Teknoloji ve tasarım öğretim programının değerlendirilmesi

Araştırma, 6, 7 ve 8. sınıf Teknoloji ve Tasarım öğretim programını öğretmen, müfettiş ve öğrenci görüşlerine dayalı olarak programın öğeleri açısından değerlendirmek amacı ile yapılmıştır. Araştırmanın evreninde; Ankara ili merkez ilçelerinin 1230 Teknoloji ve Tasarım öğretmeni, 154 ilköğretim müfettişi, 69.275 ilköğretim 6. sınıf öğrencisi, 67.360 ilköğretim 7. sınıf öğrencisi ve 66.815 ilköğretim 8. sınıf öğrencisi bulunmaktadır. Araştırmanın nicel verilerinin toplandığı öğretmen örneklemini; 332 öğretmen, öğrenci örneklemini ise 600 ilköğretim 6. sınıf, 582 ilköğretim 7. sınıf ve 633 ilköğretim 8. sınıf öğrenciden oluşmuştur. Araştırmada Ankara ili ilköğretim müfettiş evreninden örneklem almaya yoluna gidilmemiş, 154 müfettişin tamamına ulaşılmış ancak ulaşılan verilerden 61 tanesi araştırma kapsamına alınmaya uygun görülmüştür. Araştırmanın nitel boyutu için örneklem; 6 öğretmen, 3 müfettiş ve 54 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel verilerin toplanması için biri öğretmenler ve müfettişlere diğeri 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerine uygulanmak üzere iki ayrı ölçek nitel verilerinin toplanması içinde biri öğretmenler ve müfettişlere, diğeri 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerine uygulanmak üzere iki ayrı görüşme formu oluşturulmuştur. Araştırmada nicel verilerinin çözümlenmesinde öğretmen ve müfettiş görüşlerine ilişkin frekans, yüzde hesaplanmış, Teknoloji ve Tasarım öğretmenleri ile müfettişlerin öğretim programı öğeleri hakkındaki görüşleri arasında programa ilişkin görüş farkının olup olmadığını ortaya çıkarmak için varyans analizi yapılmıştır. Görüşme formuyla elde edilen veriler, içerik analizi yapılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel verileri sonucunda, öğretmen ve müfettişlerin görüşlerine göre programın genel amaçlar, kazanımlar, içerik, öğretme-öğrenme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutları açısından gereken niteliklere yeterince sahip olmadığı belirlenmiştir. Programın kazanımları, içeriği, öğrenme-öğretme süreci, ölçme ve değerlendirme boyutlarında öğretmen ve müfettiş görüşleri arasında farklar bulunmuş, öğretmenlerin genel olarak programı müfettişlere göre daha olumlu değerlendikleri bulunmuştur. 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin görüşlerine göre sınıf düzeyi yükseldikçe programın kazanımlar, içerik, öğretme-öğrenme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutları açısından ilgili ifadelere katılma oranlarında düşüş olduğu gözlenmiştir. Programın öğelerine ilişkin tüm ifadelerde öğrenci görüşleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar bulunmuştur. Farkların büyük çoğunluğunun 6 ve 7. sınıf öğrenci görüşleri ile 6 ve 8. sınıf öğrenci görüşleri arasındaki farktan kaynaklandığı ve altıncı sınıf öğrencilerinin programın öğeleri hakkında 7 ve 8. sınıf öğrencilerine göre daha olumlu görüşlere sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırmanın nitel verileri sonucunda, öğretmenler, müfettişler ve öğrencilerin çoğunluğunun genel amaçlar, kazanımlar, içerik, öğrenme-öğretme, ölçme-değerlendirme süreci açısından sorun yaşanmadığını, programın uygulanabilir olduğunu belirtmişlerdir. Bununla birlikte programa ilişkin en olumsuz görüşleri üst sosyo-ekonomik düzey okul öğretmenleri ve öğrencileri, en olumlu görüşleri ise alt sosyo-ekonomik düzey okul öğretmenleri ve öğrencileri ifade etmişlerdir. Öğretmen, müfettiş ve öğrencilerin görüşlerine göre programın etkili ve verimli bir şekilde uygulanabilmesi için atölyelerin fiziksel koşullarının ve teknik donanımlarının düzenlenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin Teknoloji ve Tasarım öğretim programının temel yaklaşımı, öğretim yaklaşımları, yöntemleri, ölçme ve değerlendirme boyutu ile hizmet içi eğitimler alması gerektiği belirlenmiştir.