Göreve dayalı öğrenme yönteminin Türkçe'nin yabancı dil olarak öğretiminde uygulanması ve bu uygulamaya ilişkin öğrenci görüşleri

Göreve Dayalı Öğrenme Yönteminin Türkçe'nin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Uygulanması ve Bu Uygulamaya İlişkin Öğrenci Görüşleri Bu araştırma, bir yabancı dil öğretim yöntemi olan Göreve Dayalı Öğrenme yönteminin Yabancı Dil Olarak Türkçe alanında uygulanması ve bu uygulamaya ilişkin öğrenci görüşlerini ve uygulama sorunlarını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Araştırma, 2003- 2004 öğretim yılında Litvanya Vilnius Üniversitesi Filoloji Fakültesi Litvan Filolojisi-Türk Dili Programı öğrencileriyle yürütülmüş nitel bir araştırmadır. Bu programa kayıtlı 10 öğrenci araştırmaya katılmıştır. Öğrencilerle yapılan Göreve Dayalı Öğrenme uygulaması sırasında katılımcı öğrenciler gözlenmiş, öğrencilerden günlük tutmaları istenmiş ve uygulama sonunda her bir öğrenciyle yüz yüze görüşme yapılmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle daha önceden belirlenmiş olan 'görev çerçevesi'ne göre incelenmiştir. Araştırma verilerinin incelenmesi sonucunda aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır: 1. Katılımcı öğrencilerin görev çerçevesinin görev öncesi aşamasına yönelik görüşlerinin genel anlamda olumlu olduğu saptanmıştır. Katılımcılar göreve başlamadan önce yapılan hazırlık çalışmalarını çok yararlı bulmuşlardır. Sadece grupların oluşturulması sırasında öğrencilerin grup üyeleri yani birlikte çalışacaktan kişiler konusunda titiz oldukları ve herkesle çalışmak istemedikleri bulunmuştur. Özellikle yeni görev için gerekli olabilecek sözcüklerin bu aşamada verilmesi çok olumlu karşılanmıştır. Görev Öncesi aşaması tüm çerçeve için çok önemlidir ve burada meydana gelecek bir sorun tüm çerçeveye yansıyacaktır. Bu yüzden grupların oluşturulmasına ilişkin sorunların çözümü için öğrencilerin kişilik özellikleri ve diğer arkadaşlarıyla ilişkileri dikkate alınmalıdır. 2. Katılımcı öğrenciler, görev çerçevesinin görev döngüsü aşamasına genel anlamda olumlu yaklaşmışlardır. Grup üyelerinin oluşturulmasında ortaya çıkan sorunun bu aşamayı da olumsuz etkilediği görülmüştür. Görevler için ayrılan zaman konusunda olumlu görüşler saptanmıştır. Katılımcı öğrenciler, kendileri için görev döngüsünün ilginç ve farklı olduğunun altını çizmişlerdir. Görev döngüsünün sunum öncesi planlama basamağı görev ve 11 sunum basamaklarıyla iç içe girmiştir. Katılımcı öğrenciler, yapılan dinleme etkinlikleri konusunda farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Görev döngüsü, görevin yapıldığı bölüm olduğu için çerçevenin en önemli aşamasıdır. Bu yüzden; görev, planlama ve sunum basamaklarının birbirine karışmaması için zamanlamaları konusunda dikkatli olunmalı ve öğrencilere sunum basamağında birbirlerini dinlemeleri ve böylece birbirlerinden öğrenmeleri sağlanmalıdır. Bunun için dinlemeleri için bir amaç gösterilmelidir. 3. Görev döngüsünün son aşaması olan dile odaklanma konusunda katılımcı öğrenciler farklı düşünceler ortaya koymuşlardır. İnceleme basamağı ve dilbilgisinin sunum şekli öğrencilerin çoğu tarafından beğenilmiştir. Bazı öğrenciler, dilbilgisinin görevden önce verilmesini isteseler de öğrencilerin çoğunun farkında olmadan öğrendiklerini belirtmeleri önemli bir bulgudur. Dile odaklanmanın uygulama alıştırmaları öğrenciler tarafından yetersiz bulunmuştur. Geleneksel yöntemlerle öğrenmeye alışmış öğrencilerin günümüz yöntemlerine keskin geçişin kolay olmadığı anlaşılmıştır. Dile odaklanma aşaması bu geçişin ayarlanmasında öğretmen ve öğrencilere fırsatlar sunmaktadır. Alıştırmaların artırılması ve yapı odaklı ödevlerin verilmesi yöntemin benimsenmesini kolaylaştıracaktır. 4. Görev çerçevesinin bütünü konusunda 10 öğrenciden 8'i olumlu, 2'si ise olumsuz görüş bildirmişlerdir. 2 öğrenci göreve dayalı öğrenmenin başlangıç düzeyi için daha yararlı olacağını dile getirmiştir. Derslerinin ilginç olduğu, gerçek yaşam dilini sunduğu, yabancı dilde düşünme fırsatı verdiği ve yapı-anlam buluşması sağladığı öğrencilerin görüşlerinin özetidir. Çerçeveye olumsuz yaklaşan öğrencilerin de görüşleri dikkate alınmalı ve Göreve Dayalı Öğrenme farklı yöntemlerle desteklenmelidir. 5. Göreve dayalı öğrenme görev çerçevesinin uygulanması sırasında anadili kullanımının, grup çalışmasının, sunum basamağında planlamanın sürmesinin ve görev türleri konularının sorun yarattığı gözlenmiştir. Bu sorunların ortadan kaldırılması için bazı önlemler alınabilir. Anadili kullanımın azaltılması için öğrencilerin bu konuda bilinçlendirilmesi gerekmektedir. Öğrencilerin iyi tanınması öğretmene grup oluştururken önemli ipuçları sunacaktır. Bu aynı zamanda öğrenci ilgisine göre görev hazırlamak için de önemli bir şart olarak görülmektedir. Öğrenciler bir görevi neden yapmaları gerektiğini bilirlerse bu görev onlar için anlamlı hale gelecek ve daha başarılı olacaklardır.