Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin başarı ve başarısızlıklarını değerlendirmedeki atfetme farklılıkları

Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenmek amacıyla Türkiye'deki üniversitelere her yıl binlerce yabancı uyruklu öğrenci gelmektedir. Bu öğrenciler Türkçeyi öğrenmede birtakım sorunlarla karşılaşmaktadırlar. Bazı öğrenciler Türkçeyi bütün becerileriyle başarılı bir şekilde öğrenirken, bazıları ise bütün becerileri göz önünde bulundurduğumuzda aynı seviyede başarı gösteremiyorlar. Öğrencilerin gösterdikleri başarı ve başarısızılık durumları için ileri sürdükleri nedenler vardır. Başarılı olanların başarılarını hangi nedenlere, başarısız olanların ise başarısızlıklarını hangi nedenlere atfettiklerini öğrencilere sorduğumuzda çok farklınedensel yüklemelerle karşılaşıyoruz. Türkçeyi öğretmede maksimum başarılı bir sonuç elde etmek için bu nedensel yüklemelerin irdelenmesi ve çıkan sonuçlara göre adımlar atılmasıalana büyük katkılar sağlayacaktır. Yapılan bu çalışma 2013- 2014 Eğitim Öğretim Yılı Bahar Dönemi'nde Türkiye'de bulunan 2 üniversitemizin bünyesindeki Türkçe Araştırma ve Öğretim Merkezleri'nde Türkçe Eğitimi alan 143 yabancı uyruklu öğrencimizin katılımıyla üç aşamalı bir şekilde veri toplayarak gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, Türkçe Eğitimi alan yabancı uyruklu öğrencilerin başarı ve başarısızlık durumlarını ne gibi nedenlere atfettiklerini ortaya çıkarmaamaçlıdır. Çalışmanın birinci bölümünde atıf teorisi, atfetme süreci, atıf teorisinin boyutları, motivasyon ve atıf teorisinin arasındaki ilişki vb. kavramlar açıklanarak kavramsal çerçeveler oluşturulmuştur. Bununla beraber Türkçenin yabancı dil olarak öğrenimi ve tarihsel süreci kısaca ele alınmıştır. Atıf teorisi alanında yapılmış olan çalışmalar irdelenmiş, çıkan sonuçlar alan taraması başlığı altında özetlenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise çalışmanın deseni olan karma metod açıklanmış, araştırmanın katılımcıları hakkında bilgiler verilmiş, veri toplama araçları, veri toplama süreçleri ve araştırmanın güvenirlik ve geçerliliğini sağlamak amacıyla yapılan çalışmalar sıralanmıştır. Çalışmada kullanılan veriler üç farklı araçla toplanmıştır. İlk olarak 2 öğrencigrubumuzla ve 1 öğretmen grubumuzla odak grup görüşmesi yapılmıştır. İlk grupta 5 öğrenci, ikinci grupta ise 6 öğrenciyle yaklaşık 60'ar dakikalık odak grup görüşmesi yapılmış, öğrencilerle başarıları ve başarısızlıkları hakkında konuşulmuş, öğrencilerin başarı ve başarısızlık durumlarının arkasında yatan nedensel yüklemeleri bizimle paylaşmaları istenmiştir. İkinci aşamada 27 öğrenciye demografik veriler ve iki açık uçlu sorunun bulunduğu bir anket çalışması uygulanmıştır. Üçüncü aşamada ise, görüşmelerden ve açık uçlu anketlerden elde edilen verilerle oluşturulan likert ölçekli anket toplamda 143 öğrenciye uygulanmıştır. Nicel olarak toplanan veriler SPSS bilgisayar programı ile analiz edilmiştir. Faktör analizi için uygunluk testleri olan Kaiser-Meyer-Olkin ve Barlette Sphericity testleri uygulanmıştır. Büyüköztürk (2006), KMO değerinin 0 .60'tan büyük olması durumundaverilerin analiz için uygun olduğunu bildirmiştir. Yapılan analizde KMO değerleri '0,739' ve'0,841' olarak çıkmıştır. Sonrasında faktör analizi uygulanmış, analiz sonuçlarına göre başarısızlık anketinden 8 madde çıkartılmıştır. Geri kalan maddeler 4 faktör altında toplanmıştır. Başarı anketinden ise 17 madde çıkartılmış, geri kalan maddeler ise 4 faktör altında toplanmıştır.