turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Nurettin Rüşdü ve Cadaloz gazetesi

II. Meşrutiyet döneminde Osmanlı imparatorluğu'nda basında meydana gelen patlamadan mizah basını da payını almıştır. Bu dönemde hem geleneksel tarzda hem de Batılı anlamda mizah gazeteleri yayınlanmıştır. Mizah gazeteleri yalnızca yazı karakterli değil beraberinde olmazsa olmazı olan karikatürleri de beraberinde kullanmıştır. Cadaloz Gazetesi 1911 yılında Nurettin Rüştü ve Haydar Rüştü tarafından yayımlanmaya başlanan bir mizah gazetesidir. Gazete mizah gazetesi olmakla beraber dönemin sosyal, ekonomik, siyasal, toplumsal konularını haftada iki gün yayın yaparak değerlendirmiştir. Cadaloz Gazetesi geleneksel tarzda yayın yapan bir mizah gazetesidir. Cadaloz Gazetesi sadece içeriğiyle değil aslında karikatürleri ile de dönemin güncel olaylarını anlatan bir gazetedir. Tezimizde de karikatürler değerlendirilirken siyasi içerikli olanlar ve toplumsal içerikli olanlar diye iki başlık halinde yansıtılmıştır.
II. Abdülhamit Döneminde Filistin politikası

Son dönem Osmanlı padişahları içerisinde dikkat çekici birisi olan ve kimi tarihçilere göre son imparator namıyla anılan II. Abdülhamid Han Osmanlı Devletini çöküşten kurtarabilmek için bir yandan dış borçlarla, iç ve dış güçlerle uğraşırken diğer yandan da ülkesine modern kurumları getirmeye çalışmış, ulaşım, ziraat, ticaret ve eğitim alanlarında çeşitli yenilikler yapmış ve bir üsür nitelikli eleman yetiştirmiştir.19. yüzyılın sonlarında dikkati çeken bir diğer husus ise Yahudilerin Avrupa ve Rusya'da baskılara ve zulümlere uğraması ve bunun neticesinde bu ülkelerden Filistin'e doğru göç etmeye başlamasıdır. Bu durum Filistin'i dikkat çekici hale getirmiştir. Aynı zamanda Osmanlı İmparatorluğunun başında da II. Abdülhamid Han'ın bulunması da Yahudilerin Filistin'e göçünü ve bu bölgede uygulanan politikaları dikkatle takip etmemize neden olmuştur. Bu dönemde Yahudilerin Filistin'e göçü engellenmeye çalışılmış ve o bölge dikkatle takip edilmeye başlamıştır. Ayrıca bölgenin kalkınması için çalışılmış, ulaşım, ticaret, ziraat, bankacılık ve sanayi alanlarında çalışmalar yapılmıştır. Karayolları, demiryolları limanlar, posta teşkilatı, telgraf hizmetleri, itfaiye teşkilatı, aydınlatma hizmetleri, bayındırlık faaliyetleri ile temizlik hizmetleri yapılmıştır. Padişahın, Filistin gibi üç semavi dinin kutsal kabul ettiği bir bölgede Devletin son dönemlerinde uyguladığı ekonomik ve sosyal politikalar incelenmeye çalışılmıştır.
18. yüzyılın ilk yarısında Konya

18. yüzyılın ilk yarısında Konya'nın siyasi, idari, fiziki yapısı ve sosyal hayat konularını araştıran bu tez 3 bölümden oluşmaktadır. Tezin ana kaynağı arşiv belgeleridir. Tezin ilk bölümü, 18. yüzyılın ilk yarısında Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu siyasi durum, bunun Konya'ya yansımaları ve Karaman Eyaleti ile Konya'nın idari yapısı konularını ele almaktadır. Karaman Eyaleti'nin merkezi olan Konya Şehri'ndeki kamu binalarının şehirdeki konumları da bu bölümün konuları arasındadır. Tezin ikinci bölümünde Konya ve çevresinin fiziki yapısı ile incelenen dönemdeki Konya'nın nüfusuna ilişkin bilgiler verilmektedir. Bu bölümde Konya şehrinin fiziki yapısı ve yerleşmeleri; 'İç Kale', 'Sur İçi' ve 'Sur Dışı' olarak 3 başlık altında incelenmiştir. Bu başlıklara ek olarak şehrin çevresindeki bağlar ve bahçeler ile şehrin su ihtiyacını karşılayan kaynakların tespit edilmesi, dönemin Konyası ve çevresinin fiziki yapısı, yerleşmeleri ile ilgili detaylı bilgiler elde edilmiştir. Bu bölümdeki Nüfus başlığı altında ise ilk olarak nüfusun tespit edilmesinde uygulanacak yöntemler ve bu kapsamda nüfus hesaplamalarında kullanılacak rakamsal değerler belirlenmiştir. Bu belirlemeler sonrası 18. yüzyılın ilk yarısında Konya nüfusuna ilişkin veriler tespit edilmiş ve bu veriler, 16. ve 17. yüzyıllardaki nüfus verileriyle kıyaslanmıştır. Şehirdeki gayrimüslimlerin nüfusuna ilişkin bilgiler ve nüfusa etki eden faktörler de bu bölümün konuları arasında yer almaktadır. Üçüncü bölümün konusu Konya'da sosyal yaşamdır. Bu bölümdeki ilk 3 başlıkta Konya sakinlerinin şehirli olma bilinci, toplumsal kuralların mahalle yaşamına etkileri, kamusal alan ve mekanların Konyalıların sosyal hayatındaki yeri incelenmiştir. Konyalıların gündelik yaşamına ilişkin değerlendirmeler; 'Gündelik Yaşamda Erkekler', 'Gündelik Yaşamda Kadınlar' ve 'Gündelik Yaşamda Çocuklar' başlıkları altında yapılmıştır. 'Kadın-Erkek İlişkileri' başlığı altında da evlilik dışı ilişkiler ve taciz ile nişan, evlilik ve boşanma konuları ele alınmıştır. Toplumsal düzenin dışında olan Konyalılar; 'Sakıncalı Erkekler' ve 'Sakıncalı Kadınlar' başlıkları altında incelenmiştir. Bu kişilerin Konya'da sosyalleştikleri mekanlara ilişkin özellikler de 'Sakıncalı Evler' başlığı altında değerlendirilmiştir. Konya'da görülen hastalıklara ve tedavi süreçlerine ilişkin bilgilere de 'Sağlık Sorunları' başlığında yer verilmiştir.
Sultan II. Mahmud Döneminde Rumİ altını darbı (1816-1822)

çalışmada Sultan II. Mahmud döneminde 1816- 1822 yılları arasında darphane tarafından basılan rumi altını ele alınmıştır. Askeri masrafların büyük bir sorun olduğu bu dönemde rumi altını bir finansman aracı olarak kullanılmıştır. Darphane iki türde rumi altını basmış, 1821 yılında ruminin altın içeriği azaltılmıştır. Altı yıllık dönemde toplam 8.154,589, 5 adet rumi basılmış darphane bu işlemler sırasında 36 tonu aşkın altını sikkeye dönüştürmüştür. Basılan altının kuruş karşılığı 203 .864.737,5; elde edilen gelir ise 31.145.823, 5 kuruş 25 akçeydi. Rumi darbında elde edilen gelir dönemin askeri masraflarının finansmanında büyük katkı sağlamıştır. Literatürde II. Mahmud'un gümüş sikkeleri tağşiş ederek finansman sağlamasına vurgu yapılmıştır. Ancak altın sikkeler üzerinde yapılan muamelelerin sağladığı finansman katkısı literatürde neredeyse meçhuldür. Tezde altın sikkelerin askeri masrafların finansmanında sağladığı katkı vurgulanmış, hazırlanan tablo ve grafiklerle metin içinde verilen bilgiler desteklenmiştir.
220 ve 221 numaralı Şer'iyye Sicillerine göre Burdur'un sosyo ekonomik tarihi (1889-1893)

Osmanlı Devleti XIX. yüzyılın ilk yarısında devlet yönetiminde yaşadığı sıkıntıları gidermek için bazı siyasi adımlar attı. Bu adımlardan en önemlisi Tanzimat Fermanı'nın ilanı idi. Ferman Osmanlı Devleti'nin merkez ve taşra idaresinde birçok değişikliği beraberinde getirdi. Ancak ortaya çıkan değişiklik sadece idari yapıyla sınırlı kalmayıp toplumsal, ekonomik, hukuki alanları da kapsayan geniş bir alanı etkiledi. Çalışmamızda Tanzimat Fermanı'nın ilanı ile beraber başlayan değişim zincirinin taşra üzerindeki etkilerini, Burdur şehri örnekleminde incelemeye çalıştık. Bu kapsamda Burdur'un 1889- 1893 tarihleri arasındaki idari yapısını, etnik yapısını, sosyal hayatını ve ekonomik hayatını Şer'iyye Sicilleri'ni merkeze alarak inceledik. Böylece Burdur'da farklı etnik unsurların bir arada huzur içinde yaşadıklarını, insanların geçim kaynağı olarak tarım ve hayvancılığın dışında tekstille de uğraştıklarını ve bu alanda üretilen havlu, alaca ve masa örtülerine çevre şehirlerden önemli bir rağbet olduğunu görmekteyiz. Osmanlı Devleti Avrupalı devletler tarafından hasta adam olarak adlandırıldığı XIX. yüzyılın sonlarında daha hala varlığını devam ettirmek için mücadele etmektedir. Bu mücadele sırasında imparatorluğun küçük bir şehri olan Burdur'un sosyal ve ekonomik tarihini birinci el kaynaklara dayanarak incelemeye çalıştık.
Osmanlı modernleşmesi ve Japon imgesi (1839-1908)

Tezin konusu, 1839- 1908 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğundaki Japon imgesidir. Japon imgesinin dönüşümü, tezde, Osmanlı modernleşmesinin bağlamı içinde incelenmektedir. Osmanlı İmparatorluğundaki Japon imgesi hem Japon toplumundan hem uluslararası gelişmelerden hem de Osmanlı toplumunun dönüşümünden etkilenmiştir. Bu çerçevede, Osmanlı modernleşmesinin farklı momentlerinde farklı biçimler almıştır. Japon toplumu, Tanzimat döneminde vahşi bir toplum olarak algılanmış, II. Abdülhamid döneminden itibaren ise hızla modernleşen bir toplum olarak görülmeye başlanmıştır. Japonyanın muhafazakar bir modernleşme gerçekleştirdiği düşüncesi, onu II. Abdülhamid döneminde özel bir konuma yükseltmiştir. Ayrıca, Japonyanın Doğulu bir toplum olarak on dokuzuncu yüzyıl sonundan itibaren Avrupa ülkeleriyle eşit bir büyük güç olarak ortaya çıkması Osmanlı İmparatorluğunda Japonyaya duyulan ilgiyi arttırmıştır. Japonyanın 1904- 1905 Rus-Japon Savaşında Rusyayı yenmesi ise Osmanlı toplumunun tüm kesimlerinde Japonyaya yönelik büyük bir hayranlık ortaya çıkarmıştır. Japonların, Osmanlı toplumu için Doğu ve Batı arasında bir sentez başarısını temsil etmesi, Japonyanın Osmanlı siyasal alanı içindeki tartışmalarda önemli bir yer bulmasını sağlamıştır. Üç bölümden oluşan tezin ilk bölümünde Tanzimat döneminde Japon imgesi incelenmiştir. İkinci bölüm, II. Abdülhamidin muhafazakar modernleşme stratejisi ekseninde Japon imgesini ortaya koymaya çalışmıştır. Üçüncü bölümde ise II. Abdülhamid ve Jön Türkler arasındaki mücadele ekseninde Japon imgesi incelenmiştir.
Nizam-ı Cedid'den yeniçeriliğin kaldırılışına Osmanlı Kara Ordusunda değişim, 1793-1826

Bu tez 1793 senesinden, Yeniçeriliğin ilga edildiği 1826 yılına kadar geçen sürede Osmanlı ordu organizasyonundaki değişimi ve bu değişimin sosyo-ekonomik ve sosyo-politik yansımalarını ele almaktadır. Sipahinin ağırlıkta olduğu Osmanlı ordusunda piyade birliklerinin öne çıkışının incelendiği tezin ilk bölümünü, Osmanlı ordusunun doğrudan Saray'a bağlı birliklerinde meydana gelen değişimin tartışıldığı ikinci bölüm takip etmektedir. Tezin kapsadığı dönem içerisinde Osmanlı ordusunda meydana gelen teknolojik değişimin tasvirinden sonra, Osmanlı ordusunun savaş performansı ele alınmaktadır. Tezin ikinci kısmında ise ordudaki değişimin Osmanlı mali ve siyasi yapısındaki yansıması tartışılmakta ve Yeniçeriliğin ilgasının Osmanlı Tarihi açısından anlamı ortaya konmaya çalışılmaktadır.
Sheyhulislams during the reign of Mahmud I. (1730-1754)

Bu tez Osmanlı devletinde yirmi dört yıl hükümdar olan I. Mahmud'un döneminde (1730-1754) şeyhülislamlık yapmış on iki kişinin biyografilerini içermektedir. Osmanlı devletinin genel uleması içinde ayrı bir öneme sahip On sekizinci yüzyıl ulemasının bu on iki şeyhülislamı tez içinde tek başlarına incelenmelerinin yanı sıra kendilerinden önce ve sonra ilmiye sınıfında yer alan aile fertleriyle de ele alınmış yaptıkları icraatlar ve eserler tezin konusunu oluşturmuştur. Bu tezin hazırlanmasına olanak sağlayan kaynakların başında arşiv belgeleri gelmektedir. Diğer yardımcı kaynaklar ise şeyhülislamlara ait fetva mecmuaları, dönemin resmi tarihçilerinin ve özel tarihçilerinin yayınları, günümüzde mevcut yapılmış yüksek lisans ve doktora tezleri, yayınlanmış makalelerdir. Tezin birinci bölümünde I. Mahmud dönemi genel bir analizle incelenmiştir. İkinci bölümünde ise Osmanlı Devleti'nde şeyhülislamlık kurumu incelenmiş ve on sekizinci yüzyıl perspektifinden ele alınmıştır. Tezin üçüncü bölümde ise, bu on iki şeyhülislamın hayatı, şeyhülislamlık dönemi, yapmış oldukları eserleri çerçevesinde detaylı olarak anlatılmıştır. Sonuç bölümünde tüm şeyhülislamlar ve dönemin genel özellikleri analiz edilmiştir.
I. Dünya Savaşı'nda Kızıldeniz'de Osmanlı adaları

Kızıldeniz ve Kızıldeniz adaları, XIX. yüzyıl gelişmelerinden en fazla etkilenen bölgeler içerisinde yer alır. Yaşanan bu gelişmelerin arka planında ise Akdeniz ve Kızıldeniz'in, bir kanal vasıtasıyla birbirine bağlanmasıyla oluşturulan yeni ticari güzergahın oluşturulmasıydı. Oluşturulan bu ticari güzergahın en önemli noktası açıldığı bölge olan Süveyş olsa da Kızıldeniz adaları ve kıyıları, Süveyş ile birlikte oluşan ilginin merkezinde yer almaktaydı. Süveyş Kanalı'nın açılması sonrasında uluslararası bir ticaret ağının merkezi haline gelmiş olan Kızıldeniz, bünyesinde bulundurduğu adaların stratejik ve lojistik önemleri, kanalın açılmasından önceki atıl durumları göz önünde tutulduğunda büyük oranda arttı. Yeni koşullar altında adalar, Kızıldeniz güzergahını kullanan gemiler için yakıt depolandığı ikmal noktaları olarak dönüştürülmeye başlandı. Bunun dışında Kamaran adasında hacılar ve yolcular için bir karantina istasyonu teşkil edilmişti. Yine Perim Adası Babü'l Mendeb boğazının hakim bir noktasında olması itibariyle askeri amaçla İngilizlerce kullanılmaktaydı. I. Dünya Savaşı süresince Kızıldeniz'de bulunan Osmanlı adaları, Süveyş Kanal'ının yarattığı yeni kullanımlarının yanında savaş sonrası süreçte Arabistan'ın batı sahillerinin kendi denetimine alma gayesinde bulunan İngiltere, Osmanlı adalarını ya doğrudan işgal ederek ya da dolaylı olarak Kızıldeniz'de bulunan donanması sayesinde kontrol altında tuttu. Bu amaçla İngiltere, adalar özelinde Osmanlı kuvvetleriyle askeri mücadeleden ziyade yine kendi müttefikleri İtalya ve Seyyid İdrisi ile mücadele etmek zorunda kaldı.
Kemal Paşazade Said Bey Teracim-i Ahval-ı Muasırİn

oz Biyografi çalışmaları tarih araştırmalarında önemli bir yer tutmaktadır. Tarihi olaylara etki eden ya da bir şekilde bu olayların içinde yer alan kişiler hakkında kapsamlı bilgilere sahip olmak son derece önemlidir. Devlet sisteminin güvenliği ve devamı için de o sistemde görev alan memurların ya da çalışanların hayatını bilmek bir o kadar önemlidir.. Bu bağlamda bu tezin konusu olarak Sultan II. Abdülhamid Devri'nin ilginç portrelerinden biri olan Kemal Paşa-zade Said Bey'in hazırladığı ve Teracim-i Ahval-i Muasırin adını verdiği biyografik eseri seçilmiştir. Said Bey döneminin iyi tanınan entelektüellerinden biri olarak basın, eğitim gibi pek çok alanda çalışmalar yapan ve ayrıca adalet sisteminde mahkeme reisi olarak görev alan bir kişiydi. 1893 tarihinde Sultan II. Abdülhamid'e sunulan eserinde Said Bey, yaşadığı devirde farklı devlet kademelerinde çalışmış 91 Osmanlı devlet memurunun hayatlarını anlatmış ve bazılarının orijinal fotoğraflarını çalışmasına eklemiştir. El yazması eser transkript edilip biyografiler Başbakanlık Osmanlı Arşivi'ndeki Sicill-i Ahval kayıtlarıyla karşılaştırılmıştır.
The Yörüks of Ottoman Western Thrace in the sixteenth century

Bu çalışma esas olarak on altıncı yüzyıla ait mali ve askeri kayıtlar üzerinden Osmanlı Batı Trakyası'ndaki yörüklerin mahiyetini sorgulamaktadır. İlk önce, antropoloji ve coğrafya gibi diğer disiplinlerde hareketli sosyal topluluklar için kullanılan kavramlar hakkındaki mevcut tartışmalar sunularak, terminoloji üzerinde bir uzlaşma olmadığı ve hem kavramların kendi içinde hem de kavramlar arasında bir çeşitliliğin mevcut olduğu ortaya konulmuştur. Bu teorik arka plana paralel olarak, çeşitlilik mefhumunun yörüklerin yaşam biçimlerinde önemli bir rol oynadığı savunulmaktadır. Bu durum yörüklerin kaydedilme biçimlerine de yansımakla beraber, her farklı kayıt biçimi farklı bir yaşam biçimi anlamına da gelmemektedir. Demürhisar, Drama, Yenice-i Karasu ve Gümülcine kazalarındaki yörük varlığı bu bağlam içerisinde değerlendirilmiştir. Sonrasında, bu bölgelerdeki yörüklerin askeri boyutu irdelenmiştir. Batı Trakya örneği üzerinden Osmanlı Rumelisi'ndeki yörük teşkilatının kökenleri ve kuruluşu meseleleri tartışılmıştır. Bu bağlamda teşkilatın çağdaş diğer yardımcı kuvvetlerle benzerlik ve farklılıkları da değerlendirilmiştir. Yörük teşkilatı için hasıl olan kanunlar ile zamanla bu kanunlarda yapılan değişiklikler, süreç içerisinde teşkilatta meydana gelen değişmeleri görmek açısından ele alınmıştır. Askeriliğin bölgedeki yörükler arasındaki boyutları, tahrir kayıtları ve yörük defterleri üzerinden literatüre revizyonist bir yaklaşımla değerlendirilmiştir. Bununla bağlantılı olarak yörük defterlerinin yapısı sorgulanmış ve askeri olarak kaydedilen yörüklerle kaydedilmeyenler arasındaki ilişki ortaya konulmuştur.
Bozkır'da madencilik (1776-1839)

Bu çalışmada, Osmanlı döneminde madencilik faaliyetleri genel hatlarıyla incelenmekte; Osmanlı döneminde işletilen madenlerden biri olan Bozkır madeni ele alınmaktadır. Osmanlı Devleti'nin madencilik alanındaki uygulamalarını Bozkır madeni örneğiyle ortaya koymayı amaçlayan çalışmada; madenlerin işletme tarzları, madenlerin kullanım alanları, madende yapılan üretimin aşamaları, elde edilen ürünlerin nakli, madenlerde karşılaşılan çeşitli sorunlar ile madendeki görevliler gibi konular incelenmiştir. Bozkır madeni, Osmanlı döneminde 1776 yılında işletmeye açılmıştır. Madenin üretime açılmasıyla birlikte maden çıkarma işlerinin yürütülebilmesi için, cevherin durumuna göre, maden çevresindeki kazalara bazı muafiyetler verilerek idaresi maden eminliğine bağlanmıştır. Maden eminliğine bağlanan kazaların sayıca fazlalığı cevherin bolluğuna da işaret etmektedir. Çünkü cevherin bol olduğu dönemlerde odun, kömür ve sermaye gibi ihtiyaçlar arttığından dolayı madene bağlanan kazalar da artmıştır. Bozkır madeni emanetine çeşitli tarihlerde Bozkır, Belviran, Beyşehir, Seydişehir, Kırili, Göçü ve Kaşaklı kazaları bağlanmıştır. Madenden çıkarılan kurşunun Alanya iskelesine taşınmasında ise Karaman eyaleti kazaları ile İçil ve Alanya sancakları ahalisi görevlendirilmiştir. Bozkır madeninin açılmasıyla birlikte özellikle Gümüşhane madeninde çalışan gayri Müslim ustalar aileleriyle birlikte Bozkır kazasına gelerek yerleşmiştir. Bozkır'da madencilerin konaklayacağı evler ve çeşitli ihtiyaçların karşılanması için dükkanlar yapılmıştır. Bu anlamda madenin açılması Bozkır'ın sosyal ve ekonomik yapısını belli oranda etkilemiştir. Bozkır madeni açıldıktan on yıl sonra kapanmasına rağmen, yöneticilerin zulümlerini engellemek için yeniden açılmış ve 1839 yılına kadar madende üretim yapılmıştır. (Yani Bozkır madeni 1776- 1839 arası işletilmiştir.) Bu tarihte ise cevherlerin tükenmesi nedeniyle maden kapatılmıştır. Bundan dolayı Bozkır kazası halkı madenin açılmasından önceki statülerine döndürülmüştür. Simli kurşun madeni olarak adlandırılan madende kurşun, gümüş ve altın cevherleri çıkarılmıştır. Devlet kontrolü altında cevher üretiminin yapıldığı Bozkır madeni emaneti olarak adlandırılan maden bölgesi, merkezden atanan eminler tarafından yönetilmiştir. Dağlardan elde edilen cevher ayrıştırılmak üzere Bozkır'a getirilirdi. Burada kurşun ve gümüş ayrıştırıldıktan sonra, gümüş saf olarak ya da gümüşün içinde altın varsa altınla karışık halde karadan İstanbul'a gönderilirdi. Kurşun ise karadan Alanya İskelesi'ne ve oradan denizyolu ile İstanbul'a gönderilirdi. Rum vakası (1823) nedeniyle bir dönem kurşun karadan İzmit İskelesi'ne ve oradan kayıklarla İstanbul'a gönderilmiştir. Elde edilen ürünler harp malzemeleri ve para basımı gibi alanlarda kullanılmıştır. Bununla birlikte sosyal hayatın bir parçası olan cami ve kütüphane gibi yapılarda da kurşunun kullanıldığı görülmektedir.
İkinci meşrutiyet sonrası Osmanlı ordusunda yenileşme hamleleri

Osmanlı Devleti başarılı fetih hareketlerinin yapıldığı yüzyıllar boyunca Avrupa karşısında gerek askeri gerekse idari yönden üstün bir pozisyona sahip olmuştur. Avrupa, 17. yüzyıl ile birlikte teknik gelişmeleri devlet mekanizması ve askeri unsurlara başarı ile uygulayabilmiş, Osmanlı Devleti karşısındaki yenilmişlik hissini üzerinden atmayı sağlamıştır. Osmanlı Devleti'nde sistemli olarak ilk yenileşme ihtiyacı Avrupa devletleri ile yapılan uzun savaşlar ile birlikte hissedilmeye başlanmıştır. I. Ahmed döneminden başlayan yenileşme hareketleri devlet içerisinde sınırlı bir kadro tarafından desteklenmiş ve genellikle yeniçerilerin desteklemiş olduğu muhalif unsurlarca sekteye uğratılmıştır. III. Selim ile birlikte askeri alan başta olmak üzere devletin hemen her alanında yapılmaya çalışılan yenileşme hareketleri ulema ve yeniçerilerin başını çekmiş olduğu muhalif kitle tarafından engellenmiş ve Sultan Kabakçı Mustafa İsyanı ile tahttan indirilmiştir. II. Mahmud dönemi Osmanlı'da yenileşme hareketlerinin oldukça yoğun olarak yaşandığı bir zaman dilimini kapsamaktadır. Bu dönemin en önemli olaylarından birisi yıllarca yenileşme karşısında tavır gösteren yeniçeri ocağının kaldırılmasıdır. Yenilikçi özellikleri ile II. Mahmud, kimi tarihçiler tarafından Modern Türkiye'nin kurucusu kabul edilmektedir. Osmanlı Devleti'nde geçen yüzyılda yenileşme hareketlerinin devlet ricalinin geneli tarafından desteklendiği dönem İkinci Meşrutiyet sonrası yıllarıdır. Bu dönemde özellikle askeri alanda yapılan yenilikler Balkan Savaşları sonrasında hız kazanmış ve Birinci Dünya Savaşı bitene kadar da devam ettirilmiştir. 1909- 1918 yılları arasında modernize edilen Osmanlı ordusu, Osmanlı Devleti'nin tarih sahnesinden çekilmesi ile birlikte kurulmuş olan Türkiye Cumhuriyeti'nin de askeri öncü kadrolarını meydana getirmiştir. Çalışma üç bölümden oluşmakta olup, ilk bölümde kavramsal olarak yenileşme ele alınmış olunup, Osmanlı ordusunun son yüzyıla kadar geçen süre içerisinde geçirmiş olduğu yenileşme hareketleri ve bu hareketler içinde ordu yenileşmelerine değinilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde İkinci Meşrutiyet ile Birinci Dünya Savaşı arasındaki yenileşme hareketleri ele alınmıştır. Bu süreç 1908- 1914 yılları arasını kapsamaktadır. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise, Birinci Dünya Savaşı dönemini içeren 1914- 1918 yılları arasında gerçekleştirilen yenileşme hareketleri incelenmiştir. Çalışmanın ikinci ve üçüncü bölümlerinde detaylı olarak ele alınan kuvvetler ise kara, hava, deniz ve jandarmadan oluşmaktadır.
H. 1286 - H. 1299 (M.1869 - M. 1882) yılları arasında Kastamonu vilayet salnamelerinde Sinop Sancağı'nın transkripsiyon ve değerlendirilmesi

Vilayet Salnameleri, şehirlerin tarihinin yanında sosyal, kültürel, ekonomik, eğitim ve nüfus yapıları hakkında da önemli bilgiler vermektedir. Çalışmamızda, Kastamonu Vilayet Salnamelerinin H. 1286, H. 1287, H. 1288, H. 1289, H. 1290, H. 1291, H. 1292, H. 1293, H. 1294, H. 1295, H. 1296, H. 1297, H. 1298 ve H. 1299 tarihli olmak üzere ilk 14 sayısı incelenmiş ve Sinop sancağı ile ilgili bölümlerin transkripsiyonu yapılmıştır. Bu incelemelerde sadece Sinop bölümü ile yetinilmemiş, Sinop'a ait kazalarda kapsam içine alınmıştır. Yapmış olduğumuz incelemeler sonucunda günümüzden yaklaşık yüz elli yıl öncesine uzanan vilayet salnameleri, Sinop Sancağı'nın o günlerine ait değerli bilgiler içermektedir. Osmanlı Devleti'nin son dönemine denk gelen bu dönemde devletin genel politikasının izleri yerelde de görülmüş olup, idari düzenlemelerin sancak ve kazalardaki yansımaları tespit edilmiştir. Sancak ve kazalarda oluşturulan meclisler, nüfuslar, okullar, tarım ürünleri vb. birçok konuda araştırmacılara önemli bilgiler sunulmuştur. Şehir tarihi araştırmalarında salnamelerin önemli bir yer tuttuğunu düşünürsek, Sinop ve çevresi ile ilgili yapılacak araştırmalarda bu çalışmanın önemli bir eksikliği kapatacağı kanaatindeyiz.
6 Numaralı Eğin Şer'iyye Sicili: H. 1258 - 1264 / M. 1842 - 1848

Hazırlamış olduğumuz 6 Numaralı Eğin Şer'iyye Sicili H. 1258- 1264 (M. 1842- 1848) yılları arasındaki belgeleri kapsamaktadır. Bu dönemde Eğin, önce Diyarbakır Eyaleti'ne, 1846 tarihinden sonra da Harput Eyaleti'ne tabi bir Kaza'dır. Bu çalışmamızda Kadılık ve Şer'iyye Sicilleri hakkında bilgi verdikten sonra belgelerin özetini ve transkripsiyonlarım verdik. En son kısımda ise kısaca değerlendirmesini yaptık. Bu dönemde Eğin'de tahmini olarak 8000'i Müslüman, 2800'i Gayr-i Müslim olmak üzere toplam 10.800 kişi yaşamaktaydı.