Üniversite öğrencilerinde elektronik sigara hakkındaki bilgi düzeyi ve elektronik sigara kullanım sıklığının değerlendirilmesi

Üniversite Öğrencilerinde Elektronik Sigara Hakkında Bilgi Düzeyi ve Elektronik Sigara Kullanım Sıklığının DeğerlendirilmesiGiriş: E-sigara, görünüm olarak sigaraya benzeyen, kullanımı sırasında sigara benzeri keyif veren bir üründür. Günümüzde yeni mekanizmalara vegörünüme sahip cihazların tamamına verilen adıyla, elektronik nikotin taşıyıcı sistemler olarak adlandırılan e sigaralar, sigaradan daha az zararlı olarak sunulması, sigara kullanımını ve bağımlılığını azaltıcı etkisinin olduğu söylenmesi, dünya çapında bu ürünün yaygınlaşmasının en önemli sebeplerindendir. 2011 yılında % 4,5 olan e-sigara kulanım oranı 2014 yılında % 13,4 olmuştur (20). Amaç: Bu çalışmanın amacı, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi'nde eğitim öğretim gören üniversite öğrencilerinin elektronik sigara kullanımı hakkındaki bilgi düzeyini ve elektronik sigara kullanım sıklığını belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya İzmir Katip Çelebi Üniversitesi'nde öğrenim gören 374 kişi dahil edilmiştir. Örneklem büyüklüğü, open epi sample size hesaplama aracı ile hesaplanmıştır. İKÇÜ' de eğitim alan öğrenci sayısı 12.845 olduğundan ve daha önce ülkemizde e-sigara kullanım sıklığı ile yapılan bir prevalans çalışması olmadığından sıklık, bilinmeyen sıklık olarak %50 alınarak, %95 güven aralığı, % 80 güç, %5 hata payı ile örneklem büyüklüğü en az 373 kişi olarak belirlenmiştir. 15.06.2019-30.07. 2019 tarihleri arasında sorumlu araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme tekniği ile anket çalışması şeklinde yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya 374 kişi katılmayı kabul etmiştir. Yaş ortalaması 21.20 1. 91 (median=21.00, Min: 18, Max 26) idi. Katılımcılara elektronik sigara ile ilgili farkındalık durumu sorgulandığında %88. 5 (n=331)' i daha önce duyduklarını belirtmişlerdir. Katılımcıların %95. 7 (n=358)' si sigaranın sağlığa zararlı olduğunu belirtirken; %73. 5 (n=275)' i elektronik sigaranın sağlık için zararlı olduğunu bildirmiştir. %21. 9 (n=82)' u elektronik sigaranın sigara bırakmada yardımcı olarak kullanılabileceğini bildirmiş, %36. 9 (n=138)' u bu konuda karasız olduğunu bildirirken, ancak %41. 2 (n=154) kişi sigara bırakmada bir yöntem olarak kullanılamayacağını bildirmiştir. Katılımcıların elektronik sigara kullanım durumları sorulduğunda, %29. 9 (n=112)' u daha önce elektronik sigara kullanmayı en az bir kez denemiş olduğunu ifade etmiştir. Daha önce elektronik sigara kullanımı deneyenlerin %10. 7 (n=12)' si halen elektronik sigaraiçmekteydi. Katılımcıların %3.2 (n=12)' sinin e-sigara içtiği tespit edilmiştir. Yanıcı sigara kullananların %55. 6 (n=79) daha önce en az bir kez e-sigara kullanmayı denemiş olduğu gösterilmiştir. Sonuç: Yaptığımız bu çalışma Türkiye'de üniversite öğrencilerinde elektronik sigara kullanımı ve elektronik sigara hakkındaki bilgi ve farkındalığı gösteren bir çalışmadır. Bulgularımız öğrencilerin yaş gurubu itibariyle özellikle teknoloji ile iç içe olmaları sebebiyle e-sigarayla ilgili farkındalığın oldukça yüksek olduğunu göstermektedir. E-sigaranın zararlarının birçok katılımcı tarafından bilinmesinin yanı sıra buna rağmen zararsız olduğunu düşünen birey sayısı da azımsanmayacak düzeydedir. Dolayısıyla e-sigaranın zararsız olduğu algısı yıkılmaya başlamış olmakla beraber bu konudaki bilgilendirmelerin artması adına daha çok özverili çalışmalara ihtiyaç vardır.