turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
A. Süheyl Ünver'in Eyüp defterlerinde şehir dokusu

İnsan çevresini dönüştüren ve çevresi tarafından dönüştürülen bir varlıktır. Çevresini dönüştürme eylemini mensubu bulunduğu kültürün dünyayı yorumlama şekliyle yapar. Sanat bir kültürün inancını bilgisini eşyayı şekillendirme şeklini içerir. Sanat eseri incelendiğinde o maddi kültürü oluşturan zemin kodlarını verir. Bu kodları kavrayamamış insanların aynı üretimi devam ettirmeleri mümkün değildir. Üretimde devamlılık olmazsa aynı toplumdan söz edilemez. Yani bir toplumun sürekliliğini geride bıraktığı maddi varlık sağlamaktadır. O maddi varlığı incelemek o toplumun hayatiyeti açısından değerlidir. Şehri incelemek bir toplumun maddi varlıklarını bütünlük içinde görmemizi sağlamaktadır. İslam sanatının ve kültürünün içinde hangi birleşimler olduğunu anlamak için İslam şehrini incelememiz gerekmektedir. Eyüp Sultan semti bu bileşenlerin çözümlenebildiği bir İslam şehridir. Bu yüzden kuruluşundan itibaren İslam şehri olan bir şehir kültürün sanatın çözümlenebilmesi için uygundur. Bu maddi varlığı incelerken o maddi kültürü tanıyan birisinin işaret ettiği noktaları incelemek, o toplumun şahsiyetinin inceliklerini tanımak açısından değerlidir. Bu tezin birinci bölümünde A. Süheyl Ünver'in hayatı, yetiştiği kültür çevresi sanatla şehirle münasebeti işlenmiştir. İkinci bölümde Eyüp Sultan'ın tarihi hüviyeti ve kültür sanat dünyamızdaki yeri incelenmiştir. Süheyl Ünver'in Eyüp Sultan'la alakalı münasebetine bu bölümde girilmiştir. Üçüncü bölümde A. Süheyl Ünver'in Eyüp Sultan'la alakalı ve Süleymaniye kütüphanesinde araştırmaya açık olan hususi notlar incelenmiş ve transkribesi yapılmıştır. Toplamda 10 defter ve dosyadan oluşan bu notlardan beş defter transkribe edilmiş geriye kalan ilgili dosyalara ve defterlere atıfta bulunulmuştur. Dördüncü bölümde ise defterlerden elde edilen diğer malzemeler değerlendirilmiştir.
Geleneksel yöntemlerle is mürekkebi yapımı ve uygulama sonuçları

Karışım manasına gelen mürekkep kelimesi, kendisiyle yazı yazılabilen herhangi bir sıvıyı ifade eden bir ıstılah olarak kullanılır. Çeşitli renklerde ve malzemelerden üretilen mürekkepler içinde isten imal edilerek siyah renkte yazmayı sağlayan mürekkeplere is mürekkebi denir. Tarih içinde edinilen tecrübeler, sanatsal ve kaliteli mürekkebin neft ve bezir yağından çıkarılan isten elde edilebildiğini göstermiştir. İs mürekkebinin diğer temel malzemeleri ise zamk ve sudur. Birçok is mürekkebi tarifi kitaplar aracılığı ile günümüze ulaşmıştır. Bugün kullanılan kimyasal mürekkepler yerine doğal ve kalıcı olan is mürekkeplerinin kullanılabilirliğini araştırmak çalışmamızın ana eksenini oluşturmaktadır. Bunun için mevcut is mürekkebi tariflerini aslına sadık kalarak yeniden yaparak ürettiğimiz mürekkeplerden edindiğimiz çıkarımları yazmaya ve bu tarifleri geliştirmeye gayret ettik. Böylece geleneksel is mürekkebinin günümüzde daha bilinir ve kullanılır olmasını amaçlamaktayız.
Nikomedia hoşgörü fermanı'nın Kocaeli kent kültürü ve toplumsal bellek bağlamında yeri ve önemi

Bu çalışma, İzmit kentinin tarihinde Roma İmparatorluğu'nda Nikomedia olarak başkentlik yaptığı döneme ait tarihsel bir gerçekliği anlatmaktadır. M. S. 311 yılında açıklanan 'Hoşgörü Fermanı' tarihte dinler arası hoşgörü ve toleransın başlangıcı olmuştur. Aynı zamanda başkent olma sebebi ile sahip olması gereken tarihi değerin ortaya çıkması için çalışmaların yapılması gerekmektedir. İzmit'in sanayi kenti olmasının dışında içinde sakladığı tarihsel dokunun gün yüzüne çıkması önemlidir. Turizm ile ilgili haklı payının kendisine verilmesi için yapılacak arkeolojik çalışmaların sistemli hale gelmesi gerekmektedir. Kentin şimdiki konuklarıyla kültürel bağlarını güçlendirebilmesi için bu zenginliğin farkına vardırtacak çalışmaların yapılması önemlidir. Toplum, yaşadığı kentin kültürel değerlerinin bilincinde olmayı hak eder. Kentin kimliğini oluşturan kültür öğeleri önemlidir. Toplumsal kimliğin güçlenmesi için halkın bu bilgilerin bilincinde olması değerlidir.
Palu'daki İslami Dönem mezar taşları

Doğu Anadolu Bölgesinde Elazığ iline bağlı bir ilçe statüsünde bulunan Palu, Urartu döneminden başlayarak Osmanlı Devleti'nin son zamanlarına kadar önemli bir olarak varlığını devam ettirmiştir. Günümüzde küçük bir yerleşim birimi olarak var olan Palu'nun, birer vesika niteliğinde olan mezar taşları bilimsel bir boşluğun doldurulması amacıyla sanat tarihi açısından ele alınmıştır. Palu ilçe merkezinde yer alan üç mezarlık alanı ile Cemşid Bey Türbesinde yer alan toplamda 76 adet mezar incelenerek bunların ayrıntılı tanımları yapılmıştır. Her bir mezarın fotoğrafları ve çizimleri ile ayrıntılı ölçüleri katalog bölümüne eklenerek, Anadolu coğrafyasında Selçuklu ve Osmanlı döneminde ortaya çıkan mezar taşlarıyla bilimsel mukayese yöntemiyle değerlendirmeleri yapılmıştır. Şahideli, sandukalı, pehle ve kapak taşlı tiplere sahip olan mezarların, dil ve kitabe içerikleri ortaya çıkarılmış ve süsleme özellikleri açısından tahlil edilmiştir. Tüm bu çalışmalar neticesinde Palu'daki İslami Dönem Mezar Taşları'nın, Anadolu coğrafyasında yer alan Türk-İslam dönemine ait mezar taşlarıyla önemli oranda benzer oldukları görülmüştür. Palu'nun kendine özgü olarak kitabe içeriklerinde bir takım farklılıkların bulunduğu ve süsleme açısından oldukça kısır bir düzenlemeye sahip olduğu tespit edilmiştir.
Re-thinking historiography on Ottoman mosque architecture: Nineteenth century provincial sultan mosques

Bu tezin amacı 19. yy Osmanlı camileri üzerine kurgulanan mevcut mimarlık tarihi yazımına alternatif olarak, Avrupa kökenli paradigmalardan ve önyargılardan bağımsız, Osmanlı cami mimarisinin 'görünmeyen' aktörlerini, yani taşra camilerini, içeren alternatif bir mimarlık tarihi yazımı önermektir. İncelenmek üzere seçilen taşra camileri, tarih yazımındaki başkent vurgusunu eyaletlere doğru değiştirerek, önceden ihmal edilmiş bir alana işaret etmektedir. Bu tez kapsamında şu sorular derinlikle tartışılmaktadır: Sultan ve/veya devlet ideolojisi eyaletlerde nasıl temsil edilmektedir? İncelenen eyalet camilerinin mimari özellikleri üzerinden başkent ve eyaletler arasında nasıl bir güç ilişkisi gözlemlenmektedir? Hangi açılardan başkentteki ve eyaletlerdeki Sultan camileri birbirine benzemekte veya farklılaşmaktadır? Yerleşmiş mimarlık tarihi yazımındaki 'tatsız' veya 'batı biçimlerini taklidi' benzetmelerine karşı, ayırt edici bir 19. yy cami mimarisi tartışılabilinir mi? Bu çerçevede tez iki temel kısım üzerine kurgulanmıştır. 'Sorgulama' başlığı altındaki ilk kısım merkezi otorite ve eyaletler arasındaki politik ilişkiyi, eyalet camilerinin yapım süreçlerini, bu süreçte kurumların ve mimarların rolleri ve sorumlulukları tartışmaktadır. 'Değerlendirme' başlığı altındaki ikinci kısımda ise eyalet camileri yapım yılları, bulundukları şehir, yer seçim kriterleri, plan şemaları, mekan organizasyonları ve cephe tasarımları başlıkları altında incelenmektedir. Bu değerlendirme aynı zamanda 19. yy Osmanlı cami mimarisi üzerine alışılagelmiş tarih yazımının eleştirel bir okuması olarak ele alınmıştır.
Ankara Palas

Tezimizin konusunu oluşturan Ankara Palas, yeni kurulan başkentin en modern oteli olarak 1924 yılında yapılmaya başlanmıştır. Mimar Vedat Bey'in temellerini attığı otel Mimar Kemalettin Bey tarafından tamamlanmış ve 1928 yılında kullanıma açılmıştır. Ankara Palas Türk Aş. tarafından işletilmeye başlayan otel Birinci Ulusal Mimarlık Üslubu özellikleri taşır. Görkemli ön cephesine taç kapı şeklinde bir giriş, köşe kuleleri ve bir soğan kubbe yerleştirilmiştir. Otelin içindeki mermer merdivenler, cam tavanlı balo salonu, teraslı çay ve oyun salonu dikkat çekici diğer mimari özellikleridir. Atatürk'ün de uzun yıllar kullandığı otel Ankara'daki konaklama sorununa çözüm oluşturmuş lüks oteller kategorisinde yer almıştır. TBMM'nin yeni binasına taşınması ve yeni meclise yakın yeni oteller açılması ile önemini kaybetmiş ve zamanla otel vasfını kaybederek farklı şekillerde değiştirilmiştir. Ankara Palas modernleşmenin uygulama mekanlarından biri olmuştur. Balolar, suareler ve çeşitli etkinlikler ile kadınlar sosyal hayata karışma imkanı bulmuşlardır. Günümüzde T. C Dışişleri Bakanlığı'na bağlı konukevi olarak, yapılış amacına uygun bir şekilde değerlendirilmektedir.
18. yüzyıl Osmanlı külliyelerindeki üslup değişiklikleri

Osmanlı İmparatorluğu'nun 18. yüzyılda başlayan Batılılaşma süreci, Klasik Osmanlı sanatının geleneksel biçimleri ve tasarım üslubunu değiştirmeye başlamıştır. Osmanlı toplumunun tarihsel, ekonomik ve toplumsal durumunun bir sonucu olan bu süreç, çeşitli etkenler altmda biçimlenen yeni bir üslup ortaya çıkarmıştır. Bu tez çalışmasında, Osmanlı mimarisindeki külliye yapılarının 18. Yüzyıl içindeki değişimi incelenmiştir. Çalışmanın giriş bölümünde, Batılılaşma ve Barok üslubun geçmişşine kısa bir göz atılmıştır. İkinci bölümde, Osmanlı İmparatorluğu'nun batılılaşmaya yönelten toplumsal ve siyasi nedenler incelenmiştir. Üçüncü bölümde, külliye kavramı incelenmiş, bu kavramın Osmanlı 'Vakıf Sistemi' ile ilişkisi vurgulanmış, Osmanlı toplumunda, külliyelerin inşa nedenleri üzerinde durulmuştur. ? Dördüncü bölümde, Türk mimarisinde külliye planlaması ve gelişimi, dönemlere göre incelenmiştir. Bu amaçla, Türk sanatı, Osmanlı Öncesi Anadolu Türk Sanatı ve Osmanlı Sanatı olarak iki bölüme ayrılmıştır. Osmanlı Öncesi Türk Sanatı'nda, Türklerin Anadolu'ya gelmelerinden sonra ortaya çıkan külliye kuruluşları, Anadolu Selçukluları ve Beylikler Dönemi ile birlikte, kuruluş ve fonkisyonel yapı planlamaları açısından incelenmiştir. Osmanlı Sanatı, Erken Osmanlı Dönemi ve Klasik Osmanlı Dönemi olarak bölümlere ayrılarak incelenmiştir. Beşinci bölümde, İstanbul'un 18. Yüzyıldaki toplumsal yapısı ve şehir kuruluşu, külliye inşaatının yoğunlaştığı, Sur İçi, Eyüp ve Üsküdar Semtleri ile birlikte açıklanmıştır. Altıncı bölümde, 18. Yüzyıl'da İstanbul'da inşa edilen külliyeler, banisine göre, Sultan Külliyeleri ve Şahıs Külliyeleri olarak gmplanıdırlmıştır. Sultan Külliyeleri de, 18. Yüzyılda inşa edilenler ve 18. Yüzyılda yeniden inşa edilenler olmak üzere iki alt gruba, Şahıs külliyeleri ise, cami külliyeleri ve medrese külliyeleri olmak üzere iki alt gruba ayrılarak incelenmiştir. Bu gruplandırmada amaç, külliye planlamasında en önemli etki olan ihtiyaç ve fonksiyonel yapı planlaması arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmaktır. Yedinci bölümde, 18. Yüzyıl külliyeleri, külliye kuruluşu ve fonkisyonel yapı planlamasına göre değerlendirilmiş ve bu yüzyıla ait külliye kuruluşlarının ortak ve birbirinden ayrılan özellikleri üzerinde durulmuştur. 18. Yüzyıl külliye mimarisini belirleyen etkenler vurgulanmıştır. Sonuç bölümünde, bu tez çalışmasında ortaya çıkan veriler değerlendirilmiş ve 18. Yüzyıl Osmanlı Külliy elerindeki üslup değişiklikleri, bu külliyeleri inşa ettiren banilerin amaçlan ile tanımlanmıştır. Bu tez çalışmasında incelenen yapılar, yerinde görerek araştırılmış, bu yapılar ve Türk Barok dönemi üzerine kaynak araştırması yapılmıştır. Bu konu üzerinde daha önceden yapılmış olan araştırmalar taranmış ve bir metodoloji belirlenmeye çalışılmıştır.
Kuş figürlü Kütahya seramikleri

YÜKSEK LİSANS TEZ OZU KUŞ FİGÜRLÜ KÜTAHYA SERAMİKLERİ SelmaMANAZ Sanat Tarihi Türk Sanatı Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Haziran 2004 Danışman: Doç. Dr. Şerife ÖZÜDOGRU Kütahya, içbatı Anadolu'da zamanla değişen yol güzergahlarına rağmen her zaman ana arter olma özelliğini taşıyan bir kenttir. Türk dönemi Anadolu seramik sanatında ilk merkez İznik olmuştur. Kütahya da 14. yüzyıl Milet Grubu adına alan kırmızı hamurlu seramiklerden itibaren 17. yüzyıla kadar İznik ile detaylar dışında aynı grup eserler vermiştir. Saraydan almış olduğu destek ile çalışmalarım sürdüren İznik atölyeleri 17. yüzyılda saray siparişlerini zamanında yetiştirememiş, yüzyılın sonlarına doğru atölyelerin sayıları hızla azalmıştır. Kütahya seramikleri ise 17 yüzyıl ilk yarısı ve 18. yüzyıllarda halka yönelik olarak çeşitli form ve desenlerde üretim yapmıştır. Bu eserler Kütahya'nın artık ikinci bir merkez değil, kendine has form ve dekorlarıyla varlığını kanıtladığı dönemdir. Kütahya seramiklerinin en kaliteli ürünleri bu dönemde üretilmiştir. Bu seramiklerin üzerinde serbest fırça vuruşlarıyla çiçek, stilize yaprak, damla, sarmaşık desenleri, kuş, balık ve yöre kıyafetleri içinde insan figürleri başarıyla gerçekleştirilmiştir. 19. ve 20. yüzyıllarda bölgesel özellikleri yansıtan seramiklerden daha fazla İznik ve Çanakkale seramiklerinin taklitleri üretilmiştir. Yapılan araştırmada Kütahya seramiklerinin 18. yüzyıldan 19501i yıllara kadar olan örnekleri incelenmiştir. Müze ve koleksiyonlarda bulunan örnekler tespit edilerek fotoğraf ve çizimlerle belgelenmiştir. Tespit edilen seramiklerdeki kuş figürleri kompozisyon düzenlerine göre gruplara ayrılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda, seramikler üzerindeki kuş figürlerinin halkın beğenisi doğrultusunda bölgede görülen, örneklerden seçildiği tespit edilmiştir. Seramiklerde görülen kuş figürlerinin uzun süre devam etmesi halkın bu figürleri beğenerek benimsediğinin bir göstergesi olarak kabul edilebilir.
Anadolu Selçuklu Döneminden resimli bir elyazması: Nasreddin Sivasi'nin tezkiresi (Paris bn, Persian 174)

Bu çalışmada 1272- 1273 yıllarında Kayseri ve Aksaray'da Nasreddin Sivasi tarafından yazılıp dönemin sultanı III. Gıyaseddin Keyhüsrev (1266-1284)'e ithaf edilen Nasreddin Sivasi'nin Tezkiresi'nin tasvirleri incelenmiştir. Nasreddin Sivasi'nin hayatı hakkında bildiklerimiz, eser içinde vermiş olduğu bilgiler ile sınırlıdır. Nerede doğduğunu ve nerede öldüğünü bilmediğimiz Nasreddin Sivasi, muhtemelen XIII. yüzyılda Anadolu'da yaşamış olan bir astrolog ya da müneccimdir. Yazmış olduğu üç bölümden oluşan oluşan resimli el yazmasının ilk bölümünün ismi yoktur. İkinci bölümü Dakaik el-Hakaik, üçüncü bölümü Munis el-Havarif olarak isimlendirilmiştir. Eserin ilk iki bölümü 1272 yılında Aksaray'da, üçüncü bölümü 1273 yılında Kayseri'de yazılmıştır. Büyü ve astroloji konulu eserin bilinen tek nüshası Paris BN'de Persian 174 numarasıyla kayıtlıdır. Çalışmada ele alınan 51 tasvirde Ay Hanelerinde ve Güneş'in burçlara geçişi esnasında görülen melekler ve cinler; çift başlı hayvan tasvirleri, gezegenlerin görüşleri, kentavros ve grifonların yer aldığı özgün sahneler görülmektedir. Resimler, metin içinde, sayfaların farklı yerinde karşımıza çıkmaktadır. İncelenen bu tasvirler, boyut ve üslup açısından farklılık gösterir. Ortalama 70x110 mm. olan resimlerden 10 tanesi, diğer tasvirlere oranla daha büyük ölçeklidir. Bu 10 tasvir, tam sayfa ve ortalama 120x 220 mm. olarak karşımıza çıkmaktadır. Üslup açısından da farklılık gösteren tasvirlerin üretiminde biri Bizanslı olmak üzere en az iki nakkaşın çalıştığı kanaatine varılmıştır. Bir tasvirin ise 15. yüzyılda Erken Osmanlı döneminde yapıldığı düşünülmektedir. Nasreddin Sivasi'nin Tezkiresi gerek konusu, gerek 51 özgün tasviri ile dönemi için ünik bir eserdir. Öte yandan bu eser, Anadolu Selçuklu ve Türk-İslam sanatı için farklı pencereler aralamasıyla da önem taşımaktadır.
Denizli ilinde 19. yüzyılda yapılan duvar resimli yapılar

Denizli ilinde 19. yüzyılda yapılan duvar resimli yapıların, tarihleri, plan ve kesiti, dış cepheleri, bugünkü durumu, kullanılan malzeme ve duvar teknikleri ve süsleme özellikleri incelendikten sonra, içlerinde yer alan konuların ikonografik anlamları ele alınarak ama tespitine gidilmiştir. Bu yapıların yerleri ile ilgili saha taraması yapılmış, veriler yerlerinde incelenerek fotoğraf, slayt, video kamera çalışmaları ile görüntülenmiştir. sonuç olarak; Denizli ilinde 19. yüzyılda yapılan duvar resimli yapılardan Acıpayam Yazır camisi dışındaki bütün yapıların hepsinde kendi haline terk edilip, yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya bırakıldıkları görülmüştür.
Trilye Ioannes Theologos Pelekete Manastırı Kilisesi

Bithynia Bölgesi'nde, Opsikion Theması'nda yer alan Hagios Ioannes Theologos Pelekete Manastırı Kilisesi Bursa'nın Mudanya İlçesi'ne bağlı Tirilye'nin yaklaşık 5 km. batısında, İmralı Adası'nın karşısında, özel mülk arazisi sınırları içerisinde bulunmaktadır. Araştırmacılar tarafından 8. yüzyıla tarihlendirilen Pelekete Manastırı Kilisesi'nin mimarisi, malzeme ve teknik, mimari plastik eserleri ve manastırın çevresindeki yapı kalıntıları çalışmamızın konusunu oluşturmaktadır. Yapının önemi İkonoklasmus Dönemi'nde oynamış olduğu büyük rol ile birlikte bölgedeki kapalı Yunan haçı planlı kiliselerin erken örneklerinden biri olarak sayılmasıdır. Kilise birçok onarım geçirerek günümüze ulaşmış ancak bugün haraptır. Çalışmamızın temel amacı bir Bizans dönemi yapısının mimari açıdan tanıtılması, belgelenmesi ve benzer plan özelliği gösteren diğer yapılarla karşılaştırarak yapının Bizans mimarisi içindeki yeri ve önemini saptamaktır. Kilisede saptanabilen sorunlar ortaya koyularak yapıdaki mimari öğeler yardımıyla bu sorunlara çözüm önerileri getirilmiştir. Yapıyla ilgili günümüze dek ayrıntılı bir çalışma yapılmamış ve yeterince araştırılmamıştır. Kilisenin daha önceden rölöve ve restitüsyon çalışmaları yapılmadığından yapının plan, kesitleri, cephe, mimari plastik eserler ve keşiş mağarasının kesit ve çizimleri yapılmış, günümüzdeki durumu fotoğraflarla belgelenerek kilisenin yapı malzemesinin laboratuar analizleri yapılmıştır.
Bozkır ve köylerindeki camiler

Bozkır ve Köylerindeki Camiler isimli bu çalışmada 17 adet cami; yeri, mimari özellikleri, malzeme, teknik, süsleme, kitabe ve tarihlendirme başlıkları altında ayrıntılı olarak incelenmiştir. İncelenen örnekler arasında en erken tarihli yapı Karacahisar Cami'dir (H. 1200-M. 1785 -1786). Camilerin büyük bir çoğunluğu 19. ve 20. yüzyıla tarihlenmektedir. Camilerde taş, tuğla, kiremit, harç, ahşap, demir ve çinko, üç camide de devşirme malzeme kullanılmıştır. En çok kullanılan plan tipi ahşap direkli mihrap duvarına dik plandır. Bu yapıların üst örtüleri genellikle düz ahşap tavandır. Hisarlık Cami mihrap duvarına paralel planlıdır. Üçpınar Kurşunlu Cami ise tek kubbelidir. Yapılardaki taşıyıcı elemanlar duvarlar, ayaklar ve kemerlerdir. İncelenen camilerden çoğu süslemesizdir. Fakat Hisarlık Cami ve Üçpınar Kurşunlu Cami süslemeye sahip önemli örneklerdir. Ahşap yüzeylerde 'S' ve 'C' kıvrımları, kıvrım dallar, stilize edilmiş yaprak ve çiçekler, gülbezekler ve geometrik şekiller kullanılmıştır. Zemin oyma, aplike, delik işi ve kalem işi en fazla kullanılan tekniklerdir.
Silifke'deki Türk Dönemi mimari eserleri

İç Anadolu'yu Akdeniz'e bağlayan yollar üzerinde, liman kenti özelliğini her dönem korumuş olan Silifke'de M. Ö. 6000 yıllarından itibaren insan yaşamına dair izler görülmektedir. Kent adını Büyük İskender'in komutanlarından biri olan Selefkos Nikador'dan almıştır. Bölge iklim ve coğrafya olarak insan yaşamına oldukça elverişlidir. Verimli ova ve tatlı su kaynakları ile tarih boyunca birçok topluluk arasında sık sık el değiştirmiştir.1350'li yılarda bölge Türklerin hakimiyeti altına girmesiyle beraber Türk-İslam kültür ve sanat ortamının izleri ışığında imar faaliyetleri ile yeni bir kimlik ortaya koymuştur. Bu faaliyetler Karamanoğulları ile başlayıp özellikle Osmanlılar döneminde geniş bir alana yayılmıştır.'Silifke'deki Türk Dönemi Mimari Eserleri' adlı bu çalışmamızda ilçe merkez ve merkeze bağlı mahalleler bir bütün halinde incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda katalog bölümümüze aldığımız 23 cami, 4 türbe, 13 çeşme, 2 kamu yapısı, 3 ticaret yapısı ve 1 köprünün mimari özellikleri, süsleme biçimleri ve yapım teknikleri incelenmiş ve tipolojileri yapılmıştır. İncelenen eserlerin büyük çoğunluğu, Geç Osmanlı dönemine tarihlendirebileceğimiz camilerden oluşmaktadır. Camilerin hepsi farklı tarihlerde yapılan onarımlar sonucunda günümüze kadar gelebilmiştir. Bu camilerin plan ve mimari özellikleri birbirine yakındır. Türbeler oldukça sade olarak inşa edilmiş ve bu yapılarda herhangi bir süsleme unsuruna rastlanılamamıştır. İncelediğimiz eserler arasında bulunan çeşmeler bağımsız sokak çeşmesi konumunda olup, bu çeşmelerde çoğunlukla teğet kemer uygulamasına gidildiği görülmektedir. Kamu yapıları, ticaret yapıları ve köprüler XIX. ve XX. yüzyılın karakteristik özelliğini göstermekte olup, süsleme bakımından sade yapılmışlardır. Silifke de yer alan ve incelediğimiz yapıların inşasında genellikle kesme ve yontu taş malzeme kullanılmıştır. Çalışma alanımızda yer alan eserlerde bitkisel, geometrik, nesneli ve duvar resmi gibi süslemeler görülmektedir. Çalışmamamız kapsamında yer alan eserlerin son durumları fotoğraflarla desteklenmiş yapıların ölçümleri alınıp çizimleri yapılarak, kitabeli yapıların kitabelerinin metni, okunuşu ve anlamı verilmiştir. Yaptığımız çalışmada toplam 46 yapının katalog bölümünde tanımlamaları yapılmış, değerlendirme bölümünde bu eserlerin tamamını kapsayan tespitlerde bulunulmuş ve bu eserlerin sanat tarihi içindeki yerleri anlatılmaya çalışılmıştır. Son bölümde çalışma kapsamında bilgi ve belgeler ışığında elde edilen veriler ve değerlendirmeler detaylı olarak anlatılmış ve sonlandırılmıştır.
Van Gölü Havzası Türk mimarisinde yazı sanatı

Van, Bitlis ve Muş illerini kapsayan Van Gölü havzası, coğrafi ve stratejik önemi sebebiyle tarih boyunca önemli yerleşimlere sahne olmuştur. Bölge, bu özelliğini Türk döneminde de sürdürmüş, Van, Bitlis ve Ahlat gibi tarihi derinliği olan merkezlerde önemli ölçüde kültür varlığı oluşmuştur. XII. yy. 'dan XIX. yy.'a kadar bölgede oluşan bu eserlerde yazıya önemli ölçüde yer verildiği görülmektedir. Bölgede Türk dönemine ait 56 yapı üzerinde yazının kullanıldığı tesbit edilmiştir. Çalışmamızda bu yazılar yerinde incelenmiş, ölçüleri alınarak fotoğrafları çekilmiştir. Şekil, içerik ve sanatsal boyutuyla irdelenen söz konusu yazılar, transkribe edilerek daha düzgün bir şekilde anlamlandırılmıştır. Yapılan araştırmada, bölge mimarisinde yer alan yazıların, yoğunluk sırasına göre sülüs, ma'kıli ta'lik ve kufi türlerinin celi tarzda uygulamalarına rastlanmıştır. Yazılarda kullanılan dil, çoğunlukla Arapça'dır. Özellikle erken dönem yapılarında görülen Arapça'yı sırasıyla Türkçe ve Farsça izlemektedir. Yazıların konusunu daha çok kimlik ve tarih bilgileri oluşturmaktadır. Ancak, dinsel metin içerikli yazılar da az değildir. Yazılar, taş ve mermer malzeme üzerine kabartma, sınırlı sayıda da kazıma tekniğiyle işlenmiştir. Türk - İslam mimarisinin genelinde görüldüğü gibi, bölge mimarisinde de yazı, bazen işlevsel, bazen dekoratif, bazen de sanat kaygısı ve amacıyla yoğun bir şekilde yer almıştır.
Evliya Çelebi'nin izinde Mersin: Silifke'den Erdemli'ye

Türkiye ve hatta tüm dünyadaki en önemli seyyahlardan biri olan Evliya Çelebi, neredeyse ömrü boyunca seyahat etmiş ve bu seyahatler sonucunda elde etmiş olduğu bilgileri on ciltlik 'Seyahatname' adlı eserinde toplamıştır. 17. yüzyılda Osmanlı Devleti ve komşu ülkelerini gezen Evliya Çelebi, sözlü ve yazılı kaynaklardan aldığı bilgilerle, gözlem ve yorumlarını harmanlayarak yaşadığı yüzyılın tarihi, kültürü, sosyal yapısı, yaşayış biçimi ve mimari özellikleri gibi hiçbir kaynakta eşi benzeri olmayan bilgileri kaydederek bizlere ulaşmasını sağlamıştır. Seyahatname'nin 9. cildinde 21 Mayıs 1671 tarihinde hac vazifesi sebebiyle yola çıkan Evliya Çelebi, bu yolculuk sırasında daha önce görmeye fırsat bulamadığı Batı Anadolu topraklarını ve devamında Akdeniz kıyılarını ziyaret etmiştir. Bu çalışma kapsamında öncelikle Evliya Çelebi'nin yaşamı ve Seyahatname konusuna değinilmiş, daha sonra en güncel kaynak olması nedeniyle Seyit Ali Kahraman tarafından hazırlanan ve Yapı Kredi Yayınları'ndan basılan Günümüz Türkçesiyle Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nin dokuzuncu kitabının birinci cildinde yer alan bilgiler doğrultusunda Evliya Çelebi'nin seyahati bir güzergah olarak takip edilerek günümüzde Mersin ili sınırları içerisinde yer alan Silifke Kalesi, Ak Liman Kalesi, Kızkalesi ve çevresindeki yerleşim yerleri ile yapılar hakkında verdiği bilgiler farklı kaynaklarda verilen bilgilerle karşılaştırılarak, Evliya Çelebi'nin Mersin hakkındaki aktarımlarının doğruluğu, önemi ve eksik yanları tartışılmıştır.