turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye ve Almanya pasif istihdam politikalarının karşılaştırılması

İşsizlikle mücadelede, aktif ve pasif istihdam politikaları olmak üzere iki temel politika uygulanmaktadır. Aktif istihdam politikalarının temel hedefi, işsizleri işe yerleştirmek iken, pasif istihdam politikalarının temel hedefi, işsizlik durumunun, işsizler üzerindeki ekonomik baskılarının kısa vadede azaltılması, dolayısıyla yoksulluk ve sosyal dışlanmanın önlenmesidir. Fakat pasif istihdam politikaları ile sağlanan desteklerin düzeyi ve uygulama biçimlerinin işsizliğin cazibesini artırmaması kritik bir öneme sahiptir. Bugün pasif istihdam politikaları sosyal devlet anlayışının bir gereği olarak dünya ülkelerinde yaygın şekilde uygulanmaktadır. Türkiye'nin AB'ne tam üyelik hedefini sürdüren bir ülke olması, AB ve Türkiye arasındaki istihdam politikalarının uyumunu da gerekli kılmaktadır. Bu amaçla çalışmada, AB'nin önemli üyelerinden birisi olan Almanya ile Türkiye pasif istihdam politikaları ve bunların etkinliği karşılaştırılarak, Türkiye'nin bu alandaki güçlü ve zayıf yanları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmada sadece ilgili ülke mevzuatları ortaya konulmamış gerek Almanya'da gerekse Türkiye'de bizzat sahaya inilerek uygulamadan etkilenen kişiler ile görüşmeler yapılmıştır. Özellikle Almanya ile ilgili daha kapsamlı bilgi edinmek adına, orada yaşayan Türkler ile önce birebir görüşülmüş, daha sonra odak grup görüşmesi ile konunun daha ayrıntılı ele alınması imkanına kavuşulmuştur. Görüşmelerin son kısmı Türkiye'de yapılarak çalışmanın uygulama kısmı tamamlanmıştır. İki ülkeye ait mevzuatların incelemesi ve yapılan görüşmeler sayesinde, Türkiye'de uygulanan pasif istihdam politikalarının etkinliğinin daha kolay ve gerçekçi olarak analiz edilmesi imkanına kavuşulmuştur.
Finansal okuryazarlığın dinamikleri

Son yıllarda finansal piyasalarda meydana gelen değişim ve dönüşümlerin yol açtığı problemler, fırsatlar ya da farklı seçenekler bireylerin finans piyasalarından uzaklaşmalarına yol açmaktadır. Oysa piyasaların karmaşıklığına rağmen, yaşanan teknolojik ilerlemeler, ürün çeşitliliği, sosyal güvenlikte sorumluluk ilkesinin bireye yansıması gibi durumlar karşısında bireylerin daha bilinçli karar vermeleri ve birikimlerini finansal ürünler aracılığıyla daha etkin bir şekilde kullanmaları gerekmektedir. Bunlar gibi birçok sebepten dolayı dünyada finansal okuryazarlık konusunda çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Bu gelişmeler, Türkiye'de de bu konunun üniversiteler ve diğer kurumlar tarafından çalışma alanı olması yönündeki baskıyı arttırmıştır. Bu çalışmada, finansal okuryazarlığın önemi vurgulanarak finansal okuryazarlığı etkileyen faktörlerden ve finans piyasalarından uzak duran bireyler için verilecek olan eğitimlerin olumlu etkilerinden bahsedilmiştir. Ayrıca bireylerin sahip olduğu, atıl kapasitede yer alan birikimlerin finansal ürünlerle nasıl değerlendirileceği buna ek olarak nasıl getiri sağlayacakları da açık ve anlaşılır bir dille betimlenmiştir.
Teknoloji difüzyonu bağlamında toplam faktör verimliliğinin makro belirleyicilerinin karşılaştırmalı incelenmesi: Gelişmekte olan ülkeler örneği

Bu çalışmada toplam patentler, seçilmiş ithalat kalemleri, ülkeye giren doğrudan yabancı yatırımlar ve üçüncü düzeyli eğitimin, literatürde teknoloji difüzyonunun temsilcisi olarak görülen toplam faktör verimliliğine etkileri incelenmiştir. OECD ülkeleri arasındaki gelişmekte olan ülkeler olan Arjantin, Brezilya, İspanya, Güney Kore, Meksika, Portekiz, Şili, Türkiye ve Yunanistan'a ilişkin olarak gerçekleştirilen ve 1970- 2014 dönemini kapsayan analiz, yıllık veriler ve ARDL yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar seçilmiş ithalat kalemlerinin hem kısa hem de uzun dönemde en önemli ortak belirleyici olduğunu, diğer değişkenlerin belirgin bir ortak etki gösteremediğini ortaya koymuştur. Buna rağmen patentlerin tüm ülkeler için kısa ve uzun dönem analizlerinin en az birinde anlamlı etki yarattığı görülmüştür. Doğrudan yabancı yatırımların hem kısa hem de uzun dönemde az sayıda ülkede anlamlı ve pozitif etki sağlayabildiği, eğitimin ise kısa dönemde Meksika, Portekiz ve Türkiye'de; uzun dönemde ise yalnızca Brezilya'da pozitif ve anlamlı etki yarattığı gözlemlenmiştir.
Avrupa para bütünleşmesinin ekonomi politiğine bir bakış

Avrupa'da bir parasal birlik kurma fikri uzun zamandan beri batı Avrupa ülkelerinin siyasal iktisadi gündeminin bir parçası olmuştur fakat bu konudaki girişimler ya zayıf kalmış ya da hiçbir zaman uygulamaya konulamamıştır. Ancak asrın son çeyreğinde projeye olan ilgi artmış ve konu yeniden gündemin baş sıralarına oturmuştur. Bu bağlamda Avrupalılar parasal bütünleşme yolunda hayli hızla yol almışlar ve bu süreç sonunda Avrupa Para Birliğinin 1999'da kurulmasına karar vermişlerdir. Avrupa'da parasal birlik projesinin yeniden gündeme gelişini açıklarken bu çalışmada iktisat ve siyaset bilimi literatürlerinde bağımsız olarak irdelenen ve APB üzerine yapılan çalışmalarda nadiren birbirlerini tamamlayıcı olarak görülen dört ayrı önermeyi incelenmiştir. Yapılan bu incelemenin sonucunda 1992 programının yarattığı olumlu hava, iş çevrelerinin siyasi desteği ve belki de en önemlisi bu konudaki siyasi kararlılık Avrupalı hükümetlere, özellikle 1980 lerin sonlarından itibaren APB konusunda geniş bir manevra alanını tanımıştır. Bu bağlamda Maastricht'te şekillenen bu tür bir parasal birliğin 1970 lerde yaşanan enflasyonist tecrübelere bir tepki olarak her şeyden çok fiyat istikrarım korumaya öncelik veren resmi tercihlerini yansıttığı iddia edilmektedir. Bu görüşe göre Avrupalı ekonomilerin daha önceden makroekonomik disipline geçişleri parasal birlik hakkındaki tartışmaların başlayabilmesi için gerekli ortamı sağlamıştır. Bu siyasi kayma enflasyon ve büyüme problemlerine yepyeni tutumları temsil ediyor iktisadi politika önceliklerinin yeniden sıralanması anlamına geliyordu. Ulusal düzeyde daha önceden sağlanmış olan bu kayma Avrupa düzeyinde Maastricht süreciyle sağlam para politikaları etrafında yakınlaşmaya yardımcı oldu. Bu şekilde Avrupa kurumlarının 'sağlam para' hedefi çerçevesinde yapılandırılması, bu çalışmaya göre bu sürecin parasala kuramın belirli bir versiyonunun üzerine inşa edildiğini ifade etmektedir. Çalışmada bu sürecin sembolü olarak artık iktisadi politikanın temel hedefi olan fiyat istikrarına kavuşmak amacını güden Maastricht stratejisinin parasala bir sorunsal çerçevesinde kurgulandığı ve bir neoliberal gündem ortaya koyduğu iddia edilmektedir. Böylece bu çalışma siyasi süreçte belirlenen şablonun anahatlannı ortaya koymak için APB'ne doğru ilerleyiş yolundaki siyasi kararın ex-post bir kuramsal gerekçelendirilmesi için hazırlanan bir Komisyon raporunu taramıştır. Bu rapordaki Komisyon'un resmi doktrini incelenmesini takiben Maastricht Anlaşmasının hükümlerindeki parasala unsurlar ortaya konulmuştur. Bu resmi belgelerde çizilen ve Avrupa ekonomisinin yapısına ve performansına da yansıyacak olan bu tip bir iktisadi politika kavramsallaştırması aslında oldukça sınırlı bir yaklaşımdır ve yapılan incelemeler sonucunda bu yaklaşımla belirlenen Maastricht stratejisinin Avrupa ekonomisi üzerinde adeta bir cendere işlevi göreceği sonucuna varılmıştır. Ayrıca eğer Avrupa düzeyinde uygulanacak sosyal politikalar gibi bir takım ciddi kurumsal önlemler alınmazsa bu tür bir daralmacılığın Avrupa'da siyasi, iktisadi ve toplumsal gerilimler yaratacağı öngörülmektedir.
Ekonomik krizlerin Kocaeli imalat sanayine etkileri (1990 sonrası dönem)

Bu çalışmadaki amaç Türkiye'de 1990 sonrası yaşanan ekonomik krizlerin ülke genelindeki etkilerinin analizi ve Kocaeli İmalat Sanayi üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Çalışma üç bölümden müteşekkildir. Birinci bölümde kavramsal ve kuramsal çerçeve ele alınmıştır. İkinci bölümde Türkiye'de yaşanan ekonomik krizlerin nedenleri, sonuçları ve alınan önlemleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde de kent bazına indirgenerek ekonomik krizlerin Kocaeli İmalat Sanayiine etkileri neden sonuç ilişkisi şeklinde araştırılmıştır. Analiz sonuçlarında Kocaeli İmalat Sanayiinin Türkiye'de yaşanan ekonomik krizlerden doğrudan etkilendiği görülmektedir
İbn-i Haldun'un iktisadi ve mali düşünceleri

Haldun, çok yönlü bir ilim adamı olup, düşünceleri ile gerek slamdünyasında, gerek dünya düşünce tarihinde önemli bir konuma sahiptir. DüşünceleriMukaddime isimli eserinde yer almakta olup, bu eserle meşhur olmuştur. Bu eser tarih, sosyoloji, eğitim, ilahiyat, felsefe, iktisat, maliye, toplumsallaşma, devletlerin kuruluşu ve yıkılışı, coğrafyanın insanlar üzerindeki etkileri gibi konuları ihtiva etmektedir. Ayırıcı vasfı, yaşadığı döneme göre olayları bilimsel yöntemlerle ele alması, sebep-sonuç bağlamında değerlendirmesidir. Çok yönlü bir kişilik olmasına rağmen, daha çok bir tarihçi ve sosyolog olarak değerlendirilmiş, bu alanlarda araştırmalara konu olmuştur. Yüksek lisans tezi olarak sunduğum bu çalışmada, onun ihmal edilmiş bir yönü, iktisadi ve mali düşüncelerinin analizi yapılmaya çalışılmıştır. bn-i Halduntoplumları incelerken, toplumsal yapıların oluşmasında ekonomik bazı aktörlerin rol oynadığını görmüş, bunlarla ilgili olarak iktisadi görüşler öne sürmüştür. Öne sürdüğü bu iktisadi görüşleri ile sonradan batılı iktisatçılar tarafından ortaya atılan pek çok iktisadi düşüncenin de öncüsü konumuna yükselmiştir. ş bölümü, uzmanlaşma, emek, nüfus, devletin ekonomideki rolü, ekonomik buhranlar, kamu maliyesi gibi konularda öne sürdüğü düşünceleri, onu kendisinden sonra gelen iktisatçıların öncüsü yapmıştır. Genel olarak ekonomik özgürlükleri savunmuş, kamu müdahalelerine karşı çıkmış, bugünkü ifadesiyle serbest piyasa ekonomisini öngörmüştür. Bu çalışmada, eserinde dağınık bir şekilde yer alan iktisadi ve malidüşünceleri derli toplu bir şekilde sunulmuş, iktisadi düşünceleri ile kendisinden sonra gelen iktisatçıların düşünceleri arasında karşılaştırmalar yapılmış, bu yolladüşüncelerindeki iktisadilik boyutu ve öncü konumunun daha iyi gösterilmesi hedeflenmiştir. Düşüncelerinin bugün için geçerliliği ve iktisadi düşünce alanında hangi noktada bulunduğu sorularına cevap aranmıştır
İslam hukuku açısından müşareke sukuku

Müşareke Sukuku, İslam hukukunda bilinen Müşareke akdi esasına göre verilir ve bu akdin tüm hükümlerine ve kurallarına tabidir. Müşareke Sukuku, İslami finansman araçlarının en önemlilerinden birisi kabul edili. Çünkü ülkeler ve finans kurumları bu senetleri, bir kuruluş için tek başına finansmanı güç büyük projeleri finanse edebilmek için ihrac ederler. Yukarıdakilere dayanarak, bu çalışma ihrac, kar dağıtımı, geri ödeme ve tedavül yolları ve piyasaya sürme araçlarının izahına atıfta bulunarak, tanıma, mahiyetini, türlerini, özelliklerini, diğer mali evraklarla aralarındaki temel farkları açıklama itibarıyla Müşareke Sukunun net ve kapsamlı bir resmini oluşturmayı amaçlamaktadır. Çalışma aynı zamanda, kar ve zararların dağıtımı, geri alınması, tedavül ve piyasaya sürmeyle ilgili meselelerin kurallarını ve düzenlemelerini açıklığa kavuşturmak suretiyle, Müşareke Sukuku ile igili fıkhi hükümlerin incelenmesini içermektedir. Ayrıca, katılım sertifikalarıyla projelerin finansmanı için tekliflerde bulunma yanında, Sudan deneyiminin gözden geçirilmesine atıfta bulunmuştur. Çalışma, Müşareke Sukukunu çıkarılması sürecinin, önemli bir ekonomik faaliyet ve projeleri finanse etmek için likidite yokluğunda fonları çekmek ve harekete geçirmek için etkili bir araç olduğu sonucuna varmıştır. Ancak, bu konuda yasal kuralların olması gerekir, bu nedenle ancak Hukuk Komitesinin onayından sonra sertifikaların ihracının yapılması gerekir.
Türkiye'de 1980 ve sonrası uygulanan ihracatı teşvik tedbirlerinin ihracatın gelişimi üzerine etkileri

istikrar tedbirlerinin temelini, sınai mamul mal ihracatına dayalı ihracat artışı oluşturmuştur. Bu dönemde, uygulanan gerçekçi kur politikası, parasal nitelikteki ihracatı teşvik tedbirleri ve daha önce kurulmuş olan üretim kapasitelerinin ihracata yöneltilmesiyle ihracat miktar ve değer olarak önemli oranda artmış ve ihracatın yapısı sanayi ürünleri lehine değişmiştir. İlgili dönemde ihracat üzerindeki en etkili teşvik tedbirleri; ihracatta vergi iadesi, ihracat kredileri ve ihracatçılara yapılan gümrük muafiyetli döviz tahsisleri gibi parasal ödemelerdir. Bunların yanı sıra 1981'den itibaren uygulanan esnek kur politikası da ihracatı önemli ölçüde uyarmıştır. Ülkemiz ekonomisi için hayati önem taşıyan ihracat gelirlerinin istikrarlı bir şekilde artırılabilmesi için, ihracatın çeşidi teşviklerle desteklenmesine günümüzde de devam edilmektedir. Ancak 1980'li yıllarda büyük ölçüde suistimallere yol açan doğrudan parasal ödemeler, mümkün olduğu kadar sınırlı tutulmaktadır. Bu çerçevede, AT ile gümrük birliğinin sağlanacağı 1996 yılı başlarında teşvik tedbirlerinin çoğunun kaldırılması, yalnızca Eximbank kanalıyla finansman desteği sağlanması öngörülmektedir.
Avrupa Birliği ülkelerinde doğrudan yabancı yatırımların ihracat performansına etkisi: (1990-2018)

Doğrudan yabancı yatırımlar II. Dünya savaşından sonra özellikle gelişmekte olan ülkeler tarafından ekonomik büyüme ve kalkınmalarını sağlamak amacıyla bir can simidi olarak görülmüştür. Bir ülkeye yapılan DYY o ülkeye aktarılan yeni teknoloji, know-how, pazarlama yöntemleri, bilgi ve beceriler gibi avantajları sayesinde ev sahibi ülkenin üretiminin genişlemesinde ve dolayısıyla ihracatının artmasında etkili olabilir. Bu durum DYY'nin ihracatı etkileyebilecek güce sahip olduğunu göstermesi açısından önemlidir. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı Avrupa Birliği ülkelerinde Doğrudan yabancı yatırımların ihracat performansına olan etkisi incelenmesidir. Bu amaçla düzenli veri setine ulaşılan 12 AB ülkesi örneklem olarak seçilmiştir. Seçili bu ülkelere ait veriler 1990- 2018 dönemine ait olup, değişkenler arasındaki ilişki panel veri analiz yönteminden yararlanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre DYY'ler sözü edilen ülkelerde ihracatı pozitif olarak etkilemektedir. Bu bulgulara göre AB ülkelerinin DYY çekecek politikalara odaklanmaları önemlidir.
Sosyal harcamalar ve gayri safi yurtiçi hasıla arasındaki ilişki: Türkiye açısından bir inceleme (1980 - 2014)

Bu çalışmada Türkiye'de 1980- 2014 yılları arasında gerçekleştirilen kamu sosyal harcamaların GDP ile ilişkisi incelenmiştir. Çalışmada, 1980- 2014 yılları arasını kapsayan yıllık veriler kullanılmıştır. Analizde sosyal harcamaları temsilen, kişi başı reel sosyal harcama serisi, ekonomik büyümeyi ise temsilen kişi başı reel GDP serisi kullanılmıştır. Analiz bölümünde öncelikle durağanlık sınaması için, Genişletilmiş Dickey-Fuller testi uygulanmıştır. Durağanlık test sonuçlarında, her iki değişkenin de birinci farklarında durağan oldukları tespit edilmiştir. Durağanlık testinden sonra sosyal harcamalar ve GDP'nin uzun dönemli ilişkisini analiz etmek için Engle-Granger Eşbütünleşme testi uygulanmıştır. Eşbütünleşme analizi sonucunda, değişkenler arasında uzun dönemli bir ilişkinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Uzun dönemli ilişki boyutu incelendikten sonra bu kez kısa dönemli ilişkiyi inceleyen Granger Nedensellik testi uygulanmıştır. Granger'in Nedensellik test sonuçları ise kısa dönemde sosyal harcamalar ile GDP arasında herhangi bir ilişki tespit edememiştir. Kısa ve uzun dönemde yapılan test sonuçları paralellik göstermiş olup son aşamada Etki-Tepki ve Varyans araştırma analizleri uygulanmıştır. Etki-Tepki analiz sonuçlarına göre kişi başı reel sosyal harcamalarda meydana gelecek dışsal bir şok, kişi başı reel GDP eğiliminde herhangi bir artışa yol açmamaktadır. Aynı şekilde kişi başı reel GDP' de meydana gelebilecek dışsal bir şokun, kişi başı reel sosyal harcama eğiliminde herhangi bir artışa yol açmayacağı tespit edilmiştir. Varyans sonuçlarında ise, sistemde kullanılan değişkenlerin herhangi birinde meydana gelecek olan bir değişimin tamamı kendisi tarafından açıklanmakta ve değişkenler dışsal olarak hareket etmektedir. Nihayetinde tüm analiz sonuçlarında, Türkiye'de 1980- 2014 yılları arasında gerçekleştirilen kamu sosyal harcamalar ile GDP arasında herhangi bir ilişkinin bulunmadığı ve değişkenlerin birbirini etkilemediği sonucuna varılmıştır.
Türkiye'de süt ve kırmızı et piyasalarında asimetrik fiyat davranışı

Bu çalışma, Türkiye süt ve et piyasalarına ait tedarik zincirlerinde üretici fiyatları ile perakende fiyatlar arasındaki fiyat iletiminde asimetri olup olmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda kurulan modelde temel varsayım, söz konusu piyasalardaki nihai tüketim mallarının en büyük maliyet bileşeninin, sanayici tarafından tarımsal ürün üreticisine ödenen miktar olduğudur. Üretici ve perakende fiyat verilerinden oluşan seriler Engle-Granger iki aşamalı eşbütünleşme analizine tabi tutulmuş ve söz konusu fiyatlar arası uzun dönemli bir ilişkinin var olduğu bulunmuştur. Fiyatlar arası kısa dönem ilişkisini belirlemek amacıyla kurulan Granger ve Lee hata düzeltme modeli süt piyasasına ait tedarik zincirindeki fiyat iletiminde asimetri olduğunu ortaya koymuştur. Et piyasası için yapılan analizde, pozitif fiyat değişiklikleri istatistiksel olarak anlamlı çıkmamakla beraber sonuçlar kısa dönemde fiyat iletiminde bir asimetri olduğunu işaret etmektedir. Üretici ve perakende fiyatlar arası fiyat iletiminde asimetri, üretici fiyatlarındaki artışların aynı fiyatlardaki azalışlara göre perakende fiyatlara daha fazla ve/veya daha hızlı yansıtıldığını ifade etmektedir.
2008 küresel ekonomik krizin Türkiye'de ihracata dayalı sektörlere olan etkileri

Ekonomik kriz ve finansal kriz birbirinden farklı kavramlardır. Finansal krizlerin sebebi finansal enstrümanlara dayanırken ekonomik krizler, finansal krizleri ve reel sektör krizlerini de kapsayarak, ekonomik sistemin tamamında meydana gelen bir bozulmayı ihtiva etmektedir. Küreselleşme ile birlikte sermayenin deniz aşırı yolculuğunun kolaylaşması, sermaye sahiplerinin aşırı kar amacı gütmesi, finansal piyasalarda işlem gören türev ürünlerine olan ilginin artması ve bu sektörde oluşan balonlar, 2008 krizine ortam hazırlamıştır. 2008 krizi, özü itibari ile ekonomik bir krizdir. Önce finansal piyasalarda baş gösteren kriz, reel sektöre, üretime, istihdama ve fiyatlara yansımış, ülkelerin ekonomik büyüme oranlarını küçültmüştür. Çalışmanın amacı, 2008 küresel ekonomik krizinin Türkiye'deki ihracata dayalı sektörlere olan etkilerini tespit etmektedir. Bu bağlamda tüm dünyaca kabul edilen HS Kod sınıflamasına tabi olan 99 fasıldan, Türkiye ihracatının en yüksek payına sahip 10 fasıl seçilerek incelemeye tabi tutulmuştur. Seçilen fasıllar, Türkiye ihracatının yüzde 60'ını oluşturmaktadır. Çalışmada fasılların 2007 ? 2011 yılları arasındaki ihracat toplamları, en çok hangi ülkelere ihracat yapıldığı açıklanmış ve sektördeki en yüksek paya sahip ülkeler ile bu ülkelerin hangi ülkelere ihracat yaptıkları belirtilmiştir. Çalışmanın sonucunda Türkiye ve Türkiye'de ihracata dayalı sektörlerin 2008 küresel ekonomik krizden etkilendiği saptanmıştır. Buna karşın, uygulanan doğru stratejiler çerçevesinde 2010 yılından itibaren, Türkiye ve ihracata dayalı sektörler krizin etkilerini yok etmeye başlamış, 2011 yılı itibari ile de birçok fasılda kriz öncesi dönemin üzerine çıkıldığı tespit edilmiştir.
Predicting inflation in Turkey: Leading indicators approach

öz TÜRKİYE'DEKİ ENFLASYONUN KESTİRİMİ: ÖNCÜ GÖSTERGELER YAKLAŞIMI Uğur, Gamze Yüksek Lisans, Ekonomi Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Haluk Erlat Haziran 1999, 99 sayfa Bu çalışmanın amacı Türkiye'de fiyatlar devresel hareketi ve enflasyondaki dalgalanmaların dönüm noktalarının kestirimidir. Öncü gösterge yaklaşımı, ekonomi teorisince enflasyonu etkilemesi beklenen bir grup değişkene uygulanmıştır. Bir referans serisi için öncü göstergelerin ortaya çıkarılmasında en önemli etken, kullanılan serilerin uzun dönemli trend bileşeninden arındırılmalarıdır. Elde edilen sonuçlar, kullanılan trendden arındırma yönteminin öncü göstergeler belirlenmesinde farklılıklar yarattığını göstermektedir. Bu nedenle bu gibi çalışmalarda tek bir yönteme bağlı kalınarak elde edilen bulguların yanıltıcı olabileceği sonucuna varılmıştır. Burada, bu amaçla Hodric-Prescot, Beveridge- Nelson ve ara-geçiren filtre yöntemleri uygulanmış ve bulguları tartışılmıştır. Ampirik bulgular, fiyatlar devresel hareketi ve enflasyon için öncü göstergeler elde edilebildiğini göstermektedir. Fiyatlar devresel hareketi ve enflasyon ile yüksek korelasyona sahip, uzun dönemli önceleme özelliği olan göstergeleri, ara-geçiren filtre yöntemi ortaya çıkarmıştır. Kullanılan farklı trendden arındırma yöntemleri ile ortak öncü göstergeler kümesine ulaşılması bulguların güvenilirliğini arttırmaktadır. Belirlenen öncü göstergelerden, ağırlıklandırmama, çapraz-korelasyon ağırlıklandırması ve temel bileşenler analizi ile elde edilen faktör yükü ağırlıklandırması kullanılarak bileşik öncü göstergeler endeksleri oluşturulmuştur. Birleşik öncü göstergelerin fiyatlar devresel hareketi ve enflasyon kestirimine katkısını araştırmak amacıyla Grangernedensellik testi kullanılmıştır. Analiz bulguları birleşik öncü göstergeler endekslerinin fiyatlar devresel hareketi ve enflasyon kestiriminde faydalı olabileceğini göstermiştir.
Toplam elektrik üretimi ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye örneği

Elektrik tüketiminin birçok ülkede ekonomik faaliyetlerle doğrudan ilişkili olduğu bilinir. Elektrik talebindeki artışın nedenleri genellikle daha yüksek yaşam standartları ve sanayileşmedir. Gelişmekte olan diğer ülkelerdeki gibi Türkiye'de de enerji ve elektrik enerjisi talebi, sosyal ve ekonomik gelişmeler ile ülke nüfusundaki artıştan dolayı çok hızlı bir şekilde artmaktadır. Artan elektrik talebini karşılamak ve elektriğin arz yetersizliğini gidermek için Türkiye'de yatırımların büyük ölçekte elektrik üretim sektörüne yapılması önem arz etmektedir. Bu çalışma 1980- 2010 dönemi için Zaman Serisi tekniğini ve buna bağlı olarak Koentegrasyon, VECM ve Granger Nedensellik tekniklerini kullanarak Türkiye'de elektrik üretimi ve ekonomik büyüme arasında sistematik bir ilişki olup olmadığını araştırmayı amaçlar. Bu nedenle ilk aşamada elektrik üretimi ve GDP arasındaki Koentegrasyon derecesi incelenerek değişkenlerin birinci dereceden eşbütünleşik olduğu belirlenmiştir. İkinci aşamada elektrik üretimi ve GDP arasındaki uzun dönemli ilişki araştırılmıştır. Üçüncü aşamada uzun dönemli ilişki tahmin edilmiş ve Vektör Hata Düzeltme Modeli kullanılarak nedensellik sınaması yapılmıştır. Elde edilen bulgularda toplam elektrik üretimi ile GDP arasında uzun dönemde tek yönlü bir nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Diğer bir ifadeyle herhangi bir geri bildirim etkisi olmaksızın ekonomik büyümeden toplam elektrik üretimine doğru işleyen tek yönlü bir nedensellik olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla Türkiye'de ekonomik büyümenin daha fazla elektrik üretimini teşvik edeceği ileri sürülebilir. Politika çıkarımı olarak, ekonomik büyümenin kendi iç dinamikleriyle ihtiyaç duyduğu elektrik enerjisini uyardığı, ancak yine de dışa bağımlılığı ve enerji şoklarını azaltmayı amaçlayan enerji politikaların izlenmesinin önem arz ettiği söylenebilir.