turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Orta Mezopotamya'nın geç neolitik dönem boyalı çanak-çömlek geleneği

Bir coğrafi tanım olarak Mezopotamya, Fırat ve Dicle nehirlerinin arasındaki toprakları kapsamaktadır. Uygarlığın beşiği olarak kabul edilen Mezopotamya'nın ilk boyalı çanak-çömlek geleneği olan Hassuna, Samarra ve Halaf hakkında son yıllarda ciddi tartışmalar yapılmaktadır. Bu çalışmanın coğrafi sınırını oluşturan Orta Mezopotamya'da daha çok Samarra türü çanak-çömlek yaygındır. Bölgede yürütülen çalışmalar geçen yüzyılın ilk yarısında gerçekleştirilmiş olmasından dolayı son yıllarda konu yeniden ele alınmaktadır. Yüksek Lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmada, Orta Mezopotamya'nın Geç Neolitik dönem boyalı çanak-çömlek geleneği özelinden yola çıkarak, dönemin sosyal, kültürel yapısı hakkında eski bilgilerle günümüz yaklaşımı bir araya getirilerek bütüncül bir boyut kazandırılmak istenmiştir. Tez konusunun tarihsel dilimini oluşturan Geç Neolitik dönem üzerine yapılan araştırmalar ve kronoloji yaklaşımları ayrı başlıklar altında sunulmuştur. Samarra seramiğinin çekirdek bölgesini oluşturan Orta Mezopotamya yerleşimlerinin pişmiş toprak boyalı kapların içerik, form ve süsleme bakımından benzerlik ve farklılıkları ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Yerleşimlerden elde edilen veriler bir araya getirilerek Orta Mezopotamya boyalı çanak-çömleğinin Yakın Doğu arkeolojisi içindeki yeri açıklanmak istenmiştir. Orta Mezopotamya yerleşimleri ile karşılaştırma yapabilmek adına Büyük Mezopotamya coğrafyasının farklı bölgelerinden Samarra çanak-çömleği tespit edilen üç anahtar yerleşim seçilmiştir. Böylelikle Samarra boyalı kaplarının çekirdek bölge dışında kalan yerleşimlerde oransal, teknolojik ve tipolojik verileri tez konusu çerçevesinde açıklanmaya çalışılmıştır.
Diyarbakır-Bismil yüzey araştırmasında saptanmış yerleşimlerin çanak çömlek malzemesinin değerlendirilmesi

Çalışma konumuzu Prof. Dr. Veli Sevin'in 1986- 1992 yılları arasındaDiyarbakır-Bismil bölgesinde yapmış olduğu yüzey araştırmasında Dicle'ningüneyinde tespit etmiş olduğu merkezlerden toplanan çanak çömlek malzemesinindeğerlendirmesi oluşturur. Çalışma alanımızı oluşturan bölgenin coğrafi yapısı ve sınırları araştırılmış, bölgede daha önce yapılan araştırmaların tarihçesi verilmiştir. Merkezlerimizinkatalogu oluşturulmuştur. Bu 20 merkezden toplanan çanak çömlekler Kalkolitik Çağ, İlk Tunç Çağı, İlk Tunç Çağı-Orta Tunç Çağı Geçiş Dönemi, Orta Tunç Çağı, Son Tunç Çağı ve Demir Çağı'na tarihlendirilmiştir. Her dönem malzemesi kendi içinde mal gruplarına ayrılmıştır. Çanak çömleklerin tipolojileri yapılarak diğer merkezlerdeki paralelleri bulunmuştur. Her dönemin değerlendirilmesi yapılmıştır. Sonuçta ise istatistik veriler değerlendirilmiş ve dönemler kronolojik sistemde incelenmiştir. Çalışmamız sonucunda incelediğimiz merkezlerin yüzeysel de olsatabakalaşması ortaya çıkarılmış ve çanak çömlek malzemesi değerlendirilmiştir.
İzmit su yolları

Nikomedeia Asya ile Avrupanın birleştiği, stratejik olarak çok önemli bir geçiş yolu üzerinde, Astakenos Körfezinin en korunaklı kısmında kurulmuş bir antik yerleşimdir. Bithynia Krallarından I. Nikomedes tarafından İÖ 264 yılında kurulmuş ve kral kente kendi ismini vermiştir. Bithynia Krallığının başkenti olan kent daha sonra stratejik konumu sayesinde gelişerek önemini artırmıştır. İÖ 74 yılında Nikomedeia'nın Roma hakimiyetine girmesi, kentin gelişiminde olumlu rol oynamış ve kent Roma İmparatorluk döneminde Roma, Antiokheia ad Orontes ve Alexandria kentleri ile beraber imparatorluğun en büyük kentlerinden biri ve Asyadaki yönetim merkezi haline gelmiştir. Nikomedeia'da kenti kuruluş tarihi olan İÖ 264 tarihinden itibaren su temini ile ilgili başta kuyu ve sarnıçlar olmak üzere kent merkezinde yer alan su kaynaklarından elde edilen suların kullanıldığı su sistemine sahiptir. Bununla beraber kentin su yollarının gelişimi kentte Roma hakimiyeti ile beraber hız kazanmıştır. Doktora proğramında yapılan çalışmalar sonucunda; Nikomedeia'nın su ihtiyacının Paşasuyu suyolu, Topçuoğlu suyolu, Kayapınarı suyolu ve Yenimahalle suyolundan oluşan 4 suyolu ile karşılandığı tespit edilmiştir. Örgü kanallar, kayaç-örgü kanallar, havalandırma bacaları, su köprüleri ve pişmiş toprak borular gibi çeşitli sistem türlerinden oluşan su yolları özellikle İS 2. yy. da büyük gelişim göstermiş ve çok uzun bir dönem boyunca aktif olarak kullanılmışlardır. Günümüze ulaşan anıtsal su köprülerine ait kalıntıları, örgü ve kayaç-örgü kanalları ile Nikomedeia su yolları Ortaçağ'dan bugüne insanların dikkatini çekmiş ve antik çağın görkemli Nikomedeia'sının hatıraları olarak görülmüşlerdir. Ancak bu kalıntılar üzerine yapılan bilimsel çalışmalar çok az sayıda olmuştur. Oysa Nikomedeia'nın bu gelişmiş ve Roma hidrolik mühendisliğinin önemli örneklerinden birini oluşturan su yolları ağı Nikomedeia tarihi yanı sıra, hem mimarlık hem de su mühendisliği tarihi açısından çok önemli bir kaynak niteliğindedir.
Antik Çağ Kilikia sikkelerinde dinsel tasvirler

Bu tezde, Antik Çağ'da Kilikia Bölgesi kentleri tarafından bağımsız ve yarı bağımsız olarak M. Ö. 5. Yy. (yak. 450) - M. S. 3. Yy. (yak. 260) tarihlerinde basılmış olan sikkeler üzerindeki dinsel tasvirler incelenmiştir. Her ne kadar da bu döneme ait Kilikia sikkeleri hakkında sayısız kitap, katalog, makale yayımlanmış olsa da; günümüze kadar dinsel tasvirlerin bütününü sistematik bir şekilde inceleyen bir çalışmanın bulunmaması, bu tez konusunun seçilmesinin ana sebebini oluşturmaktadır. Bu bağlamda, sikkeler kronolojik ve ikonografik olarak incelenmesi, tarihsel süreç içerisinde bölgenin inanç sisteminin oluşmasında yerel, çevre kültür bölgeleri ve diğer yabancı yönetimlerin etkisinin tespiti ve buradan yola çıkarak, Antik Çağ Kilikia Bölgesi inanç sisteminin kökenlerinin ve yapısının ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Çalışma sonucunda, Antik Çağ Kilikia'sının ağırlıklı olarak M. Ö. 5-4. Yy.'larda Yunan, Pers ve Mezopotamya; M. Ö. 3-1. Yy.'larda Yunan ve M. S. 1-3. Yy.'larda Yunan - Roma kültürleri etkisi altında olduğu tespit edilmiştir. Bunun dışında Anadolu, Doğu Akdeniz ve yerel kültürler daha az etkili olarak karşımıza çıkmaktadır. Sikke tiplerinde görülen çeşitlilikten dolayı Kilikia Pedias'ın, Trakheia'ya göre daha çok kültürün etkisi altında kaldığı görülmüştür. Bu durum, bir bölgenin coğrafi konumunun inanç sistemi üzerindeki etkileri açısından oldukça önemlidir. Pers ve Roma imparatorlukları tarafından bölgede uygulanan politikalar sonucunda ortaya çıkan akkulturasyon süreçlerinde, sikkelerin en popüler propaganda araçları olduğunu görmekteyiz. Bu dönemlerde Perslerin daha çok kendi sikke tipleri ve bunların adaptasyonlarını; Romalıların ise, kendi sikke tiplerinin yerine adaptasyon ve senkretizmi tercih ettikleri tespit edilmiştir. Özellikle, Kilikia'nın batı sınırındakiler hariç, kentlerin genellikle bağımsızlıklarını ve yerel özelliklerini koruma düşüncesini hep sürdürdükleri tespit edilmiştir.
Ritual and social structure during the late neolithic and early chalcolithic: pit rituals of Uğurlu Höyük-Gökçeada

Tarih öncesi yerleşimlerde bulunan çukurlar, sıklıkla çöplerin atıldığı ya da besinin depo edilmesinde kullanılan mekanlar olarak yorumlanmaktadır. Fakat yakın tarihli çalışmalar çukur kullanımının inançsal faaliyetlerle de ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, Gökçeada Uğurlu-Zeytinlik Höyük prehistorik yerleşiminde, Geç Neolitik Erken Kalkolitik dönemlerine tarihlenen çukurların işlevini anlamaktır. 37 adet çukur ve ilişkili mimari yapılar arasında, yapım teknikleri, zamansal ve mekansal ilişkiler ve arkeolojik buluntuların dağılım analizlerine dayanarak, çukur alanının ve bu alanın sosyal işlevinin ortaya çıkışı incelenmektedir. Uğurlu'daki çukurların, komünal binalar, ölü gömüleri, sıva kullanımı ve 'ev kapatma'nın yanında sembolik açıdan önemli nesneler ile ilişkili olmaları, yapılandırılmış bir sosyal eylemi gösterir ki bu ritüel olarak tanımlanmaktadır. Bölgesel farklılıklara rağmen, benzer şekilde gerçekleştirilmiş çukur ritüellerinin, MÖ 6. bin yıl boyunca Kuzey Levant ve Anadolu'dan Ege ve Balkan'lara geniş bir bölgenin kendine özgü bir geleneği olduğunu gösterir. Bu yaygın çukur geleneğinin birçok ögesinin, Anadolu ve Levant'ın Erken Neolitik 'Ata Kültü' ile bir takım ilişkilerin varlığını göstermesi açısından dikkat çekicidir. Bu ritüellerin, mekanın kurulması üzerinden sosyal grubun oluşum süreçlerini yansıttığı fikri ileri sürülmektedir. Sosyal bağlar, Erken Neolitik 'Ata Kültü'nde bizzat ölüler, evler ve mekanlar arasında kurulmuş olan bağlar aracılığıyla müzakere ederken, Geç Neolitik ve Erken Kalkolitik 'Ata kültü' ritüellerinde mekan ile yapılan bu müzakere, çukurların yanında ölüleri ve evleri metaforik olarak temsil eden bir takım nesnelerin üzerinden kurulmaktadır. Sonuçta, Uğurlu çukur ritüelleri, tarıma geçiş sırasında ve sonrasında meydana gelen büyük toplumsal dönüşümde, insanların kendi kimlikleri ve sosyal peyzaj algılarındaki değişimlerle iç içe geçmişş olan bir ara aşamayı yansıtmaktadır.
Anadolu'da M. Ö. 12. yüzyıldan M. Ö. 6. yüzyıl sonuna kadar metal silah endüstrisi

Bu çalışmada, Anadolu'da M. Ö. 12. yüzyıldan M. Ö. 6. yüzyıl sonuna tarihlendirilen metal silahların miktarı, yapım tekniği, türleri ve tipolojisiyle Anadolu'daki madencilik, silah teknolojisi ve komşu bölgelerle ilişkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma kapsamına Anadolu'daki merkezlerin yayınlanmış metal silahlan ile Bayraklı, Erythrai, Panaztepe, Klazomenai, Girnavaz, Dedeli, Habibuşağı ve Ay ani s Kalesi kazılarının yayınlanmamış malzemesi ve Amasya, Tokat, Sivas, Çankırı, Eskişehir, Afyon, İsparta, Selçuk ve İzmir Arkeoloji Müzelerindeki metal silahlar alınmıştır. İncelenen 2899 silah 1925 ok ucu, 461 mızrak ucu, 310 zırh pulu, 53 balta, 32 miğfer, 24 hançer ve okluk, 22 kılıç, 18 topuz, 6 kılıç kim ve 1 yaydan oluşur. Bu silahlardan 1860'si demirden, 1031'i tunçtan ve 7'sinin de demir ve tunçtan üretildikleri, demirden üretilenlerin dövme, tunçtan üretilenler döküm ve dövme tekniğiyle üretildikleri görülmüştür. Silah tiplerinden 16'sının eski Anadolu tiplerin devamı niteliğinde oldukları, ili'inin eski Anadolu silah tiplerinden geliştirildikleri, 14'ünün daha eski çağlarda Anadolu'da öncülerinin bulunmadığı, ancak, bunların sadece Anadolu'da üretildikleri, 14'ünün ise Anadolu'ya dışarıdan gelen silahlar ya da bunların yerli taklitlerinden oluştuğu anlaşılmıştır. Anadolu'ya dışarıdan gelen silahlar arasında Kafkas kültürlerinin, Perelerin ve Assurlulann karakteristik tipleri yer almaktadır. Bunun yanı sıra, Anadolu'da çeşitli bölgelerde kullanılan karakteristik silah tipleri saptanmıştır.
Kadifekale'nin erken dönem İslami sikke buluntuları

Her dönemde hükümdarlık sembolü olarak kullanılan sikkeler arkeolojik kazılarda net tarihleyici unsurlar olması bakımından belge niteliği taşıyan buluntu gruplarındandır. Bu çalışma Smyrna Agorası kazısı kapsamında Kadifekale sektöründe ele geçmişş, Osmanlı ve çeşitli beyliklere ait olduğu tespit edilen ve tarihleri 1356'dan 1460 yılına kadar çeşitlilik gösteren sikkeleri konu etmektedir. Smyrna Agorası kazı deposunda ve İzmir Arkeoloji Müzesi deposunda korumaya alınan 146 sikke incelenmiş, 95 sikke tanımlanarak çalışmada yer almıştır. Tanımlanan ve kronolojik olarak değerlendirilen sikkelerin arka ve ön yüzlerinin fotoğrafları çekilmiş, çizimleri yapılmış, gram ve milimetrik olarak ölçüleri alınmış, bu veriler ve bilgiler katalog kısmına eklenmiştir. Elde edilen verilere göre sikkeler darp tarihi, darp yeri, teknik, yazı ve süsleme unsurları göz önünde bulundurularak değerlendirilmiş, bu veriler yayını yapılan diğer sikke çalışmalarıyla karşılaştırılarak en doğru sonuçlar elde edilmeye çalışılmıştır.
Kekova bölgesi limanları

Limanlar yeni bir malın alınması ve var olan malın değiştirilmesi için farklı halkların ve kültürlerin temsilcilerinin karşılaştığı ve malların değiş tokuş yapıldığı yerler olarak karşımıza çıkarlar. Antik Dönem'de farklı bölgelerin kültür değişimlerinin de odak noktası olan limanlar kültürel ve tarihsel bir önem taşırlar. Dolayısıyla insanoğlunun su üzerinde yüzdürebildiği ilkel deniz araçlarından Romanın donanımlı ve devasa gemilerine kadar geçen süreçte, değişen ihtiyaçlara, gelişen ve çeşitlenen deniz ticaretine ve gemilerine yönelik gemi barınağı ve limanlar inşa edilmiştir. Bu limanlar hem dönemin ihtiyaçlarına hem de çağının teknolojisine paralel olarak gelişim göstermektedirler. Çalışmamıza konu olan limanlar ise Antik Likya sınırları içinde kalan ve Kekova Bölgesinde bulunan Aperlai, Dolichiste, Simena ve Teimiusa kentlerinin antik limanlarıdır. Söz konusu kentlerin kıyı yapıları ve limanları bölgede yaşanan depremlere bağlı tektonik haraketler sonucu günümüzde su altında bulunmakta ve batık şehir olarak anılmaktadır. Bölgede yaptığımız araştırmalar sonucu bu alandaki limanların daha çok kıyı ticareti yapan küçük ölçekli limanlar olduğu anlaşılmaktadır. Kekova Bölgesinin 4 km. doğusunda yer alan Andriake Limanı uluslararası deniz ticareti açısından çok büyük önem taşımakta ve Kekova Bölgesi'nin de buradan geçen tüccarlarla yapılan ticaretten yararlanmak isteyen, yerel üreticiler ve tüccarlar tarafından yoğun bir şekilde iskan edildiği görülmektedir. Öte yandan Myra'da bulunan ve denizcilerin koruyucusu da olan St. Nicholaus ve Kilisesi'de Bizans Dönemi'nde bölgenin ticari öneminin yanında dini bir öneme de sahip olmasına neden olmuştur. Bu durum orta Likya'da batı rüzgarlarının hakim olduğu, kayalıkların ve burunların bulunduğu Gelidonya Burnu'ndan Patara'ya kadar uzanan tehlikeli geçiş yolunun ortasında kalan bu limanların önemini bir kat daha arttırmakta ve bölgenin İ. Ö. 7 .-6. yüzyıldan başlayarak İ. S. 7. yüzyıla kadar antik çağ denizcileri ve tüccarları için gerek yerel üretim malları ve pazarı gerekse korunaklı koy ve limanlarıyla önemli bir merkez olduğunu göstermektedir.
Roma plastic sanatında apotheosis

Roma Plastik Sanatında Apotheosis konulu bu tezimde Roma Dönemi kabartmalı eserlerde işlenen İmparator ve İmparatoriçelerin tanrısallaştırılması ele alınmıştır. Apotheosis; Bir insanın ilahlaştırılması ya da tanrılar katına yerleştirilmesi, tanrı ya da tanrıçaların eşliğinde göğe yükselmesi anlamına gelmektedir. Bu kavram ilk olarak tanrıların insanlaştırılması üzerine şekillenmiş daha sonra aynı düşünce sistemi 'heros' kavramıyla insanlar ve tanrılar arasında bir kahramanlar kültü olarak kabul görmüştür. Daha sona, Roma İmparatorluk Dönemi'nde kendisini yenileyip, geliştirmiş ve resmiyet kazanmıştır. Roma tarihi boyunca birçok farklı kültüre ev sahipliği yapmıştır. Bu da Roma'nın çok zengin bir kültür ve inanç sistemine sahip olmasını sağlamıştır. Bu farklı inanca sahip insanların yönetimini kolaylaştırmak ve bu kültürler arasında birlikteliği sağlamak amacıyla dinde düzenlemeler yapılmıştır. Bu konuda da en önemli düzenlemeleri İmparator Augustus yapmıştır. Augustus; dini, siyasette bir propaganda aracı olarak kullanmıştır. Augustus'un din propagandasıyla da Apotheosis Roma sanatına girmiştir.
Adramytteion siyah firnisli seramikleri

Adramytteion Antik Kenti, Edremit Körfezi'nin doğu kıyısında, günümüz Balıkesir İli, Burhaniye İlçesi, merkeze bağlı Ören Mahallesi'nde modern yerleşimin altındadır. Şu an yapılmakta olan kazılar Ören Mahallesi'nde sürdürülmektedir. Adramytteion'daki ilk kazılar, 2001 yılında, Prof. Dr. Engin Beksaç'ın bilimsel danışmanlığında Balıkesir Kuva-yı Milliye Müzesi Müdürlüğü tarafından başlatılmış, bu çalışmalar 2003'ten itibaren Yrd. Doç. Dr. Tülin Çoruhlu'nun bilimsel danışmanlığında 2006 yılına kadar devam ettirilmiştir. 2012 yılında Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Murat Özgen danışmanlığında tekrar başlanılmıştır. 2012 yılından beri sürdürülmekte olan Adramytteion'da 3 alan ve toplamda 55 adet sondaj açılmıştır. Bu çalışmanın konusunu 2012- 2014 tarihleri arasındaki 5 açma ve 9 adet sondajdaki kültür tabakalarından ortaya çıkan siyah firnisli kap formları oluşturmaktadır. Bu seramiklerin çoğunluğunu kil ve firnis kalitesinden dolayı yerel örnekler oluşturmakta olduğunu düşünmekteyiz. Atina'dan ithal olabilecek formlar ve örnekler azdır. Söz konusu çalışmadaki seramiklerin çoğunluğunu ise, kase ve içki kapları oluşturmaktadır. Çalışma içerisinde, seramiklerin değerlendirilmesinde öncelikle her bir formun kronolojik gelişiminden söz edilmiş ve Adramytteion örneklerinin bu gelişim çizgisi içindeki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışılan seramikler M. Ö. 5. yy. ile M. Ö. 1. yy. arasında geniş bir zaman dilimine aittir. Seramik formlarında M. Ö. 4. yy.'dan 3. yy.'a geçişte bir artış gözlenmiştir. Fakat M. Ö. 3. yy. ise seramiklerin en yoğun olarak görüldüğü zamandır.
Smintheion Hellenistik Dönem seramiği

İskender sonrası yürütülen politikalar sonucu Troas bölgesinin en önemli merkezlerinden biri olan Alexandria Troas antik kentine hizmet veren, Çanakkale ili Ayvacık ilçesi Gülpınar Beldesi'nde yer alan Apollon Smintheus Tapmağı, Hellenistik dönemde bölgenin en önemli kült merkezidir. Çalışmanın konusu; Smintheion'da sürdürülen kazı çalışmaları sırasında ortaya çıkarılan ve tapmaktan daha erken özellikler gösteren teras duvarı ve yolu anlamaya yönelik çalışmalarda ele geçen Hellenistik dönem seramikleridir. Daha önceki araştırmalar göz önünde tutularak sınıflandırılan kaplar, benzer örnekleri ile form, hamur, astar ve bezeme özellikleri karşılaştırılarak tarihlendirilmişlerdir. Sınıflandırma yapılırken kaplar bezemesiz ve bezemeli olmak üzere iki ana gruba ayrılmıştır. Bezemesiz örneklerin işlev ve form özelliklerine göre detaylandınlarak incelenmesi forma dayalı gelişimi gösterir. Bezemeli örnekler, batı yamacı seramikleri ve Megara kaselerinin bezeklerine göre alt başlıklara ayrılarak incelenmesi ise bezemeye dayalı gelişimi gözler önüne serer. Hamur ve astar özelliklerinde çeşitlilik göze çarpar. Siyah, kahverengi, gri, kırmızı renkte astar ve açık kırmızı, sarımsı kırmızı, gri renkte hamura sahip örnekler yoğun olarak ele geçmişşlerdir. Batı yamacı seramikleri dışında her işlevde ve formda kaplardan örnekleri olan gri hamur ve astarlı kaplar, yoğun miktarda ele geçmişş olmaları ile dikkat çekicidirler. Yoğun miktarda rastlanılan bir diğer grupta özellikle tabak ve kase formlu kapların belli bölümlerinin kuşaklar halinde astarlandığı, kalan kısımların astarsız bırakıldığı yan astarlı örneklerdir. Bu kaplatın hamur ve astar özelliklerinde de bir çeşitlilik göze çarpar. 60 Bergama ile olan yakın ilişki dikkat çekicidir. Çok az sayıdaki Attika örnekleri dışında, üretim yerinin belirlenebildiği kapların tümü Bergama atölyelerinin ürünüdürler. Smintheion Hellenistik dönem seramikleri, bir yandan yoğun olarak ele geçtikleri teras duvarı ve yolun tarihlendirilmesine yardıma olurken öte yandan Apollon Smintheus Tapmağı' mn tarihlendirilmesini desteklerler. 61
Yalvaç Müzesi'nde yer alan pisidia antiokheiası Roma koloni sikkeleri

Bu tezin amacı, Yalvaç Müzesinde yer alan Roma Dönemine ait Pisidia Antiokheia Antik kenti sikkelerinin; Pisidia Bölgesi içerisinde kentin siyasi ve ekonomik durumunun araştırılması ve bu süreç içerisinde Roma'nın kolonileştirme, Romalılaştırma hareketlerinin sikkeler ışığında değerlendirilmesidir. Kentin, siyasi ve ekonomik olarak Roma Döneminin değerlendirilmesi için sikkelerinden yararlanılmıştır. İlk olarak, Lydialıların kullandığı sikkeleri anlamamız için geçmişşine bakmamızda yarar vardır. Sikke, ödeme ve değişim aracı olarak kullanılan, ağırlığı ve ayarı belli bir ölçü sistemine göre otorite tarafından belirlenmiş, üzerinde resim bulunan metal parçadır. İnsanlar yerleşik düzene geçmeden önce ihtiyaçlarını kendileri karşıladıkları için herhangi bir değişim gereksinimi söz konusu değildi. Yerleşik yaşama ve toplayıcılıktan üreticiliğe geçiş ile ürünlerin insanlar ve sonrasında toplumlar arasında değişimi de söz konusu olmuştur. İkinci olarak, sikkeler kronolojik olarak değerlendirilmiştir. İlk sikkeler Lydialılar Döneminde altın ve gümüşün karışımı elektrondan basılmıştır. Klasik dönemde ise sikkelerin üzerinde genellikle pagan tanrı betimlemeleri ve kentlerin armaları yer alırken Helenistik Dönemde sikke üzerinde sikkeyi basan otoritenin dışında sikke basımında görevli magistratların isimleri de geçmeye devam etmektedir. Roma Döneminde ise Roma İmparatorlarının portreleri ağırlıklı olarak yer alırken imparatorlar bunu bir siyasi propaganda aracı olarak da kullanmışlardır. Üçüncü olarak, Pisidia Bölge'sinin tarihsel gelişimi içinde Antiokheia Antik Kentinin tarihine baktığımızda kentin tarihi bölge tarihiyle paralellik göstermektedir. Bölgede yaşam Prehistorik Dönemden günümüze değin sürmektedir. Hellenistik Dönem'de (M. Ö 333) Büyük İskender'in bölgeyi egemenlik altına almasıyla ve M. Ö 323'te İskender'in Babylon'da ölmesiyle imparatorluğun toprakları halefleri arasında paylaşılmıştır. Tüm bu gelişmelerden Anadolu ve Pisidia Bölgesi de etkilenmiştir. Hellenistik krallıklar arasında süregelen mücadeleden yer alanan Roma İmparatorluğu Anadolu ve Pisidia Bölgesini egemenlik altına almıştır. M. Ö 25'te Galatia kralı Amyntas'ın öldürülmesiyle Antiokheia Antik Kenti Koloni olarak adlandırıldı; böylece kent ve bölge tarihinde barış sağlanarak, ekonomi güçlendi. Dördüncü olarak, kentte basılan Roma koloni sikkeleri tipolojik olarak değerlendirilmiştir. Pisidia Antiokheia Antik kenti M. Ö 1. yy'ın ikinci yarısında imparatorluğun koloni kenti ilan edilmiştir. Böylelikle sikkeler üzerinden kentin Roma Koloni Dönem'ine ait ekonomisi hakkında bilgi edinilmektedir. Ayrıca koloni dönemi boyunca kentin imparatorluk tarafından nasıl Romalılaştırılmaya çalışıldığını, bu politikanın da yerel halkların geleneklerine, dini inançlarına saygı duyularak ince bir denge siyaseti izlendiğini göstermektedir.
Anadolu'da bulunmuş olan Hellenistik ve Roma Dönemi Tondo büstleri ve portreleri

Heykel ve portre sanatı içinde yer alan imago clipeata yani tondo büstleri ve tondo portreleri, yuvarlak bir çerçeve veya kalkan içine yerleştirilmiş tanrıların, tanrıçaların, imparatorların, ünlü kişilerin ve ataların tasvir edildiği bir büst türüdür. Tondo büstleri ve tondo portreleri sadece mimari dekorasyon unsuru olarak kullanılmadığı gibi ayrıca anıt mezar odalarında, tapınakların alınlık kısımlarında, kamuya ait önemli binaların iç duvarlarında ve sivil mimari kapsamına giren 'domus' adı verilen ve Roma sivil mimarisi kapsamında olan tipik Roma evinin 'alae' adı verilen odalarında kullanılmaktadır. Bu eserlerin kullanım amacı, büstü yapılan kişiyi onurlandırmak, anmak ve eğer büstü yapılan kişi imparatorsa tanrılaştırmaktır. Bu tip eserlerin üretimi ve kullanımı, tıpkı Yunanistan ve Roma İmparatorluğunda olduğu gibi, Anadolu'da Hellenistik Dönem'de başlamış olup, Roma Dönemi'nde yaygınlaşmıştır. Anadolu'da çok sayıdaki antik kentte yapılan kazılar neticesinde, başta Aphrodisias olmak üzere, tondo büstleri ve tondo portrelerinin varlığı tespit edildiği gibi kullanım amacı ve alanı açısından da çeşitlilik göstermektedir. Dolayısıyla, bu tez çalışmasında Anadolu'daki antik kentlerde bulunmuş olan hemen hemen tüm tondo büstleri ve tondo portreleri, üretim tarihi, üretimde kullanılan hammadesi, stilistik özellikleri ve kullanım amaçları göz önünde tutularak bir araya getirilerek derlenmiş ve kataloglandırılması yapılmıştır. Bu tez çalışmasında tondo büstü tondo portresi veya imago clipeata'nın doğuşu, gelişimi, yayılışı, kullanım alanı ve amacının araştırılması hem Anadolu'da bulunan örnekler hem de Anadolu dışında bulunan örnekler yoluyla geniş bir perspektifte ele alınmıştır. Bu araştırmalar çeşitli fotoğraflar, resimler ve çizimlerle desteklenmiştir. Bu noktadan yola çıkılarak, Anadolu'nun imago clipeata üretimi konusunda ne kadar ileri bir seviyede olan bir bölge olduğu vurgulanmıştır. Anadolu'daki heykeltraşların tondo büstü üretimi konusundaki ustalığı ve yaratıcılığına özellikle değinilmiştir. Bütün bu çalışmalardan sonra, gözlemlenmiştir ki imago clipeata kavramının Anadolu'dan çıktığı ve Hellenistik ve Roma Dönemlerinde buradan yayıldığı anlatılmak istenmiştir.