Slow food and food tourism: Foça Earth Market case study

Destinasyonların turistler açısından en çekici tarafları özgün kültürel elementleridir ve yemek de yerel özgün kimliğin çok önemli bir parçasıdır. Bu sebeple, yemek turizmi destinasyonların en önemli etmenlerinden biridir ve turistler de ziyaret ettikleri destinasyonların mutfak kültüründen özgün tatları denemek için her zaman hevesli olmuşlardır. Bu tez çalışmasında da, yemek turizmi ve yemek turisti kavramları detaylıca açıklanmış ve bu kavramların, destinasyon özelinde sahip oldukları önem somut sebeplerle vurgulanmıştır. Öte yandan yakın zamanda gerçekleşen endüstri devrimi, bugünün iç içe geçmişş tipik küresel pazarlarını yaratmıştır. Aynı zamanda bu hızlı değişim, insanlara benzer zevkleri, hobileri ve lezzetleri içeren bir yaşam biçimini empoze etmiştir. Bu standardizasyon ve tekillik ulusların mutfak kültürlerini de etkilemiş ve tek tip, görece lezzetsiz ve 'hızlı' yemeğin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Bunun sonucu olarak, farklı yerlerin mutfak kültürleri kaybolmaya başlamıstır. Bu, küreselleşen ve aynılaşan dünyanın bır yansımasıdır ve toplumların yemek kültürleri üzerinde büyük bir etki yaratmış, hatta bu kültürleri kaybolma tehlikesiyle karşı karşıya getirmiştir. Bu sorun, destinasyonların kimliklerinin çok büyük bir parçası olmalarından ötürü toplumların özgün mutfak kültürlerini korumak için bütüncül bir yaklaşımı gerektirmiştir. Slow Food bu gelişmelere bir cevap olarak 1980'lerde doğmuş ve ülkeler üzerinde büyük bir etki yaratmıştır. İtalya'da başlayan Slow Food, bugün dünya çapında tanınan, marka değeri taşıyan bir kuruluş ve harekettir. Katı regülasyonları olan kuruluşun amacı sağlıklı yiyecek üretiminin yanı sıra, kültürel yemek mirasını da korumaktır. Bu hareketin iyi, adil ve temiz yemek gibi temel prensipleri ve derneğin kısa tarihi bu tez çalışmasında detaylıca anlatılmıştır. Aktif bir Slow Food noktası olmak ve Slow Food'un kurallarıyla prensiplerini uygulamak, destinasyonlar açısından hatırı sayılır bir çekicilik de oluşturmaktadır. Bunun sebebi ise Slow Food'un dünyaca tanınan bir kuruluş olması ve kültürel deneyimler ve etik turizm hareketliliği sağlamasıyla yerel kültürü korumasının yanı sıra sürdürülebilir yerel üretime sağladığı destek sayesinde yeşil turistler, yemek turistleri ve hatta normal turistler için bir çekim noktası olmuşturmasıdır. Bu tez çalışması, Slow Food'un bir destinasyonun yemek kültürü ve yiyecek üretimi üzerindeki etkileri kadar, o bölgede yemek turizmi anlamında yarattığı turistik çekime de değinmektedir. Bu amaçla tezde, Slow Food'un somut uygulamalarından olan Yeryüzü Pazarları, Foça Yeryüzü Pazarı örnek çalışması üzerinden irdelenmektedir. Foça, Türkiye'de İzmir yakınlarında bulunan bir sahil ilçesidir ve önemli bir turistik destinasyondur. Bu sebeple, Foça'da bulunan Yeryüzü Pazarı, Slow Food prensiplerinin bir destinasyona olan etkisini araştırmak için mükemmel bir örnektir. Tezin amacı Yeryüzü Pazarlarının, nasıl bir çekimi etkisi yarattığını ve aynı zamanda turistik aktiviteler, sürdürülebilirlik ve ekonomik fayda arasında bir denge kurarak hem yerel üreticileri hem de yerel değerleri nasıl koruduğunu göstermektir. Yeryüzü Pazarı hakkındaki araştırma pazar yerinde yapılandırılmış mülakatlar, yarı-yapılandırılmış mülakatlar ve gözlemler şeklinde gerçekleşmiştir. Toplanan veriler, daha sonra nitel araştırma yöntemlerinin yardımıyla değerlendirilmiş ve elde edilen sonuçlar detaylıca açıklanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Foça Yeryüzü Pazarı'nda, Slow Food regülasyonlarına uyulmaktadır ve bunun sonucu olarak pazar, yerel kimliğin ve yerel ürünlerin korunmasını desteklemektedir. Aynı zamanda, Slow Food bilinen bir marka olduğu için, destinasyona imajına katkı sağlamaktadır ve yemek turizmi bağlamında destinasyon çekiciliği için önemli bir rol oynamaktadır. Araştırma sonuçlarından elde edilen bulgulara göre, Slow Food uygulamaları destinasyonların turistik gelişimine katkı sağlamaktadır fakat aynı zamanda sürdürülebilir bir üretim sağlayıp yerel ekonomiyi koruyarak, paydaşlar ve destinasyon arasında bir denge yaratmaktadır.