turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kalkınma sürecinde büyüme ve istihdam ilişkisi: Türkiye örneği

Günümüzde, ülkelerin karşılaştığı en büyük sorunlarından başında istihdam artışını sağlayamamak gelmektedir. İktisat teorisinde işgücüne olan talebi artırmanın yollarından biri ekonomiyi istikrarlı bir büyüme trendine sokmaktır. Bu noktada da büyümeyi sağlayan faktörler önem kazanmaktadır. Fakat dünya ekonomisi incelendiğinde yüksek büyüme rakamlarına rağmen istihdamın artmaması, büyüme ile istihdam arasındaki ilişki üzerinde tartışmalara yol açmaktadır. Yeni bir boyut kazanan büyüme ile istihdam arasındaki ilişki Türkiye ekonomisi için de son derece önem taşımaktadır. Türkiye'de dönem dönem görülen yüksek oranlı büyümeye rağmen istihdam artmamış ve hatta bazı dönemlerde büyümeye karşılık işsizlik artmıştır. İstihdamın azalması sonucunda işsiz sayısında meydana gelen artışlar sosyal dengeleri alt üst etmekte ve kaosa yol açmaktadır. Büyümenin istihdam yaratmaması, büyümeye rağmen işsizlik oranlarının artması refahı düşürmekte ve kalkınmışlık olgusunu ileri düzeye taşıyamamaktadır.
Beşeri sermaye yatırımlarından eğitim ve sağlık harcamalarının kalkınmaya etkileri ve Türkiye

SAÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tez Özeti Tezin Başlığı: 'Beşeri Sermaye Yatırımlarından Eğitim ve Sağlık Harcamalarının Kalkınmaya Etkileri ve Türkiye' Tezin Yazarı: Tarkan PERAN Danışman: Yrd. Doç. Dr. Nurullah ALTUN Kabul Tarihi: 03 Haziran 2005 Sayfa Sayısı: + 75 + 19 Anabilim dalı: Maliye Beşeri sermaye, toplumsal ve bireysel açıdan değerlendirilebilen ve bu özelliği ile bir ülkenin iktisadi büyüme ve kalkınmasında önem arz eden stratejik ölçüde bir unsurdur. Toplumsal yönden değerlendirildiğinde, nüfus nitelikleri, toplumsal tabakalaşma ve bütünleşme, toplumsal işbölümüne katkıları yönüyle önemlidir. Bireysel yönden değerlendirildiğinde ise bireysel verimlilik ve gelir artışı, mesleki ve coğrafi mobilite akışkanlığı, hayat tarzında yükselme ve tüketim çeşitliliği yönüyle önemlidir. Toplum kalkınmasına katkıları yukarıda saydığımız gibi birçok yönden değerlendirilebilen beşeri sermaye, Türkiye açısından da önem arz eden bir unsurdur. Hızla artan nüfusu yanında, dünyanın en hızlı gelişen ve sosyal politikaları ile insanlarının yaşam standartlarını ve refah düzeylerini en ileri konuma getiren Avrupa Birliği ülkelerine yakınlığının Türk halkın da meydana getirdiği benzer refah ve yaşam standartlarına ilişkin beklentiler, bütün siyasi ve ekonomik istikrarsızlıklara rağmen Türkiye Cumhuriyeti hükümetlerinin de bu konuya acilen çözüm aramalarına sebep olmaktadır. Bu nedenle beşeri sermaye ile ilgili değerlendirmeler beş yıllık kalkınma planlarından yıllık planlara ve bütçelerine kadar bütün değerlendirmelerde neredeyse birinci öncelikli bir konuma gelmiştir. Bu çalışmanın amacı Türk halkının beşeri sermaye yönünden durumunu tespit etmek, bu yönde yapılan çalışmaları değerlendirmek ve muhtemel çözümler geliştirmektir. Bu çalışma bu alanda daha önce yapılmış çalışmalardan farklı olarak beşeri sermayenin toplumsal ve bireysel açıdan değerlendirilmesini de kapsamaktadır.
Türkiye'de liberalizasyon süreci ve sıcak para hareketlerinin makro değişkenler üzerine etkisi

Türkiye tarihi boyunca ekonomik açıdan birçok dönüm noktası yaşamış bir ülkedir. Özellikle 1980'li yılların ekonomisine yeni bir soluk katan finansal Liberalizasyon dönemi Türkiye'de ekonominin temel taşlarını yerinden oynatmıştır. Finansal Liberalizasyon dönemi ile birlikte ülkemizde ekonomik serbestleşme ve uluslararası sermaye akımlarına açılma süreci başlamıştır. Serbestleşme aynı zamanda ülke ekonomisinin devlet tarafından yapılan denetim ve kısıtlamalarını önemli ölçüde azaltmakta olan bir süreçtir. Türkiye ekonomisinin bu süreci hızlıca uygulamaya geçirmesinin sebepleri arasında, dünyaca kabul görmüş ve o yıllarda desteklenen neo-klasik akımın etkileri ile ülkemizde alınan 24 Ocak kararlarının etkisi yer almaktadır. Bu serbest ekonomi ile alınan yeni ekonomik kararların sıcak para akışlarını ve ekonomik parametreleri etkilediği, sayısal veriler yardımıyla görülmektedir. Çalışmanın birinci bölümünde finans kavramının üzerinde durulmuştur. Sonrasında ''Finansal Liberalizasyon' kavramının dünya ülke ekonomileri üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde, Türkiye'de yaşanan liberal süreç, ekonomide alınan büyük kararlar ve ekonomiye olan olumlu/olumsuz yansımaları üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümünde ise sıcak para kavramının tanımı alt kalemleri ele alınmıştır. Çalışmanın son bölümünde, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası verileri ile Eviews 8 programının yardımı sonucu VAR modeli uygulanmıştır. VAR modeli kurularak, sıcak para hareketlerinin makroekonomik değişkenlere etkisi ölçülmek istenmiştir. Verilerin ışığında sıcak para değişkeninin, belirli boyutlarda, makroekonomik değişkenleri etkilemekte olduğu saptanmıştır.
Cumhuriyet dönemi Türkiye-İslam Ülkeleri ticari ilişkileri: mukayeseli statik bir analiz

Cumhuriyetin ilan edildiği 1923 yılından günümüze kadarki dönem içinde, Türkiye'nin İslam Dünyasına yönelik dış ekonomik politikasına baktığımızda, bu politikaya olumlu veya olumsuz yönde eden birçok faktör görebiliriz. Ancak ana hatları itibariyle ilk yıllardan itibaren uzunca bir süre olumsuz faktörlerin ön planda yer aldığı bir tabloyla karşılaşmaktayız. Bu faktörlerden en önemlileri tarih faktörü, batı faktörü, Sovyetler Birliği faktörü ve Filistin sorunu olarak sıralanabilir. Ancak, bizim de bir dönüm noktası olarak kabul ettiğimiz 1965 yılından itibaren, İslam ülkeleriyle ilişkiler, daha aktif olarak Türkiye gündemine yerleşmiştir. Türkiye açısından çok önemli olan Kıbrıs meselesinde patlak veren olumsuz gelişmeler, başta siyasi destek sağlama gayesinin ağırlık taşıdığı girişimleri, dış politikayı giderek ekonomik kaygıların ağır bastığı bir zemine taşımıştır. Kıbrıs meselesinin yanı sıra, İslam ülkelerine yönelik aktif dış ekonomik politikamızı şekillendiren etkenler arasında Türkiye'deki bazı iç siyasi gelişmeleri, petrol krizini, su meselesini, Körfez krizini ve SSCB'nin dağılmasını sayabiliriz. Cumhuriyet dönemini bir bütün olarak ele aldığımızda, İslam ülkelerine yönelik dış ekonomik politikamızın ekonomik sebeplerden çok, siyasal sebeplerden daha fazla etkilendiğini görebiliriz. 1973 petrol krizinden kaynaklanan ekonomik öncelikler dışında, hemen hiçbir dönemde İslam ülkelerine ekonomik ve ticari kaygılarla yönelmediğimizi; birçok gelişmede, bu yöndeki kaygıların siyasal değerlendirmeler, öncelikler ve hatta bir takım 'alınganlıkların' gerisinde kaldığını söyleyebiliriz. Cumhuriyet tarihi, bizim bu tespitimizi doğrulayacak tarzda birçok örnekle doludur.
Dünyada ve türkiye'de sosyal girişimcilik

Hem dünya genelinde hem Türkiye özelinde esasları geçmişşe dayanan ve son dönemde kayda değer ölçüde önem kazanan sosyal girişimcilik kavramının tanımları, sosyal girişimciliğin faaliyet alanı bu çalışmada tüm yönleri ile incelenmiş; dönemsel olarak gelişimi ve başarılı örnekleri araştırılmaya çalışılmıştır. Çalışmada; büyümenin temel taşlarından bir tanesi konumuna gelmesi, istihdam ve kaynak verimliliğine önemli ölçüde katkıda bulunması odağından hareketle, sosyal girişimciliğin önemi, insani kalkınma ve küresel refah seviyesi gibi sosyal olgulara etkileri değerlendirilmiştir. Bu çerçevede, sosyal girişimciliğin sosyal gelişim üzerindeki etkisi sosyal gelişim endeksi ile derinlemesine irdelenmiş ve bu konuda gösterge kabul edilebilecek seçilmiş başkaca endeksler yardımıyla çeşitli sayısal karşılaştırmalar yapılmış ve türlü çıkarımlarda bulunulmuştur.
Robust regression, HCCM estimators and an empirical Bayes application

KATI REGRESYON, HUKM TAHMİN EDİCİLERİ, VE BİR AMPİRİK BAYES UYGULAMASI MEHMET ORHAN Doktora Tezi, iktisat Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Asad Zaman May 1999 Bu doktora tezi üç ekonometri konusunu içermektedir ki bunlardan ilki katı regresyon analizine, ikincisi heteroskedastik regresyonda kovaryans vektörü tahmin edicileriyle ilgili araştırmalara, ve sonuncusu da İstanbul Borsası'ndaki gerçek verilerin kullanıldığı Ampirik Bayes yöntemine ayrılmıştır. Değişik katı regresyon teknikleri avantajlı ve sakıncalı taraflarıyla incelenmiş ve katı regresyon analizinin katkılarıyla daha önceden yapılmış bazı çalışmalar gözden geçirilmiştir. Sonuçlar ortaya çıkarmıştır ki daha önceki çalışmalarda dikkate alınmayan bazı dışgözlemler yanlış neticelere yol açmışlardır, ikinci kısım, mevcut heteroskedastisitiye uygun kovaryans matrisi tahmin edicilerinin teferruatlı ve kapsamlı bir değerlendirmesini bazı karşılaştırma kriterlerine göre yapmıştır. Zaman tarafından literatüre kazandırılan bir tahmin edici de dikkate alınmıştır. Son olarak, ampirik bir çalışma yapılmıştır. İstanbul Borsası'ndaki firmalar sektörlere sınıflandırılmış ve bunlar üzerinde finans literatüründe çok yaygın ve basit bir denklem kurularak bazı katsayı vektörü tahminleri yapılmıştır.
The effect of financial liberalization on foreign direct investment in Turkey in between 1974-2015

Bu çalışmanın temel amacı Türkiye'de uygulanan finansal liberalleşme politikalarının doğrudan yabancı yatırımlar üzerindeki etkisini belirlemektir. Çalışmada, finansal liberalleşme göstergesi olarak finansal globalleşme endeksi, sermaye hesabı açıklığı endeksi ve ticaret hacmi olmak üzere üç farklı değişken kullanılmıştır. Kullanılan veriler yıllık olup 1974- 2015 dönemini kapsamaktadır. Çalışmanın ampirik kısmında birim kök testleri, eşbütünleşme testi, VAR modeli, VECM modeli ve Granger nedensellik testi kullanılmıştır. Ampirik sonuçlar, finansal liberalleşme göstergeleri ile doğrudan yabancı yatırımlar arasında uzun dönemli bir ilişki olduğunu kanıtlamaktadır. Diğer yandan, finansal globalleşme endeksi ile sermaye hesabı açıklığı endeksi doğrudan yabancı yatırımların Granger nedeni iken ticaret hacmi ile doğrudan yabancı yatırımlar arasında herhangi bir nedenselliğe rastlanmamıştır.
Sağlık - büyüme ilişkisi: Türkiye ekonomisi için ekonometrik bir analiz

Beşeri sermaye iktisadi büyümenin önemli kaynaklarından biridir. Beşeri sermaye stokundaki bir artış iktisadi büyümeyi de hızlandırmaktadır. Gelişmiş ülkelerin yüksek beşeri sermaye stoku verimliliğe pozitif katkı yaparken, gelişmekte olan ülkelerin nispeten düşük beşeri sermaye stoku gelişmelerinin önünde bir engel teşkil etmektedir. Bu durum ise gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasındaki makasın açılmasına diğer bir değişle ıraksayama neden olmaktadır. Dolayısıyla beşeri sermaye stoku iktisadi büyüme hızını belirlemesi açısından büyük bir öneme sahiptir. Beşeri sermayenin birçok unsuru bulunmaktadır. Bunlardan bir tanesi sağlık seviyesidir. Sağlık beşeri sermayenin diğer unsurlarını da beslemesi açısından büyük öneme sahiptir. Örneğin sağlıksız bir insanın daha zor eğitilmektedir. Bu durum ise sağlığın ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Bu çalışmada sağlık ve iktisadi büyüme ilişkisi teorik olarak ele alındıktan sonra sağlık ekonomisi kavramı açıklanacaktır. Üçüncü bölümde ise Türkiye ekonomisi için sağlık ve iktisadi büyüme ilişkisi ampirik olarak araştırılacaktır. Çalışmada Türkiye ekonomisi için 1980 ? 2007 yılları arasında doğuşta yaşam beklentisi ve büyüme ilişkisi ele alınmıştır. Çalışmanın sonucuna göre doğuşta yaşam beklentisi büyüme üzerinde pozitif bir etkiye sahiptir. Ancak seriler arasında kısa dönemde değişkenler arasında bir ilişki mevcut değildir. Bu çalışmada sağlık ve iktisadi büyüme ilişkisi teorik olarak ele alındıktan sonra sağlık ekonomisi kavramı açıklanacaktır. Üçüncü bölümde ise Türkiye ekonomisi için sağlık ve iktisadi büyüme ilişkisi ampirik olarak araştırılacaktır. Bu bağlamda Türkiye ekonomisi için 1980 ? 2007 yılları arasında doğuşta yaşam beklentisi ve büyüme ilişkisi ele alınmıştır. Çalışmanın sonucuna göre doğuşta yaşam beklentisi büyüme üzerinde pozitif bir etkiye sahiptir. Ancak değişkenler arasında kısa dönemde değişkenler arasında bir ilişki mevcut değildir.
Yapısal değişim ve gelir eşitsizliği ilişkisi: Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler uygulaması

Yapısal değişim, bir ekonominin sektörel bileşiminde meydana gelen uzun vadeli ve sürekli değişim olarak tanımlanmaktadır. Yapısal değişim, üretimin sektörel bileşimindeki değişimlerin yanında ülkelerdeki sosyal, politik, kültürel, toplumsal ve diğer birçok değişikliği ifade etmektedir. Bu çalışmanın amacı ülkelerde farklı biçimde gerçekleşen yapısall değişimin gelir eşitsizliğine olan etkisini ortaya koymaktır. Çalışmada gelir eşitsizliğinin göstergesi olarak Gini katsayısı kullanılırken, yapısall değişimin göstergeleri olarak sanayi sektörünün üretimdeki payı, hizmetler sektörünün üretimdeki payı, ticari açıklık oranı, şehirleşme oranı ve doğrudan yabancı yatırımların üretimdeki payı kullanılmıştır. Çalışmada 1988- 2017 dönemini kapsayan 91 ülkede-bölgede yapısall değişimin gelir eşitsizliğine olan etkisinin tespitinde panel veri analizi kullanılmıştır. Yapısal değişimin gelir eşitsizliğine etkisinin tespitinde ülkeler gelir düzeyine göre dörde ayrılarak her gruptaki ülkeler için üç aşamalı bir ampirik analiz yapılmıştır. Birinci aşamada değişkenlerin durağanlık düzeyleri altı farklı panel birim kök testi kullanılarak tespit edilmiştir. İkinci aşamada değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkilerin varlığının tespitinde üç farklı eşbütünleşme testi kullanılmıştır. Ampirik analizin üçüncü aşamasında değişkenler arasındaki uzun dönemli katsayı tahminleri Tam Düzeltilmiş En Küçük Kareler Yöntemi, Dinamik En Küçük Kareler yöntemi ve Sistem Genelleştirilmiş Momentler Yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Ampirik analiz sonucunda elde edilen bulgular şu şekilde özetlenebilir: i) Düşük gelirli ülkelerde sanayi ve hizmetler sektörünün payı ile ticari açıklıktaki artış, gelir eşitsizliğini arttırdığı, doğrudan yabancı yatırımların ve şehirleşmedeki artışların ise gelir eşitsizliğini azalttığı tespit edilmiştir. ii) Alt-orta gelirli ülkelerde hizmetler sektörü payındaki, ticari açıklıktaki ve doğrudan yabancı yatırımlardaki artışların gelir eşitsizliğini azalttığı bulgusu elde edilmiştir. iii) Üst-orta gelirli ülkelerde sanayi sektörü ve hizmetler sektörü payındaki artışın gelir eşitsizliğini arttırdığı tespit edilirken, doğrudan yabancı yatırımlardaki ve şehirleşmedeki artışların gelir eşitsizliğini azalttığı tespit edilmiştir. iv) Yüksek gelirli ülkeler için elde edilen bulgulara göre hizmetler sektörü payındaki artış gelir eşitsizliğini arttırmaktadır.
Türkiye'de iç borçlanmanın fiyatlar genel düzeyine etkisi: 1980-2002 dönemi üzerine bir inceleme

Borçlanma ve enflasyon gelişmekte olan ülkelerin en büyük problemleridir. Bu olgular hem birbirini tetiklemektedir, hem de ekonomik ve siyasi krizlerin en büyük aktörleridir. Bu ülkelerin, gelişebilmeleri için borçlanma zorunluluğu hissetmeleri, borçlanmanın bu ülkelere has yönetim problemleri nedeniyle yatırım alanlarında kullanılmaması ve borç sarmalınıngiderek büyümesi borçlanmayı problem haline getirmiştir. Sosyal devlet ilkesiyle harcamaları yüksek oranda artan devletler, giderlerinigelirleriyle finanse edemiyorlarsa borçlanmaya başvuracaklardır. Bu durumda iç borçlanma öncelikli olarak tercih edilir. Borçlanmak ülke içindeki dengelerideğiştirir, devletler verimli alanlara yatırım yapamaz ve halkın sosyal ihtiyaçlarını karşılamakta güçlük çeker. Gelir dağılımı adaletsiz hale gelir ve sosyal problemler ortaya çıkmaya başlar. Bu nedenle sosyal adaleti sağlamak isteyen hükümetlerin borçlanmadan ve özellikle iç borçlanmadan uzak durmaları gerekmektedir. İç borçlanmanın özellikle mali politikaların etkin olduğu ekonomilerde fiyatlar genel düzeyini artırıcı bir etkisi vardır. Türkiye'de uygulanan politikalar bütçenin sürekli açık vermesine ve bu açıkların iç borçlanma yoluyla kapatılması da borçların artmasına neden olmuştur. Türkiye'de mevcut dönemde iç borçlanma yüksek faiz oranlı ve kısa vadeli olmuştur. İyiye giden ve umut veren Türkiye ekonomisinin önündeki en büyük problem borçluluk ve özellikle de iç borçluluktur. Bütçedeki cari açığınekonomik istikrarı sürdürmede risk teşkil etmeyecek seviyelere çekilmesi ve düşük enflasyon hedefinin devamı için yapılması gereken şey iç borçlanmayımakul seviyelere indirmektir.
Çevre kirliliği ve makroekonomik belirleyicileri arasındaki ilişkinin panel veri yöntemiyle analizi

Çevre kirliliği, ülkelerin gelişmişlik düzeyine ve coğrafi konumuna göre farklılık gösterirken çevre kirliliği üzerinde etkili olan faktörlerin sıralaması da ülkelere göre değişmektedir. Bu çalışmada Danimarka, Macaristan, İtalya, Malta, Hollanda, Portekiz, Slovakya, İsviçre, İngiltere ve Türkiye'de çevre kirliliği ile çevre kirliliğini etkileyen makroekonomik değişkenler arasındaki ilişki 1995- 2016 dönemi için Panel Veri Yöntemi ile analiz edilmiştir. Çevre kirliliği değişkeni, hava kirliliğine neden olan gazların ( CO _2, CH _4, N_2 O, NH _3, NMVOC, CO ve NO _x) emisyonları dikkate alınarak Temel Bileşenler Analizi ile hesaplanmıştır. Çevre kirliliği üzerinde etkili olan makroekonomik değişkenler ise kişi başına gelir, doğrudan yabancı yatırımlar, insani gelişme endeksi ve çevre vergileri olarak modele dahil edilmiştir. Panel Eşbütünleşme test sonuçları, uzun dönemde değişkenler arasında bir eşbütünleşme ilişkisi bulunduğuna işaret etmektedir. Tam Düzeltilmiş En Küçük Kareler Yöntemi sonuçları, uzun dönemde insani gelişme endeksindeki artışın çevre kirliliğini azaltırken vergilerin çevre kirliliğini azaltmada etkili olmadığını göstermektedir. Dinamik En Küçük Kareler Yöntemi sonuçları ise yine uzun dönemde insani gelişmede meydana gelen artışın çevre kirliliğini azaltırken vergilerin çevre kirliliğini artırdığını ifade etmektedir. Her iki yönteme göre, kişi başına düşen gelirdeki artışların çevre kirliliğini arttırdığı ve doğrudan yabancı yatırımların azalttığı görülmektedir. Bulgular, çevre kirliliği üzerinde iktisat politikası tedbirlerinin etkisizliğine ve çevre bilincinin geliştirilmesi konusundaki politikalara ağırlık verilmesinin önemine işaret etmektedir.
Zaman serilerinde nedensellik testleri ve uygulaması

Bu çalışmada, zaman serilerinde nedensellik testleri incelenmiş ve 1963 - 1993 dönemi için Türkiye imalat sanayisi kapsamında ücret, fiyat ve istihdamın nedensel ilişkileri araştırılmıştır. Birinci bölümde, ilk olarak nedensel ilişki kavramının felsefe ve bilimdeki yeri incelenmiş ve farklı yaklaşımların karşılaştırılmasına yer verilmiştir. Ayrıca istatistiksel anlamda nedensellik kavramı tanımlanmıştır. Buradan hareketle nedenin olasılıksal olarak değerlendirilmesi yapılarak nedensel çıkarıma ilişkin bazı temel konular incelenmiştir. İkinci bölümde, zaman serilerinde nedensellik testleri açıklanmıştır. Bu bölümün başında zaman serilerine ilişkin bazı temel konular üzerinde durulmuş ve nedensellik testlerinin ön koşulu olan durağanlık kavramına yer verilmiştir. Ayrıca model belirleme süreci ile birlikte nedensellik testlerinde kullanılan zaman serileri modelleri üzerinde durulmuştur. Son olarak Granger, Sims ve Hsiao nedensellik testleri irdelenmiştir. Üçüncü bölümde ise, öncelikli olarak makroekonomik anlamda ücret, fiyat ve istihdam kavramlarının araştırılması yapılmıştır. Daha sonra Türkiye imalat sanayinde ücret, fiyat ve istihdam için yapılan nedensellik testlerinin sonuçlarına yer verilmiştir.
Türkiye'nin kalkınmaya yönelik eğitim politikaları ve eğitim yatırımlarının geri dönüşü

TÜRKİYE'NİN KALKINMAYA YÖNELİK EĞİTİM POLİTİKALARI VE EĞİTİM YATIRIMLARININ GERİ DÖNÜŞÜ ÖZGÜR, EMEL Yüksek Lisans - 2005 iktisat Danışman: Yrd. Doç. Dr. Zeki Kartal Bu çalışmanın amacı, 1990 sonrası Türkiye'de kalkınmaya yönelik eğitim planlarındaki hedeflerin gerçekleşme durumlarını incelemek ve bu plan ve politikalar doğrultusunda yapılan yatırımların kişisel ve sosyal fayda olarak geri dönüşümünü belirlemeye çalışmaktır. Çalışmada kullanılan veriler, DİE (1987,1994) Hanehalkı Gelir Anketlerinden, DİE (2003) 'Türkiye İstatistik Yıllığı' adlı yayından ve DİE (2002) Yılı Eğitim Harcamaları istatistiklerinden derlenmiştir. Türkiye'de eğitim yatırımlarının geri dönüşünün belirlenmesinde, Fayda-Maliyet Analizi'nden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, 2002 yılı verileri ile hesaplanan lise dengi mesleki-teknik okullarının özel ve sosyal dönüş oranlarının diğer eğitim kademelerine nazaran daha yüksek olarak bulunması, gelecekte meslek ve teknik eğitime daha fazla yatırım yapılmasının doğru bir planlama kararı olacağını göstermektedir.
İhracata dayalı büyüme modelinin imalat sanayi üzerinde yarattığı etkiler (1980 sonrası)

Bu çalışmada; Türkiye'de ihracata dayalı sanayileşme sürecinde meydana gelen değişimin, imalat sanayi ihracatının 1980 sonrası sağladığı gelişim üzerindeki etkileri incelenmiştir. Türkiye imalat sanayi analizinden önce; sanayileşme stratejileri ve dış ticarete ilişkin yaklaşımlar değerlendirilmiştir. Değerlendirmenin ardından çalışmamızda imalat sanayinin genel yapısı ve dış ticareti hakkında bir ekonomik analiz yer almaktadır. Bu analizlerden anlaşılmaktadır ki; imalat sanayi üretim, istihdam ve dış ticaret konularında Türkiye'nin en büyük sanayi dallarından birisidir. Özellikle ülkenin toplam ihracatı içerisindeki payı, imalat sanayini diğer sanayi kollarından ayıran en önemli etkendir. Dolayısıyla, Türkiye'nin dünya ticareti içerisindeki en önemli kozu haline gelen imalat sanayinin desteklenmesi ve bu doğrultuda aralarındaki pozitif ilişki kanıtlanmış olan ihracata dayalı büyümeye yönelik sanayileşme politikalarının uygulanmaya devam edilmesi gerekmektedir. Aksi halde, imalat sanayinin dış piyasadaki rekabet gücünü kaybetmesi, bu sanayi dalının ekonomik etkinliğini de büyük ölçüde ortadan kaldıracaktır. Bu bağlamda araştırmamızın sonundaki analizlerde, ihracat yoğunluğu ile imalat sanayi ihracatı arasındaki ilişkinin derecesi belirlenmiş ve elde edilen sonuçlara göre, ihracata dayalı sanayileşme stratejilerinin imalat sanayi ihracatı açısından önemi vurgulanmaya çalışılmıştır.
Türkiye'de yaş meyve sebze pazarlaması ve toptancı halleri;

Yaş sebze ve meyve sektörü tarımsal üretimin dört kolundan biri olan bitkisel üretimin alt bileşenlerinden bir tanesidir. Yaş sebze ve meyve sektörü bünyesinde çok geniş bir yelpazeye yayılan ürün çeşitleri bulundurmaktadır. Bu ürünler kendi aralarında üretim şartlan açısından farklılık göstermekle birlikte, pazarlama aşamasında genellikle benzer basamaklardan ve kanallardan geçmektedir. Türkiye coğrafi özellikleri ve uygun iklim koşullan bakımından, önemli bir yaş sebze ve meyve üretim potansiyeline sahiptir. Dünya üretim rakamları değerlendirildiğinde, Türkiye yapmış olduğu üretim ile, önde gelen yaş sebze ve meyve üretici ülkelerinden biri konumundadır. Ekonomik değeri yüksek olan birçok üründe Türkiye önemli bir üretim kapasitesine sahiptir. Yaş sebze ve meyve ürümerinin ihracat rakamları değerlendirildiğinde, üretimin çok az bir bölümünün (%3-4) ihracata konu olduğu görülmektedir. Ulusal pazara bakıldığında ise pazarlama sürecinde bir takım yapısall ve örgütsel sorunların olduğu görülmektedir. Yaş sebze ve meyve ticareti içerisinde yer alan taraflar açısından sıkıntılar olduğu görülmektedir. Özellikle üreticilerin ürünlerine istediği fiyatı alamadığı, tüketicilerin ise yüksek fiyatlar ödemek zorunda kaldığı söylenebilir. Çabuk bozulabilir ürünler olmaları nedeniyle, yaş sebze ve meyve ürünleri pazarlama süreci işlenmiş ürünlere göre farklılıklar göstermektedir. Ürünlerin üretim aşamasından tüketiciye ulaşana kadar olan pazarlama sürecinde, çeşitli basamaklardan geçilmektedir. Pazarlama sürecindeki bu basamakların kendine has özellikleri olmakla birlikte, ürünlerin yapısı itiban ile bir bütün içerisinde ele alınmalıdır. Yaş sebze ve meyve pazarlamasında yaşanan problemlerin değerlendirilebilmesi için, pazarlama sürecinde yer alan, toplama, ürünlerin hazırlanması, dereceleme, paketleme ve ambalajlama, standartdizasyon, depolama, taşıma, fiyatlandırma, dağıtım ve satış noktalan aşamaları ele alınmıştır. Türkiye'de yaş sebze ve meyve pazarlamasına bakıldığında, toptancı hal sisteminin önemli bir etkisi olduğu görülmektedir. Bu çalışmada, Türkiye'deki yaş sebze ve meyve piyasasını önemli ölçüde yansıttığı düşünülen Antalya'nın, tarımsal ve üretim yapısı ve toptancı hali örnek alınarak, yaş sebze ve meyve pazarlama konusu araştırılmıştır. Yaş sebze ve meyve ticareti içinde yer alan üretici, komisyoncu, tüccar, toptancı hal personeli, vb. taraflar ile yapılan ikili görüşmeler ile ürünlerinde fiyat oluşumu ve pazarlama süreci değerlendirip karşılaşılan sorunlar ile ilgili çözüm önerileri getirilmeye çalışılmıştır.