turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türk siyasi hayatında Prof. Dr. Rıfkı Salim Burçak

Prof. Dr. Rıfkı Salim Burçak yakın dönem Türk siyasi ve ilim hayatına büyük hizmetlerde bulunmuş önemli bir kişiliktir. Kendisi, bugünkü Siyasal Bilgiler Fakülte'sini bitirerek, Siyasi Tarih kürsüsünün ilk asistanı ve bu kürsünün ilk tezli doçenti unvanını almıştır. Eğitim alanında ortaya koyduğu performansını siyaset alanında da Demokrat Parti'den Erzurum Milletvekili olarak ortaya koymuştur. 1950 1960 yılları arasında Adnan Menderes Hükümetlerinde çeşitli Bakanlık görevlerinde bulunmuş özellikle Milli Eğitim Bakanlığı döneminde, Türk Milli Eğitimi'nin birçok önemli sorununu çözmüş ve Milli Eğitim politikalarına yön vermiştir. 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesi ile Yassıada da yargılanmış ve 4 yıl 5 ay hapis cezası almıştır. Hükümetin çıkardığı af kanunuyla, cezaevinden çıktıktan sonra; önemli gazetelerde ve dergilerde ülke meseleleri hakkında yazılar yazmıştır. Ayrıca Türk Tarih Kurumu, Yüksek Öğretim Kurumu üyeliklerinde bulunmuş ve çeşitli üniversitelerde alanıyla ilgili dersler vermiştir. Emekli olduktan sonra Demokratlar Kulübü'nün kurucu başkanlığını yaparak burada demokrasinin gelişimi için eğitici ve bilgilendirici birçok faaliyette bulunmuştur. Rıfkı Salim Burçak, 29 Ağustos 1998 tarihinde Ankara'da vefat ettiğinde arkasında güzel bir geçmişş ve birçok önemli eser bırakmıştır.
Cumhuriyet tarihi yazımında öncü isim: Ord. Prof. Enver Ziya Karal

Ord. Prof. Enver Ziya Karal 1906'da Kosova'nın Osmaniye ilçesinde doğmuştur. Çocukluk yılları Balkan Savaşlarının olumsuz koşulları altında geçmişş, bu sebeple ailesiyle birlikte Balkanlar'dan Türkiye'ye zorunlu olarak göç etmiştir. Savaş yıllarının ve göç yolculuklarının pek çok sancısına bedel ödeyerek tanıklık etmesi karakterinin şekillenmesinde de etkili olmuştur. Anadolu'nun işgal altında olduğu yıllarda ilk ve ortaokul eğitimini kesintilerle tamamlayan Ord. Prof. Enver Ziya Karal başarılarıyla fark edilmiş, 1928'de parasız yatılı öğrenci olarak okuduğu Edirne Lisesi'nden mezun olmuş, akabinde Devlet Avrupa Sınavlarını kazanarak Tarih-Coğrafya alanında yüksek öğrenim görmek üzere Fransa'ya gitmiştir. Lyon Park Lisesi'ndeki bir yıllık dil eğitiminin ardından Lyon Üniversitesi'nde üniversite eğitimini tamamlamıştır. Burada aldığı eğitim ilerleyen yıllarda tarihçi kimliğinin oluşmasında zemin olmuştur. 1933'te Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin çağırması üzerine doktorasını yarım bırakarak Türkiye'ye dönen Ord. Prof. Enver Ziya Karal akademik hayatına 1933'te İstanbul Üniversitesi'nde Doçent olarak başlamıştır. 1940 yılında Ankara Üniversite'sine geçmişş ve akademik hayatının bundan sonraki kısmı burada devam etmiştir. Pek çok akademik faaliyetinin yanı sıra idari görevlerde de bulunan Ord. Prof. Enver Ziya Karal, 1941'de Profesörlüğe terfi etmiş, 1942'de Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü kurucu müdürü, 1944- 1946 ve 1946- 1948 yıllarında Ankara Üniversitesi DTCF Dekanlığı ve 1948- 1950 yıllarında Ankara Üniversitesi Rektörlüğü yapmıştır. 1953'te Eşi Fatma Karal ile Selanik'teki evin müze haline getirilmesi çalışmalarını yürütmüştür. 1960'ta Ordinaryüs Profesörlüğe terfi eden Enver Ziya Karal 1961 Anayasası'nı hazırlayan komisyona başkanlık etmiştir. 43 yıllık kesintisiz akademik hayatını 1976 yılında Ankara Üniversitesi'nden emekli olarak sonlandıran Ord. Prof. Enver Ziya Karal, 1972- 1982 yılları arasında Türk Tarih Kurumu Başkanlığı yapmıştır. Tarih Öğretmeni Fatma Karal ile evli ve iki kız çocuğu sahibi olan Ord. Prof. Enver Ziya Karal 18 Ocak 1982'de kalp krizi sebebiyle vefat etmiştir. Ord. Prof. Enver Ziya Karal Osmanlı ve Cumhuriyet tarihi üzerine yaptığı öncü çalışmalar ile Türk tarihçiliğinin gelişimine katkı sağlarken, araştırmacılara da yön göstermiştir. Kişiliği ile örnek alınan, çalışmaları ile örnek gösterilen bir isim olan Ordinaryüs Profesör Enver Ziya Karal Cumhuriyet Tarihinin yazımında öncü isimlerden biri olmuştur.
Türk parlamento tarihinde çift meclis: Cumhuriyet Senatosu örneği (1960-1980)

Devletler ilk kuruldukları andan itibaren belli yönetim tarzlarıyla varlıklarını sürdürmüşlerdir. Parlamenter sistem de günümüz devletlerinin çoğunun benimsediği bir yönetim biçimi olmuştur. Bu çerçevede dünyanın birçok ülkesinde parlamentolar devleti yönetme yetkisini kullanmaktadırlar. Bunun yanında bazı ülkelerde iki Meclisli bir yapının varlığı gözlemlenmektedir. Türk demokrasi tarihinde de Meşrutiyet dönemlerinde iki meclisli sistem benimsenmiştir. Ancak Cumhuriyet'in ilanıyla tek meclisli parlamenter sistem kabul edilmiştir. 1961'e gelinceye dek çift meclis tartışmaları kamuoyu gündeminde yer almıştır. Yapılan tartışmaların özünde iktidarın yetkilerinin kısıtlanması sorunu yatmaktadır. Çünkü sınırsız güce sahip olan iktidarlar, toplumsal özgürlüklerin önünde bazen ciddi bir engel olarak görülmüştür. Bu çerçevede dünyanın birçok ülkesinde iktidarın gücünü kısıtlayan ve iktidarı denetleyen kurumlar devlet düzeninde yer bulmuşlardır. Bu bağlamda Türkiye toplumu 1961 Anayasası ile birlikte birçok yeni kurumla tanışmıştır. Bunlardan biri de 1961- 1980 yılları arasında TBMM'nin ikinci bir kanadı olan Cumhuriyet Senatosudur. Cumhuriyet Senatosu Mili Birlik Komitesi üyeleri, cumhurbaşkanının seçtiği üyeler ve genel oyla seçilen üyelerden oluşan bir yasama meclisidir. Bu meclisin başlıca görevleri, iktidara gelen hükümetlerin icraatlarını denetlemek, bir denge unsuru olmak ve aşırılıklara karşı bir fren mekanizması oluşturmaktır. Bunun yanında toplumsal sorunların çözümünde önemli bir rol üstleneceği varsayılmıştır. Bu çalışmada, 1961- 1980 döneminde yaşanan siyasi, sosyal ve ekonomik gelişmeler ekseninde, parlamenter sistemde önemli bir yeri olan Cumhuriyet Senatosunun faaliyet alanı ve yaptıkları çalışmalar incelenmiştir.
Cumhuriyet Döneminde orta öğretimde çağdaşlaşma hareketleri (1924-1951)

'Cumhuriyet Döneminde Orta Öğretimde Çağdaşlaşma Hareketleri (1924-1951)' adlı çalışmamız giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde bu çalışmanın amacı açıklanarak, konunun daha iyi ortaya konabilmesi için kendinden önceki dönemle kıyaslanması ve Cumhuriyet dönemi genel eğitim politikaları içindeki yerinin belirlenmesinin doğru görüldüğü anlatılmaya çalışılmıştır. Tezin birinci bölümünde Türkiye Cumhuriyeti'nin devraldığı eğitim ve öğretim kurumlarının kısa bir incelemesi yapılmış, geleneksel dönemin dini öğretiye dayalı eğitim anlayışının Tanzimat döneminde askeri kaygılarla yenileştirilmeye çalışılması ve ülkedeki azınlık okullarında verilen özel eğitim ile birlikte ortaya çıkan üç farklı eğitim modelinin yarattığı olumsuzluklar anlatılmıştır. İkinci bölümde, Atatürk'ün eğitim anlayışının ve Atatürk ilkelerinin Cumhuriyet döneminin eğitim politikalarının oluşmasındaki önemi incelenerek, genel eğitim sisteminin kurulması, örgütlenmesi, yaygınlaştırılması ve işlevsellştirilnesi amacı ile yapılan çalışmalar anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ise Cumhuriyet dönemi eğitim politikaları içinde ortaöğretim kurumlarının incelenmesine çalışılmış, ortaöğretimin çağdaşlaştırılması, yaygınlaştırılması ve işlevselleştirilmesi ile ilgili gelişmeleri anlatabilmek için dönemin ünlü eğitimcilerinin görüşleri ile ders programlarının araştırılması gerçekleştirilmiştir. ill
1960 ihtilali ve sonrasında Cemal Gürsel

Türk Siyasal Hayatı'na 1950'den itibaren damgasını vuran D. P. iktidarı, özellikle 1954 seçimlerinden sonraki politikalarıyla toplumun birçok kesiminde tepki doğurmaya başlamıştır. Bu tepkilerin orduya yansıması, orta rütbedeki bazı subayların örgüt kurma girişimleri şeklinde olmuştur. 1960 ihtilali de ordu içindeki bu çeşitli örgütlenmelerin uzun denebilecek bir süreç içindeki faaliyetlerinin sonucu olarak ortaya çıkmış bir harekettir. Hazırlıklarının son aşamasında örgüt, kendisine yüksek rütbeli bir lider aramış, bu arayışların sonucunda ihtilal lideri olarak Cemal Gürsel'i belirlemiştir. Dünyadaki benzerlerine göre kensız sayılabilecek bu ihtilalin böyle bir karakter göstermesinde, liderinin rolü büyük olmuştur. İhtilali gerçekleştirenlerin ihtilal sonrası sistemli bir planlarının olmaması, yeni bir anayas hazırlanması çalışmaları, düşük iktidar mensuplarının yargılamaları, ihtilali gerçekleştiren komite üyelerinin kendi iç hesaplaşmaları, ihtilal lideri Gürsel'in tüm çabalarına rağmen sivil-demokratik rejime geçiş sürecini uzatmıştır. Sonuçta 15 Ekim 1961'de -ihtilalin gerçekleştirilmesinden yaklaşık 1,5 yıl sonra- yapılan seçimlerle demokratik yönetime kaldığı yerden devam edilmiş, ihtilal lideri Gürsel, Türkiye'nin dördüncü cumhurbaşkanı seçilmiştir. Her ne kadar sivil-demokratik rejime dönüldüyse de ordu, Türk Silahlı Kuvvetler Birliği adlı oluşumla kendisini bir süre daha ülke yönetiminde hissettirmiştir. 1961- 1966 yıllan arasındaki Gürsel'in cumhurbaşkanlığı döneminde ordunun bu etkisi, D. P.'nin mirasının paylaşılma sorunları ve ihtilalden kalma sorunlar yüzünden, pek de güçlü olmayan koalisyon hükümetleri ile ülke yönetilmiştir.
İki dünya savaşı arasında Türkiye'de siyasetin kutsallaşması

Seküler kavramların kutsallaşması, sekülerin ortaya çıkışıyla doğrudan irtibatlıdır. Moderniteyle beraber, 'dinin kurumsal mevkii' yer değiştirir. 'Siyasetin kutsallaşması' da 'kutsalın modern bir tezahürü' olarak adlandırılabilir. Siyasetin kutsallaşmasını ancak siyaset, 'kültürün ve devletin sekülerleşmesi sayesinde geleneksel dinlerden bağımsızlığını kazandığı zaman gerçekleşir'; sonrasında ise gene siyasetin kendisi, 'tam bir din şekline bürünür.'Temelde siyasetin iki türlü kutsallaşma şekli vardır. Demokratik veya otoriter rejimlerde, siyaset, 'sivil din' olarak kutsallaşırken, totaliter rejimlerde, bir 'siyasi din' şeklini alır. İki dünya savaşı arasında Türkiye'de siyasetin ve geleneksel din ile ilişkisinin anlaşılması noktasında 'siyasetin kutsallaşması' önemli bir açıklayıcılık gücüne sahiptir. Kemalist elit tarafından resmi ideoloji defalarca bir din olarak tanımlanmış veya ona dinsel bir biçimde bağlanılmıştır. Üstelik bu, halka ve gelecek kuşaklara, geleneksel dinin boşalttığı alanı ikame edecek bir alternatif olarak sunulmuştur. Öyleyse denebilir ki, tarihsel derinliğiyle birlikte Kemalizm, siyasetin kutsallaşmasının Türkiye'ye özgü bir formudur. 1920'lerdeki, tarihsel dinle bir arada yaşamanın medeni yollarını bulmaya çalışan ama bunu gittikçe otoriterleşen bir rejim içerisinde deneyen bir sivil din iken, 1930'larda döneminin Avrupa rejimleri ile de uyum içerisinde, bir siyasal din olmaya gayret etmiştir. 1930'lar için 'yarım kalmış bir siyasal din denemesi' tabiri kullanılabilir. Devlet iktidarının topluma ulaşacağı yollar, son derece sınırlı olduğundan gelişmekte olan siyasal din büyük oranda söylem düzeyinde kalmıştır. II. Dünya Savaşı sonrasında ise, siyasetin kutsallaşması tekrar tartışmasız bir biçimde sivil din sınırlarına çekilecek ve bu haliyle kendisini uzun süre canlı tutmayı da başaracaktır. Bu tezde, iki savaş arası dönemde siyasetin kutsallaşmasının içerik analizi, bu sivil dinin temelindeki dört kutsal üzerinden yapılmaktadır: Medeniyet, Bilim, Milliyetçilik ve Gazi/Atatürk kültü.
Türkiye'de aşiret-siyaset ilişkisi: 1923-1973

Bu çalışma, Türkiye'nin sosyo-politik bir panaroması olan aşiret siyaset ilişkisi üzerine inşa edilmiştir. Çalışmanın önemli bir bölümü aşiret yapılanması ve bu yapılanmanın politik konsülü içerisinde hazırlanmış olup sonuçları ve detayları politik çerçeve unsurlarına göre hazırlanmıştır. Toplum mekanizması öncülüğünde hazırlanan ve bu mekanizmanın geçmişşten günümüze kadarki dönüşümlerinden hareketle Osmanlı Devleti ve onun halefi olan Türkiye Cumhuriyeti'nin devlet pratiği içerisindeki yeri de çalışmanın teması içerisinde verilmiştir. Osmanlı Devleti'nin aşiretlere yönelik politikası ile onlarla olan ilişkilerinden bahisle, aşiretlerin Milli Mücadele'deki yeri zımnen olsa bu çalışmada ele alınmıştır. Çalışmamızın ana pratiğinde ve sonucunda Kemalist yönetiminin aşiret sistemini ortadan kaldırmak ve anayasal düzen sağlanması ile ülke huzurunun tesis edilmesi için yapılan müdahaleler, çıkarılan iskan kanunları ve bilhassa hazırlanan raporlar kayda değerdir. Diğer taraftan en azından aşiret düzenini kontrol etmek için kurulmuş olan müfettişlik raporları da bu çalışmanın politiği içerisinde hazırlandı. Çalışmanın son bölümünde ise aşiret siyaset ilişkisinin siyaset sosyoloji ekseninde ele alınarak hazırlanmış olan anketlere değinilmiştir. Eldeki bulgulara göre anketlerin SPSS programıyla dökümüne ulaşılmış, bu dökümler sosyal ve nitel gözlem yoluyla değerlendirilmiştir. Çalışmada dikkat çeken önemli bir hususta, aşiret reisleriyle yapılmış olan yüz yüze görüşmelerdir. Bu görüşmelerde aşiret siyaset denkleminin aktörlerinden olan aşiret reislerinin konuya bakış açısı ve hatıralarına da değinilerek, doğu bölgeleri için demokrasi ve politik durum hakkındaki çözümlemeler üzerinde durulmuştur.
Cumhuriyet Döneminde arşiv çalışmaları

tarih ve 8/4337 Sayılı Bakanlar Kurulu Karan ile Kadro unvanlarının değiştirilmesi ile Genel Müdürlüğün adı da değişmiş ve 'Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı' haline gelmiştir. 10 Ekim 1984 tarih ve 3056 Sayılı Kanunla 'Başbakanlık Teşkilat Kanunu ile birlikte Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü olarak değiştirilmiştir. Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü, Osmanlı, Cumhuriyet, Dokümantasyon Daire Başkanlıklarından oluşmaktadır. Osmanlı Daire Başkanlığı, Osmanlı arşiv belgeleri ile ilgili olarak İstanbul'da faaliyetlerini sürdürmektedir. Cumhuriyet arşivi ise Cumhuriyet dönemi arşiv belgeleri üzerine çalışmalar yapmaktadır. DAGM, Muhafazasına Lüzum Kalmayan Evrak ve Malzemenin Yok Edilmesi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun'da belirtilen kamu kurum ve kuruluşlarda ayıklama-imha işlemlerine rehberlik etmektedir. Kurumlar arasında koordinasyonu sağlayarak belge akışım sağlamanın yansıra arşivcilik alanında bu kurumlara hizmet de vermektedir. DAGM, Osmanlı devletinden kalan arşiv belgelerini tashihini yaparak ve bu belgeleri mikrofilm, kamera vasıtasıyla elektronik ortama aktarmaktadır. Aktarılan bu belgelerin internet üzerinden araştırmacıların hizmetine sunulması yönünde çalışmalar yapılmaktadır. DAGM, arşivcilik alanında uluslararası anlaşmalara üye olup bu yönde yapılan çalışmalar katılmaktadır. Ayrıca Osmanlı Devletinin yıkılmasından sonra bu topraklarda kurulan devletlerle arşivcilik alanında işbirliği yapılması yönünde protokoller imzalamıştır. Bu işbirliği anlaşmalarıyla karşılıklı belge alışverişinin sağlanmasının yam sıra teknik donanım ve eleman eğitimi konusunda da işbirliği yapılmaktadır.
Çok partili siyasal hayata geçişte Türkiye'de devletçilik politikası

Çok Partili Siyasal Hayata Geçişte Türkiye'de Devletçilik Politikası adlı bu çalışmamızda esas olarak, İkinci Dünya Savaşı yıllarıyla başlayan Türkiye'de Devletçilik Politikası uygulamasında yaşanan duraklama ile savaşın hemen akabinde Türk Siyasal Hayatında çok partili sisteme geçişe koşut olarak sosyo-ekonomik yapıda Devletçilik Politikasının tasfiye edilerek liberal politikalara yönelme biçiminde ortaya çıkan köklü dönüşümün incelenmesi ve Türkiye ekonomisi üzerindeki uzun dönemli etkilerinin tartışılması amaçlanmıştır. Çalışmamıza tarihi gelişim süreci çerçevesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarındaki ekonomik durumu, temel ekonomi politikalarının belirlenmesi süreci ve liberal yoldan kalkınma deneyimi incelenerek başlanılmıştır. Devletçilik Politikasına geçişin nedenleri ile başladığımız ikinci bölümde, Türkiye'de Devletçilik Politikasının nitelikleri ve misyonu ortaya konulmaya ve uygulamada devletçiliğin sonuçları irdelenmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde, Devletçilik Politikasının tasfiye sürecini hazırlayan İkinci Dünya Savaşı yıllarının Devletçilikte duraklama döneminin sosyo-ekonomik gelişmeleri ile iç ve dış konjonktürel koşullar üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümde ise çalışmamızın ana temasını oluşturan, Türk Siyasal Hayatında çok partili sisteme geçiş süreci kısaca değerlendirilerek; buna koşut olarak sosyal ve ekonomik yaşamda ortaya çıkan köklü dönüşüm sonucu Devletçilik Politikasının tasfiyesi süreci ve günümüz Türkiye ekonomisine yansımaları tartışılmaya çalışılmıştır. Savaştan zaferle çıkan hür dünya cephesinden dünyaya yayılan siyasi ve iktisadi etkilerin Türkiye'deki yansıması, siyasi hayatımızda çok partili siyasal hayata geçişi gündeme getirirken; bunun iktisadi alandaki tezahürü ise Batı dünyası ve özellikle A. B. D. ile girilen ilişkilerde ülkemize önerilen 'mukayeseli üstünlükler? anlayışı sonucu Türkiye'de tarım sektörü öncülüğünde kalkınmaya yönelme arayışı ile başlayıp Devletçilik Politikasının tasfiyesi biçiminde ortaya çıkmıştır. Böylece esas olarak Marshall yardımları ile başlayan, borçlanma ve dışa bağımlılık olgusu ile bunların iç politikadaki etkileşim süreci bir daha geri dönülemeyecek biçimde Türkiye'nin gündemine yerleşmiştir. Ülkemizin sosyo-ekonomik tarihindeki en önemli kırılma noktalarından birini oluşturan devletçilik politikasının tasfiyesi sürecine bir prizma tutmaya çalıştığımız bu çalışmamızın yakın tarihimiz üzerine yapılacak araştırma ve incelemelere yardımcı olacağını ümit ediyoruz.
İsmet İnönü ve İkinci Dünya Savaşı

II. Dünya Savaşı Almanya'nın öncülüğünde kısa sürede tüm dünyayı içine alan bir savaş haline dönüşmüştür. Türkiye'nin savaş süresince uygulamış olduğu başarılı politikalar sayesinde savaşın etkisi fazla hissedilmemiştir. Her ne kadar koruyucu önlemler alınsa da ekonomik anlamda Türkiye bu savaştan oldukça derinden etkilenmiştir. Türkiye'nin en büyük avantajı olarak bu dönemde yönetici kadro ön plana çıkmaktadır. İsmet İnönü ve arkadaşları bu zor günlerde bile sakin tavırlarıyla dünyadaki tüm devletlere karşı akılcı politikalar izleyerek Türkiye'nin böylesine önemli bir savaşta savaş dışı kalmasına gayret göstermişlerdir. Özellikle İsmet İnönü'nün uygulamış olduğu denge politikası sayesinde Türkiye savaş esnasında hiçbir devletin yanında yer almayarak topraklarına karşı yönelebilecek her türlü saldırıya karşı önlemini bu şekilde almıştır. Savaşın bitimiyle de birlikte Türkiye yeni kurulacak dünya düzeninde yerini almayı başaracaktır.
Trablusgarp Savaşı'nda sağlık hizmetleri

Bu çalışmada Trablusgarp Savaşı'ndaki sağlık hizmetlerini irdelendi. Çalışmada esas olarak Osmanlı Ordusu'ndaki sağlık hizmetleri araştırılmışsa da alt başlıklardan biri İtalyan ordusuna ayrıldı. Osmanlı Ordusunda savaşlar sırasında sağlık hizmetlerinin nasıl yürütüleceğini belirten bir yönetmelik bulunmaktaydı. Bu yönetmelik incelenerek sağlık hizmetlerinin savaş sırasında nasıl yapılacağı açıklanmıştır. Savaşın başlamasından önceki personel ve malzeme mevcutları tespit edilerek yetersizlikler ortaya konuldu. Osmanlı Devleti'nin bölgedeki sağlık personeli, İtalya tarafından esir alınınca durum vahim bir boyuta gelmişti. Bu çalışmada bu sağlık ekiplerinin askeri kadrolarla sürdürdükleri sağlık hizmetlerine odaklanılmıştır. Bu süreçte Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti, Mısır Hilal-i Ahmer Cemiyeti, Alman Kızılhaç Cemiyeti, İngiltere'de Hint Müslümanları tarafından oluşturulan sağlık heyetleri ve İttihat ve Terakki Cemiyeti tarafından oluşturulan Selanik ve Manastır Sağlık Heyetleri görev yapmışlardır. Bu çalışmada bu heyetlerin faaliyetleri incelenmiş ve önemli bilgilere ulaşılmıştır. Savaş sırasında görülen hastalıklar ve yer alanmalar tutulan istatistiklere göre açıklanmıştır. Bu çalışmanın konularından biri de yetersiz durumdaki sağlık personeli ve malzemenin tamamlanmasıdır. Bunun için ikmal ve denetim faaliyetleri de incelenmiştir. Savaş sırasında ateşli silah yer alanmaları yanında çok önemli salgınlar görülmüştür. En sık görülen hastalıklar: tifüs, tifo, kolera, sıtma, dizanteri, menenjit, grip, zatürre, diyare, trahom, blefarit ve konjoktivit'tir. Bu çalışma ile sağlık hizmetlerine etki eden tüm faktörler ve sağlık hizmetlerinde görev alan tüm aktörler irdelenerek konu anlamsal bütünlük içinde ortaya konulmuştur.
Tarihsel süreç içerisinde Hazar Denizi'nin Orta Asya Türk devletleri açısından jeopolitik önemi

Bu çalışmamızda amaç olarak tarihsel süreç içerisinde Hazar Denizi'nde bulunan enerji kaynaklarının; önemi, kullanımı ve hakim olma mücadelelerinden bahsedilerek genel bir bilgi verildikten sonra bağımsızlığını kazanan Orta Asya Türk Cumhuriyetleri'nin bölgede enerji ve güç dengelerinde oluşturduğu değişiklikten bahsedilmiştir. Bu enerji ve güç dengesindeki değişiklik bölge ülkeleriyle birlikte dünya konjektöründe önemli değişikliklere sahne olmuştur. Yirmi beş yıl öncesine doğru geriye gittiğimizde bölgede Sovyetlerin tekelinde olan bölge halkları bağımsızlık mücadelesinden sonra baş vererek kendilerinden dünya sahnesinde söz ettirmişlerdir. Bu bağımsızlık mücadelesinin zaferle sonuçlanmasının ardından yükselişe geçen Türk Cumhuriyetleri kendilerinden söz ettirmeyi başarmışlardır. Bu yükselişte tabi ki Hazar Denizi'nin enerji kaynaklarının rolü tartışmasız çok büyüktür. Buradan da anlaşılacağı üzere, Hazar Denizi'ndeki enerji kaynaklarının varlığı, bölgede bulunan Türk Cumhuriyetleri'nin bu coğrafyadaki varlıklarını hissettirerek jeopolitik bir öneme sahip olmalarında etkili olmuştur. Dünya genelinde genel geçer değere sahip olan enerji kaynaklarının Hazar Bölgesi'nden ihtiyacı olan bölgelere, ülkelere gerek boru hatları, gerekse diğer nakil araçları ile taşınması ve bölgede bulunan ipek yolunu tekrardan canlandırma düşüncesi burada yaşayan Türk Cumhuriyetleri'nin ne kadar jeopolitik bir öneme sahip olduklarını gösterdiği gibi her geçen gün biraz daha ilerleyerek göstermeye de devam etmektedir. Çalışmamız kaynak yönünden, bölgede yaşayan halkların mücadeleleri ve mücadele sonrası kalkınmaya yönelik icraatları, farklı araştırmacılar ve yazarlar tarafından incelenerek değişik eserler kaleme alındığından, yine sürekli değişim ve gelişim gösteren bir konu olması hasebiyle internet sitelerinde de sürekli bu enerji kaynakları kendisinden bahsettirdiğinden kapsamlı olmasına özen gösterilmiştir.
Atatürk devriminin diğer ülkeler üzerindeki etkileri

Atatürk'ün deyimiyle mazlum uluslar, XIX. yy ortalarından itibaren içinde bulunduğu durumu sorgulamaya başlamıştır. Osmanlı Devleti doğunun batıdaki kalesi olarak görüldüğü için, doğuda Türkiye olayları izlenmeye başlanmış, yalnız izlenmekle kalmamış, bunlardan dersler de çıkarılmıştır. Aydınlanmanın merkezi olarak görülen Osmanlı Devletinin meşrutiyet hareketi, doğuda kendi kendini yönetebilmenin ve bunun için de büyük devletlerin desteğine ihtiyaç olmadığının kanıtı olarak değerlendirilmiştir. Sömürü devletleri ise bu hareketin çıkarlarını zedeleme ihtimalinden tedirgin olmuşlar, kamuoyunu yönlendirme mekanizmalarını diğer olaylarda olacağı gibi işletmeye başlamışlardır. Osmanlının girdiği son savaşlardaki durumunu ilgi ile izleyen üçüncü dünya, içerisinde bulunduğu siyasi, sosyal, kültürel çeşitliliğe göre tepki vermiştir. Bağımsızlığını Osmanlıdan ayrılarak sağlayacak devletlerin yöneticileri olumsuz tepki verirken, daha önceden Osmanlıdan koparılan topraklardaki halklar sömürü devleti ile yaşamanın verdiği acı ile Osmanlıdan yana tavır almışlardır. Kurtuluş Savaşı da aynı duygular içerisinde değerlendirilmiştir. Büyük güçler Türk kurtuluş savaşının basan kazanıp örnek değer kazanmasından tedirgin olmuşlardır. Hükümet darbeleri yaparak, basını yönlendirerek, din adamlarını kullanarak sömürü için yeni yöntemler buluncaya kadar, bölgenin bağımsızlığını engellemeye çalışmışlardır. Türkiye'nin kurtuluş savaşı örneğini ülkelerinde yasamak isteyen mazlum uluslar sıra, iki dünyanın ayrılmasına yönelik devrimlere gelince, aynı kararlığı gösterememişlerdir. Ulus olmanın başanlamadığı yerlerde İslam, bir arada tutma öğesi olarak görülmüştür. Geleneklere bağlılık ile kendisinin yönetene karşı farklılığım korumaya çalışan bölgeler, laik nitelikli devrimler için hazır değillerdi. Din adamlarının egemen olduğu bu yerlerde Türkiye'nin sahip olduğu birikime ve Atatürk gibi karizmatik bir liderlerinin de olmaması gelişmeyi yavaşlatan etkenlerdi. Atatürk'ün uyanmasım beklediği mazlum uluslar, II. Dünya savaşından sonra büyük ölçüde bunu gerçekleştirmeye başladılar. Mazlum uluslar, Türk devrimini kendi koşullan içinde ele alarak özgün modellerini oluştururken, Atatürk Türkiyesinin güvenlik endişeleri nedeniyle bu ortamdan uzak kalması öncülüğünü kaybetmesine neden oldu. XX. yy. sonlarında ise Kemalizm yeni doğan devletler için tekrar örnek değeri kazandı.