Kinethöyük'ten bulunan Helenistik döneme ait bir grup ince çeperli seramiğin karşılaştırmalı olarak incelenmesi

Kilikya Bölgesi'ndeki bulunan yerleşimlerin tarihi Paleolitik Dönem'e kadar eskiye uzanır. M. Ö. 323 yılında Büyük skender'in ölümüyle başlayan Helenistik Dönem'de önemi giderek artan ve bir ticaret merkezi haline dönüşen bölge; irili ufaklı birçok liman şehrine sahiptir. Kilikya Bölgesi'nin söz konusu liman şehirlerinden olanssos; bugün Kinet Höyük olarak bilinmektedir. lk olarak 1991 yılında Dr. Marie-Henriette Gates ve Dr. lknur Özgen tarafından yüzey araştırılması yapılmış ve 1992 yılında sistematik kazı çalışmalarına başlanmıştır. Söz konusu arkeolojik çalışmalar 2007 yılında son bulacaktır. Bu araştırmada; Kinet Höyük'teki Helenistik Dönem yerleşimi ve buna bağlı olarak da çıkartılan seramik parçaları tipolojik olarak incelenmiştir; Tel Anafa ve Antiokya'dangelen benzer parçalarla karşılaştırılmıştır. Araştırma konusu olan Kinet Höyük yerleşiminin beş ana yerleşim katından oluştuğu görülmektedir. Höyükte bulunan en iyi korunmuş Helenistik Dönem yapı kalıntılarıhöyüğün kuzey ve batı taraflarında görülmektedir. Kinet Höyük'te bulunan Geç Helenistik Dönem yapı katmanı, çanak çömlek parçaları ve küçük buluntular açısındanTel Anafa ve Antiokya malzemeleriyle karşılaştırıldığında oldukça fakirdir. Fakat Kinet Höyük'teki bu yapıda oda tabanlarından gelen malzeme ile çöp çukurlarından gelen malzeme istatistiksel olarak karşılaştırıldığında çöp çukurlarından gelen malzemenin daha fazla olduğu görülmüştür. Bu da, sağlıklı incelemenin zor olduğu izlenimini vermektedir. Tel Anafa höyüğündeki kazı çalışmaları iki seri olarak yapılmıştır: Bunlardan ilkiS. S. Weinberg başkanlığında Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunan MissouriÜniversitesi'ne bağlı Sanat ve Arkeoloji Müzesi'nin katkılarıyla 1968- 1973 yılları arasında beş sezon olarak yapılmış, ikinci seri kazı çalışmaları ise; yine Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunan Michigan Üniversitesi'ne bağlı Kelsey Müzesi ve MissouriÜniversitesi Sanat ve Arkeoloji Müzesi'nin sponsorluğunda 1978- 1986 yılları arasında S. Weinberg ve S. Herbert tarafından yürütülmüştür. Yapılan kazı çalışmaları sonundahöyükte beş ana yerleşim katı olduğu ve bunların da alt yapı katmanlarına ayrıldığı saptanmıştır. lk kazı serisinin sonunda höyükte mimari olarak günümüze en iyi korunarak gelmişyapı katının Helenistik Dönem yerleşimine ait olduğu anlaşılmıştır. Kazı başkanı olan S. S. Weinberg, ele geçen sikkelere ve mühürlü amfora kulplarına dayanarak Helenistik Dönem yerleşiminin M. Ö. I. yy.'a tarihlendiğini belirtmiştir. Söz konusu yapı, Kinet Höyük'teki yapıdan oldukça farklıdır. Bu yapı, yon ve Korintstilinde inşa edilmiş sütunlarla çevrili bir avlu ve bu avluya açılan odalardan oluşmuştur. Bu tarzda bir mimari Kinet Höyük'te bulunmamaktadır. Kinet Höyük'ten gelen seramik buluntularının depozitlerine bakıldığında Geç Helenistik Dönem Yapısı ve Erken Helenistik Dönem Yerleşimi arasındaki tahribatkatlarından geldiği görülür. Tel Anafa'da da durum aynıdır. Söz konusu seramiklerintipolojik ve kil yapılarına bakıldığında bazı ortak veya benzer özelliklerin dışında farklı özellikler olduğu da görülür. Tel Anafa seramiklerinin hamur renkleri matkahverenginden pembeye kadar çeşitlilik göstermekte; öte yandan ise Kinet Höyük'tenbulunan seramiklerin genel olarak koyu turuncu, turuncu ve soluk sarı olarak değişiklik gösterdikleri görülmüştür. Bu tarz renk değişimleri, kapların dış ve iç yüzeylerinde de görülebilmektedir. Her iki höyükten gelen malzemeler tipolojik olarakkarşılaştırıldıklarında tabaklar, kaseler ve içki kapları şeklindeki sıralamanın aynı olduğu; fakat bu kapların biçimlerinde bazı farklılıklar olduğu görülmüştür. Tüm bu veriler ışığında; Kinet Höyük ve Tel Anafa arasında Helenistik Dönem seramikleri açısından fazla bir benzerlik olmadığı anlaşılmış; söz konusu seramiklerinfarklı atölyelerde üretildiği fikri doğmuştur.