Evaluation of sustainability of high rise buildings in İzmir: Mistral towers

İnsanlar var olduğundan beri özellikle dini inanışlarının etkisiyle, daha yükseğe çıkma arzusuyla yüksek yapılar inşa etmeye başlamışlardır. Günümüzde yüksek yapılar sosyal yönden bakıldığında prestij ve güc olarak görülmektedir. Nüfus yoğunluğu olan, ekonomik yönden gelişmiş ve her geçen gün gelişme potansiyeli artan şehirlerde yüksek yapılar daha fazla inşa edilmektedir. Şehir merkezlerine göç arttıkça, inşaat yapılacak arsalar azalmış ve bu sebeple arsa fiyatları artmıştır. Şehir merkezlerinde nüfus yoğunluğu arttıkça ihtyaçlar da bu doğrultuda artmış ve yeni ihtiyaçlar oluşmaya başlamıştır. İnsanların tüm ihtiyaçlarına karşılık verebilmek için çok fonksiyonlu yapılar ortaya çıkmıştır. İnsanların ve çevrenin ihtiyaç potansiyeline göre binalar işlevlendirilmiş ve sadece bina sakinlerine değil çevreye de hizmet etmektedir. Yüksek yapılar insan popülasyonu çok fazla olan ve içerisinde 7/24 yaşam olan binalardır. Geleneksel binalara göre yüksek yapılar daha fazla enerji tüketmektedir. Küresel ısınmanın artması ve doğal kaynakların gün geçtikçe azalması insanların ekolojik yönden bilinçlenmesi için büyük bir etken olmuştur. İnsanlar yaşamlarının büyük bir bölümünü kapalı alanlarda geçirdiği için binalarda sağlık ve konfora verilen önem artmıştır. Bu açıdan bakıldığında binaların sürdürülebilirliği ve çevreye olan etkileri çok önemlidir. İzmir, çok yönlü ekonomik faaliyetleri, zengin doğal kaynakları olan bir şehir merkezidir. Gün geçtikçe nüfus yoğunluğu artmakta ve ekonomik yönden gelişmeye devam etmektedir. İzmir, başta lojistik altyapısı, nitelikli insan kaynağı, çok sektörlü yapısı ve yüksek yaşam standardı ile Ege Bölgesi'nde ve ülkede önemli bir çekim merkezi oluşturmaktadır. Bu etkenler nüfus yoğunluğunun gün geçtikçe artmasına sebebiyet vermiştir. İzmir merkezinin, yaşanan göçler sonucunda sıkışması, yolların ve otoparkların kent merkezi için yetersiz kalması ve insanların ihtiyaçlarına karşılık verebilmek için yeni bir kent merkezi oluşturulmuştur. Bayraklı ilçesi tüm bu ihtiyaçları karşılama ve ulaşımı rahatlatmak için bir çözüm olmuştur. Bayraklı'da yapılmış ve projelendirilmiş yüksek yapılar kent siluetine katkıda bulunmaktadır. Ayrıca nüfus yoğunluğunun artmasından kaynaklı sorunların giderilmesinde etken rol oynamaktadır. Yüksek binaların proje aşamasında, uygulamasında ve binada yaşanmaya başlandığında problemler oluşmaktadır. Bu problemler kapsamında, tez çalışmasında İzmir'de yapılmış ve yapılmaya devam edecek yüksek yapılara örnek olabilecek olan Mistral kuleleri ele alınmıştır. Yeni yapılacak olan yüksek yapıların çevreye olan etkisi, enerji etkin yapılar olabilmesi, insan sağlığı ve konforuna önem veren yapılar olması tezin amacıdır. Yüksek binalarda sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi, çevreye verilen zararların minimuma indirilebilmesi, yenilenebilir enerjinin maksimum seviyede kullanıldığı binaların tasarlanıp uygulaması tezin bir diğer amacıdır. Seçilen Mistral yüksek yapı yapılan analiz ve değerlendirmeler sonucunda yüksek yapılaşmanın şehre olan katkıları, bulunduğu çevrenin ihtiyaçlarını karşılayabildiği tespit edilmiştir. Bu tür binaların inşa edilmesi ile ekolojik dengenin bozulmasına engel olunabileceği düşünülmektedir. Ortaya çıkan sonuçlar doğrultusunda proje ve uygulama aşamasında sürdürülebilir yapı olması için harcanan maliyetlerin işletme aşamasına geçildiğinde geri kazanımın çok kısa sürede olduğu tespit edilmiş ve yeni yapılacak olan yüksek yapılara bu bilgilerin katkı sağlaması amaçlanmıştır.