Konya Sille'deki tarihi eserler

'Kültür Vadisi' olarak vurgulanan Sille, tarihi eski çağlara kadar uzanan, farklı kültürlerin bir arada yaşadığı, zengin kültürel mirası ile ön plana çıkan bir yerleşim yeridir. Araştırmada Selçuklu İlçesi'ne bağlı Sille Mahallesi sınırları içerisinde yer alan Türk dönemine ait dini yapılar, su yapıları, sivil mimarlık yapıları, askeri yapılar ve mezar taşları incelenmiştir. Roma ve Bizans dönemlerinde önemli bir konuma sahip olan Sille'nin Kutsal Hac yolları üzerinde olduğu bilinmektedir. Selçukluların Konya'yı fethi ile beraber özellikle stratejik bir konuma sahip olan Gevale Kalesi ve yakınındaki Sille yerleşimi, önemli sosyo-politik olaylara sahne olurken aynı zamanda sosyo-kültürel gelişmeler de yaşanmıştır. Bu gelişmelerle beraber Türk döneminde Sille ve çevresinde önemli vakıf arazilerinin bulunmasının yanı sıra inşa faaliyetleri de yoğunlaşmıştır. Sille'de Osmanlı dönemine ait günümüze ulaşan önemli kültürel eserlerin yanı sıra günümüze ulaşamayan eserlerde yer almaktadır. Günümüze ulaşan farklı türdeki tarihi eserler geçmişş dönemlerde onarım görürken, bir bölümünün ise günümüzde restorasyonu yapılarak yaşayan kültür devam ettirilmeye çalışılmaktadır. Konya Sille'deki Tarihi Eserler adlı çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümü olan 'Giriş' bölümü altında Konunun Tanımı, Önemi ve Sınırları, Araştırmada İzlenen Metot ve Yöntem, Konuyla İlgili Yapılan Araştırmalar ve Kaynaklar, Sille Adı İle İlgili Bilgiler ile Sille'nin Coğrafi Durumu ve Tarihçesi başlıkları altında ele alınmıştır. İkinci bölümde 'Katalog' başlığı altında Sille Mahallesi sınırları içerisinde yer alan eserler, Günümüzde Mevcut Olan Eserler ve Günümüzde Mevcut Olmayan veya Kalıntıları Olan Eserler olmak üzere iki bölüme ayrılmıştır. Günümüzde Mevcut Olan Eserler bölümü içerisinde 'yedi cami, bir kale, on altı sivil mimari yapısı, bir cephanelik, su yapılarından ise iki hamam, bir köprü, iki su kemeri, bir çamaşırhane, yirmi dört çeşme, mezarlıklar ve hazirelerde ise beş mezarlık ile bir hazire içerisinde toplamda altmış üç mezar taşı' incelenmiştir. Bu bölümlerde toplanmış olan eserler toplamda elli beş yapı ve altmış üç mezar taşı kendi grupları içerisinde ilk olarak kronoloji dikkate alınarak, aynı tarihte yapılanlar ise alfabetik olarak sıralanmıştır. Katalogdaki eserler bulunduğu yer, tescil durumları, mülkiyet durumları, tarihçesi ve kitabeleri ile yapının incelenmesi alt başlıkları altında mimari ve süsleme özellikleri ayrıntılı olarak tanımlanmıştır. Eserlerin kitabeleri tarafımızca okunarak destek alınmıştır. Ayrıca eserlerin bazılarının ölçümleri tarafımızca alınarak, çizimlerde destek alınmış ve tarafımızca düzenlenmiştir. Günümüzde Mevcut Olmayan veya Kalıntıları Olan Eserler bölümünde ise 'camiler, mescitler, tekke ve zaviyeler, medreseler, köprüler, çeşmeler, çamaşırhaneler, mektepler, rüştiyeler, kütüphaneler, hanlar ve kervansaraylar, redif kışlaları, hükümet konağı, sokak ve mahalleler, evler, mahalle odaları, çarşı, pazar ve dükkanlar ile su yolları' ele alınmıştır. Üçüncü bölüm olan 'Değerlendirme ve Karşılaştırma' bölümünde 'Plan ve Mekan Anlayışı, Malzeme ve Teknik, Strüktürel Elemanlar, Yapı Elemanları, Süsleme, Yazı, Baniler ve Sanatçılar' başlıkları altında katalogdaki eserler mimari ve üslup özelliklerine göre değerlendirilmiştir. Eserlerin tipolojileri yapılarak, alt başlıklara göre yerel ve Anadolu'daki benzer örneklerle karşılaştırmalara gidilmiştir. 'Sonuç' bölümünde ise çalışma kapsamında incelenen eserlerin sanat ve mimarlık tarihi açısından önemleri vurgulanarak, Sille'nin Türk dönemindeki mimari gelişimi hakkında çıkarımlarımız değerlendirilmiştir.