turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Limanların bölgesel kalkınmaya olan etkisi: Tekirdağ ili örneği

2. Dünya Savaşının sona ermesi ile birlikte yeni kurulan dünya düzeninde, gelişmekte olan ülkelerin izlemiş olduğu temel politika ülke genelinde kalkınmayı gerçekleştirmek olmuştur. Gelişmekte olan ülkelerin bölgeler arasındaki farklılıkları ortadan kaldırmak ve kalkınmayı ülke geneline yaymak için izledikleri bölgesel kalkınma politikaları ise kalkınmayı mümkün kılmak adına ülkelerin izlediği en önemli yollardan biri olmuştur. Bu noktada bölgesel kalkınma olgusu ile ilgili olarak da 2. Dünya Savaşından sonra birçok teori ortaya atılmıştır. Limanlar, dünya ticaretinin büyük bir çoğunluğunun denizyolu taşımacılığı ile yerine getirildiği bugün küresel ekonomik sistemde önemli bir konuma sahip bulunmaktadır. Limanların hem saha içinde hem de saha dışında yaratmış olduğu etkinin bir sonucu olarak ortaya çıkan liman ekonomisi de önce bölgesel, daha sonra da ulusal düzeyde önem arz etmektedir. Bu noktada günümüzde değişen ekonomik sistem içerisinde liman ekonomisi, bölgesel kalkınmanın gerçekleştirilmesi için ülkelerin faydalandığı bir araç olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada liman ekonomisi ve bölgesel kalkınma arasındaki ilişki incelenecek; bunun içinde Tekirdağ limanlarının mevcut durumları analiz edilerek, Tekirdağ limanlarının bölgesel kalkınma üzerindeki etkileri ele alınacaktır.
Türkiye'de ihracata yönelik vergi teşvikleri ve analizi.

Teşvik kavramı, belirli ekonomik faaliyetlerin diğerlerine oranla daha fazla ve hızlı gelişmesini sağlamak amacıyla, kamu tarafından çeşitli yöntemlerle verilen maddi ve/veya gayri maddi destek ve özendirmeler olarak tanımlanabilir. Teşvikler, klasik devlet anlayışının değişmesi ve devletin görev alanının genişlemesi ile birlikte, devletin ekonomiye müdahale araçlarından biri haline gelmiştir. İhracata yönelik vergi teşvikleri, ihracat endüstrilerinin karlılığını arttırmak suretiyle, ekonominin kıt kaynaklarını iç piyasa yerine, dış pazarlara yöneltme amacına hizmet eden önlemlerdir. İhracata yönelik vergi teşvikleri sayesinde firmalara dış pazarlarda diğer global firmalarla rekabet edebilme imkanı sağlanmaktadır. Bu çalışmada konunun bütünlüğü açısından ihracat teşvikleri konusuna genel olarak değinilmiş, sonrasında ise Türkiye'de uygulanmakta olan ihracata yönelik vergi teşvikleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. İhracata yönelik vergi teşviklerinin ihracat rakamlarına olumlu bir şekilde yansıyıp yansımadığı, etkin bir şekilde kullanılıp kullanılmadığı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yapılan anket çalışması ile ihracata yönelik vergi teşviklerinin firmalar açısından analizi yapılmıştır.
Türk vergi hukukunda yer alan pişmanlık ve ıslah müessesesinin vergiye gönüllü uyum açısından değerlendirilmesi

Vergi devletlerin egemenlik erkinin nihai bir sonucudur. Kamu harcamalarının finansmanında önemli bir rol oynayan vergilerin toplam kamu gelirleri içindeki yeri yadsınamaz. Dolayısıyla devletler politikaları gereği mükellefler üzerinde fazla baskı oluşturmadan vergi gelirleri artırma hedefi güder. Bu noktada mükelleflerin vergiye uyumunu sağlamak büyük önem taşır. Vergiye gönüllü uyumu, bireylerin kendi ceplerinden devlete bir borç olarak gördükleri miktarı, devletin yürüttüğü faaliyetlerin memnuniyetle doğru orantılı bir biçimde, 'kamu harcamalarına katılma bedeli' olarak sunması şeklinde özetleyebiliriz. Dolayısıyla ulus devletlerin, vergicilikte cebrilik unsurunu yalnızca istisnai durumlarda başvurulması gereken bir yol olarak görmeleri gerekmektedir. Vergilendirme, ekonomik olaylarla iç içe olan bir olgudur. İzlenen ekonomik programın kaynak ihtiyacına göre vergi mevzuatında yapılan değişiklikler, vergi sisteminin yapısını olumsuz etkilemekte ve vergiye gönüllü uyumu azaltmaktadır. Temelde, devlet tarafından elde edilen kaynağın nereye aktarıldığı konusunda oluşan belirsizlikle yürütülen vergilendirme işlemi, mükellef odağında da belirsizlik yaratabilmektedir. Öyleyse, birey devlet ilişkisinde yeterli bilgi akışını gerçekleştirebilecek ve vergiye gönüllü uyumu sağlayacak faktörler önem taşımaktadır. Bu amaçla çalışmada, gönüllü vergi uyumunun tanımı, mükelleflerin vergiye karşı tutum ve davranışlarının nedenleri ve etkileri genel bir bakış açısıyla açıklanmaktadır. Vergiye gönüllü uyum, mükellef odağında verimli ve nitelikli kamu hizmetinin bir karşılığı olarak, vergi ödenmesi gerekliliğinin farkında olunmasını ifade etmektedir. Birey ve devlet arasındaki bu ilişkinin bozulması durumunda, vergi uyumsuzluğu ortaya çıkmaktadır. Vergiye gönüllü uyumun sağlanmasına ilişkin olarak Türk Vergi Sisteminde bir takım müessesesinin varlığından söz edilmiştir. Bunlara örnek cezalarda indirim, uzlaşma, terkin ve pişmanlık ve ıslahtır. Pişmanlık ve ıslah müessesesi vergi mükelleflerinin vergiye gönüllü uyumlarını sağlamaya yönelik oluşturulmuş önemli bir mekanizmadır. Bu noktada yükümlüler işlemiş oldukları ve vergi kaybı sonucunu doğuran suçlardan ötürü pişmanlık duymaları halinde belli şartlar altında suçluluktan kurtulabilirler. Bu müessese vergiye gönüllü uyumu arttıran bir özelliğe sahip olması nedeniyle dikkat çekicidir. Ancak vergi yükümlülüğünü zamanında yerine getiren mükellefler için eleştirilen bir özelliğe sahip olduğu da belirtilmelidir. Bu çerçevede çalışmada pişmanlık ve ıslah müessesesinin vergiye gönüllü uyum üzerindeki etkisine değinilerek avantaj ve dezavantajları incelenerek daha iyi bir müessesenin tesisi için bir takım önerilerde bulunulacaktır.
Sosyal güvenlik hukukunda uygulanan idari para cezalarının gelişimi ve kayıtdışı istihdam üzerindeki etkilerinin analizi: Kayıtdışı istihdamı önlemeye yönelik öneriler

Ülkemizin en önemli sorunları arasında yer alan ve kayıt dışı ekonomi başlığı içerisinde en büyük kısmını oluşturan kayıt dışı istihdam olgusu, zaman içerisinde ülke ekonomisi açısından ciddi problemler oluşturmaya başlamış, sistemin devamlılığı ve devlet bütçesi üzerinde oluşturduğu yük devamlı tartışılır hale gelmiştir. Ülkemizde yaşanan yüksek kayıt dışı istihdam olgusunun nedeninin tam olarak belirlenmesi ve önlenmesi tek başına uygulanabilecek bir politikaya bağlı olmayıp sosyal, hukuki ve kültürel alanın içerisinde birçok konuyu teşkil etmektedir. Kayıt dışı istihdam kısa dönemde işsizliği azaltılarak düşük gelirli vatandaşların gelirlerinin yükselmesine neden olsa da, uzun vadede ülkenin elde edeceği vergi ve sigorta primi gelirlerini azaltarak ekonomik dengenin bozulmasına ve ülkenin mali ve sosyal düzenini bozucu olumsuz etkilere de sahiptir. Bu nedenle, ekonomik kalkınma, gelir dağılımında adaletin sağlanması yönündeki en önemli sıkıntılardan biri olarak düşünülen kayıt dışı istihdamın boyutunun belirlenmesi, uygulanan idari para cezalarının kayıt dışı istihdamı önlemedeki gücü ve kayıt dışı istihdamı önlemeye yönelik muhtemel çözüm önerileri bu çalışmanın amacı olarak belirlenmiştir. Çalışmamda; Sosyal güvenlik kavramının tarifi, sigortalı kavramı, ülkemizde ve dünya'da sosyal güvenlik kurumlarının, sosyal güvenliğin tarihsel gelişim süreci konusunu, amaçlarını ve finansman yöntemlerini, işsizlik ve tam istihdam kavramı, idari para cezaları ve adli para cezaları ve kayıt dışı istihdamı önlemeye yönelik uygulanan politikalar ve öneriler incelenmiştir.
Vergi Hukuku açısından elektronik ortamda satışların belgelendirmesi

Günümüzde teknolojinin gelişmesi hayatın her yönünü olumlu ve olumsuz etkilemektedir. Vergi idaresi ve vergi ödeyen mükelleflerde teknolojik gelişmelerden etkilenmektedir. Kamunun toplamış olduğu vergilerin maksimum seviyede artırılması, vergi kayıp ve kaçaklarının en aza indirilmesi teknolojik araçların kullanılması ile mümkündür. Bunun yanında mükelleflerin ödemiş oldukları vergilerin doğru hesaplanması için güncel teknolojilerin kullanılması gerekmektedir. Yapılmış olan bu çalışmada Türkiye'de kullanılan elektronik satış belgeleri ve bunların Türk Vergi Sistemindeki yeri ele alınmıştır.
Türkiye'de 1983-1995 döneminde konsolide bütçe harcamalarının ekonomik açıdan gelişimi

Bu tezin amacı öncelikle, kamu harcamalarına ilişkin teorik çerçeveyi vermek daha sonra da Türkiye'de kamu harcamalarının ekonomik açıdan gelişimini incelemektir. Genel olarak, kamu harcamaları devletin ekonomi politikasına ulaşmak için sahip olduğu arçlardan bir tanesidir. Bununla birlikte, kamu harcamalarının tanımı üzerinde ortak bir görüş birliği olmadığı belirtilmelidir. Dolayısıyla kamu harcamalarıyla ilgili farklı görüşler ve tasnifler söz konusudur. Kamu harcamaları üretimi, tüketimi, istihdam düzeyini ve bölgesel dengesizlikler üzerinde etkilidir. Ayrıca, enflasyon, deflasyon ve stagflasyonla mücadelede kullanılabilir. Fakat bu kullanım gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde bazı farklılıklar göstermektedir. Türkiye'de kamu harcamalarının gelişimi ile ilgili olarak; ilk olarak, ekonomik açıdan kamu harcamalarını bileşiminin Gayrisafi Milli Hasıla ve toplam kamu harcamalarına oranlan ele alınarak oransal gelişimi incelenmiştir. Buna ek olarak, kamu harcamalarının bileşimi ayrıca, yıllık araş oranlan göz önünde bulundurularak ele alınmıştır. İkinci olarak, ekonomik sınıflandırmaya göre harcamalardaki değişikliklerle gayri safi milli hasıladaki değişiklikler arasındaki kesin ilişkiyi saptamak ve her bir kamu harcaması payındaki göreli büyüme oranlarını karşılaştırabilmek için harcamaların gelir esneklikleri hesap edilmiştir. Üçücü olarak ise, nüfus boyutu incelemeye eklenerek, kişi başına kamu harcaması ve kişi basma cari, yatırım ve transfer harcamalarının dönem içindeki artış oranlan hesaplanarak karşılaştırmalar yapılmıştır
Sermaye azaltımı ve vergisel sonuçlarının analizi

Ekonomi, finans ve hukuk bilimleri açısından farklı anlamlara gelen sermaye, başta pay sahipleri ve ortaklık alacaklıları olmak üzere, ileride pay sahibi olması muhtemel kişileri, ortaklıkla ilişki halinde olan diğer gerçek ve tüzel kişileri ve şirketlerin vergi mükellefi olması nedeniyle de devleti yakından ilgilendiren bir kavramdır. İktisadi faaliyetlerin yürütülmesinde hayati önemi haiz sermayenin çeşitli ekonomik nedenlerle ihtiyari ya da sermaye kaybında olduğu gibi zorunlu nedenlerle azaltılması mümkündür. Sermaye azaltımı müessesesi Türk Ticaret Kanunu'nun 473, 474 ve 475'inci maddelerinde düzenlenmiştir. Sermayenin şirket alacaklıları için güvence oluşturma fonksiyonu dikkate alınarak, özü itibariyle bir esas sözleşme değişikliği mahiyetinde olan sermaye azaltımı diğer esas sözleşme değişikliklerinden farklı bir takım düzenlemelere ve sıkı kurallara tabi tutulmuştur. Ülkemizde uzun yıllar süren enflasyonist etkiler ve ağır işleyen maliyetli bir süreç gerektirmesi nedeniyle yaygınlık kazanamayan yapının; enflasyon oranlarındaki düşme eğilimine ve sermaye azaltımı sonucunu doğurabilecek şirket bölünmelerinin TTK ile yasal alt yapıya kavuşturulmasına paralel olarak eskiye oranla daha sık kullanılması beklenmektedir. Bu itibarla sermaye azaltımı müessesesinin, uygulamada yaygınlık kazanması öncesinde vergisel sonuçlarıyla birlikte ele alınması, irdelenmesi, tereddüt ve belirsizliklerden arındırılmış daha etkin işleyen esnek bir yapıya kavuşturulması önem arz etmektedir. Vergi kanunlarımızda sermaye azaltımının vergilendirilmesi hususunda açık bir hüküm bulunmamasına rağmen, uygulamada sermaye azaltımı neticesinde ortaklara yapılan ödemelerin kar payı olarak nitelendirilmesinin ve kar paylarının tabi olduğu vergilendirme rejimi kapsamında vergilendirilmesinin anayasal bir ilke olan vergilerin kanuniliği ilkesine uygunluğu tartışmalıdır. Bu çalışmada, ticaret hukuku, sermaye piyasası hukuku ve vergi hukuku bileşenleri dikkate alınarak eski ve yeni ticaret kanunu, vergi kanunları ve vergilendirme ilkeleri, sermaye piyasası mevzuatı, konuya ilişkin yargı kararları, vergi uygulamaları bir arada değerlendirilerek sermaye azaltımı müessesesi ve bunun vergilendirilmesi incelenmiş, başta sermaye azaltımının vergilendirilmesine ilişkin açık bir kanun hükmünün bulunmamasından kaynaklananlar olmak üzere uygulamada karşılaşılan sorunlara değinilerek bunların çözümüne yönelik öneriler geliştirilmiştir.
Kriz sonrası Euro bölgesinde çevre ülkelerinin uyguladığı kemer sıkma politikalarının yarattığı tehlike: Mali tuzak

Bu tezin amacı, 2010 yılı sonrası euro bölgesinde uygulanan kemer sıkmapolitikalarını değerlendirmek ve euro bölgesinde çevre ülkeler için mali tuzak riskini ortayakoymaktır. 2008 yılında ortaya çıkan küresel finansal kriz sonrasında birçok ülke krizin etkilerini hafifletmek ve daha da derinleşmesini engellemek için kurtarma ve harcama artışı/vergiindirimini içeren canlandırma paketleri uygulamıştır. Fakat 2010 yılına gelindiğinde bupaketlerin uygulanması birçok ülkenin bütçe açığı/GSYİH ve borç/GSYİH gibi kamu kesimidengelerinin kötüleşmesine yol açmıştır. Bu tarihten itibaren, euro bölgesinde bu durumu ortadan kaldırmak ve GSYİH'da iyileşme sağlamak için canlandırma paketlerinin yerinikemer sıkma politikaları almıştır. Bu bağlamda tez'de küresel finans krizinin ve euro borç krizinin tarihsel süreci, krizlere sebep olan faktörler ve yapısall sorunlar mercek altına alınmıştır. Daha sonra, kemer sıkma politikalarının gerekçeleri genişletici mali daralma hipotezine dayandırılarak hipotezintemelleri ve başarılı olduğu dönemler incelenmiştir. En son olarak kemer sıkma politikalarınıneuro bölgesi çevre ülkelerinde ekonomik ve sosyal sonuçları değerlendirilmiştir. Böylelikle tez, euro borç krizi sonrası kemer sıkma politika uygulamalarının, kriz çözüm stratejisi çerçevesinde yanlış bir teşhis olduğunu ve kemer sıkma politika uygulamaları sonrası çevre ülkelerin kendi kendini besleyen bir süreçte mali tuzağa düştüğünü vurgulamaktadır.
Anayasal denk bütçe kuralının uygulanabilirliğinin Türkiye açısından incelenmesi

Kamu gelir ve giderlerindeki dengesizlikler sonucu oluşan mali disiplinsizlik olgusu gelişmiş ve gelişmekte olan tüm ülke ekonomileri için ciddi bir sorun yaratmaktadır. Mali disiplinin sağlanması ekonomik istikrarı sağlamak, para ve maliye politikalarını etkin bir şekilde kullanmak için gerekli görülmektedir. Mali disiplinsizlikle mücadele etmek için ise mali kurallar uygulamaya koyulmaya başlanmıştır. Mali kurallar birçok nedenden ötürü uygulanmaktadır: hükümet güvenilirliğinin sağlanması, ekonomik istikrarın sağlanması, sürdürülebilir bir maliye politikası oluşturmak. Türkiye'de ise 1980 ve 1990'lı yıllar boyunca ekonomik istikrarsızlık devam etmiş, yüksek enflasyon oranları ile mücadele edilmeye çalışılmıştır. Özellikle 2001 krizinden sonra, kısıtlayıcı maliye politikaları ile kamu açıkları azaltılmış, ekonomi olumlu bir performans göstermeye başlamıştır. Türkiye'de henüz Anayasal bir mali kural uygulaması olmasa da çeşitli programlarda önümüzdeki dönemlerde kurallı maliye politikasına geçileceği açıklanmıştır. Çalışma kurallı maliye politikasını kavramsal açıdan ele almakta ve Türkiye'deki durumu incelemektedir.
Serbest bölgelerin ekonomiye etkileri ve Türkiye uygulamasının mali yönden incelenmesi

Serbest Bölgeler, özellikle ihracata dayalı kalkınma stratejisini tercih eden ülkeler tarafından ihracatı artırmanın en önemli araçlarından birisi olarak görülmütür. Serbest Bölge uygulaması ile amaçlananlar; kalkınmaya uygun ortamı yaratmak, gelecein sektörlerini seçip, tevikleri onlara odaklamak, yani yatırımlarıgerçekletirecek yabancı sermaye ile teknolojiyi ülkeye çekip, ülkenin dünya ekonomisinde söz sahibi olmasını salamaktır. Bu çalıma ile; Türkiye'de 1987 yılından bu yana çeitli tevik uygulamalarından yararlanmak suretiyle faaliyette bulunan Serbest Bölgelerin; mevcut durumu, ekonomiye katkıları ve özellikle mali boyutu incelenmi, beklenen hedeflerin ne derece gerçekletii tespit edilmeye çalıılmıtır. Türkiye'de daha önce uygulanmakta olan Serbest Bölge Rejimi ile, mükelleflere süresiz ve sınırsız vergiseltevikler salanmıtır. Bu nedenle, vergi istisna ve muaflıklarının daraltılması yönünde atılan adımlardan biri de Serbest Bölgelerde uygulanmakta olan vergileme rejiminde yapılmıtır. Serbest Bölgelerden; iyi bir planlama, etkili yönetim ve denetim ile daha fazla yararlanılması, böylece gelecekte görülmesi muhtemel olumsuzlukların en aza indirilmesi mümkündür. Öte yandan; Serbest Bölgelerin ekonomiye olan önemli katkılarının kalkınma çabası içerisindeki Türkiye'nin bu çabasını destekleyecek yararları olacaı muhakkaktır.
Türkiye'de bütçe açıkları ile kamu borçlanması arasındaki ilişki: 1970-2014 dönemi

Bu çalışmanın amacı bütçe açıkları ile kamu borçlanması arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Bu bağlamda öncelikle bütçe açığı kavramı, bütçe açığı türleri ve bütçe açığına yönelik iktisadi yaklaşımlara değinilmiştir. Ardından bütçe açığının finansman kaynağı olarak kamu iç ve dış borçlanması iki alt başlık artında incelenmiştir. Türkiye'de 1970- 2014 dönemine ait bütçe dengesi, kamu iç ve dış borçlanmasının gelişimi analiz edilmiştir. Türkiye'de 1970- 2014 döneminde bütçe dengesi ile kamu iç borç, dış borç ve toplam kamu borç stoku ilişkisi VAR Granger nedensellik analiziyle test edilmiştir. VAR Granger nedensellik analizi ile tahmin edilen modellerin sonucuna göre seriler arasında uzun dönemli herhangi bir nedensellik ilişkisi bulunmazken kısa dönemde bütçe açıkları ile iç borçlanma ve toplam kamu borçlanması arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.
Portföy seçiminde temel bileşenler analiziyle yeni dayanıklı ve bulanık modeller: Teori ve uygulamalar

Olabilirlik Teorisi, kesin olmayan olasılığın modellenebilmesine ve kişisel yargılar ve beklentiler ile birlikte veri setindeki çarpıklığın portföy seçimi problemine entegre edilebilmesine imkan verir. Öte yandan risk faktörlerinin marjinal olabilirlik dağılımlarının üçgensel bulanık sayılar ile verildiği varsayımı altında eski olabilirlik ortalama varyans modelinin matematiksel analizi bildiğimiz kadarıyla yapılmamıştır. Bu tez çalışmasında portföy yönetiminde temel kavramlar ve modeller verildikten sonra bu model, bu varsayım altında teorik olarak incelenmiştir. Bu kapsamda performansı ya da faydayı maksimum yapan portföyler analitik olarak elde edilmiştir. Ayrıca farklı etkin sınır yapıları örnekler ile açıklanmıştır. Bununla birlikte bu modelin önemli sorunları olduğu gösterilmiştir. Bu nedenle Temel Bileşenler Analizine dayanan yeni bir olabilirlik OV modeli önerilmiştir. Önerilen bulanık model, bu sorunları ortadan kaldırmaktadır ve Markowitz'in OV modelinin çözüm yollarıyla çözülebilmektedir. Önerilen bulanık model, teorisi oluşturulduktan sonra Borsa İstanbul üzerine bir uygulama ile tanıtılmıştır. Marjinal olabilirlik dağılımların belirlenmesinde farklı yaklaşımlar kullanılabilir. Bu nedenle önerilen bulanık model, kullanıcıya büyük oranda esneklik sağlar ve doğru ellerde değerli bir araç olabilir. Bu tez çalışmasında tercih edilen yaklaşımda ise ortalama vektörünün belirsizliği önemli bir sorundur. Dayanıklı optimizasyon, bu tür sorunlarla mücadelede önemli bir araçtır. Bu nedenle yeni olabilirlik OV modelinin bir dayanıklı versiyonu önerilmiştir. Benzer şekilde OV modelinin Temel Bileşenler Analizine dayanan yeni bir dayanıklı versiyonu da önerilmiştir. Çünkü literatürdeki dayanıklı OV modellerinin önemli sorunları vardır. Önerilen dayanıklı modellerde temel bileşenlerin ortalama vektörü kutu tipi bir belirsizlik kümesine aittir. Her bir portföy alternatifi için buradaki en kötü durum dikkate alınır. En kötü duruma göre karar vermenin maliyetini kontrol altına almak için ise bir belirsizlik parametresi tanımlanmıştır. Bu parametrenin belirlenmesinde ise kovaryans matrisin maksimum özdeğerine dayanan bir yaklaşım kullanılmıştır. Belirsizlik parametresi sıfır iken söz konusu modellerle bunların dayanıklı versiyonları özdeştir. Bu nedenle önerilen dayanıklı modeller, söz konusu modellerin genel halidir. Önerilen dayanıklı modellerin analitik çözümleri, portföyde risksiz varlık ve kısa pozisyon bulunabiliyorken elde edilmiştir. Önerilen dayanıklı modeller, teorileri oluşturulduktan sonra Borsa İstanbul üzerine bir uygulama ile tanıtılmıştır.
İletişim sektörünün vergilendirilmesi ve analizi

İletişim sektörü, günümüzde ülkelerin ekonomik büyüme ve kalkınma süreçleri için çok önemli bir yere sahip, rekabet düzeyi yüksek ve çok hızlı gelişme gösteren bir sektördür. İletişim hizmetlerine olan talebin hızla artışı ve sektörden elde edilen gelirlerin yüksek oluşu bunun temel göstergeleridir. Gerçekleştirilen çalışmanın amacı, ülkemizde yüksek gelişme potansiyeline sahip bir sektör olan iletişim sektörünün vergilendirilme biçiminin ortaya konulmasıdır. Bu doğrultuda, sektörün gelişimi önündeki engeller detaylı bir biçimde açıklanarak sorunlar üzerinde çözüm üretilmeye çalışılmıştır. Dolayısıyla tezin kapsamına; başta Avrupa Birliği ülkeleri olmak üzere dünya üzerindeki birçok ülke uygulamaları ele alınarak karşılaştırmalar yoluyla yapılan öneriler dahil edilmiştir. Bu amaca yönelik olarak birçok ülkede bu hizmetlerin nasıl vergilendirildiği ve vergi yükü ortaya konulmuştur. Bu açıklamalar ışığında, yer verilen çözüm önerilerinin ülkemizde meydana getireceği olası etkiler değerlendirilerek çalışma sonlandırılmıştır.
Vergi ahlakı ve Türkiye açısından bir değerlendirme

Vergi, çoğunlukla yükümlüler tarafından hoş karşılanmamakta ve vergi kaçakçılığı gibi pek çok istenmeyen davranış ortaya çıkmaktadır. Yükümlülerin vergiye karşı olan davranışlarını belirleyen faktörlerden biri olan vergi ahlakı, vergi ödeme konusundaki içsel bir motivasyon olarak tanımlanmaktadır. Vergi ahlakı, vergi uyumu ile yakın ilişki içinde bulunan bir kavramdır. Vergi uyumu ve dolayısıyla vergi ahlakı ile ilişkili pek çok sosyal ve psikolojik unsurlar bulunmakta ve bu unsurlar vergi ahlakını şekillendirmektedir. Bu çalışmanın amacı vergi ahlakı ile ilişkili unsurları açıklamak ve Türkiye'de vergi ahlakının belirleyicilerini tespit etmektir. Bu bağlamda Dünya Değerler Araştırması'nın verileri kullanılarak Türkiye'de vergi ahlakı düzeyi ve vergi ahlakının belirleyicileri değerlendirilmektedir. Vergi ahlakının belirleyicileri olarak demografik değişkenler ve sosyal sermaye değişkenleri modelde bağımsız değişkenler olarak ele alınmaktadır. Bağımlı değişken olarak vergi ahlakı düzeyi alınmakta ve sıralı probit modeli tahmin edilmektedir. Modelde bağımsız değişken olarak tanımlanan bu demografik ve sosyal sermaye değişkenlerinden siyasetin önemi, demokrasinin önemi, hükümete güven, dindarlık, dinin önemi, ulusal onur gibi değişkenler istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Dolayısıyla vergi ahlakını belirleyen en önemli faktörlerin sosyal sermaye ile ilgili değişkenler olduğu söylenebilir.
Turizm işletmelerinde geleneksel maliyet yöntemlerine alternatif bir uygulama önerisi: Kaynak tüketim muhasebesi

Küreselleşmeyle birlikte gelişen teknoloji pazardaki rakiplerin artmasına, üretim teknolojilerinin gelişmesine, ürün çeşitliliğine, müşteri profillerinde değişimlere ve ürün yaşam sürelerinin kısalmasına neden olmuştur. Bu gelişmeler beraberinde endirekt giderlerin toplam üretim maliyetleri içindeki payının artmasına ve dolayısıyla geleneksel maliyet yöntemlerinin değişen koşullara ayak uydurmakta ve işletme ihtiyaçlarına cevap vermekte yetersiz kalmasına neden olmuştur. Diğer tüm işletmeler gibi turizm işletmeleri de bu gelişme ve değişimlerden etkilenmiştir. Tamamıyla müşteri odaklı hizmet veren turizm işletmeleri hem karlılığını arttırmak hem müşteri memnuniyetinin sürekliliğini sağlamak hem de rakipleri karşısında tercih edilebilirliğini artırmak ve bunu kaliteyi düşürmeden düşük maliyetle yapmak amacıyla maliyet analizi ve kontrolü konusunda katkı sağlayacak maliyetleme sistemlerini uygulama yoluna gitmiştir. Bu yöntemlerden biri de faaliyet tabanlı maliyetleme yöntemi ile Alman maliyet muhasebesi olarak adlandırılan Grenzplankostenrehnung yöntemlerini birleştiren kaynak tüketim muhasebesidir. Çalışmanın amacı, turizm işletmelerinde kaynak tüketim muhasebesi yöntemiyle atıl kapasitenin belirlenmesini, analiz edilerek azaltılmasını ve maliyetlerin kontrol altına alınarak minimize edilmesini sağlamaktır. Bu amaçla Antalya'da beş yıldızlı bir konaklama işletmesinin alakart restoranında kaynak tüketim muhasebesi uygulaması gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre konaklama işletmesinin alakart restoranında 2019 Ağustos ayında 2.816, 20 TL atıl kapasite maliyeti bulunmaktadır. Atıl kapasite maliyeti ürünlere dağıtılmayarak dönem gideri olarak alınmıştır.