Dislipidemik çocuklarda makrofaj aktivasyonunun göstergesi olarak serum kitotriozidaz aktivitesinin ölçümü

Aterosklerotik hastalıklar günümüzde özellikle gelişmiş ülkelerde en önemli ölüm nedeni ve sağlık sorunudur. Aterosklerozun patogenezinde; genetik ve çevresel faktörlerle birliktedislipidemi önemli bir yer tutmaktadır. Hasara yanıt ve oksidasyon sonucu arter intimasındaoluşan değişiklikler ateroskleroz gelişiminde rol oynayan önemli mekanizmalar arasında yer almaktadır ancak son yıllarda aterosklerotik olduğu bilinen okside LDL'nin ve serbest radikallerin yanı sıra inflamasyon da aterogenezde önemli bir rol oynamakta ve aterosklerotikplakta inflamasyon intimal erozyon ve rüptüre neden olmaktadır. Özellikle dislipidemik çocuklarda, erken dönemde intimal alanda başlayan lipid birikimi, yaşamın ilerleyen dönemlerinde ateroskleroz gelişimiyle sonuçlanmaktadır. Erkenaterosklerotik lezyonların, ekokardiyografi ile arterlerde intima media kalınlığı veendotele bağımlı akımla düzenlenen vazodilatasyon'un non-invaziv ölçümüylebelirlenmesi mümkündür. Arteryel tunika intima media kalınlığının ölçümü, bu hastalardagerek risk belirlemede, gerekse tedaviye yanıtın değerlendirilmesinde önemli bir yere sahiptir. Lizozomal depo hastalıklarında olduğu gibi, makrofaj aktivasyonuna bağlı olarak sentez ve aktivitesinin arttığı bilinen Kitotriozidaz enziminin; karotid tunika intima media kalınlığınaparalel olarak ölçümlerinin yapılması ateroskleroz gelişimi sürecinde hem risk belirlemede hem de dislipidemik çocuklarda tedaviye yanıtın değerlendirilmesinde önemli rol oynayabilir. Bu bilgilerin ışığında, çalışmamızda, ailesel dislipidemisi olan çocuklarda, makrofajaktivasyonunun bir göstergesi olarak serum kitotriozidaz düzeyini ve bunun ateroskleroz gelişimi ile olan ilgisini araştırdık. Çalışmamıza; yaşları 3-17 arasında değişen 35 dislipidemik hasta, 13 sağlıklı çocuk dahil ettik ve normal sağlıklı grup ( Grup1), Dislipidemik olup herhangi bir tedavi almayan hasta grubu(Grup2) ve Dislipidemik olup ilaç veya plazmaferez tedavisi alan grup (Grup3) olmak üzere 3 grup oluşturduk. Tüm gruplardan elde edilen serum örneklerinde, biyokimya, lipidparametreleri, lökosit değerleri, serum kitotriozidaz aktivitesi, MPO, Bazal ve StimüleTBARS, Bazal ve Stimüle Dien, TEAC, FRAP düzeylerini çalıştık. Aynı zamanda tüm olguların E. Ü. T. F Çocuk sağlığı ve hastalıkları A. D, Kardiyoloji B. D. bölümünde ekokardiyografik değerlendirmeleri yapılarak, Karotis intima media kalınlıkları, FMD ve Sol ventrikül myokard performans değerleri ölçüldü. Sonuç olarak bu çalışmada, aterosklerozun erken dönemlerini yansıttığı düşünülen aileselhiperkolesterolemisi olan çocuklarda total ve LDL kolesterol düzeylerindeki yüksekliğin, lipid peroksidasyonu artışı ile ve inflamasyon göstergeleri olan MPO ve kitotriozidazaktivitesindeki değişikliklerle birlikte olması aterosklerozun başlangıç döneminde serbest radikal ve lipid peroksidasyonu artışı ve inflamasyonun varlığını göstermektedir. Ayrıca;Kitotriozidaz aktivitesi ile ekokardiyografik veriler arasında gösterilen sıkı ilişki, dislipidemikçocuklarda kitotriozidaz aktivitesi ölçümlerinin aterosklerozun erken dönemlerinde tanıyayardımcı bir gösterge olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir.