MEB'in hizmet içi eğitim faaliyetlerinin ve Türkçe öğretmenlerinin bu faaliyetlere ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi

Hizmet içi eğitim tüm iş sektörlerinde olduğu gibi eğitim sektöründe de yönetici ve öğretmenlerin mesleki ve kişisel gelişimlerine katkıda bulunmak amacıyla düzenlenen faaliyetlerdir. Ülkemizde gerek kurum yöneticilerinin gerekse öğretmenlerin mesleğin icrası esnasında gelişmeleri ve çağın şartlarına ayak uydurmaları hizmet içi eğitim faaliyetleri ile sağlanmaktadır. Günümüzde Milli Eğitim Bakanlığı hizmet içi eğitim faaliyetleri Öğretmen Yetiştirme Genel Müdürlüğü ve İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmektedir. Bunun dışında İl ve İlçe Milli Eğitim Müdürlükleri tarafından da mahalli hizmet içi eğitim faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. Bu çalışmanın amacı MEB'in hizmet içi eğitim faaliyetlerini (2012- 2016 yılları arası) ve Türkçe Öğretmenlerinin bu faaliyetlere ilişkin görüşlerini değerlendirerek bu faaliyetlerin ülkemizdeki genel durumunu ve yeterliliğini belirlemektir. Araştırmanın evrenini Türkiye'nin on iki bölgesinde görev yapan Türkçe Öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise rastlantısal örneklem yolu ile seçilmiş Türkiye'nin on iki bölgesinden üçer Türkçe Öğretmeni olmak üzere otuz altı Türkçe Öğretmeni oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında uzman görüşleri yardımıyla hazırlanan on iki soruluk yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bu görüşme formu üç bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde araştırma ile ilgili gerekli açıklamalar yapılmış; ikinci bölümde uygulama grubuna ait tanıtıcı bilgiler sorgulanmış; üçüncü bölümde ise Türkçe Öğretmenlerinin hizmet içi eğitim faaliyetlerine ilişkin görüşlerinin sorgulandığı on iki adet açık uçlu soruya yer verilmiştir. Görüşme formu yüz yüze ve internet üzerinden uygulanmıştır. Genel tarama modeli ile oluşturulan araştırmanın MEB'in hizmet içi eğitim faaliyetlerinin değerlendirildiği birinci aşamasında doküman incelemesi yöntemi; Türkçe Öğretmenlerinin hizmet içi eğitim faaliyetlerine ilişkin görüşlerinin değerlendirildiği ikinci aşamasında ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü verilerine göre hizmet içi eğitim ihtiyacının saptanması için her yıl yapılan Hizmet içi Eğitim İhtiyacını Belirleme Anketi verilerinin yeterince göz önünde bulundurulmadığı ve ankete katılan öğretmen sayılarından hareketle bu anket ile yeterli sayıda öğretmene ulaşılamadığı kanaatine varılmıştır. Son beş yıl içerisinde Türkçe Öğretmenliği branşına yönelik olarak düzenlenen hizmet içi eğitim faaliyetleri ise faaliyet konuları ve sayıları göz önünde bulundurulduğunda yetersiz bulunmuştur. Türkçe Öğretmenlerinin hizmet içi eğitim faaliyetlerine ilişkin görüşlerinden hareketle Türkçe Öğretmenlerinin hizmet içi eğitim faaliyetlerinin işlevi hususunda bilinçli olduğu, bu faaliyetlerin Türkçe Öğretmenlerinin büyük çoğunluğunca gerekli görüldüğü, mevcut haliyle faydasız ve yetersiz bulunduğu, bu faaliyetler ile ulaşılmak istenen amaçların farkında olunduğu, mesleki gelişime yönelik hizmet içi eğitim faaliyetlerinin Türkçe Öğretmenlerince daha çok talep edildiği, Türkçe Öğretmenlerinin büyük çoğunluğunun hizmet içi eğitim faaliyetlerinin öğretmenlerin kişisel ve mesleki gelişimine katkısı olduğunu düşündüğü, Türkçe Öğretmenlerinin tamamına yakınının mahalli hizmet içi eğitim faaliyetlerine katıldığı, katılanların bu faaliyetler hakkında daha çok olumsuz düşüncelere sahip olduğu, merkezi hizmet içi eğitim faaliyetlerine katılan Türkçe Öğretmeni sayısının çok olduğu ancak ilerlemiş mesleki kıdem yılına rağmen henüz katılamayan öğretmenlerin bulunduğu, merkezi faaliyetlere katılanların bu faaliyetler hakkında daha çok olumlu düşüncelere sahip olduğu, hizmet içi eğitim faaliyetlerine isteyerek ve mecburi olarak katılanların oranlarının birbirine yakın olduğu, Türkçe Öğretmenlerinin büyük çoğunluğunun hizmet içi eğitim faaliyetlerine katılımın gönüllülük esasına göre, uygulamaların ise yüz yüze olması gerektiğini düşündüğü belirlenmiştir. Araştırmanın sonunda elde edilen bulgular doğrultusunda önerilerde bulunulmuştur.