turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde denge ve denetimin bir gereği olarak bütçe hakkı

Türkiye'de 2017 yılında yapılan Anayasa değişikliği ile cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi uygulanmaya başlanmıştır. Bu tez çalışmasında cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi denge ve denetimin bir gereği olan bütçe hakkı açısından değerlendirilmiştir. Çalışmanın ilk bölümünde genel olarak denge ve denetime ilişkin açıklamalar yapıldıktan sonra başkanlık sistemindeki denge ve denetim unsurları incelenmiştir. İkinci bölümünde ise bütçe hakkına ilişkin değerlendirmelere yer verilmiştir. İkinci bölümün başında bütçe hakkı tanımı, unsurları ve tarihsel gelişimi üzerinde durulmuştur. Sonrasında farklı hükümet sistemi örneklerinde bütçe hakkının denge ve denetimdeki rolü ve etkililiğine ilişkin değerlendirmeler yapılmıştır. Üçüncü bölümün başında cumhurbaşkanlığı hükümet sistemindeki denge ve denetim unsurları incelenmiştir. Çalışmanın son aşamasında Türkiye'de bütçe hakkının tarihsel gelişimi ele alındıktan sonra cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde bütçe sürecinin nasıl işlediği ve bütçe hakkı açısından değerlendirme yapılmıştır. Son olarak da cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde bütçe hakkının denge ve denetimdeki rolü ve etkililiğinin arttırılmasına yönelik çözüm önerileri sunulmuştur.
Tıbbi müdahale hatalarında bilirkişinin rolü

Bilirkişi görüşlerinin davaların sonuçlandırılmasında çok etkili bir rolü vardır. Mahkemeler, ceza ve hukuk davalarında, Hakimlerin çözmekte zorlandığı bilimsel konulara açıklık getirmek için bilirkişilerin görüşlerine başvururlar. Ülkemizde son yıllarda hatalı tıbbi müdahale iddiasıyla açılan davalarda büyük bir artış gözlenmektedir. Mahkemeler ve Hakimler, bilirkişilerin temel tıp kurallarına, kabul edilebilir tedavi seçeneklerine ilişkin açıklamaları ve yorumları olmadan tıbbi müdahale hatalarını komplikasyonlardan ayıramazlar. Ülkemizdeki kanunlara göre, mesleği yapmaya yetkili olan tüm hekimlerin tıbbi bilirkişilik yükümlülüğü de vardır. Adli Tıp Kurumu, Yüksek Sağlık Şurası, Adli Tıp Enstitüleri ve Üniversiteler halen ülkemizde bilirkişilik hizmeti veren kurumlardır. Biz burada, tıp camiasında, mahkemelerde ve sosyal mediada sıklıkla tartışma konusu olan tıbbi müdahale hatasıyla komplikasyonun ayırımını inceledik. Adli Tıp Kurumu ve Yüksek Sağlık Şurası tarafından verilen bir takım hatalı, eksik ve bilimsel olmayan tıbbi bilirkişi raporlarını mercek altına aldık. Bu çalışma güvenilir, tarafsız, objektif ve bilimsel tıbbi bilirkişi raporlarının hatalı tıbbi müdahale davalarındaki önemini tartışmakta, tıbbi bilirkişilerin bilginin tarafsız taşıyıcısı olmaları gerektiğini vurgulamaktadır. Tıbbi bilirkişilerin verdikleri hizmetin kalitesini arttırmak ve nihayetinde daha doğru, dürüst ve adil sonuçlara ulaşabilmesi için tavsiyelerde bulunduk. İnsanların daha sağlıklı ve adil bir yaşam sürmelerini sağlayarak, global düzeyde iyi olma halini hedefleyen tıp ve hukuk bilim dallarının birlikte harmoni içinde çalışmaları halinde çok daha etkili olabilecekleri sonucuna vardık.
Mevzuatımızda sendika toplu iş sözleşmesi ve grev hakları açısından memur ve işçinin durumu

Bağımlı çalışan kimselerin topluca işlerini bırakmalarını ifade edengrev, sosyal ve ekonomik sonuçları itibariyle Türk toplumunu yakından ilgilendirmektedir. Bazı Avrupa ülkelerinde grev hakkı, artık çalışanlar için onların yararlarını korumak bakımından vazgeçilmez bir temel hak haline gelmiştir. Oysa bizde hem 1961 Anayasasıyla hem de 1982 Anayasasıylagrev hakkı açıkça sadece işçilere tanınmış ve bu hak her iki Anayasanın da'Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler' bölümünde düzenleme altına alınmıştır. Her iki Anayasada da 'memurlar grev yapamaz' diye bir hükmerastlanmazken 'yapabilir' diye bir hükme de rastlanamamaktadır. Memurlariçin bu yasak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 27. maddesindebulunmaktadır. Yürürlükteki mevzuatımızda işçilerin toplu iş sözleşmesi yapma, sendika kurma, üye olma ve her şeyden önemlisi grev yapma hakları mevcutbulunduğundan ve işçi sendikaları, sahip oldukları bu hakları işverene karşı iş barışının sağlanması ve işçilerin refah düzeylerini korumak amacıyla etkin şekilde kullanabildiklerinden işçiler kronik enflasyon altındaezilmemektedirler. Buna karşılık memurlar, yukarıda zikrettiğimiz işçihaklarından yoksun bulunduklarından ve ücret konusunda hükümetininisiyatifine terk edilmiş olduklarından her zaman kronik enflasyonun tehdidi altında bulunmaktadırlar. Yapılması gereken memurlara, işçiler için olduğu gibi, Anayasadaaçıkça toplu iş sözleşmesi ve grev hakkını tanımaktır. Elbette ki, bütünmemurlar için bu hakkı tanımak da ülkeyi felce uğratabilecektir. O halde polis, subay, hakim-savcı vs. gibi kategorilerde hizmet veren memurlar için grevyasağı devam ettirilerek ülkeyi sıkıntıya sokabilecek durumlara da imkanverilmemelidir.
Türk Anayasa yargısında yargısal denetimin sınırları

Temel hak ve özgürlüklerin somutlaşmış hali olan ve normlar hiyerarşisinde üst norm konumunda bulunan anayasanın korunması için uygulanan en güvenilir yöntem normların anayasaya uygunluğunun yargısal denetimidir. Bu denetime kısaca anayasa yargısı adı verilmektedir. Anayasa yargısı; hukuk devleti, demokrasi ve kuvvetler ayrılığı gibi temel kavramlar da belirli bir anlayışa varılması ile mümkün olmuştur. Bahse konu kavramlara verilen anlamların değişimi anayasa yargısının varlığını zorunlu kılmıştır. Tezimiz yedi ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde genel olarak anayasa yargısı ve Türk anayasa yargısına değinilmiştir. Diğer bölümlerde ise denetime tabi diğer normlar ve Anayasa Mahkemesinin denetimdeki sınırı hususu irdelenmiştir.
İdari usule katılım

İdarenin işleyişini hukuk kurallarına bağlayan idari usul kurumu, ilk olarak, Avusturya'da 1925 yılında yürürlüğe girmiştir. İkinci Dünya Savaşının ardından, idari usulün pek çok Avrupa ülkesinde kanunlaştığına tanık olundu. Avrupa ülkelerinde olduğu gibi, ABD'de de idari usul kurumu 1946 tarihli kanun ile düzenlenmiştir. İdari usul, ilk ortaya çıktığı zamandan beri, idare hukukunda en çok incelenen ve irdelenen konulardan olmuştur. İdari usul, tüm dünyada demokratik hukuk devletinin bir gereği olarak kabul edilmiş ve savunulmuştur. İdari usul kurumuyla, sadece idarenin hangi kurallara tabi olarak işleyeceğinin kuralları tespit edilmemektedir. Aynı zamanda, idare dışındaki özel kişilerin sürece katılımları sağlanmaktadır. Özel kişiler, kişisel menfaatlerini doğrudan ve dolaylı olarak etkileyecek olan idari işlemlerin yapılışından önce, idare karşısında kendi menfaatlerini savunma imkanına idari usul kanununda düzenlenen görüş bildirme hakkıyla kavuşmuşlardır. İdari usul kanunlarının yürürlüğe girmesinden önce, menfaatini etkileyen idari işlemden, işlem yapılıp tamamlandıktan sonra haberdar olan kişiler, bu işleme karşı ancak idari itiraz veya dava yoluna başvurmaktaydı. İdari usul kanunlarından sonra ise, kişilere işlem yapılmadan önce, bu işlem karşısında haklarını koruma imkanı tanınmıştır. Bugün artık, özel kişilerin sadece kendi menfaatlerini etkileyecek olan bireysel idari işlemlerin yapılışına katılacakları anlayışı terk edilmiş ve özel kişilerin düzenleyici idari işlemlerin yapılışı sürecine katılımını sağlayan hükümlere idari usul kanunlarında yer verilmeye başlanmıştır. Düzenleyici işlemin yapılışına katılan kişiler, ileri sürecekleri görüşlerle işlemin içeriğinin belirlenmesine katkıda bulunacaklardır. Diğer bir anlatımla, idare, belli bir konu ve faaliyet alanını düzenleyecek genel kuralları tespit ederken, idari usul sürecine katılıp görüş ileri süren ilgililerin de görüşlerini dikkate alacak ve değerlendirecektir. İdarenin bireye kapalı, tek yanlı işleyişini değiştiren-dönüştüren idari usul kurumu ile idare hukukuna ilişkin temel bazı konu ve kavramalarda önemli değişiklikler olmuştur. İdarenin daha önce, kendi iç işleyişi ile ilgili görülen ve yargısal denetime konu yapılmayan pek çok konu, idari usul kurumu ile birlikte hukuksal anlamda önem kazanmış ve idari işlemlerin hukuka uygunluk kriterleri arasında sayılır olmuşlardır.
Ağaç kesme suçunun Orman Kanunu açısından incelenmesi

Ağaç Kesme Suçunun Orman Kanunu Açısından İncelenmesi Orman varlığı, artan nüfus ve endüstrileşme baskısı nedeniyle, gün geçtikçe nitelik ve nicelik olarak azalmakta ve mevcut ormanların muhafazası acil koruma tedbirlerinin alınmasını gerektirmektedir. Ormanların gördüğü baskıdan en fazla etkilenen unsur orman ağaçlan olmuştur. Ağaçların özellikle 'mal' olarak görülmesi ve ekonomik değerinin cazibesi ağaç kesme suçunun orman suçlan arasında en fazla işlenmesine neden olmaktadır. Ülke koşullan ve mevcut yasalar ağaç kesme suçunu cazip hale getirmiş, yürürlükte olan 6831 sayılı Orman Kanunu'nun çelişkili hükümleri ve ceza yaptırımının yetersiz olması gibi nedenlerle suçun önlenmesinde istenilen başarıya ulaşılamamıştır. Bu hususla birlikte orman koruma sisteminin yetersiz kalışı da ağaç kesme suçunun artışına neden olmaktadır. Çalışmada ağaç kesme suçu ceza genel hukuku çerçevesinde incelenmiş, Orman Kanunu'nda yer alan boşluklar ortaya konmaya çalışılmış, bu boşluklar doldurulurken uygulamaya yardımcı olunması hedeflenmiştir.
Terörizm ve terörizmin önlenmesine yönelik uluslararası gelişmeler

20 YY in ikinci yarısı ile birlikte terörizm, bütün ülkeler için müşterek bir sorun haline gelmiştir. Halen dünyanın hiçbir bölgesi ve ülkesi terörist saldırılardan muaf değildir. Çağın hastalığı olarak da adlandırılan terörizm hareketleri, günden güne yoğunluk kazanarak toplum gündeminin en üst sıralarına çıkmakta ve bu nedenle tüm toplumu ve dünyayı meşgul etmektedir. Terörizm, ülkelerle sınırlı kalmamakta, bütün devletleri tehdit etmektedir, örgütlü teröristlerin şiddet eylemlerinin belirli ölçüleri aşması halinde, yürürlükteki yasalar bu mücadele de yetersiz kalmaktadır. Bu nedenledir ki, demokrasileri tahribe yönelik bir tehdit olarak nitelendirilen terörizm ile, yalnız milli değil, milletlerarası düzeyde bir dayanışma ve işbirliği içinde mücadele zorunlu hale gelmiştir. Uluslararası mücadelede her şeyden önce normatif düzeyde güçlükler vardır. Terörizmin evrensel ve bağlayıcı bir tarifi yapılamamıştır. Uçak kaçırma, gemi kaçırma, milletlerarası alanda korunan kimselere karşı suçların önlenmesi ve cezalandırılması veya rehin alma gibi spesifik konularda terörizmin önlenmesi için çok taraflı sözleşmeler yapılmıştır. Ancak bunlar yeterli değildir. Halen terör eylemleri bazı devletler tarafından siyasi suç olarak değerlendirilmektedir. Terörizme karışan devletler ve grupları milletlerarası alanda kamuoyu önünde denetleyecek ve yargılayabilecek, teröristleri cezalandıracak ve iade edilmelerini sağlayacak düzenlemeler yeterli seviyeye ulaşamamıştır. Uluslararası işbirliği tam olarak gerçekleşmedikçe başarıya ulaşamaz. Bunun için terörizmin insanlığa karşı suç olduğu kabul edilerek, Birleşmiş Milletler bünyesinde tüm dünya ülkelerinin katılımı ile yeni ve kapsamlı uluslararası antlaşmalar imzalanmalıdır.
Alıcının ayıplı malı iade edememesinin dönme hakkının kullanılmasına etkisi(Bk M. 204)

Çalışmamızda, alıcının ayıplı malı iade edememesinin dönme hakkının kullanılmasına etkisi (BK m. 204), giriş ve sonuç bölümleri dışında üç ayrı bölümde incelenmiştir. Çalışmamızın birinci bölümünde satıcının ayıba karsı tekeffül borcu ve iade imkansızlığı kavramı ele alınmıştır. Bu çerçevede öncelikle alıcının sahip olduğu seçimlik haklardan dönme hakkı ve bu hakkın kullanılmasının sonuçları ele alınmış, daha sonra ise iade imkansızlığı hallerinin neler olduğu irdelenmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümünde iade imkansızlığına neden olan hallerin dönme hakkına etkileri incelenmiştir. Bu çerçevede BK m. 204/ f. 1 hükmünün tarihsel gelişimi ve karşılaştırılmalı hukuktaki durumu ile hükmün uygulanmasının şartları açıklanmıştır. Bu bolümde son olarak BK m. 204/ f. 1 hükmüne yöneltilen eleştiriler ve hükümde belirlenen iade esaslarına alternatif bir düzenleme getirilip getirilemeyeceği tartışılmıştır. Çalışmamızın üçüncü bölümünde ise, alıcının dönme hakkını ortadan kaldıran iade imkansızlığı hallerine değinilmiştir. Bu çerçevede satım konusu malın alıcının kusuruyla ortadan kalkması hali üzerinde durulmuş ve alıcının sözleşmeden dönme hakkının ortadan kalkmasına yol açan diğer durumlar ele alınmıştır. Bu bölümde son olarak BK m. 204/ f. 2 hükmünün alıcının dönme hakkını ortadan kaldırmasının yerinde olup olmadığı tartışmasına yer verilmiş ve alıcının dönme hakkının sınırlanmasına alternatif çözüm yolları öngörülmesinin mümkün olup olmadığı tartışılmıştır.
Hekimin özen yükümlülüğü

Sağlık Hukuku ve Tıp Etiği kavramlarının günümüzde gittikçe önem kazanmasıyla birlikte hekimlerin tedaviden kaynaklanan sorumlulukları, hasta hakları ile hekimlerin yükümlülüklerinin başında gelen özen yükümlülüğü anlatılmak istenmiştir.
Sermaye piyasasında kamuyu aydınlatma belgelerinden doğan hukuki sorumluluk

Bu çalışmada, kamuyu aydınlatma belgelerindeki bilgilerin yanlış, yanıltıcı ve eksik olmasından kaynaklanan hukuki sorumluluğun niteliği, unsurları ve sorumlu kişiler, SPKn'da bulunan farklı hükümlerin uygulama alanına göre incelenmiştir. Bu çerçevede karşılaştırmalı hukuktan faydalanılarak kamuyu aydınlatma ilkesi, kamuyu aydınlatma belgeleri ve bu belgelerdeki bilgilerden doğan hukuki sorumluluk sırasıyla ele alınmıştır. Son bölümde ise özellikle bu sorumluluğun sonucu olarak açılan tazminat davasının şartları ayrıntılı bir şekilde tartışılmıştır.
6502 sayılı Kanun kapsamında paket tur sözleşmesi

Bu çalışmanın konusu; '6502 sayılı Kanun Kapsamında Paket Tur Sözleşmesi'dir. Paket tur sözleşmesinin tanımının şu şekilde yapılması mümkündür: 'Toptan bir fiyat karşılığında satışa sunulan hizmetlerin 24 saatten uzun veya en az bir gecelik konaklamayı kapsadığı ve ulaşım, konaklama veya diğer asli nitelikteki edimlerden en az ikisini içeren sözleşmelerdir'. 6502 sayılı Kanun'da yer alan hükümlere ve bahsi geçen Kanun'a binaen çıkarılacak Yönetmeliklere yol göstermek amacıyla bazı tekliflerde bulunmak da tez konusunun seçilmesinde etkili olmuştur. Yine, paket tur sözleşmeleri konusunda bugüne kadar monografik bir çalışmanın yapılmamış olması, tez konusunun seçimindeki sebeplerden birisidir. İncelememiz üç 'Bölüm' ve bir 'Sonuç'tan meydana gelmektedir. Birinci bölümde, paket tur sözleşmesinin tanımı, unsurları, tarafları ve kurulması konuları ele alınmıştır. İkinci bölümde, mukayeseli hukukta ve Türk hukukunda paket tur sözleşmesinin hukuki niteliği ele alınmakla birlikte, Yönerge ve Türk Hukuku dikkate alınarak paket tur sözleşmesinde tarafların hakları ve borçları konusu ayrıntılı olarak incelenmiştir. Nihayet çalışmanın üçüncü bölümünde, paket tur sözleşmesinin hüküm ve sonuçlarına yer verilmiştir. Bu bölümde son olarak, paket tur sözleşmesinin sona ermesi ve zamanaşımı müesseseleri incelenmiştir. İncelememiz sırasında vardığımız kanaatler, toplu bir şekilde 'Sonuç' kısmında yer almaktadır.
19. yüzyıl Mısır'ında kanunlaştırma hareketleri

Tezimizde 19. yüzyıl İslam hukuk tarihinde kayıp halka olarak adlandırdığımız Mısır'daki kanunlaştırma hareketleri ele alınmış, 1789 tarihinde Mısır'ın Fransızlar tarafından işgal edilmesinden 20. Yüzyılın başlarına kadar devam eden Mehmet Ali Paşa hanedanının hukuk alanındaki çalışmaları incelenmiştir. Çalışmamızda bu dönemdeki Mısır'ın yargı yapısı ele alınmış, hazırlanan temel kanunlar şekil ve içerik yönleriyle değerlendirilmiş, kanunların kaynakları ve şer'i hukukla olan bağlantısı belirtilmiştir. Mısır'da 19. yüzyılda çıkarılan kanunlarda Fransız etkisini gösterebilmek adına Fransa'da hazırlanan başta Medeni Kanun olmak üzere birçok kanun metni ana başlıklarıyla ele alınmış, Mısır'da çıkarılan kanunlarla bağlantıları değerlendirilmiştir. Muhammed Kadri Paşa'nın kanun taslaklarının da ele alındığı çalışmamızda kamu ve özel hukuk sahasında kırkı aşkın kanun metni araştırmamıza konu edilmiştir.
Yabancılık unsuru taşıyan iflas işlemlerinde uygulanacak hukuk ve mahkemenin yetkisi

21. yüzyılın gelişen ticari ilişkilerinde devlet sınırlarını aşan ticari ilişki ve işlemlerin oranı yıldan yıla artmaktadır. Bu artış, dünya ekonomisinin kriz yaşadığı dönemlerde yabancılık unsuru içeren iflas işlemlerinin sayısını artırmaktadır. Yabancılık unsuru içeren iflas işlemleri söz konusu olduğunda, bu hukuki işleme uygulanacak hukuk ve mahkemelerin milletlerarası yetkisinin belirlenmesi önem kazanmaktadır. Bu sorunları çözüme kavuşturmak amacıyla birbirinin tam manasıyla zıddı olan evrensellik ve yerellik adında iki farklı sistem geliştirilmiştir. Sonrasında ise her iki sistemin tek başına uygulanma kabiliyetinin mümkün olmadığı gerekçesi ile iki sistemin belirli özelliklerini bir araya getiren çeşitli sistemler önerilmiştir. Birinci bölümde, evrensellik ve yerellik sistemi başta olmak üzere geliştirilen diğer sistemler ayrıntılı olarak incelenmiştir. Devamında ise dünya üzerinde bu sistemlerin başarılı bir şekilde uygulandığı bölgesel ve uluslararası düzenlemelerin tarihçeleri incelenmiştir. Yabancılık unsuru içeren iflas işlemlerinde uygulanacak hukuk ve mahkemenin yetkisi hususunda dünya üzerindeki en başarılı sistem Avrupa Birliği'nde uygulanmaktadır. Konunun Tüzük ile düzenlenerek üye devletlerde doğrudan tanınması, sistemi başarı kılan en önemli unsurlardan biridir. Bunun yanında, Tüzük 2015 yılında günün ihtiyaçları doğrultusunda yenilenmiştir. Tüm bu sebeplerden ötürü, ikinci bölümde Avrupa Birliği İflas Tüzük'ünün uygulanacak hukuk ve mahkemenin yetkisi bölümü detaylı olarak incelenmiştir. Son olarak ise Türk hukukunda yabancılık unsuru içeren iflas işlemlerine dair bir bağlama kuralı olmadığı gibi mahkemenin milletlerarası yetkisi için özel bir yetki kuralı da mevcut değildir. Doktrinde, uygulanacak hukuk için alternatif bağlama kuralları önerilmiştir. Mahkemenin yetkisi ise iç hukukun yer itibariyle yetkili kuralları dikkate alınarak tayin edilmektedir. Üçüncü bölümde, Türk İflas hukukunda yabancılık unsuru içeren iflas işlemlerine uygulanacak hukuka dair doktrindeki görüşler ve mahkeme içtihatları doğrultusunda bir inceleme yapılmıştır. Mahkemenin yetkisi için ise iç hukukta öngörülen yetki kuralının yabancılık unsuru içeren iflas işlemlerinde uygunluğu detaylı olarak incelenmiştir.
Türk ceza adalet sisteminde uzlaşma kurumu

Uzlaşma kurumunun asli amacı adaletin sağlanmasıdır. Uzlaşma kurumu, adaleti hem mağdur hem şüpheli/sanık hem de toplum için sağlamaya çalışmaktadır. Uzlaşma kurumu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ile birlikte ülkemizde uygulanmaya başlamıştır. Konu ile ilgili yürürlükte olan bir yönetmelik de bulunmaktadır. Yasal düzenlemelerin olumlu yönleri olduğu gibi eksiklikleri de mevcuttur. Ama uzlaşma kurumunun amaçlarının gerçekleşmesinin sağlanması ve etkin bir şekilde uygulanması için, hakimlerin, savcıların ve toplumun uzlaşma kurumu hakkında eğitilmesi ve konusunda uzman uzlaştırmacıların yetiştirilmesi gerekmektedir. Günümüzde bu konularda çok ciddi eksiklikler yaşanmaktadır. Söz konusu eksikliklerin, Adalet Bakanlığı aracılığıyla hakim ve savcılar için özel ve katılımı zorunlu eğitimler düzenlenmesi, uzlaştırmacı yetiştiren seminerler ve kurslar organize edilmesi, adalet saraylarında uzlaştırmacıların uzlaşma sürecinde kullanabilecekleri ve gizli görüşmeler yapmaya uygun mekanlar hazırlanması, baroların da yardımı ile toplumu bilgilendirmek amacıyla konferanslar düzenlenmesi ve uzlaştırma kitapçıklarının basım-yayım, internet vb yollarla halka ulaştırılması gibi çeşitli çalışmalar yapılması ile giderilmesi mümkündür. Konu ile ilgili olarak özverili bir şekilde çalışılması durumunda, bu çalışmaların sonuç vereceği ve uzlaşma kurumu hakkına doğru bilincin oluşacağı bir gerçektir. Kanımızca uzlaşma kurumu pek çok amaca hizmet edecek, toplumun hoşgörüsünü arttıracak, bireylerin dışlanmamasına aksine toplum içine dahil edilmesine sebep olacak, ihtilafların tarafları yıpratmadan kısa bir süre içinde nihayete ermesine yardımcı olacak bir kurumdur. Uzlaşma kurumu mağdura, şüpheli/sanığa, topluma ve yargı organlarına hizmet etmektedir. Tüm bu nedenlerden dolayı, üstünde çalışılmaya ve önemsenmeye değer bir konudur. Tez çalışmamızın ilk bölümünde, uzlaşma kavramı ve hukuksal niteliği, uzlaşma kurumunun doğumu üzerinde etkisi olan hususlar, kurumun benzer kurumlarla olan ilişkisi, kurumun yabancı hukuklardaki durumu, Ceza ve Ceza Usul Kanunundaki temel ilkeleri ile olan ilişkisi irdelenmiş, ikinci bölümde uzlaşma kurumunun düzenleniş biçimi, koşulları ve usulü incelenmiş, sonuç bölümünde ise, uzlaşmanın sonuçları ve faydaları üzerinde durulmuştur.
Dava takip yetkisi

Dava takip yetkisi, bir kimsenin bir davayı kendi adına, davanın tarafı olarak takip edebilmesidir. Dava takip yetkisi, kendi hakkını dava takip yetkisi ile başkasının hakkını dava takip yetkisi olarak ikiye ayrılır. Kendi hakkını dava takip yetkisi, hak sahibinin maddi hukuktaki tasarruf yetkisinin usul hukukundaki görünümüdür. Asıl önemli ve tartışmalı olan dava takip yetkisinin özel hali, yani başkasının hakkını dava takip yetkisidir. Bu halde dava takip yetkilisi, maddi hukuk bakımından hak sahibi veya yükümlü olmamasına rağmen, başkasının hukuki ilişkisi hakkında bir davayı kendi adına taraf olarak yürütür. Başkasının hakkını dava takip yetkisi kullanıldığında, dava takip yetkilisi, hak sahibi/yükümlü ile karşı taraf arasında üçlü bir ilişki ortaya çıkar. Davanın tarafları dava takip yetkilisi ile karşı taraftır, bunlar arasında usuli bir ilişki vardır. Hak sahibi ile karşı taraf arasında davaya konu olan maddi hukuk ilişkisi bulunur. Dava takip yetkilisi ile hak sahibi/yükümlüsü arasında da -başkasının hakkı için dava takip yetkisinin kullanılmasını meşrulaştıran- bir iç ilişki vardır. Hak sahibinin değil de dava takip yetkilisinin davanın tarafı olmasının medeni usul hukukunda ortaya çıkardığı bir takım usuli sorunlar vardır. Bu çalışma kapsamında da özellikle başkasının hakkını dava takip yetkisinin meydana getirdiği usul hukukuna ilişkin önemli sonuçlar incelenmiştir. Bunlardan en önemli olanları, kesin hüküm etkisi ve derdestliktir. Başkasının hakkını dava takip yetkisi, kanuni bir temel dayanır. Hukukumuzda da çeşitli kanunlarda hak sahibi olmayan kimselere dava takip yetkisi tanıyan düzenlemeler mevcuttur. Çalışmamızda, hukukumuzdaki başkasının hakkını dava takip yetkisinin uygulama halleri de tespit edilmeye ve özellik gösteren yönleri açıklanmaya çalışılmıştır.
Pazarlamacılık sözleşmesi

Ticaret hukukunun önemli bir kavramı olan seyyar tüccar memurları 6098 sayılı yeni Türk Borçlar Kanununa dahil edilmemiş, bunun yerine, benzer faaliyetleri yürüteceği öngörülen 'pazarlamacı' olarak adlandırılan yeni bir tacir yardımcısı getirilmiştir. Hizmet sözleşmesinin bir türü olarak düzenlenen pazarlamacılık sözleşmesi kapsamında çalışacak pazarlamacı esas olarak, ticari işletme sahibi işveren adına işletme dışındaki işlemlerin yapılmasına aracılık etmeyi veya bu işlemleri bizzat yapma borcu üstlenen bir işçi statüsündedir. Türk Borçlar Kanunundaki düzenlemeler kapsamında bir pazarlamacılık sözleşmesinden söz edebilmek için öncelikle bir ticari işletmenin bulunması gerekmektedir. Bunun yanında pazarlamacı, sürekli olarak bir tacirin hesabına aracılık etmeyi veya işlem yapmayı üstenmektedir. Pazarlamacılık sözleşmesi, hizmet sözleşmesinin bir türü olarak düzenlenmesi sebebiyle tam iki tarafa borç yükleyen, sürekli borç ilişkisi doğuran bir iş görme sözleşmesi niteliğindedir. Dolayısıyla bu sözleşmeye ilişkin bölümde özel hüküm bulunmayan hallerde hizmet sözleşmesinin genel hükümleri uygulanmalıdır. Nitekim bu husus TBK m. 469'da da açıkça ifade edilmektedir. Bunun yanı sıra, İş Kanunu kapsamında bir pazarlamacılık sözleşmesinin söz konusu olması halinde bu Kanunda yer alan hükümler de uygulama alanı bulacaktır.