turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Hafız-ı Şİrazİ'nin bazı gazellerine şerh tekniği açısından Sudİ ve Konevİ'nin yaklaşım tarzları

Tezimizin konusu, klasik edebiyatımızda Hafız-ı Şirazi'nin divanı üzerineşerhleriyle tanınmış, biri 16. yy'da diğeri 19. yy'da yaşamış Sudi ve Vehbi-iKonevi'nin, Hafız'ın özellik arz eden gazellerini şerh ederken kullandıkları metodunmukayesesidir. Söz konusu çalışma ile Osmanlı şerh geleneğinde otoritesi yadsınamayacakSudi-i Bosnevi'nin Hafız şerhinin kritiğinin yanı sıra, bu geleneğin daha çok tasavvufi kolunu temsil eden Vehbi Efendi şerhinin kendi içinde bir sistem takip eden yorumlarını inceleme amaçlanmıştır. Bu şerhlerin analitik mukayesesine geçilmeden önce şerhi yapılan Hafız-ı Şirazi'nin yaşam öyküsü, edebiyatımızda şerh geleneği, iki şarihin hayatları, eserleri ve mezkur şerhlerinden örnekler verilmiştir. Bunlardan sonra Sudi ve Vehbi-i Konevi'nin Hafız divanını şerhlerindenseçilen 9 gazel çağdaş ve geleneksel Hafız bilimcilerin de görüşleri sunularakmukayese edilmiştir. Son bölümde ise iki şarihin metinlere yaklaşım tarzlarının niteliği ve bu niteliklerin edebiyatımız için ehemmiyeti konu edilmiştir.
Molla Murad Divanı, inceleme-metin

Şeyh Mehmed Murad Nakşibendi Divanı, Haz. Davut Köse, Danışman: Doç. Dr. Yusuf Çetindağ, Fatih Ünv. Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2008. Şeyh Mehmed Murad Nakşibendi (1788-1848) yılları arasında yaşamışNakşibendi Tarikatına bağlı bir şeyhtir. Dönemin önde gelen tasavvufalimlerinden biridir. Nakşi ve Mevlevi tarikatlarının yakınlaşmasını sağlamış ve İstanbul Çarşamba Semtinde bir mesnevihane yaptırmıştır. Dönemin ünlümesnevihanlarından biridir. Bizler de Mehmed Muradın, hayatını, eserlerini dönemindeki siyasi ve sosyal olayları ve eserlerinden divanını günümüz harflerine aktararak edebiyat dünyamızın ve okuyucunun istifadesine sunmak istedik.
Hamza-name (10. cilt)inceleme-metin-sözlük

Türk Edebiyatı'nın anlatıları arasında önemli bir yere sahip olan Hamza-name, sözlü kültür değerlerini taşıyan bir üründür. Türk toplumunu bağlayan maddi manevi temel güçlerin köklü tarihine ışık tutan Hamza-name; ideallerini, yaşam tarzlarını, düşünce dünyalarını ve inançlarını üzerlerinde taşıyan üstün vasıflarla donatılmış örnek kişiler etrafında cereyan etmektedir. Çoğu kaynaklarda destanlarımız, İslamiyet öncesi ve sonrası olmak üzere iki gruba ayrılarak incelenmektedir. Hamza-name'nin 10. cildi üzerinde çalıştığımız eser, teması bakımından İslamiyet'i kabul etmelerinden sonra oluşan Türk kültür kodlarını bünyesinde toplayarak meydana getirilmiş seçkin bir eserdir. Önceden beşeri bir mücadele ön safada tutulurken İslamiyet'in kabul edilmesiyle beraber dini motifler, kendini göstermeye başlamıştır. Dinin ön planda olduğu, bu anlatıda merkezdeki kahraman Hazret-i Hamza yer alırken, tehlikeli durumlarda yardım eden oğlu ya da dostluk kurduğu ya veri gibi er karakterler meydana çıkar. 14. yüzyılda Türkler cephesinde teşekkül eden Hamza-name; Türkiye Türkçesinin oluşumuna ve tarihi gelişimine kaynaklık eden Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olduğu kabul edilir. Bu dönemde, destan anlatıcısı tarafından idealize edilmiş Hazret-i Hamza üzerinden yeni nesli hem eğlendirme hem de eğitme amacı taşıyarak toplumda sevilen konulardan biri haline gelmiştir. Çalışmamıza konu olan eser Eski Anadolu Türkçesi ile mensur olarak yazılmış edebi türün bir örneğidir. Çalışmamızı temellendirdiğimiz nüsha, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, Nadir Eserler Kütüphanesi, Nd. 2496 numarada kayıtlı nesih yazı ile harekesiz şekilde yazılmıştır.
Mustafa Sürurİ Efendi'nin mesnevİ şerhi

Bu çalışmanın konusu Mustafa Süruri Efendi'nin Mevlana Celalededdin-i Rumi'nin 6 ciltlik büyük eseri Mesnevi'nin şerhinin üçüncü cildini teşkil etmektedir. Süruri Efendi'nin büyük gayretiyle yazılan Mesnevi Şerhi adlı eseri Mevlana'nın bu eserine Fars dilinde yazılan ilk şerh olması bakımından son derece önem arz etmektedir. Mesnevi Şerhi tasavvufi öğretiler ile beraber, bazı beyitlerin Türkçe çevrisinin verilmesi ve Süruri Efendi döneminde konuşulan Farsça'yı anlamak açısından da önemlidir. Çalışmada esas alınan nüsha hicri 962/ 1555 yılında istinsah edilen yazma eserdir. Eser diğer bazı nüshalar ile de karşılaştırılmış ve okunması zor olan kelimeler diğer nüshalara başvurularak çözümlenmiştir.
Firdevsü'l - İkbal (1a-40b varaklar)

Geçmişi 12 asırlık yazılı bir edebiyata dayanan, Türk dilinin Moğolistan'dan Çin'e, Orta Avrupa'dan Sibirya'ya, Hindistan'dan Kuzey Afrika'ya kadar geniş bir coğrafyanın ve kültürün etkisi altında gelişip, genişleyen bir yapısı vardır. Türk dilinin bu özelliğini göz önünde bulundurduğumuzda, takdir edilmelidir ki binlerce eser, anıt, yazıt bırakan dilimizin, oldukça geniş bir araştırma sahası vardır. Başlangıçtan 12. ve 13. Yüzyıla kadar ortak bir edebiyat ve yazı diline sahip olan Türk Dili, bu yüzyıldan sora büyük değişiklikler geçirmiştir. Göçler sonucu edebiyat ve yazı dili, üç ayrı bölgede üç ayrı edebiyat ve yazı dili halinde gelişmesini sürdürmüştür. Bunlardan Osmanlı sahasındaki edebiyat ve yazı dilinden sonra, en mühimi ve zengini Çağatay Dili ve edebiyatı olmuştur. Çalışmamız, üzerinde fazla çalışma olmayan son devir Çağatay Edebiyatına ait, Firdevsü'l-İkbal adlı tarihi metin üzerinde yapılmıştır. Eser 871 varak olup, 17 satırdan oluşmaktadır. Çalışmamızda eserin yalnızca 1a ve 40b varakları arasındaki bölümleri incelenmiştir. Eserin bu bölümlerinin çeviri yazı aktarımı yapılmış, eser ses ve şekil bakımından incelenmiştir. Tezimizin sonunda bir de sözlük yer almaktadır. Çalışmamız; Giriş, Ses Bilgisi, Şekil Bilgisi, Çeviri yazı aktarımlı metin ve sözlük olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Eserin bugüne kadar üzerinde çalışma yapılmamış olması ve zengin kültürümüze, katkı açısından önemli olduğu düşünüyoruz.
Va'di Divanı

Bu çalışma 17. yüzyıl şairlerinden Va'di'nin şiirlerinden oluşmaktadır. Tez, Od bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm Üsküdarlı Va'di Ahmet Çelebi'nin hayat hikayesini ve edebi kişiliğini içermektedir. İkici bölümde ise Va'di Divanı'nın tenkitli metni yer almaktadır. Bu çalışma üç nüshanın karşılaştırılmasından oluşmaktadır. Nüshaların ikisi İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi' de diğeri ise Yıldız Kütüphanesi'ndedir. Va'di'nin Divanıyla birlikte Firuz u Dilefruz adlı 1370 beyitten oluşan manzum bir hikayesi vardır. Yaşamı süresince çevresinde tanınmış bir şair değildir. Coşkulu bir kişiliğe sahiptir. Kişiliğim şiirlerine yansıtmıştır. Şiirlerinde lirik söyleyişler çok fazladır. Sanatsal yönden şiirleri orta derecededir. Bununla birlikte çok güzel şiirleri vardır. Divan şiirinin karakteristik özellikleri Va'di'nin şiirlerinde görülür. Verdiği eserlerle Türk Edebiyatına katkısı olmuştur.
A. Turan Oflazoğlu'nun Osmanlı tarihine ilişkin tiyatroları ve bu tiyatroların tarihİ gerçeklikle ilişkisi

Tarihi konu alan edebi eserlerde tarihi gerçekliğin varlığı hakkında bugüne kadar yapılmış yeterince inceleme bulunmamaktadır. Bu sebeple bu çalışmada, Oflazoğlu'nun Osmanlı tarihini konu alan tarihi tiyatroları, kendi tarihi gerçeklik anlayışına göre incelenerek edebi eserlerde tarihi gerçeklik konusunun genişletilmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada tarihi tiyatro yazarlarımızdan Ahmet Turan Oflazoğlu'nun kaleme almış olduğu Osmanlı dönemini anlatan tiyatroları ve bu tiyatrolarda geçen tarihi olayların yazarın tarihi gerçeklik anlayışına göre ilişkisi incelenmiştir. Tezin giriş bölümünde Türk tiyatromuzun tarihi evreleri hakkında bilgi verildikten sonra tarihten yararlanan edebi eserlerdeki tarihi gerçekliğin önemi hakkında çeşitli yazarların görüşlerine yer verilmiştir. Ardından Oflazoğlu'nun edebi eserde tarihi gerçeklik anlayışı hakkında bilgi verilmiştir. Oflazoğlu, tarihten yararlanan yazarın, tarihi olayları eserlerinde istediği gibi yorumlama hakkına sahip olduğunu belirterek tarihi gerçeklik anlayışını sunmaktadır. İki bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde Oflazoğlu'nun hayatı, sanatı ve eserleri hakkında kısa bilgiler verilmiştir. Tezin asıl bölümü olan ikinci bölümde ise Oflazoğlu'nun Osmanlı tarihine ilişkin oyunlarında olay örgüsü, şahıs kadrosu, zaman ve mekan unsurları belirlendikten sonra bu tiyatroların tarihi gerçeklikle ilişkisi ele alınmıştır. Bu eserlerin tarihi gerçeklikle ilişkisi ortaya konurken yararlanılan tarihi kaynaklar Halil İnalcık, İlber Ortaylı, Ahmet Şimşirgil, İsmail Hakkı Uzunçarşılı gibi tarihçilerin eserleri olmuştur. Çalışmanın sonuç bölümünde bu çalışmada ele alınan bütün oyunların tarihi gerçeklikle ilişkisi hakkında genel bir değerlendirmede bulunulmuştur. Çalışmanın ortaya çıkan sonucunda, tarihi gerçeklik meselesinde estetik gerçekliği esas alan Oflazoğlu'nun bu çizgide oyunlar kaleme aldığı görülmüştür.
Hıfzı Topuz'un romanlarında yapı, tema ve anlatım

1923'te doğan Hıfzı Topuz, 1959'da girdiği UNESCO'da çalışırken başladığı bilimsel yazılar yazma sürecini, 1983'te emekliye ayrılıp yurda döndükten sonra da sürdürür. 1998 yılından itibaren roman yazmaya başlayan Topuz, kendi yaşamından ve çevresinden esinlenerek 2015 yılına kadar 16 roman yazmıştır. Çalışmada iki bölüm, sonuç, kaynakça ve ekler mevcuttur. Birinci bölümde Hıfzı Topuz'un hayatı ve yazar kimliği ele alınmıştır. İkinci bölümde yazarın kaleme aldığı 16 eser incelenmiştir. Bu inceleme tanıtım, hakkındaki değerlendirmeler, özet, yapı, tema, anlatım ve genel değerlendirme başlıkları altında yapılmıştır. Sonuç kısmında yapılan incelemeden hareketle, Hıfzı Topuz'un nasıl bir romancı olduğu irdelenmiş, romancılığındaki özelliklere yer verilmiştir.
Tezkire-i Rumat

Bu çalışma, 17. yüzyıl okçu, meydan şeyhi ve katiplerinden olan Abdullah El-Katib tarafından kaleme alınan Tezkire-i Rumat adlı eser üzerine yapılmıştır. Okçuluk konusunda yazılmış olan bu eser, hem çeşitli okçuluk terimleri içermesi hem de Osmanlı dönemi okçuları, kırdıkları rekorları ve Osmanlı coğrafyasındaki menzil taşlarını kaydetmiş olması bakımından önemlidir. Çalışmanın giriş kısmında okçuluk, Abdullah el-Katib hakkında bilgi verildi ve Tezkire-i Rumat adlı eser tanıtıldı. I. bölümde yazım özellikleri ele alınarak eserdeki ünlü ve ünsüz harflerin yazımı gösterildi. II. bölümde ise eserin ses bilgisi; ünlü uyumları ve eklerin yazımı incelendi. 'Yapı Bilgisi' başlığını taşıyan III. bölümde ise eserde yer alan adlar ve eylemler üzerinde duruldu. Türkiye Türkçesinden farklı olan yapılar örneklerle açıklandı. Çalışmanın metin bölümünde eserin çeviri yazısı verildi. Dizin bölümünde eserin gramatikal dizini oluşturuldu. Son olarak özel adlar dizinine yer verildi.
1923-1946 yılları arasında yayımlanan Türk romanında askerler

Türk edebiyatında, Tanzimat Döneminde Batılı anlamda ilk örnekleri görülen roman türü, siyasi ve sosyal hayattaki gelişmelere paralel bir seyir izlemektedir. Kronolojik bir olay dizisinden ziyade olayların yorumunun, bu olayların aktörlerinin duygu ve düşüncelerinin yansımaları da romanlardan takip edilebilmektedir. Bu düşünceden hareketle, Türk kültür ve siyasi tarihinde önemli bir zümre olan askerlerin Türk romanındaki yansımalarını ortaya koymak amacıyla bu çalışma ortaya çıkmıştır. Türk romanının başlangıcı olarak belirtilen 1870 yılından Cumhuriyet'in ilan edildiği 1923 yılına kadar yayımlanan Türk romanlarındaki askerleri yüksek lisans çalışması olarak hazırladığımız için bu çalışmanın başlangıcı 1923 olarak tespit edilmiş, Türk siyasi tarihinde bir kırılma noktası olarak değerlendirilen 1946 yılıyla da sınırlandırılmıştır. Seçilen bazı romanlar üzerinden değerlendirme yapmak yerine, 1923- 1946 yılları arasında yayımlanan tüm Türk romanları taranarak askerlikle ilişkili aktüel zamanlı olanları değerlendirmeye alınmıştır. Söz konusu dönemde askerlerin, harp tarihi ve günlük hayatla ilişkilendirilen yaşamlarının Türk romana nasıl yansıdığı ve Türk romanının gelişim seyri içinde konunun nasıl ele alındığı üzerinde değerlendirmeler yapılmıştır.
Edebiyat-eğitim ilişkisi

İçinde yaşadığımız toplum hayatının en önemli konularından biri hiç kuşku yok ki 'eğitim'dir. Devletler bu konuda kendilerine en uygun olan bir takım eğitim politikaları geliştirmekte ve bunu uygulamaktadırlar. Bunda amaç daha iyi, daha gelişmiş bir topluma ulaşma isteği vardır. Eğitim çalışmalarının başarıya ulaşmasında da elbette birçok etken vardır. Onlardan biri de verilecek eğitimin 'yöntem/teknik' boyutudur. Yöntem bir bilginin, dersin, kazanımın nasıl verileceğiyle ilgili genel bir adlandırmadır. Yöntem ve teknikler üzerine yapılan çalışmalar eğitim çalışmalarına kolaylık sağlar. Bu kolaylığa bir katkı oluşturması bakımından 'edebiyat-eğitim ilişkisi'nin ele alınması da bir fayda sağlayabilir. Çünkü edebiyat, klasik edebiyatımız açısından bakıldığında 'edep' kökünden geldiği üzerinde sıkça durulmaktadır ve eğitimin en önemli unsurlarını oluşturan 'kişilik, ahlak, terbiye, ölçülü olma' gibi kavramlar doğrudan 'edep'in içinde değerlendirilmektedir. Bu konu, İslam tesiriyle şekil kazanmış olan edebiyatımızın bir boyutunu oluşturur. Ancak meselenin Batı kültürü açısından bakılması durumunda her ne kadar aynı sonuç söz konusu olmasa da yine edebiyat ile eğitim arasında sıkı bir ilişki vardır. Batı'da edebiyat daha çok 'sanatsal zevk' yönüyle etkileme amacına bağlı olarak değerlendirilir. Dolayısıyla edebiyat 'etkileme- telkin etme' yönüyle de dolaylı olarak bir eğitim işlevi görür. Bu çalışmada yukarıda da değinildiği gibi öncelikle edebiyat eğitim yakınlığı 'edep' kavramı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Konunun 'sanat, fayda, yöntem, içerik' yönleri ortaya konmuştur. Ardından 'edebiyat' ve 'eğitim' kelimeleri üzerinde durulmuş ve bu iki kavramın müşterekleri sayılan 'dil, kültür ve sanat' unsurlarına değinilmiştir. Edebiyatın bir eğitim yöntemi olup olamayacağı hakkında değerlendirmeler yapılmış ve edebi türler yönünden de konunun değerlendirmesi yapılmıştır. Konunun somutlaştırılması adına örnekleme oluşturabilecek bazı eserlerle edebiyat-eğitim ilişkisi sonuca bağlanmıştır. Buna göre edebiyat bir yöntem ve teknik olarak, eğitim çalışmalarında kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmamızın, eğitim hayatına yeni bir bakış açısı kazandırarak bu yöndeki faaliyetlere katkı sunacağı düşünülmektedir.
ÇOCUK EDEBİYATININ TEMEL İLKELERİ AÇISINDAN BEHİÇ AK'IN KİTAPLARINDA GÖRSEL TASARIM, DEĞERLER VE METİN İLİŞKİLERİ

Bu çalışma, çocuk edebiyatında önemli bir yere sahip olan Behiç Ak'ın resimli çocuk kitaplarının tasarım özelliklerini, resimleme tekniklerini inceleyen; resim-metin ilişkisini, hikayelerdeki ve resimlerdeki değerleri çözümleyen bir araştırmadır. Amaçsal örneklem ile seçilen, Behiç Ak'ın kitapları arasından resim yoğunluğu en fazla olan on dört kitabı betimsel tarama yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Behiç Ak'ın 'Bilyeler, Büyükanne ve Miyop Ejderha, Doğum Günü Hediyesi, Gökdelene Giren Bulut, Karadeniz'deki Yunus, Kedi Adası, Rüzgarın Üzerindeki Şehir, Uyurgezer Fil, Yüksek Tansiyonlu Çınar Ağacı' eserleri ile Tombiş Kitaplar Serisinde yer alan 'Benim Bir Karışım, Bizim Tombiş Taştan Hiç Anlamıyor, Bizim Tombiş Fiyonk Makarnayı Çok Seviyor, Ben Ne Zaman Doğdum, Tombiş Maskeli Baloya Katılmak İstemiyor' isimli resimli çocuk kitapları incelenen eserlerdir. Bu hikaye kitapları dikkatlice okunmuş; resimleri incelenmiş; kitaplardaki değerler tespit edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılıp değerler tespit edilmiş; resimlerin metin ve değerler eğitimine katkısı yorumlanmıştır. İncelenen kitaplardan elde edilen bulgular örneklerle sunulmuş ve resimlerle desteklenmiştir. Son olarak araştırmadan elde edilen sonuç ve önerilere yer verilmiştir. Araştırma sonucunda Behiç Ak tarafından kaleme alınan kitapların, çocuklara uygun olduğu; okul öncesi ve temel eğitim seviyesindeki çocukların rahatlıkla okuyabileceği tespit edilmiştir. Kitapların, biçimsel yönden bazı kusurları olsa da barındırdığı değerler ile resimleme teknikleri açısından çocuğun gelişimine katkısı olacağı kanısına varılmıştır. Sanatçının eserlerindeki görseller incelendiğinde, grafik tasarım ilkelerinin göz önünde bulundurulduğu görülmektedir. Kitaplardaki görsellerin çizim teknikleri çocuğa ve çocuk edebiyatına uygun niteliktedir. Kitaplarda tespit edilen 'dostluk, sevgi, doğa bilinci, hayvan sevgisi, paylaşma, dayanışma, adalet, sabır, sorumluluk, yardımseverlik, nezaket kuralları' gibi değerlerin resimlerle de çocuğa sezdirildiği, metnin ve değerlerin resimlerle desteklendiği görülmüştür. Tüm kitaplarda ortak olan değerler ise hayvan sevgisi, çevre bilinci, dostluk ve dayanışmadır. Behiç Ak, özellikle doğa ve hayvanlar konusunda çocuklarda farkındalık yaratmak istemiştir.
Türk edebiyatında Manzum Mesnevİ tercümeleri ve Mehmed Şakir Efendi'nin Mesnevİ tercümesi

Mevlana Celaleddin Rumi tarafından yazıldığı günden bu yana çok sayıda dünya diline aktarılan, dini-tasavvufi ve ahlaki mesneviler arasında yerini alan Mesnevi'nin, Türkçede de manzum ve mensur olmak üzere birçok tercümesi ve şerhi bulunmaktadır. Hem Osmanlı Türkçesi hem de Türkiye Türkçesi ile kaleme alınan bu eserler, Mesnevi'nin ilk on sekiz beytine, bazı hikayelerine, belli ciltlerine, seçilmiş sayıda beyitlerine veya tamamına yapılmış tercüme ve şerhlerdir. Bu çalışmada; 1836 yılında vefat eden şair, şarih ve mütercim Çuhadarzade Mehmed Şakir Efendi'nin telif ettiği Tercemanü'l-Ma'nevi fi-Tercemeti'l-Mesnevi isimli manzum Mesnevi tercümesi incelenmiş ve çeviri yazıya aktarılmıştır. Giriş bölümü ile onu takip eden beş ana bölümden oluşan çalışmamızın Giriş Bölümü'nde genel olarak Mesnevi'yle ilgili konulara temas edilmiştir. Çalışmanın Birinci Bölüm'ünde Mesnevi'nin Türkçe manzum ve mensur tercüme ve şerhleri ele alınmıştır. İkinci Bölüm'de Ankaravi'den bu yana süregelen yedinci cilt tartışmasına ve Mehmed Şakir Efendi'nin yedinci cilt tercümesine değinilmiştir. Üçüncü Bölüm'de Mehmed Şakir Efendi'nin hayatı, eserleri ve edebi kişiliği anlatılmış, Dördüncü Bölüm'de ise manzum Mesnevi tercümesi dil, üslup, şekil ve muhteva bakımından incelenmiştir. Beşinci Bölüm, Tercemanü'l-Ma'nevi fi-Tercemeti'l-Mesnevi isimli esere ayrılmış, nüsha ve tercüme bilgilerinden sonra tercüme metni yeni yazıya aktarılarak çalışmamız tamamlanmıştır.
Sarı Abdullah Efendi'nin Süleymaniye Kütüphanesi Hacı Mahmud Efendi 3637 numarada kayıtlı manzum ve mensur eserleri

Elinizdeki çalışma, Süleymaniye Kütüphanesi Hacı Mahmud Efendi 3637 numarada kayıtlı, Sarı Abdullah Efendi'ye ait Divan ve Varidat isimli eserlerin transkripsiyonlu metinlerini ve incelemelerini ihtiva etmektedir. Divan, Sarı Abdullah Efendi'nin bizzat kaleme aldığı şiirlerden oluşan bir eserdir. Varidat ise, orijinal bir eser değildir. Her ne kadar Sarı Abdullah Efendi bu mensur metni Varidat olarak isimlendirmiş ise de eser aslında Kocaelili Şeyhzade Muhyiddin Muhammed Efendi'ye (ö. 950 /1543) atfedilen Noktatü'l-Beyan isimli eserdir. Çalışmamız giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmamızın amacını, yöntemini ve önemini anlattık. İlk bölümde Sarı Abdullah Efendi'nin hayatı, eserleri ve Sarı Abdullah Efendi'den etkilenen şahsiyetler hakkında bilgi verdik. İkinci bölümde, üzerinde çalıştığımız yazmanın özelliklerinden ve metin yazımında takip ettiğimiz yöntem ve tekniklerden bahsettik. Üçüncü ve son bölümümüzde ise, Türkiye Türkolojisi'nde genel kabul gören çeviri yazı sistemi ile elimizdeki metinlerin transkripsiyonları yapılmıştır.
Reşat Nuri Güntekin'in hikayelerinde yapı ve tema

Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin'in hikayelerindeki yapı ve tema unsurları incelenmiştir. Reşat Nuri Güntekin, hikayelerinin vaka kuruluşları yönüyle klasik vaka hikayeciliğine bağlıdır. Maupassant hikayeciliğinin 20. yüzyıl başlarında Türk hikayecileri arasındaki yansıması çalışmanın giriş bölümünde '20. Yüzyıl Başlarında Türk Hikayeciliği' başlığı altında ele alınmıştır. Bu bölümün sonunda Reşat Nuri Güntekin'in hikayeciliği ve hikayeleri hakkında araştırmacıların değerlendirme ve saptamalarına yer verilmiştir bu kısımda yazarın hikayelerinin ilk baskılan ve künyeleri hakkında bilgi verilmekle birlikte Reşat Nuri'nin hikayelerinde temalar, olay örgüsü, kişiler, mekan ve zamana dair genel özellikler belirlenmiştir. Ayrıca yazarın bakış açısı ve teknik tutumları da ele alınmıştır. 'Reşat Nuri Güntekin'in Hikayelerinde Olay Örgüsü' başlıklı I. bölümde hikayelerin vaka kuruluşları, olaylar zincirlerinin yapıları göz önüne alınarak incelenmiştir; bu incelemeye göre 'Vakanın Tek Zincirli Olduğu Hikayeler' ve 'Vakanın Birden Fazla Zincir Halinde Bulunduğu Hikayeler' ayrı ayrı ele alınmıştır. II. bölümde 'Reşat Nuri Güntekin'in Hikayelerinde Kişiler', sosyal durumları bakımından bir grupta; tipleri bakımından başka bir grupta incelenerek kişi yaratmada yazarın teknikleri ve kişilerin vakada üstlendikleri işlevlerle gerçek hayata göre konumları değerlendirilmiştir. 'Reşat Nuri Güntekin'in Hikayelerinde Mekan', IH. bölümde mekanın tematik yapıdaki rolü, kişi yaratmadaki fonksiyonelliği gibi bakımlardan yapıt esas alınmak kaydıyla ortaya konmuştur. Metinlerdeki son inceleme konusu olan 'zaman' IV. bölümde, 'Hikayelerde Kurmaca Zaman' başlığı altında ele alınarak vaka zamanlarının boyutları ve yapıdaki işlevleri incelenmiştir Çalışmanın V. bölümünde 'Reşat Nuri Güntekin'in Hikayelerinde Tema'; yazarın anlatım tutumu, sosyal ve ferdi bakış açılan ve hikaye kişilerinin tematik yapıdaki ağırlığı dikkate alınarak detaylı bir biçimde incelenmiştir. Temalar; 'Kadın-Erkek İlişkileri ve Aşk', 'Kan-Koca İlişkileri, Aile ve Evlilik', 'Toplumun Çeşitli Kurum ve Kesimlerinde Dejenerasyon', 'İnsan İlişkilerinde Dürüstlükten Uzaklaşma', 'Hayatın Çeşitli Sıkıntıları ve Geçim Zorluğu', 'Daire Hayatı ve Memuriyet', 'Gazetelerdeki Haber Savaşı ve Gazetecilik' ve 'Diğer Temalar' başlıkları altında sınıflandırılmıştır. Sonuç bölümünde çalışma genel olarak değerlendirilmiştir.
British Library MS 12,246 numarada kayıtlı muhtasar bir Kısas-ı Enbiya metni

Bu çalışmada yer alan, muhtasar bir kısas-ı enbiya özelliği gösteren metin, British Library Oriental MS 12,246 numarada kayıtlıdır. Metin, Salih Peygamber'in hikayesiyle başlamakta, Hz. İshak, Hz. Yunus, Hz. Cercis, Şeddad, Nemrud, Hz. İbrahim kıssaları ve başlığı bulunmayan Yahudi halkıyla ilgili hikaye ile Karun kıssasına yer verildikten sonra Ashab-ı Kehf hikayesiyle bitmektedir. Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış, kısas-ı enbiya özelliği gösteren metinde Şeddad Kıssası'nın sonunda iki tane rubai vezniyle yazılmış Türkçe dörtlük, Nemrud Kıssası'nın sonunda Arapça üç beyit, Hz. İbrahim Kıssası'nın sonunda Türkçe altı beyit, Yahudi halkıyla ilgili kıssanın sonunda Arapça iki beyit ve Karun Kıssası'nın sonunda Arapça iki beyit olmak üzere manzum parçalar yer almaktadır. Ashab-ı Kehf'in anlatıldığı bölümde Türkçe iki beyit, Arapça üç beyit metnin ortalarında; Arapça üç beyit ise metnin sonunda bulunmaktadır. Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışma, 1b ile başlayıp 72b varak numarasıyla biten eski yazılı metnin Latin alfabesine aktarılıp transkribe edilmesinden, kıssada geçen hikayelerin tahlilinden, peygamber hikayelerinin kutsal kitaplar ve söz konusu içeriğe sahip akademik çalışmalarla mukayesesinden, eserde geçen ayetlerin toplandığı ve metnin kaynaklarının ele alındığı bölümlerden, özel adlar dizini ile metinde bulunan peygamberlerin kıssaları üzerine yapılmış çalışmaların açıklamalı bibliyografyasından oluşturularak bilim ve sanat aleminin istifadesine sunulmuştur. Eserin son kısmında da metnin tıpkıbasımına yer verilmiştir. Bu çalışmalar neticesinde, Latinize edilmemiş bir metni edebiyatımıza kazandırmak, çalışmamıza konu olan eser özelinde kısas-ı enbiya metinlerinin teşkilinde faydalanılan kaynaklarla ilgili genel bir fikre ulaşabilmek ve kısas-ı enbiyalar üzerine yapılmış çalışmaların bir arada bulunduğu bir kaynak oluşturmak amaçlanmıştır.