turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Laodikeia kazılarında ortaya çıkarılmış erken Bizans Dönemine ait kazıma-kabartmalı tabaklar ve bir uygulama

Seramik sanatı ilk çağlardan günümüze kadar uzanan en eski el sanatlarından biridir. Arkeolojik ve sosyolojik araştırmalar dahilinde incelenen Seramik buluntular sayesinde insan yaşamı çok daha kolay anlaşılabilmektedir. Çalışmaya kaynaklık eden Laodikeia Antik Kenti geçmişşten günümüze birçok yerleşime sahne olmuş Denizli Ovası içerisindeki en önemli yerleşimlerdendir. Bu antik kent özellikle seramik incelemeleri bakımından birçok araştırmaya ışık tutmaktadır. Bu tez çalışmasında Laodikeia Antik Kentine ait seramiklerin tarihi genel biçimde ele alınıp kronolojik olarak incelenmiş ve bununla birlikte özellikle Erken Bizans Dönemine ait Kazıma-kabartılı tabaklar detaylı biçimde incelenmeye çalışılmıştır. Eserler hammadde, dekor, teknik gibi fiziksel başlıkların yanında, köken ve yayılış gibi tarihsel, coğrafik etmenler göz önünde alınarak araştırılmış, bu araştırmanın ışığında günümüz koşullarında üretimi denenmiştir. Araştırma esnasında Laodikeia buluntusu dışında benzer biçim ve dekorlu örneklerin Saraçhane, Sardeis, Yumuktepe, Pergamon ve Allianoi'de de var olduğu görülmüştür. Bu tabakların tam olarak ne amaçla üretildiği belli olmamakla birlikte Laodikeia'ya ait yerel üretim olduğu düşünülmektedir. Ayrıca eserlerde betimlenen sahnelerin daha çok doğu toplumlarına özgü olduğu düşünülmektedir. Uygulamanın ilk kısmı, alçı tornasında modelin hazırlanması ve modelin şablon tornasına göre kalıbının alınması ile seri üretime hazır hale getirilmiş, kalıba çamur sıvanarak tabakların şekillendirilmesi sonucu hazırlanmıştır. İkinci kısımda ise ürün astarlanarak, astar üzerine şamlöve ve sgrafitto teknikleri kullanılarak dekorlama gerçekleştirilmiştir. Türkçe
Kocaeli müzesi Amphora koleksiyonu

Kocaeli Müzesi'nde korunan 52 adet amphoranın incelenmesi ile; İzmit Körfezi'ndeki antik dönemlerde deniz ticaretine işaret edebilmek ve deniz ticareti ağının nerelere ulaştığını ortaya koyabilmek amaçlanmıştır. İki tarafından tutulup taşınabilen; kilden yapılmış, iki kulplu sivri dipli testi olan amphoralar Bizans Döneminde yuvarlak dipli bir form almışlardır. Amphoralar deniz ticaretinin en önemli kargo demirbaşıdır. Antik çağ gemilerinin kargosunu; her çeşit gıda maddeleri, ham ya da işlenmiş madenler, cam, seramik, metal eşyalar ve sanat eserleri oluşturmuştur. Gemilerde amphoralar, zeytinyağı, balık, su ve pek çok gıda maddelerinin taşınmasında sivri dipleri ile gemide istifleme ve depolama kolaylığı sağladıkları için yaygın olarak kullanılmıştır. Amphoraların buluntu yoğunluğu o bölgedeki üretimin, ticaretin ne kadar yoğun olduğunu göstermesi bakımından ayrı bir öneme sahiptir. Çağlar boyunca kara ve deniz ticaretinde kullanılan amphoralar, ticaret hayatının alt yapısını oluşturan ve bu zamana kadar ekonomik ve arkeolojik önemli bilgi ve belgeler sunan temel taşlarından biri olmuştur. Amphoranın incelenmesi kap formu tanımlamanın dışında toplumların beslenme alışkanlıklarını, tarımdan ticarete kadar sosyal yaşama dair birçok veriyi bir arada sunmaktadır. İncelemesi yapılan Kocaeli Müze Müdürlüğü envanterine kayıtlı amphoralar, İzmit Körfezi'nin oldukça dışına çıkan yüzlerce millik bir mesafeye uzanan ticaret ve üretim ağına ilişkin önemli veriler sunmaktadır. Kocaeli Müzesi'nde yer alan amphoralar üzerinde yürütülen tez çalışmamızda, M. Ö. 5. yüzyıldan, M. S. 11. yüzyıla kadar uzanan büyük bir zaman dilimi içerisinde üretildikleri tespit edilmiştir. Amphoraların müzeye geliş biçimleri arasında denizcilerin ağlarına takılan örnekler çoğunluktadır. Tezde, İzmit Körfezi buluntuları yanında, Kocaeli'nin Karadeniz kıyılarında ele geçen amphoralar birlikte değerlendirilmiştir. Böylece ilk kez bölge amphoraları toplu bir biçimde ele alınarak bilim dünyasına sunulmaya çalışılmıştır.
Muğla müzesi'nden Hellenistik ve Roma dönemine ait bir grup mezar steli

Bu Yüksek Lisans Tezinde Mugla Müzesi'nde korunan bir grup mezar steliincelenmistir. Çalısmaya ilk önce Stratonikeia'nın özet tarihçesiyle baslanmıstır. Karia Bölgesi'nin en önemli Metropolislerinden biri olan Stratonikeia antik çagda dini, siyasi, cografi ve stratejik bakımdan önemini korumustur. Bugüne kadar kent tarihini ve kültürünü konu alan pek çok çalısma yapılmıs ve yapılmaya devam etmektedir. Tezin konusunu olusturan ikinci bölümde mezar stellerinin form özelliklerinden yararlanarak dört mezar steli tipi tespit edilmis ve her bir stel tipi ayrıntılı olaraktanıtılmıstır. Stel tipleri böylelikle form özelliklerinden yararlanılarak kendi içinde gruplara ayrılarak incelenmistir. Çalısmanın üçüncü bölümünde mezar stelleri üzerinde tasvir edilen figürlertiplerine göre ayrılıp, gelisim süreci içinde degerlendirilmistir. Her biri benzer örnekleriyle karsılastırılarak stilistik olarak tarihlendirme yoluna gidilmistir. Çalısmanın dördüncü bölümü olan Katalog kısmında yapılan sıralamada isesteller biçimlerine göre degil, figür tiplerine göre degerlendirilmis, dolayısıyla da kronolojik sıra takip edilmemistir. Tüm bu çalısmalar sonucunda, bu tezde ayrıntılı bir biçimde incelenen mezar stellerinin Hellenistik ve Roma mparatorluk Dönemi'ne ait sanatsal özelliklertaşıdıkları belirlenmis, her biri kendi dönem modası içinde benzerleri ile ayrıntılı olarakkarsılastırılarak incelenmeye çalısılmıstır
Anadolu Erken Tunç Çağ mezarlıklar kataloğu ve ölü hediyeleri ışığında dönemin sosyal yapısı

Paleolitik Çağ'dan beri ölüsünü gömen insan, bu geleneğini ata kültüne bağlı olarak Neolitik ve Kalkolitik Çağ boyunca yerleşim içi gömü uygulaması ile devam ettirmiştir. Erken Tunç Çağı'nda mezarlıklar, kentleşme, uzmanlık alanlarında gelişim ve yeni mimari unsurlar ile birlikte yerleşim yerlerinin dışındaki özel alanlara yapılmaya başlamıştır. Bu dönem ölüler, öbür dünya inancına bağlı olarak, cinsiyet, yaş ve toplum içerisindeki konumuna göre farklı hediyelerle gömülmüştür. Bu tezde Erken Tunç Çağ Anadolu mezar/mezarlıklarının kataloğu yapılmış, dönemin sosyal ve kültürel yapısına ışık tutacak ölü hediyeleri değerlendirilmiştir.
Bakla Tepe Erken Tunç Çağı I seramiğinin Ege arkeolojisindeki yeri ve önemi

Batı Anadolu Erken Tunç Çağı kültürü daha erken dönemlerden kopuk olmayan ancak kendine özgü gelişim çizgisi olan bir evreye işaret etmektedir. Geç Kalkolitik Çağ da yaşanan gelişmeler Erken Tunç Çağı ile birlikte hızlanmış ve farklılaşmıştır. Bu durum özellikle mimari, metal işçiliği ve seramik üretiminde net bir şekilde izlenmektedir. Bakla Tepe yerleşimi de bu gelişim çizgisini iyi yansıtan merkezlerden birisidir. Yerleşim ve mezarlık alanından elde edilen arkeolojik ve antropolojik veriler önemli sonuçlar ortaya koymuştur. İzmir Bölgesi Kazı ve Araştırmalar Projesi çerçevesinde araştırılmış olan Bakla Tepe, Erken Tunç Çağı'nda çok farklı bir yerleşim modeli ortaya koymaktadır. Geç Kalkolitik Çağ'da görülen ızgara planlı yapı modelinden uzun dikdörtgen yapı modeline geçilmiş ve yerleşim bir savunma sistemi ile koruma altına alınmıştır. Çalışma kapsamında hem yapılardan hem de mezarlardan bulunmuş olan seramik incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda, ince (BT1), orta (BT2) ve kaba nitelikli (BT3) olmak üzere üç grupta toplanan seramik, malzeme-teknik, yüzey işlenişi gibi özellikler dikkate alınarak farklı alt gruplarda değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda orta nitelikli seramiğin (BT2) Bakla Tepe Erken Tunç Çağı I'de en belirleyici seramik grubunu oluşturduğu görülmektedir. Tüm bu gruplar dikkate alındığında ise siyah astarlı ve perdahlı seramiğin (BT1A, 2A, 3A) her iki evrede de en sık karşılaşılan örnekleri oluşturduğu anlaşılmaktadır. Seramiğin tamamı el yapımıdır. 14 farklı kap tipinin görüldüğü Bakla Tepe'de, yerleşim ve mezarlık alanından bulunan kap tipleri farklı özellikler göstermektedir. Mezarlarda bulunan kapların, yerleşim alanında olmayışı bu kapların mezarlar için üretildiğini ortaya koymuştur. Bakla Tepe Erken Tunç Çağı I seramiği, Batı Anadolu ve Doğu Ege Adaları ile yakın benzerlikler göstermektedir. Bu benzerlikler Batı Anadolu'nun iç kesimleri, Göller Bölgesi, Trakya'ya doğru azalmaktadır.
Assos'ta yunan ve roma dönemlerinde dokuma aletleri

Araştırma konusu olarak geri planda kalmış olan dokuma aletlerinin kullanılmaya başladığı kabul edilen tarih öncesi dönemlerden itibaren form konusunda fazla değişikliğe uğramamış olmaları tarihlemelerini oldukça zorlaştırmakta, ancak kontekst içindeki diğer buluntular sayesinde geçerli bir tarihe işaret edebilmektelerdir. Dokuma aletlerinin üretim, kullanım ve işlevinin anlaşılması organik bir malzeme olduğundan günümüze nadir ulaşabilen kumaşlar hakkında bilgi vermesi bakımından önemli kaynaklardır. Örneğin bir iğ ağırlığı ve çapı ile hangi incelikte ya da kalınlıkta ip eğirebildiğini, bir dokuma ağırlığı ise yine ağırlığı ile hangi incelikte ya da kalınlıktaki bir ipi gerginleştirebildiğini, dolayısıyla hangi tür kumaş dokuyabildiğini göstermektedir. Assos kenti dokuma aletleri bakımından hem çeşitlilik hem de yoğunluk göstermektedir. Assos'taki dokuma aletleri örneklerine Troia, Parion, Neandreia, Aianteion, Dardanos, Ephesos, Bergama, Isaura, Tralleis, Korinth, Pnyx, Atina, Herakleia gibi kentlerde de rastlanmıştır. Batı Nekropolis'teki Arkaik, Klasik ve Hellenistik Dönem'e tarihli bazı mezarlar, Agora Tapınağı altında yer alan kuyu ve tiyatro sahne binasının altında yer alan MÖ 4. yüzyıl konutundaki dokumacılığa ilişkin bulgular tarihleme açısından net bilgiler vermektedir. Bu kontekstler sayesinde dolgudan elde edilen bulgular da kronolojik açıdan değerlendirilebilmiş ve tipolojik bir ayrım yapılmıştır.
Roma Dönemi Anadolusunda din

Roma Dönemi Anadolusu'nda belli başlı üç din mevcuttu. Bunlar Roma paganizmi, Anadolu'da küçük bir grubun mensup olduğu Musevilik ve İ. S. 3. yy.'da kendini iyice hissettiren Hristiyanlık'tır. Roma paganizmi temellerini Yunan paganizmden almış olup, Anadolu'da farklı bir ifade şekli bulmuştur. Anadolu'da Musevilik Hellenistik Çağ'dan beri iyi bilinmekte olup, irili, ufaklı çok sayıda topluluklara sahipti. Anadolu'ya Hristiyanlık'ın girişi İ. S. 1. yy.'ın sonuna doğru gerçekleşmiş olup, bu topluluklar özellikle Smyrna, Ephesos ve Pergamon gibi Batı Anadolu'daki büyük kentlerde kendini hissettirmişlerdir. Bu tezde Anadolu'da İ. S. 1. ve 4. yy.'lar arası var olan bu üç din özetlenmiştir.
Beylikler ve Erken Osmanlı döneminde Anadolu'da basılan sikkeler üzerinde görülen süslemeler (1300-1500)

Beylikler ve Erken Osmanlı döneminde Anadolu'da basılan sikkeler, bugüne kadar sadece tarihi açıdan ele alınmıştır. Sikkeler üzerinde yer alan figürlü, bitkisel ve geometrik kompozisyonlarla ilgili olarak çok az araştırma yapılmıştır. Anadolu Selçuklu Devletinin zayıfladığı, beyliklerin ortaya çıkmaya başladığı 14. yüzyıl başından 1500 yılma kadar Anadolu' da basılmış bütün sikkeler üzerinde yer alan süsleme unsurları, üslup ve yöre özelliklerine göre incelenmiştir. Sikkelerin üzerindeki motifler şekil, üslup ve dönemlerine göre sınıflandırılmıştır. Bu sınıflandırma sonucunda üzerinde isim, tarih ve yer adı bulunmayan sikkelerin süsleme benzerliklerine dayanılarak tarihlendirilmelerinin mümkün olabileceği düşünülmüştür. Bu çalışma sonunda, sikkeler üzerinde yer alan motiflerin yöresel özellikler gösterip göstermedikleri, özel bir anlam ifade edip etmedikleri, en erken ve en geç tarihli örnekleri saptanmaya çalışılmıştır. Bu çalışma sırasında sikkeler üzerindeki geometrik, bitkisel ve figürlü süslemelerin çizimleri yapılarak belirli bir süslemenin gösterdiği varyasyonlar saptanmaya çalışıldı. Bu varyasyonların yöresel ve kronolojik özellikler gösterip göstermedikleri incelendi Çalışmanın ilk bölümünde, bu dönem sikkeleri hakkında genel bilgiler verilmiştir. Katalog bölümünde ise süsleme unsuru içeren sikkeler önce ait oldukları beyliklere, sonra da, sikkenin adına kesildiği hükümdara göre sınıflandırıldı. Sikkeler kronolojik bir sırada takdim edildi Her bir süsleme unsuru tek tek ele alınarak, varyasyonları tanıtılmaya çalışıldı. Değerlendirme ve sonuç bölümünde ise, katalog bölümünde göze çarpan özellikler değerlendirilerek vurgulandı.
Smyrna/İzmir tarihi kent merkesinde antikçağ'dan Osmanlı Dönemine ibadet mekan ve alanları

Antik çağdan günümüze kadar kesintisiz yerleşim görmüş Smyrna, Pagos Dağı ve eteklerinden başlayarak yayılmıştır, genişlemiş ve gelişmiştir. Smyrna'nın kent planlaması ve mimarisindeki kusursuz işlenmesi, Roma İmparatorluğu tarafından verilen 'Güzellik ve Büyüklükte Asia'nın Birincisi'ünvanı ile taçlandırılmıştır. Roma İmparatorluğunun bu tanımlaması, kentinitinalı planı ve mimarisindeki estetik güzelliği ifade etmek için kullandığıaçıktır. Smyrna'nın doğal konumu inşa edilen yapılarla bir uyum içerisinde olmuştur. Ve bu uyum antik çağlardan günümüze kadar kente gelmiş birçok araştırmacı, seyyahlar ve bilim insanları tarafından betimlemeye değer görülmüştür. Bu betimlemelerden birinde, Pagos Dağı'ndan Smyrna'yabakmak, Levant bölgeleri arasında en güzel manzara olduğundan bahsedilmiştir. Smyrna, Hellen ve Roma kentleri arasında topografik nedenlerden dolayı en az tanınmış olan kenttir. Günümüz ve ortaçağın modern kentiSmyrna, antik kentin üzerine inşa edilmiştir. Yeni kent kurulurken ihtiyaç duyulan taş ve kireç gibi yapı malzemeleri, var olan eski yapılardan temin edilmiştir. Bu yüzden yapılan çalışmadaki seyyahların betimlemeleri, Arkeolojik kazılardan elde edilen veriler, nümizmatik, epigrafik ve topografikincelemeler yol gösterici olmuştur. Birçok yapının kesin inşa tarihininbilinmemesi ve günümüze kadar ulaşmış bilgilerin de antik mimari ilekarşılaştırılamayacak oluşu sebebiyle, eldeki veriler ışığında geneltarihlendirmeler önerilmiştir. Yapılan araştırmalar, Smyrna'daki 'dini yapılar' hakkında araştırılma yapılması ve zaman içerisinde kente yayılımını hakkında bilgilerinaraştırılmasıdır.
Mö 4. ve 3. binde Doğu Anadolu bölgesi

Doğu Anadolu Bölgesi, coğrafi konumu açısından Mezopotamya ile Güney Kafkasya arasında lojistik açıdan doğal bir tedarik zinciri sistemi oluşturan köprü görevi görmektedir. Bununla birlikte sahip olduğu zengin doğal kaynaklardan dolayı Prehistorik Dönemlerde Mezopotamya pazarı ve üretim endüstrisi açısından tedarikçiler ve dağıtıcılar için odak noktası olmuştur. MÖ 6. Binde Kuzey Mezopotamya'da ortaya çıkan Halaf Kültürü, doğal kaynaklar açısından zengin olan Doğu Anadolu Bölgesi'ne yönelmiştir ve buradaki lokal kültürle kaynaşarak bölgesel uyum içerisinde gelişimini sürdürmüştür. Halaf'ın etkisi devam ederken, Güney Mezopotamya'da ortaya çıkan Ubeyd Kültürü de bu bölgeye doğru yayılmıştır. MÖ 4. Binde Güney Mezopotamya'da Uruk Kültürü sahneye çıkmıştır. Bölge yaklaşık MÖ 3600- 3100 tarihleri arasında 'Uruk Dünya Sistemi'nin bir parçası durumundadır. Bu dönemde Doğu Anadolu'nun bazı yerleşimlerinde Uruk etkili anıtsal yapılar ortaya çıkmıştır. Kentleşme ve devletleşme bu dönemin en önemli gelişmelerinden biridir. Doğu Anadolu'da devletleşme süreci Geç Uruk Dönemi'nde Malatya-Arslantepe'de gelişmiştir. MÖ 4. Binin sonları ve 3. Binin başlarında bölgede Uruk etkisi zayıflamakta ve bölgenin Güney Kafkasya ile ilişkileri yoğunluk kazanmaktadır. Bu dönemde bölgeye Aras Nehri vadisiyle göçebe/tarımcı topluluklar göç etmeye başlar ve böylece Doğu Anadolu yeni bir kültüre ev sahipliği yapar.
Son Tunç Çağı'nda Akhisar ve çevresi

Akhisar ve çevresinin Son Tunç Çağı'yla bağlantılı arkeolojik çalışmaların sonuçlarının bir araya getirilerek değerlendirilmesini amaçlayan bu çalışmaya bölgenin genel coğrafi özellikleri, araştırmaların tarihçesi ve farklı amaçlar için yapılmış olsa da seyyahların yöre hakkında verdiği bilgiler derlenerek başlanmıştır. Son Tunç Çağı'yla ilgili olarak daha çok David French, Rafet Dinç ve Engin Akdeniz'in çalışmalarından faydalanılmıştır. Bu kapsamda konumuz olan dönemle ilgili buluntuların saptandığı sekiz höyük ele alınmıştır. Bunlardan birisi olan, Akhisar ilçe merkezindeki Hastane Höyüğü'nde kazı çalışmaların da yapılıyor olması şüphesiz bu merkezi ön plana çıkarmaktadır. Her höyüğün konumu, araştırmaların tarihçesi, SİT durumu, SİT ilan edildiyse ilgili kurul tarihi belirtilmiştir. Höyük buluntularının katalogla ilgili teknik bilgileri verilmiş, özellikle seramik profilleri çağdaşı olan diğer Batı Anadolu merkezleriyle karşılaştırılmıştır. Böylece, bulunduğu coğrafya dolayısıyla Ege'nin kuzey-güney kesimleri arasında bağlantıyı oluşturan Akhisar'da Batı Anadolu'daki pek çok merkezde ele geçen seramiğe benzer buluntulara sahip olduğu anlaşılmıştır. Son Tunç Çağı, Batı Anadolu'ya bir taraftan Myken, diğer taraftan Hitit uygarlığının ilgisinin arttığı bir dönem olduğundan, doğrudan olmasa bile Batı Anadolu hakkında bilgi veren Hitit yazılı metinlerinin değerlendirilmesi yapılmıştır.
Late Byzantine ships and shipping: 1204-1453

Bu çalışma Geç Ortaçağ'da, Bizans gemileri ve deniz taşımacılığının durumu ve etkilerinin yorumlanmasını amaçlamaktadır. Bizanslıların 1204- 1453 arası deniz taşımacılığı, gemileri ya da gemi yapımı hakkında şu ana dek yapılan çalışmalar sınırlıdır. Bizans denizcilik faaliyetleri hakkındaki yazılı belgeler, tasvirli eserler ve arkeolojik kanıtlar bu çalışmada bir araya getirilmiştir. Kısıtlı sayıdaki kanıtlar, Bizans denizcilik faaliyetlerini daha iyi anlayabilmek için değerlendirilmiştir. Bu faaliyetlerin Geç Orta Çağ'daki etkileri tartışılmıştır.
Van Kalesi Höyüğü'nde Tunç Çağları: Stratigrafi, mimari, çanak çömlek

'Van Kalesi Höyüğü'nde Tunç Çağları: Stratigrafi, Mimari, Çanak Çömlek' başlıklı bu çalışmanın kapsamını, Van Kalesi Höyüğü'nde 2010/ 18 yıllarında yapılmış arkeolojik çalışmalar ve Tunç Çağı'na ait veriler oluşturmaktadır. Bu veriler ile Van Gölü Havzası'nın Tunç Çağı'nda, kendi içindeki öznel dinamikleri çerçevesinde, kültür izleri anlaşılmaya çalışılmıştır. Van Kalesi Höyüğü'nde Orta Tunç Çağı ve İlk Tunç Çağı'na ait materyal kültürü söz konusudur. 2017 yılına değin tabakasız olarak elde edilen Tunç Çağı kültür kalıntıları, bu yıl yapılan kazılar ile, ilk kez mimari öğeler barındıran İlk Tunç Çağı'na işaret eden kültür kalıntıları elde edilmiştir. Bununla birlikte, homojen olarak dönem materyallerinin gelmesi ile höyükte İlk Tunç Çağı varlığı anlaşılır hale gelmeye başlamıştır. Özellikle Kura-Aras Kültürü'nü tanımlayan niteliklere sahip çeşitli bezemelere ve formlara sahip çanak çömlek grupları oldukça ilgi çekicidir. Sözü edilen çanak çömlek grupları, mimari kalıntılar ve küçük buluntu grupları ile bu tez çalışmasında sunulmuştur. Van Kalesi Höyüğü'nde tespit edilen veriler neticesinde, Kura-Aras Kültürü'nün yayılım alanı ve Geç Kalkolitik Çağ ile etkileşimi değerlendirilmiş, Doğu Anadolu'nun daha gelişmiş İlk Tunç Çağı yerleşimlerine göre benzer özellikleri ve ayırıcı yönleri saptanmaya çalışılmıştır. Ulaşılan sonuçların olası nedenleri ve etkileşim içinde olduğu kültür coğrafyaları, Van Kalesi Höyüğü'ndeki çanak çömlek grupları dikkate alınarak değerlendirilmiştir.
Uşak müzesindeki kalıp yapımı kaseler

bağlantı yolları üzerinde bulunan Lydia Bölgesi, ticaretin ve sanatsal etkileşimin arttığı Helenistik dönemde daha da önem kazanmıştır. Bu çalışmamızda, Helenistik seramik sanatındaki stil alışverişini, kalıp yapımı kaseler üzerinden değerlendirmeye çalıştık. Çam kozalağı, küçük yaprak, bitkisel, figürlü, konsantrik yarım daire, ağ motifi ve uzun taç yaprak dekorluolarak tiplere ayrılan ve Kantharos'un işlevini devralan kalıp yapımı kaseler, form olarak da Attika ve Delos olmak üzere iki ana form tipinden oluşur. Kuzey onia ve Aiolis'de ise daha farklı bir şekil gösterirler. Ancak bu seramiktipinde tarihleyici olan, bezemeyi oluşturan dekor bütünlüğüdür. Uşak Müzesi'nde bulunan, toplamda 21 adet kalıp yapımı kase, bitkisel, figürlü, ağ motiflidir ve bir tanesi Grek harfi ile bezenmiştir. Müzede bulunan bu eserlerin hiçbir bilimsel bir kazı sonucu ele geçmemiş, satın alma yoluyla müzeye kazandırılmıştır. Eserlerin hiçbirinin buluntu yeri de bulunmamaktadır. Bu yüzden, bu çalışmadaki ipuçları doğrultusunda Lydia Bölgesi'nde bir atölye varlığından söz etmek şimdilik imkansızdır. Ancak 4 no'lu kase üzerinde bulunan çarpı işareti bir atölye simgesi olma ihtimalini akla getirmektedir. Bitkisel motifli kaseler arasında ortak motiflerinkullanıldığını ancak form ölçüleri dikkate alındığında aynı kalıptan çıkmamışolduğunu görüyoruz. Öte yandan üzerindeki motiflerin hiçbir benzerliğiolmamasına karşın form özellikleri aynı olan ürünler de söz konusudur. Helenistik Dönem ürünü olan kalıp yapımı kaseler, özellikle. Ö. 2. yüzyılda daha da popüler olmuştur. Çalışmamızın konusunu oluşturan kaseler, stilkarşılaştırmasıyla en erken. Ö. 3. yüzyılın son çeyreğine, en geç. Ö. 1. yüzyıl ortalarına tarihlenmiştir. Fakat büyük çoğunluğunun tarihi, kalıp yapımı kaselerin en yoğun olduğu. Ö. 2. yüzyıl içleri olarak belirlenmiştir. Kaselerdekullanılan motiflerin ise, çoğunlukla onia Bölgesi ve Pergamon'da ele geçen örnekler ile ortak olduğunu görüyoruz.
Akyaka'da bulunup Kars Müzesi'ne getirilen yivli keramiklerin değerlendirilmesi

Keramikler Urartu'nun da dahil olduğu döneme kadar, Toplumların ve Yönetimlerin hakkında bilgi veren kültürel envanterlerdir. Bu tez çalışmasında temel amaç; tezde sunulan keramiklerin, tarihsel süreçleriyle birlikte incelenerek Kars Tarihi'ne katkı sunmaktır. Bu çalışma giriş ve sonuç kısımları hariç, iki bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölümde Erken Demir Çağı, önceki ve sonraki süreçleriyle birlikte ele alınıp Asur vesikalarıyla açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise keramiklerin, tanımlamaları, çizimleri yapılarak katalogları hazırlanmıştır.
Hierapolis tiyatro kabartmaları

Hierapolis; kutsal kent, burada bulunan gizemli Plutonium dan dolayı her dönemde dinsel önemini ve çekiciliğini artırarak sürdürmüştür. Kybele, Hades ve Apollon kültleri, Plutonium'un gizemiyle yoğrularak yerel tapım merkezlerine dönüşmüşlerdir. Hatta bu kutsallık Hıristiyanlık Döneminde, St. Philip Martyriumu'na kadar etkisini sürdürmüştür. Hierapolis bir yandan da, çok özel yünlerle ve çok özel renklerle dokunan kumaşların üretilerek, ta Roma'ya kadar ihraç edildiği bir yer olarak önem kazanmıştır. Dokumacılar birliği kent yaşamında o kadar etkilidir ki; tiyatronun yapımına bile parasal destek sağlamışlardır. Hierapolis, Roma Döneminde başkentle ilişkilerini çok canlı tutmayı başarabilmiştir. Septimius Severus çocuklarının öğretmenini bu kentten seçmiştir. Sofist Antipetrus, Roma'da hem öğretmenlik yapmış hem de doğduğu kente İmparatorluk olanaklarının akmasını sağlamıştır. Bütün bu olumlu özellikler; Hierapolis Tiyatrosu ve sahne kabartmalarının birçok yönden farklı olmasını sağlamıştır. Hierapolis Tiyatrosu; sahne kabartmalarının iyi korunmuş olması, yerel özellikler yansıtması ve sahne kabartmalı Anadolu tiyatroları içinde bitiriliş tarihinin (M. Ö. 206 -208) kesin olarak biliniyor olması bakımından, üstün özelliklere sahiptir. Anadolu'daki sahneleri kabartmalı Side, Perge, Nysa Tiyatroları 'nda, konu olarak genellikle Dionysos sahneleri işlenirken, burada daha zengin bir konu seçimi söz konusu olmuştur. Sahnenin birinci katındaki podiumlarda Artemis ve Apollon ile ilgili konular, ikinci katında Hades, Persephone ve Demeter ile ilgili konular, üçüncü katında ise Dionysos alayını anlatan konular işlenmiştir. Ana giriş kapısının üstüne denk gelen birinci kat arşitravı üzerinde de, tiyatroyu yaptıran İmparator Septimius Severus'un taçlandırılması sahnesi yer almıştır. Heykel ve kabartmalarda stil ve işçilik olarak; Klasizmin sade uyumunun yanı sıra, Aphrodisias ve Pergamon ekolünün de etkisiyle Hellenistik özelliklerle yoğrulmuş, seçmeci bir üslup görülmektedir. Ancak tiyatro yazıtlarından da anlaşılacağı gibi Dokimeion mermerlerinin ve atölyelerinin etkisiyle gelişen, daha özgün ve yerel bir Hierapolis heykeltıraşlık üslubunun da var olduğu anlaşılmaktadır. Nizami ÇUBUK