turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Başlangıcından II. Meşrutiyet'e İkdam gazetesi (1894-1908)

5 Temmuz 1894 tarihinde Ahmet Cevdet tarafından İstanbul'da yayınlanmaya başlayan İkdam Gazetesi, Meşrutiyetin tekrar ilan edildiği 24 Temmuz 1908 tarihine kadar toplam 5087 sayı yayınlanmıştır. Bu süre içinde 4 kez yayını durdurulmuş olup toplam 48 gün yayınlanamamıştır. Her sayısı 4 sayfadan oluşmakta olup ilk sayfası resmi haberlere ve yurtdışında meydana gelen önemli olaylara, ikinci ve üçüncü sayfaları iç siyaset hariç ülke genelinde meydana gelen olaylardan edebiyata ve sanata değin çeşitli konulara ve dördüncü sayfası da reklamlara ayrılmıştır. İkdam'a yaklaşık 160 yazar hikaye, roman tefrikası ve makaleleriyle katkı sunmuştur. Bunun dışında matbaası da dahil olmak üzere birçok kişiye istihdam sağladığı bilinmektedir. İkdam'ın yayına başladığı yıllarda İstanbul'da yayınlanan Türkçe gazete sayısı 13 iken 1908 yılında 4'e düşmüştür. Bunun çeşitli sebepleri olmakla birlikte II. Abdülhamit yönetiminin tutumu ve okuyucu-gazete ilişkisinin zayıflığı temel nedenler olarak sayılabilir. Basına uygulanan sansürün artmasıyla beraber gazetelerin içerik oluşturmada zorlandıkları bilinmektedir. İçerik oluşturmada yaşanan sıkıntılardan dolayı, okuyucuların zamanla gazetelere ilgisinin azalması kaçınılmazdır. Dönemin gazetelerinin sağlıklı tiraj verilerine ulaşmak mümkün olmamakla birlikte bazı istatistiklerde ve anılarda verilen sayısal veriler, gazetelere ilginin fazla olmadığını göstermektedir. Böyle bir ortamda yayın hayatına başlayan İkdam, yayınlanma sıklığı ve içeriğiyle standart bir gazete olmayı başarmıştır. İkdam'ın içeriği yayınladığı edebiyat ürünleri ve çeşitli konularda kaleme aldığı makaleler olmak üzere 2 bölüme ayrılabilir. Bunlardan ilkinde roman tefrikaları, hikayeler ve deneme yazıları bulunmaktadır. İkinci bölüm ise kendi içinde tarafımızdan 16 konu başlığına ayrılmıştır. Adli olaylardan hayvancılığa kadar geniş bir skalada içerik üretilmiştir. 'Aile, Kadın, Çocuk ve Nüfus', 'Beşeri ve Sosyal Hayat', 'Dil ve Edebiyat', 'Eğitim', 'Fen, İlim ve İlim Adamları' ve 'Ekonomi' konuları hakkında kaleme alınan makaleler, dönemin siyaset dışı hayatıyla ilgili değerli bilgiler içermektedir. Bu sebeple İkdam'ın iç tenkidi bu konu başlıkları üzerinden yapılmıştır. Adı geçen 6 konu başlığı dışında kalan içerikle ilgili de dış tenkit bölümünde genel bir değerlendirme yapılmıştır. İkdam'ın bir basın ürünü olarak şekli içerik özellikleri, II. Abdülhamit döneminin basın ve düşün dünyasıyla ilgili farklı kaynaklarla da teyit edilebilecek kıymetli bilgiler içermektedir.
Mühimme defterlerine göre Osmanlı Devleti'nde Suhte isyanları (1558-1576)

Divan-ı Humayun toplantılarında görüşülen siyasi, ekonomik, sosyal ve askeri konularda alınan kararların kaydedildiği defterlere 'Mühimme Defterleri' denilmektedir. Suhte İsyanlarının ele alındığı çalışmamızda 1558- 1576 yıllarını içine alan 16 adet Mühime Defteri kullanılmıştır. XVI. yüzyılın ikinci yarısında yaşanan ekonomik sorunların etkisi Osmanlı Devleti'ndeki her kuruma sirayet etmiştir. Aksaklıkların yaşandığı ve bozulmanın baş gösterdiği eğitim kurumu olan medreselerde yavaş yavaş kurallar çiğnenmeye başlanmış görevlendirmelerde haksızlıklar yapılmıştır. Medreseler kapasitelerinin üstünde öğrenci almışlar ve vakıflar öğrencilerin ihtiyaçlarını layıkı ile karşılayamaz hale gelmiştir. Yaşanan ekonomik bunalımlar, medreselerin eski düzenini kaybetmesi, eğitimin kalitesinin bozulması ve yapılan iltimaslar nedeni ile birbirine zincirin halkaları gibi bağlı olan eğitim sistemi, bozulmuş ve adeta topyekun öğrencileri içine alan bir isyana dönüşmüştür. Başlarda bu isyan on on beş kişilik gruplar halinde iken devam eden süreçte sayıları üç-dört yüzleri bulan eşkıya bölüklerine dönüşmüştür. Baskın, cinayet ve hırsızlık gibi birçok suça karışan suhteler, bir kasırga gibi geçtikleri köy ve kasabaları mahvetmiş halk ise suhtelerin elinde perişan olmuştur. Bu durum mühime defterlerindeki hükümlerde kimi zaman bireysel kimi zaman ise gruplar halinde kadıya yapılan şikayetler şeklinde göze çarpmaktadır. Direkt devlete yani yönetime karşı yapılmış bir eylem olmayan bu isyanlarda devletin prestiji sarsılmış ve aynı zamanda devlet mali kayıplara uğramıştır. Vergi toplayan mültezimlere yapılan saldırılar ve suhtelerden korkan halkın kereste, yelken bezi gibi çeşitli mamulleri zamanında hazırlayamaması devleti askeri açıdan büyük sıkıntı içine sokmuştur. Dönemin en önemli sorunları arasına giren bu isyancı suhteleri ve onların faaliyetlerini durdurmak isteyen devlet, silahsızlandırma, kefile bağlama gibi çeşitli önlemler almış ve idama varan ağır cezalar uygulanmıştır.
Osmanlı Devleti'ne yapılan 1864 Kafkas göçü

Halihazırdaki çalışmada, hem Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu sıkıntılı duruma menfi bir katkı yapan; hem de birçok Kafkasyalıyı yüzyıllardır yaşadıkları yerlerden koparmış olan 1864 Kafkas Göçü'ne değinilmiştir. Bu yapılırken konunun siyasi yönü biraz daha önde tutulmuştur. Böylece, yaşanan 1864 Göçü'nün, Rusya'nın bölge milletlerine uygulamış olduğu acımasız politikaların sonucunda gerçekleştiği ortaya konulmaya çalışılmıştır. XIX. yüzyılda Devlet-i Aliyye, gerek devlet işlerini doğru dürüst yönetecek idarecilerden; gerekse gittikçe birey odaklı yönetim anlayışına ulaşan dünyanın, Osmanlı tebaasını tahrik etmesi karşısında lüzumlu uygulamaları hayata geçirmekten mahrum kalmıştır. Bunun dışında bilim ve teknolojide daha da güçlenen Batı'ya yetişme şansını kaybetmiştir. Tam da devletin bu sıkıntılı döneminde Kırım Savaşı patlak vermiştir. Savaş, İngiltere ve Fransa'nın yadımlarıyla kazanılmasına rağmen bundan sonra Kafkasya, yoğun bir Rus baskısına maruz kalacaktır. Bunun sonucu olarak da -önceki zamanlarda daha çok gruplar halinde olmasına karşılık- Kafkasyalılar kitleler halinde Osmanlı Devleti'ne göç edeceklerdir. Kitlesel/büyük hacimli olarak yaşanan bu göçler Osmanlı'yı sıkıntılar içerisinde yakalamıştır. Buna rağmen devlet göçmenlere elinden geldiğince yardımda bulunmuştur. Onlara boş araziler vermiştir. İaşelerini gücü yettiğince karşılamıştır. Bazı vergilerden muaf tutmuştur. Eğer Devlet-i Aliyye muhacirlere kucak açmamış olsaydı yaşanacak daha büyük trajedileri tahmin etmek zor olmasa gerektir.
Rum isyanı ve Yunanistan devletinin kuruluşu (1821-1830)

1821 Rum İsyanı, iç ve dış etkenlerle ortaya çıkan, Osmanlı Devletini maddi ve manevi alanda olumsuz yönde etkileyen bir olaydır. Osmanlı yönetiminin bozulması, rüşvetin artması, vergilerin ağırlığı ve uzun süren savaşların yarattığı olumsuz etkiler Rum İsyanının çıkışında önemli rol oynamıştır. Bunların yarn sıra, Rum ticaret burjuvazisinin gittikçe zenginleşmesi ve buna paralel olarak kültürel gelişme, 1789 Fransız İhtilalinin getirdiği fikirlerin Rumlar arasında yayılması, Etniki Eterya Cemiyetinin faaliyetleri ve 1804 yılında çıkan Sırp İsyanı da bu isyanın çıkışına ortam hazırlamıştır. İsyan her ne kadar Eflak ve Boğdan'da başlamışsa da asıl Mora yarımadasında başarıya ulaşmış, ayaklanma bütün Akdeniz adalarına yayılmış ve Anadolu'nun Batı kıyılarına da sıçramıştır. Osmanlı Devleti, bu dönemde isyanı birden bire bastırıp etkisiz hale getirecek güçte değildi. Tepedelenli Ali Paşa'nın İsyanı ve Halet Efendinin uzun süre olayın gerçek yüzünü gizlemeyi başarması da isyanın genişlemesini kolaylaştırmıştır. İsyan Osmanlı Devletinde Müslümanlar ve Gayrimüslimler arasındaki ilişkileri bozmuş, Sultan II. Mahmut'un bütün Rum reayanın toptan katledilmesi buyruğu güçlükle geri alınabilmiştir. İsyanda rolü olan Patrik ve bazı ruhbanların idamı gerginliği artırmış, İstanbul, İzmir ve bazı şehirlerde protesto olayları yaşanmıştır. Osmanlı Devleti isyanı yalnız başına başaramayacağını anlayınca Mısır Valisi Mehmet Ali Paşadan yardım istemiş ve Mısır kuvvetlerinin 233 gayretleri ile isyan bastırılmıştır. Ancak Osmanlı Devletinin rahat bir nefes almasına fırsat kalmadan, bu kez Avrupa Devletleri isyana müdahalede bulunarak Babıali'yi arka arkaya gönderdikleri ültimatomlarla baskı altına almışlardır. Osmanlı Devletinin bu ültimatomları kabul etmemesi Osmanlı-Rus ilişkilerini kopma noktasına getirmiş ve 1828- 1829 Osmanlı-Rus Harbinin çıkmasına neden olmuştur. Ruslarla giriştiği bu savaştan yenilgi ile çıkan Osmanlı Devleti, bu savaşın sonunda imzaladığı Edime Antlaşması ile hem büyük bir maddi yükün altına girmiş, hem de tebaası olan bir halkın bağımsızlığını tanıyarak Yunanistan Devletinin kuruluşunu kabul etmek zorunda kalmıştır.
ll. Abdülhamid Dönemi imar faaliyetleri

XVII. yü2yılla birlikte Osmanlı Devletinde başlayan yenileşme-batılılaşma hareketleri, II. Abdülhamid döneminde de devam etmiştir. Toplumsal hayatin her alanında kendini hissettiren batılılaşma hareketi bu dönemde de, gerek devlet politikası gerekse batının etkisiyle kültür ve sanat alanında da etkin bir biçimde kendisini göstermiştir. Bu etkide, İstanbul'da yaşayan farklı kültürlere ait toplulukların, bati ile olan siyasi ve ekonomik işbirliğinin payı büyüktür. Bati etkisinin sanat ve mimari alanda gelişimi ise, bati kökenli askeri uzmanlar, mimarlar, sanatçılar ve gayrimüslim halk tarafından sağlanmıştır. Mimaride bati kaynaklı etkiler, Neo-Klasik, Neo-Gotik, Art Nouvea üsluplarıdır. II. Abdülhamid dönemi İstanbul'da inşa edilen yapıların çoğunluğunda bu üsluplar göze çarpar. Bu da dönemin mimari anlayışını ortaya koymuştur. Batılı tarzlarının dışında, Panislamist politikanın da etkisiyle oluşan İslam Eklektizmi de yaygın bir şekilde mimaride kullanım alam bulmuştur. II. Abdülhamid dönemi imar ve inşa faaliyetleri, devletin içerisinde bulunduğu ekonomik sıkıntıya rağmen yoğun bir uygulama alam bulur. Bu dönem imar ve inşa faaliyetlerinin sayısal değerini vermek oldukça zordur. İmar faaliyetleri, sultan, yönetici sınıf, halk ve bu üçünün ortak girişimleriyle oluşturulmuştur. Bu dönemde imar faaliyetleri, devlet sınırları içerisinde yer alan tüm yerleşim birimlerinde gerçekleştirilmeye çahşılmıştir. Bu faaliyetler öncelikli olarak devletin kalkınması ve halkın ihtiyaçları ön planda tutularak yapılmıştır. Hicaz Demiryolu inşası bunun en iyi göstergesidir. II. Abdülhamid dönemi inşa edilen ve dönemin önemli mimari yapılan olarak günümüze kadar gelen, Yıldız Sarayı, Yıldız Camii, Sirkeci ve Haydarpaşa Gar Binası, Darülaceze, Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane yapılan yalnızca İstanbul'daki birkaç örnektir. Başkent dışında Anadolu'da da, okul, hastane, adliye binası, hükümet konağı, saat kuleleri, çeşmeler, köprü, yol, cadde ve demiryolu yapısı inşa ve imar faaliyetleri örnekleri yer almaktadır. Bu dönemde inşa ve iman yapılan, günümüzde de mevcut olan eserlerin birçoğu aslına uygun olarak işlevini sürdürmektedir. Bunun en iyi örnekleri, eğitim yapılan ve saat kuleleridir. Günümüze kadar ulaşamayan örnekler ise plansız ve çarpık kentleşme ile tarih bilincinden yoksun toplumsal anlayış sonucu yok olmuştur.
4595 numaralı Kastamonu Şer'iyye sicili'nin transkripsiyon ve değerlendirmesi (H. 1279-1284/m. 1862-1868)

Bu çalışma, Kastamonu ve Tosya tarihine; dönemim sosyal, ekonomik, kültürel ve toplumsal hayatına ışık tutan 4595 Numaralı Kastamonu Şer'iyye Sicili'nin Transkripsiyon çalışmasıdır. Yapılan çalışmadan hareketle Kastamonu ahalisinin hayat tarzı, iktisadi durumları, mahkemelerde görülen dava çeşitleri ve kayıt altına alınan tereke tutanakları ile engin bilgiler elde edilmektedir. 4595 numaralı Kastamonu Şer'iyye Sicili hicri 1279 -1284, miladi 1862- 1868 yılları arasında tutulan mahkeme kayıtlarını ihtiva ettiğinden, dönemin ana kaynağı hükmündedir. Çalışma sırasında sicil içerisindeki belge asıllarına sadık kalarak, en doğru şekilde transkript edilmeye çalışılmıştır. Yapılan çalışmanın son bölümünde belgeler, genel bir çerçeve oluşturularak; gerek Kastamonu, gerek Tosya, gerekse kadı ve mahkemeler hakkında çalışmalar yapacak olan günümüz araştırmacılarına sunulmuştur.
2112 numaralı Safranbolu Şer'iye Sicili transkribi

Safranbolu kazası ve çevresi ile ilgili yapılacak araştırmalarda birinci elden kaynak durumunda olan Safranbolu kazasına ait Hicri 1199 / 1202 tarihli kayıtların bulunduğu 2112'nolu şer'iye sicili defteri tarafımızdan transkribe edilmiştir. İncelediğimiz sicil daha çok gelir-gider pusulaları, vergi taksimi, harcırahlar, çeşitli davalar, ordunun sefer güzergahında yapılan hazırlıklar ve çeşitli konulardaki fermanları içermektedir. Belgelerde Farsça ve Arapça tamlamaların yoğun olması nedeniyle ağır bir dil kullanılmıştır. İncelediğimiz sicilde; kaydedilen dönem ile ilgili ekonomik parametreler, kazanın gelir-gider durumu, vergi miktarları, mahalle adları, dönemsel yaklaşık nüfus miktarı ve Müslüman-Gayrimüslim nüfus bilgileri kayıtlıdır.
1 numaralı Bosna Ahkam defterinin transkripsiyon ve incelenmesi (s. 1-100)

Balkanlar Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan bir yarımada durumundadır. Bu bağlamda Bosna-Hersek Avrupa'nın güneydoğusunda, Balkanların batı ucunda yer alan bir Avrupa-Balkan ülkesidir. 1380'lerden itibaren Osmanlı Devleti'nin ilgisine maruz kalan Bosna'nın fethi, 1463 yılında gerçekleştirilmiştir. Osmanlı Devleti'nde XV. Yüzyılda önemli konular Divan-ı Hümayun'da görüşülerek karara bağlanılırdı. Divan-ı Hümayun'da görüşülen konular arasında halkın şikayetleri de yer almaktaydı. Devletin büyümesi ve gelişmesi sonucunda halkın şikayetlerinin ayrı defterlerde tutulmasıyla ile Ahkam Defterleri oluşmaya başlamıştır. Beylerbeyliklerden, Sancaklardan, Kazalardan gelen arzlara merkezden yazılan cevapları içeren Ahkam Defterleri her eyalet için ayrı ayrı düzenlenmiştir. Bu defterlerden birisi de Bosna Ahkam Defteridir. 1742- 1867 yılları arasında Bosna'ya ait 9 tane Ahkam Defteri bulunmaktadır. 1 Numaralı Bosna Ahkam Defterinde, çeviri yaptığımız bölüm 1742- 1745 tarihleri arasında Bosna'ya gönderilen hükümleri içermektedir. Ayrıca çeviri yaptığımız kısım ilk 100 sayfalık 404 hükümden ibarettir. Ahkam Defterleri bir bölgenin sosyal ve ekonomik hayatına dair bilgiler sunmaktadır. 1742- 1745 yılları arasında Bosna'ya gönderilen hükümler arasında alacak verecek davaları, veraset, tımar, eşkıyalık, vergi, miras, yağma, gasb, evlilik, adam öldürme ve yolsuzluk gibi konular bulunmaktadır. Tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde 1750'li yıllara kadar Bosna ile ilgili bilgi verilmiştir. İkinci bölümde hükümlerin muhtevası ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Son bölümde ise hükümlerin transkripsiyonu ve sonuç yer almaktadır.
Türk kaynaklarına göre Çanakkale Muharebeleri'nde Gelibolu Yarımadası'nın tahliyesi

Birinci Dünya Savaşı'nda 1915'in Ağustos sonuna gelindiğinde Müttefikler, Çanakkale Cephesi'nde hedefledikleri başarıyı elde edemediler ve bunun sonucu olarak Akdeniz Seferi Kuvvetler Komutanı General Ian Hamilton, 14 Ekim 1915 tarihinde görevinden alınarak yerine General Charles Monro getirildi. Monro, 30 Ekim'de Gelibolu Yarımadası'na geldi, Yarımada'dan muhtemel bir tahliyenin hesaplarını yaparak, raporunu 2 Kasım'da Londra'ya gönderdi. Bu rapor sonrası Kitchener, 12-14 Kasım'da Seddülbahir, Arıburnu ve Anafartalar'da savaş hatlarını gezerek komutanlarla görüştü. 15 Kasım'da İngiltere'ye, Gelibolu Yarımadası'nın tahliye edilmesi gerektiğini, öngörülen oranda kaybın olmayacağını düşündüğünü bildirdi. 26 Kasım'da yaşanan olumsuz hava koşulları da tahliye düşüncesinin kuvvetlenmesine sebep oldu. Günlerce süren tartışmalardan sonra 7 Aralık'ta toplanan İngiliz kabinesi, Arıburnu ve Anafartalar'ın tahliye edilmesine, Seddülbahir'in de bir süre daha savunulmasına karar verdi. 8 Aralık sabahı Kitchener tarafından çekilen tahliye telgrafı karargaha ulaştıktan sonra Yarımada'nın tahliye hazırlıkları başladı. Hazırlanan üç aşamalı planın ilk aşamasında, gerekli olmayan tüm birlikler ve malzemeler tahliye edildi. İkinci safha on gün sürdü ve cephe hattında yeterli asker ve savaş malzemesi bırakıldı. Son aşamada ise iki gece içinde tüm kuvvetler tahliye edildi. 8 Aralık'ta başlayan Arıburnu ve Anafartalar'ın tahliyesinde 83.048 asker, 186 top, 1.697 atlı araba, 21 motorlu araç, 4.695 hayvan ve pek çok mühimmat tahliye edildi. Müttefikler, 28 Aralık'ta Seddülbahir'in de tahliye edilmesine karar verdiler. Fransızlar 1-2 Ocak gecesi Yarımada'dan ayrıldı. 28 Aralık - 9 Ocak 1916 arası Seddülbahir'den 35.286 asker, 127 top, 328 araba, 3.689 at ve katır, 1.600 ton malzeme ve mühimmat tahliye edildi.
Discussions on democracy in the Ottoman Empire before the first constitution

19. yüzyılın ilk yarısında Osmanlı İmparatorluğu'nda yaşanan demokrasi tartışmaları, özellikle I. Meşrutiyet öncesi dönemde, oldukça ihtilaflıdır. I. Meşrutiyet öncesi dönemde, demokrasi üzerine tartışmalar yürüten Yeni Osmanlılar, bazen demokrasi kavramını savunmuş bazen ise demokrasiyi temsili hükümet bağlamında kast ederek farklı açıklamalarda bulunmuşlardır. Batı'dan aldıkları demokrasi, parlamento, seçim, vb. kavramlara İslam hukukundan meşveret, şura, biat and ehlü'l-hal ve'l-akd gibi karşılıklar bulmaya çalışmışlardır. Yeni Osmanlılar'ın uzun süren çabaları sonucunda ulaşılan 'Meşruti' hükümet uzun ömürlü olmamış; fakat Türk siyasi düşünce geleneğinde yeni bir tartışma alanının açılmasına vesile olmuştur. Bu çalışma, demokrasi ve meşruti bir hükümet üzerine fikir yürütmüş olan bir grup entelektüel Osmanlı aydınının düşüncelerini ve argümanlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
19. yüzyılda Ayıntap'ta ekonomik durum ve ticaret

Bu çalışmanın konusu 19. yüzyılda Ayıntap şehrinin ekonomik ve ticari durumudur. Amaç yüzyıl boyunca şehir genelinde ve çevresinde yaşanan ekonomik ve ticari faaliyetler sonucunda iktisadi durumu belirlemektir. Yaptığımız bu çalışma neticesinde 19. Yüzyılda Ayıntap şehrinin oldukça faal bir ticari fonksiyona sahip olduğu görülmüştür. Bu döneme tekabül eden Balta Limanı Antlaşması'nın da etkileriyle şehrin yabancı tüccar akınına uğradığı sonucuna ulaşılmıştır. Ticari açıdan önemli bir kavşak noktasında bulunan Ayıntap şehrinde, dönemin olumsuz askeri, siyasi ve ekonomik şartlarına rağmen ticaretin yabancı tüccarlar eliyle kesintisiz bir şekilde devam ettiği tespit edilmiştir.
Osmanlı Devleti'nin Selanik politikaları (1908-1912)

İkinci Meşrutiyet'in ilan edilmesinin ardından başlayan ve Osmanlı Devleti'nde İttihat ve Terakki dönemi olarak da adlandırabileceğimiz dönemde, hükümet müesseselerinin her birinde yeni anlayış ve ilkeler benimsenmiş, bu doğrultuda özellikle İttihat ve Terakki Cemiyeti tarafından benimsenen ve Meşrutiyet sisteminin ilan edilmesi ile uygulanmaya başlanan bu yeni anlayış tarzı doğrultusunda takip edilen politikaların Selanik Vilayeti'ne yansımaları görülmüştür. İkinci Meşrutiyet döneminde, idari, mülki, demografik, eğitim, bayındırlık alanlarında benimsenen yeni anlayış ile birlikte Selanik şehrinde bir dizi değişim ve gelişim yaşanmıştır. Bu noktada idari ve mülki politikalar kapsamında Selanik'in idari yapısında bir takım yeni düzenlemelere gidilirken, mülki açıdan, vilayetlerde idarecilere yetki genişliği maddesi kuvvetle müdafaa edilerek, valinin görev ve yetkilerindeki değişen yeni anlayış noktasında hareket edilmiştir. Bu yeni dönemde Selanik'in, iskan politikaları açısından da Müslüman muhacirlerin yerleştirilmesi noktasında siyasi ve ekonomik açıdan önemli bir yeri olmuş ve takip edilen iskan politikaları neticesinde, yeni yerleşim birimleri oluşturulmuştur. Eğitim politikaları kapsamında ise, Selanik'te bulunan bütün okullarda meşrutiyet sistemine uygun olan yeni düzenlemelere gidilerek, çağın gerekleri doğrultusunda politikalar takip edilmiştir. Bayındırlık açısından ise, Jön Türklerin iktidara gelmesi kentin yönetiminde bir dizi yeniliğin ortaya çıkmasını mümkün kılmış, ulaşım, aydınlatma gibi bayındırlık alanlarında şehir geliştirilmeye çalışılmıştır. Devletin Selanik politikalarına yön veren diğer bir unsur da, şehirdeki asayişsizlik olaylarının temel sebebi olan çetecilik faaliyetleri olmuş, İkinci Meşrutiyet yıllarında yoğun çete faaliyetlerine sahne olan şehre karşı, devlet, daha radikal ve kati tedbirler almak doğrultusunda politikalar takip etmiştir. Bütün bu noktada, özellikle meşrutiyet sisteminin savunuculuğunu yapan İttihat ve Terakki tarafından benimsenen yeni anlayış tarzı doğrultusunda takip edilen idari, mülki, eğitim, iskan ve bayındırlık alanlarındaki politikaların şehir üzerinde bir dizi yansıması görülmüş ve şehrin gelişmesine katkısı olmuştur.
The French-English conflict on Libya during the second Ottoman era 1835 - 1911 ad

Libya'nın antik ve modern tarihi, topraklarında yaşanan ve etkileri günümüze kadar devam eden önemli olaylar açısından zengin olmuştur. Belki de rejimin padişah vekilleri, valiler ve devlet arasında çeşitlilik gösterdiği en önemli dönem, Osmanlının ilk kez hüküm sürdüğü (1551-1711) arasındaki dönem olmuştur. Daha sonra, Karamanlı hanedanı ülkeye müdahale etmiş ve Osmanlı sultanları arasında yaşanan iç sorunlardan istifade ederek Libya'nın kendisine miras kalan yönetim rejimini sürdürmeye başladığı 1711 yılından itibaren Libya üzerindeki etkisini arttırmaya çalışmıştır. Karamanlı hanedanının en önemli hükümdarı Karamanlı Ahmet Paşa olup Avrupa ülkeleri ile ortaklıklar ve ticari ilişkiler kurmak üzerine çalışmıştır. O zamandan bu yana, Fransa ile İngiltere arasındaki rekabet, 1835 yılında Türklerin Trablusgarp yönetimini tekrar ele geçirmesi üzerine artmıştır. Ticaret yollarını ve Afrika'nın merkezinden Avrupa'ya geçiş yollarını kontrol etmede önemli bir role sahip olan Libya üzerindeki etkilerini arttırmak ve ülkeyi sömürmek amacıyla Fransa ve İngiltere arasındaki sömürge rekabetiyle Türkler yüzleşmek zorunda kalmışlardır. Osmanlı İmparatorluğunun ilk döneminden bu yana Fransa ve İngiltere'nin Libya üzerindeki girişimlerini ve Karamanlı hanedanlığını fark etmesi üzerine Osmanlı devleti, iki ülke arasındaki rekabetin artmasına da neden olan keşif gezilerini arttırmıştır. Dolayısıyla Osmanlı İmparatorluğu, bu rekabetle ilgili antlaşmalar yapmış ve imtiyazlar vermiş, Hıristiyan ülkelere karşı yerel halkın kendisine olan bağlılığını güvence altına almaya önem vermeye başlamıştır. Böylece, anlaşma yapmaya ve ekonomik imtiyazlar vermeye hazır olduğunu göstermiştir, ancak 19. yüzyılın sonlarında Osmanlı Devleti iç ve dış savaşlarla mücadele ediyordu ve bu da 1876 Anayasasının ilan edilmesine, daha sonra idarenin İttihat ve Terakki Cemiyeti'ne geçtiği İkinci Meşrutiyetin 24 Temmuz 1908'de patlak vermesine neden olmuş tüm bu gelişmeler ve de o zamanki valinin Recep Paşa olması da Trablusgarp üzerinde önemli bir etkiye sahip olmuştur. Fransa ile İngiltere arasındaki rekabetin sonuçları, idari işlerin ihmal edilmesi, ekonomik ve politik meselelere olan ilgisinin azalması ile Osmanlının Libya'daki etkisinin azalması olmuştur, bu durum İngiltere ve Fransa'nın Libya'nın ele geçirilmemiş eşsiz bir bölge olduğunu görmelerini sağlamıştır. Dolayısıyla, iki ülke arasındaki rekabet giderek arttı ve sonunda Libya, Fransa ve İngiltere ile anlaşan İtalya'nın 1911'de ülkeyi kontrol altına alması sonrasında İtalyan işgali altına girmiştir.
Islahat'tan I. Meşrutiyet'e Erzurum: 1856-1877

Osmanlı Devleti'nin en sıkıntılı dönemlerinden biri olan 1856- 1877 yılları arasında Erzurum'un incelenmeye çalışıldığı bu tezde, Erzurum'un eski çağlarından başlayarak, Islahat Fermanı'nın temelini oluşturan reformlar çağına kadar olan kısımla giriş yapılmış ve Erzurum Şehri'nin adı ve tarihçesi ele alınmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde Erzurum'un idari yapısı incelenmiş olup, yapılan değişiklikler ve düzenlemeler ile bunların Erzurum'a olan etkileri üzerinde durulmuştur. Daha sonra yönetim birimleri ve yöneticiler ile Erzurum Vilayeti'nin güvenliği konularına değinilmiştir. İkinci bölümde nüfus ve yerleşme konusu ile bu hususlara etki eden faktörler incelenmiştir. Üçüncü bölümde şehrin iktisadi yapısı, ulaşım ve haberleşme faaliyetlerinin yanı sıra, tarım ve hayvancılık, sanayi ve ticaretiyle doğal zenginlikleri anlatılmıştır. Dördüncü bölüm eğitim ve sosyal hayata ayrılmış ve burada Erzurum'daki eğitim öğretim faaliyetlerinin yanında, Anadolu'daki ilk Türkçe gazete olan Envar-ı Şarkıye ile sosyal hayatı düzenleyen ve etkileyen unsurlara yer verilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise misyonerlik faaliyetleri, misyonerlerin amaçları, kullandıkları araçlar ve Erzurum'daki misyonerlik çalışmaları ve misyoner okulları hakkında bilgiler verilmiştir.