Trakya'da hibrit ayçiçeği tohumluğu kullanımının Türkiye ekonomisine katkıları

Bu araştırma Trakya Bölgesini meydana getiren Edirne, Tekirdağ ve Kırklareli illeri ve bunlara bağlı ilçe ve köylerde yapılmıştır. Hibrit ayçiçeği tohumluğu kullanımının araştırma yapılan köyler ve çiftçiler üzerindeki etkileri İki Populasyon Ortalaması Arasındaki Farkların Hipotez Testi : Karşılaştırmalı Çiftler yöntemiyle test edilmiştir, edilmiştir. Trakya Bölgesi tarımında klasik olarak buğday - ayçiçeği münavebesi görülmektedir. Ayçiçeği tarımı bölgeye 1940'lı yıllarda girmiştir. Ancak 1960'lı yılların ikinci yansında bölge tarlalarında ayçiçeği bitkisini yoğun olarak etkileyen Orobanj paraziti ayçiçeği verimini düşürerek çiftçileri ayçiçeği tarımından soğutmuştur. Devlet bu parazite karşılık olarak o yıllarda Rusya'da tarımı yapılan Vnimik- 893 1 çeşidi tohumluğu yurdumuza getirerek o zamanki orobanj sorununu çözümlemiştir. Ancak 1980'li yılların ilk yansında Orobanj ırk değiştirerek Trakya topraklarını yine etkilemiş ayçiçeği tarımı son derece azalmıştır. Bunu fark eden devlet yurt dışından özellikle Romanya ve Amerika gibi ayçiçeği tarımında ileri gitmiş ülkelerden hastalıklara dayanıklı, verim kabiliyeti yüksek, kurağa dayanıklı hibrit ayçiçeği tohumluklannı ithal etmiştir. Bu tohumlukların dağıtım ve pazarlama görevini Trakyabirlik Genel Müdürlüğü'ne vermiştir. Tohumluklann ithali ile birlikte özellikle Amerikan firmalan dolayısıyla yabancı sermaye ülkemize yatırımlarda bulunarak yurt içinde de hibrit tohumluk üretimine başlamıştır. Hibrit çeşitlerin ayçiçeği tarımına girmesiyle birlikte bölge tarımında orobanj paraziti sorunu neredeyse tamamıyla ortadan kalkmış, ayçiçeği ekimi yapılan alanlar artmıştır. Aynca çiftçilerin birim alandan aldıklan verim yükselmiştir. Dolayısıyla ayçiçeğinde üretim artışı sağ- 71 lanmıştır. Ancak bu üretim artışı ayçiçeğine verilen taban fiyatları bölge tarımında ayçiçeğine rakip olan buğday karşısında düşük kaldığından ayçiçeğinde bir türlü istenilen üretim artışı sağlanamamıştır. Üretim artışının istenilen düzeye ulaşamamasından ötürü bitkisel yağ açığımız yurt dışından yapılan yapılan ithalatla karşılanmak zorun da kalmışür. Halbuki ülkemiz sahip olduğu yağ fabrikaları ile yağ açığını kapayabilecek hatta yurt dışına ihraç edebilecek düzeydedir. Sadece Trakya bölgesinde bulunan yağ fabrikalarının kapasitesi ülkemiz yağ ihtiyacını karşılayabilecek seviyededir. Tüm sorun hammadde yetersizliğidir. Hammadde doğal olarak ithalatla karşılanmaktadır. Ülkemiz hamyağ için yılda yaklaşık 150- 200 milyon dolar yurtdışına döviz olarak ödemektedir. Halbuki sadece ayçiçeği üretiminin arttırılması ile hamyağ açığımız kapanabilir. Bu konuda şu önlemler ve teşviklerle bu amaca ulaşılabilir. - Hibrit ayçiçeği tohumluklarına uygulanan devlet destekleme ödemeleri hamyağ açığımız kapanıncaya kadar her yıl arttırılmalıdır. - Ayçiçeği taban fiyatları ilan edileceği zaman başlıca tarımsal girdilerin fiyatlarına dikkat edilmelidir. - Bölgedeki iki rakip ürün olan buğday ve ayçiçeği arasındaki fiyat dengesi mutlaka ayçiçeği lehine arttrnlmahdır. Paritenin 2.7-2. 9 civarlarına yükseltilmesi ve bunun korunmasına özen gösterilmelidir. - Bir başka yağ bitkisi olan kolza' mn bölge tarımına adaptasyonu mutlaka sağlanmalıdır. Bu konuda gerekli çalışmaların süratle yapılması kapasitelerinin neredeyse yansım kullanabilen bölgedeki fabrikaların hammadde sorununu büyük oranda çözecek ve ülke ekonomisine destek sağlayacaktır.