turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Sosyal, kültürel ve ekonomik yönleriyle Buca (1950-1980)

Türkiye'nin tarihsel geçmişşine baktığımızda, jeopolitik konumunun da etkisiyle oldukça güçlü, dinamik ve uzun bir siyasi tarihi olduğunu görüyoruz. Muhtemelen bu nedenledir ki; akademik araştırmaların geneli de siyasi tarih üzerine yoğunlaşmıştır. Tabii ki sosyal tarih araştırmaları da oldukça fazladır fakat bu tür araştırmaların çoğu, toplumun genelini kapsamaktadır. Yani yerel tarih çalışmalarının sayısı, toplumsal tarih çalışmalarının ve siyasi tarih çalışmalarının sayısına göre daha azdır. Buca, uzun tarihi geçmişşiyle ve bu geçmişşte farklı toplumları misafir etmesiyle, özellikle sosyal tarih alanında araştırma yapılabilecek güzel bir bölgeydi. Biz de, 1950- 1980 yılları arasında Buca'da sosyal ve kültürel hayat ağırlıklı olmak üzere, ekonomik hayatı da dahil ederek bu tezi hazırladık. Bahsi geçen yıllar arasında cezaevinin inşasından, yıllardır var olan at yarışlarına, günümüzde bir semt haline gelen İşçievleri'nin oluşumundan, belediyenin hizmetlerine kadar pek çok noktaya değindik ve bu alanlarda bilgi sahibi olmak isteyen kişilere faydalı olabilecek bir çalışma ortaya çıkardık.
Diplomat Hasan Esat Işık'ın biyografisi (1916-1989)

Bu yüksek lisans tez çalışmasında, büyük dedeleri ve babası Osmanlı yönetiminde önemli görevler ifadeden diplomat ve politikacı Hasan Esat Işık'ın sergüzeşt-i hayatı ele alındı. Bu bağlamda İttihatçı Esat Paşa'nın oğlu olan Hasan Esat Işık'ın vazifeleri sırasında yapmış olduğu önemli hizmetler ortaya konuldu. 1916 yılında İstanbul'da doğan Hasan Esat Işık, ilk ve orta öğrenimini Kadıköy'deki Saint Joseph'te, liseyi ise Mekteb-i Sultani'de yani Galatasaray'da tamamladı. 1937 yılında girdiği Ankara Hukuk Fakültesi'nden 1940'da mezun oldu. Aynı yıl Dışişleri Bakanlığı'na intisap etti. Dışişleri Bakanlığı'nda önemli görevlerde bulanan Işık, 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesi'nden sonra sorgulandı ve bilahare Brüksel'e büyükelçi olarak gönderildi. Brüksel'de büyükelçilik göreviyle birlikte, Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne girme yolundaki ilk basamağı olan Ortak Pazar görüşmelerini yürüten heyete başkanlık yaptı ve Ankara Protokolü'nün imzalanmasında başrol oynadı. Söz konusu başarısıyla temayüz ettikten sonra 1964 yılında Moskova'ya büyükelçi atandı. Bilahare ilk bakanlık deneyimi olarak kısa bir süreliğine dışişleri bakanlığı vazifesini gördü. Sonra tekrar Moskova'ya büyükelçi olarak gönderilen Işık, ardından Paris'e büyükelçi oldu. 1973 yılında Marsilya'da dikilen bir Ermeni Anıtı'na tepki olarak Türkiye'ye döndü ve Cumhuriyet Halk Partisi'nden siyasete girdi. Bursa'dan milletvekili seçilen Işık, Bülent Ecevit Hükümetleri'nde Savunma Bakanlığı görevlerinde bulundu. 15 Ocak 1979'da görevinden istifadeden Hasan Esat Işık'ın adı 1980 askeri darbesi sonrasında siyaset yapması yasaklananlar listesinde yer aldı. 2 Temmuz 1989 yılında Ankara'da İbn-i Sina Hastanesi'nde hayata gözlerini yumdu.
Nejdet sançar: Hayatı, fikirleri ve eserleri (1910-1975)

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi mezunu olan Nejdet Sançar, askerliğini yaptıktan sonra Sivas Öğretmen okuluna atanmıştır. Türkçü, Türkolog ve ideolog Hüseyin Nihal Atsız'ın kardeşi olan Nejdet Sançar ağabeyi gibi Türkoloji mezunudur ve O da tıpkı Nihal Atsız gibi edebiyat öğretmenliği yapmıştır. Balıkesir Lisesi'nde görev yaptığı esnada Irkçılık-Turancılık davaları hasebiyle 3 Mayıs 1944'ü takip eden süreçte tutuklanmıştır. Sıkıyönetim mahkemelerinin aldığı kararla 14 ay hapse mahkum edilen Sançar, Askeri Yargıtay'ın verilen cezalara ilişkin kararı bozmasına karşın ömrünün 14 ayını haksız yere cezaevinde geçirmiştir. 3 Mayıs 1944 Türkçülük davaları sonrasında ağabeyi Nihal Atsız ve fikir arkadaşları ile baskılara ve kötü muameleye maruz kalan Nejdet Sançar, ömrünü Türkçülük fikrine hizmet ile geçirmiş, hayatını bu uğurda vakfetmiştir. Orkun, Orhun, Ötüken gibi Türkçü dergilerde düzenli olarak yazan Sançar, birçok eser kaleme almıştır. Nejdet Sançar yaşadığı dönemin hükümetlerini; bilhassa İsmet İnönü dönemi idaresini eleştirdiği eserleri ile ünlüdür. Eserlerinde, Türkçülük ideolojisinden bahsederken aynı zamanda Komünizmi eleştiren yazılara yer vermiştir. 3 Mayıs yargılamaları ve sonrasında yaşanan çileli hayattan sonra Nejdet Sançar, inandığı değerler uğruna mücadele etmeye devam etmiş, Türk Ocakları ve Türkiye Komünizmle Mücadele Derneğinde görev yapmıştır. Daha sonra ilk olarak İstanbul'da ağabeyi Hüseyin Nihal Atsız tarafından kurulan ve genel merkezi Ankara'ya devredilen Türkçüler Derneği'nin Genel Başkanlığını yapmıştır.
Türkiye Cumhuriyeti'nde ölüm cezaları ve infazına dair tartışmalar (1923-1950)

Cumhuriyet'in ilk yılları idam, siyasi ve adi suçların önüne geçmek için mahkemelerin sıklıkla verdiği cezalardan biri olmuştur. 1926'da Türk Ceza Kanunu'nu görüşülürken ölüm cezasının lehinde ve aleyhinde görüşler vardır. Tartışmalar neticesinde, idam Ceza Kanunu'ndaki yerini almış, siyasi suçların yanında adi suçlarda da kullanılmıştır. Kamuoyunda, ölüm cezası verilen cinayetlerin işlenme sebepleri ele alınmıştır. Bu cezanın, suçlar üzerindeki caydırıcılık etkisi gündeme getirilmiştir. Adi suçları önlemek için, ölüm cezasının etkili olduğunu savunanlarla birlikte, karşı çıkanlar da olmuştur. Belirtilen dönem içerisinde, basında ve kamuoyunda, meydana gelen bu tartışmalar ışığında ölüm cezasına karşı toplumun ve siyasi çevrelerin takındığı tavır incelenmiştir. Ayrıca toplumun ahlakını bozan, devletin maddi çıkarlarını zedeleyen suçlar söz konusu olduğunda ölüm cezası bir tehdit unsuru olarak kullanılmak istenmiştir. Bu çalışmada Cumhuriyet dönemi 1923- 1950 yılları arasında, adi suçlar üzerinden verilen ölüm cezalarının topluma etkileri, suç ve ceza ilişkisi incelenmiştir. Bunun yanı sıra ölüm cezasına, kamuoyunun ve siyasi camianın bakış açısı aktarılmaya çalışılmıştır.
Millİ Mücadele'de Kırşehir

Anadolu'nun ortasında yer alan Kırşehir, yaklaşık 5 bin yıllık bir geçmişşe sahiptir. Tarih boyunca birçok devletin egemenliği altına girmiştir. Ancak en parlak dönemini Anadolu Selçuklu Devleti zamanında yaşamıştır. Bu devirde pek çok alanda gelişme göstermiştir. Osmanlı Devleti dönemini durgun geçiren Kırşehir, Milli Mücadele yıllarında aktif olarak görev almıştır. Kırşehir, Milli Mücadele döneminde işgal edilmemiştir. Bu yüzden güvenli bir yer olmuştur. Mustafa Kemal Kırşehir'e gelmeden önce Kırşehir halkı bilinçli ve teşkilatlanmış bir haldeydi. Bu durum Mustafa Kemal'in Kırşehir'e gelmesiyle daha da hız kazanmıştır. Milli Mücadele döneminde Kırşehir hem askeri, hem siyasi hem de maddi olarak büyük katkılarda bulunmuştur. Kırşehir'den giden askerler özellikle Batı Cephesi'nde mücadele etmiştir. Kırşehir milletvekilleri ise Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde aktif rol oynamışlardır. Savaş alanına her türlü cephane, yiyecek, giyecek ve malzeme sevkıyatında Kırşehir ön plana çıkmıştır. Savaş sonucunda ise Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulması ve gelişmesinde üzerine düşen görevi yapmıştır. Milli Mücadele'ye maddi, manevi her türlü desteği sağlayan Kırşehir, Mustafa Kemal'in de sevgisini kazanmıştır. Öyle ki, Milli Mücadele'deki Kırşehir'i ziyaretinden başka üç kez Kırşehir'e gelmiştir.
Türk mizah dergi ve gazetelerinde siyasi hayata bakış (1923-1946)

Türk mizahı Cumhuriyet'in ilanından sonra yeni bir döneme girmiş gelişimini Atatürk ilkelerinin ışığı etrafında şekillendirerek çizgilerinde çağdaş medeniyet serüveninin savunuculuğunu yapmıştır. Bu dönemin mizah dergilerinin zaman zaman çizgilerini dönemin politik şartlarına göre şekillendirdiği anlaşılmaktadır. Klasik dönem olarak adlandırılan bu devir mizahı, günümüz mizahının şekillenmesinde çok önemli bir yer tutar. Çalışmamızda 1923- 1946 yılları arası siyasi gülmecesi konu alınarak dönemin mizah basınının siyasi olaylara bakışı hakkında bilgi verilmeye çalışılmıştır. 1923- 1925 yılları arasında mizah basını oldukça özgür hareket etmiştir. Bu evrede inkılaplar çizgilerle desteklenmiştir. 1925- 1933 yılları arasında ise mizah basını Cumhuriyet tarihinin en kısır devrini yaşamıştır. İç politikadaki dengeler ve muhalif hareketler bu dönemde mizah basınını etkileşmiştir. 1933- 1938 dönemlerinde mizah basını yeniden hareketlenmeye başlayacaktır. 1938'den sonra mizah basını savaştan etkilenerek çizgilerini savaşa yoğunlaştırmıştır. Bu nedenle 1946 yılına kadar çizgiler siyasi gülmeceden uzak bir biçimde şekillenmiştir.1923- 1946 yılları arasında çıkan bütün gazete ve dergilere ulaşılmaya çalışılmış, dönemin siyasi olaylarının anlaşılmasına yardımcı olacak çok sayıda karikatüre ulaşılmış önemli olanları çalışmamızda değerlendirilmiştir.
İngiltere'nin Ermeni politikası (1830-1923)

Bu çalışma, 1830- 1923 yılları arasında İngiltere'nin Ermenilere yönelik siyasi ve askeri yaklaşımlarını incelemektedir. İngiltere'nin özellikle Osmanlı Devleti ve Rusya ile uluslararası platformda girmiş olduğu ilişkiler ise araştırmanın zeminini oluşturmuştur. Bu uluslararası ilişkiler sürecinde etki-tepki mekanizmalarının yardımı ile olaylar arasında bağlantı kurulmaya çalışılmıştır.
Yeni Türk alfabesinin kabulü ve öğretiminde kullanılan yöntemler-araçlar

Türkler, tarihleri boyunca yaşadıkları coğrafyaların ve kültürlerin etkisiyle pek çok farklı alfabeler kullanmışlardır. X. yüzyılda kabul edilen Arap alfabesininuzun süre kullanılmasından sonra Osmanlı Devleti'nde Tanzimat Döneminde artanbürokratik ihtiyaçlar ve eğitimin yaygınlaştırılmaması sorunu üzerine dönemin aydınları arasında bir reform yapılmasına dair tartışmalar başlamıştır. Meşrutiyet Döneminde de alfabe ile ilgili tartışmalar büyük bir ilgiyle devam etmiş, bu konuda ileri sürülen bir kısım çözüm önerileri kısmen uygulanmaya başlamıştır. Mevcut alfabenin daha kolay ve hızlı okunmasını sağlamak için bazı ders kitapları, gazete ve dergiler yayımlanmıştır. Yine bu dönemde Enver Paşa tarafından askeri yazışmalar için bir alfabe reformu denenmiş, fakat olumlu bir sonuç alınamamıştır. Cumhuriyet Döneminde ise alfabe tartışmaları, sadece aydınların ele aldığı bir konu olmaktan çıkmış, devletin bir eğitim sorunu olarak görülmüştür. Tevhid-iTedrisat Kanunu ve Beynelmilel Rakamların kabulü ile başlayan gelişmeler ve hazırlık aşamasının sonunda, eğitim sorununun alfabe boyutuna köklü bir çözüm olacak olan Latin alfabesi esasına dayalı yeni Türk alfabesi kabul edilmiştir. Yeni Türk alfabesinin halka benimsetilmesi, tanıtılması ve öğretilmesi için Mustafa Kemal Atatürk'ün öncülüğünde pek çok görsel, işitsel yöntemler-araçlarkullanılmış, başta Millet Mektepleri olmak üzere çeşitli yaygın halk eğitim kurslarıaçılmıştır. Millet Mekteplerinde yaklaşık iki buçuk milyon kişiye yeni harflerleokuma yazma öğretilmiş, eski alfabeyle iki yüzyılda basılan otuz bin kitap, yenialfabeyle on beş yılda basılmış, beş yüz civarında kütüphane açılmış, gazetelerin tirajları kısa sürede artmıştır. Ayrıca, kullanılan yeni yazı devlet bürokrasisininstandartlaşmasını, ortak bir lehçenin ve dilin oluşmasını da sağlamıştır. Bu tez çalışmasında yeni Türk alfabesinin öğretimi için yapılan uygulamaların neler olduğu ve bu uygulama sırasında kullanılan yöntem ve araçlarıntoplumun eğitim ve kültür hayatına yansımaları ele alınmıştır.
Gaziantep halkevi ve Başpınar dergisi

Türk Devleti'nin kurulmasi kolay olmamisti. Büyük zorluklar, büyükfedakarliklar ve özverilerle zafer kazanilmis, hemen arkadan büyük devrimler vedeğişimler birbirini izlemis, Türkiye Cumhuriyeti Çagdas Batinin kurumlarina tek tek kavusmustu. Bütün bu süreç içerisinde yapilanlarin halka ulasmasi, halklapaylasilmasi, halkla bütünlesmesi için bir kuruma ihtiyaç vardi. Bu kurumunda, 19 Subat 1932'de kurulan Halkevleri olacakti. Halkevleri ilk olarak 14 tane açilmisti. Daha sonra Halkevleri süratle artmis, 1932 yilinin sonlarinda 34, kapanis tarihi olan 1951 yilinda da 478 sayisini bulmustur. Arastirmamizin giris bölümünde, Halkevleri'nden önceki süreç incelenmis, birinci bölümde ise, Halkevleri ve Gaziantep Halkevi her açidan degerlendirilmistir. Önce; Halkevleri'nin kurulusu, gelisimi, fonksiyonu, kapanisi ve Halkevleri'ninsubelerine deginilmistir. Bu subeler: Dil, Edebiyat Subesi, Güzel Sanatlar Subesi, Temsil Subesi, Spor Subesi, Sosyal Yardim Subesi, Halk Dershaneleri ve KurslarSubesi, Kütüphane Subesi, Köycülük Subesi, Müze ve Tarih Subesi'dir. Sonra da;Gaziantep Halkevi ve faaliyetleri irdelenmistir. Halkevinin açilmasi, Subelerininfaaliyetleri, sehirdeki etkinlikler, örnekler ve istatistiki bilgiler verilmistir. 24 Haziran 1932'de açilan Halkevleri arasinda yer alan Gaziantep Halkevi, genelmerkezin amaçlari dogrultusunda çalismis, çesitli kitaplar yayimlamis, çok farklikonularda konferanslar düzenlemis, okuma yazma, yabanci dil, giyim ve nakiskurslari açmis, köyler ve köylülere ulasilmis, fakir vatandas ve ögrencilere yardimlaryapilmis, saglik giderleri karsilanmaya çalisilmis, spor karsilasmalari ilevatandaslarin bütünlesmeleri amaçlanmistir. İkinci bölümde ise, çalismanin ana konusunu olusturan Baspinar Dergisiincelenmistir. Baspinar Dergisi, Halkevleri'nin kurulus yildönümü olan 17 Subat1939'da aylik dergi olarak çikmaya baslamistir. Dergide; Folklor konusu agirlikliolmak üzere, Atatürk Devrimleri, Gaziantep'in tarihi, özellikle Milli MücadeledekiAntep Savunmasi, cografyasi, ekonomisi, büyükleri, Halkevleri, edebiyat, kültür ve köycülük üzerine birçok yazi yayimlanmistir. Dergide en çok dikkatimizi çeken konu folklor konusunda yapilan inanilmaz incelemeler ve arastirmalar olmustur. iArastirmanin sonunda Baspinar Dergisi'nin sayi dizini, sözlü tarih, dergide en çokyazisi çikanlarin hayat hikayeleri ve dis kapak örnekleri ekler kisminda verilmistir. ii
Demokrat Parti Döneminde yabancı sermaye ve yatırımlar (1950-1960)

Dünya devletleri günümüzde sosyal ve ekonomik yönden sıkı ilişki içerisindedirler. Yabancı sermaye bu ilişkiyi sağlayan ve kuvvetlendiren faktörlerden birisidir. Çok uluslu şirketlerle gelen yabancı sermayenin, karını arttırmak, ucuz üretim faktörlerini kullanarak maliyetlerini düşürmek ve pazar payını arttırmak gibi amaçları vardır. Yurt dışında yatırım yapacak ülkeler yatırımlarını gerçekleştirecekleri ülkelerde daha seçicidirler. Politik istikrarı uzun süreli kılabilecek ülkelere yatırım yapmak eğilimindedirler. Az gelişmiş ülkelerde yatırımların büyük bir kısmı ülkeye gelen yabancı sermaye yoluyla olmakta ise de sanıldığının aksine gelişmiş ülkelerde yabancı sermaye yatırımları daha yoğundur. Türkiye'de ise yabancı sermayenin geçmişşi eskilere dayanmakla beraber, geçmişşte olduğu gibi günümüzde de istenilen yabancı sermaye düzeyine ulaşılamamıştır. Bu çalışmanın birinci bölümünde Demokrat Parti Dönemi'ne kadar yabancı sermaye ve yatırımların gelişimi, ikinci bölümünde Demokrat Parti'nin 1950- 1954 Dönemi yabancı sermaye ve yatırımları, üçüncü bölümünde 1954- 1957 Dönemi yabancı semaye ve yatırımları, son bölümde ise 1957- 1960 Dönemi'nde yabancı sermaye ve yatırımlarının gelişimi ve etkileri incelenmeye çalışılmıştır.
Aydınlanma-kemalizm-modern cumhuriyet

Çözülen ve çöken bir imparatorluktan ulus devlete doğru giden bir süreç vardır. Osmanlı aydınları imparatorluğun çözülüşünü görmektedir. Ortaya koydukları çözümler imparatorluğun sistemi içinde ve onu ayakta tutmaya yöneliktir. Bu çabalarda aydınlanmanın etkileri görülmektedir. Modernleştirici uygulamalarda söz konusudur. Fakat bu çözüm çabaları yıkılması engellenemeyecek bir imparatorluğun ayakta kalmasını hedeflemektedir. Toplumlar tabi oldukları tarihin değişme ve gelişme yasalarını göz ardı etmektedir. Tarihin yasaları imparatorluklar dönemini kapatmakta ve ulus devletleri tarih sahnesine çıkarmaktadır. Kurtuluş Savaşı'nı yürüten kadrolar başta Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere imparatorluğun ayakta tutulamayacağını görmüştür. Çabalarını modern bir ulus devleti ortaya çıkarma yönünde yoğunlaştırmışlar ve Kurtuluş Savaşı'na önderlik ederek bağımsız bir devletin kuruluşunu gerçekleştirmişlerdir. Bu Cumhuriyeti kurarken etkilendikleri tarihsel olayların başında 1789 Fransız Devrimi ve onun aydınlanma felsefesi gelmektedir. Bu etkilenim Türk toplumunun modernleşme çabalarında çok açık bir şekilde görülmüştür. Gerçekten bu devrim Osmanlı'dan devraldığı sorunları bütünüyle çözememiştir. Osmanlı'dan devralınan sorunların bütünüyle çözülmesi de günümüze kadar devam eden sorunların-sıkıntıların kaynağı olmuştur.
Anılarda 12 Eylül dönemi

Birçok ülkede ordu; sahip olduğu savaş gücü, almış olduğu eğitim, toplum içinde sosyal itibarı bakımından, toplumun en güçlü sosyal grubu durumundadır. Sahip olduğu bu güçlü nitelikleri nedeniyle ordu, ülkenin siyasi hayatına doğrudan müdahale ederek veya dolaylı olarak değişen ölçülerde etki yapmaktadır. Türkiye'de ordunun etkisine baktığımızda ise, ordu Türk siyasi hayatını doğrudan etkileyen önemli bir etken olarak karşımıza çıkmaktadır. Cumhuriyet tarihinde ordunun yaptığı askeri müdahaleler, Türk siyasi hayatının kırılma noktalarını oluşturmuştur. Ülke yönetimine doğrudan el konulması ve Türk siyasi hayatında derin izler bırakması nedeniyle, 12 Eylül müdahalesi birçok araştırmacı tarafından incelenen bir konu olmuştur. Çalışmamızın konusunu oluşturan 12 Eylül askeri müdahalesinin, o dönemi yaşayan önemli kişilerin anılarından yola çıkarak incelenmesi, gelecek kuşaklara yaşanan olayların tahlilini ve ileride oluşacak olaylar arasında sebep-sonuç ilişkisi kurmasını kolaylaştıracaktır.
Konya mebusu Musa Kazım 'ın 1. dönem Türkiye Büyük Millet Meclisindeki faaliyetleri

Jüri: Yrd. Doç. Dr. Betül ASLAN Bu çalışmada, 1919- 1930 yılları arasında Konya Mebusluğu yapmış olan Musa Kazım Efendinin hayatı ve I. Türkiye Büyük Millet Meclisindeki Sİ çalışmaları incelenmiştir. Musa Kazım Efendinin siyasi yaşamı iki bölümde ele alınmıştır. Birinci bölümde; Musa Kazım Efendinin aile, tahsil hayatı, milletvekilliğine seçilmesi, meclisteki görevleri ve ölümü hakkında araştırma yapılmıştır. İkinci bölümde; Musa Kazım Efendinin I. Türkiye Büyük Millet Meclisindeki siyasi çalışmaları zabıt cerideleri ışığı altında incelenmiştir. Bu çalışmada olağanüstü yetkilere sahip bir ihtilal meclisi özelliği taşıyan Büyük Millet Meclisinde konularla ilgili çalışmalarda ve alman kararlarda Konya Mebusu Musa Kazım Efendinin konuşmaları orijinal olarak verilmiş ve değerlendirilmiştir.
Serbest Cumhuriyet Fırkası ve kapanışı sonrasında mutedil-muhalif bir kimlik olarak Ahmet Ağaoğlu ve basındaki sesi: 'Akın'

Ahmet Ağaoğlu, 1869 yılında Azerbaycan'ın Suşa kentinde doğmuştur. 1909 yılında İstanbul'a gelen Ağaoğlu gerek Meşrutiyet döneminde gerekse Cumhuriyet döneminde ortaya koyduğu siyasi fikirleri ile öne çıkmıştır. 1912 ? 1918 yılları arasında Afyonkarahisar mebusu olarak Mebusan Meclisi'ne girmiştir. 1919'da İngilizler tarafında Malta'ya sürgün edilmiş, 1921'de İstanbul'a dönmüş, Milli Mücadelede Doğu Anadolu'da faaliyetlerde bulunmuştur. II. ve III. Dönem TBMM'de Kars mebusu olarak görev yapmıştır. 1930'da Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurucuları arasında bulunmuş liberal bir aydındır. 1933'te çıkarmış olduğu Akın Gazetesi ile Cumhuriyet Halk Fırkası'nın devletçi politikalarına eleştiriler getirmiştir. Bu özellikleri sebebiyle, Cumhuriyet tarihine damgasını vuran şahsiyetlerden birisi olan Ahmet Ağaoğlu'nun siyasi faaliyetleri araştırılmış ve Akın gazetesi incelenmiş, gazetenin özellikle muhalif yönüne değinilmiştir. Ahmet Ağaoğlu'nun siyasi hayatını ve Akın gazetesini konu alan bu çalışmada, daha önceki çalışmalardan farklı olarak Serbest Fırka olayında Ağaoğlu'nun rolüne ve Akın gazetesine değinilmektedir. Basın tarihimizin önemli yayınlarından biri olan liberal Akın gazetesi ilk defa geniş çaplı olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada Ahmet Ağaoğlu ile ilgili resmi belgeler esas alınmış, onunla ilgili yazılan ve yapılan araştırmalardan, kitaplardan, makalelerden faydalanılmıştır. Ayrıca konumuzun ikinci kısmını teşkil eden Akın gazetesinin nüshaları incelenmiştir..
III. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yapısı ve çalışmaları (1927-1931)

Avcı, Cemal, III. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin Yapısı ve Faaliyetleri, Doktora Tezi, Danışman: Prof. Dr. Azmi Süslü. VIII- 253 s. Bu çalışma, I Kasım 1927- 26 Mart 1931 tarihleri arasında görev yapan III. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yapısını, faaliyetlerini, bu dönem içinde geçen olayları ve bu olaylar karşısında meclisin tutumunu kapsamaktadır. Tümü Mustafa Kemal tarafından gösterilen adayların seçilmesiyle oluşan III. TBMM çoğunluğu 40-50 yaş arasında olan üyeleriyle dinamik bir yapı sergilemektedir. Milletvekillerinin %70 'ten fazlası yüksek tahsillidir. III. TBMM döneminde yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti çağdaş uygarlık ve laiklik yolunda önemli gelişmeler sağlamıştır. Arap harfleri yerine Latin harflerinin kullanılmasını sağlayan harf inkılabı gerçekleştirilmiş, rakam ve ölçüler, anayasa ve diğer kanunlar laik ve çağdaş normlara uygun bir hale getirilmiştir. Kadın hakları konusunda büyük gelişmeler kaydedilmiştir. Çok partili siyasi hayata geçilmesi için bir deneme yapılmış, ancak kurulan Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın zararlı sonuçlar vereceğinin anlaşılması üzerine bu girişim ertelenmiştir. Eğitim ve kültüre önem verilmiştir. Harf inkılabından hemen sonra kurulan Millet Mektepleri ile okuryazar azlığı sorununa çözüm getirmek yolunda ö- nemli adımlar atılmıştır. Eğitimin laik ve milli temeller üzerine oturmasına önem verilmiştir. Türk tarihi ve dili üzerine önemli çalışmalar yapılmıştır. Ekonomi alanında 1929 dünya ekonomik buhranının etkisiyle daha çok içe kapanılmış, ancak yine de Türkiye ve dünya açısından önemli başarılar sağlan- 255 mistir. Dış politikada dünya da saygın bir konum elde edilmiş, ikili antlaşmalar yanında dünya barışına hizmet edecek uluslararası antlaşmalara da imza konulmuştur. Bu dönemde Menemen olayı, Mustafa Kemal Atatürk'e suikast girişimi ve Ağrı civarında meydana gelen ayaklanma girişimi gibi inkılaplara ve yeni Türkiye Cumhuriyeti'ne karşı tepki hareketleri olmuşsa da bu olaylar alınan etkin önlemlerle kısa zamanda bastırılmıştır. Bu çalışmada ele alınan konular Türk parlamento tarihi açısından günümüze ışık tutacak mahiyettedir.