Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin sigara kullanım düzeyleri ve sigara bıraktırma tedavisi ile ilgili bilgi, tutum ve davranışları

Amaç: Dünyada ve ülkemizde sigara bağımlılığı çok ciddi bir halk sağlığı problemidir. Sigara kullanımı halen dünya çapında önlenebilir ölümlerin en başta gelen sebebidir. Yurtiçi ve yurtdışında yapılan bazı çalışmalar tıp fakültesi öğrencileri arasında ciddisigara bağımlılığı düzeylerini göstermektedir. Ayrıca tıp fakültesi öğrencilerinin sigara bağımlılığı tedavisi ile ilgili mezuniyet öncesi aldığı eğitim düzeyi oldukça kısıtlıdır. Bu çalışmanın birden çok amacı vardır. İlki Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin sigara kullanım düzeylerini belirlemektir. Diğer amaçlar öğrencilerin sigara bıraktırma tedavisi ile ilgili bilgi, tutum ve davranışlarını da değerlendirmektir. Materyal ve Metot: Çalışma; Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde eğitim gören 1, 2, 3 ve 6. sınıf öğrencilerine uygulanmıştır. Konuyla ilgili daha önceki çalışmalar gözden geçirilerek tıp fakültesi öğrencilerindeki sigaranın sağlık üzerindeki etkileri ve sigara bıraktırma ile ilgili olan bilgileri ile ilgili bir anket hazırlanmıştırAnketler dönem 1, 2 ve 3 öğrencilerine mesleksel beceri laboratuvarı dersleri öncesinde yüz yüze uygulanmıştır. Dönem 6 öğrencileri ise Aile Hekimliği rotasyonları esnasında yine yüz yüze anketlere cevap vermişlerdir. Veriler bilgisayar ortamına girilip değişkenler arasındaki ilişki incelenmiştir. Parametrik ve parametrik olmayan koşullara göre analizler yapılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0, 05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmamıza OMÜ tıp fakültesinde öğrenim görmekte olan toplam 513 üniversite öğrencisi dahil edildi. Öğrencilerin yaş ortalaması 20,57 2, 16 (min:18-maks:36) yıl olup %50,7'si kadın, %49,3'ü erkekti. Öğrencilerin %36,5'i 1. sınıfta,%38,2'si 2. sınıfta, %13,0'ı 3. sınıfta, %12,3'ü ise 6. sınıfta öğrenim görüyordu. Araştırmaya dahil edilen öğrencilerden 69 tanesi (%13.5) sigara içmekte olduğunu belirtti. Sigara içen tıp fakültesi öğrencilerine uygulanan FNBT puan ortalaması2,65 2, 30 (min:0-maks:9) olup %47,8'i çok düşük düzeyde, %30,5'i düşük düzeyde,%10,1'i orta düzeyde, %8,7'si yüksek düzeyde ve %2,9'u çok yüksek düzeydebağımlıydı. Erkek tıp fakültesi öğrencileri içinde sigara içenlerin yüzdesi kadınlardan anlamlı olarak yüksek iken 6. sınıf öğrencileri içinde sigara içenlerin yüzdesi diğer sınıflardan anlamlı olarak yüksekti. Sigara içen tıp fakültesi öğrencilerinin anne ve babalarının yaşı sigara içmeyenlerden anlamlı olarak yüksekti. Sigara içenler içindearkadaşları arasında ve yaşadığı ortamda sigara içenlerin bulunma yüzdesi sigara içmeyenlerden anlamlı olarak yüksekti. Araştırmaya dahil edilen tıp fakültesi öğrencilerinden sigara içenlerin %44,9'u sigarayı bırakmayı denediğini ifade etti. Tıp fakültesi öğrencilerinin %73,3'ünün ailesinde sigara içen birey mevcuttu. Tıp fakültesi öğrencilerinin %83,6'sının arkadaşları arasında sigara içen en az bir birey mevcut iken%53,0'ının yaşadığı ortamda sigara içen birey mevcuttu. Tıp fakültesi öğrencilerin%5,8'i şimdiye kadar en az bir kez sigara bıraktırma danışmanlığı vermişti. Sonuç: Üçüncü sınıfta öğrenim gören tıp fakültesi öğrencilerinin sigara kullanımı ve tütün ile ilgili önermeleri ve sigara dumanında bulunabilecek maddeleri doğru bilmesayısı diğer sınıflardan, ayrıca altıncı sınıf öğrencilerinin Türkiye'de sigara bıraktırmatedavisinde kullanılabilecek ilaçları bilme sayısı diğer sınıflardan anlamlı olarak yüksek iken birinci sınıfta öğrenim gören tıp fakültesi öğrencilerinin toplam doğru sayısı ilesigaranın etyopatogenezinde etken olduğu hastalıkları doğru bilme sayısı diğer sınıflardan anlamlı olarak düşüktü. Bunlara ek olarak üçüncü sınıf öğrencilerininsigaranın etyopatogenezinde birincil olarak sorumlu olabilecek kanserleri doğru bilmesayısı birinci ve altıncı sınıflardan anlamlı olarak yüksekti.