'Incomplete project of modernity' Tadao Ando's modern architecture with traditional spirit

Sosyal bilimlerin diğer alanlarında olduğu gibi, mimarlık alanında da, sonsuz modernist ilerleme mitinin gücünü kaybetmesinin üzerinden otuz yıldan fazla zaman geçmemiştir. Tarihi bilginin ve geleneklerin, mimarlık alanında, salt sonsuz bir ilerleme uğruna, önyargılı bir şekilde yadsınmasına ve yasaklanmasına karşı, tepkiler doğmuştur. Bu tepkiler, birçok yönden dialektiğini hemen tüm tarihi ve geleneksel mimari verilerin yadsınması üzerine kurmuş olan modernist mimarlık geleneğinin otoritesine karşı bir ayaklanma ve patlayış olarak baş göstermiştir. Modern düşünce yolundaki bu yön değişikliği, özellikle gelenek ve modernite kavramları hakkında bazı çelişkili görüşlere yol açmıştır. Bu değişimin tarihselci dışavurumlarındaki abartılı formalizm, Habermas gibi bazı eleştirmenler tarafından modernist ideolojiye tamamen ters, anti-modernist, gerici bir tutum olarak değerlendirilmiştir. Habermas diyalektiğine göre, tarihin yeniden ele alınışı - eğer gerekliyse - gerici olmaksızın ancak modern rasyonalist düşünce çizgisinde kalmayı başararak gerçekleşebilir. Öte yandan, bazı eleştirmenler de, çağdaş düşüncede gelenek ve tarihe olan yaklaşımlardaki değişimlerin, modernist ideolojinin kendini yadsıma ve oto-kritik özeliklerinin sonucu olduğunu vurgulamaktadırlar. Bugün, bazı mimarlık grupları kendi kendilerini geleneksel mimarlık mirasından yeterince yararlanamamalarından ötürü eleştirmektedirler. Geleneği yadsımanın ve küçümsemenin yerini, onu yeniden keşfetmek ve yeniden yorumlamak almıştır. Geleneksel mimarinin yeniden ele alınışı elbette geçmişş normlara sığınmadan da yapılabilir, bu ise modern tasarım yaklaşımları içinde yorumlamalarla sağlanabilir. Bu yaklaşımlar içinden üzerinde durum araştırması yapılmak üzere, yoğun felsefi içeriği ile dikkat çeken bir örnek olarak, Tadao Ando'nun mimarisi seçilmiştir. Birinci bölümde tez, problem alanının ve argümanlarının anlatımı ile başlamaktadır. Modernite ve gelenek kavramlarının problemli tartışmaları kapsamında oluşmuş sınırlı bir problem alanı olarak 'kritik bölgeselci' yaklaşımlar, Kenneth Frampton'ın tanımlamalarına dayanarak ele alınmaktadır. Birinci bölüm, gelenek ve modernite kavramları arasındaki diyalektik zıtlıkları ve etimolojik kavramsal ayrılıkları vurgulayarak, tartışmaya teorik bir zemin oluşturmayı amaçlamaktadır. Kavramlara, rasyonalist bakış açılarından, gelenek konusunda Kari Popper'ın düşüncelerine ve modernitenin doğası hakkında Jürgen Habermas'ın fikirlerine dayanılarak açıklık getirilmektedir. Böylece, aslında 'gelenek' ve 'modernite'nin birbirine taban tabana zıt iki kavram olmak yerine, birbirine dönüşebilen, birbirinin içinde devam edebilen ve birbirini eleştirebilen ayrılmaz kavramlar oldukları vurgulanmak istenmiştir. Birinci bölümde ayrıca, teorik tartışmaları bazı noktalarda Ando'nun eserleriyle çakıştırarak, Tadao Ando durum araştırması için bir hazırlık yapılmaktadır. İkinci bölüm Tadao Ando mimarisi hakkındaki durum incelemesinden oluşmaktadır. Çalışma, öncelikle Ando'nun biyografisi, Japon geleneksel mimarisi ve Shinto kültürü üzerine bazı bilgileri de içererek, Ando mimarisinin entelektüel ve kültürel arka-planını ortaya koymaktadır. Bu bölümde, Japon doğa, zaman ve varoluş anlayışlarındaki farklılıkları netleştirmek açısından değişik kavramlar ele alınmaktadır. Dikkat çeken felsefi bir örnek olarak Ando mimarisi üzerinde modernite ve gelenek diyalektiği tartışılmaktadır. Örnek inceleme, özellikle Ando'nun geleneksel kavramları modern tasarım yorumlarına çevirmedeki kritik yaklaşımını sergilemek amacıyla birçok yönden değerlendirilmektedir. İkinci bölüm, ayrıca Ando hakkında yazılı bazı eleştirilere de yer vererek, seçilmiş üç binasının estetik analizi ile son bulur. Ando'nun eserlerinde gelenek ve modernite arasındaki sözde çelişkinin nasıl aşıldığını tecrübe ettikten sonra, üçüncü bölümde benzer problemler için, Ando mimarisinde ardıl incelemelere yol açacak önerilerle sona ermektedir.