turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Epigrafik buluntular ışığında Trakya'da kültler

İEpigrafik Buluntular Işığında Trakya'da Kültler? Trakya Bölgesi'nin, Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ illerinin bütününde, İstanbul İli'nin Avrupa kısmında ve Çanakkale İli'nin Gelibolu yarımadasını içine alan bölümünde, 19. yüzyılın ikinci yarısından başlayarak günümüze kadar yapılan araştırmalar sonucu bulunan ve yayınlanmış olan ve içinde Tanrı ve Tanrıça adı geçen yazıtlı malzemelerin incelenmiş olduğu bir çalışmadır. Bu çalışmada yayını yapılmış ve en erken MÖ 4. yüzyıl, en geç MS 3. yüzyıl'a tarihlendirilen 58 Adak, 8 Onurlandırma yazıtı olmak üzere toplam 66 yazıt incelenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde Trakya'nın Antik Tarihi ve Coğrafyası, ikinci bölümünde Tanrı ve Tanrıçaların alfabetik olarak diziminin yapıldığı Katalog, üçüncü bölümde yazıtlarda bulunan Tanrı ve Tanrıçalar hakkında bilgi verilen Kültler, ekler bölümünde verilen grafik, tablolar ve haritalarla da çalışmanın sonucu desteklendirilmeye çalışılmıştır.
Parion kemik eserler (2005-2017)

Parion Antik Kenti Çanakkale ilinin Biga ilçesinin Kemer köyü'nde yer almaktadır. Parion, sahip olduğu coğrafi ve stratejik konumu, önemli bir ticaret limanına sahip olması gibi özellikleri sayesinde çağlar boyunca bölgedeki egemen güçlerin sahip olmak istedikleri kentlerden biri olmuştur. Çalışmanın konusu 2005- 2017 yılları arasında Parion da ele geçen kemik eserler oluşturmaktadır. Kemik eserler Güney Nekropol, Odeion, Yamaç Hamamı, Roma Hamamı, Tiyatro, Agora ve Dükkanlar sektörlerinde ele geçmişştir. Kemik eserler Arkaik, Roma ve Bizans dönemlerine tarihlenmektedir. 97 adet kemik eser değerlendirme kapsamına alınmıştır. Birçoğu form vermediğinden değerlendirme kapsamına alınmamıştır. 5 ana başlık altında takı ve aksesuarlar, oyun araçları, dokuma araçları, kaşıklar ve diğer eserler başlığı adı altında gruplandırılmıştır. Kemik eser üretim merkezine dair mimari alan çıkmamasına rağmen kazılar sonucunda ele geçen yarı işli ve üretim atığı kemiklerin Parion antik kentinde kemik eser üretim merkezi olduğunu konusunda ipuçları vermektedir.
Daskyleion korinth seramikleri

Manyas Kuşgölü'nün güneydoğusunda bulunan Ergili Köyü batısındaki Hisartepe üzerinde yer alan Daskyleion, Akhaemenid Krallığı'nın Anadolu'da kurmuş olduğu dört satraplık merkezinden biriydi. Phryg ve Lydia Dönem'lerin de de yerleşim gören kent, siyasi ve ekonomik açıdan güçlü bir konumdaydı. Antik dönemin en önemli seramik merkezlerinden olan Korinth ve Attika'dan seramik ithal edebilecek ekonomik güce sahipti. Bu çalışmada, 1988- 1997 yıllan arasında yapılan kazılarda ele geçen Korinth seramikleri incelenmiştir. İncelenen seramikler M. Ö.740-550/ 500 yıllan arasında geniş bir zaman diliminde yayılım göstermektedirler. İthal edilen seramikler arasında en çok tercih edilen kap formu kotyledir. Kotyleyi aryballos takip eder. Destekli krater, oinokhoe, pyxis daha az sayıdadır. Kylix, kothon ve lekane ise çok az sayıda ele geçmişştir.
Urban rescue archaeology: Yenikapı excavations in Istanbul as a case study

Bu tezin amacı Yenikapı Metro Marmaray Kurtarma Kazıların örneğinden yola çıkarak Türkiye'deki kent kurtarma kazılarına genel bir bakış sağlamak ve analiz etmektir. Türkiye'deki kanunlara ve düzenlemelere göre İstanbul'daki Metro Marmaray kazıları yerel bir otoritenin, İstanbul Arkeoloji Müzeleri'nin kontrolü altında gerçekleşmektedir. İstanbul'un Avrupa ve Anadolu yakalarındaki çok sayıda kurtarma kazısının en büyüğü Yenikapı projesidir. Langa olarak da bilinen Yenikapı bölgesi tarihi yarımadanın güneyindeki Marmara denizi kıyısında, Bizans İstanbulu'nun en büyük limanı olan Eleutherious limanının olduğu bölgededir. 2004 yılında başlayan kazılar bu tez projesi sürecinde hala devam etmektedir. Tez araştırması dört ana bölümden oluşmuştur. Bunlar Türkiye'de kentsel kurtarma kazılarının gelişimi, kurtarma kazılarına dair ulusal ve uluslararası kanunlar ve düzenlemeler, Yenikapı projesine dair önçalışmaların değerlendirilmesi ve Yenikapı kazıları örnek alınarak kurtarma kazılarının sorunlarının incelenmesidir. Bu tez ulusal ve uluslararası düzenlemelere göre kurtarma kazısının tanımı değerlendirmektedir. Tez çalışmasının sonunda Türkiye'nin kentsel kurtarma kazıları konusunda gerekli yasal düzenlemelere sahip olmadığı ve bunun da kentlerde yapılan kurtarma projelerindeki sorunların sebebi olabileceği sonucuna varılmıştır.
İ. Ö. Yedinci ve Altıncı yüzyıllarda Daskyleion'un ticari ilişkileri

Daskyleion, 7. ve 6. yüzyıllarda, bir satraplık merkezi olmadan önce de, konumu itibarıyla gerek Trakya-Troia-Phrygia etno-kültürel topluluğunun bir üyesi olarak, gerekse bünyesinde barındırdığı Lydia, Aiol ve Ionialı unsurlar aracılığıyla, kültürler arası temaslar kurulması bakımından önem taşıyan bir merkez olmuştur. Hellenizasyon süreci ile birlikte, Phrygia'nın nehir vadilerini ya da kara güzergahlarını kullanarak gerçekleştirdiği kültürel ve ticari alışverişlerde, Daskyleion'un işlevi, hem bünyesinde barındırdığı Phrygialı unsurlar, hem de Kyzikos kentine yakın bir yerde konumlanması nedeniyle, Phrygia'nın Hellepontos'a açılmasında önemli durak olmuştur. Ayrıca 7. ve 6. yüzyıllarda Daskyleion'un, Smyrna gibi bir ön karakol vazifesi görecek şekilde, gerektiği zaman, Lydia'ya asker sağlayan jeopolitik konuma sahip, gerektiği zaman yıllık vergisini ödeyen, iç işlerinde serbest, bünyesinde farklı etnik kökenleri barındıran bir kent olduğu anlaşılmaktadır. Bunlara ek olarak, Daskyleion, Kyzikos bağlantılı ticari etkinliklerde, Lydialı tüccar ve zanaatkarlar için de güvenilir bir ara istasyon işlevi görmüş olmalıdır.
Karaz, Pulur ve Güzelova höyüklerinden ele geçen obsidiyen buluntuların değerlendirilmesi

Bu tezin amacı, Erzurum Bölgesi'nin günümüzde olduğu gibi tarih öncesi dönemde de yerleşime en uygun alanlarından olan Erzurum Ovası'nda yer alan Karaz Höyük, Pulur Höyük ve Güzelova Höyük yerleşimlerinin, 1940'lı ve 1960'lı yıllar arasında yürütülen kısa süreli kazı çalışmaların bilinmezlikler ile dolu olan arkeolojik geçmişşini müze depolarından çıkararak, buluntuların değerlendirmeye alınmasıdır. Obsidiyenin hammadde olarak Kuzeydoğu Anadolu Bölgesi'nde bol miktarda bulunması bölge yerleşimlerinin yontmataş alet endüstrisi içerisinde, obsidiyen buluntuların yetkin bir sayıda olmasını sağlamıştır. Bu açıdan yerleşimlerin obsidiyen buluntuları tekno-tipolojik bir yaklaşımla değerlendirilmiştir. Geç Kalkolitik Dönem'e tarihlenen bölge kronolojisinin de etkisiyle aslında yerleşimlerin yontmataş endüstrileri için ayrıcalıklı bir teknolojiden bahsetmek mümkün değildir. Tipolojik değerlendirmeler sonucunda da alet tipolojilerinin toplumun ihtiyaçları doğrultusunda yönlendirildiği ve yerleşim bazlı bir endüstrinin varlığı gözlenmiştir. Ayrıca yerleşimlerden ele geçen obsidiyen buluntuların bir kısmı üzerinde yapılan kimyasal analiz çalışmaları buradan ele geçen obsidiyenlerin, bölge dışındaki obsidiyen merkezlerinden geldiğini gösterir. Bu buluntuların yerleşim içerisinde bulunan diğer aletlerden tipolojik olarak da farklılık göstermesi bölgeler arası ilişkileri ortaya koymaktadır.
Tekirdağ Arkeoloji Müzesi'nde bulunan mezar ve adak stelleri

Tez kapsamında yirmi bir adet eser değerlendirilmiş olup bu eserler Tzuorlu, Apri, Heraion Teikhos, Perinthos, Bisanthe, Rhaidestos gibi antik kentlerden, yanı sıra Malkara yakınlarındaki Elmalı Köyü'nden, Gazioğlu Köyü gibi henüz antik yerleşim olarak lokalizayonu yapılamamış yerlerden Tekirdağ Arkeoloji Müzesi'ne gelmiştir. Eserlerin dokuz adeti adak steli olup on iki adeti mezar stelinden oluşmaktadır. Adak stellerinde Zeus, Aklepios, Artemis, Hekate, Herakles, Kybele gibi tanrı ve tanrıçalar betimlenmiş olup 2 adet adak stelinin adandığı tanrıça/tanrı/kahraman literatürde karşılığı olmadığından kimlikleri tespit edilememiştir. Çalışma kapsamında değerlendirilen adak stelleri Arkaik Dönem'den, Geç Roma Dönemi'ne dek uzanan geniş bir tarih skalası oluşturmuşlardır. Mezar stelleri ise 'ölü yemeği' sahnesi, 'oturan kadın ve yün sepeti' konuları işlenmiştir. Konularda yer alan figürlerde ise 'pudicitia' ve 'palliatus' tipleri sıklıkla kullanılmıştır. En erken stel M. Ö. 5. yüzyıl sonuna, en geç stel ise M. S. 2. yüzyıl sonuna tarihlenmiştir. Özellikle Adak stellerinde 'Kybele''ye ait olan, mezar stellerinde M. Ö. 5. yüzyıla ait olan ve M. Ö. 2. yüzyıla ait olanlar için atölye önerisi getirilmiştir. Ayrıca literatürde 'Pudicitia' olarak geçen tip için sorunsal ortaya konmuş ancak yeni bir öneri getirilememiştir.
Frigya ve Beycesultan ilk Tunç Çağı I kültür bölgeleri çanak çömleğinin karşılaştırılması

'Frigya ve Beycesultan İlk Tunç Çağı I Kültür Bölgeleri Çanak Çömleğinin Karşılaştırılması' konulu bu tez, esasen İlk Tunç Çağı'na Geçiş ve İlk Tunç Çağı I Dönemi'nde, 'Frigya Kültür Bölgesi', Demircihöyük ve Yukarı Sakarya Çanak Çömlek Grupları ile Beycesultan İTÇ I Kültür Bölgesi yerleşimlerinin, çanak çömlek mal grupları, formları, kulp ve tutamakları ile bezeme türleri bakımından karşılaştırılmasını kapsamaktadır. Bu bağlamda önce kültür bölgelerinin şekillenmeye başladığı dönem olan, İTÇ'ye Geçiş Dönemi'ni temsil eden yerleşmelerin çanak çömlek özellikleri ayrıntılı olarak verilmiştir. Bu dönem çanak çömleğinin söz konusu yerleşmelerde benzer şekilde, Geç Kalkolitik Çağ çanak çömleğinden devam eden özellikler barındırdığı görülmüştür. Kültür bölgelerinin sınırlarının daha da belirginleştirilip, artık adlandırıldığı İTÇ I Dönemi'nde ise söz konusu kültür bölgelerinde bu dönemi temsil eden yerleşmelerin çanak çömleği ayrı ayrı tanıtılmıştır. Yerleşmelerdeki İTÇ I Dönemi çanak çömleğinin bir önceki dönemden devam eden özelliklerinin yanı sıra yeniliklerinde ortaya çıktığı gözlemlenmiştir. İki kültür bölgesi çanak çömleğindeki yerel ve ortak özelliklerin belirlenmeye çalışıldığı karşılaştırma sonucunda ise, her iki kültür bölgesinin de kendine özgü çanak çömlek özelliklerini korumalarının yanında birbirlerinden etkiledikleri açık bir şekilde görülmüştür.
Takkeli dağda bulunan kaya mezarları

Lykaonia Bölgesi, Prehistorik Dönemlerden itibaren birçok medeniyete ev sahipliği yapmış verimli bir coğrafyanın merkezinde yer almaktadır. Bölge, Orta Anadolu'nun merkezinde bulunmasından dolayı kültürel bir yoğunluğa ve çeşitliliğe sahip olmuştur. Lykaonia Bölgesinin, en stratejik yeri ise hiç şüphesiz Takkeli dağdır. Konya ovasına hakim bir noktada yer alan Takkeli Dağ'da, Hitit Döneminden Osmanlı Dönemine kadar yerleşim izleri görmek mümkündür. Takkeli Dağda, 2012 yılında yapılan yüzey araştırması ile ilk sistemli çalışmalar başlamıştır. 2013 yılında ise Kültür Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Müdürlüğünün izni, Necmettin Erbakan Üniversitesi ve Selçuklu Belediyesinin ortaklaşa yürüttüğü proje kapsamında kazı çalışmaları başlatıldı. 2015 yılındaki çalışmada açığa çıkartılan 25 adet kaya mezarı tez çalışmasının konusunu oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında bölgenin tarihi ve coğrafyası, ölü kültü, mezar mimarisinin yanı sıra bölgeler arası etkileşim hakkında bilgiler sunulmuştur. Tipoloji ve analoji çalışmaları sonucu Takkeli Dağ'da açığa çıkartılan mezarlar mimari özelliklerine göre Roma Dönemine tarihlendirilmektedir.
Ege gübre kazısı'ndan ele geçen pişmiş toprak heykelcikler

Lisans TeziEge Gübre Kazısından Ele Geçen Pişmiş Toprak HeykelciklerSeçil ÇokoğulluDokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler EnstitüsüKlasik ArkeolojiEge Gübre Kazısı, Çandarlı Körfezi'nin güneyindeki NemrutLimanı'nda yer alan Kyme kentinin yaklaşık 1200 m. güneyinde bulunmaktadır. Adını, sınırları içerisinde yer aldığı Ege Gübre Fabrikası'ndan almıştır. Alandaki arkeolojik kazıların yanında yapılan coğrafi araştırmalar, egeGübre Kazısının bir bataklık çukurunun kenarında yer aldığı ortaya koymuştur. Kuyu, dört duvarının temelleri kısmen korunmuş bir mekan ve taş döşeli bir alandan başka mimari kalıntı ortaya çıkmamış olan alanda, bataklığın suyunun yükselmesine önlem olarak büyük taş sıralarındanyararlanıldığı anlaşılmıştır. Kyme ile arasındaki yakın mesafe, kentin, çok yoğun seramik buluntunun ele geçtiği bu alanla bağlantılı olabileceğini düşündürmüştür. Ege Gübre kazısından gelen seramik buluntular ve pişmiş toprak heykelcikler de bunu kanıtlamaktadır. Pişmiş toprak heykelcikler arasındaki Çömelen Erkek ÇocukHeykelcikleri ile Oturan Çocuklu Kadın Heykelcikleri gruplarının Kyme üretimi olduğu düşünülen eserlerle özdeş oldukları görülmüştür. Ana Tanrıça kültü ile ilgili oldukları düşünülen bu heykelciklerin Kyme örnekleri de kutsal alan ve çevresinden ele geçmişştir. Kadın heykelcik gövde ve baş parçalarının yanında erkek heykelcikleribaş parçaları gruplarındaki eserlerin benzer örnekleri genellikle, başta Kymeolmak üzere, kentin komşuları olan Myrina, Larisa ve Neontheikos kentlerininmalzemeleri arasında bulunmaktadır. Bunlardan başka Diğer HeykelcikParçaları grubuna alınmış olan kaide ve kanat parçalarının benzer örneklerinin de çevre kentlerden oldukları görülmektedir. Ege Gübre heykelciklerinin, Kyme, Myrina, Larisa, Neontheikos ile Batı Anadolu ve Kıta Yunanistan'dan benzer örnekleri ile yapılan karşılaştırmalarısonucunda, M. Ö. 5. yüzyıl ortaları ile M. Ö. 1. yüzyıllar arasına ait oldukları ortaya çıkmıştır. Alanın Kyme kentinin dışında bir müştemilat olabileceği düşünülmektedir. Malzemelerin de büyük bir kısmının kazı alanının eteğindebulunduğu ve Hellenistik Dönem mimari kalıntılarının ortaya çıkartılmış olduğu Pınar Tepe'den akarak geldiğini söylemek mümkündür.
Uşak müzesinde bulunan Pers sikkeleri

Anadolu topraklarına milattan önce 6. yüzyılın ortalarında doğudan gelen persler, kuzeybatıya ilerleyerek günümüzde batı Anadolu sınırlarına kadar ulaşmışlardır. Bu dönemde bu coğrafya da yaşan Lidyalılar ile karşılaştıktan sonra Anadolu tarihi coğrafyasında yerini alan Persler, Anadolu'da sanatsal anlamda kendilerinden daha büyük devletler ile karşılaşmışlar, karşılaştıkları devletlerin çeşitli inanış ve sanatsal özelliklerini bünyelerine katarak büyümeye devam etmişlerdir. İlk kurucusu II. Kiros olarak bilinen pers imparatorluğu, öncelikler doğuda Medleri yenilgiye uğratmış arkasından bugünkü Irak-Suriye dolaylarından Anadolu içlerine kadar gelmişlerdir. Bu aşamadan sonra M. Ö.547 yılında Persler ile Lidyalılar daha doğrusu Pers Kralı II. Kiros ile Lidya Kralı Kroisos Lidya toprakları için karşı karşıya gelmiş ve yapılan savaş sonucunda Lidyalıların başkenti Sardeİs Perslerin eline geçmişş ve Batı Anadolu'da Pers hakimiyeti başlamıştır. Yaklaşık 200 boyunca süren Pers egemenliği, M. Ö.337 yılında Büyük İskender'in Persleri yenilgiye uğratmasıyla sonlanmıştır. Anadolu topraklarına uyum sağlayan Persler özellikle Sardeis alınmasından sonra sikke ile tanışmış ve yaklaşık 30 yıl boyunca Lidya sikkelerini değiştirmeden kullanmışlardır. Daha sonra Pers Kralı I. Dareios'un tahta çıkmasıyla Persler kendilerine ait ilk sikkeleri basmışlardır.
Architectural design characteristics of protective structures at archaeological sites and their impact on conservation of remains

Koruyucu üst örtüler, taşınmaz kültür varlıklarının yağmur, rüzgar, güneş ışınları, bitki ve hayvanlar gibi çevre koşullarının bozucu etkilerini azaltarak uzun süreli koruma sağlamak amacıyla uygulanmaktadır. Ancak bazı koruyucu üst örtülerin kalıntıları bu etkenlerden korumakta yetersiz kaldığı ve bozulma sürecinin devam ettiği anlaşılmaktadır. Bu durum daha çok üst örtünün mimari tasarımı ile ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı, üst örtülerin mimari tasarım özelliklerinin kalıntıların korunmasına etkilerini incelemektir. Bu amaçla yurt içinden ve yurt dışından toplam on altı alanda uygulanmış koruyucu üst örtü seçilerek tespit ve analizler gerçekleştirilmiştir. Buluntuların bozulmasına neden olan etkileri belirlemek amacıyla, koruyucu üst örtülerin tasarım özellikleri tipoloji, yapım sistemi, çatı sistemi, çatı malzemesi, cephe sistemi, cephe malzemesi, termal kontrol sistemi ve drenaj sistemi olarak; bozulmaya neden olan etkiler ise su kaynaklı etkenler, değişken iç ortam koşulları kaynaklı etkenler ve canlıların etkileri olarak gruplandırılmıştır. Bu gruplar arasındaki ilişkiler incelenerek değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, bir koruyucu üst örtünün koruma çatısı veya koruma yapısı olarak tipolojisi, çatı ve cephe tasarımını oluşturan sistemlerin ve kullanılan malzemelerin seçimi, uygulanan termal kontrol yöntemleri ve drenaj sisteminin doğru bir şekilde uygulanması üst örtünün korumaya katkısını belirleyen temel unsurlardır. Çalışma, koruyucu üst örtü tasarım sürecine teorik ve pratik yönlerden önemli katkılar yapacaktır.
Myra'nın limanı Andriake kazılarında ele geçen ticari amphoralar

Lykia Bölgesi'nin en önemli kentlerinden birisi olan Myra Klasik Dönem'den Geç Antik Çağ' a kadar önemini korumuştur. Myra'nın limanı olan Andriake, özellikle Geç Antik Çağ'da uluslararası bir ticaret merkezi haline gelmiştir. Myra ve Andriake'de 2009 yılından bu yana gerçekleştirilen çalışmalarda binlerce ticari amphora ele geçmişştir. Tez kapsamında Andriake Limanı'nın bütünselliğini koruma adına 2022 yılına kadar ele geçen tüm ticari amphoralar tez kapsamında çalışılmıştır. Andriake'de yapılan kazılar sonucunda her sektörde yoğun amphoraya rastlanmaktadır. Hellenistik Dönem'den Geç Antik Çağ'ın sonuna kadar birçok form bulunmuştur. Ege ve Rhodos, Kos gibi adalar, Karadeniz, Adriyatik kıyıları, Levant Bölgesi, Afrika, Mısır, Portekiz gibi birçok merkezden amphoranın geniş olması dikkat çekicidir. Ayrıca mühürlü ve graffitolu amphoraların yanı sıra ele geçen tıpalar da tez kapsamında incelenmiştir. Çalışma kapsamında seçilen örnekler ile arkeometrik analizler de gerçekleştirilmiş olup kent ve bölge üretimine de ışık tutması hedeflenmiştir. Andriake amphoraları başta Andriake ve ana ket Myra'nın sosyo-ekonomik yapısını göstermesinin yanı sıra tüm Lykia Bölgesi ve ilişkide olduğu kentler ve bölgelere yönelik daha detaylı bilgi elde edilmiştir.
Batı Anadolu'da Hellenistik Dönem tapınak mimarisinde Meander motifinin uygulanımı

Çalışmamızda Hellenistik Dönem'de Batı Anadolu Tapınak Mimarisinde Meander Motifinin uygulanımı ele alınmıştır. Konu kapsamında Hellenistik Dönemin genel siyasi, sanat özelliklerine değinilmiş. Dönem mimarisinin gelişimi üstünde durulmuş. Anadolu ve Anadolu dışındaki bezeme unsurları ele alınmış. Didyma, Ephesos, Magnesia, Assos antik yerleşimlerinde tapınak mimarisinde uygulanan Meander Bezemeleri değerlendirilmiştir. Son olarak da Meander Motifinin diğer sanat dallarındaki görünümüne kısaca değinilmiştir.
Ankyra sikkeleri

oz Ankyra, Tektosage Galatları'nın ve daha sonra Roma Eyaleti'nin başkentidir. Claudius'tan Salonina'ya değin sikke basılmış olan kentte, ana tipler olarak ödül tacı, oturan veya ayakta figürler, üç atlet, çok sık olarak tanrı Man, gemi çıpası tutan Amazon, Asklepios, Deraeter, Dionysos, panterle oynayan Satyr, yüzen Aphrodite ve Eros, Serapis, İsis, Tykhe gibi tasvirlerin yanında Augustus'un yaptığı işleri ve vasiyetlerini kapsayan yazıtının tam olarak bulunduğu ünlü Augustus Tapınağı'nın da tasvirleri sıkça paraların arka yüzünde görülür. Şehrin ismine sikkeler üzerinde MHTPOnOA ANKYPAC veya KOINON TAAATIA diye rastlamr.
Hitit Krallığı'nın iç kuzeybatı Anadolu yayılımı

Assur'lu tüccarların, Orta Anadolu'da kurmuş oldukları ticari merkezler olan karumların ardından, Anadolu ticaretinden çekilmeleriyle birlikte adlarından söz ettirmeye başlayan Hititler, bölgeye gelişlerinin ardından burada merkezli bir krallık olmuşlardır. Krallığın kuruluşu itibariye Batı Anadolu, İmparatorluk itibariyle ise Mısır'la yoğun ilişki içinde olduğunu bildiğimiz Hititler, Suriye'de de yayılım göstermişlerdir. Orta Anadolu merkezli olan krallık, Batı Anadolu ile dost ya da düşman olduğu ülkeler sebebiyle sık sık iletişim halinde kalmıştır. Batı Anadolu'ya ulaşmak için kullandıkları rotalardan en muhtemel olanı İç Kuzeybatı Anadolu üzerinden takip ettikleri yoldur. Bu bağlamda İç Kuzeybatı Anadolu coğrafyasına baktığımızda ise, kilit bir noktada olması sebebiyle hemen hemen her dönemde iskan gördüğünü söylemek mümkündür. Bu bölgeden Hitit yazılı kaynaklarında da bahsedildiği görülmektedir. Ancak Hitit yazılı verileri doğrultusunda yer adları ile coğrafi yerleşim alanlarının eşleştirilebilmesi her yerleşim için mümkün olmamaktadır. Bu bağlamda da varlığını sorgulayabilmek için yazılı verilerin yetersiz olduğu durumlarda arkeolojik verilerden destek alınmakta ve asıl kanıtları arkeolojik veriler sunmaktadır. İç Kuzeybatı Anadolu bölgesi için yapılan yüzey araştırmaları ve kazılar kapsamında, MÖ. 2. binyıl'a ait arkeolojik veriler elde edilebilmiş olmakla beraber en fazla veri alabildiğimiz yerleşim henüz çalışmaları tamamlanmamış olan Şarhöyük'tür.
İzmir ili ve ilçeleri örnekleri ile I. Dönem Bizans sikkeleri (5. yüzyıl sonu - 8. yüzyıl ortası)

Tezimizde, I. Dönem Bizans sikkeleri (M. S. 5. yüzyıl sonu- 8. yüzyıl ortası); Geç Roma sikkelerinden Bizans sikke sistemine geçiş dönemi ve sonrasında I. Dönem Bizans sikke darp etme geleneğinde oluşan gelişmeler, Bizans imparatorluğunun dini, siyasi, mali ve toplumsal yapısı da göz önüne alınarak ve çeşitli örnekler verilmek suretiyle incelenmiştir. Ayrıca, tez konumuz Kültür Bakanlığının verdiği izin doğrultusunda İzmir İli ve Efes, Bergama, Ödemiş İlçe Müzelerinden alınan, dönemi yansıtan sikke örnekleri ile desteklenerek bir katalog oluşturulmuştur.
Parion arkaik, klasik ve Hellenistik dönem amphoraları

Bu tezin amacı, çalışma kapsamında değerlendirilmek üzere ele alınan, Parion 2006 2014 yılı kazılarında ele geçmişş Arkaik, Klasik ve Hellenistik Döneme tarihlenen amphora ve amphora parçaları aracılığıyla, kentin erken dönemlerindeki ticari ve sosyal yapısı ile çevresel etkileşimi ortaya koymaktır. Bu doğrultuda çalışmada, Yunanistan, Atina, Ionia, Khios, Klazomenai, Lesbos, Mende, Milet ve Thasos gibi bölge ve kentlerden, Parion sınırlarına ulaşmış amphoraların, bu üretim merkezlerine ait benzer örnekler yardımıyla değerlendirmesi ve tarihlemesi yapılmıştır. Çalışmanın neticesinde, amphora üretim merkezlerine ait benzer örneklerin kil, form ve bezeme bilgilerinden hareketle, Parion' a gelen erken dönemlere ait amphoraların, MÖ 7. yüzyıl ortalarından başlayıp; MÖ 3. yüzyıl ortalarına kadar ithalatının yapıldığı anlaşılmıştır. Çalışma, Antik Troas Bölgesi sınırları içine dahil olan Parion kentinin, Erken Dönem tarihi konusunda, malzeme bazında verileri değerlendiren ikinci çalışmadır.
Avrupalı gezginlerin kitaplarında Batı Anadolu arkeolojisi

Bu tez çalışmasında XV. yüzyıl ile XIX. yüzyılın ilk yarısı arasında kalan zaman diliminde Batı Anadolu bölgesine gelen batılı gezginlerin seyahatnamelerinde Batı Anadolu arkeolojisinin izleri aranmıştır. Batı Anadolu bölgesi kavramı günümüz Türkiye'sinin yedi bölgesinden biri olan Ege bölgesinin sınırları ile sınırlandırılmıştır. Ege bölgesi içinde yer alan İzmir, Manisa, Aydın, Muğla, Denizli, Uşak, Kütahya ve Afyonkarahisar şehirlerindeki arkeolojik kalıntı ve buluntuların seyahatnamelere giren kısımları incelenmiştir. Bu tez kapsamında 20 gezgine ait seyahatname taranmıştır. Yapılan araştırma sonucunda ulaşılan seyahatnamelerin en erken XV. yüzyıla ait olduğu görülmüştür. XIX. yüzyılın ikinci yarısında Avrupalıların Osmanlı topraklarında, genelde büyük boyutlu kazılar yapmaya başlaması nedeniyle incelenen zaman dilimi XIX. yüzyılın ilk yarısı ile sonlandırılmıştır. Seyyah ve seyahatname sayısının çok fazla olmasından dolayı konu sürekli olarak geliştirilmeye açıktır.