turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türk halk anlatılarında tabu ve kaçınmalar

Temelinde inanç unsuru barındıran tabunun, insanlığın erken çağlarında ortaya çıktığı ve ilk yazısız kurallarını oluşturduğu bilinmektedir. Tarih, kültür, toplum hayatı ve din gibi unsurlar da yaşanan farklılaşma sonucu bir takım değişim ve dönüşümlere uğrayan tabular, toplum hayatında etkin bir rol üstlenmiştir. Kutsal yasaklar olarak bilinen tabular, toplumun ülkü değerlerini yüceltmekte önemli bir rol oynamaktadır. Ayrıca tabular, ihlal edildikleri takdirde doğaüstü güç/güçlerin harekete geçebileceğini, faillerin çeşitli yaptırımlara uğrayacağını peşinen bildirmekte ve bu yönüyle uyulması zorunlu kurallar bütünü olarak belirmektedir. İhlal edildikleri takdirde failleri büyük bir korku, kaygı ve dehşet duygusunun kaplayacağını önceden garanti eden tabular, kurgusal bir yapı arz eden halk anlatılarına da yansımıştır. Toplum, gündelik hayatta kendisine yol gösteren tabuları, estetik bir değere de haiz olan halk anlatıları aracılığıyla tekrar tekrar güncellemiş ve tabunun yaptırım gücünü daha da pekiştirmek gayesi gütmüştür. Tez, iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde tabu, kavramsal ve kuramsal açıdan ele alınmıştır. Bu bölümde tabunun kavramsal boyutu ve tabu ile ilişkili olan mana, totem, kirlilik ve kutsallık gibi kavramlar çeşitli ansiklopediler, sözlükler ve bilimsel çalışmalar aracılığıyla incelenmiştir. Tabu kavramsal açıdan ele alınırken, farklı disiplinlerin tabuyu anlamlandırma çalışmaları ile tabunun anlam alanı ve işlevlerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde ise zihinsel kodları temsil eden tabuların, Türk halk anlatılarına yansımaları ve bu yansımanın kaynağı hakkında yorumlama yapılmıştır. Sonuç bölümünde ise tabunun ve kaçınmaların kurulu düzeni destekleme ve sürekli kılma noktasındaki önemine vurgu yapılmıştır. Ayrıca ihlal edildiği takdirde tabuların Türk halk anlatılarından hareketle ne denli güçlü yaptırımlara kapı araladığı üzerinde durulmuştur.
El-İstinas fi Ahvali'l-Efras adlı yazma eserin çeviri metni ve incelemesi

Türklerin hayatlarının önemli bir kısmının at üzerinde geçmişş olduğu ve tarihi belgelerden anlaşıldığı kadarıyla atı en etkin şekilde Türklerin kullanmış olduğu bilinmektedir. Türklerin hayatlarında son derece önemli bir yeri olan at, hayatın her safhasında sadece maddi bir değer olarak değil, manevi bir değer olarak da yerini alır. Ehlileştirilmiş hayvanlar içerisinde at özel bir konuma sahiptir. At, hem binek ve ulaşım aracı olarak, hem de askeri bir güç olarak kullanılmıştır. Atın ekonomik değeri de önemli bir yere sahiptir. Ayrıca atın etinden ve sütünden faydalanılması da atı Türkler arasında önemli bir yere getirmiştir. Türk kültüründe atın sahip olduğu yeri belirtmek ve Resmi Ahmed Efendi'nin feres-name alanında türünün bir örneği olarak yazdığı El-İstinas Fi Ahvali'l-Efras adlı yazma eserinin bu bağlamda günümüze ışık tutması amacıyla yapılan bu çalışma kültürümüzde atın yeri ve önemi, eserin incelemesi ve çeviri metni olmak üzere üç kısımdan oluşmaktadır. Ayrıca sözlük çalışmasına da yer verilmiştir. Çalışmanın ilk kısmında At ve Atla İlgili Bilgiler; Atın Türk Kültüründeki Yeri, Atın İslamiyetteki Yeri, Atın İktisadi Hayattaki Yeri, Atın Türk Edebiyatındaki Yerine değinilmiştir. İkinci ve üçüncü kısımda ise eserin çeviri metni ve incelemesine yer verilmiş olup sözlük çalışması yapılmıştır.
Fahri Celal'in hikayelerinde sosyal meseleler

Bu çalışmanın amacı, Fahri Celal Göktulga'nın hikayelerinde sosyal meseleleri ve bu meseleleri ele alınış biçiminin incelenmesidir. Fahri Celal Göktulga 1895- 1975 yılları arasında yaşamış, II. Meşrutiyet'le (1908) başlayıp Cumhuriyet döneminde tek partili siyasal yaşamın sonuna kadar süren geçiş döneminin öykücüleri arasında sayılmıştır. Bu yönüyle Fahri Celal Göktulga Milli Edebiyat Dönemi yazarları arasındadır. Yazar eserlerinde o dönemin hikayecilik anlayışını benimsemiş ve eserlerinde de bu anlayışı yansıtmıştır. Yazar, Maupassant tarzı hikaye yapısını benimsemiştir. Onun hikayeleri gerçekçiliği, gözlem yeteneği, mizahı ve ayrıntılı betimlemeleriyle dikkat çekmiştir. Hikayelerinde gündelik hayata, geleneklere, yaşam biçimlerine dair tasvirleri, adeta döneme ait birer belge niteliği taşımaktadır. Konularını gündelik hayattan seçmiş ancak bu konuların tuhaflıklarına odaklanmış, hikayelerini çoğu zaman beklenmedik sonla bitirmiştir. Bu çalışmada öncelikle yazarın hayatı, kişiliği, verdiği eserler ele alınmış, yazarın edebiyat anlayışı ve hikayeci yönü irdelenmiş, ardından da hikayelerinde sosyal meseleleri nasıl ele aldığı analiz edilmiştir. Yazarın hikayelerinde o döneme ait aile hayatı, kadın erkek ilişkileri, sosyal sorunlar, ekonomi, eğitim, sağlık, savaş gibi pek çok sosyal konu işlenmiştir. Bu konuları ele alış biçimi analiz edildiğinde yazarın sosyal meseleleri işlerken bu konulara ilişkin sorunlara dikkat çekme, ideolojik veya politik mesajlar verme, eleştiriler yöneltme gibi kaygılar taşımadığı sonucuna varılmaktadır. Yazar bu meseleleri çoğunlukla hayatın doğal bir parçası olarak resmetmeyi tercih etmiştir.
Gaziantep barakları anonim halk edebiyatı ve halk kültürü araştırması

Gaziantep Türk kültür coğrafyasının önemli kavşak noktalarından birisidir. Bu bağlamda Gaziantep, dünden bugüne çeşitli Türkmen gruplarına ev sahipliği yapmıştır. Bununla birlikte Gaziantep, güneyden gelen Türkmen grupların Anadolu'ya geçiş yollarından birisi de olmuştur. Siyasal anlamda Memlüklüler, Dulkadiroğulları Beyliği ve Osmanlı Devleti idaresi bu bölgede varlık göstermiştir. Osmanlı Devleti, doğudan gelen Türkmen gruplarını iskana tabi tutarken Barak Türkmenlerini bugün bir bölümü Suriye topraklarında bölgeye yerleştirmiştir. Günümüzde Gaziantep merkez, Nizip, Oğuzeli ve Karkamış'ın ilçe merkezleriyle köylerinde yaşayan Baraklar, halk edebiyatı ve halk kültürü bakımından zengin kültürel varlığa sahiptir. Bu çalışmada, Gaziantep Baraklarının söz konusu bu kültür varlığı, 'Gaziantep Barakları Anonim Halk Edebiyatı ve Halk Kültürü' adı altında incelenmiştir. Çalışma, dört bölümden meydana gelmektedir. Çalışmada, Gaziantep Baraklarının anonim halk edebiyatı ve halk kültürü ürünleri konularında derleme, tasnif ve değerlendirme yapılmıştır. Gaziantep Baraklarının, tespit edilen anonim halk edebiyatı ve halk kültürü ürünlerinin, genel Türk halk edebiyatı ve halk kültürü içerisindeki yeri, benzerlik ve farklılıklar bakımından ortaya konulmuştur. Çalışmanın son bölümünde Barak halk kültüründe eski kültür izleri aranmıştır. Konuyla ilgili olarak yazılı, sözlü ve elektronik kaynaklardan yararlanılmıştır.
Öğrenci merkezli Türkçe öğretiminde çocuk şiirleri

Bu çalışma, Türkçe derslerinin özellikle okuma hedefleri bağlamında yaratıcı, eleştirel düşünen, okumayı alışkanlık haline getiren bireyler yetiştirme yönündekihedeflerinin ne kadarının yerine getirilebildiğini, bu konudaki eksikliklerini ve eksikliklerin giderilmesi için neler yapılabileceğini saptamayı amaçlamaktadır. Çalışmanın çıkış noktasını öncelikle öğrenci merkezli anlayış öncesindeki, anadili eğitiminin temel aracı olan Türkçe ders kitaplarındaki metin alıştırmadüzenlerinin çocukları düşünmeye, yorum yapmaya, düş güçlerini geliştirmeye ve üretmeye yönlendiren çalışmaları içermemesi oluşturmuştur. Bu nedenle ders kitaplarındaki alıştırma düzenleri incelenmiş, nesnel yorum yapabilmek amacıyla dünya genelinde yapılmış olan PISA ve PIRLS gibi eğitim araştırmalarının sonuçlarından yararlanılmıştır. Çoklu Zeka ve Yapılandırmacılık gibi öğrenci merkezli yaklaşımların anadili eğitimimizdeki verimsizliğe bir çıkar yol olabileceği düşünülmüştür. Türkçe derslerinde nitelikli çocuk edebiyatı ürünlerininkullanılmasının öğrencilerin okumayı ve dersi sevmeleri için önemli olduğu düşünülerek çocuk edebiyatının önemi, niteliği ve yararı üzerinde durulmuştur. Çalışmanın sonunda çocuk şiirlerinin derste kullanımına örnek oluşturacaköğrenci merkezli metin işleme modellerine yer verilmiştir.
Dervİş İvaz'ın Dasıtan Adlı eseri

Eski Anadolu Türkçesi üzerine yapılan çalışmalar neredeyse tamamlanmıştır, ancak bu döneme ait henüz gün yüzüne çıkmamış eserler vardır. Bu eserlerin bulunup okunması, eserler üzerinde dil bilgisi incelemesi yapılması, sözlük veya dizin hazırlanması Eski Anadolu Türkçesi çalışmalarına büyük katkı sağlayacaktır. Bu tez çalışmasında 15. yüzyıl şairlerinden Derviş İvaz'ın Dasıtan adlı eseri incelenmiştir. 'Dasıtan' adlı eserin imla, ses ve şekil özellikleri üzerinde durulmuştur. Dasıtan, Eski Anadolu Türkçesi döneminde, mesnevi nazım şekli kullanılarak yazılmış bir eserdir. Eserde ilgi çekici ve öğüt verici birçok hikaye yer almaktadır. Dasıtan'ın imlasında Eski Anadolu Türkçesinin karakteristik özellikleri bulunmaktadır. Eser ses ve şekil bilgisi açısından imlaya paralel görünümler arz eder. Bu çalışma: Giriş, Dasıtan, İnceleme, Metin ve Dizin olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın konusu, amacı, yöntemi ve dizin bölümünün düzenlenişi hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde Dasıtan adlı eserin künyesi, konusu ve muhtevası üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde eser, imla, ses ve şekil bilgisi özellikleri bakımından incelenmiştir. Dördüncü bölümde Dasıtan adlı eserin transkripsiyonlu metni yer almaktadır. Beşinci bölümde Dasıtan adlı eserin gramatikal dizini yapılmıştır.
Afganistan Özbeklerinin akrabalıkla ilgili atasözlerinin Türkiye'de kullanılan atasözler ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi

Afganistan Özbek Türkleri diğer Türk devlet ve toplulukları gibi büyük bir kültür, medeniyet ve edebiyata sahip olmakla birlikte kendine özgü anonim halk edebiyatını da barındıran bir toplumdur. Bu zengin kültürel unsurlardan biri olan atasözleri de bütün Türk dünyasının farklı coğrafyalarında ortak kültürü gösteren sözlü ürünler olarak bugün varlığını devam ettirmektedir. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüm'de kısaca Afganistan tarihine yer verildikten sonra Afganistan Türkleri ve Afganistan Özbek Türkleri hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra Afganistan Özbek Türklerinin halk edebiyatı hakkında kısa bilgilere yer verilmiştir. İkinci Bölüm, çeşitli kaynaklardan alınan atasözlerinin tanımı verilerek, atasözlerinin biçim ve içerik özellikleri üzerinde durulmuştur. Üçüncü Bölüm'de öncelikle Özbek Türkçesi atasözleri Arap harfleriyle yazılmış, daha sonra Latin harfleriyle transkripsiyon yapılmıştır. Sonrasında Türkçeye aktarılarak, Türkiye'de kullanılan atasözleriyle karşılaştırılması yapılmıştır. Bu çalışmayla Afganistan coğrafyasında yaşayan Özbek Türklerinin atasözleri ile Türkiye Türkçesindeki atasözlerinin ortaklığı gün yüzüne çıkarılmaya çalışılmıştır.
Şanİzade Mehmed Ataullah ve divanı

Bu çalışma, 18. yüzyılın sonunda doğup, 19. yüzyılın başlarında vefat etmiş olan, tıp, matematik, tarih, astronomi ve coğrafya alanında verdiği eserlerle tanınan döneminin büyük ilim adamı Şanizade Mehmed Ataullah'ın hayatı ve edebi şahsiyetine dair malumatla birlikte bilinen tek edebi eseri olan Türkçe divanının metnini tespit ederek şekle, muhtevaya, ve üsluba dair bir takım bilgiler sunmayı amaçlamaktadır. Şanizade İstanbullu' dur ve Medine-i Münevvere kadısı Müderris Sadık Efendi'nin oğludur. Sırasıyla müderrislik, kadılık ve vak'anüvislik görevlerinde bulunmuştur. Yeniçerilerin imhası dolayısıyla Bektaşiliğe meylinden şüphe edilen Şanizade Tire'ye sürülmüş ve kısa bir süre sonra orada vefat etmiştir. Doğu ve batı dillerini iyi bilen, resim ve musikiden anlayan Şanizade' nin yukarıda bahsedilen dallarda telif ve tercüme toplam 16 eseri mevcuttur. Çalışmamızda divanından başka bu 16 eseri hakkında kısa bilgiler verilmiştir. Şanizade'nin divanı, şekil, muhteva ve üslup açısından incelenmiştir. Şekil özellikleri bahsinde, divanın nazım şekilleri, vezin, kafiye ve redife dair istatistik bilgileri verilmiş ve değerlendirmesi yapılmıştır. Muhteva özellikleri, dini unsurlar ve tarihi, mitolojik unsurlar olmak üzere iki ayrı bölümde incelenmiş; dini unsurlar başlığı altında Allah'a dair divanda yer alan terminoloji aktarılmış, doğrudan alıntıyla verilen veya işaret olunan ayet ve hadislere referansı ve çevirileriyle birlikte yer verilmiş ve nihayet divanda anılan peygamberler aktarılmıştır, ikinci bölümde vıdivanda bahsi geçen tarihi, mitolojik olaylar ve şahsiyetlerin hangi beyitte ne şekilde hangi yönleriyle ele alındıkları incelenmiştir. Üslup bahsinde, divanın üslup ve dil özellikleri aktarılmış, şairin kullandığı atasözü ve deyimler ve edebi sanatlardan örnekler verilmiştir. Sonuç kısmında, divanın incelenmesi neticesinde elde edilen bilgilere dayanarak varılan yargılar aktarılmıştır. Nüsha tavsifi ve metnin tespitinde izlenen yolun anlatıldığı bölümlerden sonra divanın metni sunulmuştur. Çalışmanın sonuna inceleme kısmı indeksi ve divanın aslı eklenmiştir. vu
II. Abdülhamit Dönemini anlatan romanlardan hareketle Sultan Abdülhamit

Edebiyat ve tarih arasındaki ilişki anlatının ortaya çıkışı ile başlar. Geçmiş dönemlerde destanlar ve halk hikayeleri hem edebiyata hem de tarihe kaynaklık eden türler olmuştur. 19. yüzyılda bu iki alanın farklı iki bilim dalı olarak ortaya çıkması ile birlikte edebiyat ve tarih arasındaki ilişki de değişik bir boyut kazanmıştır. Bir roman türü olarak karşımıza çıkan tarihi roman ise edebiyat ve tarih ilişkisini bütün boyutlarıyla görmemizi sağlar. Tarihi roman; tarihsel bir dönemi konu edinen roman türüdür. Tarihi roman tarihi belgelerden yararlanır; fakat tarihin kendisini anlatmaz. Yazarın roman içerisinde oluşturduğu kurmaca dünya için tarihi olaylar, dönemler ve kişiler birer malzemedir. II. Abdülhamit dönemi tarihi açıdan bugün bile büyük tartışmalara sebep olan bir dönemdir. Abdülhamit dönemi ile ilgili yazılan tarihi kaynaklarda tam bir mutabakat sağlanamadığını görmekteyiz. Bu dönemi ele alan romanlarda ise çoğunlukla Abdülhamit dönemine olumsuz bir bakış hakimdir. İki roman dışında bütün romanlar, dönemin problemlerinin sorumlusu olarak Abdülhamit'i gösterir.?II. Abdülhamit Dönemini Anlatan Romanlarda Sultan Abdülhamit? adlı çalışmamızda; tarihi bir dönemi ele alan romanları inceleyerek edebiyat ve tarih arasındaki ilişkiye ışık tutmayı, tarihi bir dönemin kurmaca bir tür olan romana nasıl yansıdığını tespit etmeyi amaçladık.
Şanlıurfa ve çevresinin çocuk oyunları

Oyun, canlıların dünyada var olmasıyla birlikte ortaya çıkmış bir kavramdır. Oyun kavramı sadece insanlara özgü bir kavram değildir. Hayvanların da, oyun oynadıklarını düşünmek garipsenebilir ama çevremizdeki hayvanları gözlemlediğimizde, onların da oyun oynadıklarını görebiliriz. Hayvanların birbirlerini kovalamaları, birbirlerini yere yatırmaları ve bunları yaparken de değişik sesler çıkarmaları onların oyun oynadıklarını ve bundan zevk aldıklarını gösterir. Çocuklar, oyun sayesinde hayal etme yetisi kazanırlar ve aynı zamanda duygularını özgürce ifade etmenin mutluluğunu yaşarlar. Oyun sayesinde çocukların zihinleri ve bedenleri gelişir. Mutluluk, sevinç, acı ve üzüntü ve gibi birçok duyguyu oyun yoluyla öğrenebilir ve kendilerine olan güvenleri gelişir. Çocuklar oyun oynadıkları sırada; doğru-yanlış, haklı-haksız gibi toplumsal ve ahlaki kavramları öğrenirler ve benimserler. Yine çocuklar oyun oynadıkları zaman zarfında oyunla ilgili bir takım kurallara uyarlar ve bu sayede toplumsal kuralları benimsemede zorluk çekmezler. Oyunun çocuklar üzerinde bu kadar güzel ve olumlu sonuçları varken, günümüze baktığımızda artık çocukların eskisi kadar oyun oynamadıklarını gözlemlemekteyiz. Çocuklar artık sokaklarda koşup oynamak yerine; bilgisayar, tablet ve cep telefonlarındaki sanal oyunlara rağbet göstermeye başlamışlardır. Kısacası diyebiliriz ki teknolojinin gelişmesiyle mahalli oyunlar yerini sanal oyunlara bırakmaya başlamıştır. Bu çalışmanın amacı da çocuğun gelişmesinde ve sosyalleşmesinde büyük katkısı olan çocuk oyunlarını ortaya çıkarmak, gelecek nesillere aktarılmasını sağlamaktır. Bu araştırmada Şanlıurfa ili başta olmak üzere bütün ilçelerinde oynanan çocuk oyunları derlenmeye çalışılmıştır. Derlenen oyunlara baktığımızda bazı oyunların sadece Şanlıurfa'da oynandığını, bazı oyunların ise hemen hemen her yörede ortak oynandığını görmekteyiz. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; Oyun Tanımı, Oyun İşlevi, oyun kültür-ilişkisi, Oyunda Önemli Olan Unsurlar, Oyun Kuralları ve Oyunda Ebe Belirleme Yöntemlerine yer verilmiştir. İkinci bölümde Şanlıurfa ve ilçelerinin kentsel özelliklerine ve etnik kökenlerine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise Şanlıurfa ve ilçelerinde derlenen çocuk oyunlarına ve bu oyunlara ait resimlere yer verilmiştir.
Necati Tosuner hayatı, sanatı ve romancılığı

Türk Edebiyatı'na yazdığı öykülerle adım atan Necati Tosuner, kendine has söyleyiş tarzıyla edebiyatımızda farklı bir yer edinir. Bu farklılığı eserlerinde kullandığı dil ve anlatımla yakalayan yazarın, öykünün yanı sıra roman, tiyatro, deneme gibi edebi türlerde de ürün ortaya koyduğu görülür. Çocukken geçirdiği kazanın tesirinde kalan yazar, bireysel konulara yönelir. Türkiye'nin siyasi gündeminden etkilenerek zamanla toplumsal konularda da eser vermeye başlar. Bu sebeple Necati Tosuner'in ilk romanlarında bireysel temalı konular işlenirken, daha sonraki romanlarında toplumsal temalı konuların işlendiği görülür. Bu çalışmada, Necati Tosuner'in romanları yapı bakımından incelenmiştir. Romanların yapısı incelenirken Şerif Aktaş'ın Anlatma Esasına Bağlı Edebi Metinlerin Tahlili kitabı esas alınmıştır. Bu kapsamda çalışma iki bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümünde Necati Tosuner'in hayatı, sanatı ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde yazarın romanları yapı bakımından incelenmiştir. Romanlar sırasıyla; zihniyet, yapı, olay ve olay örgüsü, kişiler, zaman, mekan, dil ve anlatım, bakış açısı, tema başlıkları altında değerlendirilmiştir. Bu çalışma yapılırken konuyla ilgili daha önceden yazılan kitaplar, makaleler, tezler ve internet kaynakları taranmıştır.
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın eserlerinde iş ve çalışma

Tezimizde Ahmet Hamdi TANPINAR'in eserleri hakkında bugüne kadar yapılan çalışmalarda üzerinde çok durulmadığını düşündüğümüz iş ve çalışma meselesini ele aldık. Çalışmalarımız sırasında Ahmet Hamdi TANPINAR'in bugüne kadar yayımlanmış bütün eserlerini inceledik. Bunun yanı sıra TANPINAR hakkında yayımlanmış kitapları inceledik. Bu kitapların tez konumuzu ilgilendiren kısımlarından faydalandık. TANPINAR'ın iş ve çalışmaya bakışını ele alan makaleleri de dikkate aldık. Yararlandığımız makale ve kitapların listesini kaynakça kısmında gösterdik. 'Ahmet Hamdi Tanpınar'ın Eserlerinde iş ve Çalışma' konulu tezimizin Giriş bölümünde, yazarın yaşadığı ve eser verdiği dönemde üzerinde durulan ve tez konumuzu da ilgilendiren sosyal ve iktisadi meseleleri, fazla ayrıntıya girmeden özetlemeye çalıştık Sonraki kısımda TANPINAR'in hayatı hakkında biyografik bilgi verdik. Biyografik bilgiyi verirken onun iş hayatını ve çalışma şeklini esas aldık. TANPINAR'ın şiir anlayışını oluştururken etkilendiği Paul Valery'nin Türkçe'ye çevrilen iki denemesini inceleyip aynı zamanda TANPINAR'in düşünce alt yapısında da etkili olduğunu göstermeye çalıştık. İkinci bölümde TANPINAR' ın, eserlerini türlerine göre ayırıp bu eserlerde iş ve çalışma meselesini inceledik. Fikri Eserleri, Romanları ve Hikayeleri olarak üç başlık altında incelediğimiz bu bölümde tez konumuzla ilgili doğrudan malzeme bulamadığımız bazı hikaye ve denemeleri inceleme dışında tuttuk. Sonuç bölümünde ikinci bölümdeki incelememizden yola çıkarak TANPINAR'ın eserlerinin bütününde iş ve çalışma meselesine dair 'Çalışmanın Ferdi ve Toplumsal Boyutu, İktisadi Meseleler, Memleket Realiteleri, Kadının Çalışması. Bitmeyen işler' başlıklan altında vardığımız sonuçları sıraladık. Son olarak 'Ahmet Hamdi TANPINAR'ın Eserlerinde İş ve Çalışma'konusuna daha belirgin, daha somut bir çerçeve çizmeye çalıştığımızı söyleyebiliriz.
İzmir ili Ödemiş-Kiraz-Beydağ ilçesi ağızları

İzmir ili Ödemiş, Kiraz, Beydağ ilçesi ağız özelliklerinin tespitinin amaçlandığı bu çalışma 'Dil İncelemesi-Metinler-Sözlük' olmak üzere üç ana bölümden oluşmuştur. Dil İncelemesi bölümünde 93 köydeki 133 konuşmacıdan derlenen metinler ses bilgisi, şekil bilgisi ve cümle bilgisi yönünden incelenmiştir. İnceleme sonucunda ortaya çıkan veriler 'Sonuç' bölümünde değerlendirilmiştir. Derlenen metinlerde şimdiki zaman ekinin kullanımına göre dört ağız bölgesi tespit edilmiştir. Sözlük bölümünde ise her kelime bütün ekleriyle dizin şeklinde gösterilmiştir.
Nevzat Üstün'ün hayatı, sanatı ve eserleri

Çalışmamızda, Toplumcu Gerçekçi yazarlarımızdan Nevzat Üstün'ün şiirlerini tema ve şekil bakımından inceledik. Üç bölüm halinde düzenlediğimiz tezimizin birinci bölümünde Nevzat Üstün'ün hayatını, edebi anlayışını ve şiir hakkındakı görüşlerini gösterdik. İkinci bölümde çalışmamızın şiirin tema bakımından değerlendirmesini yaparak şairin şiir dünyasına göz attık ve şiirdeki konuları 12 başlık altında tasnif ettik. Üçüncü bölümde şekil özellikleri ele alarak şiirlerin nazım birimi, nazım şekli, vezin, kafiye ve redif başlıklarıyla inceledik. Dördüncü bölüm, dil ve üslup incelemesini yaptığımız bölümdür. Bu bölümde tablolardan yararlanarak konuyu genel hatlarıyla anlatmaya çalıştık. Nevzat Üstün, şiirinde biçimi tema ile bütünleştirerek yaşamın zenginliğini ve değer verdiği insanı anlatmıştır. Serbest şiir, şairin yaşama bakış açısını ve özgür yaşam felsefesini yansıtır. Şiirdeki ritm ve ahengi yinelemelerle yakalamaya çalışmıştır.
Şita'iyye nesiplerinde dil, anlatım ve muhteva özellikleri

Bu çalışmada, kaside nesipleri içinde şita'iyyelerin yeri belirlenmeye çalışılmıştır. Bir bakıma, Divan şiiri içinde şita'iyyelere verilen önem açığa çıkan rılmıştır. Çalışma, kışı konu edinen şita'iyye metinlerinin önce dil, sonra anlatım ve içerik açısından incelenmesinden ibarettir. Çalışmanın ' Dil ve Anlatım ' başlıklı bölümünde, kelime kadrosu ve edebi sanatlar üzerinde durulmuştur. Bununla şita'iyyelerin sözcük varlığı ortaya çıkarılmıştır. Edebi sanatlar ise, hem dil hem de anlatımı etkilemesi yönüyle önemli görülmüştür. Bunlarla kışı çağrıştıran kelimeler ve şairlerin dili kullanmadaki hünerleri açığa çıkarılmıştır. ' Anlatım ' konusunda şita'iyye şairlerinin kullandığı teknikler ortaya koyularak, bunlar beyitlerle örneklendirilmiştir. Şita'iyyelerde asıl anlatım biçimi olarak tasviri anlatımın kullanıldığı tespit edilmiştir. Bunun ortaya çıkarılmasında dil unsurunun da etkisi büyük olmuştur. ' İçerik ' bölümünde, şita'iyyelerin ' kışı ' konu edinen kaside nesipleri olduğu ispatlanmıştır. Bununla birlikte şita'iyyelerde farklı temalara yer verildiği ortaya çıkmıştır. Şita'iyyelerde dönemin sosyal, kültürel ve tarihi özelliklerine ışık tutan yönlere de değinilmiştir. Çalışmamızda şita'iyyelerle ilgili sıradan incelemelerin dışına çıkılmaya çalışılmıştır.
Ahmed-i Da'İ tercüme-i tefsİr-i Ebu'l-Leysi Semerkandİ (103b - 154b)

Bu çalısma, Tercüme-i Tefsir-i Ebü'l-Leys-i Semerkandi adlı eserin Nuruosmaniye Kütüphanesindeki 297.1=94. 35 numarada muhafaza edilen nüshasının 143 numaralı 4. cildinin 103b/ 12 ? 154b/ 12 varakları üzerinde yapılmıstır. Ahmed-i Dai, bu eserinde Ebü'l-Leys es-Semerkandi'nin Arapça olarak yazdıgıtefsir çalısmasını tercüme etmistir. Fakat eseri sadece tercüme etmemis, eserin birçok yerine ilaveler yaparak onu gelistirmis ve adeta yeniden olusturmustur. XIV. yüzyıl sonu ile XV. yüzyıl Eski Anadolu Türkçesi ürünü olan tercümede Arapça ayetlerinaltında tefsirleri verilerek olusturulmus ve okumayı kolaylastırmak amacıyla bazı kelimeler harekeli olmakla birlikte, eserin hemen hemen tamamı harekesizdir. Eser, Ahmed-i Dai tarafından yazılmıs ve Hicri 1204- 1206 yıllarında brahim b. Yusuf tarafından istinsah edilmistir. Giris, Metin, Dizin, Tıpkıbasım olarak dört bölümden olusmaktadır.1-Giris bölümünde, Ahmed-i Dai ve Ebu'l-Leys-i Semerkandi ile ilgili bilgiler yer almaktadır. Ayrıca eserin dil özellikleri üzerinde durulmustur.2-Metin bölümünde, transkripsiyonlu metin bulunmaktadır. Metinde okumayıkolaylastırma ve anlam bütünlügünü sağlam a amacıyla noktalama da yapılmıstır.3-Dizin bölümünde transkripsiyon yapılmıs metinde yer alan tüm kelime ve kelime grupları verilmis ve anlamları verilmistir.4-Tıpkıbasım bölümünde de metnin karsılastırılmasını sağlam ak amacıylaçalısmaya konu olan bölümün transkripsiyonlu metni verilmistir.