Violent mothers in Marina Carr's Plays: The Mai, Portia Coughlan and By the Bog of Cats...

Abbey Tiyatrosu'nun 1904'te kuruluşundan beri annelik kavramı İrlanda sahnesinde sıklıkla işlenen konulardan biri olmuştur. Yirminci yüzyıl başlarında, bazı İrlandalı oyun yazarları milliyetçi ideolojileri doğrultusunda mükemmel anne figürlerini İrlanda'yla bağdaştırmışlardır. Daha sonraları, Abbey'nin ilk yıllarında oluşturulan kusursuz, tek yönlü annelik temsilinden tamamen vazgeçilmemekle birlikte, modern İrlandalı oyun yazarları anne karakterlerin kişisel özelliklerine nispeten çeşitlilik katar ve İrlandalı annelerin farklı deneyimlerine parmak basarlar. 1990'lardan bu yana İrlanda sahnesindeki annelik tasviri, yazarların anne karakterlerin psikolojilerini açık bir şekilde vurgulamaya başlamalarıyla daha da derinleşir. Günümüz İrlanda oyun yazarları arasında ise, Marina Carr (1964- ) İrlanda sahnesinde pek görülmemiş anne tasvirleriyle öne çıkar. The Mai (1994), Portia Coughlan (1996) ve By the Bogs of Cats... (1998) başlıklı oyunlardan oluşan Midlands üçlemesinde yazar, başkişi anne karakterlerin tasvirlerinde, mükemmelleştirilen ve romantikleştirilen annelik kavramlarını sergilemeyi reddeder. Kendisini feda eden, özverili ve kusursuz anne tiplerine karşı çıkışına ilişkin olarak, Carr anne karakterlerinin kişisel sorun ve isteklerini öne çıkarır; annelik kimliklerini katı ve net bir biçimde reddeden karakterleri tasvir ederken onları şiddetle harmanlar. Bu tez Carr'ın bahsi geçen üç oyunundaki anne konumundaki başkarakterleri incelemeyi amaçlar ve bu annelerin, İrlanda'daki geleneksel annelik algısına ve mükemmeliyetçi özelliklerine farklı tür ve yoğunlukta görülen şiddet aracılığıyla meydan okudukları fikrini savunur. Üçlemenin incelemesi şiddet teorisi bağlamında şekillendirilmiştir ve annelerin şiddet içeren davranış tarzını açıklamak için, kişiyi intihara yönlendiren sebeplerin incelenmesi anlamına gelen 'psikolojik otopsi' tekniği kullanılmıştır. Bu çalışmanın giriş bölümünde öncelikle İrlanda'da ortaya çıkan annelik kavramıyla ilişkilendirilerek saldırganlık ve şiddet konuları tartışılır, ardından Marina Carr'ın tiyatro kariyeri tanıtılır. I. Bölümde The Mai adlı oyunun başkişisi 'the Mai' Türkçeleştirmek gerekirse 'O Mai' ailesinin diğer kadın üyeleriyle karşılaştırmalı olarak incelenir. Karakterin annelik kimliği çocuklarının hayatında olup olmaması bağlamında vurgulanır ve bariz şekilde yıkıcı olan aşık kişiliği, sözel, fiziksel ve kişinin kendisine yönelik şiddet türleri çerçevesinde dikkate alınır. II. Bölümde ise, karakterle aynı isimle anılan oyunda, Portia Coughlan, bir sebep-sonuç ilişkisi içinde açımlanmaktadır. Portia'nın topluma aykırı davranışları, aile içi cinsel ilişkiye, karakterin ölen ikiz erkek kardeşi Gabriel ile olan saplantılı ilişkisine ve alkol sorununa bağlanır. Portia'nın anneliğe şiddetle karşı çıktığı olgusu, örseleyici söylemi, ölümcül tehditleri ve intiharıyla örneklendirilir ve ölüm içgüdüsünü açığa vurma şekliyle ilişkilendirilir. By the Bog of Cats... adlı oyunun incelemesine ayrılan III. Bölüm ise, bir kız çocuğu ve anne olarak Hester Swane'i ele almaktadır. Annesinin yokluğu, Hester'ın hayatını kökten etkileyen sarsıntının kaynağı olarak tartışılır. Karakterin sergilediği ve onu İrlanda'daki mükemmel annelik özelliklerinden uzaklaştıran sözel şiddet, cinayet ve intihar örnekleri üzerinde durulur. Midlands üçlemesinin etraflı incelemesinin ardından, sonuç bölümünde Marina Carr'ın oyunlarında şiddet ve annelik konularını işleyerek İrlanda tiyatro geleneğine katkıda bulunduğu, Carr'ın betimlediği kendinden emin şiddet dolu annelerin İrlanda'daki geleneksel annelik anlayışını yıktıkları ve yıkıcı davranışlarıyla bireysellik ve özgürlük istediklerini anlattıkları vurgulanır.