turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Erzurum Çifte Minnareli ve Yakutiye Medreseleri'nin bazı çağdaş ve benzer Anadolu yapılarının ön yüz taçkapı süslemeleri ile karşılaştırılması 13. ve 14. yy. (2. Cilt)

Anadolu Selçuklu Dönemi, M. 1243- 1335 arası Moğolların Anadolu'ya egemenlikleriyle bir şekilde son bulmuştur. Bu dönemde değişen politik, ekonomik ve askeri güç dengesi mimariyi de dolaylı yoldan etkilemiş, mimaride, özellikle ön yüz ve taç kapı süslemelerinde abartılı, cepheden taşkın, kendine özgü bir anlayış hakim olmuştur. Anadolu Selçuklu dönemi yapıları, taş tezyinat, mimari, yapı yaptıranları, yapı kadroları açısından bugüne kadar değişik şekillerde ele alınmış, incelenmiştir. Ancak ön yüz ve taçkapı bezemelerinin derinliğine bir incelemeye tabi tutulmadığı düşüncesi ile biz, Erzurum Çifte Minareli Medrese'nin taçkapı bezemeleri ve ön yüz düzenini XIII. ve XIV. yüzyıl yapılarından benzer örnekler alarak karşılaştırmaya gittik. Taçkapı süslemelerindeki benzerlikleri nedeni ile karşılaştırma yapılarımızı Erzurum, Sivas, Konya, Karaman ve Beyşehir'den seçtik. Taçkapı süslemelerini resim ve çizimlerle de vurgulayarak karşılaştırdık ve sonuçta gördük ki, taçkapı tezyini kompozisyonu, bu eserlerde yer yer değişmekle beraber, taçkapı yankanat süslemelerinde bezeme türü bezeme benzerliği, sıralama ve hatta alt sıra, üst sıra süslemelerinde çok yakın bir benzerlik içindeydi. Tarihi ve banisi bilinmeyen Erzurum Çifte Minareli Medresesini, taçkapı yankanat, süslemen' panoları ile, XIII. yüzyılın II. yansına tarihleme gibi bir sonuca varırken, ayrıca bu medresenin bir İlhanlı Medresesi olabileceği düşüncesini de oluşturduk.
20. yüzyıl'ın ilk yarısında Kayseri'de kamu yapıları

Anadolu'da Batılılaşma hareketleriyle başlayan özellikle Tanzimat'ın ilanıyla Osmanlı topraklarında yapımı hız kazanan kamu yapılarının 20. yüzyılda önemi daha iyi anlaşılmıştır. Çünkü daha önce merkezden yürütülen işler II. Abdülhamit döneminden itibaren Anadolu ve diğer Osmanlı şehirlerindeki taşra teşkilatlarında da görüldüğü için yoğun bir imar faaliyetine girilmiştir. Modernleşme alanında ilk adım merkezden başlayarak, gelişimini diğer şehirlerle tamamlamıştır. Kayseri'de de bu yüzyıla kadar devam eden mimari birikim bu yüzyılın ilk yarısından itibaren yerini batılı anlamda modern, sade yapılmış kamu yapılarına bırakmıştır. Cumhuriyet ile başlayan değişim Kayseri şehrinde sanayi, eğitim ve ulaşım alanında kendini göstermiştir. Yabancı Şirketler tarafından yapılan bazı kamu yapıları şehrin gelişmesinde etken olmuştur. Bu dönemde amaç sadece işleve yönelik binalar yapmaktır. Tayyare Uçak Fabrikası ile başlayan bu dönem Tren İstasyonunun ve Sümerbank Bez Fabrikası kompleksinin yapılmasıyla devam etmiştir. Bu yatırımlar yabancı şirketler tarafından onların mimarisi temel alınarak gerçekleştirilmiştir. Açılan Sanat Enstitüleri ile kamu yapılarına deneyimli eleman yetiştirmek amaçlanmış bu durum yatırımların bütünlüğünü yansıtmaktadır. Bu çalışma ile 20. yüzyılın ilk yarısını kapsayan kamu yapılarının yeniden incelenip bir arada toplanması amaçlanmıştır. Özet ve sonuç olarak Kayseri'de 20. yüzyılın ilk yarısında inşa edilen on üç adet kamu yapısının araştırılması, incelenmesi ve gözlem yapılarak yeniden değerlendirilmesi sonucunda yapıların bazılarının işlevini devam ettirdiği görülmektedir. Ayrıca yapıların plan, malzeme, mimari özellikleri belirtilerek, aralarındaki farklar değerlendirme bölümünde verilmiştir. Kayseri Lisesi ve Saat Kulesinde görülen bitkisel motiflerin dışında yapılarda süslemeye rastlanılmamıştır, dönem mimarisinin çok sade yapılardan oluştuğu gözlenmiştir.
İran ve Türk halılarının kompozisyon yönünden karşılaştırılması, motiflerin ve süsleme hususlarının kompozisyonda yerleşme biçimleri

Bu tezde İran ve Türk halıları incelenerek, motifler ve kompozisyonlar tarif edilmektedir. Bunun için öncelikle İran ve Türk halılarının tarihçesi kısa bir şekilde anlatılmış, sonrasında halı motifleri, bu motiflerin tarihsel süreci ve halıların nasıl yapıldığı incelenmiştir. Bu tez, halı motiflerini tanımaya ve güzel kompozisyonları anlamaya yardımcı olacak niteliktedir. Bu tezde, çalışma konusuna İran Halılarının tarihçesiyle başlanmıştır. Motif ve kompozisyonlar esas konu olduğu için, halıların motif ve kompozisyonları üzerine yoğunlaşılmış, son olarak kendi tasarımımız olan halının detaylarına ve açıklamalarına yer verilmiştir. Tabi ki bunların arasında ham kullanılan malzemeler, tezgahlar, düğümler, çözgüleme ve atkılama sistemlerinin de tanıtılması gerektiği düşünülmektedir. Türk ve İran halı sanatının tanınması ve her yerde bu halı örneklerinin yer alması amacı bu tezin yazılması ile ilgili temel sebeplerdendir. Ancak en önemli sebep bu halılarda kullanılan motiflerin güzelliği ve netliğidir. Şüphesiz, Eski Türk halılarının ve İran halılarının, motiflerinin asilliği, renklerinin canlı, güzel ve parlak olması göz kamaştırıcı özelliktedir. Literatürde bu tarzda bir çalışmaya rastlanmamış olması ve konunun incelenmeye değer bulunması nedeniyle bu çalışma gerçekleştirilmiştir.
Pamphylia ve Kilikia'da Severuslar Dönemi mimari bezemesi

Mimari bezeme, stratigrafik ya da yazılı verilerin yoklugunda tarihleme için büyük deger tasımaktadır. Bu tez çalısmasında, Pamphylia ve Kilikia'daki Severuslar Dönemi yapılarına göre bir mimari bezeme tipolojisi olusturarak, özgün ögeler ile bunların yayılım alanının belirlenmesi yanı sıra Kıbrıs ve Kuzey Suriye'nin aynı dönem mimari bezemeleriyle aradaki etkilesimin saptanması amaçlanmıstır.
Antalya Karaalioğlu Parkı Erken Cumhuriyet dönemi evrimi

Çalışma Erken Cumhuriyet dönemi parkı olan Karaalioğlu Parkı ve çevresinin batılılaşma süreci içinde geçirdiği dönüşümü ve kentsel dokuya katkısının incelenmesini, bu dönem yapılan diğer parklarla ortak anlamlarının araştırılmasını amaçlar. Bu amaç doğrultusunda Karaalioğlu Parkı bir park olarak düzenlenmeden önce bulunduğu alan, bu alan üzerinde yer alan yapılar, parkın inşası ve sunduğu servisler ile park çevresinin gelişimi kronolojik olarak incelenmiştir. Antalya'nın Erken Cumhuriyet dönemi tarihi, Karaalioğlu Parkı ve çevresinin tarihi konu kapsamında araştırılmıştır. Aynı dönemde farklı şehirlerde inşa edilen parklar da araştırılarak Karaalioğlu Parkı'nın Erken Cumhuriyet dönemi içinde yapılan diğer parklarla birlikte değerlendirilmesi yapılmıştır. Parkın cumhuriyetin ulaşmayı hedeflediği idealleri gerçekleştirmesi için kullanılan araçlar içinde sayılabilen açık yeşil alanların ve parkın üstlendiği rolleri, şehir planlaması ve uygar bir vatandaş kimliğinin yaratılması konularında ulaşılması hedeflenen idealleri yansıttığı sonucuna varılmıştır. Antalya Karaalioğlu Parkı'nın bir mesire alanından parka dönüştüğü süreç incelendiğinde park halkevi, sinema, kır kahvesi, ipekçilik ve böcekçilik mektebi, çocuk bahçesi, stadyum servisleri sunmuş olup dönemin sosyokültürel ortamına katkı sağlamıştır. Park konum olarak Antalya'nın kentsel gelişimini de etkilemiştir. Antalya Karaalioğlu Parkı aynı dönemde diğer şehirlerde inşa edilen parklardan yer seçiminde bölgenin iklimi ve manzaranın etkisinin kullanılarak coğrafyadan da faydalanılmasıyla fark yaratmıştır. Park inşa edildiği tarihten bu yana canlılığını koruyarak günümüzde aktif bir biçimde kullanılmaya devam edilmektedir.
Male nudity in ancient Mesopotamian art

Bu tez Mezopotamya sanatında çıplak erkek temsillerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma Kuzey ve Güney Mezopotamya'da, Uruk döneminden Yeni Asur Dönemine kadar sanatta ve metinlerde görülen erkek çıplaklık temsillerinden örnekleri incelemektedir. Tez Mezopotamya sanatında erkek çıplaklığının çıkarımlarını ve Mezopotamya toplumunda erkek çıplaklığına atfedilen hem sosyal hem de kavramsal taraflarını araştırmaktadır. Çıplak erkek temsillerinin toplumun kültürel, dini, ve politik yönleriyle ilişkili olduğunu iddia etmektedir. Ayrıca bu çalışma erkek çıplaklığının bağlam-bağımlı yapısını ve antik Mezopotamya sanatında çeşitli kimliklere, fiziksel durumlara, politik ve dini düzenlemelere işaret eden bir gösterge olarak kullanıldığını göstermektedir.
Fovizm'in doğuşu ve Henri Matisse

20 yüzyıl sanatının ilk devrim hareketi olan Fovizm'e estetik ve entellektüel temeli veren Henri Matisse, canlı renklerin zekice oluşturulmuş zarafetinde 20. yüzyılın seminal çalışmalarını oluşturmuştur. Modern sanatı yansıtan gerçekliğinin ilk ve en net ifadelerini ortaya koyduğu yapıtlarında atalarının kuşaklardır tekstilci olması hocası Gustave Moreau'un rengin imgeye dönüşümünü yakalamaya çalışın, basitleştirilmiş resme doğru yönelin öğütleri yaşamı süresince yaptığı birçok seyahatin ve eski ustalara gözlemlerinin sonucunda mükemmelliğe basitlikle ulaşabileceğini kabul ederek, fov kimliğini evrenselliğe kavuşturmuştur.
Ahmed Badi Efendi ve Edirne yapıları

'Riyaz-ı Belde-i Edirne' Ahmed Badi Efendi 'Riyaz-ı Belde-i Edirne' adlı üç ciltlik eserini M.1309- M. 189 l/H. 1322-M. 1904 yıllan arasında yazmıştır. Eser, Abdurrahman Hıbri Efendinin M.1046-M. 1676 yılında yazdığı 'Enisü'l Müsamirin' adlı kitabmm yer yer ekleme ve düzeltmelerle genişletilmiş bir şeklidir. Ahmed Badi Efendi, 'Riyaz-ı Belde-i Edirne'nin mimari bölümünde Abdurrahman Hıbri Efendi'nin anlatmış olduğu yapıları kendi gördükleri ile kıyaslamış, binaların o günün Edirne 1 sindeki son durumunu belirtmiştir. Yazarın, Edirne'de arazi yazma memurluğu görevinde bulunması kenti daha iyi tanımasına neden olmuştur. Ahmed Badi Efendi, eserinde incelediği yapıları banileri, varsa kitabe ve tarih yazılan ile birlikte verirken binaların bulunduğu mahallerin ve sokakların adlarını, kapı numaralarını da belirtmiştir. Bu da yazarın, titiz bir çalışma ile eserini oluşturduğunu bizlere göstermektedir. Kentin; coğrafi, topoğrafik ve kültürel özelliklerini veren belge niteliği taşıyan eser, sanat tarihi ve mimarlık tarihi açısından oldukça önemlidir. Yazarın yapılan ve banileri anlatırken kıyaslama ile birlikte yorum yapması da eserin çarpıcı yönünü oluşturmaktadır. Edirne, 1361 yılında Osmanlı Devleti yönetimine giren, I. Murad döneminde (1365) başkent ilan edilen önemli bir kenttir. Yddınm Bayezıd'ın Balkanlarda düzenlediği savaşlarda Edirne'yi üs olarak kullanması da kayda değerdir. Edirne İstanbul'un fethine (1453) değin Osmanlı Devleti'nin başkentliğini yapmış, pek çok hükümdara ve şeyhzadeye ev sahipliği görevini üstlenmiş, önemli kişiler tarafından ihya edilmiş bir kenttir. İstanbul'un fethi ile başkent olma özelliğini yitiren Edirne, İstanbul'dan sonra en önemli şehir olarak kabul edilmiştir. 1828- 1829 yıllarındaki Rus işgalinin 1878- 1879 yıllarında tekrarlanması şehirdeki pek çok yapının zarar görmesine neden olmuştur. 1864,1865, 1868 yılların da çıkan yangınlar ve 1865 yılındaki büyük zelzele şehrin tarihi dokusuna büyük ölçüde zarar vermiştir. Bazı yapıların belediyece yıktırılması, bazılarının ise Ruslar tarafından yakılıp yıkılması da tarihi değerlerimizin yok olmasına neden olmuştur. Gelir düzeyi iyi olan bazı hayırsever insanlar, yapıların büyük bir bölümünü onartıp kanayan yaraya çözüm getirmeye çalışmışlardır. Saydığım tüm olaylar, yıllarca Osmanlı Devleti'ne başkentlik yapmış olan Edirne kentindeki yapılan ya harab etmiş ya da yok olmasına neden olmuştur. Bizler, yalnızca bu önemli kenti, kaynaklardan yararlanarak tanımaya çalışıyoruz. Keşke eserlerimizi daha iyi koruyabilip, onları günümüze ulaştırabilseydik...
Ermenek ilçe merkezindeki Türk-İslam devri anıtsal yapıları

Tezimizin ana amacı Ermenek İlçe merkezinde bulunan Türk-İslam devrinde yapılmış olan mimari eserleri Sanat Tarihi ve Kültür mirası yönünden incelenmesi ve yeniden değerlendirilmesi esas alınmıştır. Ayrıca mimarlık ve bölge tarihi açısından da eserlerin önemine vurgu yapılmak istenmiştir. Eserlerin Karamanoğlu ve Osmanlı dönemlerinde nasıl bir gelişim içerisinde olduğunu bir ilçe ölçeğinde tespit etmek, bu eserlerin her yönüyle ayrıntılı tanımlamalarını yaparak belgelemek ve gelecek kuşaklara aktarılmasını sağlamak araştırmamızın en önemli amaçlarından biridir. Tezimizde Karaman İli, Ermenek İlçe merkezinde bulunan Türk-İslam devri eserleri ele alınmıştır. Bu kapsamda 10 cami, 19 mescit, 3 medrese, 5 zaviye, 1 türbe ve 3 hamam araştırmamızın konusu içerisinde yer almıştır. İncelemiş olduğumuz bu yapılardan bazıları günümüze gelememiştir. Araştırmamız beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm olan giriş bölümünde; araştırmanın amacı ve önemi, kapsamı, yöntemi ve konu ile ilgili yapılan araştırmalar yer almaktadır. İkinci bölümde; Ermenek coğrafyası, Ermenek adının kaynağı ve Ermenek tarihi ele alınarak kapsamlı bilgiler verilmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde; çalışmanın esasını oluşturan Katalog bölümünde, incelemiş olduğumuz Ermenek Merkezdeki Türk-İslam Devri yapıları ayrıntılı bir şekilde işlenirken günümüze uluşamayan kaynaklar da adı geçen cami ve mescitler ele alınarak değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde; değerlendirme ve karşılaştırma bölümüdür. Bu bölümde cami ve mescitlerin genel mimari özellikleri, yapıları oluşturan unsurlar, plan özellikleri, kullanılan malzeme, yapılarda yer alan süslemeler alt başlığından oluşmaktadır. Beşinci bölüm; sonuç bölümünden oluşmaktadır. Bu bölümde incelenen eserler sonucunda genel bir değerlendirme yapılıp sonuca varılmıştır. Eklerde; Bibliyografya, çizim listesi, resim listesi, çizimler ve resimler yer almaktadır.
Sanat kavramının Esma'ül Hüsnadaki yansımaları

Sanat, yüzyıllar boyu insanoğlunun aklını meşgul etmiş ve sınırlarını zorlama isteği uyandıran bir konu olagelmiştir. Kimi zaman doğrudan taklitle, kimi zaman soyutlamayla bazen de çok farklı arayışlarla yapılan denemeler sonucu bugüne kadar gelmiştir. Ancak bu sanat anlayışına genel olarak bakıldığında bir şeylerin ihmal edildiği hissi uyanmaktadır. Bu ihmal ise, 'Sanat'ı gerçek anlamıyla kavramayı zorlaştırmaktadır. Sanki dünyada izlemekte olunan ve kimi zaman eksik bir tanımlama ile 'Tabiat' denilen varlıklara ontolojik bakımdan doğru yaklaşılmadığı anlaşılmaktadır. Toplumumuzda sanat kavramı ve sanatsal olgular, ne yazık ki başka birilerinin sanat anlayışı ile okunduğu izlenimi vermektedir. Bütün bu yapılanlara bakıldığında Allah'ın 'Yaratma Sanatı' nın eksik tanımlandığı ve bizim, yani İslami Sanat anlayışının daha farklı olduğunu söylemek mümkündür. Müslümanlar çağlar boyu sanat eseri üretirken, 'Allah İnancı' kavramını özgün bakış açıları ve yaklaşımlarıyla eserlerinin özüne yerleştirdikleri en belirgin fark olarak karşımıza çıkmaktadır. Günümüzdeki salt sanat olgusuna bakıldığında ise, Yaratıcımızın tüm evrendeki 'Yaratma Sanatı' kavramının sanat camiasında yeterince doğru tanımlanmadığı görülmektedir. Asıl 'Sanat Eserleri' yeryüzünün her yerine yayılmış, Musavvir ve Mülevvin gibi birçok ismin tezahürü olarak farklı tasarımlar, desenler, renklerle karşımızda iken bu bağlamda doğru okumalara çok büyük ihtiyaç vardır. Bu araştırmada, bahse konu kavramlar Allah'ın Esmaü'l-Hüsnası ekseninde ele alınmaya çalışılmıştır.
Hattat İsmail Hakkı Altunbezer hayatı, sanatı ve eserleri

Bu çalışma, 1873 yılında doğan aslen Trabzonlu bir aileye mensup İsmail Hakkı Altunbezer'in hayatı, sanatı, eserleri ve talebeleri hakkındadır. İsmail Hakkı Altunbezer, ailesi ile beraber Trabzon'dan İstanbul'a taşındıktan sonra İstanbul'daki meşhur hattatlarla tanışmış ve babasından aldığı temel hat eğitimi sayesinde hüsn-i hat sahasında kısa zamanda muvaffak olmuştur. Özellikle Sami Efendi'den celi sülüs, divani ve celi divani dersleri alarak Divan-ı Humayun'da 'birinci tuğrakeş' olmuştur. Resim kabiliyeti sayesinde kolaylıkla kendine özgü istifler oluşturmuştur. Tezhip sanatıyla da ilgilenen Altunbezer, klasik uslubun dışında rokoko tarzını kendine rehber edinmiş, bu yüzden tezhip alanındaki çalışmaları rağbet bulmamıştır. Bu çalışmada İsmail Hakkı Altunbezer'in ulaşabildiğimiz kadarıyla eserlerini vererek, bu eserler üzerinde çıkarımlarda bulunduk. Ayrıca, hocalarını ve yetiştirdiği talebeleri kısa özgeçmişşleri ve eserlerinden birkaç örnek vererek ele almaya çalıştık.
Amasya Gök Medrese camii

Anadolu'da mevcut eserlerimizin pek çoğu hakkında olduğu gibi, Amasya Gök Medrese Camii hakkında yapılan çalışmalar da sınırlıdır. Konu ile ilgili araştırma ve yayınlarda da yapının bilhassa mimari fonksiyonu, tarihlendirilmesi ve banisi ile ilgili tatmin edici malumat verilmemesi, bizi bu yapıyı incelemeye sevk etmiştir. Kaynak ve arazi çalışmaları sonucunda gerçekleşen araştırmamızda, medrese olduğu ileri sürülen girişteki mekanların medrese odaları olamayacağı, bu mekanların medrese düzeni göstermediği gibi bir medresede bulunması gerekli olan mekanları, form, ölçü ve sayı bakımından da ihtiva etmediği; bu bölümün avlulu kısmı ve yan mekanları ile, bazı zaviyeli camilerin erken bir örneği olabileceği tesbit edilmiştir. İsminden dolayı yapıya atfedilen vakfiyenin, yapının vakfiyesi olmadığı; dolayısıyle bazı araştırmacıların vakfiyeden yola çıkarak öne sürdüğü tarihin de sağlıklı olamayacağı; 1266- 67 (665 H.) yıllarına ta- rihlenen yapının bilhassa türbesinin form ve süslemeleri dikkate alınarak, daha geç bir devre, 13. yüzyıl sonu veya 14. yüzyıl başlarına tarihlendirilebileceği sonucuna varılmıştır.
Kapadokya bölgesi'ndeki Bizans kiliselerinde Davut ve Süleyman tasvirleri

Davut, Eski Ahit'te ve Kanonik kabul edilen İnciller'de 'Peygamber' ünvanı ile anılmamış, Yeni Ahit'te ise yalnızca Elçilerin İşleri'nde bu unvan kullanılmıştır. Tanrı tarafından kutsanan İsrail'in ilk kralı Saul'ün yerine Peygamber Samuel tarafından İsrail'in yeni kralı olarak kutsanmıştır. İyi lir çalan bir çoban iken Kral Saul'ün hizmetindeki görevlilerden biri olmuş, kahramanlıkları sayesinde halk arasında iyi bir asker olarak ünü artmıştır. Süleyman ise Kral Davut'un varisi olmasının yanında, döneminin krallığının zenginlik ve ihtişam ile anılması ve inşa ettirdiği Tapınak ile de Bizans İmparatorluğu'nda siyasi anlamda oldukça önemli bir yere sahiptir. Bu nedenle iki kral da bir imparator ya da kral için iyi bir model olmuşlardır. Davud ve Süleyman'ın anıtsal resim sanatındaki tek figür halindeki tasvirleri Geç Antik Çağ'dan itibaren görülmeye başlanmıştır. Ancak 14. yüzyıla kadar oldukça az sayıda örnek tespit edilmiştir. Öte yandan 8. - 14. yüzyıllara tarihlenen Kapadokya Bölgesi'ndeki Bizans kiliselerinde 'Kral', 'Kral Peygamber' ve 'Peygamber' ünvanları ile sıklıkla tasvir edilmişlerdir. Tez çalışmamızın amacı, yalnızca Kapadokya Bölgesi'nde yoğunlaşan bu tasvirlerin seçilmesinin nedenini sorgulamak ve bunun siyasi niteliğini tartışmaktır. Bu kapsamda Soğanlı, Ürgüp, Göreme, Çavuşin, Gülşehir ve Ihlara'daki Bizans kiliselerinden 24 yapıda tespit edilen tek figür halindeki 16 Davut ve 15 Süleyman tasviri ile bu figürlerin yer aldığı 14 Anastasis sahnesi incelenmiştir.
Günümüze gelen Şanlıurfa hamamları

Günümüze Gelen Şanlıurfa Hamamları adlı çalışmamızın temel amacı, Türk-İslamMimarisinde su ve su mimarisine verilen öneme binaen; Şanlıurfa'da günümüze ulaşanhamamları ve günümüzdeki durumlarını incelemeyi hedefledik. Çalışmamıza Şanlıurfa ilinin tarihçesi ve coğrafi konumunu verdikten sonra katalog bölümünde Şanlıurfa'daki hamamların adı, yeri ve tarihçesi verilmiş olup mimari özellikleri alt başlıklarla incelenmiştir. Değerlendirme ve sonuç bölümünde incelediğimiz yapılarınTürk-İslam Mimarisindeki yeri ve önemine değindik. İnceleme sonucunda Şanlıurfa'daki günümüze ulaşan Sultan, Şaban, Cıncıklı, VeliBey, Vezir, Eski Arasa, Serçe, Şahapzade ve Keçeci Hamamlarından oluşan dokuz hamamdanaltı tanesi günümüzde faal durumdadır. Bu yapılarımız Osmanlı dönemine ait olup, Tekfonksiyonlu hamamlar grubunda değerlendirilir. Sonuç olarak Osmanlı Su Mimarisinde önemli yer tutan bu yapılarımızın bir an öncerestore edilip korunması ve geleceğe taşınması açısından ilgili kurum ve kuruluşların gereken hassasiyeti göstermeleri gerekir.
Aydınoğulları Beyliği'nde güzel sanatlar

Aydınoğulları Beyliği, Anadolu Selçuklu Devleti'nin 1243'lü yıllarda Moğollar'a yenilmesinden sonra ortaya çıkan önemli beyliklerden birisidir. Ayasuluğ, Birgi ve Tire merkezli kurulan beyliğe önceleri Sasa Bey'in katkıları olmuştur. XIV. yy başlarında Germiyanoğlu kumandanlarından Mehmet Bey'in idaresinde kurulmuş, sanata ve ilime önem vermiş denizci bir beyliktir. Önceleri Selçuklu etkisinin görüldüğü yapılarda, ilerleyen zamanlara doğru bir takım yeniliklere gidilmiştir. Yapıların pek azı günümüze ulaşabilmiştir ki bunda zamanın, ihmalin vs. etkisi olmuştur. Beyliğe ait cami, mescit, medrese, türbe, su yapıları ve kaleleri vardır. Bu yapıların özellikle beyliğe merkezlik yapmış olan Birgi, Tire ve Ayasuluğ 'da olduğu görülmektedir. Ayasuluğ ise, ticari bir liman kenti olarak ayrı bir önem kazanmıştır. Mimari anlayışının yanı sıra hayvancılık ve üretime dayalı bir ekonomisi bulunan beylik döneminin en canlı örneğini dönemin ünlü seyyahları İbn Batuta ve Evliya Çelebi bizlere sunmaktadır. Dönemde yapılan el sanatları, el emeği ve göz nurunu temsil etmektedir. Gaza hareketlerine önem veren beylik döneminde gerek savaş, gerekse barış zamanlarında musiki vazgeçilmez bir sanat dalı olmuştur. Ayrıca dönemin kitabelerinde kendini gösteren yazı sanatları kullanılmıştır ve çoğu eşyada madenin kullanıldığı da görülmektedir.
Vezirköprü Ganioğlu Mahallesi geleneksel konutları

Vezirköprü ilçesi Türkiye'nin kuzeyinde Orta Karadeniz bölümünde Samsun il sınırları içinde il merkezine göre ilin güneybatısında yer alır. İlçede Prehistorik devirden kalma çok sayıda yerleşme kalıntıları bulunmaktadır. Günümüzde ayakta kalan yapıların hemen hemen tamamı Türk devrine aittir. Yaklaşık 5 asır boyunca Osmanlı egemenliğinde kalan ilçedeki ayakta kalan yapıların tamamı bu dönemden kalmadır. Vezirköprü konutları da ayakta kalabilen yapılar arasında önemli bir yer teşkil etmektedir. Çevresinde yer alan Samsun merkez ve çeşitli ilçeleri, Amasya, Boyabat, Kastamonu, Çorum gibi şehirlerde bulunan eski evlere yönelik çalışmalar olmasına rağmen Vezirköprü evlerine dair şu ana kadar kapsamlı bir çalışma yapılmamıştır. Bu çalışma ile öncelikle Vezirköprü'de geleneksel konut mimarisine uygun Ganioğlu Mahallesindeki evleri belgelemek, koruma sorunlarını ortaya koymak amaçlanmıştır. Yaptığımız çalışma ile Vezirköprü Ganioğlu Mahallesindeki konutların Türk sanatındaki yeri belirlenerek, plan, malzeme ve süsleme açısından geleneksel konut mimarisine uygunluğu da ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Günümüzde evlerin çoğu kullanılmadığından ve ev sahiplerinin farklı şehirlerde yaşamalarından ötürü yapıların inceleme esnasında bazı zorluklarla karşılaşılmış; tamamına girme fırsatı bulunamamıştır. Yaptığımız araştırmada 150 konut tespit edilmiş; ancak yüksek lisans tezi kapsamını aştığında n dolayı; Vezirköprü genelinde diğer konutların da ortak özelliklerini barındıran Ganioğlu mahallesi ölçeğinde halen mevcut 15 konut bütün yönleriyle incelenmiş ve değerlendirilmiştir. İncelenen evlerden yalnızca 3'ü tescillenmiş olmakla birlikte yapıların hiçbirinin rölöve veya plan çizimi resmi kurumlarda bulunamamıştır. Değerlendirilmesi yapılan evlerin çoğunun planları tarafımızca çıkarılmıştır. Yapıların tespit edilmesinden sonra evler katalog kısmında tek tek anlatılmıştır. Karşılaştırma ve değerlendirme bölümünde Ganioğlu Mahallesindeki evler hem kendi aralarında hem de çevredeki şehirlerde bulunan evlerle mimari yönden değerlendirilmiştir. Sonuç olarak Vezirköprü Ganioğlu Mahallesindeki geleneksel konutlar, geleneksel konut mimarisine her açıdan benzerlik göstermektedir. Günümüzde geleneksel konut mimarisi özelliklerini yansıtan Vezirköprü Ganioğlu Mahallesindeki geleneksel konutlarında bakımsızlık ve maddi yetersizlik gibi nedenlerle önemli derecede azalma görülmektedir. Yapılan bu çalışma ile tarihi mirasımızın önemli ölçeğini oluşturan geleneksel konutları koruma bilincinin oluşturulması gerektiği vurgulanmaya çalışılmıştır.