turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye'de organize sanayi bölgelerine sağlanan teşviklerin incelenmesi ve değerlendirilmesi

19. Yüzyılda, sanayinin planlı geliştirilmesinin önem kazanmasına bağlı olarak, Amerika Birleşik Devletleri'nde, özel sektörün kar elde etmek; İngiltere'de ise geri kalmış bölgelerde işsizlikle mücadele etmek amaçlarıyla kurulan bölgeler, organize sanayi bölgeleri uygulamalarının ilk örnekleridir. Türkiye'de, ilk uygulamasına 1962 yılında Bursa Organize Sanayi Bölgesinin kurulmasıyla başlanan bu bölgeler ile kalkınmanın itici gücü olan sanayileşmenin teşvik edilmesi ve bölgesel kalkınmanın dengeli dağılması hedeflenmiştir. Ülkemizde elli yıllık geçmişşe sahip organize sanayi bölgelerinin birer cazibe merkezi haline gelmesi için ağırlıklı olarak çeşitli vergisel ve vergi dışı mali teşvikler uygulanmaktadır. Ancak, amacı, şartları ve oluşabilecek sonuçları ayrıntılı olarak analiz edilmeden uygulamaya konulan birçok teşvik tedbiri istenen sonuçları vermemektedir. Tez çalışması sonucunda, uygulanan teşviklerle ilgili yasal mevzuatın çok dağınık ve karmaşık olduğu, bürokrasi, enerji ve yerel yönetimlerden kaynaklı sorunlara çözüm getirilememesi, bölgesel-sektörel teşvik sisteminde, organize sanayi bölgeleri içerisindeki işletmelere pozitif ayrımcılık yapılmaması gibi nedenlerden dolayı organize sanayi bölgelerinin cazibe merkezi haline gelmekten uzak kaldığı görülmüştür. Çok miktarda boş parsel bulunmasına rağmen, doluluk oranları düşük kalmaktadır. Bu bölgelerdeki kümelenmenin istenen düzeyde olmadığı, teşvik politikalarının organize sanayi bölgelerine yatırım yapılması konusundaki etkisinin önemsiz olduğu, girişimciler için bu bölgeler içerisinde yatırım yapma cazibesinin kalmadığı, dolayısıyla yatırım teşviklerinin önemli bir kısmından yalnızca organize sanayi bölgelerinde faaliyette bulunan işletmelerin yararlandırılmasının sağlanması halinde bu bölgelerin cazibesini arttıracağı ve belirlenen hedefler doğrultusunda önemli bir işleve sahip olacağı sonucuna varılmıştır.
Türk vergi hukuku'nda yoklama

Vergiyi doğuran olayla ilişki içine giren herkes yoklamaya tabidir. Bu yükümlünün bildirimleri veya idarenin kendi tespitleri nedeniyle olabileceği gibi vergi idaresi dışındaki kurumların bildirimleri ve idareye gelen ihbar dilekçelerine istinaden de olabilir. Önemli olan yoklamanın konusuna giren ve yoklama ile tespiti yapılabilecek olan durumun varlığıdır. Yoklama vergi kayıp ve kaçağının önlenmesi, yükümlünün beyanlarının doğruluğunun araştırılması ve delillerin toplanması açısından önemli bir denetim aracıdır. Yoklama vergiyi doğuran olayın meydana geldiği yerde ve yoklanacak olana haber verilmeden yapılan bir denetim şeklidir. Bu nedenle yoklama ile kişinin temel hak ve özgürlüklerine kolayca sınırlama getirilebilir. Devletle yükümlüyü karşı karşıya getiren bu denetim aracının, müdahale sınırlarının hukuk kurallarına göre belirlenmesi gerekir. Bu çalışmada, denetim sistemi içinde önemli bir yere sahip olduğunu düşündüğümüz yoklamanın işleyişi, sorunları ve sisteme getirdiğimiz öneriler çalışılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında, yoklamanın hukuksal boyutu ve uygulamadaki hususları açıklanmıştır. Ayrıca diğer denetim araçlarına ve yoklamanın bu denetim araçları ile arasındaki farklılıklara değinilmiştir. İkinci bölümde ise, özel hayatın gizliliği, konut dokunulmazlığı ve mülkiyet hakkının anlamları açıklanmaya çalışılmıştır. Ardından bu haklara yoklama ve yoklamada el koyma yetkisinin kullanılarak nasıl müdahale edildiğine, el koyma yetkisinin kullanım şartlarına değinilmiştir. Ayrıca konu Anayasa, yasalar, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Yüksek Mahkeme kararları ile açıklanmıştır. Çalışmanın üçüncü kısmında, yoklamanın daha etkin ve verimli olması ve Anayasa, AİHM, Ceza Muhakemesi Kanunu doğrultusunda tekrar düzenlenmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Türkiye'de vergi enflasyon ilişkisi

Toplam talebin toplam arzı aşması nedeniyle fiyatlar genel düzeyindeki sürekli ve hissedilir derecedeki artışlar olarak tanımlanan enflasyonun, ekonomideki diğer kurumlar üzerinde olduğu gibi vergi sistemi ve vergi gelirleri üzerinde de olumsuz etkileri vardır. Enflasyon, vergi sistemindeki vergi türlerini farklı açılardan etkilemektedir. Enflasyon, gelir vergisinin artan oranlı yapısını bozarak, mükelleflerin vergi yükünü arttırmakta ve devlete haksız bir vergi kaynağı oluşturmaktadır. Bununla birlikte, enflasyonist dönemlerde devletler, enflasyon vergisi ve senyoraj gelirleri elde ederlerken bir yandan da vergi tahsilatındaki gecikmeler nedeniyle vergi gelirleri azalmaktadır. Ayrıca, enflasyonun vergileme üzerinde etkileri olduğu gibi, vergilemenin de enflasyon üzerinde etkileri vardır. Devletler, vergi politikasını enflasyonla mücadelede aracı olarak kullanmaktadırlar. Bu da, vergi-enflasyon ilişkisinin diğer yönünü oluşturmaktadır. Bu çalışmada, enflasyonun vergileme üzerindeki etkileri ve enflasyonla mücadelede vergi politikası olarak incelenmektedir. Ayrıca, enflasyonun vergi sistemi üzerindeki olumsuz etkilerini giderici düzenlemelere de yer verilmektedir.
Kamu mali yönetiminde mali disiplinin sağlanmasında stratejik planlamanın rolü

Küresel çapta yaşanan krizlerin temel nedeni olarak nitelendirilen mali disiplinsizlik son yıllarda pek çok ülkenin karşı karşıya kaldığı önemli sorunların başında gelmektedir. Özellikle 1980'li yıllardan itibaren yaşanan toplumsal ve ekonomik gelişmeler ile birlikte kamu mali yönetiminde etkin bir yeniden yapılanma ihtiyacı doğmuş ve mali sistemin düzenlenmesine yönelik çalışmalar zorunlu hale gelmiştir. Benzer şekilde, ülkemizde kamunun ekonomik ve siyasi alandaki işlevinin artmasıyla birlikte aşırı yükselen harcamalar sonucunda ortaya çıkan bütçe açıkları, yüksek kamu borç yükü ve mevcut kamu kaynaklarının etkinsiz kullanımı kamu mali yönetimine yönelik reform çalışmalarının hızlanmasına yol açmıştır. Bu gelişmeler ışığında, Türkiye'de kamu mali yönetim sisteminde mali disiplinin sağlanmasına yönelik en köklü değişiklik, mali yönetim ve kontrol sistemimizi uluslararası standartlar ve Avrupa Birliği normlarıyla uyumlu hale getirmek amacıyla hazırlanan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun yasalaşması ile gerçekleşmiştir. Söz konusu Kanun ile ülkemizde kamu kurumlarına stratejik plan yapma zorunluluğu getirilmiş, kurumların çevresindeki değişimlere ayak uydurabilmesi ve mali saydamlık ile hesap verebilirlik ilkelerine göre hareket edebilmesi için stratejik planlama çerçevesinde faaliyetlerini sürdürmeleri istenmiştir. Bu çalışmada daha çok teorik çerçevede ele alınan stratejik planlama anlayışının mali disiplinin sağlanmasındaki önemine dair farkındalık yaratılması amaçlanmakta, mali disiplinsizliğin çözümünde ele alınan mali reformların önemli bir ayağını oluşturan stratejik planlamanın etkinliği üzerinde durulmaktadır.
Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerine arge faaliyetleri kapsamında tanınan teşvikler

Yapılan bu çalışma sonucunda; Ar-Ge Faaliyetlerine yönelik vergisel teşviklerin, KVK, GVK ve Ar-Ge teşvik hükümlerini içeren diğer özel kanunlarda gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri açısından farklı uygulama esaslarını içermeyecek şekilde düzenlenmesinin, kanunlar arasında çelişkiye neden olan bazı hükümlerin gözden geçirilmesinin, mükellefler açısından kanunlara istinaden yayımlanmış tebliğ ve yönetmeliklerde yer alan bürokratik işlemlerin azaltılmasının, ilgili tebliğ ve yönetmeliklerin kanunların özüne uygun bir şekilde, mükellefler açısından daha anlaşılabilir ve kısa hazırlanmasının, teşvik hükümlerinin herhangi bir sınırlama veya koşul olmaksızın Ar-Ge faaliyetinde bulunan ve ülke ekonomisi için katma değer yaratan her ölçekteki işletmelere uygulanmasının gerekliliği ortaya çıkmıştır.
Sanayileşme olgusunun kirlilik sığınağı hipotezi ve çevresel vergiler açısından yeniden değerlendirilmesi

Sıkı bir bağa sahip olan çevre ve ticaret ilişkisi büyüme kavramının da dahil edilmesiyle oldukça kompleks bir hal almıştır. Ulusal ekonominin yapısı üzerinde önemli bir etkiye sahip olan ticaret, bir yandan ekonomik büyümeyi sağlarken diğer yandan da kaynak kullanımındaki etkinliğin sağlanmasında rol oynamaktadır. Aynı zamanda artan büyüme ile çevresel hizmetlere talep artışı yaşanmakta, bu durum ise yüksek yaşam standardına yol açmaktadır. Ancak çevre ve ticaret ilişkisinin her zaman olumlu yönlerinin olmadığını ileri süren görüşlerde mevcuttur. Çevresel problemlerin daha çok ticaret kaynaklı büyümeden kaynaklandığı da ifade edilmektedir. Artan ekonomik faaliyetler ve serbest ticaret aşırı kaynak kullanımına yol açabilmekte, etkinlikten sapmalar söz konusu olabilmektedir. Aynı zamanda ülkelerin maliyetlerini düşürmeleri için düşük çevresel standartlarını uygulamaya itebilmektedir. Bu durumda ise çevre kirliliğinin neden olduğu dışsallıkların içselleştirilmesi adına özellikle çevre vergilerini gündeme getirmektedir. Bu çalışma dört temel bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde çevre ekonomisinin iktisadi düşünceler tarihindeki yerine bakılmıştır. Daha sonra çevre ve sürdürülebilir kalkınma ilişkisi çeşitli göstergeler ve endeksler ile açıklanmıştır. Çevre sorunlarının ekonomik nedenleri açıklanırken, bir yandan büyüme ve çevre ilişkisine diğer yandan ise serbest ticaret ve çevre ilişkisine değinilmiştir. İkinci bölümde çevre sorunlarına mikroekonomik düzeyde getirilen çözümler açıklanmış, çevre sorunlarından kaynaklı dışsal maliyetlere uygulanan vergiler aktarılmış ve OECD ülkelerinde ve Türkiye'de uygulanan çevre vergileri hakkında bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde, analizlerde kullanılan Panel Eşbütünleşme Testleri ile Panel Nedensellik Testleri tanıtılmıştır. Dördüncü bölümde ise bir yandan büyüme ve dışa açıklığın çevre kirliği üzerindeki etkisi araştırılırken diğer yandan ise büyüme ve çevre vergilerinin çevre kirliliğine olan etkisi araştırılmıştır. Ayrıca kukla değişken kullanılarak çevre kirliliği üzerinde Kyoto Protokolü'nün herhangi bir etkisi olup olmadığı test edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre Kirlilik Sığınağı Hipotezi'nin varlığı kabul edilmiş, gelişmiş ülkelerde çevre kirliliği azalırken gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde artış gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca Kyoto Protokolü'nün yürürlüğe girmesiyle birlikte protokolü imzalayan ve imzalamayan OECD ülkelerinde farklı sonuçlara yol açtığı sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın sonuç bölümünde ise elde edilen bulgulara bağlı olarak ülke grupları için politik önerilerde bulunulmuştur.
Kamusal yükseköğretimin finansmanı: Türkiye için model önerisi

Yıllar içerisinde yükseköğretime olan talepte meydana gelen belirgin artış, kamusal yükseköğretim kurumları için finansman sorununu da beraberinde getirmiştir. Artan talep sonucunda kamusal kaynaklar için oluşan rekabete karşı, alternatif finansman çözümleri bulmak kaçınılmaz hale gelmiştir. Üniversiteler aynı zamanda, yeni finansman yöntemleri ile, mali alanda daha özerk olmayı hedeflemektedir. Bu çalışmada, Türkiye'deki kamusal yükseköğretimin finansman ihtiyacını karşılayacak bir model önerisi, Türkiye'deki yükseköğretim kurumlarının içinde bulunduğu mali özerklik durumları değerlendirilerek hazırlanmıştır. Yükseköğretim malının, iktisadi mallar arasında, nasıl bir mal olduğu belirlenmiş ve yükseköğretimdeki finansman türleri ele alınmıştır. Dünya üniversite sıralamalarında başarılı olan ülkeler belirlendikten sonra ise söz konusu ülkelerdeki yükseköğretim finansman yapıları; öğrenim ücreti veya katkı payı uygulamaları, öğrencilere sağlanan krediler, kredi geri ödeme mekanizmaları ve öğrencilere sağlanan burslar aracılığı ile değerlendirilmiştir. Başarılı ülkelerdeki mali özerklik yapısına göre, Türkiye'deki kamusal yükseköğretim kurumlarının adem-i merkeziyetçi yapısı ele alınmıştır. Ayrıca Türkiye için; öğrenci katkı payını, öğrenci kredilerini, kredi geri ödeme mekanizmasını ve bursları içeren bir model önerilmiştir.
Türkiye'de vergi denetiminin etkinliğinin incelenmesi ve değerlendirilmesi

Vergi kamu giderlerinin finansmanında kullanılan önemli bir maliye politikası aracıdır. Beyan esasının geçerli olduğu vergi sistemlerinde, yükümlülerin beyanı doğru kabul edilmekte ve yükümlülerin vergi beyanlarının doğruluğu ve güvenilirliği vergi denetimi ile sağlanmaktadır. Vergi sisteminin ve vergi idaresinin etkinliğinde temel belirleyici unsur, etkin işleyen bir denetim yapısının varlığıdır. Vergi denetiminin yapısı ve işleyişi, vergi mevzuatı, denetim standartları, denetim elemanlarının sayısı ve nitelikleri, denetimde teknolojik altyapının etkin kullanımı vergi denetiminin etkinliğini belirleyen unsurlar olmaktadır. Vergi denetim elemanlarının yetiştirilmeleri, sayılarının artırılması, denetlenecek sektör, konu ve yükümlülerin belirlenmesinde riskli olanların seçimi, denetim standartlarının ve denetimde iş süreçlerinin belirlenmesi, iyi işleyen bir iç denetim sistemi vergi denetiminde etkinliğin oluşmasına katkı sağlayacaktır.
Teori ve uygulamada vergi incelemesinde mükellef hakları

Günümüz çağdaş devletlerinde olduğu gibi ülkemizde de vergi sistemi beyan esasına dayanmaktadır. Bu sistemde mükellefler, kendi kazançlarını tespit etmekte ve bunun üzerinden beyanda bulunmaktadırlar. Beyan esası olarak adlandırılan bu usulün uygulanması mükelleflerin beyanlarının denetlenmeyeceği anlamına gelmemektedir. Beyan esasının geçerli olduğu vergi sistemlerinde, mükelleflerin beyanlarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığının tespiti ve kontrolünde en etkili denetim türü vergi incelemeleridir. Vergi incelemeleri, vergi inceleme elemanları aracılığı ile gerçekleştirilmektedir. Vergi İnceleme elemanları, vergi inceleme yetkisine sahip, vergi inceleme görevini ifa eden, bu sıfatla hem ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştıran, tespit eden ve sağlayan, hem de idari vergi cezalarını tespit eden kamu görevlisidir. Vergi incelemeleri, mükellefleri olumsuz etkileyen bir süreci kapsamaktadır. Bu nedenle vergi incelemeleri gerçekleştirilirken mükelleflerin yükümlülükleri kadar hakları konusunda da bilgilendirilmesi ve vergi idaresinin mükellef odaklı bir anlayış ile hareket etmesi, mükelleflerin sahip olduğu bu olumsuz bakış açısını değiştirici etki yapabileceği gibi vergi bilinci ve vergi ahlakının gelişmesine de olumlu katkıda bulunacaktır. Dolayısı ile sadece mükellef aleyhine olan durumlar değil, lehine olan durumlarında göz önünde bulundurulması, vergisel gerçeklerin mükellefleri zor durumda bırakmadan ortaya konması gerekmektedir.
Türkiye'de kamu özel işbirliğinin sağlık alanında uygulanması: Şehir hastaneleri

1980'lerde başlayan birikim krizi ve bu krize çözu m olarak beliren değişim talepleri, devletin kurumsal yapısında dönu şu mlere yol açmaktadır. Bu dönu şu mu n izdu şu mlerinden biri de Kamu Özel İşbirliği modelidir. Model, kavramdaki işbirliği vurgusunun ruhuna uygun olarak hem kamunun hem de özel sektöru n altyapı yatırım ve hizmetleri sunumuna birlikte katılımı, bunun neticesinde ise kamu borçlarının azaltılması, hizmetlerin daha etkili, verimli ve kaliteli sunulması gibi reddedilesi gu ç savunular u zerinden yu kselmektedir. Bu tez çalışması, Kamu Özel İşbirliği modelini bağımsız tekil bir politika olarak değil, kapitalizmin neoliberal dönu şu mu nu n bir veçhesi olarak oluşturduğu yeni bir sermaye birikim yöntemi ekseninde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, modelin Tu rkiye'de sağlık alanında uygulama alanı bulduğu şehir hastaneleri projeleri incelenecektir.
Türkiye'de gelir dağılımının incelenmesi (1998-2015)

Gelir dağılımındaki adalet, bir ülkenin gelişmişlik seviyesini belirlemek için önemli bir ölçüttür. Bir ülkenin ekonomisi değerlendirildiğinde, temel ekonomik göstergeler içinde sayabileceğimiz enflasyon, işsizlik, ekonomik büyüme, döviz kurları, faiz, borç stoku, ödemeler dengesi gibi göstergelerin yanında gelir dağılımını da önemli bir yer tutmaktadır. Küreselleşmeyle birlikte dünyadaki zenginliğin arttığı yönündeki söylemlere karşılık, gelir dağılımındaki adaletsizliğin ve dünyanın birçok yerinde en temel ihtiyaçlara bile erişemeyen insanların sayısının her geçen gün arttığı görülmektedir. Bu nedenle günümüz dünyasında gelir dağılımı adaleti önemli bir sorundur. Türkiye'nin gelir adaleti açısından ise, Kasım 2000 ve Şubat 2001 ekonomik krizlerinden sonra Güçlü Ekonomiye Geçiş Programıyla ve 3 Kasım 2002 Adalet ve Kalkınma Partisi Hükümetleriyle yakalanan ekonomik istikrara karşılık gelir dağılımında önemli bir iyileşmenin ve Türkiye'deki gelir dağılımının gelişmiş ülkeler seviyesinde olmadığı görülmektedir. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, gelir dağılımı kavramları, gelir dağılımı ölçümünde kullanılan yönetmeleri ve gelir dağılımı teorileri üzerinde durulacaktır. İkinci bölümde, birincil ve ikincil gelir dağılımı kavramları verilerek devletin piyasa sürecine müdahale ederek gelir dağılımını nasıl etkilediği değerlendirilmiştir. Ayrıca gelir dağılımın etkileyen faktörler incelenmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise, Türkiye'de 1998- 2015 yılları arasında gelir dağılımının durumu ve seyri ele alınarak, Kasım 2000 ve Şubat 2001 ekonomik krizlerinden sonra kurulan istikrarlı hükümetler döneminde yakalanan istikrar ve ekonomik iyileşmeye karşılık gelir dağılımının nasıl etkilendiği anlaşılmaya çalışılmıştır.
Türk vergi sisteminde menkul kıymetlerin vergilendirilmesi devlet tahvili ve hazine bonosu örneği

Bu çalışmanın amacı menkul kıymetlerin vergilendirilmesi ile ilgili temel kavramların açıklanmasından sonra kamu kesimi borçlanma araçları olan Devlet Tahvili ve Hazine Bonolarının faiz gelirlerinin ve alım satım kazançlarının vergilendirilmesi esaslarını ortaya koymaktır. Türk Vergi Sistemi'nde menkul kıymetlerin vergilendirilmesine ilişkin usul ve esaslar günümüze kadar gelen süreçte önemli değişikliklere uğramıştır. Son olarak 2004 yılında kabul edilen 5281 Sayılı Kanunla Gelir Vergisi Kanunu'na eklenen Geçici 67. madde hükmü ile 2006 yılı başından itibaren geçerli olmak üzere menkul kıymetlerin vergilendirilmesinde radikal değişiklikler yapılmış; çeşitli finansal araçlardan elde edilen getirilerin aynı oranda ve kaynakta vergilenmesi ve ticari faaliyetlere dahil olmayan gelirler için kaynakta yapılan vergilemenin nihai vergileme olması esası benimsenmiştir. Bu çalışmada süreç içinde değişiklik göstermiş olan Devlet tahvili ve Hazine bonolarının vergilendirilme esasları 2001 öncesi, 2001- 2005 ile 2006- 2015 yılları arasında olmak üzere üç farklı dönemde incelenecektir.
Bulanık mantık yöntemi ile belirsizlik şartlarında ekonomik birimlerin yatırım karar analizi

: Günümüzde finans piyasalarında yatırımcıların tasarruflarını değerlendirmek ve maksimum getiri elde etmek için birçok yatırım araçları mevcuttur. Piyasanın konjonktürüne göre çeşitlenen yatırım araçları, bireysel yatırımcılar ve işletmelerin nakit varlıklarını değerlendirme konusunda karar süreçlerini zorlaştırmaktadır. Finans piyasalarında alınan her karar geleceğe yönelik olması ve geleceği öngörmeye dayanması sebebiyle belirsizlik içermektedir. Piyasada yaşanan siyasi, ekonomik ve sosyal gelişmelerin belirsizliği yatırımcılar açısından risk oluşturmakta ve yatırım kararlarını etkilemektedir. Piyasada belirsizlik durumu ile karşı karşıya kalan yatırımcılar, yatırım sürecinde ilgili bilgilere ulaşma konusunda güçlük çekmektedir. Yatırımcıların belirsizlik altında karar verirken birçok faktörlerden etkilenmektedir. Bu çalışmanın amacı; yatırım faaliyetinde bulunan yatırımcıların tasarruflarını finansal varlıklarda değerlendirme aşamasında etkili olan kriterleri belirleyerek, bunların önem derecelerinin sıralanmasıdır. Uygulamada Küresel Piyasalar, Yurtiçi Finansal Göstergeler ve Yatırım Aracı Özellikleri olmak üzere 3 ana kriter ve 13 alt kriter belirlenmiştir. Literatür incelendiğinde bireysel yatırımcıların finansal yatırım kararını etkileyen kriterler davranışsal finans kapsamında birçok çalışma konusu olmuştur. Bu çalışma, yatırım kararına etki eden kriterler arasındaki ilişkileri Bulanık Dematel yöntemi ile değerlendirilerek, yatırımcılara yeni bir bakış açısı kazandırmayı hedeflemektedir. Çalışmada Bulanık Dematel metodu kullanılarak, finansal kararlardan sorumlu olan 10 uzmanın görüşü alınmıştır. Yapılan analiz sonucunda kullanılan kriterler doğrultusunda yatırımcıların karar verirken en önem verdikleri faktörün siyasi gelişmeler olduğu görülmüştür. Siyasi gelişmeler hakkında yer alan her haberin fiyat değeri olması sebebiyle yatırım araçlarının taleplerini etkilemektedir
Analitik bütçe ve performansa dayalı yönetim: Türkiye açısından bir değerlendirme

Dünyadaki gelişmeler sonucunda, özellikle son 30 yılda devlet- toplum-birey ilişkileri de belli ölçüde değişime uğramıştır. Devletin niteliğinin yeniden tanımlanması gündeme gelmiştir. Liberal yaklaşıma paralel olarak devletin piyasadan çekilmesi, bu alanda düzenleyici olması ve bunun yanında işleyişi aksatacak faaliyetlerden kaçınması genel kabul görmüştür. Bu husus kamu maliyesinin yeniden düzenlenmesini gerektirmiş ve daha az kaynak tüketen, küçük fakat etkin ve esnek bir kamu yönetimi anlayışı gelişmiştir. Ayrıca, bireylerin devletten daha iyi hizmet bekler hale gelmesi bu değişimin bir başka yönünü oluşturmaktadır. Dünyada 'yeni kamu yönetimi' yaklaşımı olarak gelişen bu anlayışta kamu yönetimi sadece siyasal bir örgüt olarak değil aynı zamanda ekonomik bir örgüt olarak değerlendirilmektedir. Hatta kamu yönetiminin ekonomik yönü ön planda tutulmaktadır. Siyasal yönü ise 'yönetişim' kavramı çerçevesinde esnetilip yumuşatılmaktadır. Mevcut olan çeşitli sorunların da etkisiyle ortaya çıkmış olan kamu yönetimindeki bu nitelik değişimi, 'performansa dayalı yönetim' olgusunu beraberinde getirmiştir. Kamu yönetiminin özel sektör esaslarına göre, verimlilik, etkinlik, müşteri odaklılık, kalite gibi kavramlara dayalı olarak işlemesini ve küçülmesini öngören bu yönetim yaklaşımı dünyada yeni yeni uygulanmaya başlanmıştır. Mali sisteme yansıması temelde 'performans esaslı bütçe' ile gerçekleşen performansa dayalı yönetim uygulaması ülkemizde de benimsenmeye başlanmıştır. Bu kapsamda mali sisteme yönelik bir tekim düzenlemeler yapılmıştır. Performans değerlendirmesi yapabilmek için bütçe temel araçtır. Çeşitli amaçlarla bütçe kod yapısı da değiştirilmiş olup, yeni kod yapısı IMF'nin GFS standartlarına dayalı olarak geliştirilmiştir. Bu yeni sınıflandırma sistemine 'Analitik Bütçe Sınıflandırma Sistemi' adı verilmiştir.
Kamu yatırımlarının izlenmesi ve değerlendirilmesi: Türkiye için öneriler

Son yıllarda birçok ülke, hem yaşanan ekonomik krizler, hem de vatandaşlarından gelen baskılar nedeniyle kamu mali yönetimi alanında önemli reformlar gerçekleştirmiştir. Gerçekleştirilen reformların temel felsefesini, girdi odaklı mali yönetim anlayışından sonuç odaklı mali yönetim anlayışına geçiş oluşturmaktadır. Bu nedenle kamu mali yönetiminde artık; kaynakların ekonomik, verimli ve etkili kullanımı, performans esaslı bütçeleme, mali saydamlık, hesap verilebilirlik gibi kavramlar ön plana çıkmaya başlamıştır. Kamu mali yönetim anlayışında yaşanan değişim ve 2001 yılında yaşanan ekonomik krizin de etkisiyle ülkemizde de reformlar yapılmış ve sonuç odaklı yönetimin birçok aracı kamu mali yönetiminde uygulanmaya başlanmıştır. Ancak, sonuç odaklı yönetimin temel aracı olan sistematik bir izleme ve değerlendirme süreci oluşturulması ile ilgili olarak henüz yeteri kadar ilerleme kaydedilememiştir. Kamu yatırımları ile ilgili temel sorunlar; kamu yatırım stokunun büyüklüğü, sistematik bir proje döngüsü yönetiminin bulunmayışı, proje yönetim kapasitesinin yetersiz oluşu ve sistematik bir izleme ve değerlendirmenin bulunmayışıdır. Çalışmanın amacı, izleme ve değerlendirme ile ilgili kavramsal çerçeveyi ortaya koymak, kamu yatırımlarının sistematik olarak izlenmesi ve değerlendirilmesi için mevcut durumu analiz etmek ve başarılı bir izleme ve değerlendirme sistemi oluşturulması için atılması gerekli adımları tespit etmektir. Çalışma ile temel olarak, plan ve programların izlenebilir ve değerlendirilebilir bir yapıya kavuşturulması, izleme ve değerlendirme için kurumsal ve yasal düzenlemelerin yapılması, kamu yatırımlarının izlenmesinde ve değerlendirilmesinde faydalanılacak bir bilgi sisteminin oluşturulması ve kamu yatırımları ile ilgili değerlendirme raporları hazırlanması gerektiği ortaya konulmaktadır.