turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Divan şiirinde servi (15. ve 16. yüzyıllar)

Divan şiirinin anlaşılabilmesi için Divan şairlerinin şiirlerini meydana getirirken yararlandıkları mazmun ve benzetme dünyasının, bu dünyayı oluşturan motiflerin bilinmesi gereklidir. Sözünü ettiğimiz Divan şiirinin benzetme ve hayal dünyasında tabiatın önemli bir yeri vardır. Tabiat bu şiirde bütün unsurlarıyla yer alır. Özellikle çiçekler, ağaçlar, hayvanlar vb. unsurlarla ilgili benzetmeler Divan şiirinin temelini oluşturur. Servi de tabiatın vazgeçilmez bir parçası olarak şiirlerde sıklıkla yer almıştır. Özellikle Divan şiirinin başlangıç ve gelişme dönemlerinde, 15. ve 16. yüzyıllarda Osmanlı bahçe kültürünün de değişimiyle şiirlerde bitkiler ayrı bir önem kazanmıştır. Bu süreçle birlikte servi de Divan şairinin hayal bahçesini süslemiştir. Çalışmamızda, Divan şiirinde önemli bir benzetme unsuru olarak şairlerin çok sık kullandıkları servinin, hangi özellikleriyle ve nasıl kullanıldığını örnek beyitlerden yola çıkarak ortaya koymaya gayret ettik. Metin merkezli araştırmamızda 15. ve 16. yüzyıllardan seçtiğimiz 20 divanı tarayarak beyitlerle, servinin şiirde üzerinde durulan yönlerini, diğer tabiat unsurlarıyla ilişkisini ortaya çıkarmaya çalıştık. Servinin Divan şiirindeki yeri, servinin özellikleri, servi çeşitleri ve serviyle ilgili benzetmeler, servinin tabiattaki yeri, doğanın bir parçası olarak aynı beyitte birlikte anıldığı bitki ve hayvanlar vb. hakkında bilgi verdik. Çalışmanın sonunda 15. ve 16. yüzyıl Divan şiirinde, örneklerden yola çıkarak servinin kullanım sıklığını ve hangi özellikleriyle öne çıktığını değerlendirdik. Ayrıca çalışmanın sonuna redifi servi olan kaside ve gazel metinlerini de ekledik. Sonuç olarak, 'Divan Şiirinde Servi (15. ve 16. Yüzyıllar)' başlıklı tez çalışmamızda; servinin Divan şiirindeki yerini, önemini, ilham verdiği benzetmeleri, taranan divan metinlerindeki örnekler yardımıyla göstermeye çalıştık.
Aile dergisinin edebi metinler bakımından incelenmesi

1947- 1952 yılları arasında yayımlanan Aile dergisi Türk edebiyat ve kültür tarihinin önemli yayın organlarından biridir. Vedat Nedim Tör ve Şevket Rado gibi Türk kültür ve neşriyat hayatının son derece önemli iki isminin yönetiminde çıkan dergi, yayımlandığı dönem boyunca Yahya Kemal Beyatlı, Ahmet Hamdi Tanpınar, Sait Faik Abasıyanık, Cahit Sıtkı Tarancı, Halide Edip Adıvar, Refik Halit Karay, Orhan Veli Kanık ve bu isimler gibi Türk edebiyatının önemli isimlerini bünyesinde toplamayı başarmıştır. Bu tez çalışması Aile dergisini ve bu dergide yayımlanan metinleri ele almıştır. Tezde Aile dergisinde yayımlanan edebi metinler incelenmiş ayrıca bu metinlerin doğduğu düşünce iklimi ve edebi şartlar hakkında bilgi verilmiştir. Tezde Aile dergisinde yayımlanan edebiyat dışı metinler hakkında da bilgi verilmiştir. Ancak dergideki edebiyat dışı metinlerin incelenmesinde edebi metinlere kıyasla daha az ayrıntıya yer verilmiştir. Bu tez çalışması şu bölümlerden oluşmaktadır: Giriş, Türk Edebiyatında Dergiler, 1947- 1952 Yılları Arasında Yayımlanan Aile Dergisi, Aile Dergisindeki Hikayeler, Aile Dergisindeki Şairler ve Şiirler, Aile Dergisindeki İncelemeye Dayalı Yazılar ve Sonuç. Birinci bölümde Türk edebiyat tarihindeki belli başlı dergiler tarihi olarak Cumhuriyet öncesi ve Cumhuriyet dönemi olmak üzere iki gruba ayrılıp bunlar hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde Aile dergisi ve derginin iki önemli yayıncısı Vedat Nedim Tör ve Şevket Rado hakkında genel bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde Aile dergisinde yayımlanan telif ve tercüme hikayeler temalarına göre tasnif edilerek incelenmiştir. Dördüncü bölümde Aile dergisinde yayımlanan şiirler, şair adlarına ve temalarına göre incelenmiştir. Beşinci bölümde Aile dergisinde yayımlanan çeşitli sanat yazıları, fikir yazıları ve sosyal yazılar incelenmiştir. Sonuç bölümündeyse dergideki bu metinlerin incelenmesinden sonra ulaşılan yargılara yer verilmiştir.
Tahirü'l Mevlevi'nin ders notları Türk edebiyatı tarihine dair hülasalar

Türk Edebiyatı Tarihine Dair Hulasalar, Haz. Fuat BİNER, Danışman: Prof. Dr. Cihan OKUYUCU, Fatih Ünv. Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2008. Tahirü'l-Mevlevi (1877- 1951) yılları arasında yaşamış olan Mevlevi meşrep bir ilim adamıdır. Yaşadığı zaman zarfında Tahirü'l-Mevlevi ilim dünyasına birçok eser kazandırmıştır. Biz çalışmamızda onun mütevazı bir çalışması olan kendi el yazısıyla oluşturduğu notlarından mürettep Türk Edebiyatı Tarihine Dair Hulasalar adlı eserini günümüz harflerine aktarıp Türk Edebiyatının altı asırlık dönemini kısa da olsa okuyucunun istifadesine sunmaktır.
Tanzimat Dönemi eserlerinde aile içindeki hizmetliler ve bunların birbiriyle ilişkileri

Tanzimat Edebiyatı, yönünü Batı'ya döndüğü kadar yaşadığı toplumun sorunlarına da ayna tutan bir edebiyat dönemidir. Eşitlik, hürriyet, adalet gibi kavramlar bu dönemle birlikte edebiyatımızdaki yerini almıştır. Tanzimat Döneminde ev içi hizmetlilik anlayışı, esaretle gelişen bir süreçtir. Dönem içerisindeki pek çok yazar, eserlerinde bu olguya geniş bir şekilde yer vermiş; toplumun bu bireylere yaklaşımını, bireylerin yaşadıklarını irdelemiştir. Toplum içerisinde kabul görmüş bir takım değer yargıları, bireyin hürriyeti temi çevresinde mercek altına alınmıştır. Eserlerde yaygın olarak konaklardaki cariyelik anlayışının işlendiği görülmektedir. Özellikle cariyelerin evin hanımı ve beyi tarafından gördüğü muameleler, bu kurumdaki aksaklıkları gözler önüne sermektedir. Kimi eserlerde ev içi hizmetlilerin mutlu sona kavuştukları görülürken kimisinde ise hayattan koparıldıkları görülmektedir. Dönem yazarlarının bu konuyu işlerken romantizm akımı ile realizmin unsurlarını başarıyla harmanladıkları görülmektedir. Bunda; görülen, tanık olunan olayların, içinde yetişilen konakların, kimi zaman ise esir bir annenin evladına anlattığı hikayelerin katkısı büyüktür. Tanzimat sanatçıları, işledikleri konularla kendi dönemlerini etkiledikleri kadar sonraki dönemleri de etkilemiş ve yol açıcı olmuşlardır. Tanzimat Dönemi ev içi hizmetlilik anlayışı, bireyin haklarının sorgulandığı, esarete bakış açısının değişmesi yönünde adımların atıldığı, yeni bir toplum düzeninin arzulandığını gösteren bir tem olması bakımından oldukça önemlidir.
Şeyh Eşref'in bin Ahmed'in Hayret-name ve Müncat-name adlı eserlerinin edisyon kritiği ve incelemesi

Şair Eşref Bin Ahmed'in Hayret- name ve Münacat- ı Şeyh Eşref isimli bu eserleri 155 varaklık bir mecmuada altı adet mesnevi ile birlikte yer aldığı görülür. Şair Şeyh Eşref b. Ahmed hakkında hemen hemen hiçbir yazılı bilgiye rastlanmamıştır. Şairin eserinde de kendisi hakkında bir bilgi yoktur. Eserin istinsah kaydı olan 856/ 1452 tarihine dayanarak onun XIV. Yüzyılın sonu ve XV. Yüzyılın başında yaşadığı düşünülmektedir. Eserlerin nüshası Yapı Kredi Bankası'na vakfedilen yazmalar arasındadır. (Demirbaş No: 133), (107) numaraya kayıtlıdır. Nüsha 856/ 1452 yılında Edirne'de Nasuh b. Ahmed tarafında istinsah edilmiştir. Nüshanın son sayfalarında tahrifat meydana geldiği için metnin bazı bölümleri okunmamaktadır. 118 beyitten oluşan Hayret-name ve 445 beyitten oluşan Münacat, Me fa i lün me fa i 1ün fe u 1ün vezniyle yazılmıştır. İyi bir kul olmak için verilen vazifeleri hakkıyla yerine getirmek, düşman karşısında ezilmeyip onlara galebe çalmak, hayır düşünüp hayır işlemek, Allah'ın nimetlerine şükredip tamah etmemek, dünyada ahiret için çalışıp dünya malına değer vermeyip ahirette Allah'ın cemali ve cennetiyle müjdelenmek, dünya hayatını gelip geçiciliğiVI doğruyu bulmak için çaba sarf etmek gerektiği;hakim makamında olanları din üzere ve adaletli olmaları, anne evlat ilişkileri gibi konular Allah'a yalvarma yakarma ve dua şeklinde yer yer ayetlerle ele alınmıştır.
Sürmeliçavuş-zade Cehdİ Dİvanı

Bu çalışma kapsamında, Sürmeliçavuş-zade Cehdi'ye ait olan divan incelenmiştir. Divanın bilinen tek nüshası Avusturya Milli Kütüphanesi, Yazmalar ve Nadir Eserler Koleksiyonu'nda Cod. A. F. 147 numarada, 'Pend-name' adıyla kayıtlıdır. İlk olarak divandan hareketle şairin hayatı, edebi kişiliği ve üslubu tanıtılmıştır. Metin, çeviri yazı alfabesine ve günümüz Türkçesine aktarılmış ardından şekil ve muhteva bakımından değerlendirilmiştir. Çalışma ayrıca tahlil bölümü de içermektedir. Böylelikle 17. yüzyılda yaşamış olan şair ve divanı ortaya çıkarılarak Eski Türk Edebiyatı çalışmalarına katkı sağlaması umulmaktadır.
Altay Türkçesinde fiil

Bu tezde, Altay Türkçesinin isimden fiil yapma ekleri, fiilden fiil yapma ekleri, fiillerin basit ve birleşik çekimleri, sıfat-fiil ekleri, zarf-fıil ekleri ve bunların fonksiyonları İncelenmiştir. Bu incelemeler yapılırken her ek ve çekim şekli hakkında önce gerekli bilgi verilmiş daha sonra ek ve çekimlerin işlevleri belirtilmiştir. Ancak özellikle fiil çekiminde kullanılan şahıs ve kip eklerinde birden fazla şekillerin var olduğu görülmüştür. Bu durum bize Altay Türkçesinin henüz yazı dili olma merhalesini tamamlamadığını göstermektedir.
Reşat Nuri Güntekin'in romanlarında gelenek ve din anlayışı

Osmanlı İmparatorluğu'nun yeni bir medeniyet dairesine girişi modernleşme sürecini başlatmıştır. 1839 Tanzimat Fermanı'nın ilanıyla 'Batılı gibi olma' anlayışı ortaya çıkmış ve bu durum ülkede değişim sürecini beraberinde getirmiştir. Osmanlı'nın yıkılışıyla kurulan Türkiye Cumhuriyeti, modern bir toplum yaratma hayaliyle kültürel dönüşümü başlatmıştır. Bu çalışma, modernleşme sürecinde Türk toplumunun yaşadığı değişimin Reşat Nuri Güntekin'in romanlarında gelenek ve din üzerinden okunmasına yöneliktir. Giriş hariç beş bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde modernleşme sürecinde kahramanların modern kıyafeti algılama biçimleri ve modern kıyafetten etkilenişleri aktarılmıştır. İkinci bölümde kahramanların geleneksel ve modern eğitim karşısındaki tavrı incelenmiştir. Üçüncü bölümde yaşanılan dönemin özellikleri kapsamında sosyal hayat algısının değişimi ele alınmış; dördüncü bölümde kahramanların zihniyetleri ve modern hayata bakışı söz konusu edilmiş; beşinci bölümde ise mekanın kahramanlar üzerindeki etkisine değinilmiştir. Ortaya çıkan sonuçta, modernleşme sürecini yaşayan toplumun kimlik arayışı Güntekin'in romanlarında yansıtıldığı görülmüştür.
Tıflİ hikayelerinin türsel gelişimi

Tıfli hikayeleri, çoğu örneği 19. yüzyıl İstanbul'unda basılmış mensur hikayelerden oluşan bir yapıtlar grubudur. 'Tıfli Hikayelerinin Türsel Gelişimi' adlı çalışmamızın savı, Tıfli hikayelerini tarihsel bir oluşum, gelişim ve yok oluş süreci bağlamında ele alırsak başlı başına bir edebi türle karşılaşacağımızda. Şu an bilinen külliyatı 'Bursalı'nın Kahvehanesi', Hançerii Hikaye-i Garibesi, Hikaye-i Cevri Çelebi, Hikaye-i Tayyarzade, 'Hikayet' , İki Biraderler Hikayesi, Leia 'ifname, Meşhur Tıfli Efendi ile Kanlı Bektaş'in Hikayesi ve 'Tıfli Efendi Hikayesi' metinlerinden ve bu metinlerin farklı versiyonlarından oluşan Tıfli hikayelerinin zaman içinde birçok değişim geçirdiği gözlemlenmektedir. Bu değişimler, burada farklı başlıklar altında, karşılaştırmalı bir biçimde ve hem Osmanlı tarihiyle, hem de edebiyat kuramıyla ilgili diğer kaynakların ışığında değerlendirilmiştir. İlk olarak, hikayelerin dışsal ve dilsel bazı özellikleri üzerinde durulmuştur. Dışsal özellikler bağlamında, baskıda kullanılan teknoloji ve sayfa sayısı ve boyutu gibi öğeler üzerinde durulmuş, dilsel özellikler bağlamında ise bunların, yansıttıkları toplumsal kesimler ve sözlü dil- yazı dili ilişkisi bağlamındaki konumlan gibi özellikleri ele alınmıştır. Bunun ardından, hikayelerde karşımıza çıkan dünya görüşünün farklı boyutları irdelenmiştir. Bu bağlamda, hikayelerde karşımıza çıkan toplumsal sınıflar, eğlence türleri, erkek-kadın ilişkileri ve erdem anlayışları gibi öğeler incelenmiştir. Son olarak da, hikayelerin edebi ya da biçimsel gerçekçilik, tarihsel gerçekliğe uygunluk iddiası ve toplumsal güncellik açılarından ne gibi bir konumda olduğu üzerinde durulmuştur. Tıfli hikayelerinin zaman içinde bu farklı açılardan gösterdikleri değişimler, hikayeleri üç aşamaya ayırmamızı mümkün kılmaktadır. Bu aşamalar çalışmanın sonunda edebi tür kuramı bağlamında ele alınmış ve türsel bir gelişimin başlıca aşamaları olarak yorumlanmıştır. Tıfli hikayeleri, birçok edebi gelenekten etkilenmiş olmakla birlikte kendine özgü bir edebi tür oluşturmaktadır.
Vaiz Ümmi Mevlidi: İnceleme-metin

Mevlid kelimesi, 'doğum, doğum yeri ve doğum vakti' gibi anlamlara gelir. Peygamberimiz Hz. Muhammed'in doğumunu anlatmak için kullanılan 'mevlid-i nebi' Türkçe'de kısaca Mevlid Kandili olarak anılır. Tarih boyunca Hz. Peygamber'in doğum yıldönümüyle ilgili kutlamalar hemen bütün İslam ülkelerinde dini ve sosyal hayatın önemli bir unsuru haline gelmiş, yöneticiler katında da yerine göre siyasi meşruiyetin, yerine göre dini kimlik ve hassasiyetin bir göstergesi olarak son derece renkli ve gösterişli merasimlere sahne olmuştur. Daha sonraları mevlidterimi tasavvuf çevrelerinde velilerin doğum yıldönümünü de kapsayacak şekilde geniş bir anlam kazanmıştır. 'Vaiz Ümmi-Mevlidi ' adlı bu çalışmanın amacı, İslami Türk edebiyatında önemli bir yere sahip mevlid türünün örneği olan bu eseri bilim dünyasına tanıtmaktadır. İlk olarak mevlid türüne genel olarak gösterilmiştir sonra İslam medeniyetinde, Osmanlı Devleti'ndeki mevlid hakkında bilgi verilmiştir. Giriş bölümünde mevlid türünün en güzel örneği olan Vesiletü'n-Necat'tan bahsedilmiştir. Sonrasında üzerinde çalıştığımız mevlid şairi Vaiz Ümmi'nin hayatı ve edebi kişiliği hakkında bilgi verilmiştir. Eserin nazım şekli, özellikleri inceledikten sonra Mevlid'in muhteva özelliklerinden bahsedilmiş ve asıl metne geçilmiştir.
Şabanzade Mehmed Muhteşem'in Adabu'l-Hükkam adlı eseri

17. yüzyıl sonu ile 18. yüzyıl başları arasında yaşamış olan Şabanzade Mehmed Muhteşem'in ikisi telif biri tercüme olmak üzere üç eseri vardır. Bu çalışmanın konusu olan Adabu'l-Hükkam, Şabanzade'nin tek tercüme eseridir. Bu eser, Fatih Sultan Mehmed dönemi alimlerinden Musannifek lakaplı Alaüddin Ali b. eş-Şahrudiyyü'l-Bistami tarafından telif edilip dönemin vezirlerinden Mahmut Paşa'ya sunulmuş olan Tuhfetü'l-Vüzera adlı Farsça eserin Türkçeye tercümesidir. Siyasetname türünde bir ahlak kitabı olan bu eser, on bölümden oluşmaktadır. Şabanzade, içerisinde Arapça kısımlar da bulunan bu eserin sadece Farsça nesir kısımlarını tercüme etmiş, Arapça kısımları ve manzumeleri olduğu gibi aktarmıştır. Osmanlı sahasında telif edilip yine aynı sahada Türkçeye tercüme edilen bu eser aynı zamanda Şabanzade'nin mütercim yönünü göstermesi bakımından ayrı bir önemi haizdir. Bu çalışmada önce siyasetnameler hakkında, sonrasında müellifin ve mütercimin hayatları ve eserleri hakkında bilgi verildi. Daha sonra Adabu'l-Hükkam'ın muhtevası, kaynakları, mensur bir metin olarak özellikleri ele alındı. Bundan sonra ise Adabu'l-Hükkam, kaynak eser olan Tuhfetü'l-Vüzera ile karşılaştırılarak Şabanzade'nin tercüme yöntemi belirlenmeye çalışıldı. Eserin çeviri yazısından önce, nüshaları ve metnin nasıl kurulduğu hakkında bilgi verildi. Bunlardan sonra Adabu'l-Hükkam'ın çeviri yazı metni yer aldı. En son kısımda ise 'Özel Adlar Dizini'ne yer verildi.
Nur İçözü'nün çocuk kitaplarındaki kişilerarası çatışmalar ve çatışma çözme süreçleri

İnsan ilişkilerinde birçok sebepten kaynaklanan çatışma sürecine çocuk edebiyatı ürünlerinde de rastlanılmaktadır. Çatışma süreciyle kitapta karşılaşan çocuk için çatışmanın sebebi, çözme biçim ve sonucu da önemlidir. Çocuğun edebi ürünlerde karşılaştığı çatışma süreçlerini iletişim halinde bulunduğu bireylere aktarması ve uygulaması da olasıdır. Bu bağlamda araştırmada; Nur İçözü'nün kaleme aldığı eserlerdeki kişilerarası çatışma çözme süreçlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi ilkeleri dikkate alınarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evreni, Nur İçözü'nün çocuklar için yazdığı eserler bütününden oluşmaktadır. Nur İçözü'nün eserleri, çocuk edebiyatının temel ilkelerine göre ele alınıp Johnson ve Johnson'ın çatışma çözüm biçimlerine göre incelenmiştir. İncelenen eserlerde çatışmaya ilişkin algıların ve çatışma çözme becerisinin oluşma süreçleri değerlendirilmiştir. Değerlendirilme sürecinde ulaşılan bulgular, çocuk yazını ölçütleri ışığında bilimsel bir nedenselliğe dayandırılarak belirtilmiştir. Analiz sonucunda elde edilen bulgulara göre;Nur İçözü'nün kaleme aldığı 57 eser incelenmiş, incelenen eserlerden 46'sında kişilerarası çatışmaya rastlanılmıştır. Kişilerarası çatışmaya rastlanılan eserlerde daha sık olarak çatışmaların 'karşılanmayan psikolojik gereksinimler' den kaynaklandığı, işbirliği ve güç kullanma çözüm biçimi kullanıldığı ve çatışma çözme sonuçlarının (ilkokul düzeyi eserlerde=%65, 9 kazan-kazan; ortaokul düzeyi eserlerde=%41, 4 kazan-kazan) kazan-kazan ile sonuçlandığına ulaşılmıştır. Eserlerdeki kişilerarası çatışmaların kazan-kazan ile sonuçlanması, bireylerde istenilen yapıcı çatışma çözme yaklaşımına uygun olarak işlendiğini göstermektedir. Eserlerde yer alan çatışmaların yoğunluğu ve çözüm süreci bu eserlerin bireyde bilişsel ve duyuşsal gelişimine katkı sağlayacak nitelikte olduğunu ortaya koymaktadır.
Malatyalı İsmail'in Dastan-ı 'Acİb adlı eseri

Malatyalı İsmail, XVI. yüzyılın ikinci yarısında yaşamış ve bir mesnevi kaleme almış olmasına rağmen tezkirelerde zikredilmemiş bir şairdir. Bu sebepten hayatı hakkında ayrıntılı bilgiye ulaşılamamıştır. Malatyalı İsmail'in elimizde bulunan Dastan-ı Acib adlı eseri, Fars kültüründe ortaya çıkan Arap kültüründe hacim kazanan Binbir Gece Masalları'nın içerisinde yer alan bir Cariye Teveddüd Hikayesi tercümesidir. Çevirisi yapılan eserin müellifi hakkında bilgi sahibi değiliz. Dastan-ı Acib'in Fransızca tercümesinin yer aldığı bir nüsha ile Koyunoğlu kütüphanesinde bulunan nüsha olmak üzere elimizde iki nüshası bulunmaktadır. Çalışmamızı bu nüshalar üzerinde gerçekleştirerek örnek bir tenkitli metin oluşturmak çalışmamızın esasını teşkil etmiştir. Mütercimi hakkında pek fazla bilgi bulunmayan eser, didaktik bir nitelik taşımakla beraber tarafımızdan çeşitli yönlerden incelenmiştir. Üç bölümden oluşan çalışmamızın birinci bölümünde esere kaynaklık eden Binbir Gece Masalları üzerinde durulmuş, ikinci bölümde Malatyalı İsmail ve eseri Dastan ı Acib ele alınmış ve üçüncü bölümde iki nüshadan hareketle bir model metin oluşturulmuştur. Yaptığımız bu çalışma ile Eski Türk Edebiyatı alanına bir katkıda bulunmak amaçlanmıştır.
Orhon, Uygur ve Karahanlı metinlerindeki meslekler bağlamında eski türk kültürü

Meslekler, toplumların yasam biçimlerini yansıtır. Bir toplumda icra edilen mesleklere ve bu mesleklere verilen öneme bakılarak o toplumun kültürel yapısı hakkında fikir edinilebilir. Eski Türk kültürünü meslekler açısından tahlil eden özgün bir çalısma günümüze dekyapılmamıstır. Bu eksikligi giderecegine inandıgım tezimde Eski Türkçenin tasıdıgı kültürmalzemesinden hareketle eski Türk toplumundaki çalısma hayatı üzerinde durulmustur. Orhon, Uygur ve Karahanlı dönemlerine ait metinlerden görülen meslekler, tarihi kaynaklar ısıgında incelemeye tabi tutulmustur. Meslek icracılarına ad olan sözcükler, biçim ve anlamyönleriyle arastırılmıstır. Eski Türk kültüründe görülen meslekler, ilgi alanlarına göre sınıflandırılıp ne tür ihtiyaçlardan doğdukları ve nasıl icra edildikleri belirlenmeye gayret edilmistir. Tespit edilen iki yüz dolayında meslek göstermistir ki Eski Türklerde gelismis bir çalısma hayatı mevcuttur. Meslek icracılarına ad olan sözcüklüklerin çok büyük bir kısmıTürkçedir. Eski Türkçe bu bakımdan oldukça sadedir. Uygar bir toplumda bulunması gereken her türden meslek Eski Türkler arasında mevcuttur. Bu durum Eski Türkleri barbar olarak göstermek isteyen arastırmacıları haksız çıkarmaktadır. Eski Türk toplumunda yasadıklarıçaga göre yüksek bir medeniyet tarzını benimsemis zümrelerin ilk dönemlerden baslayarakvar olduğunu göstermektedir.
Harp mecmuasında yayınlanan edebi metinler

'Harp Mecmuası' Teşrin-i Sani 1331 ( Kasım 1915 ) yılında yayın hayatına başlamıştır. Ramazan 1334 ( Haziran 1918 ) itibariyle 27. Sayısını vererek yayın hayatına son vermiştir. Bu dergideki edebi ve siyasi yazılar ile şiirlerin derlenerek günümüz Türk harflerine aktarılması tezimize konu olmuştur. Dergi, yayınlandığı dönemde, Türk Ordusunun kazandığı başarıları, Türk Milletine duyurmada büyük rol oynamıştır. Derginin yayınlandığı dönem Türk tarihinde çok önemli bir yere sahiptir. Eğer burada kopan firtma, doğru yorumlandığı ve tarihi olaylara düzgün edebi manalar giydirilebildiği taktirde gelecek nesillere yararlı olmaya devam edecektir. Harp Mecmuasının bu hizmeti yapmaya çalıştığı kanaatindeyiz. Bu dönemde, Türk Milletinin çektiği sıkıntılar, harp meydanlarında yapılan kahramanlık ve fedakarlıklar edebiyat dünyamızdaki yazar ve şairlerimize zengin bir zemin teşkil etmiş, son derece güzel, edebi ürünlerin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Metin aktarmalarında görüleceği gibi: siperinde elinde bombası ile uyuyan Türk Askeri, Ziya Gökalp'in 'Asker ve Şair ' şiirine, kolunu harp meydanında kaybeden subayımızda Mithat Cemal'in 'Kolunu Harp Meydanında bırakmış Bir Askere' şiirine konu olmuştur. Bu dönemin etkilerinin cumhuriyet devri yazarların da da devam ettiğini söyleyebiliriz. Yakup Kadri Karaosmanoğlunun ' Yaban ' daki Çanakkale'de kolunu kaybeden roman kahramanı Ahmet Celal ile, Tank Buğranın, 'Küçük Ağa' da, yine kolunu harp meydanında bırakan Çolak Salih, bu dergiye konu olan olayların etkilerinin edebiyat dünyamızda devam edeceğinin göstergelerindendir. Harp Mecmuası'nda, Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Harbinde çarpıştığı bütün cepheleri hakkında bilgi verilmiştir. İlk sayılardaki yazılarda; harbe girişimizin haklılığı ve gerekliliği ortaya konulmuş, Almanya, Avusturya - Macaristan mihverinde yapılan ittifakın haklı gerekçeleri anlatılmaya çalışılmıştır. Şiir ve nesirlerde, Türk Milleti ve askerinin gerek mazideki, gerek o dönemdeki kahramanlık ve zaferleri işlenerek, milletin ve ordunun moral değerleri yükseltilmek istenmiştir. Çalışmamızın mahiyetini; Harp Mecmuası'ndaki edebi özellik taşıyan nesirler ve şiirlerin günümüz Türk harflerine aktarılması ile akademik bir çalışma çerçevesinde incelenmesi oluşturmuştur. Yüzyılımızın en önemli olaylarından birisi olan Birinci Dünya Savaşına; şiirler, yazılar ve resimlerle ışık tutan Harp Mecmuası' nm edebi mahiyet taşıyan yazı ve şiirlerinin, orijinal nüshaları ile birlikte sunulmasıyla, bu dönem hakkında sıhhatli değerlendirmelere katkı sağlanacağı kanaatindeyiz.
Derviş Gubarİ'nin Gazavat-name-i Midilli adlı eserinin bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüğü

Kelimeler zamanla kullanıldıkları anlamlardan yavaş yavaş uzaklaşmıştır ve sonraki dönemlerde bu sözcüklerin anlaşılması zorlaşmıştır. Bu anlam karmaşasını önlemek ve kelimeleri daha iyi anlamlandırmak için çeşitli çalışmalar ve sözlükler hazırlanmıştır. Bu çalışma, 16. yy divan şairi olan Gubari'nin, Gazavat-name-i Midilli adlı mesnevisinin hem bağlamlı dizinini hem de fonksiyonel hale getirilmiş sözlüğünü içermektedir. Eserdeki kelimelerin kullanıldıkları bağlama göre nasıl bir değişiklik gösterdiği ve çağrışım kazandığı ortaya çıkarılmış böylece, Gazavat-name-i Midilli'nin işlevsel sözlüğünü hazırlamak amaçlanmıştır. Gazavat-name-i Midilli üzerine Ömer Özkan'ın hazırlamış olduğu 'Gazavat-name-i Midilli ' adlı eseri bulunmaktadır. Çalışmamızda bu eser temel alınmıştır ve Gubari'nin eserinde kullandığı zengin kelime hazinesiyle sözcüklere kattığı anlamlar birleştirerek şairin kendine özgü söz varlığını açığa çıkarmak hedeflenmiştir. Böylelikle bugüne kadar kapsamlı bir şekilde ele alınmamış olan Gazavat-name-i Midilli mesnevisinin bağlamlı dizinini oluşturup fonksiyonel sözlüğü oluşturulmuştur. Bu çalışma sonucunda şairin kendine özgü üslubunun ortaya çıkarılması ve başta üslup çalışmaları olmak üzere tarihsel sözlük çalışmaları, Osmanlı kültürü, savaş taktikleri, yöntemleri, savaş aletleri, coğrafi yer adları, tarihi şahsiyetler, denizcilik terimleri, bazı davranışlar ve inanışlar hakkındaki bilgilere katkı sağlanması amaçlanmıştır. Kelimeler anlamlandırılırken kaynakça bölümünde belirtildiği üzere eski-yeni birçok çalışmadan faydalanılıp Gubari'nin eserinde kelimelere yüklediği anlam en doğru şekilde yansıtılmaya çalışılmıştır.