Sultan II. Abdulhamid bibliyografyası

Sultan II. Abdülhamid, l. Abdülmecid'in 4. Kadın Efendisi Çerkez asıllı Tir-i Müjgan Kadın Efendiden Çırağan Sarayı'nda 21 Eylül 1842'de dünyaya gelen oğludur. 10 yaşına geldiğinde annesini kaybetti. Bu yaştan sonra ise babası I. Abdülmecid'in diğer eşi olan ve çocuğu olmayan Perestu Kadın Efendi tarafından evlatlık edildi. Bundan sonra artık onun terbiyesi altında onun kendi ifadesine göre gerçek bir ana şefkati ile büyütüldü. Perestu Kadın Efendi, 28 yıl Sultan II. Abdülhamid'in 'valide sultanlığını' yaptı. Sultan II. Abdülhamid, kardeşi V. Murad ile birlikte özenli bir eğitim gördü. Kendilerine özel hocalar tayin edilerek yetişmeleri sağlandı. Çeşitli hocalardan Türkçe, Farsça, Arapça, Osmanlı tarihi, Fransızca, musiki ve piyano dersleri aldı. 34'üncü Osmanlı padişahı olan Sultan II. Abdülhamid, 21 Ağustos 1876 Perşembe günü anayasaya dayalı meşruti bir idare kurmak isteyen ve bu yüzden Abdülaziz'le V. Murad'ı tahttan indiren Mithat Paşa ve arkadaşları ile meşrutiyeti ilan etmek ve bir Meclis-i Mebusan açmak vaadiyle Osmanlı İmparatorluğu tahtına geçti. 32 yıl, 7 ay ve 27 gün süren saltanatı, Osmanoğullarının saltanatı içinde, uzunluk bakımından; Kanuni Sultan Süleyman, Osman Gazi, IV. Mehmet ve Orhan Gazi'den sonra 5. sırada gelmektedir. Bu yönüyle Sultan II. Abdülhamid, 1687 yılından günümüze kadar en uzun süreyle iktidarda kalan Türk devlet başkanı oldu. 33 yıla yaklaşan saltanatının yalnız 30 yıl, 5 ay, 8 günü Sultan Il. Abdülhamid'in şahsi idare devresidir. Bu devre ilk Meclis-i Mebusan'ın tatili ile H. Meşrutiyetin ilanı arasındaki devredir. 27 Nisan 1909'da tahttan indirildiği zaman 66 yaşını 7 ay, 7 gün geçiyordu. Son meşrutiyetteki hükümdarlığı ise 9 ay ve 5 günden ibarettir. Sultan II. Abdülhamid, tahttan indirildikten sonra, kendisi ve ailesi önce Selanik'e sürgüne gönderilmiş, burada bir Yahudi zenginine ait olan Alatini Köşkü'nde 3.5 yıl sürgün hayatı yaşamıştır. Daha sonra Balkan Savaşları'nın çıkması ardından Selanik'in Yunanlıların eline geçmesi tehlikesi üzerine Sultan II. Abdülhamid, buradan İstanbul'a getirilmiştir. Burada Beylerbeyi Sarayı'nda hayatını sürdüren II. Abdülhamid 10 Şubat 191 S'de 76 yaşında hastalanarak vefat etmiştir. Alanındaki eksikliği giderme ve araştırmacılara bir başvuru kılavuzu olma çabasıyla hazırlanmış olan 'Sultan II. Abdülhamid Bibliyografyası' adlı bu çalışma, iki ana bölüm ve bunlara bağlı bazı alt bölümlerden meydana gelmektedir. Birinci bölümde, yüzeyselIV olarak ta olsa ll. Abdülhamid'in şahsına ve dönemine ait bilgiler verilirken, ikinci bölümde ise onun hakkında 1876 tarihinden günümüze kadar ülkemizde ve dünyada yapılan çalışmaların bir bibliyografyası hazırlanmıştır. Bu noktada tasnif yapılırken tetkik eserler ve makaleler iki ayrı başlık altında incelenmiştir. Yapılan bibliyografya taramaları neticesinde: 4 adet sempozyum, panel ve seminer, 251 adet Türkçe tetkik eser, 131 adet yabancı dilde tetkik eser, 38 adet dönem ile doğrudan bağlantılı hatırat, 24 adet Türkçe yüksek lisans tezi, 15 adet Türkçe doktora tezi, 371 adet Türkçe makale, 52 adet yabancı dilde makaleden oluşan toplam 886 farklı kaynağa ulaşılmıştır. Çalışmanın sonunda ise dönemi kapsayan bir kronoloji ile konu ve yazar isimlerinden oluşan geniş bir dizin verilmiştir.