turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Eğitim harcamaları ve ekonomik büyüme ilişkileri: Türkiye ve G8 ülkeleri üzerine bir uygulama

Eğitim, tecrübesiz ve beceriden yoksun olan insanı, hem geleneksel ekonomi hem de modern ekonomi için gerekli olan becerilerle donatarak daha üretken bir beşeri sermayeye dönüştürmektedir. Bu nedenle eğitim, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin ekonomik büyümelerinin gerçekleşmesini ve bu büyümenin sürekliliğini sağlayan önemli bir değişkendir. Bu nedenle, gelişmiş ve gelişmekte olan birçok ülke eğitim yatırımlarına milli gelirinin büyük bir kısmını kaynak ayırmaktadır. Bu amaçla eğitim ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki dünyanın gelişmiş sekiz ülkesi ve Türkiye üzerine incelenmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda, eğitimin ekonomiye etkisini belirleyebilmek için OECD veri ve raporlarıtablolaştırılarak yorumlanmıştır. Türkiye'nin GSYH'den eğitim için ayırdığı pay G8 ülkeleri verileriylekarşılaştırıldığında, Türkiye'nin eğitim harcamalarının G8 ülke ortalamalarını yakalayamadığıbelirlenmiştir. Değerlendirilen yıllarda ülke ekonomisinde yaşanan yüksek büyüme oranlarısonucunda artan GSYH içerisinden eğitime ayrılan pay miktar olarak artsa da oransal olarak hala düşük düzeydedir. Çalışmada ayrıca Türkiye ekonomisi için sürdürülebilir büyümenin sağlanması ve küresel rekabet gücünün arttırılması hususunda eğitim harcamalarının önemi vurgulamaktadır.
Küreselleşme, gelişmekte olan ülkeler ve Türkiye üzerine etkileri

insanlık tarihinin son çeyrek yüzyılında yaşanan gelişmeleri açıklamak amacıyla kullanılan özgün kavramlardan biri olan küreselleşme, birbirinden çok farklı değerlendirmelere konu olmaktadır. Bu çalışma, günlük yaşamda ve bilimsel tartışmalarda yaygınlıkla kullanılan küreselleşme kavramına yüklenen farklı anlamları derli toplu bir biçimde ortaya koymayı amaçlamaktadır. Küreselleşmenin ortaya çıkışına kaynaklık eden Soğuk Savaş sonrası gelişmeler, insanlığın tek kutuplu dünya adı verilen bir dönemden geçtiğini ortaya koymaktadır. Yeni Dünya Düzeni kavramıyla karşılanan bu süreç, kendisine yüklenen anlam ve umutlan boşa çıkarmıştır. İdeolojilerin öldüğüne ve insanlığın bütünleştiğine yönelik küreselci söylemler, artan çelişkiler ve istikrarsızlık karşısında eski gücünü yitirmeye başlamıştır. Yeni Dünya Düzeni hem felsefesi hem de getirdiği kurumlar açısından sert eleştiri ve eylemlerle karşılaşmaktadır. Eşitsizliğin, yoksulluğun; küreselleşmeden yarar sağlayan ülkelerde bile artış eğiliminde olması yeni arayışları gündeme getirmektedir. Çalışmada küreselleşmenin dünya halkları üzerindeki etkileri çok boyutlu olarak ele alınmaya çalışılmıştır. İnsanlığın büyük bir bölümünün zihninde olumsuz çağrışımlar yapan küreselleşme kavramının içeriğinin farklılaştırmasına yönelik arayışlar, içinde bulunulan süreçte önemini arttırmaktadır. Küreselleşme sürecinin 21. yüzyılın başında yaşanan çarpıcı gelişmeler ışığında nasıl bir görünüme kavuşacağı çalışmada yanıtı aranan sorular arasındadır.
Interfirm relations and innovative capacity in Adana Organized Industry zone: A case study on textile firms

Son yıllarda küçük ve orta büyüklükteki işletmelerlerin öğrenme yetileri ve bilgi üretme yetenekleri artan oranda vurgulanmaktadır. Küme kavramı, KOBİ'lere yapısallsınırlamalarının üstesinden gelme ve güvene dayalı firma ilişkileri kurma olanağını sağlayan coğrafi yoğunlaşmayı temsil etmektedir. Güvene dayalı firma ilişkileri KOBİ'lerin işbirliği ve rekabet bağlantılarını kurması için fırsatları arttırır. Bu çalışma Adana Organize Sanayi Bölgesindeki firma ilişkilerini tanımlamak amacıyla tekstil sektöründeki KOBİ'leriincelemektedir. Bu çalışmanın amacı, KOBİ'lerin firma ilişkilerinin geliştirilebilmesi için politika önerileri oluşturmaktır. lk olarak, küme kavramının çeşitli yaklaşımları, küme kavramının koşulları, işbirliği ve rekabetin yararları teorik bir çerçevede sunduldu. KOBkavramı, temel zayıflıkları vurgulanarak anlatıldı. Bu bağlamda, AOSB' deki tekstilKOBİ'lerinin yenilik üretme başarımına ve firmalar arası ilişkilerine dayanarak temel özellikleri analiz edildi. Araştırma sonuçlarından iki temel sonuca ulaşıldı. AOSB'dekitesksil KOBİ'leri işbirlikleri oluşturmak için daha fazla firma ve kuruluş ile ilişkilerini geliştirmeye ve rekabetçilik kazanabilmeleri için daha fazla yenilikçi servislere ihtiyaç duymaktadır.
Türkiye ihracatı için endüstri içi ticaret üzerine bir inceleme: 1990-2017 dönemi

Dış ticaret ülkelerin ekonomi literatürünün en önemli kavramlarından biridir. Ülkeler bazı mamulleri ve ürünleri başka ülkelerden almak durumunda kalmaktadır. Bu nedenle ülkeler arasında karşılıklı olarak ortaya çıkan bir bağımlılık oluşmaktadır. Dış ticaretin sebebinin ne olduğunu açıklamak ve ne şekilde olması gerektiğine dair birçok teori sunulmuştur. Bu teorilere göre; ülkenin karşılaştırmalı üstünlüğü olan mallarını ihraç etmesi, üstünlüğü olmayan malları ise ithal etmesi beklenmektedir. 1960'lı yıllara kadar karşılaştırmalı üstünlüğe dayanan dış ticaret teorileri zamanın şartlarına göre değişen dış ticaret yönünü açıklamaya yetmemiştir. Endüstriler arası dış ticaret beklenirken, endüstri içi ticaret ülkeler arasında yoğunlaşmaya başlamıştır. Bilhassa sanayileşmiş ülkelerin ticaret yapısının bu şekilde olması ülkeler arasındaki endüstri içi ticaretin ölçülmesini gerekli kılmıştır. Buna bağlı olarak Balassa endeksi ardından Herbert Grubel ve Peter Lloyd Grubel-Lloyd endeksi tanımlayarak ve ülkeler arasındaki endüstri içi ticareti ölçüp değişen ticaret yönünü açıklamaya çalışmışlardır. Endüstri içi Ticaret, endüstriyel yapıda rekabetin oluşmasına ve uluslararası anlamda elde edilen kazançların artmasına katkıda bulunduğundan ülke ekonomisi açısından önemli bir yere sahiptir. Bu nedenle çalışmanın temel konusu olarak Türkiye ekonomisi için de önemli bir yere sahip olan endüstri içi ticaret seçilmiştir. Bu çalışmanın amacı, endüstri içi ticaret teorisini ana hatları ile ele almak ve Türkiye'nin ihracatta en büyük paya sahip olduğu sektörler çerçevesinde ticaret yapısını endüstri içi ticaret teorisine bağlı olarak analiz etmektir. Bu doğrultuda, çalışmada Türkiye'nin 1990- 2017 tarihleri arasında gerçekleşen dış ticareti baz alınarak, 2018 dış ticaret raporuna göre ihracattaki ilk 20 ürün grubununun endüstri içi ticaretinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde endüstri içi ticaret ile ilgili teorik bilgi verilmiş, ikinci bölümde EİT'nin ölçme yöntemleri, endeksler ve geçmişş literatür çalışmaları ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise, standart Grubel LLoyd indeksi hesaplanarak 1990- 2017 dönemi için Türkiye dış ticareti üzerine ampirik bir uygulama yapılmıştır.
Türkiye'deki futbol kulüplerinin altyapılarının yapılanması, yönetim biçimleri, idare yapısı ve Avrupa'daki örneklerle kıyaslanması

Bu çalışmada Türkiye'deki futbol kulüplerinin altyapılarının nasıl yapılandıklarının ve nasıl yönetildiklerinin incelenmesi ve Avrupa'daki örneklerle kıyaslanması hedeflenmiştir. Çalışma için Avrupa'da altyapı konusunda başarılı olmuş kulüpler belirlenmiş ve genç yetenekleri yönetim biçimleri incelenmiştir. Türk futbolunun en başarılı kulüplerinin altyapı çalışmaları konusundaki durumları saptandıktan sonra ülkenin bu konuda çalışmalarına baktığımızda en dikkat çeken kulübü olan Bucaspor ile futbol kamuoyu tarafından Avrupa'nın en iyisi kabul edilen Ajax yönetim biçimleri bazında kıyaslanmıştır. Altyapılarda yetişen futbolcular ile onları yetiştiren hocalar ile yapılan röportajlar Türkiye ile Avrupa arasındaki farkı da gözler önüne sermiştir.
Energy vulnerability and international trade ? assessing Turkey's energy vulnerability with a comparative outlook of the EU

Enerji ithalat ve ihracatı, birçok ülkenin uluslararası ticaret yapısını şekillendiren önemli bir unsur olmuştur. Enerjiye bağımlı olan ülkeler, ulusal ölçekte hizmetlerin kesintisiz olarak devam etmesi için, enerjiye olan ihtiyaçlarını ithalat ile karşılamak durumunda kalmaktadır. Ancak, artan enerji talebi, belirli enerji kaynaklarına yüksek oranda bağlılık, ithalatta belirli ülkere karşı olan bağımlılık, üretimde pahalı enerji hammadelerinin kullanımı, dalgalanan enerji fiyatları ve yüksek ithalat faturası ile enerji tüketiminden kaynaklanan karbon salınımı gibi faktörler, devletlerin kümüle enerji sistemlerine olan dayanıklılığını belirleyen parametreleri oluşturmaktadır. Bu çalışma, enerji piyasalarına genel bir bakış sunduktan sonra, Türkiye'nin enerji sistemlerinin dayanıklılığının performansı tanımlanan parametreler bazında değerlendirilmektedir. Türkiye'nin özellikle nicel parametrelerdeki duruşu, Avrupa Birliği'ne üye devletlerin ortalama verileri ile karşılaştırıldığında, Türkiye'nin enerji sistemlerinin hassasiyet seviyesinin daha yüksek olduğu gözlemlenecektir. Ancak bu çalışma, enerji politikalarının uygun şekilde yönlendirildiği takdirde, Türkiye'nin enerji'ye olan dayanıklılığını arttırabileceğini ortaya koymaktadır. Yenilenebilir enerjideki rekabetçi avantajına ek olarak, Türkiye, doğru ve tutarlı enerji yatırımlarını hayata geçirmesi ile birlikte enerji sistemlerini güçlendirebileceği ve öngörülemeyen gelişmelere karşın daha sağlıklı bir duruş sergileyebileceği ortaya konulmaktadır. Çalışma söz konusu amaca ilişkin devlet politikası bağlamında yönetsel tavsiyeler sunmakla birlikte, birey bazında alınabilecek aksiyonları öne çıkarmaktadır.
Kollektif karar alma mekanizması

Bu yüksek lisans tezinde, bireysel tercihlerden kolektif tercihe geçişi sağlayan kolektif karar alma mekanizması üzerinde durulmuştur. Çalışmada kolektif karar alma kavramının önemi ve gereği, bu mekanizmanm işleyişinde başvurulan oylama yöntemleri, kolektif karar sürecinde karşılaşılan başlıca sorunlar ve bireysel tercihlerin kolektif tercihlere yansıtılması açısından Türkiye'de 1950 - 1999 arası uygulanan genel seçim sistemleri incelenmiştir. Bu çalışmada cevap aranmış temel sorular 'Kolektif karar alma kavramı nedir? Kolektif karar alma mekanizmasının gereği hangi noktada doğar? Bireysel tercihleri kolektif tercihe yansıtacak mekanizmalar nelerdir? Kolektif karar ahna sürecinde karşılaşılan temel sorunlar nelerdir? Değişik seçim sistemleri bireysel tercihlerin kolektif tercihe yansıtılması açısından hangi sonuçları doğurur? ' olmuştur. Kamu sektörünün devreye girmesi, piyasa mekanizması dışında bir karar alma sürecini gerektirmekte ve böylece bireylerin tam kamusal mala olan taleplerini farklı oylama yöntemleri ile açıklayacak olan kolektif karar alma mekanizması devreye girmektedir. Ancak kamu tercihi teorisinin de savunduğu gibi seçmenlerin ilgisizliği ve bilgisizliği, oy ticareti, baskı ve çıkar grupları, bürokrasi ve seçim sisteminden kaynaklanan sorunlar gibi bazı özel durumlar kolektif karar sürecinde önemli sorunlar teşkil etmektedir. SeçimIV sistemlerinin temel ilkeleri olan temsil ve istikrar ilkeleri açısından bakıldığında ise sadece Milli Bakiye Sisteminin bireysel tercihleri kolektif tercihlere yansıtma açısından başarılı olduğu görülmektedir.
Turizm işletmelerinde gıda güvenliği ve HACCP: Kavramlar ve bir uygulama

Sağlıklı bir toplum, ancak sağlıklı bireyler tarafından oluşturulmaktadır. Gıda, insan sağlığı ile doğrudan ilişkisi bakımından spesifik özellikleri bulunan bir sektörün faaliyet alanıdır. Yeterli ve güvenli gıda temini insanların en temel hakkıdır. Teknolojik, ekonomik ve sosyo - politik değişmeler doğal kaynaklar üzerindeki baskıyı arttırmaktadır. Tarımsal alanlar küçülmekte, ürün kalitesini ve miktarını arttırmayı amaçlayan bilimsel çabalar devam etmektedir. Küreselleşme ve artan turizm hareketleri gıda maddelerinin ve gıda kaynaklı hastalıkların dünyanın her köşesine yayılmasına neden olmaktadır. Bu sebepler, gıda endüstrisinde üretilen ürünlerin yüzde yüz güvenliğini sağlayacak yeni kontrol sistemlerinin geliştirilmesine neden olmuştur. Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktalan, gıda kaynaklı hastalıkların önlenerek gıda güvenliğini sağlamaya çalışan uluslararası kabul görmüş bir gıda kontrol sistemidir. Bu sistem sadece gıda üreten işletmelerde değil, gıdayla ilgili çalışan tüm işletmelerde uygulanabilmektedir. Bunun örneklerinden biri de turizm işletmeleridir. Bu çalışmanın konusu gıda güvenliği kavramım ve gıda sektöründe uygulanan kalite kontrol ve güvenlik sistemlerini açıklamaktır. Çalışmanın uygulama konusu olarak otellerde uygulanan HACCP sistemi seçilmiştir. İlk olarak gıda güvenliği kavramı yasal çerçevesi ile incelenmiştir. İkinci bölümde gıda sektöründe uygulanan kalite kontrol ve güvenlik sistemleri açıklanmıştır. Son bölümde turizm sektörünün boyutları ve gıda güvenliği ile ilişkisine değinilerek, Antalya ve çevresindeki belgeli veya çalışmaları olan otellerde HACCP sisteminin uygulama örneği verilmiştir.
Kamu borç yükü-borçlanmanın sürdürülebilirliği ilişkisi ve Türkiye uygulaması

Bütçe açıkları ve kamu borçları birçok ülkede tartışma konusu ve ilgi odağı olmaktadır. Türkiye'nin, 2000'li yıllarda büyük bütçe açıklarıyla karşı karşıya kalması, devlet borçlarınınsürdürülebilirliğiyle ilgili önemli kaygılara neden olmuştur. Bu çalışmada kamu borç yükü ile borçlanmanın sürdürülebilirliği arasındaki ilişki incelenmiştir. Borç yükü ve borçlanmanın sürdürülebilirliğine ilişkin veriler 1999- 2004 yılları arası dönem için incelenecektir. Bu çalışmada oransal analiz metodu ve reel faiz, büyüme, emisyon ve faiz dışı açık ilişkisimetodu kullanılmıştır. Bu çalışma, borç yükü ile borçlanmanın sürdürülebilirliği arasında oldukça büyük bir bağlantıbulunduğunu göstermektedir. Borç yükü ve borç sürdürülebilirliği arasında zıt yönlü bir ilişki olduğu görülmektedir.
Avrupa Birliği'ne giriş sürecinin Türkiye serbest bölgeleri üzerine etkisi

Hazırlamıs olduğum çalısmada serbest bölge olgusu, tarihsel gelisimi ve teorik yapısı baglamında incelenmis ve dünyadaki gelisme seyri ülke örnekleriyle açıklanmıstır. Daha sonra serbest bölgelerin Türkiye'deki gelisimi tarihsel olarak incelenmis ve serbest bölgelerin kurulmasını gerektiren dönem kosulları ortaya konulmustur. Su anda Türkiye'de bulunan serbest bölgeler detaylı olarak incelendikten sonra elde edilen veriler ısıgında serbest bölgelerin kurulus amaçları dogrultusundabeklenilen etkiyi yaratıp yaratmadıgı incelenmistir. Diger bir bölümde ise Avrupa Birliği'ne giris sürecinin Türkiye serbest bölgeleri uygulaması üzerinde yaratacagı muhtemel degisiklikler incelenmistir. Kurulusamaçları farklı olan Avrupa Birliği ülkeleri serbest bölgelerinde uygulanan tesviklerülkeler bazında açıklanmıs olup kanuni uyum süreci içinde Türkiye'nin yapması gereken degisiklikler açıklanmaya çalısılmıstır. Avrupa Birliği Komisyonu 1985 yılında çıkarılan Serbest Bölgeler Kanunu'nun Avrupa Birliği Gümrük Kodu'nauyumlastırılması için çalısmalara devam edilmesi konusunu ilerleme raporlarındasürekli belirtilmektedir. Türkiye'de bu bölgelerde yaklasık 44.500 kisinin istihdamedildigi ve toplam dıs ticaret hacminin yaklasık %10'unun serbest bölgelerden yapıldıgıgöz önüne alınırsa gerekli uyumun en kısa sürede gerçeklestirilmesi bu bölgelerde yatırım yapan veya yapabilecek firmalar için de önemlidir. Deneyimler ısıgında serbest bölgelerdeki mevcut durumun uzun süre sürdürülebilmesinin mümkün olmadıgı görülmektedir. Dolayısıyla bu bölgelerin ulusal ekonomiye saglayacakları katkılar açısından yasal düzenlemelerin en kısa süre içinde yapılması önemlidir
Türkiye'de enflasyonun vergi gelirleri üzerindeki etkisi(1990-2018)

Fiyatlar genel düzeyinde sürekli ve hissedilebilir bir artış olarak tanımlanan enflasyon, genellikle az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin ekonomilerinde istikrarsızlık hallerinden biri olarak başı çekmektedir. Özellikle İkinci Dünya Savaşı sonrası yıllarda ve 1970'lerle birlikte günümüz birçok ekonominin mücadele etmek zorunda kaldığı bir sorun haline gelmiştir. Ülkelerde yaşanan ve sürekli artan enflasyon oranları birçok değişkenle ilişkilendirilmiş olsa da bunlardan en önemlisi vergi gelirleri ile ilişkilendirilmiştir. Yapılan araştırmalar sonucunda enflasyonun vergi gelirleri üzerindeki olumsuz etkileri ortaya koyulmuştur. Gelişmekte olan statüsünde olan Türkiye ekonomisinde devletin vergi toplamasının asıl amacı yapacağı kamu harcamaları için kaynak oluşturmaktır. Ancak toplanan bu vergiler ekonomide yaşanan enflasyon sebebiyle olumsuz etkilenmektedir. Türkiye ekonomisi için özellikle verginin hesaplanıp hazinenin kasasına girmesi arasındaki zaman gecikmeleri ve konjonktürel dalgalanmalara karşı ayak uyduramayan yani esnek olmayan vergi sistemleri nedeniyle enflasyon vergi gelirleri üzerinden olumsuz etkiler meydana getirmektedir. Çalışmada Türkiye'deki enflasyon oranlarının vergi gelirleri üzerindeki etkileri ortaya konulmuştur.
Türkiye - Kuzey Irak ekonomik ilişkileri ve barış ekonomisi: 2011-2015

Türkiye'nin güneydoğu komşusu olan Kuzey Irak ya da Irak anayasasına göre resmi adıyla Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi son beş yılda Türkiye'nin Ortadoğu'ya açılan tek kara kapısı konumuna gelmiş bulunmaktadır. TUİK'in son beş yıllık ticari rakamlarına bakıldığında Irak, Türkiye'nin (ki burada %90 civarındaki pay IKBY'e aittir), Almanya'dan sonra en büyük ikinci ticaret ortağıdır. Mal, hizmet, insan ve sermaye gibi her türlü ticaret hareketliliğinin olduğu Türkiye ile Kuzey Irak arasında legal ve illegal olmak üzere iki tür yoğun ekonomik ilişki bulunmaktadır. Yaptığımız saha çalışmasında da görüleceği gibi illegal ticaret, legal ticaretten neredeyse daha fazladır. Bunun başlıca sebepleri ise, coğrafi nedenlerden dolayı sınır kontrolünün zorluğu, petrol, sigara ve çay gibi ticari ürünlerde iki taraf için ciddi karlı fiyat farklılığı, komşuluk, ortak dil, akrabalık ilişkileri, IKBY'de özellikle petrolün sudan ucuz olmasına karşın Türkiye'de aşırı pahalı olması... gibi nedenler Türkiye ile Kuzey Irak arasındaki ticaretin başlıca sebeplerini oluşturmaktadır. Bu sürecin hızla geliştiği son on üç yılda Türkiye ile IKBY arasındaki ekonomik ilişkileri güçlendiren iki önemli tarihi süreç yaşanmıştır. İlki 2003 yılı Nisan ayında Saddam Hüseyin'in devrilmesinden sonra Kuzey Irak'ın Irak anayasasına göre IKBY olarak resmi olarak varlığının kabulu, diğeri ise 21 Mart 2013 yılında Türkiye'de PKK ile kırk yıllık silahlı çatışmayı (Temmuz 2015'te fiilen bitmiştir) geçici olarak donduran çözüm süreci. Çalışmamız bu aşamaların ikinci maddesi kapsamında üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüm: Türkiye ile Irak arasındaki ekonomik, sosyal, tarihsel ve siyasal ilişkiler, İkinci Bölüm: 2002- 2013 yılları arasında Türkiye ile IKBY arasındaki ekonomik ilişkiler, Üçüncü Bölüm: Çözüm süreci döneminde (Mart 2013 ve Temmuz 2015) tarihleri arasında Türkiye-IKBY arasındaki ekonomik ilişkiler. Bu çalışmada Türkiye-IKBY arasındaki ekonomik ilişkilerde çözüm sürecinin yeri ve önemi üzerinde durulmuştur. Bu kapsamda hem sahada çalışılmış hem de teorik bilgilerden yararlanmıştır. Yapılan çalışmada çözüm süreci döneminde (Mart 2013 -Temmuz 2015) legal ve illegal yollarla Türkiye ile IKBY arasında ekonomik ilişkilerde ciddi artışlar görülürken, Temmuz 2015 yılından itibaren fiilen ve resmen biten çözüm süreci sonrasında, Güneydoğu'da başlayan silahlı çatışmalar ve Kerkük Yumurtalık boru hattı, Türkiye-Irak arasındaki ana sınır kapısı konumunda olan Habur sınır kapısı yoluna yapılan saldırılar sonucu Türkiye ile IKBY arasında ekonomik ilişkilerin ciddi kırılmaya uğradığı görülmüştür.
19. yüzyıl Büyükçekmece'sinin Temettuat Defterlerine göre sosyo-ekonomik durumu

Tanzimat döneminde yerleşim birimlerinin her türlü mal, hayvanat, arazi miktarlarını kaydetmek için hazırlanmış defterlere temettuat defterleri denir. Bu defterler kayıt altına aldıkları bölgenin iktisadi ve içtimai bütün genel özelliklerini yansıtmaktadırlar. Tanzimat dönemi mali reformları sonucu uygulamaya konulan temettuat sayımları sonucu özellikle Osmanlı Devleti'nin 19. yy. ilk yarısı için, iktisat tarihçileri açısından büyük öneme sahiptirler. Özel yetiştirilmiş vergi memurları tarafından hazırlanan bu defterler vasıtasıyla vergi mükellefinin adı, lakabı, mesleği ve ekonomik durumu hakkında pek çok malumata ulaşılabilinir. Bu çalışmanın amacı; bahsi geçen temettuat defterleri temel alınarak, Büyükçekmece nahiyesinin 1256 (1840) yılının sosyo-ekonomik tarihini incelemek olmuştur. Çalışmada öncelikle Büyükçekmece'nin geçmişşten günümüze tarihine ışık tutulmuş ve sonra da Osmanlı Devleti'nin mali yapısı ve özellikle vergi amacıyla yapılan sayımlar tanzimat öncesi ve sonrası dönemler olarak ele alınmıştır. Ayrıca beldenin sosyal ve iktisadi yapısı irdelenerek, isim, lakap, meslek, tarım, hayvancılık, vergi ve gelir dağılımı gibi konu başlıkları adı altında mezkur maddeler tek tek incelenmiş ve açıklanmıştır. Bu çalışma neticesinde 19. yy. İstanbul'unun kırsal bir yerleşmesi olan Çekmece-i Kebir Nahiyesi'nin sosyal ve ekonomik tarihine bir bakış atılmış ve nahiyenin geçmişşten günümüze süregelen gelişimi incelenmiştir.
Türkiye'de uygulanan döviz kuru sistemlerinin makroekonomik etkileri

krizinden sonra resmen esnek kur sistemi uygulanmaya başlanmıştır. Literatürde uygulanan, kur sisteminin makroekonomik yapı ve büyüme üzerinde etkilerinin olduğu tartışılmaktadır. Bu tezin amacı, döviz kuru rejimlerini teorik olarak ve Türkiye'deki uygulamasını tanıtmak ve makroekonomik değişkenler üzerindeki etkilerini incelemektir.
Türkiye'de bilişim sektörünün gelişimi ve 2001 krizinin şirketlere etkileri

Anahtar Kelimeler: Bilişim Sektörü, Bilişim Teknolojileri, Rekabet, Kriz Ülke ekonomilerine ivme kazandıracak olan sektörlerin başında gelen Bilişim Sektörü, kriz sırasında satış gelirlerinde ve miktarlarında düşüşler yaşamıştır. Son yıllarda meydana gelen ekonomik krizleri bu sektör çerçevesinde incelediğimizde GSMH içindeki payı açısından %0.8 gibi bir oranın kriz sırasında %0.7 oranına düştüğü gözlenmektedir. Ekonomik globalleşme sürecinde, ülkemizde oluşan rekabet ortamında küçük ve orta ölçekli işletmelerin kriz sırasında daha fazla zarar gördükleri, birçok firmanın sektörden iflas gibi nedenlerle çekildikleri veya gelir kayıplarına uğradıkları gözlenmektedir. Uluslararası şirketler kriz sırasında krizin getirmiş olduğu olumsuzlukları kendi lehlerine çevirmişlerdir. Hewlett-Packard gibi uluslararası firmalar sektördeki pazar paylarım artırmışlardır. Bu çalışmada, Bilişim Sektörünün kriz öncesi ve sonrasındaki verileri incelen; neye çalışılmıştır. Türkiye, Bilişim Sektöründe Dünya ülkelerine kıyasla rekabeti düşük ülkeler arasında bulunmaktadır. Bilişim sektörüne yeteri kadar önem verilememektedir. Bu sektörde lider konuda olan ABD, Japonya gibi ülkelerle ülkemiz arasındaki farkın kapatılması için AR-GE çalışmalarının ve gerekli yatırımların en kısa zamanda yapılması gerektiği düşünülmektedir. AB'ye üyelik sürecinde Bilişim Sektörüne destek olunması durumunda avantajlar elde edilebilecektir. vı
Döviz vadeli işlem sözleşmeleri ve Türkiye uygulaması

Döviz kurlarındaki aşağı veya yukarı yönlü hareketliliğin neden olduğu kur riski, bireyler ve kurumlar açısından önemli bir risk unsuru konumundadır. Dış ticaretle uğraşan firmalar, döviz cinsinden alacak ve borç ilişkisine girmiş olan kişi ve kurumlar, turizm sektöründe faaliyet gösteren şirketler gibi toplumun önemli bir kısmı kur riski yönetimi yapmak zorundadır. Döviz vadeli işlem sözleşmeleri, kur riski taşıyan birey ve işletmelere taşıdıkları kur riskini transfer etme imkanı verdiği için kurların neden olduğu belirsizliği ortadan kaldırmakta ve döviz kurlarının gelecekteki bir tarih içinsabitlenmesini sağlamaktadır. Döviz Vadeli işlem sözleşmeleri kullanılarak gelecekteki bir tarih için yapılan fiyat sabitlemesi ile spot piyasalardaki fiyat değişim riski kontrol altına alınarak, geleceğe dönük projeksiyonlar daha gerçekçi biçimde yapılmak suretiyle sağlıklı bir karar alma mekanizması oluşturulmaktadır. Ülkemizde döviz vadeli işlem sözleşmelerinin işlem göreceği organize borsaların varlığı ve işlem hacmi yönünden gelişimi, iş planlarını döviz kurlarındaki hareketlere göre yapan ihracatçı, ithalatçı gibi ekonominin önemli aktörleri için büyük önem arz etmektedir. Ülkemizde 4 Şubat 2005 tarihinde faaliyete geçen Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası A. Ş, gerek sunmuş olduğu ürün yelpazesi ile gerekse işlem hacminin gelişimi ile finansal riskleriniazaltmayı amaçlayan yatırımcılar açısından önemli bir açılım sağlamıştır. Bu tez çalışmasında döviz vadeli işlem sözleşmeleri kapsamlı olarak açıklanarak döviz vadeli işlem sözleşmelerinin ülkemizde işlem gördüğü organize borsa niteliğindeki VOBhakkında bilgi verilmiştir.