Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ve anksiyete bozukluğu olan çocukların nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinin karşılaştırılması

Amaç: Çalışmamızda dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve sağlıklı kontrol olarak çalışmaya dahil edilen çocukların serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinin karşılaştırılması, özellikle etki mekanizmaları nedeniyle anksiyete semptomunu yordayabileceği için dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve sağlıklı kontrol olarak çalışmaya dahil edilen çocukların serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinin anksiyete semptomu ile ilişkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı polikliniğine başvuran, klinik olarak normal zekaya sahip, 6-12 yaş aralığında, herhangi bir tıbbi ve psikiyatrik komorbiditesi olmayan, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan 27 çocuk, anksiyete bozukluğu olan 27 çocuk ve klinik olarak normal zeka düzeyinde olan ve benzer yaş ve cinsiyette herhangi bir psikiyatrik bozukluğu olmayan 27 çocuk çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan tüm çocukların tanıları; araştırmacı tarafından, DSM IV için Yarı Yapılandırılmış Klinik Görüşme ölçeği olan Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi- Şimdi ve Yaşam Boyu Versiyonu ile konmuştur. Araştırmaya katılan tüm çocuklar Durumluk-Süreklilik Kaygı Ölçeği'ni doldurdu. Çocukların ebeveyn ve öğretmenleri tarafından Atilla Turgay Çocuk ve Ergenlerde Davranım Bozuklukları için DSM-IV'e Dayalı Tarama ve Değerlendirme Ölçeği, Conners Ebeveyn Derecelendirme Ölçeği Yenilenmiş Uzun Form ve Conners Öğretmen Derecelendirme Ölçeği Yenilenmiş Uzun Form dolduruldu. Sonuç: Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve kontrol grupları arasında serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Örneklem grubuna dahil edilen çocukların serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinin yaş ve cinsiyete göre karşılaştırılmasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Örneklem grubunun serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmamıştır. Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve kontrol grubu çocuklarının durumluk-süreklilik kaygı ölçeği puanları ile serum nirtik oksit ve adrenomedüliin düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmamıştır. Tartışma: Araştırmamızda dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve kontrol grupları arasında serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeyleri arasında fark bulunmadığı görülmüştür. Alan yazındaki çalışmalar psikiyatrik bozukluklarda; sağlıklı kontrollerle karşılaştırıldığında serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinde azalma ya da artma şeklinde değişiklikler bildirilmiştir. Bu değişiklikler alan yazında oksidatif stres ve hipotalamus-pituiter-adrenal aksın disfonksiyonu ile açıklamıştır. Bizim çalışmamızdakiserum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerinin anlamlı farklılık göstermemesi alan yazın ile uyumlu bulunmamıştır. Bu durum örneklem sayısının az olması, ergen yaş grubunun çalışmaya dahil edilmemesi, oksidatif stres ve hipotalamus-pituiter-adrenal aksın disfonksiyonunu etkileyen başka parametreler olması ile açıklanabilir. Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu ve kontrol grupları arasında serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeyleri ile durumluk-süreklilik kaygı ölçeği bağlamında anksiyete semptomu ile anlamlı ilişki saptanmamıştır. Alan yazında serum nitrik oksit ve adrenomedüllin düzeylerini semptomla ilişkilendiren bir çalışma bulunmamaktadır. Gelecekte daha büyük örneklem sayısı ile yapılacak semptomlarla nedensel ilişkiyi değerlendirecek uzunlamasına çalışmalara ihtiyaç vardır.