Lise öğrencilerinin dinledikleri müzik türlerinin duygu durumlarına göre incelenmesi

Bu araştırmada, lise (9, 10, 11, 12. Sınıf) öğrencilerinin duygu durumlarına göre en çok dinledikleri müzik türlerinin belirlenmesi ve bu iki değişken arasındaki ilişki durumunun tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışma, betimsel ve korelasyonel modeller temel alınarak oluşturulmuştur. Araştırmanın evrenini, 2015- 2016 yılında Türkiye'deki lise öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmış, bu bağlamda örneklemin sosyo-demografik çeşitliliğinin sağlanması amaçlanmıştır. Bu örnekleme yöntemi kullanılırken, Bölgesel Gelişme ve Yapısal Uyum Genel Müdürlüğü'nün 2011 tarihli 'İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması ' adlı raporu dikkate alınmıştır. Çalışmanın örneklemini; Marmara Bölgesi, İstanbul, Başakşehir Birikim Temel Lisesi, Doğu Anadolu Bölgesi, Malatya, Yeşiltepe Anadolu Lisesi ve Doğu Anadolu Bölgesi, Muş, İbni Sina Anadolu Lisesi öğrencileri (N=317) oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı; uzman görüşleri doğrultusunda hazırlanmış, sosyo-demografik değişkenlere, duygu durumlarına ve müzik dinleme tercihlerine yönelik sorulardan oluşan bir ankettir. Duygu durumlarına ilişkin sorular, Parrott'un (2001) 'birincil duygu durumları' temel alınarak hazırlanmıştır. Analiz işlemleri için SPSS 24.0 paket programı kullanılmıştır. Betimsel analiz işlemleri için; frekans ve yüzde değerleri tespit edilmiş, bulgular tablo ve grafikler ile görselleştirilmiştir. Duygu durumlarına göre en çok tercih edilen müzik türleri ile cinsiyet, yaşantının geçirildiği yer, sınıf, müzik dinlemeyi sevme düzeyi, ne sıklıkla müzik dinlendiği ve okul dışında müzik eğitimi alma durumu değişkenleri arasındaki ilişki analizi için tek yönlü varyans analizi, Kay-kare ve Welch testleri uygulanmıştır. Etki büyüklüklerinin tespit edilmesi için Cramer's V değerleri hesaplanmıştır. Araştırma sonucunda; lise öğrencilerinin müzik dinlemeyi sevme düzeylerinin yüksek olduğu, her gün müzik dinleyenlerin, müziği en çok akıllı telefon kullanarak dinleyenlerin, okul dışında müzik eğitimi almamış olanların çoğunlukta olduğu tespit edilmiştir. Türk Pop-Rock türünün ve Ahmet Kaya'nın en çok dinlenen müzik türü ve seslendirici olduğu saptanmıştır. Sevgi-aşk, eğlence-mutluluk, şaşkınlık duygu durumlarında en çok Türk Pop-Rock, üzüntü duygu durumunda Arabesk-Fantezi, korku duygu durumunda Dini ve öfke durumunda Türk Rap-Hip Hop müzik türlerinin en çok tercih edilen türler olduğu sonucuna varılmıştır. Cinsiyet, yaşantının geçirildiği yer ve müzik dinleme sıklığı değişkenlerine göre en çok tercih edilen müzik türlerinde anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Kız öğrencilerden en çok Türk Pop-Rock, erkek öğrencilerden ise Arabesk-Fantezi türlerini en çok tercih edenlerin dağılım içerisinde öne çıktıkları saptanmıştır. İstanbul'da Türk ve Yabancı Pop-Rock; Malatya'da Türk Pop-Rock, Muş'ta ise Arabesk-Fantezi müzik türlerini dinleyenlerin dağılımda en yüksek oranlara sahip oldukları tespit edilmiştir. Ayrıca bütün müzik türlerinde her gün müzik dinleyen öğrencilerin çoğunlukta olduğu sonucuna varılmıştır. Etki büyüklüklerinin ise orta düzeye yakın olduğu belirlenmiştir. Bütün ilişki analizi işlemleri her duygu durumu için gerçekleştirilmiş ve elde edilen bulgular tablolar aracılığı ile sunulmuştur.