1950 sonrası Türk şiirinde Bahaettin Karakoç

Geleneksel şiirimiz Tanzimat'la birlikte form ve muhteva noktalarında bazı değişikliklere uğramıştır. Tanzimat, Servet-i Fünun, Fecr-i Ati, Milli Edebiyat adlarıyla anılan bu şiir anlayışları, Cumhuriyet sonrasında yerlerini, Yedi Meş'aleciler, Beş Hececiler, Garipçiler, İkinci Yeni, Hisar Gurubu, Toplumcular ve Yeni İslami Akım gibi oluşumlara terkederler. Bu yeni hareketlerin bir kısmı Bahaettin Karakoç'un çağdaşı olan hareketlerdir. Fakat, Karakoç, bu hareketlerden herhangi birinin öncülerinden olmadığı gibi, tamamıyla bu hareketlerden birinin içinde kabul edilen bir şair de değildir. O, kullandığı dil noktasında Hisarcılara, işlediği dini muhteva açısından Yeni İslami Akıma yakındır; fakat üslubuyla bu şiir eğilimlerinin dışındadır. Şiire Ekinözü'lü Aşık Rahmani mahlasıyla, Halk Şiiri tarzında başlayan Bahaettin Karakoç, ilk kitabı olan Mevsimler ve Ötesinde bu tarz şiirlerini topladı. Fakat Seyran ve Sevgi Turnaları adlı kitaplarıyla beraber, Divan ve Halk Şiiri şekillerinden hareket ederek yeni ve kendine mahsus söyleyişlere ulaştı. Ona göre şiir, mutlak güzelliği arama yolunda bir vasıtadır. O, hem mana hem de ses olarak fizikötesi uyumları ve bütünlükleri duyurur. Bu noktada şair, iyiliklerin, güzelliklerin, doğruların hep 'inutlak' olanına gönül vermiş kişidir. Karakoç' a göre form ve muhteva birbirinin önüne geçen, birbirinden önemli unsurlar değildirler. Önemli olan bir şiirin gerçek ahenge ve kıvama ulaşmasıdır. Bu ahenk ve kıvam ise, şairin iç dünyasında, 'ses ve mana' bütünlüğünde doğmaktadır. Karakoç'un şiirlerinde insanın iç ve dış dünyasına uzanan temalar vardır. Aşk, tasavvuf, ölüm gibi temalarla, insanın iç dünyasındaki oluşlar tahlil ve temsil edilirken, sosyal tenkit, din gibi temalarla da insanın dış dünyasıyla münasebetleri sorgulanmaktadır. Şairin anlam dünyasında kuş, ışık, su, çiçek, ses ve düş motifleri çok önemli bir işleve sahiptirler. Bu motifler, çeşitli imajlara, istiarelere ve sembollere kaynaklık ederek, şiirlerdeki anlam ilişkilerini zenginleştirmektedirler. Bu zengin anlam ilişkilerinin, sürekli aşk cehdi içinde olan bir ruhun heyacanlarında, sevinçlerinde, ümit ve korkularında odaklaştığım söyleyebiliriz. Şiirlerde geçen isimler, mahalli kelimeler, iktibaslar da şairin kültür ve inanç dünyasını ortaya koyma noktasında önemli ve açık anlamlar yüklenmişlerdir. 332 Bahaettin Karakoç'un şiirlerinde her türlü kelime vardır. O, yazı ve konuşma dilinden, ağızlardan, hatta arkaik malzemeden kelimeleri almakta, bunlarla, alışılmadık, şaşırtıcı terkipler kurmaktadır. Sıfatların bolluğundan dolayı, terkiplerin tasviri ve soyut boyutu ağırlık kazanmaktadır. Karakoç'un ses dünyasında, anlam dünyası kadar zengindir. Gerek hece ile gerekse serbest vezinle yazdığı şiirlerinde kafiye ve redif önemli bir ahenk unsuru olarak kullanılmaktadır. Daha çok tam ve zengin kafiyeleri kullanan şair, geleneksel kafiye örgülerini kullandığı gibi, yeni kafiyelenişler de oluşturmaktadır. Şairin kullandığı nazım şekillerini, Divan Şiirinden alınanlar, Halk Şiirinden alınanlar, 1940 sonrası serbest şiirimizden almanlar şeklinde üç gurupta toplayabiliriz. Karakoç'un, serbest nazım şekillerinde yeni form arayışlarına gittiğini ve kendine mahsus baza formlara ulaştığını da söyleyebiliriz.