turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Doğu Anadolu'da Demir Çağ yivli keramik geleneği

Erken ve Orta Demir Çağlar boyunca Doğu Anadolu ve çevresinde varlık gösteren yivli keramikler, uzun bir süre Doğu Anadolu'nun Erken Demir Çağ göstergesi olarak kabul edilmiştir. Ancak bugün bahsi geçen keramiklerin Urartu merkezlerinde de ele geçmesinden dolayı Orta Demir Çağ'da da kullanım gördüğü konusunda şüphe yoktur. Bu konudaki en büyük problem höyük gibi tabakalı yerleşimlerden veya mezarlardan ele geçen yivli kapların Demir Çağ'ın hangi evresine tarihlendiği konusunda ortaya çıkmaktadır. Bunun en önemli nedeni höyüklerin hemen hemen tümünde Erken Demir Çağ tabakalarının zayıf olması ve mezarların hem Erken hem de Orta Demir Çağ olmak üzere uzun bir süre kullanım görmesinden kaynaklanmaktadır. Bu bağlamda yivli keramiklerle ilgili yapılan çalışmalarda bilim adamları genellikle çalıştıkları merkezler ölçeğinde tarihlendirme yoluna gitmişlerdir. Buna göre yivli çanak çömleklerle ilgili bu tür tarihlendirme önerileri, genellikle keramik üzerinden değil, tümüyle yivli keramiğin ele geçtiği kontekstin tarihi üzerinden yapılmıştır. Zira Erken ve Orta Demir Çağ'da varlık gösteren yivli çanak çömleklerde, görünürde mal özelliği veya kap formu açısından belirgin farkların bulunmayışı bilim adamlarını bu şekilde kontekst üzerinden tarihlendirme yapma eğilimine yöneltmiştir. Dolayısıyla tez konumuz kapsamında ele alınan bu çalışma, yivli çanak çömleklerin mal grupları, kültür bölgeleri ve tipolojisi açısından değerlendirildiği tek çalışma olma özelliğine sahiptir. Mal grupları açısından değerlendirildiğinde yivli keramiklere ait çeşitli mal grupları tespit edilmiş ve bunların kültür bölgeleri oluşturulmuştur. Elazığ-Malatya, Erzurum-Kars, Van ve Güneydoğu olmak üzere çeşitli bölgelerde var olan tipik mal özellikleri ortaya konmuştur. Tipolojik açıdan ise toplam 46 tip yivli çanak çömlek tespit edilmiş ve bunların bölgesel dağılımı ve tarihlendirmeleriyle ilgili çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Bunlardan belirli kap tiplerinin sadece Erken ve Orta Demir Çağı'na tarihlendiği anlaşılırken, bir kısmının da hem Erken, hem de Orta Demir Çağ olmak üzere uzun bir süre kullanım gördüğü tespit edilmiştir. Sonuç olarak yivli çanak çömleklerle ilgili Doğu Anadolu için genel bir tarihlendirme yapılmış ve buna göre söz konusu keramiğin en erken M. Ö. 1200'de ortaya çıktığı ve Urartu'nun yıkılışına kadar yaklaşık 600 yıllık bir süreçte varlık gösterdiği anlaşılmaktadır. Yivli keramiklerdeki farklı mal grupları bunların tek bir etnik gruba ait olmadığını ve bunları kullanan halkların farklı etnik gruplardan oluştuğunu göstermektedir. Bu dönemde Doğu Anadolu Bölgesi'nde varlık gösterdiği bilinen Nairi, Uruadri ve Diauehi olmak üzere birçok farklı halk grubunun bu keramiği kullandığı anlaşılmaktadır.
Daskyleion Akhaemenid Satraplığı sonu ve Hellenistik Dönem

Perslerin Anadolu'da kurmuş olduğu dört satraplık merkezinden biri olanDaskyleion, en güçlü dönemini Orta Akhaemenid Dönemi'nde (M. Ö. 477 -388) yaşamıştır. Bu çalışmanın konusunu satraplığın son dönemi olan Geç Akhaemenid Dönem ve ardından gelen Hellenistik dönem oluşturmaktadır. Geç Akhaemenid dönem M. Ö. 388 yılında başlayıp M. Ö. 334 yılında sona ermektedir. Bu dönemde, yani 4. yüzyılda Batı Anadolu, Kıta Yunanistan ve kolonilerde ızgara planla birlikte düzenli kent planlamasıyapılmaktaydı. Mimari açıdan değerlendirildiğinde, elde edilen kısıtlı verilerle 4. yüzyıldaDaskyleion'da düzenli bir kent planının olduğunu söylemek zordur. Küçük buluntularabakıldığında ise Daskyleion, Attika'dan ithal edilen seramikleri yoğun olarak kullanan bir merkezdir. M. Ö.334 yılında Büyük İskender'in komutanı Parmenion'un Daskyleion'u ele geçirmesiyle sona eren Pers hakimiyeti yerini Makedonya krallığına bırakmıştır. Daskyleion'un da içinde bulunduğu Hellespontos Phrygiası, Makedonyalılardan sonraDiadokhlar olarak adlandırılan generallerin yönetimi altına girmiştir. M. Ö.280- 130 yılları arasında bölgede Kyzikos öne çıkmış ve Daskyleion eski önemini tamamen kaybetmiştir. Arkeolojik ve nümizmatik veriler Hellenistik dönemde Daskyleion'un Pergamon ve Kyzikos ile ilişkilerinin olduğunu göstermektedir. Hisartepe kuzey sektöründe ele geçen yapılar ve doğu-batı doğrultulu iki sokak, M. Ö.3 ve 2. yüzyıllarda yerleşimde düzenli bir planlamanın yapılmaya başladığının ipuçlarını vermektedir. Ancak, Daskyleion, dini yapıları, kamu ve konutlarıyla birlikte bir bütün teşkil eden, bilinen anlamda bir Hellenistik kent görüntüsü vermemektedir. Bu dönemde Daskyleion'da Hellenistik dönemin bilinen seramik gruplarından olan Batı Yamacı seramikleri, kalıp yapımı kabartmalı kaseler ve lagynos seramikler kullanım görmüştür.
Aigai pişmiş toprak figürinleri

19. yüzyılın sonlarında nekropolündeki mezarlarında bulunan binlerce figürin sebebiyle gözler Aiolis Bölgesi'ndeki Myrina'ya çevrildi. Kent bu sayede o kadar önem kazandı ki civardaki yerleşmelerde yapılan diğer araştırmalar Myrina nekropol kazısının gölgesinde kaldı. Bugün yeni kazılar ve araştırmalar Aiolis Bölgesi'nin diğer kentlerinin, şimdiye kadar sadece Myrina ile sınırlı kalan koroplast sanatının anlaşılmasına yardımcı olmaktadır. Bu bölgede yer alan, 1882'deki kazılarda Fransız arkeologların az sayıda figürin bulmuş olduğu Aigai'da yıllarca, özellikle de 1950 -1960'lı yıllarda figürin talanına uğramıştır. Bazı köylüler babalarının ve dedelerinin bu dönemde büyük boyutlarda boyalı figürinler ortaya çıkardıklarını ve bunları Amerikalı askerlere sattıklarını anlatmaktadırlar. Günümüzde bu kaçırılan figürinlerin akıbeti bilinmemektedir. Aigai kentinde yapılan yeni dönem kazıları ve yüzey araştırmaları farklı konuları temsil eden kaliteli figürinler ortaya koymaktadır. Bu yüksek kalitedeki örnekler Aigai'daki terrakotta figürin üretiminin de oldukça gelişmiş olduğunu göstermektedir. Yani kentte olasılıkla aktif bir üretim vardır. Bu eserlerin büyük çoğunluğu hellenistik döneme tarihlidir. Bouleuterion'un tarihlenebilir tabakalarından gelen figürinler İ. Ö. 2. yüzyıla tarihlenmektedir. Özellikle İ. Ö.2. ve 1. yy'larda kentteki üretimin arttığı görülmektedir. Bu sadece Aigai için değil, diğer Batı Anadolu kentleri için de geçerlidir. Bu yüzyıllarda koroplast sanatın belirgin şekilde çeşitlenip zenginleştiğini Aigai eserleri de desteklemektedir. Kentte üretildiğini öne sürdüğümüz bu figürinlerin konuları kentin plastik zevkini, tanrı ve tanrıça figürinleri ve plakaları ile dinsel kaygılarını ve özellikle Bouleuterion sunu çukurlarından ele geçen dinsel kimliğe sahip figürinlerle gerçekleştirilen ritüelleri yansıtır şekildedir.
Perge mozaikleri Macellum, Güney Hamam ve Geç Dönem Meydanı doğu portiği

Bu tezin amacı Perge antik kentinde in situ olarak korunagelmiş mozaik taban döşemelerinin sistematik bir şekilde belgelenerek incelenmesi, arkeolojik konteksti içerisinde değerlendirilmesi ve mevcut arkeolojik buluntular ve üslup özellikleri doğrultusunda tarihlenmesidir. Tezin malzemesini macellum, Güney Hamam ve kentin güney girişinde yer alan Geç Dönem Meydanı'nın doğusundaki portikte ortaya çıkan döşemeler oluşturmaktadır. Çalışma, Anadolu'nun güney kıyısındaki büyük ölçüde gizli kalmış mozaik varlığının tanınması ve paylaşılmasına yaptığı katkının yanı sıra Perge'nin Roma İmparatorluk ve Geç Antik dönemlerdeki kentsel gelişimi ve komşu bölgelerle olan ilişkilerine ışık tutması bakımından da önemlidir.
Text and image in dialogue: Revisiting iron age Neo-Hittite stelae

Anıtsal hiyeroglif Luvice yazıtlar, Geç Tunç Çağı'nın sonunda Hitit Anadolu'sunda ortaya çıkmalarının ardından, Demir Çağı'nda Güneydoğu Anadolu ve Kuzey Suriye'de varlık gösteren Neo-Hitit devletlerinde sayıca çoğalıp çeşitlenmişlerdir. Bu yazıtlar, piktografik bir yazı sistemi olan Anadolu hiyeroglifleri ile oyulmuşlardır. Bu tez, yazıtı bir Fırtına tanrısı betimi ile beraber sergileyen, her biri M. Ö. 10. yüzyıl civarında üretilmiş üç stelin detaylı incelenmesi vasıtasıyla Anadolu hiyeroglif yazısının metinsel ve görsel bağıntılarını ele almaktadır. Yazı sisteminin deşifre edilip dilin çözümlendiği 20. yüzyılın ikinci yarısı ve 2000 lerin ilk yıllarında, bilimsel çalışmaların odak noktası yazının sisteminin ve dilin dilbilimsel ve morfolojik açıdan anlaşılması olmuştur. Fakat, yazı başlı başına görsel bir ifade biçimi olduğundan, yazıtın görselliğinin anıtın anlamlandırılmasında ki rolü de en az yazıtın metinsel içeriği kadar önemlidir. Bu nedenle, bu çalışmanın amacı, bütüncül ve karşılaştırmalı bir yaklaşım içinde yazının metinsel içeriğini, yazıtın anıt üzerindeki görsel ve semantik istif ve düzenini, piktogramların uygulanma metotlarını, görünümlerini ve konumlandırılmalarını, ve metin, yazı ve Fırtına tanrısı betimleri arasındaki ilişkileri irdelemektedir. Bu ilişki biçimleri, yazıtların birbirinden bağımsız ve ayrık özellikleri değil; tam aksine birbirleri ile etkileşip birbirlerine göre şekil alan, anlamsal bir bütünlüğü olan bir anıtın iç içe geçişmiş parçalarıdır. Böylece, metinsel ve görsel anlatım aynı anda ve birbiri ile bağımlı biçimde Anadolu hiyeroglifleri ile gerçekleşebilirken, oluşan anıt da hem metinsel hem de görsel bir esere dönüşmektedir.
Dorylaion'un Hellenistik dönem keramikleri

Bu çalışmada Dorylaion'un Hellenistik dönem keramikleri ele alınmıştır. Dorylaion'da 1989- 2009 yılları arasında gerçekleştirilen çalışmalarda bulunan Hellenistik dönem keramiklerinin gruplanıp, tarihlendirilmesi ve keramikler yardımıyla Dorylaion'un Hellenistik katmalarının tarihlerinin anlaşılması amaçlanmaktadır. Bu amaçla ilk olarak keramikler form ve bezeme bakımından gruplanarak farklı merkezlerden ele geçen benzer örneklerle karşılaştırılmış, bunun ardından da keramikler yardımıyla Hellenistik dönem tabakaları hakkında tarihlendirme önerileri sunulmuştur.
Bithynia Bölgesi tümülüsleri

Tezin amacını, antik Bithynia Bölgesi Tümülüsleri'nin incelenmesi oluşturmaktadır. Mevcut arkeolojik literatür, antik kaynaklar, kayıtlar, kronoloji, antik kültürler arasındaki etkişelim, aktarım bakımlarından değerlendirilen tümülüslerin, bölge içerisindeki genel karakterleri, tümülüs altı mezar binalarındaki mimari özellikler ve gömüt tipolojileri değerlendirilmeye çalışılmıştır. Bithynia Bölgesi'nin antik coğrafi sınırları dahilinde tespit edilen tümülüslerin, Phrygia, Mysia, Galatia, Thrakia ve Makedonia gibi komşu bölgeler ile olan ilişkisine değinilmeye çalışılmıştır. Tespit edilen toplam 340 Tümülüs içerisinde, 39 adetinde, mezar binasının varlığı ortaya konmuş ve gerek planlarına göre ve gerekse çatı örtü sistemlerine göre sınıflanmıştır. Özellikle mimari ve örtü teknikleri bakımından çevre kültürler ile olan ilişkilerine değinilmiş, bu bakımdan MÖ. 4. yüzyılın sonlarından itibaren özellikle Makedonia ve Thrakia ile olan etkileşimin yoğunlaştığı gözlemlenmiştir. İncelenen tümülüslerin genel kronolojisi, MÖ. 5. yüzyılın ikinci yarısı ile MS. 3. yüzyılın ilk çeyreği arasında bulunmaktadır.
Kıbrıs figürinlerinin doğuşu ve Doğu Yunan'daki dağılımı

arkeolojisi, özellikle terakota figürinleri bakımından son derece zengin bir yelpaze sunar. Bununla birlikte terakota figürinlerin yayılımına ilişkin kaynaklar dağınık ve bütün halde ele alınması gerekmektedir. Buradan yola çıkarak tez kapsamında, daha önce yapılmış arkeolojik çalışmalar ele alınarak bütünlük kurulması hedeflenmiştir. Kilanalizlerinden yola çıkmak yerine, daha çok Kıbrıs'ın erken dönem ilişkileri göz önüne alınarak ikonografik sanat anlayışı ele alınmıştır. Erken Arkaik Dönemden itibaren Kıbrıs sanat anlayışının, başta Rodos, Datça, Miletos ve Samos gibi Doğu Yunan kentlerine nasıl yansıdığı karşılaştırmalar halinde incelenmiş ve listelenmiştir. Çalışmada Kıbrıs'ın konumuna dikkat çekilerek, Kıbrıslı zanaatkarların Yunan sanatında oynadığı role yer verilmiştir. Böylece arkeoloji literatüründe ihmal edilmemesi gereken Kıbrıslı sanat anlayışı, zengin verilerden yola çıkarak yeniden güncellenmiştir.
Klasik ve Hellenistik Dönem antlaşma kabartmaları

Klasik Dönemde; özellikle MÖ 5. yy'ın son çeyreğinden itibaren yontu sanatında önemli gelişmeler olmuş ve bu dönemde Atina ile diğer Grek ve Anadolu şehirleri arasında yapılan antlaşmaların metni üzerinde bir de kabartma alanı bırakılarak, yapılan antlaşma ile ilgili temsili bir konu yerleştirilmeye başlanmıştır. Kesin tarihli olmaları bakımından bu eserler, plastik eserlerin dönem özelliklerinin anlaşılmasında ve stilistik bir kronoloji oluşturulmasında çok önemli bir yere sahiptir. Dönem sanatının stilistik ve biçimsel özelliklerini ayrıntılı bir şekilde kavrayabilme açısından önemli olan bu antlaşma kabartmalarının incelenmesi, daha sonra yapılacak araştırmalar için de iyi bir kaynak olacaktır. Attika'da politik amaçlı olarak kullanılan antlaşma kabartmaları birbirleriyle ve aynı dönemlerde yapılmış olan adak levhaları, steller, seramikler üzerindeki figürler ve değişik amaçlı olarak kullanılan diğer kabartmalarla karşılaştırılarak bu tip kabartmaların apayrı bir grup olduğu hatta kendi içinde de alt gruplara ayrıldığı sonucuna varıldı.
Lykaonia sikkeleri

Klasik Çağ'da, Konya ve Karaman'ı içine alan bölgeye Lykaonia denilmektedir. Lykaonia adının ise, Hititler dönemindeki Lukka'dan kaynaklandığı kabul edilir. Antik kaynaklarda Lykaonia'ya ilişkin olarak çok değişik sınır tanımlamaları verilmektedir. Bunun en önemli sebebi, bölgenin Dağlık Klikia'ya, İsauria, Pisidia ve Kappadokia gibi yönetilmesi güç bölgelerin merkezinde yer almış olmasıdır. MÖ I. binden günümüze kadar kesintisiz yerleşime sahne olan bölge Hellenistik Çağ'da 'polis' şeklinde teşkilatlandırılmıştır. Bölge, MÖ 25 yılında Galatialı Amyntas'ın ölümü sonucu Roma tarafından Asia eyaletinin oluşturulmasıyla Roma egemenliğine girmiştir. Doktora tez çalışmamızın konusu, Türkiye'deki arkeoloji müzelerine bilimsel kazılarla veya satın alma ve müsadere yolu ile kazandırılmış, sikke teşhirinde sergilenen ve deposunda bulunan Antik Dönem'e ait Lykaonia sikkelerinin incelenmesidir. Lykaonia Bölgesi'nde sikke basan kentlerin, başlangıcından Roma Dönemi'ne kadar olan sikke gelişimi gözlemlenerek bölgede bulunan sikkelerin envanterleri yapılarak grafik verilere ulaşılmıştır. Bu veriler 'Grek Sikkeleri' ve 'Roma Sikkeleri' başlıkları altında toplanmıştır. Bu başlıklar altında verilen katalogların ardından sikkelere dair değerlendirme yapılmıştır. Bu bilgilerin bir araya getirilerek değerlendirilmesi sonucunda kentlerin darp etmiş oldukları sikkeler üzerinde betimlenen konuların yorumlanması ile o kent hakkında bilgi sahibi olunmuştur. Bu sikkeler Lykaonia Bölgesi üzerine ilerde yapılacak bilimsel araştırmalara katkı sağlaması açısından da önemli birer belge niteliğindedir.
Geophysical exploration of Kinet Höyük: A comparison of the magnetic survey with the excavation results

Bu çalışma, Issos Ovasında yer alan Kinet Höyük'de gerçekleştirilen manyetikyüzey araştırması ve bu yüzey araştırmasına göre açılmış olan test açmalarınınsonuçlarını değerlendirmiştir. Bu karşılaştırma ile manyetik yüzey araştırma yöntemlerinin Kinet Höyük ve onu çevreleyen bölge içerisinde bulunan arkeolojik değerlerin bulunmasına katkısı incelenmiştir. Bu karşılaştırma sonucu jeomanyetikyüzey araştırma yöntemlerinin arkeolojiye katkısını ölçmüştür.
Doğu Anadolu Geç Demir Çağ merkezleri

Doğu Anadolu'da Urartu Krallığı'nın tarih sahnesinden silinmesinden (M. Ö. 6. yy sonu) bir sure sonra bölge, İran'dan gelen Akhaimenid sülalesi tarafindan istila edilir. Doğu Anadolu'da yapılan arkeolojik kazalarda ele geçen malzemeye göre; Geç Demir Çağ olarak bilinen dönem kendini polikrom veya monokrom boyalı genellikle 'Triangle ware' tarzında bezemeli çanak çömlek parçalan ile temsil eder. Yapılan çalışmalar sonucunda, Doğu Anadolu'da bu tarz malzemenin bir kısmı Erzincan/Alnntepe, ElazığTimikuşağı, Van/Karagündüz, Van Kalesi Höyuğü'nde stratigrafik düzen içinde ele geçirilmiştir. Bu merkezler dışında, bu döneme ait malzeme; Bayburt/Büyüktepe, Erzmcan/Cimintepe n, Van/Çavuştepe, Van/Eski Norgüh, Erzincan/Kaleciktepe, Malatya/Köşekerbaba, Erzurum/Sos Höyük, Diyarbakır/ Üçtepe, Van Kalesi ve Van/Zivistan'da düzensiz bir stratigrafi içinde ele geçirilmiştir. uı
Sagalassos'un kalıp yapımı kandilleri

Bu Yüksek Lisans tezinde Sagalassos antik kentinde bulunmuş olan pişmiş toprakkalıp yapımı kandiller incelenmiştir. Çalışma, 1990- 2004 yıllarında Sagalassoskentinde gerçekleştirilen kazı ve yüzey araştırmalarında ele geçen, tüm ve tüme yakın kalıp yapımı kandiller ile sınırlandırılmıştır. Kandiller ile birlikte 1990- 2004 yıllarında bulunmuş olan kalıplar da incelenerek değerlendirilmiştir.
Paleolitik uç tipleri ve Anadoluda'ki örnekleri

Paleolitik uç tipleri ve Anadolu'daki örnekleri konulu bu tez çalışmasında alt, orta ve üst Paleolitik dönemlerde yapılmış ve kullanılmış bir alet tipi olan uçlar anlatılmıştır. Uçları genel olarak, 'düzeltilerle ya da önceden tasarlanmış bir yontma tekniği ile, üçgen ya da yan üçgen bir biçim verilmiş, az çok sivri bir uçla biten aletlerdir' biçiminde tanımlayabiliriz. Bunun yanı sıra birçok araştırmacı tarafından yapılmış değişik uç tanımları da mevcuttur. Bu aletler hiç kuşkusuz ki ok, mızrak ucu ya da diğer avcılık faaliyetlerinde kullanıldılar. Alt Paleolitik dönemlerden itibaren kullanılmaya başlayan bu aletlerin pek çok ana ve alt tipleri bulunmaktadır. Bu aletler genellikle diğer alet tiplerinde olduğu gibi ilk bulundukları yatakların adıyla adlandırılmışlardır. Uçların Anadolu örneklerinde de bu gelenek devam ettirilmiştir. Türkiye'de yapılan prehistorya araştırmalarında en çok araştırılan bölgeler arasında, Akdeniz, doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri, kısmen Karadeniz ve İç Anadolu Bölgesi, özellikle de Ankara civarı yer almaktadır. Bu bölgeler içerisinde konumuzu oluşturan uçların daha çok Antalya Bölgesinde kazısı yapılan ve düzenli bir stratigrafi veren Karain Mağarası'nda, Doğu Anadolu Bölgesinde Kars civarında, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Kahramanmaraş ve Gaziantep civarlarında, İç Anadolu Bölgesinde Ankara civarında ele geçtiği görülmüştür.
Arkeolojik bulgular ve yazılı belgeler ışığında Hitit Krallarının libasyon sahneleri

Libasyon, ritüel sırasında kutsal bir sıvının, tanrılar adına önceden belirlenen kutsal alanlara akıtılması eylemidir. İlk uygarlıklardan başlayıp günümüze kadar devam eden libasyon sunumları, uygulandığı inanç sistemindeki kural ve kaidelere göre değişkenlik göstermektedir. Önasya uygarlıklarının bayram törenleri ve ritüellerinde, tanrıları yatıştırmak ve beslemek amacıyla yapılan libasyon sunumları, arkeolojik bulgular ve yazılı belgeler aracılığıyla öğrenilmektedir. Hitit krallarının arkeolojik bulgular ve yazılı belgeler ışığında libasyon sahnelerini incelediğimiz tez, Eski Hitit, İmparatorluk ve Geç Hitit dönemlerini kapsamaktadır. Libasyon sahnelerinin tarihsel gelişimine bakıldığında, en erken tarihli yazılı veriler Mezopotamya'da görülmektedir. Anadolu'da ilk libasyon sahnelerine, Asur Ticaret Kolonileri Dönemi'ne tarihlenen silindir mühür baskıları üzerinde yer alan betimlemeler vasıtasıyla ulaşılmaktadır. Hitit libasyon sahnelerinin öncülleri olan bu betimlemeler, Hitit tasvir sanatındaki libasyon sunumlarının temelini oluşturmaktadır. Hitit krallarının libasyon sahneleri, kabartmalı vazolar, orthostatlar, steller, gümüş ritonlar, silindir mühür baskıları ile kaya anıtı gibi arkeolojik bulgular üzerinde görülmektedir. Libasyon sahnelerinin sanat üslubu, dönemler arasında değişikliğe uğramaktadır. Yazılı belgelerde ise Hitit krallarının, bayram törenleri ve ritüellerde libasyon sunumu yaptığı okunmaktadır. Arkeolojik bulgular ve yazılı belgelerde yer alan Hitit krallarının libasyon sunumları ile ilgili veriler birbirini yapboz parçaları gibi tamamlamaktadır. Arkeolojik bulgular üzerinde görülen sahnelerdeki birçok figür ve nesnelerin, yazılı belgelerde tam karşılıkları bulunmaktadır.
Arkeolojik sit alanlarının tespiti, tescili, korunması ve yapılan uygulamalar doğrultusunda: Eskiyapar Höyüğü

Bu çalışmada, 3386 ve 5226 Sayılı Kanunlar ile değişik 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında kalan Taşınmaz Kültür Varlıklarının tespit, tescil ve korunmasına yönelik yapılan uygulamalara değinildi. Taşınmaz Kültür Varlıklarının önemli bir kısmını oluşturan sit kavramı ve sit türleri açıklanarak bu türün içerisinde yer alan Arkeolojik sitlerin tespiti, tescili, koruma ve kullanma esasları açıklandı. Arkeolojik sitlerin tespit, tescil ve koruma esasları doğrultusunda Eskiyapar Höyüğü'ne ilişkin yapılan işlemler araştırılarak sunuldu. Bu çalışmayı hazırlarken, ağırlıklı olarak ilgili kanun ve yönetmelikler kaynak alınmıştır. Bunun yanında, Eskiyapar Höyüğü, Ankara II Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu sorumluluk alanında kaldığı için ilgili kurul müdürlüğü arşivinden de yararlanılmıştır.
Aspendos'un Aphrodite Kastnietis Kültü

Aspendos, günümüzde Antalya'da Serik ilçesi, Belkıs mahallesi içerisinde, Antik Dönem'de Pamphylia Bölgesi'nde bulunan bir kenttir. Aphrodite Kastnietis kültü, Kallimachos, Strabon gibi antik yazarlardan öğrenildiği kadarıyla ve Kallimachos'unanlattığı hikaye ile bağlantılı olabileceği düşünülen drachmiler sayesinde muhtemelen kentin MÖ 5. yy'da kuruluşundan itibaren bilinen Hellenleştirilmiş ismi ile tanınmıştır. Erken Roma yıllarına ait bir sunak üzerinde tanrıçanın ismi 'Aphroditai Kastnietides'olarak çoğul gözükmektedir. Roma İmparatorluk Dönemi'ne kadar kültün herhangi bir tasviri bulunmamaktadır. İlk defa Augustus Dönemi'nde sikkeler üzerinde kültün yan yana gösterilmiş tasvirleri gözükmektedir. Gallienus Dönemi'ne kadar tasvirlergörülmeye devam etmiştir. Çalışmada sadece sikkeler üzerinde gözüken tasvirler için kronolojik bir katalog oluşturulmuştur. Bu katalog üzerinden ikiz kültün tipolojisi yapılmış olup toplamla 17 farklı tip ortaya çıkarılmıştır. Daha sonraki bölümlerde, 92 sikke üzerinden yapılan butipolojiden yararlanılarak ikiz kültün ikonografik ve kronolojik değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu bölümlerde kültün Anadolu kültleri ile özellikle ikonografik olarak benzerlik ve farklılıklarına yer verilmiştir. Aphrodite Kastnietis tasvirlerinin sadece sikkeler üzerinde görülmesinden dolayısikkelerin kalıp incelemeleri yapılmıştır. Bu sayede hem kült ikonografisinintarihlenmesi daha net verilmeye çalışılmış, hem de özellikle analiz bölümünde sikkekültilişkisi irdelenmiştir. Aphrodite Kastnietis üzerine şimdiye kadar bu kadar ayrıntılı bir çalışma yapılmamıştır. Aspendos kazılarında, bu çalışmadan elde edilen bilgiler ve tahminler doğrultusunda eksik kalan argümanların tamamlanması beklenmektedir. Ayrıca bu kültçalışmasının diğer Pamphylia kültleri üzerine çalışanlar için yardımcı bir kaynak olması ümit edilmektedir.
Antik Yunan kent-devleti 'polis'in özellikleri, ilgili araştırmalar ve Batı Anadolu'dan örnekler

Kentleşme ve kent olgusu Antik Yunan uygarlığının en önemli göstergelerinden biri olarak kabul edilir. Polise hem soyut bir takım içerikler yüklenmekte, hem de belli bir fiziksel çehre ile hayal edilmektedir. Ancak bu iki durum da polisin 'ne' olduğu tartışmalarında önemli ölçüde yer tutar. Polisin politik ve ekonomik karar alma içeriği bulunmakta, kült alanları ve kent sakinlerinin soy ilişkileri polisin ortaya çıkışında birleştirici etkenler arasında sayılmaktadır. Antik yazılı kaynaklar, özellikle Homeros ve Hesiodos'un metinleri, Arkaik şiirlerdeki ifadeler polis tanımında yol gösterici kabul edilmektedir. Ağır teçhizatlı bir ordu biçimi olan phalanksın ortaya çıkışı, tapınak ve kutsal alanların gelişimi, felsefenin ve lirik şiirin gelişimi gibi alanlar polisle ilişkilendirilmektedir. Antik Yunan kültürünün oluşumunu şekillendirmiş bu olguların polis kavramı ve kentsel çevre olmadan düşünülemeyeceği önerilmektedir. Ayrıca Tunç Çağı'ndaki gelişmeler de polisin ortaya çıkışında etken görülmektedir. Genellikle bir merkez yerleşme, onu çevreleyen bölge ve çevre bölgenin sınır kesimleri üçlü bir resim oluşturur. Yine de bu yerleşim düzeninin her poliste aranması gereği bulunmamaktadır. Kuşkusuz ilk ortaya çıktığı 8 .-7. yüzyıllardan sonraki gelişmeler de polisin karakterinde belirgin dönüşümler yaratmıştır. Araştırmalar ise daha çok bu ilk dönemleri tartışmaktadır.