turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Süheyli'nin Acaibü'l - measir ve Garaibü'n - nevadir'i: Metin ve küçük hikaye üzerine teorik bir inceleme

Bu çalışma Klasik Türk Edebiyatı geleneği içerisinde yer alan mensur bir hikaye külliyatını konu edinmektedir. Üzerinde çalışılan eser, Acaibü'l-me'asir ve Garaibü'nnevadir, Ahmed b. Hemdem Kethüdazade (ölm. H. 1042 / M. 1632'den sonra) tarafından yazılmıştır. Eserlerinde Süheyli mahlasını kullanan bu yazar, Mısır'da Divan Katipliği yapmış bir Osmanlı bürokratı ve bir Osmanlı tarihçisidir. Acaibü'l-me'asir ve Garaibü'nnevadir'iıı 25' i Türkiye'de ve 5' i yurtdışında olmak üzere 30 nüshası mevcuttur. İstanbul'da 1256 / 1840, 1276 / 1859 tarihlerinde iki defa, 1268 / 1851'de Kahire'de 1882'de Kazan'da olmak üzere toplam 4 defa basılmıştır. Matbu nüshaları Nevadir-i Süheyli adıyla meşhurdur. Eserin matbu nüshalarının çokluğu, Kazan ve Kahire'de basılmış obuası onun çok okunduğunun bir göstergesidir. Eserin Şemsettin Kudu tarafından yapılan sadeleştirilmiş bir yayını da bulunmaktadır. Bu çalışmanın en temel hedeflerinden birisi, yazarın kaleminden çıkan nüshaya yaklaşmak olmuş ve bu amaçla eserin edisyon kritiği yapılmıştır. Acaibü'l-me'asir ve Garaibü'nnevadir, 31 fasd başlığı anında 204 hikaye içermektedir. Yazan tarafından yapılan bu fasd bölümlemesi, okura okuyacağı hikayeleri bir tasnif fikri içerisinde algdama, ilgilendiği konu ile ilgili bolümü okuma veya okuyacağı hikayelerle ilgili bir ilk fikri edinme şansı verir. Eserdeki pek çok fasılda ortak bir motif şeması dikkati çekmektedir. Anlatılacak olan veya çıkarılması istenen şey sürpriz değildir ve olması da istenmez, ustalık iç bezemelerde gizlidir. Hikayeler bilgi vermek, öğretmek ve model sunmak gibi amaçlarının yanı sıra anlatmanın zevki için anlatılmışlardır.
Aziz Nesin romanlarındaki folklorik unsurlar

Halk bilimi, insanın var olma sürecinden beri halkın yaşam biçimini, düşünce yapısını, insanlar arasındaki hukuku ve topluma ait birçok maddi ve manevi unsurları kısacası halk kültürüne ilişkin her şeyi konu edinir. Türk kültürünün kökeni çok eskilere dayanmaktadır. Gerek sözlü gerekse yazılı edebiyatta pek çok ürün veren Türk milleti, bugün de bu güçlü kültürün izlerini edebi anlatımlarda ilmik ilmik işleyerek kullanmaktadır. Türk mizahına yeni bir anlayış getiren Aziz Nesin toplumun kültürel unsurlarını, geleneklerini, törelerini, değerlerini, inançlarını, sözlü edebiyat ürünlerini kendine has anlatım tarzıyla romanlarında başarıyla işleyen bir yazardır. Yazarın halk kültürüne ilişkin pek çok ögeyi başarıyla kullanması onun halktan gelen bir yazar olması ve Türk kültürünün geçmişş bağını çok iyi bilmesinden kaynaklanmaktadır. Çalışmamız Aziz Nesin'in on bir romanında değerlendirilen halk edebiyatı ve halk bilimi unsurlarından oluşmakta olup bu unsurların romandaki işlevleri ve kullanılış nedenleri üzerinde durularak tespit edilmeye çalışılmıştır.
Sadık Divanı

Bu tezde, III. Murat devri şairlerinden Edirneli Sadık Ahmet Bin Yusuf'un (ö.1588?) bilinen tek eseri olan Divan'ı, bilimsel yöntemlerle incelenmiştir. Sadık Divanı başlıklı söz konusu doktora tezinde Sadık'la ilgili tespitler yapılmış, şairin sanat yönü değerlendirilmiş ve şiirlerin çevriyazısı aktarılmıştır. Tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde şairin mesleği ve hayatıyla ilgili bazı bilgiler dikkatlere sunulmuştur. Bunun yanında şairin edebi şahsiyeti ortaya konmuş, şiirlerinin genellikle tevhit ve naat merkezinde yazılmış olduğu tespit edilmiştir. Sadık, ayrıca Osmanlı Türkçesinin yanında Çağatayca, Farsça ve Arapça şiirler yazan bir şair olması yönüyle de değerlendirilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde Divan, şekil ve bazı muhteva özellikleri bakımından incelenerek Divan'daki muhteva hususiyetleri; din, tasavvuf, cemiyetle ilgili hususlar, tipler, tabiatla ilgili hususlar olmak üzere değerlendirilmiştir. Sadık'ın bilhassa ayet ve hadislerden çokça iktibas yapmasının dikkati çeken bir özellik olduğu vurgulanmıştır. Çalışmanın son kısmı olan metin bölümünde öncelikle metnin özgünlüğüne sadık kalındığı vurgulanmış, şairin niyeti bağlamında şiirlere en az müdahale ile metin kurulumunun yapıldığı belirtilmiştir.
Cengiz Aytmatov'un 'Dişi Kurdun Rüyaları' adlı eserinin söz dizimi bakımından incelenmesi

Bu çalışmada Kırgız edebiyatının önemli yazarlarından Cengiz Aytmatov'un Dişi Kurdun Rüyaları eseri söz dizimi açısından incelenmiştir. Çalışmamızdaki amaç, Aytmatov'un söz konusu eserlerinden hareketle kullandığı dilin ifade zenginliğini ortaya çıkarmaktır. Çalışmada daha önce söz dizimi ile ilgili yapılan tez çalışmaları, yayımlanan kitaplar temel alınmıştır. Bu çalışmalardan hareketle söz konusu eser, söz dizimi açısından ayrıntılı bir şekilde incelenip değerlendirilmiştir. Çalışma sırasıyla giriş, Cengiz Aytmatov ve Dişi Kurdun Rüyaları, kelime grupları, cümle çeşitleri, sonuç ve kaynakçadan oluşmaktadır. Giriş bölümünde söz dizimi hakkında bilgiler verilmiştir. Birinci bölümde Cengiz Aytmatov'un hayatı, edebi kişiliği, eserleri, söz konusu eserin konusu ve dili hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde kelime grupları hakkında bilgi verilip eserde geçen örnek cümleler sıralanmıştır. Üçüncü bölümde cümleler ayrıntılı bir şekilde sınıflandırılıp metinden örnek cümleler verilmiştir. Sonuç bölümünde tezde amaç doğrultusunda elde edilen sonuçlar maddeler halinde sıralanmıştır. Sonuç olarak, yazdığı eserlerden ve bilhassa Dişi Kurdun Rüyaları adlı eserinde kullandığı sözcüklerde gösterdiği titizlikle tanınan Cengiz Aytmatov'un Türkçenin ifade zenginliğini ortaya çıkardığı görülmektedir. Aytmatov gibi diğer yazarların eserlerinin de incelenmesiyle bu zenginlik daha da belirginleşecektir.
Kıbrıs Türk masalları ile uygur Türk masalları üzerinde karşılaştırmalı bir araştırma

Kıbrıs ve Uygur Türkleri ortak bir tarihi ve kültürü paylaşan iki Türk toplumudur. Kıbrıs Türkleri, Orta Asya'dan göç edip Anadolu'ya, oradan da 1571'de Kıbrıs adasına yerleşen Türklerdir. Uygur Türkleri ise Anadolu'ya doğru göç etmek yerine Orta Asya'da kalıp orada yerleşen Türklerdir. Böyle bir ortak kökenden gelen Kıbrıs ve Uygur Türkleri arasında karşılaştırmalı bir çalışma yapmak bu ortaklığı göstermek bakımından önemlidir. Biz bu karşılaştırmalı çalışmada Kıbrıs ve Uygur Türk masallarını karşılaştırmaya çalıştık. İki toplumun masalları karşılaştırılırken ilk olarak her iki Türk toplumu hakkında bilgi verilmeye çalışılmış, Kıbrıs ve Uygur Türk masalları üzerine yapılan çalışmalar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Daha sonra ise masal türü tanımlanmaya ve tasnif edilmeye çalışılmıştır. Ardından da Kıbrıs ve Uygur Türk massalları incelenmeye ve karşılaştırılmaya çalışılmıştır. En son olarak da Kıbrıs ve Uygur Türk masallarının metinleri verilmiştir. Bu inceleme sonucunda Kıbrıs ve Uygur Türk masalları arasında birçok benzerlik olduğu ortaya çıkmıştır.
Pazar Postası'nın Türk edebiyatındaki yeri ve önemi

Pazar Postası, 1951- 1952 ile 1956- 1959 yılları arasında iki farklı dönem halinde yayımlanan haftalık siyasu bir gazetedir. Gazete, 1956 yılından sonrakiyayımında, DP baskısından ötürü sanat ve edebiyat sayfalarıyla ön plana çıkmıştır. Gazetenin Türk edebiyatı açısından en önemli yanı, İkinci Yeni olarak bilinenşiir hareketiyle öne çıkmasıdır. Günümüzde bile tartışmaları yapılan İkinci Yeni hareketinin en canlı ve kapsamlı olarak tartışıldığı yer Pazar Postası'dır. Bu bağlamda Pazar Postası gazetesi, İkinci Yeni'nin esas yayım organıdır. Pazar Postası, Türk şiirinin yanı sıra Türk dili, romanı, öyküsü, resmi, müziği, sineması ve tiyatrosuna sağladığı yeni görüşlerle de önemli bir yere sahiptir. Ayrıca 1950 ile 1960 yılları arasında Türkiye'de ortaya çıkan siyasal, sosyal ve ekonomik gelişmeler, Pazar Postası sayfalarından rahatlıkla takip edilebilir.
Faik Ali Ozansoy'un hayatı, eserleri ve uslubu hakkında bir inceleme

Edebi yaşantısına Servet-i Fünun Edebiyat akımında başlayan Faik Ali Ozansoy, kendileri de şair olan, babası Said Paşa ve abisi Süleyman Nazif in yakın ilgi ve terbiyesiyle yetişmiştir. Onların ve onlar sayesinde oluşan edebi çevresinin etkisiyle genç yaşta Servet-i Fünun Dergisi'nde şiirleri yayınlanmaya başlamıştır. Fecr-i Ati edebi topluluğunun ilk başkanıdır. Ancak diğer Fecr-i Ati topluluğuna mensup olanlar gibi o da Servet-i Fünun'un dil ve üslubundan uzaklaşamamıştır. Hatta Cumhuriyet döneminde meydana getirdiği eserlerinde bile bu akımın izleri hissedilmektedir. 1876'da Diyarbakır'da doğan Faik Ali, 1950'de Ankara'da ölmüştür. Yetmiş dört yıllık hayatının her dönemi şiir ve edebiyatla yoğrulmuştur. Çünkü; şair bir baba ve şair bir abiye sahip olan Faik Ali Ozansoy'un oğlu Munis Faik Ozansoy da şairdir. Faik Ali Ozansoy; şiirlerini üç kitapta toplamıştır. Bunlar sırasıyla 'Fani Teselliler', 'Temasil' ve aElhan-ı Vatan' adını taşımaktadır. Bunlardan başka iki manzumesi daha vardır: 'Mithat Paşa Manzumesi' ve 'Şair-i A'zam'a Mektup Manzumesi'. Bu manzumeleri ayrıca bastırtan Faik Ali'nin dergilerdeki şiirleri tam olarak bir araya getirilmemiştir. Servet-i Fünun, Rübab, Güneş, Genç Kalemler ve Marmara Dergilerinde şiirleri yayınlanmıştır. Dergilerde yayınlanan şiirlerinin birçoğunu kitaplarında kendisi toplamıştır. Şiirlerinden başka yine manzum olarak kaleme alman iki tane de tiyatro eseri vardır. 'Payitahtın Kapısında' ve 'Nedim ve Lale Devri' adını taşıyan bu eserler, kendisinin de zaman zaman kabul ettiği gibi oynanmak için değil, okunmak için yazılmıştır. Bu sebeple de tiyatro tekniği açısından her iki eser de zayıf kalmaktadır. Faik Ali Ozansoy, Divan Edebiyatına mensup şairlerden Fuzuli, Nabi ve Nedim'i beğenmiş; ancak sadece Nedim'den etkilenmiştir. Yeni edebiyatçılardan ise Namık Kemal, Recaizade Mahmut Ekrem ve bilhassa Abdülhak Hamit'ten etkilenmiştir. Ancak Namık Kemal'in vatan şiirlerindeki yüksek sese, Abdülhak Hamid'in şiirlerindeki hislere ve metafizik düşüncelere ulaşamamıştır. Şiirlerinde Servet-i Fünun Edebiyatının konulan olan 'aşk ve tabiat' ile 'aile hayatı' hakimdir. 'Elhan-ı Vatan' adlı kitabında ise 'vatan' ile ilgili konulara yer vermiştir. Konu bakımından Servet-i Fünun'dan ayrılmayan Faik Ali, dil ve üslub bakımından da bu ekole bağlıdır. Terkipleri bolca kullanmıştır. Dili zaman zaman oldukça ağırdır. Ancak çok sade olarak kaleme aldığı şiirleri veya dizeleri de mevcuttur. Aşk, tabiat ve aile hayatı ile ilgili şiirlerinde genellikle 'sone' biçimini kullanmıştır. Bununla birlikte yine aynı konulu şiirlerinde 'serbest müstezat' şekline de sıkça yer vermektedir. Ancak vatan ile ilgili şiirlerinde herhangi belirli bir nazım birimini kullanmadığını görüyoruz. Sonuç olarak Faik Ali Ozansoy; gerek konu, gerek şekil, gerek dil ve üslub bakımından Servet-i Fünun ekolüne bağlı bir şairdir.
Müstakimzade'ye göre bazı manzumelerin Şerhi

Çalışmamızın konusu, 18. Yüzyılın önemli alim, şair ve yazarlarından biri olan Müstakimzade Süleyman Sadeddin Efendi'nin çeşitli şiirlere yaptığı 26 adet şerhtir. Bu çalışma ile Klasik Türk Edebiyatında henüz üzerinde teorik bir çalışma oluşturulmamış metin şerhinin metoduna dair bilgi oluşması hedeflenmiştir. Metin sunulmadan önce klasik yöntemle yapılan şerhlerin ortak bazı özellikleri saptanmaya çalışılmıştır. Ayrıca başlangıcından günümüze kadar en çok şerh edilen eserlerin hangileri olduğu ve sarihlerinin kimliği hakkında bazı tespitlerde bulunulmuştur. Son bölümde ise Müstakimzade'nin bu şerhleri Latin harfleriyle sunulmuş ve bu metinde geçen şahıs, yer ve eser adları, dizin şeklinde verilmiştir.
Tevarİh-i Şahİ fi'l-ehadİs-i ilahİ

Bu çalışma; Ahmed-i Da'i tarafından 1429 yılında Sultan II. Murad için telif edilen Tevarih-i Şahi fi'l-ehadis-i ilahi adlı genel tarih eserinin birinci cildi üzerinde yapılan dil İncelemesi, tespit edilen üç nüsha arasındaki imla farklarını da ihtiva eden tenkitli metin, metnin dizin ve sözlüğünden oluşmaktadır. Biz bu çalışmayı hazırlarken Berlin Devlet Kütüphanesi'nde bulunan müellif nüshasını (Hs. Or. 9570) esas aldık; bu nüsha müellif tarafından telif edildiğinden tenkitli metnin hazırlanması zorunluluk arz etmemektedir; bununla beraber biz, tespit edilen nüshaların araştırmacıların istifadesine bütünlüklü olarak sunulabilmesi için Gotha (Haleb, nu. 254) ve Süleymaniye (Lala İsmail Efendi, nu. 306) nüshalarını da çalışmamıza dahil ettik. Berlin Devlet Kütüphanesi'ndeki eser müellif nüshası olduğundan Gotha ve Süleymaniye nüshalarından hareketle metin tamiri yoluna gitmeyi doğru bulmadık; şayet bu nüsha baştan veya sondan eksik yahut fazlaca yıpranmış / tahrip edilmiş olsaydı bütünlüklü bir metin oluşturulması düşünülebilirdi. Bu nedenle istinsah nüshalarda ilave kelime, satır ve cümleler varsa bunları da imla farkları gibi metnin altında dipnotlar bölümünde verdik; yalnız satır sonundaki veya başındaki az sayıdaki kelime silindiği için okunmalarında diğer nüshalar göz önünde bulunduruldu; bu kelimeler de metinde parantez içinde gösterildi. Tenkitli metni oluştururken transkripsiyon kurallarına bağlı kaldık. Metnin dili incelenmeden önce imla ve fonetik özellikleri ortaya konmuş; metnin okunuşunda ölçüt alınan yazım özellikleri etraflıca açıklanmıştır. Metinde kullanılan dil telif edildiği dönemin, Eski Anadolu Türkçesi'nin dil özelliklerini yansıtmaktadır; bununla birlikte müellifin ve müstensihlerin ağız özelliklerinden kaynaklandığını düşündüğümüz bir takım arkaik kullanımlar ve nüsha farkları tespit edilmiştir. Dil incelemesi müellif nüshası üzerinde yapılmış olup diğer iki nüshanın yazımında ortaya çıkan farklar imla özellikleri ve fonetik özellikler bölümlerinde gösterilmiştir. Sözlük bölümünde ise kelimelerin lügat anlamlarını değil metinde kazandıkları anlamları açıkladık; şayet madde başının sözlüklerde metinde cari olmayan anlamları da açıklanmışsa, bu anlamlandırmaları sözlük bölümüne almadık.
Nihalİ Mir'atü'l-'Ukala (1799)

Ölçünlü Türkiye Türkçesinin temeli olan İstanbul Türkçesinin şekillenmeye başladığı 17. ve 18. yüzyıllar, dil tarihi açısından çok önemlidir. İlim aleminde Orta Osmanlıca olarak anılan bu devrin dil özellikleri, Osmanlı Türkçesinin kalıplaşmış imlası sebebiyle yazıya nüfuz edememiş, konuşma dilinde saklı kalmıştır. 1799 yılında İbrahim Nihali Efendi tarafından kaleme alınan MİR'ATÜ'LUKALA adlı eserin Millet Kütüphanesi Ali Emiri Koleksiyonu'nda 34 Ae Şeriyye 665 demirbaş numarası ile kayıtlı nüshası, Orta Osmanlıca dil özelliklerini bünyesinde barındırması dolayısıyla nadide bir metindir. Çalışmada bu nüsha, sözü edilen dil özellikleri ile birlikte deşifre edilmektedir.
Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Türk romanında kadın (1872-1936)

Roman, tür itibariyle içinde bulunulan dönemin siyaset, cemiyet ve sanat hayatının izdüşümlerini farklı görünümlerle bünyesinde barındırır. Türk toplumunun yakın tarihte yaşadığı değişim ve dönüşüm sancıları, türün edebiyatımızdaki serüveniyle eş zamanlı olarak ilerler. Tanzimat, yüzü Batı'ya dönük bir hayat tasavvuru noktasında önemli birleşik iken, yansımaları günümüzde de hissedilen Doğu-Batı ikilemini beraberinde getirir. Bu ikilik Tanzimat romanında öne sürülen tezlerde, ideal kahraman ve karşıt güçlerde ifade bulur. Ardından yaşanan süreçte siyasi ve toplumsal gelişmeler, romancıları sosyal meselelerden uzaklaştırırken diğer taraftan bakışların da tamamen Batı'ya çevrildiği görülür. Bunu izleyen Milli Mücadele dönemi ve asırların omuzlarında şaşaalı bir medeniyet ile hükümferma Osmanlı'nın hitam bulması, yeni filizlenen Cumhuriyet'in heyecanı, Türk romanının tematik seyrini belirleyen olaylardır. Bu bağlamda Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadar yaşanan çok boyutlu değişimlerin tespitinde, kilit bir nokta olarak kadın kimliğinden bahsetmek zaruridir. Yeni bir medeniyet dairesine dahil olma ve Batılılaşma yolculuğu, geleneksel ve kültürel çözülmeler, zihni kırılma noktaları, yeni ideal ve normlar, kadın kimliği üzerinden okunup değerlendirilebilir. İlk yerli romandan itibaren parmaklıklar ardından mahcubiyetle dışarıyı izleyen, ürkek Fitnat'tan, evliliğini cinsi ve narsist ihtiraslarına kurban eden Bihter'e ve eşinde estetize edilmiş duygular arayan Suat'a, İstanbul'un işgalinde Milli Mücadele'nin sembol ismi olan Ayşe'den, Dame de Sion'lu Feride'nin kalp kırıklığıyla atıldığı Anadolu'daki öğretmenlik macerasına ve İstanbul'un dar sokaklarından birinde yetişip mütevazı bir hayat sürerken Batılı bir piyanist ile evlenen Hafız Rabia'nın kültür ve medeniyet bağlamında bir sentezi imleyen hikayesine kadar birçok farklı sima, toplumsal hayattaki safhalara ve modernleşme sürecine kurgusal dünyanın imkanları nispetinde şahitlik eder. Çalışmamız, bireysel ve toplumsal zeminde genel dizgeler üzerinden ayrıntılandırılmış; amacı gereği Sinekli Bakkal'a (1936) kadar yayınlanan romanlarla sınırlandırılmış ve kadın kimliğini doğrudan temsil eden eserler seçilme gayreti gösterilmiştir.
Celal-Zade Salih çelebi Cevami'ü'l-hikayat ve Levami'ü'r-rivayat (Topkapı revan k. no. 1085 y. 189-376) çeviri yazı

Klasik edebiyat geleneği nazımda olduğu gibi nesirde de oldukça münbit bir sahadır. Bu dönemde tezkirecilik gibi mensur hikayecilik de gelenek haline gelmiştir.' Mensur hikayecilik geleneğinde tercüme yoluyla edebiyatımıza kazandırılan önemli eserlerden birisi olan Cevami'ü'l-Hikayat ve Levami'ü'r-Rivayat Celal-zade Salih Çelebi tarafından tercüme edilmiştir. Aslı Muhammed Avfi tarafından yazılan bu eser, dört kısımdan oluşan ve her kısmı da yirmi beş baba ayrılan hacimli bir hikaye külliyatıdır. Bu çalışmada Cevami'ü'l-Hikayat ve Levami'ü'r-Rivayat'ın Topkapı Revan K. No.1085 adlı nüshasında yer alan (189-376) varakların çeviri yazısı yapılmıştır. Çeviri yazıya geçmeden evvel mensur hikayenin ana hatları üzerinde durulmuş, ayrıca mezkur eserin tanıtımı yapılarak mütercim hakkında genel bilgiler verilmiştir. Çalışmanın sonuç kısmında ise tespit edilen bir takım değerlendirmelere yer verilmiştir.
Antalya ve Samsun'da yaşayan yörüklerin geçiş dönemleri adet ve uygulamaları

Bir ulusun dili, dini, yaşayışı, gelenek ve görenekleri o ulusun kültürünü oluşturur. Geçiş dönemleri dediğimiz doğum, düğün ve ölüm de kültürün var olmasında, aktarılmasında ve yaşatılmasında çok önemli bir role sahiptir. Bu çalışmada Antalya ili Kaş ilçesi Gömbe kasabasında yaşayan Yörükler ile Samsun ili Ondokuzmayıs ilçesi Yörükler Mahallesinde yaşayan Yörüklerin geçiş dönemleri adet ve uygulamaları tespit edilmiş ve karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmada her iki yörede bulunan geçiş dönemleri adet ve uygulamaları incelenip benzer ve farklı gelenekler tespit edilmiştir. Yörükler Anadolu'da daha çok güney ve batı bölgelerde yaşamaktadırlar. Kurtuluş Savaşı'ndan sonra Yörüklerden bir kısmı Samsun'a gelmiş ve bunlardan bazıları da Ondokuzmayıs'a yerleşmişlerdir. Bu çalışmada Ondokuzmayıs ve Gömbe Yörüklerinin adet ve geleneklerinin geçmişşteki ve günümüzdeki durumunu tespit etmek amaçlanmıştır. Bu geleneklerden bazılarının tamamen yok olduğu, bazılarının kısmen devam ettiği görülmüştür. Yörükler göçebe yaşarlar. Bu açıdan göç ettikleri yerlere kendi kültürlerini taşırlar. Genel olarak bakıldığında Türkiye'nin güneyinde ve kuzeyinde yaşayan Yörüklerde benzer birçok özellik görülmektedir. Ancak küreselleşen dünyada kültürü korumak, kültüre sahip çıkmak zor olduğundan Yörükler yerleştikleri bölgelere göre bazı adet, gelenek ve uygulamalarını yitirmiştir. Bununla birlikte birçok geçiş dönemi adet ve uygulamalarının da ayakta kalmayı başardığı görülmüştür. Ayrıca Yörüklerin özellikle doğum ve düğün geleneklerinin zengin olduğu görülmüştür.
Postmodernizmin tanımı ve edebiyata etkisi

YÜKSEK LİSANS TEZİ POSTMODERNİZMİN TANIMI VE EDEBİYATA ETKİSİ ÇAĞRI EŞMEKAYA GAZİ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ YENİ TÜRK EDEBİYATI BÖLÜMÜ 2001 Postmodernizm Tanımı ve Edebiyata Etkisi isimli çalışmamızda, karmaşık bir kavram olan postmodernizmi, farklı mahiyetli kaynaklardan araştırarak tanımlamaya gayret ettik ve edebiyata olan etkilerini bulmayı amaç edindik. Ancak kavramın karmaşık yapısı sebebiyle, kesin yargılara varmamız mümkün olmadı, buna karşın postmodernizmin genel özelliklerini ve edebiyata etkisini tespit etme çabamızla yeni bakış açıları elde etmeye çalıştık Eserimizin birinci bölümünü kavram tanımlarına ayırdık. İlk önce, postmodernizm tanımlamalarında da bize yardımcı olacağını düşündüğümüz modern, modernite, modernizm gibi kavramları açıklamaya çalıştık. Bu bölümü, değişik mahiyetli kaynaklardan derlediğimiz postmodernizm kavramının tanımları çalışması ile sonlandırmayı uygun gördük. Çalışmamızın ikinci bölümü, postmodernizmin; bilim, sanat ve sosyal hayata yaklaşımını ihtiva etmektedir. Bu bölümde postmodernizmin bilime yaklaşımını; postmodernizmin sanat anlayışını ve mimari, sinema, tiyatro gibi sanat dallarına etkilerini; bir yaşam biçimi olarak postmodernizm içinde toplum, iletişim ve eğitim gibi kavramları incelemeye gayret ettik. Üçüncü bölüm, postmodernizm ve edebiyat ilişkisi üzerine kurulmuştur. Bu bölümde postmodern edebiyatı etkileyen bilim, felsefe, sosyoloji ve psikoloji alanlarında meydana gelmiş değişimler irdelenmiştir. Buna ilaveten, postmodern edebiyatın en önemli edebi türü kabul edilen postmodern roman üzerinde yoğunlaşma uygun görülmüştür. 20. yüzyılda romanın gelişimi, postmodern romana gelinceye kadar bu yüzyılda roman türünün geçirdiği evreler, postmodern romanın özellikleri incelemeye çalıştığımız bazı başlıklardır. Postmodernizm kavramının karmaşık yapısından zaten haberdardık ancak karmaşanın derinliğine eserin sonunda tanık olduk. Postmodernizm kavramı zaten tekliği, açıklığı reddeden bir kavram. Biz de postmodernizm kavramının bu özelliğine uyup, farklı bakış açıları yaratmaya çalıştık.
On Altıncı Yüzyıl ikili aşk mesnevilerinden Şah u Geda Hüsn ü Dİl Şem ü Pervane 'de tahkiye unsurları

Bugüne kadar nazım olarak ele alınıp incelenen mesnevilere bakıldığında bir taraftan da anlatma özelliği taşıdıkları görülür. Anlatma özelliği taşıyan eserler tahkiyeli eserler olarak değerlendirilir. Biz de bu düşünce doğrultusunda Osmanlı Edebiyatı için en parlak dönemlerden biri olan on altıncı yüzyıldan üç tane aşk konulu mesnevi seçerek onlarda bulunan tahkiye unsurlarını inceledik. Bu metinler Zati'nin Şem ü Pervane'si, Bursalı Rahmi'nin Şah u Geda'sı ve Ahi'nin Hüsn ü Dil'i adlı mesnevileridir. Çalışmamızda seçtiğimiz mesnevileri tahkiye unsurlarıyla karşılaştırdık. Bu karşılaştırmayı yaparken de seçmiş olduğumuz üç mesnevinin benzerlik ve farklılıklarını tespit edip roman ve hikayelerle karşılaştırdık. Eserleri tahkiye unsurları olarak kabul edilen hikaye, anlatıcı, bakış açısı, şahıs kadroları, mekan, zaman ve anlatım teknikleri açısından inceledik. Ve çalışmamız sırasında hikaye ve romanlarda günümüzde kullanılan tekniklerin aslında incelediğimiz mesnevilerdeki şairler tarafından da kullanıldığını gördük. Bu da bize mesnevilerin de tahkiyeli eserler kategorisinde değerlendirilmesi gerektiği düşüncesini verdi. Hatta Türk Edebiyatındaki anlatı çalışmalarının mesnevilere dayandırılması gerektiği kanaatine ulaştırdı.
Yabancılar için Türkçe ders kitaplarında a1 düzeyi dil bilgisi öğretiminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri

Dilbilgisi öğretimi her zaman tartışma konusu olmuştur. Özellikle uluslararası öğrencilere Türkçe öğretiminde dil bilgisinin yeri ve önemi, ne kadar, nasıl ve hangi sırayla öğretileceği açık bir şekilde ortaya konulamamıştır. Dil öğretiminin bir bütün halinde gerçekleştirileceği düşünüldüğünde uluslararası öğrencilere Türkçe öğretiminde dört temel dil becerisini destekleyen en önemli etkenin dil bilgisi olduğu savunulmaktadır. Çalışmamızda Gazi Üniversitesi, İstanbul, Yeni Hitit ve Yedi İklim yabancılar için Türkçe ders kitaplarının A1 düzeylerinde yer alan bütün metinlerin her bir bölümü ayrı ayrı dilbilgisel açıdan değerlendirilmiştir. Metinlerde, dört temel beceri ile ilgili uygulamalarda hangi dilbilgisel yapıların verildiği, bu yapıların ünitelere göre dağılımı ve müfredata uygunluğu, Avrupa Dil Portfolyosu'na göre nasıl aktarıldığı tespit edilmiştir. Elde edilen bulgulardan hareketle uluslararası öğrencilere dil bilgisi öğretimiyle ilgili sorunlar sekiz başlık altında toplanmıştır. Sorunlarla ilgili çözüm önerileri sunulmuş ve A1 düzeyi Türk dil bilgisi konu sıralaması önerilmiştir.