Eine studie zur erstellung eines tourismusbezogenen daf-lehrwerks für die Türkei

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'deki turizm eğitimi alanında kullanılabilecek yerel nitelikli yabancı dil olarak Almanca ders kitabının geliştirilmesine yönelik bilimsel araştırmalara dayanan öneriler sunmaktır. Bu amaç doğrultusunda, Türkiye'de turizm sektöründe çalışan Türkler ile Almanca konuşan turistler arasında sıklıkla geçen dil yönelimlerine ilişkin bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Garson, resepsiyonist, animatör, halkla ilişkiler personeli, oda/kat görevlisi, barmen ve tur rehberi gibi turizm sektöründe çalışanların sıklıkla kullandıkları dil yönelimlerini bilimsel olarak saptamak amacıyla veriler toplanmış ve incelenerek değerlendirilmiştir. Araştırmanın veri toplama sürecinde anket, yarı yapılandırılmış görüşme ve yapılandırılmış açık uçlu sorular kullanılmıştır. Ayrıca turizm eğitimi alanında kullanılmak üzere geliştirilmiş iki global nitelikli ders kitabı seti ile turizm eğitimi alan Türk öğrencileri için yazılmış bir yerel ders kitabı Buhlmann ve Fearns'in (2000) meslek ders kitapları inceleme ölçütlerine göre değerlendirilmiştir. Ders kitabı analizi ile, söz konusu global ve yerel nitelikli ders kitaplarında sıklıkla kullanılan ortak konuşma amaçlarının saptanması amaçlanmıştır. Bu kitaplarda dil yönelimlerinin saptanmasına dayanılarak bir anket formu geliştirilmiştir. Yapılan literatür incelemesi sonucunda, Türkiye'deki turizm eğitimi alanında kullanılabilecek, ders kitabı, alıştırma kitabı, öğretmen kitabı, sözlük ve dinleme CD'lerinden oluşan, yerel nitelikli yabancı dil olarak Almanca ders kitabı seti olmadığı tespit edilmiştir. ''Deutsch im Tourismus'' adlı ders kitabı sadece tek bir yönteme göre oluşturulmamış, Dilbilgisi-Çeviri Yöntemi ve Duy-Konuş Yöntemi prensiplerini temel alan karma bir yönteme dayandırılmıştır. Ders kitabının incelenmesi sonucunda kitapta mevcut olan diyalog metinlerinde, sözcük hatalarının ve morfolojik hataların olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla bu tip metinler ile öğrencilere hatalı sözcükler ve yapıların aktarılması söz konusu olmaktadır. Araştırmanın nicel verileri, 2013 yılında 100 otel çalışanı ile gerçekleştirilen anket yoluyla toplanmış ve betimsel istatistik yöntemi ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın nitel verileri ise, yarı yapılandırılmış görüşme ve yapılandırılmış açık uçlu sorular yardımıyla elde edilmiştir. 2013 yılında, turizm sektörünün farklı alanlarında çalışan 17 uzman ile yapılan görüşmelerde, anket soruları yol gösterici olmuştur. Görüşme ile Türkiye'deki turizm sektöründe çalışan Türk personel ile Almanca konuşan turistler arasında sıkça kullanılan konuşma amaçları toplanarak nitel içerik analiz yöntemi ile değerlendirilmiştir. 2013 yılında Türkiye'nin Antalya ve Avusturya'nın Linz şehirlerinde 22 Almanca konuşan turist ile yapılan bir başka görüşmede yapılandırılmış açık uçlu sorular yöneltilerek veri toplanmıştır. Bu veriler, nitel içerik analiz yöntemi ile değerlendirilmiştir. Bu analiz, hem personel ile turist arasındaki konuşma amaçlarının hem de iki taraf arasındaki iletişim sorunlarının saptanmasına yardımcı olmuştur. Çalışmanın sonunda anket, uzmanlarla görüşme ve açık uçlu soruların analiz edilmesiyle elde edilen sonuçlar bir arada değerlendirilerek ve birbiriyle karşılaştırılarak sunulmuştur. Karma yöntemle yürütülen bu çalışma sonucunda, turizm eğitimi alan Türk öğrencisi için Almanca ders kitabı yazılmasına yönelik önemli önerilere yer verilmiştir. Bu çalışma, Turizm Almancası çerçevesinde yapılacak yeni araştırmalara ışık tutacağı gibi turizme yönelik yerel bir Almanca ders kitabı hazırlanması için de faydalı olacaktır.