turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Azerbaycan Ermenistan savaşının gelişim süreci ve Türkiye'nin rolü 1828-1994

Azerbaycan-Ermenistan Savaşının Gelişim Süreci Ve Türkiye'nin Rolü (1828-1994) Eserdeki incelemeler sonucunda konu dört bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümde Ermenilerin Azerbaycan topraklarına yerleştirilmesi ve bölgede gelişen olaylar anlatılmıştır. Bu bölümde 1828- 1918 seneleri arasında Ermenilerin hangi sebeplerden göçe zorlanışı gösterilmiştir. İkinci bölümde bağımsızlık yıllarındaki dış politika ve gelişen olaylar doğru bir şekilde anlatılmıştır. Bu kısımda Azerbaycan'ın bağımsızlığım kazandıktan sonraki olayları yer almaktadır. Burada Osmanlı Azerbaycan ilişkileri daha geniş bir biçimde yer almıştır. Üçüncü bölümde Sovyetler döneminde Azerbaycan'a yapılan temel haksızlıklar dile getirilmiştir. Bu kısımda ise Azerbaycan artık bağımsızlığını kaybetmiş ve Rusya'nın himayesi altına girmişti. Dördüncü bölümde ise 1988- 1994 yıllarında Azerbaycan-Ermenistan çatışması ve Türkiye'nin politikası incelenerek tamamlanmıştır. Bu bölüme daha çok yer ayırmamı ise hem daha çok güncel olması bakımından, hem daha çok kaynak bulmam açısından ve esas olam ise son dönemdeki Azerbaycan-Ermenistan savaşında Türkiyenin politikasını tam olarak ortaya koymayı sebep olarak gösterebilirim. Asiman ALİYEV
The Russian revolution of 1905 in the Ottoman Empire

Bu çalışma, 1905 Rus ihtilaii'nin Osmanlılar tarafından nasıl algılandığını incelemektedir. Bunun için, 1905 yılında ihtilalci faaliyetlerde bulunan Jön Türkler'in ve bu faaliyetlerin hedefi olan Osmanlı hükümeti'nin 1905 Rus İhtilali'ne bakış açıları ele alınmış ve söz konusu ihtilalin bu iki karşıt grup tarafından nasıl görüldüğü ve anlaşıldığı anlatılmıştır. Üç bölümden oluşan bu tezin ilk bölümü, okuyucuya 1905 Rus İhtilali ve Osmanlı İmparatorluğu'nun 1905 yılındaki durumu ile ilgili bir tarihsel arka plan sağlamaktadır. İkinci bölüm, 1905 Rus İhtilalini, Jön Türk gazetelerine dayanarak, Jön Türkler'in bakış açısından ele almaktadır. Üçüncü bölümde ise, 1905 ihtilaii'nin Osmanlı hükümeti tarafından nasıl algılandığını anlamak için, ihtilal ile ilgili bu dönemdeki resmi yazışmalar incelenmiştir.
History of identification in the Ottoman lands: From the security of the person to the security of the state: Implementation of Mürur Tezkeresi in the nineteenth century

Bu çalışma, Osmanlı topraklarında hareketliliğin kontrolunu sağlamak üzere yapılan uygulamaların, devlet oluşumu hakkındaki tartışma ve teorilere, ayrıca dünyadaki ve Osmanlı tarihindeki benzer uygulamalara atıfla incelenmesini konu edinmiştir. Bu tezde, Osmanlı topraklarında on dokuzuncu yüzyıl boyunca seyahat etmek için zorunlu tutulan mürur tezkeresi uygulamasına odaklanılmaktadır. Genel nizamnameler ve hususi emirleri içeren arşiv taraması ve bu konuya deyinen literatür, uygulamanın göçleri engellemek veya vatandaşların hareketini takip etmek konusunda çok da başarılı olmadığını göstermektedir. Bu durum, uzun bir yüzyıl boyunca uygulamaların neden devam ettirilmeğe çalışıldığını ve arkasındaki mentaliteyi sorgulama ihtiyacı oluşturmuştur. Dünya'da, özellikle Avrupa'da kimlik saptama pratikleriyle ilgili teorilere pasaport ve iç pasaport uygulamalarının da katılmış olması bu tez için de bir çıkış noktası oluşturmuştur. Özellikle Tanzimat dönemiyle birlikte gündeme gelen reform ve devletin kendini yeniden kurgulaması tartışmaları da tezin argumanında önemli bir yer tutmaktadır. Tezde öncelikle, Osmanlı topraklarında hareketliliğin kontrolünün evveliyatına bakılmış, eski dönemlerdeki uygulamaların motivasyonu ve mentalitesi tartışılmıştır. Avrupa bağlamındaki kimlik saptama ve hareketin kontrolü tartışmaları da tezin ikinci bölümünün konusu olmuştur. Tanzimat döneminde yoğunlaşan Osmanlı reform tartışmaları ve Mısır'da yapılan yeni uygulamalara sosyal tarih bakışıyla bakan iki örnek, bütün bu geçmişş ve farklı bağlam incelemeleriyle birlikte, Osmanlı on dokuzuncu yüzyılındaki mürur tezkeresi uygulamasını ele almak için temel bakış açıları sunmuşlardır. Bu tez, yapılan incelemelerle, hareketin kontrolü uygulamalarının sosyal tarih okumasıyla yeniden değerlendirerek, dönemin bağlamına ve yöneticilerin mentalitelerine dair daha fazla fikir sahibi olabilmeyi amaçlamıştır.
Osmanlı toplumunda Ramazan kültürü

Bilinen en eski zamanlardan beri toplumların hayatında din önemli bir yere sahiptir. Toplumların kültürünün oluşmasında din en önemli faktörlerden biridir. Türk kültürü için de bu durum geçerlidir. Gündelik hayatımızda farkında olarak ya da olmayarak yaptığımız pek çok uygulama, davranış ve inançlar üzerinde dini unsurların tesiri mevcuttur. Türklerin kültürel değerlerinde, İslam dininde görülen ibadetlerden oruç ve orucun yaşandığı ay olan Ramazan ayıönemli bir yere sahiptir. Türk milleti asırlarca Ramazan ayına büyük bir önem vermiş ve bulmayı en güzel şekilde yaşamıştır. Bu da toplumda zamanla Ramazana has bir kültür oluşmasına sebep olmuştur. Türk milleti Ramazan ayını diğer Müslüman ülkelerden farklı yaşamış ve kendine has bir hayat tarzı haline getirmiştir. Türkler oruç kavramını Arapçadaki 'savm' Farsçadaki 'ruze' kelimesinden 'ruze-oruze-oruz-oruç' şekline getirerek Türkçeleştirmişlerdir. Ramazan ayını daha da estetik bir görünüm kazandıran Türkler; bulmaya özgü eğlenceler, temizlik anlayışı, fakiri gözetme ve günahlardan çekinmegibi olguları bir araya getirerek bir ' Ramazan Kültürü' oluşturmuşlardır. Bu özel ay, en zengin ve en güzel biçimde, Osmanlı payitahtı olan İstanbul'da yaşanmıştır. Gerek yabancı seyyahlar, gerekse yerli yazarlar eserlerinde bu zengin kültürü işlemişlerdir.
16/4 numaralı Düvel-i Ecnebiye Defteri 'Venedik Ahidname defteri'

Osmanlı-Venedik ilişkileri, XIV. yüzyıl sonlarında başlamış ve XVIII. yüzyıl sonuna kadar siyasi, iktisadi, sosyal ve kültürel alanlarda son derece sıkı bir durumda olmuştur. Doğu-batı ticaretinde aracılık görevi gören Venedik ile ticaret yollarını elinde bulunduran Osmanlı Devleti arasındaki dostane ilişkiler zaman zaman yerini uzun süreli savaşlara bırakmıştır. Osmanlı-Venedik arasındaki ilişkiler taht değişikliği veya savaşlar sonrasında imzalanan ahidnamelerle düzenlenmiştir. XVIII. yüzyıl sonuna kadar Osmanlı Devleti tarafından Venedik'e 30 ahidname verilmiştir. Venedik'e verilen ahidnamelerin sorunsuz uygulanması mümkün olmamıştır. Zaman zaman iki devlet reayası arasında sorunlar meydana gelmiş, kimi zaman devlet görevlilerinin suiistimali ortaya çıkmış, bazen de diğer devlet görevlilerinin faaliyetleri sorunlara neden olmuştur. Ortaya çıkan bu sorunlar ahidnamelere uygun olarak çözüme kavuşturulmuştur. Bu sorunlarla ilgili olarak Divan'dan çıkan hükümler önceleri Mühimme defterlerine kaydedilirken, daha sonra Düvel-i Ecnebiye defterlerine kaydedilmeye başlanmıştır. Çalışmamızın konusunu da Venedik ile ilgili hükümlerin kaydedildiği 16/4 numaralı Düvel-i Ecnebiye defteri oluşturmaktadır. Defterde 1699- 1797 yılları arasında meydana gelen korsanlık, asayiş, alacak sorunları, gümrük problemleri, konsolos ve tercüman atamaları gibi konularla ilgili hükümler bulunmaktadır. Bu çalışmada söz konusu defter tanıtılmakta, içerdiği hükümlerin özetleri ve transkripsiyon halinde tam metinleri verilmekte ve nihayet bu hükümlerden yola çıkılarak Osmanlı-Venedik ilişkilerinde XVII. yüzyıl başlarında yaşanan problemler ortaya konulmaya çalışılmaktadır.
232 numaralı Maraş şer'iyye sicilinin (5 muharrem 1297-4 safer 1298/ 19 aralık 1879-5 ocak 1881) 75-150. sahifelerinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi

Osmanlı Devleti kurulduğu andan itibaren adaleti kendisine ilke edinmiş ve adaletin uygulanma yeri olan mahkemelere büyük bir önem vermiştir. Şer'i hükümlerin uygulandığı Şer'iyye mahkemeleri ve kadılar adalet sisteminin temelini teşkil etmişlerdir. Kadılar sadece kadılık görevi yapmamışlar bulundukları yerde devletle her türlü yazışmayı yapmışlardır. Kadılar görevleri icabı yaptıkları yazışmaları kayda geçirmişlerdir ki bu kayıtlara Şer'iyye sicilleri adı verilmektedir. Şer'iyye sicilleri ait oldukları bölgenin idari-siyasi durumu, o bölgede yaşayan insanların geçim tarzları, kullandıkları eşyaları, birbirleriyle olan ilişkileri, ekonomik durumları vb. konular hakkında bilgiler veren önemli kaynaklardır. Kadılar Şer'i ve hükmi muamelatta, kendilerine verilen beratta gösterilen vazifeleri görüp, Hanefi mezhebi üzerine karar verirlerdi. Araştırmamızın konusu olan Maraş 232 No'lu Şer'iyye Sicili 1879- 1880 yıllarını kapsamaktadır. 75 -150. sahifeleri arasındaki kısım araştırma konumuzdur. Maraş şehir tarihinin dini, hukuki, idari ve demografik yapısı hakkında ayrıntılı bilgiler bulunmaktadır. Belgelerde dikkat çeken bir husus gayrimüslim halk ile Müslüman teb'a ilişkilerinin iç içe geçmişş olduğudur. Bu durum Osmanlı Devleti'nin dini yapısındaki farklı kesimlere adaletle hükmeden ve hoş gören tutumunu bir kez daha ortaya koymaktadır. Ayrıca Maraş'ta demografik açıdan gayrimüslim kitlenin azımsanmayacak yoğunlukta olduğunu da ifade etmek gerekmektedir.
II. Meşrutiyet Döneminde meşrutiyet karşıtı toplumsal hareketler (24 Temmuz 1908- 13 Nisan 1909)

Bu tezde II. Meşrutiyet'in ilanından 31 Mart Olayı'na kadar geçen süre içerisinde meşrutiyet ve İttihad ve Terakkiye karşı oluşan karşıt hareketler incelenecektir. Meşrutiyetin ilanı Osmanlı Devleti'nde büyük şenliklerle kutlanmış, ancak ilk üç ay geçtikten sonra, eleştirilmeye başlanmıştır. Bu karşıtlığın oluşumunda askerler, aşiretler, ulema, medrese talebeleri, gazeteciler, hamallar gibi değişik toplumsal kesimlerin etkisi olmuştur. Bu çalışma bu etkiyi teorik ve pratik olarak analiz etmeyi hedeflemektedir. Çalışmamızda karşıtlığın kaynakları ve bu kaynakların somut sonuçları olan olaylar üzerinde durduk. Ekim 1908'de başlayan toplumsal hareketler gittikçe şiddetini artırmıştır. Mart ayına gelindiğinde ise büyük bir toplumsal patlamaya neden olmuştur. 31 Mart ve benzeri isyanların patlak vermesinde ve çatışmaya dönüşmesinde bu kesimlerin önemli bir rolü olmuştur. II. Meşrutiyet'in doğurduğu büyük umutlar, bu isyanla beraber ümitsizliğe dönüşmüş ülke siyasetini de bir açmaza sürüklemiş ve bu tarihten sonra hiçbir şey normal seyrinde gitmemiştir.
The administrative, economic and social relations of Sofia in the 18th century: An essay of the spatial analysis

Bu tezde 18. yüzyılda Osmanlı'nın Rumeli Eyaleti'ndeki paşa sancağı olan Sofya ele alınmaktadır. O dönemde Sofya'nın idari, sosyal ve ekonomik ilişkileri bir mekansal analiz bağlamında incelenmiştir. Bu ilişkileri doğru bir şekilde analiz edebilmek için Sofya'nın etrafındaki kırsal çevre ve diğer sancaklarla etkileşimi mesafe açısından değerlendirilmiş, ayrıca kırsal çevre Sofya'nın beslenme alanı olarak ele alınmıştır. Nüfus verileri yapacağımız analize ışık tutacağı için elimizdeki avarız hane defteri aracılığıyla nüfus tahminleri yapılmıştır. Konunun teorik çerçevesi sanayi öncesi döneme ait yerleşme modelleri esas alınarak oluşturulmuştur. Ayrıca Sofya mahkemesince düzenlenen kadı sicili de argümanımızı ampirik olarak desteklemek amacıyla kullanılmıştır. Bu zamana kadar yapılan çalışmalar genel olarak 16. yüzyılda Sofya'nın idari ve sosyal yapısını ele alırken, bu tezde 18. yüzyılda Sofya'nın hem idari bir birim olarak önemini yüzyıllar boyunca nasıl koruduğu sorusu cevaplanmaya çalışılmış, hem de çevresindeki kırsal alanla ilişkisi bir ekonomik entegrasyon alanı olarak değerlendirilmiştir.
Osmanlı İmparatorluğu'nda 19. yüzyılda evlilik ve nikaha dair düzenlemeler

Osmanlı Devleti'nde diğer tüm toplumlarda olduğu gibi evlenme, devletin kuruluşundan beri önemle üzerinde durulan sosyal bir kurum olarak karşımıza çıkmaktadır. İslam hukukunun temel kurallarına göre devletin bir müdahalesinin olmaması gerekirken, gelenek ve örfün etkisiyle evlenme ve nikahların başlangıçtan itibaren düzenlendiği görülmektedir. Söz kesme, nişan ve nikahın nasıl yapılacağı, yaşanan sorunların nasıl giderildiği genel hatlarıyla ele alınmıştır. Ne var ki sorunların devam etmesiyle birlikte düzenleme girişimleri de olmuş, Tanzimat'ın ilanıyla yeni bir safhaya girmiştir. Çağdaşlaşma sürecinin başladığı 19. yüzyılın ilk yarısından itibaren toplumu ilgilendiren, çeşitli alanlarda kalıcı ve köklü değişikliklerin yapıldığı bilinmektedir. Bununla birlikte, evlenme ve nikahta süregelen sorunların çözümüne yönelik yasal düzenlemelerin yanı sıra yörelerin özelliğine göre, yerel önlemlerin de alındığına ilişkin önemli bilgi ve belgeye ulaşılmıştır. Bu bilgi ve belgeler değerlendirildiğinde, başta nüfus artışını sağlamak olmak üzere, halkın refahının önünde bir engel olarak görülen düğünlerde gereğinden fazla harcama ve masrafların yapılmamasına özen gösterilmişti. Bütün çabalara karşın yaşanan sorunlara çözüm getirmekte kalıcı olamamıştır. Tanzimat sürecinde her alanda olduğu gibi bu konuyla ilgili olarak da nizamnameler çıkarılmış, bölgelerin özelliği de göz önünde bulundurularak düzenlemelere gidilmişse de, istenilen amaca varılamamıştır. Meşrutiyet'in ilanıyla birlikte, aile hukukunu ilgilendiren evliliklerin her dinin kendi kurallarınca belirlendiği göz önünde tutularak kanunlaştırmanın yani Mecelle'nin dışında tutulmasına rağmen, uyrukluk kanunu, İranlılarla evlenme yasağının sürdürülmesi, sicill-i nüfus nizamnameleri gibi bir dizi düzenlemeyle evliliklerin nasıl yapılacağına dair kurallar konulmuştur. Bu çabalardan da istenilen sonuç alınamayınca 1917'de Hukuk-i Aile Kararnamesiyle kesin çözüm getirilmek istenmişti.
Osmanlı kaynaklarına göre Osmanlı-Bulgar ilişkileri (1885-1909)

Bulgarların 1885'de Şarki Rumeli Vilayeti'nin işgalinden 1908 yılında resmen bağımsızlıklarını ilanına kadar Türk-Bulgar ilişkilerinin değerlendirilmesi ve Avrupa devletlerinin bu dönemde bölgeye yönelik siyasetleriyle irtibatlandırılması çerçevesinde, XIX. yüzyılın son çeyreğinden XX. yüzyıl başlarına kadar Avrupa devletlerinin tahriki ve Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu güç şartlar göz önünde bulundurularak Osmanlı topraklan üzerinde oynanan oyunların yerel açıdan ele alınması böylece günümüz meselelerinin kökenine inilmesi amaçlanmıştır. Balkanlar, stratejik önemiyle daima hassasiyetini korumuştur. Balkan devletleri genellikle bölgeye hakim olabilecek durumda olmamışlardır. Bu nedenle Balkanlar, büyük devletlerin nüfuz sahası olmuştur. Aynı zamanda batılılar 'Şark Meselesinin halli için bölgeyi atlama tahtası olarak görmüşlerdir. Bulgaristan da Balkan devletleri içerisinde konumu itibariyle önemli bir yere sahip olmuştur. Bu ise, son dönem Osmanlı Devleti'nin dış politikasının temel ilkelerini belirlemiştir. Bulgarlar bağımsızlıklarını ilan ettikten sonra Balkanlarda genişleme ve Adalar Denizi'ne ulaşma politikaları gütmüştür. Bu aşamada bölge devletleriyle çoğu zaman gergin ilişkiler tesis etmiştir. Bulgarların Osmanlı Devleti ile ilişkileri de bu yönde olmuştur. Bu ise çoğu zaman savaş fikrini gündeme getirmiştir. Bulgaristan her ne kadar temel politikalarını Osmanlı Devleti aleyhine tesis etmişse de, Osmanlı Devleti'nden de kendisine her an bir tehlike gelebileceğinden endişe etmiştir. Yine Rusya'nın 'Slav Birliğini Gerçekleştirme vs 'Sıcak ve Açık Denizlere İnme' yolundaki gayretleri Bulgaristan'ı bölgedeki temel unsurlardan biri haline getirmiştir. Günümüzdeki yeni oluşumlar, bizleri devletlerarası ilişkilerin kökenine inmeye zorlamaktadır.
219 numaralı Mühimme Defterinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi (1-60 sayfalar)

Osmanlı Devletinde önemli devlet işlerinin görüşüldüğü ve karara bağlandığı devlet organı olan Divanı Hümayun, yaklaşık 19. Yüzyıla kadar işlevini sürdürmüştür. Bu divanda alınan kararların nüshasının ilgilisine gönderilmesinden başka bir kopyası da Mühimme Defterlerine kaydedilirdi. Çalışma konumuz olan 219 numaralı Mühimme Defteri 3. Selim zamanında meydana gelen olayları ihtiva etmektedir. 219 numaralı Mühimme Defteri Özellikle 1803 yılı sonlarına doğru geçen olaylar hakkında bilgi vermektedir. Bu çalışmada defterin transkripsiyonundan sonra hükümlerin kısa ve sade özetleri yapıldı. Sonraki aşamada ise dönemin olayları tahlil edilip, yine dönemin kaynaklarıyla karşılaştırıldı. Çalışmanın sonuna ise metnin tıpkıbasımı eklendi.
1876-1878 (H.1293-1295) tarihli Samsun Şer'iyye Sicili'nin transkripsiyon ve tahlili

Çalışma 1776/ 22 numaralı ve 1876- 1878 tarihlerini içeren Samsun Şer'i Mahkemesine ait şer'iyye sicil defterinin transkripsiyon ve tahlilidir. Defterdeki kayıtların tamamı terekelerden oluşmaktadır. Tez, giriş hariç iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında, araştırmanın problem ve önemi, veri toplama araçları, araştırmanın sınırlılıkları ile kullanılan yöntemler ve şer'i sicillerde geçen bazı belge türleri hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde 1876- 1878 tarihli Samsun şer'iyye sicil defterinde geçen kayıtlardan yola çıkarak, Samsun'un 19. yüzyıl sonlarındaki sosyal, kültürel, ekonomik ve idari yönlerden değerlendirmesi yapılmıştır. Ancak çalışmamız sadece 1876- 1878 tarihleri arasında tutulan 1776/ 22 nolu defterle sınırlı olduğu için kesin yargılara ulaşmak mümkün olmamaktadır. Çalışmanın ikinci bölümünde asıl metnin latin harflerine traskripsiyonu yapılmıştır. Transkripsiyon yapılırken kayıt başlarında içerikle ilgili kısa özet verilmiştir. Samsun'un 1876- 1878 tarihleri arasındaki idari ve etnik yapısını, sosyal ve ekonomik hayatını şer'iyye sicilini merkeze alarak inceledik. Böylece Samsun'da farklı etnik unsurların bir arada yaşadıklarını, insanların geçim kaynağı olarak tarım ve hayvancılığın dışında ticaretle de uğraştıklarını gördük. Ayrıca şehrin ticaret yolu üzeride olması, ulusal ve uluslararası bir limanının bulunması nedeniyle çevre şehirlerden Samsun'a göçlerin yaşandığını tesbit ettik.
Sultan II. Selim Dönemi

SULTAN II. SELİM DONEMİ Bu çalışmayla Osmanlı Hükümdarı Sultan II. Selim'in ailesi, özel yaşantısı ve hükümdarlık dönemindeki, siyasi ve askeri faaliyetleri, dönemin teşkilat yapısı toplu olarak ortaya konmaya çalışılmıştır. Doğumu, çocukluğu, eğitimi, şehzadeliğinden, tahta çıkışına kadar olan dönem, olaylarıyla birlikte aydınlatılmaya çalışılmış, siyasi-askeri dönemin teşkilat yapısının incelenmesi amaçlanmıştır. Özellikle bu dönemde II. Selim'in ve sadrazam olan Sokullu Mehmet Paşa'nın etkinliği konu içinde tartışılarak ortaya konmuştur. Çalışmanın seyri sırasında önce konu ile kaynaklar listelenmiş, daha sonra bu kaynaklar elde edilerek tasnif edilmiştir. İçerikleri ve konu ile ilgileri incelenen kaynaklarda tekrar olan kısımlar karşılaştırılarak alınmış, farklı olan değerlendirmelerde özellikle saptanmış ve çalışmaya dahil edilmiştir. Özellikle birinci el kaynaklara ulaşılmaya çalışılmış, ancak bu kaynakların daha çok Kanuni Sultan Süleyman dönemine kadar olduğu görülmüştür. Sultan Selim ile ilgili olanların elde edilebilenleri çalışmada kullanılmıştır. Çalışmayı zenginleştirmek için dönemin mimari eserlerine ulaşılmaya çalışılmış ve ulaşılanların fotoğrafları ekler bölümüne yerleştirilmiştir. Elde edilen bilgiler, çalışmada bölümlere ayrılarak işlenmiş, özellikle dönemin teşkilat yapısı Kanuni Sultan Süleyman döneminin uzantısı olduğu için bazı yerlerde Kanuni dönemi ile bağlantılı olarak ele alınmıştır. Bütünlük sağlamak amacıyla da teşkilat bölümünde XVI. Yüzyılın teşkilat yapısı genel olarak incelenmiştir. Bunlara bağlı olarak da II. Selim'in gerek hükümdarlık öncesi yaşantısı, gerekse hükümdarlık dönemi, şahsiyeti ve ölümü birlikte ele alınarak Osmanlı tarihinin 1566- 1574 tarihleri arası bu çalışmayla bir araya toplanmıştır.
Osmanlı Posta ve Telgraf Teşkilatı (1838-1876)

Bu çalışmada Osmanlı Devleti Posta ve Telgraf Teşkilatı'nın 1838- 1876 yılları arasındaki gelişim sürecinin detaylı bir şekilde incelenmesi amaçlanmaktadır. Sultan II. Mahmud döneminde ülke içerisindeki menzilhaneler ile ilgili yaşanan çeşitli sorunlardan dolayı haberleşme alanında bazı düzenlemeler yapılmıştır. Ancak bu düzenlemeler sorunların çözümünde yeteri kadar etkili sonuçlar vermediği için 1824 yılında menzilhanelerin kiraya verilmesi usulü uygulanmıştır. Tanzimat Fermanı'nın ilan edilmesiyle birlikte birçok alanda düzenlemeler yapılmış, haberleşme sisteminde ise menzilhanelerin kaldırılmasına ve Posta Nezareti'nin kurulmasına karar verilmiştir. 23 Ekim 1840 tarihinde kurulan Posta Nezareti tarafından bir komisyon oluşturulmuş, daha sonra bazı merkezlerde postahaneler açılmıştır. Posta Nezareti, idari yönden Ticaret Nezareti'ne, gelir ve gider yönünden ise Maliye Nezareti'ne bağlanmıştır. İlk dönemlerde sınırlı sayıda posta çıkarılırken daha sonraki dönemlerde bu alandaki iş yükünün artmasıyla beraber yeni posta güzergahları belirlenmiş, postaların çalışma günleri ve saatleri artırılmıştır. Telgrafın, Osmanlı Devleti tarafından kullanılmaya başlanması ile de haberleşme alanında yeni imkanlar sağlanmıştır. Osmanlı Devleti telgrafla ilk olarak Osmanlı-Rus Savaşı (1828-1829) sırasında tanışmıştır. 1847 yılına gelindiğinde Sultan Abdülhamid ve devlet erkanının katıldığı bir törenle Samuel Morse tarafından icat edilen elektrikli telgraf makinesinin tanıtımı yapılmıştır. Osmanlı Devleti'nde yaşanan bu gelişmenin ardından ilk elektrikli telgraf hattı Kırım Savaşı sırasında kurulmuştur. 1868 yılına gelindiğinde Telgraf idaresi ile Posta Nezareti'nin birleştirilmesi kararı alınmıştır. Tasarruf amacıyla alınan bu kararla posta merkezleri birleştirilmiş ve merkezlerde çalışan memur sayısı azaltılmıştır.
Sicill-i ahval defterlerine göre Kıbrıslı devlet memurları (1879-1909)

yüzyıla kadar Osmanlı idareci kadrolarını teşkil eden klasik 'Kalemiye' teşkilatı, II. Mahmud Dönemi'nde başlayan ve Tanzimat Dönemi'nde dengesini bulan köklü bir sivil bürokratik reforma tabi tutulmuştur. Bu kapsamda teşebbüs edilen konulardan birisi de devlet personel kayıtlarına bir standart getirme çabası olmuştur. Neticede 1879 yılında Sicill-i Ahval İdaresi teşkil edilerek Osmanlı bürokrasisinde istihdam edilmekte olan memurların mesleki nicelik ve nitelikleri standart kriterler çerçevesinde kayıt altına alınmaya başlamıştır. Sicill-i Ahval Defterleri adı verilen bu kayıtlar sayesinde 201 defterde toplanan yaklaşık 95 bin devlet personelinin haiz olduğu nicel ve nitel verilerine ulaşmak mümkün olabilmiştir. II. Abdülhamid Dönemi'nde tutulmaya başlanan ve memurların bir nevi özgeçmişşi denilebilecek olan bu kayıtlardan elde edilen veriler sayesinde memurların hizmet dökümleri ortaya çıkarılabilmektedir. Bu defterlerde kayıtlı memurların baba adları, doğum yerleri, mensup oldukları aile ve sülale, eğitim durumları, görev yaptıkları yerler gibi çok sayıda soruya ilaveten şahsın eserleri, ödülleri, cezaları, rütbeleri ve nişanları gibi soruların cevaplarını da almak mümkün olabilmektedir. Kıbrıs Adası'nın XIX. yüzyıl sonu ve XX. yüzyıl başındaki sosyo-kültürel durumunun tespitine katkı sağlayacağına inandığımız çalışmamızda, Sicill-i Ahval Defterleri esas alınarak Kıbrıslı memurlar tetkik edilmiştir. Osmanlı Arşivi'nde yer alan Sicill-i Ahval kayıtlarında tespit etmiş olduğumuz 151'i Müslüman, 6'sı gayrimüslim olmak üzere 157 Kıbrıslı memurun prosopografik verileri ortaya konulmuştur. Çalışmamız giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş'te Osmanlı bürokrasisi ve Sicill-i Ahval kaynaklarının önemi üzerinde durulmuştur. Birinci Bölüm'de; Sultan II. Abdülhamid dönemi bürokratik yapısındaki değişim, Sicill-i Ahval Komisyonu'nun kuruluşu ve işlevi, komisyon tarafından tutulan defterlerin mahiyeti tetkik edilmiş ve defterlerin doğru bir şekilde değerlendirilebilmesi için Kıbrıs'ın idari, iktisadi ve demografik durumundan genel olarak bahsedilmiştir. İkinci Bölüm'de; Kıbrıs Sicill-i Ahval Defterleri'ne göre Kıbrıslı memurların isim, lakap, unvan, sülale adı, eğitim durumları ve mesleki hayatları ele alınmıştır. Üçüncü Bölüm'de ise Kıbrıslı memurların aldığı rütbe, nişan, madalyalar ve memurlara isnat edilen suçlar ile memurlara verilen cezalar değerlendirilmiş ve değerlendirmeler tablolar halinde gösterilmiştir.