turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Input substitutability, energy intensity and efficiency in US agriculture

Yenilenemeyen kaynakların, özellikle enerjinin, üretim aşamasında önemli ölçüde belirleyici etkisi bulunmaktadır. 1970'lerden itibaren yaşanan petrol krizleri, sınırlı enerji kaynaklarının kullanımı konusundaki bilinci daha da pekiştirmiş, bu alandaki performans ölçüm yöntemleri yoğun bir şekilde çalışılmaya başlanmıştır. Bu tezde Amerikan tarım sektorünün 1960- 2004 yılları arasındaki panel veri seti kullanlarak üç önemli soruya yanıt aranmıştır. İlk olarak, girdilerin birbirlerinin yerine ne ölçüde ikame edilebileceği sorusu esnek fonksiyonel formların yardımıyla çalışılmış daha sonra enerji yoğunlugu ve enerji üretkenliği kavramları literatürde var olan ölçüm tekniklerinin kabul edilen eksikliklerini gidermek amacıyla yeni geliştirilen ölçüm tekniğiyle hesaplanmıştır. Son olarak da tarım sektörünün etkinliği parametrik, yarı parametrik ve parametrik olmayan teknikler kullanılarak hesaplanmıştır. Elde edilen bulgular, Amerikan tarımında girdi ikamesi bağlamında kapsamlı bir veri çerçevesi sunarken, yeni yöntemle elde edilen performans belirleyicileri var olan yöntemlerle elde edilen bulgulara göre bariz farklar ortaya koymaktadır.
Kalkınma ve elektrik tüketimi arasındaki ilişki

Elektrik tüketimi bir ülkenin kalkınması için hem bir üretim girdisi olarak hem de ülke insanlarının hayat standartlarının yükselmesi açısından önem arz etmektedir. Bu özelliği nedeniyle elektrik tüketimi ve kalkınma arasındaki ilişki ekonomi yazınında birçok kez ele alınmış durumdadır. Yapılan bu çalışmalarda genellikle kalkınmanın göstergesi olarak kişi başına düşen gayri safi yurt içi hasıla kullanılmaktadır. Ancak kalkınma iktisadının zaman içindeki gelişme çizgisine göre, kalkınmanın tek göstergesi olarak yalnızca kişi başına düşen gayri safi yurt içi hasılanın kullanılması yetersiz kalabilmektedir. Bu nedenle bir ülkenin kalkınma seviyesini sadece gelir yönünden değil eğitim ve sağlık yönünden de ele alan İnsani Gelişme Endeksi verileri kullanılarak, kalkınma ile elektrik tüketimi arasındaki istatistiki ilişkinin seviyesinin belirlenmesi tezin temel hedefidir. Çalışmada istatistiksel analiz yapılmadan önce, ilk bölümde kalkınma kavramı ve kalkınma ile ilgili teorilere zemin hazırlayan az gelişmiş ülkelerin özellikleri incelenmektedir. Daha sonra, kalkınma kavramının zaman içindeki gelişimi üzerinde durulmuş ve başlıca kalkınma teorileri açıklanmıştır. İkinci bölümde istatistiksel analiz yapılırken verilerinden yararlanılan İnsani Gelişme Endeksi hakkında bilgi verilmekte ve elektrik tüketiminin ülke ekonomisi açısından önemi belirtilmektedir. Üçüncü ve son bölümde ise, elektrik tüketimi ve kalkınmanın göstergesi olarak İnsani Gelişme Endeksi verileri arasında ilişkinin olup olmadığı hakkında istatistiksel analiz yapılmıştır. Analizde 130'un üzerinde ülke için 2010- 2014 dönemi her yıl ayrı analiz edilmekte ve yöntem olarak Spearman'ın sıra korelasyon katsayısı ve Kendall'ın ilişki katsayısı kullanılmaktadır. Yapılan analizlere göre iki değişken arasında çok yüksek ilişki bulunmuştur. Bu nedenle kalkınma ile ilgili ölçümlerin daha sağlıklı yapılabilmesi için, İnsani Gelişme Endeksi gibi endekslerde bir kalkınma göstergesi olarak, kişi başı elektrik tüketiminin de kullanılması gerektiği sonucuna varılabilir.
Sabit ve esnek kur politikaları altında makroekonomik değişkenlerin spektral ve çapraz spektral analizi: Türkiye örneği (1970-1996)

Türkiye ekonomisinin 1970'li yılların sonuna doğru girdiği bunalım, ekonomide köklü değişiklikler ile sonuçlanmıştır. Ekonomide planlama ve kalkınmada ithaf ikamesine dayalı içe dönük büyüme modeli terk edilerek, serbest piyasa güçlerini temel alan ihracata dayalı dışa açık büyüme modeli benimsenmiş, mali piyasalarda liberalizasyona gidilmiş, faizler serbest bırakılmış ve sonuç olarak Türkiye ekonomisi dışarıya daha açık bir hale gelmiştir. Ekonomide gözlemlenen bu yapısall değişikliğin başlangıcını 1981 olarak saptamak mümkündür. Ekonomide meydana gelen bu yapısall değişikliğin çeşitli makroekonomik değişkenlerin devresel özellikleri üzerinde ne gibi bir değişiklik yarattığı incelenmesi gereken bir konudur. Bu tezde bu konu üzerine gidilmekte ve çeşitli makroekonomik değişkenlerin devresel özellikleri, spektral ve çapraz spektral analiz yöntemi kullanılarak incelenmektedir. Çalışma yöntemi, olarak spektral ve çapraz spektral analizin seçimi bu analiz yöntemlerinin; zaman senlerine farklı bir bakış açısı ile yaklaşması, ad hoc teorilere ve varsayımlara dayanmaması ve değişkenlerin zaman içindeki hareketi üzerine kısıtlayıcı varsayımlar yapmaması ve yansızlığının yüksek olmasıdır. Diğer yandan klasik iktisadi devresel dalgalanmalar analizinde ele alınan makroekonomik değişkenler arasında önde olma ve geriden gelme ilişkisi yalnızca dalgalanmanın tepe ve çukur zaman noktalarında incelenmekte iken çapraz spektral analiz bu ilişkinin bütün zaman noktalarında yapılmasına olanak sağlamaktadır ve bu analitik açıdan küçümsenemeyecek bir üstünlüktür. Çalışmada elde edilen bulgular, ekonomide yaşanan yapısall değişikliklerin makroekonomik değişkenlerin devresel özellikleri üzerinde çeşitli etkiler yarattığını göstermekte ve spektral analizin bu etkileri bulup çıkarmada güçlü bir yöntem olduğunu kanıtlamaktadır.
Gümrük Birliği ve dış ticaretin vergilendirilmesi

Tez çalışması üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ekonomik bütünleşme türleri temel özellikleri itibariyle karşılaştırmalı biçimde ele alınmıştır. Ekonomik bütünleşme türlerinden Avrupa Birliği geçirdiği tarihsel süreç içerisinde incelenmiştir. Dış Ticaret Politikası ve Vergileme konusu Roma Antlaşması'nın ilkeleri çerçevesinde kapsamlı olarak tezde yer almıştır. Tezin ikinci bölümünde Gümrük Birliği incelenmektedir. Gümrük Birliği'ni kuran Ankara Antlaşması, Katma Protokol, 1/95 ve 2/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararlan dış ticaret ve vergilemeyle ilgili hükümleri çerçevesinde ele alınmıştır. Tezin üçüncü bölümünde Gümrük Birliği sürecinde değişen gümrük mevzuatının ve AB'nin dış ticaret politikasına uyum sürecinin Türkiye'nin ihracat, ithalat ve dış ticaret dengesi ve dış ticaretten elde edilen vergiler üzerinde yaptığı etkiler rakamsal olarak analiz edilmiştir. Ekler kısmında, AB'nin dış ticaret politikasına uyum sürecinde uygulamaya soktuğu 4458 sayılı Yeni Gümrük Kanunu'nun Türkiye'nin dış ticaret işlemlerine yaptığı etkileri tespit etmeyi amaçlayan bir anket çalışması düzenlenmiştir.
Ticari açıklık ve ekonomik büyüme: G7 ülkeleri için ampirik bir yaklaşım

Dünyada küreselleşmenin artması ile birlikte ülkelerin daha karlı ticaret yapabilmeleri ve piyasada önemli rol oynayabilmeleri için ticari açıklık oldukça önemli bir rol oynamaktadır. Bu sebeptendir ki, iktisadi araştırmalar için en çok ilgi gören konuların başında ticari açıklık ve ekonomik büyüme arasındaki etkileşim gelmektedir. Ticari açıklık ve ekonomik büyüme ilişkisini inceleyebilmek adına birçok amprik ve teorik çalışmalar yapılmıştır. Ticari açıklık farklı bakış açıları ile değerlendirilecek bu alana katkılar devam etmektedir. Bu çalışmada ticari açıklık öncelikle kavramsal ve teorik olarak incelenecek ardından ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin kurulabilmesi için ticari açıklık teorilerine, ayrıca teorik olarak ticari açıklık ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki ortaya konacaktır. Ticari açıklık ve ekonomik büyüme etkileşimini ampirik olarak incelemek için OECD'den sağlanan DTÖ'ye üye ve dünyada en gelişmiş ülkelerinin başında gelen G7 ülkelerinin 1995- 2017 gayri safi yurtiçi hasıla, ithalat, ihracat ve ihracat-ithalat farkı veri setine panel eşbütünleşme ve panel nedensellik analizi uygulanacaktır. Panel eşbütünleşme testi uygulamadan önce yatay kesit bağımlılığı ve birim kök testleri uygulanmıştır. Analiz sonucunda ticari açıklık sayesinde ekonomik büyümenin gerçekleşebileceği ve bu büyümenin daha çok ithalattan kaynaklandığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bölgesel kalkınmada yükseköğretimin sosyo-ekonomik etkileri

Tezin amacı bölge kalkınmasında yükseköğretimin ne gibi etkilere sahip olduğunu ortaya koymaktır. Bu bağlamda geri kalmış bir yöre olan Niğde ilinin gelişme dinamiklerini tespit etmek ve Niğde'nin sosyal-ekonomik açıdan kalkınmasının hangi araçlar kullanarak gerçekleşebileceğini araştırmak yine bu tezin konusunu oluşturmaktadır. 1 Birinci bölümde, bölgesel ekonomi ve alansal analizin teorik çerçevesi çizilmiştir. Kuruluş yeri ve etki alam teorileri, bölge tipleri ve bölgeler arası etkileşim konulan incelendikten sonra bölgesel dengesizliğin ortaya çıkış sürecinin ekonomik analizi incelenerek, bu dengesizliklerin ortadan kaldırılmasına yönelik politikalar incelenmiş ve nihayet kutuplaşma teorisi konularına bu bölümde temas edilmiştir. İkinci bölüm, eğitim ve ekonomi arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktadır. Eğitimin ekonomi üzerindeki rolü, insan sermayesinin ve dışsallığın ekonomiyi ne ölçüde etkilediği bu bölümde sorgulanmıştır. Ayrıca Eğitimde verimlilik ve etkinlik, eğitimde sistem analizi, eğitimin finansmanı, eğitim-ekonomik büyüme gibi konular bu bölümde incelenmiştir. Üçüncü ve son bölümde, Niğde ilinin sosyo-ekonomik profili çizilmiş, üniversite-kent arasındaki korelasyon, eğitim-bölgesel kalkınma bağlamında araştırılmıştır. Niğde ilinin bölgesel kalkınmasında Niğde Üniversitesinin bir sürükleyici birim, motorize güç veya kalkınma kutbu olabilir mi? sorusuna bu bölümde cevap aranmaktadır. Birinci ve ikinci bölümler teorik çerçevede ele alınmış, bu arada istatistik ve amprik bulgulardan da faydalanılmıştır. Son bölümde daha çok istatistiki veriler kullanılmış ve saha çalışması yapılmıştır.
Metal piyasaları volatilitesi üzerine bir inceleme

Bu çalışmanın amacı değerli metal ve endüstriyel metal emtia fiyat volatilitesi davranışlarının incelenmesidir. Bunun yanında çalışmada değerli metal ve endüstriyel metal endekslerinin volatilite davranışı da incelenmiştir. Veri dönemi Ocak 1992- Şubat 2021 dönemini kapsamaktadır. Çalışmada volatilite davranışını incelemek için GARCH modelleri kullanılmıştır. Standart GARCH modelinin tahmin sonuçları değerli metallerin volatilite davranışı ile endüstriyel metal volatilite davranışının farklılık gösterdiğini işaret etmektedir. Faiz hadleri, VIX ve WIP değişkenlerinin volatilite üzerinde farklı piyasalarda farklı etkiler gösterdiği tespit edilmiştir. Bu bulguların hem politika yapıcılar hem de yatırımcılar açısından karar verme süreçlerinde önemli olması beklenmektedir.
Yüksek Teknoloji Ürün İhracatının arttırılmasında Ar-Ge Harcamalarının Etkisi: Panel Veri Analizi Uygulaması

Teknolojide meydana gelen değişmeler ülkelerin ihracatında ve iktisadi büyümelerini istikrarlı şekilde sürdürülmesinde önemli yer tutmaktadır. Ar-Ge harcamaları ise teknolojinin geliştirilmesinde anahtar rol oynamaktadır. Ülkeler teknoloji geliştirme konusunda Ar-Ge harcamalarına ağırlık vermektedirler. Özellikle gelişmiş ülkeler Ar-Ge harcamaları ile teknoloji kapasitelerini geliştirmektedirler. Bu şekilde uluslararası pazarlarda ürünlerine daha kolay şekilde alıcı bulmaktadırlar. Ayrıca yeni ürünlerin geliştirilmesi ve yeni pazarların bulunması da ülke ekonomilerine katkı sağlamaktadır. Bu çalışmada yüksek teknolojiye sahip ürünlerin üretim ve ihracatında Ar-Ge harcamalarının rolü üzerinde durulmaktadır.
Sermaye hareketlerinin kesintiye uğramasının nedenleri ve sermaye kontrolleri

Bu çalışmada, ekonomik yönden küreselleşen günümüz dünyasında sermaye hareketlerinin kesintiye uğramasının nedenleri ve sermaye kontrolleri incelenmektedir. İlk etapta, literatür taraması yapılarak benzer deneyim ve kriz yaşamış ülkelerin aldığı tedbirler araştırılmaktadır. Sermaye hareketleri ve kontrolleri günümüzde akademik ve siyasi çevrelerde en çok tartışılan konulardan biridir. Ekonomik büyüme için, kaynak sağlanması gerektiği üzerinde uzlaşılan bir husustur. Ekonomik kalkınma için kaynak ihyiyacı içerisinde olan gelişmekte olan ülkelerin sermaye temini için kısa vadeli yabancı kaynaklara bağımlılığı da artmaktadır. Öte yandan; yaşanan krizler ve risk algısı, yabancı sermayenin uzun vadeli kalıcı yatırımlar yerine kısa vadeli alanlarda ve portföy yatırımlarında yoğunlaşmasına sebep olmuştur. Bu durum, kısa vadeli yabancı kaynaklara yönelik bazı kontrollerin de uygulanması gerektiğini gündeme getirmektedir. Söz konusu önlemlerin en önemlisi ise Tobin vergisi adı verilen vergilendirmedir. Kısa vadeli ve spekülatif kar amacına yönelik sermaye yerine doğrudan yabancı sermaye yatırımlarını teşvik edici unsurlar ve yatırım ortamının iyileştirilmesi de sorgulanmaktadır. Bunun yanı sıra iç tasarruf oranlarının artırılarak kaynak yaratma yolu da gelişmekte olan ülkeler için önemli bir seçenektir. Bu durum; ülkelerin kaynak ihtiyacının içeriden sağlayarak dışa bağımlılığı da azaltmaktadır. Çalışmanın son bölümünde; Türkiye örneği ele alınarak, kısa vadeli yabancı sermayenin hangi faktörlere duyarlı olduğu ekonometrik bir analizle irdelenmektedir.
Finans sektöründe moralite

Giderek zorlaşmakta olan finans sektöründe, rekabet edebilmek için çok çalışmak, hedefleri tutturabilmek için çok efor sarf etmek ve işine de çokça zaman ayırmak gerekmektedir. Finans sektöründe başarılı olabilmek için her yol mubahtır, anlayışından ziyade finans sektöründe moralite önem kazanmaktadır. Hedef baskısı ya da başarılı olma hırsı zaman zaman hataya sebebiyet vermektedir. Bu noktada, çalışanların vicdani ve ahlaki duruşlarının yanı sıra denetim mekanizmalarının da büyük rolü olmaktadır. Dolayısıyla, finans sektöründeki şirketler çalışanlarına karşı bakış açılarını daha insani noktalara taşımaları ve çalışanlarında, kazançlarını sağladıkları işletmeleri için özverili, aidiyet duygusu içerisinde ve etik çerçevede hizmet etmeleri gerekmektedir. Bu çalışmada Türkiye'de, moralitenin gerekliliği ve önemi vurgulanmış, ülkemizdeki finans piyasasındaki yolsuzluklar verilerle açıklanmıştır. Bu çalışmayla, moraliteyi kurumsal bir bakış açısıyla gözlemleyerek, şirketler için önemi ve gerekliliği ortaya konulmuştur. Bu kapsamda bahse konu finans piyasalarının en önemli oyuncuları olan bankaların misyon ve vizyonlarında vurgulanan temel konular ile değerlerin iş ve sosyal değerler açısından ve temel değerlere uygunluk açısından değerlendirmesi yapılmıştır.
Restrictions on trade and payments for balance of payments adjustment: Jordanian experience (1968-1985)

TİCARET KISITLAMALARI VE ÖDEMELER DENGESİ AYARLAMALARI ÜRDÜN DENEYİMİ (1968-1985) Bu tez ticaret ve ödemeler dengesi politikalarının 1968- 1985 dönemi boyunca Ürdün'ün ödemeler dengesine olan etkilerini analiz etmektedir. Çalışmanın ilk kısmı giriş niteliğindedir. İkinci kısım 1950- 1985 döneminin Ürdün ekonomisini referans almakta ve gelişmekte olan küçük bir ekonominin ana karakterlerini Ürdün ekonomisinin ne derece uyum sağladığını sorgulamaktadır. Bunu izleyen üçüncü kısımda, 1968- 1985 dönemi içinde dış ticaretin ve gelişmelerin Ürdün ekonomisindeki önemi incelenmektedir. Dördüncü kısımda, aynı dönemde uygulanılan dış ticaret ve ödemeler politikasının incelenmesi amaçlanıyor. Ticaret ve ödemeler dengesi kısıtlamalarının Ürdün ekonomisine olan etkileri beşinci kısmın içeriğini oluşturuyor. Çalışmanın altında kısmı tezin sonucunu oluşturarak genel çıkarımlar koymaktadır.
Dahilde işleme rejiminin firmaların finansal performansına etkileri: Sektörel bir analiz

Küreselleşme ile birlikte uluslararası mal ticareti serbestleşirken ülkeler dünya pazarlarında söz sahibi olabilmek için uluslararası rekabet güçlerini geliştirip, pazar paylarını arttırmalıdırlar. Bunun içinde ihracat teşvikleri büyük önem taşımaktadır. Bu ihracat teşvikleri içinde en önemlilerinden biri olan Dahilde İşleme Rejimi imalat sektöründeki işletmelerin uluslararası pazarlarda rekabet gücünü artırmak, pazarlarını genişletmek ve ürün çeşitliliğini artırmak için dünya piyasa fiyatlarından hammadde temin etmelerine olanak sağlayan ekonomik etkili bir gümrük rejimidir. İhracata dayalı ekonomik büyüme politikası izleyen Türkiye için kritik öneme sahip olan D. İ. R.'in, işletmelerin finansal performansına yönelik doğrudan bir amacı bulunmamaktadır. Ancak D. İ. R.' in işletmelerin finansal performansına dolaylı katkısı, uluslararası piyasalarda rekabet gücünü artırarak Türkiye'nin ekonomik büyümesine katkı sağlayacaktır. Bu çalışmada, Borsa İstanbul'da işlem gören Dokuma, Giyim ve Deri Sektörü işletmelerinin D. İ. R. kapsamında yaptıkları ithalat ve ihracat işlemlerinin finansal performansları üzerindeki etkileri panel veri analizi ile incelenmiştir. Elde edilen bulgular, Türkiye'nin makro ölçekte ekonomik politikaları ile uyumlu olarak D. İ. R.' in işletmelerin finansal performansına pozitif etki yaptığını göstermektedir.
The impact of turkey's 2008 labor reform on informal employment across sectors

Bu tez 2008 krizi sonrasında Türkiye'de yürürlüğe konulan istihdam teşvik yasasınıntüm sektörlerdeki kadınlar ve genç erkekler icin formel istihdam fırsatı yaratmasındakietkiyi tahmin etmektedir. Teşvik programının yapısı kadın ve genç erkeklerin hedef grubu olduğu doğal deneylere benzemektedir. İstihdam programının etkisi farkların farkı metodu ve Türkiye Hanehalkı İsgücü Anketi veri seti kullanılarak analiz edilmektedir. Tahmin sonuçları teşvik programının enformel istihdamı azaltmada etkili olduğunu göstermektedir. Fakat heterojenlik problemini engellemek için;kullanılan veri setinden belli yaş grupları çıkarıldığında endüstri sektöründeki enformel istihdamı azaltıcı etki devam ederken tarım ve servis sektöründeki etki kaybolmaktadır.
Türkiye'nin enerji arz güvenliği ve ölçülmesi: Türkiye'nin enerji arz güvenliği endeksine yönelik bir uygulama

Türkiye'nin enerji arz güvenliğinin ölçülmesi için bir enerji arz güvenliği endeksi modeli oluşturulmanın hedeflendiği bu çalışmada, öncelikle enerji arz güvenliği endeksini oluşturan dört alt endeks ve bunların ağırlıkları belirlenmiştir. Bu alt endeksler; kullanılabilirlik, güvenilirlik, ekonomiklik ve çevreselliktir. Analiz sonuçlarına göre, kullanılabilirlik ve güvenilirlik alt endekslerinin ağırlıkları, ekonomiklik ve çevresellik alt endekslerinin ağırlıklarının iki katıdır. Bunun sebebi ise, Türkiye'nin enerji politikasının; enerjinin çevreci ve ekonomik bir şekilde elde edilmesinden çok, kesintisiz ve yeterli bir şekilde elde edilerek arz edilmesinin hedeflenmesidir. Çünkü enerjinin yetersiz olmasının yaratacağı problemler, pahalı olmasının yaratacağı problemlerden çok daha büyüktür. Alt endekslerin genel endeks içindeki ağırlıkları belirlendikten sonra, değişken gruplarının her bir alt endeks içindeki ağırlıkları belirlenmiştir. Alt endekslerin ağırlıkları ile herhangi bir değişkenin o endeks içindeki ağırlığının çarpımlarının toplamı ise, değişkenin genel endeks içindeki ağırlığını vermektedir. Değişken gruplarının ağırlarının belirlendiği analiz sonuçlarına göre, Türkiye'nin enerji arz güvenliği açısından en önemli değişken grubu, elektrik enerjisi sektörü ve yakıt ithalatı ile ilgili değişkenlerdir. İthalat Türkiye'nin enerji arzının %70'ini oluşturduğu için, elektrik enerjisi sektörü ise, elektriğin bütün enerjileri ikame edebilme yeteneği sebebiyle en yüksek ağırlığa sahiptirler. Endeks sonuçlarına göre, Türkiye'nin enerji arz güvenliğini sağlayabilmesi için gerekli yatırımlar; enerji ithalatını güvence altına alan ve elektrik enerjisi sektöründe piyasanın düzgün işlemesini sağlayan, çeşitlendirmeyi arttıran ve ithalat bağımlılığını azaltabilecek potansiyele sahip olan yenilenebilir enerji kaynaklarını destekleyen alanlara yönlendirilmelidir.
The effects of climate change on agricultural trade capability of Turkey and her major rivals in the European food market

Atmosfere salınan sera gazındaki artış sonucu yeryüzünün ortalama sıcaklığı artmaya devam etmekte, birçok bölge farklı iklim değişimleri ve çevresel etkiler hissetmektedir. İklim değişikliğinin tarım sektörüne olan etkisi farklı iklim değişikliği senaryolarıyla yansıtılmıştır. Sonuç olarak, iklimsel gidişat yüzyılın kalan bölümünde de bu şekilde sürdüğü takdirde, küresel ısınma ve küresel gıda güvenliği konuları politik tartışmaların odağında olmaya devam edecektir. Literatürde iklim değişikliğinin tarımsal üretime ve tarımsal ticaret kabiliyetine etkisi hususunda birbiriyle çatışan tezler vardır. Tarımsal ticarette küresel bir aktör olarak Türkiye, dünya tarımsal ihracat sıralamasında 2008 yılı itibariyle 25. sıradadır. Bu en fazla tarımsal ihracat gerçekleştiren 25 ülkenin dünya tarımsal ihracatındaki payı %71tir. Bu çalışmada, tarımsal ticaret kabiliyetini belirleyen ana unsurlar iklim değişikliği göstergeleri de kullanılarak Türkiye ve onun Avrupa gıda pazarındaki rakipleri için analiz edilmiştir. İlk basamak olarak, Türkiye'nin en fazla tarımsal ihracat yaptığı 15 ülkeden 10'u Avrupa ülkeleri olduğu için Avrupa gıda pazarı seçilmiş ve ikinci basamak olarak ise, Türkiye'nin Avrupa gıda pazarındaki rakipleri belirlenmiştir. Sonra, tarımsal ihracatın belirleyici faktörlerini analiz etmek için 1990- 2008 dönemini kapsayan ve 16 ülkenin yer aldığı panel veri seti kullanılmıştır. Modelleme sonuçları, iklim değişikliğinin gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde tarımsal ticaret kabiliyetini etkilediğini desteklemektedir. Fixed Effect Model sonuçları göstermektedir ki gaz salınım hasarı, Avrupa gıda pazarında Türkiye'nin ve rakiplerinin tarımsal ihracat kabiliyetlerini düşürmektedir. Bununla birlikte, karbondioksit salınım seviyesi gelişmiş ülkelerde tarımsal ticaret etkinliği için olum göstergeler içermektedir. Bunu muhtemel nedeni, karbondioksit miktarını arttıran enerji kaynaklarının kullanımı gelişmiş ülkelerde tarımsal üretimin etkinliğini desteklemektedir. Gelişmekte olan ülkeler için karbondioksit salınımının etkisi gelişmiş ülkelerdeki etkinin tam tersidir. Çünkü bu ülkelerde, karbondioksit miktarını arttıran enerji kullanımı tarımı desteklememektedir. Üçüncü sonuç ise, karbondioksit yoğunluğu hem gelişmekte olan hem de gelişmiş ülkelerin tarımsal ticaret kabiliyetlerini azaltan bir etkiye sahiptir.
Dinamik dışsallıkların inovasyon ile büyüme üzerindeki etkileri ve Türkiye'nin mevcut durumu

Dünyada ekonomik, sosyal, toplumsal ve teknolojik anlamda köklü değişiklikler yaşanmaktadır. Bu değişiklikler dinamik dışsallıkların, bilgi yayılımlarının ve inovasyonun ekonomik büyüme literatüründe gittikçe artan bir önem kazanmasına neden olmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, birbirleriyle yakın ilişki içinde bulunan dinamik dışsallıklar, bilgi yayılımları, inovasyon ve büyüme etkileşimini açıklamak; Türkiye'nin bu etkileşimde hangi noktada olduğunu değerlendirmektir. Dinamik dışsallıklar, coğrafi yoğunluğun sonucu olarak ortaya çıkmakta ve bilgi yayılımlarıyla sonuçlanmaktadır. Dinamik dışsallıklarla beslenen bilgi yayılımları ise, inovasyon meydana getirilmesine ya da mevcut inovasyon sürecinin hızlanmasına neden olmaktadır. İşte bu etkileşim, ekonomik büyümeyi canlandırmaktadır. Bu nedenle sürdürülebilir ekonomik büyümeyi temel hedef olarak benimseyen ülkelerin, endüstrilerin ve şirketlerin özellikle bilgi yayılımları ile inovasyona odaklanmaları oldukça önemlidir. Bilgi yayılımları ve inovasyon, köklü değişimlerin yaşandığı dünya ekonomisinde, büyüme ve rekabet ortamının yeni belirleyicileri arasında yer almaktadır. Literatürde, bilgi yayılımları ile inovasyonun göstergeleri olarak patent ve Ar&Ge verileri kullanılmaktadır. Bu nedenle çalışmada, Türkiye'nin bilgi yayılımları ve inovasyon açısından mevcut durumu, patent başvuruları ve Ar&Ge harcamaları vasıtasıyla değerlendirilmektedir. Bu çerçevede, Türkiye'nin, AB'nin ve gelişmişlik durumlarına göre seçilmiş belli başlı ülkelerin patent ve Ar&Ge verileri yıllar itibariyle karşılaştırılmaktadır. Türkiye, özellikle gelişmiş ülkeler ile karşılaştırıldığında, ilerleyen ancak oldukça düşük bir performans gösteren ülke konumundadır. Gösterdiği bu düşük performans, Türkiye'nin bilgi yayılımları ve inovasyon vasıtasıyla ekonomik büyümeyi canlandırma gücünün de ne kadar az olduğunu göstermektedir.