turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Exploring house price dynamics: An agent-based simulation with behavioral heterogeneity

Günümüzdeki üretim ve paylaşım düzeninde konut sadece insanların temel barınma ihtiyaçlarını karşılamaya yarayan fiziksel bir varlık değildir. Konut, aynı zamanda piyasalarda ticareti yapılmak üzere üretilen bir meta ve yatırım amacıyla satın alınan iktisadi bir varlıktır. Konutların yanlış fiyatlandırılmasının bireyler, firmalar, endüstriler, ulusal ekonomiler ve nihayet küresel ekonomi için ciddi olumsuz sonuçları olduğu bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı bu karmaşık varlığın fiyat dinamiklerini analitik bir çerçeve içinde araştırmaktır. Çalışma, son yıllarda yapılmış olan benzer araştırmalardan yola çıkarak, henüz gelişmekte olan davranışsal iktisadi kuramlarının bu amaca katkı sunabileceği tezini öne sürmektedir. Bu tezi desteklemek amacıyla, çalışma önce konut fiyatlarına dair farklı bakış açılarını, neoklasik ve davranışsal iktisatçılar arasında son yıllarda süregelen bir tartışma bağlamında kuramsal bir çerçeveye yerleştirmektedir. Sonrasında ise, Dört Kadranlı Model olarak bilinen bir modeli geliştirerek analitik olarak izlenebilen çok etmenli bir benzetim modeli sunmaktadır. Söz konusu geliştirilmiş model, bilhassa davranışsal çoktürelliğin ve dinamik davranış değişikliklerinin mevcut modeli ne ölçüde geliştirdiğini araştırmaktadır. Çalışma, önerdiği modeli İstanbul konut piyasasından Ocak 2010 ve Eylül 2015 tarihleri arasında elde edilen veriler ile sınamaktadır. Sonuçlar hem davranışsal çoktürelliğin hem de dinamik davranış değişikliklerinin konut fiyatlarının araştırılmasında önem arz ettiğini ortaya koymaktadır. Çalışma, çizdiği kuramsal çerçeveye ve önerdiği benzetim modelinden edilen bulgulara dayanarak konut piyasalarıyla ilgilenen karar alıcıları, araştırmacıları ve sivil toplum örgütlerini eş-güdüm dahilinde harekete geçmeye davet etmektedir.
Ekonomik büyümenin derin belirleyicileri: Orta gelir düzeyindeki ülkeler örneği

Ekonomik büyümeyi açıklamak için geliştirilen modellerin temel amacı, ülkeler arası gelir farklılıklarının nedenlerinin tespit edilmesidir. İktisat literatüründe; ekonomik büyümenin belirleyicilerini açıklayan yaklaşımlar doğrudan ve derin belirleyiciler olmak üzere iki ana grupta incelenmektedir. Büyümenin doğrudan belirleyicileri; işgücü, fiziki sermaye ve teknoloji düzeyidir. Bu çalışmada, kurumlar, entegrasyon, coğrafya ve kültür şeklindeki derin belirleyicilerin ekonomik büyüme sürecindeki yeri ve önemi incelenmektedir. Bu çalışmanın amacı, kurumsal yapının ülkeler arası iktisadi performans farklılıklarının nedeni olduğu hipotezinin araştırılmasıdır. Bu amaç doğrultusunda hazırlanan çalışmada, kurumsal kalite ile iktisadi büyüme arasındaki nedensellik ilişkisi, 29 orta gelirli ülke için 2005- 2017 dönemi yıllık verileri kullanılarak panel veri yöntemi ile araştırılmıştır. Çalışmada kullanılan panel veri seti için öncelikle yatay kesit bağımlılığı test edilmiş; bulunan sonuca göre gerekli birim kök testi yapılmıştır. Daha sonra, kurumsal kalite ile ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkisinin belirlenmesi için Dumitrescu-Hurlin (2012) panel nedensellik testi uygulanmıştır. Analiz sonucuna göre, ekonomik büyümeden yargı bağımsızlığı ve hukukun üstünlüğüne doğru bir; mülkiyet haklarının korunmasına doğru iki yönlü nedensellik ilişkisi bulunmaktadır.
Türkiye'deki doğal gaz dağıtım şirketlerinin stokastik sınır analizi yöntemi ile etkinlik analizi

Türkiye'de doğal gaz dağıtım şirketlerinin tarifeleri EPDK tarafından belirlenmektedir. Fiyat tavanı yöntemine göre yapılan bu belirlemede şirketlerin maliyetlerini düşürmek yoluyla daha etkin çalışmaları teşvik edilmektedir. Bu çalışmada Türkiye'de faaliyet gösteren 55 doğal gaz dağıtım şirketinin 2013- 2015 yılları arasındaki teknik etkinlikleri Stokastik Sınır Analizi yöntemi ile incelenmiştir. Bu amaçla, Battase ve Coelli (1992) modelinden (M92) dört ve Battase ve Coelli (1995) modelinden de (M95) beş adet olmak üzere toplamda dokuz adet Stokastik Sınır Analizi modeli kullanılmıştır. Bu modeller için girdi olarak işletme gideri; çıktı olarak ise tüketici sayısı, tüketim miktarı, hat uzunluğu ve km2'ye düşen acil müdahale araç sayısı belirlenmiştir. Ayrıca M95 modellerine çevresel faktör olarak tüketici sayısının tüketim miktarına oranı ve ısıtma gün derecelerinin tersi eklenmiştir. Modellerde şirketlerin 2013 - 2015 yılları arasındaki panel veriler kullanılmış ve veriler Frontier 4.1 programı ile analiz edilmiştir. Tahmin edilen model sonuçları incelendiğinde, modelde yer alan katsayı tahminlerinin işaretlerinin ve anlamlılık düzeylerinin oldukça tatmin edici olduğu gözlemlenmiştir. Tahmin yapılan modellerde katsayıların bir tutarlılığa sahip olduğu; ayrıca, alternatif tüm modellere göre hat uzunluğu hariç tüm çıktıların doğal gaz dağıtım şirketlerinin etkinliğinin iyileştirilmesinde önemli olduğu görülmüştür. Yine modellerin hesaplanan varyans oranına göre, birleşik hata terimi içerisinde rassal hataların önemsiz bir seviyede olmadığı gözlemlenmiştir. Bu doğrultuda ortalama varyans oranları, çalışma için SSA'nın doğru bir tercih olduğunu göstermektedir. Alternatif modellerin etkinlik tahminleri incelendiğinde, M92 ve M95 modellerinin ortalama etkinlikleri arasında çoğunlukla önemli bir değişme olmamasına rağmen şirketlerin etkinlik skorlarında ve sıralamalarında önemli değişimler gözlemlenmiştir. Bu sonuç M95 modelleri için belirlenen çevresel faktörlerin bazı şirketlerin etkinlik skorlarını yükseltmesine karşın bazı şirketlerin etkinlik skorlarını düşürmesine bağlanabilir.
Dezenflasyonun maliyetleri ve dezenflasyon politikalarının başarı koşulları

Enflasyon neden olduğu maliyetler itibariyle iktisadi gelişmenin önündeki en büyük engellerden biri olarak kabul edilmektedir. Enflasyon ekonomide belirsizlik yaratarak gerektiği kadar yatırımların yapılmamasına, yapılsa bile üretime katkısı olmayan alanlara yatırımların gitmesine neden olarak uzun vadede fakirleşmeye sebep olmaktadır. Bu yüzden enflasyonun düşürülmesi gerekmektedir. Bu çalışmada amaç dezenflasyon politikalarının başarıya ulaşması için gereken koşulları saptamak ve bu bağlamda hangi maliyetlere katlanılması gerektiğini belirlemektir. Dezenflasyonun başarısı iki tür kazançtan vazgeçmeyi gerektirmektedir. Bunlardan birincisi senyoraj kazançları iken diğeri ise Phillips Eğrisi bağlantılı kazançlardır. Bu kazançlar nedeniyle enflasyonist politikalar izlenmektedir. Eğer bir ülke senyoraj kazançlarından vazgeçerse para arzını kontrol etmiş olacak, böylece enflasyonu kontrol etmiş olacaktır. Phillips Eğrisi bağlamında ise artan işsizlik pahasına enflasyonun düşürülmesi tercih edilerek enflasyonu düşürme konusunda çok kararlı olunduğu belirtilerek enflasyon beklentileri kırılacak ve güven ortamı sağlanacaktır. Güven ortamının sağlanması da dezenflasyon politikasının daha az maliyetlere katlanılarak başarılmasını sağlayacaktır. Dezenflasyon politikası uygulaması sonucu devlet hem senyoraj gelirlerinden mahrum kalmakta, hem de kısa vadede işsizliğin artmasına neden olmaktadır. Ama sonuçta enflasyon düşürülmüş ve gelecek hakkında planlamalar daha rahat yapılabilir hale gelmiş olduğundan uzun vadede ekonomik büyümenin sağlanabildiği bir ortam oluşturulmuş olmaktadır. Dolayısıyla bir ülkede enflasyonun düşürülmesi ve iktisadi gelişmenin sağlanması istemiyor ise dezenflasyon politikasının vazgeçilen senyoraj gelirleri ve artan işsizlik pahasına gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Türkiye'de uygulanan dezenflasyon politikaları değerlendiğinde başarısızlıkla sonuçlandıkları görülmektedir. Otuz yıldır süren enflasyon tek başına bunun bir ispatıdır. Başarısızlık nedenlerinden en önemlisi Türkiye'de parasal ve mali disiplinin bir türlü sağlanamamasıdır. Yapılan ekonometrik çalışmada senyoraj ile bütçe açığı arasında ilişkinin çok kuvvetli olmadığı, ama az da olsa senyoraj yoluyla devletin kendisine gelir sağladığı saptanmıştır. Bunun sebebi olarak son yirmi yılda bütçe açığı finansmanında devletin iç borçlanmaya ağırlık vermesi gösterilebilir. Phillips Eğrisi bağlantılı kazançlara bakıldığında ise son on beş yıllık dönemi kapsayan verilerle yapılan çalışmada geleneksel anlamda Phillips İlişkisine rastlanmamış olup, tam tersi yönde işleyen bir ilişki bulunmuştur. Yapılan kısa dönemli analizde anlamlı sonuçlara ulaşılamazken, uzun vadede üretim ile enflasyon oranı arasında ters yönde bir ilişkiye rastlanmıştır. Bu durum, enflasyonun belirsizlik yaratarak geleceğe yönelik yatırımları engellemesi ile açıklanabilir. Bundan dolayı da enflasyonu düşürmeye yönelik politikaların üretimi artırma açısından kararlı bir şekilde uygulanması ülke açısından faydalı olacaktır. IV
Stokastik programlama yaklaşımı ile portföy optimizasyonu: İMKB' de bir uygulama

Portföy optimizasyonu farklı yatırım kategorileri arasından seçim yapılmasını sağlayan sistematik bir yöntemdir. Bu yöntem, yatırım yapılacak menkul kıymetlerin farklı sınıflara tahsis edilmesi için en iyi yöntemin kullanılmasını amaçlamaktadır. Portföy optimizasyonu riskin ve portföyün getirisinin belirlenmesinde kullanılmaktadır. Menkul kıymetlerin gelecekte alabileceği değerler tam olarak tahminlenememekte; ancak tesadüfi ya da belirsiz olarak ele alınabilmektedir. Bu çalışmada, portföy optimizasyonu probleminin çözümü için İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'ndan Ocak - Nisan 2008 tarihleri arasındaki hisse senetlerinin günlük verileri kullanılmıştır. Seçilen farklı hisse senetleri için farklı yatırımcı tipleri göz önüne alınarak altı farklı senaryo oluşturulmuş ve bu senaryoların çözümlenmesiyle maksimum getirinin elde edilmesi amaçlanmıştır.
Türkiye imalat sanayi ihracat arz fonksiyonu: Panel veri analizi

Ülkeler arasındaki ticari ve mali ilişkilerde sağlanan bütünleşmenin bir sonucu olarak coğrafi sınırların bir önemi kalmamış; uluslararası ticaret ilişkileri ülkelerin siyaset ve ekonomi politikalarına yön verir hale gelmiştir. Dolayısıyla ülkelerin ekonomi politikaları sadece ticari ilişkiler, yatırımlar, sermaye hareketleri, teknoloji ve bilginin dağıtımı gibi fırsatlarla değil; küresel ekonomik krizler, artan rekabet ve güç kazanma çabaları gibi tehditler ile de bağdaştırılmalıdır. Diğer gelişmekte olan ülkeler gibi Türkiye'nin de küresel bütünleşme sürecinden beklentisi; ekonomik, politik, sosyal ve askeri anlamda istikrarlı ve güçlü bir devlet olmaktır. Bu nedenle, uygulanması planlanan politika ve stratejiler de bu amaca uygun olarak belirlenmektedir. Türkiye'nin iktisadi alanda izlediği stratejiler incelendiğinde, sanayileşmenin büyüme ve kalkınmada itici güç olarak kabul edildiği göze çarpmaktadır. Özellikle 1980 yılında benimsenen ihracata yönelik sanayileşme stratejisinin bir gereği olarak belirlenen sanayileşmenin hızlandırılması, ihracatın özendirilmesi ve ithalata bağımlılığın azaltılması hedefleri, bunun açık bir göstergesidir. Sanayileşme ve dış ticaretin bu önemleri nedeniyle çalışmanın amacı, Türkiye'nin toplam dış ticareti içinde önemli bir pay sahibi olan imalat sanayinin ihracat arz fonksiyonunu analiz etmektir. Çalışmada ihracat arzını alt sektörler bazında inceleyerek sektörler arasındaki heterojenliğin dikkate alınması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda imalat sanayi ihracat arz fonksiyonu, ISIC Rev. 4 Düzey 2 imalat sanayi alt sektörlerinden 9'una ait zaman serileri kullanılarak oluşturulmuştur. Fonksiyonun tahmininde, yatay kesit ile zaman serilerini bir araya getiren panel veri yöntemi tercih edilmiştir. Panel veri analizinin gerekleri doğrultusunda, öncelikle Sabit Etkiler yaklaşımının uygun olduğu belirlenmiş; ardından tahmin öncesinde yapılması gereken testler uygulanmıştır. Son olarak ise ihracat arz fonksiyonu, Driscoll-Kraay Tahmincisi kullanılarak tahmin edilmiş; marjinal etkilerin yorumlanabilmesi amacıyla kısa dönem esneklikler hesaplanmıştır. Tahmin sonucunda, ihracat arz fiyatı ile ihracat miktarı ve ithalat birim değeri arasında doğru yönlü; ihracat arz fiyatı ile çalışılan saat başına ücret arasında ise ters yönlü bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca ihracat arz fiyatının ihracat miktarı, ithalat birim değeri ve çalışılan saat başına ücretteki değişimlere karşı duyarlılığının az; kapasite kullanımındaki değişimlere karşı ise katı olduğunu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar, ithalata bağımlılığın ve kapasite kullanımı yetersizliğinin Türkiye imalat sanayindeki sorunların başında geldiğini göstermiştir.
1980 sonrası Türkiye ekonomisi ve dış ticaret gelişimi

Türkiye ekonomisi 1980 sonrası dönemde, ithal ikameci sanayileşme politikalarını geride bırakarak, dışa açık sanayileşme stratejilerini hayata geçirmiş ve ihracat odaklı sanayileşme politikaları uygulamıştır. Ancak dönemin hiç şüphesiz derin yarası haline gelen kronikleşen yüksek enflasyon, diğer yandan artan iç ve dış borçlar, ihracatın ithalata bağımlılığının her geçen gün artması sonucu artan cari açık problemi ve aşırı değerlenen Türk Lirası gibi makroekonomik yapısall sorunlar ülkenin ciddi krizlere sürüklenmesinde önemli rol oynamıştır. Türkiye yaşadığı ciddi ekonomik krizlerle büyük bir çıkmaza sürüklenirken, 2000 sonrası dönemde ülkede sağlanan ekonomi, siyaset ve dış ticaret alanlarında uygulanan yeni dönüşüm politikaları sayesinde birçok olumlu gelişme yaşanmış ve makroekonomik verilerimizde önemli ölçüde iyileşmeler sağlanmıştır. Dış ticaret hacmimiz her geçen gün artmış, ihracat ve ithalat verilerimizde kayda değer gelişmeler yaşanmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde 1980- 2013 yılları arasındaki Türkiye Ekonomisi temel makroekonomik veriler; enflasyon, işsizlik, büyüme, iç ve dış borçlar, doğrudan yabancı yatırımlar, GSYH ve kişi başına düşen gelir başlıkları altında incelenmiştir. İkinci bölümde yine aynı dönem arasında yaşanan dış ticaret gelişmeleri; ihracat-ithalat, dış ticaret politikaları, sektörel gelişmeler, dış ticaretteki yapısall sorunlar, Gümrük Birliği ve ülkemize etkileri başlıkları altında incelenmiştir. Çalışmanın son bölümünde ülkemizin 2023 dış ticaret ve ekonomi hedefleri üzerinde durulmuştur.
Kapitalizmin yaşam mücadelesi ABD tipi piyasa kapitalizmi ve Çin tipi devlet kapitalizminin karşılaştırılması

1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılması ile dünya, ABD liderliğinde tek kutuplu bir döneme girmiştir. Piyasa kapitalizminin daha da güçlenmesine sebep olan küreselleşme olgusu da yine bu dönemde ABD liderliğinde küresel siyasi alan tek kutuplu bir alana dönüşmüş ve tüm dünyayı etkisi altına almıştır. Ülkelerin arasında ticari ve finansal sınırların ortadan kalktığı bu model içerisinde, bu modele alternatif bir başka kapitalist ekonomi modelinde, devlet kapitalizmi adı altında bir süre sonra küresel kapitalizm aktörlerinin gündemine girmiştir. Nitekim 2008'de ABD'de yaşanan ve tüm dünyayı etkileyen kriz sonrasında devlet kapitalizmi ile yönetilen ekonomilerin daha az zarar gördüğü gözlenmiştir. Bu kriz sonrasında devlet kapitalizmi yükselen yeni değer olma yolunda hızla ilerlemektedir.
Nominal çapa politikaları ve enflasyon tahmini hedeflenmesinde Türkiye örneği

Enflasyonun düşürülmesinde ve fiyat istikrarının sağlanmasında, tüm parasal rejimlerin ortak özelliği olarak dikkati çeken, herhangi bir şekilde nominal çapa/çapaların kullanılmasıdır. Belli bir değişkeni hedeflemek ya da bir değişkeni nominal çapa olarak kabul ederek bunun yardımıyla hedefe ulaşmaya çalışmak merkez bankaları açısından sıkça görülen bir uygulamadır. Bu çalışmada fiyat istikran amacına yönelik olarak para politikası stratejisi içinde nominal çapa politikalarının, uygulamadaki işleyişi ve enflasyonu düşürmedeki rolü üzerinde durulmuştur. Alternatif çapa uygulamaları olarak, para arzı, döviz kuru ve enflasyon hedefli çapa politikaları üzerinde durulmuştur. Bu çapaların seçilmesinde, geniş kuramsal literatüre konu olma, ve belli başlı büyük istikrar programlarının ana bileşeni olma gibi kriterler dikkate alınmıştır. Tezin uygulamalı kısırımda ise, Türkiye örneğinde nominal çapa seçimi ve çapa politikası olarak enflasyon tahmini hedeflemesinin ekonometrik analizi ve enflasyon hedeflemesine yönelik alternatif simülasyon uygulamaları yapılmıştır.
Devresel dalgalanma teorilerinin analizi ve Türkiye ekonomisi üzerine bir uygulama

Bu çalışmada öncelikle konjonktür olgusu ana hatlarıyla tanıtılmaya çalışılmış, ardından konjonktür teorileri konjonktürü ortaya çıkaran neden açısından sekiz gruba ayrılarak incelenmiştir. Daha sonra bu teorilerin analizinden elde edilen bulgular ışığında Türkiye ekonomisine dair bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Yapılan ekonometrik analizin amacı, para arzı, TÜFE, sanayi üretimi, özel nihai tüketim ve diğer bazı iktisadi değişkenlerdeki dalgalanmaların, bir ekonomide konjonktürel hareketlerin karakteristik bir göstergesi olarak nitelendirilebilecek GSYİH'daki dalgalanmaları ne derece açıklayabildiğim tespit etmektir. Böylelikle, Türkiye ekonomisine ilişkin devresel dalgalanmaların sebeplerinin daha çok reel faktörlerden mi yoksa parasal faktörlerden mi kaynaklandığı saptanmaya çalışılmıştır. Sekiz grupta topladığımız toplam 23 teorinin analizi sonucunda devresel dalgalanmaları başlatıcı faktörler arasında aşırı yatırım, yetersiz tüketim, iktisadi yenilikler, üretim kesimleri arasındaki dengesizlik, parasal değişim, faiz, bekleyişlere dayalı ya da psikolojik etmenler, reel şoklar ve teknoloji şokları gibi olguların ön plana çıktığını görmekteyiz. Konjonktürün nedeni bu faktörlerden hangisine bağlanırsa bağlansın, neredeyse tüm teoriler dalgalanmalarda yatırımların oynadığı rolü belirtmek gereği duymaktadırlar. O nedenle, konjonktür dalgalanmalarında yatırımların oldukça stratejik bir faktör olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Nitekim, ele alınan bu 23 teorinin tamamı yatırımlara bakış açılarına göre aşağıdaki üç grup altında toplanabilmektedir:. Konjonktürün nedenini toplam net yatırımlardaki dalgalanmalara bağlayan teoriler,. Teknolojik ilerlemelerin ve yeniliklerin firmaları etkilemesi suretiyle net yatırımları ve dolayısıyla iktisadi faaliyeti dalgalandırdığını vurgulayan teoriler,. Bankacılık sisteminin yarattığı kaydi paranın yatırım harcamalarında daralma ve genişleme meydana getirerek dalgalanmalara sebep olduğunu ifade eden teoriler. Çalışmanın uygulama bölümünde Türk ekonomisindeki genel iktisadi faaliyetin bir göstergesi olarak alınan GSYİH'nın sanayi üretimi, özel nihai tüketim ve Mİ para arzındaki dalgalanmaları yansıttığı, buna karşılık sermaye oluşumu, sanayi üretimi, tüketim ve M2 para arzı gibi değişkenlerin de GSYİH üzerinde belirleyici olduğu sonucu elde edilmiştir. Sermaye birikimi ve sanayi üretimi gibi yatırımlarla doğrudan ilişkili iki değişkenin GSYİH üzerindeki belirleyici etkisi, teoriler bölümünden elde edilen, 'yatırımların konjonktür üzerinde stratejik bir etkiye sahip olduğu' yönündeki sonucu teyid eder niteliktedir.
The political economy of corporations in the late Ottoman empire and early Turkish Republic (1908 - 1929)

İş dünyasındaki çıkar grupları ile bunların kamu ve özel yararıyla olan ilişkisini inceleyen geniş bir yazın vardır. Ancak Türkiye'de bulunan iş dünyasındaki çıkar gruplarının tarihsel evrimi hala yeterince çalışılmamıştır. 2. Meşrutiyet'in ilanı ile birlikte, Osmanlı İmparatorluğu'nda kurulan anonim şirketlerin sayısında ciddi bir artış gerçekleşmiştir. Özellikle, 1. Dünya Savaşı sırasında, milli iktisat politikalarının sonucunda, Müslüman-Türk girişimciler bu şirketlerde daha fazla yer bulmaya başlamıştır ve söz konusu politikalar, Ankara'daki yeni hükümet tarafından da 1920li yıllarda devam ettirilmiştir. Bu çalışmada, 1908 ve 1929 yılları arasındaki dönemde kurulan anonim şirketlerin ekonomi politiği ve şirketlerin zaman içerisinde nasıl bir evrim geçirdikleri incelenmektedir. Bu çalışma ekseninde, ana savımız, siyasi anlamda karışıklığın egemen olduğu bir dönemde, Osmanlı İmparatorluğu'nda ve sonrasında Türkiye Cumhuriyeti'nde, geç-geç kalkınmış bir coğrafya olarak, kısıtlı sermaye birikiminin ve sınırlı bir siyasi otoritenin olduğu bir ortamda, ayrıca esnaf gibi geleneksel sınıfların bulunduğu bir ülkede, Osmanlı kurumsal mirasının anonim şirketlerin evrimi açısından belirleyici bir etken olduğudur.
Küreselleşmenin oluşum süreci ve Türkiye

Son on beş yıldır uluslararası sistemde, ekonomik, siyasal ve sosyal alanlarda köklü değişmeler yaşanmaktadır. İki Almanya'nın birleşmesi ve S. S. C. B.'nin dağılması ile dünya yeniden yapılanma sürecine girmiştir. Bu yapılanma küreselleşme sürecini hissedilebilir hale getirmiştir. Küreselleşme, ülkelerin ekonomik, sosyal ve siyasal açıdan bütünleşmesidir. Bunda dünyadaki bilimsel ve teknolojik gelişmelerin hızlanması ve sermayenin uluslararası akışkanlığının artmasının önemli bir payı vardır. Uzun zamandır yaşanan küreselleşme süreci ülkelerin yeni politikalara gereksinimlerini artırmaktadır. Türkiye'nin de küreselleşen dünyada ağırlığını artıracak aktif bir role sahip olması için önceliklerini, politikalarını yeniden belirleyip, eksikliklerini gidermesi gerekmektedir.
Enerji tüketimi ve ekonomik büyüme için Türkiye üzerine bir modelleme

Enerji, birçok tüketim faaliyetine en önemli girdi olarak katıldığından, günümüzde ülkelerin ekonomik ve sosyal kalkınmalarında en temel faktörlerin başında yer almaktadır. Bu nedenle enerji tüketimi ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki, son 30 yıldır enerji ekonomisinde ülkeler tarafından yoğun olarak incelenen konular arasında yer almaktadır. Ülkemizde de enerji tüketimi ve talebi her geçen gün arttığından, bu iki kavram arasındaki ilişkinin incelenmesi, Türkiye ekonomisine yön veren politikaların da belirleyicisi olmaktadır. Bu çalışmada Türkiye bağlamında 1980- 2011 döneminde enerji tüketimi ile GSYİH arasındaki nedensellik ilişkisi, birincil enerji tüketimi, GSYİH, işgücü ve gayri safi sabit sermaye oluşumu değerleri kullanılarak incelenmiştir. İlk bölümde dünyada ve Türkiye'de birincil ve ikincil enerji kaynaklarının kullanımları tablolar ve şekiller yardımıyla yorumlanmış, ayrıca Türkiye'nin enerji politikaları ve EPDK ile ilgili bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde ekonomik büyüme modelleri açıklanarak, iki kavram arasındaki ilişkinin teorik kısmından bahsedilmiştir Üçüncü bölümde ise durağanlık için birim kök testleri, kısa dönemli politika şoklarının sonuçlarını tespit edebilmek için etki-tepki ve varyans ayrıştırma analizi, nedensellik için Granger nedensellik testi kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda işgücünden GSYİH'ya tek yönlü, işgücünden sermaye stokuna tek yönlü ve yine işgücünden enerji tüketimine tek yönlü bir Granger nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Enerji tüketimi ile GSYİH arasında ise herhangi bir nedensellik ilişkisi bulunamamıştır.
Country risk ratings and developing countries

Son on yıllarda, küresel piyasalarda yaşanan finansal serbestinin sonucu olarak, dünya çapında yatırım olasılıkları artmış ve bu gelişme birçok fırsatla birlikte risklerin oluşmasına neden olmuştur. Bu yüzden ülke riski analizi çok önem kazanmıştır. Bu gelişmelere bağlı olarak, akademisyenler ve pratisyenler ülke risklerini doğru ve eksiksiz bir yolla ölçmek için farklı değerlendirme modelleri geliştirmişlerdir. Bu çalışmada, öncelikle, ülke riski kavramı ve literatürde kullanılan farklı tanımlar tartışılmıştır. Ardından, ülke riski değerlendirme yöntemleri olan nitel yaklaşım, derecelendirme ve nicel analiz irdelenmiştir. Bu yöntemlerden, derecelendirme yöntemi ülke risk derecelendirmeleri yayınlayan kurumlar ve derecelendirme yöntemleri esas alınarak kapsamlı bir biçimde incelenmiştir. Son olarak, Feder ve Just (1977)'nin modeline dayanan, gelişmekte olan ülkelerin borç öteleme davranışlarının nedenlerini anlamak için nicel bir analiz yapılmıştır.