Mevcut binaların lüks otellere dönüştürülme olanakları ve tasarlama yaklaşımları

Dünya turizmindeki önemi gün geçtikçe artan Türkiye'nin, turizm amaçlı konaklama tesisi ihtiyacının gerekli şekilde karşılanabilmesinin bir yolu da mevcut binaların yeniden değerlendirilmesidir. Hatta şehir merkezlerinde otel kurulmak istendiğinde, şehir merkezlerinin yoğun yapılaşması sonucunda, ilk akla gelen, ilk değerlendirilmesi gereken fikir olmuştur. Bu çalışma bu yolun verimli bir şekilde kullanılmasına yardımcı olabilecek bir yol göstermek, bu amaçla kullanılacak binaların seçiminde dikkat edilecek kriterleri ortaya koymak ve daha önce uygulanan örneklerin başarılı ve başarısız yönleriyle incelenmesi amacıyla hazırlanmıştır. Çalışmanın 'Turizm ve Turistler Açısından Mevcut Binalar ve Bu Binaların Seçimi ve Kullanımı' bölümünde, turistlerin gerçekten böyle mevcut binalarda konaklama ve mevcut binaların içinde yaşama arzusu içinde olup olmadıkları değerlendirilmiştir. Turistlerin seyahat ederken aradıkları özellikler incelenmiş, bu özelliklerin nasıl bir değişim içinde olduğu, ne yöne isteğin arttığı konulan değerlendirilmiştir. Daha sonra Türkiye'nin böyle bir isteği karşılayabilecek mevcut bina stoğunun istenen özelliklere sahip olup olmadığına değinilmiş, konumuz bağlamında incelenen otel işlevi için uygunluklarının nasıl belirlendiğine değinilmiştir. Bu şekilde bir yeniden değerlendirmenin avantajları neler olabilir, bu avantajlara ne sebeplerle ve hangi yollarla ulaşılabileceği konularına değinilmiştir. Maddi avantajları olup olmadığı, prestij açısından yararları, ve bu avantajların çevre ve toplum içinde aynı etkiye sahip olup olamayacağı araştırılmıştır. Mevcut binaların yeniden kullanım yöntemleri, işlevsel alternatifler, fonksiyonel alternatifler, yeni fonksiyon - eski fonksiyon ilişkilerinin yeni işlev kararlarına etkileri incelenmiştir. Bu incelemeler sonunda verilen kararla yenileme işlemine başlarken ne şekilde bir yaklaşımda bulunmak gerektiği, yeni fonksiyona geçişte yapılması gereken işlemlerin nasıl bir düzenle ve nasıl yapılması gerektiği incelenmiş ve mevcut binayı turizm amaçlı hale getirirken karşılaşılan tasarım problemlerine, mevcut binanın dokusuyla özelliklerinin yeni işlevde ne şekilde korunacağı, ihtiyaç duyulduğunda yapılabilecek ek binalarda ne gibi yöntemler, nasıl bir tarz tercih edilebilir konularına değinilmiştir. Bu tasarım problemleri daha sonra dördüncü bölümde uygulanmış ve halen uygulaması devam eden örneklerde genel kararlar, mekansal müdahaleler, strüktürel müdahaleler, sirkülasyon ihtiyaçları ve yapılan müdahaleler şeklinde daha detaylı bir şekilde değerlendirilmiştir. 'Mevcut Binaların Koruma Şekli ve Turizm Amaçlı Mevcut Binaların Seçimi' bölümünde ise, mevcut binalarla ilgili yasal prosedürler ve hangi mevcut binaların kullanılacağının seçiminin nasıl yapılacağına değinilmiştir. Yasal prosedürler bölümünde içinde bulunduğumuz ve uygulamalarının ne şekilde yapıldığı hakkında bilgimiz olan kültür ve tabiat varlıklarım koruma kanunu ve bu kanunun uygulayıcısı olan kurullar, bu kurulların yetkileri ve çalışma şekilleri incelenmiş, burada ortaya çıkan olumsuzluklara değinilmiş ve diğer baza ülkelerdeki benzer kanun ve yönetmelikler ve uygulama şekilleri ele alınmıştır. Mevcut binaların seçimi olarak da binanın seçimi aşamasında dikkat edilmesi gereken, yeni işlevle bağlantılarının sağlanabilmesi konusu incelenmiştir. Bu incelemeye seçilen binanın konumunun otel işlevine uygunluğu, otellerde tercih edilen konum nasıl olmalıdır, işletmeciler ne tur yerleri ne sebeplerle tercih etmektedir, işlevsel açıdan çevreyle etkileşimi nasıl olacaktır, yeni işleviyle bina çevrenin gelişmesine katkıda bulunabilecek mi ya da çevrenin binayla ve yeni çevreyle ilişkilendirilmesi olumlu yönde olabilecek mi gibi konular ele alınarak başlanmıştır. Mekansal üniteler teşkiline uygunluğu ve amaçlanan pazarın otel mekanlarına uygunluğu başlıklarında da oteller için ihtiyaç duyulan mekanların mevcut binada ne ölçüde ve ne şekilde bir değerlendirmeyle karşılanabildiği konulan değerlendirilmiştir. Lüks oteller için ihtiyaç duyulan odalar dışındaki özel mekanların oluşturulmasına olanak verip verememe koşulları, mevcut binanın lüks otellerde aynı anda ihtiyaç duyulan hem parçalı sistemli mekanlar olan ve genelde iki kişiye hitap eden odaların yerleştirilmesine uygunluğu hem de geniş açıklıktı ve aynı anda birçok kişiye hizmet vermesi gereken balo salonu, toplantı odaları gibi mekanların bina içinde yerleştirilmesi olanaklarının mevcut olup olmadığı incelenmiştir. Çalışmanın 'Yeni Kullanım Bağlanımda Mevcut Binaya Yaklaşımlar' bölümü ikinci bölümde belirtilen tasarım problenılerinin istanbul'dan seçilmiş örnekler olan Four Seasons Oteli, Akaretler Blokları, Merit Oteli-Aksaray ve Çırağan Oteli özelinde daha detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu incelemelerde bina hakkında alman genel kararlar ve geometrik özellikleri ve bu özelliklerin yeni fonksiyon bağlamında ne şekilde değerlendirildikleri, mevcut bina özellikleri ile yeni ek bina yapılması durumunda yeni binanın özelliklerinin birbirini ne şekilde etkiledikleri incelenmiştir, tç mekan düzeninde birleştirerek veya bölerek yapılan müdahaleler, otel temel ihtiyacı olan odaların ne şekilde oluşturulduğu, lüks otellerde ihtiyaç duyulan balo salonu, toplantı odaları gibi mekanların hangi yöntemlerle oluşturulabildiği konuları incelenmiştir. Taşıyıcı sistemde alınan kararlar, aynen korunması durumu, ilave ve güçlendirmeye ihtiyaç duyması, bağımsız yeni bir sistem kurulmasıyla yeniden kullanılabilir duruma getirilmesi, şeklinde olabiliyor. Bu yöntemlerin örneklerde ne şekilde uygulandığı ne gibi zorluklar çıkardığı ve ne gibi avantajlar sağladığı konulan ele alınmıştır. Bu avantajların ve zorlukların hem inşaat aşamasında hem de kullanım sırasında işletmeci açısından faydalan veya yeni problemlerin çıkmasına neden olmuş mudur konulan incelenmiştir. Sirkülasyon sistemlerinde yapılan ilaveler veya yeni düzenlemeler yataydaki ve düşeydeki etkileriyle ele alınmış, günün ihtiyacı olan asansör veya yürüyen merdiven gibi ilavelerin ne şekilde uygulandığı ve mevcut binaya etkilen değerlendirilmiştir. Mevcut bina ile ek bina arası bağlantıların ne şekilde sağlandığı ve bu bağlantıların mevcut binaya etkileri incelenmiştir. Son olarak da bölücü elemanlar, birleştirici elemanlar ve günün konfor şartlarım yerine getirebilmek için kullanılan teknolojik donamım ne şekilde kullanıldığı incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Günün ihtiyacı olan teknolojik donatıların her geçen gün artması mevcut binalan nasıl etkilemektedir, çözümler ne şekillerde bulunabilmektedir konulan değerlendirilmiştir.