turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
XIX. yüzyılın ikinci yarısında Ankara

Osmanlı Devleti XIX. yüzyılda özellikle Tanzimat Fermanı'nın ilanı ile birlikte hem merkezi otoriteyi sağlamlaştırmak hem de devletin artık işlerliğini yitiren kurumlarını daha çağdaş hale getirmek için harekete geçmişşti. Özellikle idari yapıda yapılan değişiklikle birlikte merkezi otoritenin etkisi taşrada güçlendirilmiş oldu. 1852- 1866 yılları arasında Ankara Sancağı, Bozok Eyaleti ve Ankara Eyaleti arasında gidip gelmişse de bu durum 1867 senesinde Ankara'nın vilayet merkezi olmasıyla son bulmuştur. XVIII. yüzyılın sonu ile XIX. yüzyılın başlarında Ankara'da 107 mahalle mevcut iken XIX. yüzyılın ikinci yarısında ise 89 mahalle vardı. 1864 Tuna Vilayeti Nizamnamesi kararları doğrultusunda diğer vilayetlerde olduğu gibi Ankara Vilayeti'nde de Vilayet Umumi Meclisi 1869 senesinde oluşturulmuştur. Valinin başkanlığında toplanan mecliste vilayetin daha iyi yaşanabilir bir yer olması doğrultusunda çalışmalara başlanılmıştı. Vilayetin güvenliği için 1885 senesinde ilk defa Polis birliği tesis edilmişti. Ankara'da su sorunu gibi ulaşım ve haberleşmede de bir takım olumsuzluklar XIX. yüzyılın ikinci yarısına kadar devam etmişti. Ulaşımın kervanlarla yapılıyor olması hem maliyetli hem de yorucu olmaktaydı. Çalıştığımız dönem itibariyle önem kazanan ulaşım sorununun çözümü için eski yol ve köprülerin bakımı, yeni yolların inşaatı için harekete geçilmişti. 1860 senesinde Ankara-İzmid arasında telgraf hatlarının döşenmesiyle birlikte haberleşmede önemli gelişmeler sağlanmaya başlanmıştı. 1892 senesinde Anadolu demiryolu hattının Ankara merkezine ulaşmasıyla birlikte İstanbul ile ulaşım ve haberleşme de hız kazanmış nihayetinde de vilayette merkezi yönetim daha etkili olmuştur. Demiryolu çevresinde yeni tarım alanlarının açılmasıyla birlikte vilayetin tarım ürünlerine dayalı gelirinde de artış olmuştur. Demiryolu ile hem tahıl hem de sebze ve meyve ihracatı artmıştır. Maarif-i Umumiye Nizamnamesiyle birlikte Ankara'da modern anlamda eğitim verecek devlet okulları açılmaya başlanmıştır. Rüşdiye mekteblerinin yanı sıra Sanayi ve Çoban Mektebleri açılarak eğitimli işgücü yetiştirilmek istenmiştir. Vilayet genelinde tarım yapılmakla birlikte hayvancılık daha çok merkez dışında yapılmıştır. Kuraklık ve hastalıklar nedeniyle azalan nüfus Balkanlardan ve Kafkasya'dan muhacirlerle artmıştır. Ankara ve çevresinde yayılmaya başlayan koleranın İstanbul'a geçmesine engel olmak için kavşak noktalarda karantinalar kurulmuştur. Farklı dönemlerde yaşanan kuraklığın etkisinin yoğun olarak görüldüğü Ankara ve yakın çevresinde halkın ihtiyaçlarının karşılanması ve tohumluk olarak tahılın teminine çalışılmıştır. Bu doğrultuda Ankara dışına tahıl-zahire nakliyatı yasaklanmıştır.
Savaşın yazımı: XVI. yüzyıl Osmanlı kroniklerinde savaş olgusuna bakış: Uzun savaşlar örneğinde

Osmanlı-Habsburg Uzun Savaşları (1593-1606) her iki tarafın da tarihinde önemli kırılmaların ve gelişmelerin yaşandığı bir zaman dilimi olarak göze çarpmaktadır. Hem savaş meydanındaki taktik ve silah değişimleri, karşılıklı askeri kültür etkileşimleri, orduların sayıca büyümesinin yarattığı meseleler hem de siyaseten, idareten ve iktisaden öne çıkan meseleler ciddi bir literatür etrafında tartışılmıştır. Savaşın cereyan ettiği zamanlarda yazılan bu ciddi literatürün Osmanlı ayağının en önemli kaynağını devrin kronikleri oluşturmaktadır. Osmanlı-Habsburg Uzun Savaşları hakkında yazılan Osmanlı kronikleri devrin askeri, siyasi, iktisadi ve idari hemen hemen her alanıyla ilgili söz söylemektedir. Bu yüksek lisans tezinde Osmanlı kronikleri kullanılarak devrin yazarlarının 'savaş olgusuna' nasıl baktıkları, savaşı nasıl ele aldıkları, savaşı yazarken bulundukları mekanın ve içinde bulundukları patronaj ilişkilerinin savaş ve tarihyazımlarına nasıl etki ettiği soruları cevaplandırılmaya çalışılmıştır.
Osmanlılarda keyif verici bir madde: Esrarın hikayesi

Esrar, modern manada merkezi sinir sistemi ve beyin üzerindeki etkisiyle kişiyi kendi sınırları dışına çıkmış olma zannına sokan uyuşturucu maddelerden biridir. Fakat ne insanın sınırlarını aşma arzusu ne de bunun için başvurduğu bu maddemodern toplumla yaşıttır. Bu günümüz toplumlarının geçmişşi -belkide doğanınbilgisine erişilmeye başlandığı ilk zamanlara kadar uzanan- en eski sorunlarından biridir. Bu açıdan mevcut dünya yalnız tercihleri değil, pek de gönüllüsü olmadığı bu gibi şeylerin de varisi, esrarsa onun neredeyse tüm geçmişşinin en yakın şahididir. Osmanlılar da ardılı bizlere ister istemez böylesi bir miras bırakmışlardır. Anadolu'dagelişmeye başladıkları henüz ilk zamanlarda heterodoks guruplar aracılığıyla bununlatanışmış ve bu tanışıklığı nedeni olduğu tüm sorunlarla beraber elde olmaksızın son günlerine kadar korumuşlardır. Bu meyanda belirgin bir 'esrar altkültürü'nüntaşıyıcısı olarak bundan başta keyif ve vecd ile kimi hastalıkların tedavisi için istifade etmişlerdir. Tıbbi kullanım bir takım ilkel ilaçların imali, esrime ile keyif ise gayr-ısünni tarikat mensupları ile avamın beklentisini kapsar. Ne var ki uyuşturucu, daha doğrusu o günün tanımıyla keyif verici olarak istimali ecza maksatlı kullanımından çok daha yaygındır. Özellikle de heretik dervişler arasında böyledir ki nitekim bunuAnadolu coğrafyasına getirip de halk arasında yayanlar da onlardır. Ekseriyetle halk da bunu yine keyif için içmiş; öyle ki bu işe mahsus mekanlar dahi yaratmıştır. Nihayetinde ekilip biçilmesinden ülke içi veya ülkeler arası ticaretine, hakkında kaleme alınan ilmi ve edebi eserlerden jargon ve argosuna değin daha pek çok yönüyle beraber tüm bunlar Osmanlı, hatta günümüz toplumunda hala varlığını koruyan küçük ölçekli, fakat gerek nüfuz ettiği farklı kesimler ve gerekse bunların elbirliğiyle inşa ettiği biçim açısından çok yönlü ve belirgin bir esrar altkültürünü meydana getirmiştir. Bu çalışma, Osmanlılardaki söz konusu bu alt kültürün tüm yönleriyle tarihiserüvenin ortaya koymayı amaçlar.
The struggle within: 'Moral crisis' on the Ottoman homefront during the First World War

Bu çalışma son dönem Osmanlı entelektüellerinin sıklıkla dile getirdiği 'ahlak buhranı' meselesine odaklanmaktadır. Ahlak buhranı tartışmasının özellikle Birinci Dünya Savaşı yıllarında doruk noktasına ulaştığı kanısından yola çıkan çalışmada, bu krizin savaşla ilişkisi ve ahlak buhranı algısının temelini oluşturan olgular araştırılmaktadır. Çalışmada, ahlak alanının rakip ideolojilere sahip entelektüeller açısından bir mücadele alanı olduğu iddia edilmekte; bu ideolojilerin ahlak anlayışı üzerinden nasıl politik konum aldıkları anlatılmaktadır. Devletin gözünden ise ahlak meselesinin savaş döneminde milli güvenlik sorunu haline geldiğine dikkat çekilmektedir. Savaş dönemi ülkeler arası rekabetin kültürel alana yansıması ahlak üzerinden gerçekleşmiş, ahlaksızlık; kamuoyunda ve siyasette, gelişmiş Avrupa ülkelerinden ithal edilen bir sosyal sorun olarak görülmüştür. Sosyal alanda ahlak için ise geleneksel aile düzeninin sarsıntıya uğradığı savaş döneminde taşrada erkeklerin korumasından uzak kalan kadınlar ve asker aileleri ve ahlak suçları çalışılmıştır. Bu tezde, ahlakın yasama, reform, ilerleme düşüncesi ve yeni bir toplum tahayyülündeki yer edinişinin hikayesi anlatılmaktadır. Çalışma, aynı zamanda günümüzde ahlakla ilişkilendirilen hayat tarzı, kimlik ve ahlaka dayalı politik konumlanışlara dair de ipuçları vermektedir.
Philippe de Mézières'in hayatı ve gerçekleşmeyen rüyası: Türklere karşı Haçlı Seferi projesi

Philippe de Mezieres birkaç Haçlı seferine katılmış eski bir şövalye, deneyimli bir diplomat, kalemi kuvvetli bir yazar ve tutkulu bir Haçlı seferi teorisyeniydi. Ömrünün kayda değer bir kısmını Doğu'da geçiren ve pek çok tarihi olayda önemli rol alan eski şövalye, 1380 yılında siyasi kariyerine son vererek Celestine Manastırı'na çekildi. Bu, onun için son değil yeni bir başlangıçtı. Zira kılıcını bırakmış olsa da yerine kalemini kuşanmıştı. 25 yıl süren manastır hayatından geriye birçok eser ve ideal bıraktı. En büyük ideali Kutsal Toprakların bir gün yeniden Hristiyanların elinde olduğunu görmekti. Bu arzusunu gerçeğe dönüştürecek yegane şeyin, genç yaşlarından itibaren kurulması için uğraştığı şövalyelik tarikatı olduğuna inancı tamdı. 1389 yılında VI. Charles'a sunduğu Songe du vieil pelerin adlı eserinde bir adım daha attı. Eserin sonuna bir Haçlı seferi projesi ekleyen Philippe de Mezieres, Katolik Hristiyanların tamamının katılacağı bir Haçlı seferi tasarladı. İddia ettiğine göre, kralın ve Hristiyanların bu talimatları uygulaması halinde Türklerin kontrolünde olan Kutsal Toprakların kurtarılması kaçınılmaz olacaktı. Bunun üzerine bir de en ince ayrıntılarını düşündüğü şövalyelik tarikatı kurulacak olursa, Haçlıların Doğu'da yaşadığı parlak yıllar artık anılarda kalmayacaktı. XIV. yüzyıl Avrupa'sında Pierre Dubois, Marino Sanudo Torsello, Guillaume d'Adam gibi Haçlı seferi teorisyenleri ve Petrarca, Geoffrey Chaucer, Eustache Deschamps gibi Orta Çağ edebiyatının önemli isimleri sonu gelmez savaşların, salgın hastalıkların ve dini ayrılıkların ortasında bir arada yaşamak zorundalardı. Eserlerinde kendisinden 'Yaşlı Hacı' olarak bahseden Philippe de Mezieres yaşamı, fikirleri ve eserleriyle adını bu iki listeye de yazmayı başardı.
14. yüzyılda Osmanlı alimleri

14. yy Osmanlı Alimleri Bu çalışmada Osmanlı Devleti'nin kuruluş devrinde yetiştirdiği ilim adamlarının biyografileri incelenmiştir. Çalışmada Osman Bey, Orhan Bey, I. Murat ve Yıldırım Bayezid devrinde yetişmiş 56 alim bulunmaktadır. Osmanlı devleti kuruluşunun daha ilk zamanlarından itibaren ilme büyük önem vermiş, medreseler açmış, önemli alimleri bünyesinde yetiştirmiştir. Çalışmamızda Mecdi Mehmed Efendi'nin Şakaik Tercümesi esas alınmıştır. İlk devir alimleri dini ve tasavvuf bir kimlik taşımışlar yaşam tarzlarıyla zamanının insanlarından farklılık göstermişlerdir. Osmanlı Padişahları alimlere çok saygı göstermişler onların ilmi çalışma yapabilmeleri için her türlü olanağı sunmaktan geri kalmamışlardır. İlk Osmanlı medresesini Orhan bey yaptırmış ve basma Davud el-Kayseri'yi getirmiştir. Ardından hızla Anadolu'da medreseler açılmış ve buralarda zamanının en önemli alimleri ders vermiştir. Bazı alimlerin hayat hikayeleri efsaneyle karışmıştır. Bazıları doğrudan Osmanlı Devleti saflarında düşmanla savaşmışlardır. Anadolu da İslam kültürünün yayılmasında öncülük etmişlerdir. Yunus Emre, Hacı Bayram-ı Veli, Hacı Bektaş-ı Veli, Şeyh Bedreddin gibi alimler düşünce tarzlarıyla geniş halk kitlelerini etkilemişler, etkileri günümüze kadar gelmiştir. Bu alimlerin ortaya koydukları eserler zamanlarını aşmıştır. Alimler yazdıkları eserleri dönemin padişahlarına sunmuşlar ve onlardan iltifat almışlardır. İlk devir alimleri genelde dini ve tasavvuf konularda eserler vermişler, bunun yanında tarih, edebiyat, tıp felsefe, astronomi, geometri, matematik gibi konularda da eserler ortaya koymuşlardır. Bu devirde yazılan eserler sonraki devirlerde yapılan çalışmalara ışık tutmuştur. Baran BEREKETOĞLU
Hamidiye Alayları ve koruculuk sistemi

Bu çalışmada gerekli literatür taramalarının ışığında Hamidiye Alayları ve Koruculuk Sistemi'nin kuruluş amaçları, sağlamış oldukları yararlar ve olumsuz etkileri çerçevesinde, söz konusu iki kurumun ortak noktaları belirtilmeye çalışılmıştır.
Tabib Ramazan'ın Kitab-ı Tevarih-i Rodos adlı eseri

Osmanlı İmparatorluğu tarihinde en uzun süre padişah olan ve kazandığı zaferlerle batılılar tarafından Muhteşem ve Büyük Türk sözleri ile ünlenen, kendi halkı tarafından ise Kanuni unvanına sahip olan büyük Türk padişahı Kanuni Sultan Süleyman'ın Zigetvar Seferi'nde kalenin fethini göremeden ölmesi ile belki de bir devir kapanmıştır. Bu devir öyle etkili geçmişşti ki kendisinden sonra olan olaylarda bu dönem hep özlemle anılan ve tekrar o günlere geri dönmek için çalışmalar yapılan bir dönem olmuştur. XVII. Yüzyılda yazılan ıslahat layihalarında Kanuni Sultan Süleyman dönemi dönülmesi gereken 'Altın Çağ' olarak gösterilmiştir. Bu dönemin öneminden dolayı Kanuni Sultan Süleyman'ın tahta geçişinden sonra ikinci olarak düzenlediği Rodos Seferi'nin sebepleri, hazırlıkları ve kalenin fethi konuları üzerinde çalışma yaptık. Bu çalışmaya başlarken kaynak olarak Tabib Ramazan'ın yazmış olduğu Kitab-ı Tevarih-i Rodos adlı el yazması eserden yola çıktık. Ada'nın, Akdeniz ticaret yolu üzerinde önemli bir yere sahip olması, korsanların, Haçlı askerlerinin gemilerinin sığınak yeri olarak kullanılması ve burasının sahip olduğu stratejik önemden dolayı Osmanlı Devleti'nin birinci derecede fethetmek istediği bir üs haline gelmiştir. Bu yüzden Sultan Süleyman tahta geçtikten hemen sonra dikkatini bu Ada'nın fethine vermiş ve sefer hazırlıklarına süratle başlamıştır. Altı ay kadar süren yorucu ve çok zahmetler çekilen bir kuşatmadan sonra Ada nihayet fethedilmiştir. Rodos Adası'nın fethinden sonra ona bağlı olan İleros, İstanköy, Gülmez, İncirli, İleki, Halki, Sömbeki Adaları'da Osmanlı Devleti'nin kontrolü altına girmişlerdir. Ada'nın fethedilmesiyle birlikte tarikat kuralları üzerine kurulu olan 213 yıllık Rodos Şövalye Devleti ortadan kaldırılmıştır. Bu sayede burada bulunan ticaret yolunun kontrolü sağlandığı gibi canlılığı da büyük ölçüde korunmuştur. Ada, sahip olduğu stratejik konumundan dolayı da daha sonraki yıllarda Akdeniz de yapılacak olan fetihlerde önemli bir üs konumuna gelmiş bulunuyordu. Fetihten hemen sonra padişahın da emri ile şehirde imar-iskan faaliyetlerine de başlanılmıştır.
İngiliz arşiv belgelerine göre Birinci Dünya Savaşı'nda Goeben/ Yavuz ve Breslau/ Midilli gemileri

19 ve 20. yüzyıl dönemecinde Büyük Güçler arasındaki ilişkiler bozulmuş, söz konusu ülkelerin ekonomik çıkar ve sömürge paylaşım mücadelesinde, her çatışmanın bir savaşa dönüşme riski artmıştır. Bu süreçte Osmanlı Devleti olası bir Avrupa çatışmasında yalnız kalmamak adına hareket etmiştir. İtilaf Devletlerine yaptığı müttefiklik taleplerinin reddedilmesinin ardından 2 Ağustos tarihinde Almanya ile ittifak anlaşması imzalamıştır. Bu anlaşmasının bir gereği olarak Akdeniz'de seyreden Alman Akdeniz donanmasına mensup Goeben ve Breslau gemilerinin, ilgili hükumet yetkililerince gizlice İstanbul'a gelmesine karar verilmiştir. Goeben ve Breslau, Akdeniz'de seyreden otuza yakın İngiliz ve Fransız gemisinin arasından sıyrılarak on günlük bir seyir sonrasında İstanbul'a ulaşmıştır. Bu takipte müttefiki Avusturya'nın yardımından mahrum kalan Alman gemileri; tarafsızlığını ilan eden İtalya, İtilaf Bloku yanlısı olduğu bilinen Yunanistan ve Almanya ile bir ittifak antlaşması imzalamış olmakla birlikte kamuoyu nezdinde tarafsızlığını sürdüren Osmanlı Devleti'nin kendisine kapıları açması sonucu yolculuğunu tamamlamıştır. Gemilerin Osmanlı'ya iltica sürecinde Alman gemilerinin Doğu'ya yöneleceğini öngöremeyen İngiliz ve Fransız filoları bu gemileri yakalama fırsatını defalarca kaçırmıştır. İtilaf Devletleri elçileri, Yavuz ve Midilli adlarıyla Osmanlı bayrağı altına giren bu gemilerin Osmanlı'ya gelişini güçlü bir şekilde protesto etmiş ve gemilere Devletler Hukuku gereğince işlem yapılmasını, yirmi dört saat içinde limandan çıkartılmasını ve/veya Alman mürettebatın sınır dışı edilmesini talep etmişlerdir. Osmanlı Devleti, uluslararası tarafsızlığının sürdüğü konusunda ve Alman mürettebatın ülke dışına çıkartılacağı yönünde güvenceler vermekten kaçınmamış izlediği siyaset sayesinde gemilerin gelişinden itibaren üç ay daha tarafsız kalmayı başarabilmiştir. Bu araştırma, Alman gemilerinin Akdeniz'deki hareket tarzları ve İstanbul'a geliş süreçlerini değerlendirmenin yanı sıra Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na giriş sürecini işleyerek konuyla ilgili zamana ve konjonktüre bağlı ulusal ve uluslararası siyasal gelişmeleri de açıklamayı amaçlar.
H. 1192/M.1778-1779 tarihli Urban Surre Defteri: Transkripsiyon ve değerlendirme

Surre, İslam devletleri tarafından, öncelikle Mekke, Medine ve Kudüs gibi kutsal yerlerin ve bölge halkının ihtiyaçları ile hac yolu güzergahlarının emniyet ve ihtiyaçlarını karşılamak üzere her yıl para veya muhtelif ihtiyaç maddelerinin gönderilmesi uygulamasına verilen addır. Osmanlılar döneminde gönderildiği bölgeye göre başlıca üç çeşit surreden bahsedilebilir. Bunlar, Haremeyn Surresi, Kudüs Surresi ve Urban Surresidir. Urban Surresi ise ağırlıklı olarak hac yolu güzergahı üzerindeki bedevi Arap kabilelerine gönderilen surrelerdir. Üzerinde çalıştığımız 1778- 1779 tarihli Urban Surre defteri, Şam-Mekke hac yolu güzergahında, Hamah ve çevresine Osmanlı Devleti'nin gönderdiği yardımları teferruatıyla gösteren bir defterdir. Urban surresiyle, hac yolu hizmetleri yerine getirilir iken aynı zamanda yol güvenliği, hacıların su ihtiyaçlarının karşılanması, bölge halkının refah seviyesinin yükseltilmesi ve bedevi Arap aşiretlerinin ıslahı da amaçlanmıştır.
İkramiyeli gazete transkripsiyon ve değerlendirilmesi

Yapılan bu çalışmada Osmanlı döneminde II. Meşrutiyet sonrası dönemde çıkarılan gazetelerden biri olan İkramiyeli Gazete incelenmiştir. Bu araştırmada, genel anlamıyla gazetecilik kavramının ne olduğu, gazetenin ortaya çıkışından ve gazeteciliğin Osmanlı Devleti zamanında nasıl bir tarihsel süreçten geçtiğine yer verilmiştir. Bunlara ilave olarak İkramiyeli Gazete' nin içerik itibariyle zirai faaliyetlerden bahsediyor olmasından dolayı Osmanlı döneminde ne gibi zirai faaliyetler olduğu ve İkramiyeli Gazete benzeri başka hangi gazete ve dergilerin olduğundan bahsedilmiştir. Tezin ikinci bölümünde çalışmaya mevzu bahis olan gazetenin genel özelliklerine, hangi yazarların gazetede yazdığına ve gazetenin amacına yer verilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde yer alan orijinal gazete belgelerinin transkripsiyonuna dayanarak elde edilen verilerden gazetenin içerik olarak nelerden bahsettiğine yine ikinci bölümde yer verilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise İkramiyeli Gazete' nin 1., 2., 3., 4., 7., 9., 10., 12. ve 13. basımlarının transkripsiyonları gerçekleştirilmiştir. Son olarak çalışmanın sonuç kısmında transkripsiyon belgelerinden elde edilen veriler ayrıntılı incelenerek ilk basımdan 13. basıma doğru gazetede nelerin değiştiği gözlemlenmiş ve istatistiksel olarak gösterilmiştir.
Anonim Tevarih-i Al-i Osman

Dünya tarihinin şekillenmesinde önemli rol oynayan Osmanlı Devleti'nin, kuruluş dönemlerine ait resmi vesikaların çok az bir kısmı günümüze ulaşmıştır. Bu da Osmanlı Devleti'nin ilk yüzyıllarına ait olaylarının net bir şekilde ortaya konmasını güçleştirmiştir. Bu nedenle kuruluş dönemini içine alan ve XVI. yüzyılın ortalarına kadar gelen olayları anlatan 'Anonim Tevarih-i Al-i Osman'/eu:, diğer adıyla 'kronikler ilk dönem olaylarının bilinmesinde önemli bir kaynak olarak karşımıza çıkar. Bugün gerek yurt içi gerekse yurt dışındaki kütüphanelerde bulunan bu 'Anonim Tevarih-i Al-i Osmanlar'ın incelenerek, mukayeselerinin yapılması, bize, Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemlerine ait olayların bilinmesinde büyük yararlar sağlayacaktır. Ortaya koyduğumuz çalışmada bu amaca hizmet etmeye çalıştık. Transkripsiyonunu yaptığımız 'Anonim', Osman-oğulları'nm Anadolu'ya gelişiyle başlayıp, II. Mehmed döneminin ortalarına kadar süren olayları anlatan bir eserdir. Bu tarz eserlerin genellikle II. Bayezid döneminde bittiği dikkate alınırsa, bu anonimin II. Mehmed döneminin ortalarında bitmesi önemli bir ayrıntıdır.
XIX. yüzyıl Osmanlı tarihçiliğinde Ahmet Cevdet Paşa

Her medeniyet ve kültür, kendine özgü bir tarih felsefesi ve tarih yazım geleneği geliştirmiştir. Bu anlamda Osmanlı Devleti de köklü bir tarih yazıcılığı geleneğine sahip olmuştur. Osmanlı tarihçileri kuruluştan itibaren olayları kayıt altına almışlardır. XIX. yüzyıl da ise Osmanlı tarihçiliği farklı bir seyir izlemiştir. Bu yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı tarih yazıcılığı, geleneksel yazım modelini aşarak İslam tarihi ve Osmanlı tarih anlayışı dışında eserler vermiştir. Osmanlı tarihçiliği, Avrupa'da gelişen milli tarih akımından etkilenerek yeni içerikler kazanmaya başlamıştır. Bu düşünceler doğrultusunda Osmanlı tarihçiliğinde önde gelen şahsiyetlerden biri Ahmet Cevdet Paşa'dır. Son devir Osmanlı medresesinde yetişen ve Avrupa tarih birikiminden yararlanan Ahmet Cevdet Paşa, modern Osmanlı tarih yazıcılığının öncüsü olmuştur. Ahmet Cevdet Paşa tarihi olayların, sadece kronolojik bir sıralama olarak değil, bir bütün olarak ele alınması ve belgelerin eleştiri süzgecinden geçirilerek incelenmesi gerektiğini kavrayan ilk Osmanlı tarihçilerinden birisi olmuştur.
Osmanlı Devleti'nde eyaletten vilayet'e geçiş 1864-1871 vilayet nizamnameleri

Osmanlı İmparatorluğu'nun son yüzyılında özellikle de Tanzimat'tan sonraki döneminde devletin yerel idaresinde meydana getirdiği yapısall değişimler incelenmiştir. Padişah II. Mahmud'un saltanatıyla birlikte, modern yönetim ilklerine uygun olarak devletin yeniden yapılanmasına yönelik reform çabaları taşra teşkilatında da bazı değişiklikler yapmasına sebep olmuştur. Ancak bu çabaların yeterli olmaması ve bazı siyasi gelişmeler taşra idaresinde kapsamlı bir yeniden yapılanmayı zorunlu hale getirdiğinden Osmanlı Devlet yönetimi 1864 1871 Vilayet Nizamnamelerini çıkartarak devletin taşra idaresini yeniden şekillendirme çabası içine girmiştir. Çalışmanın asıl inceleme konusunu da bu nizamnamelerle getirilen yenilikler oluşturmaktadır. Osmanlı Devleti 1864 1871 yılında yayınladığı Vilayet Nizamnameleriyle birlikte devletin idari yapısı yüzyıllardır yönetilen eyalet sisteminden vazgeçiyor ve bugünkü anlamıyla vilayet sistemine dönüşüyordu. Bu çalışmada eyalet sisteminden vilayet sistemine geçişte, ilk vilayetin kuruluşundan bu istemin yaygınlaşması anlatılmıştır. Çalışmada ayrıca bugünkü yerel yönetimlerden olan İl Özel İdareleri ve Belediyelerin kuruluş serüvenleri de anlatılmıştır. Ayrıca bu anlatılan kuruluşlardaki görevlilerin görevleri de detaylı bir biçimde incelenmiştir. Bu çalışmada 1864 1871 vilayet nizamnamelerinin tam metinleri edinilerek bunlardan faydalanılmış, ayrıca bazı vilayet salnamelerinin latinize edilmiş basımlarından ve konusunda uzmanların kitap ve makalelerinden yararlanılmıştır.
İkinci Meşrutiyet Döneminde Orhaneli

Bu tez, D 32 ve D 33 numaralı Orhaneli Mahkeme Defterlerini temel alarak Osmanlı Devleti'nin bir kazası olan Orhaneli'nin İkinci Meşrutiyet dönemindeki durumunu ele almaktadır. Tez, giriş ve iki bölümden oluşmuştur. Giriş bölümünde Orhaneli'nin Osmanlı öncesi dönemi, fethi, idari yapısı, nüfusu, eğitim durumu ve ekonomik durumu incelenmiştir. Bu bölümde özellikle salnamelerden yararlanılmıştır. Birinci bölümde İkinci Meşrutiyet Dönemi ile dönemin önemli aktörleri, dönem içinde meydana gelen önemli yenilikler, siyasi ilişkiler ve yaşanan önemli gelişmeler ele alınmıştır. İkinci bölümde Meşrutiyet döneminde Orhaneli'de yaşanan gelişmeler ve savaşların Orhaneli'ne tesiri ile D 32 ve D 33 numaralı mahkeme sicillerine göre Orhaneli'nin aile yapısı, muhakeme usulü ve resmi görevlileri hakkında bilgiler verilmiştir. Tez sonuç, kaynaklar ve ekler kısmıyla tamamlanmıştır. Eklerde D 32 ve D 33 numaralı mahkeme defterlerinde yer alan belgelerin özetleri verilmiş ve ayrıca belge çeşitleri tablo halinde gösterilmiştir.
State power as performance: Royal wedding festivities and the Ottoman spectacular state during the Period of Mahmud II

Bu tez, II. Mahmud dönemindeki iki imparatorluk düğünü için düzenlenen şenlikleri incelemektedir: Saliha Sultan'ın (ö. 1843) düğünü için organize edilen 1834 şenliği ve Mihrimah Sultan'ın (ö. 1838) düğünü için organize edilen 1836 şenliği. Bununla birlikte, burada performans çalışmalarının yöntem ve teorilerinden yararlanarak II. Mahmud döneminde Osmanlı Devleti'nin tören organize etme biçimlerinde meydana gelen değişiklikler araştırılmaktadır. Bu incelemenin odağını II. Mahmud döneminde, devletin imparatorluk düğünleri aracılığıyla gösterim gücünü nasıl kullandığı ve bu gösterim şekillerinin nasıl değiştiği oluşturmaktadır. Bu dönüşümler, törensel pratiklerdeki, festival mekanlarındaki ve festivalleri kayıt altına alma yöntemlerindeki değişiklikler aracılığıyla incelenmektedir. Devletin gösterim gücünün tarihselliği göz önünde bulundurularak, imparatorluk şenliklerinin devletin gücünün sunumlanmasını nasıl yeniden tanımlayıp icat ettiği ise, on dokuzuncu yüzyılın daha geniş sosyal, kültürel ve politik bağlamı içerisinde ele alınıp sorunsallaştırılmaktadır.