turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Finansal istikrarın sağlanmasında finansal regülasyonun rolü: Türkiye bağlamında bir değerlendirme (1980-2017)

Finansal istikrar, genel tanımıyla finansal sistemin dengelerini bozabilecek beklenmedik durumlara karşı ekonominin dayanıklılığı olarak ifade edilmektedir. Küresel ölçekte son 30 yıllık dönemde finansal piyasaların serbestleşme süreci ve bütünleşmesi ile teknolojik gelişmeler, bu piyasaların giderek karmaşık hale gelmesine ve finansal araçların çeşitliliğinin artmasına yol açmıştır. Bu durum, finansal sistemi düzenleyen ve denetleyen otoritelerin yeni ve gelişen düzene nasıl adapte olacakları sorununu da beraberinde getirdi. Diğer taraftan bu dönemde hem gelişmiş ülkelerde, hem de yeni gelişen piyasa ekonomilerinde artan sıklıkla tekrarlanan finansal krizler yaşandı. Bu krizler etkiledikleri ülkelerin finansal sistemlerini bozmakla kalmayıp, aynı zamanda ekonomik faaliyet hacmi üzerinde de şiddetli olumsuzluklara yol açmıştır. Denetleme ve düzenleme anlamına gelen regülasyon kavramı bu çerçevede tekrar önem kazanmış ve finansal regülasyonların gerekliliği sık tartışılan bir konu haline gelmiştir. Türkiye'de 1994, 2000 Kasım ve 2001 Şubat finansal ve 2008 Küresel krizlerinin önlenmesi amacıyla birçok finansal regülasyon programı uygulanmış ve regülasyon kurumlarına yönelik çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. Bu bağlamda, bu çalışmada, Türkiye'de finansal istikrarın sağlanmasında finansal regülasyonların nasıl bir rol oynadığı ülkede yaşanan krizler ışığında analiz edilmeye çalışılmıştır.
Uluslararası silahlanmanın ekonomik boyutunun analizi

Silahlanma artık bir ülkenin ya da birkaç ülkenin tekelinden çıkmış, uluslararası bir yapıya bürünmüştür. Silahlanmanın ekonomiye etkileri ise ülkeden ülkeye değişmektedir. Silah üreten ve ihraç eden ülkeler bu işten karlı çıkmakta ve ekonomilerini büyütmektedirler. Kendi silah sanayi olmayan ya da teknolojik ilerleme kaydedemeyen ülkeler ise silah ithalatına girdiklerinden dolayı ekonomilerini dengeleyememektedirler. Silahlanmadan vazgeçemeyen bu ülkeler ister istemez ekonomik problemlerle karşı karşıya kalmaktadırlar.
2008 krizi sonrası merkez bankalarına yeni yüklenen görev olarak finansal ı̇stikrar ve türkiye örneği

2008 küresel finansal krizi, ABD'de başlayarak dünyaya yayılan tarihin en büyük krizlerinden birisidir. Hem finansal piyasaları hem de reel ekonomiyi derinden etkilemiştir. Krizin finansal piyasalarda çıkması sistemin kırılganlıklarını gün yüzüne çıkarmıştır. Finansal istikrar için geleneksel para politikası hedeflerinin yetersizliği ve risklerin ele alınmasında finansal kurumların sistemin genelindeki riskleri görememesi ve makro bakış açısıyla çözüm üretememesi de etkili olmuştur. Kriz sonrasında anlaşılan gerçekler için finansal istikrarın sağlanmasında yeni bakış açısı ve makro ihtiyati politikalar için sorumluluk merkez bankalarına yüklenmiştir. Bu çalışmada, hem 2008 finansal krizi hem de krizden etkilenen gelişmiş ülkelerin aldığı tedbirler dolayısıyla etkilenen Türkiye ekonomisini finansal istikrara kavuşturmayı hedefleyen TCMB'nin uyguladığı politikalar ve başarısı incelenmiştir. 2001 krizinin getirdiği ortamda yapılan reformların etkisiyle özellikle bankacılıkta sağlam duran Türkiye ekonomisinde finansal istikrarı sağlamak için atılan adımlar, 2008 küresel finansal krizinin olumsuz etkilerini azaltmada destek olmuştur. 2010 sonrası finansal istikrar için aktif olarak uygulanan makro ihtiyati politikalar ile 2011'de oluşturulan resmi altyapı ile sistemik riskin izlenmesi ve uygun tepkiler verilmesi kolaylaşmıştır.
Tarımsal kredilerin Türkiye ekonomisi üzerindeki etkileri

Tarım sektörü; insanların yaşamlarını devam ettirebilmesi, milli gelire ve istihdama katkısı, diğer sektörlere hammadde sağlaması, ihracata doğrudan ve dolaylı olarak etkisi ve biyolojik çeşitlilik ile ekolojik dengeye olan katkısı nedeniyle tüm dünyada vazgeçilmez bir sektör niteliğindedir. Bu nedenle tarım, ekonomik, sosyal ve çevresel boyutlarıyla, toplumun bütün kesimlerini yakından ilgilendirmektedir. Ülkelerin ve toplumların kalkınmasında önemli rol oynayan tarım sektörünün önemi, küreselleşen ekonomik sistem, artan rekabet ortamları ve hızla değişen pazar şartlarının da etkisiyle giderek artmaktadır. Türkiye'de tarım, içinde bulunduğu jeopolitik konumu itibariyle, üç tarafının denizlerle çevrili olması, sahip olduğu akarsular ve ekolojik çeşitlilik nedeniyle gerek bitkisel, gerek hayvansal ve gerek su ürünleri açısından ayrı bir öneme sahiptir. Tarım; hayati ihtiyaçları temin eden bir üretim koludur. İçinde bulunduğumuz 21. yüzyılda bile dünya nüfusunun neredeyse yarısının yeterli ve nitelikli gıdaya ulaşım sıkıntısı içinde bulunması ve tarımsal üretimdeki artış oranının dünya nüfusundaki artış oranına ayak uyduramaması nedeniyle, gelecekte dünya nüfusunun önemli bir açlık ve yoksulluk problemiyle karşı karşıya kalabileceği tahmin edilmekte ve bu da tarımın stratejik önemini ön plana çıkarmaktadır. Ülkemizde tarım sektörü, temel ihtiyaçları karşılamak ve diğer sektörlere girdi temin etmek misyonuna sahip olmasına rağmen sermaye sıkıntısıyla daima karşı karşıya kalmıştır. Bu sebeple gerek tarımsal üretimde kullanmak üzere girdi temini sağlamak, gerekse organize olmuş kredi kaynağı oluşturmak için çiftçilerin ortaklığında tarımsal kooperatifler ve devletin bünyesinde Ziraat Bankası kurulmuştur. Tarımsal krediler tarım sektörünün gelişmesinde son derece önemli olan 'yetersiz sermaye birikimi' probleminin aşılmasında önemli bir araçtır. Bu tez çalışmasında tarım sektörü ve tarımsal üretim ile ilgili bilgilere değinilmiş, tarımsal kredilerin ekonomik olarak kalkınma sürecinde olan ülkemiz ekonomisi üzerindeki direkt ve dolaylı etkileri ile sektörün mevcut sorunları ve çözüm önerileri üzerinde durulmuştur.
Yozlaşmanın ekonomik analizi ve yozlaşmanın belirleyicilerine ilişkin amprik analiz

Kamu görevlisinin, özel çıkarları için görevini kötüye kullanması olarak tanımlanan yozlaşma, tarih boyunca hemen hemen her toplumda etkisini göstermiştir. Rüşvet, adam kayırma gibi değişik eylemleri kapsayan yozlaşma, toplumlar açısından önemli bir ekonomik sorundur ve literatürde, bu sorunun belirleyicilerini saptamayı amaçlayan araştırmalar mevcuttur. Bu tez çalışmasının ilk amacı, literatürde yer alan akademik çalışmaları veri alarak, ekonomik, sosyal, kültürel ve siyasal faktörlerin yozlaşma düzeyini hangi yönde ve büyüklükte etkilediğini incelemektir. Araştırmacılar tarafından yoğun olarak kullanılan kişi başına milli gelir, ekonomik özgürlük, insani gelişmişlik, Protestanlık ve demokrasi değişkenleri bu amaç doğrultusunda modellendirilmiştir. Çalışmanın bir diğer amacı ise, yozlaşma düzeyi üzerindeki etkisi daha önce incelenmemiş olan baskı gruplarının, yozlaşma düzeyi üzerindeki etkisinin hangi yönde ve büyüklükte olacağını incelemektir. Bu nedenle baskı gruplarının sayısı da yürütülen analizlere dahil edilmiştir. 2000- 2008 dönemi için yürütülen analizler, yıllık ve kesit veriler kullanılarak En Küçük Kareler yöntemiyle tahminlenmiştir. Analiz sonuçlarına göre insani gelişmişlik, ekonomik özgürlük ve kişi başına milli gelir ile yozlaşma düzeyi arasında negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır. Buna göre, ekonomik özgürlük düzeyinin yükselmesi, kişi başına milli gelirin artması ve insani gelişmişlik yozlaşma düzeyinin azalmasına neden olmaktadır. Baskı gruplarının yozlaşma düzeyi üzerindeki etkisi ise pozitiftir. 2007 ve 2008 yılları için yürütülen analiz sonuçlarına göre, baskı grupları yozlaşma düzeyi üzerinde pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahiptir. Buna göre, baskı gruplarının sayısının artması yozlaşma düzeyini arttırmaktadır.
Vergi hatalarının düzeltilmesi

n YÜKSEK LİSANS TEZ OZU VERGİ HATALARI VE HATALARIN DÜZELTİLMESİ Eda Tanilli Maliye Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mayıs 2000 Danışman: Prof. Dr. Fethi Heper Vergilendirme ilişkisi, vergi alacağının doğumu yani vergiyi doğuran olayla başlar ve tahsiline kadar devam eder. Vergi mükellefi ile idare arasında doğaldır ki bir takım uyuşmazlıklar çıkabilir. Bu uyuşmazlıkların bir örneği olan vergi hataları haksız işlem sonucunda mükelleften fazla veya eksik vergi alınmasıdır. Hemen belirtelim ki vergi hataları idare tararından yapılabileceği gibi mükellef tarafmdan da yapılabilir. Bu hatalar, matematiksel yanlışlıklardan kaynaklanan Hesap Hataları ve vergi yükümlülüğünün saptanmasmdaki değerlendirme yanlışlıklan yani daha çok öze ve esasa ilişkin yanlışlıklar olarak tanımlayabileceğimiz Vergilendirme Hatalarıdır. Hesap hataları, matrah hataları, vergi miktarında hatalar, ve verginin mükerrer olması gibi hatalardır. Vergilendirme hataları ise, mükellefin şahsında hata, mükellefiyette hata, mevzuda hata ve vergilendirme ve muafiyet döneminde hata olarak gruplandınlabilir. Bu hataların düzeltilebilmesi için öncelikle ortaya çıkarılması gerekir. Kavram olarak hataların düzeltilmesi bir haksız işlemin idari aşamada çözümlenmesidir. Böylece yasaların desteği ile tarafların uğradıkları haksız işlem sonucu oluşan zararları giderilecektir. Hataların düzeltilmesi, hukuka aykırılığın önlenmesi, anayasal vergileme ilkelerine aykırılığın önlenmesi ve sistemin sistemsizliğe dönüşmesinin engellenmesi bakımından bir gerektir. Düzeltme müessesesi sadece kanunda sayılan vergi hatalarına ilişkin işlemler için geçerlidir. Yargı kararma konu olan uyuşmazlıklar ve hukuki uyuşmazlıklar için geçerli değildir. Vergi hataları idare tarafından görülerek res 'en düzeltilebileceği gibi mükellefin kendi başvurusu ile de düzeltilebilir. Eğer mükellefin talebi olumlu yönde değerlendirilirse düzeltme işlemi yapılacak, böylece haksız işlem giderilmiş olacaktır. Önemli olan mükellefin düzeltme talebim, kanunların kendisine vermiş olduğu zamanaşımı süresi içinde yapmasıdır. Ayrıca mükellefin düzeltme talebini vergi mahkemesinde dava açma süresi içinde yapmış olması ve dava açma süresi geçtikten sonra yapmış olması durumu da mükellefin düzeltme talebinin reddedilmesi durumunda sonucu etkileyecektir. Talep eğer dava açma süresi içinde yapılmışsa ve reddedilmişse mükellefin dava açma hakkı saklı kaldığından yargı yoluna başvurabilir. Ancak düzeltme talebi dava açma süresi geçtikten sonra yapılmışsa ve talep reddedilmişse mükellef dava açma yoluna gidemez. Ancak şikayet yoluyla Maliye Bakanlığı'na başvurabilir. Uyuşmazlığın idari çözüm yolları ile çözümlenememesinin sonucu yargıya intikaldir. Bu ise hem mükellef hem de idare açısından maddi ve manevi pek çok külfete yol açacak, zaman kaybma neden olacak ve yargının yükünü de artıracaktır. Bu balamdan arzu edilen uyuşmazlığın barışçıl yollarla çözülmesidir.
Küreselleşme sürecinde finansal krizler ve kamu borç stoku ilişkisi: Türkiye örneği

ülkeler arasındaki iktisadi, sosyal ve siyasal ilişkilerin gelişmesi, farklı toplum ve kültürlerin inanç ve beklentilerinin daha iyi tanınması, uluslararası ilişkilerin yoğunlaşması gibi birbiriyle bağlantılı konuları içeren geniş bir kavramdır. Finansal kriz, ters seçim ve ahlaki çöküntünün olumsuz şekilde ortaya çıktığı ve bu nedenle piyasaların tasarrufların etkin şekilde yatırıma dönüşmesi sürecinde etkisiz kaldığı durumdur. 1970'li yıllardan sonra uluslararası finansal piyasalarınentegrasyonu, sermaye hareketleri önündeki engellerin kaldırılması temeline dayanan uluslararası ekonomi politikaları gelişmekte olan ülkeleri etkilemiştir. Fakat 1990'lı yıllardan sonra gelişmekte olan ülkeler sık sık maliyetleri ağır olan finansal krizlerle karşılaşmışlardır. Bu çerçevede, bu çalışmada temel olarak; küreselleşme, finansal liberalleşme ve gelişmekte olan ülkelerin yaşadıkları finansal krizler ele alınmaktadır. Krizlerüzerinde, kısa vadeli sermaye hareketlerinden ziyade cari açık ve kısa vadeli kamu borç stokunun etkili olduğu araştırılmaktadır. Probit model tahminlerine ilişkin ampirik bulgularda, kısa vadeli sermaye hareketlerinin finansal kırılganlığı artırarak finansal krizlere sebep olduğu görülmektedir. Bununla birlikte, temel yapı zayıflıklarının krizlerin ortaya çıkışında önemli bir etken olduğu belirlenmiştir. Ekonometrik tahminler, kısa vadeli kamu borç stokunun krizler üzerindeki etkisinin kısa vadeli sermaye hareketlerinden daha güçlü olduğunu göstermektedir. Öyleyse gelişmekte olan ülke ekonomilerinde finansal krizlerin, finansal kırılganlığın ve makroekonomik dayanıksızlıkların arttığı bir ortamda ortaya çıktığı söylenebilir.
The role of international agreements and impact of the 'customs union' on the Kazakhstan's economic growth

Bu araştırma Kazak ticaret ve ekonomik verileri kullanılarak uluslararası anlaşmalar içindeki Gümrük Birliğinin Kazakistan ekonomisinin geliştirilmesi üzerindeki etkisini incelemek için gerçekleştirilmiştir. Günümüzde ekonomik büyüme açısından ülkelerin uluslararası işbirliği içinde olmalarının önemli olduğu inkar edilemez bir gerçektir. Ticaret anlaşmalarına üye ülkeler bu birlikteliklerden fayda sağlamaktadır. Bu amaçla yola çıkılarak Kazak ekonomisi için (1) Ticaret performansının belirleyicisi nedir? (2) Kazakistan'ın ticaret performansı nedir? (3) Uluslararası ticaret anlaşmaları ülkelerin ekonomik büyümesini etkiler mi? sorularına cevap aranmıştır. Kazakistan ekonomisinin gelişmişliği üzerinde uluslararası anlaşmaların etkilerini açıklamak için Gümrük Birliği verilerden yararlanılmıştır. Sonuçlar dinamik panel veri modellerine dayandırılmıştır ve 2003 ile 2013 yıllarına ait Kazakistan'in, Rusya'nin ve Beyaz Rusya'nin verileri Birleşmiş Milletler UNCOMTRADE, IMF verilerinden alınmıştır. Kazakistan ekonomisine ait verilerin bir kısmı Kazakistan Ulusal Ekonomi Bakanlığından elde edilmiştir. Elde edilen tahmin sonuçları göstermektedir ki uluslararası anlaşmalardan özellikle Gümrük Birliği Ticaret Anlaşmasının ülke ekonomisi üzerinde önemli bir etkiye sahip olmamakla beraber siyasi açıdan önemli bir rol oynamaktadır. Bununla birlikte SWOT analizi yardımı ile de Gümrük Birliği Antlaşmasının ülke ekonomisi üzerindeki etkileri detaylı bir şekilde ortaya konmuştur.
Türkiye'de ki kamu borçlarının gelişim süreci ve ekonomi üzerine etkileri

Türkiye'nin 1950'lerden günümüze kadar yaşadığı ekonomik süreçlerin en belirleyicilerinden birisi kamu borçlanması olmuştur. Bu süreç dahilinde, kamu borçlanması ekonomik belirleyicileri hem etkilemiş hem de bu belirleyicilerden etkilenen taraf olmuştur. Kamu harcamalarına kamu gelirlerinin yetmemesi sonucu kamu açıkları borçla finanse edilme yoluna gidilmiştir. Kamu borçları, gelirlerin önceden kullanılması anlamına geldiği için bu borçlar gelecek nesillere aktarılan bir yük şeklini almıştır. Ülkemizde verimli olarak yapılamayan; kamu harcamaları, siyasi ve sosyal etkiler gibi benzeri nedenlerle ülkeyi iç ve dış borca başvurmaya zorlamış ve bu durum ülkemizi zamanla borçların faizini ödeyemez bir hale sürüklemiştir. Kamu borçları, 1980 sonrası dönemde, özellikle de bu dönemler içerisinde yaşanan ekonomik krizlerin oluşumuna neden olan ekonomi enstrümanlarının en önemlilerinden birisi olmuştur. Hükümetlerin izlediği popülist politikalar nedeniyle de kamu borçları 2000'li yıllara kadar sürekli artan bir seyir izlemiştir. Çalışmamızda Cumhuriyet dönemi Türkiye'sinin kamu borçlanmasını etkileyen ve bu borçlanmadan etkilenen ekonomik etmenler üzerlerinde durulmuş olup, çalışmanın açıklanmaya çalışılan amacı ise şu şekilde belirtilmeye çalışılmıştır; 1923'ten günümüze uzanan süreçte hükümetlerin gerçekleştirdikleri kamu borçlanma gelişimi süreci, nedeni ve gereğini saptayarak kamu borçlanması sonucu oluşan ekonomik düzensizliklerin ardından uygulanan ekonomi politikaları da değerlendirilerek, yatırıma dönüşmeyen, üretim ve büyüme desteklemeyen kamu borçlanmasının olumsuzluklarına değinilerek ekonomi enstrümanları ile kamu borçlarının uyumu halinde ekonomik gelişmenin gerçekleşebileceğini açıklamaya çalışmaktır. Çalışmamızda 1923'ten günümüze uzanan süreçte gerçekleştirilen kamu borçlanmalarının, bazı zamanlar ekonomik istikrar sağlayıcı olarak bile yapılsa istenilenin aksine ekonomik büyümeyi ülkemizde gerçekleştiremeyen, gelecek nesillere yük teşkil eden ve yeri geldiğinde Türkiye'de dışlama etkisi yapan bir durum taşıdığı sonucuna ulaşılabilir.
Ekonomik gelişme ve doğal kaynakların laneti ilişkisi: Politik istikrar üzerine ampirik bir çalışma

Doğal kaynaklar, ekonomik aktiviteler ve ekonomik gelişme için önemli, bir o kadar da vazgeçilmez faktördür. Doğal kaynağa bolca sahip ve bağımlı ekonomi politikaları uygulayan ülkelerde, çeşitli nedenlerden dolayı ekonomik gelişme sürelerinin daha uzun sürdüğü, büyüme oranlarının da sabit ya da negatif olduğu gözlemlenmiştir. Bu durum, doğal kaynakların laneti olarak adlandırılmıştır. Çalışmada bu hipotezin, politik istikrara sahip ülkelerde ne şekilde geliştiği ve olası sonuçlarına, gözlemlerin yanı sıra ekonometrik analiz kullanılarak ışık tutulmaya çalışılmıştır.
Katılım bankacılığının Türkiyedeki yeri ve işleyişi

Geleneksel bankacılığa alternatif olarak bir sistem geliştirilen İslami bankacılık sistemi uygulanmaya geçtiği ilk yıllar olarak 1960'lı yıllar gösterilmektedir. Bu dönemden günümüze geldikçe önemi artmış ve değer kazanmıştır. Ülkemizde ise İslami bankacılık modelleri ilk olarak özel finans kurumları isminde faaliyetlerine başlamış ilerleyen yıllarda ise ismini katılım bankacılığı olarak faaliyetlerini yürütmüştür. Ülkemizde 1980'li yıllarda faaliyetini yürüten bu sistem günümüzde de varlığını devam ettirmektedir. Katılım bankacılığının öneminin artmasından kaynaklanarak ülkemizde bu alanda çalışma sayısında da artış gözlenmektedir. Hazırlamış olduğum bu çalışma için ülkemizde katılım bankacılığı alanında yazılmış olan makaleler ve çalışmaların içerikleri incelenmiş ve analiz edilmiştir. Yapılan çalışmalar sonucunda katılım bankacılığı konusunda Türkiye'de yerini ve işleyişini ortaya konmuştur.
İlk Çağ Anadolu medeniyetlerinde ekonomik hayatın gelişim süreçleri

lk çağ döneminde her dönem olduğu gibi insanların coğrafi şartlara uygun yaşadıkları ve geçim kaynaklarının o şartlara uygun olduğu görülmektedir. İlk çağda Anadolu'da yaşamlarını sürdüren uygarlıklar, çevre uygarlıklar ve diğer etkileyen uygarlıkların yaşam tarzları bulundukları bölgenin iklim şartları ve coğrafi şartlarına göre şekillendi. Bu dönemde yaşayan devletlerin geçim kaynakları çoğunlukla tarım ve hayvancılıktı. Tarım ve hayvancılığın yanı sıra; madencilikte, kara ve deniz ticaretiyle de yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Öyle ki kral yolunu inşa etmişlerdir. Günümüzde kullandığımız birçok nesne, o dönemden günümüze gelişerek gelmiştir. O dönemde ticarette ilk başlarda takas sistemi varken, Lidyalıların parayı icadıyla takas yerini sikkeler almıştır ve para kullanılmaya başlanmıştır. Yapılan ticaret sonucunda o dönemlerde de rüşvetin olduğu görülmektedir, bunun yanı sıra tüccarlardan belirli oranlarda vergilerde alınmaktaydı. En önemli icatlardan birisi de yazının bulunmasıdır. Sümerlerin yazıyı bulması o dönemler hakkında bilgi sahibi olmamızı sağlamıştır. Bugün kullandığımız takvim, matematiğin gelişmesi gökbilimi hakkında çalışmalar hepsi o devirlerde günümüze kadar gelişerek gelmiştir. Bu amaçla ilk bölümde ilk çağ Anadolu uygarlıklarının ekonomik hayatı, çevre uygarlıkları ve Anadolu'ya etkileri, bu uygarlıkların geçim kaynakları ikinci bölümün konusu olmuştur. Çalışmanın son bölümünde ise etkileyen diğer uygarlıklar üzerinde durulmuştur.
Cari işlemler dengesinin belirleyicileri: Ekonometrik bir uygulama (1986-2013)

Cari işlemler dengesinin temel belirleyicileri panel veri analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Analizde gelişmiş ve gelişmekte olan 97 ülkenin 1986 - 2013 dönemi verileri kullanılmıştır. Cari işlemler dengesinin, ülke gruplarına bağlı olarak makroekonomik belirleyicileri; büyüme oranı, reel döviz kuru, dış ticaret hadleri, bütçe açığı, dışa açıklık oranı, nisbi gelir, enflasyon oranı ve net ham petrol ihracatı olarak tespit edilmiştir. Cari işlemler dengesinin ülke gruplarına bağlı olarak finansal ve kurumsal belirleyicileri; politik istikrar, hukuk sistemi ve mülkiyet hakları, ses ve hesap verilebilirlik ve finansal pazarların gelişmişliğidir. Yapılan analizde, ülke gruplarına bağlı olarak, artan büyüme oranının, bütçe açığının, dışa açıklığın, nisbi gelirin, reel döviz kurunun, finansal pazarların gelişmişliğinin, politik istikrarın, hukuk sistemi ve mülkiyet haklarının, ses ve hesap verilebilirliğin cari işlemler açığını arttıracak şekilde etkilediği tespit edilmiştir. Dış ticaret hadlerindeki iyileşmenin, artan net ham petrol ihracatının ve artan enflasyon oranının ise cari işlemler açığını azaltacak şekilde etkilediği görülmüştür.
Davranışsal iktisat perspektifinden enerji ve çevre sorunlarının değerlendirilmesi

İktisadın temel sorunu olan karar verme sürecinin açıklanması için çeşitli teoriler geliştirilir. Teorilere konu olan rasyonel insanın davranışlarının katı varsayımlarla sınırlanması temel sorun olan karar verme sürecinin gerçekçi olarak ortaya konulamaması anlamına gelmektedir. Neoklasik iktisadın varsayımlarının insani yapının bilişsel ve algısal bileşenleri dikkate alınarak rahatlatılması bu sürecin gerçekçiliğini artırarak açıklama gücünü yükseltecektir. Enerji ve çevre açısından asimetrik bilgi ve çevresel problemler standart iktisadi analizde piyasa başarısızlığı olarak ele alınmaktadır. Ancak bu analizlerde çözüme yönelik önerilen parasal faktörler yanında insani davranışlara yön veren, parasal olmayan faktörlerin de dikkate alınması enerji tasarrufu ve enerji verimliliği sağlanması ve politik çıkarımların etkin ve etkili olması açısından önemlidir. Enerji ve çevre sorunları konusunda etkin ve etkili politika önerilerinde bulunulması hanehalklarının bilişsel eğilimleri ve algılarının dikkate alınması ile mümkündür. Bu çalışmada enerji ve çevre sorunları ortaya konulup yenilenebilir enerjiye geçişin önemi vurgulanarak bu sorunların çözümü için davranışsal iktisat literatüründe yer alan politik çıkarımlar araştırılacaktır.
Avrupa ve Türkiye borsalarında işlem gören spor kulüplerinin sportif başarılarının hisse senetlerine etkisi

Kökeni tarihi uygarlıklara dayanan futbol, globalleşmenin ilk örneklerinden biridir. Zaman içinde bir endüstri haline gelen futbol, mühim düzeylerde iktisadi gelir sağlayan bir faaliyet haline gelmiştir. Kulüplerin temel gelir kaynakları zamanla artmış ve gelişim göstermiştir. Günümüzdeki futbol kulüpleri, artık yalnızca saha içinde göstermiş olduğu performanslarla değil, finansal dinamikleriyle de birbirleriyle yarışır hale gelmişlerdir. Kendilerine yeni bir finansman kaynağı yaratmayı amaçlayan kulüpler, halka açılarak hisse senetlerinin menkul kıymet borsalarında işlem görmesini sağlamışlardır. Halka açılan kulüpler, kurumsallaşma süreçlerini hızlandırarak modern yönetim tekniklerini uygulamak durumunda kalmaktadırlar. Yönetimin profesyonelliği ise sportif başarıyı etkilemektedir. Tezin ilk bölümünde futbolun tarihsel gelişimi, doğuşundan profesyonelleşme sürecine kadar incelenmiştir. İkinci bölümde; futbolun kurumsallaşma ve endüstriyelleşme sürecinin yanı sıra analize dahil edilen spor kulüplerinin üç büyük gelir kalemleri, yıllara göre değerlendirilmiş ve son kısımda Çin'deki gelişen futbol ekonomisinin incelemesi yapılmıştır. Üçüncü bölümde ise borsada işlem gören spor kulüplerinin 2017/ 18 sezonundaki sportif başarılarının hisse senetlerine etkisi sayısal karşılaştırma analizi kullanılarak incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda; spor kulüplerinin maç sonuçlarının, hisse senetlerinin değerini etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.