turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kadın öykü yazarlarında aile (1990-2000)

Bu çalışmada kadın yazarlarımızın 1990- 2000 yılları arasında yayımlanan öykü kitaplarında aile temasını ele alış biçimleri incelenmiştir. Kadın bakış açısıyla yazılan öykülerde aile meselesinin kadın merkezli ele alındığı görülmüştür. Tezin ana konuları ailenin toplum ile ilişkisi ve aile bireyleri arasındaki ilişkilerdir. Hiçbir edebi metin yazıldığı dönemden ayrı ele alınamaz. Küreselleşme, modernleşme ve sanayileşme sonucunda dünyada toplum yapısının değişmesi ile aile yapısında değişimler yaşanmıştır. Bu değişimlere rağmen Türkiye'de hakim olan geleneksel aile yapısında köklü değişimler yaşanmamıştır. Ele alınan öykülerdeki ailelerde ataerkil yapının egemen olduğu görülmüştür. Öykülerde aile içinde erkek otoritesinin süregeldiğine ve kadının ikinci plana atıldığına rastlanmıştır. Aile içinde yaşanan sıkıntılardan en fazla kadınların ve çocukların etkilendiği görülmüştür. Kadınların kocalarıyla, çocukların ebeveynleriyle olan ilişkilerinin anlatıldığı öykülerde kadınlar ve çocuklar mutsuzlardır. Değişen zaman ve mekan karşısında aile ve toplumun kadına biçtiği rol modernleşse de geleneksel aile tipinin egemen olduğu öykülerde kadın rolünde hiçbir değişikliğin olmadığı görülmüştür. Ataerkil toplumun belirlediği kadın rolünde kadınlarımız erkekler karşısında söz hakkına sahip değillerdir. Kadın yazarlarımız hakları elinden alınan, erkek otoritesi altında ezilen kadınlarımızın yaşamlarını eleştirel ve çarpıcı bir dille öykülerinde işlemişlerdir. Aile ortamı çocuğun kişiliğinin ve hayata bakış açısının şekillendiği yerdir. Öykülerdeki çocukların aile ortamında mutlu olmadığına rastlanmıştır. Öykülerde genellikle kız çocuklarının ebeveynleri tarafından erkek çocukları karşısında değersizleştirildiği ve hakları ile özgürlüklerinin kısıtlandığı görülmüştür. İncelenen öykülerde kadın yazarlarımızın aile konularını ele alışlarında kadından yana bir tavır takındıkları görülmüştür. Aile teması içinde incelenen meselelerde kadın sorunlarına kadın hassasiyeti ile yaklaşan yazarlar, Türk ailesinde ezilen kadınların sesi olmaya çalışmışlardır.
The other histories of romanticism in the poetry of Percy Bysshe Shelley and Abdülhak Hamid Tarhan

Romantizm için şu ana dek birçok bilimsel tanım öne atılmış ve bunları her biri söz konusu terimi estetik, politik, felsefi veya tarihsel anlamda olabildiğince geniş kapsayabilecek belirli kriterler dizisi önermiştir. Bu türden kapsayıcı anlayış geliştirme çabalarından biri de Romantizmin tarihini zıtlıklar üzerinden inceleyen dönemsel eleştiridir. Romantizmin zamansal önemini önceki yazın geleneklerinden nasıl ayrıldığına odaklanarak belirleyip açıklayan bu eleştiri kanadı Romantizmi, diğer çağlarla bağlarını kopararak, yalnızca bir tarihsel döneme hapsetmektedir. Bu tez Percy Bysshe Shelley ve Abdülhak Hamid Tarhan'ın şiirleri üzerinden Romantizmin diğer yüzyıllarla kurduğu ilişkiyi irdeleyerek bu olguya ilişkin dönemsel değerlendirmeleri mercek altına alıp sorunsallaştırmaktadır. Adı geçen Osmanlı ve İngiliz romantik şairleri bir araya getiren bu karşılaştırmalı çalışma farklı dönemlerin farklı söylemlerinin birlikteliğini Shelley ve Tarhan'ın alıntılanan şiirlerinde saptamaya çalışmaktadır. Nasıl ki Aydınlanma Çağı'nın felsefi ve bilimsel yazınlarına Shelley'nin mısralarında göndermeler yapılması on sekizinci ve on dokuzuncu yüzyıllar arasında bulunduğu varsayılan kopuşun yeniden düşünülmesini gerektiriyorsa, Tarhan'ın Romantik şiirinde Sufizme geri dönüşü Türkiye akademisinde bu konudaki yaygın modernizm-yanlısı tavrı tartışmaya açmaktadır. Her iki şairin Romantik poetikalarını inceleyen bu tez, Romantizmin dönemsel tanımlamalarında anakronizmin, Shelley ve Tarhan'da görüldüğü gibi, kaçınılmaz olduğunu tartışmaktadır.
Demet Altınyeleklioğlu'nun romanlarında yapı ve izleğin popüler unsurlar bakımından incelenmesi

Popüler roman türünde eserler veren Demet Altınyeleklioğlu'nun romanlarında, yapı ve izleğin popüler unsurlar bakımından incelenmesiyle yaptığımız çalışmamızda, kişiler, zaman, mekan, olay örgüsü, bakış açısı ve izlek ayrı ayrı ele alınmıştır. Bu eserlerin tüketim kaygısı ile yazılmış olması, yapı ve izlek üzerinden de hissedilmektedir. Roman karakterlerinin tek tip özellikler taşıması, mekanın büyük ölçüde sarayla sınırlandırılmış olması, zamanın tutarsızlıklar göstermesi, olay örgüsünün tesadüf ve kaderle ilişkilendirilmesi, bakış açısının müdahaleci yazar kimliğinden kopamaması ve izleğin niyete bağlı olarak geliştirilmesi popülerlik üzerinden edindiğimiz tespitlerdendir. Romanların birbirinin tekrarı niteliğinde olması, yüksek olan baskı sayılarının gittikçe düşmesine ve roman serisinin kısa soluklu bir üne sahip olmasına sebep olduğu da tespitlerimiz arasındadır.
Ahdi ve Gülşen-i Şu'arası

Gülşen-i Şu'ara, 16. yüzyılda Anadolu sahasında Bağdatlı şair ve yazar Ahdi tarafından yazılmış üçüncü şuara tezkiresidir. 381 şairi ihtiva eden bu eserin önemi, içinde yer alan 147 şairin devletin doğu kesiminden hatta bazılarının Anadolu dışından olması ve bu şairler için ilk ve tek kaynak olmasıdır. Bundan başka ilk tertibi ile son tertibi arasında biyografilerin giderek çoğalması da önemli bir husustur. Aynca ilerleyen zamanlarda, bazı biyografilere bir takım yeni bilgilerin eklenmesi de eserin önemini artırmaktadır. Tezimiz Giriş hariç Gülşen-i Şu'ara'nın dil ve üslubu ve Ahdi'ye Kadar Türk Tezkireciliği, Şairle ve Şiirle İlgili Bilgi ve Değerlendirmeler, Metin, Nüsha Farkları ve Dizin olmak üzere başlıca beş bölümden meydana gelmiştir. Metin kurulduktan sonra, Nüsha Farkları da hemen arkasında yer aldı. Giriş bölümünde, Ahdi'nin hayatı ve edebi şahsiyeti üzerinde durulmuştur. 1. Bölümde Gülşen-i Şu'ara'nın dili ve üslubu incelenmiştir. Ayrıca, Ahdi'den önce yazılan tezkireler tanıtılmıştır. Yine bu bölümde üzerinde durduğumuz bir başka mesele de tezkirenin kaynakları olmuştur. II. Bölümde Gülşen-i Şu'ara'da tespit ettiğimiz şair ve şiirle ilgili tavsif ve değerlendirmeleri; III. bölümde ise tezkirenin nüshaları hakkında bilgi ve değerlendirmelere yer verildi. Şecere tespit şeması ile nüshalara göre şiirler tablosu bu değerlendirmelerin akabinde verildi. Tenkitli metin kurulurken kullanılan transkripsiyon alfabesi de bu bölümde yer aldı. IV. Bölüm olan Metin bölümünde ise incelemeye esas aldığımız nüshalardan kurduğumuz metni verdik. V. Bölüm olan Dizin kısmında ise eserde geçen şahıs, yer ve eser isimleri verilmiştir. Bu bölümde şairin ismi, lakabı ve mahlası da dizine dahil edilmiştir. Eser üzerinde çalışılırken hiçbir nüsha esas alınmamıştır. Ancak, en geniş nüsha olması hasebiyle Fatih Millet Kütüphanesi'nde bulunan Ali Emiri 774 numaralı nüsha önce okunmuş ve diğer nüshalar buna göre değerlendirilmiştir. Şecere tespiti bu aşamadan sonra yapılmıştır, incelemelerimiz sonucunda dört ravzalı nüshalardan Ü, üç ravzalılardan da B, BE. S, W nüshaları karşılaştırmalı metne esas alınmıştır. Metin kurulurken nesir kısımlarında Ahdi'nin üslubu dikkate alınarak Ahdi'nin elinden Çıkmış metin yakalanmaya çalışılmıştır. Diğer beş nüshadaki farklar da tezin sonunda Nüsha Farkları Bölümü'nde verilmiştir. Çalışmalarımız sonucunda Ahdi tezkiresinin bu zamana kadar bilinmeyen üç nüshası gün ışığına çıkarılmıştır. Bu nüshalarla birlikte 381 şairin biyografisi tespit edilmiştir.
Bir halk kitabı olarak (H.1329 tarihli) 'Muhammed Hanefi hazretleri cengi'

Cenkname türü halk kitapları, çok eski tarihlerden beri dünyanın farklı milletlerinde mevcuttur. Hem yazılı hem sözlü geleneğin kesişim noktasında bulunan ve halka yön veren önemli ürünlerdir. Bu tez bir giriş, iki bölüm, bir sonuç ve eklerden oluşmaktadır. Çalışmada ilk olarak kültür, halk kitapları gibi kavramlar üzerinde durulmuştur. Daha sonra halk kitapları ve özellikleri incelenmiş, çalışma hakkında genel bilgiler verilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde, 'Muhammed Hanefi Hazretleri Cengi' başlıklı eser ile ilgili yapılmış çalışmalara yer verilmiş ve aynı zamanda eser, şekil ve muhteva bakımından incelenmiştir. Kısaca bu bölümde eserin halk kitabı olup olmadığı ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise 'Muhammed Hanefi Hazretleri Cengi' adlı eser 'Haza Kitab-ı Muhammed Hanefi', 'Resimli Muhammed Hanefi Cengi' ve 'Allah'ın Nimetleri ve İnsanlar' adlı eserlerle mukayese edilerek incelenmiştir.
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın eserlerinde şehir kültürü

21. yüzyılda bir problem kaynağına dönüşen şehir ve bu problemde sıkışan insan için çözüm yolu arama adına çıkılan yolda edebiyat ve Ahmet Hamdi Tanpınar'ın rolü yadsınamaz. Edebiyat toplumu ve insan duygularını yansıtmada en iyi araçtır. Tanpınar ise geleneksel şehir hayatı hakkında düşünen ve onu yaşayarak hisseden bir edebiyatçıdır. Tanpınar, edebiyatçı kimliği ile şehir ve insan ilişkileri üzerine kafa yormuş bir aydındır. Tanpınar'ın şehre ait değerleri koruma ve geliştirmeye dair çözüm önerileri dikkate değerdir. O geleneksel ile yeni olanın harmanlanmasında realitenin önemini vurgular. Bu çalışmada Tanpınar'ın eserlerinde şehre bakış açısı ve şehri bir sorunsal haline getiren etkenlerle ilgili yorumları tespit etmek amaçlanmıştır. Tanpınar'ın şehre dair yorumlarından hareketle halihazırda mevcut olan sorunların çözümlerine dair bir yorum getirmeye çalışılmıştır. Çalışmada Tanpınar'ın şehre dair unsurları eserlerine taşıma tarzı ve bunun anlamı tartışılmıştır. Tanpınar'ın şehre edebiyatçı kimliği ile yaklaşımı romanları ve diğer eserlerinden hareketle tespit edilmeye çalışılmış, ulaşılan sonuçlar yorumlanmıştır. Tanpınar'ın eserlerinde şehrin çehresini tanımlayan ve tasvir eden anlatımlar ile şehir gelişimine etki eden yanlış uygulamaların eleştirilerin de var olduğu görülmektedir. Tanpınar, eleştirilerinin yanında olması gerekeni bazen doğrudan bazen dolaylı olarak muhakkak anlatmaktadır. Tanpınar'ın eserlerini tetkikle şehre dair eleştiriler ve onlara getirilen teklifler yorumlanmıştır. Ahmet Hamdi Tanpınar'ın şehri algılama ölçütüne göre maddi ve manevi bir bakışının olduğunun tespitinden sonra bu unsurlar belirlenmiş ve değerlendirilmiştir. Tanpınar'ın şehre dair değindiği maddi unsurlar şehrin çehresini yansıtan fiziki aleme ait unsurlar olup görüneni temsil etmektedir. Manevi unsurları ise Tanpınar, şehrin tarihinin, hafızasının ve dinamiğinin göstergeleri olarak kullanır. Tanpınar, şehri bir bütün olarak ele alarak şehirliyi de şehrin mühim bir parçası haline getirir. Çalışmada Tanpınar'ın yorumlamasında şehirlinin şehri bütünleyen yönüne değinildikten sonra eleştiriler ve tekliflerin değerlendirilmesine geçilmiştir.
Mecmuatül Eşar

Şiir mecmuaları edebiyat tarihimizin aydınlatılması, oluşturulduğu dönemin edebi zevkinin açığa çıkarılması, farklı dönemlerde rağbet gören şairler ile bu şairlerin şiir söyleyişlerinin, vezin kafiye ve redif tercihlerinin tespiti açısından önemli bir yere sahiptir. Ayrıca şiir mecmuaları divanları olmayan şairlerin şiirlerini derleyip toplaması ve divan sahibi şairlerin de divanlarına alınmamış şiirlerini barındırmasıyla dikkat çekici birer kültür hazinesi konumundadır. Türk edebiyatında ilk şiir mecmuası örneği XV. yüzyılın ilk döneminde oluşturulan Ömer Bin Mezid'in Mecmu'atü'nneza'ir'idir. Bu eser döneminin şairlerinin nazirelerini içermektedir. Beğenilen bir şiirin vezin ve kafiye olarakbenzerinin yazılmasına nazire denir. Genellikle dönemin önde gelen şairlerin şiirlerine nazire yazılır. Nazire mecmualarının yanında, farklı şairlere ait değişik tür ve biçimdekişiirlerin toplandığı seçme şiir mecmuaları da vardır. Çalışmamızın konusunu işte buantoloji tarzı şiir mecmualarından biri oluşturmaktadır. Musannifi ve tasnif tarihi bilinmeyen, 16. yüzyılda düzenlendiğinidüşündüğümüz Mecmu'atü'l-Eş'ar, 15. ve 16. yüzyılda yaşamış bazı divan şairleriningazellerini içermektedir. Transkripsiyon sistemine göre mecmuadaki şiirleri Latin harflerine çevirdik ve bunları değişik bakış açılarından incelemeye çalıştık.
Camİ divanı inceleme-metin-indeks

Cami Divanı İnceleme-Metin-İndeks adlı bu yüksek lisans çalışmasının konusu, Türk Dil Kurumu Kütüphanesi 779 numarada kayıtlı bulunan Cami Divanı'dır. Çalışma, bu eserin çeviri yazılı metninin oluşturulması, şekil ve içerik açısından incelenmesi, müellifinin hayatı, eserleri, edebi kişiliği ve dil kullanımının tespiti ile dilbilgisi kurallarına uygun indeksinin hazırlanması aşamalarından oluşmaktadır. XVI. yüzyıl şairlerinden Cami; Mısır ve İstanbul'da yaşamış, çeşitli memurluk vazifelerinde bulunmuş Cami-i Rumi ve Cami-i Mısri olarak da tanınmış ve divan tertip etmiş bir şairdir. Giriş, üç bölüm ve indeksten oluşan bu çalışmanın Giriş bölümünde XVI. yüzyılın tarihi gelişmelerinin divan edebiyatı şairleri üzerindeki etkisi, onların yetişmesine katkısı üzerinde durulmuştur. İlk bölümde şair, ikinci bölümde eseri tanıtılmaya çalışılmıştır. Şairin eserleri ile hakkında kaynaklarda yer alan bilgiler karşılaştırılarak edebi kişiliği ile divan şiiri geleneği içerisindeki yeri ortaya konmuştur. Üçüncü bölümde ise eserin çeviri yazılı metni hazırlanmıştır. Son olarak Cami Divanı'nın dil bilgisi kurallarına uygun indeksi şairin yaşadığı dönemin Türkçesi göz önünde bulundurularak oluşturulmuştur. Varlığı hakkında bugüne kadar net bir bilgi ifade edilemeyen Cami Divanı bu çalışma ile bilim dünyasına tanıtılmış, Cami hakkında kaynaklardaki çelişkili bilgiler açığa kavuşturulmuştur. Ayrıca Türk edebiyatında Cami mahlaslı şairler karşılaştırılmış, çalışmanın konusunu oluşturan şairin hayatı tam olarak ortaya konmuştur.
Osman Nevres Dİvanı'nda maddİ kültür

19. yüzyıl şairlerinden Osman Nevres Divanı'nda yer alan maddi kültür unsurlarının tespiti ve bu unsurların şair tarafından nasıl işlendiğini incelemeye yönelik olan çalışmamızda Divan şairlerinin toplum hayatından, sosyal hayattan, çevrelerinden ve ait oldukları toplumun inanç ve kültürel değerlerinden kopuk olmadıklarını; bilhassa maddi kültüre ait unsurlara şiirlerinde sıkça yer verdiklerini Osman Nevres Divanı özelinde göstermeye çalıştık. Bunu yaparken ilk olarak belirlediğimiz ilgili unsurları önce açıkladık, sonrasında ise şair tarafından nasıl işlendiğini, hangi özellikleriyle ele alındığını ortaya koymaya çalıştık. Ele aldığımız maddelerin ayrıntılı bir şekilde açıklanması ve yorumlanmasında çeşitli kaynaklardan yararlandık. Ayrıca kullandığımız veya kullanmadığımız ilgili tüm unsurlara ait örnek beyitlerin künyelerini, sahayla ilgili diğer araştırma ve çalışmalarda katkı sağlayacağı düşüncesiyle indeks bölümünde gösterdik.
Varlık dergisinin 151-300 sayılarının edebi yönden incelenmesi

TEZ ÖZÜ Yayın yaşamına 15 Temmuz 1933'te Ankara'da başlayan Varlık dergisi kültür edebiyat ve sanat hayatımızda önemli bir yere sahiptir. Varlık dergisinin Türk edebiyatına nasıl bir yön verdiğini, yeni yeni şekillenmeye başlayan edebiyatımıza ne gibi katkılar sağladığını belirlemek tezimizin amacını oluşturdu. Bunun için tezimize konu olan sayıları tek tek konularına göre fişledik. Fişleme işleminden sonra butun fişleri konularına göre sistematik bir şekilde tasnif ettik. Tasnif işleminin sonucunda tercüme, polemik, edebiyat, şiir, dil, tahliller, dergide yer alan şiirler ve dergide yer alan çeviri şiirler tezimizin bölüm başlıklarını oluşturdu. Bölümleri incelediğimizde derginin yeni edebiyat anlayışı doğrultusunda hizmet verdjğini, Kemalist düşünceden ödün vermediğini, dilde sadelikten yana bir tavır takjpdığmı, devrin edebiyat tartışmalarına duyarsız kalmadığını gördük. Derginin kültür ve edebiyat alanındaki bir diğer hizmeti de bu dönemde toplumsal ve yazınsal yaşamımızda önemli bir yere sahip olan Köy Enstitüleri'nin her zaman yanında yer almasıdır. Talip Apaydın, Mehmet Başaran, Mahmut Makal gibi Enstitü çıkışlı yazarlarla okur arasındaki iletişimi sağlaması bunun göstergesidir. Bir dönem edebiyatımıza damgasını vuran Varlık dergisi üzerinde yaptığımız bu çalışma yeni edebiyat sahasında çalışan kişilere dönemin edebiyatı hakkında bir fikir verebilir.
Gebze'de aşıklık geleneği

'Gebze'de Aşıklık Geleneği' adlı bu yüksek lisans tezinde, öncelikle Gebze'nin tarihi geçmişşi, coğrafi özellikleri, nüfus ve ekonomik yapısı, sosyokültürel yapısı üzerinde durulmuştur. Aşıklığın tanımı ve içeriği, oluşumundan günümüze aşıklık geleneği açıklanmıştır. Tarihi süreçte Gebze'ye yapılan göçler ve geleneğin taşınması, Gebze'de aşıklık geleneğinin oluşumunu sağlayan Kars, Erzurum ve Ardahan'daki geleneğin Gebze'deki icra biçimleri, aşıkların Gebze'deki icra ortamları, elektronik kültür ortamlarından faydalanma süreçleri ve geleneğin elektronik kültür ortamına bağlı yaşadığı değişim ele alınmıştır. Ayrıca geleneğin unsurlarının geleceğe ne şekilde ve ne derece taşındığı, Gebze'ye göçlerin nedenleri ve bunun geleneğe olan etkileri Gebze Aşıklar, Şairler, Ozanlar ve Edebiyatçılar Derneği ve Gedikler Kültür Evinden aşıkların ne derece yararlandığı ile alakalı veriler yapılan derlemeler sonucu elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, halk bilimsel açıdan ele alınmıştır.
Safayİ - Şerhi'l-İslami'n-Nuranİ

Sinoplu Safayi klasik Türk edebiyatının en verimli devirlerinden olan XV. yüzyılın ilk çeyreğinden XVI. yüzyılın ilk çeyreğine kadar yaşamış bir şairdir. Divan, Gazavat-ı Bahriyye, Feth-i İnebahtı ve Moton, Terceme-i Vesaya-yı Şeyh Vefa gibi eserleri bulunan Safayi'nin bir diğer eseri de incelememize konu olan Şerhi'l-İslami'n-Nurani adlı eserdir. II. Bayezid döneminde yazılan eser dini mahiyette olup mesnevi formunda yazılmıştır. Eser, iki farklı metnin bir araya getirilmesi şeklinde bir görünüm arz etmektedir. Bunlardan ilki 'Terceme-i Vesaya-yı Şeyh Vefa' olup ikincisi peygamber mucizelerinin anlatıldığı 'Mu'cizatü'l-Enbiya' yahut 'Mu'cizat-ı Ahmediyye' diye adlandırabileceğimiz eserlerdir. Bu çalışmada Şerhi'l-İslami'n-Nurani Latin harflerine aktarılmış, muhteva yönünden incelenmiş böylelikle divan edebiyatında kaynak niteliğinde olan bir eser gün yüzüne çıkarılmış ve müellifi Safayi'nin Türk edebiyatındaki yeri belirlenerek okuyucunun istifadesine sunulmuştur.
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın hikaye ve romanlarında duyuların yansıması

Bu çalışmamızın konusu, Cumhuriyet dönemi yazarlarından bireyin iç dünyasını ele alan, modernizmin öncüsü, Ahmet Hamdi Tanpınar'ın hikaye ve romanlarında beş duyunun eserlerdeki yeridir. Beş duyumuz vasıtasıyla dış dünyamızın bilgilerini duyumsadığımız uzun zamandan beri bilinmektedir. Duyu organlarımız vasıtasıyla dışımızdaki dünyayı görürüz, kokusunu alırız, sesini işitiriz, onun değişik tatlarını alırız veya bunların hiçbirisi yetmiyorsa bu sefer de dokunarak ne olduğunu anlamaya çalışırız. Biz duyu organlarımız vasıtasıyla dış dünyamızın, sinir sistemimiz vasıtasıyla kendi iç dünyamızın bilgilerine vakıf olmaya çalışırız. Yazarın hikaye ve romanlarında beş duyunun ele alınışı, duyuların duygulara ve esere etkisi, duyuların metaforik çağrışımları, yazarın bunları eserlerindeki kullanım biçimleridir Ahmet Hamdi Tanpınar, Türk edebiyatının kendisi ve eserleri üzerinde en çok durulan şair / yazarlarından biridir. Bu çalışmada, diğer çalışmalardan farklı olarak beş duyunun ve duyuların esere ve yazara etkisi, katkısı üzerinde durulacak olması özgün tarafıdır. Böyle bir çalışmanın edebiyatımızda yapılması, yazarın estetik ruhunu ortaya çıkarırken duyuların roman veya hikayelerdeki önemi ve duygulara etkisi incelenerek roman sanatının yeniden eleştirel bakış açısıyla ele alınması sağlanacaktır.
Divan şiirinde mum

Mum, divan şiirinde önemli yeri olan bir motiftir. Birçok şair, mum motifini ve muma karşılık gelen kelimeleri şiirlerinde kullanagelmiştir. Bu tez çalışmasında XV-XVI. yüzyılda mum motifinin, mumun özellikleri ve benzetme unsurları bakımından ele alınış şekli incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmada ilk olarak mumla ile ilgili genel bilgilere yer verilmiştir. Mumun Osmanlı tarihindeki, Türk kültüründeki yeri ve divan şiirindeki kullanımı vurgulanmıştır. Mumla ilgili olan adet ve gelenekler, deyimler ve mum çeşitleri işlenmiştir. Ayrıca mum ile ilgili benzetmeler ele alınıp muma karşılık gelen kelimeler üzerinde durulmuştur. Bunun yanı sıra mumun hangi özelliklerde kullanıldığı da seçilen beyitler üzerinden açıklanmıştır. Son olarak tezle ilgili elde edilen verilerin istatiksel durumu tablolar ve grafiklerle gösterilerek sonuç bölümünde genel bir değerlendirme yapılmış ve bazı çıkarımlar elde edilmiştir.
Almanya'ya Göçün Almanya'daki Türk yazarların hikayelerine yansıması (1961-2001)

Bu çalışmada değişik nedenlerle Almanya'ya göç eden Türk yazarların hikayelerinde Almanya'ya göçün yansımaları incelenmiştir. 1961 ile 2001 yıllarını kapsayan bu çalışmanın amacı toplumsal bir olgu olan ve edebiyata kaynaklık eden göçün ve onunla ilişkili konuların Almanya'daki Türk yazarların hikayelerinde bir tema olarak nasıl ele alındığını tespit etmek, bu konuda yapılacak olan çalışmalara katkı sunmaktır. Edebiyat biliminin yöntemleriyle hikayelere yansıyan göç olgusunu incelerken sosyoloji biliminden de faydalandık. Bu çalışmada göç eden yazarların göç deneyiminin eserlere yansımasını esas alan niteliksel yönteme dayalı muhteva çalışması yapılacaktır. Çalışmada; göçün teorik çerçevesi, Türkiye'den Almanya'ya göçün tarihi, Göçmen Edebiyatı ve Almanya'daki Türk Göçmen Edebiyatı konularında bilgi verilmiştir. Hikayelerde; göçün nedenleri, Almanya'ya yolculuk, göçün sonuçlarının nasıl ele alındığı incelenmiş, Türklerin ve Almanların birbirileri ile olan ilişkileri, ekonomik nedenlerle Almanya'ya giden Türk işçiler ve göçmenlerle ilgili konular, göç ile ilgili toplumsal temalar hakkında tahlillerde bulunulmuştur. Hikayeleri incelenen, Almanya'ya göç etmiş Türk yazarların biyografileri verilmiştir.
Seyyid İsmail Hakkı Dİvanı

Tez konumuz olan Seyyid İsmail Hakkı Divanı, Türk Edebiyatı'nın bütün türlerinde Batılılaşmanın başladığı Tanzimat Devri Türk Edebiyatı'nın tam ortalarında bir tarihte, 24 Mart 1870'de tamamlandığı halde hiç bilinmeyen, tanınmayan bir eserdir. Bizim bu tezimizdeki gayemiz, bu yazma divanın edebi kıymetini ve bu divanında Misli mahlasını kullanan Seyyid İsmail Hakkı Efendi'nin şahsiyetini ve sanatını tanıtmaktır. Giriş'te; Misli Divanı'nın tek yazma nüshası olan bu İstanbul Üniversitesi 318 No'lu Nüshası'nın ve bu yazma nüshadan hareketle çıkardığımız şairi Seyyid İsmail Hakkı ile alakalı kısa bilgi; Birinci Bölüm'de Seyyid İsmail Hakkı'nın hayatı, edebi şahsiyeti ve eserleri; İkinci Bölüm'de Seyyid İsmail Hakkı'nın şiirlerinin şekil özelliklerinin incelenmesi; Üçüncü Bölüm'de Divan'ı oluşturan şiirlerin muhteva olarak incelenmesi; Sonuç Bölümü'nde eser hakkında şahsi kanaat ve değerlendirmemiz; Metin Bölümü'nde çalışmamıza merkez teşkil eden Misli Divanı'nın transkripsiyonu; Kaynakça Bölümü'nde de buraya kadarki bölümlerde kullandığımız kaynakların isimleri yer almaktadır.
Bayat merkez ağzı

BAYAT MERKEZ AĞZI Eda ŞAHİN Türk Dili ve Edebiyatı Anabilimdah Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Aralık 1999 Danışman: Yard. Doç. Dr. Erdoğan BOZ Afyon iline bağlı Bayat ilçesinde ağız araştırması yapmaya karar verdikten sonra, 1998 yılı eylül ve ekim aylarında metinlerimizi derledik. Derlediğimiz metinleri Türk Dil Kurumu tarafından tavsiye edilen 'Ağız araştırmalarında kullanılacak fonetik transkripsiyon alfabesi' ndeki sisteme göre yazıya geçirdik. Metinlerimizde yaptığımız ses bilgisi ve şekil bilgisi çalışmalarının sonucunda Bayat merkez ağzının özelliklerini ortaya koymaya çalıştık. Bu özellikleri şöyle sıralayabiliriz: 1. #k >#ğ değişimi sık görülür. 2. r ile biten fiil kök ve gövdelerine gelen geniş zaman ekinde genellikle hece yutumu, bazen de r düşmesi görülür. 3. İstek kipinin 1. teklik kişi çekimi yaygın olarak kullanılır. Ek, ince sıradan kelimelerde açık e, kalın sıradan kelimelerde ise uzun a şeklinde görülür. 4. Olumsuzluk eki ünlüsü, şimdiki zaman ekinden önce yaygın olarak uzun şekliyle görülür. 5. Şimdiki zaman eki -yu şekliyle yaygın olarak kullanılır. 6. k>ğ, h ünsüzlerinin düşmesiyle genellikle dar ünlüler genişlemiştir.