Avrupa Topluluğu'nun ileri teknoloji ve yapısal değişim ağırlıklı sanayi politikası ve Türk sanayinin bu politikaya uyumu

Avrupa Topluluğunun sanayi ve teknoloji politikasındaki ana hedefi, ileri teknolojilerde oldukça önde bulunan ve birer 'enformasyon toplumu' durumuna gelen A. B. D. ve Japonya ile arasındaki teknolojik açığı kapatmak, dünya pazarlarında rekabet gücünü arttırmak ve iç pazarda bu ülkelerin teknolojik üstünlüklerine bağımlı kalmamaktır. Bunu başarmak içinde, Topluluğun üye ülkeleri, ekonomik ve teknolojik olanaklarını birleştirerek, Araştırma + Geliştirme faaliyetlerine ağırlık vererek, ortak bir sanayi ve teknoloji politikası benimsemişler ve uygulamaya başlamışlardır. Avrupa Topluluğu, sanayisini üç ana sektör içinde ele alıp, sanayileşme politikasını, bu sektörlere, ortak sanayi stratejisi tespit ederek uygulamaya başlamıştır. İleri teknoloji destekli modern sanayi sektörü - Geleneksel sanayi sektörü - Küçük ve Orta Büyüklükteki sanayi işletmeleri Topluluk ülkeleri arasında ortak bir sanayi politikası saptama çalışmaları 197Q yılında başlamış ve Komisyon, Topluluk sanayi işletmelerine uygulanan hukuki mevzuat, vergi, sosyal güvenlik ve ekonomi politikası ile ilgili farklı uygulamaları ortadan kaldırarak, A. B. D. ve Japon işletmeleriyle boy ölçüşebilecek Avrupa işletmelerinin kurulmasını teşvik için plan hazırlamıştır. Bakanlar Konseyince onaylanan Topluluğun ortak sanayi politikasının oluşturulması bakımından öncelik taşıyan konular şöyle sıralanmıştır : - İmalat ve gıda sanayii mamullerinin ticaretinde karşılaşılan teknik engellerin kaldırılması, - Kamu alımlarına tüm Topluluk işletmelerinin katılabilmesi. - Sanayi dallarında karşılaşılan sorunların çözümlenmesi. - Şirket kanunlarının harmonizasyonu. - Sağlıklı rekabet ve sınai yatırımları teşvik etmek. - Küçük ve Orta boy Sanayi işletmelerine öncelik tanımak. - Bilimsel ve teknolojik araştırmaları teşvik etmek, - Diğer dünya ülkeleri ile işbirliğini geliştirmek. Bu nedenle sanayileşme politikasında modern üretim yöntemlerinin ve piyasa taleplerine cevap verecek yeni sanayi ürünlerinin geliştirilebilmesi için büyük Avrupa firmalarının, araştırma kurumlarının ve üniversitelerin işbirliği yapmasına ve bunların faaliyetlerinin koordine edilmesine birinci öncelik verilmiştir. Havacılık, bilgisayar, uzay ve telekomünikasyon sanayileri gibi. modern sanayi dallarında faaliyet gösteren şirketler birleşerek, büyük ölçekli üretim birimlerinin kurulması teşvik edilecek ve bu sahalarda A. B. D. ve Japonya şirketleri ile dünya piyasalarında rekabet edebileceklerdir. Tekstil, demir-çelik, petro-kimya, gemi yapımı gibi geleneksel sanayi dallarının desteklenmesi, korunması ve geliştirilmesi Avrupa Topluluğu ekonomisinde uygulanan sanayi politikalarının ikinci ana unsurunu teşkil etmektedir. Avrupa Topluluğuna üye ülkelerin büyüme hızlarının yavaşlaması ve yeni sanayileşmekte olan ülkelerin gerek dünya piyasalarında ve gerekse Avrupa piyasalarında yarattığı güçlü rekabet nedenleri ile geleneksel sanayi dalları bir gerileme sürecine girmiş ve önemli ölçüde bir atıl kapasite ortaya çıkmıştır. Bölgesel ve yerel çerçevede küçük ve orta büyüklükteki sanayi işletmelerin gelişimine ve kurulmasına katkıda bulunmak, diğer t&raftan da bu kuruluşların büyük ölçekli işletmelerle olan ilişkilerini daha düzenli bir konuma kavuşturmak amacıyla, Topluluk Komisyonu 'işbirliği ağı' adı altında programlar oluşturmuştur. Sanayi, teknoloji, ticaret ve finans Avrupa'sının gelişimi, ulusal ve uluslararası düzeyde mesleki eğitim partönerliklerinin kurulması ile Araştırma + Geliştirme faaliyetlerinin ortak sanayi stratejisine uygun olarak ihtisas Avrupası' ile bütünleştirilmesine bağlıdır. Türkiye 1960'dan sonra hızlı bir sanayileşme süreci içine girmiş, 1980 yılına kadar ithal ikamesi özelliği taşıyan Türk sanayii bu tarihten sonra dış rekabete açılma amacıyla ihracata ağırlık vermiş ve yüksek gümrük duvarları indirilerek aşırı korumacılıkta liberalleşmeye gidilmiştir. Türk sanayinde bu ileriye gidiş, Avrupa Topluluğunun sanayi ve teknoloji politikasına uyumda tabi ki yeterli olmamakta ve bu farklılıktan doğan çeşitli sorunlar çözüm beklemektedir. Türkiye'nin Avrupa Topluluğuna tam üye olması, siyasi açıdan olduğu kadar sınai ve ticari açılardan da yararlı olacaktır. Tam üyelik, Türkiye'nin kendisine model olarak aldığı sistem içinde, siyasal ve ekonomik güç ile bütünleşmeye yönelik siyasal bir seçimdir. Bugün Avrupa Topluluğu içinde farklı ekonomik ve teknolojik güçlerin bir araya geldiğini görmekteyiz, Aynı şekilde, Avrupa Topluluğu ile Türkiye arasındaki sanayileşme farkı da Topluluk ile Türkiye'nin bütünleşmesine engel olmamalıdır. Avrupa Topluluğu, üye ülkeler arasındaki ekonomik ve teknolojik farklılıkları minimuma indirmek ve dengelemek üzere çeşitli destekler ve mali yardımlar öngörmektedir. Türkiye Avrupa Topluluğu ekonomisinde uygulanan sanayi politikalarını ve elde edilen sonuçları çok yakından izlemek ve çok iyi bir şekilde değerlendirmek zorundadır. Böylece Türkiye'de uygulanması gerekli sanayi politikaları daha etkili bir şekilde belirlenir ve hem de Türkiye'nin Avrupa Topluluğuna tam üye olabilmesinin şartları daha iyi anlaşılır. Böylece Toplulukla etkin görüşme ve müzakereler yapılabilir. Türkiye'nin Avrupa Topluluğuna tam üye olarak katılmasında, Topluluğun kendi sanayi ve teknoloji politikasındaki başarısının ve Türkiye'nin imalat sanayi'nin mukayeseli üstünlük alanlarını iyi değerlendirmesi ve geliştirmesinin rolü çok olacaktır. Türk sanayi bugün esas olarak tekstil, demir-çelik, petro-kimya, gıda gibi geleneksel sanayi dallarında Avrupa Topluluğu ekonomisi ile rekabet edecek durumdadır. Eğer Avrupa Topluluğu yapısall uyum tedbirlerini başarı ile uygulayabilir ve sanayisinin yapısında geleneksel sanayi dallarından yüksek teknolojiye dayanan, havacılık, uzay, bilgisayar, atom, bioteknoloji, telekomünikasyon gibi modern sanayi dallarına yönelik bir değişme başarabilirse, Türkiye'nin de bu yeni alanlarda. açılacak istihdam olanaklarından faydalanma ve geleneksel sanayi dallarında da Toplulukta oluşabilecek boşluğu doldurma imkanı doğacaktır. Türk tüketicisinin gelir düzeyinin artması ve devletin altyapı, tesislerini geliştirmesi ve modernizasyonu, Türkiye'nin piyasa gücünü arttıracak ve Avrupa Topluluğunda gelişecek modern sanayi sektörleri için önemli bir piyasa oluşturarak, Topluluğa tam üye olmasını kolaylaştıracak ve süresini kısaltacaktır.