turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İlkokul 4. sınıf Türkçe ders kitabı metinlerinin kültürel değerler açısından incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, ilkokul 4. sınıf Türkçe ders kitabındaki kültürel değerleri tespit etmek, bu değerlerin nasıl ve ne oranda örneklendiğini incelemektir. Çalışmanın evrenini, incelenen Türkçe ders kitabı oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tamamı değerlendirilmiş ayrıca örnekleme yoluna gidilmemiştir. Bu çalışmada, literatürden yararlanılarak ve uzman görüşü alınarak kültürel değerler listesi oluşturulmuş ve Türkçe ders kitabı incelendikçe bu liste şekillendirilmiştir. Türkçe ders kitabı metinleri bu kültürel değerler listesine göre incelenmiştir. Çalışma, beş bölümden oluşmuştur. Birinci bölümünde problem durumu, problem cümlesi, araştırmanın önemi ve sınırlılıkları belirtilmiştir. İkinci bölümde Türkçe Öğretimi ve Türkçe Öğretiminde Kültürel Değerler açıklanmış, Türk Milli Kültürü ile Türk Milli Kültür Unsurları tanımlanarak, önemi üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde çalışmanın yöntemine yer verilmiş. Dördüncü bölümde Türkçe dersi metinleri ile metinlerde tespit edilen değerler gösterilmiştir. Beşinci bölümde ise elde edilen sonuçlarla öneriler sunulmuştur. Türkçe ders kitabında sekiz tema, her temada altı metin bulunmaktadır. Bu çalışma sonucunda, incelenen ders kitabı metinlerinde dil, din, tarih, örf ve adetler, sanat, vatan, aile ve ahlak ile ilgili kültürel değerlere yer verildiği tespit edilmiştir. Metinlerde daha çok dil ve vatan unsurlarına rastlanılmış, diğer kültür unsurlarının metinlerde dağılım sayıları yaklaşık olarak aynı olduğu belirlenmiştir. İncelenen kültürel değerlerin bazı temalarda dağılımı orantılı iken, bazı temalarda dil unsuruyla birlikte farklı en fazla üç unsur tespit edilmiştir. Çocuklara kültür aktarımını sağlayan metinlerde, dil dışında diğer kültürel değerlerin yeterli seviyede olmadığı tespit edilmiştir.
Türkçe öğrenen yabancıların kalıp sözleri kullanabilme yeterlikleri: Bosna Hersek örneği

Bu araştırmanın temel amacı, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Bosna Herseklilerin kalıp sözleri kullanabilme yeterliklerini belirlemek ve kalıp sözleri kullanırken yaptıkları hataları tespit etmektir. Bu amaca ulaşabilmek için; alan araştırması yöntemiyle yapılan çalışmamızda, betimsel araştırma türlerinden olan tarama modeli kullanılmıştır. Bu çalışmada evreni yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Bosna Hersekliler, örneklemi ise Bosna Hersek'in başkenti Saraybosna'da bulunan Yunus Emre Enstitüsü Türk Kültür Merkezinde B1 ve B2.1 düzeylerinde Türkçe öğrenen 50 yetişkin öğrenci oluşturmaktadır. Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Bosna Herseklilerin kalıp sözleri kullanabilme yeterliklerini tespit etmek için öğrencilere yazılı bir sınav uygulanmıştır. Bu sınavın sonucunda elde edilen nicel ve nitel veriler doğrultusunda; öğrencilerin kalıp sözleri ne kadar kullanabildikleri, hangi tür kalıp sözleri daha sık kullandıkları ve kalıp sözleri kullanırken ne tür hatalar yaptıkları belirlenmiştir. Öğrencilerin kalıp sözleri kullanırken yaptıkları hataların sebeplerinin neler olabileceği üzerinde durularak sıklıkla yapılan hataların nasıl önlenebileceğiyle ilgili öneriler sunulmuştur. Çalışma kapsamında; Türkçedeki kalıp sözler, Avrupa Diller Öğretimi Ortak Çerçeve Metni'ndeki yeterlik tanımları baz alınarak dil düzeylerine (A1, A2, B1, B2, C1) göre sınıflandırılmış ve kalıp sözlerin sözlü ve yazılı iletişime sağladığı katkılara dikkat çekilmiştir. Ayrıca yabancılara Türkçe öğretmek için yazılmış bazı ders kitaplarındaki kalıp sözler incelenmiştir.
Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin sözlü iletişim stratejileri: Konuşma becerisi

Yabancı dil öğreniminin ve öğretimin en önemli amaçlarından biri şüphesiz hedef dilde iletişim kurabilmektir. Bu nedenle öğrenilen hedef dilin kullanıcıları ile iletişime geçebilmek o dili öğrenenler açısından pek de kolay olmamaktadır. Bu noktada ise iletişim stratejileri devreye girmekte ve yabancı dil öğrenenler bu stratejileri bilinçli veya bilinçsiz olarak kullanmaktadırlar. Bu bağlamda bu çalışmada yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin iletişim stratejilerini kullanma düzeyleri çeşitli değişkenler açısından incelenmiştir. Araştırmada Yasuo Nakatani'nin 2006 yılında geliştirdiği Sözlü İletişim Stratejileri Envanterinin Konuşma Problemleriyle Başa Çıkma Stratejileri ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada tarama modeli kullanmıştır. Araştırma Yunus Emre Enstitüsüne bağlı kültür merkezlerinde Türkçe öğrenen öğrenciler ve Gazi Üniversitesi TÖMER ile Kazakistan Ahmet Yesevi Üniversitesinde Türkçe öğrenen B1, B2 ve C1 seviyesinde 396 öğrenci ile yürütülmüştür. Öğrencilerin kişisel bilgileri ise yine araştırmacı tarafından hazırlanan 'Kişisel Bilgi Formu' ile toplanmıştır. Verilerin analizinde t-testi, ANOVA ve Scheffe testlerinden yararlanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin akıcılık ve doğruluk odaklı stratejiler ortalama puanının 3 ,82, beden dilini kullanma ve dikkat çekici stratejiler ortalama puanının 3,787 mesaj azaltma ve değiştirme stratejileri ortalama puanının 2,983 olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar kapsamında Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin akıcılık ve doğruluk odaklı stratejiler ile beden dilini kullanma ve dikkat çekici stratejileri yüksek düzeyde; mesaj azaltma ve değiştirme stratejilerini ise orta düzeyde kullandıkları tespit edilmiştir.
Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders kitaplarında karikatürlerin yeri

Bu çalışmanın amacı Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders kitapları setlerinde bir uyaran olarak karikatürün ne oranda kullanıldığının saptanması ve yer alan karikatürlerin hangi becerileri geliştirmeye yönelik olduğunun belirlenmesidir. Bu araştırmada betimsel çalışma olan tarama modeli kullanılmıştır. İlgili yazın taraması yapılarak, yabancı dil öğretimi ilkeleri, yöntem ve teknikleri sırasıyla incelenmiş, dört temel dil becerisi açıklanmıştır. Ardından karikatürün tanımı yapılmış, karikatürün tarihine ve eğitimdeki yerine değinilmiştir. İnceleme kapsamına alınan kitaplar Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitapları Seti, Gazi Üniversitesi Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitapları ve Yedi İklim Türkçe Setidir. Yabancılara Türkçe öğretimi için kullanılan ders kitaplarında karikatürün kullanıldığı sayfa, karikatürün kullanım amacı ve karikatürün uygulama şekli olarak üç başlık altında incelenmiştir. Bu çalışmanın sonucunda inceleme kapsamına alınan yabancılara Türkçe öğretimi alanında hazırlanan ders kitapları setlerinde çeşitli karikatürlerin kullanıldığı ve birbirinden farklı amaçlar doğrultusunda yer aldığı belirlenmiş, ancak bu karikatürlerin yetersiz olduğu tespit edilmiştir. 'Yeni Hitit Türkçe Öğretim Seti'nde %6.46, 'Yabancılar İçin Türkçe Öğretim Seti'nde ise %6.76 ve 'Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti'ndeki ise %4.20 oranında karikatür bulunmaktadır.
Yabancı dil olarak Türkçe öğreniminde karşılaşılan zorluklar

Tarihi ve sosyal bağlarımızın yeterince kuvvetli ve eski olduğu için hep etkileşim halinde olmuştur. Fakat uzun zamandır Ukrayna'da yabancı dil olarak Türkçenin öğretilmediği bir gerçektir. Bu araştırmada, bu dikkate alınarak günümüzde Ukrayna'daki öğrencilerin Türkçe öğrenimi alanında karşılaştıkları sorunlar ortaya koyulmuştur. Çalışmanın verileri, nitel araştırma metodu esas alınarak tespit edilen bulguların betimsel tarama modeli ile değerlemesi açısından tanımlanmıştır. Yani araştırma hem nicel hem nitel özelliklere sahiptir. Araştırmanın evreni, Ukrayna'daki Kyiv Taras Şevçenko, Dragomanov Pedagojik ve Dil Bilim Üniversiteleri Türk Dili ve Kültürü Bölümünde ve Merkezinde zorunlu ve seçmeli ders olarak farklı seviyede Türkçe eğitim gören 183 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplanması için hem yapılandırılmış, hem yapılandırılmamış iki anket türden geliştirilen anket formu kullanılmıştır. Ukraynalı öğrencilere Türkçeyi öğrenirken karşılaştıkları zorlukları belirtmek niyetiyle birçok farklı sorular sorulmuş ve uygulanan yapılandırılmış anketlerin sonuçlarında meydana gelen görüşler nicel veriye dönüştürülerek SPSS 20.0 programı ile değerlendirilmiş, açık uçlu soruları ise nitel araştırma yöntemi yoluyla analiz edilmiştir. Elimize ulaşan cevaplar yorumlandığında Ukraynalı öğrencilerin Türkçeyi öğrenirken en çok fiillerde çatı ve kip, sözcük türleri, atasözü, deyim ve mecaz anlamlı sözleri, yardımcı fiilleri, belirtme hali, cümle yapısı, söz varlığı eksikliği, konuşma, dinleme, psikolojik korku gibi sorunları yaşadığı tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmada, dille ilgili kavramlar, dillerin sınıflandırılmaları, Türk dilinin tarihi ve öğretimi bulunmaktadır.
Machine learning and language acquisition: A model of child's learning of Turkish morphophonolog

oz makİna öğrenmesi ve dil edinimi: çocuğun Türkçe biçim-sesbilimini öğrenmesinin bir modeli Altım, Yasemin Yüksek Lisans, Bilişsel Bilimler Programı Tez Yöneticisi: Assoc. Prof. Dr. Cem Bozşahin Ortak Tez Yöneticisi: Assoc. Prof. Dr. Deniz Zeyrek Ağustos 1999, 90 sayfa Etkileşimsel bir ortamda dilsel girdiye maruz kalan her normal çocuk, dilin karmaşık yapısını özel bir eğitime ihtiyaç duymadan, çok erken yaşta, ve çok kısa bir zamanda öğrenir. Dil ediniminin bu büyüleyici yapısı pek çok araştırmacıyı dil ediniminin çeşitli alanlarını çalışmaya sevk etmiştir. Bu çalışma, Türkçe'nin biçimbilimsel çözümünü yaparak ve Tümevarımla Mantıksal Programlamanın monoton olmayan ayarını kullanarak Türkçe'nin biçim-sesbilimİnin öğrenimi üzerinedir. Çocuğun biçim-sesbilimini öğrenmesinin bir modeli önerilmiş ve model bilgisayarlı bir sisteme aktarılmıştır. Dilbilgisinin merkez yapıya bağlı olan sözlük, sesbilimsel görünüm, ve anlambilimsel görünümden, yani yüzey dilbilgisinden oluştuğu varsayılmıştır. Merkez yapının bir bölümü, yani biçim-sesbilimsel yapı, anlambilimsel, sesbilimsel ve sözüksel bilgi verilerek bilgisayarda üretilmeye çalışılmıştır.
4. sınıf öğrencilerinin oluşturdukları metinlerin üstyapı incelemesi

Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin yazdıkları öykülerinmetin üst yapı unsurları doğrultusunda çözümlenmesidir. Araştırmada temel nitel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırma 2014- 2015 öğretim yılında İç Batı Anadolu Bölgesi'nde bulunan bir devlet okulunda 4. sınıfta okuyan 15 öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma katılımcılarını belirlemek üzere tipik durum örneklemesi ve benzeşik örnekleme stratejileri kullanılmıştır. Veriler ise öğrencilerin yazdıkları öykülerden elde edilmiştir. Verilerin analizinde nitel içerik analizi yaklaşımı kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin figüran karakterlerin toplumsal tanıtımını yazmada, karakterlere isim vermede, mekan karakter ve mekan olay arasında bağlantı kurmada, mekan betimlemelerini yapmada, zamankarakter arasındaki bağlantı kurmada sorun yaşadıkları bulunmuştur. Öte yandan katılımcıların karakterleri kullanabilme, mekanı etkili biçimde betimleme, zamanı etkili bir şekilde aktarabilme, giriş bölümünü başlatma, olay örgüsüne hakim olma, başlatıcı olaya ayrıntılı yer verme, olayı bitirme ve anlatıcı tipini kullanmaunsurlarını istenilen düzeyde kullandıkları saptanmıştır.
Gürültülü ortamlarda Türkçe ayrık sözcük konuşma tanıma sistemi gerçekleştirimi

Pratikte kullanılan konuşma tanıma sistemleri genellikle gürültüsüz veya yüksek sinyal gürültü oranlarına sahip ortamlarda eğitilmektedirler. Böyle bir sistemin başarımı, gürültülü bir ortamda veya farklı kanal özelliklerine sahip bir iletişim sisteminden geçtiğinde, eğitme ve test ortamlarının farklılığından dolayı ciddi oranlarda düşmektedir. Ortam farklılığından oluşan etkileri azaltmak amacıyla güvenilir bir konuşma tanıma sistemine ihtiyaç duyulur. Bu tez çalışması, gürültülü ortamlarda kullanılabilecek konuşma tanıma yöntemlerinin Türkçe veri tabanları üzerindeki etkilerini araştırmak üzere, değişik yöntemler üzerinde yapılan çalışmalardan oluşmaktadır. Çalışma kapsamında yaşlan yirmi ile elli arasında değişen 23 erkek, 17 kadın konuşmacıdan yararlanılarak toplam 136 Türkçe ayrık sözcükten oluşan bir ayrık sözcükler veri tabanı oluşturulmuştur. Bu veri tabanının kullanımıyla küçük ölçekli ve orta ölçekli veri tabanlarında çalışmalar yapılmıştır. Çalışmalar sırasında, değişik yöntemler arasında bir karşılaştırma yapılabilmesi için, konuşmacıdan bağımsız, sürekli olasılık yoğunluk işlevi kullanan Saklı Markov modeline dayalı aynı konuşma tanıma sistemi yapısı kullanılmıştır. Gürültülü ortamda konuşma tanıma yöntemlerinden, gürültüye dirençli öznitelik vektörleri yaklaşımına giren Algısal Doğrusal öngörüm ve RASTA yöntemleri; uzaklık ölçütleri yaklaşımına giren öklit, Ağırlıklı İzdüşüm ölçütü ve Değişinti Uyarlamalı Olabilirlik Ölçütü yöntemleri; gürültü iyileştirme yaklaşımından ise Çoklu Çözünürlüklü Sinüs Dönüşümü ve Wiener süzme, İzgel Çıkartım yöntemleri kullanılmıştır. Değişik tipteki gürültülerin etkilerini belirlemek amacıyla Gauss dağılımlı beyaz gürültü, dar ve geniş bantlı renkli gürültülerden yararlanılmıştır. Gauss dağılımlı beyaz gürültü altında orta ölçekli Türkçe veri tabanı için 15 dB sinyal gürültü oranında değişinti uyarlamalı olabilirlik ölçütü %76.2, RASTA vektörlerine uygulanan ağırlıklı izdüşüm ölçütü ise %73. 5 tanıma başarımı göstermişlerdir. Bu çalışma Türkçe dilinde uygulanan ilk gürültülü ortam konuşma tanıma çalışmasıdır.
Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen Afganistan uyruklu öğrencilerin Türkçeye karşı tutumlarının incelenmesi

Bu çalışmada Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen Afganistan uyruklu öğrencilerin Türkçeye karşı tutumlarının akademik başarı, sınıf düzeyi, cinsiyeti, derse ve sınava hazırlanma dışında haftalık Türkçe çalışma saati ve Türkçe öğrenme amaçları değişkenleri açısından anlamlı bir ilişki olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 2014 ve 2015 eğitim ve öğretim yılında Afganistan Kabil Devlet Üniversitesi Dil ve Edebiyat Fakültesi Türkoloji Bölümü'nde Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen 1., 2., 3. ve 4. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Araştırmaya katılan öğrencilerin 62' sı bayan ve 70'ı erkek olmak üzere toplam 132 öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin Türkçe dersine yönelik tutum puanlarını belirlemek için Alzwari, Pour-Mohammadi ve Abidin (2012) tarafından kullanılan (45) maddelik, 5'li Likert tipi Tutum Ölçeği' ve araştırman tarafından geliştirilen kişisel bilgiler anketi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; öğrencilerin akademik başarı puanları ile Türkçe dersine yönelik tutum puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Öğrencilerin sınıf düzeylerine göre Türkçe dersine yönelik tutumları arasında anlamlı bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir. 1. sınıf öğrencilerinin Türkçe dersine yönelik tutum puan ortalamalarının diğer sınıf öğrencilerine oranla daha yüksel olduğu belirlenmişken 3. sınıf öğrencilerinin ise duyuşsal ve davranışsal boyutta Türkçe dersine yönelik tutum puan ortalamalarının daha düşük olduğu görülmüştür. Öğrencilerin cinsiyetlerine göre bakıldığında ise Türkçe dersine yönelik tutumları arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı görülmüştür. Buna rağmen kız öğrencilerin duyuşsal ve davranışsal boyuttaki tutum puan ortalamaları erkek öğrencilere oranla daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin derse ve sınava hazırlanma dışında haftalık Türkçe çalışma saatlerine göre Türkçe dersine yönelik tutum puanları arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Derse ve sınava hazırlanma dışında haftalık Türkçe çalışma saati 7-8 fazla olan öğrencilerin hem bilişsel hem duyuşsal hem de davranışsal boyutta Türkçe dersine yönelik tutum puan ortalamaları diğer derse ve sınava hazırlanma dışında haftalık Türkçe dersine çalışma saatlerine sahip olan öğrencilere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin Türkçe öğrenme amaçları ile Türkçe dersine yönelik tutumları arasında ise anlamlı bir ilişkinin olmadığı görülmüştür.
Design and implementation of an operator based ruuf system for natural language analysis

ÖZ DOĞAL DİL ÇÖZÜMLEME AMAÇLİ İŞLEÇ TABANLİ SİSTEM TASARIMI VE GERÇEKLEMESİ Altunel, Yusuf Yüksek Lisans, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Tez Yöneticisi: Doç. Dr. Mehmet R. Tolun Ocak 1997 Bu tez, doğal dil çözümleme amaçlı işleç tabanlı bir sistemin tasarımlanarak gerçekleştirimi amacına yöneliktir. Uygulama dili olarak Türkçe seçilmiştir. İşleç-tabanlı bir sistem değişken ve işleçlerden oluşan ifadelerden meydana gelir. Birçok set ve söz dizisi işleyen işleçler tanımlanmıştır. Tasarımlanan sistem değişik dil kurallarının tek bir sistem içerisinde tanımlanabilmesi özelliğine sahiptir. Kolay uygulanabilirlik ve doğal işleme algoritmalarına sahip olması sistemin diğer avantajlarıdır. Geliştirilen kural-yapısı LISP programlama dilinin bir diyalekti olan PCSCHEME kullanılarak uygulanmıştır. Uygulama yukarıdan-aşağıya ve derinlik-öncelikli arama ve tüm sonuçların tek bir defada hesaplanması mantığı üzerine kurulmuştur.
Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders kitaplarında yer alan konuşma becerisi etkinliklerinin Avrupa Dil Gelişim Dosyası doğrultusunda değerlendirilmesi

Başlıca hedeflerinden biri, Avrupa ülkelerindeki farklı kültürler arasında ortak bir anlayış geliştirmek olan Avrupa Konseyi, dil öğreten ve öğrenenlere yardımcı olmak amacıyla Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni ve uygulaması niteliğindeki Avrupa Dil Gelişim Dosyası'nı önermektedir. ADGD 'kişisel dil başarıları' başlığı altında, dört dil becerisi öneri düzeyleri için öngörülen yeterlilik tanımları içermektedir. Bu çalışmada Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders kitaplarında yer alan konuşma becerisi etkinliklerinin ADGD yeterlilik tanımlarına uygunluğu değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında doküman olarak; Temel (A1-A2), orta (B1-B2) ve ileri düzey (C1) İstanbul Yabancılar İçin Türkçe, Gazi Yabancılar İçin Türkçe, Yedi İklim Türkçe ve Yeni Hitit ders kitapları incelenerek konuşma becerisi etkinlikleri saptanmış ve ADGD yeterlilik tanımlarına göre sınıflandırılmıştır. Elde edilen veriler betimsel çözümleme tekniklerinden frekans yüzde analizi uygulanarak çözümlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu oluşturan 2016- 2017 öğretim döneminde Yıldız Teknik Üniversitesi, Sakarya Üniversitesi TÖMER'lerde ve İstanbul Üniversitesi DİLMER'de çalışan okutmanlar ve hazırlık sınıfı öğrencileri ile ders kitaplarında yer alan konuşma becerisi etkinliklerine ilişkin odak grup görüşmesi yapılmıştır. Odak grup görüşmesi söz konusu kitaplardaki konuşma etkinliklerinin içerik ve dağılımı, günlük hayata ve akademik hayata katkılarına yönelik 5 sorudan oluşmaktadır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Bu çalışma nitel ve nicel verilerle desteklenmiş betimsel bir çalışmadır. Elde edilen bulgular yabancılara Türkçe öğretim ders kitaplarında yer alan konuşma becerisi etkinliklerinin ADGD yeterlilik ölçütlerine paralellik göstermekle birlikte eğitsel ve mesleki alan ile ilgili etkinliklerin yetersiz olduğu saptanmıştır. Ayrıca, konuşma becerisi etkinliklerinin günlük hayata katkısının yeterli olduğu ancak akademik hayata yönelik yeterli katkı sağlamadığı sonucu elde edilmiştir.
Karma söz üretme yöntemi ile Türkçe yazılı metinden söze geçme

Bu çalışmada Türkçe yazılı herhangi bir metnin söze çevrilmesi konusu incelenmiş ve Sound Blaster Pro 2.0 ses kartına sahip bir kişisel bilgisayar yardımıyla, Turbo Pascal 6.0 programlama dilinde yazılan programlarla herhangi bir Türkçe yazılı metni yapay konuşmaya çevirme işlemi gerçekleştirilmiştir. Yazılı Türkçe metnin yapay olarak söze çevrilmesi amacıyla, genel söz sentezleme yöntemlerinden Doğrudan Söz Sentezleme Yöntemi ve Kurala Göre Söz Üretme Yönteminin birlikte kullanılması esasına dayanan yeni bir Karma Söz Üretme Yöntemi geliştiririn iştir. Bu yöntemde Türk dilinin hecesel bir yapıya sahip olması özelliği esas alınmıştır. Geliştirme sırasında Türk dilinde yer alan hece çeşitleri incelenmiş, metinden söze geçme uygulamasında bütün hecelerin kullanılması durumunda ortaya çıkacak gerekli bellek miktarını azaltmak amacıyla, ikiden fazla harften olumuş hecelerin bir ve iki harften oluşan hecelerle yardımcı sessiz harfler cinsinden belirtilmelerini sağlayan özel bir hece ayrışım yöntemi verilmiştir. Uygulamada yazılı metin öncelikle bir ve iki harfli heceler ile yardımcı sessiz harflerin bir birleşimi şeklinde ele alınmakta ve dilbilgisi kurallarına uygun olarak bu elemanlara ayrıştın İm aktadır. Bu aşama Kurala Göre Söz Üretme yöntemin kapsamındadır. Daha sonra ayrıştırılmış metinde yer alan bir ve iki harfli hecelerle yardımcı sessiz harflerin metindeki sıralarına göre arka arkaya Doğrudan Söz Üretme yöntemine göre seslendirilmeleri sonucunda metnin söze çevrilmesi işlemi gerçekleştirilmektedir. Gerçekleme işlemi için, bir defaya mahsus olmak üzere, bir ve iki harfli hecelerle yardımcı sessiz harflerin daha sonradan kullanılmak üzere doğal seslendirmelerinin sayısallaştırılarak ayrı dosyalarla saklanması işlemlerinin oluşturduğu bir ön hazırlık aşamasına gerek duyulmaktadır. Bu aşamada elde edilen ses dosyalarına özel olarak geliştirlmiş bir genlik dengeleme algoritması uygulanmış ve böylece ses dosyaları arasındaki maksimum ve minimum genlik seviye farklılıkları azaltılarak anlaşılırlık arttırılmıştır. VI
Düzensiz göçmenlerin dil ihtiyaç analizi ve bir program önerisi

Küreselleşme olarak adlandırılan süreçte, gelişmemiş ülkelerden gelişmekte olan veya gelişmiş ülkelere doğru ciddi bir nüfus hareketi söz konusudur. Bu hareketler, bazen isteğe bağlı olup bazen ise mecburi sebeplerin sonucunda ortaya çıkmaktadır. Ekonomik ve sosyal anlamda daha gelişmiş olduğu kabul edilen Batı ülkelerine yerleşebilmek amacında olan düzensiz göçmenler belirli yerleri uğrak alanlar olarak kullanıp bir müddet sonra ise asıl hedefe geçebilmektedirler. Bu kapsamda, İstanbul gibi şehirler, düzensiz göçmen statüsündeki kişilerin kısa süreli yaşam alanlarına dönüşmüş durumdadır. Bu çalışmada, düzensiz göçmenlere yönelik nasıl bir dil öğretimi yapılması gerektiği irdelenecektir. Bu çalışmanın amacı, düzensiz göçmenlerin Türkçe öğretimine yönelik dil ihtiyaçlarını belirlemektir. Alt amacı ise, tespit edilen ihtiyaçlar doğrultusunda uygulanacak dil öğretim programının içeriğinde nelerin, hangi konuların yer alması gerektiğine dair bir program önerisi sunulacaktır. Bu çalışma, nitel araştırma ürünü olup betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini, Türkçe öğretim merkezlerinde dil eğitimi veren 56 okutman ile İstanbul ve Sakarya'ya geçici olarak yerleşen 85 düzensiz göçmen oluşturmaktadır. Çalışmada iki veri toplama aracı kullanılmıştır. Bunlar; anket ve yarı yapılandırılmış görüşme teknikleridir. Anket formundaki soruların 8 tanesi hedef kitleyi tanımaya dönük, 11 tanesi ise hedef kitlenin dil ihtiyaçlarının tespit edilmesine yönelik hazırlanmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinde ise okutmanlara 9 soru yöneltilmiştir. Elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle, frekans ve yüzdeyle analiz edilip ardından da yorumlanmıştır. Elde edilen verilerden hareketle düzensiz göçmenlerin Türkçe öğretimine yönelik ihtiyaçları dikkate alınarak kısa bir eğitim almak istedikleri tespit edilmiştir. Katılımcının ortak olarak belirttiği konu başlıkları tablolaştırılarak frekans ve yüzdeyle belirtilmiştir. Bu araştırma neticesinde, Ek 3'te belirtilmiş olan konu başlıkları dikkate alınarak düzensiz göçmenlerin Türkçe öğretimine yönelik 30 saatlik bir program önerisi sunulmuştur.