turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Döviz kurunun Türkiye ile körfez ülkeleri arasındaki dış ticaret yapısına etkisi: 2003-2018 yılları üzerine bir inceleme

Bu çalışmanın amacı, reel efektif döviz kuru ile Türkiye-Körfez ülkeleri dış ticaret yapısı arasındaki ilişkiyi panel ARDL Modeli ile ekonometrik olarak analiz etmektir. Literatürde reel döviz kuru ve dış ticaret dengesi arasındaki ilişkiyi inceleyen birçok çalışma bulunmaktadır. Günümüzde Türkiye'nin Körfez ülkeleri ile artan politik, ekonomik ve sosyal ilişkileri de göz önüne alındığında çalışmanın amacı ve önemi ortaya çıkmaktadır. Reel efektif döviz kurunun dış ticaret dengesi üzerindeki uzun ve kısa süreli etkilerini araştırmak için hem her ülke için ayrı ayrı ARDL modeli, hem panel ARDL modeli kullanılmıştır. Bu doğrultuda ARDL modeli için ADF Birim kök testi, ARDL koentegrasyon testi, ARDL uzun-kısa dönem karşılaştırması ve Granger Nedensellik testi uygulanmıştır. Sadece BAE açısından REER ile dış ticaret dengesi arasındaki uzun-kısa dönem ilişkisi anlamlı çıkmıştır. Panel ARDL modeli için LLC, Fisher ADF ve Fisher PP Birim kök testleri, Pedroni ve Kao panel ARDL eşbütünleşme testi, panel ARDL uzun-kısa dönem karşılaştırması ve Dumitruscu ve Hurlin Panel Nedensellik testi uygulanmıştır. LnREER katsayısı uzun dönemdepozitif, kısa dönemde negatif bulunmuştur. Ancak her iki dönem için p değeri istatistiki olarak anlamlı çıkmamıştır. Panel hata düzeltme katsayısı ve ülkeler bazında hata düzeltme katsayıları negatif değerde ve istatistiki olarak anlamlı bulunmuştur.
Tüketim ekonomisinin kırmızı çizgisi: Protestan ahlakı

Bu tez çalışmasının amacı, tarihsel süreç içinde Protestanlık ahlakının Batı toplumları içerisinde nasıl bir uygulamayla neşvünema bulduğu, günümüz dünyasına olan etki ve yansımaları incelenerek ortaya konulacaktır. Son yıllarda tüm dünyada hızlı bir ekonomik ve sosyal değişim süreci yaşanmaktadır. İdeoloji ve bilim felsefesi alanında yeni arayışları da zorlayan bu gelişmeler ve bunlara koşut arayışlar, aidiyet ve kimliklerin şekillenmesi konusunda önemli değişimlere, yeni kaynaklara zemin oluşturmaktadır. Yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren insanların yaşamını kuşatan, dolayısıyla davranışlarına yön veren bir olguya dönüşerek, daha çok statünün ve kimliğin bir göstergesi haline gelmiştir. Çalışmamızda tüketim odaklı toplumların geçirdiği dönüşümü ortaya çıkarmak amaç edinilmiştir. Özellikle tüketim alışkanlıklarındaki değişimler ve bu değişimlerin zeminini oluşturan sosyal ve kültürel etkenler çalışılmakta, yeni söylemler ortaya atılmaktadır. Kaldı ki, yaşanan hızlı değişim karşısında kısa sürede yetersiz kalan bilgi toplumu, teknoloji toplumu gibi söylemler arasında tüketim toplumunun da yer alması, bu alana olan ilgiyi daha da arttırmaktadır. Dolayısıyla bu çalışmada söz konusu olan tüketim alışkanlıkları, tüketim süreçleri ve tüketim alışkanlıklarının ortaya çıkışındaki dinisaiklere dikkat çekilerek, tüketime maruz bırakılan toplumların sosyo-kültürel çözülmedeki Protestan düşüncenin seküler ve profan etkileri araştırılmıştır.
The US demand for defense spending: An empirical investigation for the post-cold war era

Bu çalışmada, Smith (1989)'in ortaya koyduğu neoklasik çerçevede, ABD savunma yükü talebi tahmin edilmeye çalışılmıştır. Veriler, BEA ve SIPRI'den elde edilmiş olup, tahmin yöntemi için nispeten yeni bir metot olan ME-boot kayan pencereler yöntemi kullanılmıştır. ABD'nin savunma harcamalarının GDP'deki payının, kendi gecikmesi, ekonominin büyüme hızı, nispi savunma maliyeti, Rusya ve Çin savunma yükleri ile anlamlı bir ilişki içinde olduğu saptanmıştır. ABD savunma yükü talebinde kurumsal bürokratik durağanlığın büyük bir rol oynadığı görülmüş, farklı zaman aralıklarında saptanan pozitif, negatif ve anlamsız sonuçlardan dolayı büyümenin etkisi için kesin bir yargıya varılamayacağı belirtilmiştir. Savunma fiyatlarının sivil fiyatlara oranı, ABD savunma yükünün belirlenmesinde genel olarak pozitif bir etkiye sahipken, bu etkinin yüksek askeri hareketlilik dönemlerinde artış içinde olduğu gözlemlenmiştir. Smith'in orijinal teorisinde bulunan ve veri eksikliğinden dolayı geçmişş ampirik çalışmalara dahil edilmemiş olan fiyat etkisi, bu çalışma sayesinde görülebilmiştir. 2000 yılından itibaren Rusya ve Çin savunma yüklerinin, ABD askeri kararlarına olan pozitif etkisi tespit edilmiştir. Ne var ki ABD'nin 2012 yılından itibaren uygulamaya koyduğu yeni Asya-Pasifik denge politikası sonrası, günümüze Rusya'nın artık önemli bir tehdit olmaktan çıktığı, Çin'in ise askeri alanda ABD'nin yeni büyük rakibi olduğu tespit edilmiştir.
Evaluating the effect of export incentives on foreign trade

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde ekonomik gelişmenin gerçekleştirilebilmesi ihracatın arttırılmasına ve dolayısıyla ihracatın teşvik edilmesine bağlıdır. Gelişmiş ülkelerde ise ihracatın arttırılması ve teşviki dış pazarlardaki mevcut payı korumak; arttırmak ve yeni pazarlardan pay alabilmek açısından önem taşır. 1980 yılından itibaren 'İhracata Dönük Büyüme Modeli' izleyen Türkiye'de de ihracatın arttırılmasına büyük önem verilmiş ve bu kalkınma stratejisine bağlı olarak çeşitli ihracat teşvik önlemleri uygulanmıştır. Uygulanan bu teşviklerin amacı ihracatı arttırmak, Türk ihraç ürünlerine uluslararası pazarlarda rekabet gücü kazandırmak ve de ihraç ürünlerini çeşitlendirmektir.
Spekülatif akınlar ve develüsyon: Türkiye deneyimi 1989-1996

1980 sonrasında liberal bir dış ticaret rejimi uygulamaya konan Türkiye'de kur rejimi de serbestleştirilmiş ve kurlar günlük olarak ayarlanmaya başlamıştır. Her ne kadar Türk ekonomisini dünya ekonomisi ile bütünleştirme amacına yönelik ihracatı teşvik edici uygulamalarla ekonomik kalkınma hedeflense de, çeşitli dönemlerde gerek dışsal şoklar gerekse hükümetlerin yanlış kararlan sonucu, dünyanın gelişmekte olan birçok ülkesinde olduğu gibi yerli paranın değerinin korunamadığı, yani bir devalüasyonun kaçınılmaz olduğu durumlarla karşılaşılmıştır. Türkiye gibi yönetimli dalgalanan ya da sabit kur politikası izleyen devletler kur oranım ancak dış rezervlerinden satış yaparak koruyabildikleri için rezervlere yapılan spekülatif bir akın rezervin tükenmesine yol açabileceğinden, her an devleti kurlara müdahaleden yoksun bırakabilmektedir. 1994 Nisan'ında ortaya çıkan parasal kriz, bunun en iyi örneklerindendir. Bu çalışmada da hedeflenen, bu tür bir parasal kriz sonucunda yapılacak devalüasyonun zamanlamasını öngörebilecek stokastik bir model oluşturmak ve ardından Türkiye'nin son yıllarını kapsayan verileri modelde yerine koyarak modelin geçerliliğini test etmektir. Dünyanın birçok ülkesinde kur oranlarını kontrol altında tutmaya çalışan hükümetlerin eninde sonunda bu tür bir spekülatif akına maruz kalması, birçok araştırmacıyı bu yönde çalışmaya itmiş ve bir spekülatif akın literatürü oluşmaya başlamıştır. Spekülatif akın ve devalüasyon literatürünü takip eden bu çalışma her ne kadar birçok yönden geliştirilmeye açıksa da, verilere hızlı ulaşılabildiği ölçüde, kurum ya da kişilerin bir dönem ilerisi devalüasyon olasılığım hesaplayabilmelerine olanak tanıyabilecek, böylece, yatırımcıların portföylerini oluştururken başvurabilecekleri bir yardımcı araç görevi görebilecektir.
Kamunun eğitim harcamalarının ekonomik büyüme üzerinde etkisi: Azerbaycan örneği

Eğitimle ekonomik etkinlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olduğu bilinmektedir. Bu sebepten, bu çalışma Azerbaycan'da kamunun eğitim harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki etkisini incelemektedir. Bu çalışmanın ilk bölümünde Ekonomik büyüme ve onun kavramları ele alınmıştır. İkinci bölümde kaynak bolluğuyla ilişkilendirilerek eğitim ile ekonomik büyüme ilişkisine ait değişik ülke deneyimleriyle literatür araştırması yapılmıştır. Son olarak üçüncü bölümde Azerbaycan hakkında genel bilgi verilmiş ve 1995 2018 yıllarını kapsayan eğitim harcamaları ve ekonomik büyüme değişkenleri incelenerek, uygulanan ekonometrik modellerle kamunun eğitim harcamalarının Azerbaycan'ın ekonomik büyümesini ne yönde etkilediği belirlenmiştir. Sonuç olarak, Azerbaycan'da devletin eğitim harcamalarındaki artışı ekonomik büyümeyi olumlu şekilde etkilediği sonucu bulunmuştur.
Sürdürülebilir kalkınmanın belirleyicilerinin ekonomik karmaşıklığa etkileri: OECD ülkeleri üzerine ekonometrik analizler ve Türkiye özelinde karar verme

Ekonomik Karmaşıklık Endeksi ülkelerin üretim güçlerini ve ülkeler arası gelişmişlik farklarını açıklamada kullanılan yeni ve önemli kavramlardan biridir. Ülkelerin ihracat bileşimlerinden yola çıkılarak hesaplanan EKE, ülkelerin ekonomik üretim güçlerini ve özelliklerini bütünsel olarak ortaya koyabilmektedir. EKE'nin artması ve ilerlemesi ekonomik gelişmişlik seviyesinin yükselmesine katkıda bulunmaktadır. Bu çalışmada Sürdürülebilir Kalkınma'nın ekonomik, sosyal ve çevresel belirleyicileri ile EKE arasındaki ilişkiler kavramsal, teorik ve ekonometrik boyutta ele alınmaktadır. Konuya ilişkin olarak yapılan çalışmalar, SK göstergeleri ile EKE arasında pozitif yönlü ilişkiler olduğunu göstermektedir. Bu nedenle çalışmada hem EKE ve SK arasındaki ilişkilerin yönü ve büyüklüğü hem de EKE ve SK açısından stratejik sektör ve mallar belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla öncelikle 34 OECD ülkesinde SK'nın belirleyicilerinin EKE üzerindeki etkileri 1996- 2017 yılları arasındaki bir dönem için araştırılmıştır. Bu araştırma için dinamik panel veri metotlarından biri olan Sistem Genelleştirilmiş Momentler yöntemi kullanılmıştır. Daha sonra Türkiye için ekonomik karmaşıklık ve SK açısından stratejik olan ihraç sektörlerinin ve mallarının belirlenmesi amacıyla Çok Kriterli Karar Verme yöntemlerinden biri olan Analitik Hiyerarşi Süreci yöntemi kullanılmıştır. AHP yöntemi ile 2013- 2017 yılları arasında Türkiye ihracat sepetinde yer alan beş büyük sektör ve mallar için analizler yapılmıştır. Böylece EKE'yi etkileyen SK belirleyicilerinden hareketle EKE ve SK açısından stratejik olan sektör ve mallar belirlenmiş ve bunlara yönelik politika önerilerinde bulunma imkanı elde edilmiştir. Panel veri analizlerinin sonuçlarına göre OECD ülkelerinde, EKE üzerine SK'nın belirleyicilerinden olan Ar-Ge yatırımları ve sağlığın pozitif, işsizlik ve üretimden kaynaklı emisyonların negatif etkilerinin olduğu bulunmuştur. Türkiye için yapılan AHP analizleri sonucunda, Türkiye'de EKE ve SK açısından stratejik ihracat sektörünün otomotiv, desteklenmesi gereken stratejik malın ise araç parçaları olduğu tespit edilmiştir.
İktisadi büyüme ve kamu harcamaları ilişkisi: Türkiye örneği

İktisadi büyüme ile kamu harcamaları arasındaki ilişkisi teorik açıdan iki görüş etrafında toplanmaktadır. Bunlar, A. Wagner ve J. M. Keynesyen'in görüşleridir. Wagner'e göre iktisadi büyüme ile kamu harcamaları arasındaki nedensellik ilişkisinin yönü gelirden kamu harcamalarına doğrudur. Yani iktisadi anlamda büyüyen ekonomilerde ihtiyaçlar ve harcamalar çeşitlenmekte ve artmaktadır. Bu süreçte kamusal gelirler ve harcamalar da buna paralel olarak artış göstermektedir. Diğer taraftan Keynesyen iktisatçılar, kamu harcamalarının iktisadi büyümeyi pozitif olarak etkileyeceğini savunmaktadırlar. Yani Keynesyen görüşe göre söz konusu ilişkinin yönü kamu harcamalarından gelire doğrudur. Bu çalışmada Türkiye ekonomisinde iktisadi sınıflandırmaya göre kamu harcama türleri olan cari, yatırım, faiz, faiz dışı transfer ve faiz dışı toplam kamu harcamaları ile iktisadi büyüme ilişkisi 1975- 2015 dönemi verileri kullanılarak analiz edilmiştir. Önce değişkenler arasında uzun dönemli bir ilişkinin olup olmadığı ARDL eşbütünleşme tekniği ile test edilmiştir ve değişkenler arasında uzun dönemli bir ilişkinin olmadığı belirlenmiştir. Bu durumda uzun dönemde ilişki içerisinde olmayan değişkenler arasındaki kısa dönemli ilişki VAR yöntemi ve nedensellik testleri ile analiz edilmiştir. VAR modeline dayanılarak elde edilen etki-tepki ve varyans ayrıştırması sonuçlarına göre; GSYİH'yi etkileyen en önemli kamu harcaması türü faiz harcamalarıdır. Toda-Yamamoto nedensellik test sonuçlarına göre faiz harcamalarından GSYİH'ye doğru %5 anlamlılık düzeyinde bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. %10 anlamlılık düzeyinde ise GSYİH'den yatırım harcamalarına ve faiz dışı toplam kamu harcamalarından GSYİH'ye doğru bir nedensellik ilişkisi belirlenmiştir. Hacker-Hatemi-J nedensellik analizi sonucuna göre ise GSYİH'den faiz harcamalarına doğru bir nedensellik ilişkisi elde edilmiştir.
Eğitim harcamaları, sağlık harcamaları ve milli gelir ilişkisi: OECD ülkeleri için panel bootstrap modelleri

Bu çalışmada beşeri sermaye modeline ulaşılana dek tarihsel süreç içerisinde birçok büyüme modeli, teorileri oluşturulmuş olup bu modellerin her bir yeni dönem için bir önceki dönemi referans alarak noksan kaldıkları tarafları reforme ettikleri gözlenmiştir. Ulaşılan en kapsamlı pozitif dışsallığıyaratan içsel büyüme modellerinin bir varyasyonu olan beşeri sermaye modeli üzerinde hemfikir olunmuştur. Beşeri sermaye yatırımı mevcut gelişmiş ülkelerin beşeri sermaye artırımından bihaber durumda olan az gelişmiş ülkelere kıyasla çok daha önde olmaları ve gelişmekte olan ülkelerin ise yakalamak istedikleri atılımı beşeri sermaye yatırım yaparak elde edebilecekleri kanaatine varılmıştır. Beşeri sermaye modelinin ülkeler üzerindeki yaratacağı pozitif katkı için kullandığı kanallar eğitim ve sağlık harcamaları ile bireysel gelişim ve nitelikli işgücü yaratma amacı ile devletlerin harekete geçmesi ve bu sayede katma değeri yüksek reel üretimler elde edilerek sürdürülebilir bir ekonomik büyüme, milli gelir yaratma refahına erişmektir. Gerçekleştirilen çalışmada beşeri sermaye ile ilgili ölçümler, beşeri sermayenin ülkelerin kalkınma ve gelişmişlik düzeyi ile ilgili bağıntısı incelenmiştir. OECD'den seçilmiş 19 ülke üzerinde 1975- 2015 dönemi aralığında panel veri analizi uygulanarak hem zaman hem yatay kesit boyutunda ekonometrik analizler gerçekleştirilmiş olup, elde edilen sonuçlar neticesinde ülkelerin beşeri sermaye üzerine yapmış ve yapacak oldukları yatırımlar ile büyüme oranları arasında doğrudan pozitif bir ilişki olduğu görülmüştür.
Enflasyon, döviz kurları ve ham petrol fiyatları ile seçilmiş bazı tarımsal ürün fiyatları arasındaki oynaklık geçişkenliğinin analizi: Gana ve Türkiye örneği

Hububat ve tahıl tüketiminden süt ve et ürünlerine geçiş, 2006- 2008 küresel gıda krizleri, hammadde ve tarımsal üretim girdilerinin ithalatı, tarımsal pazarlarda mevcut oynaklığın nedenidir. İthal girdiler açısından, yerel para birimlerinin ABD Doları karşısında zayıflaması tarımsal ürün oynaklığının katkıda bulunduğu diğer bir faktördür. Bu sonuçlar gelişmekte olan ülkelerin tarım piyasalarında fiyat istikrarsızlığına, riske ve belirsizliklere neden olmaktadır. Bu bağlamda, bu çalışmada, Gana ve Türkiye'de seçilen tarım ürünlerinin fiyatları, küresel ham petrol fiyatları, enflasyon oranı ve döviz kurları arasındaki oynaklık geçişkenliklerinin yönünü ve büyüklüklerini ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu ülkelerin tarım piyasalarında meydana gelen bu oynaklığın sebebi, makroekonomik değişkenler ile seçilen tarımsal ürün fiyatları arasındaki oynaklığın belirlenmesinin bir nedeni olmakta ve tarımsal ürünlerin tedarikindeki riski ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, Ocak 2000'den Aralık 2015'e kadar olan dönemde Gana ve Türkiye'de seçilen tarım ürünlerinin fiyatları, küresel ham petrol fiyatları, enflasyon oranı ve döviz kurları arasındaki oynaklık geçişkenlikleri incelenmiştir. Çalışmada BEKK-MGARCH modeli kullanılarak doğrudan ve dolaylı oynaklık geçişkenlikleri ortaya konulacaktır. Elde edilen bulgular neticesinde, döviz kuru, enflasyon ve ham petrol fiyatlarına kıyasla, tarımsal ürün fiyatlarına daha fazla değişkenlik gösterdiğini tespit edilmiştir. Aynı zamanda, Gana'ya kıyasla Türkiye'deki tarım ürünleri piyasalarının makroeconomik değişkenlerdeki dalgalanmalara karşı daha dayanıklı olduğu tespit edilmiştir. Optimal portföy seçimine göre Türkiye Gana'ya kıyasla düşük riske sahip olduğu ortaya koyulmuştur. Bu durum Türk Lirasının Gana Cedi'sine göre daha güçlü olduğunu göstermektedir
Habermas'ın iletişim teorisinin pratikte ekonomiye uygulanabilirliği

Jürgen Habermas, Frankfurt Okulu'nun son yaşayan temsilcilerindendir. Bu okulun etkilerini taşıyan Habermas, modern toplumun analizini yapmakta, özgürlükçü ve radikal demokrasi anlayışına sahip toplum teorisini oluşturmaya çalışmaktadır. Bu çalışma genel olarak Habermas'ın iletişim eylem teorisini ve bu teorinin toplumda, özellikle de işletmelerde uygulanabilirliğini araştırmayı konu edinmiş ve Habermas'ın benimsediği yöntemin ana hatlarından yola çıkarak, genelde iş dünyasında özelde de Manisa'daki firmalarda bu teorinin ne kadar uygulandığına dair değerlendirmemiz ile sona erecektir.
1980-2007 yılları arasında Türkiye'de sanayi üretimi ile enerji tüketimi ilişkisi

Enerjinin üretim ve tüketim tarafındaki önemi izah gerektirmeyen bir gerçektir. Özellikle 1970'lerde yaşanan petrol krizleri ile birlikte enerji bir üretim faktörü olarak değerlendirilmeye başlanmış ve ekonometrik testlerde yaşanan gelişmeler ile, üretim düzeyi ile enerji tüketimi arasındaki nedensellik ilişkisi araştırmalara konu olmaya başlamıştır. Genellikle GSYİH ile enerji tüketimi ilişkisini araştıran çalışmalarda, ülkelere, dönemlere ve yöntemlere göre değişen sonuçlara ulaşılmıştır. Enerjinin alt türlerine göre ve GSYİH yerine sanayi üretimi gibi değişkenlerin kullanıldığı çalışmalara da son yıllarda rastlanılmaktadır. Bu tez çalışmasında 1980- 2007 döneminde Türkiye için sanayi üretimi ile sanayi sektöründeki enerji tüketimi arasındaki nedensel ilişki incelenmiştir. Tez kapsamında yapılan ekonometrik çalışma ile sanayi üretiminde enerji tüketimine doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuş olup bu çerçevede politika önerilerine yer verilmektedir.
Sosyal bilimler de yapay sinir ağlarının kullanımı ve bir uygulama

Türkiye'de özellikle son on yılda artarak devam eden cari açık sorunu, ekonominin ciddi bir problemi haline gelmiştir. Cari açık, bir ülkenin Dünya ile olan ekonomik ilişkilerinde, giderlerinin gelirlerinden yüksek olduğu anlamına gelmektedir. Türkiye'de cari açığın temel nedeni ithalattır. Son yıllardaki duruma bakıldığında ithalat ile ihracat arasındaki farkın ithalat lehine arttığı gözlemlenmektedir. 2011 yılında Türkiye'nin Cari İşlemler Hesabı Açığı 2010 yılına göre %65, 3 artarak tarihi rekor kırmıştır. Cari işlemler hesabının bir alt bölümü olan dış ticaret hesabını, ihracat ve ithalat kalemi oluşturmaktadır. 2011 yılında Türkiye'nin Dış Ticaret Açığının 2010 yılına göre %47. 8 arttığı gözlemlenmiştir. Türkiye'de dış ticaret açığının tarihsel süreç içerisinde değişiminin incelenmesi ve Yapay Sinir Ağları yöntemi ile dış ticaret açığı tahmin edecek en iyi mimariyi belirlemek bu projenin ana amacıdır. Bu bağlamda dış ticaret açığı yapısall olarak analiz edilecek, diğer makroekonomik değişkenlerle ilişkisi irdelenecek ve dış ticaret açığının Yapay Sinir Ağları yöntemi ile tahmin edilebilirliğine yönelik analiz yapılacaktır. Analiz için Türkiye'de Sosyal Bilimlerde henüz çok fazla yaygınlaşmayan Yapay Sinir Ağları Yöntemi kullanılacaktır. Türkiye'nin son 18 yıllık dönemine ait veriler ile Reel GSYİH, enflasyon, döviz kuru, değişkenleri açıklayıcı değişken olarak kullanılacaktır. Yapay Sinir Ağları Yöntemi ile farklı mimarilerde denemeler gerçekleştirilecektir. Gerçekleşen veriler ile Yapay Sinir Ağının ürettiği tahmini veriler karşılaştırılacak ve en iyi performansa sahip mimari belirlenecektir. Elde edilen sonuçlar, Dış Ticaret Açığı'nın tahmininde Yapay Sinir Ağları yönteminin açıklayıcılığının yüksek, tahmin sonuçlarının tutarlı ve isabetliliğinin yüksek, iyi bir öngörü performansına sahip modelleme tekniği olup olmadığı gösterilecek ve ayrıca elde edilen bulgular neticesinde çözüm yolları önerilecektir. Bu çalışmada Türkiye'de Enflasyon ve İşsizliğin yerine Dış Ticaret Açığının İleri Beslemeli ve Elman yapay Sinir Ağları ile tahmin edilmesi ve sonuçların karşılaştırılması amaçlanmaktadır.
Küresel kamusal bir mal olarak hava kirliliğinde havacılık sektörünün etkisi ve hava kirliliği azaltımı için çözüm yolları

Finansmanına katılmayanların da faydalarından yararlandığı kamusal mallar gelişen ve değişen ekonomik ve sosyal şartlar nedeniyle değişime uğramıştır. Ülke sınırları içerisinde etkileri olan kamusal mallar, özellikle küreselleşmenin de etkisiyle sınır tanımayan etkiler yaratarak küresel kamusal mal haline dönüşmüştür. Salgın hastalıklar, terör ve hava kirliliği gibi tüm dünya toplumlarını ilgilendiren konular bu kapsamda değerlendirilmektedir. Bu çalışmada küresel kamusal mal kapsamına giren hava kirliliğinin özellikle havacılık sektörü odaklı kirletilmesi araştırılmıştır. Havacılık sektörünün gelişim süreci incelenmiş, faydaları ve zararları ortaya konulmuştur. Küresel çapta ticaret, turizm gibi alanlarda bir köprü görevi gören havacılık sektörü bir yandan fayda sağlarken diğer yandan uçaklardan yayılan zehirli gazlar nedeniyle havayı kirletmekte ve küresel ısınmaya katkı sağlamaktadır. Uçak kaynaklı emisyonu azaltmak için ulusal ve küresel çapta fiyatlandırmalara gidilmiştir. Yapılan bu ücretlendirmeler uçak firmalarını emisyon azaltacak teknolojiye yönlendirmelidir. Sektör üzerinde yapılan düzenlemeler, vergiler ve fiyatlandırmaların emisyon azaltıcı etkileri ile sektörün geleceği arasında dengenin sağlanması da önem arz etmektedir.
2001 ve 2008 finansal kriz dönemlerinde firmaların finansal rasyo değerlerinin hisse senetleri getirileri ile ilişkisi: Borsa İstanbul'da işlem gören seçilmiş işletmeler için uygulama

Ülkeler arasında ekonomik entegrasyonun artması ile küresel nitelikte meydana gelen krizler tüm ülkeleri ekonomik, toplumsal ve sosyal bakımdan olumsuz şekilde etkilemektedir. Türkiye ekonomisi 1980'li yıllarda finansal serbestleşmenin etkisi ile ekonomik krizlere karşı daha kırılgan bir yapıya sahip olmuştur. Türkiye ekonomisi, finansal serbestleşme sonrasında ilk olarak 1994 krizi ardından 2001 krizi daha sonra da küresel nitelik taşıyan 2008 krizi ile karşı karşıya kalmıştır. Ülke ekonomisi bu krizlerden önemli derecede etkilenmiştir. Bu bağlamda çalışmanın amacı 2001 ve 2008 krizlerinden Borsa İstanbul'da işlem gören işletmelerin finansal oranları üzerinde etkisinin olup olmadığını ortaya koymaktır. Çalışmada 1999 2010 dönemi içinde piyasada olan ve verilerine ulaşılabilen 25 işletmenin 2001 ve 2008 kriz dönemlerinde mali tablolarının oran analizi yöntemi ile likitide, faaliyet, kaldıraç ve karlılık oranları hesaplanıp 2001 ve 2008 kriz dönemleri verileri karşılaştırılarak tablolaştırılmış ve yorumlanmıştır. Araştırmaya göre 14 işletmenin 2001 krizinde daha fazla mali sıkıntı çektikleri, kısa vadeli borç oranlarının daha yüksek olduğu, varlık finansmanında yabancı kaynaklara yöneldikleri, devir hızı ve karlılık oranlarında daha fazla düşüş meydana geldiği görülmüştür. 11 işletmenin ise 2008 küresel krizinden daha fazla etkilendikleri 2008 küresel krizinde daha fazla mali sıkıntı çektikleri, kısa vadeli borç oranlarının daha yüksek olduğu, varlık finansmanında yabancı kaynaklara yöneldikleri, devir hızı ve karlılık oranlarında daha fazla düşüş meydana geldiği görülmüştür. 14 işletme içinden en iyi performansa sahip 3 işletme PO, MGROS ve GOLTS olarak belirlenmiştir. Bu 3 işletmenin oran analizinden ortaya çıkan oranları oran analizinde belirlenen standart oranlar dahilinde gerçekleştiği görülmüştür. 3 işletmenin 2008 küresel krizinde de performanslarında düşüş olmadığı özellikle PO, MGROS ve GOLTS'un performanslarının arttığı sonucuna ulaşılmıştır. En kötü performansa sahip 3 işletme ise DARDL, ALTIN ve DEVA olarak belirlenmiştir. Bu 3 işletmenin oran analizinden ortaya çıkan oranları oran analizinde belirlenen standart oranların altında kaldığı görülmüştür. Krizden sonraki dönemlerde performanslarının dalgalı bir seyir izlediği 2008 küresel krizinde ise performanslarının standart oranların altına düştüğü sonucuna ulaşılmıştır.