turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Erzurum müzesindeki keramikler ve bunların çevresel ilişkileri

Coğrafi konum itibariyle bir kavşak noktası olan, tabii güzellikleri ve yerleşime elverişli yapısıyla Erzurum tarih öncesi çağlardan itibaren yerleşim görmüştür. Erzurum ve çevresinin ilk çağlardan beri yerleşime açık olduğunu gösteren delillerimiz vardır. H. Z. Koşay ve ekibinin eskiçağ literatürüne kazandırdığı kazılarla oldukça geniş bir yayılım alanı bulan, Merkezini Erzurum'un kuzeybatısında bulunan Karaz'ın oluşturduğu bir kültürün ortaya çıkarılması en güçlü delilimizdir. Ayrıca aynı kültürün birer şubesi olduğu, yapılan kazılarda çıkarılan buluntularla anlaşılan, Erzurum yakınlarındaki Güzelova, Pulur ve Cinis yerleşimleri bunu doğrulamaktadır. Kazılarda elde edilen Keramik, koyun ve keçi gibi evcil hayvan kemikleri, arpa ve buğday gibi buluntular ileri bir medeniyet kalıntılarını göstermektedir.
The cult of Artemis at Klaros in relation with the worship of the goddess in western Anatolia and Greece

Bu doktora tezinde, batı Anadolu'da Artemis tapımı özellikle Klaros'da bulunan kutsal alan merkezinde incelenmektedir. Klaros'da Artemis kültünün yapısını ve özelliklerini anlamak amacıyla kutsal alanda Artemis ile ilişkili olduğu tespit edilen alanlarda bulunmuş olan malzemenin tamamı bir araya getirilerek değerlendirilmiştir. Bu çalışma, kutsal alanda Artemis ile ilişkili tüm malzemeyi arkeolojik, ikonografik ve kült bakımından ele alarak, Klaros'da Artemis kültünün özelliklerini ve tarihsel gelişimini ortaya koymaktadır. Çalışmadan çıkarılacak sonuç asıl olarak ilişkili malzemeye dayalıysa da, Artemis'in Yunan dinindeki yeri, kökeni ve karakteristik yapısı, antik dünyanın diğer bölgeleriyle ilişkileri, ve kültünün özelliklerinin araştırılması gerekli olmuştur. Artemis Klaria kültünü anlayabilmek için tanrıçanın Yunan dinindeki kimliğini irdelemek kaçınılmazdır. Klaros'da muhtemel dinsel aktivite Geç Bronz çağa kadar uzansa da, kesin olarak Artemis tapımına ilişkin en erken veriler Arkaik döneme aittir. Kutsal alanda Apollon'a ayrılmış olan tapım alanının kuzeyinde, Arkaik dönemde Artemis için bir tapınak ve sunak inşa edildiği kesin verilerle kanıtlanmıştır. Üzerindeki yazıttan anlaşıldığı gibi Artemis'e adanmış Arkaik bir kore tanrıçanın kutsal alanın kuzeyinde tapım gördu ğu nu n en belirgin kanıtıdır. Edebi, epigrafik, ve arkeolojik veriler Artemis'in Apollon'un yanındaki önemli pozisyonunu açıkça göstermektedir. Tanrıça Klaros'da Klaria ve Pythia olarak tapım görmüş, Apollon ile hem epitetlerini hem de Klaria festivalini paylaşmıştır.
Antik kaynaklar ve arkeolojik buluntular ışığında Mylasa

'Antik Kaynaklar ve Arkeolojik Buluntular Işığında Mylasa' adlı bu tez çalışmasında, günümüzde Muğla Milas ilçesi sınırları içerisinde kalan Mylasa kenti arkeolojik verileri tek bir başlık altında toplanmıştır. Öncelikle okuyucunun genel bir fikir sahibi olabilmesi için antik çağda Karia bölgesi, tarihi ve coğrafyası Mylasa'dan önce ele alınmış sonrasında antik çağda Mylasa tarihine ve coğrafyasına değinilmiştir. Antik yazarların Mylasa'dan bahsettiği bölümler üzerinde durulmuştur. Sonrasında Mylasa kenti, günümüzde hala görülebilen veya tahrip olmuş olsa da yayınlarda yer alan arkeolojik verileri ile anlatılmıştır. Bu veriler tapınaklar, surlar, nekropolisler, anıt mezarlar, su yapıları, tiyatro, gymnasium, hamam, Mylasa sikkeleri ve Mylasa çevresindeki diğer yapılar olarak kategorilere ayrılmış ve kategoriler içerisinde zamansal sıralama ile okuyucuya aktarılmıştır ve Mylasa kenti üzerinde bilinen arkeolojik veriler kent planı üzerinde verilmiştir. Olası kent yerleşimi üzerine öneriler sunulmuştur. Tezdeki temel amaç Mylasa kentinin kültür varlıklarını tek bir kaynak altında toplayıp, bu kültürel zenginliği genel olarak yorumlamak ve kentin önemini vurgulamaktır.
Efes Müzesi'nde bulunan bir grup kemik ve fildişi eser

Bu çalışma, EfesMüzesi'nin koruması altındaki bir grup kemik ve fildişi eseri kapsamaktadır. 71'i kemik ve 3'ü fildişi olmak üzere, toplamda 74 adet eser incelenmiştir. Sayısal çoğunluğu, kazı dışı yollarla müzeye gelen eserler oluşturmaktadır. 3 adet kemik eser ise müzenin yaptığı Selçuk Tavşantepe Kurtarma Kazısı ile Turgay Dereli Arsası Kurtarma Kazısı kontekst buluntulardandır. Eserlerin 5'i bugün Efes Müzesi teşhirinde olup; 69'u Efes Müzesi arkeolojik eser deposunda korunmaktadır. Çalışmada; kemik ve fildişi teknolojisine değinilmiş, eserlerin bulunduğu yerler hakkında bilgilere yer verilmiştir. Ancak; kazı dışı yollarla müzelere teslim edilen eserler buluntu yeri ve stratigrafi konusunda bilgi sağlamadıklarından geldikleri yere göre değerlendirilmeleri bize pek fikir verememektedir. Bu nedenle, çalışma kapsamındaki eserler kazılarda bulunan ve araştırmacılar tarafından çalışılan benzer eserler yardımıyla incelenmeye ve analoji oluşturulmaya çalışılmıştır. Eser yelpazesinin geneli kişisel ve günlük kullanım için üretilmiş eşyalardır. Bazı eserlerin kesin işlevi tam olarak belirlenememiştir. Tipoloji oluşturan gruplar kendi içerisinde; oluşturmayanlar ise fonksiyonları açısından değerlendirilmeye alınmıştır. Tüm eserler için, katalog çalışması ve fotoğraflama işlemleri gerçekleştirilmiş; şekil, tablo ve levhalarla çalışma desteklenmiştir.
Klazomenai'de ele geçen M. Ö. 4. yüzyıl kap formları

Çalışmanın kapsamı içerisinde yer alan M. ö. 4. yüzyıla tarihli birçok kap formu, Klazomenai'de yoğun olarak F. G. T. ve H. B. P. sektörlerinden ele geçmişştir. Bu sektörlerde daha sağlıklı olarak izlenen Khyton adındaki yerleşim, birden fazla yapı katı içermektedir. Hippodamik planda inşaa edilen Khyton'un kuruluş evresi, Mö.404- 394 yıllan araşma tarihlenmektedir. Bu evrede kent, parsellere ayrılmış, insulalara bölünmüş ve ev tipleri belirlenmiştir. Evrede, ev mekanlarının tabanlarından az sayıda seramik buluntu ele geçmişştir. Ha yapı evresi, M. ö.387- 366 yıllarına tarihlenmektedir. Bu evrede, belirlenmiş olan parseller korunarak ev ve sokaklarda bazı değişikliklere gidilmiş, daha kalıcı yapılaşma girişimlerine başlanmıştır. Evlerin işlik mekanlarından ve su kuyularından çok sayıda form ele geçmişştir. nb evresi, Satrap ayaklanmaları dönemine (Mö. 366 -356) denk gelen bir ara evredir. Bu evrede, kentin ana planına yönelik olarak değil, kişilerin evler içerisinde ihtiyaçlarına uygun olarak yaptığı mimari değişiklikler görülmektedir. Bu tarihten sonra halk, Khyton'u terk ederek Karantina Adası'na yerleşmiştir. Bu evrede çok sayıda form, evlerin işlik ve avlularından ele geçmişştir. III. yapı evresi, M. ö.356- 330 yularına tarihlenmektedir. Bu evrede ise, kentin ana planını bozarak duvarlarını inşaa eden bir seramik atelyesi açığa çıkarılmıştır. Yerleşim, Aleksandros'un M. ö.330 yılında ana karayı adaya bağlayan yolu yaptırması ile son bulmuştur. Yapı tabanlarında bulunan çok sayıdaki yerli ve Attika'dan ithal edilmiş formlar, bahsi geçen evrelere göre tarihlenmiştir. Çalışmada seramikler, kendi içlerinde tiplerine göre ayrılmış, sağlıklı yapı evreleri sayesinde kısa zaman birimlerine bölünerek incelenebilmiştir.
2005-2010 yılları arasında bulunan Parion Nekropol kandilleri

Parion Antik Kenti, Bugünkü Çanakkale ili, Biga İlçesi, Kemer Köyü sınırları içersindedir. Antik Troas Bölgesinin en önemli kentlerinden birisi olan Parion içinde bulundurduğu arkeolojik kalıntılar ile Türk arkeolojisine yeni bir heyecan getirmiştir. Bu çalışmanın konusu Parion Nekropolü'nde 2005- 2010 yılları arasında gerçekleştirilen kazılarda ele geçen MÖ. 5. yy'dan MS. 2. yy'a kadar yayılım gösteren kandillerdir. Bu bağlamda Parion tarihi konusunda bir takım bilgiler verilmiş daha sonra çalışma konumuz olan kandillerinin tarihi ve kullanıma dair bilgiler verilmeye değerlendirilmiştir. Çalışma kapsamındaki bu kandiller burun formlarının özelliklerine göre yedi ayrı tipte sınıflandırılmıştır. Oluşturan tipolojide kandillerin burun formları dikkate alınmıştır. Benzerleri ve bulundukları mezarlardan ele geçen seramikler yardımıyla tarihlediğimiz kandiller bu mezarların tarihi ve Parion ölü gömme ritüelleri için önemli birer belge niteliğinde olacaktır. Parion Antik kentinde kandil üretimiyle ilgili şu ana
Latmos bölgesi'ndeki taş ocakları

Bu yüksek lisans tezinin konusu, Aydın ve Muğla illeri sınırında yer alan Bafa Gölü'nün güneyinde ve güneydoğusundaki antik mermer ocaklarıdır. Tezin kapsamını antik mermer ocakları, ocaklarda uygulanan teknikler, kullanılan aletler, alanda bulunan yarı işli ocak mamülleri ve bunların nakliyesi oluşturur. Bu bağlamda, gölün güney ve güneydoğusundaki ocaklar incelenmiş, saptanan buluntular belgelenmiştir. Arazi çalışmalarının yanı sıra çalışmanın konusunu oluşturan ocakların, başka antik ocaklarla karşılaştırılması ve buluntuların değerlendirilmesi amacıyla kitaplık çalışması yapılmıştır. Tüm bu araştırmanın sonucunda, ocaklarda yürütülen çalışma kapsamlı bir şekilde tanımlanmaya çalışılmıştır.
Roma Dönemi öncesi Batı Anadolu anıt mezarları

Jüri : Yrd. Doç. Dr. Nurettin KOÇHAN Prof. Dr. Cevat BAŞARAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YURTTAŞ Anıt mezarlar, yapıldıkları bölgenin inanç sistemlerini kanıtlayan arkeolojik bir belge niteliğindedirler. Anadolu'da farklı türde birçok anıt mezar bulunmasına rağmen tez konumuz içinde, yapıldıkları dönemin en önemli örnekleri ele alınmıştır. Birinci bölümde ölü gömme geleneklerine değinilerek en erken anıt mezarlar tespit edilmiştir. İkinci bölümde mezarlar, mimarileri ve heykeltıraşlık eserleri ile o dönemdeki diğer eserlerle karşılaştırmalı olarak verilmiştir. Son bölümde anıt mezarların köken konusu üzerinde durulmuş ve kökenin Anadolu- olduğu kanıtlanmaya çalışılmıştır.
Dede harabeleri kazılarında açığa çıkan çatı kiremitlerinin arkeometrik karakterizasyonu

Bu tez çalışmasında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin Orta Fırat bölümünde yer alan Gaziantep ilinin Oğuzeli ilçesine bağlı Belören Köyü'nde bulunan ve bilimsel danışmanlığı altında kurtarma kazılarını Prof. Dr. Gülriz Kozbe'nin yapmış olduğu Dede Harabeleri yerleşim yerinde tespit edilen Geç Antik Çağ'a (MS 5. yüzyıl MS 7. yüzyıl sonu) ait 30 adet temsili çatı kiremidinin arkeometrik incelemesi yapılmıştır. Tez çalışması kapsamında, numunelerin karakterizasyonu için X-Işını floresans, X-Işını difraksiyon, Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopisi, termogravimetrik -diferansiyel termal analiz, ince kesit, taramalı elektron mikroskobu ve enerji saçınımlı X-ışını spektroskopisi analizleri yapılarak kiremitlerin üretim özelliklerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, kazı alanını çevreleyen bölgeden temin edilen 6 adet kil örneğinin de kimyasal ve mineralojik içerikleri belirlenerek provenans çalışmasına katkı sağlanmıştır. Elde edilen sonuçlar, kiremitlerin bünyelerinde yüksek CaO olduğunu ve yoğun biçimde kalsit mineralinin baskın olarak hammaddede yer aldığını göstermiştir. Kiremit üretiminde kullanılan hammaddenin iki numune için killi kireçtaşı, kalan diğer 28 numune için ise bazalt kökenli kayaç kaynaklı olduğu ve örneklerin çoğunda kalsit, kuvars ve opak minerallerin olduğu belirlenmiştir. Bu durum hammadde kaynağının genel olarak aynı olduğuna işaret etmiştir. Kiremitlerin DTA eğrilerinde kalsit bozunumuna bağlı olarak 700 -850oC aralığında belirgin bir endotermik etki görülmüştür. Bu etkiye bağlı olarak da ağırlık kayıpları TG eğrilerinde aşağı doğru bir eğilime neden olmuştur. Bahsedilen sıcaklık aralığında yalnızca iki numune (DH- 13 ve DH-22) için endotermik etkinin göreceli olarak diğerlerinden oldukça zayıf olduğu ve buna bağlı olarak da ağırlık kaybının daha az olduğu görülmüştür. Bu numunelerin XRD paternlerinde ve FTIR spektrumlarında yüksek sıcaklık fazlarının oluştuğu gözlemlenmiştir. Dolayısıyla, söz konusu kiremitlerin üretim teknolojisi bakımından diğerlerinden farklı olabileceği öngörülmüştür (özellikle DH-13). Kil örnekleri ile kiremitlere ait kimyasal ve mineralojik içeriklerin birbiriyle uyumlu olması hammadde kaynağının bölgesel olduğuna ve dolayısıyla yerel üretime işaret etmiştir. Kiremit bünyelerinin mikro yapısall incelemesinde genel olarak camlaşmanın sınırlı olduğu ve çoğunlukla da bölgesel vitrifikasyon şeklinde oluştuğu belirlenmiştir.
Tokat Müzesi'ndeki cam kaplar ve 3d modelleme çalışması

Tokat Müzesi'ndeki cam kapların 76 adeti üzerinde incelemeler yapılmıştır. 9 farklı formun oluşturulduğu çalışma kapsamındaki kaplar, iç kalıp, serbest üfleme ve kalıba üfleme teknikleri kullanılarak üretilmiştir. Sonrasında aletle şekillendirilmiştir. İncelenen kaplarda bezeme zenginliği yoktur. Sarmallar arasında zikzak ve çarkta yapılan çizgi bezemeler kullanılmıştır. Eserler MÖ 5. yüzyıl ortaları ile MS 4. yüzyıl arasına tarihlendirilmiştir. Çalışmada 76 adet cam kap incelenmiş, literatür çalışmaları yapılarak bilgisayar ortamında 2B ve 3D çizimleri yapılmış ve gruplandırılmıştır. Yapılan araştırmalarda eserlerimizin benzerleriyle karşılaştırılarak tarihleme yoluna gidilmiştir. 3D modelleme çalışmasıyla kırık olan eserler tamamlanmış ve eserlerin renklerinin daha net olarak görülebilmesi sağlanmıştır.
Parion tiyatrosu geç dönem alanları roma seramikleri

Çalışma içerisinde Parion Roma Tiyatrosu'nun eklenti alanlarında 2012- 2016 yılları arasında ele geçen Roma Dönemi seramikleri anlatılmıştır. 164 adet seramik parçası kaliteli, 50 adet seramik parçası ise kaba olarak adlandırılan 2 gruba ayrılmıştır. Seramiklerin dijital ortamda çizimleri yapılmıştır. Buna göre; çeşitli kütüphane ve veri tabanı incelemeleri sonrası elde edilen kaynaklar yardımıyla tez çalışmasının kataloğu oluşturulmuştur. Kaliteli seramikler tipolojik özelliklerine göre 5 grupta incelenmiştir. Kronolojik sırayla anlatım hedeflendiği için, erken üretim olarak saptanan MS 3. yüzyıl maşrapalarına ilk sırada yer verilmiştir. Daha sonra ise DSC-Çandarlı, Afrika, Phokaia ve Açık Renkli Geç Roma Seramikleri gruplarına ait olarak belirlenen seramik parçalarının tanımlamaları yapılmıştır. Kaba seramikler de kullanım amacına göre pişirme kapları ve diğer mutfak kapları çömlek, güveç, tava, çanak ve kapak adı altında tanımlanmışlardır Tiyatro'nun ikincil ve sonrası kullanımlarına dair açıklama yapılması hedeflenerek, arkeolojik tabakalanma temel alınıp, 9 açmanın, 2., 3., 4., ve 5. tabakalarını içeren, toplamda 10 kazı kayıt kodunda çalışılmıştır. Her bir kod dahilinde tarihlendirmeye yardımcı diğer bilgiler de metin içerisine detaylı bir şekilde anlatılmıştır. Böylelikle, tezimiz içerisindeki seramiklerin birbirleri ile olan ilişkilerinden ve benzerlerinden yola çıkarak her bir seramik için tarihlendirme yapılmıştır. Elde edilen tüm veriler sonucu eklenti olarak yapılan alanların ve tabakaların kullanım dönemleri tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda tabakalarda ele geçen seramiklerin yoğunluğu doğrultusunda kullanım süreçlerinde kentin ticari ilişkileri ve hangi kentlerle ilişkileri olduğu belirlenmiştir.
Animals at Burgaz in the classical period from the evidence of faunal remains

Bu tezde antik Burgaz yerleşkesinden arkeolojik kazılar sonucunda ele geçen kemikler incelenmiştir. Kemiklerin incelenmesi sonucunda hayvan kullanımı, insanların beslenmesi, sosyal farklılaşma, Burgaz ve Datça'nın Klasik Dönem çevre ve bitki örtüsü hakkında bilgi edinildi. Bunun yanı sıra diğer merkezlerden farklı olarak hayvan kullanımının bölgesel bir. özellik gösterip göstermediği tartışılmıştır. Bu tür araştırmalar klasik arkeoloji eğitimi alan arkeologlar arasında pek yaygın değildir bundan dolayı kemik araştırma metodolojisi ve labaratuvar çalışmasının her safhası yazılmıştır. vıBurgaz bir deniz kıyı yerleşmesi olmasına rağmen deniz ürünleri Burgaz sakinlerinin dietlerinde önemli bir yer tutmamaktadır. Burgaz kemiklerinin analiz sonuçlarına gore şu hayvan türleri tespit edilmiştir. sığır, koyun/keçi, domuz, at, eşek, köpek, yabani keçi, yabani domuz, kızıl geyik, kunduz, kuş deniz ürünlerinde ise balık ve deniz hayvanı kabuğu. Tammlanmış kemiklerin yarısından çoğu, 430'un 220'si, taban altı dolgulardan elde edilmiştir. Taban altı dolgulardan elde edilen kemikler çöp taplama sahalarından dolgu malzemesi olarak kullanılmak üzere alındığı anlaşılmıştır. Bu kemikler arasından işlenmiş sığır kemikleri Roma Dönemi Sagalassos işlenmiş kemikleri ile benzerlik göstermektedirler. Tanımlanmış kemiklerin çoğunun taban altı dolgulardan elde edilmesi, Burgazın sosyal hiyerarşisi hakkında kesin bilgi elde etmemizi de imkansız kılmıştır. Uzman kişiler tarafindan ileri yaşlarda ikincil ürünlerinden, süt, yün ve güç, yer alanmak için kesilen Koyun/keçi ve sığır Burgaz sakinlerinin dietlerinde önemli bir yer tatmaktadırlar. Bunun yanı sıra domuz koyun/keçi ve sığır gibi ileri yaşlarda kesilmesede Burgaz sakinlerinin dietlerinde önemli bir yer tutmaktadır. Klasik ve Hellenistik Dönem de bulunan yabani hayvan türlerinden şu söylenilebilir Datça da çevre yeterince farklılıklar gösteriyordu ki birçok yabani hayvanı banndınyordu. Bu yabani hayvanların yaşam ortamları bize var olan ormanlık alanları ve aym zamanda çayırlık ve otlakları bildirmektedir.
Antik Dönem seramiklerinde gemiler

Gemiler, antik dönemden itibaren hayatımızın birçok alanında yer almıştır. Antik dönem toplumlarının, gemi ile nerede ve ne zaman tanıştıkları tam olarak bilinmemektedir. Bugünkü işaretler Mısır'ı göstermekle birlikte, Girit Adası'nda Minos Uygarlığı'na ait izler bulunmaktadır. Bu nedenle, gemilerin doğduğu coğrafya ile ilgili kesin bilgi bulunmamaktadır. Ancak, bugüne dek yapılan çalışmalar, gemilerin, toplumların birbirleri ile kaynaşmalarını sağladığını ve uygarlıkların gelişmesinde önemli rol oynadığını göstermektedir. Tekneler ve gemiler kullanıldıkları zamandan itibaren, ticaret, savaş, korsanlık, balıkçılık gibi çeşitli alanlarda sıklıkla yer almışlardır. Bu yüzden, insanoğlunun kendini anlatma isteğinden doğan bezeme sanatında yansımıştır. Seramikler üzerine yapılan betimlemeler sayesinde, savaş gemileri, gemilerin mitolojideki yerleri, ticaret gemileri ve ticaret yapılan toplumlar, korsanlar ve korsan gemileri hakkında bilgi sahibi olabilmekte ve gemileri öğrenebilmekteyiz.
Doğu Dağlık Kilikia'da tanrı ve tanrıça kültleri

'Doğu Dağlık Kilikia'da Tanrı ve Tanrıça Kültleri' başlıklı bu tez çalışmasında amaç, Kalykadnos ile Lamos nehirleri arasında yer alan, siyasal ve dinsel önemi olan Olba Bölgesi'ndeki Hellenleşme süreci ile ortaya çıkan Yunanlı tanrı ve tanrıçalar ile onların Roma İmparatorluk Dönemi içinde süren tapınımlarını mimari, epigrafik, plastik ve belirli nümizmatik verilerle bir araya getirmek ve tüm yönleriyle incelemektir. Çalışmanın ilk bölümünde, kronolojik düzen göz önünde tutularak bölgedeki tarihsel süreçler incelenmiştir. İkinci bölümde, Doğu Dağlık Kilikia'da görülen kültler ve bu kültlerin arkeolojik verilere yansımaları ele alınmıştır. Bölgede belirlenen tanrı ve tanrıçaların kimliği ile ilgili bilgiler verildikten sonra, kronolojik sıraya bağlı kalınarak, tanrı ve tanrıça kültlerinin her biri, mimari veriler, yazıtlar, heykeltıraşlık eserler ve önemli nümizmatik verilerle desteklenerek tek tek, bağımsız başlıklar altında ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise, Hellenistik Dönem'den itibaren katılan ve bölgedeki varlıkları bilimsel verilerle doğrulanan yabancı tanrı ve tanrıçalar ele alınmıştır. Söz konusu tanrı ve tanrıçaların tanıtımı sonrasında, bu kültlerin arkeolojik verilere yansımaları incelenmiştir.
Antakya hipodrom ve çevresi kazılarında ele geçenpişmiş toprak kandilleri

Antiokheia ad Orontem, Hellenistik Doğu'nun siyasal ve kültürel bakımından en önemli kentlerinden birisi olmuştur. MÖ 323'te Büyük İskender'in ölümünün ardından, Suriye topraklarını işgal eden I. Seleukos Nikator tarafından babası adına MÖ 300 yılında Antiokheia kentini kurmuştur. Dilimize arapça Al Antakiyye'den Antakya olarak geçmişş ve hala aynı adla anılmaktadır. Kentin ilk kazıları 1932- 1939 yılları arasında Fransız manda yönetiminde gerçekleştirilmiştir. 2011 yılndan itibaren başlayan Antakya Hipodrom ve Çevresi Kazıları devam etmektedir. Bu tez kapsamında 2011- 2016 yılları arasında Antakya Hipodrom ve Çevresi Kazıları'nda bulunan toplam 64 adet pişmiş toprak kandil ve kandil parçaları ele alınmıştır. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Tezin birinci bölümünde Antiokheia kentinin tarihsel süreci, Antakya ve Çevresindeki ilk çalışmalar, Hipodromun ilk kazıları ve Antakya Hipodrom ve Çevresi Kazıları ( 2011'den beri devam etmekte) ile bu kazı kapsamında Küçük Dalyan 18 numaralı parsel CC21 Sondaj kazıları anlatılmıştır. İkinci bölümde, antik çağda aydınlatma araçları mum, meşale ve kandil konuları ele alınmıştır. Tezin konusunu oluşturan pişmiş toprak kandillerin tarihsel süreci, kandilin bölümleri, kandilin sosyal yaşantı içerisinde kullanım alanları, Kandil yapım teknikleri açıklanmıştır. Üçüncü bölüm ise değerlendirme bölümü olup Antakya Hipodrom ve Çevresi Kazıları'nda bulunan pişmiş toprak kandilleri 7 ana tipe ayrılmış ve bu tipler içine girmeyen parçalar kandil parçaları olarak ayrı bir başlık altında değerlendirilmiştir. Her tip ilk olarak form olarak tanımlanmıştır. Hamur katkı maddeleri tespit edilerek hamur rengi ve astar renkleri belirtilmiştir. Tipolojik olarak benzerleri bulunarak atölyesi ve yayılım alanları tespit edilmeye çalışılmış ve tarihlendirme önerisinde bulunulmuştur. Dördüncü bölümü ise sonuç kısmını oluşturmaktadır. Değerlendirilen kandiller en erken örnekleri MÖ 1. yüzyıl'a ait olduğu ve en geç örnekleri ise MS 11. -13. yüzyıl'a ait olduğu tespit edilmiştir. Sözü edilen kandillerin birçoğunun Antiokheia atölyesine ait olduğu anlaşılmıştır. Özellikle I. Tip içerisinde yer alan bitkisel bezeme olarak kullanılan mersin yapraklı bezemeler Antiokheia'ya ait yerel bir bezeme olduğu tespit edilmiştir. Aynı tipin içinde radyal şua olarak tanımlanan bezemenin ise ithal bir bezeme olduğu ancak bu örneklerin Antiokheia atölyesine ait olduğu anlaşılmaktadır. Diğer 6 tipin anadolunun birçok yerleşimde görüldüğü ve bu örneklerin Antiokheia atölyesine ait olduğu tespit edilmiştir.
Gökçeada-Yenibademli Höyük'te Erken Bronz Çağı'na ait çanakların gelişimi ve komşu kültürlerle etkileşimi

Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan çalışmanın ana materyalini, Gökçeada-Yenibademli Höyük'te açığa çıkartılan ve Erken Bronz Çağı'nın ilk yarısına tarihlendirilen çanaklar oluşturmaktadır. 'Denizsel Troia Kültürü'nün yayılım alanı içinde kalan Yenibademli Höyük, Gökçeada'nın sahil kasabası olan Kaleköy'ün 1700 m. güneyinde ve Büyükdere vadisinin aşağı kesimindedir. Adını aldığı köyün 1500 m. güneybatısı'nda konumlanan yerleşimin, kuzey-güney yönündeki uzunluğu 130 m. doğu-batı doğrultudaki genişliği ise 120 m. dir. Deniz seviyesinden yüksekliği 18 m. ve vadi düzleminden 9-10 m.'ye kadar yükselen höyüğün çevresi alüvyon dolgudur. Kuzey ve batı yönünde birer terası ve tepe düzlüğü bulunan bu eski yerleşim yeri, ilk defa Nezih Fıratlı tarafından tespit edilmiş ve arkeoloji yazınına prehistorik yerleşim yeri adıyla girmiştir. Gökçeada'nın ilk sistemli kazısı olması nedeniyle önem taşıyan Yenibademli Höyük, ilk defa Çanakkale Arkeoloji Müzesi Müdürlüğü başkanlığında ve Hacettepe Üniversitesi mensubu Prof. Dr. Halime Hüryılmaz'ın bilimsel sorumluluğunda olmak üzere, 1996 yılında kurtarma kazısı kapsamında kazılmaya başlanmıştır. 1998 yılından günümüze değin, Bakanlar Kurulu Kararı ile Prof. Dr. Halime Hüryılmaz'ın başkanlığında sürdürülen çalışmalar, 20. kazı dönemini geride bırakmıştır. Bir zamanlar kıyı yerleşimi olan ve ria tipi bir koyun güneydoğu kıyısında yükselen Yenibademli Höyük'te yürütülen kazılar, üç kültür dönemine işaret etmektedir. Bunlar yeniden eskiye doğru: 1- Rum asıllı vatandaşların kültürü, 2- Geç Bronz Çağı kültürü, 3- Erken Bronz Çağı II kültürü şeklinde sıralanmaktadır. Yerleşimin gerçek karakterini ortaya koyan ve yaklaşık 400 yıl gibi bir zaman diliminde varlığını koruyan Yenibademli Höyük'ün üretim ekonomisinde keramik, kemik ve taş endüstrisi ön plana çıkmaktadır. Büyük bir bölümü elde biçimlendirilen ve ender durumlarda kalıpta şekillendirilen çanaklar, gövde, ağız, dip ve tutamak bölümlerine göre 19 farklı ana tipe ayrılarak incelenmiştir. Bunların gövdeleri ağız kenarından dibe doğru düz daralmakta ya da dışbükey veya iç bükey şekilde daralarak dibe bağlanmaktadır. Çanaklarda uygulanan bezeme teknikleri kazıma, kabartma, çizi, baskı, boya, oluk, çentik ve sokma nokta olarak toplam da 8 bezeme tipi ve 20 motif tipiyle temsil edilmektedir. Biçim açısından değerlendirilen Yenibademli'nin çanakları Anadolu, Yunanistan'ın Batı, Orta ve Doğu Makedonya bölgelerinde, kuzey ve orta Ege'nin ada yerleşimlerinden ve Balkan kültürlerinde bezer özellikleri görülebilmektedir.