turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tasarlanmış mekanlarda kültürel miras aktarımı ve yeniden canlandırma: Hamamönü ve çevresi

Ankara'nın eski kent merkezinde yer alan ve yenileme çalışmalarından sonra turizme açılan Hamamönü ve çevresini halk bilimsel bir bakış açısıyla ele alan bu çalışma; genel anlamda kentleşme ve modernleşmeyle, toplanma ve aktarım işlevi gören kültürel mekanların kaybına ve bu kaybın kültür aktarımı açısından sonuçlarına, özelde ise bir kentsel yenileme mekanı olan Hamamönü'ne; mekan, insan ve kültür ilişkisi ekseninde odaklanmıştır. Tezin ilk bölümünde kent ve kentleşmeye yönelik yaklaşımlara yer verilmiş, ikinci bölümde halk biliminin çalışma alanı olarak kent ve kent folkloru yaklaşımlarına, kentleşme ve modernleşme süreçlerinde halk biliminin değişen çalışma yöntemlerine değinilmiştir. Tezin son bölümü, çalışmanın alanını oluşturan ve kentsel bir imge ve turizm alanı haline getirilmeye çalışılan Hamamönü ve yakın çevresi üzerinden, kentlerin yenilenerek turizme açılan alanlarında kültür aktarımı ve yeniden canlandırma meselesine odaklanmıştır. Tezde, bölgede açılan işletmeler, düzenlenen etkinlikler ve uygulamalar üzerinden; bölgenin Ankara için kültürel ve imgesel bir toplanma mekanı haline gelip gelmediği, uygulamaları ve etkinlikleriyle kültür aktarımına katkı sağlayıp sağlamadığı, modern kentte geleneksel kültürü ön plana çıkartan mekanlara veya ritüel ve toplanma mekanlarına neden ihtiyaç duyulduğu, bu ihtiyacın ticari işletmeler aracılığıyla giderilmesi sonucu ortaya çıkan sorunlar ve risklerin neler olduğu ve kültürel unsurları nasıl dönüştürdüğü sorularına yanıt aranmıştır. Söz konusu uygulamalar, halk biliminin uygulama yöntemlerinin yanı sıra günümüz kültür koruma yaklaşımlarının önerdiği yeniden canlandırma vb. aktarım yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda kent merkezlerinde, özellikle de eski kent merkezlerinde, yenilenerek turizme açılan bölgelerin nostalji duygusunu harekete geçiren ve yerel/otantik/geleneksel olanı ön plana çıkartan uygulamalarının, Hamamönü'nde de hayata geçirildiği; adları sık sık Hamamönü ile anılan kına konaklarında yapılan kına 'organizasyonları'nın geleneksel kına gecelerinden pek çok yönüyle ayrıldığı ve kına gecesinin pek çok ritüelinin değişikliğe uğrayarak geleneksel ve modern ikileminde eğlence yönü ağır basan bir 'gösteri'ye dönüştüğü; toplanma mekanı açısından değerlendirildiğinde ise Ankara'da Ramazan eğlencelerinin artık Hamamönü'yle özdeşleşen bir nitelik kazandığı söylenebilir. Uygulamalı halk bilimi örneği olarak ele alınan Hamamönü Hıdırellez Şenliği ise kent mekanında geleneksel bir bayramın çeşitli aktörler aracılığıyla yeniden canlandırılması ve kültür aktarımı konusunda farkındalık yaratılması yönünde bir girişim olarak değerlendirilmiştir.
Keskin ve çevresindeki kutsal ziyaret yerleri

Bu araştırma, Keskin ve çevresindeki ziyaret yerlerini tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma çerçevesinde Keskin ve çevresindeki köyler dolaşılmıştır. Dolaşma esnasında gözlemleme, fotoğraflama ve kaynak kişilerle görüşmeler yapılmıştır. Yapılan araştırmalar sonucu mezar, türbe, ağaç, taş, ocak vb. ziyaret yerleri tespit edilmiş ve bu yerler kayda geçirilmiştir. Yapılan çalışma ile ülke çapında pek fazla bilinmeyen ziyaret yerleri gün yüzüne çıkarılmıştır.
Mersin Konargöçerlerinin halk kültüründe inanışlar ve bunlara bağlı uygulamalar

Mersin ili sınırlarında yaşayan Konargöçer toplulukların inanışlarını konu alan 'Mersin Konargöçerlerinin Halk Kültüründe İnanışlar ve Bunlara Bağlı Uygulamalar' adlı bu çalışma dokuz bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, giriş niteliğinde olup, çalışmanın konusunu, amacını, sınırlarını, çalışmada kullanılan yöntem ve tekniklerin yanı sıra araştırma alanıyla ilgili genel bilgileri ve araştırma konusuyla ilgili daha önce yapılmış çalışmaların tanıtılmasını kapsamaktadır. İkinci bölümde Konargöçer yaşam hakkında bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölüm, Türk halk inançlarına kaynaklık etmesi bağlamında eski Türk inanç sistemlerinin tanıtılmasını içermektedir. Dördüncü bölüm, alan araştırmasında tespit edilen inanışlarla bağlantı kurmaya çalışılan Türk mitolojisinde teogonik, kozmogonik, antropogonik ve eskatolojik kültlere teorik bir bakış niteliğindedir. Beşinci bölüm Mersin Konargöçerlerinin geçiş dönemleri ile ilgili inanışlarını içermektedir. Altıncı bölümde, kandiller, kutsal aylar, dini ve milli bayramlar, törenler ve bunlarla ilgili inanışlar yer almaktadır. Yedinci bölüm, sağaltmacılık ile ilgili uygulama ve inanışları, sekizinci bölüm halk kültüründeki çeşitli inanışları kapsamaktadır. Dokuzuncu ve son bölüm ise çalışma sonunda yapılan tespitleri içeren sonuç kısmından oluşmaktadır. Bu çalışmada yazılı ve sözlü kaynaklardan elde edilen bilgiler, belli bir düzen içinde sınıflandırıldıktan sonra karşılaştırmalı halkbilim yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Bu bağlamda tespit edilen inanışların eski Türk inanç sistemleriyle bağlantıları kurulmaya çalışılmıştır. Söz konusu inanışların Türklük dünyası ve Anadolu'daki uygulamalarla benzerlik veya farklılıklarının ortaya konulmasına gayret edilmiştir. Çalışmanın sonunda ise bir kavram dizini, yöreye özgü sözcükleri kapsayan bir sözlük, fotoğraflar ve haritalar yer almaktadır. Araştırmada Mersin Konargöçerlerinin halk kültüründe yer alan inanışlarda, Türk dünyasının inanç ve kültür yapısının izlerinin bulunduğu sonucuna varılmıştır. Bu izler İslamiyet'in kabulünü izleyen süreçte yeni dinin rengini alarak bugünkü uygulamaları oluşturmuştur.
Dramatik bir gösterim türü olarak Türk kukla tiyatrosu

Kukla oyunu; bir sanatçının, insan veya hayvan şeklindeki oyuncak bebekleri eldiven gibi ellerine geçirmek suretiyle veya bebekleri, hareketli yerlerinden bağlanmış ipleri vasıtasıyla manipüle ettiği bir tiyatro veya performans türüdür. Pek çok farklı forma sahip olan kuklaların dünya üzerinde en çok tanınanları ipli kuklalar ve el kuklalarıdır. Dramatik nitelikli Türk kukla tiyatrosu üzerine yapılmış çalışmalar oldukça az sayıdadır ve içerik olarak kısıtlıdır. Türk kukla tiyatrosu tarihi ile ilgili en kapsamlı Türkçe çalışma Metin And'a aittir. And'dan sonra yapılan çalışmalar da çoğunlukla onu tekrarlamıştır. Kukla oyun metinleri üzerine yapılmış bir çalışma ise bulunmamaktadır. Bu çalışmada başlangıcından bugüne dramatik Türk kukla tiyatrosunun tarihi, bütün yönleri ile ele alınmıştır. Bunun yanında elimizdeki oyun metinleri üzerinde dil, halk kültürü ve bağlam açısından inceleme yapılmıştır. Sonuç olarak kuklanın Türkler arasında tarih sahnesine çıktıkları andan itibaren bilindiği ve kukla ile ilgili yazılı kayıtlara XI. yüzyıldan itibaren rastlanıldığı tespit edilmiştir. Türk kukla tiyatrosu, uzun bir tarihi seyirden sonra XIX. yüzyılın sonlarında form değiştirmiştir ve bu şekli ile bugün de yaşatılmaya devam etmektedir.
Makedonya'daki müslümanlarda doğum, evlenme ve ölüm ile ilgili inanışlar ve uygulamalar

İnsan hayatındaki dogum, ölüm ve evlenme gibi özel anların, bazen sevinci, bazen de hüznü diger insanlarla paylasmayı amaçlayan toplumsal niteligi ön planda olantören ve dini uygulamalara yol açtıkları görülür. Bu çalısma, Makedonya'da yasayan Müslümanların dogum, evlenme ve ölüm ile ilgili inanıslarını ve uygulamalarını tanımlamayı ve değerlendirmeyi hedeflemistir. Bu çalısmada mevcut literatür dikkate alınarak belirlenen bölgelerde dogum, evlenme ve ölüm ile ilgili merasimlere, uygulamalara bizzat istirak edilmis, gözlemler yapılmıstır. Ayrıca konumuzla baglantılı degisik inanısları tespit amacıyla da mülakat yöntemi kullanılmıstır. Bu baglamda, dogumla ilgili olarak: Hamilelik dönemi, dogum anı, bebegin cinsiyetinin tayini, istenmeyen gebeliklerde uygulanan yöntemler, evlilikle ilgili olarak: hediyelesmeler, nasip arama, büyü ve tılsıma dair uygulamalar ve son olarak ölümle ilgili olarak da: Ölüm öncesi, ölüm anı, teçhiz- defin, ıskat-devir ve yasuygulamaları incelenmis, özellikle bunların dinsel ve geleneksel yönlerine isaretedilmeye çalısılmıstır. Makedonya Müslümanların genelde, dini degerlerine ve zengin kültürel miraslarına sadık kaldıklarını söylemek mümkündür. Ayrıca aynı cografyadaki digeretnik ve dinsel topluluklardan oldukça etkilenmis oldukları da bir gerçektir. Bu çerçevede, onların bazı uygulamalarının tarihi süreçte kurumsallastıkları, bazılarının ise unutulmaya yüz tuttugu, veya yeni sartlara göre mahiyet degistirdigi söylenebilir. Aynı sekilde bazı inançlar güçlenirken veya sıradan dünyevi bir uygulama halindendini bir uygulama sekline bürünürken, digerlerinin toplum ve insan saglıgı için tehlike arz eder ve ekonomik olarak da büyük masraflar gerektiren ve herkesin kolayca yerine getiremedigi karmasık törenler sekline dönüstükleri söylenebilir. Bu arastırmamızda, bütün bu inanıs ve uygulamaları, mukayeseli olarak ele almaya ve örneklerle sunmaya çalıstık.
Sivas Yıldızeli ilçesi yöresel kadın giysilerinin incelenmesi

Araştırma kapsamında Sivas Yıldızeli ilçesi merkezi ve ilçeye bağlı olan köylere gidilerek kaybolmak üzere olan yöresel kadın giysileri incelenerek kataloglamıştır. Araştırmanın amacı kaybolmak üzere olan Sivas Yıldızeli ilçesindeki yöresel kadın giysilerinin gelecek kuşaklara aktarılmasıdır. Bu bağlamda tespit edilen yöresel kadın giysileri kaynak kişilerden alınan bilgiler ışığında kayıt altına alınmıştır. Kayıt altına alınan kadın giysileri desen, işleme, nakış, renk, malzeme ve kompozisyon açısından incelenerek tezin ilgili bölümlerinde gözlem fişleriyle aktarılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde; araştırma yapılan ilçenin coğrafi konumu, tarihçesi, sosyal ve kültürel yapısı hakkında bilgi ve ilçenin bağlı olduğu Sivas ili kadın giyim-kuşamı ile ilgili genel bilgi verilmiştir. Çalışmanın gelişme bölümü olan ikinci bölümde ise Sivas Yıldızeli ilçesi merkez ve köylerinde kayıt altına alınan yöresel kadın giysi görselleri ve bilgileri verilmiştir. Araştırmanın son bölümü olan üçüncü bölümde ise; yörede incelenen kadın giysilerinden esinlenerek oluşturulan yelek tasarımları, üretim süreci ve fotoğrafları verilmiştir.
Çorum ilinde yetişen bazı yenilebilir yabani otların tespiti, sağlık açısından faydaları ve yemeklerde kullanım şekilleri

Bu tez çalışması kapsamında, Çorum ilinde gıda olarak tüketilen ve/veya halk hekimliğinde kullanılan bazı yabani bitkiler tayin edilmiştir. Bulunan bitkiler ile ilgili literatür taranarak, botanik ve yöresel adları, botanik özellikleri, kimyasal bileşimleri, etki ve kullanım alanları araştırıldı. Çalışmamız kapsamında Çorum il merkezi, ilçeleri ve köyler dahil olmak üzere toplamda 32 yerleşim yerinde, arazi çalışmaları ve 124 kişi ile yaptığımız görüşmeler neticesinde doğada kendiliğinden yetişebilen 24 familyaya ait 36 tür bitki tespit edildi. Belirlenen bu bitkiler içerisinde Brassicaceae familyasına ait 4 tür, Apiaceae, Asteraceae, Polygonaceae ve Rosaceae familyalarına ait 3'er tür, diğer 19 familyaya ait 1'er tür bitki belirlendi. Belirlenen bu bitkilerin gıda maddesi ve tıbbi olarak kullanım şekilleri incelenmiştir. Mutfaklarda kullanımı artırmaya yönelik tarifler geliştirilip ve uygulanarak reçeteleri ile birlikte kaydedildi.
Şanlıurfa halk kültüründe kuş

Şanlıurfa, halk kültürü açısından ülkemizdeki zengin şehirlerimizden biridir. Bu zenginliği oluşturan unsurlardan biri de güvercin başta olmak üzere kuşçuluktur. Bu çalışmada Şanlıurfa halk kültüründe kuşlar ve kuşçuluk ile ilgili halk kültürü unsurları, kuş türleri, hastalık ve tedavi yöntemleri incelenmiştir. Çalışmanın amacı, Şanlıurfa'nın sosyal, kültürel ve ekonomik hayatında ayrı bir yeri olan kuşçuluğu detaylı bir şekilde incelemektir. Çalışma sürecinde alan araştırması ve literatür tarama yöntemleri kullanılmıştır. Çalışmamız Giriş dışında iki ana bölümle birlikte Sonuç, Kaynakça ve Ekler kısımlarından oluşmaktadır. Birinci bölümde Türk Kültüründe Kuş başlığı altında Türk mitolojisinde, Türk edebiyatında, Türklerin kültür hayatında ve inançlarında kuşların yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu tespitlerle ilgili örnekler verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Şanlıurfa halk hayatındaki kuşlar hakkında bilgi verilmiştir. Şanlıurfa'da kuşlarla ilgili inançlar, Şanlıurfa halk edebiyatında kuşlar, Şanlıurfa'da yetiştirilen kuş türleri ve bunların bakımlarıyla ilgili bilgiler kaynak kişilerden derlenmiştir. Çalışmanın sonuç kısmında, çalışma neticesinde Şanlıurfa halk hayatında kuşçuluğun yeri ve önemiyle ilgili tespitler ve öneriler maddeler halinde sıralanmıştır. Kuşçuluğun farklı yönleri yanında, Şanlıurfa'da birçok insan için bir yaşam biçimi olduğu, sosyokültürel ve ekonomik açıdan ayrı bir yeri olduğu tespit edilmiştir. Kaynakça kısmında, çalışmanın hazırlanması sırasında faydalanılan yazılı ve sözlü kaynaklar ayrı başlıklar altında verilmiştir. Ekler kısmında ise Şanlıurfa'nın kültürel değerleri ile Şanlıurfa'da bulunan kuş türlerinin ve kuşçuların fotoğrafları verilmiştir.
Van Gölü çevresinde Şamanizm izleri

Milletlerin karakterini ortaya koyan; onların sürekliliğini sağlayan en önemli unsurlardan biri kültürdür. Kültürün sürekliliğini sağlayan ise inançlardır. Bu inançlar sadece mensubu olunan dinler değil; aksine milletlerin tarihleri boyunca inandıkları bütün inançlardır. Türk inanç tarihinde Türk kültürü üzerinde etkili olan en önemli inanç ise Şamanizm'dir. Bütün dünya Şamanizmlerinden farklı olan Türk Şamanlığı Türk gelenek, görenek ve yaşam tarzına sinmiştir. Van Gölü çevresinde görülen gelenek, görenek ve yaşam tarzında Türk Şamanlığı, Şamanizm'in kutsal unsurları yoluyla hala yaşamaktadır. Çalışmamızın amacı; günümüz inançları ile eski inançların ortak noktalarını tespit etmekti. Çalışmamızın sonunda bulgularımız aradaki ilginin bir benzerlikten öte olduğunu göstermiştir. Türk Şamanlığı; günümüz inançları, gelenek ve görenekleri içerisinde bazen hiç değişmeden bazen de inanç parçacıkları şeklinde yaşamaktadır.
Kazakistan'da halk hekimliği

Halk hekimliği insanlık tarihi kadar eskidir. Modern tıp biliminin her geçen gün hızla gelişmesine karşın halkın hastalıkları tanılama ve sağaltma amacıyla uyguladığı pratik ve yöntemler günümüzde halen canlılığını korumakta ve uygulanılmaya devam etmektedir. Kazakistan'ın farklı bölgelerinde yürüttüğümüz alan araştırması sırasında rasyonel ve irrasyonel tedavi yöntemlerinin yaşadığına tanık olduk. Bu çalışmada 'Kazakistan'da Halk Hekimliği' Kazak halk hekimliğini ve başta Kazakistan'ın Türkistan, Kızılorda, Atyrau olmak üzere diğer bölgelerinde halkın ve 'emşiler' dediğimiz halk hekimlerinin hastalıklara karşı uyguladıkları sağaltma yöntemlerini tanıtılmıştır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Kazak halk hekimliğinin kaynağı ve tarihi üzerinde durulmuştur. İkinci bölüm, Kazak Halk hekimliğinde uygulanan tedavi yöntemlerine ayrılmıştır. Tezimizin üçüncü bölümünde hastalığın seksen türü ve bu hastalıkları iyileştirmek için uygulanan farklı tedavi yöntemleriyle reçetelere yer verilmiştir. Ele alınan konularda yazılı kaynaklardan elde edilen bilgilerin verilmesinin ardından sözlü kaynaklardan edinilen bilgiler aktarılmıştır. Çalışmamızın sonuç bölümünde bu üç bölümde ele alınan konularla ilgili olarak değerlendirmeler yapılmıştır.
Muğla yöresi halk inanç ve uygulamalarının değişim ve dönüşüm dinamikleri

Muğla, ismi kimi kaynaklara göre nalları delmek için kullanılan bir alet ikenkimine göre bu yöreyi fetheden kişiden gelmektedir. İsminin nereden geldiği konusunda kesin bir yargı bulunmayan Muğla, tarihin çeşitli sayfalarında karşımıza çıkmaktadır. Antik çağda Karya olarak bilinen bölge sırayla Mısırlılar, İskitler, Asurlular, Lidyalılarve Perslerin egemenliğine girmiştir. 13. yüzyılda bölgeye, Menteşeoğullarınınhakimiyetinin etkisiyle Menteşe adı verilmiş ve Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte Muğlaismini alarak il olmuştur. Güneybatı Anadolu'da yer alan Muğla ili Ege ile Akdeniz'e kıyısı olan bir ildir. Yörede tarım ve hayvancılığın yanı sıra çeşitli kömür işletmeleri ve turizm, en önemli geçim kaynaklarını oluşturmaktadır. Muğla ilinin halk inanış ve pratikleriyle ilgili olarak şimdiye kadar pek çok çalışma yapılmıştır. Fakat bunların bazıları ya sadece birkaç konu üzerinde durmuş ya da bazıları konulara yüzeysel yaklaşmış ve hemen hemen hiçbirinde de dünle bugünün karşılaştırılması yapılmamıştır. Batıya açılan bir pencere olmasının yanı sıra kendi kültürü içinde bazı kültürel unsurları barındıran Muğla ili, sahip olduğu hususi kültürel unsurların değişimleri ve dönüşümleri açısından ele alınmaya çalışılmıştır. İnsanoğlu hayatı boyunca birçok evreden geçmekte ve bu esnada birçok uygulama ve pratiği de yerine getirmektedir. Biz de bu çalışmamızın içersinde bu uygulama ve pratiklerin Muğla ili içinde uygulanış şekillerine yer vermeye çalıştık. Derlemeler ve araştırmalar yardımıyla elde edilen bu unsurları aktarırken bunu belli bir sistematik dahilinde yapmayı uygun gördük. İnsanoğlunun doğumundan ölümüne kadar geçirdiği evrelerin yanı sıra günlük hayatı içinde yaptığı patriklere de yer verdiğimiz bu çalışmada aktarılan bütün hususlar dünü ve bugünü ile birlikte aktarılmıştır. 2000 yılı baz alınarak dünü ve bugünü olarak aktarılan bu maddeler hayatın geçiş dönemleri ve günlük hayat içinde yer alan uygulama ve pratikler olarak ayrıntılı bir şekilde kayda geçirilmiş ve ardından her bölüm sonunda yer alan değerlendirme bölümlerinde değişime uğrayan hususlarınnedenlerine ve yer verilmeye çalışılmıştır. Bu bölümdeki tespitler, bizim çalışmamız sırasında elde ettiğimiz yorumlardan ibarettir.
Kazak kültüründe mezar geleneği ve günümüzdeki ziyaret yerleri

İnsanlığın var olduğu günden bu zamana kadar kutsala olan inanç her dinde, her devirde, her medeniyette, her kültürde çeşitli şekillerde kendini göstermiştir. Ayrıca tarih boyunca kutsal fikri dindar insanlarla beraber onların zihninde var olagelmiştir. Dinlerde kutsal mekan anlayışı mevcuttur. Bu inanç insanın doğumundan hatta doğmadan önce başlayan ölümüne kadar süren ve ölümünden sonraki hayat içinde etkisini devam ettiren bir yapı arz etmektedir. Kazak halkları da bu inancın bir yansıması olarak kutsal gördükleri insanların kabirleri üzerine türbeler yaptırmış veya onların mezarlarının bulunduğu yerleri ziyaret mekanları haline çevirmişlerdir. Olağanüstü gücü bulunduğuna ve insanlara yardım ettiğine inanılan burgulu kimselerin mezarlarını, dilek dilemek için ya da herhangi bir hastalığına şifa bulmak için ziyaret etmeyi, adet haline getirmişlerdir. Kazakların kutsal gördükleri ve ziyaret mekanı olarak kullandıkları Güney Kazakistan bölgesinde bulunan yirmi altı mekan çalışmanın konusunu oluşturmuştur. Buralarda bulunan mezar ve türbelerin özellikleri ile türbede yatan ulu kimseler hakkında bilgiler verilmiştir. Bu ziyaret yerleri insanların birçok farklı yaklaşım, uygulama ve ritüeller gerçekleştirdikleri mekanlar olduğu görülmektedir. Gözlemi yapılan yirmi altı türbe ve ziyaret yerinde de bazıları farklı olmakla beraber, genelde birbirine benzer ritüellerin yapıldığı görülmüştür. Bazı ritüeller bazı türbelerde gerçekleştirilirken, benzer ritüeller birçok türbeden aynen yerine getirilmektedir. Türbeye veya ziyaret yerine geliş amacına göre uygulamalar da değişiklikler göstermektedir. Çalışmanın birinci bölümünde Kazakistan'daki İslam öncesi mezar kültürü hakkında bilgi verilmiş, ikinci bölümde Kazakistan'daki ziyaret yerleri ele alınmış ve üçüncü bölümde de ziyaret yerlerinde yapılan ritüellerle ilgili gözlemler kaleme alınmıştır.
Tomarza yöresi Avşar ağıtları

Ağıtlar, insanların hayatını derinden etkileyen genellikle bir ölümün ya da acı, üzücü bir olayın ardından belli bir ezgiyle söylenen şiirlerdir. Ağıtlar, milli kültürümüzü oluşturan unsurlardandır. Ağıtların sosyal işlevleri de vardır. Ağıtlardan, derlendikleri yörenin yaşayış şekline, inançlarına, değer yargılarına, hayallerine, hayat anlayışlarına varıncaya kadar pek çok konuda zengin bilgiler çıkarmak mümkündür. Bu sebeple ağıtlara halk kültürünün önemli bir taşıyıcısı, değeri olarak bakılabilir. Ağıt türüne farklı isimlerde ve özelliklerde birçok kültürde rastlansa da sanırız, hiçbir kültürde Türk kültüründeki kadar çok ağıt bulunmamaktadır. 'Tomarza Yöresi Avşar Ağıtları' adı altında yaptığımız bu çalışmada yöre halkının ağzından dinlenerek yazıya geçirilmiş, 48 kaynak kişiden derlenen, 147 ağıt bulunmaktadır. Tomarza yöresi Avşar ağıtları ve ağıt söyleme geleneği, ağıtların yakılma zamanı, ağıtların söylendiği yerler, ağıtların kimler için yakıldığı, ağıt yakma törenleri, ağıt yakma şekilleri, Tomarza'da yetişen Avşar ağıtçılar gibi konularda bilgiler verildi. Derlenen ağıtlar şekil ve muhteva bakımından incelendi. Son bölümde, derlenen ağıt metinleri öyküleriyle birlikte verilmeye çalışıldı. Bu çalışmamız, ön söz, kısaltmalar, giriş dışında dört bölüm, kaynak kişilerin künye bilgileri ve kaynakçadan oluşmaktadır.
'Şimdiyi Sürüklemek': Ücretsiz ev içi emeğin feminist perspektiften değerlendirilmesi Ankara örneği

Bu çalışmada görünmez emeğin sahipleri olan ev kadınları, onların doğal mesaileri, ev kadınlığının boyutları, feminist perspektifle ele alınmıştır. Ev kadınları, toplumsal cinsiyet rolleri sebebiyle ailesel işlere doğal yatkınlıkları olduğu düşünüldüğünden çağlardan beri ev içi alanda ücretsiz emek sarf etmektedirler. Türk kültürü bağlamında ev kadını olmanın anlamı, kadınlar arasındaki farklılıkların ev kadınlığına etkisi gibi sorulara cevap aranmıştır. Ev kadınları Halkbilimsel anlamda bir halk grubu olarak kabul edilmiş, grup folkloru bağlamında ele alınıp çeşitli açılardan değerlendirilmiştir. Katılımcılar, çalışmanın yapıldığı süreçte kayıtlı hiçbir işte çalışmayan ev kadınlarından oluşmaktadır. Ankara'nın çeşitli semtlerinde yaşayan katılımcıların seçilmesinde eğitim düzeyinde, gelir düzeyinde farklılık gibi ölçütler göz önünde bulundurulmuştur. Kartopu örneklem ile ulaşılan 44 katılımcıyla yüz yüze mülakatlar nitel araştırma metodu ve Halkbilimsel görüşme yöntemleriyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kadın-iç mekan özdeşleştirmesinin kökenleri, toplumsal cinsiyet rollerinin, ataerkinin, ev kadınlığının oluşumuna etkisi, ev kadınlığı rolünün kültürel aktarım, sosyal öğrenme yoluyla yeni nesillere aktarılma biçimleri, tarihsel kökeni araştırılmıştır. Kadının görünmez emeğini normalleştiren süreçler, farklı aile yapılarıyla incelenmiştir. Özellikle Sanayi Devrimi gibi büyük değişimler toplumu, aile yapısını etkilemiştir. Bu bilgiler ışığında Türk kültürü bağlamında kültürel bellekteki ev, aile olma, annelik, eş olma gibi kültürel unsurlar da dikkate alınarak katılımcılardan elde edilen veriler incelenmiştir. Katılımcıların, ev kadınlığına karşı tutumları araştırılmıştır. Ev kadınlığı, Halkbilimsel olarak grup folkloru kapsamında incelenmiş; katılımcılardan elde edilen bilgiler Türk kültürü bağlamında değerlendirilmiştir. Türk Halkbilimi alanında daha önce ele alınmamış olduğu görülen ev kadınlığı, ev kadınlarının kendi ifadeleriyle ortaya konulmuş, Halkbilimi disiplini çerçevesinde incelenmiştir. Araştırmalar sonucunda ev kadını olmada Türk kültürünün geleneksel aile yapısının sürdürülmesi gerektiğine dair inanç, annelik, işsizlik gibi etkenlerin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların, ev kadınlığını özellikle tercih etmediği, çoğunluğunun işsizlik sebebiyle ev kadını olduğu, sosyal, ekonomik anlamda kendilerini güçsüz hissettikleri görülmüştür. Ev işlerinin yoğunluğunun getirdiği sosyal izolasyonun etkisini azaltmak için arkadaş toplantıları, günler gibi etkinliklerin katılımcıların büyük çoğunluğu için önemli, işlevsel olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Türk balesinde Anadolu halk dansları adımlarının yeri ve önemi

Bin yıllardır üzerinde var olan medeniyetlerin izlerini ve birimini taşıyan Anadolu kültürünün en önemli unsurlarından biri de, halk danslarıdır. Cumhuriyetin kurulması ile batı kültürüne açılan ülkemizde, kültürel etkileşimle hayatımıza giren yeni sanat dallarından biri de baledir. Öncelerde müzik ve tiyatroda görülen Anadolu kültürü etkisinin, zaman içerisinde bale ve dans koreografilerinde de yer almaya başladığı görülmüştür. Bu tür koreografi çalışmalarının daha güçlü bir sanatsal dile dönüşmesine katkı sunmayı amaçlayan bu çalışmada; halk danslarıyla ilgili temel bilgiler, ülkemizde bale eğitimi ve sanatına dair bilgilerin yer almasının yanı sıra; batı sanatı olan bale ile halk danslarının bileşiminden üretilen eserler incelenmektedir. Çalışma, bu tarzda üretilen eserler hakkında bilgileri; koreografların çalışma yöntemleri ve koreografiye yaklaşımları ile dansçıların aktardıkları bilgileri kapsamaktadır.