turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
2007-2009 küresel finans krizinin incelenmesi ve kriz sonrası Türkiye'de makro ihtiyati politika uygulamaları

Küresel finansal kriz öncesinde dünya genelinde uygulanan para politikalarına bakıldığında, genellikle fiyat istikrarı odaklı bir yapı dikkat çekmektedir. Nitekim söz konusu yapı içerisinde finansal istikrar ya geri planda kalmakta ya da bazen tamamen göz ardı edilmektedir. Merkez bankaları arasındaki hakim görüş fiyat istikrarı hedefine sıkı sıkıya bağlı kalındığı takdirde, hem makroekonomik hem de finansal istikrarın kendiliğinden gerçekleşeceği yönündedir. Ancak küresel kriz para politikasında ezberleri bozmuş, para politikası ile finansal düzenlemelere dair yeni bir dönem başlatmıştır. Yaşanan kriz; merkez bankalarının fiyat istikrarı yanında finansal istikrarı da gözetmeleri ve varlık fiyatlarındaki aşırılıklara karşı duyarsız kalmamaları gerektiğini açık bir biçimde ortaya koymuştur. Bu çalışmanın amacı, 2007- 2009 küresel finans krizinin incelenmesi ve krizin merkez bankacılığına yansımalarını ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak; krizin nedenleri, krizden çıkış sürecinde uygulanan politikalar, para politikası stratejisine ilişkin krizden çıkarılan dersler ve varlık fiyat balonlarının yönetimde merkez bankalarının rolü incelenmiştir. Daha sonra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 2010 yılının sonlarından itibaren, fiyat istikrarından ödün vermeden finansal istikrarı destekleyici bir amaç olarak gözeterek tasarladığı yeni politika stratejisine ilişkin detaylı bilgiler verilmiştir. TCMB tarafından asimetrik faiz koridoru, zorunlu karşılıklar ve rezerv opsiyon mekanizmasının gerektiğinde döngüsellik karşıtı makro ihtiyati bir araç olarak kullanıldığı görülmüştür. Makro ihtiyati politikaların uygulanmasından sonra Türkiye'nin küresel faktörlere karşı duyarlığının önemli ölçüde azaldığı ve yeni politika stratejisinin oldukça başarılı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Determinants of economic growth in ethiopia: A time series analysis, 1980-2014

Bu tezi, Etiyopya'daki ekonomik büyümenin belirleyicilerini araştırmaya çalışmıştır. Bunu yaparken, 1980 ve 2014 yılları arasındaki zaman serisi verilerini kullanılmıştır. Teorik ve ampirik literatür kapsamlı bir şekilde incelenerek yedi önemli belirleyici belirlenmiştir. Bunlar sağlık ve eğitim harcaması, gayri safi sermaye oluşumu, ticarete açıklık, doğrudan yabancı yatırım, enflasyon ve özgürlük ve demokrasi endeksleridir. Bu çalışma, Johansen'in çok değişkenli eşbütünleşme ve nedensellik yaklaşımını ve Hata Düzeltme Modeli'ni kullanılmıştır. Çalışmanın sonucu, ekonomik büyüme ve belirleyiciler arasındaki uzun vadeli ilişkinin varlığını ortaya koymaktadır. Kısa vadede, eğitim ve sağlık harcamaları ve enflasyon büyümeyi artırırken, yerli yatırımlar ve doğrudan yabancı yatırımlar büyümeyi olumsuz etkilemektedir. Bununla birlikte, ticarete açıklık, özgürlük ve demokrasi, Etiyopya'da kısa vadede büyümeyi etkilemek açısından önemsiz bulundu. Nedensellik analizi ve hata düzeltme modeli sonuçlarına dayanarak, belirleyicilerin kısa vadede ülkedeki ekonomik büyümeyi birlikte belirlemek açısından önemli olduğunu ve uzun vadede, büyüme ile ilişkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Tekirdağ ilinde üretilen buğday ve ayçiçeğinde girdi kullanımının sürdürülebilir tarım politikası açısından değerlendirilmesi

Jüri: Yrd. Doç. Dr. Ahmet KUBAŞ Yrd. Doç. Dr. Okan GAYTANCIOĞLU Yrd. Doç. Dr. Elman BAHAR Tekirdağ ili Türkiye'nin önemli buğday ve ayçiçeği üreten illerinden birisidir. Araştırmada bu ürünlerin üretiminde kullanılan gübre ve pestisit gibi girdilerin kullanım düzeyi araştırılmıştır. Tekirdağ ilinde buğday ve ayçiçeği üreticileri ile toplam 206 adet anket yapılmış ve elde edilen bulgular analiz edilmiştir. Buradan elde edilen bilgilerle gübre ve ilaç kullanımı ve seçimini etkileyen faktörler ortaya konulmuştur. Ayrıca tarımsal kaynaklı kirlenmenin nedenleri ve sonuçları açıklanmıştır. Elde edilen bulgulara göre ilde tarımsal üretimde çalışan üreticilerin büyük çoğunluğu ilkokul mezunu olup yaş ortalaması yüksektir. Üreticiler, ilaçların çevreye zarar verebileceğini fakat gübrelerin zararsız olduğu görüşündedirler. İnsan sağlığı açısından ilaçlar gübrelere göre daha çok olumsuz etkiler yapabilmektedir. Boş ilaç ve gübre ambalajları genellikle evde kullanılmaktadır. Kimyasal ilaçlar depolanma koşullarına dikkat edilerek depolarda saklanmaktadır. İlaç ve gübrede üreticiler alım gücünün düşük olması nedeniyle kooperatifleri tercih etmektedirler. İlaç seçiminde kendi bilgi ve tecrübeleri ön plana çıkarken gübre seçiminde gübre bayileri ve komşu üreticilere danışılmaktadır. Üreticiler ilaçları kutu rengine bakarak tespit edemezken ilde toprak tahlili yaptırma düzeyi çok düşüktür. Tekirdağ ilinde bulunan üreticilerin kimyasal gübre ve ilaç kullanımı konusunda çeşitli sorunlarla karşılaştıkları görülmektedir. Bu araştırmadan elde edilen sonuçlara göre ilgili kuruluşların sorunların çözümü konusunda, üreticilere yaptıkları katkıları artırması tarımsal üretim yanında çevre sorunlarının çözümüne de katkı sağlayacaktır.
Kahramanmaraş ili kentsel alanda yaşayan ailelerin gıda tüketimini etkileyen faktörler ve marka gerçeği

Bu çalışmanın amacı; Kahramanmaraş kentsel alanında ikamet eden tüketicilerin gıda tüketim davranışlarını ve marka seçimlerini etkileyen faktörleri analiz etmektir. Çalışmada gıda tüketimi ile tüketicilerin demografik ve sosyoekonomik özellikleri arasındaki ilişkiyi araştırmak amacıyla dört ürün kategorisini içeren tüketici anketi kullanılmıştır. Bu ürünler, süt, meyve suyu, paketlenmiş et ve et ürünleri ve zeytinyağıdır. Markalar tüketicilerin gıda tercihlerini etkileyen en önemli faktörlerden biridir. Ayrıca; süpermarket veya market markalı ürünler ulusal markalara göre ucuz fiyatlı ve daha az masraflı paketleme gibi daha rekabetçi bir ortam sağlamaktadır. Araştırma sonuçlarına göre, Kahramanmaraş kentsel alanındaki tüketicilerin yaklaşık %65'i market markalı ürünleri satın almaktadırlar. Tüketicilerin gıda tüketimini ve marka tercihlerini etkileyen faktörlerden en önemlileri hane halkının gelirleri, tüketicilerin eğitimi, aileninçocuklu olup olmaması, kadınların çalışıp çalışmamasıdır. Ayrıca sosyoekonomik faktörlerin yanı sıra fiyat indirimi veya promosyonları takip etmek, en ucuz markayı satın alma, aynı markayı satın alma veya marka değiştirme sıklığı ve yeni markalarıveya farklı markaları deneme isteği gibi markalara yönelik tüketicilerin değer yargıları, inanç ve tutumları da incelenmiştir. Bu araştırmanın sonucu özellikle tüketiciler tarafından sıkça satın alınan süt ve meyve suyu gibi ürün sektörleri ile süpermarket marka yöneticileri ve gıda pazarlamacılarına önemli katkılarda bulunacaktır.
A market model for pricing inflation indexed bonds with jumps incorporation

Enflasyona karşı korunmak, günümüz finansal piyasalarında, özellikle yüksek enflasyona sahip ekonomiler için oldukça hassas bir konudur. Bu nedenle, günümüzde finansal piyasalarda enflasyona endeksli enstrümanların popülaritesi gittikçe artmaktadır. Bu çalışmada, Türk tahvil piyasasında işlem gören enflasyona endeksli tek enstrüman olan tahvillerin fiyatlandırılması üzerinde çalışılmıştır. İlk olarak, Jarrow ve Yıldırım'ın geliştirmiş oldukları, enflasyona endeksli enstrümanları HJM çerçevesinde fiyatlayan model incelenmiştir. Daha sonra, Jarrow-Yıldırım modelin genişlemesi olan bir fiyatlama modeli önerilmiştir. Bu model, ileri tarihli faiz oranlarının, enflasyon endeksinin ve tahvil fiyatlarının Brown hareketi ve sonlu sayıdaki Poisson süreçlerini içerdiğini kabul etmektedir. Son olarak, enflasyon endeksi üzerine yazılmış olan Avrupa tipi bir alım opsiyonu için kapalı formda fiyatlama formülü elde edilmiştir.
Türkiye'de toplam tasarruflar üzerinde mali sistemin rolü

Yatırım ve tasarruf kararlarının serbestçe alındığı piyasa ekonomisinde, tasarrufların yatırımlara aktarılması mali sistem içerisinde gerçekleşir. Finansal sektörün etkin ve güçlü olduğu sistemlerde kaynaklar finansal kurumlar aracılığıyla kolaylıkla yatırım imkanlarına dönüştürülebilinir. Türkiye'de cari açık son dönemlerde temel yapısall bir sorun hale gelmiştir. Cari işlemler dengesi tasarruf yatırım dengesizliğini göstermektedir. Son yıllarda yurt içi yatırımları karşılamayan Yurtiçi tasarruflardaki azalma dış kaynak ihtiyacını, dolayısıyla cari açığı artırmıştır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de tasarruflar üzerinde mali piyasaların rolünün belirlenmesidir. Çalışmada mali piyasaların gelişmişliği, etkinliği, derinliğinin tasarruflar üzerinde bir etkisi olup olmadığı incelenecek, Türkiye'de tasarrufların arttırılması için çözüm önerileri ortaya konulacak, tasarrufların düşüklüğü ve artırılması konusunda yeni yaklaşımlar ele alınacaktır. Bu bağlamda esas olarak uluslararası ülke uygulamaları, Türkiye'deki durum ve yapılan ve yapılması gereken konulara temas edilecektir. Ayrıca 1980- 2012 dönemine ilişkin Türkiye'de toplam tasarruflar ile ile toplam mali varlıklar kalemi ekonometrik analiz çerçevesinde incelenecektir. Son olarak, Türkiye'de yurt içi tasarrufların yapısall düşüklüğüne ilişkin tespitler yapılarak yurt içi tasarruf oranlarının mali piyasalar aracılığıyla arttırılması konusunda önerilerde bulunulacaktır
Reel efektif döviz kurunun dış ticaret dengesi üzerine etkisi

Reel döviz kuru ile ihracat, ithalat ve dış ticaret hacmi arasındaki ilişkilerin incelendiği bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde reel döviz kuru ile ilgili kavramlar ve döviz kuru çeşitleri anlatılmaya çalışılmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise, reel döviz kuru değişimleri dış ticaret ile birlikte değerlendirilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünü ise çalışmanın esası olan uygulama bölümü oluşturmaktadır. Bu bölümde 2005:01 2013: 04 dönemini içeren; dış ticaret dengesi, ihracat, ithalat, reel efektif döviz kuru, Türkiye sanayi üretim endeksi ve Euro bölgesi sanayi üretim endeksine ait aylık veriler logaritmik şekilde kullanılmıştır. Üç ayrı model oluşturularak analiz yapılmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçlar reel kurdaki herhangi bir değişmenin dış ticaret dengesi üzerinde anlamlı bir etki yapmadığını, reel döviz kurunun dış ticaret dengesini sağlamada etkin bir şekilde kullanamayacağı bulgusuna ulaşılmıştır. Kısa dönemde, reel efektif döviz kurunda meydana gelen artışın TL'nin değerlenmesine ve dövizin ucuzlamasına yol açacağından ithalat üzerinde pozitif bir etki oluşturması beklenmektedir. Uzun dönemde, ülkenin GSYİH düzeyinin artması durumunda üretim artışına paralel ara malı ve enerji mallarına olan talep, ithalatı artıracaktır. Diğer taraftan kişisel gelirin artması ile de ithal tüketim mallarına olan talep artacaktır. Yurtiçi gelirdeki artışın ithalat üzerinde pozitif etkisi beklenmektedir.
Azerbaycan'ın doğal kaynaklarının ekonomik analizi ve petrol örneği

Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliğinin dağılmasından sonra globalleşen dünyamızın platformuna 15 yeni devlet girdi. Bu devletlerin birbirine bağımlı ekonomileri SSCB'nin çökmesiyle güçsüz kaldı. Zorlu geçiş dönemlerini yaşamaya başlayan bu ekonomilerden biri de Azerbaycan'dır. Azerbaycan Cumhuriyeti zengin doğal kaynakları ile dikkatleri üzerine çekmeyi başarmıştır. Bu doğal kaynaklarının başında ise petrol gelmektedir. Zengin petrol ve doğal gaz kaynakları ile büyük ekonomik potansiyele sahip olan Azerbaycan, Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını kazanmasından sonra, sahip olduğu enerji kaynakları sebebiyle 'Kafkasya'nın Kuveyt'i' olarak anılmaya başlandı. Bu tez çalışmasının birinci bölümünde Azerbaycan'ın tarihine kısaca değinilmiş, doğal kaynakları ve sektörel yapısı incelenmiştir. Ve ekonominin doğru yönlendirilmesi durumunda geçiş dönemi çabuk atlatılabilir. Fakat ülke teknolojilerin eski ve eksik olması, sektörel faaliyetlerin durma noktasına gelmesi mevcut doğal zenginliklerin işletilmesinin ana problemlerini oluşturmaktadır. İkinci bölümde, Azerbaycan petrol endüstrisinin tarihi kısaca anlatılmış, ülkenin şu anki petrol piyasasının durumu incelenmiş ve dünya petrol piyasası ile karşılaştınlmıştır. 1 milyar 300 milyon tondan fazla Azerbaycan petrolü SSCB zamanında sömürülmüştür. 4 trilyon dolar $ değerinde, 200 milyon varil petrol olduğu tahmin edilen Hazar denizinin sekizde birine sahip olan Azerbaycan, yaklaşık olarak petrol rezervlerinin ise % 21'ine sahiptir. Uygulamalı bölümde Azerbaycan'ın ekonomisinin ve kalkınma sürecinin petrole olan bağımlılığı dikkate alınarak makroekonomik büyüklülerden toplumsal refah göstergesi olarak GSYİH, bireysel refah göstergesi olarak ta nominal ücretler seviyesi seçilmiştir. Bu iki temel göstergenin Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve petrol fiyatlarından hangi ölçüde etkilendiği ve ulusal refaha hangi düzeyde katkı yaptığı ekonometrik modeller yardımıyla analiz edilmiştir. VI
Evaluating the relationship between economic growth, inflation and employment: Evidence from Turkey, Brazil and South Korea

Bu çalışmanın amacı enflasyon, ekonomik büyüme ve istihdam arasındaki ilişkiyi Türkiye, Brezilya ve Güney Kore örneklerini kullanarak açıklamaktır. Brezilya ve Türkiye yabancı yatırım ve yurt dışından gelen sıcak para ile büyüyen iki ülkedir. Bu ülkelerin enflasyon trendleri birbirine çok yakın olduğundan dolayı ekonomileri çok büyük benzerlikler göstermektedir. Güney Kore ise gelişmiş bir ülke olarak stabil bir görünümdedir. Lakin, Güney Kore örneği bize enflasyonun etkilerinin gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde nasıl farklılaştığını göstermesi açısından önemlidir. Erken dönemde yapılan çalışmalar enflasyon-ekonomik büyüme ve enflasyon-istihdam arasındaki ilişkilerin pozitif yönlü olduğunu öne sürerken, yakın dönemde yazılan makaleler ve tezler bu ilişkilerin negatif olduğunu iddia ederek enflasyonun ekonomiye çok ciddi zararlar verdiğini belirtmiştir. Bu çalışmada enflasyon, ekonomik büyüme ve istihdam verileri En Küçük Kareler Yöntemi'nin Doğrusal Denklem'e uygulanması ile elde edilen sonuçlar ile tartışılmaktadır. Zaman Serisi analizi ile belirlenen bu bulgular bize ülkeler arasındaki farklılıkları da gösterebilecek sonuçlar vermiştir. Bu çalışma 1991 ve 2016 yılları arasında Türkiye'de, Brazilya'da ve Güney Kore'de enflasyon-ekonomik büyüme ilişkisinin negatif yönlü, enflasyon-istihdam ilişkisinin ise pozitif yönlü olduğunu saptamıştır. Lakin bu bulgular her ülke için farklı hesaplama yöntemleri kullanılarak bulunmuştur. Enflasyon-ekonomik büyüme ilişkisi bulunurken bu ilişkinin çift taraflı olmasından dolayı içsellik sorunu olduğu saptanmış, bu sorunun üstesinden gelmek için merkez bankası bağımsızlığı araç değişken olarak kullanılmıştır. Merkez bankası bağımsızlığının araç değişken olarak kullanılması Güney Kore örneği dışında diğer sonuçları anlamsız hale getirmiştir. Güney Kore örneğinde ise enflasyon-ekonomik büyüme ilişkisi pozitif olarak değişmiştir.
İslam Hukukunda fiyat tahdidi

Ekonomik hayat, bir nevi ucuzluk ve pahalılıkdan ibarettir. Bu, insanın, eşyanın fiyat veya değeriyle olan temasından dolayıdır. İşte bu temas da ancak fiyat aracılığı ile olur. İslam hukuku, ticari ahlak değerleri içerisinde, insanların ve toplumların istismar edilmediği, arz-talep dengesinin ortaya koyduğu piyasa fiyatıyla işlerlik kazanan bir ekonomik hayat içerisinde fiyatlara müdahale etmez. Zaten İslam hukukunda fiyatlara müdahale etmemek genel bir prensiptir. Ama bunun yanında İslam, suni fiyat artışına sebep olacak faizi, karaborsacılığı, üreteci ile tüketicinin arasına girecek fuzuli aracıları ve bunun gibi sebepleri şiddetle yasaklar. Yani İslam, fiyatlara müdahale etmez derken, bunu tamamen başıboş 'bırakın yapsınlar' gibi değil, İslamın genel bütünlüğü içerisinde değerlendirir. İslam, fiyatlara müdahale etmezken, suni fiyat artışlarına sebep olabilecek durumları ortadan kaldırarak, arz-talep piyasasının en tabii şartlarda oluşumunu sağlar. Üretiminde devamlı teşvik eder.
Ekonomik kalkınmada beşeri sermaye ve önemi

Bir ülkenin ekonomik kalkınmasını gerçekleştirebilmesi için o ülkenin ekonomik, sosyal ve kurumsal yapısının güçlü olması gerekmektedir. Bilgi toplumuna geçişin yaşandığı son dönemde ise 'bilgi' kavramının öne çıkması ile birlikte, bilgiye yapılacak yatırımın, ülkelerin ekonomik kalkınmasındaki önemi de açıkça görülmektedir. Küreselleşen dünyada bilgiye hızlı bir biçimde ulaşım neticesinde, gelişen teknolojik sürece ayak uydurabilmek için elde edilmesi gereken faktör 'bilgi'dir. Bu bilgiyi öğrenip, üzerine yeni bilgiler katarak gelişirebilecek ve yenilik yaratabilecek en önemli olgu ise 'beşeri sermaye'dir. Beşeri sermayenin oluşturulabilmesi için bilgiye ulaşabilmek ve onu geliştirebilmek gerekmektedir. Bunun için eğitim alanında önemli harcamalar yapılması gerekliliği istatistiki bilgiler neticesinde ortaya konmuştur. Eğitime yapılacak yatırımların artırılması ile ar-ge faaliyetleri de hız kazanacak ve nitelikli işgücünün en önemli özelliği olan yenilik yaratma potansiyeli artırılacaktır. Yenilik yaratma gücünü artıran ülkelerin, bu konuda yapılacak harcamaların miktarını artırarak ekonomik kalkınmada fark yaratılmasına sebep olacak teknolojilerin üretilmesi ile ülkeler arası rekabette öne geçtikleri görülmektedir.
The impact of energy consumption and carbon gas emmissions on economic growth in new EU member and candidate countries

Enerji kavramı ve enerji kaynakları, çevrenin korunması, yenilenebilir enerji sistemleri ve nükleer enerji gibi ilgili konular özellikle son yıllarda oldukça önem kazanmıştır. Bu durumun temelinde yatan nedenlerden en önemlisi enerjinin hem üretim sürecinde hem de günlük yaşamda hayati bir unsur haline gelmesi ve böylelikle ekonomik gelişmeyi etkilemesidir. Diğer taraftan bu konuya asıl önem kazandıran nokta, yüzyıllardır yoğun olarak kullanılan enerji kaynaklarının belirli bölgelerde yer almasının bu bölgelerde tekel oluşturması ve enerji kaynaklarının gelecekte azalacağına dair beklentilerin oluşmasıdır. Bununla beraber, söz konusu kaynakların kullanımının da hayati öneme sahip olmasının nedenleri (1) bu kaynakların çevresel bozunmaya yol açan yüksek miktarda karbondioksit salınımı gerçekleştirmesi; (2) kaynakların sınırlı olması ve bu kaynaklara belirli ülkelerin sahip olması ve bu nedenle diğer birçok ülkenin Gayri Safi Yurt İçi Hasıla üzerinde yük oluşturacak biçimde ithalatçı konumda bulunmasıdır. Yukarıda belirtilen nedenlerden ötürü enerji tüketimi, karbondioksit salınımı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki yakın dönemde iktisatçılar arasında ilgi çeken bir konu haline gelmiştir. Uygun politikaları belirlemek amacıyla çeşitli modeller, değişkenler ve farklı örneklemler kullanarak yapılan çalışmalar bu nedensel ilişkinin yönünü araştırmayı amaçlamıştır. Bu çalışmanın amacı Arellano-Bond Genelleştirilmiş Momentler Metodu modeli ve Granger nedenselliği kullanılarak enerji tüketimi, ekonomik büyüme ve karbondioksit salınımı arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Çalışmanın örneklemi Avrupa Birliği üyelerinden Merkezi-Doğu Avrupa ülkeleri; Estonya, Letonya, Litvanya, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya, Macaristan, Bulgaristan, Romania ve AB'ne aday üç ülke; Türkiye, Makedonya ve Hırvatistan'dan oluşmaktadır. Çalışmanın veri seti 1997- 2008 yıllarını kapsamaktadır.
Micro and macro aspects of health economics in Turkey

Türkiye'de ekonomi politikalarında 1980 sonrasında önemli bir değişim olmuştur. Bu çerçevede, pazarın rolünün artmasını ve devletin rolünün azalmasını öngören Yapısal Uyum Politikaları uygulanmıştır. Bu politikalar yoksulluğu artırmış, özellikle sağlık sektörü açısından sosyal kalkınmayı geciktirmiştir. 1980 sonrası Türkiye'de sağlık sektöründe göze çarpan bir özellik, sağlık finansmanı ve hizmet sunumundahakkaniyetsizliktir. Devletin sağlık harcamaları azaltılamamış ve sağlık hizmeti sunumugeliştirilememiştir. Hakkaniyet, devletin toplumun sağlık hizmeti ihtiyaçlarının devletçekarşılanabilmesinin değerlendirilmesinde analitik bir araçtır. Aynı zamanda sağlık sektörünün ulaşmak istediği bir hedeftir. Sağlık hizmet pazarının serbest piyasa koşullarından farklılaşması nedeniyle, devletin etkinliğine gereksinim vardır. Bu kapsamdahakkaniyet hedefi, devletin sağlık hizmetleri finansmanı ve sunumunun geliştirilmesindeetkinlik göstermesi gereken alanların belirlenmesinde yol göstericidir. Hakkaniyetinsağlanmasında, sağlık sektörü kaynakları en çok ihtiyaç duyulan alanlara ve ihtiyaçlara göre dağıtılmalıdır. Böylelikle, sağlık hizmetlerinde hakkaniyetin geliştirilmesi, verimlilikte de artış getirecektir. Bu çalışmada Sağlık Hizmetleri Kullanım Araştırması(1992) verileriyle yapılan Türkiye sağlık sektöründe hakkaniyet analizinin sonuçları, sağlık hizmetlerine ulaşılabilirliğin finansal ve coğrafi yerleşim açısından oldukça kısıtlı olduğunu göstermiştir. Bu çalışmada ayrıca, beşeri sermayeyi temsil eden sağlık statüsünün, Türkiye'de illerin büyüme hızlarının yakınsaması testinde anlamlılığı da sorgulanmıştır. Yukarıda anılan hakkaniyet analizinden bir Kronik Hastalık Endeksi elde edilmiş ve yakınsama tahmininde kullanılmıştır. Sonuçlar, iller arasındaki koşullu yakınsamanınaçıklanmasında sağlık statüsündeki farklılıkların etkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca, sektörel müdahale gerekliliklerinin belirlenmesinde, KHE'nin gelişme endekslerine göre daha iyi bir araç olduğu gösterilmiştir. Bu, hakkaniyete dayalı ölçümlerin sektörelihtiyaçların karşılanmasında devlete daha yol gösterici işlev gördüğü anlamına gelmektedir
Kamu kesimi borçlanma gereği ve finansman yöntemlerinin ekonomiye etkileri

Ülkemizde olduğu şekilde vergi gibi asli gelir kaynağını ikinci planda tutan ülkeler, kamu borçlarının geri ödeme dönemlerinde ciddi finansal krizlerle karşılaşmışlardır. Son 10-15 yıldır uygulanan politikalar kapsamında, konjonktürün de etkisiyle kaynak sağlamada kolay bir yöntem olan borçlanma vergilemeye tercih edilmiştir. Zira vergileme uygulanması zor, sonuçları her zaman kestirilemeyen ve tepki toplayıcı bir yöntemdir. Bununla beraber düzenli ve geri dönüşsüz kamu gelirlerinden olan vergileme yerine borçlanmayı ikame eden politikalar toplumun yüksek gelir kesimlerini vergi yükünden kurtardığı gibi rant zenginleri türetmektedir. Bu tür politikaların artık maddi temeli tüketilmiş durumdadır. Son yıllarda konsolide bütçenin yaklaşık %6-7'si yatırım harcamalarına ayrılırken, %30'unu faiz ödemeleri oluşturmaktadır. Yatırım harcamalarının konsolide bütçe içindeki payı sürekli düşmektedir. Yetersiz bütçe geliri nedeniyle devletin en büyük borçlanıcı olmaya başladığı süreçte ekonominin zaten sınırlı ölçüde yaratabildiği tasarruflar mali piyasalardan çekilmekte ve tasarruf yatırım dengesi bozulmaktadır. Kamu kesimi borçlanma gereğindeki sürekli artışlar yatırımlara ayrılan kaynağı azalttığı gibi özel girişimcilerin ellerindeki fonların reel yatırımlar yerine spekülatif yatırımlara yönelmesine yol açmaktadır. Ülkemizde olduğu gibi iç tasarruf ve yatırım oranları düşük olan ülkelerin GSMH büyüme hızını istenen düzeye getirmesi ve enflasyonu kontrol altına alması imkansızdır. Diğer yandan bu tür ülkeler dış kaynağa fazla bağımlılık duyarlar ve sıklıkla dış borç krizi, sıcak para şoku gibi dengesizliklerle mücadele etmek zorunda kalırlar. Bu nedenle devletin mali krizinin bir an önce aşılması temel bir öncelik olmalıdır. Belirliten hedefe ulaşılmasında Kamunun kendisini yeni baştan tanımlayarak, buna uygun politikalar geliştirmesi ve bu kapsamda mali disiplinin bir an önce sağlanması zorunludur.