Okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 5 yaş çocuklarının akran ilişkileri ile ilkokula hazırbulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 5 yaş çocuklarının akran ilişkileri ile ilkokula hazırbulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi Osmaniye ilindeki Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarına giden 300 çocuktan oluşturulmuştur. Araştırmanın verileri; kişisel bilgi formu, Özgül Polat (2003) tarafından geliştirilmiş 'Marmara İlköğretim Hazır Oluş Ölçeği' ve Hülya Gülay Ogelman (2008) tarafından Türkçeye uyarlanmış 'Ladd ve Profilet Çocuk Davranış Ölçeği' kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizler sonucunda, çocukların akran ilişkileri alt boyutları ile ilkokula hazırbulunuşluk alt boyutları arasındaki ilişkileri incelenmiştir. Çocukların akran ilişkileri sosyal davranış alt boyutu puanları ile ilkokula hazırbulunuşluk matematik becerileri, fen becerileri, ses becerileri, çizgi becerileri, labirent becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutları arasında pozitif yönlü ilişkiler olduğu bulunmuştur. Çocukların akran ilişkileri saldırganlık alt boyutu puanları ile ilkokula hazırbulunuşluk matematik becerileri, ses becerileri, çizgi becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutları arasında negatif yönlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Çocukların akran ilişkileri asosyal davranış puanları ile matematik becerileri, fen becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim alt boyutları arasında negatif yönlü ilişkiler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çocukların akran ilişkileri korkulu kaygılı olma alt boyutu davranış puanları ile ilkokula hazırbulunuşluk matematik becerileri, fen becerileri, çizgi becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutları arasında negatif yönlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Çocukların akran ilişkileri dışlanma alt boyutu davranış puanları ile ilkokula hazırbulunuşluk matematik becerileri, fen becerileri, çizgi becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutları arasında negatif yönlü ilişkiler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çocukların akran ilişkileri aşırı hareketlilik alt boyutu davranış puanları ile ilkokula hazırbulunuşluk matematik becerileri, fen becerileri, çizgi becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutları arasında negatif yönlü bir ilişki olduğu bulunmuştur. Ayrıca ilkokula hazırbulunuşluk çizgi becerileri, zihinsel ve dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve özbakım becerileri alt boyutlarında kızlar lehine anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur. Çocukların akran ilişkilerinde; erkek çocuklarının saldırganlık ve aşırı hareketlilik alt boyutları davranış puanları kız çocuklara göre daha yüksekken, sosyal davranış alt boyutu puanları kız çocuklara göre daha düşük bulunmuştur. Anne öğrenim durumuna göre ilkokula hazırbulunuşluk bazı alt boyutlarda anlamlı farklılık gösterirken akran ilişkileri sadece dışlanma davranışında anlamlı farklılık göstermiştir. Baba öğrenim durumuna göre ilkokula hazırbulunuşluk bazı alt boyutlarda anlamlı farklılık gösterirken, akran ilişkilerinde sosyal davranışlar ve dışlanma alt boyutlarında anlamlı farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çocukların kardeş sayısı değişkeni, sosyo-ekonomik düzey değişkeni ve okul öncesi eğitime devam süresi değişkeni gibi değişkenlerde ilkokula hazırbulunuşluk; bazı alt boyutlarda anlamlı farklılık gösterirken akran ilişkileri bu değişkenlerde anlamlı farklılık göstermemiştir.