Yiyecek içecek departmanı atmosferinin çalışanların iş performansı üzerine etkisi

Günümüzde yaşanan yoğun rekabet ve ekonomik koşullar işletmeleri üretim araçlarını etkin kullanmaya itmektedir. İşletmelerinin ekonomik amaçlarına ulaşabilmeleri için çalışanların, kendilerinden beklenen verimi göstermeleri gerekmektedir. Bir hizmet sektörü olan turizmde, insan kaynakları işletme amaçlarına ulaşmada önemli bir etkiye sahiptir. İşlerin istenilen kalitede ve zamanda bitirilmesi çalışanların verimliliğinin göstergesidir. Çalışanların verimliliğinin arttırılması da iş yerinde uygun çalışma koşullarının oluşturulmasına bağlıdır. Otel işletmelerinin, yiyecek içecek departmanında çalışan personel, çalıştıkları ortamın atmosferinden olumlu veya olumsuz etkilenebilmektedir. Gerek fiziksel unsurlar olan; çalıştıkları ortamın ısı, aydınlatma, zemin, düzen, koku, renk, müzik gibi unsurları; gerekse sosyal unsurlar olan çalışma arkadaşları ve yöneticileri çalışanların iş performansları üzerinde etkiye sahiptir. Bu unsurların, çalışanların iş performansını olumlu yönde etkileyebilmesi adına otel işletmelerinin gerekli koşulları sağlaması, işletmelerin hedeflerine ulaşmasında da etkili olacaktır. Bu çalışmanın amacı; otel işletmelerinin yiyecek içecek departmanındaki atmosferin, bir başka deyişle fiziksel ve sosyal unsurların, çalışanların iş performansını ne doğrultuda etkilediğini ölçmektir. Literatür taramasından elde edilen bilgiler doğrultusunda bir anket formu geliştirilmiştir. Araştırmada, 2017 yılının Mayıs-Eylül aylarında Muğla ilinin Marmaris ilçesinde bulunan beş yıldızlı konaklama işletmelerinin yiyecek içecek departmanında çalışan 313 otel personelinden toplanan verilerin analizi SPSS programı ile yapılmıştır. Bu analizler içerisinde araştırma ölçeklerinin güvenilirliğini test etmek üzere güvenilirlik analizi yapılmıştır. Veri setinin faktör analizi için uygunluğunu değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilen Bartlett ve Kaiser-Meyer-Olkin testleri sonucunda veri setinin faktör analizi için uygun olduğu görülmüştür. Gerçekleştirilen faktör analizi sonucunda; 'iş performansı' tek faktör ve iş performansını etkilediği değerlendirilen 'renk, koku, müzik, ısı, aydınlatma, zemin, düzen ve çalışma ortamı ' olmak üzere toplam sekiz faktörün oluştuğu görülmüştür. Araştırmanın amacına yönelik değişkenlerin boyutları arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda, atmosfer boyutları ile iş performansı boyutu arasında pozitif yönlü orta, zayıf ve çok zayıf düzeyde ilişkiler olduğu saptanmıştır. Araştırma hipotezlerini test etmek amacıyla regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Yapılan regresyon analizleri sonucunda 'renk, müzik, zemin, düzen, çalışma ortamı '' faktörlerinin tek boyuttan oluşan ve bağımlı değişken olan iş performansı faktörünü anlamlı bir şekilde etkilediği görülmüştür. Diğer yandan, 'aydınlatma, koku ve ısı'' faktörlerinin tek boyuttan oluşan ve bağımlı değişken olan iş performansı faktörünü anlamlı bir şekilde etkilemediği tespit edilmiştir. Bu çalışma yiyecek içecek departmanındaki atmosferin çalışanların iş performansını ölçen ilk araştırma olması nedeniyle özgün bir çalışmadır.