Astım atağında nebül ve oral kortikosteroid tedavisinin etkinlik ve güvenilirliğinin karşılaştırılması

Giriş: Nebülize kortikosteroid tedavisinin erken ve hedef organ seçici yanıt sağlaması, uygulama kolaylığı ve sistemik emiliminin az olması göz önünde bulundurulduğunda, akut astım atak tedavisinde sistemik kortikosteroid tedavisine tercih nedeni olabileceği düşünülmektedir. Ancak akut astım atağı tedavisindeki yeri henüz netleşmemiştir. Bu araştırmada, çocuklarda hafif-orta şiddette astım atak tedavisinde nebül kortikosteroidler, oral kortikosteroidler ile klinik etkinlik ve güvenilirlik açısından çift-kör, plasebo-kontrollü ve ileriye yönelik olarak karşılaştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Acil çocuk polikliniğinde hafif-orta şiddet astım atak tanısı alan ve çalışmaya dahil edilen 65 çocuk kısa etkili ß2-agonist nebül tedavisinden sonra basit randomizasyon yöntemi ile çift kör bir düzende randomize edildi. Çocuklar: Grup I (n=31): nebül kortikosteroid (4x500 mcgr flutikazon) + plasebo tablet (7 gün), ve grup II (n=34): plasebo nebül + metilprednizolon tablet (4 gün 1 mg/kg/gün, 3 gün 0,5 mg/kg/gün) alanlar olarak ayrıldılar. Hastalar bazalde pulmoner indeks skor ve solunum fonksiyon testi ile değerlendirildikten sonra 4, 8, 12 ve 24. saatlerde pulmoner indeks skorları ile takip edildi. İkinci ve 7. gün kontrollerinde hastalardan semptom ve ilaç skorları kaydı alındı. Ek olarak ilk gün tedavi öncesi ve 7. gün tedavi sonunda periferik kanda eozinofil ve lökosit sayıları, serum total IgE, serum 25-OH vit D düzeyi ve sadece tedavi sonunda sabah serum kortizol düzeyi ölçüldü. Ayrıca 7. günde tüm hastalara solunum fonksiyon testi uygulandı. Sonuçlar: Nebül kortikosteroid grubunda 30 çocuk ve oral kortikosteroid grubunda 31 çocuk çalışmayı tamamladı. Her iki grupta cinsiyet, yaş, şikayet başlangıcı ve son bir yıldaki atak sayıları gibi demografik ve klinik özellikleri açısından istatistiksel anlamlı farklılık saptanmadı. Pulmoner indeks skor değerlerinde nebül KS ve oral KS gruplarında 0, 1, 4, 8, 12, 24, 48. saatlerde ve 7. gün istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmezken, her iki grup içerisinde izlemde anlamlı azalma sağlanmıştır. Total semptom ve medikasyon skorlarında da 1, 2, 3, 4, 5, 6 ve 7. günlerde istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Öte yandan, her iki grup içerisinde izlemde total semptom ve medikasyon skorlarında anlamlı azalma sağlanmıştır. Nebül KS ve oral KS gruplarında başlangıç ve 7. gün arasında PEF değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmezken, her iki grupta da izlemde solunum fonksiyonlarında anlamlı artış sağlanmıştır. Laboratuar parametrelerinden periferik kanda eozinofil ve lökosit sayıları, serumda total Ig E ve 25-OH vit D değerlerinde tedavi öncesi ve 7. günde grup içi ve gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Serum kortizol düzeyi ise 7. günde her iki grupta da normal sınırlarda bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda hafif-orta şiddet astım atağı ile başvuran çocukların tedavisinde kısa dönem yüksek doz nebül kortikosteroid kullanımı, oral kortikosteroid kullanımı ile karşılaştırıldığında benzer klinik etkinlik ve güvenilirlikte bulunmuştur. Elde edilen bu sonuçlar ışığında, nebül kortikosteroid tedavisinin akut astım atağında etkin ve güvenli olarak kullanılabileceği düşünülmektedir. Takipli astım olgularının hafif-orta şiddetteki atakta nebül KS kullanımına evde başlanması ile bu çocukların acil başvuruları azaltılabilir.