turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye'de yatırımların gelişimi ve yatırım teşvik politikalarının yatırımlar üzerine etkileri

Bu çalışmada, Türkiye'de yatırımların incelenmesi ve yatırım teşviklerinin yatırımlar üzerindeki etkilerinin açıklanması amaçlanmıştır Birinci bölümde yatırım kavramı üzerinde durulmuş, yatırm türleri, yatırmı besleyen etmenler ve yatırımın kaynakları verildikten sonra yatırım kararı, Sermayenin Marjinal Etkenliğine dayalı olarak açıklanmıştır. İkinci bölüm yatırmı teşvik politikalarına ayrılmış, teşvik tedbirlerinin teorik açıklaması yapıldıktan sonra yatırım teşvikleri, yatırım aşamasında ve işletme döneminde uygulanan teşvikler ayrımında ele alınmıştır. Daha sonra kuruluş yıllarıdan günümüze kadar uygulanan Teşvik Politikaları Planlı Dönem Öncesi ve Planlı Dönem ayrımında açıklanarak özellikle 1980 sonrası uygulanan teşvikler, verilen Teşvik Belgelerine dayanılarak Sektörel, Bölgesel ve Yatırırı Türlerine göre değerlendirilmiştir. Üçüncü ve son bölümde ise, 1950 yılından günümüze kadar yatırımların gelişimi üzerinde durulmuş ve 1980 sonrası yatırım teşviklerinin yatırım düzeyi ve yönü üzerindeki etkilerinin analizi yapılmaya çalışılmıştır.
Merkez bankaları para politikalarının ülke ekonomilerine etkileri

Geçmişten günümüze kadar, para piyasalarında pek çok farklı olay yaşanmıştır. Tekil hareketlerin yoğun olduğu dönemler, yerini küreselleşme ve bütünleşme hareketlerine bırakmıştır. Küresel ekonomide, günümüz şartlarında bütünleşme sağlamayan piyasa bulunmamaktadır. Bu şartlar altında, merkez bankalarının piyasalardaki etkinliği ve üstlendikleri roller daha da önemli hale gelmiştir. Yeni küresel doktrin sonrası, merkez bankaları uyguladıkları para politikaları ile, hükümetlerde bulunan birçok yetkiyi eline almıştır. Ayrıca, ekonominin ülkeler için önemi daha da iyi kavrandığında, merkez bankalarının yeri ve önemi de daha da netlik kazanacaktır. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, FED ve Avrupa Merkez Bankası gibi kurumlar, bulundukları coğrafya itibariyle sistemdeki diğer merkez bankalarına nazaran daha büyük bir sorumluluk altındadırlar. Özellikle, küresel piyasaları domine eden dolar ve euro para birimlerinin durumunu belirleyen Amerikan ve Avrupa Topluluğu merkez bankaları, aldıkları her kararla sadece kendi uluslarının ve topluluklarının değil, küresel sistemde para ile uğraşan her kesimin geleceğini etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, belirtilen merkez bankalarının politikaları çerçevesinde, ülke ekonomilerine ne derecede etki ettiklerinin açıklığa kavuşturulması ve alınan kararların karşılaştırılması üzerinedir. Bu inceleme yapılırken, seçilen ülke merkez bankaları, yapısall, yönetimsel, bağımsızlık ve piyasa güçleri ölçüsünde karşılaştırmaya tabii tutulmuştur.
Türkiye seramik kaplama malzemeleri sektörünün rekabet gücü

Çalışma, seramik kaplama malzemeleri sektörünün rekabet gücünün İktisat yazınında son yıllarda sıklıkla kullanılan Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi, Net İhracat Endeksi, İhracat Piyasa Endeksi ve Göreli İhracat Endeksi ile analizini yapmayı amaçlamaktadır. Dünya seramik kaplama malzemeleri ihracatında ilk on sırayı alan ülkelerle bir karşılaştırma yapılmış ve bu ülkeler karşısında Türkiye'nin rekabet gücü değerlendirilmiştir. Çalışmada, seramik sektörünün lokomotifi konumunda olan seramik kaplama malzemeleri sektörü ele alınmış ve daha çok makale, kurum raporları ve sektör derneklerinin süreli yayınları ile web sitelerinden faydalanılmıştır. Sektörle ilgili ayrıntılı istatistiki bilgilerin olmaması veya güç ulaşılabilmesi çalışmada karşılaşılan en büyük zorluk olmuştur. Ancak sektör derneklerinin yayınları ve web siteleri bu zorluğu aşmakta en büyük yardımcı olmuştur. Türkiye açısından yarattığı katma değer ile önem arz eden sektörün rekabet gücü, son yıllarda yaşanan global krizle birlikte sıkıntılar yaşanmasına rağmen diğer ülkelerle karşılaştırıldığında yüksektir. Şahsi görüşümüze göre, yaşanılan sıkıntıları avantaja dönüştürme konusunda fırsatlar yakalamak zor değildir ve sektörde yapılacak bir takım iyileştirmeler ile rekabet gücü önümüzdeki yıllarda daha da artabilecektir. Atılacak en önemli adım, markalaşma ve Türk imajını tüm dünyaya kabul ettirebilmek olacaktır.
Ekonomik büyüme-enflasyon ilişkisinin sektörler itibari ile ekonometrik analizi: Türkiye örneği

Bu çalışmada enflasyon-iktisadi büyüme ilişkisi sektörel bazda 1987:1-2007: 3 dönemi için incelenmiştir. Enflasyon ile büyüme ve sektörel büyüme arasındaki ilişkiler serilerin devresel hareketleri, diğer bir ifade ile iş çevrimleri çerçevesinde çapraz korelasyon analizi ve etki-tepki fonksiyonları ile incelenmiştir. Bu amaçla toplam GSYİH ve sektörel GSYİH serileri ile Tüketici Fiyatları Endeksi ve üç aylık enflasyon oranlarının devresel bileşenleri elde edilmiştir. Serilerin devresel bileşenleri ? üssel düzeltme yöntemi ile mevsimsel olarak düzeltilmiş serilerin ? Baxter ve King (1995) çalışması ile tanımlanan bant geçiş filtresi ile elde edilmiştir. Toplam ve sektörel çıktıların devresel bileşenleri önce grafiksel olarak daha sonra çapraz korelasyon katsayıları hesaplanarak incelenmiştir. Çalışmada kullanılan veriler Türkiye İstatistik Kurumu internet sayfasından elde edilmiştir. Ampirik sonuçlar; Türkiye ekonomisinde enflasyon ile iktisadi büyüme arasındaki negatif ilişkinin nedeninin tüm analiz dönemlerinde arz şokları olabileceğine işaret etmektedir. Arz şokları, aynı zamanda sanayi sektörü ve hizmetler sektörü büyümesi ile enflasyon arasındaki negatif ilişkiyi de açıklamaktadır. Etki-tepki fonksiyonları ile elde edilen sonuçlar bu bulguları çoğu durumda desteklemekle birlikte tüm sonuçların incelenen alt döneme göre farklılık gösterdiği gözlenmiştir. Bu ilişkinin geçerliliği arz şoklarının bir temsilcisi olan petrol fiyatları modele dahil edilerek ayrıca incelenmiş ve ilk sonuçları destekleyici bulgular elde edilmiştir.
Türkiye'nin 1930-1950 dönemi sanayileşme politikası ve uygulamaları

Çöken Osmanlı İmparatorluğu temelleri ve tarihi üzerine, yeni Türkiye Cumhuriyeti devleti kuruldu. Sorunların yığını ile karşı karşıya kalan, yeni Türkiye Cumhuriyeti devletinin artık tek hedefi ekonomik, kültürel, sosyal yönden gelişmiş bir devlet ve toplumun çatısını oluşturmaktı. Atatürk ekonomik bağımsızlık fikrine dayanmayan siyasal bağımsızlığı yeterli bulmuyordu. Sanayi devrimini yapmış, kalkınmada ilerlemiş batı ülkelerine ayak uydurmak, hiç olmazsa açılan aralığı önce korumak, sonra kapamak ve çağdaş uygarlık düzeyine sıçramak ana hedefti. Bu hedefe ulaşabilmek için, 17 Şubat 1923 günü 1135 delegenin katıldığı 'Türkiye İktisat Kongresi' İzmir'de çalışmaya başladı. Bu kongrede kapsamlı ve önemli kararlar alındı. 1929 dünya ekonomik krizinden sonra devletçi sanayi politikaları uygulandı. Birinci ve İkinci sanayi planlarında önemli yatırımlar yapıldı. İkinci dünya savaşı yıllarında ekonomi politikasında devletçilik uygulandı. Savaş sonrası bir geçiş dönemi yaşandı. Sanayi politikasında önemli değişiklikler gündeme geldi. 1950 yılına gelindiğinde, artık devletçilik yerini liberal ekonomi politikasına bıraktı.
Mobil telekomünikasyon piyasasında regülasyonun rekabet üzerine etkisi: Türkiye'de numara taşınabilirliği örneği

Bu doktora tez çalışmasında, değiştirme maliyetlerini azaltarak rekabetçi piyasa oluşturma çabaları, regülasyonun rekabet üzerine etkisi bağlamında Türkiye Mobil Telekomünikasyon Piyasası örneği ile analiz edilmektedir. Değiştirme maliyetleri tüketicinin fiyat hassasiyetini negatif ve müşteri sadakatini pozitif etkileyip bağımlılık ve eylemsizlik oluşturarak tüketiciyi mevcut durumdan memnun olmasa dahi tekrar aynı firmadan satın almaya yöneltir. Bu maliyetler piyasa aktörlerinin karar dinamiklerinin varsayılandan farklı gerçekleşmesine neden olarak piyasa yapısını şekillendirmektedir. Değiştirme maliyetleri iktisadi literatürde tespit ve tarif edildikten sonra düzenleyici otoriteler tarafından piyasada rekabeti oluşturmak ve rekabetçi yapıyı güçlendirmek için çeşitli yöntemlerle azaltılmak istenmiştir. Bu maliyetlerin oldukça fazla gözlemlendiği mobil telekomünikasyon piyasalarında da düzenleyici otoriteler mobil numara taşınabilirliği uygulaması ile bu maliyetleri azaltmak ve daha rekabetçi bir yapı oluşturmak istemektedirler. Ölçek, kapsam ve yoğunluk ekonomilerinin gözlendiği, yüksek ve çeşitli sabit, ortak ve birleşik maliyetlerin olduğu, karmaşık fiyatlama stratejilerinin kullanıldığı ve yüksek büyüme hızına sahip bu piyasalarda böylesine büyük bir müdahalenin etkilerini analiz etmek oldukça önemlidir. Uygulama örnekleri düzenlemenin etkilerinin ülkeden ülkeye farklılaştığını ve birçok ülkede başarısız olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmada rekabetin önemi ve regülasyonun gerekliliği ortaya konmakta ve rekabeti engelleyici etki olarak değiştirme maliyetleri ve bu değiştirme maliyetlerini azaltması beklenen mobil numara taşınabilirliği incelenmektedir. Son bölümde Türkiye Mobil Telekomünikasyon Piyasası ve mobil numara taşınabilirliği düzenlemesinin etkileri analiz edilmektedir. Ampirik analizde piyasadaki fiyat ve miktar arasındaki uzun dönemli ilişki yapısall kırılmalı eşbütünleşme analizi ile ortaya konmakta ve düzenlemenin bu ilişkideki etkisi incelenmektedir. Maliyet ve hedefler de dikkate alınarak elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde Türkiye'deki düzenlemenin bir hak ve rekabeti destekleyici politika olarak piyasada hareketlilik oluşturduğu ancak rekabetçi piyasa ve fiyatlar hedeflerini gerçekleştiremediği tespit edilmiştir.
Gümrük müşavirliği mesleğinin tarihsel gelişimi ve Türkiye'deki dış ticaret işlemlerine etkileri

Bu çalışmada 100 yıllık bir geçmişşe sahip, gümrük müşavirliği mesleğinin tarihsel süreci, bugüne kadar yürürlüğe giren tüm Gümrük Kanun'larının, gümrük komisyoncuları ile ilgili maddeleri karşılaştırılarak, komisyonculuktan müşavirliğe geçiş dönemleri ve süreçleri irdelenmiştir. Araştırmada Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerinde yayınlanan gümrük komisyoncularının, gümrüklerde iş takibini çerçeve içine alan ve mesleki bir statüye kavuşmasını sağlayan 1909 tarihli Talimatname'den itibaren, bugüne kadar yürürlüğe giren 1927 tarihli meslek kanunu ile,1949, 1972, 2000 ve 2009 yıllarına ait Gümrük Kanunları karşılaştırılmış, günümüzde mesleğin geldiği nokta ile meslek mensuplarının yetki ve sorumluluklarının altı çizilmiştir. Ayrıca Meslek mensubu olabilme koşulları arasındaki tarihsel süreç içerisindeki değişim ve sınav şekil ve şartlarındaki değişim üzerinde durulmuş, donanımı yüksek düzeydeki meslek grubuna dönüşüm sağlanmıştır. Meslek, 2000'li yıllarda Avrupa Birliği mevzuatına uyumlaştırılan ve halen yürürlükte olan 4458 sayılı gümrük Kanunu ile Gümrük komisyonculuğundan Gümrük Müşavirliğine dönüştürülerek, Türkiye'nin dış ticaretinin yükünü omuzlayan önemli bir meslek grubu oldukları vurgulanmıştır. Halen yürürlükte olan Dış ticaret mevzuatımızın yaklaşık 7.000 sayfalık temel mevzuatı ve 50'ye yakın kurum ve kuruluşun iç mevzuatı, Uluslararası düzenlemeleri içeren mevzuatlar, Serbest ticaret anlaşmaları ve diğer mevzuatlarla birlikte bir bütün olarak değerlendirildiğinde gümrük müşavirlerinin sorumluluklarının büyüklüğü ortaya çıkmaktadır. Üstlenmiş oldukları hukuki ve mali sorumluluklar itibariyle bir nevi kamu hizmetini de gerçekleştiren Gümrük Müşavirlerinin mesleki örgütlenmelerinin güçlenmesi, hem gümrük müşavirliği hizmetlerinin kalitesini arttıracağı hem de mesleğin niteliğini yükselteceği ortaya konmuştur. Elde edilen veriler sonucunda, gümrük müşavirlerinin meslek birimi olan Türkiye Gümrük Müşavirleri Derneklerinin, mesleğin yüklendiği sorumlulukları ve kanundan gelen yetkileri de göz önünde bulundurularak, dernek statüsü çerçevesinde yetersiz kalacağı düşüncesiyle, meslek grubunun çalışmalarının çok daha etkin hale getirilmesi için ve Türk dış ticaretinin itici gücü olabilmesi amacıyla kamu kuruluşu niteliğinde Oda olarak yapılandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Krizlerin önlenmesinde yeni finansal mimarinin rolü

Bu çalışmanın temel amacı globalleşme sürecinde kaçınılmaz olan finansal krizleri ele alarak oluşturulmaya çalışılan yeni finansal mimariyi krizleri önleme öngörme ve yönetme ekseninde incelemektir. Finansal krizleri önleme, öngörme ve yönetme konusunda ulusal ve uluslararası finansal mimarinin yeniden gözden geçirilmesi gerekmektedir. Çalışmada ülke deneyimlerinden yola çıkarak ulusal ve uluslararası finansal kuruluşların rolünün yeniden tanımlanması konusu ele alınacaktır. Bu incelemede ulaşmak istediğimiz amaç 1990'larda başlayan yeni bir finansal mimari oluşturma çabalarının geldiği noktayı tespit etmek ve gelinen durumun krizleri önleme, öngörme ve yönetme açısından ne derece etkin olduğunu irdelemektir. Mevcut sistem içinde kurumlar ne derece etkindir. Yapılan ve yapılması planlanan değişiklikler mevcut sistemin etkinliğini ne yönde değiştirecektir. Saydığımız bu amaçlara ulaşmak için öncelikle çalışmanın ilk bölümünde kriz kavramı ve literatürdeki kriz sınıflandırmaları verilmektedir. Daha sonra krizlere neden olan faktörler kriz örnekleriyle açıklanmaktadır. Çalışmanın ikinci bölümünde krizleri önleme, öngörme ve yönetme ekseninde yapılan finansal mimari çalışmaları ele alınmıştır. Mevcut finansal mimarideki eksik yönler ve bunların krizlerle olan bağlantısı açıklanmıştır. Bu bölümde ikili bir ayrım olarak sorunlar ulusal ve uluslararası olarak ayrılmıştır. Çalışmanın finansal krizlerle mücadelede yeni finansal mimarinin rolü başlıklı son bölümünde bu çerçevede yapılanlar incelenmiştir. Finansal krizlerle mücadele konusunda üzerinde önemle durulan iki kurum olan IMF ve Dünya Bankası üzerinde yoğunlaşılmıştır. Yoğunlaşma IMF ve Dünya Bankası üzerine olmakla birlikte krizleri önleme, öngörme ve yönetme konusundaki güncel tartışmalarda ele alınmıştır.
The importance and determinants of foreign direct investment for African countries

Bu tezin amacı, Afrika'ya yapılan doğrudan yabancı sermaye yatırımının belirleyicilerini, etkilerini ve önemini araştırmaktır. Gayrisafi Yurtiçi Hasıla, ticari açıklık, nominal döviz kurunu ve doğal kaynakları değişken olarak kullanılmaktadır. 2001- 2016 yılları arası veriler panel eşbütünleşme tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. FMOLS yöntemi kullanılarak elde edilen sonuçlara göre tüm değişkenlerin istatistik olarak anlamlıdır. Bu çerçevede Doğrudan yabancı sermaye yatırımını ekonominin büyüklüğü, ticaretin açıklığı, döviz kuru ve doğal kaynaklar etkilemektedir. Bununla birlikte, DOLS yöntemi kullanılarak elde edilen sonuçlara göre doğal kaynaklar haricinde diğer değişkenler istatistiki olarak anlamlıdır. Bu sonuç doğrudan yabancı sermayenin Afrika ülkelerine akışını belirlemediğini göstermektedir. Döviz kuru ve enflasyon gibi makroekonomik göstergeler daha az istikrarsızlık içeren, Afrika için iyi bir iş çevresi yaratma gereksinimi vardır. Ayna zamanda, Afrika için, maden çıkartma sektörlerinden endüstriyel sektörlere geçmeye gerek vardır, bu ekonominin çeşitlenmesine yardımcı olaraktır. Bu tezin ampirik bulgularının sonuçlarına göre yatırımcılar doğal kaynak arayan değil Pazar büyüklüğüne göre yatırım yapmaktadırlar. Bu, doğal kaynaklar için, hem FMOLS hem de DOLS yöntemleri ile elde edilen sonuçlarda ifade edilmektedir.
19. yy'ın ikinci yarısından Cumhuriyet'e fındığın ekonomik ve sosyal tarihi

Bu çalışma on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısından başlayarak Karadeniz'in Anadolu kıyılarında yer alan Ordu ve Giresun dolaylarında fındığın ekonomik ve sosyal tarihini anlatmaktadır. Yüz yıllık bir tarihsel süreçte, iç ve dış olmak üzere bütün dinamikler tartışılarak; fındık üzerinden bölgedeki tarımsal yapıdaki değişim ve kırsal dönüşüm aktarılmıştır. Tarımı yapıldığı ilk günden bu yana doğrudan ihracata konu olduğu ve bölgede hiçbir zaman geçimlik üretim için üretilmediğinden hareketle, değişimin öznesi olarak fındık ürünü seçilmiştir. Fındık dikili alanların ve ilişkili nüfusun, devletin hiçbir teşvik ya da desteğini almadan sürekli artmış olmasına dikkat çekilerek, Osmanlı döneminde bölgedeki hakim üretim tarzı çözümlenmeye çalışılmıştır. Bir bitki olarak fındık tanıtılırken, fındığın iktisadi coğrafyası ve maddi dünyası ayrıntılı olarak anlatılmıştır. İktisat tarihi alanında yapılan çalışmalarda devletin rolünün abartılmasının karşısında; iklimin, göçlerin, yeryüzü şekillerinin, akarsuların, yolların, doğal afetlerin ve en önemlisi insanların da etken bir unsur olarak dahil edilmesine katkı sağlanırsa, bu çalışma amacına ulaşacaktır.
SİİRT İLİNİN KENTSEL YOKSULLUK OLGUSU: BİR ALAN ARAŞTIRMASI

Yoksulluk kavramı daha çok hanelerin gelir düzeyi hangi seviyede olursa olsun, Dünyada ve Türkiye'de bütün insanların karşı karşıya kaldığı ekonomik unsurlardan biridir. Günümüzde yoksulluk gerek gelişmiş gerekse gelişmekte olan ülkelerde geri kalmış tüm ülkeleri de içine alan küresel bir boyut kazanmıştır. Yaşanılan ekonomik krizler yoksulluk kaynaklı toplumsal çatışmalara ve toplumda ayrışmaların ortaya çıkmasına yol açmıştır. Yoksulluğun giderek çeşitli türlere ayrılması ve küreselleşmesi ile birlikte kentleşme proseslerin sürat kazanması sonucunda kentsel yoksulluk göç ile birlikte daha belirgin olmaya başlamıştır. İnsanların gereksinimlerinin sadece ekonomik olarak değil de kültürel ve sosyal ihtiyaçlarının da karşılanması olarak değerlendirilmeye başlanmıştır. Bundan dolayı yoksulluk ülkemiz açısından değerlendirilmekle beraber Siirt'in kentsel yaşayış üzerindeki etkileri de inceleme konusunu oluşturmuştur. Bu çalışmanın birinci bölümünde kuramsal ve kavramsal açıdan yoksulluk kavramı ve yoksulluk türleri açıklanmıştır. Bölüm devamında ayrıca yoksulluğun ortaya çıkmasında etkili olan faktörler de açıklanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Dünyada ve Türkiye'de yoksulluğun görünümü, yoksullukla mücadele ve Türkiye'de gelir dağılımı ve türleri detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Araştırma kapsamında ülkemizde yoksullukla mücadele politikalarının, yoksullukla mücadelede ne kadar etkin bir şekilde yoksulların ihtiyaçlarına cevap verdiği üzerinde durulmuştur. Yoksullukla mücadele politikaları konusunda katılımcılarla birlikte konunun uzmanı olan fertlerle de derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Araştırmada katılımcıların yoksullukla mücadelenin sadece ayni yardımlarla sürdürülemeyeceğini, bunun yanında uzun dönemde gelir getirici meslek edindirme kurslarının daha faydalı olacağı vurgulanmıştır. Yoksullara yapılan sosyal yardımların yaşamlarını bağımlı halde ayni yardımlarla sürdüremeyeceklerini, daha çok nakdi ve ihtiyaçları baz alınarak yardımların yapılması gerektiği vurgulanmıştır. Araştırmanın üçüncü ve son bölümünde daha çok uygulamalı ve yoksulluğa ilişkin mücadele politikaların belirlenmesi, nasıl uygulanması gerektiği konusunda bilgi ve görüşleri olan fertlerle nitel veri toplama aracı olan araştırmacının hazırladığı yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme formu kullanılmış 12 katılımcı, 4 uzman ile görüşülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen bulgular neticesinde yoksulların düzenli olmayan bir gelire sahip oldukları, bu düzensiz gelir ile kendi yaşamlarında yarattığı belirsizlik ve gerginlikler hayat tarzlarını ve aile içi huzursuzluklarına da sebep olduğu sonucuna varılmıştır. Bu değerlendirmeler ışığında yoksullukla mücadele politikaları detaylı olarak ele alınmış ve konuya ilişkin sonuç ve öneriler somut olarak sunulmuştur.
Organik gıda ürünleri ve iyi tarım ürünlerine ilişkin tüketici algı ve tutumları: Antalya örneği

Bu çalışmada son yıllarda tarımsal üretimde yeni bir üretim yöntemi olarak kabul edilen organik tarım ve iyi tarım uygulamaları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Geleneksel tarımda bilinçsiz ve yoğun kimyasal kullanımının çevre, insan ve diğer canlıların sağlığı için olumsuz etki yaratması tüketicileri organik ürünlere ve iyi tarım ürünlerine yönlendirmiştir. Yürütülen bu araştırmada organik gıda ürünleri ve iyi tarım ürünlerine ilişkin tüketici algı ve tutumlarını ölçmek, tüketicinin bu kavramlara ilişkin bilinçlilik düzeyini tespit etmek, organik gıda ya da iyi tarım ürünleri tüketimini etkileyen faktörleri belirlemek ve bu ürünleri hiç tüketmeyen tüketicilerin tüketmesini sağlayacak unsurları saptamak amaçlanmıştır. Bu verileri elde edebilmek için de organik gıda ürünleri ve iyi tarım ürünlerine ilişkin tüketici algı ve tutumlarını ölçen 39 ifadeden oluşan bir anket düzenlenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde araştırmanın amacı, kapsamı, araştırmada kullanılan materyal ve yöntem hakkında genel bir bilgilendirme yapılmıştır. İkinci bölümde organik tarım hakkında genel bir bilgilendirme yapılmıştır. Bu bölümde organik tarım ile klasik tarım karşılaştırılmış, organik tarımın özelliklerine, ilkelerine, amaçlarına, avantajlarına, dezavantajlarına ve yasal düzenlemelere yer verilmiştir. Ayrıca organik tarımın dünyadaki ve Türkiye'deki gelişimi ve tarihçesi incelenmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümünde iyi tarım uygulamalarına ilişkin genel bir bilgilendirme yapılmıştır. İyi tarım uygulamalarının amacı, faydaları, temel ilkeleri, sertifikasyon sistemi, yasal düzenlemelere ve iyi tarımın Türkiye'deki ve dünyadaki gelişimi incelenmiştir. Çalışmanın son bölümünde araştırmadan elde edilen bulgulara yer verilmiştir. Bu bölümde betimsel analiz ve faktör analizi yöntemleri kullanılarak araştırmaya yönelik çeşitli verilere ulaşılmıştır. Anket verilerine göre organik gıda ürünleri ve iyi tarım ürünlerine ilişkin tüketici algı ve tutumlarını ölçmeye yönelik yapılan faktör analizi sonucu altı faktör belirlenmiştir. Bu faktörler toplam varyansın %73,611'ini açıklamaktadır. Faktörler sırasıyla hormon-kalıntı, pazara ulaşım, çevre dostu olma, denetim, sağlıklı bulma, bilinç düzeyi olarak isimlendirilmiştir. Son aşamada bu veriler yorumlanmış ve sonuç ve öneri kısımlarına yer verilmiştir.
Endüstri-içi dış ticaret

Aynı endüstriler içindeki malların eşanlı olarak ihraç ve ithal edilmesi şeklinde tanımlanan endüstri içi ticaret olgusunun ampirik olarak tespit edilmesinden bu yana, söz konusu yazında önemli gelişmeler yaşanmıştır. Son dönemdeki çalışmalarda gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasındaki ticarette, aynı endüstri grubunda yer alan farklı kalitedeki malların eşanlı ticaretini ifade eden dikey endüstri içi ticaretin önemli olduğuna ilişkin bulgular elde edilmektedir. Türkiye'nin endüstri içi ticaretinin analiz edildiği bu çalışmada elde edilen bulgular, Türkiye'nin endüstri içi ticareti içinde daha ziyade düşük kalite dikey endüstri içi ticaretin egemen olduğu yönündedir. Bu sonuçlar, ülkelerin ve endüstrilerin kaynak kullanımı etkinliğinin ve verimliliğinin araştırılmasını gerekli kılmıştır. Endüstri içi ticaretin belirleyenlerinin modellendiği üçüncü bölümde ülke/politika temelli hipotezler, endüstri temelli hipotezler ve tarafımızdan oluşturulan endüstri içi ticarette yakınsama/ıraksama hipotezleri panel veri yöntemi ile test edilmiştir. Ayrıca ülke ve politika temelli hipotezler kapsamında, yazında test edilen hipotezlerin yanı sıra endüstri içi ticaret modellerinde çok fazla vurgu yapılmayan, fakat tarafımızdan özellikle dikey endüstri içi ticareti açıklayan önemli bir hipotez olarak düşünülen ülkelerin etkinlik farkları hipotezi, değişik alternatiflerle FMOLS yöntemi ile modellenmiştir. Bu modellemeler çerçevesinde, çalışmamızdaki endüstri-içi dış ticareti açıklayan değişkenler içinde teknik etkinlik değişkeninin en temel değişkenlerden biri olduğu görülmüştür. VI