Yaylı çalgılar öğrencilerinin performansını etkileyen bazı faktörler ve ölçme değerlendirme yöntemleri üzerine bir araştırma

Bu araştırma müziksel performans ölçme ve değerlendirme uygulamalarını saptama; geçerli ve güvenilir bir performans ölçme ve değerlendirme yöntemi önermenin yanında, derse olan tutum, çalışmaya olan tutum, zihinsel alıştırma ve betimlemelerin kullanımı ve müziksel performans kaygısı gibi faktörlerin performans başarısına etkisini sınama amacını taşımaktadır. Araştırma, bu alana geçerli ve güvenilir bir müziksel performans ölçme aracı kazandırmasının yanında yaylı çalgılar öğrencilerinin başarısına etki eden bazı faktörlerin sınanması ve performans değerlendirmeyle beraber bu faktörlerin de dikkate alınmasını sağlaması açısından önemlidir. Araştırmada tarama yöntemi kullanılmıştır. Evren, T. C. ve K. K. T. C.'de Anadolu güzel sanatlar liseleri ve müzik öğretmenliği bölümlerinde yaylı çalgı eğitimi alan yaklaşık 3000 öğrenciden oluşmaktadır. Örneklem grubu ise İstanbul Avni Akyol Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi, Ankara Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi, Lefkoşa Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı, Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı ve Doğu Akdeniz Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Müzik Bölümü'nde 2006- 2007 yılında yaylı çalgı dersi alan 113 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada kişisel bilgi formu, yapılandırılmış görüşme formu, Yaylı Çalgılar Performans Derecelendirme Ölçeği, Yaylı Çalgı Dersi Tutum Ölçeği, Yaylı Çalgı Çalışma Tutum Ölçeği, Yaylı Çalgı Çalışma Zihinsel Algı ve Tutum Ölçeği ve Yaylı Çalgı Performans Kaygısı Ölçeği olmak üzere geçerlik ve güvenirliği yüksek 7 veri toplama aracı kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre yaylı çalgı ölçme ve değerlendirme uygulamalarında geçerli ve güvenilir, standart ölçme araçları kullanılmamaktadır. Öz-değerlendirme, akran-değerlendirme gibi uygulamaların yanında konser ve resital gibi etkinlikler de yaylı çalgı öğrencilerinin başarı puanlarına sağlıklı bir biçimde yansımamaktadır. Bu araştırma kapsamında Türkçeye kazandırılan Yaylı Çalgı Performans Derecelendirme Ölçeği'nin geleneksel ölçme yöntemlerinden daha sağlıklı, geçerli ve güvenilir bir araç olduğu saptanmıştır. Yaylı çalgı dersine karşı olumlu tutuma sahip öğrencilerin performans başarısı daha yüksek bulunmuştur. Öğrencilerin çalgı çalışmaya olan tutumu okul sınıf ve cinsiyete göre farklılık göstermektedir. Müziksel performans kaygısı düzeyi okullara göre farklılık göstermektedir. Araştırmada kaygı düzeyi azaldıkça performans başarısında artış olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara bağlı olarak, Yaylı Çalgı Performans Derecelendirme Ölçeği'nin ölçme aracı olarak kullanılması; yaylı çalgı dersine olan tutumu olumlu yönde arttırmak için çalışmaların yapılması; yaylı çalgı çalışma konusunda öğrencilerin daha sağlıklı ve bilinçli davranmaları açısından öz-değerlendirme formu, dikkat dağıtma indeksi gibi araçlar kullanılması; çalgı çalışırken zihinsel alıştırmaların fiziksel çalışmalara eklenmesi ve bu alanda bilimsel araştırmalar yapılması; öğrencilere kaygının üstesinden gelmelerini sağlayacak bilimsel yöntemlerin eğitim sürecine dağıtılarak verilmesi gibi öneriler sunulmuştur.