Okul yöneticilerinin öğretmenlik geçmişine sahip olma durumlarına ilişkin öğretmen tutumları: Bir ölçek geliştirme çalışması

Eğitimin vazgeçilmezleri ve eğitim sürecinin devamını sağlayan yöneticiler ve öğretmenlerdir. Öğretmenlerin motiveleri ve eğitim kurumunun başarısı da yöneticinin yöneticilik becerileri yerine getirip getirememesine, onun öğretmen ile olan ilişkisine bağlıdır. Öğretmenin yöneticisine karşı sahip olduğu tutum kuruma ait olan birçok değişkeni etkilemektedir. Öğretmenler ya kendi ile aynı eğitimi almış ya kendinden yüksek eğitim düzeyinde olan ya da kendinden daha düşük eğitim düzeyine sahip bireyler tarafından yönetilmektedir. Bu durum emir komuta zincirinde farklı görüşlere neden olmaktadır. Bazı öğretmenler kendileri ile aynı statüye ve eğitim düzeyine sahip yöneticilerine karşı olumsuz tutum sergilemektedir. Olumsuz tutumlar eğitim kurumuna yansımakta, öğrenciyi ve başarısını da dolaylı yoldan ya da doğrudan etkileyebilmektedir. Bu araştırmanın amacı öğretmenlik geçmişşine sahip yöneticilere karşı öğretmen tutumunu ölçmeyi amaçlayan bir ölçek geliştirmektir. Yapılan incelemelerde var olan böyle bir ölçek çalışmasına rastlamamıştır. Araştırma kapsamında geliştirilen ölçek için öncelikle 70 maddelik madde havuzu oluşturulmuştur. Ardından benzer ifadeleri içeren maddeler çıkarılarak kalan 63 madde ile uzman görüş formu düzenlenmiştir. Hazırlanan formlar eğitim yönetimi alanında üç, eğitimde ölçme ve değerlendirme alanında bir öğretim üyesinin görüşlerine sunulmuştur. Ayrıca Milli Eğitim Bakanlığı'nda görev yapan on öğretmenin de görüşleri alınmıştır. Alınan görüşler çerçevesinde hazırlanan ölçek dört faktör ve 42 madde ile son halini almıştır. Maddeler oluşturulmadan önce uzman görüşünden faydalanılmış ve bu doğrultuda hazırlanan madde havuzunun içinden amaca uygunluk açısından 42 madde seçilmiştir. Araştırma sırasında, 2016- 2017 eğitim öğretim yılında Kırklareli il merkezindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı görev yapan 440 öğretmen ile çalışılmıştır. Araştırma süresince elde edilen veriler SPSS 22.0 aracılığı ile açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Açımlayıcı faktör analizi ardından doğrulayıcı faktör analizine geçilmiş ve LİSRELL 8.4 kullanılmıştır. Elde edilen 440 verinin 300'ü ile açımlayıcı faktör analizi, 140'ı ile doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliliği belirlemek için öncelikle Açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Örneklem büyüklüğünün yeterli olup olmadığının görülmesi için Kaiser-Meyer-Olkin değeri hesaplanmış ve.80 olduğu görülmüştür. Bu değer örneklem büyüklüğünün faktör analizi için yeterli bir değerdir. Ardından Bartlett değeri. 05 olarak hesaplanmıştır. Bu sonuç anlamlı bir değer olduğunun göstergesidir. Binişik olan maddelerin görülebilmesi için döndürülmüş bileşenler matrisi hesaplanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre birden fazla faktörde yüksek yük veren maddeler çıkarılmış ve 20 maddelik bir ölçek ile son halini almıştır. Ölçeğin planlanan dört faktörlü yapısı özdeğer grafiği ile de gösterilmiş ardından açıklanan varyans ile desteklenmiştir. Faktör yapısının uygunluğunun belirlemek için doğrulayıcı faktör analizine geçilmiştir. Analiz yapılırken; NNFI, IFI, GFI, RMR, RMSEA uyum indekslerine ve serbestlik derecesine bakılmıştır. Hesaplanan değerlerin uyum indekslerinin mükemmel ve kabul edilebilir aralıklarında olduğu görülmüştür. Çalışma kapsamında ölçeğin geçerlik ve güvenirlik değerleri hesaplanıp elde edilen bulgular araştırmada verilmiştir. Elde edilen değerlerin uygun olup olmadığı tartışılmıştır. Araştırma sürecince verilerin analizi kısmında geçerlik ve güvenirlik çalışmalarına da yer verilmiştir. Yapılan analizler sonucunda 20 madde ve dört faktörden oluşan bir ölçek geliştirilmiştir.