turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Güzel sanatlar fakülteleri için çini anasanat dalı programlarındaki konservasyon ve restorasyon derslerine ilişkin öneriler

Ülkemizde bugün itibariyle Yüksek Öğretim Kurumuna bağlı devlet üniversiteleri bünyesinde, sayıları 21'i bulan Güzel Sanatlar Fakülteleri'nde Geleneksel Türk El Sanatları Bölümleri'nin sayısı 10'a ulaşmıştır. Halı-Kilim ve Eski Kumaş Desenleri, Tezhip ve Çini anasanat dallarından oluşan Geleneksel Türk El Sanatları eğitiminde, bu sanat dallarına ait ürünlerin geleneksel yöntemlerle üretimi ve koruma-onarım yoluyla gelecek kuşaklara aktarılması amaçlanmaktadır. Bugün birer kültürel miras olan geleneksel sanat ürünlerinin, ülkemizin sahip olduğu zengin kültür varlıkları arasında önemli bir yeri olduğu düşünüldüğünde; bu sanat ürünlerinin yok olmasının önlenmesi ve yaşatılmalarının sağlanması için Geleneksel Sanatlar Eğitimi'nin gerekliliği ve önemi bir kez daha kendini göstermektedir. Bu bağlamda, Geleneksel Türk El Sanatları Bölümleri'nin eğitim-öğretim programında konservasyon ve restorasyon derslerinin mutlaka yer alması, bu derslerin teorik ve pratik düzeyde bilimsel araştırma ve çalışmalara dayalı modern bir eğitim-öğretim ortamında verilebilmesi için gerekli alt yapı ve teknolojik donanımın sağlanmasına yönelik çalışmalar yapılmalıdır. Yukarıda belirtilen gereksinimler doğrultusunda oluşan bu araştırmanın amacı; eğitime devam eden çini anasanat dalları öğretim programlarında yer alan konservasyon ve restorasyon derslerinin adı, sayısı, amacı ve içeriği, konulan, bu derslerin işlenişinde kullanılan öğretim yöntem ve teknikleri, kullanılan öğretim araçlarına ilişkin durum saptaması yapmak ve önerilerde bulunmaktadır. 2002- 2003 eğitim-öğretim yılı itibariyle dört üniversitenin Güzel Sanatlar Fakültesi Geleneksel Türk El Sanatları Bölümü Çini anasanat dallarında eğitime devam edildiği tespit edilmiştir. Bu dört üniversitenin Geleneksel Türk El Sanatları Bölüm Başkanları, Çini Anasanat Dallan öğretim elemanları ve konservasyon-restorasyon dersi alan öğrencileri ile Türkiye'de çini restorasyonu alanında çalışan özel ve resmi Müzelerin restorasyon laboratuarları/atölyelerinde çalışankonservatörler, araştırmamızın 'evreni'ni oluşturmaktadır. Çini restorasyonu alanında çalışma yapan sınırlı sayıdaki bu özel ve resmi Müzelerden üç restorasyon laboratuarı araştırmanın 'örneklem'i olarak seçilmiştir. Araştırma yöntemi olarak 'survey yöntemi', veri toplama aracı olarak 'anket ve görüşme teknikleri' kullanılmıştır. Araştırmanın verileri istatistik yöntemlerle değerlendirilerek yorumları yapılmış ve bu verilerden elde edilen bulgular doğrultusunda, çini anasanat dalları programlarındaki konservasyon-restorasyon derslerine ilişkin önerilerde bulunulmuştur. Araştırmanın bulguları, eğitime devam eden dört çini anasanat dalı içerisinde, Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi bünyesindeki çini anasanat dalı ders programında yer alan konservasyon-restorasyon derslerinin; ad, sayı, kredi ve sınıflara göre dağılım açısından örnek alınacak durumda olduğunu göstermiştir. Araştırmanın önerileri, örnek gösterilen bu çini anasanat dalı programında yer alan dersler doğrultusunda yapılmıştır. vı
Derilerde farklı yüzey etkilerinin elde edilme yöntemleri

İlk çağlardan bu yana deri işçiliği kendini farklı alanlarda göstermiştir. Örneğin; çanta, cüzdan, kemer, koşum takımı ve giyim gibi birçok üründe deri kullanılmıştır. Deri Anadolu'da 15 yy.'dan bu yana sürdürülen bir zanaat aracı iken; günümüzde moda dünyasının dönüşümü ile bugünkü en önemli sektörlerden biri halini almıştır. Zamanla teknolojinin ilerlemesi ve modanın özgün işler üretmesi ile deri kullanımı da çok farklı noktalara gelmiştir. Deri üzerine uygulanabilecek fiziksel, kimyasal ve el ile müdahalelerle deriye farklı boyut kazandırılabileceği fikrinden yola çıkarak; Deri de farklı yüzey etkilerinin elde edilme yöntemlerini inceledim. Bunları geniş kapsamlı ve sonra yapılacak araştırmalara kaynak olabilmesi için geniş bir perspektifte ele alarak incelenmiştir. İlk Bölümde; Derinin tanımı ve yapısını inceleyerek derinin fiziksel ve kimyasal yapısı ele alınmış ve derinin tarihçesine ön bir giriş yapılmıştır. İkinci Bölümde; Derinin tarihsel süreç içerisindeki yeri ve gelişimi incelenmiş ve alt başlıklarda; eskiçağda dericilik, ilk tabakhane ve ilk sepileme formülüne yer verilmiştir. Diğer başlıklarda ilkçağda dericilik Osmanlı Dönemi ve Türkiye'de dericilik konusu işlenmiştir. Üçüncü Bölümde; Ham derinin mamul hale getirilmesi ve işlenti basamakları anlatılarak derinin ürün haline getirilmesi konusuna girilmeye çalışılmıştır. Dördüncü Bölümde; İşlenti basamaklarından sonra derinin bitiş işlemleri ve bu bitiş işlemlerinin türlerine değinilerek derinin kimyasal maddelerle son halini alması konusuna değinilmiştir. Kendi içerisinde üç başlık altında toplanmıştır. Bunlar; Bağlayıcı Maddelerle Finisaj Tekniği, Teknik ve Mekanik İşlemlerle Finisaj Tekniği ve Elde Edilen Görünüme Göre Finisaj Tekniğidir. Beşinci Bölümde; Deri yüzeylerde süsleme tekniklerinin fiziksel yollarla uygulama tekniklerine değinilmiştir. Altıncı Bölümde; Deri yüzeylerde fiziksel yöntemlerle uygulanan yüzey süsleme tekniklerinde kullanılan aletlere yer verilmiştir. Son Bölümde ise; Fiziksel ve Kimyasal özellik kazandırılmış derilerin kullanım alanlarına göre sınıflandırılması konusuna değinilmiştir.
Kahramanmaraş geleneksel giyim kuşamında görülen kadın tepelikleri, başlıkları ve fesler

Araştırmanın amacı, geçmişşten günümüze Türk kültüründe önemli bir yer tutan kadın başlıkları ve baş bağlama biçimlerinin incelenmesidir. Hem Kahramanmaraş ilinde ve il müzesinde bulunan kadın başlıklarının hem de günümüzde bulunan başlık örneklerinin model, teknik ve yöresel özelliklerinin belgelenip yazılı hale getirilerek ortaya konmasıdır. Başlıklar, ait oldukları toplumlarla ilgili birçok bilgi verir. Günümüzde kadın başlıkları ve baş bağlama biçimleri eski değerini yitirse de, bazı yörelerimizde hala varlığını az da olsa sürdürdüğü görülmektedir. Bu noktadan hareketle yapılan çalışmada Kahramanmaraş ilinde geleneksel giyim kuşam ve giyimin en önemli unsuru olan başlıkların yapısall ve teknik analizleri sonucunda eksikliklerin olduğu tespit edilmiş, dolaysıyla bu konuda bir kaynak oluşturulması hedeflenmiştir. Kahramanmaraş ili gelenek ve görenekleri araştırılarak, yerel giysilerde başa takılanlar hakkında bilgiler toplanmıştır. Araştırma dört bölümden meydana gelmekte olup birinci bölümde geleneksel giyim kuşam tarihi hakkında genel bilgilere yer verilmiştir. İkinci bölümde ise geleneksel kadın giyiminde başlıklar ve başlık tarihi yer almaktadır Üçüncü bölümde Kahramanmaraş ili geleneksel giysileri ve başlıkları yer almakta, dördüncü ve son bölümde ise il müzesinde bulunan başlık örnekleri değerlendirilerek çalışma tamamlanmıştır.
Malatya ili düz dokumalarının motif ve kompozisyon özelliklerinin incelenmesi

Araştırmanın amacı; Malatya İlinde bulunan düz dokumaların motif ve kompozisyon özelliklerini incelemek, belgelemek ve bilimsel bir doküman hazırlamaktır. Yöntem olarak tarama yöntemi kullanılmış, Malatya İl merkezinde bulunan düz dokumalar araştırmanın evrenini temsil etmiştir. Örneklem olarak il merkezinde bulunan, çeşitli kurum ve iş yerlerinde bulunan farklı özellikteki 70 düz dokuma ürün tesadüfi olarak seçilmiştir. Konuyla ilgili çeşitli kütüphanelerden literatür taraması yapılıp bilgiler toplanmıştır. Örneklem olarak alınan ürünlerin incelenmesi için renk, boyutlar, teknik, motif, kompozisyon özelliklerini yansıtan bilgi formu hazırlanmıştır. Her bir ürün için bilgi formundaki özellikler incelenmiş ve ürünlerin fotoğrafları çekilmiştir. Bilgi formlarındaki elde edilen her bir özellikle ilgili değerlendirme yapılarak tablolar çıkarılmış, tabloların yorumları yapılmıştır. Tüm elde edilen veriler doğrultusunda şu sonuçlar elde edilmiştir. Malatya İli düz dokumalarının çoğunluğunun 20. yüzyılın ikinci yarısında dokunduğu, desen ipliğinde tamamen yün iplik, atkı ve çözgüde yünün yanında pamuk ipliğinin de kullanıldığı tespit edilmiştir. Düz dokumada en fazla kilim tekniği görülmüştür. Dokumalarda ürün türleri içerisinde yolluk, yaygı ve heybe kullanılmıştır. Çeşitli boyutlarda yapılan düz dokumalarda yaygıda, yollukta, heybede vb. birbirinden farklı pek çok boyutlar tespit edilmiştir. Malatya İli düz dokumalarında kırmızı, siyah, sarı, krem rengi, turuncu, beyaz, yeşil renkleri yoğun kullanılmıştır. İncelenen örneklerde, tarak, kurtağzı, bereket, elibelinde, akrep, pıtrak göz ve yıldız motifleri yoğun kullanılmıştır. Hayat ağacı, pençe, çarkıfelek, insan, çiçek, goraf, kuş motiflerine de rastlanmaktadır. Birbirinden farklı tekniklere sahip Malatya İli düz dokuma örneklerinde en fazla yatay kompozisyonun kullanıldığı tespit edilmiştir. İkinci olarak dikey kompozisyonun tercih edildiği dokumalarda verev, serpme, mihraplı kompozisyonlar işlenmiştir. Birbirinden değerli zengin içerik yüklü düz dokumalar doğal boyalar ile boyanmış ve çeşitli ihtiyaçları karşılamak üzere farklı türlerde sunulmuştur. Günümüzde Malatya İlinde sadece koleksiyoner ve satış mağazalarında kalan düz dokumacılığın yeniden canlandırılması için çeşitli çalışmaların yapılması gerekmektedir.
Halk eğitimi merkezleri nakış kurslarında iş etkinlikleri ve öğretmenlerin iş yerlerinde karşılaştıkları sorunlar ile iş doyumları arasındaki ilişkiler

Bu araştırmanın amacı, Karabük ilinde halk eğitimi merkezleri nakış kurslarındaki iş etkinlikleri ve öğretmenlerin iş yerlerinde karşılaştıkları sorunlar ile iş doyumları arasındaki ilişkileri incelenmektir. Araştırmanın evrenini, Karabük ili merkez ve ilçelerdeki halk eğitim merkezlerinde görev yapan nakış öğretmenleri ve usta öğreticileri oluşturmaktadır. Araştırma konusu için yapılmış olan araştırmalar incelenmiştir. İlgili araştırmalar bölümünde, halk eğitimi merkezlerinde kurslar nelerdir, nasıl açılır, kurslarda kimler görevlendirilir, nakış kurslarında iş etkinlikleri nelerdir, iş doyumu gibi konularda bilgiler sunulmuştur. Araştırmada kullanılan anket için, nakış öğretmenlerine sorular sorulmuştur. Verilen cevaplar doğrultusunda anket soruları hazırlanmıştır. Anket, bir grup nakış öğretmenine uygulanarak anketin güvenirliği ölçülmüştür. Gerekli düzeltmeler yapıldıktan sonra anket, evreni oluşturan öğretmenlere ve usta öğreticilere uygulanmıştır. Çalışma, betimsel bir araştırmadır. Araştırmaya konu olan olay bireyler kendi koşulları içinde ve olduğu gibi tanımlanmaya çalışılmıştır. Öğretmenleri herhangi bir şekilde etkileme ve değiştirme çabası gösterilmemiştir. Araştırmada Hackman ve Oldmann tarafından geliştirilen iş doyum ölçeği uygulanmıştır. Ölçek 14 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin güvenirlik çalışması, test tekrar test yöntemiyle yapılmış, iki uygulamanın puan ortalamalarının birbirine çok yakın olması güvenirliğin göstergesi olarak kabul edilmiştir. Toplam 50 nakış öğretmenine anket ve ölçek uygulanmış, elde edilen verilerin yüzdesel değerleri elde edilmiştir. Anket ve iş doyum ölçeği ile ulaşılan bilgiler, bulgular ve yorum kısmında değerlendirilmiştir. Sonuç bölümünde ise sorunlarla ilgili öneriler sunulmuştur.. Araştırmada bireylere uygulanan anket ve iş doyum ölçeğinin birer örneği ekler bölümde sunulmuştur.
Paris Bibliotheque Nationale'deki resimli Makamat yazmaları

Arap edebiyatının şaheserlerinden biri olan Makamat-ı Hariri, 1054- 1122 yılları arasında Basra'da yaşayan, ipekçilikle uğraşan ve ipekçilikle uğraştığından kendisine Hariri lakabı takılan Ebu Muhammed el-Kasım ibn Ali ibni Muhammed ibni Osman tarafından yazılmıştır. Hariri, elli makameden oluşan Makamat adlı eserinde toplumdaki çelişki ve çarpıklıklara dikkat çekmek maksadıyla hayali kahraman Ebu Zeyd es-Seruci'nin maceraları Haris b. Hemmam'ın dilinden akıcı bir üslupla anlatılmıştır. Ravi olarak tanıtılan Haris b. Hemmam dünyayı dolaşan bir bilge, eserin kahramanı rolündeki Ebu Zeyd es-Seruci ise dilenci kılığında kurnaz ve düzenbaz bir kişidir; güzel konuşarak insanları etkiler, amacına ulaşmak için her türlü yalanı söyler ve her hileye başvurur. Gittiği yerlerde Haris b. Hemmam ile karşılaşır, Haris onu söylediği yalanlardan ve çevirdiği dolaplardan dolayı ayıplar, o da Haris'ten kendisini bağışlamasını ister. Hariri bu iki kişiyi karşıt davranışların birer simgesi olarak seçmiş, okuyucuya içinde yaşadığı toplumun iç yüzünü anlatmak istemiştir. Bu bakımdan eser devrinin siyasi, iktisadi ve fikri durumunu belirttiği için büyük bir değer taşımaktadır. İlk dönem resimli el yazmalarından olan Makamat'ın 13. yüzyıldan gelen beş resimli nüshası bilinmektedir. Bunların üçü Paris'te Bibliotheque Nationale'de bulunmaktadır. (Bibl. Nat. Arabe 3929, 6094, 5847). Diğerleri Leningrad'taki Asya İlimler Akademisindeki (no. 23) yazması ile İstanbul'da Süleymaniye kitaplığındaki (Esad Efendi 2916) Makamat'tır. Tez konusu olan, BNF'de bulunan 5847 numaralı Makamat yazmasında 99 tane, 6094 numaralı yazmada 39 tane, 3929 numaralı Makamat yazmasında ise 77 tane minyatür bulunmaktadır. Süleymaniye, Esad Efendi, No. 2916 numaralı Makamat yazmasında ise 56 minyatür bulunmaktadır. Bu yazmalardan BNF'de bulunan 5847 numaralı Schefer Hariri'si 1237 tarihini taşır. 6094 numaralı yazma ise 1222 tarihini taşırken 3929 numaralı yazma tarihsizdir. Süleymaniye, Esad Efendi, No. 2916 numaralı yazmada ise, kompozisyonlarda görülen bazı düzensizlikler bu eserin bir olasılıkla 1250 civarında yapılmış bir kopya olduğu fikrini vermekedir. Bu yazmalardan 5847 numaralı yazma minyatürlerin işlenişi bakımından ayrıntılıdır ve dönemindeki insan tiplerini yansıtır. 6094 numaralı Makamat yazmasında ise mimari basit ve çizgiselken tipler Bizans ve Hıristiyan yazmalarındaki tiplere benzemektedir. 3929 numaralı yazmada ise tipler Karagöz ve Hacivat'taki gibi kuklamsı tiplerdir. Süleymaniye, Esad Efendi, No. 2916 numaralı yazmada ise figür kompozisyonu ve mimari, 5847 numaralı Makamat yazmasına benzemektedir. Ancak bu yazmada yer alan figürlerin yüzleri tahrip edilmiştir. Bu tarz bir tahribat tasvir düşmanlığının olduğu yıllarda ve daha sonrasında yapılmış olabilir. Bu yazmalarda yer alan minyatürler günlük hayattan, toplumun yaşam biçiminden gerçekçi kesitler sunmaktadırlar. 13. yüzyılda şekillenen ve kendine özgü belli bir üslup kazanan bu resimler Türk-İslam resim sanatının ilk örneklerini teşkil etmektedir. Key Words: Minyatür, Makamat, Hariri, BNF ve Süleymaniye yazması.
Anadolu medeniyeti müzesinde bulunan takıların incelenmesi

Bu araştırmanın amacı Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde bulunan antik takıların kullanılan malzeme, teknik, motif, kompozisyon ve çeşitleri açısından incelenmesidir. Bu araştırmada; Ankara ili tarihçesi, coğrafi özelliği, Anadolu Medeniyetleri Müzesi özellikleri, el sanatları ile ilgili bilgiler, kuyumculuk sanatı ve tarihi, kuyumculukta kullanılan madenler, kuyumculukta kullanılan teknikler ile ilgili bilgiler, antik dönemde takı ve bu dönemde kullanılan teknikler ile ilgili bilgiler verilmiştir. Ayrıca bu çerçevede yapılmış çalışmalara yer verilmiştir. Amaç doğrultusunda Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde görev yapan sanat tarihçi ve görevlilerle görüşme yapılmış ve müzelerden ulaşılabilen 40 adet takının gözlem formu oluşturulmuş ve değerlendirilmiştir. Anadolu Medeniyetleri Müzesinden toplanan verilerin frekans ve yüzde değerleri hesaplanmış, bulgular tablolar haline getirilerek yorumlanmıştır. Araştırmanın sonucunda; elde edilen bilgilere göre Antik Çağlardan günümüze çeşitli ve oldukça önemli takıların kaldığı görülmektedir. Teşhir salonlarında sergilenen takıların dışında müze depolarında çok sayıda takı bulunmaktadır. Ele alınan 40 ürün içerisinde en fazla küpelere rastlanmaktadır. İncelenen ürünler içinde; İ. Ö.4. yy'a ait takıların daha fazla yer aldığı görülmektedir. Araştırmada elde edilen bilgilere göre, incelenen takılarda hammadde olarak en çok altının kullanıldığı görülmüş, yapım teknikleri incelendiğinde en çok dövme tekniğinin kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Takıların süslemelerinde çoğunlukla geometrik motiflerden yararlanılmıştır, bunun yanında bitkisel bezemelere de çok sık rastlanmaktadır. Süsleme tekniği yüzde sıralamasında en yüksek değerlere kabartma tekniğinde rastlanmakta, bunu telkari tekniği izlemektedir. Araştırmada elde edilen bulgulara dayanarak, araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmiştir.
Ankara ilinde üretilmekte olan folklorik bebeklerin özellikleri ve turizmdeki yerinin incelenmesi

Araştırmada, Ankara ilindeki Halk Eğitimi merkezlerinde ve piyasada üretilmekte olan folklorik bebeklerin çeşitlerinin, uygulanan tekniklerin, özelliklerinin, yöresel giysi çeşitliliğini ne kadar yansıttığının, tanıtım olanaklarının yeterliliğinin, ekonomiye ve turizme katkısının incelenip belgelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini; Ankara'da Halk Eğitimi Merkezlerindeki folklorik bebek kurslarına katılan ve piyasada folklorik bebek üreten 90 kişi oluşturmaktadır. Bu kurslardaki ve piyasadaki kişiler tarafından yapılan bebekler içerisinden farklı özelliğe ve yöresel çeşitliliğe sahip olan 50 adet folklorik bebek örneklem olarak seçilmiştir. Verilerin toplanmasında, folklorik bebek üreten kişilere dört seçenekli likert tipi ölçekli anket formu hazırlanıp, uygulanmıştır. Anket sorularına verilen cevaplar tablolara aktarılmış ve ortalamaları alınmıştır. Ortalamalara göre; folklorik bebek; kurslarının, yazılı kaynak ve malzeme teminin, yöresel özelliklerinin, çeşitlerinin, turizmdeki ve ekonomideki yerinin yeterliliği ortaya konulmuştur. Bilgi formları ile seçilen 50 adet folklorik bebeğin çeşit, yöre, giysi, araç-gereç, teknik, renk ve kompozisyon özellikleri belirlenerek tablolar oluşturulmuştur. Bu tablolardaki değerlerin yüzdeleri alınarak bilgiler yorumlanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular şunlardır; folklorik bebek kurslarının, ulaşılmak istenilen amaçlara ulaşmada yeterli olduğu, yazılı kaynak ve malzeme temininin zor olduğu ve bebeklerin belli bir yöreyi yeterli derece yansıttığı belirlenmiştir. Folklorik bebeklere turistler ve halkın ilgisinin yeterli olduğu fakat turizmdeki yerinin, tanıtım olanaklarının ve elde edilen maddi kazancın yetersiz olduğu görülmüştür. Bireylerin en çok en çok taş bebek yaptıkları ve yurt içi tanıtım olanaklarının artırılarak halkın bilinçlendirilmesini istedikleri tespit edilmiştir. Üretilen folklorik bebekler, Türkiye'deki yöresel giysi çeşitliliğini yeterince yansıtmakta, en çok seramik hamuru ile taşları birleştirme tekniği uygulanmaktadır. Giysilerde en çok yöresel başlıklar ve oya çeşitleri süsleme olarak kullanılmaktadır. Araştırma bulgularına dayalı olarak; Halk Eğitimi Merkezlerinde folklorik bebek kurslarının daha çok açılarak yaygınlaştırılması, yurt içi ve yurt dışı tanıtım ve pazarlama olanaklarının artırılarak turizme kazandırılmasıyla kalkınmaya ekonomik katkıda bulunulması ve konuyla ilgili daha geniş araştırmaların yapılmasına yönelik önerilere yer verilmektedir.
İstanbul Üniversitesi Kütüphanesindeki 16. yüzyıl divan tezhibleri

Dini eserlerin dışında da uygulanmış olan tezhib, 16. yüzyılda Osmanlı imparatorluğu'nda zirvesine ulaşır. En güzel tezhib örneklerini divan tezhiblerinde görebiliriz.. Araştırmamızda, divan şairlerinin yazdıkları şiirlerini belli bir düzene göre sınıflandırarak meydana getirdikleri divanlar ve 16. yy. Osmanlı-Iran şairleri ile divanı teşkil eden manzumelerin vasıfları kaside, tarihler, musammatlar. gazeller ve kıt'alar şeklinde incelenmiştir. Ayrıca Osmanlı-Iran divan tezhibleri motif, cetvel, form, kompozisyon, sayfa düzeni, renk kenar suları ve tif bakımından da incelenmiştir. Kullanılan motifler ve renkler bu yüzyılda mükemmel bir uyumu ortaya çıkarırlar. Divanlarda tezhib değişik sayfa düzenlerine göre yapılmıştır. Bazı divanlarda tezhib ile birlikte halkari tarz da uygulanmıştır. Osmanlı tezhibi ile Iran tezhibinin mukayeseleri yapılarak iki tezhib arasında bazı ortak noktalar olduğu da ortaya konmuştur. Ancak her iki kültür arasında ortak noktalar bulunmasına ragmen, estetik anlayışta farklar olduğu da tesbit edilmiştir. 16. yy. da Iran sanatkarlarının Osmanlı-Türk sanatkarları ile temasları ve tesirleri olmasına karşılık Osmanlı-Türk üslubunum bozamadıkları da bir hakikattir. Bu dönemde altın ile birlikte lacivert renk vazgeçilmez bir renktir. Lacivert rengin her tonu kullanılmıştır. 16. yy. tezhib sanatı gerek renk dengesi, gerek işçilik, gerekse desen açısından mükemmeldir diyebiliriz.
Süleymaniye Kütüphanesi Şehzade Mehmed koleksiyonunda geometrik süslemeli ciltler

Büyük Osmanlı İmparatorluğu kültürünün en önemli simgelerinden biri haline gelmiş ve geleneksel külliye anlayışının öncülerinden biri olan Süleymaniye Camii ve Külliyesi içinde yer alan Süleymaniye Yazma Eserler Kütüphanesikoleksiyonlarından Şehzade Mehmed Kataloğundaki geometrik desenli kitapkaplarını tezimin konusu olarak belirledik. Ne yazık ki geometrik desenlerle alakalı araştırmalar ve kaynakların dünya üzerinde de kısıtlı olması yine bir döneme ait daha detaylı inceleme ortayakonulmaması sebebi ile bu sıkıntıları gidermeye çalıştık. Geometrik desenleri tarihsel süreçte ele alıp mimariden kitap kaplarına olan geçişini ve benzer özelliktekiörneklerini göstermeye çalıştık. Çünkü mimaride; ahşap, taş, çini ve tuğlamalzemelere bir şekilde dikkat yoğunlaştırılmış ama kağıt ve deri örneklerdegeometrik desen pek ele alınmamıştır. Daha sağlıklı değerlendirmelerin yapılabilmesi kütüphanelerin raflarında kalan ciltlerin incelenmesiyle sağlanacağıiçin bizde konumuzun çerçevesini bu şekilde ele aldık. Bu konu üzerinde çalışma fikrini verip, yol gösteren danışmanım Prof. Dr. Ahmet Sacit Açıkgözoğlu'na, uygulama süreçlerinde her daim bana destek olanhocam Öğr. Gör. Sayın Gürcan Mavili 'ye, maddi manevi desteğini bendenesirgememiş olan Sayın Öğr. Gör. Saadet Gazi hocama, kütüphanede eserler üzerinde incelemeler yapmamız için bize kolaylıklar sağlayan Süleymaniye Kütüphanesi Müdürü Menderes Velioğlu ve kütüphane personeline, ayrıca bu çalışmamın katalog aşamasında hiçbir yardımı esirgemeyen Arş. Gör. Yasin Çakmakile bölüm arkadaşlarıma ve bu dönemde tüm sıkıntılarımı paylaşan ailemegösterdikleri destekten dolayı teşekkür ederim.
Sahip Ata Vakıf Müzesi'ndeki Karapınar dokumaları

Gelenekli Türk sanat anlayışını dolayısıyla dokumaları Orta Asya'dan Anadolu'ya kadar gittikleri her yere götüren Türkler bu alanda dünyaya örnek olmuşlardır. Kültürel anlamda değerlendirildiğinde halı-kilim, geçmişşle günümüz arasında köprü oluşturan, bir sanat/zenaat eseri olma özelliğini bünyesinde barındıran maddi kültür kimliğinin temsilcileridir. Kilimleri ve halıları ile de ünlü ve köklü geçmişşi olan Karapınar'da geleneklere bağlı olarak üretilen ve pek tanınmayan dokumalar vardır. Yörede üretilen bu halı ve kilimlerin üretimi günümüzde neredeyse durmuştur. Sahip Ata Vakıf Müzesi Selçuklu dönemine has firuze, patlıcan moru, kobalt mavisi çinilerle süslüdür. Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne bağlı olan ve ekserisi Konya merkez ve civarındaki cami ve mescitlerden getirilen tarihi eser niteliği kazanmış kimi teberrukat eşyalarından örnekler sergilenmektedir. Özellikle Karapınar ilçesine ait olan kirkitli düz ve düğümlü dokumaları dikkat çekmektedir. Müzede yer alan örnekler günümüze kadar hiçbir araştırmaya dahil edilmemiştir. Müzede yer alan Karapınar yöresine ait tamamen yün malzemeli kilim, cicim ve Türk düğümlü halı dokumaları örnekleridir.