turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İktisadi düşünce sisteminde rasyonel insan kavramının evrimi

Rasyonalite anlayışına dayanan ve onunla beraber yol alan iktisat bilimi sürekli bir değişim ve dönüşüm içinde olmuştur. Rasyonel insan kavramının iktisadi düşünce ile birlikte kat ettiği yol aslında iktisat biliminin geçtiği aşamaları da göz önüne sermektedir. Bir bilim olma yolundaki İktisat temeline aldığı rasyonel birey varsayımı ile her zaman eleştirilmiş ve en güçlü karşı çıkışları bu kavram üzerinden almıştır. İktisadın bilim olarak ortaya çıkışından beri en temel tartışma konusunu oluşturan ve en fazla eleştiri alan rasyonalite kavramı günümüzde ortaya çıkan davranışsal iktisat ve nöroiktisat yaklaşımları ile bambaşka bir boyut kazanmıştır. Bu çalışma ile rasyonel insan kavramının iktisat bilimi içerisinde geçtiği aşamalar incelenmiş, rasyonalitenin çıkış noktası ve ulaştığı son noktada geldiği durum gözler önüne serilmeye çalışılmıştır. İktisat biliminin temel aktörü konumundaki bireye bakış açısını yansıtan rasyonalite kavramı disiplinin kendisi ile her zaman en üst düzeyde etkileşim içerisinde olmuştur.
The effect of global value chain integration on export growth in developing countries

Küresel değer zincirleri, ulaşım ve iletişim teknolojilerinin ilerlemesi, ticaret politikalarındaki değişiklikler ve yeni pazarların ortaya çıkması gibi birçok gelişme sonucu son yıllarda uluslararası ticaretin önemli bir parçası haline gelmiştir. Üretimin uluslararası parçalanması, ticaretin etkisinin doğrudan analiz edilmesini zorlaştırmaktadır. Ticaretin daha karmaşık hale gelmesi, küresel değer zincirlerinin farklı özelliklerini analiz etmekte kullanılacak yeni yöntemlere ihtiyaç duyulmasına neden olmuştur. Bu yapıyı anlamak adına yaygın olarak kullanılan yöntemlerden biri girdi-çıktı analizidir. Küresel değer zincirlerine daha yüksek katılım, özellikle gelişmekte olan ülkeler için birçok fırsat yaratmaktadır. Bunlardan en önemlisi, ülkelerin ürünlerini farklı pazarlarda satmalarına ve küresel ekonomi ile bütünleşmelerine olanak sağlamasıdır. Gelişmekte olan ülkelerin küresel değer zincirleri aracılığı ile belirli bir üretim aşamasında uzmanlaşmaları, rekabet güçlerine de katkı sağlayabilmektedir. Bu tezin amacı küresel değer zincirlerine entegrasyonun gelişmekte olan ülkelerin rekabet gücüne olan etkisini analiz etmektir. Gelişmekte olan altı ülkenin 1995 ve 2011 yılları arasında küresel değer zincirlerindeki performanslarını ölçmek için WIOD data seti ve panel veri analizi kullanılmıştır. Koopman, Wang and Wei(2011) tarafından tanıtılan küresel değer zinciri katılım ve pozisyon endeksleri hesaplanmıştır. Bu doğrultuda, ülkelerin rekabet gücünün bir göstergesi olarak reel efektif döviz oranları analize eklenmiş ve küresel değer zincirlerine katılım ve pozisyon endeksleri ayrı olarak incelenmiştir. Tahmin sonuçları, küresel değer zincirlerine katılımın, yerel paranın değer kaybetmesinin ihracat büyümesi üzerindeki pozitif etkisini bir miktar azaltarak ülkelerin rekabet gücünü olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir.
Yeşil ekonomi göstergeleri açısından Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma performansı

'Sürdürülebilir Kalkınma' günümüzde bütün dünya ülkelerinin ekonomilerini uyumlulaştırmaya çalıştıkları bir kavramdır. Çevrenin korunması ve doğal kaynakların daha etkin kullanılmasıyla, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılama olanağı azaltılmadan bugünkü neslin ihtiyaçları karşılanabilecektir. Türkiye'de de doğal kaynakların tahribatını en aza indiren, çevreye duyarlı bir ekonomik yapıya ihtiyaç vardır. İktisadi büyümenin artan bir biçimde çevresel kalitenin bozulması pahasına gerçekleştiğinin fark edilmesi sonucunda, büyümenin mevcut biçimde devamlılığının mümkün olmadığı konusu daha çok ilgi çekmeye başlamıştır. Bununla birlikte, son yıllarda yaşanılan küresel krizler mevcut ekonomik düzenin sürdürülemez olduğunu göstermiştir. Bundan dolayı yeşil ekonomi kavramı uluslararası platformlarda gündem maddesi haline gelmiştir. Ülkeler, yeşil ekonomik göstergeler kullanarak var olan büyüme trendlerinin dünyaya nasıl bir hasar verdiğini ölçmektedir. Bu göstergelerden en popüleri ekolojik ayak izi göstergeleridir. Bu çalışmada, 1990- 2008 yılları arasında ekolojik ayak izi göstergeleri kullanılarak Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma performansı değerlendirilecektir. Türkiye'nin mevcut büyüme şeklinin sürdürülemez olduğu varsayımı, ekolojik ayak izi göstergelerince doğrulanmaktadır. Son yıllardaki hızlı büyüme ve nüfus artışıyla birlikte, Türkiye'nin kişi başı ekolojik izi artmakta, kişi başı biyolojik kapasitesi azalmaktadır.
Gündem belirleme modeli ve enflasyon, trafik ve sosyal güvenlik konularındaki gerçeklerle medya ve kamu gündemlerinin karşılaştırılması

Gündem belirleme, kitle iletişim araçlarının okuyucuların ne hakkında düşüneceklerini, neyi önemli olarak algılayacaklarını zamanla etkilemesidir. Gündem belirleme yaklaşımına göre, kitle iletişim araçlarının seçtiği ve gündeminde yer verdiği haberlerin önemlilik sırası ile okuyucuların bu haberlere verdiği önem arasında bir parelellik söz konusudur. Türkiye'de bazı konularda meydana gelen gelişmeler ile medya gündemi ve kamu gündemi arasındaki ilişkileri sorgulayan bu tez dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, kitle iletişim araçlarının izleyiciler üzerine etkilerini sorgulayan yaklaşımlar içinde gündem belirlemenin yeri ortaya konmaktadır. Daha sonra, gündem belirlemenin düşünsel temelleri ve bu alandaki araştırmaların günümüzde ulaştığı boyut anlatılmaktadır. İkinci bölümde, gündem belirleme sürecinin unsurları olan medya, kamu ve politika gündemleri ayrıntılı olarak tanıtılmaktadır. Ayrıca, çerçeveleme ve öne çıkarma kavramları da açıklanmaktadır. Üçüncü bölümde, gündem belirleme alanında uygulanan başlıca araştırma yaklaşımları anlatılmaktadır. Gündem belirleme araştırmalarının ne gibi konular üzerine odaklandığı ve elde edilen bulgular bu bölümde incelenmektedir. Dördüncü bölümde ise 1985- 94 yılları arasında ülkemizde eflasyon, trafik ve sosyal güvenlik konularında meydana gelen gelişmelerin Türk basınının ve kamuoyunun gündeminde nasıl yer aldığı incelenmektedir. Bu araştırmada Türkiye'deki enflasyon, trafik ve sosyal güvenlik konularıyla ilgili veriler için Devlet İstatistik Enstitüsü yayınlarından yararlanılmıştır. Bu konuların medya gündemindeki durumları da Milliyet, Cumhuriyet ve Türkiye gazetelerinin birinci sayfalarındaki ilk 5 haber içinde yılda kaç kez yayınlandıkları sayılarak saptanmıştır. Araştırmada ele alınan konuların gerçek yaşamdaki durumları ile medya gündemindeki durumları arasında bir ilişki olup olmadığı regresyon analizi ile sorgulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, gerçek yaşamdaki enflasyon oranı ile Milliyet ve Cumhuriyet gazeteleri gündeminde bu konuda yayınlanan haber sayıları arasında ters yönlü bir ilişki vardır. Enflasyonun seyri ile Türkiye Gazetesi gündeminde bu konuda yayınlanan haberlerin sayısı arasında ise bir ilişki gözlenmemiştir. Trafik ve sosyal güvenlik konularının gerçek yaşamdaki durumları ile bu konularda adı geçen gazete gündemlerinde yer alan haberlerin sayısı arasında da bir ilişki yoktur.
1929 dünya iktisadi buhranının Türk halkı üzerindeki etkileri-basındaki yansımalarıyla-

SAU Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi Tezin Başlığı: 1929 Dünya İktisadi Buhranının Türk Halkı Üzerindeki Etkileri -Basındaki Yansımalarıyla- Tezin Yazan: Cüneyt Uğur Danışmanı: Yrd. Doç. Dr. Adnan Doğruyol Kabul Tarihi: 30.09. 2005 Sayfa Sayısı: V +179 Ana Bilim Dalı: İktisat 1929 yılında dünya ekonomisinin görmüş olduğu en büyük krizlerden biri yaşanmıştır. Çok geniş bir coğrafyada etkilerini gösteren bu krizin etkilediği ülkelerden biri de Türkiye olmuştur. Türkiye'nin buhran yıllarındaki koşullarım halkın üzerinde gözlemlemek oldukça kolaydır; çünkü yeni kurulan ülkenin ekonomisinin yapısall sorunlar yaşaması çok zordur. Dolayısıyla buhranın etkileri doğrudan halkın üzerinde kendini göstermiştir. Bu çalışma Büyük Buhranın halkın hangi kesimlerini, ne koşullarda etkilediğini açıklamaya çalışmaktadır. Bu gerçekleştirilirken de, dönemin gazete ve dergilerinde halkın durumunu yansıtan haber ve yorumlara sıkça yer verilmektedir. Sosyolojik özelliklere sahip yorumlar yalnızca tamamlayıcı olarak kullanılmaktadır. Çalışmalım başlangıç aralığı, bütünlüğün sağlanması amacıyla 1929'dan önceki birkaç yıla denk gelmektedir. Sonucu ise 1930'lann ikinci yarısında da görece olarak devam etmiştir. Ancak asıl etkiler erken 1930'larda ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak söylenebilir ki, bu çalışma Büyük Buhran yıllarında halkın vaziyeti ile ilgili bir durum tespiti yapmayı amaçlamaktadır. Geniş ölçekli makroekonomik tahlillerden özellikle uzak durulmaya çalışılmıştır. Basındaki haber ve yorumların bu amaca ışık tutması hedeflenmiştir.
Makroekonomik göstergeler ışığında ulusal ve uluslararası krizler: Karşılaştırmalı Türkiye örneği

Ekonomik krizler, sürekli olarak ekonomide karşılaşılan bir olgu halini alması ve 1929 Dünya Ekonomik Buhranının çok büyük boyutlu olması ile birlikte iktisat literatüründe önemli bir yer edinmiştir. Çalışma kapsamına alınmış ekonomik krizler, teorik yaklaşımlar çerçevesinde ele alınmış, bu krizlerin Türkiye ekonomisine ait temel makroekonomik göstergeler üzerinde meydana getirdiği etkiler araştırılmıştır. Oluşturulan veri setleri ile yapılan analizler sonucunda krizlerin tahmin edilebilirliğine ilişkin olarak makroekonomik göstergeler ana hatlarıyla ulusal krizlerde müspet, uluslararası krizlerde menfi sonuçlar doğurmuştur. Daha somut bir ifadeyle ulusal krizlerde makro göstergeler, krizlerden önce istikrarsızlaşmaya başlayarak krizlerin öngörülebilmesine yardımcı olmuştur. Uluslararası krizler öncesinde ise makro göstergeler, krizin öngörülmesini sağlayacak şekilde istikrarsızlaşma sergilememiştir. Krizler sonrasında ise makro değişkenler, uygulanan ekonomi politikaları karşısında ulusal ve uluslararası krizlerde farklı sonuçlar doğurmuştur. Başka bir ifadeyle, ulusal krizlerde izlenen ekonomi politikaları ile kötüleşen makro değişkene anında müdahale edilebilirken, uluslararası krizlerde makro göstergelerdeki kötüleşme krizden sonra bir süre daha devam etmiş ve hatta zaman zaman daha da kötüye gitmiştir. Bu krizlerde uygulanan ekonomi politikaları ile makro göstergedeki düzelme ulusal krizlere nispetle daha yavaş olmuştur.
İkiz açık ve Türkiye uygulaması: 1995-2010

Ödemeler bilançosunun ilk başlığı cari işlemler hesabıdır. Bu hesap içinde en önemli alt başlık da ticaret kalemidir. Cari işlemler hesabında hizmetler, gelir transferleri gibi diğer kalemler de yer alır. Ama en önemlisi de ihracat ve ithalat arasındaki farktır, yani dış ticaret açığı ya da fazlasıdır. Kamu harcamalarının kamu gelirlerini aşması sonucu oluşan fark ise bütçe açığı olarak ifade edilmektedir. Genellikle ülkemizde ve pek çok diğer ülkelerde devlet harcamaları, devletin temel gelir kaynağı olan vergilerin çok üzerinde olduğu görülmektedir. Devlet gelir vergisini toplayamadığı için açığı kapatmanın yolu dolaylı vergiler üzerinde yoğunlaşıyor ya da borçlanma yoluna gidiyor. Bu iki açığın kapatılması ya da azaltılması ülkeler için temel makroekonomik hedeflerin başında gelmektedir. Bütçe açıkları ve dış ticaret açıkları ya da daha genel ifadeyle cari işlem açıkları hem gelişmiş ülkelerde hem de gelişmekte olan ülkelerde önemli bir problemdir. Son yıllarda bu iki açığın birbirini artan düzeyde ve şiddette etkilediği görülmektedir. Bu çalışmanın amacı bu iki açığın teorik yönleriyle özetledikten sonra 1995- 2010 yılları arasında Türkiye'de İkiz Açıklar ilişkisinin olup olmadığını göstermektir. Çalışma sonucunda ülkemizde bütçe açıkları ve cari açıklar arasında bir ilişki ve etkileşimin olduğu görülmektedir.
Ekonomik birleşmeler teorisi ve Karadeniz Ekonomik İşbirliği Bölgesi Projesi

Bu yüksek lisans çalışmasında, ekonomik entegrasyonlar teorisi ve Karadeniz Ekonomik işbirliği Bölgesi Projesi olarak adlandırılan ekonomik işbirliğine üye ülkelerin ekonomik verileri incelenmiştir. Ayrıca sonuç bölümünde, bu işbirliğinin gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceğine ilişkin yorumlar ele alınmış ve KEİB'in geleceği öngörülmeye çalışılmıştır. Bu çalışmada ilk olarak ekonomik birleşmeler teorisi ve günümüzdeki ekonomik eğilimler çerçevesinde ekonomik işbirliğinin yeri ve önemi ele alınmıştır. Sonraki bölümde üye ülkelerin genel ekonomik yapıları incelenmiştir. üye ülkelerin dış ticaretleri ise sektörler ve ülkeler itibariyle ele alınmış, bütün veriler dolar değeri ile incelenmiştir. Sonuç bölümünde, KEİB Projesi'nin üye ülkelere sağlayacağı refah ve ekonomik yararlar açısından büyük bir potansiyele sahip olduğu, ancak bunu engelliyebilecek sorunların varlığı tespit edilmiş ve bu sorunlara çözümler önerilmiştir. VIII
Enerji, çevre ve sürdürülebilir kalkınma bağlamında küresel iklim değişikliği sorunsalı ve Kyoto protokolü: Türkiye analizi

Küresel iklim değişikliği sorunsalı, günümüzün en büyük küresel problemlerinden biridir. 1970'li yıllarda yaşanan enerji krizleri ve çevre konusunda artan bilinçle birlikte gündeme gelmeye başlayan bu problem, sadece kalkınma kavramının içeriğini değiştirmekle kalmamış, aynı zamanda o yıllardan günümüze yenilenemez enerji kaynaklarında bir dönüşümün başlamasına neden olmuştur. Hızlı nüfus artışı, yenilenemez enerji kaynaklarının tükeniyor olması ve küresel iklim değişikliğiyle ilgili giderek artan bilinçle birlikte, geleneksel kalkınma anlayışı yerini sürdürülebilir kalkınma anlayışına bırakırken, yenilenemez enerji kaynaklarından yenilenebilir enerji kaynaklarına doğru, enerji yapısı ve tercihleri de değişime uğramıştır. Dönüşen bu yapı ve problemin küresel nitelikte olması devletlerin sınırlarını ortadan kaldırmış, uluslararası işbirliğini gerektirmiş, dolayısıyla devreye bazı yeni uluslararası aktörler girmiştir. Aynı zamanda bu yapı, gelişmekte olan ülkelerle gelişmiş ülkeler arasında bazı çatışmaların da yaşanmasına neden olmuştur. Çalışmamızda Hükümetlerarası Organizasyonlar kapsamında incelenen Birleşmiş Milletler, günümüzde dünyada enerji ve çevreyle ilgili çalışmalar yürüten uluslararası aktörlerin başında gelmektedir. Bu çalışma ile genelde gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin ve özelde Türkiye'nin, Birleşmiş Milletler kapsamında imzalanan ve yürütülen Kyoto Protokolü karşısındaki tutumu ve Protokol'ün bu ülkelere olan pozitif ve negatif etkileri incelenmeye çalışılmıştır. Ayrıca Türkiye'nin enerji ve iklim değişikliği politikaları incelenerek hem Protokol sürecinde hem de Protokol sonrası -2012 sonrası- dönemde izleyeceği politikalar ve bu konuda uluslararası arenada günümüz ve gelecekteki konumunun anlaşılması amaçlanmıştır. Bu bağlamda özellikle gelişmekte olan ülkelerin Kyoto Protokolü'ne taraf olup olmamasının, Protokol'ün bu ülkelerin ekonomik kalkınmalarına katkı sağlayıp sağlamayacağıyla ilişkili olduğu ve Protokol'e taraf olmanın özellikle Türkiye'nin kalkınmasına bir tehdit oluşturmayacağı görülmüştür. Türkiye'nin Protokol kapsamında izleyeceği politikalar, doğru uygulandığı takdirde, ülkenin enerjide dışa olan bağımlılığını azaltmaya da yardımcı olacaktır.
Sosyal eşitsizlikler bağlamında beslenme eşitsizliğinin incelenmesi ve gıda güvenliği açısından değerlendirilmesi

İnsan ve toplumlar arasındaki beslenmeden kaynaklı eşitsizlikler, sosyal eşitsizlikler arasında en önem verilen konulardan biri haline gelmektedir. Dünyadaki toplumların bir kısmı kaliteli bir yaşam sürdürebilmek için yeterince gelir elde edememekte, diğer kısmı ise çok daha iyi koşullar altında hayatlarını idame ettirmektedir. Zengin kesim ile yoksul kesim arasındaki bu farklılık giderek büyümekte ve önemli sorunları da beraberinde getirmektedir. Bu kritik öneme sahip sorunlar açlık, yetersiz beslenme ve aşırı tüketimden kaynaklı obezite olarak gösterilmektedir. Çalışmada öncelikle sosyal eşitsizlikler arasındaki gelir eşitsizliği konusuna değinilmiş; sonrasında gelir eşitsizliğinden kaynaklı beslenme eşitsizliklerinin gıda kaybı ve gıda israfı gibi problemlere yol açtığı düşünülerek söz konusu kayıp ve israfın önlenmesi için yapılanlar hakkında bilgi verilmiştir. Diğer bölümde, obezite kavramı ve obezitenin belirlenmesiyle ilgili temel bilgiler verilmiş ve obezitenin prevalansını belirlemede Beden Kitle İndeksi yöntemiyle hesaplanan Dünya Sağlık Örgütü'nün güncel veri setleri kullanılmıştır. Sonuçlara bakıldığında, dünyada obezite prevalansının en yüksek olduğu bölgenin Amerika Bölgesi olduğu, onu Avrupa'nın takip ettiği görülmüştür. Özellikle Amerika'nın BKİ beslenme sınıflandırmasına göre obezite öncesi sınıfında yer aldığı dikkat çekmektedir. Türkiye'nin ise dünya obezite sıralamasında dördüncü ülke konumunda olduğu görülmüştür. Çalışmanın diğer ana bölümünde ise açlık ve yetersiz beslenme sorunları ele alınmış, bu sorunların temelinde yatan nedenler ve yarattığı sonuçlar hakkında bilgi verilmiştir. Açlığın temel nedeninin yine gelirdeki eşitsizlikler olduğu görülmektedir. Açlığın belirlenmesinde Gıda Politikaları Araştırma Enstitüsü'nün tasarladığı Küresel Açlık Endeksi kullanılmıştır. Bu endeks sonuçlarında dünyada şiddetli açlık seviyesinde olan ülkelerin başta Orta Afrika Cumhuriyeti olmak üzere Çad ve Yemen olduğu görülmüştür. Türkiye'nin ise açlık konusunda sorun yaşamadığı ve özellikle 2000'li yıllar itibariyle çok düşük seviyelerde bir orana sahip olduğu görülmüştür. Çalışmanın son kısmında ise yine beslenme eşitsizliklerinin nedenleriyle alakalı önemli bir konu olan gıda güvenliğine değinilmiştir. Bu çalışmada, beslenme eşitsizliklerinin temel problemleri olan obezite, açlık ve yetersiz beslenmenin genel bir değerlendirmesinin yapılması ile bunların gıda güvenliği açısından da incelenerek bilgi verilmesi amaçlanmıştır.
Doğal gaz piyasalarında regülesyon ve ABD, AB ve Türkiye uygulaması

Bu tez doğal gaz piyasalarının regülasyonunu analiz etmektedir. Tezle ulaşılmak istenen ana hedef doğalgaz endüstrisinin halihazırda nasıl işlediğine yönelik bir bakış açısı sunarken bununla birlikte endüstrideserbestleşme ve regülasyonun etkinliğini geliştirmeye yönelik öneriler sunmaktır. ABD, AB ve Türkiye doğal gaz piyasalarının incelenmesi, piyasaların ve bu piyasadaki reformların değerlendirilmesine katkı sağlamaktadır. Bu piyasalardaki deneyimler ışığında Türkiye'de henüz erken devrelerinde olan piyasaserbestleşmesinin ve reformların içeriğine de bir katkı sunulması hedeflenmiştir. Tez, regülasyonun doğalgaz sektörünün doğal tekelle karakterize edilen segmentlerinde faydalı, gerekli ve yerinde olduğunuönerirken, rekabetçi segmentlerinde ise piyasa serbestleşmesinin sağlanmasını ve deregülasyonuönermektedir. Tez daha sonra regülasyonun gelişimi ve aynı zamanda doğal gaz piyasa serbestleşmesiiçin bir takım öneriler sıralamaktadır. Her ne kadar bu önerilerin bazıları Türkiye'deki doğal gazendüstrisine özgü ise de bazıları daha geniş bir uygulama alanına sahiptir.
15-16. yüzyıllarda Osmanlı toplumunun iktisat zihniyeti

Siyasi bakından XV. ve XVI. yüzyıllar Osmanlı İmparatorluğu için en yüksek devirlerdir. Ne var ki aynı dönemler, Osmanlı zihniyetinin çözüldüğü devirler olarak da dikkati çekmektedir. Bu bağlamda işaret edilmesi gereken ilginç bir nokta sudur: XV. Yüzyıl ve sonrasında Ban Avrupa ülkeleri kapitalist düşünceye ulaşırken Osmanlı İmparatorluğu feoldal zihniyete mirasçı olmuştur. Gerçekten, XV. ve XVI. yüzyıllarda Osmanlı İktisat hayatına genel olarak bakıldığında sözü edilen olayın tezahürleri apaçık görülmektedir. Yönetici kesimden en alttaki halka kadar hemen herkes, çalışmaya soğuk bakmaktadır. Servetin kendi adına bir değeri yoktur. Servete ancak daha yüce amaçlar için önem verilmektedir. Kelimenin tam anlamıyla servetin hemen her tabakada sosyal bir fonksiyonu vardır. Özellikle yönetici kesim için bu olgu, vazgeçilmez bir tutumdur. İktisat dünyasındaki çözülme en açık veya yoğun şekilde esnaf teşkilatında görülmektedir. Fütüvvet'in bir devamı olan loncalar, 'Kapalı- Durgun' iş ahlakının dışına çıkamamışlardır. Usta- Çırak ilişkilerinin kati düzeni içinde Mite, miktara tercih edilmiştir. Geniş halk kesimleri düşünüldüğünde iktisadi faaliyeti kuşatan hisbe kuralları yüzünden ferdin teşebbüs şevki kırılmıştır. Kısaca, Osmanlı Toplumu XV-XVI. Yüzyıllarda kapitalist İktisat zihniyetine ulaşamamıştır.
Türkiye'de işsizlik kavramı ve işsizliğin ortadan kaldırılması ile ilgili bir model oluşturulması

Bu yüksek lisans tezinde issizlik kavramı ve Türkiye'deki issizlik sorunu tartısılmıstır. ssizlik, issizlik sigortası, istihdam politikaları ve gizli issizlik hakkında teorik bilgilerverilmis. Uygulama bölümünde ise Türkiye'deki temel isgücü göstergeleri analiz edilmis, bu göstergelerin 1988- 2006 yılları arasındaki verilerin yardımıyla regresyon analizi yöntemi ile 2015 yılına kadar gerçeklesebilecek degerlere iliskin tahminler yapılmıstır. Son olarak iseissizligin ortadan kaldırılmasına iliskin gizli issizlik üzerine bir model gelistirilmis ve bu model ile ilgili hesaplar yapılmıstır. Yapılan hesaplamalar sonucunda, Türkiye için düsük sayılabilecek %5'lik bir gizli issizlikdüzeyinde dahi yeni yatırımları rahatlıkla finanse edebilecek tasarruflar saglanabilecegi fark edilmistir.
Türkiye'de kayıt dışı ekonomi ve işsizlik ilişkisi

Gelişmişlik düzeyinden bağımsız olarak bütün ülkeler için ortak sorun olan kayıt dışı ekonomi özellikle son yıllarda çözüm bekler hale gelmiştir. Türkiye'de 1980'li yıllarda gündeme gelen kayıt dışı ekonominin yanı sıra işsizlikte bu yıllarda artışa geçmişştir. Henüz Türkiye'de literatürde benzeri olmayan bu çalışma ile Türkiye'de kayıt dışı ekonomi işsizlik ilişkisinin incelenmesi amaçlanmaktadır.
Türkiye'de tasarruf açığının yapay sinir ağları modeli ile analizi

Ülkemizde tasarruf, yatırım ve tasarruf açığının tarihsel süreç içerisindeki değişiminin incelenmesi ve yapay sinir ağları yöntemi ile tasarruf açığını tahmin edecek en iyi mimariyi belirlemek bu tezin ana amacı olarak benimsenmiştir. Bu bağlamda tasarruf açığı yapısall olarak analiz edildi, diğer ekonomik değişkenler ile ilişkisi irdelendi ve tasarruf açığının yapay sinir ağları yöntemi ile tahmin edilebilirliğine yönelik analiz yapıldı. Her ne kadar Yapay sinir ağları birçok problemin çözümü olmamaktadır, ne kadar çok öğrenseler de gene hata yapmaktadırlar. Yapay sinir ağları kendi kararları doğrultusunda davranışlar sergilemektedirler. Bu çalışmada Türkiye'nin tasarruf açığı verilerini tahmin edebilmek için, geçmişş yıllardaki enflasyon oranı, nominal faiz oranı, brüt dış borç stoku, kişi başına düşen GSYH ve kamu harcaması verileriYapay Sinir Ağlarının eğitim verileri olarak kullanılmıştır. MatlabNeural Network toolbox kullanılarak yapay sinir ağları oluşturulmuştur. Matlab ortamında; Network tipi: Feedforwardbeckpropogation, Training function : Trainlm, Adaptivelearningfunction :Learngdm, Performancefunction : mse yapay sinir ağları eğitimi gerçekleştirilmiştir. Eğitilen Yapay sinir ağı ile Türkiye'nin geçmişş yıllar için tasarruf açığı verilerinin tahmini gerçekleştirilmiştir. Eğitimde kullanılmayan verilerin yüksek doğruluklar ile belirlenmesi yapay sinir ağının eğitiminin başarı ile sonuçlandığını göstermektedir.