turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İhracatın geliştirilmesinde fuar, sergi ve panayırlara yönelik mali teşviklerin etkinliği (1990-2005 dönemi analizi)

Devletler, temel hedefleri olan ekonomik kalkınma ve sosyal refahı sağlamak için politikalar üretmekte, bu politikalar çerçevesinde yatırım ve dış ticaret konuları başta olmak üzere çeşitli teşvik tedbirleri uygulamaktadır. 24 Ocak 1980'de ithal ikamesine dayalı büyüme stratejisinden ihracata dayalı büyüme modeline geçiş yapan ülkemizde de bu tarihten sonra ihracata yönelik yardımlar ağırlık kazanmıştır. Yaklaşık 25 yıldır uygulanan ihracat teşvikleri sayesinde Türkiye'nin ihracatı 25 kat artmıştır. Fuarlar, ihracatın artırılmasında en güçlü yöntemlerden biri olmanın yanında düzenleyici ülkenin ekonomisine büyük katkılar da yapmaktadır. 21. yüzyılın son çeyreğinde etkili bir ticari araç olarak hayatımızda yoğun bir şekilde görmeye başladığımız bu etkinlikler, günümüzde bazı ülkelerin lokomotif sektörü haline gelmiştir. Ülkemizde 1994 yılında fuarorganizasyonlarına mali teşvikler verilmeye başlamıştır. İhracata yönelik devlet yardımları kapsamında fuar katılımcılarına dağıtılan teşvikler sayesinde ülke genelinde on binlerce şirket fuarlarda stand açmıştır. Fuar katılımlarının desteklenmesi suretiyle ihracat rakamlarının yükseltilmeye çalışılmasıyalnızca Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde değil, Almanya, Fransa, İngiltere gibi gelişmiş ülkelerde de yoğun olarak kullanılan bir yöntemdir. Ülkemizde uygulanan fuar teşviklerinin ihracat üzerindeki etkisinin araştırılması, aksayan yönlerinin ortaya çıkarılması, desteklerin etkinliğinin artırılması açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmamızda fuarlara katılan işletmelere mali destek veren Dış Ticaret Müsteşarlığı ve diğer kuruluşlarınuygulamaları incelenmiş, teşvik rakamları ile ihracat rakamları arasındaki etkileşim analiz edilmiştir. Söz konusu incelemenin teorik altyapısını oluşturmak amacıyla devletin ihracata yönelik yardımları bir bütün halindeaçıklandıktan sonra fuar kavramı tanıtılmış, geçmişşten günümüze Türkiye'de ve dünyada bu alanda yaşanan gelişmeler özetlenmiş ve fuarcılık sektörünün Türkiye'deki durumu rakamlarla ortaya konmuştur.2) İhracat 3) İhracata Yönelik Devlet
Finansal istikrar ve risk yönetiminde Takasbank'ın rolü

2008 Küresel Finansal Krizi sonrası ABD ve Avrupa Birliği, bir asırdan bu yana gelişerek kabul görmüş temel regülasyon prensiplerini ve özellikle vadeli işlem piyasaları olmak üzere piyasa geleneklerini gözden geçirme eğilimi göstermişlerdir. Her iki kıtadaki çalışmalarla, kanunlardan sıkı kurumsal prosedürlere uzanan değişiklikler yapıldığı gibi, Avrupa Birliği tarafından birlik dışı olmaları sebebiyle 'üçüncü dünya ülkesi' olarak tanımlanan ülkelerin bile regülatörlerinin, merkez bankalarının ve finansal sistemlerinin her bir unsurunun uyumlu olmakla yükümlü olduğu bir dizi yenilik geliştirilmiştir. Düzenlemelerin Türkiye'ye yansıması T. C. Sermaye Piyasası Kurulu'nun 2012'de Takasbank'a merkezi takas kurumu yetkisini vermesiyle başlamıştır. Bu yetkiyle birlikte çalışmanın özünü oluşturan Takasbank'ın faaliyete geçirdiği 'merkezi takas ve risk yönetimi hizmeti', piyasaları etkileme boyutunda yerel ve uluslararası çerçevede ele alınmıştır. Merkezi Karşı Taraf olarak Takasbank, piyasada pozisyonu oluşmuş olan alıcı ve satıcı arasına girerek belirlediği şartlara uygun üyelerinin piyasalarda yaptığı işlemlerden kaynaklanan risklere karşılık topladığı teminatlarla ve MKT olarak kendisini de oyunun içine katarak potansiyel üye iflaslarına karşı tahsis ettiği kaynaklarla risk yönetimini gerçekleştirmektedir. Fakat Borsa bünyesindeki Pay, Vadeli İşlem ve Para Piyasası ile Takasbank'ın işletmekte olduğu Ödünç Pay Piyasaları'nda, bahsedilen koruma kalkanının piyasanın likidite dengesini bozmadan oluşturulması önemlidir. Çalışma 3 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde merkezi karşı tarafın ortaya çıkma ihtiyacından ve yasal platformdaki dayanağından bahsedilmektedir. İkinci bölümde, Takasbank'ın sermaye piyasalarında fonksiyonel açıdan diğer kurumlarla ilişkisi gösterilmektedir. MKT'nin geçerli olduğu finansal piyasaların yapısı, büyüklükleri, risk yönetimi metodolojileri yer almaktadır. Alternatif piyasaların ve bunların işleyişinin mevcut olup olmadığına yer verilmektedir. Son bölümde VİOP'ta 2016 yılından önce SPAN - Portföy Bazlı Teminatlandırma, bugün ise Pay Piyasası dahil olmak üzere SPAN benzeri bir algoritma sonucu elde edilen teminat gereksinimlerinin veri analizleri özellikle karşı taraf kredi riski, likidite riski ve üyelerin likidite olanakları kapsamında yapılmaktadır. Karşı taraf kredi riskini yönetmekte kullanılan kaynakların piyasaların olağanüstü koşullardaki durumunu ortaya koyan stres testlerine, risk hesaplama yöntemlerine, teminatların piyasa değerindeki düşüşlere karşılık uygulanan indirgeme katsayılarına ve temerrüt yönetim süreci gibi araçlara Brezilya takas kurumu BM&FBOVESPA ile karşılaştırmalı olarak yer verilmektedir.
Türkiye'nin enerji tüketimi ile karbondioksit emisyonu arasındaki ilişkinin Çevresel Kuznets Eğrisi yaklaşımı çerçevesinde değerlendirilmesi

Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye için enerji, ekonomi ve çevre arasındaki ilişkileri Çevresel Kuznets Eğrisi Yaklaşımı çerçevesinde incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, çevresel kirlilik göstergesi olarak karbondioksit (CO2) emisyonu baz alınmış ve enerji kullanımı, GSYİH ve CO2 emisyonu arasındaki ilişkiler için ekonometrik analiz yapılmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, enerji kavramı ve enerji kaynakları üzerinde durulmuş ve enerji kullanımının önemi ile enerji ekonomisi konuları ele alınmıştır. İkinci bölümde, ekonomik büyüme, enerji, çevre ve sürdürülebilirlik arasındaki ilişkiler incelenmiş, çevresel sorunlara değinilmiş ve çevresel sorunlara karşı alınan uluslararası önlemler ele alınmıştır. Üçüncü bölüm ise, çalışmanın uygulama kısmını içermekte olup, uygulama için dönem olarak 1960- 2006 dönemi seçilmiş ve yıllık veriler kullanılmıştır. Uygulamada yöntem olarak eşbütünleşme analizi kullanılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre, Türkiye'de 1960- 2006 dönemleri için Çevresel Kuznets Yaklaşımı hipotezini destekler bir sonuca ulaşılamamıştır. Değişkenler arasındaki ilişkilerin sonuçlarına göre ise, Türkiye'de kişi başına düşen CO2 emisyonu üzerinde, kişi başına düşen GSYİH'nın negatif, kişi başına düşen enerji kullanımının pozitif ve modele kukla değişken olarak dahil edilen ekonomik ve siyasi krizlerin pozitif bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Diğer bir açıklayıcı değişken olan kişi başına düşen GSYİH2'nin katsayısı sıfıra çok yakın bir değer aldığı için emisyon üzerinde çok az bir etkiye sahip olduğu sonucu elde edilmiştir.
19. yüzyıl sonu ile 20. yy başında Özbekistan'ın sosyal ve ekonomi tarihi

Çalışmamız, beş ana başlık altında toplanmıştır. Birinci başlık altında Özbek ismi, sınırları ve coğrafyası hakkında çok kısa bir şekilde söz edilmiştir. İkinci başlık altında ise Özbekistan'ın sınırları içerisinde vuku bulan İslami ilk kabul eden Türk devleti olan Karahanlılar döneminden başlayıp, Harzemşahlar, Moğol İstilası ve sonrası, Timurlular Dönemi incelenerek bu halklara ait sosyo-ekonomik düzenleri gözden geçirilmiştir. Daha sonra 16. Yüzyıl ve 19. Yüzyılın ilk yarısına ilişkin Özbekistan sınırları içerisinde ortaya çıkmış olan hanlıkların sosyal ve ekonomik durumu gözden geçirilmiş ve bu hanlıkların Rus ordusu tarafından istilası hakkında bilgi verilmiştir. Kalan iki başlıktan ilki 19. Yüzyıl sonu Rus istilasından sonra Orta Asya'da sosyal ve ekonomik yaşam incelenmiştir. Son bölüm olarak, 20. Yüzyıl başında Türkistan ve hanlıkların sosyo-ekonomik durumu çalışılmıştır.
An estimation of engel curves by regions and income groups in Turkey: 1987

Bu çalışmada, 1987 Türkiye hanehalkı harcama anketi kullanılarak, bölgelere ve gelir gruplarına göre 1 1 ana harcama grubu ve 9 gıda alt-grubu için Engel eğrileri tahmin edilmiştir. Bu amaçla, Engel eğrilerinin çifte-logaritmik ve Working-Leser fonksiyon biçimleri, hanehalkı geliri veya toplam harcama değeri ayrı ayrı açıklayıcı değişken olarak kullanılarak karşılaştınimıştır. Fonksiyon biçimi olarak çifte-logaritmik biçimin, açıklayıcı değişken olarak ise toplam harcama değerinin seçilmesinden sonra, bu yolla tahmin edilen toplam harcama ve hanehalkı büyüklük esneklikleri, harcama grupları, bölgeler ve gelir grupları arasındaki farklılıklara da bakılarak incelenmiştir. Ayrıca, harcama grupları, toplam harcama esnekliklerine göre sınıflandırılmış ve mevcut çalışmanın sonuçlan daha önce Türkiye'de yapılan çalışmalar ve uluslararası çalışmalarla karşılaştınlmıştır.
Cari denge ve ekonomik büyüme ilişkisi: MINT ülkeleri örneği (1981-2019)

Küreselleşmeyle ülkelerde ticaret dışa açık hale gelmiştir. Ticaretin dışa açıklığı cari işlemler dengesinde bir takım sorunlara yol açmıştır. Ülke ekonomilerinin büyümesi neticesinde cari dengelerinin açıklar vermesi tehlikeli olarak görülmüştür. Dış ticaretle birlikte cari denge ve ekonomik büyüme arasındaki bu ilişki birçok araştırmaya konu olmuştur. Buna dayalı olarak çalışmanın birinci bölümünde ödemeler dengesi ve ekonomik büyüme konularından söz edilmiş ve ödemeler dengesi içerisinde yer alan cari işlemler dengesi, cari açık ve dış ticaret kavramları açıklanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde cari denge ve ekonomik büyüme ilişkisi teorik olarak ele alınmış, MINT kavramının tarihsel gelişimi ve ülkelerin ekonomileri ele alınmıştır. Çalışma örneklemi olarak MINT ülkeleri ele alınmıştır. Bu çalışma MINT ülkeleri için cari denge ve ekonomik büyüme ilişkisini incelemektedir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise cari denge ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi ortaya koyan literatür özetlenmiştir. Ayrıca MINT ülkelerinin 1981- 2019 yılları arasındaki cari denge ve ekonomik büyüme verileri kullanılarak iki değişken arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amaçlanmıştır. Panel veri analizi ile yapılan araştırma neticesinde elde edilen bulgulara göre; cari denge ve ekonomik büyüme arasında tek yönlü bir nedensellik ilişkisi saptanmıştır.
Türkiye'de 1990 sonrası uygulanan yatırım teşvikleri ve ekonomik etkileri

Günümüzde teşvik kavramının gerekliliği artık tartışma konusu olmaktan çıkmış, gelişmiş ve gelişmekte olan bütün ülkeler tarafından farklı oran ve şekillerde uygulanır hale gelmiştir. Bu çalışma, yatırım teşvik kavramını ve teşvik araçlarının Türkiye'deki sorunları gidermede etkili olup olmadığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Türkiye özellikle 1980'li yıllarla birlikte bir dönüşüm yaşamış, bu yıllarda serbest piyasa ekonomisi ve ihracata dayalı büyüme modeli benimsenmiş, teşvik politikaları da bu çerçevede uygulanmaya çalışılmıştır. Ayrıca dünyada yaşanan küreselleşme süreci, Türkiye'de uygulanan teşvik politikalarının diğer ülkelerdeki politikalar ile uyumlu hale getirmesine yönelik faaliyetlere neden olmuştur. Türkiye, tam üye olmayı hedeflediği Avrupa Birliği'nin bölgesel politikaları ile kendi bölgesel politikalarını uyumlaştırma sürecinde, bölgeler arası ekonomik ve sosyal dengesizliklerin giderilmesi amacıyla Avrupa Birliği tarafından önerilen BBSve Bölgesel Kalkınma Ajansları'nın oluşturulmasına karar vermiştir. BBS'nin nasıl bir sistem olduğu ve Kalkınma Ajansları'nın Türkiye açısından ne dereceuygulanabileceği bu çalışmada yanıtı aranan sorular arasındadır.
Yüksek öğretime yeni başlayan öğrencilerin uyum becerilerini etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi

Bu araştırmanın amacı, yükseköğretime yeni başlayan öğrencilerin uyum becerilerinde etkili olan faktörleri belirlemektir. Bu çalışma 2009- 2010 eğitim yılında Namık Kemal Üniversitesini kazanıp kayıt yaptıran öğrenciler arasında 15 birimde öğrenim gören 799 kız, ve 865 erkek toplam 1664 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma tanımlayıcı tipte olup; kişisel bilgi ve hizmetlerde beklentiler, düzenlenen 51 sorulu anket formu ile saptanmıştır. Elde edilen veriler istatistiksel olarak tanımlayıcı ve çıkarımsal istatistik açısından bilgisayar ortamında PASW 18.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Ayrıca üniversite tarafından sunulan sosyal hizmetlerin öğrencilerin dört yıllık birimlere tercihlerindeki etkisi Binary Logit Model yardımıyla ortaya konmuştur. Araştırmanın sonucunda; elde edilen bulgulara göre kız öğrencilerin erkek öğrencilerden, birimin konumuna göre kampus dışındaki öğrencilerin kampus içindeki öğrencilere göre ve önlisansta okuyan öğrencilerin lisans programlarında okuyan öğrencilere göre önemli (p<0. 01 ve p<0.05) düzeyde beklentilerin karşılanmadığı görülmüştür. Ayrıca binary logit model sonucuna göre üniversitenin sağladığı kütüphane ve bilgisayar olanaklarına önem veren bir öğrencinin üniversitenin dört yıllık bir biriminde eğitim görme olasılıkları sırasıyla 2 kat ve 1,5 kat daha fazla olduğu dikkat çekicidir.
Veri madenciliği yöntemi ile Türkiye'nin makro ekonomik göstergelerinin tahmin edilmesi

İnsanoğlu ilk zamanlardan itibaren ellerinde olanı ellerinde olmayanla değiştirme eğiliminde olmuşlardır. Zaman içinde ticaret olarak isimlendirilen bu olgu teknolojik gelişmeler eşliğinde değişimlere ve ivmelenmeye uğramıştır. Bugün teknolojinin sunduğu imkanlar ile ticaret birçok alanda daha kolay bir şekilde gerçekleştirilebilmektedir. Ayrıca teknolojinin beraberinde getirdiği globalleşme ile birlikte artık ticaret sınırları olmayan bir olgu haline gelmiştir. Bu çalışmada, bilişim teknolojilerinin ekonomi ve ticaret ile olan ilişkisi açıklanmış ve bilişim teknolojilerine ait ekonomide belirleyici nitelikte olan değişkenler, sanayiye ait değişkenler ve Türkiye'nin makroekonomik göstergelerine ait değişkenler kullanılarak, veri madenciliği yöntemlerinden lineer regresyon ile veri tahmini işlemi gerçekleştirilmiştir. Ekonomik, teknolojik ve sanayiye ait 52 adet değişken belirlenerek gerçekleştirilen veri madenciliği yönteminde, ilk olarak 2016 yılına ait veriler tahmin edilmiş ve gerçek değerler ile kıyaslanarak sistem test edilmiştir. 52 adet değişkene yönelik gerçekleştirilen tahminlerde 46 değişken %80 üstünde doğrulukla tahmin edilmiş ve sistemin başarısı % 88.4 olarak tespit edilmiştir. Ardından 2017 yılına ait veriler tahmin edilmiş ve yine sistem başarısı % 88.4 olarak ölçülmüştür. Sistemi geliştirmek için 2016 yılında elde edilen hata payları 2017 yılı tahminlerine uygulanarak değişken tahminlerine bir aralık belirlenmiş ve gerçek değerlerin bu aralıkta yer alıp almadığı kontrol edilmiştir. Tahminlerin, belirlenen veri aralığında olmaları % 96.1 ile gerçekleşmiştir. 2016 ve 2017 yıllarına ait verilerin tahmini ile yapılan testlerde elde edilen bu doğruluklar neticesinde 2018 yılına ait değerler tahmin edilmiş ve 2017 yılında elde edilen hata payları ile en düşük ve en yüksek olmak üzere bir tahmin aralığı oluşturulmuştur.
Cumhuriyet Türkiye'sinde iç borçlanma ve ekonomik etkileri

Modern devletin doğusuyla birlikte iktisadi yapılanmalarda önemli değişmeler meydana gelmiştir. Değişen bu yapılar devlete daha geniş ölçüde ekonomik yükler getirmiştir. Bu artan yükümlülükler çoğu zaman vergi gelirleriyle karşılanması mümkün olamamıştır. 19. yy'dan itibaren devletler içerden veya dışardan borçlanmaya başvurmak zorunda kalmışlardır. Borçlanmadaki amaç, kamu sektörünün önünü açarak topluma daha iyi hizmet etmektir. Türkiye'de borçlanmanın ilk olarak Osmanlı'da olduğunu görüyoruz. Osmanlıdan itibaren Türkiye'de borçlanma geleneksel hale gelmiştir. Cumhuriyetin kuruluş yıllarında iç borçlanmadan uzak durulmaya çalışılmasına rağmen 1930'lı yıllarda devletin alt yapı hizmetleri ve sanayileşme için iç borçlanmaya başvurduğunu görünmektedir. 1950- 1980 arasında iç borçlanma devam etmiş, özellikle bu dönemde borçlanmanın nedeni kamu açıkları ve sanayileşme çabalarıdır. Özellikle 1980 sonrasında Türkiye Cumhuriyeti ciddi oranlarda borçlanmaya gitmiştir. Bu dönemde borçlanmanın ana nedeni bütçe açıklarını kapatma arayışıdır. 1980'den itibaren borçlanma bir sarmal hal almış, Devlet borçlarını zaman zaman ödeyemez hale gelmiştir. Bu durum, ekonomik krizlerin derinleşmesinde etkili olmuştur. Türkiye'de 1980 sonrasında kamu açılarının finansmanı ağırlıklı olarak, hazine bonosu ve devlet tahvili şeklinde olmuştur. Bu dönemdeki borçlanmanın genel görünümü kısa vadeli iç borçlanma şeklindedir. 1980 sonrası borçlanma kaynaklarına bakıldığında borçlanmamın daha büyük bir kısmının bankalardan yapılmış olduğunu görülmektedir. Bu dönemde kişi başına düşen iç borçlanma miktarı hızla artış göstermiştir. Toplumlar için iç borçlanmanın çeşitli ekonomik etkileri bulunmaktadır. Bunlar; enflasyona etkisi, gelir dağılımına etkisi ve dışlama etkisi şeklinde ifade edilebilir. Türkiye'de iç borçlanma bu alanların hepsine etkili olduğu gözlenmiştir.
Ekonomik kalkınmada dış ticaretin rolü -Gelişmekte olan ülkeler üzerinde bir uygulama-

DOKTORA TEZ ÖZÜ EKONOMİK KALKINMADA DIŞ TİCARETİN ROLÜ GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER ÜZERİNDE BİR UYGULAMA Halil TÜRKÖZ İktisat Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kasım 1999 Danışman: Prof. Dr. S. Rıdvan KARLUK 21. yüzyıla girerken dünya nüfusunun üçte ikisinin yaşadığı az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için ekonomik kalkınma sorunu, halen güncelliğini koruyan ve üzerinde en çok tartışılan sorunlardan biridir. Ekonomik kalkınmada dış ticaretin rolünü, özellikle gelişmekte olan ülkeler açısından ele alan bu çalışmada; ülkelerin dış ticaret yapma nedenleri ve dış ticaret kazançları geleneksel ve yeni dış ticaret teorileri çerçevesinde değerlendirilerek, dış ticaretin ekonomik kalkınmanın motoru olduğu hipotezi, gelişmekte olan ülkelerin dünya deneyimleri ile test edilerek, ülkeler arası performans farklılıkları ve bu farklılıkların nedenleri araştırılmıştır.
Azer petrolü ve dünya ekonomisindeki yeri ve önemi

AZERİ PETROLÜ VE DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ YERİ VE ÖNEMİ Çalışmada enerji kavramı ve kaynaklan, dünya enerji kaynaklan arasındaki petrolün önemi, Azerbaycan sosyal yapısı ve Azerbaycan'ın doğal kaynaklarından olan zengin petrolü ve petrolünün dünya ekonomisindeki önemi, Hazar petrolünün ekonomik bakımdan devletlere sağladığı yararlar ve özellikle Hazar'ın Azeri petrolünün önemi gözden geçirilmiştir. Enerji kaynağı olarak daha çok petrolün önemi anlatıldıktan sonra, dünyadaki petrol talep ve arzı, petrol rezervi, üretimi ve tüketimi, petrol fiyatlarının önemi ve ekonomideki etkisi, OPEC petrolünün dünya ekonomisindeki etkisi, Hazar Denizi ve Orta Asya petrolleri ve bu petrollerin dünya pazarlarına taşınmasında gereken boru hatları anlatılmıştır. Özellikle, Azerbaycan'ın Sosyal yapısına kısaca değindikten sonra en önemli ticari doğal kaynağı petrolün tarihçesi analiz edilmiş, petrol rezervi, üretimi, tüketimi, petrol anlaşmaları ve anlaşmaların sağladığı yararlar, Hazar'ın statüsü ve Azeri petrollerini dünyaya taşıyacak boru hatları ele alınmıştır. Ayrıca, Azeri petrolünün ülkeler açısından değerlendirilmesi analiz edilerek Hazar'ın ekonomik bakımdan sağladığı yararlar ve Azerbaycan petrol stratejisinin nasıl olması yönünde diplomatik ve ekonomik politikalar gözden geçirilmiştir. n
Katılım bankaları ve ekonomiye etkileri: Türkiye örneği

Günümüzde sadece İslam ülkelerinde değil, tüm dünya ülkelerinde hızla yaygınlaşan faizsiz bankalar, diğer geleneksel bankaların yaptıkları işlemleri, faiz alıp-vermeden yerine getiren kurumlardır. Türkiye'de katılım bankaları, 1985 yılından bu yana, faizsiz bankacılık sistemi çerçevesinde fon kabul etme ve kullandırma yetkisine sahip kurumlar olarak ortaya çıkmışlardır Türkiye'de katılım bankaları, bankacılık sisteminde verimliliğin artırılması olmak üzere, kaynak transferinin sağlanması, atıl fonların ekonomiye kazandırılması gibi, unsurların etkisiyle ekonomiye olumlu katkı sağlamaktadırlar. Ayrıca, Türkiye'de yaşanan finansal kriz dönemlerinde, krizin olumsuz etkilerini en az hasarla atlatan katılım bankaları, kendi iç dinamikleriyle devlete hiçbir maliyet yüklemeden çıkmışlardır.
Olasılık dağılımlarından rassal değişkenlik üretimi ve VBA uygulaması

Rassal değişkenlik üretimi başta matematik, bilgisayar bilimleri ve istatistik olmak üzere yöneylem araştırmasının uygulama alanları kapsamındadır. Başlıca kullanım alanını ise benzetim uygulamaları oluşturmaktadır. Bu tez çalışmasında standart olasılık dağılımları için seçilen algoritmaların temel içeriği açıklanmış ve VBA programı ile rassal değişkenlik üretme işlemi gerçekleştirilmiştir. Dağılımlardan rassal değişkenlik üretme işleminin temelinde rassal sayı üretimi bulunmaktadır. Bu nedenle tez çalışmasında rassal sayıların özellikleri ve rassal sayı üreteçlerine değinilmiştir. Bunun yanı sıra rassallığın sınanmasında kullanılan testlere yer verilmiştir. Rassal değişkenlik üretiminde kullanılan temel yöntemler ve algoritmalar incelenmiş ve belirli dağılımlara uygulanmıştır. Son olarak verilen algoritmaların VBA programında kodlaması gerçekleştirilmiştir.
Türkiye'de döviz kurlarının tüketim ve tasarruflar üzerine etkisi

Bireylerin tasarrufları, gelecekteki yatırımları ve dolayısıyla bir ekonominin büyüme oranı üzerinde ikincil bir etkiye sahip olan tüketim, GSYH'nın en büyük bileşeni olduğundan beri makroekonomide çok önemli bir rol oynamaktadır. Politik karar alıcıların tüketim üzerinde herhangi bir değişikliğe gitme eğilimi içerisinde olmaları ekonomik büyüme üzerinde bazı etkileri ortaya çıkarmaktadır. Bu durum, geleneksel tüketim fonksiyonunda harcanabilir gelir ve faiz oranı ile tüketim belirleyicilerini araştırmanın neden önemli olduğunu açıklamaktadır. Yakın geçmişşe kadar, tüketim ile ilgili literatürün büyük bir bölümü, tüketim ile harcanabilir gelir veya faiz oranı arasındaki bağlantıya büyük önem vermekteydi. Ortaya çıkan sonuçlar, harcanabilir gelirin tüketim üzerinde anlamlı ve pozitif; faiz oranlarının ise negatif bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Buradan hareketle, politik karar alıcıların faiz oranı ve harcanabilir gelir yoluyla tüketimi uygun araçlar kullanarak kontrol ettiği söylenebilmektedir. Ancak, Alexander (1952) döviz kurlarını tüketimin bir belirleyicisi olarak tanımlamaktadır. Fiyatların arkasında uzun bir ücret gecikmesi olduğu varsayımı altında, Alexander, devalüasyonun bir sonucu olarak fiyatlar yükseldiğinde, marjinal tüketim eğilimi yüksek olan tüketicilerden marjinal tüketim eğilimi düşük olan üreticilere gelirin kayabileceğini savunmaktadır. Böylece, toplam harcamalar azalmaktadır. Enflasyon oynaklığının, bütçelerini tüketime ve tasarrufa ayırmaya çalışan tüketicilere daha fazla belirsizlik getirerek tüketimi azalttığı söylenmektedir. Bu çalışmada, tüketim fonksiyonunda tüketimin bir başka belirleyicisi olan döviz kuru ele alınmakta, tüketim ve dolayısıyla tasarruf arasındaki eş-bütünleşme olasılığı araştırılmaktadır. Ayrıca, tüketim fonksiyonuna döviz kuru oynaklığı da dahil edilerek model güçlendirilmiştir. Döviz kuru oynaklığının enflasyon oynaklığına katkıda bulunmasında dolayı tüketim üzerinde doğrudan etkisi olduğu gösterilmiştir. Tüketim davranışının teorik olarak modellenmesinin yanı sıra, sonuçların gelişmekte olan ekonomilerdeki iş çevrimleri ve ekonomik büyüme için de önemli etkileri vardır. Uygulamada, tüketim fonksiyonuna döviz kurunun yanı sıra GARCH modeli ile ölçülen döviz kuru oynaklığı da dahil edilerek ARDL sınır testi yaklaşımı kullanılmıştır. Buna göre, 1998- 2018 yılları arası çeyreklik veriler kullanılarak Türkiye'de döviz kurlarının tüketim ve tasarruflar üzerinde kısa ve uzun dönemli etkisinin olduğu gösterilmektedir.
Küreselleşme sürecinde uluslararası mali krizler ve gelişmekte olan ülkeler

Yirminci yüzyılın son çeyreğinde, dünya ekonomileri çok hızlı bir küreselleşme sürecinin içine girmişlerdir. Özellikle gelişmekte olan ülkeler finansal liberalizasyonlarını sağlayarak hızla küresel ekonomiye entegre olmuşlardır. Bu süreçteki en önemli gelişme, dünya ekonomileri arasında mali küreselleşmenin sağlanması ve günümüzde sermaye hareketlerinin serbestleşmesidir. Nitekim, mali liberizasyon gelişmekte olan ülkelerde sık sık mali krizlerin çıkmasına sebep olmuştur ve en çok bu krizleri yaşayan ülkeler, Yükselen Pazar ülkeleridir. Yaşanan bu mali krizlerin en temel özelliği uluslararası mali krizler olmalarıdır. Bu tez çalışmasında temel amaç, küreselleşme sürecinde uluslararası mali krizleri ve bu krizlerin gelişmekte olan ülkelere etkilerini incelemektir. Birinci bölümde finansal kriz ile ilgili teoriler incelenmekte, ikinci bölümde küreselleşme sürecinde gelişmekte olan ülkelerde yaşanan uluslararası mali krizler değerlendirilmekte ve son bölümde Küresel Ekonomik Kriz ve Türkiye ele alınmaktadır.