turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ortaokullarda çalışan Türkçe öğretmenlerinin öğrenme alanlarına ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi

Ülkemizde ana dili eğitimi Türkçe dersleriyle öğrencilere aktarılmaktadır. Türkçe Öğretim Programları'nı uygulayan kişiler Türkçe öğretmenleridir. Türkçe öğretmenleri bu programlar hakkında doğru tespitler yapabilirler. Programın eksik yanlarını belirleyebilir, doğru yanlarını ön plana çıkarıp ders verimini artırabilir ve bu doğru yönleri sonraki programa aktarmada program geliştirmecilere fikir verebilirler. Bu sebeple Türkçe öğretmenlerinin Türkçe Öğretim Programları'yla ilgili düşünceleri oldukça önemlidir. Bu araştırmada da Türkçe öğretmenlerinin Türkçe Öğretim Programları'yla ilgili düşünceleri değerlendirilmek istenmiştir. Ortaokullarda çalışan Türkçe öğretmenlerinin öğrenme alanlarına ilişkin görüşlerini değerlendirmek amacıyla yapılan bu çalışmanın modeli, konunun bütüncül olarak analiz edilmesine imkan veren nitel çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubunu Şanlıurfa'da Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ortaokullarda çalışan Türkçe öğretmenleri oluşturmaktadır. Bu öğretmenler Şanlıurfa ili Haliliye, Karaköprü ve Eyyübiye ilçelerinde yer alan farklı ortaokullardan 'basit seçkisiz örneklem' yöntemine göre belirlenmiş 60 Türkçe Öğretmeninidir. Verilerin toplanmasında öğretmen görüşme formu kullanılmıştır. Bu formda, öğretmenlere standartlaştırılmış açık uçlu görüşme yöntemiyle dört soru sorulmuştur. Verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Bu araştırmaya ait dört alt problem cümlesi bulunmaktadır. Bu alt problem cümleleri Türkçe öğretmenlerinin öğrenme alanlarına yönelik kazanım, hazırlık çalışmaları, etkinlik ve ölçme değerlendirme uygulamalarına ilişkin görüşlerini elde etmek amacıyla ortaya çıkarılmıştır. Elde edilen verilere göre araştırmaya katılan Türkçe öğretmenlerinin 38'i Türkçe Öğretim Programları'nda yer alan öğrenme alanlarına ilişkin kazanımlara, 45'i Türkçe Öğretim Programları'nda yer alan öğrenme alanlarına ilişkin hazırlık çalışmalarına, 39'u Türkçe Öğretim Programları'nda yer alan öğrenme alanlarının etkinliklere yansımasına, 39'u da Türkçe Öğretim Programları'nda yer alan ölçme ve değerlendirme uygulamalarına yönelik olarak olumsuz görüş bildirmişlerdir.
Yabancılara Türkçe öğretiminde dinleme becerisinin geliştirilmesine yönelik görsel-işitsel materyal kullanımı üzerine bir araştırma

Bu çalışma, yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılabilecek farklı uyaranlı dinleme metinlerinin B1 düzeyindeki öğrencilerin dinleme becerilerine etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması ile gerçekleştirilen araştırmada, bütüncül çoklu durum deseni kullanılmıştır. Araştırma, her biri dört kişiden oluşan toplam dört farklı çalışma grubu ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma grupları için dört farklı dinleme materyali tasarlanmıştır. Birinci gruptaki öğrencilere ses, görsel ve altyazı; ikinci gruptaki öğrencilere ses ve görsel; üçüncü gruptaki öğrencilere ses ve altyazı; dördüncü gruptaki öğrencilere ise sadece ses uyaranlı dört farklı dinleme metni sunulmuştur. Her bir metin kendi grubuna ardıl olarak dört hafta içinde dinletilmiştir. Her bir grupta dört adet olmak üzere, toplam 16 adet çok uyaranlı dinleme metni ile uygulama yapılmıştır. Her bir dinleme çalışmasından sonra tüm gruplara aynı ölçme ve değerlendirme süreci uygulanmıştır. Ölçme çalışmaları sonrasında her gruptaki öğrencilerle bireysel görüşmeler yapılmış ve öğrencilere dinleme metinlerindeki uyaran çeşitliliği ile ilgili sorular sorulmuştur. Dinleme metinlerine yönelik ölçme çalışmalarından ve öğrencilerle yapılan görüşmelerden elde edilen bulgular doğrultusunda, ses ve görsel uyaranlı dinleme metinlerinin uygulandığı öğrenci gruplarının altyazı uyaranlı dinleme metinleri ile karşılaşan öğrencilere oranla daha başarılı oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın sonucunda ses uyaran temelli olan dinleme metinlerinin, diğer uyaran desteğini görsellerle daha etkili kıldığı, altyazı uyaranlı dinleme metinlerinde öğrencilerin anlama açısından daha sınırlı bir öğretim ortamında kaldığı ortaya çıkmıştır.
Cumhuriyet Dönemi Türkçe öğretim programlarının okuma eğitimi yönünden değerlendirilmesi

Dil, iletişim aracı olmasının yanında toplulukları millet yapan önemli bir bağdır. Dilin iletişim alanındaki öneminin yanı sıra milletlerin bilimde, teknikte ve sanatta ilerlemelerindeki katkısı göz ardı edilemez. Bu sebeple ana dili öğretim programları hazırlamak zorunluluktur. Ülkemizde de çeşitli yıllarda Türkçe öğretim programları hazırlanmıştır. Bu programlar zaman içinde geliştirilmiş, yenilenmiştir. Cumhuriyet Dönemi'nde ilki 1924 yılında hazırlanan Türkçe öğretim programlarının her geçen dönem daha iyi, daha kullanışlı duruma geldiklerini görmekteyiz. Çalışmamızda bu öğretim programlarının okuma alanlarının amaç ve kazanımlarının karşılaştırılmasına yer verdik. 1924 yılındaki programdan 2015 yılında hazırlanan taslak Türkçe öğretim programına kadar bütün programların okuma alanlarının özellikleri ve bu programların içerik yönünden değerlendirilmesi üzerinde durduk. Eskiden Türkçenin öğretimine yönelik ciddi bir program yapılmamıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarıyla bu eksikliğin giderilmesinin önemi fark edilince ana dilimiz Türkçeyi merkeze alan öğretim programı hazırlama çalışmaları hızlanmıştır. İlki 1924 yılında hazırlanan Türkçe öğretim programını sonraki yıllarda hazırlanan programlar takip etmiştir. O günden bu yana 1929, 1931, 1938, 1949, 1962, 1981 programları hazırlanarak uygulanmıştır. Günümüzde ise 2006 yılında uygulanmaya başlayan program kullanılmaktadır ama program geliştirme çalışmaları devam etmektedir. Çalışmayla, programların okuma alanlarının karşılaştırılmasına çalışılmıştır. Bu çalışma dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; dil, ana dili, program ilişkisi, programların felsefelerine ve değiştirilme nedenlerine değinilmiştir. İkinci bölümde 'Araştırma Yöntemi'nden bahsedildi. Üçüncü bölümde programların genel özellikleri, değerlendirilmesi, programların okuma alanları, okuma türleri üzerinde durulmuştur. 'Sonuç ve Öneriler' başlığı yazıldı ve çalışmanın hazırlanmasında kullanılan kaynaklar 'Kaynakça' bölümünde gösterildi.
Türkçe sesli ifade tanımada ses birim ve heceye dayalı çözümleme ve iyileştirmenin yapıldığı bir uzman sistemin tasarım ve gerçekleştirimi

TÜRKÇE SESLİ İFADE TANIMADA SESBİRİM VE HECEYE DAYALI ÇÖZÜMLEME VE İYİLEŞTİRMENİN YAPILDIĞI BİR UZMAN SİSTEMİN TASARIM VE GERÇEKLEŞTİRİMİ Soner Erkan Yasan Hacettepe Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü ÖZ Önemi ve etkileri her geçen gün artan insan-bilgisayar arası iletişimde sesli ifadeye dayalı yaklaşım, pratik, hızlı ve ekonomik sonuçlar üretmektedir. Sesli ifadeden yazılı ifadeye geçiş, konuşma tanıma sistemleri tarafından gerçekleştirilir. Bir konuşma tanıma sistemi, sesli ifade tanıma {speech recognition) ve doğal dil anlama işlevlerini yerine getiren iki sistemin bütünleşmiş hali olarak düşünülebilir. Ancak çalışması özlüce açıklanan bu tür bir sistemde, dilbilimsel çözümleme işlevinin sadece doğal dil anlama sistemince üstlenilmiş olduğunu düşünmek yanlış olacaktır. Sesli ifade tanıma sisteminin de dilbilimsel bağlamda üstlendiği işlevler vardır. Bu bakımdan, iki sistemin birbirine yakın ve iç içe olması sistem başarımını yükseltecektir. Bu amaçla dilbilimsel çözümlemenin, sesli ifade tanıma işleminin erken aşamalarında devreye girmesi yararlı olacaktır. Bu çalışmada, bir Türkçe sesli ifade tanıma sistemince üretilecek veri üzerinde belli ölçüde dilbilimsel çözümleme yapacak kural tabanlı bir uzman sistemin tasarım ve gerçekleştirim i konu edilmiştir. Bu amaçla Türkçe sözcüklerdeki hece yapılarına ve Türkçedeki sesbirimlere ait özelliklere dayanan bir dizi kural tanımlanmıştır. Gerçekleştirilen uzman sistemin bilgi tabanı, bu kurallardan oluşmaktadır. Sistem, büyük oylumlu Türkçe metinler üzerinde çalıştırılarak deney sonuçları tartışılmıştır.
Ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersinde kavram oluşturma süreçleri

Bu araştırmada; ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin Türkçe dersinde kavram oluşturma süreçlerinin nasıl işlediğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Nitel araştırma desenlerinden etnografiyle yürütülen araştırmanın çalışma grubu; Ankara ilinin Çankaya ilçesinde yer alan ve farklı sosyo-ekonomik düzeyden gelen öğrencilerin bir arada öğrenim gördüğü üç okuldan seçilmiştir. Her okuldan birer sınıf belirlenerek toplam 67 (36 erkek, 33 kız) öğrenci ve üç Türkçe öğretmeni ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, Türkçe dersinde 14 hafta boyunca gerçekleştirilen yapılandırılmamış gözlemler ile 18 öğrenci ve üç öğretmenle yapılan yarı yapılandırılmış bireysel görüşmelerle toplanmıştır. Gözlemler ve görüşmeler yazılı metne dönüştürülerek alan notları ve araştırmacı günlüğüyle birlikte tümevarımsal yaklaşımla çözümlenmiştir. Çözümlemeler sonucunda; öğretmenlerin öğrencilerin sözcüğün doğrudan metindeki anlamına ulaşmalarını beklerken öğrencilerin bu anlama ulaşma sürecine kendi deneyimlerini eklemledikleri ve sözcüğü farklı kavramlarla ilişkilendirdikleri görülmüştür. Öğrencilerin kavram oluşturma sürecini etkileyen aile, cinsiyet, bireysel özellikler, öğretmen, eğitim ortamı, ders araç-gereçleri gibi pek çok değişken olduğu ve başarının tek bir değişkenle açıklanamayacağı anlaşılmıştır. Bu araştırmanın sonucunda; Türkçe dersindeki sürecin sözcük öğretimi boyutunda kaldığına, öğrencilerin günlük yaşam deneyimlerini kavram oluşturma süreçlerine eklemlemelerine yeterince olanak sağlanmadığına ve sözcükten anlama uzanan yaklaşımın sözcük, anlam ve kavram ilişkisinde kavram boyutunu dışarıda bıraktığına ulaşılmıştır.
Akıcılığı geliştirme programı ile okuma becerilerinin geliştirilmesine yönelik bir eylem araştırması

Bu araştırma, Akıcılığı Geliştirme Programının ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin akıcı okuma becerilerinin nasıl geliştirilebileceğini ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın amacı herhangi bir fiziksel veya zihinsel yetersizliği olmayan ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin doğruluk, hız, prozodi gibi akıcı okuma becerilerini geliştirmek ve bu sayede de okuduğunu anlama becerilerine katkı sağlamaktır. Bu amaçla bir Akıcılığı Geliştirme Programı hazırlanmış, program on bir haftalık bir süreçte hafta içi her gün bir ders saati olmak üzere toplam 55 ders saati boyunca uygulanmıştır. Program alanyazında etkililiği kanıtlanmış akıcı okuma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı sınıf temelli bir uygulamadır. Çalışma nitel araştırma desenlerinden eylem araştırması deseninde hazırlanmış ve uygulanmıştır. Araştırma grubu, amaçlı örnekleme yöntemlerinden 'kolay ulaşılabilir durum örneklemesi' yöntemi ile araştırmacının öğretmenlik yaptığı kendi sınıfından öğrenciler seçilerek oluşturulmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak ses, ortam ve soru ölçeklerini içeren yanlış analizi envanteri ve okuma prozodisi aşamalı puanlama anahtarı kullanılmıştır. Ayrıca öğrencilerin doğru okuma yüzdeleri ile okuma hızları da ölçülmüştür. Uygulama önce ve sonrasında iki bilgilendirici iki öyküleyici olmak üzere toplam dört metin ön ve son test olarak kullanılmıştır. Test sonuçlarına göre doğruluğun %87,18'den %95,25'e, hızın %45,62'den %81,15'e, prozodinin %36,62'den %81,06'ya, anlamanın %49,18'den %75,50'ye çıkarak Akıcılığı Geliştirme Programının, ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin akıcı okuma becerilerini geliştirmede etkili olduğu ortaya çıkmıştır.
İkinci dil Türkçede edim bilimsel yetkinliğin geliştirilmesine yönelik yazma etkinlikleri

Bu çalışmada ikinci dil olarak Türkçe öğrenmekte olan öğrencilerin söz edimikullanımlarını artırmak ve edimbilimsel yetkinliklerini geliştirmek için çeşitli yazma etkinlikleri önerilmiştir. J. L. Austin'in 1955'te ileri sürdüğü ve 1979'da John Searle'ün geliştirdiği söz edimi kuramı araştırmanın temelini oluşturmaktadır. Bukuramdan hareketle ikinci dil ve yabancı dil öğretiminde edimbilimsel yaklaşımın nasıl ele alındığı konusunda bir alan araştırması yapılmıştır. Daha sonra İstanbul A2 ve B1 Türkçe kitaplarındaki (2018) konular incelenerek danışma, bilgi isteme, sohbetbaşlatma, tavsiye verme gibi söz edimlerine kitapta ne sıklıkta yer verildiği ve öğrencilerin yeni söz edimi üretmelerine olanak verilip verilmediği tespit edilmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin, kitap üzerinde ve kitap dışı materyallerlegerçekleştirdikleri yazma etkinliklerinde nasıl ve ne kadar söz edimi ürettikleri ve üretilen çıktıların ADOÇP A2 ve B1 edimbilimsel yeterlilik ölçütlerini karşılayıp karşılayamadığı incelenmiştir. Çalışmanın örneklemini, 2018- 2019 akademik yılı boyunca İstanbul'da uluslararası bir İmam Hatip Lisesine gitmekte olan 12 yabancı öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın yöntemi eylem araştırmasıdır. Bu araştırmada, bir soruna yönelik uygulamanıngelişmesini sağlamak amacıyla uygulama odaklı eylem araştırmasından yararlanılmıştır. Veriler gözlem, etkinlikler, çalışma kağıtları, WDCT yoluyla toplanmıştır. Çalışma sonucunda, öğrencilerin yazma becerisindeki metin oluşturma farkındalıkları artarak söz edimlerini kullanırkenfarklı durumlara uyarlayabildikleri, bağlaşıklık ve tutarlılık açısından daha doğruifadeler ürettikleri tespit edilmiştir.
6. sınıf Türkçe ders kitaplarının söz varlığı açısından incelenmesi

Bu araştırma, 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının söz varlığını tespit edebilmek ve elde edilen neticeleri ortaya koyabilmek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada incelemeye alınan ders kitapları, Talim ve Terbiye Kurulunun 2009- 2010 Eğitim-Öğretim yılında Türkçe derslerinde 6. sınıf seviyesinde okutulmasını tavsiye ettiği kitaplardan beş tanesini içermektedir. Bahsi geçen eğitim-öğretim yılında 6. sınıf Türkçe derslerinde okutulması tavsiye edilen yedi kitaptan ikisi basılmadığından bu inceleme Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları, Evrensel İletişim Yayınları, Tuna Matbaacılık, Özgün Matbaacılık ve Koza Yayın Dağıtım'a ait kitapları içermektedir. Bu beş ders kitabında yer alan toplam 100 metindeki tüm sözcükler değerlendirmeye alınmıştır. Araştırmanın birinci bölümünde 'sözcük', ikinci bölümünde 'söz varlığı, söz varlığını oluşturan ögeler, temel dil becerileri ve söz varlığını geliştirmeye yönelik etkinlik örnekleri', üçüncü bölümünde 'metin tanımı, türleri ve Türkçe ders kitaplarındaki metinler hakkında bilgi', dördüncü bölümünde 'Türkçe dersinde okutulan 6. sınıf ders kitapları üzerine yapılan araştırma, araştırmada kullanılan yöntemler, elde edilen bulgular ve bunların değerlendirilmesi' yer almıştır. Beşinci bölümünde ise araştırma sonuçları ortaya konulmuş ve öneriler sunulmuştur. Bu çalışmanın, 6. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki söz varlığını ortaya koyarak, daha sonra yayımlanacak ders kitaplarına ışık tutacağı düşünülmektedir.
'Hitit Ders Kitapları' örneğinde yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kültür aktarımı sürecine çözümleyici ve değerlendirici bir bakış

Günümüzde yabancı dil ögretiminde iletisime verilen önem gitgide artmaktadır. Yabancı bir dili ögrenmek için sadece o dilin kelime ve dilbilgisi yapılarını ögrenmek yeterli degildir. Dil ve kültür arasındaki yakın iliski, bir dile o dilin kültürünü ögrenmeden egemen olunamayacagı gerçegini ortaya koymaktadır. Yabancı dil ögretimi için kullanılan ders kitaplarının da bu dogrultuda yazılarakkültür aktarımı yoluyla ögrencilerin kültürel farkındalıgını artırması ve farklı olanakarsı hosgörüyle yaklasmalarını saglayarak iletisim becerilerini gelistirmesibeklenmektedir. Bu çalısmada, yabancılara Türkçe ögretimi baglamında ders kitaplarında kültür aktarımı Ankara Üniversitesi Türkçe ve Yabancı Dil Arastırma ve Uygulama merkezi TÖMER'de kullanılan Hitit serisi kitapları esas alınarak belirli ölçütlere göre incelenmis ve degerlendirilmistir.
Yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde kullanılan ders kitaplarının öğrenci özerkliği açısından incelenmesi

Bu çalışma yabancı dil olarak Türkçe öğretimi amacıyla kullanılan ders kitaplarının öğrenci özerkliğine katkı sağlayıp sağlamadığını incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu bağlamda öğrenci özerkliğinin ilkelerinin yabancı dil olarak Türkçe öğretimi amacıyla kullanılan ders kitaplarında uygulanıp uygulanmadığı araştırılmıştır. Kısacası, bu çalışmada ders kitaplarının öğrenciye seçme şansı verip vermediği, bunun öğretilip öğretilemeyeceği, kitaplarda öğrenme stillerine vurgu yapılıp yapılmadığı ve ayrıca öğrencinin bu konularda farkındalık kazanma yönünden geliştirip geliştirilmediği incelenmiştir. Bu çalışmada, ders kitabı inceleme yöntemi kullanarak veriler elde edilmiştir. Birçok araştırma yöntemi arasından nitel bir araştırma tekniği olan olgubilim yöntemi seçilerek çalışmanın daha güvenilir olması sağlanmıştır. Bu çalışma yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılan kitapları kapsamak üzere başlatılmış olup piyasadaki bütün kitapların incelenmesi mümkün olmayacağı ve aynı seviyedeki kitapların incelenip daha geçerli ve güvenilir bilgiler elde edileceği düşüncesi ile yurt içindeki ve yurt dışındaki Türkçe öğretim merkezlerinde en çok kullanılan kitaplar olan; Ankara Üniversitesi Yabancılar için Türkçe Yeni Hitit serisi, İstanbul Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı ve Yunus Emre Enstitüsü Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti'nin A1 ve temel seviye kitapları ile sınırlandırılmıştır. Kitaplar arasında karşılaştırma yapabilmek için kitapların aynı seviyesinin (Temel / A1 ) seçilmesi kolaylık sağlamaktadır. Yabancı dil olarak Türkçe öğreten kitapların öğrenici özerkliği açısından incelenmesi önem taşımaktadır. Zira pek çok öğretim yöntemi kullanılıyor olmasına karşın gerek Türkçe öğretimi yapılan merkezler tarafından gerekse bireysel olarak Türkçe öğrenen öğrenciler tarafından ders kitapları temel kaynaklar olarak görülmektedir. Son yıllarda bilgiye erişimin kolaylaşmasıyla ve öğrenme anlayışımızın değişmesiyle öğrenici özerkliği sıkça tartışılan bir konu haline gelmiştir. Buna karşın öğrenici özerkliğinin ders kitaplarındaki yeri konusu tartışma konusu olmaktan uzak kalmıştır. Öğrenci özerkliği konusunda yapılan birçok araştırma olmakla birlikte bu araştırmalarda ders kitaplarının rolü göz ardı edilmiştir. Bu çalışmada seçilen kitaplar Reinders (2010) tarafından geliştirilen ve özerk öğrenmenin birbirini destekleyerek ilerleyen sekiz basamağı ele alınarak hazırlanmış bir çerçeve kapsamında incelenmiştir. Seçilen kitaplar bütün basamaklar göz önüne alınarak ayrıntılı şekilde değerlendirilmiştir. Ayrıntılı içerik analizi sonucunda, bu üç kitabın öğrencinin özerkliğini destekleyen bu sekiz basamaktan hiçbirini yeterli ölçüde içermediği sonucuna varılmıştır. Bu ise ders kitabı yazarlarının bu konuyu göz ardı ettiği gerçeğini bu nedenle öğretmenlerin kitap seçiminde daha dikkatli olması gerektiğini ortaya koymuştur. Bu çalışma, öğrencinin özerkliğini ile ilgili ilkelerin bir araya getirilerek oluşturulacak ders kitabı yazımı ve kullanımı için bir dizi öneride bulunmaktadır.
Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin kelime ve cümle yapılarıyla okunabilirlik düzeyleri arasındaki ilişki

Bu araştırmada, Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin kelime ve cümle yapılarının okunabilirlik düzeyleri ile olan ilişkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma, doküman incelemesi deseninde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ve 2012- 2013 eğitim öğretim yılında 5, 6, 7 ve 8. sınıflarda okutulan Türkçe ders kitapları oluşturmaktadır. Türkçe ders kitaplarındaki her temadan tiyatro metinleri ve şiirler hariç bir metin seçilmiştir. Toplamda 25 metin üzerinde çalışma gerçekleştirilmiştir. Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin okunabilirlik düzeylerini belirlemek için Ateşman (1997) tarafından Flesch formülünden hareketle Türkçeye uyarlanan okunabilirlik formülü kullanılmıştır. Metinlerin kelime ve cümle yapılarının tespit edilmesiyle ilgili olarak 6, 7 ve 8. Sınıf İlköğretim Türkçe Dersi Öğretim Programı ile öğretmen kılavuz kitaplarındaki açıklamalardan faydalanılmış, öğrencilerin kelime ve cümle yapılarıyla ilgili bilgileri ve kavrama becerileri göz önünde bulundurulmuştur. Kelime ve cümle yapılarının analizi amacıyla her metnin ilk, orta ve son bölümlerinden olmak üzere toplamda 300 kelime ve 30 cümle seçilmiştir. Ölçme araçlarından elde edilen verilerin analizinde ANOVA testi uygulanmış, gruplar arası farklılığın varlığında çoklu karşılaştırma testlerinden LSD testi sonuçlarına bakılmıştır. Araştırmada anlamlılık düzeyi olarak. 05 kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda sıralı ve bağlı cümlelerin 5. sınıf düzeyindeki metinlerde 6, 7 ve 8. sınıf düzeyindeki metinlere oranla daha az kullanıldığı görülmüştür. Bir yapım eki almış kelime sayısı, zor ve orta güçlükte kabul edilen metinlerde kolay düzeydeki metinlere oranla daha yüksek kullanılmaktadır. Bir çekim eki almış kelime sayısı, kolay düzeydeki metinlerde, zor düzeydeki metinlere oranla daha yüksek kullanılmaktadır. Basit kelimeler, kolay düzeydeki metinlerde orta güçlükte ve zor kabul edilen metinlere göre daha fazla kullanılmaktadır. Türemiş kelimeler, kolay düzeydeki metinlerde orta güçlükte ve zor kabul edilen metinlere göre daha az kullanılmaktadır. Basit cümleler, kolay düzeydeki metinlerde orta güçlükte ve zor kabul edilen metinlere göre daha fazla kullanılmaktadır.
Sınıf öğretmenlerinin birinci sınıf Türkçe ders programına ve uygulanmasına ilişkin görüşleri: Ağrı ili örneği

Bu araştırmanın temel amacı, sınıf öğretmenlerinin birinci sınıf Türkçe ders programına ve uygulanmasına ilişkin görüşlerinin belirlenmesidir. Bu araştırmanın evrenini, 2011- 2012 eğitim öğretim yılında Ağrı ili genelinde görev yapan ilkokulların birinci sınıfında görevli 940 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini Ağrı Merkez, Patnos ve Tutak İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerine bağlı 320 ilkokuldan basit örneklem tekniği ile seçilen 158 resmi ilkokulda görevli 300 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacının geliştirdiği 'İlkokul Birinci Sınıf Türkçe Ders Programı'na ve Uygulanışına İlişkin Öğretmen Görüşleri Ölçeği' kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirlik ve yapı geçerliği Ağrı'da daha önce birinci sınıf okutmuş sınıf öğretmenlerinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin tüm maddeleri üzerinden yapılan analizde alfa güvenirlik katsayısı 0,93 bulunmuştur. Verilerin çözümlenmesi amacıyla; yüzde, frekans, aritmetik ortalama, standart sapmaları hesaplanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde bağımsız gruplar t testi ve farkın kaynağını bulmak amacıyla tek faktörlü varyans analizinde Scheffe testi yapılmıştır. Yapılan çözümlemeler sonucunda sınıf öğretmenlerinin 'Türkçe Ders Programı'nın okul ve sınıf ortamında uygulanmasına ilişkin öğretmen görüşleri' boyutuna olumlu baktığı saptanmıştır. Türkçe Ders Programı'nın uygulanışı ve içerik etkinliklerinin anlamlandırılma düzeyinin köylerden merkeze gittikçe arttığı ve öğretmenlerin kıdemi arttıkça programın uygulanışına yönelik öğretmen görüşlerinin daha olumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.