turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye'deki illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyleri: İstatistiksel bir analiz (1990-2010)

Bölgesel kalkınma, bir ilin ya da bölgenin sosyal ve ekonomik göstergeler açısından gelişmesi olarak tanımlanabilir. Gelişmenin ekonomik yönleri gelir arttırıcı, sosyal yönleri ise sosyo-kültürel değişim ile ilgilidir. Son çeyrek yüzyılda küreselleşme eğilimleri ortaya çıkmış ve hızlanmıştır. Küreselleşme süreci içerisinde değişen şartlara uyum, rekabet, insan kaynaklarının geliştirilmesi ve küresel piyasaların izlenmesi gereği, kentsel ve bölgesel gelişmeyi ön plana çıkarmıştır. Sosyo-ekonomik gelişmişlik ülkeler arasında farklılık gösterdiği gibi, aynı ülke içerisinde farklı bölge ve illerde de farklılık gösterebilmektedir. Doğal ve toplumsal kaynakların mekan üzerinde dağılımı eşit olmadığı için, gelişme de dengeli olamamaktadır. Genel olarak bu dengesizlikler, nüfus, sanayi, tarım, gelir dağılımı, finansal yapı, eğitim düzeyi ve sağlık hizmetlerindeki etkinlik ve yaygınlık, altyapı, konut ve coğrafi farklılıklar olarak gözlenmektedir. İleri refah düzeyine ulaşan toplumlar, ülkelerinin her bölgesindeki vatandaşlarının aynı refah düzeyine ulaşmasına, sosyo-ekonomik ve toplumsal gelişmeye katılmasına çalışmaktadırlar. İllerin sosyo-ekonomik gelişmişlik yapısına etki eden ve onu belirleyen faktörler çok çeşitlidir, bununla birlikte, bu göstergeler sosyal ve ekonomik göstergeler olarak iki grupta toplanmıştır. Sosyal göstergeler altında demografik, eğitim, sağlık, istihdam ve sosyal güvenlikle ilgili göstergeler kullanılmaktadır. Ekonomik göstergeler olarak ise mali yapı, imalat sanayi, tarım, dış ticaret, enerji, konut, altyapı ve diğer sosyo-ekonomik göstergeler yer almaktadır. Çalışmanın öncelikli amacı, sosyo-ekonomik gelişmişliğin altında yatan gerçek sebepleri ortaya çıkarmaktır. Bu amaca ulaşmak için uygulanan yöntem ise açıklayıcı faktör analizidir. İkinci amaç, güncel veriler kullanarak 2010 yılı için Türkiye'deki illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralamasını yapmaktır. Üçüncü amaç, bu sıralamayı üç ayrı dönem için gerçekleştirmek ve söz konusu üç dönemde illerin gelişmişlik düzeylerinde nasıl bir değişim gösterdiklerini belirlemektir.
Türkiye'de işsizliğin belirleyicilerinin vektör hata düzeltme modeli ile analizi

2000'li yılların başından itibaren Türkiye'de işsizliğin seyri incelendiğinde; işsizlik oranının dalgalandığı ve bu dalgalanmaya bağlı olarak artış gösterdiği, bazı dönemlerde azaldığı ancak genel seyrinin yukarı yönlü olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Türkiye'de, işsizlikle mücadele kapsamında uygulanan kapsamlı teşvik ve desteklere rağmen işsizlik oranında istenilen seviye bir türlü ulaşılamadığı değerlendirilmektedir. Çalışma kapsamında, 2000:Q1 2019:Q 1 dönemi için Türkiye'de işsizliğin belirleyicilerinin neler olduğu araştırılacak ve böylelikle uygulanan kapsamlı teşvik ve desteklere rağmen işsizlik oranında beklenen performansın neden sağlanamadığı değerlendirilecektir. Bu çerçevede, çalışmada Jacobson vd. (1997) tarafından kullanılan işgücü piyasası modeli esas alınarak ilgili dönemde Türkiye'de işsizlik oranıyla istihdam, işgücü verimliliği ve reel ücretler arasındaki ilişki incelenmiştir. ADF testi sonucunda serilerin I(1) olduğu ve Johansen eşbütünleşme testi sonucunda değişkenler arasında uzun dönemli bir iktisadi ilişki olduğu belirlenmiştir. Oluşturulan vektör hata düzeltme modeli ile uyarlanma katsayısı tahmini yapılmıştır. Çalışma sonucunda; verimlilikte ve reel ücrette ortaya çıkan artışların kısa dönemde işsizliği azalttığı ancak uzun dönemde artırdığı belirlenmiştir. Bunun yanında işgücü arzında ortaya çıkan şoklar ise kısa dönemde işsizliği artırmakta ancak uzun dönemde bu etki yok olmaktadır. İşgücü talebinde ortaya çıkan bir şokun ise işsizlik üzerinde dikkate değer bir etkisi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Parasal aktarım mekanizmaları: Türkiye'de döviz kuru kanalının işleyişi

Parasal aktarım mekanizmaları, ekonomide meydana gelen parasal şoklara hangi değişkenlerle nasıl tepki verdiğini göstermektedir. Parasal aktarım mekanizması, para arzında veya kısa dönem faiz oranlarındaki politika değişimlerinin toplam çıktı ve istihdam gibi reel değişkenleri etkilemesi olarak ifade edilmektedir. Uygulanan para politikasının hangi kanallar aracılığı ile ekonomiyi etkilediği tartışma konusu oluşturmaktadır. Birincil görevi fiyat istikrarı olan merkez bankalarının, uygulayacağı para politikalarının, ekonomi üzerinde yaratacağı etkiler, ekonominin yapısı ve dönemine göre farklılık göstermektedir. Bu amaçla, çalışmada parasal aktarım mekanizmaları hakkında bilgi vererek, Türkiye'de uygulanan döviz kuru politikalarının ekonomide meydana getirdiği etkileri dönemsel olarak incelenmiştir. Türkiye'de 1923 ve 2000 yılları arasında uygulanan kur politikaları ekonomide farklı etkiler meydana getirmiştir.
Dünya et ihracatında Türkiye'nin yeri ve ihracatı geliştirme olanakları

Bu çalışmada Türk et ihracat imkanları ve sorunları ele alınmış, 1972- 1987 yılları arasında bu sektörle ilgili veriler tartışılmıştır. Aşağıda elde edilen sonuçlar maddeler halinde özetlenmiştir. 1. Tarımın Türk ekonomisindeki payı 1984' de #19. 6 iken 1988'de bu pay # 17 .5'e düşmüştür. 2. İhracatta ise 1980'de % 57.4 olan tarımın payı 1987'de % 18 ,2'ye gerilemiştir. 3. Türkiye et ihracatında gelişme 1982 yılında başlamıştır. 1984' de bu miktar 54 bin ton olmuştur. Canlı hayvan ve et ihracat geliri 1982' de 495 milyon dolara ulaşmıştır. 4. Et ihracatında uygulanan devlet desteği 1988'de aşamalı olarak düşürülmüştür. 5. Ortadoğu et pazarında Avusturalya'da 1986'da 27.420 ton sığır eti 18.759 ton kuzu eti ile önemli bir satıcı durumuna gelmiştir. 6. Türkiye tavuk eti ihracatı 1982 yılında 1.234 ton iken 1987'de 4.608 tona yükselmiştir. 7. VI. Beş yıllık kalkınma planında gıda sektöründe artış hedefi üretimde % 6.5 ve ihracatta ise % 11.7 olarak kabul edilmiştir. Et ihracatının gelişmesi, diğer ülkeler ve AT ile pazarlık gücüne bağlıdır. Bu nedenle ihracatın devlet tarafından desteklenmesine devam edilmelidir.
Piyasa, devlet ve özel sektör

İktisat biliminin doğuşundan itibaren piyasa ve devlete ilişkin tartışmalar iktisat literatüründe önemli bir yere sahip olmuştur. Neoklasik politik iktisatta piyasa ve devlet birbirlerine alternatif olarak sunulmuş ve aralarında bir ikilem yaratılmıştır. Bu ikilik, temel olarak piyasa başarısızlığı ve devlet başarısızlığı argümanlarında yansımasını bulmaktadır. Bu temelden hareketle, çalışmada piyasa ve devlet başarısızlığı argümanları araştırılmıştır. Bu iki argüman, çıkış noktalan, varsayımları, teorik yapılan ve sonuçlan açısından değerlendirilmiştir. Piyasa başansızlığı konusunda ilk önce piyasa başansmdan yola çıkılarak başansızlık durumu tanımlanmış, daha sonra dışsallıklar, kamu mallan, tekeller, bilgi başansızlığı ve işlem maliyetleri piyasa başansızlıklanmn temel nedenleri olarak ele alınarak açıklanmıştır. Son olarak ise makroekonomik açıdan piyasa başansızlıklan incelenmiştir.. Devlet başansızlığında ise öncelikle teorinin öncülleri olarak Smith ve Hayek ele alınmış, daha sonra ise kamu tercihi ve rant kollama teorisi, çıkış noktalan, varsayımlan ve analiz yöntemleri çerçevesinde incelenmiştir, özellikle rant kollama ve kamu tercihi teorilerinin kullandığı kavramlar ve dayanaklar sorgulanmıştır. Bu çalışmada temel olarak vanlan sonuç, piyasa ve devlet başansızlığı argümanlarını neoklasik iktisadın sanal dünyasından yola çıkarak incelemenin yanlış sonuçlara ulaşmaya neden olduğudur. Çünkü, neoklasik politik iktisat güç olgusunu analize sokmamakta ve bu çerçevede özel sektörü de analize dahil etmemektedir. 108
Avusturya konjonktür teorisi: Türkiye için bir analiz

Avusturya Konjonktür Teorisi, para otoriteleri tarafından yaratılan kredilerin, yatırımları toplumun uzun vadeli tasarrufları ile karşılanamadığı bir noktaya ittiğini, arz ve talep arasında bir uyumsuzluk yarattığını ve bu durumun kaçınılmaz olarak bir durgunluğa neden olduğunu iddia etmektedir. Ayrıca bu teori durgunluk döneminde uygulanan genişlemeci para politikalarının sadece gerekli yapısall düzenlemeleri ertelediğini, bu durumun ise ekonomide daha ciddi sorunlara yol açabileceğini savunmaktadır. Bu tezin amacı, Avusturya Konjonktür Teorisini açıklamak ve onun için ampirik kanıtların varlığını belirlemektir. Çalışmada, bu yaklaşımın temelleri ve Avusturya Konjonktür Teorisi'nin ekonomi literatüründeki son uygulamaları gözden geçirilmiştir. Tezin ampirik bölümünde, Vektör Hata Düzeltme Modeli kullanılarak tüketim, yatırım ve para politikası arasındaki ilişki incelenmiştir. Para Arzı (M1) para politikası için proxy değişken olarak kullanılmıştır. Model, 1968'den 2017'ye kadar olan Türkiye verileri kullanılarak tahmin edilmiştir. Sonuçlar, para politikası şoklarının konjonktürel dönemleri açıkladığı Avusturya Konjonktür Teorisinin hipotezi ile tutarlıdır.
Excess capacity in a mixed oligopoly

Bu çalışmada, ilk aşamada kamu firmasının her iki firma için bir kapasite alokasyonu yapıp özel firmanın kendisine teklif edilen kapasiteyi kabul ettiği veya redderek marketten çıktığı, ikinci aşamada ise firmaların fiyat rekabetine girdikleri iki aşamalı karma bir oligopol piyasası modeli ele alınmaktadır. Özel firma karını maksimize etmeyi amaçlarken, kamu firmasının amacı toplumsal refahı maksimize etmektir. Bu çalışmada kapasite yatırımı maliyetli olmasına rağmen, Nash Dengesi'nde özel firma tam kapasitede çalışırken, kamu firmasının atıl kapasiteye sahip olduğu gösterilmektedir. Çalışmada kullanılan kuramsal model, kamu firmasının yol üstü park yerine ve özel firmanın ise özel otoparka karşılık geldiği parklanma yazınıyla yakından alakalıdır. Bu çalışmada elde edilen sonuç, park literatüründe savunulan yol üstü park yerinde boş yer tezine alternatif bir açıklama sunmaktadır.
Enflasyon hedeflemesi teorisi: Gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilirliği ve Türkiye

Woods sisteminin yıkıldığı 1970'li yılların başından günümüze; gerek politika yapıcılar ve merkez bankacılar gerekse iktisatçılar arasında, para politikasının uzun dönemde nihai ve öncelikli amacının fiyat istikrarı olduğu hususunda belirli bir uzlaşının oluştuğu gözlenmektedir. Fiyat istikrarı amacının öncelikli hale gelmesi; özellikle 1990'lı yılların başından itibaren dünya ekonomisinde gözlenen global dezenflasyon olgusuna bağlı olarak para politikasının, sürdürülebilir bir büyüme oranına ancak fiyat istikrarını sağlamak suretiylekatkıda bulunabileceğinin anlaşıldığı bir süreci ortaya koymaktadır. Fiyat istikrarının sağlanması amacıyla, 1990'lı yılların başından itibaren gerek gelişmiş gerekse gelişmekte olan ülkelerde uygulanmaya başlanan enflasyon hedeflemesi, para politikasının fiyat istikrarı amacına uygun bir biçimde yürütülmesini ortaya koyan teorik gelişmeler ile para politikası uygulamalarından elde edilen deneyimlerin aynı çatı altında buluştuğu bir hedefleme stratejisidir. Gelişmiş ülkeler enflasyon hedeflemesini uygulayabilmek için gerekli stratejik unsurlara uygun bir makroekonomik ortama sahip olmalarına rağmen gelişmekte olan ülkelerin enflasyon hedeflemesine geçebilmeleri belirli stratejik unsurları yerine getirmelerine bağlı olarak gerçekleşmektedir. Bu anlamda, gelişmekte olan ülkeler söz konusu olduğunda enflasyon hedeflemesinin uygulanabilirliği ve başarısı, fiyat istikrarı amacının kur istikrarı ve finansal istikrar gibi diğer amaçlar karşısındaki önceliği hususunda makroekonomik politika ortamınıngösterdiği özelliklere bağlı olarak gerçekleşmektedir. Nitekim, 1970'li yılların başından bu yana giderek artan ve kronik hale gelen enflasyon oranlarının hüküm sürdüğü bir makroekonomikortamda, sürekli olarak birbirini izleyen büyüme ve kriz süreçlerini yaşayan Türkiye ekonomisi açısından enflasyon hedeflemesi, uygun bir para politikası çerçevesi sunmasına rağmen, stratejinin uygulanması sürecinde fiyat istikrarı ile diğer amaçlar arasında çatışma yaşanabilecek ve hedef enflasyondan sapmalar söz konusu olabilecektir. Bu bağlamda, enflasyon hedeflemesi, bir yandan düşük kredibilite ve zayıf ve kırılgan kurumsal yapı diğer yandan yüksek düzeydemakroekonomik istikrarsızlık ortamı arasında var olan kısır döngünün ortadan kaldırıldığıdüzeyde uygulanabilir bir görünüm arz etmektedir. x
Model for valuation decentralized energy production

Bu tezin amacı dağınık enerji üretim sistemlerinin kullanılabilirliğini ekonomik bağlamda incelemektir. Tezin tamamında, teknolojik veya lojistik özellikler dikkate alınmamıştır. Tezin tarafsızlığını koruması amacıyla kullanılan bütün spesifikasyonlar üreticilerin kendi dökümanlarından alınmıştır. Tez boyunca varsayılan enerji piyasası dinamik bir market olarak kabul edilmiştir. Günümüzde bu tip piyasalar genel olarak büyük ölçekli borsalarda işlem görmektedir, ancak küçük ölçekli kullanıcılar için böyle bir piyasa bulunmadığı için, piyasa durumlarının oluşturulması bu marketlerden esinlenerek yaratılmışır. Değişik teknolojileri değerlendirmek için kullanılan model, piyasa fiyatları ve teknolojilerin verimliliğini kullanarak optimal değer bulmayı amaçlar. Bu optimal değer ekonomik olarak teknoloji için olabilecek en iyi değeri verecektir. Bunun sebebi açıktır, herhangi başka kullanım evin enerji harcamasını arttıracaktır. Araştırma için baz alınan ülke Hollanda olarak belirlenmiştir. bunun sebebi gerekli bilgilerin bu ülke için kolay erişilebilir olmasıdır. Araştırmanın sonuçları Hollanda için bu teknolojilerin şimdiki duruma yeterli bir iyileştirme sağlıyamadığı yönündedir. Bunun sebepleri tezin geri kalan kısmında detaylandırılmıştır fakat en önemli nokta Hollanda'daki ev enerji veriminin yüksek olmasıdır. Kısaca, model teknolojiler için olabilecek en iyi şekilde ekonomik bir analiz yapar. Teknolojik, regulasyon gibi etkenleri ele almadan sadece ekonomik bir analiz yapar. İnsanların ekonomik olarak yanlış kabul edilebilecek yatırımlar yaptığı bir gerçektir. Bu sebeple tekrar belirtmek isterim ki bu tez sadece teknolojilerin olası finansal gelirini inceler.
Seçilmiş ülkelerde rekabet gücünün belirleyicileri ve büyüme ilişkileri

Tarihin her devrinde önemini koruyan rekabet gücü ve ekonomik büyüme ilişkisi küreselleşmenin ve bilgi çağının yaşandığı günümüzde önemini artırmış ve sürekli bir yenilenme içine girmiştir. Sanayi devrimi öncesinde özellikle silah teknolojisinde önem arz eden rekabet gücü unsuru, sanayi devrimi ile birlikte artık değer oluşumu ve dış ticaret ile şekillemeye başlamıştır. Dolayısıyla bilgi ve iletişim teknolojisindeki hızlı değişimler sonucu ülkelerin ekonomik, sosyal ve siyasi nüfuzları ve rekabet güçleri sürekli olarak değişim göstermeye başlamıştır. Bu hızlı değişim rekabet gücünü artıran toplumların kısa sürede refah düzeylerini yükseltirken, rekabet gücünü kaybedenler de aynı hızla refah kaybına uğrayabilmektedir. Çalışmada Türkiye'nin de aralarında bulunduğu gelişmiş ülke olma yolunda ilerleyen orta gelirli ülkelerde bu durum daha da önemli bir hal almaktadır. Gelişme aşamasındaki toplumların genel sorunlarından olan gelir dağılımındaki bozukluk, siyasi ve sosyal karışıklıklar, kalkınma problemleri ve refah düzeyinin düşüklüğünün altında rekabet gücü eksikliği en önemli sorundur. Yapılan çalımada seçili orta gelirli ülkelerde 1997- 2012 dönemi rekabet gücü rakamları, literatür çalışmalarından elde edilen rekabet gücünün belirleyicileri, kişi başına gelir, işgücüne katılım ve sermaye birikimi değişkenleri yardımıyla ekonomik büyüme ve rekabet gücü ilişkisi ile rekabet gücü üzerinde etkili olan faktörler panel veri analizi ile incelenmiştir. Elde edilen analiz sonuçlarına göre rekabet gücündeki artışlar ekonomik büyüme üzerinde etkilidir. Paneli oluşturan ülkelerde ekonomik performans ve altyapı değerlerinin düşüklüğü rekabet gücünü olumsuz etkilerken, işalemi ve kamu etkinliği endeksleri rekabet gücü üzerinde pozitif etkilidir. Bu sonuçlar uzun dönemli olarak orta gelirli ülkelerde rekabet gücünün artırılması, kamusal düzenlemeler ve işalemi etkinliğinin yanında, ekonomik performans ve altyapı üzerinde daha yoğun çalışılması gerektiğini göstermektedir. Orta gelirli ülkelerde bu alanlarda iyileşme sağlanmasının rekabet gücünü ve ekonomik büyümeyi olumlu etkileyeceği tespit edilmiştir.
Dışsallıklar, yığılma ekonomileri ve Türkiye'de kentlere göre yığılmaların belirlenmesi

Kent ekonomileri için nüfusun ve ekonomik etkinliklerin belirli mekanlarda yığılmaları ve böylece oluşan iktisadi coğrafya örüntüsünün niteliği büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle, kentlerin mekansal özelliklerini belirleyen yığılma ekonomisi türlerinden hangisinin etkin olduğunun saptanması gerekmektedir. Çalışmanın temel amacı, Türkiye'de illere göre yığılmaların belirlenmesidir. Bu amaçla, üretim fonksiyonu yaklaşımı kullanılarak her ilin iktisadi coğrafya örüntüsünü belirleyen statik ve dinamik yığılma ekonomilerinin tahminine yönelik ampirik bir çalışma ortaya koyulmuştur. 1985- 2000 döneminde illerin imalat sanayilerinin Ulusal Sanayi Sınıflaması Revize 2'ye göre düzenlenmiş panel veri seti kullanılmış, dinamik panel veri tahmin teknikleri uygulanmıştır. Yapılan çalışmada Burdur, Çorum, Diyarbakır, Erzincan, Erzurum, Hatay, Isparta, İçel, Kastamonu, Malatya, Muğla, Sivas ve Yozgat illerinde yerelleşme ekonomilerinin etkili olduğu saptanmıştır. Balıkesir, Bilecik, İsparta, İçel, İstanbul ve Malatya illerinin ise endüstriyel çeşitlilikten yani kentleşme ekonomilerinden yararlandıkları belirlenmiştir. İçel ve Malatya'da hem yerelleşme hem de kentleşme ekonomilerinin varlığı bu illerin ekonomik yapılarının endüstriyel uzmanlaşmadan endüstriyel çeşitliliğe giden bir ara durumda oldukları şeklinde yorumlanmıştır. Jacobs Dışsallıklarının varlığına ilişkin hiçbir kanıt elde edilememiştir, ancak Çorum, Diyarbakır, İsparta, Kastamonu, Muğla ve Sivas'ta MAR Dışsallıkları; Burdur, Isparta, İçel ve Yozgat'ta ise Porter Dışsallıklarının etkilidir.
Application of stochastic optimal control for the analysis of Turkish foreign debt

Tez olarak sunulan bu calısmada, Türkiye ekonomisinin 1980- 2013 aralıgını kapsayan kısa bir gecmisinin analizi, belli bir yontem izlenerek yapılmıştır. Bu analiz calısması icin, Fleming ve Stein (2004) ' ın calısmasındaki yonteme paralel olarak, net oz sermaye Merton (1971) ' ın calısması cercevesinde bir etkin kontrol sureci olarak ele alınımıs ve borc krizi icin bir erken uyarı sinyali olarak kullanılmaya calısılmıstır. Ote yandan bu calsmada, Yener ve arkadaslarnın 2014 yılında yayımladıkları calısmalarında kullanılan Fleming ve Stein'ın yontemi izlenerek, Türkiye ekonomisinin son on yıllık dilimi incelenmektedir. Elde edilen sonuclar, Türkiye ekonomisinin 2005 yılına kadar borc krizine karsı direnclilik gosterdigini, buna karsın, bu tarih sonrasından itibaren borcluluk oranını artırarak direncsiz bir ekonomi haline donustugunu gostermektedir. Bu nedenle, Türkiye konomisi gunumuzde kırılgan bir temeldedir ve politikacılarn ulkeyi bir borcluluk krizinden kurtarma adna onlemler alarak ekonominin sırtındaki bu yuku hafifletecek onlemler alması gerekmektedir.
Unemployment and current account deficit in Turkey: A structural analysis

Bu çalışmada Türkiye ekonomisinin yapısall bir sorunu haline gelen işsizlik ve cari açık arasındaki ilişkinin yapısall analizi incelenmiştir. 2000- 2012 yılları Türkiye ekonomisi için ciddi değişimlerin yaşandığı, biri içsel ve diğeri dışsal olmak üzere iki krizin meydana geldiği, ihracatın ve büyüme rakamlarının rekor kırdığı ve buna karşılık ithalatın ihracata paralel arttığı bir dönemdir. Yani analiz yapmak için önemli bir dönemdir. Bu dönemde cari açık ve işsizlik ilişkisinin varlığını ortaya koymak için öncelikle ekonomik yapının dönüm noktalarına göre değişkenlerin verileri üzerinden tablo ve grafiklerle değerlendirmeler yapılmıştır daha sonra işsizlik, gayri safi milli hasıla ve cari açık değişkenleri üzerinden ampirik çalışma yapılmıştır. İşsizlik, gayri safi milli hasıla ve cari açık değişkenlerinin verileri birim kök, Augmented Dickey-Fuller, Eş Bütünleşim, Granger Nedensellik, Durbin-Watson testleri ile analiz edilip analiz aşamasında veriler üzerinden edindiğimiz ve değişkenler arasında ortaya çıkan tespitler ekonometrik çerçeve içerisinde yorumlanmıştır. Granger nedensellik testiyle de nedenselliğin çift yönlü olduğunu bulduktan sonra eşanlı VAR analizi kurgulayarak 2000- 2012 yılları arasında işsizlik ve cari açık ilişkisine ekonometrik bir mercek tuttuk. Eşanlı bir ilişkiyi görmezlikten gelmenin tahminlerin yanlı bir sonuç vereceği de bir tespit olarak değerlendirildi. Sonuçlar Türkiye ekonomisin yapısall dönüm noktalarını değerlendirirken iddia ettiğimiz gibi işsizlik ve cari açık arasında bir ilişkinin varlığını ortaya koymuştur.
Türkiye'de konut yatırımları ve finansman yöntemleri

Çalışmada konutun, konut yatırımlarının ve konut finansmanının ülke ekonomisi içindeki yeri ve rolü ele alınmıştır. Öncelikle geniş bir şekilde konut tanımı, yatırım ve konut yatırımı kavramı, finansman yöntemleri sonra da tarihsel süreç içerisinde Dünya ve Türkiye'de konut yatırımlarının ve finansman yöntemlerinin gelişimi incelenmektedir. Son olarak da 2007'de ABD'de mortgage krizi olarak başlayıp likidite krizine dönüşerek dünyayı saran 2008 ekonomik krizi, 2009 yılı itibariyle konut ve konut finansman yöntemlerinin ne şekilde işlediği, konut yatırımları ve Türkiye ekonomisine katkısı güncel verilerle ele alınmaktadır. Konut finansman yöntemleri açısından Türkiye'ye tam anlamıyla uygun bir yöntem mevcut değildir. Her ne kadar konut finansman yönteminin kurumsallaşması amacıyla çalışmalar yapılmışsa da bunlar başarıya ulaşamamıştır.
Türkiye'de milli gelirin tahmini ve gerçekleşen değerlerinin karşılaştırılması

Gayrisafi milli hasıla Ülkelerin kısa dönemli üretimlerini, gelişmişlik ve az gelişmişlik derecelerini göstermesi bakımından son derece önemlidir. Gayrisafi milli hasıla Uç yöntemle hesaplanabilir. Bu yöntemler Üretim, Gelir ve Harcamalar yöntemidir. ülkemizde bu yöntemlerden üretim ve gelir yöntemleri kullanılmaktadır, ülke çapında özel tüketim harcamaları hakkında sağlıklı veriler bulunmadığından harcama yoluyla hesaplama yapılamamaktadır. Bu çalışmada Türkiye'nin 1981- 1990 dönemi için GSMHsının ve tarım, sanayi ve hizmetler kesimi katma değerinin ön tahmin değerleri ile gerçekleşen değerleri arasındaki uyumu incelemek için 7 değişik ölçüt kullanılmıştır. Bu ölçütler şunlardır: Ortalama Mutlak Sapma, Ortalama Kareli Sapma, Ortalama Mutlak Orantılı Hata, Ki kare ölçütü, Uyum Gücü Ölçütü, Bilgi indeksi ve Basit korelasyon Katsayısı Bu ölçütlere göre GSMHnın tahminlerini değerlendirdiğimizde; Cari Üretici Fiyatları ile gerçekleşen değere en yakın olan tahminin 8. ci tahmin en uzak olan tahminin ise 2. ci tahmin, Cari faktör fiyatları ile gerçekleşen değere en yakın tahminin 5. ci tahmin, en uzak tahminin ise 2. cı tahmin, 1968 yılı üretici Fiyatları ile gerçekleşen değere en yakın tahminin 8. ci tahmin, en uzak tahminin ise 2xi tahmin, 1968 yılı Faktör Fiyatları ile gerçekleşen değere en yakın tahmin lO. cu tahmin en uzak tahminin ise 2. ci tahmin olduğu görülür. Benzeri değerlendirme çalışmaları tarım, sanayi ve hizmetler kesimi katma değerleri için de yapılmıştır. Ayrıca GSMH, tarım, sanayi ve hizmetler kesimi katma değerlerin tahmini değerlerinin iktisadi politika değerlendirmelerinde kullanılabilecekleri düşünülerek, bu tahminlerle ilgili öngörülen büyüme oranlan ile gerçekleşen değerlerin büyüme oranlarının da bir karşılaştırılması yapılmıştır. Bu değerlendirme sonuçlarından görüldüğü gibi, tahmin dönemi uzadıkça hata payı azalmaktadır. Ancak ilk tahminlerdeki yanılmaların azaltılması için DİE bünyesinde bu doğrultuda çalışmaların yapılması gerektiğini düşünüyoruz. -XIII-