turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Elazığ bölgesindeki geleneksel yapıların deprem performanslarının incelenmesi

Türkiye'de yaklaşık iki yılda bir can ve mal kaybına neden olan depremler meydana gelmektedir. Bu depremlerin büyüklükleri diğer ülkelerde meydana gelen depremlerin büyüklüklerine oranla küçük olsa bile şiddeti fazla olup daha fazla yapının hasar görmesine ve can kaybına neden olabilmektedir. Bu durumun oluşmasında depremin, yapının ve zeminin özelliklerinin birlikte rolü bulunmaktadır. Bunlardan sadece birini çıkarıp, diğerlerini yok saymak hasarları yorumlamak için yeterli olmaz. Türkiye'nin aktif bir deprem kuşağında bulunması ve mevcut yapı stokunun yetersiz kalması, depremlerde ağır can ve mal kayıplarına neden olmaktadır. Bu kayıplar sadece kentlerde değil, kırsal kesimlerdeki yapılarda da meydana gelmektedir. Türkiye'de nüfusun % 37'sinin kırsal bölgede yaşadığı bilinmektedir. Kırsal yapılar, sosyo-ekonomik koşullardan dolayı, mühendislik hizmeti görmemiş, geleneksel yöntemlerle inşa edilmiş yapılardır. Kırsal bölgelerde inşa edilmiş ve edilmekte olan yapılar bölgesel ve sosyo-ekonomik sebeplerden dolayı farklılıklar gösterse dahi, taşıyıcı özelliklerine göre ele alındığında çoğunluğu yığma olmak üzere; karkas ve kagir-karkas, bileşik yapı sistemlerinden oluşmaktadır. Bu çalışmada, ülkemizdeki yapı stokunun büyük bir kısmını oluşturan mühendislik hizmeti almamış, Elazığ bölgesindeki kırsal yapılar sınıflandırılarak, deprem kuvvetleri etkisinde davranışları, oluşabilecek hasar türleri ve olası depremlerde can ve mal kaybını azaltacak depreme dayanıklı tasarım kuralları konu edilmiştir. Elazığ, bölge olarak deprem etkisinin sıkça yaşandığı, geleneksel yapı türlerinin mevcut olduğu bir bölgedir. Projenin amacı, çeşitli yapı tiplerine bağlı olarak bu hasarları belirlemek, sınıflandırmak, nedenlerini ortaya koymaktır. Bunun için de 08.03. 2010 tarihinde Elazığ'nın Kovancılar İlçesine 6.0 büyüklüğünde ve 23.06. 2011 tarihinde Elazığ'nın İçme Beldesinde 5.4 büyüklüğünde gerçekleşen depremde hasar gören yapılar hasar tespit raporlarındaki veriler doğrultusunda grafikler oluşturularak analiz yapılmıştır. Tez kapsamını; Elazığ ilinin deprem tehlikesi altındaki ilçe ve köylerinde geleneksel nitelikteki yapılar incelenip depreme dayanıklı yapım yöntem ve önerilerinin geliştirilmesi oluşturmaktadır. Bu çalışmanın birinci bölümünde; çalışmaya bir giriş yapılmış ve çalışmada değinilen noktalar özetlenmiştir. İkinci bölümde genel olarak geleneksel yapı tipleri ve özellikleri üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde genel olarak depremden ve depremin yapılara etkisinden bahsedilmiştir. Dördüncü bölümde Elazığ bölgesinin depremselliği ve sosyo-ekonomik yapısı üzerinde durulmuştur. Beşinci bölümde, Elazığ bölgesindeki geleneksel binalar hakkında bilgi toplanıp, malzeme özellikleri, statik ve dinamik davranışları değerlendirilmiş, Microsoft Excel kullanarak grafikler oluşturulmuş ve analizler yapılmıştır. Bu analizlere göre geleneksel tekniklerle inşa edilmiş binaların deprem etkisi karşısında zayıf noktaları belirlenip çözüm önerisi getirilmiştir. Bu değerlendirmelere bağlı olarak geleneksel yapı tiplerine ne gibi iyileştirmeler yapılabileceğini incelenecektir.
Türkiye'de Modern Mimarlık Döneminde Gaziantep Kent Tasarımının mimari süreklilik bağlamında değerlendirilmesi

Zaman içerisinde değişerek ve dönüşerek varlıklarını sürdüren kentler, değişimin getirdiği yeniliklerin yanında aynı zamanda geçmişşin izlerini de taşıyarak biçimlenmektedir. Kentlerin bu izler bağlamında değerlendirilmesi, kentsel dokuların anlaşılması ve kentsel sürekliliğin sağlanabilmesi açısından gereklidir. Bu bakış açısıyla gerçekleştirilen çalışma, 20. yüzyılın başlarında Gaziantep kent dokusunda yaşanan değişimi, bu değişime yön veren planlama çalışmaları ve geçmişşten bugüne süregelen izler bağlamında ele almayı ve karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Planlama kapsamında alınan kararların kentin değişim sürecini tek başına yönlendiremeyeceği, süregelen kentsel ve mimari değerlerin, süreci önemli ölçüde etkileyeceği düşüncesi, çalışmanın bu değerler üzerine odaklanmasını gerekli kılmıştır. Bu doğrultuda kentin değişim süreci, geçmişşten gelen değerler bağlamında irdelenerek, geleneksel ve modern kent dokuları arasındaki ilişki çözümlenmeye çalışılmıştır. Dönemin Türkiye'sinin modernizm ideolojisinden bağımsız değerlendirilemeyeceği düşüncesiyle, çalışmada öncelikli olarak modernizm kavramı ve ardındaki düşünsel alt yapı ortaya konulmuştur. Bu kapsamda modernizm ve süreklilik kavramları arasındaki ilişkiye değinilerek, modernizmin Türkiye mimarlığı ve kent tasarımı üzerindeki etkisi sorgulanmıştır. Kentsel ölçekte alınan kararların parça-bütün ilişkisi oluşturarak mimarinin tüm ölçeklerine yansıdığı düşüncesi, yaşanan değişimin planlama çalışmaları ışığında değerlendirilmesini gerektirmiştir. Yapılan değerlendirmede, planlama çalışmalarına yön veren yasal düzenlemelere ve süreçte rol oynayan aktörlerin tasarım anlayışlarına yer verilerek, kentsel değişimin ardında yatan düşünsel alt yapı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bilindiği gibi Türkiye'de kapsamlı planlama çalışmaları Ankara'nın imarıyla birlikte başlamış ve bu doğrultuda kentlerin mimari biçimlenişi değişmiştir. Ancak tüm Anadolu kentlerinin bu değişimi eş zamanlı olarak yaşadığını söylemek güçtür. Bu süreç Gaziantep kenti için 1938 yılında Hermann Jansen tarafından hazırlanan ilk kent planı ile başlamış, plan kapsamında alınan kararlar 1950 Kemal Ahmet Aru-Kemali Söylemezoğlu Planı'nda da sürdürülmüştür. Dolayısıyla kent dokusunda önemli değişimlerin yaşandığı bu kırılma noktası, modernizm ideolojisiyle benimsenen yeni kentsel ve mimari anlayışın izlerini sürmek, geleneksel kent dokusundan modern kent dokusuna geçiş evresindeki farklılıkları ve aynı zamanda süreklilikleri ortaya koyabilmek açısından irdelenmiştir. Çalışmada, kent kurgusunun oluşumunda rol oynayan kentsel ulaşım sistemi, yeşil alan kurgusu, konut alanları ve konut mekan organizasyonları, ticaret ve yönetim alanları gibi bileşenler üzerinden kartografif yöntem kullanılarak yapılan değerlendirmeler süreklilik kavramının kentsel ve mimari boyutta tartışılmasını mümkün kılmıştır. Bu bileşenlerin kentin planlama öncesindeki ve sonrasındaki durumlarının karşılaştırılmasıyla kentsel ve mimari sürekliliklerin varlığı sorgulanmıştır.
Collaborative working spaces: Project ecologies and means of interaction and collaboration

Zaman içindeki endüstriyel devrimler çalışma kavramının doğasını değiştirmiş, bilgi ve fikirlerden elde edilen enformasyona dayalı bir ekonomiye doğru kaymaya neden olmuştur. Veri ve ürünleri organize etmekle ilgilenen 'hizmet' ekonomisinden dünya çapında bilgi ve iletişim ağına dayanan 'bilgi' ekonomisine geçiş, iş pratiklerini ve kavramlarını yeniden gözden geçirme gerekliliğini beraberinde getirmiştir. İş uygulamalarının değiştirilmesi, kuruluşların kar ve müşteri talepleri için sürekli yeniden yapılanma ve daha hiyerarşiye daha az bağımlı olma konusunda daha çevik ve esnek olmalarına neden oldu. Çalışmalar bireysel çabalardan ziyade sonuç odaklı, zamana bağlı, takım işbirliğine dayalı işlere dönüştü. Değişen iş uygulamalarıyla birlikte, çeşitli geçmişşlerden gelen bilgi çalışanlarını barındıran ve ortak çalışma ve işbirliği yoluyla inovasyon için şartlar sağlayan ortak çalışma alanları arttı. Bu çalışmanın amacı, ortak çalışma alanlarının işbirliği üzerindeki etkisinin potansiyelini anlamak ve ortak çalışma alanlarındaki işbirliğinin temelleri hakkında derleme bilgi sunmaktır. Tez, çalışma arkadaşlarının çeşitli işbirliği stratejilerinin yardımı ile birlikte çalıştıkları, sağladığı sosyal etkileşimler, barındırdıkları işbirliği modelleri ve hizmet ettikleri endüstrileri gibi farklı özelliklere sahip iki örneği incelemektedir. Vakaların incelenmesi, birlikte çalışma alanı özellikleri ve işbirliği ile ilgili teorik arka plan araştırmasından elde edilen işbirliğinin birbiriyle ilişkili yönlerine dayanır. Bu inceleme ile tez, çalışma koşullarında mevcut şartlar ve gelecekteki işbirliğinin gitişatı hakkında bir fikir edinmektir.
Yer değiştirebilir yapılar

Günümüzde doğaya, yeryüzüne, insan sağlığına saygılı aynı zamanda kullanıcının gereksinmelerine en esnek ve pratik çözümler getirebilen yapı tasarımları önem kazanmıştır. Yer değiştirebilen yapılar bütün bu kıstasları karşılayabilen aynı zamanda daha özgür bir yaşam sunan mimari yapılardır. Bu tez, günümüzde ve gelecekte kullanımının yaygınlaşması öngörülen ve tasarımının geliştirilmeye çalışıldığı yapı tipi olan yer değiştirebilen yapıları incelemektedir. Tarihten bugüne yüzyıllardır kullanılan yer değiştirebilen yapılar, en ilkel tasarımlarda en teknolojik tasarımlara kadar birçok farklı işlev, amaç ve alanda karşımıza çıkmaktadır. Günümüzde birçok alanda kullanılan bu tip yapılar; karada, suda, hem karada hem suda olmak üzere üç ana başlık altında karşımıza çıkmaktadır. Bu ana başlıklar altında farklı sistemlerde, farklı malzemelerle, farklı işlevler için tasarlanmış birçok yer değiştirebilir yapı çeşidi bulunmaktadır. Gelişen teknolojinin sağladığı olanaklar ve değişen yaşam şartları sonucunda bireylerin ihtiyaçlarına daha kolay ve daha rasyonel cevap veren bir yapı türü haline gelen yer değiştirebilir yapıların tasarımında, genel ve evrensel bina tasarım değerlendirme ölçütlerinin yanı sıra, bir takım ekstra tasarım kriterleri bulunmaktadır. Yer değiştirebilir yapıların temel öğesi olan hareketin sağladığı olanaklar sonucunda bu yapıların çeşitli yer değiştirme seçenekleri ve farklı hareket sistemleri bulunmaktadır. Bunlar, yapının; malzemesine, yapım sistemine, detay çözümlerine, işlevine göre çeşitlilik göstermektedir.
Kadınhanı geleneksel konut mimarisi

İnsan yaşamının en önemli ve bir o kadar da özel mekanı olarak değerlendirilen mimari yapılar; içerisinde yüzlerce yılın birikimini, sosyal yaşanmışlıklarını, dönemlerin ekonomik ve teknolojik gelişimlerine ait izleri barındırmaktadır. Bu yönüyle tarihi bir birikime sahip olan bu eşsiz değerler, insanlığın nereden geldiğini, ne tür değişimler yaşadığını ve ileride de ne tür oluşumlara maruz kalacağı hakkında bilgiler vermektedir. Her coğrafya, iklim ve kültür kendine göre bir mimari anlayış ortaya koymaktadır. Yedi bölümden oluşan bu tezde Kadınhanı'nın sivil mimarisi araştırılmıştır. Giriş bölümünde çalışmanın amaç ve kapsamı anlatılarak, tezin hangi materyal ve yöntem kullanılarak oluşturulduğu anlatılmıştır. İkinci bölümde geleneksel Türk Evinden, üçünde bölümde ise Kadınhanı'nın genel özelliklerinden bahsedilmiştir. Dördüncü bölümde Kadınhanı'nda öne çıkan sekiz adet özgün evin mimari özellikleri incelenmiştir. Beşinci bölümde ise girilemeyen veya teknik ölçüsü alınamayan örneklere yer verilmiştir. Altıncı bölümde incelenen evler doğrultusunda geleneksel Kadınhanı evlerinin mimari özellikleri plan, cephe, süsleme özellikleri ile yapım malzemesi ve tekniği bakımından değerlendirilmiştir. Yedinci bölümde ise bu değerlendirmeler ışığında sonuç ve öneriler sunulmuştur.
Eko-kentlerin tasarım ilkelerinin Manisa kenti için değerlendirilmesi

Günümüz dünyasında iklim değişikliğinin ve küresel ısınmanın sonuçlarının etkisi yavaş yavaş görülmektedir. Küresel ısınma problemlerinin iklim şartlarında ortaya çıkardığı kontrol edilemeyen değişikliklerin etkileri sadece çevreyle sınırlı kalmamaktadır. Bununla bağlı olarak doğal kaynakların tüketiminin hızlanması çevre sorunlarının artarak, insanların gelecek kaygısı taşımalarına neden olmaktadır. Bunun sonucunda insanlar tüm dikkatini doğaya vererek, doğanın korunması için çalışmalar yapmaya başlamışlardır. Böylece günümüzde sürdürülebilirlik kavramının gelişerek ortaya çıkmasına neden olmuştur ve bu kavram giderek önem kazanmaya başlamıştır. Doğal çevrenin bozulmasında başta gelen faktörlerden biri de yapılan bilinçsizce kullanımlardır. Ayrıca hızlı kentleşme de bu bilinçsizce kullanımların etkisini arttırmaktadır. Geleneksel kent planlama kavramının bu hızlı tüketim olgusunun yarattığı tahribata karşı sunduğu çözümler pek etkili olamamaktadır. Bundan dolayı son yıllarda oldukça artan ve kaynakların sürdürülebilirliğini esas alan bir planlama yöntemi gündeme gelmiştir. Ekolojik planlama; insan ile çevre arasındaki etkileşimlerin minimum seviyede olduğu, doğayla iç içe bir yaşam geleneği sunmaktadır. Bu tez çalışmasında dünya üzerinde var olan eko-kentler ve Avrupa'da yılın ödülüne layık görülmüş eko-kentler ve yeşil başkentler ve bu yeşil başkentlerin ekolojik planlama ilkeleri incelenmiştir. İncelenmiş olan bu kriterler Manisa kenti için değerlendirilmiştir. Manisa kenti için mevcut durumlar ortaya koyularak, Manisa kentinin eko-kent olma yolunda kriterlere bağlı olarak olumlu ve olumsuz yönleri esas alınarak çözüm önerileri getirilmiştir.
Hafif prefabrike sistemlerle afet sonrası acil konut üretiminde malzeme seçimi ve yapı fiziği sorunları

Bu tezin amacı özellikle afet sonrası acil yerleşim çözümlerinden olan hafif prefabrike konutların insan konforu ve sağlığı açısından daha iyi dizaynlanmalan ve üretilmeleridir. Tezin hazırlanmasında izlenen yöntem öncelikle bizim için acı ama gerçek bir laboratuvar olan 1999 deprem bölgelerinin yerinde araştırılması, hafif prefabrike konutlarda yaşayanların sorunlarının tespit edilmesidir. Diğer yandan hafif prefabrike konut sistemleriyle ilgili yerli ve yabancı kitap, dergi, basın, internet bilgilerinden istifade edilmiştir. Ayrıca ülke içindeki bu konuda üretim yapan firmalar yerlerinde ziyaret edilerek fabrikaları gezilmiş ve diğer bilgilendirme araçlarından yararlanılarak bu sektör ve teknoloji hakkında bilgi ve belge toplanmıştır. Bu araştırmalar sonucu elde ettiğimiz bulgular genel anlamda doğru teknoloji, rasyonel kaynak kullanımı, kalifiye eleman, hızlı üretim, uygun tasarım vb. etrafında yoğunlaşmıştır. Sonuç olarak özellikle nüfusun hızla arttığı ve deprem gibi doğal afetlerin büyük tahribatların olduğu ülkemizde çok katlı yapıdan az katlı yapıya kaçıldığı da göz önüne alındığında yeni yerleşim bölgelerinin, kırsal konutların, tatil köylerinin ve doğal afetler sonucu ortaya çıkan konut ihtiyacının hafif prefabrike konut sistemleriyle karşılanabileceği vurgulanmaya çalışılmıştır.
Assessment of carbon dioxide transmission through porous building materials in relation to indoor air quality

Gözenekli yapı malzemelerinin, iç ortam hava kalitesini iyileştirmek üzere nefes alma özelliklerinin yeterliliği hakkında yeterli bilgi bulunmamaktadır. Dolayısıyla, nefes alan gözenekli yapı malzemelerinin gaz difüzyon özellikleri ve bu özelliklerin iç ortam hava kalitesiyle olan ilişkisinin araştırılması gerekmektedir. Bu bağlamda, yüksek nefes alırlıklarıyla bilinen geleneksel yapı malzemesi olan kerpiç ve günümüz yapı malzemesi olan gazbeton üzerinde kapsamlı bir inceleme yapılmıştır. Bu malzemelerin hava geçirimlilik özellikleri, su buharı ve CO2 difüzyon karakteristikleri bakımından incelenmiştir. İç ortamdan dış ortama gözenekli malzeme içinden gaz difüzyonunu/iletimini gösteren, tek odacıklı ve çift odacıklı deney düzeneklerinden oluşan pratik bir test metodu geliştirilmiştir. CO2 yoğunluğunun belirli seviyelerin üzerine çıkması, iç ortam hava kalitesini olumsuz yönde etkilediği bilindiğinden, izleme gazı olarak CO2 kullanılmıştır. Sonuçlar göstermiştir ki, tek odacıklı test düzeneğinin, CO2 difüzyon hızını tespit etmek için kullanılabilirken, çift odacıklı test düzeneği, malzemenin izleme gazıyla etkileşime girip girmediğini belirlemek üzere kullanılması şarttır. Bu bilgiler izleme gazının ne kadar miktarda malzeme içinde tutulduğunu açıklığa kavuşturmak üzere çok önemlidir. Test edilen malzemenin CO2 ile etkileşime girdiği durumlarda, tek odacıklı deneyden elde edilen verilerle hesaplanan CO2 difüzyon hızı yanıltıcıdır. Yüksek oranda gözenekliliğe ve su buharı geçirimliliğine sahip, hafif malzemeler olan kerpiç ve gazbetonun, CO2 geçirimlilik özellikleri bakımından birbirinden oldukça farklı oldukları gözlenmiştir. Taşıyıcı kerpiç bloklar, kendi içinden geçişine izin verdiğinden daha fazla CO2'i içinde tutan taşıyıcı ve dolgu amaçlı kullanılan gazbeton çeşitlerinden daha fazla CO2 geçirimlidir. Bununla birlikte, malzemelerin su buharı ve CO2 geçirimlilikleri arasında tutarlı bir korelasyona rastlanmamıştır.
İstanbul Adaları'nın sosyal ve fiziksel gelişiminin analizi ile fiziksel çevrenin değerlendirilmesine ilişkin sistematik bir yaklaşım

İstanbul Adaları doğal çevre zenginliklerinin yanı sıra; genel olarak 19. yy.'ın 2. yarısı ile 20. yy.'ın başlarında yapılmış binalardan oluşan özgün bir yapay çevreye sahiptirler. Günümüzde, yaşanan demografik, ekonomik ve fiziksel sorunlardan dolayı, gerek doğal çevre zenginlikleri, gerekse özgün mimari oluşumlar, bir bir zarar görerek yok olmaktadırlar. Bu tezin amacı, Adalar'daki özgün fiziksel çevre oluşumlarının korunması ve değerlendirilmesi için izlenilmesi gereken yöntemin belirlenmesidir. Bu doğrultuda yapılan çalışmada: 1. Bölüm olan Girişte, sorun ortaya konmuş, tezin amacı, kapsamı ve kullanılan yöntem belirtilmiştir. 2. Bölümde, var olan literatür bilgileri taranarak Adalar'ın genel olarak coğrafya, tarihçe, demografik yapı ve ulaşım olanakları belirtilmiştir. 3. Bölümde meskun olan İstanbul Adalar' inin her birinin tarihsel süreç içinde sosyal gelişimi ile fiziksel gelişimi, paralel olarak ele alınıp incelenerek, günümüzde Adalar' m karakterini belirleyen özgün yerleşim dokusunun oluşumuna etki eden sosyal, ekonomik ve fiziksel koşullar ortaya konmuştur. 4. Bölümde İstanbul Adalar'inda fiziksel çevrenin analizi yapılarak, doğal çevre zenginlikleri ile yapay çevre incelenmiştir. Doğal çevrede, mevcut çam ormanları, kıyılar ve yeşil alanlar ile buradaki özgün doğal çevre zenginlikleri ele alınmıştır. Yapay çevrede ise, özgün yerleşim dokusu ile bunu oluşturan sokaklar, meydanlar ve buradaki tarihi belge niteliği taşıyan binaların dış cephe yüzeyleri analiz edilmiştir. Özgün yerleşim dokusunu oluşturan sokak ve meydanlar; siluet perspektif, vaziyet planı ve kesitlerle tespit edilmişlerdir. Çalışmada incelenen tarihi binalar ise oluşturulan envanterde, ayrıntılı perspektif, cephe görünüşü ve vaziyet planı ile kaydedilmişlerdir. 5. Bölümde İstanbul Adalar'ının sosyal ve fiziksel gelişiminde yaşanan sorunlar, kaynaklarına inilerek ayrıntılı olarak ele alınmışlardır. Sonuç ve Öneriler Bölümünde ise tezin amacı doğrultusunda varılan sonuç ve öneriler yer almaktadır.
Amasya'nın Türk devri şehir dokusu ve yapılarının analiz ve değerlendirilmesi (2 cilt)

Kentlerrnıizin barındırdığı belirli Tarihi devirlerin sosyal, ekonomik, mimari v. b. özellMerini simgeleyen kültür varlıkları kentleşme neticesinde hızla yok olmaktadır. Yeniden oluşturulması olanaksız olan bu değerlerin belgelenmesi ve değerlendirilmesi mimarlık, şehircilik, restorasyon, sanat tarihi ve onarım - yenileme çalışmaları için önemli bir kaynak olacak ve pek çok bilinmeyenin çözümüne ışık tutacaktır. Bu bağlamda, bu tür çalışmalara yol gösterici bir şablon olabilmesi amacıyla bu bozulmanın süregeldiği Amasya'da, Türk Devri Şehir Dokusu ve Yapılan monografik bir çalışma modeli ile analiz edilerek kent ve yapıların bugünkü durumları harita ve rölövelerle tespit edilmiş, otantik kaynaklardan da yararlanılarak restitüsyon değerlendirmeleri yapılmıştır. Sonuçta, Amasya yapılan sınıflandınlarak kent ile birlikte Amasya'ya has değerler ortaya konmuştur.
Yapı yaşam döngüsünde sürdürülebilir yapı değerlendirme sistemlerinin karşılaştırılması

Sanayi devrimi ile hızla artan üretim, gelişen teknoloji, nüfus artışı ve tüketim ağırlıklı yaşam biçimi Dünya üzerinde küresel ısınma, iklim değişikliği, çevre kirliliği ve doğal kaynakların hızla azalması gibi geleceğimizi ciddi anlamda etkileyen sorunların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Çevreye verilen tüm bu zarardan büyük oranda da yapı endüstrisinin sorumlu olduğu araştırmalar neticesinde görülmektedir. Çevreye verilen zararları en aza indirgeyebilmek için yapı endüstrisinin ve kullanıcılarının bilinçlendirilerek, sürdürülebilirlik kavramı üzerinde farkındalık kurulması ve sürdürülebilirlikle ilgili ölçütlerin uygulamaya konması gerekmektedir. Yeşil bina, sürdürülebilirlik ve ekolojik mimarlık gibi iç içe geçen kalıplaşmış kavramlar gün geçtikçe bir moda unsuru ve pazarlama aracı halini almıştır. Sürdürülebilir yapı değerlendirme sistemleri sürdürülebilirlik ölçütlerini uygulamaya koyabilmek adına yol gösterici ve teşvik edici niteliktedirler. Ancak bu değerlendirme sistemlerinin uygulamaya yönelik bir takım sorunları mevcuttur. Bu nedenle, tez çalışmasında, yapı yaşam döngüsünde sürdürülebilir yapı değerlendirme sistemleri incelenerek sistemlerin sürdürülebilirlik ölçütlerini nasıl ele aldığı gözlemlenmiş ve karşılaştırılmıştır. Tez çalışması kapsamında giriş bölümünde; literatür özeti, tezin amacı ve hipotez hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde; mimarlıkta sürdürülebilirlik 'Yeşil Bina', 'Ekolojik Tasarım' ve 'Yeşil Gösterme' kavramları üzerinden incelenerek değerlendirilmiştir. Kavramların genel bir tanımı yapıldıktan sonra sürdürülebilir yapı tasarım sürecinde yaşam döngüsü tasarımı, bütüleşik tasarım süreci ve sürdürülebilirlik ölçütleri bu bölümde detaylıca incelenmiştir. Tez kapsamında sürdürülebilir yapı tasarım sürecinde sayısal teknolojilerin rolü de inceleme altına alınmıştır. Tezin üçüncü bölümünde; yapılarda sürdürülebilirlik ölçütlerinin belirlenmesi ve doğru uygulanabilmesi amacıyla ortaya çıkan sürdürülebilir yapı değerlendirme sistemlerinden dünyada yaygın olarak kullanılan altı yöntem araştırılmıştır. Bu sistemler literatürde de en çok vurgulanan BREEAM, LEED, DGNB, CASBEE, SBTool ve Green Star olarak seçilmiştir. Sürdürülebilirlik ölçütleri, yapı kategorileri ve sertifika dereceleri açısından incelenen sistemlerin karşılaştırmaları yapılmıştır. Daha sonra Türkiye'de bu sistemlerin kullanımı ve Türkiye'de konutlar için yayınlanan ÇEDBİK-Konut Sertifikası incelenmiştir. Bölüm sonunda ise; örnek projeler üzerinden sistemlerin kullanımları araştırılmıştır. Dördüncü bölümde; Türkiye için veriler üzerinden değerlendirmeler ve öneriler sunulmuştur. İncelenen sistemlerden elde edilen bilgiler ışığında Türkiye için yapı yaşam döngüsünde sürdürülebilirlik ölçütleri çizelgeleri çıkarılmıştır. Tezin sonuç bölümünde; Türkiye'de uygulanan sürdürülebilir yapı değerlendirme sistemleri ve yeşil bina sektörü ile ilgili eleştiri ve öneriler yansıtılmaya çalışılmıştır. Tezde yer alan tüm çalışmalar değerlendirilerek sonuçlar çıkarılmıştır.
Türkiye'de başarılı inşaat projeleri için bir kurumsal yapılanma modeli

Tez çalışmasında Türkiye'de başarılı inşaat projeleri gerçekleştirmek amacıyla bir kurumsal yapılanma modeli geliştirilmiştir. İnşaat proje sürecine doğrudan katkısı olan sistemler ve bu sistemleri tasarlayan kurumsal yapı, modelin ana bileşenleri olarak yapılandırılmıştır. Buna göre inşaat sınıflandırma sistemleri, standart inşaat dokümanları, uygulama araçları ve kılavuzlar, yönetmelikler ve standartlar ve meslekler ve eğitim sistem bileşenleri olarak tanımlanmıştır. Kurumsal yapı kapsamında ise şartname ve doküman kuruluşları, yönetmelik ve standart kuruluşları, mesleklerle ilgili kuruluşlar ve diğer kuruluşlar incelenmiştir. Çalışmada öncelikle ABD, İngiltere ve Kanada'da mevcut sistemler ve kurumsal yapı araştırılmış ve Türkiye'deki mevcut durum bu örnekler doğrultusunda karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu doğrultuda, Türkiye'de nicelik olarak eksik ve nitelik olarak yetersiz sistemler ve kurumlar belirlenmiştir. Bu eksikliklerin ve yetersizliklerin proje üretim sürecinde ortaya çıkardığı problemler ve bu problemlerin projelerin başarısına olan etkileri vurgulanmıştır. Bu tespitler doğrultusunda Türkiye için kurumsal yapılanma modeli; sistem, format ve dokümantasyona ilişkin yapılanma, yönetmelik ve standartlara ilişkin yapılanma, mesleklere ilişkin yapılanma ve diğer sistemlere ilişkin yapılanma olmak üzere dört temel grupta kurgulanmıştır. Modelde her bir grupta yer alan kuruluşlar için öncelikle temel işlevler tanımlanmıştır. Daha sonra kuruluş yapılanmaları; kuruluş amaçları ve misyonu, kurumsal işlevleri, organizasyonel yapı ve bu konulara yönelik öneriler doğrultusunda açıklanmıştır.