turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Milli mücadele örgütlenme döneminin İngiliz The Times gazetesindeki yansımaları

Anadolu Kurtuluş Savaşı, Türk siyasi yaşamının en talihsiz ve trajik evrelerinden biri olmasının yanı sıra cesaret, kahramanlık ve azmin bir göstergesi olarak ta tarih sayfalarındaki önemli yerini almıştır. Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması ve bağımsızlığın elde edilmesi başarısına giden yoldaki en önemli aşamalar; Mayıs 1919'dan itibaren Mustafa Kemal'in Samsun'dan başlayan askeri ve siyasi çalışmaları, kongreler, milis kuvvetlerin birleştirilmesi ve Anadolu genelinde Milli Ordu'ya geçiş çalışmaları, yeni başkentte siyasi birliğin sağlanması gibi önemli köşe taşlarını oluşturmaktadır. Bu araştırmamızda Milli Mücadele açısından önemli olan bu gelişmelerin, The Times gazetesindeki görüntüsü ve nasıl yansıtıldığı incelenmektedir. Milli Mücadele'nin, İngiliz basınındaki görüntüsü, çalışma kapsamı daraltılarak sadece The Times gazetesi yönünden ele alınmaktadır. Böylelikle, İngiltere'nin, o dönem yeni bir taktik olarak kullandığı propaganda faaliyetlerinin basın yönünü The Times gazetesi üzerinden incelemenin Milli mücadeleyi anlamak açısından yararlı olacağı düşünülmektedir. The Times gazetesinin bizim için önemli olan yönleri; İngiltere'nin devlet anlayışını önceleyen bir yayın organı olması, dünya çapında tanınmış ve popüler olması, hem İngiltere hem de dünya kamuoyunu etkileme potansiyelinin yüksek olmasıdır. Birinci Dünya Savaşı sonunda Osmanlı Devleti yenilmiş ve İtilaf Devletleriyle Mondros'ta şartları oldukça ağır bir mütareke imzalamıştı. Buna karşılık devleti yönetenlerin ve aydınların kafaları oldukça karışıktı. İtilaf devletleri Anadolu'yu işgale girişerek, I. Dünya Savaşı'nda yaptıkları paylaşma planlarını uygulamaya koymak için harekete geçmişşlerdi. İzmir'in Yunanlılar tarafından işgali milli direniş hareketinin fitilini ateşleyen son gelişme oldu. Mustafa Kemal'in önderliğinde Anadolu'da milli mücadele başlatılmış ve tüm olumsuz koşullara rağmen milletin istikbali için örgütlenmeye çalışılmıştır. Milli Mücadele Hareketi, örgütlenme çalışmaları kapsamındaki faaliyetlerini gerçekleştirirken dönemin en büyük siyasi aktörü olan İngiltere'nin yarı resmi yayını durumundaki The Times Gazetesi de, neredeyse tüm gazetecilik haber ve yorumlarında milli mücadele aleyhinde yayın yapıyordu. Gazetenin, internet ortamındaki arşiv kayıtlarında, tüm haber ve yorumları mevcut olup tarih araştırmacıları için istifade edilebilir durumdadır. Çalışmamızın ilgili bölümlerinde de görülebileceği gibi, Kurtuluş Savaşı süresince yapılan yayınların istatistiğine bakıldığında, tamamen tarafgir bir çizgide olarak Milli Mücadele aleyhinde bir gazetecilik sergilemektedir. The Times gazetesi, tarafgir bir tarzda yayın yapmasının yanı sıra, bir takım yönlendirmeler ve algıya da yol açan konumda olması, onun, irdelenmesi gereken bir başka özelliğini ortaya koymaktadır. Ayrıca The Times'ın yanlı bakış açısı, Anadolu'daki Hareketin gerçek niteliğini ve önemini yeterince anlaması ve yansıtması önünde bir engel olarak ta görünmektedir.
Lütfi Kırdar'ın siyasi hayatı

Bu çalışmada, Dr. Lütfi Kırdar'ın, Cumhuriyet tarihinin önemli ve kritik evrelerini içeren Milli Mücadele yılları, Tek Parti Dönemi, 2. Dünya Savaşı süreci, çok partili siyasal hayata geçiş ve 27 Mayıs darbesini de içine alan dönemde oynadığı aktif siyasi rol ve bu rolün Türk Siyasal Hayatındaki dönemsel kırılma noktalarına etkileri incelenmiştir. Lütfi Kırdar'ın Cumhuriyeti inşa eden kadrolar arasında yer alması, Milli Şeflik Dönemi politikalarından bağımsız bir siyasi anlayış benimsemesi, belediyecilik alanında gerçekleştirdiği devrim niteliğinde çalışmalar, politik yaşamı boyunca sergilediği karakteristik tutum ve davranışları nedeniyle Türk basını tarafından oldukça fazla sevilmesi ve benimsenmesi, 2. Dünya Savaşı sürecinde kritik öneme sahip devletlerin büyükelçileriyle olan yakın dostluğu münasebetiyle sürecin en az zararla atlatılmasına sağladığı katkılar ve görev yaptığı dönemlerde halk tarafından bu denli sevilmesine rağmen Türk Siyasi Tarihinde adının neredeyse unutulacak noktaya gelmiş olması araştırma konusunun tarafımızca ilgi duyulmasına neden olan sebepleri arasındadır. Araştırmada, Dr. Lütfi Kırdar'ın politik yaşam evreleri tespit edilerek kaynak taraması yapılmış; bu evrelere ait toplanan veriler karşılaştırma yoluyla ele alınmış; tarihi belgeler ışığında dönemin yaşayan tanıklarından alınan bilgiler tahlil edilerek, Lütfi Kırdar'ın yakın dönem Türk Siyasi Tarihine etkileri belirlenmeye çalışılmıştır. 1935 yılından itibaren Türk bürokrasisinde adını duyurmaya başlayan Kırdar, 11 yıllık İstanbul Valiliği süresi boyunca gerçekleştirdiği çok sayıda icraat, tek parti döneminin parti-devlet bütünleşmesine karşı verdiği mücadele ve siyasi duruşuyla dikkatleri üzerine çekmiştir. 27 Mayıs Darbesi ile hem kişisel, hem de siyasi yaşamının sonunagelen Kırdar, çok partili siyasal sistemlerde de bağımsız ve tarafsız bir politika sergilenebileceğini ve siyasi etiğin ülke yönetiminde ne kadar elzem ve pragmatik olduğunu savunmaktan geri durmamıştır. Araştırma, Atatürk'ün milli mücadele dönemi ile başlayan ve cumhuriyetin kuruluşunu ve devrimleri kaçınılmaz kılan süreçte en yakınında bulunan ve tarihin tozlu raflarında unutulmaya yüz tutmuş devrimci, çağdaş bir siyaset adamının, Dr. Lütfi Kırdar'ın, tarihteki yerini ve önemini ortaya koymaya çalışmıştır.
İzmir'de yayıncılık: 1950-1980

Bilgi çağında yaşıyoruz. İnsanlığı bilgi çağına ulaştıran ise; kağıt yazı ve matbaanın keşti ile insanoğlunun fikirlerinin zaman ve mekan dışına taşınmasıdır. Bilgi araçları zaman ve mekana göre değişerek gelişmiştir. Bilgi iletim araçları ilk çağlarda papirüs, kil tabletler iken sonraki dönemlerde kağıt, matbaa olmuş, günümüzde ise elektronik araçlar halme gelmiştir. İlk Türk Matbaasının Osmanlı İmparatorluğu Devleti' ne girişi, matbaanın icadından 287 yıl sonra olmuştur. Diğer şehirlerde olduğu gibi İzmir'e de azınlıklar tararından getirilmiş, ve uzun süre onların tekelinde kalmışta-. İlk açılan Türk Matbaası devlet matbaası olup, özel matbaalar sonraki dönemlerde artış göstermiştir. Birinci Dünya Savaşı ve arkasından gelen İzmir'in işgali İzmir'deki basım ve yayın dünyasını olumsuz yönde etkilemiş, birçok matbaanın kapanmasına neden olmuştur. Harf Devrimi ile birlikte basım ve yaym dünyası önce bir bocalama devrine girmiş, bu dönemi devletin de desteğiyle kısa sürede atlatarak, matbaa ve yaym sayısmda önemli bir artış olmuştur. Tek Parti yönetiminden çok partili döneme geçiş yıllan olan 1950'li yıllar basım ve yaym dünyası açısından umut dolu yıllar olmakla birlikte, beklentiler karşılanamamış, baskı ve yasaklarla dolu yıllar yayıncılığı olumsuz yönde etkilemiştir. Cumhuriyet tarihinde üç defa askeri müdahaleyle karşılaşan basım ve yaym dünyası şüphesiz bundan olumsuz yönde etkilenmiştir. Ancak 27 Mayıs 1960 Askeri Müdahalesi ve arkasından getirilen 1961 Anayasasının insan temel hak ve ödevleri konusunda getirdiği geniş özgürlük ortamında, genelde Türkiye'de özelde ise izmir'de yaym sayısmda önemli artış sağlanmıştır. 1972 Muhtırası ve 12 Eylül 1980 Askeri Müdahalesi arkasından getirilen 1982 Anayasası ile yayıncılık sürekli bir düşüş yaşamıştır. Bütün bunlara rağmen İzmir şehri basım ve yaym dünyası yönünden İstanbul ve Ankara'dan sonra önemli bir yayın merkezi olarak yerini almıştır.
Türkiye'de saklı nüfus meselesi ve vatandaşlığa alma

İnsan kaynağının doğru bir şekilde yönlendirilebilmesi ve ülke menfaatleri doğrultusunda planlanabilmesi için, doğru nüfus politikalarının ortaya konulması gerekmektedir. Nüfus politikaları içerisinde değerlendirilen vatandaşlığa alma politikaları, devletlerin idari karakterlerine ve ülkelerin sosyal yapılarına göre farklılıklar gösterse de, genel olarak belirgin kriterler çerçevesinde ortaya konulmaktadır. Osmanlı Devleti'nin son zamanlarından itibaren içeriği doldurulmaya başlanan vatandaşlık kavramı, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuyla daha belirgin temellere oturtulmaya başlanmıştır. Yeni kurulan devletin konu üzerindeki öncelikli amacı, her ne sebeple olursa olsun sınırın diğer tarafında kalan ve vatandaşlık statüsü elde edememiş Türk kültürüne sahip insanlarını memlekete kazandırmak olmuştur. Vatandaşlık statüsü verme kapsamında yeni devletin bir diğer önemli hedefi ise, ülke sınırları dahilinde yaşamalarına rağmen kayıt dışı kaldığı tespit edilen yurttaşlarını kayıt altına almaktır. Belirtilen son hedef doğrultusunda devlet, kayıt dışı kalarak gizlenen yurttaşına hem siyasi ve sosyal haklar vermeyi hem de milli sınırlar dahilinde yaşayan tüm vatandaşlarının sayısına ve kişisel hallerine tam anlamıyla vakıf olarak tutarlı nüfus politikaları üretmeyi planlamıştır. Saklı nüfus vakıalarının önlenebilmesi için neredeyse beş senede bir kanunlar yayınlansa da, sorunun tam anlamıyla üstesinden gelinemediği anlaşılmaktadır.
Atatürk inkılaplarının Kars'ta sosyo-kültürel etkileri (1923-1938)

Bu araştırmanın amacı Atatürk İlke ve İnkılaplarının 1923- 1938 yılları arasında Kars'ta meydana getirdiği etkiler ve bu dönemde Kars'ta yapılan soyso-kültürel faaliyetleri incelemektir.
1930-1938 döneminde Türk inkılabını teorileştirme ve yorumlama denemeleri

1930'lu yılların başında Türk inkılabı dünyada ölçeğinde yaşanan bir iktisadi krizle karşı karşıya kalmıştır. İnkılap kadrosu içeride bu krizin etkilerini görebilmek için Serbest Cumhuriyet Fırkası'nı kurmuş ayrıca başta iktisadi alanda olmak üzere siyasi, kültürel, toplumsal bağlamda pek çok tedbir almak zorunda kalmıştır. Bu tedbirler, düşünsel ve ideolojik planda yapılanları da kapsamıştır. Liberal iktisat ve siyasetin iflası dünyada Sovyet, Alman ve İtalyan örneklerinde otoriter ve totaliter yönetimlerin yükselişine sebep olmuştur. Türk inkılabının yöneticileri de hem bu yükselişten etkilenmişler hem de kendileri bu yükselişin ideolojik etkilerinden korumak istemişlerdir. İnkılap, 1923- 30 döneminde en köklü ve radikal inkılaplarını gerçekleştirmiştir. İnkılapların benimsenmesi sorunu iktisadi krizin de etkisiyle daha da ağırlaşmıştır. Bu durumda inkılap yeni iktisadi politikalar çerçevesinde ideolojik ve düşünsel arayışlar içine girmiştir. Resmi düzeyde ideoloji 1927, 1931 ve 1935 CHP kurultaylarında Kemalizm olarak şekillenmiştir. Bunun yanında bireysel çabalar da görülmeye başlanmıştır. Dönemin siyasi ve entelektüel isimleri de inkılabı yorumlama ve teorileştirme girişimlerine katkıda bulunmuşlardır. Çalışma, Ahmet Ağaoğlu, Şevket Süreyya Aydemir, Tekin Alp, Mahmut Esat Bozkurt ve Peyami Safa gibi isimlerin bu süreçte yazdıkları metinleri kendine konu edinmiştir. Bu bağlamda tezin amacı metinlerarası bir karşılaştırma yaparak bu bireysel teorileştirme ve yorumlama girişimleriyle ilgili kavramsal bir çerçeve oluşturmaktır. Bu çalışma elde ettiği bu çerçeveyle dönemin metinlerinin, inkılabın liderini ve kendisini nasıl tanımladığı, geçmişşini ve düşünsel potansiyelini nasıl algıladığı üzerinde yoğunlaşmış ayrıca metinlerin devlet, toplum, birey, siyaset üzerine geliştirdiği fikirlere ve ulaşılmak istenen medeniyet hakkındaki tasavvurlarına dair bir değerlendirme yaparak, tezini ortaya koymuştur.
Kültür Bakanlığı'nın Cumhuriyet dönemi teşkilatlanma tarihi

23 Nisan 1920'de Türkiye Büyük Millet Meclisi açılıp ilk hükümet kurulduğunda. Cumhuriyetin kültürel fikri yapısı ve Atatürk'ün Türk kültürüne ve tarihine verdiği önem teşkilatlanmaya yansıtılmıştı. Maarif Vekaleti kurulduğunda ilk şubelerinden birisi Hars Müdürlüğü idi. 1926 yılma kadar Hars Müdürlüğü ve Asar-ı Atika Müdürlüğü isimleri değiştirilerek kullanıldı. Atatürk'ün arkeoloji ve tarih araştırmalarına önemle eğilmesi ile 1926'da Kütüphaneler Müdürlüğü ve Müzeler Müdürlüğü birbirinden ayrıldı. 1930'larda yaşanan yoğun kültürel ve sanatsal gelişmeler teşkilatlanmada da değişiklikleri beraberinde getirdi. Güzel Sanatlar Müdürlüğü kuruldu ve birçok konservatuar açıldı. 1935 yılında Maarif Vekaleti'nin adı Kültür Bakanlığı olarak değiştirildi. Ancak bu uygulamaya çok yansımadı ve 1941 yılında tekrar Maarif Vekaleti oldu. 1949 yılında Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü kuruldu. 1965 yılında Milli Eğitim Bakanlığı içinde Kültür Müsteşarlığı kuruldu ve kültürel birimler buraya bağlandı. 1971 yılında bu Müsteşarlık Bakanlığa dönüştürüldü ve ilk kez olarak Kültür Bakanlığı kurulmuş oldu. Ancak kısa bir süre sonra Bakanlık kaldırılarak tekrar Müsteşarlığa dönüştürüldü ve Başbakanlığa bağlandı. 1974 yılında tekrar kurulan Kültür Bakanlığı, 1976 yılında kısa bir süre Milli Eğitim Bakanlığı ile birleştirildi. 1982 yılında Turizm ve Tanıtma Bakanlığı ile birleştirilerek Kültür ve Turizm Bakanlığı kuruldu. 1989 yılında iki bakanlık ayrılarak tekrar müstakil Kültür Bakanlığı kuruldu. Bu esnada yapılan teşkilat değişiklikleri 2000'li yıllara kadar olduğu gibi devam ettirildi.
Türkiye basınında 1939 yılından 1950 yılına kadar Cumhuriyet Halk Partisi içinde Demokrat Partinin doğuşu

215 TÜRKİYE BASININDA 1939 YILINDAN 1950 YILINA KADAR CUMHURİYET HALK PARTİSİ İÇİNDE DEMOKRAT PARTİNİN DOĞUŞU 1939- 1950 Yıllan arasında Cumhuriyet Halk Partisi içinde Demokrat Partinin doğuşunu incelediğim çalışmada, Cumhuriyet, Vatan, Ulus, Zafer, Yeni Sabah ve Vakit gazetelerinde yer alan haber ve yorumlar esas alınmıştır. Gazetelerin dışında döneme ait yazılı hatıralardan da faydalanılmıştır. Tez, giriş bölümü dışında dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde İsmet İnönü'nün İstanbul Üniversitesi açılışında yaptığı konuşmadır, 2. Dünya Savaşı'nın getirdiği ekonomik sıkıntılardan, Varlık Vergisi ve Toprak reformu hakkında bilgi verilmektedir. Liberal ekonomi görüşleri, Din ve vicdan hürriyeti hakkında bilgi verilmektedir. İkinci bölümde, Cumhuriyet Halk Partisi içindeki hizip ve Demokrat Partinin kuruluşu üzerinde durulmaktadır. 2. Dünya Savaşı'nın sonucunda demokrasi ve insan haklarının kazanması üzerinde durulmaktadır. Sovyetler Birliği'nin Türkiye üzerindeki istekleri hakkında bilgi verilmektedir. Üçüncü bölümde, 12 Temmuz 1947 Beyannamesi ve Cumhuriyet Halk partisinin politikasındaki yumuşamadan bahsedilmektedir. Üniversite, basın ve Sendikalar kanunu hakkında bilgi vermektedir. Demokrat Partinin 1950 yılma kadar yaptığı demokrasi mücadelesinden bahsedilmektedir. Dördüncü bölümde, 14 Mayıs 1950 seçimleriyle Demokrat Partinin iktidara gelişinden ve Türkiye'nin dış politikası hakkında bilgi verilmektedir Beşinci bölümde, İsmet İnönü'nün İstanbul üniversitesindeki konuşması, Demokrat Partinin kuruluşu ve Demokrat Partinin iktidara gelişi incelenmektedir.
Tek Parti Dönemi (1923 - 1945) tarım politikalarında devletçilik

Bilindiği üzere birçok araştırmaya konu olan devletçilik kavramı ülkemizde pek çok alanı olduğu gibi tarımı da çok yakından etkilemiştir. Bu çalışmada özellikle 1923- 1945 döneminde yapılan yeniliklerin devletçilikle paralel olduğunu göstermeye çalıştık. Bu yeniliklerin ülke tarımının gelişimine nasıl etki ettiği ayrıntılarıyla belirtiliyor. Ayrıca günümüzde hala etkili bir şekilde o dönemden kalma kurumların varlığını da belirtmeyi ihmal etmedik. Aynı zamanda tarımın geliştirilmesine yönelik faaliyetlerin siyaset arenasındaki değişimi de gözler önüne serilmiş ve çözüm yolları irdelenmiştir.
Kurtuluş Savaşı'nda Doğu Cephesi

Rus Çarlığı 1917 Komünist Devrimi'yle yıkılınca Bolşevik Hükümeti, Osmanlı Devleti ile savaşa son vermek üzere 5 Aralık 1917'de Erzincan Ateşkes Antlaşması'nı imzaladı. Sovyet Rusya ve İttifak Devletleri arasında 3 Mart 1918 Brest Litovsk Antlaşması imzalanıncaya kadar Ermeniler Türk halkına yönelik katliam yaptılar. Antlaşmaya göre; Kars, Ardahan, Batum sancakları, halkının rızası şartıyla Osmanlı Devleti'ne bırakıldı. Türk Ordusu, Kafkasya üzerinden ilerlemesine devam ederek 15 Eylül 1918'de Bakü'ye girdi. Ancak 30 Ekim 1918 Mondros Ateşkes Antlaşması gereğince 1914 sınırına geri çekilmek zorunda kaldı. Ermeni çetelerinin faaliyetleri bunlara dönemde de artarak devam etti. Kazım Karabekir'in XV. Kolordu'nun başına geçmesi, Mustafa Kemal Paşa'nın Anadolu'ya geçerek Kurtuluş Savaşı'nı başlatması Doğu Cephesi'nde durumu değiştirdi. 1920 Haziran'ında Ermeni kuvvetlerinin Doğu Anadolu'da Oltu'da Türklere geniş çaplı saldırısı üzerine TBMM Hükümeti Ermenistan'a karşı Misak-ı Milli'yi gerçekleştirmeye yönelik bir askeri harekata geçmeye karar verdi. Doğu Cephesi Komutanı Kazım Karabekir komutasında 28 Eylül'de başlayan harekatta önce Sarıkamış, sonra Kars kurtarıldı. 7 Kasım'da Gümrü işgal edildi. Ermenistan'ın barış istemesi üzerine 2 Aralık 1920'de Gümrü Barış Antlaşması yapıldı. Türk Ordusu'nun Gürcistan doğrultusunda ilerlemesiyle Ardahan, Artvin ele geçirildi. Böylece Moskova ve Kars Antlaşmalarının imzalanmasıyla yeni Türkiye'nin doğudaki sınırları belirlenmiş oldu. Türkiye açısından Ermeni Meselesi kesin olarak çözümlendi.
Between colonial and national dorunations: Antioch under the French mandate (1920-1939)

Sömürgeci ve Milliyetçi Tahakkümler Arasında: Fransız Mandası Döneminde Antakya (1920- 1939) Bu tez, İskenderun sancağının üç kazasından biri olan Antakya şehrinin manda dönemi boyunca geçirdiği dönüşümler üzerine yoğunlaşacaktır. Çalışma, bölgeyi etnik düşmanlık ve etnik temelli ayrılıkçılık ile özdeşleştiren bakış açısına karşı eleştirel bir mesafe taşımaktadır. Hatta; sosyal, politik ve mekansal düzeylerdeki etnik ayrışmanın, ancak milliyetçi ideolojinin gücünün artmaya ve kitleleri etkilemeye başladığı döneme denk düştüğünü iddia edecektir. Bu bağlamda, erken manda dönemi tezin iddiaları açısından önemli bir yerde durmaktadır. Arap ve Türk milliyetçi ideolojilerinin henüz popülerleşmediği bir dönem olan bu yıllar, Osmanlı son dönemiyle süreklilik arz etmektedir. Bu çalışma, söz edilen sürekliliği gösterebilmek için kentteki sınıf yapısı ve patronaj ilişkilerinin yapısına vurgu yapacaktır. Bu tez aynı zamanda, 1930'lann ortalarına kadar henüz çok marjinal olan ve kenteki statükoya karşı örgütlenen grubun söylemini ve Sancağın geleceğine dair iddialarını da analiz edecektir. Tezdeki ana argümanlardan biri, bu anti- gelenekçi grubun Türk bileşenlerinin zamanla Türk Devleti tarafından merkezileştirme ve standardlaştırma yoluyla, Sancağın Türkiye'ye katılması için mücadele eden etnik milliyetçi bir gruba dönüştürüldüğüdür. Fransız ve Türk kaynakları; ve sözlü kaynaklar bu dönemdeki mücadelenin doğası üzerine önemli ipuçları sunmaktadır. Bu kaynaklara dayanarak, bu çalışma rakip siyasi grupların kamusal alanda hegemonya kurabilmek için aralarında süregiden mücadeleye ve 'modern' bir yönetim kurmak için başvurdukları geleneksel ilişki ağlarına vurgu yapacaktır.
Milli Şef İsmet İnönü Döneminde çağdaşlaşma anlayışı ve uygulamalar (1939-1950)

Türkiye'de yenileşme hareketlerinin XVIII. Yüzyılda Osmanlı devleti bünyesinde başlatıldığı ve bu hareketin Atatürk döneminde gerçekleştirilen köklü inkılaplar ile zirveye ulaştığı bilinmektedir. Atatürk'ün önderliğinde girişilen İnkılap hareketlerinin temelde Türk toplumunun çağdaşlaşmasını öngördüğü; bununsa özellikle 'Türklük sevgisi'yle bağdaştırılarak Milliyetçi bir çizgide sürdürüldüğü ortadadır. Tek Parti İdeolojisi olarak adlandırabileceğimiz CHP ideolojisinin toplumda kökleştirilebilmesi amacıyla 1932'de kurulan Halkevleri, Köy'ü ve Köylü'yü Türk İnkılabının temel değerleri doğrultusunda değiştirebilmek amacıyla çok önemli işlevler üstlenmiş fakat bu noktada beklenen başarıları gösterememiş kurumlardır. Atatürk'ten sonra Cumhurbaşkanlığına seçilen ve kendisine Cumhuriyet Halk partisi tarafından 'Mili Şef unvanı verilen İsmet İnönü döneminde, Atatürk'ten devralınan 'çağdaşlaşma' hareketinin içerik itibariyle 'Milli karakter'den uzaklaşarak, kozmopolit ve 'Grek&Roma' temelli bir mahiyete büründürülmek istendiği ; ayrıca ilkelerin açıkça ortaya konulamamış olması sebebiyle ülke çapında kurulan 'Köy Enstitüleri' vasıtasıyla Türk toplumunda yaratılmak istenen zihniyet dönüşümü yerine kollektivist bir düşüncenin empoze edilmesini ön plana çıkaran bir aydın kadronun faaliyetleri yüzünden bu hedefin akamete uğradığı eldeki verilerden anlaşılmaktadır.
Türk basınında Kıbrıs barış harekatı

Kıbrıs, türkiye için jeopolitik ve jeostratejik açılardan büyük öneme sahip bir adadır. Tarih boyunca bu özelliğini korumuştur. Sahip olduğu bütün ayrıcalıklara rağmen, Ortodoks Kilisesi, Savoy Dukası ile işbirliği yaparak bütün Türkleri bir gecede öldürme planı yapmıştır. 1814 yılında, Osmanlı İmparatorluğunu yıkmak amacını güden devletlerin desteği ile kurulan Filiki Eterya tarafından yürütülen Megali İdea, Kilise tarafından organize edilen ayaklanmalara neden olmuştur. Bunlardan, 1821 ayaklanması ile İngiliz idaresi döneminde düzenlenen 1831 ayaklanması en önemli olanlarıdır. Amacını silahlı bir örgüt aracılığıyla gerçekleştirmeyi kararlaştıran kıbrıs Rum Ortodoks Kilisesi, 1955 yılında EOKA tedhiş örgütünü kurdu ve yolları üzerinde bir engel oluşturan Kıbrıslı Türklere saldırmaya başladı. Buna karşılık olarak, Kıbrıslı Türkler Türk Müdafaa Teşkilatını kurdular ve her ne pahasına olursa olsun Enosis'e karşı koymaya çalıştılar. Nihayet, 1960 yılında ilan edilen Kıbrıs Cumhuriyeti, Rumlara ve Türklere eşit haklar sağlayan bir yönetim olmuştur. Ancak, Türkler ve Rumlar arasında barış yoluyla oluşturulan denge, Rumların ve Atina'nın ihtirasları nedeni ile bu kez silahların gölgesinde oluşturulmak durumunda kalmıştır. Ne Türkiye ne de Kıbrıslı Türkler bu şekilde oluşturulan dengeden sorumlu tutulamaz. Gerçekte sorumulu olanlar, Anayasayı ve Kıbrıs Cumhuriyetini silah zoruyla ortadan kaldıran Rumlar ve onların hareketini örtülü şekilde destekleyen Batı'dır. Türkiye müdahalede bulunmakla, Ege'den sonra Doğu Akdeniz'e yönelen Yunan yayılma politikasına bir son vermiştir. Megali İdea ciddi şekilde zayıflamıştır. Türk ulusunun tepkileri hiçbir zaman şovenist olmamıştır. Yoğun bir keder döneminin atlatılmasının mutluluğu ile, bir ulusal kimlik ve özgüven kazanmanın göstergesi olarak ortaya çıkmıştır. XI
Celal Bayar'ın milli ekonomiyi kurma faaliyetleri

1914- 1918 yılları arasında yaşanan I. Dünya Savaşı sonrası Mondros Mütarekesi'ni imzalayan Osmanlı Devleti, fiilen ve hukuken sona ermiştir. İtilaf Devletleri, mütareke şartlarına dayanarak Anadolu topraklarını işgal etmeye başlayınca Mustafa Kemal Paşa liderliğinde Milli Mücadele başlamıştır. Milli Mücadele hem düşmana karşı hem de milli ekonomiyi oluşturmaya yönelik yapılmıştır. Osmanlı Devleti'nin bünyesinde uzun yıllardır verilen ekonomik tavizler nedeniyle bir hayli geri kalmış olan ülkenin kalkınabilmesi için milli ekonominin oluşturulması öncelikli mesele olmuştur. Bunun için de Türkiye'nin tarıma dayalı ekonomisinin yanında sanayileşmesinin de gerekliliği ortaya konmuştur. Atatürk'ün, en güvendiği isimlerden biri olan Celal Bayar'ın büyük ölçüde bu görevi üstlenmesi ve birçok faaliyette bulunması milli ekonominin oluşturulmasında kısa sürede önemli işler başarılmasına vesile olmuştur. Çalışmamız Milli Mücadele'nin başlangıcından itibaren ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kurulması ve sonrasında, Celal Bayar'ın Milli Ekonominin kurulmasında gösterdiği çabayı konu edinmiştir. Bu bağlamda tezin birinci bölümünde; Celal Bayar'ın, Milli Mücadele Döneminde Ekonomi Bakanlığına getirilmesi, Türkiye'de, sermaye sahiplerinin bulunmamasından dolayı uygulanmak zorunda kalınan ancak herhangi bir devletten model alınmadan kendine has şartlarla uygulanan Devletçilik, Celal Bayar'ın, Cumhuriyet kurulduktan sonra yeniden getirildiği Ekonomi Bakanlığı döneminde yaptığı çalışmalar açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde; Celal Bayar'ın Şark Raporu, raporun neden hazırlandığı ve raporda yer alan konuların içerikleri üzerinde durulmuştur. Böylelikle ülkenin dışa bağımlı olmadan kendi kendine yetebilen bir ülke olma yolunda atılmış temel adımlarında anlatılması sağlanmaya çalışılmıştır. Sonuç bölümünde ise yapılan çalışmaların çıkarımlarına dayanılarak Türkiye'nin daha sonraki dönemlerdeki ekonomik faaliyetlerinin temelinin bu dönemlerde atıldığı vurgulanmıştır.