turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Roma İmparatorluk Dönemi'nde Propylonlar

'Roma İmparatorluk Dönemi'nde Propylon'lar' başlıklı Yüksek Lisans tezi çalışması, Roma İmparatorluk Döneminde inşa edilen Propylon yapılarını incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, bu çalışmada Roma İmparatorluk Dönemindeki Propylon yapılarının bir değerlendirmesi yapılmıştır. Geniş bir literatür taraması yapılarak, bu yapılarının özellikle Roma İmparatorluk Dönemi içerisinde eyaletlerdeki şekillenmeleri, plan tipleri ve kullanım amaçlarına yönelik incelemede bulunulmuştur. Böylece, dönemler içinde planda ve fonksiyonda ortaya çıkan değişimler ele alınmıştır. Çalışmada sınırlamaya da gidilmiş ve Roma'nın doğu eyaletleri ve buralardaki antik kentlerde bulunan ve yayınlanan Roma ve Geç Antik Dönem propylon yapıları ele alınmıştır. Böylece, Asia Minor'de, Suriye, Filistin ve Arabistan bölgelerinde bulunan propylon yapılarının plan, işlev ve kent planlaması açısından değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Yunan mimarisinde MÖ 6. yüzyıldan beri var olan propylonlar kutsal alanlara geçiş için kullanılmışlardır ve bazı istisnalar dışında Yunan Propylon mimarisi, tapınak mimarisine benzemektedir. Bu yüzden dinsel bir yapı görünümü vardır. Propylonlar tek ya da üç geçitlidirler, ayrıca bazı örneklerde rampalar da bulunabilmektedir. Propylonların süsleme özellikleri, üst yapıları, düzenleri, döneme, mimarına ve coğrafyaya göre değişiklik göstermektedir. Asia Minor'de bulunan propylonların çoğu tapınak cephelidir. Yunan dünyasında erken dönem örneklerinde Dor düzeni bulunmaktayken zamanla Ion ve Korinth düzenleri daha yaygın olarak tercih edilmiştir. Suriye-Filistin ve Arabistan bölgelerinde ise hem Korinth düzeni hem de yerel düzenler kullanılmıştır. Üst yapı üçgen alınlıklı veya düz çatılı olmaktadır ancak çokça üçgen alıklık tercih edilmiştir. İmparatorluk Dönemi'nde propaganda anlayışı yapıları etkilemiştir. Erken İmparatorluk Dönemi'nden itibaren yeni tazlı propylonlar ortaya çıkmıştır ve bunlar Hellenistik geleneğin devamı niteliğindedirler. Bu Dönem propylonları mimari düzenleri açısından farklılıklar göstermesinin yanı sıra podyumları açısından da farklılıklara sahiplerdir. Doğu ve Batı dünyasının sanat anlayışlarının birleşerek oluşturdukları eklektik stilin izleri Suriye, Filistin ve Arabistan bölgelerinde mimariye yansımıştır. Kent planlaması açısından bakıldığında, Suriye, Filistin ve Arabistan bölgelerinde kutsal alana girişi sağlayan propylonların çoğu kentin ana caddesi ile kutsal alanı birbirine bağlamaktadır.
Afyonkarahisar Arkeoloji Müzesi'nden kapı tipi mezar stelleri

Antik dönemde Frigya sınırlarında bulunan, günümüzde bölgeler arası kavşak noktasında yer alan Afyonkarahisar'ın ünlü mermer ocakları ve üretim atölyeleri sayesinde Afyonkarahisar Arkeoloji Müzesi zengin bir stel repertuarına sahiptir. Çalışmada Afyonkarahisar Arkeoloji Müzesi'ndeki 31 adet kapı tipi stel çalışılmıştır. Stellerin bazılarının buluntu yerleri bilinmekte ancak bir kısmı nereden ve kim tarafından müzeye getirildikleri bilinmemektedir. İn-situ şeklinde stel ise hiç bulunamamıştır. Bu çalışma ile stellerin atölyeleri belirlenmiştir. Afyonkarahisar dışındaki atölye üretimi stellerinin varlığından dolayı farklı atölye özellikleri incelenerek tipolojileri oluşturulmuştur. Eserlerin Synnada, Dokimeion, Akmonia, Appia, Tembris Merkez atölye ve Amorium üretimi oldukları anlaşılmıştır. Stellerin üzerindeki betimlerden ve yazıtlardan stel sahiplerinin cinsiyetleri, yaşları ve dikenler hakkında bilgi edinilmiştir. Stellerin MS 2. yüzyılın başından MS 3. yüzyılın ortasına kadar bir üretim aralığında üretildikleri anlaşılmıştır.
Dara Roma ve Geç Antik Dönem seramikleri

Dara Antik kenti, Mardin ili, Artuklu ilçesine bağlı Dara köyünde yer almaktadır. 1986 yılından bu yana büyük oranda kazı çalışmaları kesintili olarak devam etmektedir. 2018- 2019 yılları arasında kentin güneyinde yer alan Agora ve Güney Surun bulunduğu alanda kazı çalışmaları yoğunlaşmıştır. Tez kapsamında ele alınan seramik buluntular, 1986- 2019 arasını kapsamaktadır. Bu seramik buluntular içerisinde 'Roma ve Geç Antik Dönem Seramikleri', tez kapsamında ele alınmıştır. 1986- 2017 yılları arasındaki çalışmalarda herhangi bir stratigrafik sonuç tespit edilememiştir. Ancak, 2018 yılı kazılarında Agoranın güneybatısı ile Güney Surun hemen kuzeyinde yer alan dolgu kaplı alanlardaki 1F 97 ve 1F 99 Açmaları'nda önemli stratigrafik verilere ulaşılmıştır. Bazı mekanlara ait taban izleri ile onları tarihlendiren toplu sikke buluntuları ve karbon verileri gibi önemli bulgular, alanın stratigrafik verilerine sağlıklı bir şekilde ulaşılmasını sağlamıştır. Özellikle bu veriler, 6. yüzyılı oldukça iyi bir şekilde belgelememize imkan tanımıştır. Tez kapsamında ele alınmış olan Parth-Sasani seramikleri bugüne kadar bir kent verileri ışığında Türkiye Arkeolojisi'nde toplu olarak ele alınmamış örneklerdir. Ayrıca, bu seramiklerin çağdaşı Roma seramikleri ile bir arada bir kent içerisinde ele geçmişş olması yine bugüne kadar ele alınmamış ünik bir çalışma yapmamızı sağlamıştır. Tez kapsamında toplam 525 adet seramik buluntusu istatistiki olarak belirlenip bu seramiklerden 355 tanesi Roma Bölgesi, 170 tanesi ise Parth-Sasani Bölgesi üretimli olarak tespit edilmiştir. Tez kapsamında ele alınan seramiklerin büyük bir çoğunluğu Mezopotamya, Suriye ve Levant Bölgeleri ile ilişkilidir. Ayrıca, Dara'da Akdeniz Bölgesi'nde Güney Anadolu-Kıbrıs, Ege ve Ege Adaları, Kuzey Afrika-Güney İspanya yanı sıra Güneybatı İran ve Kuzeydoğu İran'dan seramikler bir arada gözlenmiştir.
Anadolu'da Miken varlığı sorunu

Geç Tunç Çağı'nda, Kıta Yunanistan merkez olmak üzere Ege'de ortaya çıkan, modern dünyanın Mikenler olarak isimlendirdikleri uygarlığın, Anadolu'nun batısı, kuzeybatısı ve güney kesimindeki yerleşimler ile siyasi, ticari ve kültürel açıdan kurdukları bağların hem çeşitlilikle artan arkeolojik veriler hem de teorik değişiklikler göz önünde bulundurularak yeni bir bakış açısı ile değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada Mikenlerin Ege Dünyası ve Doğu Akdeniz'deki etkinlikleri, Anadolu'da yerleşimci olarak var olup olmadıkları, Hititler ile olası ilişkileri irdelenmektedir. Mikenlerin Geç Bronz Çağı'nda Anadolu ile ne tür bir ilişki kurdukları, materyal kültürü-etnisite ya da kavim ilişkisine dayalı kültür tarihçi arkeoloji anlayışı, mitlerin tarihi gerçekler gibi kabul edilerek geçmişşin yeniden canlandırılması, Geç Tunç Çağı Egesi'nin Avrupa Merkezli bir bakış açısı ile yaratılıp şekillendirilmesi ve Ege arkeolojisindeki yeni teorik yaklaşımlar göz önünde bulundurularak bütünüyle anlaşılmaya çalışılmaktadır. Bu çalışmada Truva Savaşı'nın Tarihselliği ve Ahhiyava Problemi gibi 20. yüzyılın en çok tartışılan başlıkları paradigma kavramı kullanılarak değerlendirilmekte, Batı Anadolu'daki son arkeolojik ve epigrafik keşifler göz önünde bulundurularak Anadolu'da Miken Varlığı Sorunu daha geniş bir perspektifle okunmaya çalışılmaktadır.
M. ö. 6. yüzyılda Orta Anadolu: Tarihsel kayıtlar ve yeni arkeolojik keşifler ışığında genel bir değerlendirme

M. Ö. 6. yüzyıl Ön Asya için önemli bir eşiktir. Günümüz Doğu ve Batı uygarlıklarının rol-model aldıkları tarihsel fikir ve şahsiyetler bu yüzyılda daha net görülebilmektedir. Geçmişte iki uygarlık birbirini takip eden büyük zaferlerle kendi idealleri adına yeni topraklar kazanırken, aldıkları mağlubiyetlerle karşı tarafın yönetimi altında yaşamak zorunda kalmışlardır. Söz konusu zorunluluk bir süre sonra farklı kültürlerin kaynaşarak yeni kültürel öğeler üretmelerine olanak tanımıştır. Yüzyıl başında iki uygarlığın temsilcileri olan Medler ve Lydialılar karşı karşıya gelmiş ve yenişememişlerdir. Aralarında imzalanan anlaşmayla çatışmalar sonlandırılmış ve krizin nihai çözümü ileri bir tarihe ertelenmiştir. Yüzyıl ortasına gelindiğinde öyle anlaşılıyor ki, tarafların birinde yaşanan temsilci değişikliği karşı tarafın anlaşmayı artık hükümsüz saymasına neden olmuş ve taraflar arasında tampon bölge görevi üstlenen Kızılırmak kavsinde çatışmalar yeniden başlamıştır. Antik Yunan geleneğini izleyen anlayışlar Kızılırmak nehrini Medler ve Lydialılar arasında sınır tayin edip nehrin doğusunda imparatorluk seviyesine ulaşan bir Med hakimiyeti olduğunu kabul etmektedirler. Bu çalışmada M. Ö. 547'de gerçekleşen Pteria ve hemen ardından kesin Pers zaferiyle sonuçlanan Thymbra Savaşları öncesinde Kızılırmak kavsindeki Med yayılımının şekli, bu iki savaş sonrasında Pers yönetim modeli olan satraplığın kavis içindeki gelişim aşaması ve hem savaş öncesi hem de sonrasında kavis içinde kalan topluluklar tarihsel kayıtlar ve yeni arkeolojik çalışmalar dahilinde incelenmiştir. Bu çalışmanın amacı M. Ö. 6. yüzyılda Orta Anadolu'nun, özellikle de Kızılırmak kavsinin politik ve kültürel yapısının daha iyi anlaşılabilmesi adına yeni yaklaşım ve öneriler geliştirmek ve yine mevcut olanlara katkı sağlamaktır.
Beycesultan Höyük Tunç Çağı ağırşakları ve dokuma ağırlıkları

'Beycesultan Höyük Tunç Çağı Ağırşakları ve Dokuma Ağırlıkları' adlı tez çalışmasında Beycesultan Tunç Çağı ağırşak ve dokuma ağırlıklarının tipolojisi oluşturularak, çevre yerleşim yerleriyle karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmada Beycesultan'ın Batı ve Orta Anadolu ile yakın kültürel ilişkiler içinde olduğu anlaşılmıştır. Yapılan tipoloji çalışması, Beycesultan Tunç Çağı ağırşak ve dokuma ağırlıklarının sadece çevre bölgelerden etkilenmediğini, kendine özgü bir takım form ve bezeme anlayışının da oluştuğunu göstermiştir. Ele geçen arkeolojik veriler yerleşimde dokumacılığın yoğun bir şekilde yapıldığını göstermekte ve eğrilen keten veya yün gibi liflerin çözgü ağırlıklı dikey dokuma tezgahlarında dokunarak kumaş haline getirildiğini ortaya koymaktadır.
MÖ. 7. yüzyıldan 4. yüzyıla cam kaseler

Bu tezin amacı, MÖ. 7 yüzyıl ile 4. yüzyıl arasında görülen cam kaselerin hangi bölgelerde yoğunluk gösterdiği, üretim yerleri ve stilistik olarak bir bölgeyi işaret edip etmediğini anlatmaktır. Ayrıca bu kaselerin kontekstlerden ele geçen metal, pişmiş toprak ve cam örnekleriyle bir analoji kurularak tarihlendirmeleri yapılmıştır. Böylece cam kaselerin tipolojik olarak dönemsel farkları ya da benzerlikleri de ortaya çıkarılmıştır.
Mor Aḥo hagiyografisi ve adına inşa edilen dini yapılar

Tezimiz, Süryani hagiyografisi ve mimarisi gibi geniş başlıklı bir araştırma konusu için başlangıç niteliğindedir. Türkiye'de Turcabdin coğrafyasındaki Süryani mimarisi ile özellikle de hagiyografisi üzerine yapılan araştırmalar yok denecek kadar azdır. Dolayısıyla çalışmamızı, hem hagiyografi hem de Hıristiyan mimarisi ile ilişkili olan 'Mor A o Hagiyografisi ve Adına İnşa Edilen Dini Yapılar' üzerine yürütme ihtiyacı hissettik. Hem teolojik hem de tarihi olaylara ışık tutan ve Süryani edebiyatı açısından oldukça önemli olan hagiyografi geleneği; aziz ve azizelerin, monastik bir hayat süren münzevilerin, çilecilerin, aynı zamanda Hıristiyanlık adına şehit düşen ve Kilise'nin Şehitlik edebiyatında önemli bir yer teşkil eden Şehitlerin yaşamlarını ele alan sözlü ve yazılı biyografik ve tarihsel kavramlar bütünü olarak tanımlanabilir. Böylesi geniş bir konu olan Süryani hagiyografisi içerisinden seçerek değerlendirmeye aldığımız 'Mor A o Hagiyografisi ve Adına İnşa Edilen Dini Yapılar' adlı çalışmamız; giriş, iki bölüm, sonuç ve değerlendirme kısımlarından oluşmaktadır. Tezimizin Giriş kısmında; araştırmamızın konusu, amacı, kapsamı, kaynak değerleri ve izlenen yöntem ele alınmıştır. Birinci Bölüm'de; Hıristiyanlığın Turcabdin'de Yayılışı, Hıristiyan Hagiyografi Geleneği, Süryani Hagiyografi Geleneği, Mor A o Hagiyografisi ve Mor A o ile Mor eworo adına inşa edilen dini yapılar incelenmiştir. İkinci Bölüm'de; Yazmanın Süryanice Metni, Türkçe Tercümesi ve Metin Tahlili yer almaktadır. Sonuç ve değerlendirme kısmında; genel olarak çalışmamızın içeriğini oluşturan konuların değeri tartışılmak suretiyle, Mor A o Hagiyografisi özelinde değerlendirilerek alana bir katkı sunma çabasının ilk nüvelerinden söz edilmiştir. Ekler kısmında ise; Süryani hagiyografı geleneği için çok önemli olan ve Paulus Bedjan'ın Acta Martyrum et Sanctorum Syriace adı altında derlediği 7 ciltlik eserinin tasnif özelliklerini tespit etmek adına içindekiler bölümünde yer alan azizlerin Süryanice isim listesi ile Türkçe tercümesi, kilise ve manastırlara ilişkin çizim ve görseller ve esas aldığımız Mor Filoksinus Yuhanun Dolabani'nin el yazma nüshası yer almaktadır.
Patara erken dönem boyalı seramiği

Hitit yazılı kaynaklarında anılan Lukka ülkeleri ve Lukka adamları hiç kuşkusuz Likya ülkesi ve halkıdır. 13. yy. Mısır Firavunu URamses dönemine ait Amama yazılı kaynaklarında Luku sözcüğüyle geçen budunun Likyalılar olması gerekir. Çünkü Mısır yazılı kaynakların Lukulaf ı Hititlerin müttefiğidir. Bu yüksek lisans çalışmamda amacım, incelediğim, Patara Nekropol kazılannda ele geçen protogeometrik konsantrik daireli seramiklerle, tarih sayfalarında 13. yy'dan beri var olan ama en erken seramikleri 7. yy'dan erkene çıkmayan halkın, yaşadığı düşünülen karanlık dönemini bir parçada olsa aydınlatabilmektir. Malzeme 1990 yılların başında Tepecik Nekropolu nün kırmızı toprağı üzerinden gelen dip seramiğidir. Sağlam formlardan yoksun materyal, çoğunlukla konsantrik daire bezeğine sahip kırık parçalardan oluşur. Konsantrik daireli erken parçaların yanında kentin seramik sanatının tümünü anlayabilmek için 6 yy/a kadar bütün malzeme ele alınmıştır. Böylece stratigrafi problemine çözüm getirilmeye, diğer atölyelerle karşılaştırılarak, parçalarımız tarihlendirilmeye yerli ve ithal seramiğin ayırımına ve ilişkili olduğu atölyelerin tespitine, Patara mn seramik sanatındaki çizgisinin anlaşılmasına çalışılmıştır. Vurgulu omuz profili üzerinde şua motifli parça 7. yy sonu, 6. yy. başı Karia kaplanyla benzerdir. En yakın parelelini Rodos'ta bulur, bu örnekten az da olsa farklılık gösterir. Patara'da Rodos ithali bir amphoradan parçalar 6. yy. da mevcuttur. Daha erken dönem, Rodos'tan ithal seramiğe kentimizde rastlamamız mümkündür. Nek.21'de ele geçen oinochoe, İon açık zeminli, kuşaklı kapların Patara da 7. yy. yansımasıdır. Özensiz isçiliği ile yerel yapımdır. Silindir şeklindeki formu ile Patara krateri dönemin Attik, İon ve Karia kraterlerinden ayrılır. Frizsel anlamda bezemesi tekrarlanan bezeği ile İonia özelikleri gösterir. Formuyla ve bezemedeki farklılıkla Patara atölyesinin geç geometrik yerel üretimidir. Ayrıca 8. yy sonu 7. yy başına tarihlenen bir skyphos parçası ise Lefkandi örnekleri ile ilişkilidir. Bu dönemde Patara atölyesinin diğer kentlerle olan bağlantısını ortaya koyması bakımından da önemlidir. Erken dönem konsantrik daireler geç dönem olanlardan kolaylıkla ayırt edilir. Sayıca fazla ve çapla büyük, konsantrik daireli kulplu parça, protogeometriğin kadın gömütlerinde, kullanılan karından kulplu amphora örneğidir. Benzer hamur yapısının nekropolümüzde çok sayıda boyasız keramikte görülmesi yerel atölye üretimi olduğunun göstergesidir. Konsantrik dairelilerin birVI kısmının geç protogeometrik, geçiş, 9. yy ın ilk yıllarına tarihlendirilmesine karşın seramik sanatında geç geometriğe kadar bir boşluk söz konusudur. Bu zamansal boşluk, örneğin olgun geometrik seramik parçalarının yokluğu Tepeciğin kazılması ile açıklığa kavuşacaktır.
Roma Dönemi konut mimarisinde avlu kullanımı ve kültürel kimlik ilişkisi_ Ephesos, Priene, Aphrodisias, Kremna, Sia, Zeugma örnekleri ışığında

Toplumu oluşturan bireylerin aidiyet gösterdiği etnik kimlik o toplumun kültürünü oluşturan temel öğelerden biridir. Toplumların gelişimini ve kültürel yönelimlerini anlamak için epigrafik ve arkeolojik verilerin bir arada değerlendirilmesi gerekmektedir. Son dönemaraştırmaları göstermiştir ki mimari kalıntılar bir toplumun kültürü hakkında epigrafik veriler ve antik kaynakların anlatımları kadar işlevsel veriler sunmaktadır. Mimari yapıların kültür materyali olarak değerlendirilmesine yönelik yaklaşımlar konut mimarisinin bu anlamda özel bir yere konumlandırılmasını sağlamıştır. Bu bağlamda önceki çalışmalarda sosyal olarak sadece aile ve günlük yaşantıyı yansıttığı düşünülen konut mimarisininaslında toplumsal kültür kavramı ile yakından bağlantılı olduğu görülmüştür. Yeni dönem arkeolojik yaklaşımlar kültürel kimlik ve bunun dayandığı temelleriaraştırırken önceden kabul görmüş terminolojik tanımları yeniden değerlendirmeyeyönelmiştir. Bunun sonucunda, Roma İmparatorluğu ve imparatorluğun farklı coğrafyalarda kurduğu sosyo-politik yapılanmanın tek yönlü bir kültür emperyalizmindenöte, hükmeden ve hükmedilen arasında karşılıklı bir kültür etkileşimine neden olduğuna dair görüş kabul görmeye başlamıştır. Bu çalışmada Roma İmparatorluğu'nun yerel kültüre etkisi ve yerel kültüre ait toplumsal kimlik kavramının Roma etkisinde nasıl şekillendiği Anadolu'daki Geç Cumhuriyet ve Erken İmparatorluk Dönemi konut örnekleri temel alınarak irdelenmiştir. Roma'ya özgü olan yapıların anlaşılması için önce İtalya'daki konut örnekleri incelenmiştir. Bu incelemede üst sınıfa ait konut örnekleri ele alınarak 'Romalılık'kavramının konut mimarisine yansımaları anlaşılmaya çalışılmış, konutun bir kültür ifadesi olarak ne gibi veriler sunabileceği değerlendirilmiştir. Bu çalışma Roma İmparatorluğu'ndayer alan Batı Anadolu'dan Aphrodisias, Ephesos, Priene kentleri, Anadolu'nun güneyindenKremna ve Sia kentleri ve Güneydoğu Anadolu'dan bir sınır yerleşkesi olan Zeugma kenti seçilerek, bu kentlerdeki konut mimarisi üzerinden incelemeler yapılmıştır. Bu kentlerde yer alan farklı konut mimarisi özellikleri gösteren Roma etkisine yoğun bir şekilde maruz kalmış Aphrodisias, Ephesos, Kremna, Zeugma kentleri ve Roma kültüründen daha az etkilendiği düşünülen Sia ve Priene kentleri, soyut olan kültürel kimlik, kültürel etkileşim gibi kavramların somut örneklerini göstermek amacıyla incelenmiştir.
Trakya'da Roma İmparatorluk Dönemi tanrıça kültleri

'Trakya'da Roma İmparatorluk Dönemi Tanrıça Kültleri' başlıklı çalışma, doğuda Pontos Euksinos, batıda Aksios Irmağı, kuzeyde Istros Nehri ve güneyde Ege Denizi'ne kadar olan bölgede tespit edilen epigrafik ve arkeolojik malzemenin incelenmesi sonucu oluşmuştur. Coğrafi konumu nedeniyle diğer kültürlerle etkileşime açık olan Trakya Bölgesi dini anlamda da diğer kültürlerle etkileşime girmiştir. Bu nedenle çalışmada, tanrıça kültleri siyasi ve ekonomik ilişkiler ile etkileşimde oldukları bölgelere göre gruplandırılarak ele alınmıştır. Bölgede Ana Tanrıça ile özdeşleştirilen Thrak Tanrıçaları geleneğinin ardından, Roma İmparatorluk Dönemi'nde tapım gördüğü belirlenen tanrıçalar incelenmiştir.
Lagina'daki Dor mimarisi

M. Ö. 3. yy baslarında Seleukoslar tarafından Stratonikeia kentinin kurulması ile önceki dönemlerden iyi bilinen Lagina Hekate Kutsal Alanı'nın önemi daha daartmıs ve paralelinde Kutsal Alan yeniden düzenlenmis, peribolos duvarının önünestoanın insa edilmesiyle de çerçeve tamamlanmıstır. Tapınagın aksine Lagina Hekate Kutsal Alanı Stoası'nda, Helenistik Dönem'in tüm tek nefli tek katlı stoalarındaolduğu gibi, Dor düzeni tercih edilmistir. Bunda en büyük etken, baslıklarda detaylı ve uzun süren çalısmalara gerek duyulmaması, detaylardan yoksun olduğu için deuygulanabilirliginin kolay olması, böylece zamandan ve ekonomiden tasarruf etmedüsüncesidir. Bu düsüncenin yansıması olarak Lagina ve çevresinde, Geç Helenistik Dönem'den M. S. 2. yy'la kadar Dorik yapılar insa edilmis, pek çok ikincil yapıdaDor baslıklı tasıyıcılar kullanılmıstır. Kutsal Alan ve çevresinde Stoa'nın dısında en az yedi Dorik yapı daha vardır. Stoa'nın Dorik mimari elemanlarının tamamında Ionik özellik görülmektedir. M. Ö. 4. yy'da yaygınlasan ve Anadolu'da Pergamon gelenegi olarak yorumlanan bu uygulamanın Lagina'da görülmesi, mimari alanda etkilesimin göstergesidir. NitekimBatı Stoa'nın malzemelerinde Pergamon etkisi agır basmakta iken, Stoa'nın digercephelerinde Priene'den etkilenildigi açıktır. Stoa'nın yapımında yerel atölyemensubu farklı ustalar, kendi stillerini mimari elemanlara yansıtmıslardır. Tapınak ile baglantılı olan ve diger cephelerden bagımsız planlanan BatıStoa'nın insasının Geç Helenistik Dönem'de basladıgı, Augustus Dönemi'nde ise diger üç cephenin insa edildigi Kutsal Alan'da bulunan yazıtlardan bilinmektedir. Mimari elemanlarda görülen dönem özellikleri imar faaliyetlerinin M. S. 1. yy. ortalarına kadar devam ettigini göstermektedir. Takip eden süreçte ise, muhtemelenbölgede yasanan depremlerin bir sonucu olarak tamiratlar geçirmistir.
Arkeolojik alanların korunmasında dijital sunum: Teos çalışması

Türkiye'de arkeolojik alanların sunulması üzerinde yapılan araştırmalar ekonomik nedenler, planlamadaki aksaklıklar ve sunum olanaklarının eksikliği nedeniyle sınırlıdır. Arkeolojik alanlar ile ilgili koruma politikaları, plansız kentleşme, doğal afetler, toplumsal farkındalığın yetersiz olması ve ekonomik kaynakların kısıtlı olması nedenleriyle daha az sürdürülebilir olmaktadır. Dijital sunum teknoloji çağının önde gelen yöntemi haline gelmektedir. Dijital sunum yöntemleri, fiziksel sunum yöntemleri kadar önemli hale gelmektedir. Bu çalışma kapsamında, dijital sunum kültürel miras konusunda farkındalık yaratmak için bir araç olarak kullanılmaktadır. Seçilen mimari ve obje ölçeğindeki arkeolojik buluntular, katı modelleme ve fotoğraf temelli modelleme ile yeniden canlandırılmıştır. İki modelleme yöntemi, kalıntıların taşıdığı tarihi ve kültürel bilginin aktarımı ve bağlam ile ilişkilerinin doğruluğunu oluşturmak açısından karşılaştırılmıştır. Arkeolojik malzemenin katı modelleme ve fotoğraf temelli modellemeleri örtüştürülerek bir dijital koruma yöntemi önerilmiştir.
Anadolu'da neolitik dönem yerleşmelerinde çöpün değerlendirilmesi

Neolitikleşme sürecinin Anadolu'da ortaya çıkışıyla birlikte bitkilerin kültüre alınarak tarımsal anlamda gelişmelerin yaşandığını, hayvanların evcilleştirildiğini, nüfus, ekonomik, kültürel, sosyal, bilişsel ve davranışsal açıdan toplumsal dinamikteki birçok değişimi mimari yapılar ve küçük buluntular üzerinden öğrenebilmekteyiz. Bu tez çalışmasında, insan topluluklarının yaşam alanlarının belirlenmesi ve yaşam modellerinin şekillenmesinin anlaşılmasında, materyal kültür ögelerinin ne denli önemli bilgi kaynakları olduğuna değinilirken, çalışma kapsamında incelenen yerleşimlerdeki kazı yöntemlerine bakıldığında, genel yaklaşım açısından çöplerin ya da çöp yığınlarının adeta maddi kültür kalıntısı kapsamında ele alınmamış olduğu görülmüş ve bu konuda özellikle Türkiye arkeolojisinde önemli boşlukların olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak bu çalışmayla, çöplerin içeriklerinin ve atıldıkları yerlerin günümüzde olduğu gibi tarih öncesi dönemlerde de sözü edilen kültürel değişim ve dönüşüm dinamiklerine dair fikir edinebileceğimiz en önemli ipuçlarını taşıyan birimler olduğuna, aynı zamanda konu üzerinde önemli bir potansiyelin ortaya çıkarılmasına ve Türkiye arkeolojisinde sözü edilen boşluğun giderilmesinin önemine dikkat çekilmek istenmiştir.