turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
T. C. Sağlık Bakanlığı bütçesinin 1980'den günümüze gelişimi

Sağlık hizmetlerinin pahalı olması gelişmekte olan ülkelere mali yükler getirirken, sosyal devlet kavramının bir gereği olarak devletin özellikle koruyucu sağlık hizmetlerini yürütmekle yükümlü kalması bu konuda birçok politika önerileri oluşmasına yol açmıştır. Sürdürülebilir kalkınma, beşeri sermayenin korunmasıyla mümkündür. Bu beklentiye ulaşabilmek için, yaşam kalite ve standartlarının yükseltilmesi ve yükseltilmiş standartlara ulaşılabilirliğin artırılması gereklidir. Sağlık politikaları ulusal ve küresel hedeflere ulaşılmasının temel gerekliliği olan insan sağlığının korunması ve hastalıkların etkili sağaltımında yol güzergahını belirler. Devletçe uygulanan politikaların hizmet piyasası için fırsatlar oluşturması ve devletin yükünü bu şekilde azaltmaya hizmet kalitesi artırılması açısından çalışması bir çözüm yolu olarak kabul edilebilir. Türkiye'de de 1960'dan bu yana sağlık göstergelerinde anlamlı ve hızlı iyileşmeler gözlenmiştir. Bu çalışma, ülkemizde uygulanan sağlık politikalarının değişik yönlerini, politikaların uygulamaya yansımalarını ve uygulamada yaşananları konu almaktadır. Çalışmanın amacı, özellikle 1980 sonrası dönemde uygulanan sağlık politikalarını değerlendirmek ve bugün gelinen noktada, daha uzun vadeli ve uygulamada daha az sorunlara yol açacak sağlık politikaları oluşturulmasının gerekliliğini ortaya koymak, politika yapıcılarına ve uygulayıcılarına az da olsa olumlu bir katkı sağlamaktır.. Birinci bölümde, sağlık kavramı ve sağlık hizmeti kavramı ele alınmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde, DSÖ, OECD, IMF gibi çok uluslu örgüt ve kuruluşların sağlık hakkındaki verileri ve politikaları çeşitli örneklerle değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde ise, Sağlık Bakanlığı'nın yürüttüğü sağlık politikaları ve yıllar itibariyle değişimi, sağlık bütçe gelişimi, beş yıllık kalkınma planları, hükümet programları, parti programları, anayasa ve çeşitli istatistiksel tablolar yardımıyla ele alınmıştır.
Yeni ekonominin maliye politikalarına yansımaları

Bilgi ve iletişim teknolojilerinde yaşanan gelişmelerin sonucunda, ekonominin işleyiş şekli değişim göstermeye başlamıştır. Bu gelişmeler neticesinde, eskisinden farklı yeni bir ekonomiye geçildiği üzerinde görüş birliği oluşmuş ve bu dönem 'yeni ekonomi' olarak adlandırılmıştır. Yeni ekonomi, eskisine kıyasla bir takım farklılıkları beraberinde getirmiş, çok sayıda mikro ve makroekonomik sonucun ortaya çıkmasına neden olmuştur. Yeni ekonominin maliye politikaları üzerinde yarattığı etkiler, araştırmacıların ve politika yapıcıların yoğun ilgisini çekmiştir. Bu bağlamda, maliye politikalarının yeni ekonomide uygulanabilir olup olmadığı tartışmaları ortaya çıkmıştır. Buradan hareketle hazırlanan bu çalışmanın amacını, yeni ekonominin maliye politikaları üzerinde herhangi bir etki yaratıp yaratmadığını tespit etmek, şayet yaratıyorsa yeni ekonomide maliye politikalarının nasıl uygulanması gerektiğini ortaya koymak oluşturmaktadır. Bu amaçla çalışmada öncelikle, yeni ekonomi kavramına değinilmiş, ardından geleneksel maliye politikaları ve bu politikaları etkileyen faktörler ele alınmıştır. Daha sonra ise, yeni ekonominin maliye politikaları üzerindeki etkileri ve yeni ekonomide uygulanması gereken maliye politikaları üzerinde durulmuştur. Çalışmanın sonucunda, yeni ekonomide maliye politikası araçlarından özellikle vergi politikası uygulamasının güçleştiği tespit edilmiştir. Ayrıca, bireylerin yeni ekonomide bilgiye çok daha hızlı ulaşabilmesinin politika etkinsizliğine sebep olabileceği, bu nedenle yeni ekonomide daha çok kurala dayalı politikaların takip edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Nihayetinde, maliye politikasının önemli bir engelini oluşturan gecikmeleri engelleyebilmek içinse, bağımsız bir maliye politikası kurulunun oluşturulması gerektiği önerisinde bulunulmuştur.
Kamu kesimi eğitim harcamalarının genç işsizliği üzerine etkisi: Türkiye ve İngiltere açısından bir değerlendirme

İşsizlik, Dünya genelinde, ülkelerin çözüm arayışına girdiği küresel bir sorun halini almıştır. Yapılan pek çok çalışmada, işsizlik ile eğitim arasında negatif yönlü bir etkileşim olduğu ortaya konulmakta ve işsizlikle mücadele için öncelikle eğitim sistemindeki aksaklıkların giderilmesi gerektiğine vurgu yapılmaktadır. Bu çalışmada; işsizliğin, genç işsizlik boyutu ele alınarak, kamu kesimi eğitim harcamalarındaki artış ya da azalışın, genç işsizliğini nasıl etkilediği ortaya konulmaktadır. Bu amaçla, Türkiye ve İngiltere'de eğitim hizmetine dönük yapılan kamu harcamaları gerek rakamsal büyüklük açısından, gerekse harcama dağılımı açısından karşılaştırılmakta ve ortaya çıkan sonuçlar, ülkelerin genç istihdam verileri ile bir araya getirilmektedir. Genç nüfus açısından İngiltere'nin oldukça önünde olan Türkiye'de, kamu kesimi eğitim harcamaları İngiltere'nin gerisinde kalmıştır. Genç istihdamı açısından bakıldığında ise, İngiltere'de düşme eğiliminde olan genç işsizliğin, Türkiye'de her geçen sene arttığı görülmüştür. Türkiye sahip olduğu genç nüfus nedeniyle, İngiltere'ye kıyasla eğitim talebinin daha yüksek olduğu bir ülkedir. Ancak eğitim talebinin karşılanamadığı durumda nitelikli işgücü de yaratılamayacak ve genç istihdam rakamları düşecektir. Bu ise berberinde genç işsizliğin artışını getirecektir. Sonuçta, eğitim seviyesi arttıkça, genç işsizliğinin azaldığı, eğitim seviyesinin yükselebilmesi içinde, eğitime daha fazla yatırım yapılması gerektiği ortaya çıkmaktadır.
Borçlanmanın karlılık performansı üzerine etkisi: Libya bankaları üzerine bir uygulama

Bu araştırmanın amacı, borçlanmanın Libya'daki ticari bankaların karlılık performansının üzerinde herhangi bir etkisi olup olmadığını belirlemektir. Çalışma, 2008'den 2016'ya kadar dokuz yıl boyunca Libya'da faaliyet gösteren 4 ticari banka üzerinde dengeli panel verileri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bu ticari bankaların çeşitli oranları, döneme ilişkin finansal bilançoların ortaya koyduğu verilerden elde edilen çeşitli veri çıkarımlarından hesaplanmıştır. Daha sonra veriler, bu ticari bankaların borçlanmaları ve karlılık performansları arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını belirlemek için doğrusal regresyon modeli kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre borçlanma oranı ile aktif karlılık oranı arasında negatif yönlü güçlü bir ilişki, özsermaye karlılık oranı ile borçlanma arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu belirlenirken net kar marjı ile arasında bir ilişki olmadığı sonucuna varılmıştır.
Kişisel harcama vergisi ve Türkiye açısından uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi

Kişisel harcama vergisi, harcamalar üzerinden artan oranlı olarak alınan dolaysız bir vergidir. Kişisel harcamaların mükellef tarafından beyanı üzerine tarh ve tahakkuk ettirilen bu vergi, birçok özelliği nedeniyle gelir vergisi uygulamasına benzemekte, katma değer vergisi gibi objektif karakterli dolaylı harcama vergilerinden ayrılmaktadır. Kişisel harcama vergisinin uygulanması, etkin bir vergi idaresi, gelişmiş mali piyasalar ile mükellefin işbirliğine ihtiyaç gösterir. Bu vergi, gelir vergisine alternatif olabileceği gibi, gelir vergisini desteklemek amacıyla da uygulanabilir. Bugüne kadar yalnızca Hindistan ve Seylan' da gelir vergisi ile birlikte uygulanmış, ancak her iki ülkede de uygulanması için gerekli koşulların bulunmaması nedeniyle başarısız olmuştur. Kişisel harcama vergisi, tasarruf ve yatırımları vergi dışında bırakması nedeniyle, bunların özendirilmesi açısından olumlu etkilere sahiptir. Verginin uygulanma şansı bulması halinde, özellikle gösterişten kaynaklanan harcamaları azaltacağı kabul edilmektedir. Kişisel harcama vergisi idaresi güç bir vergidir. Uygulanabilmesi için ciddi vergisel tedbirlerin alınması gerekmektedir. Günümüzde, Türkiye'de verginin uygulanması için gerekli koşullar bulunmadığından, kısa vadede uygulanması çok zor gözükmektedir.
Vergilendirmenin temel hak ve özgürlüklerle ilişkisi

Bir ülkede vergilendirme ile ilgili yapılan düzenlemeler, doğrudan doğruya veya dolaylı olarak hemen hemen bütün temel hak ve özgürlükler üzerinde etkili olan yasama işlemleridir. Demokratik bir yönetim anlayışını benimsemiş, hukukun üstünlüğünü esas kabul eden devletler, kamusal ihtiyaçların finansmanı açısından vergi ile ilgili yasal düzenlemeleri, millet adına milletin verdiği yetki ile parlamentoları aracılığıyla gerçekleştirirken vatandaşlarının temel hak ve özgürlüklerini yine vergi ile ilgili düzenlemelerle korumaya çalışmakta veya aksine sınırlandırmaktadır. Bu çalışmada, vergilendirmeye karşı duyarlı temel hak ve özgürlükler üzerinde durulmakta, Anayasamızda devlete pozitif ve negatif görev yükleyen hükümler açısından Türk vergi mevzuatındaki hükümler incelenmektedir. Bu bağlamda devletin anayasadaki hükümler bakımından kendisine yüklenen pozitif görevi vergi yasalarında düzenleme yapmak suretiyle yerine getirmiş olduğu hükümler, eksik yasal düzenleme niteliğindeki hükümler ve Anayasaya aykırı hükümler ortaya konulmakta ve eksik yasal düzenlemeler ve Anayasaya aykırı durumlar açısından bir takım çözüm önerileri dile getirilmektedir.
Orta gelir tuzağı ve mesleki teknik eğitim

Ekonomik büyüme bir ülkenin kişi başına düşen gelir seviyesindeki artışı ifade ederken, kalkınma kavramı ekonomik, siyasi ve toplumsal gelişmeyi belirtir. Orta gelir tuzağında, ülkeler ekonomik gelişmelerinde yaşanan tıkanıklıklar sonucu belli bir gelir ve kalkınmışlık seviyesinin ötesine geçememektedirler. Orta Gelir Tuzağından ülkelerin çıkmasında en kritik rol eğitim seviyesinde yaşanacak ilerlemelerdir. Mesleki ve teknik eğitim, ekonomik üretime katkısı en doğrudan olan ve kısa dönemde sonuç veren eğitim türüdür. Gelişmiş ülkelerin eğitim sistemleri incelendiğinde mesleki eğitim alanında önemli ilerlemeler kaydettikleri ve bu durumun üretim kapasitelerinde süreklilik arz eden bir artış sağladığı görülmektedir. Ülkemizde ise uygulanan mesleki ve teknik eğitim sisteminin bazı sorunları bulunmakla beraber bu sorunların çözümü halinde büyüme ve kalkınmaya önemli katkılar sağlaması mümkündür.
The role of domestic politics in the 2006 corporate tax reform in Turkey

Bu tez, 2006 kurumlar vergisi reformunu mümkün kılan iç siyasi faktörleri, reform etrafında yapılan siyasi tartışmalarda tematik örüntüleri ortaya çıkarma yoluyla incelemektedir. 2006 reformu, kurumlar vergisindeki diğer düzenlemelerle birlikte kurumlar vergisini yüzde 10 gibi radikal bir oranda azaltmıştır. Vergi politikası değişiklikleri ile ilgili literatür, kurumlar vergisi oranlarındaki küresel düşüşü vergi rekabetine dayalı dışsal bir faktör olarak açıklarken, bu tez seçilen ülke örneğinde kurumlar vergisi reformuna yol açan süreçte yerel aktörlerin rolünü araştırmaktadır. Bu tez çalışması sayılan belgelerin tematik analizi üzerine kuruludur: 2001 ve 2007 yılları arasında yayınlanan iki kilit iş insanı örgütü ve hükümetin politika belgeleri ve kurumlar vergisi reformuna ilişkin tartışmaların medya yansımaları ile ilgili meclis tutanakları. Bu tez, Türkiye Parlamentosu'ndaki siyasi partilerin çoğunun ve iki iş örgütünün uluslararası vergi rekabetinde Türkiye'nin avantajlı konuma geçmesini kendi çıkarları doğrultusunda algıladıklarını ve böylece 2006 kurumlar vergisi reformuna katkıda bulunmayı seçtiklerini göstermektedir. 2006 kurumlar vergisi reformu ve reform öncesi kurumların vergi yükünü hafifletmek için yapılan öncül regülasyonlar üzerinde siyasi bir fikir birliği mevcuttur. Seçilen iş örgütleri olan MÜSİAD ve TÜSİAD'ın sahip olduğu araçsal güç, reformun politika oluşturma sürecinde onlara bir temsil fırsatı sağlamıştır. Bu tez, 2006 kurumlar vergisi reformunun hükümet partisinin iş dünyası ile olan ittifakını güçlendiren mekanizmalarından biri olduğunu ve bu durumun kurumlar vergisi reformu etrafındaki politik tartışmalarda vergi adaleti kavramını bir kenara ittiğini savunmaktadır.
Türkiye'de ekonomik bunalımın ticarİ işletmeler üzerindeki etkileri, tedbirler ve malİ problemlerin hukukİ sonuçları

Ekonomik bunalımlar neticesinde ekonomide ortaya çıkan daralma sebebiyle negatif yönde etkilenen aktörlerden biri de ticari işletmelerdir. Bunalımlar, ticari işletmelerin yaşamlarını idame ettirebilmelerini engelleyecek derece mühim sonuçlar doğurmaktadır. Ticari işletmeler açısından istihdamdan üretime, pazarlamadan finansal sistemlere değin birçok alanda ekonomik bunalımın yıkıcı etkilerini görmek olasıdır. Bunun sonucunda söz konusu işletmeler karşılarındaki mali sorunlara karşı ya varlıklarını devam ettiremeyecekler ya da bazı destek ve tedbirlerle ayakta kalmaya çalışacaklardır. Bu çalışma, Türkiye'deki ticari işletmelerin mali sorunlarla savaşma konusunda hangi tedbirlere başvurduklarına odaklanmaktadır. Ayrıca çalışmada mali açıdan başarılı olamayanların hangi hukuki düzenlemelere başvurduklarına değinilmektedir. Türkiye'nin içinden geçtiği ekonomik bunalım göz önünde tutulduğunda söz konusu işletmelerin genellikle mali açıdan sorunlarla baş edemediği, alacak-borç yönetimi, stok yönetimi, kredi yönetimi, kur riski yönetimi ve varlık satışı noktalarında başarılı olamadıkları tespit edilmektedir. Bunun sonucunda bu yapıların genellikle konkordato ya da iflas talep ettikleri gözlemlenmiştir.
Vergilendirme ile ekonomik gelişme ilişkisinin tarihsel analizi: Almanya, İngiltere ve Fransa örneği

Vergilendirme ile ekonomik gelişme arasındaki ilişki, özellikle küreselleşmeyle birlikte artan ekonomik gelişmeye yönelik rekabette, devletlerin dikkatle üzerinde durdukları bir konu haline dönüşmüştür. Söz konusu ilişkinin varlığı hakkında pek çok ampirik çalışma yapılsa da halen literatürde süregelen bir tartışma mevcuttur. Yapılan çalışmalarda kullanılan farklı değişkenler ve örneklemler söz konusu ilişki konusunda farklı sonuçların çıkmasına neden olmaktadır. Çünkü reel ekonomiyi etkileyen pek çok değişkenin olması, konu üzerinde kesin bir sonuca varılmasını güçleştirmektedir. Bu sebeple bu çalışmada, ampirik analizlerdenziyade; vergi politikalarını etkileyen politik faktörler, üretim faktörlerinin verimliliği, teknik ilerleme durumu, ekonomideki rekabet düzeyi, mükelleflerin vergilendirmeye karşı tutumu ve refah programları gibi ekonomik büyümeyi etkileyebilecek olan farklı değişkenler tarihsel çerçevede analiz edilmiş ve söz konusu değişkenlerin ekonomik büyüme için gerekli şartları sağlaması durumunda, vergilendirmenin ekonomik gelişmeyi olumlu etkileyebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmada, vergilendirme ile ekonomik gelişme arasındaki ilişki, ekonomik olarak gelişmiş ülkelerden olan İngiltere, Fransa ve Almanya için yapılmıştır. Özellikle 1950- 70 yılları arasında 'Altın Çağ' olarak nitelendirilen dönemde, bu ülkeler hızlı ekonomik büyüme oranlarıyakalamışlardır. Çalışma sonunda, İngiltere'nin ekonomik büyüme oranlarında liderliği elegeçirememesi; imalat sektörünün yetersizliği, refah programlarının yaygınlaşması ve düşük yatırım haddi ile ilişkilendirilmiştir. Almanya'da Altın Çağ boyunca yüksek ekonomik büyüme oranlarının kaydedilmesine sebep olarak, 1948- 55 yılları arasında uygulanan teşvik politikalarıgösterilmiştir. Fransa için ise, KDV reformunun altın çağda büyümeyi sağlayabilecek temel sektörlere vergi teşvikleri sağlayarak ekonomik büyümeyi olumlu etkilediği, bazı vergi politikalarının ise ekonomik büyüme üzerinde olumsuz etkiler meydana getirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Sonuçta, incelenen her üç gelişmiş ülkede de büyüme odaklı vergi politikaları uygulanması halinde daha fazla ekonomik gelişmenin sağlanacağı sonucuna varılmıştır.
Optimal income taxation under labor interdependence

Bu tezde, bireylerin fayda fonksiyonlarının, her bireyin bağımsız olarak yaptığı işgücü arzı tercihi kanalıyla birbirine bağımlı olabileceği, diğer bir ifadeyle emek dışsallığı Mirrlees modeline eklenerek yeniden dağıtımcı gelir vergilendirme problemi ele alınmış ve optimal vergi tarifesinin azalan oranlı mı yoksa artan oranlı mı olması gerektiği incelenmiştir. Bu yeni ortamda, optimal marjinal gelir vergisi tarifesinin model parametrelerine bağlı olarak artan oranlı olabileceği ortaya konmuştur. Optimal vergi tarifesini belirleyen birbirinden ayrılabilir iki farklı dinamik bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, asimetrik bilgi problemi nedeniyle, vergilerin azalan oranlı olmasına sebep olan, olağan Mirrlees etkisidir. İkincisi ise emek dışsallığından doğan yeni bir etkendir ve gelir vergisi üzerinde artan oranlı etki yapmaktadır. Bu kuvvet, Pigou vergisi olarak adlandırılabilir. Emek dışsallığı, kişilerin üretkenliklerine göre asimetrik olarak sübvansiyonlar gerektirmektedir. Bu asimetriden ötürü, düşük üretkenliğe sahip kişiler daha fazla sübvanse edilmelidir ve bu durum vergi tarifesi üzerinde artan oranlı bir etki yaratmaktadır. Pigou ve Mirrlees etkileri, vergi fonksiyonunda çarpım şeklinde bulunurlar, bundan ötürü vergi tarifesi daha güçlü olan etki tarafından belirlenir. Ayrıca bu tezde, emek dışsallığını göz önünde bulundurduğumuzda, üretkenlik dağılımının en üst tabakasında bulunanlara sıfır vergi oranı uygulanmalı sonucunun artık geçerli olmadığı ortaya konmuştur. Buna ek olarak, tam bilgi seviyesinde bile piyasanın etkin olmadığını ve emek dışsallığının etkilerini düzeltmek için artan oranlı vergiye ihtiyaç duyulduğu tespit edilmiştir. Tezde verilen sayısal örnekler emek dışsallığının vergi tarifesi üzerindeki artan oranlı etkisini göstermektedir. Emek dışsallığı fikrinin modele dahil edilmesi, teorik vergi tarifesini, güncel vergi politikalarıyla daha tutarlı hale getirmektedir.
Mali alan ve mali alanı kısıtlayan faktörlerin incelenmesi: Türkiye örneği

Mali alan, devletin mali sürdürülebilirliğe zarar vermeden eğitim, sağlık, altyapı gibi kalemlere yapacağı harcamalar için bütçeden ayrılabilecek payı anlatan bir kavram olarak literatüre girmiştir. Bu kavram aynı zamanda devletin ekonomik krizlere karşı uygulayabileceği çevrim karşıtı maliye politikası imkanlarını temsil etmektedir. Mali alan literatüre yeni girmiş bir kavram olsa da, maliye teorisinde benzer fikirlerin çokça var olduğu görülmektedir. Mali alanın kısıtlılığı, bir ülkenin maliye politikası uygulayabilme imkanının sınırlılığını anlatmaktadır. Çeşitli göstergelerle incelenen mali alan kısıtlanması gelişmekte olan ülkelerin neoliberal iktisat politikaları neticesinde sıkça karşı karşıya kaldıkları bir olgu olmuştur. 2008 Büyük Durgunluğu olarak adlandırılan ekonomik krizin ardından maliye politikasının uygulama alanları tekrar tartışmaya açılmıştır. Bu durum, mali alanın önemini arttırmıştır. Türkiye'nin yaşadığı ekonomik krizler, mali alanın Türkiye için gerekliliğini ortaya koymuştur. Bu çalışmada literatürde yer etmiş mali alan göstergeleri ışığında Türkiye'de mali alanı kısıtlayan faktörler incelenmiştir. Çalışmanın amacı, Türkiye'de mali alanı kısıtlayan faktörleri belirlemek ve mali alanın genişlemesi için politika önerileri sunmaktır. Çalışmanın ilk bölümünde mali alanın farklı tanımları verilmiş ve iktisadi düşünceler tarihi içerisinde mali alanın yeri incelenmiştir. İkinci bölümde mali alan oluşturma ve hesaplama yöntemleri anlatılmış, ardından normatif olarak mali alanı kısıtlayan faktörler gösterilmiştir. Üçüncü bölümde ise Türkiye için belirlenen mali alan göstergeleri 1990- 2019 zaöam dönemi için incelenmiş ve mali alanı kısıtlayan faktörler belirlenmiştir.
Devletin boyutunun politik ve ekonomik belirleyicileri

Bu çalışmanın temel amacı, 1990- 2015 yıllarını kapsayan dönem içindeki ekonomik ve politik faktörlerin devletin boyutu üzerindeki etkisini harcama ve gelir bileşenleri aracılığıyla 80 ülkenin istihdam perspektifinden 69 ülke için incelemektir. Bu amaca uygun olarak önce devletin boyutunun modellenmesine yönelik bir teorik çerçeve oluşturulmuş ve ampirik literatür taramasının ardından söz konusu ülkeler için devletin boyutunu test etmek üzere ekonometrik bir analiz yapılmıştır. Çalışma, üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, devletin boyutunun tanımı ve kapsamı hakkında genel bilgiler verilmiştir. Bu doğrultuda ilk olarak devletin boyutunu ölçmede kullanılan harcama, gelir ve istihdama ilişkin ölçümler hakkında bilgi sunulmuş ve çalışmamızın ampirik bölümünde kullanılan bağımsız değişkenlerin yani devletin boyutunun belirleyicileri olan ekonomik, politik ve demografik faktörlerin üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, devletin boyutunu belirleyen faktörlere ilişkin ampirik literatür taramasından elde edilen bulgular ortaya konmuştur. Son bölüm olan üçüncü bölümde ise çalışmanın uygulamaya yönelik kısmı ve söz konusu ülkeler için devletin boyutunun analizi bulunmaktadır. Bu amaçla, ilk olarak devletin boyutunu incelemek için kullanılan yöntem ve bu yöntem doğrultusunda oluşturulan modeller serimlenmiş ve harcama, gelir ve istihdam perspektifinden kurulan modellerin ekonometrik analizinden elde edilen ampirik bulgular teorik bilgiler ışığında yorumlanarak genel bir değerlendirmeye yer verilmiştir.
Dış borçların ekonomik büyüme üzerindeki etkisi

Dış borçlanma, bir ekonomi içerisinde yapılan tasarrufların yetersiz olması durumunda başvurulan bir yöntemdir. Bu yöntem özellikle Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomilerin kalkınma süreçleri için de önemli bir finansman kaynağıdır. Türkiye ekonomisi incelendiğinde 1980'li yıllardan itibaren dış borç önemli bir problem haline gelmiştir. 24 Ocak kararları ile birlikte ithal ikameci sanayileşme politikası terk edilmiş, ihracata dayalı büyüme stratejisine geçilmiştir. Bu yapısall değişim ile birlikte ihracat, ithalat ve sermaye hareketlerinde artış yaşanmıştır. Tüm bu gelişmeler Türkiye ekonomisinin dış borcunun da belirgin bir şekilde artmasına neden olmuştur. Borçlanmanın temelinde gerek kamunun yatırımların finansmanında sermaye ihtiyacını karşılama isteği gerekse özel sektör yatırımların finansmanında finansal sektörün yabancı sermaye kaynaklarını kullanması bulunmaktadır. Geçen süreçte dış borcun kompozisyonu değişse de ekonomide artan bir dış borç stoku bulunmaktadır. Bu çalışmada, dış borçlanma kavramsal ve teorik olarak açıklanmakta, nedenleri ve sonuçları betimlenmektedir. Daha sonra tarihsel süreçte Türkiye ekonomisinde dış borcun gelişimi dönemler itibariyle anlatılmıştır. Üçüncü bölümde konu ile ilgili literatür taranmış ve özetlenmiştir. Son bölümde ise değişkenlere ait veriler temin edilmiş ve ampirik analiz, zaman serisi metotları kullanılarak yapılmış ve sonuçlar ışığında politika çıkarsama yapılmıştır.
Teşvik politikaları ve Türkiye'de Ar-Ge faaliyetlerine yönelik mali teşvikler

Ar-Ge faaliyetleri gelişmiş ülkelerin ekonomi politikalarının vazgeçilmez bir unsurudur. Günümüz küreselleşen dünyasında teknoloji çok hızlı değişmekte ve gelişmektedir. Bu süreçte ise işletmeler bir yandan karlarını maksimize edecek ve tüketicilerin beklentilerine cevap verecek çeşitli değişikliklere gitmektedirler. Ar-Ge faaliyetleri ve Ar-Ge'ye yönelik ülkelerin uyguladığı politikalar bu bağlamda giderek önem kazanmaktadır. Nitekim son yıllarda gelişmekte olan ülkelerde de Ar-Ge'nin yeri ve önemi üzerinde önemle durulmakta ve özellikle yasal düzenlemeler yoluyla Ar-Ge konusundaki eksiklikler giderilmeye çalışılmaktadır. Bu çerçevede bu çalışmada, Türkiye'deki teşvik politikaları çerçevesinde Ar-Ge faaliyetlerine yönelik mali teşvikler ele alınmaktadır. Bu kapsamda, çalışmada, Türkiye'deki teşvik türleri, teşviklerin gerekçesi ve önemi, teşviklerin ve Ar-Ge faaliyetlerinin ülke ekonomisindeki yeri vb. konular üzerinde durulduktan sonra, Ar-Ge teşviklerine yönelik mevzuat derinlemesine bir incelemeye tabi tutulmuştur. Elde edilen veriler, genel olarak, Türkiye'de dağınık halde bulunan düzenlemelerin çeşitli sorunlara neden olduğunu, bu nedenle de Ar-Ge konusunda daha sistematik düzenlemelerin yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır.