turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Boncuklu Tarla kurtarma kazısından çıkarılan hayvan kemiklerinin zooarkeolojik analizi

Doğayla iç içe olan insanlar en çok hayvanları gözlemlemişler, resmetmişler, evcilleştirmişler ve avlamışlardır. Geçmiş dönemlere ait hayvan kalıntılarını zooarkeologların incelenmesindeki amaç; insan, çevre ve hayvan populasyonları arasındaki ilişkiyi anlayıp yorumlamaktır. Hayvan kemikleri üzerine yapılan çalışmalar sonucunda eski toplumların yaşam biçimleri hakkında veriler elde edilmektedir. Bunlardan bazıları genel diyetin belirlenmesi, belirli türler üzerinde tercih olup olmadığı, av stratejilerinin belirlenmesi, yararlanılan hayvan türlerinin tespiti, sağlanan besin miktarının hesaplanması, kasaplık aktivitelerinin belirlenmesi, hayvan ekonomisi, evcilleştirilmesi, bölgenin faunası gibi konuları kapsamaktadır. Mardin İli'nde bulunan Neolotik Çağ'ın PPNB evresine tarihlendirilen Boncuklu Tarla Kurtarma Kazısı'na ait hayvan kemikleri zooarkeolojik açıdan incelenmiştir. İnceleme sonucunda, toplumun yaban hayvanlarını yoğun olarak kullandıkları belirlenmiştir. Özellikle keçi ve koyun gibi hayvanlar üzerinde evcilleştirme uygulamaları yaptıkları düşünülmektedir. Elde edilen veriler toplumun yarı avcı-toplayıcı bir yaşam tarzını sürdürdüğünü akla getirmektedir.
Agricultural terraces and farmsteads of Bozburun Peninsula in antiquity

Bu tezin konusunu antik dönemde Birleşik Rodos Pera'sı olarak adlandırılan, günümüz Bozburun Yarımadası'nda kuzeyde Turgut Köyü, güneyde Loryma antik kenti teritoryumunun başlangıcı ile sınırlandırılmış bir çalışma alanını kapsayan bölgedeki tarım terasları ve çiftlik evleri oluşturmaktadır. Bölgenin topografik yapısının tarımsal üretim için sebep olduğu dezavantajlara rağmen; özellikle Hellenistik dönemde teras tarımının başarılı bir şekilde uygulandığı ve tarım sisteminin Rodos kontrolünde çok iyi organize edilmesi sayesinde üreminin ciddi miktarlarda arttığı ileri sürülmektedir. Yöntem olarak ekstansif yüzey araştırması, fotogrametri ve Coğrafi Bilgi Sistemleri'nin kullanıldığı çalışmada, tarım teraslarının bölgenin topografik yapısı ve toprak özellikleri dikkate alınarak bilinçli ve organize bir şekilde inşa edildikleri anlaşılmıştır. Ayrıca, 2009- 2012 yılları arasında gerçekleştirilen arazi çalışmaları esnasında tespit edilen toplam 18 adet çiftlik evinin tarım terasları ile olan ilişkilerinin yorumlanması sayesinde bunların yoğun tarım pratikleri çerçevesinde şekillenen ekonomik sistemin önemli birer parçası oldukları sonucuna varılmıştır.
Kahramanmaraş Müzesi deposundaki yüzük taşları

Tez çalışması Kahramanmaraş Arkeoloji Müzesi Deposunda yer alan bir grup figürlü yüzük taşlarının kataloglanması şeklinde gerçekleştirilmiştir. Kahramanmaraş Müzesi Envanterine kayıtlı olan 120 adet yüzük taşından Müze Arkeolojik Eserler Deposunda bulunan yüzük taşları seçilerek, bunlar üzerinde ön inceleme yapılmış ve 52 adedinin Arkeoloji Bilim Dünyasına tanıtımının sağlanması amacıyla yüksek lisans tez konusu belirlenmiştir. Tez çalışması için Kahramanmaraş Müze Müdürlüğünden gerekli izin alınmıştır. Çalışmaya konu olan 52 adet yüzük taşı Kahramanmaraş Müzesine satın alma yolu ile kazandırılmış olup tamamı envanterlidir. Bu çalışmada yüzük taşlarının, benzer örnekleri ile karşılaştırma yapılmak suretiyle tanımlamaları, tarihlendirilmeleri yapılmış, ölçüleri alınmış ve taş cinsleri belirlenerek katalog hazırlanmıştır. İncelenen yüzük taşları üzerinde tanrılar, tanrıçalar, günlük hayatla ilgili sahneler, hayvan figürleri, bitkisel figürlüler, betimlemeler, mitolojik yaratık figürler ve bir adedinde de yazıt bulunmaktadır. Çalışma kapsamındaki yüzük taşlarının çoğu Roma Dönemine, bir kısmı Hellenistik Döneme bir adedi de Tunç Dönemine tarihlendirilmiştir. Yüzük taşlarında, sard, akik, karnelien, kalseduan, sardoniks, jasper ve doğal taş gibi malzemeler kullanılmıştır. Taş dışında cam malzeme kullanılmıştır. Yüzük taşlarının, bir takı türü olan yüzüğün, ayrılmaz bir parçası olduğu için çalışmada, takıların tanımı, tarihi süreci, yüzüklerin tanımı, tarihi süreci, kullanım şekilleri, yüzük taşlarında kullanılan taş cinsleri, kullanımı, yapım teknikleri gibi bilgilere değinilmiştir. Ayrıca Kahramanmaraş bölgesinden elde edildiği için Kahramanmaraş İlinin konumu, tarihsel coğrafyası ve Kahramanmaraş Müzesi hakkında da bilgiler sunulmuştur.
Afyonkarahisar ili yüzey araştırmaları ışığında İçbatı Anadolu'da demir çağı seramiği

Afyonkarahisar yüzey araştırmalarında tespit edilen Demir Çağı'na ait yerleşmeler ile bu yerleşmelerde tespit edilen seramik buluntular değerlendirilmiştir. Demir Çağı'yla ilgili olarak, Phrygia Bölgesi'nin merkezinde bulunan bu coğrafyada, bugüne kadar kapsamlı bir çalışmanın yapılmamış olması, bölge için en önemli sorunların başında gelmektedir. Bu bağlamda, özellikle Demir Çağı'na ait yerleşim modellerinin nasıl biçimlendiği, tespit edilen seramiklerin, form repertuvarı ile bunların bezeme anlayışları ve mal grupları incelenmiştir. 2002 yılında başlatılarak, 16 araştırma sezonu boyunca günümüze kadar devam eden yüzey araştırmaları sırasında, Demir Çağı seramiklerinin tespit edildiğiyerleşimler arasında; Bolvadin, Sultandağı, Çobanlar, Bayat, Emirdağ, Sinanpaşa, Sandıklı, Hocalar, Şuhut, Kızılören, Sivaslı, Dinar ve Dazkırı ilçeleri yer almaktadır. Söz konusu yerleşimlerde tespit edilen Demir Çağ seramikleri arasında gri seramik, kırmızı ve kahverengi seramik, açık zemin üzerine boyalı seramik, kırmızı üzerine siyah boyalı seramik, bikrom seramik, Lidya seramiği, Akhaemenid seramik ve Orientalizan seramik yer alır.
Obeyd kültür yayılımı çerçevesinde Güvercinkayası yerleşmesi: güvercinkayası- Obeyd etkileşimi

'Obeyd Kültür Yayılımı Çerçevesinde Güvercinkayası Yerleşmesi: GüvercinkayasıObeyd Etkileşimi' başlıklı tez çalışmasında ana sorunsal göreceli olarak Orta Kalkolitik sonu- Son Kalkolitik başlarına tarihlenen Güvercinkayası III. tabakasımaddi kalıntılarının Obeyd süreci içindeki yerinin ve niteliğinin belirlenmesidir. Bu çerçevede öncelikli olarak Güvercinkayası III. tabakasına ait bulgu ve buluntular türlerine göre incelenmiş, tanımlı hale getirilmiştir. Kültürel etkileşim kadar kültürel devamlılığında sorgulandığı çalışmada, Orta Kalkolitik tabaka buluntularıyla ilişkiler belirlenmiştir. Bu sayede bölge içi-bölgelerarası biçimsel ve kronolojik ilişkilerinkarşılaştırılması mümkün olmuştur. M. Ö. 6. Binyıl başlarında ortaya çıkan Güney Mezopotamya orijinli Obeyd kültürü, M. Ö. 5. Binyıl itibariyle Kuzey Mezopotamya ve Anadolu içlerine de ulaşmıştır. Kültürün 'çıkış' ve 'varış' noktası, hem coğrafi hem de zamansal bakımdan geniş bir aralığa sahiptir. Bu nedenle incelenen yerleşmelerin maddi kalıntıları, geniş alanlarda yaşanan etkileşimlerin daha iyi anlaşılması için zamansal bakımdan öncesi ve sonrasıyla birlikte katmanlı olarak çalışılmıştır. Yerel, hibrid veya tipik Obeydözellik taşıyan yerleşmeler ve birbirleriyle olan ilişkileriyle Güvercinkayasıyerleşmesinin, bu resim içinde yeri ve etkinliği tespit edilmiştir.
Batı Anadolu'daki tiyatro maskları

Tiyatrolar antik dönemde insanların sosyal vakitlerini geçirme ve ortak buluşma noktalarından birisi olması itibariyle gelişmiş her kent için büyük önem arz etmiş ve bu doğrultuda binlerce kişi kapasiteli mega yapılar şeklinde inşa edilmişlerdir. Kentin elinde bulunan geniş maddi imkanlar ve nüfusu ile doğru orantılı olarak mimari anlamda kendi dönemlerinin en üst inşa teknikleriyleyapılmışlardır. Tiyatro komplekslerinde yapının en önemli bölümlerinden birisi olan sahne binası ise tarihsel süreç içerisinde mühendislik ve mimarlık anlamında gelişmeler kaydetmiştir. Bu tarzdaki bir yapının mimari anlamdaki bütünü ise heykeltıraşlık eserleriyle tamamlanmıştır. Anadolu'daki birçok tiyatro heykel, kabartma ve mimari bezemeleri ile kendi üsluplarını ve dönemin modasını en iyi şekilde bu yapılarda oluşturmuştur. Tiyatro maskları ise bu alanda salt heykeltıraşlık özellikleri ile değil yapının mimari bütünlüğü içerisinde tamamlayıcı ve estetik görselleriyle izleyici üzerinde yoğun bir etki bırakmış olmalıydı. Tiyatro maskları, mimari heykeltıraşlık eserlerinin yanı sıra birçok farklı malzeme grubunda da işlenmiş ve farklı kullanım alanlarına hitap etmiştir. Geniş bir coğrafi dağılım alanını kapsayan bu çalışma, antik dönemde yapılan her figürsel ögenin kendisine has bir anlamı ve yapıdaki kullanım işlevi ile olan bağlantısından yola çıkarak, tiyatro masklarının yapılmasına neden olan süsleme, anlam ve düşünce amaçlarına ışık tutmayı hedeflemiştir.
Liman Tepe Erken Tunç Çağı seramiğinin Ege arkeolojisindeki yeri ve önemi

Şahoğlu, Vasıf, Liman Tepe Erken Tunç Çağı Seramiği'nin Ege Arkeolojisi'ndeki Yeri ve Önemi, Doktora Tezi, Danışman: Prof. Dr. Hayat Erkanal, 371 s. Liman Tepe Erken Tunç Çağı seramiğinin ele alındığı bu çalışmada 1992 - 1997 yılları arasında Liman Tepe kazılarında ele geçen malzeme değerlendirilmiştir. Stratigrafik tabakalarda mimari kalıntılarla bağlantılı bir şekilde ele geçen seramik örnekleri, Anadolu ve Ege kökenli malzemenin bir arada ele geçtiği, kronolojik karşılaştırmalar açısından önemli bir buluntu grubunu oluşturmaktadır. Erken Tunç Çağı içerisinde, Erken Tunç Çağı 1'den Erken Tunç Çağı 3 sonuna kadar kesintisiz olarak iskan edilen Liman Tepe'nin bu zaman dilimi boyunca geçirdiği seramik ve mimari gelişimin yansıttığı sosyo-kültürel değişim çalışma sonucunda ortaya konmuştur. A ve B alanlarında birbirinden bağımsız olarak ele alınan seramiğin değerlendirilmesi sonucunda Liman Tepe'nin Erken Tunç Çağı stratigrafisi oluşturularak, bunun diğer çağdaş Anadolu ve Ege merkezleriyle karşılaştırması yapılmıştır. Bireysel anlayışla oluşturulan yerleşim modelinden daha karmaşık bir şehircilik anlayışına geçişin safha safha izlenebildiği bu merkezde sosyal yapının değişimi ile bu değişimin seramik üretimi ve kullanımı üzerindeki yansıması açık bir şekilde izlenebilmektedir. Erken Tunç Çağı 1 ortalarından itibaren yerel seramik örneklerle bir arada ele geçen Kiklad Adaları kökenli ithal urfirnis ve boyalı seramik örnekleri, Liman Tepe'nin en azından bu dönemden itibaren denizaşırı ilişkilere sahip olduğunu göstermektedir. Liman Tepe'de Erken Tunç Çağı 2 döneminde sosyal yapıda meydana gelen büyük değişimlerle paralel olarak yeni seramik tipleri de ortaya çıkmaya başlamıştır. Genellikle sıvı tüketimi ile bağlantılı depas, tankard, çaydanlık, çan biçimli kap, tek kulplu fincan gibi kaliteli seramik örnekleri ile birlikte çarkta yapılmış ilk seramik örnekleri ilk kez bu dönemde kullanılmaya başlamıştır. Liman Tepe bu dönemde Kilikya Bölgesinden Kıta Yunanistan'a kadar uzanan çok geniş bir bölgeye yayılan ve olasılıkla maden ticareti üzerine kurulmuş büyük bir ticaret ağının en önemli merkezlerinden biri konumuna gelmiştir. Erken Tunç Çağı 3 sonunda bir önceki döneme göre oldukça küçük bir yerleşim izlenimi veren Liman Tepe, Orta Tunç Çağı'ndan itibaren tekrar merkezi bir yerleşim konumuna gelmiştir. Klasik Çağlarda Klazomenai adıyla önemini sürdüren merkez, iskan edildiği her dönemde önemli bir liman kenti olarak Anadolu ve Ege kültürleri arasında bir çeşit köprü görevi görmüştür.
Anadolu'da Neolitik ve Kalkolitik dönemde ölü gömme adetleri

'Neolitik ve Kalkolitik Dönem'de Anadolu'da Ölü Gömme Adetleri' adlı çalışmada, bugüne kadar Anadolu'da yapılmış olan kazılarda ele geçen mezarlar ve bu mezarlarda bulunan kültürel kalıntılar incelenmeye çalışılmıştır. Buna göre Anadolu'da Neolitik Dönem'de içerisinde yaygın olarak yerleşim içi gömü geleneği olup olmadığı sorusuna halen kesin bir yanıt verilememektedir. Kalkolitik Dönem merkezlerinde ise genelde yerleşim içine çocuklar ve bebekler gömülmektedir. Yetişkinler ise yerleşim dışındaki mezarlıklara gömülmektedirler. Neolitik ve Kalkolitik Dönem'de insanlar genelde ya basit toprak mezarlara ya da Geç Neolitik Dönem'den itibaren görülen küp mezarlara hocker pozisyonunda gömülmüşlerdir. Akeramik Neolitik Dönem'de ise bazı binalarda ölülerin gömülmesinde kullanılmışlar. Neolitik Dönem'de karşımıza çıkan en ilginç geleneklerden birisi kült olgusudur. Kült olgusu arasında en yaygın olam kafatası kültü olarak adlandırılan ve kafataslarının vücut kemiklerinden ayrılarak, ayrıcalıklı olarak gömülmesidir. Bu duruma, Çayönü, Nevali Çori, Çatal Höyük, Hacılar ve Köşk Höyük gibi birçok Anadolu yerleşim yerinde rastlanmıştır. Kalkolitik Dönem'de kafatası kültü sadece Köşk Höyük'te tespit edilmiştir. Ölülerin gömülmesi işleminde Aşıklı Höyük ve Çatal Höyük'te yakma işleminin yapıldığı dikkat çekmektedir. Bu geleneğin hijyen ya da ritüel amacıyla kullanıldığı düşünülmektedir. Mezarlardan her iki dönemde de ele geçen, insanların günlük hayatta kullandıkları ve ölümden sonraki yaşamlarında da kullanabilecekleri düşünülen kap, 58 araç-gereç, silah, yiyecek gibi kullanım malzemelerini içerdikleri dikkati çekmektedir. Mezarlardan ele geçen buluntuların ve ölü gömme geleneğinin diğer arkeolojik malzemelerle birlikte değerlendirilmesinin, Neolitik ve Kalkolitik Dönem'de yaşamış insanların genel yaşama biçimleri hakkında daha güvenilir bilgiler ortaya koyduğu sonucuna varılmıştır.
Asur Ticaret Kolonileri Çağında Konya Karahöyük çanak çömleği

Konya Karahöyük MÖ III. ve II. binyılda Orta Anadolu'nun en büyük höyüklerinden biridir. Höyükte 1953- 1992 yılları arasında Ord. Prof. Dr. S. ALP tarafından arkeolojik kazılar yapılmıştır. MÖ II. binyılın ilk çeyreğinde Asurluların Anadolu'da kurduğu uluslararası ticaret ağına dahil olan höyükte yapılan kazılarda IV-I. tabakalar Asur Ticaret Kolonileri Çağı'na tarihlendirilmiştir. Arkeolojik kazılarda elde edilen bazı buluntular Konya Karahöyük'ün bu ticari sistem içerisindeki önemli istasyonlardan biri olduğunu ortaya koymaktadır. Söz konusu buluntular mühür, mühür baskıları, bazı metal ve kemik eserler ile fayans eserlerden oluşmaktadır. Diğer yandan yerleşim yerleri ile ilgili değerlendirmelerde en önemli verilerden biri olan, yerleşim yerlerin kronolojisini, kültürel, sosyal ve ekonomik yapısını ve farklı bölge ve kültürlerle ilişkilerin tespitinde önemli ipuçları barındıran çanak çömlekler çalışılmamıştır. Bu tez çalışmasında söz konusu çanak çömlekler değerlendirilmiştir. Böylece günümüze kadar sadece yüzey araştırmalarından bilinen Konya Ovası Asur Ticaret Kolonileri Çağı çanak çömlek kültürü, Karahöyük'te arkeolojik kazılar ile ortaya çıkarılan çanak çömlekler üzerinden tanımlanma olanağına kavuşmuştur. Elde edilen sonuçlar Konya Karahöyük'ün en yoğun ilişkilerinin Orta Anadolu kentleri ile olduğunu, Mezopotamya ile de ilişkilerinin bulunduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca özellikle Geç Asur Ticaret Kolonileri Çağı'nda İç Batı Anadolu kentleri ile de yoğun temasların varlığı görülmektedir. Genel olarak Konya Karahöyük çanak çömleğinin döneminin eğilimlerini yansıttığını ancak kendine has bazı uygulama ve formlarla özgün bir çanak çömlek geleneği ortaya koyduğunu söylemek mümkündür.
Bodrum Sualtı Arkeoloji Müzesi'nde bulunan Bodrum Yarımadası Hellenistik Dönem kent sikkeleri

İskender'in Doğu seferi ile başlayan Hellenistik Dönem, Küçük Asya'nın ve Mısır'ın Roma tarafından fethedilmesine kadar devam etmiştir. İskender'in, Küçük Asya, Orta Asya, Arap Yarımadası ve Hindistan'a değin uzanan devasa imparatorluğu üzerinde, Doğu ve Yunan ülkelerinin bir karışımını sergileyen büyük bağımsız devletler kuruldu. Bu aynı zamanda ticaretin de Avrupa'dan Hindistan'a, hatta Çin'e kadar genişlemesi anlamına geliyordu. Hellenistik Dönem ile ilgili belki de en çarpıcı gerçek, İskender'in seferi neticesinde dünyanın birleşmesi ve devletler arasındaki mücadelelere karşın, Doğu ve Batı arasındaki ticaretin kolaylaşmasıdır. Mısır, Hindistan, Batı Avrupa gibi yeni bölgeler bir bakıma Yunanlıların yörüngesi içine girmiştir. Doğuya yapılan askeri seferler ile bölgenin kapıları Yunan tüccarlarına açılmış, bu da ekonomiyi canlandırarak kültürel alışverişe imkan sağlamıştır. Hellenistik Dönemde paranın kullanılışı önemli bir ekonomik faktördür. Özellikle M. Ö. IV. yüzyılda Yunan şehir devletlerinde ve Pers İmparatorluğu'nda yaygın bir kullanım sahası bulan madeni para, Hellenistik Dönemde de gelişimini sürdürmüştür. Sikke darbında ağırlıklı olarak gümüş ve bronz kullanılmış; aynı zamanda daha az olmakla birlikte altın sikkeler de basılmıştır. İskender'in ölümünden sonra, kurduğu imparatorluk generalleri arasında paylaşılmıştır. Büyük çekişmelerin hakim olduğu bu süreçte iki büyük krallık öne çıkmıştır. Bunlar; merkezi Mısır'da bulunan Ptolemaioslar ve merkezi Suriye'de bulunan Seleukoslar'dır. İki büyük devlet de devamlı iktidar mücadelesinde olmuş ve sınırlarını genişletmeye çalışmışlardır. Karia da bu iktidar mücadelesinden payını almış ve hem Seleukoslar'ın hem de Ptolemaioslar'ın egemenliğine girmiştir. M. Ö.4 yüzyılda, Hekatomnos Sülalesi egemenliğindeki Karia, özellikle Satrap Mausollos Dönemi'nde hem kültürel hem de ekonomik alanda altın çağını yaşamıştır. Ancak Büyük İskender'in fethi ile bir gerileme sürecine giren bölge, zaman zaman atılım yapsa da eski ihtişamlı günlerine kavuşamamıştır. Helenistik Dönem'de, önce Seleukoslar ve Ptolemaioslar'ın ardından da yerel sayılabilecek Rhodos ve Bergama Krallığı'nın egemenliğine giren Karia Bölgesi, ekonomik açıdan oldukça zayıflamıştır. Karia Bölgesinin, bir yüzyıl önce en önemli kentleri olan Mylasa ve Halikarnassos, bu dönemde özellikle ekonomik açıdan oldukça gerilemiştir. Her iki kent de bir süre egemenliğine girdikleri devletlerin sikkelerini kullanmış; iktidar mücadeleleri sırasında bağımsızlıklarını elde ettiklerinde ise kendi sikkelerini basmışlardır. Ancak bunlar zayıf girişimler olarak kalmış ve en nihayetinde bölgenin Roma İmparatorluğu'na bağlanmasıyla da son bulmuştur. Tezin araştırma kapsamına giren diğer Karia kentlerinde de durum farklı değildir. Ancak kısa bir zaman dilimi için bile olsa, kentlerin sikke basabilmiş olması, Karia Bölgesi'nin Helenistik Dönem nümismatiği açısından önemlidir.
Antandros Nekropolisi Amphora mezarları

Antandros antik kenti Balıkesir il sınırları içerisinde kalan Edremit ilçesinin Altınoluk mahalle sınırlarında yer almaktadır. Antik kent Altınoluk mahalle merkezinden yaklaşık 2.5 km. batıda yer alan Kaletaşı Tepesi üzerinde kurulmuştur. Modern araştırmacılar kentin Kaletaşı Tepesi'nin batısında ve eteklerinde kurulduğunu düşünmektedir. Kaletaşı Tepesi'nin yaklaşık 300 m. batısında Kara Kazan Deresi yer almaktadır. Dere kent ile kentin nekropolünün doğal sınırıdır. Kentin nekropol alanı Kaletaşı Tepesi'nden yaklaşık 500 m. batıdadır. Kentin nekropolü 1980'li yıllarda bölgenin imara açılması ile ortaya çıkmıştır. Nekropol alanında 1991- 1995 yılları arasında aralıklarla kurtarma kazıları devam etmiştir. Değinilen kazılar Balıkesir Kuva-i Milliye Müzesi arkeologları tarafından gerçekleştirilmiştir. 2000 yılında Ege Üniversitesi, Klasik Arkeoloji Anabilim dalı öğretim üyelerinden Prof. Dr. Gürcan Polat tarafından antik kentte ve onun nekropolünde sistematik kazı çalışmalarına başlanmıştır. Çalışmanın amacı 2001- 2012 yılları arasında nekropol alanında gerçekleştirilen sistematik kazılar sonucunda ortaya çıkartılan amphora mezarların değerlendirilmesidir. Bu doğrultuda inhumasyon gömü çeşidinde kullanılan ticari amphoralar üretim yerleri ve kronolojilerine göre sınıflandırılmıştır. Özellikle bebek ve çocuk mezarı olarak kullanılan amphoralar ile bağlantılı olan mezar hediyeleri de tez kapsamında değerlendirilmiştir.
Müslümantepe kazıları ışığında yukarı Dicle bölgesi erken tunç çağı ölü gömme adetleri

İnsanoğlunun ölüsünü gömmeye Paleolitik Çağ'dan itibaren başladığı bilinmektedir. Bu geleneğini ata kültüne bağlı olarak Neolitik ve Kalkolitik Çağ boyunca yerleşim içi gömü uygulaması ile devam ettirmiştir. Erken Tunç Çağı'nda mezarlıklar, kentleşme, uzmanlık alanlarında gelişim ve yeni mimari unsurlar ile birlikte yerleşim yerlerinin dışındaki özel alanlara yapılmaya başlamıştır. Bu dönem ölüler, öbür dünya inancına bağlı olarak, cinsiyet, yaş ve toplum içerisindeki konumuna göre farklı hediyelerle birlikte gömülmüştür. Bu çalışmada Yukarı Dicle Bölgesinde Diyarbakır ili, Bismil İlçesi'ne bağlı Şahin Tepe Köyü'nde yer alan Müslümantepe Kazılarından açığa çıkarılan Erken Tunç Çağı mezarları mezar tipi, ölü gömme geleneği ve mezar buluntuları açısından incelenmiştir. Ayrıca Yukarı Dicle Bölgesinde bulunan diğer yerleşim merkezlerindeki ölü gömme gelenekleriyle benzer ve farklı yönleri karşılaştırılmıştır.
Metropolis Ana Tanrıça Kült Mağarası

Ana Tanrıça kutsal alanı, Metropolis'in 4.5 km. kuzeyindeki GallesionDağı yamaçlarında, birbirlerinden 30 metre uzaklıkta bulunan iki Mağara'danoluşur. Aşağıdaki Mağara daha küçüktür. Her iki Mağara'da ele geçen Ana Tanrıça'ya sunulmuş binlerce adak sunusu, tez kapsamında ayrıntılı olarak dönemsel ve kültsel olarak incelenmiştir. Ele geçen buluntular, Eski Tunç Çağı'ndan Roma Dönemi sonlarına kadar çok geniş bir zaman dilimine yayılmakta ve istatistiklerin gösterdiğinegöre, Hellenistik Dönem'de, özellikle MÖ. 2. yy.'da, Roma Dönemi'nde MS. 75-100 yılları arasında yoğunlaşmaktadır. Bu dönemsel yoğunluklar Metropoliskent içindeki kazılarda ele geçen buluntular da da paralellik göstermektedir. Mağara'da terrakotta figürin, seramik, sikke, cam, kemik gibi farklı türlerde sunu eşyası ele geçmişştir. Bunların içinde binlerce Ana Tanrıça figürini, özellikle dikkat çekmektedir. Seramik buluntular içinde, içki kaseleri, güveçtencereleri ve az saydaki yemek tabakları Tanrıça'nın törenleri sırasında yazılı kaynaklardan bilinen, kült yemeğinin varlığını ıspatlamaktadır. Törenlersırasında içki sunusunun önemli olduğunu gösteren içki kapları çok yoğundur. Buna karşılık pişirme kabı ve tabakları ise daha azdır. Olasılıkla yemekler ızgarada pişiriliyordu. Ele geçen çok sayıdaki kandil törenlerin gece de devam ettiğini göstermektedir. Ele geçen fal bakımında kullanılan işlenmiş aşık kemiklerininyanısıra özel olarak delinmiş olanların, Tanrıça törenlerinde rahiplerinkullandığı kırbaçlara geçirildiği anlaşılmıştır. Ele geçen binlerce Ana Tanrıça figürini, Mağara'nın Ana Tanrıça tapkısıiçin kullanıldığını açıkca göstermektedir.
Karia ve İonia bölgeleri Antik Devir çapaları

Bilinen bütün antik devir çapalarının ilk buluntuları antik devire ait gemilerde ortaya çıkmıstır. Aynı zamanda koy ve kıyılarda elde yapılan arastırmalar sonucunda bulunançapalarda arastırmalara kaynak sağlam ıstır. Arastırmacılar antik devir duvar resimlerinden ve Mısırda bulunan fresklerden elde ettikleri bilgiler ısıgında çapaların gelisimi hakkında bilgiler edinmeye çalısmıslardır. Buçapaların gelisimi sistematik olarak gelisim göstermis ve tipleri ve teknolojileri ihtiyaç geregiçesitlilik göstermistir.
Antik dönemde yunan, roma, bizans kesici cerrahi aletlerinin xx. yüzyıla ait örneklerle karşılaştırılması

Ü. E., Antik Dönemde Yunan, Roma, Bizans Kesici Cerrahi Aletlerinin XX. Yüzyıla ait örneklerle Karşılaştırılması, stanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Deontoloji ve Tıp Tarihi ABD, Yüksek Lisans Tezi, stanbul, 2006 Antik dönemde yapılan cerrahi müdahalelerde kullanılan kesici aletlerin şekillerinin, XX. yüzyılda da devam ettiği düşüncesiyle yola çıktığımız bu çalışmada Yunan, Roma ve Bizans antik döneminin kesici aletleri ile XX. yüzyıl kesici cerrahi aletlerini tespit edip, fark ve benzerliklerini ortaya koymayı amaçladık. Bu amaçla, öncelikle günümüze kalmış antik kesici cerrahi aletlerin tanımları ve sınıflaması yapılmış daha sonra XX. yüzyıl kesici aletleri, bu dönemin kataloglarındanayıklanarak antik dönem kesici aletleri ile resimleri verilerek, şekillerine ve kullanım amaçlarına göre kıyaslanmıştır. Kıyaslama yaparken antik metinlerden de yararlanılmıştır. Antik eserlere dayanan Zehravi'nin eseri, antik dönem ile ilgiliboşlukları doldurmak için başvurulan kaynak olmuştur. Konu ile ilgili yapılmış bilimsel çalışmaların irdelenmesiyle, yeni tanımlara ulaşılmış, yeni yorumlar getirilmiştir. Antik dönemdeki aletlerin benzerlerinin XX. yüzyılda da mevcut olmasının yanında, gelişen tekniklere bağlı olarak tamamen yok olan ya da antik dönemdeki şekliyle farklı ameliyatlarda kullanılmış aletlerin olduğu da tespit edilmiştir. Bu çalışma ile kesici aletlerin gelişiminin tıp teknolojisinin evrimi bakımından önemi ve tıp tarihinin yeterince işlenmemiş bir araştırma alanı olduğu ortaya konmuştur.