turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Hemşirelerde tükenmişlik ile rol çatışması ve rol belirsizliği arasındaki ilişki: Çorlu Devlet Hastanesi örneği

Hemşirelik mesleği yapısı gereği, birebir insan ilişkileri ile yoğun bir iletişim ve hizmet gerektirir. Bu nedenle hemşirelerin rol çatışması, rol belirsizliği ve tükenmişlik yaşama riskleri yüksektir. Bu bağlamda, Çorlu Devlet Hastanesinde çalışan hemşirelerin tükenmişlik düzeyleri ile algıladıkları rol çatışması ve rol belirsizliği düzeylerini saptamak ve aralarındaki ilişkiyi belirlemek için bu çalışma yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini, Tekirdağ Kamu Hastaneler Birliği'ne bağlı Çorlu Devlet Hastanesi'nde görev yapan hemşireler oluşturmaktadır. Uygulanan anket, 'Sosyo-demografik Soru Formu', 'Rol Çatışması ve Rol Belirsizliği Soru Formu' ve 'Tükenmişlik Soru Formu'ndan oluşmaktadır. Yapılan anket sayısı 196'dır. Elde edilen bulgular, SPSS 21.0 İstatistik paket programı, frekans, yüzde, ortalama, standart sapma, t testi, Tek yönlü Anova testi, Tukey testi, Pearson Korelasyon analizi, Lineer Regresyon analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde elden bulgulara göre; erkek hemşireler kişisel başarı boyutunda; çocuksuz hemşireler rol çatışması ve duyarsızlaşma boyutlarında; eğitim durumu lise olan hemşireler rol belirsizliği boyutunda; 45 yaş ve üzeri olan hemşireler rol belirsizliği boyutunda; haftalık çalışma suresi 65 saat ve üzeri olan hemşireler duygusal tükenme boyutunda; meslek seçimi aile yönlendirmesi diyen hemşireler rol çatışması ve duygusal tükenme boyutlarında diğerlerine göre daha fazla tükenmişlik yaşamaktadır. Çocuklu hemşireler rol çatışması ve duyarsızlaşma boyutlarında; 25 yaş altı ve 25-34 yaş arası olan hemşireler rol belirsizliği boyutunda; eğitim durumu lisans olan hemşireler rol belirsizliği boyutunda; mesleği uygulamada iş verimliliği değerlendirmesi çok iyi olan hemşireler duygusal tükenme boyutunda; meslek seçimi kendi isteğimle seçtim diyen hemşireler rol çatışması ve duygusal tükenme boyutlarında; çalıştığı birim yoğun bakım olan hemşireler rol belirsizliği boyutunda diğerlerine göre daha az tükenmişlik yaşamaktadır. Yapılan regresyon analizi sonucunda rol çatışması ve rol belirsizliği ile duygusal tükenme, duyarsızlaşma, düşük kişisel başarı arasındaki ilişkinin anlamlı olduğu, korelasyon analizi sonucunda ise rol çatışması ve rol belirsizliği ile tükenmişlik arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Sağlık sektöründe kalite anlayışı.

Bu araştırmanın amacı, sağlık sektöründe çalışan sağlık personelinin kalite anlayışını farklı değişkenler açısından incelemektir. Araştırmanın evreni Bitlis ili Sağlık Müdürlüğünde 2009 yılı Ocak ve Temmuz ayları arasında çalışan sağlık personelidir. Araştırma verilerinin elde edilmesi için Toplam Kalite Yönetimi Ölçeği kullanılmıştır. Toplam Kalite Yönetiminin planlanması, uygulanması ve başarıya ulaşması ile ilgili 28 ifadenin bulunduğu TKY ölçeği 1996 yılında A. F. Al-Assaf ve Steven J. Gentling tarafından geliştirilmiştir. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 20.0 istatistik paket programına girilerek paket programı ile veriler analiz edilmiştir. TKY algı düzeyi ve alt boyutlarının normal dağılım gösterip göstermediğini saptamak için Kolmogorov-Smirnov analizi uygulanmıştır. Veriler normal dağılım göstermediğinden non-parametrik test uygulanmıştır. Katılımcıların cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, yaş, unvanı, kurumdaki hizmet süresi ve meslekteki hizmet süresi ile TKY'ne yönelik algı puanları ve alt boyutları arasında anlamlı farklılık olup olmadığını saptamak ve iki grup ortalamalarını karşılaştırmak için Mann-Whitney U testi uygulanmıştır. Üç ve üçten fazla olan gruplar arasında farklılığı saptamak için Kruskall-Wallis Testi uygulanmıştır. TKY ölçeği ve alt boyutları arasındaki ilişki olup olmadığını ve yönünü saptamak için korelasyon analizi yapılmıştır. İstatistiksel analizde anlamlılık düzeyi 0,05 olarak belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının cinsiyet, medeni durum, yaş, eğitim durumu, kamuda çalışma yılı, meslekte çalışma yılı ve unvan değişkenleri ile kalitexanlayışları arasında istatistiksel olarak bir ilişkinin olmadığı belirlenmiştir. Araştırmada ayrıca sağlık personelinin hastanelerdeki kalite sistemi uygulamalarına inandıkları, sağlık kurumu yöneticilerinin ise kalite sistemi uygulamalarına inanmakla birlikte, bu uygulamalarda yönetici olarak görev alma konusunda kararsız oldukları belirlenmiştir.
Hemşirelerin problem çözme becerilerinin araştırılması: Bir hastane uygulaması

Sağlık sektörü; gerek örgüt yapısı açısından gerekse çalışanlar ve hizmet faktörleri açısından diğer sektörlere kıyasla farklı bir yapıya sahiptir. Bu farklılık sağlık sektöründe koşulların daha değişken olmasını beraberinde getirmekte, bu değişkenlik de problemlerle sürekli olarak mücadele edilmesini gerektirmektedir. Kaliteli bir sağlık hizmeti için sağlık sektörünün tüm çalışanlarının sürece katkıda bulunması şarttır. Bu nedenle bu sektörün temel çalışanlarından biri olan hemşirelerin problem çözme becerilerinin iyi olması gerekmektedir. Çalışanların problem çözme becerilerine ilişkin bilgi sahibi olunması, sağlık kuruluşlarının sundukları hizmeti planlamasında, yönetmesinde, kontrol etmesinde ve iyileştirmesinde önem arz etmektedir. Bu nedenle bu kuruluşların çalışanlarının problem çözme becerileri üzerinde çalışma yapmaları gerekmektedir. Bu çalışmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi'nde görev yapmakta olan hemşirelerin problem çözme becerilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Böylece bu kurumda sağlık hizmetinin önemli bir parçası olan hemşirelerin bu konudaki durumu saptanarak, bu bilgi sunulan hizmetin daha iyi hale getirilmesi için kullanılabilecektir. Araştırmaya ilişkin veriler Heppner ve Petersen (1982) tarafından geliştirilen 'Problem Çözme Envanteri' kullanılarak elde edilmiş ve istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Sonuçta Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi'nde görev yapan hemşirelerin problem çözme beceri düzeylerini genel olarak yüksek olduğu; problem çözme becerilerinin cinsiyete, medeni duruma, eğitim düzeyine göre farklılaşmadığı; fakat görev yapılan birim, pozisyon, problem çözme eğitimi alma, problem çözmede yardım alınan kişi açısından bakıldığında problem çözme beceri düzeylerinin farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca hemşirelerin yaşı, kıdem yılı ve yöneticilik yapma süresi arttıkça da problem çözme becerilerinin iyileştiği bulunmuştur.
Sağlık sektöründe sosyal pazarlama uygulamalarının öğrenciler üzerindeki etkisi: Fırat Üniversitesi İİBF ve SBF örneği

İnsanların günlük aktivitelerini yerine getirmeleri ve yaşamlarını sürdürebilmeleri ancak sağlıklı olmalarıyla mümkündür. Bu nedenle sağlık konusu insanın varoluşundan günümüze kadar olan süreçte sürekli ilgi odağı olmuştur. İnsan sağlığı birçok faktörden olumlu ve olumsuz şekilde etkilenebilmektedir. Bu faktörler; kalıtsal, davranışsal, çevresel kökenli olabilmektedir. Ayrıca sağlık hizmetlerinden yeterince yararlanılmaması da insan sağlığını olumsuz şekilde etkileyen başka bir faktördür. Bu olumsuz faktörleri en aza indirmek ya da tamamıyla ortadan kaldırmak için, kamu kurum ve kuruluşları, kar amaçsız kuruluşlar ve kar amaçlı kuruluşlar tarafından daha sağlıklı ve daha refah bir toplum oluşturmak amacıyla sosyal pazarlama adı altında, bir takım uygulamalar yapılmaktadır. Sosyal pazarlama, toplumun genelini ya da belirli bir kitleyi hedef alan daha sağlıklı ve daha refah bir toplum yetiştirmeyi hedefleyen bunu yaparken de maddi bir çıkar gözetmeyen uygulamaların bütünüdür. Teknolojinin gelişmesi ve tıp biliminin ulaştığı en son bilgiler sayesinde birçok hastalık ilerlemeden teşhis edilmekte ya da hastalık daha ortaya çıkmadan bağışıklık kazandırılarak önlem alınmaktadır. Son yıllarda yapılan çalışmalar ise insan sağlığı ve toplum sağlığını iyileştirmek ve geliştirmek için koruyucu ve önleyici sağlık hizmetlerinin önemini ortaya koymuştur. Sosyal pazarlama uygulamaları başta insan sağlığı olmak üzere toplum sağlığı üzerinde olumlu etki ederek hedeflenen sağlıklı toplumu yaratmayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada, sağlık sektöründeki sosyal pazarlama uygulamalarının Fırat Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Fakültesinde 2017- 2018 eğitim ve öğretim yılında öğrenim görmekte olan üniversite öğrencileri üzerindeki etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın evreni, Fırat Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Fakültesinde 2017- 2018 eğitim ve öğretim yılında öğrenim görmekte olan üniversite öğrencileri ile sınırlı tutulmuştur. Basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile iki fakülte bünyesindeki 8 bölüm öğrencileri örneklem olarak seçilmiştir. Fırat Üniversitesi İİBF ve SBF'den toplam 500 öğrenciye anket uygulanmış ve İİBF'den 228 SBF'den 117 öğrencinin vermiş olduğu yanıtlar uygun bulunup araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırmanın ölçeğine ait güvenilirlik katsayısı 0,90 bulunmuş olup bu sonuca göre araştırmanın yüksek düzeyde güvenilir olduğu sonucu çıkarılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre sağlık sektöründe yapılan sosyal pazarlama uygulamalarının öğrenciler üzerinde etkisi olduğu sonucu çıkarılmıştır.
Hastanelerde akılcı ilaç kullanımına yönelik kalite çalışmalarının değerlendirilmesi

Akılcı İlaç Kullanımı, kişilerin klinik bulgularına ve özelliklerine göre uygun ilacı, uygun süre ve dozajda, en uygun maliyetle ve kolayca sağlayabilmektir. Hastane Hizmet Kalite Standartları AİK kılavuzunun yürürlüğe girmesiyle, çalışmalar hızlanmıştır. İlaçların gereğinden fazla veya yanlış kullanılması hasta güvenliğine zarar vermekle beraber, kaynakların da boşa harcanmasına neden olmaktadır. Bu çalışma HHKS kapsamında yürütülen, AİK çalışmalarının irdelenmesi, etkinliğinin belirlenmesi, yeterliliğinin değerlendirilmesi, çalışanların farkındalık ve görüşlerinin tespit edilmesi ve AİK'nın hasta güvenliğindeki öneminin vurgulanması amacıyla planlanmıştır. Çalışma, Malatya Devlet Hastanesindeki 400 sağlık çalışanında, AİK çalışmalarına yönelik uzman görüşü ve bilimsel verilerden yararlanılarak hazırlanan soruları içeren bir anket kullanılarak yapılmıştır. Veriler, IBM SPSS Statistics 19.0 aracılığıyla değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda çalışanların çoğunluğunun AİK eğitimi aldığı ve eğitim alanların çoğunluğunun AİK'i doğru tanımladığı belirlenmiştir. Çalışanların büyük bir kısmı hastane AİK komitesinin varlığını bildiği ve ihtiyaç duyduğunda ulaşabildiğini, teşhir ünitelerinin görsel açıdan etkili olduğu, sayılarının yeterli, yerleştirme konumlarını uygun, AİK uygulamalarının hasta güvenliğinin sağlanmasında etkili olduğunu belirtmişlerdir. Yine çalışanların çoğunluğu AİK çalışmalarında sağlık personelinde işbirliğinin önemli, AİK çalışmalarının halkın sağlığını ve toplumun çıkarlarını korumaya yönelik olduğunu düşündüklerini belirtmişlerdir. HHKS kapsamında yapılan çalışmaların AİK'nda etkili olduğu, çalışanlarda farkındalık ve bilinci arttırdığı, olumlu davranış değişikliği oluşturduğu tespit edilmiştir. Çalışmaların HHKS kapsamında yürütülmesinin ve puanlandırılmasının doğru sonuçlar getirdiği görülmüştür.
Hekimlerin tıbbi hata algı ve tutumları ile malpraktis korkuları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Tıbbi hata yaygın ve önemli bir sağlık sorunudur. Hekimler tıbbi hata iddiası ile şikayet veya dava edilebilmektedir. Bu durum hekimlerde tutum ve davranış değişikliğine yol açan malpraktis korkusu ile sonuçlanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, hekimlerin tıbbi hata algı ve tutumları ile malpraktis korkuları arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Ayrıca çalışmanın diğer bir amacı ise tıbbi hata algıları, tıbbi hata tutumları ve malpraktis korkularının hekimlerin malpraktis tecrübeleri ve sosyodemografik özelliklerinden etkilenip etkilenmediğini değerlendirmektir. Araştırma bir kamu hastanesinde görev yapan 248 hekim üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veriler anket formu ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizi SPSS 23 ve AMOS istatistiksel yazılımları ile yapılmıştır. İstatistiksel analizlerde ölçüm araçlarının yapı geçerliliği için açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri uygulanmıştır. Hipotez analizleri için parametrik ve non-parametrik testlerin yanı sıra yapısall regresyon analizi kullanılmıştır. Analiz bulgularında hekimlerin malpraktis korkuları yüksek seviyede tespit edilmiştir. Hekimlerin malpraktise yönelik olumsuz tecrübelerinin ve tıbbi hata algılarının hekimlerin malpraktis korkularını pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Hekimlerin tıbbi hata tutumlarının olumlu seviyede tespit edilmesine rağmen, davranışa dönüşmediği görülmüştür. Ayrıca hekimlerin tıbbi hata ve malpraktise yönelik bilgi seviyelerinin düşük seviyede olduğu ve hekimlerin çoğunluğunun tıbbi hata raporlamayı bilmediği tespit edilmiştir. Gereksiz malpraktis dava ve şikayetlerini önlemek için, yapılacak tıbbi işlemlerin doğasındaki riskler hakkında hastalar yeterince bilgilendirilmelidir. Hekimler tarafından tıbbi hata oluşumuna etkili olduğu değerlendirilen çalışma şartlarına yönelik iyileştirmeler yapılmalıdır.
Acil sağlık hizmetleri birim maliyetlerinin hizmet işlem ücretleri ile karşılaştırılması

Acil sağlık hizmetleri sistemi, 'ani hastalık veya yer alanma mağdurlarına sağlık hizmetlerinin etkin, koordineli ve zamanında ulaştırılması için personel, tesis ve teçhizat düzenlemelerini sağlayan kapsamlı bir sistem' olarak tanımlanabilir. Acil Sağlık Hizmetlerinin amacı, gereksiz ölüm veya uzun vadeli morbiditeyi önlemek için ani ve hayatı tehdit eden yer alanmalara veya acil durum mağdurlarına zamanında hizmet vermektir. Bu hizmetlerin etkililiği, hizmetin zamanında verilmesiyle yakından ilişkilidir. Kullandığı teknolojiler nedeniyle yüksek maliyete sahip olan acil sağlık hizmetleri, hayat kurtarma, komplikasyon ve erken ölümlerin önüne geçme açısından değerlendirildiğinde maliyet etkili olarak sunulması önem arz etmektedir. Acil sağlık hizmetlerinin maliyeti ve bu amaçla kullanılan kaynakların tespiti çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır. Çalışmada yapılan araştırmada, Türkiye'de literatür örneğine rastlanmayan acil sağlık hizmetlerinin birim maliyetlerinin hesaplanması ve hizmet işlem ücretleri ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada Eskişehir İl Ambulans Servisi Başhekimliğinin 2015 yılına ait mali, idari ve tıbbi kayıtları esas alınarak sağlık kurumunun maliyet unsurları belirlenmiştir. Maliyetler birinci, ikinci ve üçüncü dağıtım olarak tanımlanan ve üç ayrı aşamada gerçekleştirilen dağıtımlar ile hesaplanmıştır. Yöntem olarak birim maliyet hesaplamaya esas teşkil edecek temel maliyetleme yöntemlerinden fiili ve tam maliyet yöntemi tercih edilmiştir. Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonlarının yerleşim yerlerine ve türüne göre acil sağlık hizmetlerinin birim maliyetleri hesaplanmış ve elde edilen sonuçlar Sağlık Bakanlığı Kamu Sağlık Hizmetleri Fiyat Tarifesi ile karşılaştırılmıştır. Araştırma sonucunda, toplam maliyetler içerisinde en yüksek maliyetin direkt personel giderlerinden oluştuğu görülmüştür (% 77 ,65). Birim maliyetleri etkileyen en önemli unsurların ise direkt personel maliyeti, acil sağlık hizmeti işlemlerinin uygulama süresi ve Acil Sağlık Hizmeti İstasyonlarının konumu ve türü olduğu tespit edilmiştir. Eskişehir ili genelinde acil sağlık hizmeti uygulamalarının % 72 ,22'sinin araştırma neticesinde saptanan fiili maliyetleri, Sağlık Bakanlığı Kamu Sağlık Hizmetleri Fiyat Tarifesinin üzerinde bulunmuştur. Bu nedenle mevcut fiyat tarifelerinin maliyet temelli olarak güncellenmesi önerilmektedir. Acil sağlık hizmetlerinin maliyet analizi çalışmaları, Acil Sağlık Hizmeti İstasyonlarının varlığı ve gelecekteki gelişimi için önemli fayda sağlayacaktır.
Ümraniye sağlık eğitim ve araştırma bölgesinde çalışan hekimlerin tüberküloz kontrolü hakkındaki bilgi ve tutumlarının yönetsel açıdan değerlendirilmesi

tarihleri arasında Ümraniye'de kayıtlı olan hekimlerin %71,2' sine (166/233) anket uygulanarak veri toplanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan hekimler TB semptomları ve anti-TB ilaçların isimleri konusunda bilgilidir. Mezuniyet sonrası % 70 ,9'u tüberküloz hakkında bilimsel bir etkinliğe katılmamış olmasının etkisiyle tüberkülozun ülkemizdeki sıklığı, TB tanısı, tedavisi ve bildirimi hakkındaki bilgileri daha sınırlıdır. Araştırmaya katılan hekimlerin % 45,2' si T. C. Sağlık Bakanlığı'nın tüberküloz için bir kontrol programı olup olmadığı ve % 22 ,9'unun da T. C. Sağlık Bakanlığı'nda tüberküloz için bir örgütlenme olduğu hakkında fikri yoktur. Hekimlerin tamamına yakını (%95,1) bu konuyu ülkemiz için önemli bir sorun ve en sık nedeninin(%42,8) yetersiz beslenme ve kötü hijyen koşulları olduğu görüşündedir. Hekimlerin %57,2'si kendilerinin halkın bilgilenmesinde önemli olduğunu ama bölgede TB ile ilgili bir eğitimin tüm sağlık personeline verilmesi gerektiğini belirtmiştir. TB tanısını koymada göğüs hastalıkları uzmanları ve VSD hekimlerinin yanı sıra 1. basamakta çalışan hekimlerin de etkili olabileceğini ancak izlemin daha çok verem savaş dispanserleri tarafından yapılması gerektiğini belirtmişlerdir. % 95,2 hekim hastalarına en sıklıkla tedavileri süresince ilaçlarım düzenli içmeleri gerektiğini önereceklerini belirtmiştir. Araştırmaya katılan hekimlerin % 66,9' u tanı ve izlemde sorunlar olması nedeniyle yeni bir TB kontrol programına ihtiyaç olduğunu, % 64 ,5'i DOT' un Ümraniye'de uygulanabileceğini ve en sık sağlık personelin sayıca yetersizliğinin sorun olacağını belirtmiştir. Sonuç: Bölgede çalışan hekimlerin TB hakkında eğitime isteği ve ihtiyacı vardır. Bu nedenle tüm sağlık personelinin TB hakkındaki bilgilerini güncellemelerine olanak sağlayacak bölgeye ait verilerle desteklenmiş, sürekli ve denetimi yapılan bir eğitim planlanmalıdır.
Sağlık çalışanlarının sessizlik ve ifşa düzeylerinin incelenmesi: Üniversite hastanesi örneği

Bu çalışmanın amacı, sağlık çalışanlarının örgütsel sessizlik ile ifşa düzeylerinin incelenmesi, sosyo-demografik özelliklere göre örgütsel sessizlik ve ifşa arasında anlamlı farklılıklar olup olmadığını belirlemek ve örgütsel sessizlik ve ifşa arasındaki ilişkileri belirlemektir. Tanımlayıcı türde yapılan bu araştırmanın örneklemini 30 Haziran 2017- 30 Eylül 2017 tarihleri arasında, Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapmakta olan sağlık çalışanları 300 kişi oluşturmaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS (Ver.22.0) programı ile değerlendirilmiştir. Katılımcıların verdikleri cevapların demografik özelliklere göre değişip değişmediğini test etmek amacıyla iki değişkenler için bağımsız örneklem t testi, ikiden fazla değişkenler için ise f testi uygulanmış ve anlamlı farklılığın nedeni Tukey testi ile incelenmiştir. Örgütsel sessizlik ve ifşa ölçeklerinin alt boyutları arasındaki ilişkileri belirlemek için korelasyon ve örgütsel sessizliğin ifşa üzerindeki etkisini belirlemek için regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, sağlık çalışanlarının hem örgütsel sessizlik hem de ifşa düzeylerinin sosyo-demografik özellikleri arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır. İstihdam şekli ile ifşa arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Örgütsel sessizlik boyutlarından savunma amaçlı sessizlik ifşayı negatif bir şekilde etkilediği, örgüt yararına sessizliğin ise ifşayı pozitif yönde etkilediği saptanmıştır. Örgütsel sessizlik boyutlarından kabul edilmiş sessizlik ile ifşa arasında bir ilişki bulunmamıştır. Ayrıca genel örgütsel sessizlik ve genel ifşa arasında ise pozitif bir korelasyon olsa da anlamlı bulunmamıştır. Anahtar Sözcük: Örgütsel Sessizlik, Whistleblowing, İfşa, Sağlık Çalışanları
Akılcı ilaç kullanımı ve paydaşların rolü: Sakarya ili eczacıları üzerine bir inceleme

Dünya Sağlık Örgütü'nün tanımına göre akılcı ilaç kullanımı; hastanın klinik ihtiyaçlarına cevap verebilecek, yeterli dozda, uygun zaman dilimlerinde ve en düşük maliyetle tedavi sürecinin gerçekleştirildiği kurallar bütünüdür. İlk kez DSÖ tarafından 1987 yılında tanımı yapılan akılcı ilaç kullanımı kavramının, 1989 yılında 'International Network for the Rational Use of Drug ' adıyla oluşturulan uluslararası işbirliği ağı yardımıyla tedavi sürecindeki önemine dikkat çekilmiş ve bu konuda politika önerileri oluşturulmaya çalışılmıştır. Türkiye'de ise ilk kez 1996 yılında Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından eğitim müfredatına dahil edilen Akılcı İlaç Kullanımı kavramı, daha sonra DSÖ ile Sağlık Bakanlığı işbirliği neticesinde önemli politika amaçlarından biri olmuştur. Çalışmamızda AİK'nın önemine dikkat çekilerek, sağlık hizmetlerindeki paydaşların AİK'ya karşı tutum, davranışları ve bilgi düzeyleri incelenmiştir. Literatürde akılcı ilaç kullanımına yönelik çalışmalara rastlamak mümkün olsa da çok geniş bir literatüre sahip olduğunu söylemek mümkün değildir. Hekimler, hemşireler ve hastalar üzerine yapılan ampirik çalışmaların varlığına rağmen eczacıların AİK'ya karşı tutum, davranış ve bilgi düzeylerinin incelendiği ampirik bir çalışmanın olmaması ve çalışmamızda akılcı ilaç kullanımının en önemli paydaşlarından olan eczacıları konu almamız literatürdeki bu eksikliğin gidermesi yönünden büyük öneme sahiptir. Bu amaçla çalışmamızda Sakarya ilinde faaliyet gösteren serbest eczacıların akılcı ilaç kullanımındaki bilgi düzeyi, tutum ve davranışlarının ölçüldüğü anket sonuçlarına ve değerlendirmesine yer verilmiştir. Sonuç olarak akılcı ilaç kullanımında paydaşlar içinde yer alan eczacılar, hastaya ve topluma yüklenen gerek ekonomik gerekse de sosyal maliyetini azaltacak şekilde reçetelenen ilacın uygun kullanılmasına ilişkin hastayı bilgilendirilmesi, yönlendirilmesi ve hastanın uyumunu artıracak şekilde hastayı eğitmesi gibi bir takım önemli sorumlulukları vardır. Bu sorumlulukları yerine getirmede kolaylık sağlaması açısından eczacılarla yapılan yüz yüze görüşmeler ve anket çalışması neticesinde akılcı ilaç kullanımına ilişkin önemli çıkarımlar ve öneriler oluşturulmuştur.
Örgütsel vatandaşlık ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki: Bir alan araştırması

Bu çalışma, Kırklareli il sınırları içinde faaliyet gösteren devlet hastaneleri ile Kırklareli Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde çalışan hemşirelerin örgütsel vatandaşlık davranışı ve örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Rekabet ortamının her geçen gün arttığı günümüzde, görev tanımlarının ötesinde, gönüllü olarak işletmelere katkı sunan, inisiyatif alabilen, çalıştığı kurumu ve işini sahiplenen çalışanlar, tüm sektörlerde olduğu gibi sağlık sektörünün de en önemli işletme faktörüdür. Günümüz işletmelerinde ve sağlık sektöründe örgütsel vatandaşlık davranışı kadar bir diğer önemli kavram da çalışan sesidir. Çeşitli sebeplerle sessiz kalmayı tercih etmiş ya da yönetsel kararlar ve idareciler tarafından sessizliğe itilmiş çalışanlar işletmeler için en önemli sorunlardan bir tanesidir. Araştırmada veri toplama yöntemi olarak anket tekniği kullanılmıştır. Toplanan veriler IBM SPSS Statistics 21 programında analiz edilmiştir. Araştırmanın evreni 469 kişiden oluşmakta olup herhangi bir örneklem yöntemi kullanılmamıştır. Toplam 325 hemşirenin (%12,70'i erkek, %82,30'u kadın) katıldığı çalışmada katılım oranı %69, 30 olarak gerçekleşmiştir. Ayrıca ÖVD ölçeğinin içsel tutarlık oranının %88,50, ÖS ölçeğinin içsel tutarlık oranı %82, 50 olarak tespit edilmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda örgütsel vatandaşlık davranışı ile örgütsel sessizlik düzeyi arasında anlamlı, ve negatif bir ilişki bulunduğu anlaşılmıştır (r: -0.176; p<0.01). Bu durum örgütsel vatandaşlık davranışı ile örgütsel sessizlik arasında ters yönlü bir ilişki olduğunu göstermektedir. Diğer bir ifade ile örgütsel vatandaşlık davranışı sergileyen bireylerin örgütsel sessizlik düzeyleri azalmaktadır. Bu ilişkiyi diğer yönden de okumak mümkündür. Buna göre ise, örgütsel sessizlik düzeyinin artması, çalışanın örgütsel vatandaşlık davranışı sergileme eğilimini azaltmaktadır.