turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kültür ve edebiyatımızda İznik ve İznikli şairler

znik, tarihi süreç içinde kazandıgı birikim nedeniyle arastırılması gereken önemli bir sehirdir. Fakat dört büyük imparatorluga baskentlik yapma serefine erismis, pek çok devlet adamı, alim, sanatkar ve sairi bünyesinde barındırmıs olan sehrinkültürel zenginligini ortaya koyacak kapsamlı bir çalısma yapılmamıstır. Biz de bu amaçla, sehrin kültür ve edebiyatımızdaki yerini vurgulamayı ve burada yetisen sairleritanıtmayı amaçladık. znik her avuç topragı kültür kırıntılarıyla dolu bir sehirdir. Tarihi seyir içinde birçok önemli olaya sahne olmustur. Sehir, Orhan Gazi tarafından fethedildikten sonra hızla gelismis, Osmanlı mparatorlugunun içinde bulundugu medeniyet çerçevesindesekillenmeye baslamıstır. Kısa bir sürede edebi muhit halini almıstır. lk medreseninOrhan Gazi tarafından burada kurulması, Esrefzade dergahı ve znik'in kültürel, sosyal ve ekonomik anlamda gelismesine katkıda bulunan Çandarlı Vezir ailesi sehrin edebi bir muhit olarak anılmasını sağlam ıstır. znik'te Roma, Bizans ve Selçuklular döneminde herhangi bir sair yetismemistir. Osmanlı döneminde edebi anlamda gelisen kent zamanla yetistirdigi sairler sayesinde edebi muhit olarak anılmaya baslanmıstır. znik, Osmanlı mparatorlugu bünyesinde yer alan edebi muhitler içerisinde otuz birinci sırada yer almaktadır. XV. yüzyıldan XVIII. Yüzyıla kadar Abdurrahim Tırsi, Bekayi, Deruni, Esrefoglu Rumi, Esref-i Sani, Halili, Hamdi-i Evvel, Hamdi-i Sani, Hayali, Hilmi, Hümami, Kurbi, Kutbi, Lütfullah Efendi, Nikabi, Sadri, Selami, Sır Ali Efendi, Sırri, Sun'i, Vahyi ve Vezni olmak üzere yirmi ikisair yetistirmistir. Bu sayı, znik'in Osmanlı medeniyetinde ve Türk edebiyatı tarihinde önemli bir yere sahip olduğunun delilidir
Türk öyküsünde kara mizah (1950-1980)

İnsanların çoğunlukla günlük yaşantılarında kullandıkları mizah, bir sanata dönüşerek eserlerde farklı alt başlıklarla ve türlerle ortaya konulmuştur. İnsanla bağlantılı bir şekilde tarihte varlığını sürdüren bu tür, zaman içinde bazen durgunluğa girse de varlığını korumuştur. Sanatçıların savunma aracı olarak kullandığı mizah, toplum karmaşası ve umutsuzluğunda hiciv, yergi ya da ironiye dönüşmüştür. Bunlardan ayrı bir tür olarak da kara mizah özellikle son yüzyıllarda farklı sanat dallarında görülmeye başlamıştır. Kara mizah, özellikle edebi alanda sanatçıların ruhsal ve psikolojik umutsuzluklarından çıkardıkları bazen komik, bazen de acı unsurları umursamazlıkla birleştirdikleri bir tür olmuştur. Yalnızlaşan bireyin temel alındığı, yozlaşma ve savaşların getirdiği duygusuzluklar acı gülme ile birleştirilerek kara mizahı oluşturmuştur. Ortaya çıkış tarihinin tam olarak bilinmediği kara mizahın tartışmalara konu olduğu yıllar yakın tarihi içermektedir. Bu tartışmalarda ortak nokta; kara mizahın toplumun sosyolojik gelişiminden ve değişiminden olumsuz yönde etkilenen sanatçıların eserlerinde görülmesi olmuştur. Türk edebiyatında farklı türlerde ve farklı zamanlarda görülebilen kara mizah, özellikle 1950 sonrası dönem eserlerinde daha çok dikkat çekmiştir. Bu, modernleşme çatısı altında değişime başlayan Türk edebiyatının sonuçlarından birisi olarak da görülmektedir. Sanatçıların, eserlerde denemeye başladıkları yeni teknikler ve türlerle birlikte yaşamış oldukları tarihsel süreç kara mizahın ortaya çıkmasına sebep olmuştur. 1950- 1980 arası Türk öykülerinde kara mizah çalışmasında, yazarların yaşamış oldukları bu sürecin eserlerine yansımaları, ortak noktaları ve bazen de farklı şekilde ortaya koydukları kara mizah örnekleri incelenmiştir.
Mecmu'a-i Kasa'id-i Türkiyye (207-327 varaklar)

MecrmYa-i Kasa'id-i Türkiyye bir nazire mecmuasıdır. Bu nazire mecmuası Divan edebiyatının ilk dönemlerinden 16. yüzyıla kadar olan zaman diliminde yaşayan şairlerin yazmış olduktan kasidelerden oluşmuştur. Nazirenin tabiatı gereği bu mecmuadaki kasideler bir silsile izlemektedir. Bu silsilenin temel özelliği, bir devam-takip olgusu biçiminde olmasıdır. Bu devam-takip müşterek bir çabanın en gelişmiş ürününü elde etine çabası biçiminde görülür. Buradaki kasidelerin dönemin en seçkin örnekleri olarak toplandığını unutmamak gerekir. Aynı zamanda bunların döneminin edebi ölçütlerini en iyi yerine getiren ibdalar olduğunu söyleyebiliriz. Denilebilir ki, bu kasideler o zamanki canlı ve geçerli edebiyat ortamında süzülerek ve değerlendirilerek ortaya konmuş, beğenilmiş kendi döneminin zevkini yansıtan kasidelerdir. Devam-takip çizgisi içerisinde zamanın etkin şairleri edebi rekabet ortamının en iyi ürününü verme çabası içerisinde görünürler. Bu itibarla çalışmamızı inceleyecek olanlar özellikle 15. ve 16. yüzyıl kasideciliğinin karakteristik örneklerini göreceklerdir.
Kore harbi'nin yazılı ve sözlü Türk halk edebiyatına yansıması

Çalışmamızda yakın tarihimizin unutulmaya yüz tutan savaşı KoreHarbi tarihi ve gazileri araştırılmış ve bu savaş sonrasında toplumsal bellekte yer alan Türk Halk Edebiyatı'na ait ürünler ortaya konmuştur. Yeni bir disiplin anlayışı olan sözlü tarih yönteminden faydalanılmış, elde edilen bilgiler tasnif edilerek tezimizin içeriğine uygun olarak değerlendirilmiştir. Bu ürünlerdestanlar, ağıtlar ve memoratlardır. Kore Harbi'nin iletişimsel ve kültürelbellekteki yeri; zaman, mekan ve hatırlatma figürleri bağlamında değerlendirilmiş ve günümüzdeki yansımaları ortaya konulmuştur. Bu çalışmanın yöntemi sözlü tarihe de dayandığı için bu savaşın günümüzdekiyaşayan tanıklarıyla ve onların çocuklarıyla da mülakat yapılmıştır. Mülakatlara içeriği değiştirilmeden çalışmamızda yer verilmiştir. Ortaya koyduğumuz ürünlerin değerlendirmesi dönemin siyasi ve sosyal olayları dikkate alınarak yapılmıştır. Sonuç kısmında ise her bölüm sonunda ulaştığımız yargılara yer verilerek Kore Harbi'nin Yazılı ve Sözlü Türk Halk Edebiyatı'na Yansıması değerlendirilmiştir. Çalışmamızda faydalandığımız eserler ve kaynaklar bibliyografya kısmında sıralanmıştır.
Türk romanında din ve inanç algısı (1897-1908)

Tanzimat'tan II. Meşrutiyetin ilanına kadar yazılan birçok romanda din ve inanışlara yer verilmiş, insanların dini algılayışları çeşitli şekillerde yansıtılmıştır. Yenileşme dönemi Türk edebiyatı; diğer bir deyişle Tanzimat dönemi Türk edebiyatıyla başlayan çeviriler ve onları takip eden roman yazmaları, Servet-i Fünun, Fecr-i Ati, Milli edebiyat ve Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı ile en yüksek seviyesine ulaşmıştır. Dinin ve inanışların büyük rol oynadığı bir toplum olan Osmanlı toplum yaşayışındaki din ve inançlar da romanlarda yansımasını bulmuştur. Türk romanında Din ve İnanç Algısı adını verdiğimiz bu çalışmamızı 1897'den başlatarak 1908'e yani II. Meşrutiyetin ilanına kadar sınırladık. Bu çalışmamızda amacımız bu dönemdeki dini duygu ve inançların, mitolojinin ve hurafelerin bu dönem romanlarına ne ölçüde ve ne şekilde yansıdığını tespit etmektir. Böylece o günkü toplumun bu inançlara ne kadar önem verdiğini, diğer ideolojilerle inanç arasında nasıl gidip geldiğini ve kıyasladığını ortaya çıkarmaktır. Bu çalışmamız sonucunda, edebi türlerin özellikle roman türü üzerindeki dini duygu ve inanç etkisinin azaldığını, gördük. Türk Romanında Din ve İnanç Algısı adlı çalışmamız Önsöz ve Girişten sonra dört bölüm ile -bu bölümler Romanlarda Din Duygusu ve Dini Unsurlar, Semavi Dinler, Batıl İnançlar, Mitoloji- Sonuç ve Kaynakçadan oluşmaktadır.
Hüseyin Kefevİ ve Bustan-efruz-ı Cinan Der-Şerh-i Gülistan:

Hüseyin Kefevi'nin Bustan-Efruz-ı Cinan Der-Şerh-i Gülistan isimli eseri, İranlı meşhur Sa di-i Şirazi'nin Gülistan isimli eserini şerh etmek amacıyla kaleme alınmış bir metindir. Hüseyin Kefevi, 16. yüzyılda kaleme aldığı eserinde, Gülistan'ı kısım kısım şerh ederken, kelimelerin lügat anlamlarını vermiş, gramer özelliklerine değinmiş, kullanılan edebi sanatlar hakkında çeşitli değerlendirmelerde bulunmuştur. Tezimizin ilk bölümünde 'Türk Şerh Edebiyatı', Sa di ve Hüseyin Kefevi'nin hayat ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. Bunun ardından Bustan-Efruz-ı Cinan Der-Şerh-i Gülistan transkribe edilerek Latin harflerine aktarılmış, içerisindeki edebi ve kültürel malzeme incelenmiştir. İkinci bölümünde metnin muhteva özellikleri ele alınmış, şarihin şerh metodu üzerinde durulmuştur. Bu sayede Hüseyin Kefevi ve Bustan-Efruz-ı Cinan Der-Şerh-i Gülistan isimli eserinin Türk edebiyatındaki yeri ve önemi ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Ayla Kutlu'nun roman ve hikayelerinde yapı incelemesi

Ayla Kutlu Türk Edebiyatına pek çok eser kazandırmış bir yazardır. Hikaye, roman ve çocuk kitapları kaleme almıştır. Eserlerinden 8 adetiroman, 4 adeti ise hikaye kitabı olarak kaleme alınmıştır. Eserlerinde birçok konuyu tema olarak almıştır. Bunların başında, tarihi olaylar, aşk, kadın, sevgi, yoksulluk ve yalnızlık gelmektedir. Eserlerinde genellikle tarihi fon olarak kullanmıştır. Bu tezde, Ayla Kutlu'nun hayatı, eserleri ve eserlerinin yapı bakımından incelenmesi yer almaktadır. Eserleri hakkında bilmek istediğinizhemen her konuyu çalışmada bulabilirsiniz. Çalışmamın yararlı olmasını umarım.
Azerbaycan Türkçesi'ndeki Arapça, Farsça kelimelerin fonetik değişiklikleri

Oğuz grubunun batı kanadını teşkil eden Türkiye ile Azerbaycan Türkçelerinde çok sayıda Arapça ve Farsça kelime bulunmaktadır. Tezimizin konusu Azerbaycan Türkçesindeki Arapça, Farsça kelimelerin ait olduğu dildeki orijinal şekilleriningösterilmesi ve bu kelimelerde meydana gelen fonetik değişikliklerin belirlenerek Türkiye Türkçesindeki şekilleri ile karşılaştırılmasıdır. Böylece hem Oğuz grubu içindeki yabancı kelimelerin fonetik meselesini incelemek hem de iki dil grubu arasındaki benzer ve ayrı özellikleri ortaya koymak amaçlanmıştır. Bunun için Azerbaycan Türkçesine ait çeşitli sözlüklerden Arapça ve Farsça kelimeler taranarakfişlenmiş, bu kelimeler Türkiye Türkçesindeki şekilleri ile mukayese edilerek aradakifonetik değişiklikler tespit edilmiştir. Sonuçta Arapça, Farsça kelimelerin hem Azerbaycan hem de Türkiye Türkçelerinde bu lehçelerin ses yapısına uygun bir gelişim gösterdiği ; her iki lehçede kullanılan Arapça, Farsça kelimeler karşılaştırıldığında fonetik açıdan büyük ve önemli ayrılıklar bulunmadığı, aradaki farklılıkların sadece küçük bir takım ses değişikliklerinden öteye geçmediği görülmüştür. Ayrıca Arapça, Farsça kelimelerden sadece birkaçının Azerbaycan ve Türkiye Türkçelerinde tamamen farklı anlamda kullanıldığı, bunların dışında Arapça, Farsça kelimelerin neredeyse tamamının temelde ortak anlam taşıdığı, farklı kullanımların daha ziyade bazı yananlamlar da görüldüğü tespit edilmiştir. Geçmişteki tarihu sürece, siyasu birtakımyönlendirmelere rağmen Azerbaycan ve Türkiye Türkçeleri arasında etkileşim devam etmekte ve her iki lehçe de ortak bir Türkçenin özelliklerini yansıtmaktadır.
Tağay Murad'ın Aydınlıkta Yürüyen İnsanlar romanı üzerine bir inceleme

Bu çalışmanın amacı modern Özbek edebiyatının önemli isimlerinden Tağay Murad'ın tanıtılması ve yazarın en önemli eserlerinden biri olan Aydınlıkta Yürüyen İnsanlar eserinin incelenmesidir. Çalışmada bu eseri seçmemizin amacı -halk kültürüyönünden zengin olduğu için- Özbek kültürünü tanıtmak istememizdir. Çalışma giriş ve dört bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde eserin incelenmesinde kullanılan yöntem ve çalışmanın kapsamı hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde Tağay Murad'ın hayatı, sanatı, eserleri ve Tağay Murad ile ilgili Türkiye'de ve Özbekistan'da yapılan çalışmalardan bahsedilmiştir. İkinci bölümde Aydınlıkta Yürüyen İnsanlar eseri hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra eserin temel unsurları, eserde kullanılan anlatım teknikleri ve muhteva özellikleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde Aydınlıkta Yürüyen İnsanlar eserinde geçen halk kültürü unsurları ele alınmıştır. Son bölümdeyse eserin Türkiye Türkçesine aktarılmış şekli verilmiştir.
Köroğlu ve Kaçak Nebi Destanları'nın benzer tarafları

Milletlerin ilk edebi masulleri destanlarıdır. Destanlarda tamamen ferdiyet yoktur. Orada kahraman ile birlikte bir milletin macerası saklıdır. Destanlarda mücadele ve olaylar başlangıçta ferdi maksatlarla başlıyor olsa da, daha sonra bu kahramanlık serüvenlerinin tamamen toplumu alakadar ettiğini görürüz. Öyle olunca da destanda fert unutulur, artık bütünüyle topluma ait bir kahramanlık tablosunu görürüz. Halk Edebiyatımızın en eski mahsullerinden olan destanların zamanla değişime uğraması, anlatıldığı her coğrafyadan, her toplumdan bir takım izler taşımasının sebebi, destanların umumun malı olması, maşerileşmesidir. Toplum ona ilaveler yapar, üzerinde oynar. Destanların oluşması bu şekilde olur. Türk Dünyası'nın en önemli ve en eski destanlarından 'Köroğlu' ile yine onun kadar kahramanlık ve özgürlük sembolü sayılabilecek 'Kaçak Nebi' destanları da geniş bir toplum kesimine mal olmuştur. Özellikle Köroğlu destanında bölgeden bölgeye farklı anlatımları çokça görürüz. Köroğlu hikayelerinin 11,17, 24 hatta 366 ve 700 kolunun olduğunu çeşitli kaynaklardan öğrenmekteyiz. Köroğlu'na göre Kaçak Nebi destanında yakın dönem destanı olmasından dolayı üzerinde fazlaca oynanmamıştır. 'Köroğlu ve Kaçak Nebi Destanları'nın Benzer Tarafları' konulu bu çalışmamızda öncelikli olarak destanlarla ilgili yapılan çalışmalar üzerinde durduk. Daha sonra Köroğlu ve Kaçak Nebi hakkında açıklamaların yanında destanların özetlerim verdik. Üçüncü madde olarak, destanlardaki benzer sosyal motiflerin karşılaştırması yapıldıktan sonra dil ve üslub benzerlikleri, coğrafya benzerliği ve derleme konusundaki benzerlikleri işledik. Bu karşılaştırmayı yapmakla Türk Dünyası'nın temelde ne kadar birbirine yakın ve akraba olduğunu, farklı coğrafyalarda yaşamış olsak dahi öz kültürlerimizin ve hayat anlayışlarımızın şaşılacak ölçüde aynı olduğunu ortaya koymaya çalıştık. Bu çalışmamızdaki amacımız, kökeni XVI. yy. m da gerisinde olan Köroğlu Destanı ile XlX. yy. gibi yakın bir tarihte yaşanmış olan Kaçak Nebi gibi iki ayrı Türk destanımızın vasıtasıyla Türk kültür birliğini ortaya koymak olmuştur. VII
Sevim Ak'ın çocuk kitaplarında toplumsal cinsiyet rolleri üzerine bir inceleme

Çocuk edebiyatı eserleri bireyin psikolojik ve sosyal gelişimi için oldukça önemli ürünlerdir. Bireyin toplumsallaşma sürecinde içinde yaşadığı topluma uyum sağlaması, o topluma uygun normları benimsemesi ve toplumsallaşma sürecinde kazanması gereken pozitif ahlaki değerler göz önünde bulundurulduğunda, çocuk edebiyatı eserleri, bireyin ailesinden, etkileşimde bulunduğu çevresinden sonra önemli bir yere sahiptir. Bu sebeple günümüzde çocuk kitaplarının toplumsallaşma sürecinde benimsediği bakış açısı önemlidir. Çocuk gerçekliği ve çocuğa görelik ilkeleri göz önünde bulundurularak hazırlanmış çocuk kitapları, bireyin içinde yaşadığı toplumun benimsediği değerlerin yanı sıra evrensel olarak kabul görmüş, çağdaş ve eşitlikçi yaklaşımları da içermesi beklenir. Evrensel bir değer olan toplumsal cinsiyet eşitliği kavramı da bu sebeple çocuk kitaplarında yerini almalıdır. Bu araştırmanın amacı günümüzün önemli çocuk edebiyatı yazarlarından biri olan Sevim AK'ın çocuk kitaplarında toplumsal cinsiyet rollerine bakış açısını ve bu rollere eserlerinde yer verip vermediğini ortaya koymaktır. Araştırmada doküman inceleme yöntemi kullanılmıştır. Sevim AK'a ait 35 çocuk kitabı alan yazın taramasından elde edilen verilere göre oluşturulan kategoriler çerçevesinde incelenmiş, elde edilen veriler betimsel içerik çözümlemesi yoluyla yorumlanmıştır. Ulaşılan bulgulara göre araştırma sonucunda Sevim AK'ın çocuk kitaplarında yer alan karakterlerin, yer yer farklılık göstermekle birlikte büyük ölçüde geleneksel toplumsal cinsiyet rolleri algısını desteklediği sonucuna ulaşılmıştır.
Tahir Malik'in Suçun Uzun Yolu adlı hikayesi üzerinden Özbek Türkçesi ve Türkiye Türkçesi cümle tiplerinin karşılaştırması incelenmesi

Bu çalışmada Tahir Malik'in 'Suçun Uzun Yolu' adlı eserinin Latin harfli yazı çevirimi; Türkiye Türkçesine aktarımı; metnin sözlüğü ve Özbek ve Türkiye Türkçesi cümle tiplerinin karşılaştırmalı incelenmesi yer almaktadır.
Ata Terzibaşı: Kerküklü Fa'iz çevresi, yaşamı, tasavvufi ve edebi kişiliği ile bazı şiirlerinin açıklamaları (1-4)

Klasik Türk şiiri, umum edebiyat tarihimizde Hoca Dehhani ile başlayıp Şeyh Galib ile sonlandırılan birçok ilim, bilim ve sanat oyunlarını içerisinde bulunduran farklı anlayış ve yaklaşımlara sahip dönemin özelliklerini yansıttığı gibi belirli kurallar çerçevesinde yazılmış özel bir ekoldür. Ahmet Hamdi Tanpınar tarafından Saray Edebiyatı istiaresi ile anlatılan klasik Türk şiiri, genel anlamda nitel ve nicel açıdan saray muhiti yani İstanbul'da gelişmiş ve sevilmiştir. Klasik Türk şiirinin en kudretli yazarlarından Fuzuli ve Ruhi gibi taşrada yetişmiş büyük şairler arasında yer bulmayı sonuna kadar hak eden Fa'iz maalesef hak ettiği değeri ve kıymeti görememiştir. Bunda klasik Türk şiiri döneminin yerini yavaş yavaş Batı tarzında Türk şiirine bırakması, şairin mükemmel ve mürettep bir divanının olmaması etkili olmuştur. Çalışmamıza konu olan Fa'iz'in yetiştiği bölge olan Kerkük'te kendisinden yaklaşık 150 sene sonra aynı bölgede yetişen ve Kerkük'ün son dönemde yetiştirdiği en önemli aydınlardan olan Ata Terzibaşı tarafından tüm detayları ve hatları ile ele alınmıştır. Bilimsel yöntemler kullanarak Fa'iz'in hayatı, sanatı ve bilinen şiirlerini inceleyen Ata Terzibaşı, bu önemli ve büyük şairi unutulmayacak şekilde kayıt altına almıştır. Sonuç olarak çalışmamızda Ata Terzibaşı'nın 2008 yılında Kerkük'te yayımladığı Arap harfli metin, Latin harflerine çevrilmiş ve Ata Terzibaşı hakkında bilgiler verilmiştir.
'Unutmas Meni Bağım' şiir kitabı örneğinde Usman Nasir'in şiirleri üzerine bir inceleme

Yirminci yüzyılın başlarında Türk Dünyası acılar deryasında yüzerken Sovyet Rusyası ile birlikte refaha kavuşacağına, huzurun geleceğine inanır. 1917 yılı Ekim devrimiyle Sovyet rejimi ve bu rejimin en büyük destekçisi Komünist Parti'nin faaliyetleri yeşeren filizleri koparmaya yeter. İnsanlara eşitlik sunma, milletlere geleceğini tayin etme gibi haklar vereceğini söyleyen bu rejim, gerçek manada söylediklerinin, vaat ettiklerinin tam aksini uygulamaya koyar. Bu yeni sistem ise eski Çarlık rejiminden çok farklı bir şekilde işlemez. Sovyetler Birliği hakim olduğu coğrafyada yaşayan Türklerin kendi milli değerleriyle yaşamalarına bile müdahale eder, onlara yaşama hakkı bile tanımaz. Amaç, Rus kültür ve değerleri içinde Türkleri eritip, yok etmektir. Hayatın her alanına müdahale eden rejim, hem sanat hem de basın dünyasına da belli standartlar getirir. Bu kalıpların en temel öğesi, rejimin propagandasını yapmak olur. Propaganda şiirin bütünüyle hakim olduğu 1930'lu yıllarda bu proleter edebiyat anlayışına az sayıda şair dayanabilmiştir. Bu şairlerden biri olan Usman Nasir, propaganda ve lirik şiiri yan yana sürdürebilen ender şairlerdendir. Usman Nasir, hür ve huzurlu yaşamayı amaç edinerek, halkı için yazmıştır. Şiirlerinde görülen imge ve mecazlar bunun en açık göstergesidir. Şiirlerinde hemen her nazım birimini kullanan şair, geleneksel değerleri yansıtan şiir tür ve şekilleri yanın da yabancı kaynaklı şiir türlerini de denemiştir. Usman Nasir, lirik üslubuyla sosyal hayat, sosyal değişim ve tabiat güzelliğinin şairi olup, Özbek edebiyatına yeni bir ahenk, yeni bir soluk getirmiştir.
Dergah (1921)'tan Varlık (1933)'a Türk şiiri

Bu çalışmada Cumhuriyet döneminin ilk yıllarında Türk şiirinde yaşanan değişme ve çeşitlenmeler, doğrudan dönemde yazılan şiirlerden hareket edilerek, incelenmiştir. Dönemin iki önemli süreli yayını olan Dergah ve Varlık'ın çıkış tarihleri arasında kalan ve edebiyat dergisi olma iddiasıyla yayımlanan bütün dergiler görülmüş, içlerindeki şiirler toplanmış ve sınıflandırılmıştır. Bilimsel yöntemin ilkeleriyle tasnif edilip değerlendirilen bu metinler, bağlı oldukları zihniyetlere göre düzenlenen başlıklar altında işlenmiş, böylelikle çalışmayı sınırlandıran on iki yıl için nitelikleri ve nicelikleri belirli bir şiir haritası ortaya konmuştur. Metin çözümleme ve modern şiir eleştirisinin yöntemleriyle yaklaşılan şiirler; zihniyet, yapı, tema, dil ve ahenk unsurları açısından incelenirken, dönemde hakim olan bütün şiir anlayışlarının bir arada ve karşılaştırmalı olarak görülebilmesi sağlanmıştır. Çalışma bu yönüyle edebiyat tarihçiliğinin yöntem bilgisine de katkıda bulunma amacı taşırken, tasnif edilen tarihsel bilginin işlenmesi ve değerlendirilmesi bakımından da somut ve yeniden kullanılabilir veriler içerir. Türk şiirinin söylem çeşitliliği bakımından yoğun olan bir devresinde yayımlanan dergiler, şiirler ve faaliyette bulunan şairlere dair ayrıntılı dökümlerin de yer aldığı çalışmada, edebi metinden hareket etmenin iyi bilinen tarihsel dönemler için bile farklı bilgileri beraberinde getirebileceği vurgulanmıştır.
17. yüzyıl Mensur Şehname tercümesi (II. cilt vr. 29b-60a metin-Türkiye Türkçesine çeviri-dizin-tıpkıbasım)

Bir bölümü üzerinde çalışılan bu eser, İstanbul Üniversitesi Merkez Kütüphanesi 6131 demirbaş numarasıyla kayıtlıdır. Tamamı üç cilt olup 1778 varaktan oluşmuştur. Eserin her sayfası 25 satır olup, minyatürlere de yer verilmiştir. Hicri 1187, miladi 1773 yılında tamamlanan eser kelime kelime tercüme değildir. Bu tez yazmanın 2. cildindeki 29 b-60a varaklarını kapsamaktadır. Tez giriş, metin, Türkiye Türkçesine çeviri ve dizinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Firdevsi, Şehname, Şehname tercümeleri ve üzerinde çalışılan yazma hakkında bilgilere yer verilmektedir. Metin bölümünde, sayfa ve satır numaraları belirtilip günümüz noktalama işaretlerine göre düzenleme yapılmış, hikayelerin değişimlerine uygun olarak gerekli kısımlarda paragraflar yapılmıştır. Böylece eserden ve faydalanmanın daha kolay hale gelmesi hedeflenmiştir. Türkiye Türkçesine çeviri bölümünde metindeki mevcut hikayeler, günümüz anlamlandırılmasıyla metnin diline uygun şekilde aktarılmıştır. Dizin bölümünde eserin söz varlığını gösteren sözcükler, madde başında alfabetik ve kök esasına dayalı olarak hazırlanmıştır. Çalışmanın sonunda üzerinde çalışılan 29 b-60a varakların tıpkıbasımı yer almaktadır.
Meşhurİ Divanı

Meşhuri Ahmed Efendi (1783-1857) Osmanlı Devleti'nin gerileme döneminde yaşamış bir şairdir. Selanik'te doğdu. Meşhuri Divanı Arapça harflerle basıldı. Eserin el yazma dört nüshası belirlendi. Eser yaklaşık olarak 2500 beyit tutarındadır. Meşhuri Divanı 28 kaside, 62 tarih, 14 musammat, 120 gazel, 42 kıt'a, 30 mısra, 55 müfret, 1 lugaz içerir.
Sudİ'nin Hafız-ı Şirazİ Dİvanı şerhi (123b-148a varakları arası transkripsiyonlu metin )

Hafız-ı Şirazi İran edebiyatının önemli şairlerinden biridir. Yaşadığı dönemde ve ölümünden sonraki dönemde birçok yazar ve şairi etkilemiştir. Bu durum sadece yaşadığı coğrafyayla sınırlı kalmayıp Türk edebiyatında da Hafız-ı Şirazi'nin etki-lerinden söz etmek mümkündür. Tek eseri olan Divan'ı Türkçeye tercüme edilmiş ve birçok şair tarafından şerh edilmiştir. Bu şerhlerden biri de Bosnalı Sudi'nin yapmış olduğu şerhtir. Bu çalışmada Sudi'nin 'Şerh-i Divan-ı Hafız' adlı eserinin 123 b-148a varakları transkripsiyonlu bir şekilde Latin alfabesine aktarılmıştır. Ça-lışma giriş, metin, sonuç, kaynakça, sözlük bölümlerinden oluşmaktadır.
H. Nihal Atsız'ın sözlüğü ve söz varlığı

Kültürün aktarıcısı olan dilin unsuru olan kelimeler, farklı amlam ilişkileri ile bağ kurarak söz öbekleri meydana getirirler. Oluşan bu kelime gruplarının cümle içerisinde önemli bir işlevi vardır. Anlamı derinleştirip zenginleştirirler, sözü etkili ve güzel söylemeyi sağlarlar. Söz varlığı, kültürün ana unsuru olan dilin yayıcısı ve yaşatıcı olan yazar ve şairlerin düşünce dünyalarını tanımamızı sağlar. Onların dünyaya bakışını, hayallerni, fikirlerini ve hayatlarını anlamamızı kolaylaştırır. Bunun yanında toplumun değerlerinin, yaşayışının, kavramlar dünyasının oluşmasında ve aktarılmasında da söz varlığı önemli yer tutar. Binlerce yıllık geçmişşe sahip Türk milletinin çok önemli şahsiyetlerinden biri olan, Cumhuriyet döneminin kendine özgü üslubuyla tanınan şair ve yazarlarından Hüseyin Nihal Atsız'ın farklı türdeki birçok eserinin söz varlığını tespit edilmiş, düşünce dünyasına girilmiş ve Türk diline yaptığı katkılar incelenmiştir. Bu çalışmamızda önce Atsız'ın hayatı, dili, üslubu ve edebi kişiliği ortaya konmuştur. Ardından tüm eserlerindeki söz varlığı kelime grupları açısından tespit edilmiştir. Atsız'ın sözlüğü oluşturulmuş, metindeki anlamları bulunmuştur.