turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Orhan Veli, Melih Cevdet Anday ve Oktay Rıfat'ta deniz algısı

Sanat dünyasına adlarını Garip hareketiyle duyuran Orhan Veli, Oktay Rifat ve Melih Cevdet Anday edebiyat tarihinde dostluklarıyla da bilinir. Üç şairin erken yaşlarda başlayan yakın arkadaşlıkları ortak konular işlemelerinde etkili olmuştur. Üçlünün yazın dünyasındatabiat unsurlarından deniz şairlerin biyografisindeki deniz sevgisiyle birlikte geniş bir anlam kazanır. Garip hareketinin üç şairinin bütün yapıtları akımöncesi ve sonrası deniz odağında incelendiğindeyse evrensel su/deniz arketipine koşut bir yapı arz eder. Su/deniz farklı kültürlerin mitlerinde ve kutsal metinlerde varoluşun ilk mekanıdır. Anlatılarda ilk yaratılışın yeri olan sular; kadın/anneyle özdeşleştiği gibi insanın bir zamanlarbütün olduğu bir dünyayı simgeler. Garip üçlüsünün; yazın dünyasında deniz algısı evrensel suarketipinin simgelediği anne, kadın ve bölünmemiş zaman üzerinden ortaya çıkar. Deniz/su üç şairin külliyatında ortak bir yapı sergilediği gibi her şairde kendine özgü orijinal nitelikler de barındırır. Orhan Veli, Oktay Rifat ve Melih Cevdet Anday, Garip hareketi çerçevesinde yazdıklarışiirlerde deniz; derin anlamlardan uzaktır. Deniz insanın gündelik yaşam uğraşı içinde bir dinlenme alanı olarak ele alınır. Şairler denizi daha çok pastoral yönüyle özgürlük, şehirdenuzaklaşma mekanı olarak işlerler. Şiirlerde görünen denizse İstanbul denizidir. Orhan Veli'nin Garip öncesi, metafor ve imge ağırlıklı, şiirlerinde deniz/su; anneye ve çocukluğa dönüşü simgeler. Şairin biyografisindeki denizle psikanalizdeki anneyi simgeleyensu/deniz iç içe geçer. Deniz kavramını Garip'ten sonra daha evrensel bir boyutta işleyen Oktay Rifat denizikadınla özdeşleştirir. Evrensel deniz simgesini hakim olduğu balıkçılığa özgü terimlerle dilinsöz, anlam ve çağrışımlarından yararlanarak kavrama yoğun bir anlam kazandırır. Şiirlerinin odağında doğa ve insanı ele alan Melih Cevdet Anday Garip sonrası eserlerinde denizi doğanın temsili olarak görür. Su/deniz; insanın doğa ve diğer bütün canlılarla beraber olduğu parçalanmamış bir zamanı temsil eder. Tezin temel amacı Orhan Veli, Oktay Rifat ve Melih Cevdet'in bütün yapıtlarını denizodağında incelerken denizin akım öncesi ve sonrası ele alış biçimlerini kavramın geçirdiği dönüşümü ve evrensel su simgesiyle örtüştüğü noktaları bütün boyutlarıyla tespit edip analiz etmektir.
Kazakça ve Türkçe'deki çekim eklerinin karşılaştırılması

Araştırmamızda Türkçe ve Kazakça çekim ekleri arasında benzer ve farklı yönleri ortaya çıkararak, her iki dili öğrenen öğrencilerin sorunlarını belirleyip, sonra da onları çözmeye ve yanıtlamaya çalıştık. Bunun için Türkçe ve Kazakça'nın çekim eklerini tanımlayıp, belirleyip birbirleriyle karşılaştırarak değerlendirmekteyiz. Çalışmamızın I. bölümünde, her iki dilin yabancı dil olarak öğretiminde ortaya çıkan sorunları belirleyip, çözmeyi amaçladığımızı ve Türkçe, Kazakça arasında dilbilgisel açıdan böyle bir çalışmanın ilk defa yapılmakta olmasının önemli olduğunu, her iki dilin çekim ekleri arasında benzerliklerden başka farklılıkların da olduğunu ve bunu karşılaştırarak açıklamaktayız. II. Bölümde karşılaştırmalı dilbilimin, nasıl ve ne boyutta çalıştığını belirtmekteyiz. IILBölümde Türkçe ve Kazakça'nın özelliklerini, tarihsel boyutta etkileşimlerini, biçimbilimsel özelliklerini ve her iki dilin çekim eklerini ayrı ayrı belirtmekteyiz. IV. Bölümde ise iki dilin çekim eklerini karşılaştırarak benzer ve farklı yönlerini belirtmekteyiz. V. Bölümde, TÖMER'de Kazak öğrencilere Türkçe öğreten hocaların yardımı ve desteği ile Türkçe öğrenen Kazak öğrencilerin sınav kağıtlarını inceleyerek onların Türkçe'yi öğrenirken ne gibi sorunları olduğunu ve yaptıkları olumsuz aktarımlardan örnekler vererek değerlendirmekteyiz. VI. Araştırmamızın bu bölümünde elde ettiğimiz sonuçları ve onlara dayanarak bazı önerilerde bulunmaktayız. 68
Erendiz Atasü'nün öyküleri üzerine bir inceleme

Bu çalışma Cumhuriyet sonrası dönemde eserler veren kadın yazarımız Erendiz Atasü'nün öykülerini değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Erendiz Atasü yazarlığa 1983 yılında yazdığı Kadınlar da Vardır adlı eseriyle adım atar. Sonraki yıllarda kadın ve toplum sorunlarına eğildiği Lanetliler, Dullara Yas Yakışır, Onunla Güzeldim, Taş Üstüne Gül Oyması, Uçu, İncir Ağacının Ölümü, Hayatın En Mutlu An'ı, Kızıl Kale adlı öykü kitaplarını yazar. Roman alanında da eserler veren yazarın Dağın Öteki Yüzü adlı romanınbirçok ödül kazanıp değişik dillere çevrilir. Roman ve hikaye alanında birçok ödül kazanan Erendiz Atasü, değişik dergi ve kitaplarda yayımlanan yazılarını ve yaşadıklarını deneme türündeki eserlerine yansıtır. Benim Yazarlarım, Kadınlığım, Yazarlığım, Yurdum, İmgelerin İzi, Kavram ve Slogan, Düşünce Sefaletinin Kıskacında, Bilinçle Beden Arasındaki Uzaklık, Yıllar Geçerken: Hayat ve Roman, Saldırganı Hoş Tutmak deneme türündeki eserleridir. Tez çalışmamız giriş, yazarın hayatı, öyküleri ve sonuç olmak üzere 4 bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümü Cumhuriyet'ten sonraki dönemde eserler veren kadın yazarlar hakkında genel bir değerlendirmeyi içermektedir. 1. Bölümde ise Erendiz Atasü'nün ailesi, eğitimi, çalışma hayatı, yazarlığı anlatılıp hayatı hakkında bilgi verilmektedir. 2. Bölümde yazarın öykü alanında verdiği eserleri detaylıca incelenmiştir. Bu bölümde öyküler ele aldıkları konular bakımından alt başlıklara ayrılarak değerlendirilmiştir. Öykülerde yer alan kişiler ön plana çıkarılan özellikleri bakımından sınıflandırılmıştır. Ardından öykülerde kullanılan mekanlar, öykülerin yapısı ve anlatım tekniği üzerinde durulmuştur. Yapı konusunda her öykü Bakış Açısı, Anlatım Tutumu, Anlatım Şekli başlıklarıyla değerlendirilmiştir. Olay Düzeni ve Olay Sunumu anlatım tekniği içinde ele alınmıştır. Bu bölümde tek tek incelenen öykülerdeki dil ve anlatım, üslup, yazarın beslendiği kaynaklardan da söz edilmektedir. Tezimizin sonuç bölümünde ise çalışmanın tamamından elde edilen sonuçlar tespit edilerek bu sonuçlar doğrultusunda yazarın Türk Edebiyatındaki yeri belirlenmeye çalışılmıştır.
Haydar Ergülen şiirinde ev imgesi

Modern Türk şiirinin 1980 kuşağı ve imge şiiri anlayışının önde gelen şairlerinden biri olan Haydar Ergülen (d. 1956) dönem içindeki çabası, girdiği tartışmalar ve en önemlisi de yayımladığı şiir kitaplarıyla kuşak şiirinin yeni renkler kazanmasında ve şiirin estetik düzeyinin yükselmesinde önemli rol oynamıştır. 1980 kuşağı şairlerinin açık havaya çıkmamayı tercih etmelerinin ve şehrin bireyi yok ettiği, yığınlaştırdığı kamusal alanı terk ederek eve ve kendi içlerine çekilmelerinin Haydar Ergülen şiirinde gözlemlenmesi ve bunların tespit edilmesi 'Haydar Ergülen Şiirinde Ev İmgesi' başlıklı bu tezin temel amacıdır. Çalışmanın daha bütüncül bir şekilde yürütülmesi ve yapılan değerlendirmelerin daha objektif sonuçlar vermesi için Haydar Ergülen'in bütün şiir kitapları(Zarf, Aşk Şiirleri Antolojisi, Üzgün Kediler Gazeli, Keder Gibi Ödünç, 40 Şiir ve Bir, Ölüm Bir Sıkandal, Nar Bütün Şiirleri-1, Hafız ile Semender Bütün Şiirleri-2, Öyle Küçük Şeyler ve Sen Güneş Kokuyorsun Daha ) ve incelediğimiz konuyu destekleyen düzyazıları bu incelemeye dahil edilmiştir. Tezin 'Giriş' bölümünde edebiyat ve mekan ilişkisine, evin tarihine ve edebiyatla ilişkisine ve de evin şiir ile ilişkisine değinilmiştir. 'Haydar Ergülen'in Şiirlerinde Ev' adlı birinci bölümde Ergülen'in şiirinde ev imgesinin nasıl geçtiği ele alınmıştır. Tezin asıl amacı olan somut ve imgesel evi tespit ettiğimiz 'Haydar Ergülen'in Şiirlerinde Ev Temasına Somut Bir Bakış' adlı ikinci ve 'Haydar Ergülen'in Şiirlerinde Ev Temasına İmgesel Bir Bakış' adlı üçüncü bölümde evin dışı, evin içi ve sadece üçüncü bölümde geçen balkon kısımları ile eve farklı bir bakış açısı getirilmiştir. Gerçeklikten soyutluğa doğru ilerleyen bölümlerin sonuncusu olarak 'Haydar Ergülen Şiirlerinde Ev Metaforunu Çağrıştıran Diğer İmgeler' adlı bölümde Ergülen'in sığındığı imgeleri (çöl, tren, ölüm ve hayat, şiir, kağıt, kelime ve cümle, mektup, beden, çocukluk ve aile tespit ederek evin onda içe dönük bir yolculuk olduğunu gösterilmek istenmiştir.
Makale-i Re'İsü'l-Eshıya Hatem-i Tay ve Anter

Makale-i Re'isü'l-Eshıya Hatem-i Tay ve Anter adlı çalışma, Giriş dışında üç ana bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Araştırmanın Problemi, Araştırmanın Amacı ve Önemi ile Araştırmanın Kapsamı ve Yöntemi alt başlıkları yer almaktadır. Çalışmanın Mütercim, Eser, İnceleme başlığını taşıyan birinci bölümünde Kıssa-i Anter ve Çevirileri, Gevrek-zade Hafız Hasan Efendi, Eserde Yer Alan Şahıs Kadrosu, Eserde Yer Alan Mekanlar, Eserin Olay Örgüsü ve Zamanı, Eserin İmla Hususiyetleri gibi alt başlıklara yer verilmiştir. Çalışmanın asıl ağırlığını Çeviri yazılı Metin başlığını taşıyan ikinci bölüm oluşturmaktadır. Bu bölümde Arap asıllı Türk alfabesiyle el yazması olarak hazırlanmış olan eserin Latin asıllı Türk alfabesiyle tarafımızca hazırlanmış çeviri yazılı metni verilmiştir. Bu iki bölümün ardından eserde yer alan kelimelerden bugün için yaygın biçimde kullanılmayanların anlamlarının verildiği bir sözlük, çalışmaya yerleştirilmiştir. Sözlükte yer alan madde köklerinin verilmesinde çeviri yazı alfabesi kullanılmış, kelimelerin anlamları için ise çeviri yazı alfabesi tercih edilmemiştir. Çalışma, Kaynakça ile tamamlanmıştır.
Hayat mecmuasındaki edebi metinlerin Latinizesi indeks

1926 Yılında Mehmet Emin ERİŞİRGİL tarafindan yayın hayatına dahil edilen 'Hayat' mecmuasında neşredilmiş edebi yazılan günümüz edebiyat dünyasına kazandırmak amacıyla hazırladığımız bu tez 'Hayat' mecmuasmda edebi konulan ihtiva eden makalelerin latinize edilmiş metninden müteşekkildir. Cumhuriyet döneminde yayınlanan en önemli süreli yayınlardan olan 'Hayat', bir ilim, sanat ve felsefe dergisi olup gençliğin bilime ve sanata ilgisini arttırmak amacıyla yayımlanmıştır. Dergide dönemin belli başlı düşünce adamlarının, yazarlarının yanında genç edebiyatçıların ürünlerine de yer verilmiştir. Derginin çeşitli sayılan farklı kütüphanelerde bulunmaktadır. Bu kütüphaneler ve kayıt nu'lan ekte sunulmuştur. Bizim elimizdeki nüshalar ise Atatürk Kitaplığı nu: İ. H. Sevük 1245, TÖ-621/1-2' de kayıtlıdır. Derginin 1927- 1928 yıllarında yayınlanmış sayılarındaki toplam elli altı edebi makalenin ve yirmi üç şiirin latinize edilmesi sırasında, Ali Canip, Köprülü-zade Mehmet Fuat, Avni gibi eserleriyle edebiyat sahasında önemli bir yere sahip olmuş mümtaz şahsiyetlerin makalelerinin yer aldığı görülmüştür. Aynca Faruk Nafiz, Enis Behiç, Ömer Bedrettin, Ahmet Hamdı, Yaşar Nabi gibi ıstırabın neşesini neşenin ıstırabını duyan ve şiirlerinde bu duygulan en yüksek noktada okuyucularına ulaştıran şairlerimizin de şiirlerine yer verilmiştir. Derginin dil özellikleri dönemin etkisi altodadır. Özellikle Milli Edebiyat cereyanından sonra başlayan dilde sadeleşme her makalede kendini göstermektedir. Şiirler ise hece vezniyle yazılmıştır. Mecmuada yer alan makaleler muhteva açısından değerlendirildiğinde şöyle bir tasnif yapılabilir: Hayat kolleksiyonunun en çok nüshası bu kütüphanede bulunmaktadır. Diğer kütüphanelerdeki nüshalar genelde eksiktir. Ayrıca esas aldığımız nüshanın diğer bütün nüshalara göre daha mükemmel olduğu görülmüştür. VI Ahmet Haşim Necip Fazıl Enis Behiç Faruk Nafiz gibi yazar ve şairlerin yeni yayınlanmış eserleri hakkında örneklerle desteklenerek yapılan değerlendirmeler O dönemin lisanımızla ilgili önemli meseleleri ile ilgili düşüncelerin yer aldığı makaleler, Mersiye, rubai gibi nazım şekilleri ve türleri hakkında bilgi veren makaleler, Dünya edebiyatında yer edinmiş önemli şahsiyetler ve bunların bizim edebiyatımıza etkilerinin üzerinde durulduğu makaleler, Türk ve Dünya edebiyatmda edebi akımlar ve temsilcileri, bu akımların etkisi ile yazılmış eserleri tanıtıcı makaleler, Yeni yetişen şairlerin sözlerinin ve eserlerinin, aynca yeni ortaya çıkmış toplulukların değerlendirildiği makaleler, Şiir, şair, sanat, edebiyat, şiirde içtimailik, ferdiyetçilik gibi edebiyat dünyasında sürekli tartışılan kavramlar üzerinde fikir beyanında bulunulan makaleler. Kısaca, 'Hayat' mecmuası yayınlandığı 1926- 1930 yıllan arsında Türk halkının ilim edebiyat ve felsefe sahalarında gelişmesinde etkili olmuş önemli bir yayın organıdır.
Buket Uzuner'in Uyumsuz Defne Kaman'ın maceraları serisinde Türk Mitolojisi unsurları

Buket Uzuner'in kaleme aldığı Uyumsuz Defne Kaman'ın Maceraları serisine ait Su, Toprak, Hava romanları; Türk mitolojisini konu edinmeleri ve Türk mitolojisi ile ilgili birçok bilgiye yer vermeleri bakımından incelemeye değer görülmüştür. Bu çalışma ile amaçlanan, yapılacak inceleme sonucunda serinin romanlarında temas edilen Türk mitolojisine dair unsurları tespit etmektir. Çalışmanın kapsamı; Türk mitolojisi ve Uyumsuz Defne Kaman'ın Maceraları serisine ait Su, Toprak, Hava romanları olarak belirlenmiştir. Çalışma yürütülürken mitoloji ve Türk mitolojisi hakkında akademik kaynaklardan okuma, araştırma ve inceleme yapılmıştır. Türk mitolojisine ait unsurların ayrıntılı dökümü çıkarılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda yazarın Türk mitolojisi konulu kaynakları taradığı ve Uyumsuz Defne Kaman'ın Maceraları serisini elde ettiği bilgiler üzerine kurguladığı tespit edilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde mit, mit-edebi eser ilişkisi, mitoloji, Türk mitolojisi ve Türk edebiyatında Türk mitolojisi gibi teze konu olan temel kavramlar hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümünde romanların yazarı Buket Uzuner'in hayatı, edebi kişiliği ve eserleri ile ilgili açıklama yapılmıştır. Üçüncü bölüm incelenen romanların tanıtımına ayrılmış, romanların içeriğine ve özetine değinilmiştir. Dördüncü bölümde romanlarda yer alan Türk mitolojisine dair unsurların her biri müstakil olarak tespit edilmiştir. Tespit edilen unsurların Türk mitolojisine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı kaynaklardan yapılan alıntılarla belirlenmiştir. Sonuç bölümünde, çalışma boyunca yapılan tespitler hakkında değerlendirmeye yer verilmiştir. Kaynakça bölümünde ise tezin yazımında yararlanılan kaynaklar belirtilmiştir.
Cumhuriyet devri edebiyat terimleri sözlüklerinin toplu indeksi üzerine bir araştırma

Edebiyat arastırmalarında ve incelemelerinde kullanılan terimler ile temel kavramların tespiti ve bu kavramlara verilen adlandırmaların tespiti tez konusu olarak belirlenmistir. Cumhuriyet döneminde özellikle Yeni Türk Edebiyatı ögretimine katkı saglayan ve dolayısıyla bu ögretimi belirleyen baslıca terim sözlüklerini inceleyerek yeni Türk Edebiyatı ögretimine esas teskil etmis terimleri ve bu terimlerin tanımlarını tespit etmeye çalısmak tezimizin amacı olarak belirlenmistir. Yeni Türk Edebiyatı ögretimine katkı saglayan sözlüklerin belli baslı olanlarıarasında yer alan altı terim sözlügünün yanı sıra özel terim sözlüklerinin zorunlu olarakyaratabilecegi boslukları doldurmak amacıyla iki genel dil sözlügü esas alınmıstır. Ayrıca Cumhuriyet dönemi öncesi edebiyatımızda kullanılan terimlerin tespiti içinSemsettin Sami'nin Kamus-ı Fransevi'si incelenmistir. Sözlüklerin yanı sıra edebiyat tarihlerine ve ders kitaplarına giren edebiyat terimlerinin tespiti için Nihat Sami Banarlı'nın eserleri ele alınmıstır. Çalısmada belirtilen terimler içerisinde edebi sanatlara yer verilmemistir. ncelenen eserlerin basına kısaltmaları konulmustur. Böylece çalısmada incelenen eserlerde bir bütünlük elde edilmistir. Tezde kullanılan malzeme iki grupta toplanmıstır:A) Egitim amaçlı edebiyat sözlükleri. B) Edebiyat kaynaklarından derlenen kavramnitelikli terimlerin yer aldıgı eserler. Çalısmada sözlük bilgisi yöntemlerinden yararlanılmıstır. Ayrıca kavramincelemelerinde terminoloji bilimi göz önünde bulundurulmustur
Mecdİ Mehmed Efendi Hada'iku'ş-Şaka'ik (2-142 sayfalar arası),

Biyografi, başta şairler olmak üzere belli mesleklerde tanınmış kişilerin hayatını ve sanatını anlatan edebi türün adıdır. Özellikle dil ve edebiyat alanında yetişmiş önemli temsilcilerin unutulmamaları için çeşitli eserler verilmiştir. Biyografi türünde en dikkat çeken eser, Taşköprülüzade İsamüddin Ahmed Efendi'nin yazmış olduğu eş-Şaka'iku'n-Nu'inaniyye fi Ulema'i'd-Devleti'l-Osmaniyye isimli eseridir. Eserin ismi Şaka'ik-i Nu'inaniye olarak da bilinir. 1558 senesinde Arapça olarak kaleme alınmıştır. Şaka'ik-i Nu'inaniye'nin yazılış amacı, daha önce Osmanlı alimlerinin hayat hikayelerini anlatan hacimli bir kaynağın bulunmamasıdır. Osmanlı alimleri hakkında temel ve özgün bilgilerin yer alması esere ayrı bir önem kazandırmıştır. Araştırmacılar tarafından kaynak olarak görülen esere birçok tercüme ve zeyl yapılmıştır. Esere yapılan tercüme ve zeyller en az eser kadar önemli birer kaynaktır. Şaka'ik-i Nu'inaniye'ye yapılan tercümelerden en başarılısı Mecdi Mehmed Efendi'nin kaleme aldığı Hada'iku'ş-Şaka'ik isimli eseridir. Mecdi Mehmed Efendi, bu eseri tercüme etme amacını 'Arapça bilmeyenlerin de eseri kolaylıkla okuyabilmesi' olarak açıklar. 1587 senesinde eserin tercümesini tamamlayan Mecdi Mehmed Efendi, 513 şair ve meşayihin biyografisine yer verir. Esere yaptığı eklemelerle eserin hacmini genişletmiştir. Bu sebeple Hada'iku'ş-Şaka'ik'i sadece tercüme bir eser olarak değerlendirmemek gerekir. Eser Türk biyografi tarihi açısından büyük önem taşımaktadır. Esere daha önceden çeviri yazı ve inceleme çalışması yapılmamıştır. Bu çalışmada, Türk biyografi tarihinde önemli bir kaynak olarak görülen Hada'iku'ş-Şaka'ik isimli eserin (2-142 sayfalar arası) çeviri yazısı ve incelemesi yapılmıştır. Çeviri yazı ile Osmanlı alfabesine hakim olmayan araştırmacıların eserden kolaylıkla yararlanmaları amaçlanmıştır. İnceleme bölümünde ise eserin 2-142 sayfaları arasında biyografisi verilen kişilerin memleketleri, eğitimleri, eğitim gördükleri medreseleri, hocaları, eserleri, ilgilendikleri ilimleri, meslekleri hakkında bilgiler verilmiştir.
Hacettepe Türk halkbilimi tarihçesi

Türk edebiyatı tarihçiliğinin ilmi kurucusu Ord. Prof. M. Fuad Köprülü'nün 'İlmi nesiller tamamlar' sözüyle de vurguladığı üzere sosyal bilimlerde yapıla gelen akademik çalışmalar, birbiri üzerine inşa edilen bilgiler neticesinde ortaya çıkmaktadır. Bu itibarla, 1969 yılında Prof. Dr. Şükrü Elçin'in kurup yapılandırdığı Hacettepe Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, tezimizin konusunu oluşturan Türk Halkbilimi Anabilim Dalı/Bölümü için zemin olmuştur. 1982 yılında Prof. Dr. Dursun Yıldırım yönetiminde Ana Bilim Dalı, 2013 yılında ise Prof. Dr. Özkul Çobanoğlu ile Bölüm olan Hacettepe Türk Halkbilimi tarihçesinin işlendiği bu tez, Türkiye'de halkbilimi çalışmalarına akademik ortamda yeni bir boyut kazandırmış olmasından ötürü yarım asırlık tarihinin alana katkısı ve yetiştirdiği bilim insanları çerçevesinde irdeleneceği bir amaç ve mahiyet taşımaktadır. Çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüm'de çalışmanın kavramsal çerçevesi, konusu, amacı, kapsamı ve yöntemi ile ilgili bilgiler verilmiştir. İkinci Bölüm'de halk biliminin Türkiye'de bilim dalı olarak ortaya çıkmasında etkili olan düşünsel çizgi açıklanmış; öncülük etmiş şahsiyet, dergi ve kurumların süreçteki işlevi izah edilmiştir. Üçüncü Bölüm'de H. Ü. Türk Halkbilimi Anabilim Dalı/Bölümünün tarihçesi verilmiş; kuruluş amacı, müfredatı, bölüm faaliyetleri anlatılmıştır. Dördüncü Bölüm'de kurucu kadro ile mevcut akademik kadronun biyografisi yanı sıra halk bilimine dair yaklaşımları ve akademik çalışmaları ile Kurum bünyesinde bir süre görev yapmış akademisyenler hakkında bilgi ve mülahaza sunulmuştur. Beşinci Bölüm'de Hacettepe Türk Halk biliminin temel eğilimlerini ortaya koyduğu gerekçesinden hareketle tamamlanmış lisansüstü çalışmaların açıklamalı bibliyografyası verilmiştir. Altıncı Bölüm'de ise araştırmanın tamamına dayanan genel neticeler, yapılan tespitler, elde edilen bulgular değerlendirilmiştir.
Bursa- Keles ilçesi Kıranışıklar köyü halk edebiyatı ve folklor ürünlerinin incelenmesi

Bu çalışmada Bursa'nın Keles ilçesine bağlı Kıranışıklar köyünün halk edebiyatı ve halk bilimi ürünleri derlenip incelenmiştir. Yazılı kaynaklarda yer almayan ancak halk arasında varlığını sürdüren bazı sözlü kültür ürünlerinin nesilden nesile aktarımını sağlayabilmek için halk edebiyatı ve halk bilimi ürünlerinin sistematik biçimde derlenip kayda geçirilmesi son derece önemlidir. Çalışma halk edebiyatı ve halk bilimi ürünlerinin toplanması açısından ne kadar önemliyse, bölge halkının geçmişşine ışık tutması bakımından da faydalıdır. Bu çalışma bir alan araştırmasıdır. Saha çalışmaları sırasında gözlem, görüşme, örnek olay teknikleri kullanılarak derlemeler yapılmıştır. Derlenen bilgiler değerlendirilmeye başlamadan önce Kıranışıklar köyünün ve içinde bulunduğu Keles ilçesinin tarihiyle birlikte coğrafi yapısı, iklimi, nüfusu, ekonomik durumu, etnik yapısı ve sosyokültürel hayatı hakkında sözlü ve yazılı kaynaklardan yararlanılarak elde edilen bilgiler birinci bölümde verilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın esasını oluşturan ikinci ve üçüncü bölümlerde sahada derlemeler yoluyla elde edilmiş olan Kıranışıklar köyü halk edebiyatı ve halk bilimi malzemeleri çeşitli şekillerde incelenmiştir.
Nezihe Araz'ın tiyatrolarında tema ve yapı

Asıl mesleği gazetecilik olan Nezihe Araz, birçok türde eser yazmıştır. Biyografi-inceleme, şiir, senaryo, tiyatro türlerinde çok sayıda eseri vardır. Araz'ın eserleri içinde yazdığı tiyatrolar önem arz etmektedir. Bu noktada sanatçının tüm oyunlarını inceleyen bir araştırma yoktur. Bu çalışma ile onun çocuk oyunları dışındaki tiyatro eserleri incelenmiştir. Çalışmamızda Nezihe Araz'ın tiyatrolarındaki tema ve yapı özellikleri ortaya konmuştur. Gazeteci olması dolayısıyla olaylara ve durumlara geniş bakış açısı ile bakabilen sanatçı, köy yaşamından kalburüstü kişilerin yaşamına kadar her kesimin halini gerçekçi bir şekilde yansıtmıştır. Üniversite yıllarından sonra Kenan Rıfai ile tanışmıştır. Düşünce dünyasında tasavvuftan etkilenen sanatçı, bu öğretinin unsurlarını eserlerine yansıtmıştır. Bunun yanı sıra kadının uğradığı haksızlıklar, kadın hak ve özgürlükleri birçok tiyatrosunda ele aldığı konulardır. Kısaca tiyatrolarındaki temel konular tasavvuf ve kadındır. 'Nezihe Araz'ın Tiyatrolarında Tema ve Yapı' adlı tezimize giriş bölümünde Cumhuriyet Dönemi'nin tiyatrosu hakkında bilgiler verilerek başlanmıştır. Çalışmamız iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Nezihe Araz'ın hayatı, sanatı ve eserleri konu alınmıştır. Çalışmamızın temel noktası olan sanatçının tiyatrolarındaki tema ve yapı ikinci bölümde ele alınmıştır. İnceleme sonucu sanatçının oyunlarındaki yapı ve tema özelliklerine ait genel bir değerlendirmeye sonuç kısmında yer verilmiştir.
Tezkiretü'l-Evliya tercümesi

Üzerinde çalıştığımız Tezkiretü'l-Evliya adlı eser Feridüddin Attar'ın aynı adlı Farsça eserinin Milli Kütüphane A-4983'e kayıtlı olan nüshasının bir kısmının tecümesidir. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. I. Giriş bölümünde eser ve şu ana kadar yapılan Tezkiretü'l-Evliya tercümeleri hakkında bilgi verilmiştir. II. Metin bölümünde eserin transkripsiyonlu çevirisi yapılmıştır. üt. Dizin bölümünde ise Tezkiretü'l-Evliya adlı eserin gramatikal dizini yer almaktadır. Çalışmamız Oğuz yazı dilinin XDI.-XVL yüzyıllar arasındaki dönemi ile Batı Türk yazı dili ve edebiyatı çalışmalarına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Tezkiretü'l-Evliya, yazı dilimizde görülen değişmeleri içermesi ve dilimizin bugünkü şeklini almaya başladığı devreyi gelişen şekillere ait birçok örnekler vererek göstermesi bakmamdan önemlidir. 561