turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Mecmua'-i İrfan Paşa

Bu çalışma, 19. yüzyılda yaşamış Osmanlı Devlet adamlarından İrfan Paşa'nın tek eseri olan Mecmu'a-i İrfan Paşa'nın incelenmesi ve transkripsiyonunu içermektedir. 19. yüzyıl, Osmanlı Devleti'nin sosyal, siyasal ve kültürel anlamda büyük değişim yaşadığı bir dönemdir. İrfan Paşa ve eseriyle ilgili herhangi bir araştırma yapılmaması, bizi bu çalışmayı yapmaya sevk etti. Üzerinde çalıştığımız eserin matbu bir nüshasını Millet Kütüphanesinden temin ettik. Yaptığımız araştırmada, elimizde bulunan matbu nüshadan başka herhangi bir yazma nüshaya rastlamadık. Çalışmamız, devir-şahsiyet-eser ekseninde ele alınmıştır. İrfan Paşanın hayatını, devlet adamlığını, edebi kişiliğini ve Mecmu'a-i İrfan Paşa adlı eserini tanıtmaya çalıştık. Şekil ve içerik yönünden manzumelerin üzerinde durmayı uygun gördük. İrfan Paşa'nın şiirlerinin yanı sıra devrin ileri gelen devlet adamlarına yazmış olduğu mektupları da transkripsiyon alfabesiyle yeniden yazdık. Çalışmamızın son bölümüne de eserin tıpkıbasımı eklenmiştir.
Ali Şir Nevayi İlk Divan inceleme-metin-dizin

Bütün Türk edebiyatının en büyük şahsiyetlerinden biri olan Ali Şir Nevai'nin ilk divanının içinde 391 gazel, 41 rubai, 1 müstezat ve 1 muhammes bulunmakta ve Çağatay Türkçesi'nin bütün özelliklerini yansıtmaktadır. Tez, konusu itibariyle önce divanın transkripsiyonu yapılarak okunmuştur. Daha sonra kelime hazinesi bakımından dizini yapılarak Çağatay Türkçesi'nin zenginliği ortaya konmuştur. İnceleme bölümünde eserin Gramer yapısı ele alınmış, ses ve şekil bilgisi ortaya konmuştur.
Osman Çeviksoy'un hikayeciliği

Günümüz Türk hikayeciliğinin önemli isimlerinden olan Osman Çeviksoy, hikayelerinde çoğunlukla Anadolu, göç, eğitim, yozlaşma gibi konuları işler. Toplumu düşündürme ve mesaj verme gayretinde olan yazarın, hikayelerinde oluşturduğu kişiler genellikle yaşadığı, bildiği çevredendir. Bu çalışmada 'Osman Çeviksoy'un Hikayeciliği' değişik yönleriyle tahlil edilmeye çalışılmıştır.
İhsan Oktay Anar'ın Efrasiyab'ın hikayeleri ve Sema Kaygusuz'un Yere Düşen Dualar romanlarında postmodern alegori

Çalışmada Türk edebiyatının postmodernist yazarlarından İhsan Oktay Anar'ın Efrasiyab'ın Hikayeleri romanında ölüm izleği ve Sema Kaygusuz'un Yere Düşen Dualar romanında yalnızlık izleği, postmodern alegori anlayışıyla ele alınmıştır. Her iki romanda da soyut kavramlar somut kişiler olarak karşımıza çıkması açık bir eğretileme türü olarak ele alınır ve açıklığın arkasında gizlenen anlam, imgeleme yoluyla okura sunulur. Romanlarda bilinenler bilmediğimiz şekilde ortaya çıkar. Kahraman Cezzar Dede'nin Ölüm ile yolculuğu, Leylan'ın kalabalıklar içindeki yalnızlığı romanlarda işlenir. Ölüm ve yalnızlık gerçekleri, metinlerarası bir düzlemde geleneksel modernist romandan ayrı biçimde ele alınarak alegori oluşturulmuştur. Çalışmada İhsan Oktay Anar ve Sema Kaygusuz'un postmodernizm ile alegori unsurunun birleşmesinden doğan eserleri, postmodern alegori başlığı altında bir şekillendirme yapılarak aktarılmıştır. Açar Sözcükler: İhsan Oktay Anar, Efrasiyab'n Hikayeleri, Sema Kaygusuz, Yere Düşen Dualar, Postmodernizm, Postmodern Alegori
Ahmed'in Mevlid'i

Eski Anadolu Türkçesi dönemiyle birlikte edebiyatımıza giren mevlit türünün ilk örneklerinden biri olan Ahmed'in Mevlid'i üzerine yapılmış olan bu çalışma; Giriş, İnceleme, Tenkitli Metin ve Dizin olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde öncelikle mevlit türünün oluşumu ve Türk edebiyatındaki gelişim seyri hakkında bilgiler verilmiş ve mevlit yazan Türk şairleri zikredilmiştir. Sonrasında Ahmed'in Mevlid'i hakkında genel bir bilgilendirme yapılarak nüshalar tanıtılmış ve Mevlid'in ana hatlarından bahsedilmiştir. Ahmed'in Mevlid'i ile Süleyman Çelebi'nin Vesiletü'n-Necat'ının mukayesesinin ardından Dil İncelemesi'ne geçilmiş; eserin imla, ses bilgisi ve şekil bilgisi özellikleri ile söz varlığı dikkatlere sunulmuştur. Tenkitli Metin bölümünde Ahmed'in Mevlid'inin Berlin Devlet Kütüphanesi, Makedonya Milli Kütüphanesi, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi, Süleymaniye Kütüphanesi (2 farklı nüsha) ve İnebey Yazma Eser Kütüphanesinde yer alan nüshaları karşılaştırılmış ve nüshalar latin alfabesine aktarılmıştır. Çeviri yazıda, Türk dili çalışmalarının genelinde tercih edilen çeviri yazı işaretleri kullanılmıştır. Dizin bölümü, Gramatikal Dizin ve Özel Adlar Dizini olmak üzere iki ayrı alt bölüme ayrılmıştır. Gramatikal Dizin bölümünde, metindeki Arapça ve Farsça cümleler dışında kalan bütün kelimeler, kelime grupları ve bunlar üzerine gelen çekim ekleri alfabetik sıraya göre dizilmiştir. Gramatikal Dizin hazırlanırken kelimelerin metindeki işlevsel kullanımları göz önünde bulundurulmuştur. Özel Adlar Dizini bölümünde ise metinde geçen özel adlar sıralanmıştır. Çalışmanın sonunda Kaynaklar başlığı altında faydalanılan eserler verilmiştir.
Hamzavİ'nin İskender-i Zü'l-Karneyn Tevarihi, Berlin Devlet Kütüphanesi ms. or. quart 1634, 1b-67a

Anadolu sahasında Türk dilinin gelişmesinde Arapça ve Farsça manzum ve mensur çeviri eserlerin önemli katkısı vardır. Bu dönemde kaleme alınan mensur ve manzum İskendername çevirileri buna örnek olarak gösterilebilir. Bu eserler dönemin Türkçesinin özelliklerini yansıtması bakımından da önemlidir. İskender'in hayatı, seferleri, olağanüstülükleri çerçevesinde gelişen bu eserler Doğu edebiyatının da yaygın konularından biridir. Hatta İskender-i Zülkarneyn ile Makedonyalı Büyük İskender'in zaman zaman birbiriyle karıştırılmasının, bu konunun sıkça işlenmesinden dolayı olduğu düşünülmektedir. Çünkü İskendername adı altındaki pek çok eserde İskender-i Zülkarney ile Makedonyalı Büyük İskender'in özelliklerini taşıyan üçüncü bir şahıs meydana getirilmiştir. Bu çalışmada Berlin Devlet Kütüphanesi Ms. Or. Quart 1634 numarada kayıtlı olan ve Hamzavi tarafından telif edilen 24 ciltlik İskendername adlı eserin 17. cildinin 1 b-67a arası çevriyazısı incelenmiştir.
İstanbul Üniversitesi nadir eserler t3560 numarada kayıtlı Mecmu'atü'l-eEş'ar(1-139) (İnceleme- -karşılaştırmalı metin)

Bu çalışma İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler T3560 numarada kayıtlı şiir mecmuasının 1-139 sayfaları arasının incelenmesi ve çeviri yazıya aktarılmasından oluşmaktadır. Çalışma, mecmuanın tanıtıldığı giriş bölümü, MESTAP'a göre oluşturulmuş tablo, metin oluşturulurken izlenen yol ile metin bölümü ve sonuç ile kaynakça bölümlerinden oluşmaktadır. Bu çalışmada 93 şair, 243 şiir incelenmiştir. Şiirler basılmış veya tez olarak bırakılmış çalışmalarla karşılaştırılmış ve farklılıklar dipnot olarak gösterilmiştir.
Muhyiddin Bin Yahya Fakih Kızılhisari'nin Şerh-i Gülistanı (12b-62a varakları arası transkripsiyonlu metin-inceleme)

Çalışmamızda 16. yüzyılda yazılmış olan Muhyiddin Bin Yahya Fakih Kızılhisari'nin 'Şerh-i Gülistan' adlı eserinin '12b-62a varakları arası' transkripsiyonlu metni verilmiş ve eser çeşitli başlıklar altında incelenmiştir. Birinci bölümde şerh teriminin anlamı verilip şerh ile aynı anlam dairesi içerisinde değerlendirilen diğer terimlere değinilmiştir. Edebiyatımızdaki şerh geleneği hakkında genel bir değerlendirme yapıldıktan sonra Sadi-i Şirazi'nin hayatı ve eserlerine değinilerek Sadi'nin Gülistan adlı eseri ve Türk edebiyatındaki Gülistan şerh ve tercümeleri ele alınmıştır. Birinci bölümün sonunda Muhyiddin Bin Yahya Fakih Kızılhisari'nin hayatı hakkında ulaşılan bilgilere yer verilmiştir. İkinci bölümde ise Kitab-ı Şerh-i Gülistan, 'şerh-tercüme' ve 'şarih-mütercim' başlıkları altında incelenmiş, edebiyatımızdaki şerh ve tercüme yöntemleri ele alınarak Şerh-i Gülistan'da uygulanan yöntem ortaya çıkarılmış ve eserin şerh-tercüme geleneği içerisindeki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde eserin 12 b-62a varakları arası transkripsiyonlu olarak Latinize edilmiştir. Çalışma sonucunda Sadi'nin ünlü eseri Gülistan'ın Muhyiddin Bin Yahya Fakih Kızılhisari tarafından hangi yöntemlerle ele alındığı, eserin şerh ve tercüme geleneği içerisindeki yeri ve barındırdığı edebi malzeme ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Eserin tamamı çalışıldığında bu konuların daha detaylı ortaya konulacağı da unutulmamalıdır.
Feyzİ-i Kefevİ's Ravzatü'l-ʻİbad textual analysis and transcribed text

Bu çalışma on yedinci yüzyılın ilk çeyreğinde kaleme alınmış olan Haydar-zade Mehmed Feyzi-i Kefevi'nin Ravzatü'l- İbad adlı kırk hadis tercümesini temel alır. Mesnevi biçiminde yazılmış eserin çeviri yazı ile okunup ortaya konması ve sonrasında kırk hadis türü ile ilgili bir kısmı da barındıran bir incelemeyi içerir. Birinci bölümde bu türün tarihi seyrine dair kısa bilgiler verilmiş; Arap, Fars ve Türk edebiyatındaki kırk hadis gelişimine kısaca değinilmiştir. Bu türün biçimsel ve içeriksel olarak oluşumunu doğrudan etkilediği düşünülen yazar niyetlerinin etkileri Fuzuli ve Gelibolulu M. Ali'nin eserleri üzerinden tartışılmıştır. İkinci bölümde Ravzatü'l- İbad'ın müellifi Feyzi-i Kefevi ve eserleri hakkında kısa bilgiler sunulmuş, mesnevi biçimsel ve içeriksel bir incelemeye tabi tutulmuştur. Klasik mesnevi düzenine uygun bir şekilde oluşturulmuş olan eserdeki dil kullanımı ve Klasik edebiyatın eser içinde hangi unsurlarla temsil edildiği saptanmaya çalışılmıştır. Metnin içeriği ve dili kitlelere okunmak amacıyla yazılmış bir eser olduğunu düşündürür ve bu okuma grubuna kadınların dahil edilmediği saptanmıştır. Üçüncü bölümde eserin çeviri yazılı metni ortaya konmuştur. Feyzi, 40 sahih hadisin Arapça metinlerini verip tercümelerini yapar ve bunları pend, hikaye ve münacat kısımlarıyla destekler. Hikaye kısımlarında Peygamber kıssalarından, evliya menakıpnamelerinden ve halk hikayelerinden ilgi çekici örnekler vardır. Bu çalışmayı alanda yapılmış diğer çalışmalardan ayıran en önemli kısım da eserin edebi bir incelemeye tabi tutularak oluşturulduğu dönemin tanıklığına dair söylediklerinin ortaya çıkarılması olmuştur.
Nutuk'un fikri ve edebi açıdan incelenmesi

Nutuk, Mustafa Kemal'in, CHP'nin 15-23 Ekim 1927 tarihlerinde Ankara'da toplanan ikinci Büyük Kongresi'nin ilk altı gününde, 36 saat 33 dakikada söylemiş olduğu hitabesidir. Nutuk, 36 saat 33 dakikalık söyleniş süresinin uzunluğu ve Mustafa Kemal'in yaptığı tarihi anlatması ve yorumlaması bakımından benzerlerinden farklılık gösterir. Nutuk'un niteliği hakkında tarih kitabı, siyasetname, destan, roman, hatırat gibi farklı değerlendirmeler yapılmaktadır. Nutuk'un, altı yüz kırk altı sayfalık hacminde, niteliği hakkındaki bu değerlendirmeleri doğrulayacak kısımlar vardır. Fakat her şeyden önce Nutuk, malzemesi dil olan, fikri kaygılarla hazırlanmış ve geniş bir dinleyici kitlesine sunulmuş bir hitabet metnidir. Bu açılardan bakıldığında Nutuk'ta iki yön ön plana çıkmaktadır: fikir ve hitabet. Bu çalışma Nutuk'un bu iki yönünü ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, giriş bölümünde hitabet türü hakkında bilgi verilmiştir. Hitabet metni ile hatip arasında doğrudan bir ilgi olduğu için Nutuk merkezli bir Mustafa Kemal portresi çıkarılmaya çalışılmıştır, ikinci bölümde, söyleniş amacı, niteliği, hazırlanması, sunulması ve basılması süreci değerlendirilmiştir. Nutuk'ta başlıca anlatılan olaylar, ağılık verilen dönemler, olumlu veya olumsuz yönde üzerlerinde çokça durulan kişiler ve ön plana çıkarılan fikirler üçüncü bölümde tespit edilmeye çalışılmıştır. Nutuk'un edebi yönünü ortaya koyabilmek için öncelikle Mustafa Kemal'in dile ve edebiyata ilgisi ile yazarlık ve hatiplik yönleri tespit edilmiştir. Daha sonra Mustafa Kemal'in, hatip olarak Nutuktaki kişiliği, Nutuk'un dil, anlatım ve üslubunda ön plana çıkan yönler ortaya konmaya çalışılmıştır. Nutuk, dil olarak Mustafa Kemal'in yetişmiş olduğu ve söylendiği dönemin izlerini taşımaktadır. Günümüz için ağır kabul edilebilecek bu dilde Arapça kökenli kelimeler daha yoğundur. Bunun yanında günlük dilden alman kelimelere de rastlanmaktadır. Kelime kadrosundaki çeşitlilik Nutuk'un cümle yapısmda da görülür. Üç dört kelimeden oluşan basit cümlelerin yamnda üç dört satır süren cümlelere de rastlanmaktadır. Anlatım özellikle duygusal konular anlatılırken hareketlenmektedir Nutuk'un geneline bir sohbet havasının hakim olduğu söylenebilir.
Abdurrahim Karakoç'un lirik şiirlerinde kelime dünyası

Kelime dünyası çalışmaları, dil biliminin önemli bir alanını oluşturmaktadır. Dünyada modern dil biliminin gelişmesiyle bu çalışmalardan üslup incelemelerinde faydalanılmıştır. Biz de tezimizde Abdurrahim Karakoç'un lirik şiirlerindeki kelimeleri inceledik ve O'nun üslubunu oluşturan unsurları tespit etmeye çalıştık. Tezimizin girişinde, Abdurrahim Karakoç'un hayatı, sanatı ve edebi şahsiyeti hakkında bilgi verilmiştir. O'nun Türk Edebiyatı'ndaki yeri ve önemi üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde ise inceleme bölümünü oluşturan lirik şiirlerle ilgili genel bir değerlendirme yapılmıştır. Abdurrahim Karakoç'un lirik şiirlerini incelememizin başlıca nedeni, O'nun bu şiirlerinin sosyal şiirlerden farklı özel bir değerlendirmeye tabi tutmak gerektiğine inanmamızdır. Çünkü lirik şiirlerin sosyal şiirlerden çok farklı, kendilerine has bir üslubu vardır. Abdurrahim Karakoç'un da lirik şiirleri Yeni Türk Edebiyatı'nın en güzel şiirlerini oluşturmaktadır. Tezin ikinci bölümü yaptığımız araştırmanın esasını oluşturmaktadır. Bu bölüm bir inceleme çalışmasıdır. Burada Abdurrahim Karakoç'un kullandığı kelimelerin toplam sayısı, bu kelimelerin sıklıkları ve çeşitleriyle, şiirlerdeki sıfat ve isim tamlamaları ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Ayrıca şiirlerdeki kelime kadrosunu zenginleştiren deyimler, ses taklidi kelimeler ile özel isimler hakkında bilgi verilmiştir. Tezimizin sonuç kısmında leksikolojik incelemenin genel bir değerlendirmesi yapılmış olup, şairimizin üslubunun ana hatları belirlenmiştir. Bunlar şunlardır: Abdurrahim Karakoç, kelime kadrosu geniş, çarpıcı ve anlaşılabilir imajlar kullanan, Türkçe'ye hakim bir şairdir. Üslup olarak da hem yalın hem de dinamik bir üsluba sahiptir. Çünkü sıfat ve fiillerin diğer kelime çeşitlerine oranı, bizi bu sonuca ulaşmaktadır. Bilimsel bir araştırma yaptığımız için incelediğimiz şiirlerin metinleri son kısma ilave edilmiştir. Tezin kaynakçası Abdurrahim Karakoç'un incelemede esas aldığımız kitaplarıyla faydalanılan diğer eserlerden oluşmakta ve bu dört ana başlık altında verilmektedir.
Kısasü'l-Enbiya'da ikilemeler

Kışaşü'l-Enbiya'da İkilemeler Bu çalışmada XIV. yüzyıl ürünü olan Kışaşü'l-Enbiya'da yer alan ikilemeler belirlenmiş ve incelenmiştir. İnceleme sonunda Kışaşü'l-Enbiya'da 403 ikileme ve 44 yineleme tespit edilmiştir. Yapmış olduğumuz bu çalışmayla ikilemelerin Harezm Türkçesi içindeki yeri ve önemi ortaya konulup, Türkçenin anlatımdaki gücü ve zenginliği vurgulanmaya çalışılmıştır. Tespit etmiş olduğumuz ikilemeler ses, biçim ve anlam bakımından değerlendirilmeye çalışılmıştır. Ayrıca Kışaşü'l-Enbiya'da yer alan ikilemeler tarihi Türk dilleri ve günümüz Türkçesine ait muhtelif eserlerle karşılaştırılarak ikilemelerin tarihi süreç içindeki değişimleri de gösterilmek istenmiştir. Tezimizin Giriş bölümünde, ikilemeler ve ikilemelerin Türk dili içindeki yeri, Kışaşü'l-Enbiya üzerinde çalışmamızın amacı, bu eserin dil malzemesi açısından önemi ve çalışma aşamaları yer almaktadır. Çahşmamız altı ana başlığı içermektedir. Birinci bölümde ikilemeler ses, biçim ve anlam bakımından incelenmiştir. Bu bölüm beş alt başlıktan oluşmaktadır. Ses ve Biçimsel Özelliklerine Göre İkilemeler, Anlamları Bakımından ikilemeler, Köktaş ikilemeler, 'u/ü ' Bağlacıyla Kurulan ikilemeler ve Art Arda ikilemeler. Ses ve Biçimsel Özelliklerine Göre İkilemeler altı alt başlık altında değerlendirilmiştir. Ses Benzerliklerine ve Hece Sayılarına Göre İkilemeler, İsim ya da Fiil Oluşlarına Göre ikilemeler, Yapıları Bakımından ikilemeler, Ekler Bakımından ikilemeler, Köken Bakımından İkilemeler ve Dizilişleri Bakımından ikilemeler. Ill İkinci bölümde Yinelemeler, üçüncü bölümde Araya Kelime Giren İkileme Benzeri Yapılar, dördüncü bölümde Çoklu Yapılar, beşinci bölümde Birleşik Yapılar, altıncı bölümde Deyimlerdeki Kullanımlar incelenmiştir. Çalışmamızın dizin bölümü ikilemeyi oluşturan her iki kelimeye göre de yapılmıştır. Bu bölümde kelimeler etimolojik açıdan incelenmiş ve ikilemelerin Türkçenin diğer dönemlerinde var olan karşılıkları bulunmaya çalışılmıştır. Yinelemeler, dizinde ayrıca verilmiştir.
Kırgız Tuusu Gazetesinin ilk yılı ve Kırgız basınının doğuşu

Türklerin ilk yazılı belgelerinde adı geçen en eski Türk boylarından birisi olan Kırgızlar özellikle 20 asır başlarında sürekli savaş ve işgaller nedeniyle gücünü kaybetmiştir. 1917'de olan Büyük Ekim devriminden sonra tamamen zayıf düşen halk kendi yurdunda serserilere dönüp köle olarak çalışmak zorunda kalmış, mal-mülk ve yurdunu kaybetmiştir. Zor duruma düşen halk, Sovyetler Birliğinin uyguladığı politikayı kabul etmek zorunda kalmıştır. Gelecekte özgür bir hayat vaat eden hükümetin sözüne inanarak sosyalizmi kabullenmek mecburyetinde kalmıştır. 1922'de Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği ilan edilmiştir. 31 Ocak 1924'te ise Birliğin anayasası kabul edilerek, Sovyetler Birliğini oluşturan yeni Cumhuriyetlerin nüfüs ve sınırlarının belirlenmesi ile yeni dönem başlamıştır. Dolayısıyla Kırgızlar ve diğer Türk toplulukları; sosyal, ekonomik, kültürel, siyasi olarak değişime uğramışlardır. Medreseler ve yeni Usul-i Cedid okulları zorla kapatılarak yerine Rus okulları açılmıştır. Böylece Türkistan halkı kültürel bir asimilasyon yaşamıştır. Bu uygulanan baskılar edebiyat ve basını derinden etkilemiştir. Komunist Parti'sinin gazetelerle ilgili almış olduğu kararlar katı bir şekilde uygulanmış, yayınlanacak her yazı önceden kontrol edilerek sadece uzmanların gerekli gördüğü makale ve röportajlar yayınlanabilmiştir. 1924'de ilk defa Kırgızca yayımlanan 'Erkin-Too' gazetesinde parti haberleri, hayvancılık, okuma ve okutma gibi konular işlenmiştir. Rejime karşı olabilecek yazıların yazarı ya belirtilmemiş ya da mahlas kullanılmıştır. Siyasi makaleler sorgulanıp, yazarları 1937'de katliama uğramışlardır. 'Erkin-Too' gazetesi, Kırgızistan bağımsızlığa kavuştuktan sonra, 1991 yılından itibaren-'Kırgız Tuusu' adını almıştır. 'Erkin-Too' gazetesi daha sonra Kırgız dilinde yayınlanacak gazetelerin çıkışına neden olmuştur ve modern edebiyatın başlangıcı da olmuştur. Bu çalışmamızda Kırgız Halkının kısa tarihine değinerek Ruslar tarafından uygulanan büyük soykırım 'Ürkün' isyanının ve Sovyet Birliği rejiminin Halkın daha sonraki hayat biçimine, kültürel gelişimine olan etkisinden bahsederek basının ortaya çıkışındaki zorlukları inceledik. Kırgızca yayımlanan ilk gazete 'Kırgız Tuusu'nun 1924'te Taşkent'te yayınlanan ilk üç sayısı çalışılarak Arap harfleri ile yayımlanmış gazetedeki metinler transkribe edilip Türkiye Türkçesine aktarılarak değerlendirilip örnek olarak verildi.
Talip Apaydın'ın romanlarında halk bilimi unsurları

16. yy'da başlayan yerlileşme hareketiyle halk duyuşu yazılı edebiyatımızda yer almaya başlamıştır. Sonrasında Tanzimat ve Milli Edebiyat dönemleriyle halk kültürünün etkisi iyice hissedilmiştir. 1950 sonrası halk ve köylü kavramlarına odaklanılarak, köyün sorunları ve yoksulluğuna değinildiği köy romanları niteliğinde eserler kaleme alınmıştır. Çağdaş romancılığımızda Talip Apaydın, köy enstitülü bir yazar olarak köy romanı türünde, halk bilimi açısından zengin eserler vermiştir. Çalışmada, Talip Apaydın'ın halk bilimi unsurlarından ne oranda ve nasıl yararlandığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Yazarın Define, Emmioğlu, Ferhat İle Şirin, Kente İndi İdris, Köylüler, Ortakçılar, Sarı Traktör, Toz Duman İçinde, Tütün Yorgunu, Vatan Dediler, Yoz Davar, Yarbükü adlı romanları değerlendirilerek yazarın romancılığı ve halk bilimi arasında ilişki kurulmuştur. Çalışma dört ana bölümden meydana gelmiştir. Birinci bölümde yazarın hayatı, eserleri, edebi kişiliği aktarılmıştır. Ayrıca halk biliminin tanımı ve tarihi ayrıntılı olarak ele alınmıştır. İkinci bölümde, efsane, masal, halk hikayesi, kıssa meddah hikayesi, ninni, fıkra, türkü, cenkname, ağıt ve halk şairliği konu edinilmiştir. Çalışmanın en hacimli bölümü olan üçüncü bölümde eşyalar, inanışlar, sosyal normlar, geçiş dönemiyle ilgili gelenek ve görenekler, formel sayılar, kalıp sözler, dil ve anlatım, halk defineciliği, halk hekimliği, halk takvimi, halk matematiği, halk meteorolojisi, halk kozmogonisi, halk botaniği, halk zoolojisi, halk mimarisi, halk ekonomisi, halk mutfağı, halk eğlenceleri, halk taşıtları, sosyal dayanışma ve yardımlaşma kurumları, meslek ve zanaatlar ve son olarak hediyeleşme, misafirlik, saygı yer almıştır. Dördüncü bölümde ise eser özetleri ve tablolalara yer verilmiştir. İnceleme ve değerlendirmeler sonucunda romanlarında halk bilimi unsurlarına yoğun olarak yer verdiği tespit edilen yazarın, halk kültürüne yer verdiği derecede romancılığının zenginlik kazandığı görülmüştür. Halk bilimi unsurları, eserlerin okuyucu tarafından daha iyi anlaşılması, esere gerçeklik kazandırmak ve okuyucuyu esere çekmek işlevlerini sağlamıştır. Yazar, eğitimci yönüne bağlı olarak zaman zaman halk inançları özelinde geleneksel unsurlara eleştirel bir açıdan yaklaşmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen veriler bütüncül bir bakış açısı kazanmak adına tablolaştırılmış, sayısal değerlerle ifade edilmiştir.
Anadolu masallarında Şamanizm izleri

Yüksek Lisans Tezi Anadolu Masallarında Şamanizm İzleri Nilüfer YILDIRIM Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı 2004; Sayfa: XIV + 440 Türk halk edebiyatının en önemli türlerinden biri olan masallar, ait olduğu milletin değerlerini bünyesinde barındırıp onları en iyi şekilde yansıtan kültür hazineleridir. Bu zengin hazine, insanların inançlarını, adet, gelenek ve göreneklerini, hayat tarzlarım birer ayna gibi yansıtır. İnsan topluluğunu millet haline getiren en önemli değerlerden biri olan din ve inanç unsurları masalların derinliklerine bir nakış gibi işlenmiştir. Onları fark edip gün ışığına çıkarmak masalların önemini bir kat daha artırır. Türklerin tarihin belli dönemlerinde etkisi altında kaldıklarına inanılan Şamanizm inancı da masalların dokusuna gizlenmiştir.
Makedonya'da Türk halk edebiyatı

Makedonya'da Türk Halk Edebiyatı VIII. yüzyılda Ortaasya'dan Balkanlara ve Rumeli'ye gelen Ahmet Yesevi dervişlerinin bu topraklarda kurdukları tekkeler çevresinde gelişmeye başlamıştır. Daha sonraları Osmanlı hakimiyetine geçen Balkanlar ve eski Yugoslavya'da Osmanlı hayat tarzının buralara uzanması neticesinde, Anadolu'da var olan halk edebiyatı tür ve nazım şekilleri Makedonya'da yaşayan Türkler tarafından aynı orjinalliği ile sürdürülmüştür. Böylece ortaya, yazarı belli Türk halk edebiyatı ve anonim Türk halk edebiyatı olarak iki kolda gelişen bir halk edebiyatı çıkmıştır. Bu tezimizde, iki kolda gelişen halk edebiyatı mahsulleri üzerinde durularak her iki kola ait örnek metinlere yer verilmiştir. Böylece, Makedonya'da Türk Halk Edebiyatı alanında yapılan parça parça araştırmalar ve derlemeler bir araya getirilerek bir bütünlük oluşturulmasına çalışılmıştır. Tezi Hazırlayan 3- Tez Danışmanı