Symbolisches in 'Levins Mahle' von Johannes Bobrowski und in der 'Blechtrommel' von Günter Grass

Yakın arkadaş olan, Alman Edebiyatı1nın önemli yazarlarından Bobrowski ve Grass 'Levins Muhle' ve 'Blechtrommel' adlı romanlarında farklı halkların çatışmaları, kavgaları ve yahudı düşmanlığı gibi bazı ortak noktaları işlemelerine karşılık, bu eserler öncelikle yapı bakımından farklılık göstermektedir. 'Levins Muhle' adlı romanda 'hayaletler' başlığı altında, gerçek, gerçek dışı ve psikolojik rüyaların konu edildiği beş bölüm bulunmaktadır. Ayrıca romanın tüm konusunu içeren 34 cümle de esere özel bir form vermektedir. 'Die Blechtrommel' toplam 46 bölüm olmak üzere 3 ciltten oluşan bir eserdir. 'Levins Muhle' adlı romanın konusu l9. yüzyılda geçmesine rağmen, Bobrowski'nin Hitler dönemine işaret ettiği ve böylelikle nazileri eleştirdiği 'kahverengi' ve 'siyah' gibi nasyonal- sozyalizmin renk sembollerine rastlanmaktadır. 'Levins. Muhle' eserindeki semboller direkt ve sert bir üslupla verilmiştir. Bobrowskı, sembollerini komplex cümleler ve kelimelerde gizlememektedir. Sembollerin anlaşılması kolay olup, okuyucuyu düşünmeye şevketmektedir. 'Kahverengi' ve 'siyah' gibi renk sembollerinin yanı sıra 'Büyükbaba' ve 'Yahudi Levin' figürleri kullanılmakta ve böylece Hitler ile yahudiler arasındaki çatışma bireysel olarak yaşanabilmektedir. Bobrowski ; kişisel ve kısmen duygusal yazılmış,. tüm konusu büyükbaba ile yahudi Levin arasında geçen bir hikaye anlatılmaktadır. 'Die Blechtrommel' adlı eserin konusu 20. yüzyılda geçip, 1899- 1954 yılları arasındaki geniş bir zaman dilimini kapsamaktadır.'Levins Muhle' tarihi sembolleri içermezken, 'Blechtrommel' adlı roman; politik ve askeri tarihsel olaylarxn yansıtıldığı zaman kavramznı Atlantik duvarı, Kristal-Gecesi ve Danzig'in kızıl ordu tarafından işgali gibi tarihi gerçeklerle vermektedir. Günter Grass'ın 'Blechtrommel' eserindeki sembollerin anlaşılması zordur. Klasik sembol anlamında sadece, polonya'nın Tschenstochau manastırındaki 'Kara Madonna' olarak yorumlanabilen 'Kara Ahçı Kadın' motifini kullanan Grass, diğer sembolleri hayvanlarla veya tarihi olaylarla vermektedir. Her iki yazar da dini eleştirmektedir, fakat Bobrowski'de bu tür eleştiriye sık rastlanmaz, Grass sadece kiliseyi değil aynı zamanda Tanrı'yi da tenkit etmektedir. Bobrowski eleştirisinde bu kadar ileri gitmeyip, sadece, büyükbaba ve yahudi Levin'de görüldüğü gibi, ulusal sorunlar söz konusu olduğunda Almanların dini inanç farklılıklarını aşmak zorunda olduklarını vurgulamaktadır. Bobrowski dini hoşgörüsüzlüğü eleştirmektedir. Grass romanının birçok bölümünde katholik mezhebini tenkit etmekte, ve böylece yahudi düşmanı Polonyalıları da Bobrowski'den daha fazla eleştirmektedir. Bobrowski 'Levins Muhle' eserini altmışlı yıllarda yazmıştır ve o zamanki Doğu Almanya'nin izlediği kültür politikasından dolayı polonyalıları eleştirmemiştir. Bobrowski'nin eserinde kahraman, hayaletler adlı bölümlerde gerçek dışı rüyalar gören büyükbabadır. Onun rüyaları ile mantiki olarak anlaşılamayan gerçek yaşam ve kötü roldeki büyükbabanın psikolojik durumu anlatılmaktadır. Irkçı, yahudi ve Polonyalı karşıtı fikirler büyükbabanın karakterini oluşturmakta ve böylelikle Hitler ile yakın karakter benzerlikleri sergilemektedir. Büyükbaba romanın sonunda hiç beklemediği bir durumla karşılaşır. Toplumda. artık onu ve davranışlarını onaylamayan, ırkçı düşünceyi reddeden kişilerin olduğunu görür. Bu gelişmeyibelirten romanın son cümlesi anlamlı bir ifadeyle son bulmak tadır: 'Hayır' Böylece büyükbabanın eski gücünü ve toplumdaki yerini kaybettiği vurgulanmaktadır. Grass'ın eserinin kahramanı bir cüce olan Oskar'dır. Oskar'ın kişiliği ve her şeyin gerçek yüzünü gören 'kurbağa perspektifi' ile zamanın tüm sembolleri ve tarihsel olayları yansıtılmaktadır. Böylece Grass, romanda kişisel ve genel tarih arasında paralellik kurmaktadır. Günter Grass'in sembolleri okuyucuyu provoke eden, heyecanlandıran ve gerçekleri görmesini sağlayan niteliktedir. Günter Grass, antik çağdan veya 18. yüzyıldan gelen aydınlanma çağına özgü sembollere çok az yer vermektedir. Sembolleri Alman k'lasisizminin özelliklerini reddeden bir yapıya sahiptir. Buna karşılık Bobrowski, Alman Klasisizm'inin geleneksel çizgilerine dokunmadan, rüya sembolleri ve hayalet bölümleriyle işlenen duygusal bir hikaye anlatmaktadir. Alman Edebiyatında Polonya imajının Goethe tarafından başlatıldığının ve Goethe'nin 18. yüzyılda Polonya'nın birçok kez bölünmesine karşı olduğunun bilinciyle Bobrowski her türlü polemikten kaçınmaktadır.