turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Avusturya okulu yaklaşımıyla 2008 ekonomik krizinin analizi

Temel yapıların, değerlerin ve normların öngörülemeyen ve beklenmedik gelişmeler sonucunda olumsuz yönde etkilenmesi anlamına gelen 'kriz' kelimesi; sosyal bilimlerde özellikle de son 25-30 yıl içerisinde çok sık tekrar edilen bir kavram haline gelmiştir. Her iktisadi akım ekonomik krizlere farklı perspektiflerden bakmaktadır. 2007 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde emlak piyasasında başlayan mortgage krizi, 2008 yılı Eylül ayından itibaren tüm dünyada hissedilmeye başlamış ve Küresel Kriz niteliği kazanmıştır. Avusturya Okulu, küresel krizi önceden tahmin etmesi ve Avusturya İktisadi Dalgalanmalar Teorisi ışığında küresel krizi analiz ederek, bu teorik çerçevede getirdiği çözüm önerileri bakımından büyük önem arz etmektedir. Bu çalışma, küresel krizi önceden tahmin eden Avusturya Okulu'nun küresel krizi; ortaya çıkışı, nedenleri ve sonuçları ile birlikte açıklayıp açıklayamadığını, küresel krize getirmiş olduğu çözüm önerilerinin ne derece tutarlı olduğunu ve asıl küresel krizin baş gösterdiği ABD'nin küresel krize karşı almış olduğu önlemlerin Avusturya Okulu'nun çözüm önerileri ile bağdaşıp bağdaşmadığını ortaya koyma amacına yönelik olarak yapılmıştır.
Türkiye'de serbest meslek kazancının beyanı ve vergilendirilmesi

Türkiye'de gelir vergisi 7 çeşit gelir unsurundan oluşmaktadır. 4'ncü gelir unsuru olan serbest meslek kazancı, serbest meslek faaliyeti sonucu elde edilen kazanç türüdür. Serbest meslek faaliyetini devamlı olarak yapan kişilere de serbest meslek erbabı denir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de gelir vergisi unsurlarından serbest meslek kazanç vergisini açıklamak ve serbest meslek kazançlarının vergilendirilmesinde ortaya çıkan sorunları ortaya koymak ve bu sorunlara çözüm önerileri getirmektir Bu çalışma 3 ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Türkiye'de gelir vergisinin tarihi gelişimi ve diğer ülke örnekleri yer almaktadır. İkinci bölümde serbest meslek kazancının ülkemizdeki vergilendirilmesi geniş bir şekilde açıklanmaktadır. Üçüncü ve son bölümde serbest meslek faaliyetinde ortaya çıkan sorunlar ve çözüm önerileri açıklanmıştır.
Katılımcı bütçe ve mali yerelleşme ilişkisi: Uşak ili örneği

Küreselleşme olgusunun tüm dünyaya yayılmasıyla başlayan değişimler, yönetim alanındaki değişimleri de beraberinde getirmiştir. Küreselleşme ile ülkeler arasında kalkan sınırlar gibi yönetim ve halk arasındaki bürokrasi duvarlarının da kalktığı görülmektedir. Yönetim anlayışındaki bu değişimler bütçe süreçlerine de yansımış ve katılımcı bütçeleme anlayışı ortaya çıkmıştır. Katılımcı bütçeleme, halkın karar alma süreçlerine katılarak harcama önceliklerini belirlemesine imkan vermektedir. Katılım, şeffaflık, hesap verilebilirlik, yönetişim ve demokrasi gibi pek çok kavramı bünyesinde barındıran katılımcı bütçeleme, yerel yönetimlerde uygulama alanı bulmuştur. Böylece 1980'lı yıllardan bu yana yasal düzenlemelere ve uluslararası sözleşmelere konu olan yerelleşme katılımcı bütçeleme anlayışıyla daha mümkün hale gelmiştir. Çalışmanın amacı katılımcı bütçeleme ve mali yerelleşme arasındaki ilişkiyi olumlu ve olumsuz yönleriyle ele almaktadır. Katılımcı bütçeleme ile mali yerelleşme arasındaki etkileşim kapsamında, Uşak İli yerel yönetim birimlerinin katılımcılık faaliyetleri ve pilot uygulamalardan Uşak İl Özel İdaresi katılımcı bütçe uygulamasının mali yerelleşme üzerine etkileri tasviri analiz yöntemiyle değerlendirilmektedir. Çalışmanın sonucunda katılımcı bütçelemenin mali yerelleşmeyle pozitif yönlü ilişkisi olduğu ve katılımcı bütçelemenin yerel yönetimlerde mali yerelleşme için uygun alt yapıyı hazırladığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Türkiye'de teknolojinin gelişiminde kamu politikalarının rolü

Dünyada yaşamın her alanına entegre edilmiş teknoloji ve teknolojinin çıktısı olan ürünlere olan ilgi giderek artmaktadır. Yapısal bir dönüşüm sürecine giren ekonomilerde fiziki sermayenin payı giderek azalmış ve yerini bilim ve teknoloji almaya başlamıştır. Bilim ve teknolojiyi üretebilen ülkeler daha hızlı bir ekonomik kalkınma gerçekleştirmekte ve refah düzeylerini yükseltmektedirler. Ayrıca küreselleşme süreci ile birlikte ülkeler arasındaki rekabet düzeyi artmıştır. Bu süreçte rekabeti etkileyen en önemli unsur teknoloji olmuştur. Bu anlamda bilim ve teknolojinin sürekli geliştirilmesi gerekmekte ve bu gelişimi yönlendirecek teknoloji politikalarının önemi giderek artmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde öncelikle teknoloji ve ilgili kavramlar teorik olarak incelecek ve çeşitli yaklaşımlar içerisinde teknolojinin yerine değinilerek ekonomi üzerindeki etkileri ele alınacaktır. İkinci bölümde teknoloji geliştirme süreci içerisinde teknoloji politikaları ve teknoloji politikalarının uygulanma gerekçeleri incelenecektir. Ardından teknolojik gelişim ve kamu maliyesi etkileşimi çeşitli yönleriyle ele alınacaktır. Üçüncü bölümde ise Türkiye'de teknoloji geliştirme faaliyetlerine yönelik uygulanan politikalar ve teşvik mekanizmaları incelenecektir. Ayrıca çalışmada çeşitli göstergeler ile Bazı AB ülkeleri ve Türkiye karşılaştırılarak değerlendirilecektir.
Yükseköğretim hizmetlerinde etkinlik arayışları ve reformlar: Yükseköğretim sistemleri için dinamik bir veri zarflama analizi olarak Malmquist-Luenberger endeksi uygulaması

Bu çalışmanın temel amacı; 1980'li yıllardan itibaren yükseköğretimde hakim olan değişim sürecinin OECD ülke yükseköğretim sistemlerinin toplam faktör verimliliğinin değişimine ne şekilde yansıdığının analiz edilmesidir. Çalışmanın özgün katkıları; 1980'li yıllarda yükseköğretimde başlayan reform süreçlerine ilişkin bir sınıflandırma yapılması, istenmeyen çıktıları hesaplamaya dahil ederek daha kapsamlı bir etkinlik analiz yöntemi olan Veri Zarflama Analizine dayalı Malmquist-Luenberger Toplam Faktör Verimlilik Analiz yönteminin yükseköğretim sistemlerinin toplam faktör verimliliğinin ölçümünde kullanılması, 20 OECD ülkesinin 1998- 2012 dönemine ilişkin sistemik düzeyde yükseköğretim sistemlerinin toplam faktör verimliliğinin analiz edilmesi, çalışma kapsamında yer alan ülkelerin reform süreçlerine ilişkin detaylı bir analizin sunulması olarak sıralanabilir. Elde edilen sonuçlara göre, hakim olan küresel değişim sürecini dikkate alan ülkelerin teknolojik değişim değerlerinde meydana gelen artışların toplam faktör verimlilik düzeylerini arttırdığı, değişim sürecini dikkate almayan ülkelerde ise teknolojik değişim değerlerindeki düşüşlerin toplam faktör verimlilik değerlerini azalttığı görülmüştür.
Geç Dönem Osmanlı İmparatorluğu'ndaiktisadi düşüncenin gelişmesinde liberal iktisat ve milli iktisat yaklaşımlarının etkisi: Karşılaştırmalı bir inceleme, 1800-1914

Bu çalışma, temel olarak Osmanlı İmparatorluğu'ndaki iktisadi düşüncenin oluşmasında ve gelişmesinde 'liberal iktisat' ve 'milli iktisat' anlayışlarının etkisini, karşılaştırmalı bir biçimde vermeyi amaçlamaktadır. Özellikle XIX. yüzyılda Batı Avrupa'da 'sanayi kapitalizmi'nin yükselişi ile birlikte Osmanlı'nın iktisadi düşüncesinin gelişimi, Batı'ya bağımlı ve Batı'dan yaklaşık bir asır sonra gerçekleşmiştir. Osmanlı'da iktisadi düşüncelerin yayılması, gelişmesi ve tartışılması bağlamında ön planda yer alan yaklaşımlar, liberal ve milli iktisat anlayışları olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışma, üç ana bölümden oluşmaktadır. Kuramsal ve kavramsal çerçeveyi oluşturan birinci bölümde Karl Polanyi'nin daha çok iktisat antropolojisi alanında öncü olarak kabul gören iktisadın 'biçimselci' ve 'özselci' tanımlarından hareket edilmekte ve Osmanlı iktisadi düşüncesinin oluşumunda bu tanımlardan yola çıkılmaktadır. Bununla birlikte Osmanlı iktisadi ve toplumsal yapısının açıklanmasında Max Weber'in 'patrimonyal devlet' anlayışı, Karl Marx'ın 'Asya Tipi Üretim Tarzı' yaklaşımı ve Immanuel Wallerstein'in 'Modern Dünya Sistemi' analizine de bu bölüm kapsamında kısa bir biçimde değinilmektedir. Osmanlı iktisat düzeninin evriminin ele alındığı çalışmanın ikinci bölümünde, kendisini en belirgin biçimde XVI. yüzyılda gösteren 'Klasik Osmanlı İktisat Zihniyeti' temel alınarak Osmanlı iktisadi tarihi, siyasal, toplumsal, kültürel ve kurumsal gelişmeler göz önüne alınarak incelenmektedir. Üçüncü ve son bölümde ise, Osmanlı'nın modernleşme süreci göz önünde bulundurularak iktisadi düşüncelerin yayılması, gelişmesi ve tartışılması, liberal ve milli iktisat anlayışlarından hareketle, her iki anlayışın öne sürdüğü görüşler belirtilerek karşılaştırmalı bir biçimde ele alınmaktadır. Yine bu bölüm kapsamında, Osmanlı İmparatorluğu'nun dağılması ve Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulması sürecinde liberal ve milli iktisat anlayışlarının belirgin bir rol oynadıklarına da değinilmektedir.
Muhasebe ve vergi yönüyle finansal kiralama işlemleri

Çalışmamda, kiralama işleminin tarihsel gelişimi, finansal kiralama işlemlerinin gelişim süreci ve finansal kiralama işlemlerinin Dünya ve Türkiye'deki yeri, ülkemizde finansal kiralama alanında yapılan ilk değişiklik olan 3226 Sayılı Finansal Kiralama Kanunu, akabinde 213 Sayılı Vergi Usul Kanununda yapılan değişiklikle beraber finansal kiralama işleminin nasıl değerlemesi gerektiğine ilişkin açıklamaları içeren Finansal Kiralama İşlemlerinde Değerleme başlıklı Mükerrer 290'ıncı madde, bu değişiklikleri takiben yayımlanan 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunun ve son olarak 17 Numaralı Türkiye Muhasebe Standardı ve bu standardı mülga haline getiren 16 Numaralı Türkiye Finansal Raporlama Standardı yayımlanmıştır. Çalışmamda yasal mevzuatta yer alan açıklamalar, yasal mevzuatın birbiriyle olan uyumu ve çelişkileri, uygulanabilirlik alanları, yasal mevzuat üzerinde yapılması gereken değişikliklerin neler olması gerektiği bu değişikliklerin nasıl sonuçlanacağı üzerinde durulmuştur. Bu bağlamda dünya üzerinde etkin bir finansman yöntemi olan finansal kiralamanın ülkemizde hali hazırda beklenilen talebi bulmaması, ülkemizde, finansal kiralamaya ilişkin düzenlemelerin sektörün ihtiyaçlarını karşılamada yeterli düzeyde olmadığı ve yenilenmesi gerektiği görülmüştür.
Riske maruz değer yöntemlerinin istatistiksel değerlendirmesi

Riske maruz değerin normal piyasa hareketlerinden kaynaklanan kayıpların bir ölçüsü olduğu bilinmektedir ve belirli bir güven düzeyinde, belirli bir elde tutma süresinde kaybedebileceğimiz parasal kaybı göstermektedir. Beta katsayısı ise belirli bir hisse senedinin riskinin ne kadar olduğunu gösterir ve bu riskin derecesini hisse senetlerinin tarihsel verilerinin ağırlıklı ortalamalarını kullanarak hesaplar. Bu tez çalışmasında riske maruz değer kavramı, hesaplama süreci ve hesaplama yöntemleri ayrıntılarıyla incelenerek bu süreçteki istatistiki parametreler üzerinde durulmuştur ve risk ölçümünde standart bir hale gelen RMD yöntemlerinin, bir banka portföyünün piyasa riskinin ölçülmesinde nasıl kullanılacağını ve beta katsayısına göre risk sınıflandırması yapılarak risk sınıfı ile RMD değerinin uyumlu olup olmadığını gösteren bir uygulama yapılmıştır.
Sağlık hizmetlerinde kamu özel işbirliği uygulamaları

Dünyada ve Türkiye'de birçok farklı hizmet projesi için sistemli ve uzun süreli kamu özel işbirliği modeli kullanılmaya başlanmıştır. Özellikle Türkiye son yıllarda KÖİ projelerin planlanması, finansmanı ve gerçekleştirilmesinde büyük reformlar yapmıştır. Bu reformların gerçekleştiği hizmetlerden en yeni olanı ise şehir hastaneleri projeleridir. Başta İngiltere olmak üzere birçok ülkede yaygınlaşan KÖİ uygulamaları, ülkemizde Sağlıkta Dönüşüm Programı kapsamında sağlık alanında kaynakların etkin kullanımı amacıyla uygulanmaya başlamıştır. Türkiye için yeni bir proje olan şehir hastanelerinin KÖİ ile yaptırılması bu çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır. Şehir hastaneleri projeleri ile ülkemizin sağlık sistemi farklı bir boyut kazanmış ve yeni bir dönüşüm sürecine girmiştir. Türkiye'de şehir hastaneleri inşasında ve hizmetinde kullanılan YKD modeli incelenmiş, çeşitli veri tabanları kullanılarak mali açıdan değerlendirmeler yapılmıştır. Yapılan literatür taraması sonucunda bu alanla ilgili çalışmaların yeterli olmadığı belirlenmiştir. Çalışmada şehir hastanelerinin KÖİ kapsamıyla ilgili hukuki, idari özellikleri ve finansman boyutları ortaya konularak incelenmiştir. Bu sebeple çalışma, şehir hastanelerinin KÖİ bağlamında teorik olarak literatür taraması ve içerik analizi şeklinde kurgulanmıştır.
Forfaiting ve vergilendirilmesi

öz Bir finansman ve hizmetler bütününü içeren forfaiting finansman tekniği, vadeli mal ve hizmet ihracatından doğan ve belli bir ödeme planına bağlı olarak tahsil edilecek olan alacakların, daha önce bu hakkı elinde bulunduranlara rücu edilmeksizin, bir banka veya bu alanda uzmanlaşmış fınans kuruluşu tarafından satın alınarak, iskonto edilmesi işlemidir. Alacağın satıcısına forfaitist, devralan kuruluşa ise forfaiter denilmektedir. Forfaiting finansman tekniği ile altı aydan on yıla kadar vadeli ihracatın sabit faizli olarak finansmanı sağlanabilmektedir. Dünya ekonomisini oluşturan finansman sektörleriyle rekabet edebilmek için ihrucul, ülke ekonomileri açısından önemli bir konudur. Türkiye gibi gelişmekte olun ülkeler için en sağlıklı kalkınma, ihracat gelirlerinin arttırılmasıyla mümkün olmaktadır. Bunun sonucu olarak Türkiye'de ise; ihracat organizasyonu, maliyetin yüksekliği, satış sonrası işlemler, faiz, kur, transfer, ülke ve ulaşım riskleri gibi sorunlarla karşılaşılmaktadır. İhracatçıların söz konusu risklerden korunma arzusu çerçevesinde, forfaiting finansman tekniği giderek önem kazanmaktadır. Forfaiting tekniğinin hızla yaygınlaşması, mali sektör açısından önemli bir gelişmedir. Sonuç olarak, forfaiting tekniğinin maddi yönünün kredi ve teşviklerle geliştirilmesi, mevzuat yönündeki boşluğun ise hukuki altyapının oluşturulmasıyla doldurulması gerekmektedir. MI
Mükellef haklarının vergi uyumuna etkisinin analizi: Batı Akdeniz örneği

Batı Akdeniz Bölgesi'nde mükellef haklarının vergi uyumu üzerindeki etkilerinin tespit edilmesi amacıyla bu tez hazırlanmıştır. Tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde mükellef hakları, ikinci bölümde vergi uyumu konuları detaylı olarak incelenmiş, üçüncü bölümde Batı Akdeniz Bölgesi'nde anket yöntemi ile yapılan araştırma bulgularına yer verilmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler anket yöntemi ile elde edilmiştir. Araştırmaya ait verilerin analizleri; SPSS ve Amos programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Öncelikle, verilerin güvenilirliği ve normal dağılımı sağlayıp sağlamadığını test etmek amacıyla; güvenilirlik ve normallik dağılımı analizleri yapılmıştır. Verilerin güvenilirliği test edildikten sonra yapı geçerliliğini sağlamak amacıyla ölçeklere doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda elde edilen araştırma boyutlarının birbirleri ile arasındaki ilişkiyi test etmek için korelasyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırma hipotezlerini test etmek amacıyla regresyon analizi ve varyans analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın boyutları; bilgi edinme hakkı, kesinlik hakkı, özel hayatın gizliliği hakkı, ticari sırların gizliliği hakkı, yargı yoluna başvurma hakkı, vergi uyumu ve vergi idaresine güven olarak belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda: Vergi uyumunu, bilgi edinme hakkı, kesinlik hakkı ve vergi idaresine güvenin pozitif yönde etkilediği; vergi idaresine güveni, bilgi edinme hakkının pozitif yönde etkilediği; daha önce vergi denetimine tabi tutulanların, vergi cezası alanların, vergi uyuşmazlığı nedeniyle idari ve yargı çözüm yollarına başvuranların vergi uyumu düzeylerinin, bu deneyimleri olmayanlara göre yüksek olduğu; katılımcıların cinsiyetleri, medeni durumları, öğrenim durumları ve çalışma süreleri ile vergi uyumu düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı bulgularına ulaşılmıştır.
Sürdürülebilir kalkınma ve çevre dostu maliye politikaları

Çevre üzerindeki baskının artmasıyla, ekosistemin sağlıklı şekilde devamı tehdit altına girmiş; hızla artan üretim ve tüketim; hava, su ve toprağın da kirlenmesini hızlandırmış, doğal kaynaklar bozulmaya ve tükenmeye başlamış, birçok bitki ve hayvan türü yok olmuş, doğanın kendi kendini yenileme niteliği, çevrenin kendini toparlayabilme gücü zarar görmüştür. Bu sorunların ortaya çıkmasındaki temel neden ise geçmişşte hükümetlerin sürdürülebilir kalkınma amacını göz ardı ederek ekonomi-çevre arasındaki seçimlerini ekonomi lehine kullanmaları olmuştur. Bu nedenle sürdürülebilir çevre ve kalkınma politikalarının analizinin yapılacağı bu çalışmada, çevre kalitesini artırmak ve gelecek kuşaklara yaşanabilir bir dünya bırakabilmek için çevre dostu hangi politikaların izlenmesi yararlıdır sorusuna cevap bulunmaya çalışılacaktır.
Türk imalat sanayinde enerji yoğunluğunu etkileyen faktörler

BBu çalışmada Türkiye'de imalat sanayiinde enerji yoğunluğu 2006- 2012 dönemi için incelenmiştir. Aşağıda açıklanan değişken ve bu değişkenlerin farklı kombinasyonlarıyla her biri farklı etkileri içinde barındıran 26 regresyon modeli oluşturulmuştur. Bu regresyon modelleri işletme büyüklüğü ile enerji yoğunluğu ilişkisini, imalat sanayi alt sektörlerinde enerji yoğunluğunun nasıl farklılaştığını, işletme yaşı ile enerji yoğunluğu ilişkisini, coğrafi bölgelere göre enerji yoğunluğunda farklılaşma olup olmadığını, sermaye sahipliğinin enerji yoğunluğu açısından anlamlı bir değişken olup olmadığını, Ar-Ge harcaması ile enerji yoğunluğu ilişkisini, ihracat değişkeni ile enerji yoğunluğu ilişkisini, ve bahsi geçen tüm değişkenlerin yer aldığı model ile enerji yoğunluğunun farklı firma karakteristiklerine göre nasıl değiştiğini incelemektedir. Oluşturulan modeller havuzlanmış en küçük kareler yöntemiyle tahmin edilmiştir. Elde edilen ampirik sonuçlar firma ölçeğinin enerji yoğunluğunu etkileyen en önemli faktör olduğunu göstermektedir. Bu sonuç politika yapıcılara enerji yoğunluğunun azaltılabilmesini teminen ölçek ekonomisinden maksimum oranda faydalanılması gerekliliğini işaret etmektedir.
Modeling fx options in presence of stochastic volatility with overnight-indexed-discounting

Bu çalışma, risk faktörü USDTRY'nin zamana bağlı davranışını incelemektedir. Opsiyon fiyatlama modelleri Black-Sholes ve Heston bu davranışı tahmin etmek için kullanılmıştır. Düzeltilmiş Black-Sholes modeli, USDTRY risk faktörü modellemesinde güncel piyasa pratiğidir. Piyasa uygulayıcıları, Black-Scholes modelinde sabit volatilite kullanmazlar, ki bu model varsayımına aykırıdır. Bunun yerine, volatilite yüzeyini, piyasada gözlemlenen ima edilen volatilitelerden enterpole ederek oluşturur ve Black-Scholes modelinde kullanırlar. Heston modelinde ise, değişken volatile varsayım dahilindedir. Heston modeli, volatiliteyi stokastik bir süreç olarak varsayarak, Black-Scholes modelinin üzerine bir boyut daha ekler. Bu çalışmada, Heston modelinin tahmin sonuçlarını test etmek için enterpole edilmiş volatilite yüzeyini referans olarak kullandık. Ayrıca, opsiyon fiyatlarının tahmininde kullanılacak risksiz-faiz-oranlarını, gecelik vadeye endeksli swap iskonto yöntemi ile inşa ettik. Test sonuçları, gecelik vadeye endeksli swap iskonto yöntemi kullanılan Heston stokastik volatilite modelinin, seçilen referansa yakın hesaplama verimliliği sağlarken, arbitrajsız fiyatlama imkanı sunduğunu göstermektedir.
Çok yıllı bütçeleme sistemi ve Türkiye değerlendirmesi

Bütçeler devletin belli bir süre içindeki gelir ve giderlerini tahmini olarak belirleyen, gelirlerin toplanmasına, giderlerin yapılmasına izin veren bir kanundur. Bütçede yer alan amaç ve hedeflere ulaşmak için zaman içerisinde değişik bütçe teknikleri geliştirilmiştir. Bunlardan birisi de bütçenin ve etkilerinin bir yıldan daha uzun süreli olarak analize tabi tutulmasını sağlayan çok yıllı bütçeleme uygulamasıdır. Çok yıllı bütçeleme yaklaşımının temel özelliği, mali yılın dışında iki veya üç yıllık gelir ve harcama tahminlerini kapsamasıdır. Birçok gelişmiş ve gelişmekte olan ülke mali disiplini sağlamak, kamu kaynaklarını etkin ve verimli bir şekilde kullanmak gibi nedenlerle, bütçe süreçlerini yıllık bütçe sürecinden çok yıllı bütçe sürecine taşımıştır. Ülke uygulamalarındaki farklılıklara rağmen bu ülkeler çok yıllı bütçeleme uygulamasından faydalar beklemektedir. Bu çalışmada, çok yıllı bütçeleme genel hatları ile ele alınmakta, bazı ülkelerde nasıl uygulandığı incelenmekte, sistemin Türkiye açısından değerlendirilmesi yapılarak, aksayan yanları ortaya koyulmakta ve nihayetinde söz konusu aksaklıklara yönelik çözüm önerileri sunulmaya çalışılmaktadır.
Türkiye'de bağımsız dış denetimin kayıt dışı ekonomiyle mücadeledeki rolü ve etkinliği

Bağımsız dış denetim; işletmenin ekonomik ve ticari faaliyetleri içerisinde işletmeye giren ve çıkan veya işletmede oluşan değer hareketlerinin ilgili formlara veya belgelere doğru yansıtılıp yansıtılmadığının, bunların muhasebe kayıtlarına doğru geçirilip geçirilmediğinin, kar veya zararın doğru hesaplanıp hesaplanmadığının, mali tabloların işletmenin o hesap dönemine ve ileriye dönük ekonomik yapısını doğru bir biçimde yansıtıp yansıtmadığının kontrolü ve sağlanmasıdır. Günümüzde işletmeler için çok büyük bir gereksinim haline gelen bağımsız dış denetim ihtiyacı tüm ülkelerde farklı zamanlarda ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla bağımsız dış denetim uygulamalarının gelişim süreci de ülkeler arasında farklılık göstermektedir. Bağımsız dış denetim ilk olarak İngiltere'de ortaya çıkmıştır. Türkiye'de ise yasal olarak bağımsız dış denetim zorunluluğu 1987 yılında bankaların denetimi ile gündeme gelmiştir. Kayıt dışı ekonomi ise, belgeye hiç bağlanmamış ya da içeriği gerçeği yansıtmayan belgelerle gerçekleştirilen ekonomik faaliyetlerin devletin bilgisi dışına taşınmasıdır. Kayıt dışı ekonominin uluslararası bir olgu olarak ortaya çıkması 1980'li yılların başlarına rastlamaktadır. Temel amaçlarından biri kayıt dışı ekonomi kavramına ilişkin tanımsal problemler hakkında genel ilkelere ulaşmak olan ilk uluslararası konferans, 1983'te Almanya'nın Bielefeld şehrinde yapılmıştır. Konferansta birbirlerinden oldukça farklı tanımlar kullanılmış ve katılımcılar tarafından bir konsensüse varılamamıştır, ancak tüm katılımcıların paylaştığı bazı ortak noktalar oluşmuştur. Bunlar kayıt dışı ekonominin dünya ekonomisinin önemli bir bölümünü oluşturduğu ve uluslararası hesaplar sisteminin bütünlüğü açısından tehlike arz ettiğidir. Bağımsız dış denetim sistemini gündeme getiren en önemli olay, 2001 yılında ABD'nin en büyük enerji şirketlerinden birisi olan Enron'un iflasını istemesidir. Enron'un iflasını istemesiyle ABD'de ekonomik ve hukuksal alanda pek çok unsur sorgulanmaya başlanmıştır. Tüm bu yaşananlar etkili bir bağımsız denetimin varlığını zorunlu hale getirmiştir. Mükelleflerin ve vergi idaresinin güvenebileceği bir bağımsız denetimin, çeşitli konularda ortaya çıkan sorunları önemli ölçüde ortadan kaldıracağı açıktır.
Küresel vergi rekabeti: Kurumlar vergisi üzerine karşılaştırmalı bir analiz

Son yıllarda kurumlar vergisi politikaları, vergi rekabeti literatüründe üzerinde sıklıkla durulan önemli bir konu haline gelmiştir. Özellikle 1980 sonrası dönemde, dünya genelinde kurumlar vergisi açısından oran indirimlerinin hayata geçirildiği görülmektedir. Çalışmamızda, küreselleşmeye, kamu maliyesine ve vergilemeye ilişkin faktörlerin, kurumlar vergisi oranına etkileri incelenmektedir. Kurumlar vergisi oranının bağımlı değişken olarak ele alındığı panel veri analizi ile, 14 OECD ülkesinde, 1995- 2009 döneminde, kurumlar vergisinin belirleyicileri 14 değişken çerçevesinde analiz edilmiştir. Çalışmamızda, küreselleşmeye ilişkin faktörler olarak açıklık ve doğrudan yabancı yatırımlar değişkenleri ile kurumlar vergisi oranı arasında negatif ilişki tespit edilmiştir. Söz konusu bulgular, literatüre uygun şekilde, sermaye hareketlerindeki artış ve entegrasyon ile birlikte, kurumlar vergisi oranlarının düştüğünü ortaya koymaktadır. Buna ek olarak vergi rekabetinin, mal ve hizmetler üzerindeki vergileri arttırdığı tespit edilmiştir. Son olarak, bütçe açıkları ve kamu borç stoku, vergi rekabeti açısından iki kısıt olarak ele alınmış, her iki değişken ile kurumlar vergisi oranı arasında pozitif yönlü ilişki tespit edilmiştir. Her iki değişken için bulgular, finansman sorunları yaşayan ülkelerin, vergi rekabeti sürecine daha sınırlı şekilde dahil olduklarını ortaya koymaktadır.