1968'den günümüze müzik dersi öğretim programlarının karşılaştırılması

Öğretim programları, ülkenin ihtiyaçları, müzik eğitimi politikaları, değişen siyasi profiller ve liderlerin müziğe verdiği önem gibi sebeplerle değişime ve gelişime uğrayarak yeniden yapılandırılmışlardır. Cumhuriyetin kuruluşundan günümüze kadar Milli Eğitim Bakanlığı'nın ilkokul-ilköğretim müzik dersi için yapılandırılmış 'Müzik Dersi Öğretim Programları' bulunmaktadır. İlkokul-ilköğretim 'müzik dersi öğretim programı' , öğrencilerin müzik dersinde öğrenecekleri konuların işlenişine ilişkin önemli bir kılavuzdur. Müzik öğretmenleri bu öğretim programına göre ders işlemek durumundadır. Çalışmada, 1968, 1969, 1971, 1989, 1994, 1995, 1997, 2002, 2006, 2007 ve 2017 yıllarında uygulanan ilkokul (1.,2.,3.,4.,5. ) sınıf ilkokul-ilköğretim müzik dersi öğretim programları genel tarama modelinde betimsel bir şekilde incelenmiştir. Çalışmada ilkokul-ilköğretim müzik dersi öğretim programları ; vizyon, misyon, genel yapı, boyutları ile, program isimleri, program başlıkları, ünite-konu isimleri ve ilk kazanım açılarından sınırlandırılarak incelenmiştir. Araştırmada; 1969, 1971, 1989 programları birbiri ile benzer olup, 1994, 1995, 1997, 2002 programları ise birebir aynıdır. 2006 yılından sonra düzeltilen 2007 programı özel öğretim yöntemleri eklenerek güncellenmiştir. 2017 yılında oluşturulan program 2006 ve 2007 yılı programı üzerinde yapılan eklemeler ve güncellemelerle, ek olarak ta 21. yüzyıl ile gelişen teknolojinin müzik derslerinde kullanılması bakımından değişiklik göstermektedir. 2017 yılında oluşturulan programda aynı zamanda değerler eğitimi başlığına, manevi günler, dini günler-bayramlar konularına yer verilmiştir. Araştırmada ilkokul-ilköğretim müzik dersi öğretim programları (1. , 2. , 3. ,4. , 5. sınıf) içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; öğretim programlarının karşılaştırılmalarında vizyon açısından dikkat çeken 2017 öğretim programına eklenen 21. Yüzyıl ile gelişen teknolojiye müzik derslerinde de yer sağlanmasıdır. Bu sayede gelişen çağ ile beraber müzik teknolojilerinden de yararlanabilen öğrenciler yetiştirilmesi hedeflenmektedir. Genel yapı ile karşılaştırılan öğretim programlarında 2006 yılından sonra 'ünite-konu' başlıklarının yerine 'öğrenme alanı' başlığı ile birlikte 'kazanım' ifadesi kullanılmıştır. İçeriksel yapı ve modeller açısından bakıldığı zaman 1994 yılından itibaren 'Müzik Dersi Öğretim Programı' adı kullanılmaya başlamıştır ve 'davranışçı eğitim modeli' yerine, 'yapılandırmacı model' tercih edilmiştir. Program isimlerine bakıldığında yukarıda da belirtildiği gibi öğretim programları 'İlkokul Programı' içerisinde yer alırken; 1994 yılından sonra Müzik Dersi Öğretim Programı adı kullanılmaya başlamıştır. Konu-ünite içerik başlıkları, yerini öğrenme alanı-kazanım başlıklarına bırakmıştır. Ünite-konu-öğrenme alanı karşılaştırmalarında 2006- 2007 öğretim programında 'dinleme-söyleme-çalma' öğrenme alanı, 2017 öğretim programında 'dinleme-söyleme' başlığı ile değiştirilmiştir. Her yılda her sınıf düzeyinde benzerlikler ve farklılıklar saptanmıştır. Bunun yanı sıra; programlar yenilenirken ülkenin ihtiyaçları, teknolojideki gelişmeler, ülke değerleri-kültürü göz önünde bulundurularak ve gelişime katkı sağlayacak yeni bilgi, değer ve sanatsal estetik kaygılarıyla oluşturup, programı uygulayan müzik öğretmenleri tarafından ez az bir yıl denenerek onanması önerilmektedir.