turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Yeni yaklaşımlar çerçevesinde Türkiye'de bölgesel gelişmişlik farklarının analizi

Dünya ekonomik coğrafyasında ekonomik büyümenin ve kalkınmanın coğrafi, mekansal dağılımında görülen bölgelerararası gelişmişlik farklarının giderilmesine yönelik müdahalelelere azımsanamayacak derecede kaynak ayrılmasına rağmen bölgesel dengesizlikler dünyadaki ülkelerin büyük bir çoğunluğunda önemli bir sorun olmaya devam etmektedir. Bazı bölgelerde hızlı büyüme, bazı bölgelerde göreli olarak durgun ve yavaş tempolu bir büyüme görülmesi, bölgelerin refah ve zenginlik seviyeleri arasındaki farklılıkların özellikle gelişmekte olan ülkelerde ve bu arada Türkiye'de şiddetle devam etmesine yol açmaktadır. Bu çalışmanın amacı dünya ekonomik coğrafyasında yakın dönemde gerçekleşen gelişmelerin ve bu gelişmeleri açıklama iddiasındaki yeni kuramların ışığında Türkiye'nin bölgesel/yerel ekonomik büyüme dinamiklerini incelemektir. Çalışmada düzey- 2 bölgelerinin ölçek ekonomilerinden ne ölçüde yararlanabildiği, potansiyellerinin altında katma değer yaratıp yaratmadığı ve büyüme performansları Veri Zarflama Analizi ile araştırılmaktadır. İstihdamın yanında, istihdamın sektörel dağılımının, beşeri sermayenin, kamu altyapı yatırımlarının, girişimciliğin, yeniliklerin, teknoloji düzeyinin ve ihracatın kişi başına gayri safi katma değer üzerindeki etkisi ve düzey- 2 bölgelerinin ekonomik performansı yapılan analizlerle ortaya konulmaktadır.
Türkiye'ye karşı açılan haksız rekabet soruşturmaları ve ihracata yönelik teşvik uygulamalarının analizi

Dış ticaret; ihracat olarak nitelendirilen dışsatım ve ithalat olarak nitelendirilen dış alımdan oluşur ve dış ülkelerle mal, hizmet bazında yapılan ticaret akımlarının USD bazında değerlendirmesini içerir. Bir ülkenin ekonomik ilişkilerinin önemli bir bölümünün, dış ticaret istatistiklerinde gözlemlenmesi mümkündür. Ekonomik kalkınmanın sağlanması ve yüksek milli gelire sahip olmamın yolu olarak görülen dışsatım anlamına gelen ihracat; ülkemiz adına büyük öneme sahiptir. Ekonomik büyüme dış ticareti etkilediği gibi dış ticaret de ekonomik büyümeyi etkileyebilir. Dış ticaretin statik ve dinamik olmak üzere iki yararı vardır. Statik yararı karşılaştırmalı üstünlükler teorisine gore bir uluslararası uzmanlaşma ve işbölümünün bir defalık yararını ifade etmektedir. Statik yararı bir defalık olmasına karşın dinamik yararlar fazla ve süreklidir. Bu faydalar en çok GOÜ'lerde farkedilebilir. 1980'li yıllardan itibaren kalkınmasını ihracat dayalı kalkınma moeli çerçevesinde belirleyen Türkiye; uygulanan bu politika sonucunda önemli aşamalar kaydetmiş bulunmaktadır. Gelişmekte olan ülkeler genelinde ağırlık kazanması ve özellikle son dönemlerde peş peşe yaşanan ekonomik dalgalanmalar uluslararası ticarette rekabetin yoğunlaşmasını, korumacılık eğilimlerinin artmasını ve sonuçta uluslararası ticaretin daha dinamik ancak daha karmaşık bir yapıya bürünmesine yol açmıştır. Dünya ticaretinde jeopolitik ve jeoekonomik gelişmelerin birbirinden bağımsız hareket edemez hale geldiği günümüzde, dünya ticaetinden daha fazla pay almak için dünyadaki gelişmeleri dikkatle takip etmek, gerekli stratejileri belirlemek başarılı bir ekonomik modelin anahtarı konumuna gelmiş; küreselleşme ile innovasyon, özgün ve katma değeri yüksek ürünlerin üretimi ile ihracatı ülkelerin zenginleşmesinin vazgeçilmez unsuru olmuştur. Ülkemizde 1980'lerle birlikte ihracata dayalı büyüme modeli tercih edildiğinden ötürü ihracat ve ihracatı teşvik önem arz etmektedir. Bu çalısmada ihracat tesvikleri teknik olarak incelenecek, mevcut uygulamalar; uluslararası mevzuat çerçevesinde değerlendirilecek ve Türkiye'ye karşı açılan soruşturmalar ve Türkiye'nin açtığı soruşturmalara değinilerek uygulamalarda karşılaşılan sorunlara değinilip uygulamaların ihracata daha fazla katkı sağlaması yönünde çözüm önerileri üzerinde durulacaktır.
Para politikasındaki gelişmeler ve Türkiye uygulaması

Bretton Woods sisteminin yıkıldığı 1970'li yıllardan günümüze gerek dünya ekonomisinde gerekse iktisat teorisinde yaşanan gelişmeler neticesinde, uzun dönemde para politikasının nihai ve öncelikli amacının fiyat istikrarı olması gerektiği konusunda, iktisatçılar ve merkez bankacılar arasında yaygın bir kanaat oluşmuştur. Para politikasının, uzun vadede öncelikli amacının fiyat istikrarını sağlamak olması gerektiği üzerinde bir görüş birliğinin sağlanmasından sonra, bunun gerçekleştirilmesi için hangi para politikası rejiminin en uygun olduğu konusundaki tartışmalar daha da hızlanmıştır. Tüm bu gelişmeler paralelinde, iktisat politikalarının uygulanması ve sonuçlarının değerlendirilmesi hususunda, 1990'ların sonlarında yeşeren ve iktisadi ekoller arasındaki metodolojik yakınlaşmaya bağlı olarak Yeni Neoklasik Sentez modelleri çerçevesinde bir uzlaşma zemini oluşmuştur. Metodolojik olarak YNS, dinamik genel denge teorisini kullanarak mikro iktisat ile makro iktisat arasındaki ayrımı ortadan kaldırmaya çalışmaktadır. YNS, para politikası rejimi olarak enflasyon hedeflemesini benimsemektedir. YNS'e göre, enflasyon hedeflemesi hem fiyat istikrarını gerçekleştirmekte, hem de üretim ve istihdam düzeyindeki dalgalanmaları azaltmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, makroekonominin 20. yüzyılın sonlarında ve 21. yüzyılın başlarında yaşadığı dönüşüm ve bu dönüşüm çerçevesinde para politikası modellemesinde ortaya çıkan değişimlerin Türkiye'deki uygulamalara yansımalarını araştırmaktır. Çalışmada öncelikle para politikasının tarihsel gelişimi, YNS çerçevesinde gelişen teorik konular ve uygulanan para politikaları analiz edilmekte, ardından da makroekonomik modelleme alanında yaşanan gelişmeler incelenmektedir. Çalışma, bir dinamik stokastik genel denge modeli olan YNS modelinin Türkiye için uygunluğunun, genelleştirilmiş momentler yöntemi ile araştırılmasıyla son bulmaktadır. Elde edilen sonuçlar, teorik geçerliliği kabul edilmiş modelin Türkiye için uygun olduğunu göstermektedir.
İhracat teşvikleri ve Türk Eximbank'ın Türkiye'nin ihracatına etkileri

AKKAPLAN Mert. İhracat Teşvikleri ve Türk Eximbank'ın Türkiye'nin İhracatına Etkileri, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2014. Ülkelerin kalkınması, dış ticaret ilişkileri ile yakından ilgilidir. Ülkeler ekonomik kalkınmalarını sağlayabilmek için korumacı ya da serbest dış ticaret politikası benimsemek durumundadır. Türkiye, Cumhuriyetin kurulmasından itibaren korumacılığa dayanan dış ticaret politikası uygulamış, bununla birlikte ithal ikameci sanayileşme stratejisini benimsemiştir.1923'ten itibaren Türkiye, ihracata yönelik birçok teşvik uygulamış fakat, ithal ikameci sanayileşme strateji benimsediğinden dolayı ihracatta olumlu gelişmeler elde edilememiştir. 24 Ocak 1980 kararları ile Türkiye, korumacılığa dayanan dış ticaret politikasını ve bununla birlikte uyguladığı ithal ikameci sanayileşme stratejisini terk etmiştir. Bu tarihten itibaren Türkiye, dışa açık, liberal bir dış ticaret politikası uygulamaya başlamış ve bununla beraber ihracata dayalı sanayileşme stratejisi benimsemiştir. Söz konusu kararlar ile ihracatı arttırmak için esnek kur politikası ve çeşitli teşvik tedbirleri uygulanmaya başlamıştır. 1987 yılında ihracatın arttırılması için, ihracata yönelik kredi, garanti ve sigorta hizmeti sunmak için Türk Eximbank kurulmuştur. Türk Eximbank'ın uyguladığı tüm programlar Türkiye'nin ihracatına olumlu yönde katkı sağlayan bir teşvik aracı haline gelmiştir.
Uluslararası ticaretin Türkiye imalat sanayiinde istihdam üzerindeki etkileri: Sektörel bir analiz

Bu çalışmanın amacı uluslararası ticaretin Türkiye İmalat Sanayindesektörel istihdam üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesidir. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde uluslararası ticaretin imalat sanayi sektörel istihdam üzerindeki etkilerini gösteren dünyanın çeşitli bölge ve ülkelerinde yapılmış olan ampirik çalışmalardan bahsedilmiştir. Çalışmada panel veri kullanıldığı için ikinci bölümde panel veri analizi hakkında açıklamalar yapılmış ve panel veri analizinde kullanılan bazı ekonometrik tahmin metotları hakkında açıklama ve bilgilendirmeler yapılmıştır. Üçüncü bölümde çalışmanın amacından, çalışmada kullanılmış olan modelden, verilerden ve tahmin sonuçlarından bahsedilmiştir. Çalışmada 1982 ve 2001 yılları arası veriler kullanılmıştır. Modelde, imalat sanayi ücretle çalışanlar bağımlı değişken ve ihracat, ithalat etki oranı, ücretler ve verimlilik ise bağımsız değişken olarak yer almıştır. Çalışma sonucunda ihracatın imalat sanayi sektörel istihdamı pozitif yönde etkilediği görülmüştür. İthalat ve ücretlerin Türkiye İmalat Sanayisektörel istihdam üzerinde ihracat gibi olumlu etki yaptığı anlaşılmıştır. Verimlilikteki artışın ise sektörel istihdamı koruduğu yönünde sonuçlar elde edilmiştir.
Yükseköğretimde piyasalaşma üzerine Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye'deki yükseköğretim yöneticilerinin görüşleri

Bu araştırmanın amacı, piyasalaşmanın Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye'de yükseköğretime etkilerini üniversite yöneticilerinin görüşlerine dayanarak betimlemek ve piyasa merkezli uygulamaların üniversitenin işlevlerine yansımalarını katılımcıların deneyimlerinden yararlanarak değerlendirmektir. Ayrıca, araştırma kapsamında yükseköğretimde piyasalaşma süreçlerinin yükseköğretim alanında uzman akademisyenlerce nasıl algılandığı ve anlamlandırıldığını anlamak ve açıklamak üzere yükseköğretimde piyasalaşma süreçlerini katılımcıların anlatılarına dayalı olarak açıklayan bir piyasalaşma modeli geliştirmek amaçlanmıştır. Bu araştırmada nitel ve nicel araştırma yöntemleri birlikte kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bölümüne İngilizce ve Türkçe anketleri doldurarak 258 yükseköğretim yöneticisi (134 Türk- 124 Amerikalı) katılmıştır. Araştırmanın nitel bölümünde de 22 öğretim üyesiyle (11 Türk- 11 Amerikalı) görüşmeler yapılmıştır. Araştırma sonucunda, yükseköğretimde piyasalaşma süreci; temelinde ideolojik boyutu oluşturan neoliberalizm ve küreselleşmenin olduğu üç boyutlu bir modelle açıklanmıştır. Nicel araştırmada piyasalaşmayla ilişkilendirilen kavramlara ilişkin ABD'li ve Türk yükseköğretim yöneticilerinin algıları arasında anlamlı bir fark bulunmamış olsa da nitel araştırma kapsamında ABD'li ve Türk katılımcıların piyasalaşmayla ilişkilendirilen bazı kavramları farklı anlamlandırabildikleri, piyasalaşmanın yansıması olarak değerlendirilen bazı uygulamaların işleyişine ilişkin farklı deneyimleri olduğu görülmüştür. Ayrıca ABD'li katılımcıların yükseköğretimde nitelik ve eşitliğe ilişkin kaygılarını daha çok yükseköğretimde piyasalaşma kapsamında değerlendirdikleri görülürken Türk katılımcıların eşitlik ve nitelikle ilgili kaygılarının piyasalaşmayla birlikte bazı yerel Türkiye'ye özgü durumlarla ilişkilendirme eğiliminde olduğu anlaşılmıştır. ABD'li öğretim üyelerinin piyasalaşma kapsamında yükseköğretime erişim ve yükseköğretimde eşitlikle ilgili kaygıları daha çok öne çıkarken, Türk öğretim üyelerince yükseköğretimde eğitim ve araştırmaların niteliğine ilişkin kaygılar daha çok vurgulanmıştır.
Enflasyon hedeflemesi ve Türkiye açısından değerlendirilmesi

Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için ekonomilerinin gelişmesini, istikrarın dengede olmasını engelleyen en önemli sorunların başında gelen enflasyon kavramını aşağıya çekmek için kullanılan politikalardan biri de enflasyon hedeflemesidir. Enflasyon hedeflemesi eğer ön koşulları sağlamışsa ve istikrarlı bir yapıda uygulanırsa ülkeler açısından da başarıyı yakalamasına ve enflasyon oranlarının ılımlı bir hal almasını sağlar. Aynı zamanda gelişmekte olan ülkelerde yüksek düzeyde olan enflasyon rakamlarının aşağıya doğru bir inişine sebep olmasına ve uygulamadaki başarısı ile dikkat çeken bir politikadır. Türkiye ekonomisinin kırılgan yapısı incelendiğinde de bu durumun açıkça görüldüğü ve enflasyon hedeflemesi uygulamasındaki her ne kadar alt yapı yetersizlikleri yaşansa da rakamsal ve istikrarlı olarak enflasyonu düşürücü etkisi açıkça ortadadır. Bu yüksek lisans bitirme tezinin amacı enflasyon hedeflemesi stratejisinin ne olduğu ve nasıl uygulanması gerektiğinin incelenmesidir. Aynı zamanda enflasyon hedeflemesi stratejisinin uygulama sonunda ülkeler açısından ne sonuçlar verdiği ele alınarak Türkiye ekonomisinde ne gibi etkiler yarattığı tartışılıp, eksik yönlerine çözüm yolu getirilmesidir.
Türkiye'de İkinci Dünya Savaşı sonrasında iktisadi politikanın dönüşümü: 1945 - 1950

'Türkiye'de İkinci Dünya Savaşı Sonrasında İktisadi Politikanın Dönüşümü: (1945-1950)' başlıklı bu tezde, Türkiye'nin 1945- 1950 döneminde, iktisadi politikasına, ABD'nin istekleri doğrultusunda nasıl yön verdiği, bu alanda nelerin, neden ve nasıl dönüştüğü incelenmiştir. Girişte Cumhuriyet öncesi dönemde ortaya çıkan siyasi kadroların iktisadi politik düşünceleri ve yönelimleri genel hatları ile verilmiştir. Başlıca yerli ve yabancı tarihçilerin, Türkiye değerlendirmeleri ana hatlarıyla taranmıştır. Türkiye'nin iktisat politikası uygulamalarındaki eksen kayması ilk ipuçlarını savaş yıllarında, uluslararası politika, dış ticaret politikası ve milliyetçilik anlayışı alanında vermiştir. Türkiye, 1930'lu yıllarda dünyanın, saygın ve istikrarlı bir ülkesiyken savaş sonrasında istikrarsızlığı teşvik edici ve yalnız bir ülke durumuna düşmüştür. Atatürk döneminde sanayileşme, devletçilik ve laiklik politikası birbirinden güç alarak gelişmişti. Savaş sonrasında ise liberalizm, milliyetçi muhafazakarlık ve özel teşebbüs, yabancı sermayeden güç alarak gelişmiştir. Dört bölümden oluşan tezin ilk bölümünde Türkiye ile ilişkili olarak iki savaş arasında ve savaş yıllarında dünyanın durumu aktarılmıştır. Truman Doktrini, Marshall Planı ve Soğuk Savaşa nasıl yol alındığına ışık tutulmuştur. İkinci bölümde Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu çevresinde tarımsal gelişme ve dönüşüm ele alınmıştır. Üçüncü bölümde sanayileşme ufkunun ne zaman geri planda kalmaya başladığı sorunu sanayileşme, planlama ve ticaret başlıkları altında incelenmiştir. Dördüncü bölüm dış ticaret ve ulaşım politikası başlıklarından oluşmuştur. Dış ticaret politikası, dış borçlar ve yabancı sermayeye yaklaşım farklılığı, izlenen ithalat ve ihracat politikası, 7 Eylül Kararları ve iktisadi bağımlılık yöneliminin nedenleri alt başlıkları çerçevesinde irdelenmiştir. Bu bölümün ikinci ana başlığı olan ulaşım politikasında demiryollarından karayollarına geçiş süreci ile denizcilik ve havacılık politikasında yaşanan gelişme ve dönüşüm araştırılmıştır. Sonuçta, ulaşılan bulgulara yer verilmiştir.
5 Nisan kararlarının banka sektörü likiditesine etkileri

Bir ülke için en olumsuz gelişme sahip olduğu ekonomide istikrarın olmamasıdır. Ekonomik istikrarın bulunmayışı, ülkede uygulanacak politikaların popülist bir biçimde oluşmasına, diğer bir ifadeyle günü kurtarma şeklinde politikaların da üretilmesine neden olur. Oysa istikrarın olmadığı bir ekonmide hiçbir gösterge sağlıklı değildir. Yoğun bir istikrarsızlık çeken ülkemizde bir yıl göstergeler çok iyi iken ertesi yıl bir anda tersine dönebilmektedir. Dolayısıyla hedefi daha ilerileri olan ülkelerin bu durumu ortadan kaldıracak istikrar kararlan almaları zorunludur. Türkiye iyi geçen 1993 yılından sonra, adeta bir buhran dönemine 1994 yılı başından itibaren girmiştir. Böyle bir durum, ekonomi kurmaylarım radikal kararlar almaya itmiştir ve 5 Nisan Kararlan böylece çıkmıştır. Ana hedef olarak TL'nin istikran ve enflasyonla mücadele belirlenmiştir. Bir bütün olarak ülkede tasarrufa gidilmesi, özelleştirmeye gidilmesi diğer hedefler arasındadır. 1994 yılıyla beraber yaşanan ekonomik kriz bankacılık sektöründe de sorunlara yol açmıştır. Özellikle bankalann likidite problemleri yaşaması, bankadan geri çekişleri arttırmıştır. Buna ilaveten döviz kurundaki tırmanış da, oluşan rantı değerlendirmek isteyen kişilerin banka mevduatlarını çekmesiyle likit kaynaklar üzerinde azaltıcı etki yapmıştır. Alınan 5 Nisan Kararlan neticesinde yaşanan büyük oranlı devalüasyon bu akışı hızlandırmıştır. Bu akışı önlemek amacıyla mevduatlann garanti altına alınması faydalı bir hareket olarak görülür. Yine interbank faiz oranlannın aşağı çekilmesi de banka sektörünün likiditesini genişletici etkiler yapmıştır. Alınan bu kararlara IMF'in onay vermesi ile uluslararası kredi kuruluşlannın Türkiye bakışlan daha olumlu olmuştur ve bankalann yurt dışından fon elde etmeleri kolaylaşmıştır. Dolayısıyla, banka likiditesinde artışlar ortaya çıkarak 1996 yılına daha rahat girmelerine neden olmuştur.
Kayıt dışı istihdamın sosyo-ekonomik nedenleri: İzmir ili örneği

Kayıt dışı istihdam, kısa vadede ülkelerin sosyal ve ekonomik yapısı üzerinde olumlu etkileri olmakla beraber son zamanlarda az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkeler başta olmak üzere küresel anlamda olumsuz etkileri hissedilmeye başlamıştır. Bunun neticesinde kayıt dışı istihdam her ülke için çözülmesi gereken önemli bir sorun haline gelmiştir. Son yıllarda Türkiye'de de ekonomik değişkenler başta olmak üzere kayıt dışı istihdam sorunu ile karşı karşıya kalınmıştır. Kayıt dışı istihdam sorununu çözebilmek için bu problemi meydana getiren etkiler doğru analiz edilmelidir. Türkiye'de kayıt dışı istihdamın ortaya çıkmasının birçok nedeni bulunmaktadır. Bunların başlıcaları; sosyo-kültürel nedenler, ekonomik nedenler ve kamusal nedenler olmak üzere üç başlık altında toplanmaktadır. Türkiye'de kayıt dışı istihdam edilen kişiler, genellikle elde ettikleri gelir düzeyini korumak ve asgari yaşam standartlarında hayatlarını idame ettirebilmek için, kötü çalışma koşullarında düşük ücretle çalışmaktadırlar. Türkiye'de günden güne etkisi büyüyen kayıt dışı istihdam sorununu çözebilmek için, yapılan yasal düzenlemeler ve uygulamaya konulan projeler gibi birçok çalışma yapılmaktadır. Kayıt dışı istihdamı önlemek ve azaltmak için yapılan çalışmalar işveren ve işçinin kayıtlı istihdama teşvik edilmesine yöneliktir. Bu bağlamda yasal düzenlemeler ile uygulamaya konulan teşvik yasaları işverenin üstünde yük olan işgücü maliyetlerini azaltarak kayıt dışı istihdam sorununun çözümünde önemli bir rol oynamaktadır. Ayrıca uygulamaya konulan projeler işçilerin sahip oldukları sosyal hak ve ödevler konularında bilinçlenmelerini sağlayarak kayıt dışı istihdam sorununu azaltmada yardımcı olmaktadır. Bu tez çalışmasına da da öncelikle kayıt dışı istihdam sorunun Türkiye boyutu incelenmiştir. Daha sonra İzmir ilinde değişik sektörlerde sigortalı veya sigortasız olarak çalışan kişiler ile yapılan anket çalışmasından yola çıkılarak, yaşanan kayıt dışı istihdam sorununa çözüm önerilerine yer verilmiştir.
Para ikamesi, politik etkileri ve Türkiye için bir ampirik çalışma

Para ikamesi en genel anlamıyla, yurt içi yerleşiklerin yabancı paraya yönelttikleri talep olarak tanımlanmaktadır. Para ikamesi ticari gereksinimlerin dışında, makroekonomik istikrarsızlıkların bir sonucu olarak ortaya çıkıyorsa, konunun ciddi olarak incelenmesi gerekmektedir. Para ikamesi ekonomik bir problemin yansıması olarak ortaya çıkmasına bağlı olarak ekonomi politikalarının oluşturulmasında ve yönlendirilmesinde bir problem oluşturmaktadır. Dolayısıyla para ikamesinin yaşandığı bir ülkede para ikamesi göz önünde bulundurulmadan oluşturulacak politikaların amacına ulaşabilmesi oldukça güç olmaktadır. Para ikamesi ilk kez para talebi öngörülerinin tutturulamaması sonucu dikkat çekmiş ardından boyutları genişleyerek para talebi, döviz kuru, senyoraj gelirleri gibi konular içinde tartışılmaya başlanmıştır. 1970'li yıllarda para talebindeki istikrarsızlıkların nedeni olarak finansal yenilikler ve para ikamesi gösterilmiş Latin Amerika ülkeleri için para talebi tahminlerinde yabancı para getirişinin içerilmesinin öngörülerin tutarlılığını arttırdığı görülmüştür. Ardından çalışmalar geçiş süreci yaşayan Doğu Avrupa ülkeleri ile yüksek enflasyon yaşayan diğer ülkelere doğru yayılım göstermiştir. Konunun aynı zamanda rekabet eden paralan da ilgilendirmesi Avrupa Birliği ülkelerinde, para ikamesinin doğal bir eleminasyon süreci yaratarak Avrupa para birimini yaratabileceği tartışmalarına yol açmıştır. Bu çalışmada konu ile ilgili kavramsal tartışmalar detaylı biçimde ele alınarak politik, teorik ve deneysel olarak nasıl şekillendiği incelenmektedir. Konunun para politikaları üzerindeki etkileri; para talebi, döviz kuru, senyoraj gelirleri üzerindeki etkilerle birlikte ele alınmaktadır. Son bölümde, Türkiye'de para ikamesi sürecinde asimetrik bir yapının bulunup bulunmadığına yönelik olarak takoz değişkeninin etkileri incelenmiş ve para ikamesinin asimetrik bir yapıya sahip olduğu; geçmişş dönem etkilerin cari dönemde devam ettirildiği ve para ikamesinin sürekli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Tokat il merkezinde tükeicilerin ambalajlı su tüketimleri üzerine bir araştırma

Bu araştırmada, Tokat ili merkez ilçedeki tüketicilerin ambalajlı su tüketim tercihleri incelenerek, tüketimlerine etki eden faktörler belirlenmiştir. Araştırmada, il merkezinde ikamet eden 272 tüketiciden anket yoluyla elde edilen veriler kullanılmıştır. Anketler 2013 Ocak-Şubat aylarında gerçekleştirilmiştir. Anketlerden elde edilen veriler frekans ve yüzde dağılımları ile değerlendirilmiştir. Araştırmada tüketicilerin %54,04'ünün ambalajlı su tükettiği belirlenmiştir. Tüketicilerin %25,00'i arıtma cihazı kullanırken, ambalajlı su tüketenlerin de %10,88'inin arıtma cihazını kullandıkları tespit edilmiştir. Tüketicilerin yaklaşık yarısının (%48,16) ambalajlı su raporundan etkilendiği ortaya konulmuştur. Ayrıca tüketicilerin sosyo-ekonomik özellikleri ve tüketimlerini etkileyebileceği düşünülen bazı faktörler ile ambalajlı su tüketip tüketmeme durumları arasındaki ilişkinin belirlenmesinde ki-kare analizi, ambalajlı su tüketen tüketicilerin ambalajlı su tüketim tercihlerini etkileyen temel faktörleri belirlemek amacıyla ise faktör analizi yapılmıştır. Tüketicilerin ambalajlı su tüketimi konusundaki düşüncelerine yer verilen faktör analizine 23 değişken ile başlanılıp, bilinçli tüketim, reklam ve doğru tercih faktörleri altında toplanan 17 değişken ile analiz sonlanmıştır.
Kamu açık ve borçlarının sürdürülebilirliği: 1970-2005 Türkiye örneği

90'lı yıllarla birlikte gündeme gelen sürdürülebilirlik olgusu günümüzde hala güncelliğini ve önemini korumaktadır. Bütçe politikaları açısından sürdürülebilirlikhükümetlerin şimdiki ve gelecekteki harcama yükümlülüklerini yönetme yeteneğidir. Sürdürülebilirlik kavramı, kamu açık ve borçlarının aşırı boyutlarda olup olmadığını ortaya koymakta ve hükümetlerin acze düşme olasılığını göstermektedir. Sürekli olarak açık veren bir ekonomide, hükümetin açıklarını borçlanma yoluyla finanse etmeye çalışması, faiz ve borç yükünün hızla artmasına ve borçlanma politikasının çökmesine yol açacaktır. Diğer yandan açık ve borçların milli gelir içindeki payının yükselmesitemel makroekonomik değişkenleri ve sürdürülebilirlik için önemli bir belirleyici olan beklentileri olumsuz yönde etkileyecektir. Sürdürülebilirlik kavramının ölçülebilmesi için üç temel yaklaşım kullanılmaktadır. Bunlar, muhasebe yaklaşımı, sürdürülebilirlik göstergeleri yaklaşımı ve bu çalışmaya temel teşkil edecek olan dönemler arası bütçe kısıtı yaklaşımıdır. Kamu açık ve borç dinamiği, dönemler arası bütçe kısıtı yaklaşımı altında incelendiğinde mevcut borç stokunun veya açığın gelecekteki gelir fazlaları ile karşılanıpkarşılanamayacağı sorusuna cevap aranır. Gelecekteki faiz dışı fazlaların bugünküdeğeri, borç stoku veya açıklarının bugünkü değerine eşit veya fazla olduğu durumda kamu açık ve borçlarının uzun vadede sürdürülebilir olduğu yargısına varılır. Dönemlerarası bütçe kısıtının sağlanmaması ise mevcut açık ve borçlarınsürdürülemeyeceğine ve mali politikalarda köklü bir değişimin gerekliliğine işaret eder. Dönemlerarası bütçe kısıtının sağlanıp sağlanmadığının incelenebilmesi için ise temel olarak üç yöntem kullanılmaktadır. Bunlar; açık ve borç stoku serilerinindurağanlığının incelenmesi, uzun dönemde gelir ve harcamalar arasındaki ilişkinin incelenmesi ve faiz dışı fazlaların borç stokundaki değişimlere gösterdiği tepkilerinincelenmesi yöntemidir. Bu çalışmada, Türkiye'de özellikle 1990 sonrasında kamu açıklarının ve borç stokunun hızlı bir şekilde büyümesiyle birlikte gündeme gelen, açık ve borçların sürdürülebilirliği sorunu incelenecektir. Bunun için öncelikle açık ve borçlarındurağanlığı, sonrasında da kamu gelir ve harcamalarının uzun dönemli ilişkisi incelenecektir.