turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Başlangıcından M. Ö. 1. binin ortasına kadar olan dönemlerde Anadolu oyun tahtaları; Anadolu ile Yakındoğu'nun diğer örnekleri arasındaki karşılaştırmalar

Bu çalışma Anadolu'da başlangıcından itibaren M. Ö. I. binin ortalarına kadar olan dönemlerde görülen oyun tahtaları ile oyun tahtalarıyla özdeşleştirilebilecek ve ilişkilendirilebilecek buluntuları ele almaktadır. Ancak, Anadolu oyun tahtalarını Yakındoğu'nun diğer bölgelerinde görülen örneklerden soyutlayarak incelemek doğru bir yaklaşım olmayacaktır; çünkü Anadolu örnekleri, oyun tahtalarının Yakındoğu'daki tarihsel gelişiminin bir halkasını oluşturmaktadır. Bu nedenle, konuya bütünsel yaklaşabilmek adına, bu zaman dilimi kapsamında Yakındoğu'da görülen oyun tahtaları genel bir çerçeve dahilinde ele alınmış, Anadolu özelinde görülen oyun tahtaları ve ilişkili buluntular ise ayrıntılarıyla sunulmuştur. Çalışma kapsamında oyun tahtalarının geçmişş dönemlerdeki olası işlevleri irdelenmiş, bu tahtalarla oynanan oyunların kurallarına ilişkin öneriler irdelenmiş ve yeni öneriler geliştirilmiştir.
Lydia'daki Satala antik kenti

Lydia'nın batısında bulunan ve Bizans Dönem'i belgerinde adı geçen Satala antik kenti, bugünkü Adala beldesine lokalize edilmiştir. Ele geçen yazıtlardan ve diğer buluntulardan, anlaşıldığına göre kentin tarihi Hellenistik Dönem'e kadar gitmektedir. Kent sikke basmamıştır. Satala ve çevresinde ele geçen epigrafik ve diğer buluntuların yardımıyla, kentte Hades, Hekate gibi Yunanlı tanrılarla, Kybele gibi Anadolulu tanrılar ile Theion, Zeus Aerios, Glaukos, Keraunios ve Lydos gibi yerel tanrıların tapım gördüğü anlaşılmaktadır. Yine epigrafik buluntular sayesinde kent sınırları içinde Ioudda gibi küçük yerleşimlerin olduğu saptanmıştır.
Orta Asya camilerinde tipoloji (7-13. yüzyıllar)

ORTA ASYA CAM LER NDE T POLOJ (7-13. YÜZYILLAR)brahim ÇeşmeliMimarlık, Doktora TeziBu tezde, Orta Asya'da Moğollar öncesinde 7 -13. yüzyıllar arasında inşa edilmiş olan camilertipolojik olarak sınıflandırılmıştır. Bütün mimari özellikleriyle ortaya konulan camilerinkökenleri, başka yapılarla olan etkileşimleri ve benzerlikleri üzerinde durulmuştur. Bu çalışmada cami tiplerinin oluşumunda yerel ve çevresel mimari ile yabancı mimarianlayışların etkileri açığa çıkarılmıştır. Ayrıca, camilerin şehirlere nasıl konumlandıkları ve bu konumlanmayı etkileyen faktörler ile bunun camilerin mimari kompozisyonlarıyla olan ilişkileri üzerinde durulmuştur. Camiler ayrıntılı bir biçimde incelenerek henüz problemli olanMoğollar öncesi Orta Asya cami mimarisi konusunun üzerindeki soru işaretlerininkaldırılmasına çalışılmıştır.
Patara Roma dönemi günlük kullanım seramikleri

1988 yılından bu yana sürdürülen Patara kazılarında ele geçen Roma Dönemi günlük kullanım seramikleri bu çalışmanın konusunu oluşturur. Ana Cadde, Hurmalık Hamamı, Meclis Binası, Modestus Takı, Tepecik Nekropolü ve Tepecik Bey Sarayı alanlarından ele geçen buluntular oldukça zengin bir form çeşitliliğine sahiptir. Tarihsel olarak Erken Roma Dönemi'nden Geç Roma Dönemi içlerine kadar yayılım gösteren bu formlar kentte buluntu yoğunluğu olarak birinci sırada yer alır. Günlük kullanım kapları olarak adlandırılan bu seramikler basit üretimli masa kaplarını, pişirme kaplarını, depolama kaplarını ve mutfaktaki yardımcı diğer seramikler olmak üzere toplam 22 form grubunu kapsamaktadır. Tipolojik olarak sınıflandırılan seramikler genellikle tüm Akdeniz ve Ege kentlerinden tanınan formları içermektedir; ancak bununla birlikte ilk kez Patara kazılarında ele geçen yeni formlarda bu tez kapsamında tespit edilmiştir. Sahip olduğu limanıyla Likya bölgesinin en önemli ticaret üssü konumundaki Patara'ya Roma Dönemi'nde kırmızı astarlı birçok ithal seramiğin getirildiği bilinmektedir. Roma Dönemi günlük kullanım seramikleri içerisinde özellikle ithal olduğu düşünülen Ege orijinli İ. S. 1 .-3. yüzyıl pişirme kapları yoğunluktadır. Bunların yanında komşu kent Ksanthos üretimi tencereler ve Kıbrıs'tan ithal çanaklar da üretim yerlerini tanıdığımız gruplar arasında yer almaktadır. İthal seramiklerin dışında kentte yerel üretim formlarda bilinmektedir. Özellikle çömlek altlıkları ve çanaklarla takip edebildiğimiz bu formlar kentin kendi kullanım seramiği ihtiyacını karşıladığını göstermektedir. Patara'da farklı dönemlerdeki bulgularla seramik üretiminden kesin olarak bahsetmek mümkündür. Kentte seramik üretimine dair en erken veriler Hellenistik Dönem'e ait megara kasesi kalıplarıdır. İ. S. 1 .-2. yüzyıla tarihli Tepecik Bey Evi'nden ele geçen hatalı üretim seramiklerle üretimin kentte bu tarihte de devam ettiği bilinir. Roma Dönemi içlerine tarihlendirilen seramik fırınları ve işlikler de Patara'da üretimin varlığını kesinleştiren diğer veriler arasındadır.
Roma dönemi öncesi agoralar

genellikle halk arasında pazar yeri olarak bilinmektedir fakat agoranın ilk anlamı toplanma yeridir. Erken dönemde herhangi bir alan agora olarak adlandırılabiliyordu, örneğin bir devlet büyüğünün kapısının önünde ya da bir geminin önünde toplanıldığı an orası agora oluyordu. Zamanla agora kelimesi soyut kavramdan somuta geçerek binaların yer aldığı bouleterion, odeon, tiyatro, sunak vb. mimari ögelerin olduğu yer anlamını taşımaya başladı. Arkaik dönemde kuşkusuz gözlenebilen en güzel agora; Atina Agorası olmuştur, onu Olynthos, Kassope gibi kentler takip etmiştir. Anadolu'ya baktığımızda ise ne yazık ki Arkaik ve Klasik döneme tarihlenen çoğu agoranın kazısı yapılmamıştır. Yapılan yüzey araştırmaları ve kazılar doğrultusunda İonia, Karia, Pisidya, Mysia, Lykia, Troas bölgelerindeki belli kentlerde Arkaik ve Klasik döneme tarihlenen agoralar tespit edilmiştir. Arkaik dönem agoraları genellikle dağınık, düzensiz, plansız olmakla birlikte satıcıların ahşap tezgah vb. portatif stantlarda satış yaptığı düşünülmektedir. Klasik döneme gelindiğinde daha düzenli, malzemesi bölgesel olarak değişse de taş ya da mermerden oluşan yapılarla çevrilmiş; sunağı, tiyatrosu, odeonu, bouleterionu, dükkanları olan agoralar görülmüştür.
MÖ 9. - 8. bin yıl kerpiç mimarisine mikroarkeolojik bir yaklaşım: Aşıklı Höyük'te kerpiç ve harç tarifleri

Güneybatı Asya'da erken Neolitik toplulukların yerleşikliğe geçiş süreci ve yaşam biçimlerindeki değişimlerin, farklı bölgelerde özgün dinamiklerle yaşandığı bilinmektedir. Orta Anadolu Bölgesi'nin doğusunda, Volkanik Kapadokya olarak adlandırılan coğrafyada yer alan Aşıklı Höyük (MÖ 8350 -7300) yerleşmesi de bölgenin özgün Neolitikleşme sürecinin ve bu süreçte toplulukların dönüşen yaşam biçimlerinin kesintisiz bir şekilde takip edilebildiği anahtar yerleşmelerden biridir. Volkanik Kapadokya'nın en eski kerpiç mimari örneklerini veren Aşıklı, kerpiç teknolojisinin kesintisiz olarak, yüzyıllarca aynı yerleşme özelinde takip edilmesini sağlaması bakımından da ayrıcalıklı bir yere sahiptir. Yerleşme sakinlerinin kerpiç ve harç tariflerini nasıl hazırladığı ve bunun zaman içerisindeki değişimine odaklı gerçekleştirilen bu tez çalışmasında, tarih öncesi yapı malzemeleri mikroarkeolojik bir çerçevede incelenmiştir. Aşıklı yerleşimcilerinin iskan geçmişşi boyunca yapı malzemesi tercihindeki ısrarcı tutumunun kerpiç ve harçlarda kullandıkları hammadde kaynağı, katkı ve bağlayıcılar ile yapım teknolojisi bağlamında geçerli olmadığı, kerpiç ve harç tariflerinin yerleşiklik sürecinde dönüştüğü, standartlaştığı ve belirli normlara oturtulmuş olduğu anlaşılmaktadır. Yapılan kapsamlı analizler, yapı malzemeleri reçetelerindeki zamansal değişim eğilimi ve temposunun, yerleşikliğe geçiş sürecinde yaşanan sosyal, teknolojik, ekonomik, çevresel pek çok etken ve dönüşümlerle karşılıklı bir ilişki içerisinde olduğunu, sakinlerin kerpiç teknolojisi konusunda yüzyıllar içerisinde edindiği tecrübenin, yerleşik yaşamın kurulması ve devamlılığının sağlanmasında etkin bir rol üstlendiğini önermektedir.
2006-2015 yılları arasında Kibyra kazılarında ele geçen terrakotta figürinler

Gruplara ayrılarak incelenen 104 adet figürin, teknik ve stilistik açıdan değerlendirilmelerinin ardından benzerleri ve aynı tipteki yakın örnekleriyle karşılaştırılmıştır. Figürinler üzerinde yapılan incelemeler sonucunda tamamının kalıp yapımı olduğu tespit edilmiştir. Katalogda yer alan bilgiler; figürinlere ait detaylar, buluntu durumları ve aynı tipteki benzer örnekleri göstermektedir. Aphrodite ve Eros gibi dini kimliklerin, teatral konuların ve mizah görselli grotesk figürinlerin sevilerek işlendiği, çocuk mezarlarına adak olarak bırakılan hayvan figürinlerinin de rağbet gördüğü tespit edilmiştir. Eserlerin buluntu yerleri ve varsa buluntu kontekstleri ile ilgili veriler ele alınarak, figürinlerin işlevleri ve buluntu tarihleriyle ilgili öneriler yapılmıştır. Bu çalışma, kentte devam eden kazı çalışmalarında ele geçecek olan yeni buluntuların tarihlendirilmesine ve gruplandırılmasına yardımcı olacaktır.
Hellenistik ve Roma Dönemi'nde Küçük Asya'daki kütüphaneler

'Hellenistik ve Roma Dönemi'nde Küçük Asya'daki Kütüphaneler' adlı bu çalışmada tarih boyunca tüm dönemlerde önemli bir yeri olan, arşiv ile kütüphane binalarının özellikleri ve bulunduğu yerler kronolojik bir sıralama ile ele alınmıştır. Bu çalışmada Hellenistik ve Roma öncesi dönemlere de değinilerek bu yapıların gelişimine dikkat çekilmektedir. Sadece yapı değil, kütüphane ve arşiv binalarının önemi üzerinde de durulmuştur. Yazının bulunuşu ile birlikte, gelişen medeniyetlerde bilgilerin depolanması ihtiyacı kütüphane ve arşivlerin MÖ 3000 yıllarında ortaya çıkmasına neden olmuştur. Saray, tapınak ve özel arşivler ortaya çıkmıştır. Bu yapı türleri, tez çalışması içerisinde belirtilmiştir. Her dönemde önemli olan bu yapılar, zaman içinde daha da gelişmiş ve kültürler arası etkileşim ile her uygarlıkta inşa edilmişlerdir. Kütüphane ve arşivlerden ele geçen tablet, papirüs ve parşömenlerin içeriğinde genelde ticari, siyasi, dini ve edebi konular yer almıştır. Küçük Asya Hellenistik ve Roma Dönemi kütüphaneleri; türlerine, mimari özelliklerine ve konumlarına göre incelenmiştir. Ancak Küçük Asya'da bulunan Hellenistik ve Roma dönemine ait kütüphane ve arşiv yapılarının birçoğunun kalıntıları günümüze kadar ulaşmadığı için, mimari kalıntıları olmayan kütüphane ve arşiv yapıları antik kaynakların aktardığı bilgiler kadarı ile ele alınmıştır.
Thyateira Hastane Höyüğü mezarlarının arkeolojik ve antropolojik incelenmesi

Hastane Höyüğü'ün bir dönem Thyateira Antik Kenti'nin Akropol sahası bir dönem tümünün ya da en azından bir bölümünün Nekropol alanı olarak kullanıldığı bilinmektedir. Tez çalışması, Thyateira Hastane Höyüğü'nde 2013- 2019 yılları arasında yapılan arkeolojik kazı çalışmaları sırasında ortaya çıkarılmış olan mezarları kapsamaktadır. 3 farklı tipte 67 mezarın kazısı yapılmıştır. Mezarlar konum itibariyle Hastane Höyükte bulunan tapınak kalıntısının kuzey ve güney bölgesinde doğu-batı doğrultusunda konumlandırılmıştır. Bu çalışma da Hastane Höyüğü'nde yer alan mezarların mimari özellikler bakımından gruplandırılarak mezar tipolojinin oluşturulması, ölü gömme gelenekleri, yaş ve cinsiyet sayıları hakkında bilgi verilmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda mezarların tipolojisi hakkında bilgi verilirken ölü gömme gelenekleri ve az da olsa çıkan buluntular hakkında bilgiler verilmeye çalışılmıştır. Mezarlar içerisinde az sayıda buluntuya rastlanılmış olması ve mezarların yapılışında farklı mimari kalıntıların kullanılması, mezarların tarihlendirilmesini zorlaştırmıştır. Az sayıda da olsa yer alan değerli buluntular, bu mezarların bir bölümünün 10 -12. yy'ları, İslami ve Haçlı sikkeleri yardımıyla 13 -14. yy'ları, Sardeis'te bulunan ziynet eşyalarının benzerliklerinden yola çıkılarak 14 -15. yy'ları da kapsayacak şekilde Osmanlı Dönemi'nin ilerleyen safhaları boyunca da devam ettiği anlaşılmaktadır. Ancak son gömü için net tarih vermek mümkün değildir.
MS 7. yüzyılda Arap-Bizans savaşlarında Kilikia

Kilikia Bölgesi için MS 7. yüzyıl, kaos ve kargaşanın dönemidir. İslamiyet'in Arap yarımadasında ortaya çıkmasından sonra, dini yayma amaçlı birçok fetih hareketleri görülmüştür. MS 7. yüzyılda gerçekleşen akınlarda Kilikia Bölgesi kentleri ciddi oranda zarar görmüştür. Akınlar neticesinde bölge kentleri tahribata uğramış, nüfus giderek azalmış, ekonomi ve ticaret çökmüştür. Bölge halkı korku ve panikten dolayı yaşadıkları şehirleri terk etmek zorunda kalmış. Arapların yapmış olduğu seferlerden dolayı yaşadıkları şehirleri terk eden Kilikia halkı dağlık bölgelere gizlenmişlerdir. Kilikia Bölgesi'nin akınlardan etkilenmesinin en büyük sebebi Gülek Boğazı'nın Araplar tarafından Anadolu'ya giriş kapısı olarak kullanılmasıdır. Kilikia'da bulunan geçişler sayesinde Araplar Anadolu içlerine kadar seferler düzenlemişlerdir. Bu coğrafi sebep dışında Bizans İmparatorluğunun zenginliğinden faydalanmaya çalışan Araplar, ganimet elde edebilmek amacı ile, yaz ve kış aylarında geçitler yolu ile bölgeye gelerek yağmalayıp tekrar geri dönmüşlerdir. MS 7. yüzyılın ortalarından itibaren Kilikia Bölgesi, Arap - Bizans Savaşları'nda kullanılan bir tampon bölge görevi görmüştür. Bölge halkı kimi zaman imparatorun emri ile kimi zaman da kendi kararları ile bölgeyi tamamen terk etmişlerdir. Bu dönemde Dağlık Kilikia Bölgesi'nde bulunan birçok kent terk edilirken bazı üretim alanları Araplar tarafından korunmuştur. Ovalık Kilikia'da ise bazı güçlü kentler ise sugur şehir veya üs olarak kullanılmıştır. Bölgede incelenlen kentlerin MS 7. yüzyıldan itibaren ya tamamen terk edildiği ya da Ermeni Dönemi'ne kadar yerleşim görmediği bilgisine ulaşılmıştır. Kilikia Bölgesi'ne akınlar düzenleyen Araplar kendi kültürlerini de yanında getirmişlerdir. Yaptıkları iskan politikaları ve kabile yaşantısına dayalı kültürel geleneklerinden dolayı Kilikia Bölgesi'nde Roma Dönemi kent dokusuna ve planlı kentleşmeye zarar vermişlerdir. Bunun yanı sıra ele geçirdikleri şehirlerde köprü, cami, kale gibi yapılar inşa ederek bölge kentlerinin mimarisine de katkıda bulunmuşlardır.
Kaunos Liman Agorası anıtları

Karia'nın Lykia sınırında, Dalyan Çayı'nın sağ yakasında bulunan Kaunos antik dönemin önemli liman kentlerinden biridir. Kentin güneybatısında bugün Sülüklü Göl olarak anılan ticaret limanı bulunmaktadır. Bu ticaret limanın kuzeyindeki düzlük de Liman Agorasıdır. Liman Agorası'nın çevresinde çeşitli dönmelerde inşa edilmiş birçok anıt bulunmaktadır. Kaunos Liman Agorası'nda bağış anıtı, dikme anıt, eksedra, thesauros, heykel kaidesi, stel, blok ve arşitrav bloğu gibi çeşitli tipte inşa edilmiş toplam seksen anıt tespit edilmiştir. Sadece Liman Agorası'ndaki anıtlar değil, daha sonra bir bölümü Agora'nın içerisinde kalan Apollon Kutsal Alanı'nda tespit edilen anıtlar da tez kapsamında değerlendirilmiştir. Bu anıtlar kentin siyasi, sosyal, ticari ve dinsel yönden yaşamının belgeleridir. Liman Agorası'nda Bağış anıtı, Protogenes Eksedrası ve Thesauros gibi antik dünyada birebir benzeri şimdiye kadar tespit edilmemiş, sadece Kaunos'a özgü anıtların yanında, antik dünyada birçok benzer örneklerinin olduğu eksedralar, heykel kaideleri, steller ve çeşitli bloklar gibi anıtlar da bulunmaktadır. Eksedralar ve heykel kaideleri inşa özellikleri ve formlarına göre çeşitli tiplere ayrılmaktadır. Kaunos Liman Agorası'nda tespit edilen eksedralar ve heykel kaideleri genel olarak antik dünyadaki benzer örnekleriyle paralel bir yapıya sahiptir. Fakat bu anıtlara yakın duran örneklerinin inşa edildikleri tarihler dikkate alındığında Liman Agorası örneklerinin her zaman benzer tarihlerde inşa edilmediği görülür. Bazı anıtların antik dünyadaki benzer örneklerinden çok daha geç tarihlerde kullanılmaya devam ettiği anlaşılmıştır. Liman Agorası anıtlarında çeşitli mimari profillerin kullanıldığı görülmektedir. Bu profiller ovolo, cavetto, kyma-rekta, kyma-reversa, konkav-konveks profil, thumb, şerit, çubuk ve tespih silmeler, torus ve trokhilos/ skotiadır. Anıtlar üzerindeki profillerin farklı tiplerinin bazı dönemlerde birlikte bazı dönemlerde de tek başına kullanıldığı tespit edilmiştir. Liman Agorası anıtlarının kentin kronolojik yapısı içinde, çeşitli siyasi olaylar sonucunda dikilmiş olduğu ortaya konulmuştur. Dolayısıyla bu anıtlar yardımıyla bu siyasi gelişmeler kronolojik olarak iyi bir şekilde izlenmektedir. Liman Agorası anıtları kentin sosyo-kültürel yapısının öğrenilmesinde de önemli katkılar sağlamaktadır. Özellikle kentteki kültsel dokuyu anıtlar yardımıyla iyi bir şekilde öğrenmekteyiz. Ayrıca Agora'da tespit edilen anıtlardan, Liman Agorası'nın ve çevresinin kronolojik kullanım evreleri de iyi bir şekilde izlenmektedir. Bu yüzden anıtların inşa tarihleri, Agora'nın dönemsel kullanılırlığının öğrenilmesinde önemli katkılarda bulunmuştur.
Dünyada ve Türkiye'de kültürel miras yönetimi, bununla ilgili ulusal ve uluslararası en iyi uygulama örnekleri

İlgili uluslararası belgeler ve gelişmiş ülkelerin yasal mevzuatı incelendiğinde, kültürel miras yönetimsel anlamda düşünülmesi gerekmektedir. İlgili uluslararası kuruluşlar yönetim uygulamaları için ilkeler de geliştirmiştir. Kültürel miras yönetimi ile ilgili örgütsel ve yasal çerçeve, yeni talepler ve uluslararası gelişmeler ışığında sürekli değişip güncellenen bir dinamiğe sahiptir. Çalışmam da Birleşik Krallık Ülkeleri'nde, Almanya'da, İspanya'da, İtalya'da, Amerika Birleşik Devletleri'nde, Avustralya ve Türkiye'de kültürel miras yönetimi konusunda mevcut durum ortaya konmuştur. Dünyada ve Türkiye'de kültürel miras yönetiminin kökeni ve gelişimi hakkında bilgi verilmiştir. Ülkelerin yasal mevzuatları, bu mevzuatları yürüten resmi kurumları, kültürel miras alanındaki etkin sivil toplum kuruluşları ve taraf oldukları bölgesel ve uluslararası sözleşmeler tek tek incelenmiştir. Dünyada Kültürel miras yönetiminde söz sahibi UNESCO, ICOMOS, EUROPA NOSTRA, IFC, EBRD vb. gibi standartlar belirleyen uluslararası kurum ve kuruluşlara yer verilmiştir. 20. yy.'ın ikinci yarısı ile birlikte dünya arkeoloji literatürüne giren inşaat arkeolojisi, kentsel arkeoloji ve alan yönetimi kavramları açıklanmış bu kavramlar Dünyadan ve Türkiye'den alınan örneklerin karşılaştırılmasıyla incelenmiştir.
Neolitik Dönemden Erken Tunç Çağı sonuna kadar Batı Anadolu'da mühürlerin gelişimi

'Neolitik Dönem'den Erken Tunç Çağı Sonuna Kadar Batı Anadolu'da Mühürlerin Gelişimi' isimli tez çalışmasında söz konusu dönem Batı Anadolu yerleşimlerinde ortaya çıkan mühürlerin ayrıntılı tipolojisi oluşturulmuş ve buluntular yakın kültürlerdeki paralelleri ile karşılaştırılmıştır. Bu ayrıntılı değerlendirme ayrıca Neolitik Kalkolitik ve Erken Tunç Çağı damga mühürlerinin kullanım alanlarına ve işlevlerine yönelik genel bir değerlendirme sunmaktadır. Çalışmamızın Neolitik Dönem değerlendirme bölümünde ise bu amaca yönelik olarak tarafımızca yapılan bir etnografik çalışma yer almaktadır. Sonuç olarak damga mühürlerin Batı Anadolu'da Neolitik ve Kalkolitik Dönem'lerde günlük hayata yönelik olarak çok işlevli kullanıldığını, Erken Tunç Çağı'nda ise bu işlevlerin yanı sıra ekonomik işlevli nesneler olarak kullanılmaya başlandığını görmekteyiz.
İzmir Arkeoloji Müzesi'ndeki süstaşı ürünlerin ve süstaşlı antik mücevherlerin arkeo-gemolojiksel incelemesi

İzmir Arkeoloji Müzesi'nde bulunan ve henüz büyük kısmı saklı tutulan Anadolu medeniyetlerine ait yaklaşık iki yüz otuz sekiz adet süstaşı ürünler ve süstaşlı mücevherler, tahripsiz ve zarar vermeyen gemolojiksel inceleme yöntemleri kullanılarak kimliklendirilmişlerdir. Antik süstaşı ürünlerin işlendiği dönemlerin ve özelliklerinin ortaya çıkartılması ile, gerek arkeolojik kazılarda bulunan gerekse de müzelere verilmek üzere getirilen süstaşlı mücevherlerin tarihlendirilmesi ve gerçek değerinin tespit edilebilmesi mümkün olabilecektir. Ayrıca bu çalışma göstermektedir ki, antik dönem süstaşlarının ve süstaşlı mücevherlerin konservasyon işlemleri, bunların gemolojik özellikleri dikkate alınmadığı takdirde, birçok objenin hatalı yorumlanmasıyla sonuçlanmıştır. Bu nedenle, arkeo-gemoloji ve arkeo-gemolog gelecekte müzelerin iki yeni kavramı olacaktır.
Stratonikeia koroplastiği

Antik çağın zengin ve güçlü kentlerinden biri olan Stratonikeia, farklı inanç ve geleneklere sahip birçok kültüre ev sahipliği yapmıştır. MÖ 4. yüzyılda suru genişleyen ve genel anlamda planlaması yapılmış olan kent, Hellenistik Dönem'de özellikle MÖ 2. yüzyılda Gymnasion gibi büyük ölçekli yapıların inşa edildiği ve Erken İmparatorluk Dönemi ve sonrasında da anıtsal yapıların artarak devam ettiği bir siyasi yerleşim merkezi olmuştur. Lagina Hekate Kutsal Alanının bir yol ile Stratonikeia'ya bağlı olması, bu yol boyunca halen yürütmekte olduğumuz kazılar neticesinde ortaya çıkan farklı dönemlere ait yeni yerleşmeler ve nekropol alanları bölgeyi daha da önemli kılmıştır. Bu çalışmada Stratonikeia'nın koroplastik sanatına ve üretimine ilişkin kapsamlı bir değerlendirme yapılmıştır. Stratonikeia ve çevre kırsal yerleşimlerin inanç sistemi ve yoğunluğu oluşturan Hellenistik ve Roma İmparatorluk Dönemi koroplastik sanatına ilis kin önemli veriler sunan pis mis toprak figürinler, kent içinden çevre yerleşmelere, kutsal alandan nekropolis alanlarına kadar pek çok farklı kontekst içinde karşımıza çıkmaktadır. Stratonikeia koroplastik sanatı konu olarak çok geniş bir yelpazeye sahiptir. Bu zengin koroplastik malzeme içinde günlük yaşamdan tiyatro oyunlarına, oyuncaklardan oyun araçlarına, figürlü mangal tutaçlarından inançlara kadar farklı konularda terrakotta eser görmek mümkündür. Çoğunluğu müze kurtarma kazılarından gelen bu eserler Muğla, Milas ve Bodrum Sualtı Arkeoloji müzelerinde muhafaza edilmektedir.
Maydos Kilisetepe Höyüğü'nün tunç ve erken demir çağlarında memeli hayvanlara dayalı besin ve üretim ekonomisi

Maydos Kilisetepe Höyüğü Çanakkale Boğazı'nın Avrupa yakasında; Kilye Koyu'nun hemen güneyinde, Eceabat İlçesi sınırları içerisinde yer alır. Antik ismi 'Madytos' olan Maydos Kilisetepe Höyüğü 200 x 180 metre genişliği, deniz seviyesinden 33 metre yüksekliği ile Gelibolu Yarımadasının en büyük höyüklerinden biridir. 2010 yılında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesinden Doç. Dr. Göksel Sazcı başkanlığında başlatılan kazılar günümüzde devam etmektedir. Günümüz kazılarında yapılan arkeolojik çalışmalar ve C14 tarihlemelerinin sonucuna göre M. Ö. 3. binden günümüze kadar iskan gördüğü tespit edilmiştir. Bu çalışmada Maydos Kilisetepe Höyüğü'nde 2010- 2016 kazı sezonları içerisinde ele geçen yaklaşık 15.418 adet faunal kalıntı incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışılan malzemeyi İlk - Orta - Son Tunç Çağı ile Erken Demir Çağına tarihlenen tabakalardan gelen kemik kalıntıları oluşturmaktadır. Faunal kalıntılar ile yerleşimde yaşamış evcil ve yabani türleri belirlenmiştir. Belirlenen evcil türler doğrultusunda yerleşimde Tunç ve Erken Demir Çağlarında yaşamış toplulukların beslenme ve üretim ekonomileri araştırılmıştır. Belirlenen yabani fauna ile Maydos Kilisetepe Höyüğü'nde avlanan türler tespit edilmiş ve yabani türlerin kırmızı et tüketimine olan katkıları ortaya konulmuştur. Bunun yanı sıra avlanan türlere dayanarak yerleşimin antik dönemlerdeki çevresel özellikleri yeniden canlandırılmıştır. Maydos Kilisetepe Höyüğü'nde memeli hayvanlara dayalı elde edilen sonuçlar, bölge yerleşimlerindeki sonuçlar ile karşılaştırılarak benzerlikler ve farklılıklar ortaya konularak değerlendirmeler yapılmıştır.