turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Danıştay kararları ışığında sağlık hizmetlerinden kaynaklanan sorumluluk

Sağlığın bir hak olarak talep edilebilmesi sağlık hizmetlerinin yürütülmesini gerekli kılmaktadır. Anayasa m. 56'da belirtildiği üzere sağlık hizmetlerinin yürütülmesi idarenin görev alanına girmektedir. İdare bu görevini gerekli organizasyonları yaparak, yetkili personeli istihdam ederek, denetim ve gözetim yükümlülüğüne uygun hareket ederek yerine getirir. Bununla birlikte idare sağlık hizmetlerini yürütürken kişilerin zarar görmesine sebebiyet verebilir. Sağlık hizmetlerinden zarar gören kişilerin idare aleyhine tam yargı davası açarak veya yargı dışı mekanizmalara başvurarak tazminat talep etme hakkı bulunmaktadır. Bu nedenle sağlık hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar son yıllarda artarak devam etmiştir. Sağlık hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların artarak devam etmesi uygulamaya yönelik eksiklikleri de beraberinde getirmiş, konunun sıklıkla ele alınmasına yol açmıştır. Yargısal içtihatlarla gelişen sağlık hizmetlerinden kaynaklanan sorumluluk noktasındaki eksiklikler yargı kararları işlendiği ölçüde tespit edilebilecektir. Sağlık hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda sağlık hizmetlerinin niteliği gereği idarenin klasik sorumluluk esasları yetersiz kalmaktadır. Dolayısıyla Danıştay kararları sağlık hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda idarenin sorumluluk esaslarının nasıl uygulanması gerektiğine ışık tutacaktır. Bu bakımdan tezin amacı, sağlık hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklara uygulanacak özgün sorumluluk esaslarını tespit etmektir. Bu doğrultuda kamu düzeninin unsuru olan genel sağlıkla kamu hizmeti niteliğindeki sağlık hizmetleri ayırımı yapılarak, sağlık kamu hizmetini yürütecek örgüt ve personel açıklanmış, sağlık hizmetleri özelinde idarenin sorumluluk esaslarının uygulanma kabiliyeti ele alınmış ve sağlık hizmetlerinden kaynaklanan zararların tazmin yolları izah edilmeye çalışılmıştır.
Türk Aile Hukukunda yoksulluk nafakası

Tezin konusu, 'Türk Aile Hukukunda Yoksulluk Nafakası'dır. Yoksulluk nafakası, boşanma sonunda kanunun öngördüğü şartların gerçekleşmesi halinde eş lehine hükmolunan ekonomik bir değer olup, boşanmanın mali sonuçlarına ilişkin bir kurumdur. Yoksulluk nafakasına ilişkin düzenleme ahlaki ve sosyal gerekçelere, hakkaniyet mülahazasına dayanır. Aile hukukuna özgü özel bir sorumluluk hali söz konusudur. Yoksulluk nafakasına ilişkin taleplerin Medeni Kanunun ikinci Haddesinde düzenlenen'dürüstlük'ilkesine aykırı olmaması lazım gelir. Boşanma halinde, maddi tazminat ile yoksulluk nafakasının birlikte itenilmesi halinde; maddi tazminat alan eşin ekonomik durumunda önemli bir iyileşme sağlanması sonucu çok istisnai haller dışında yoksulluk içinde bulunduğunu söylemek zor olacağından, mahkemenin öncelikle koşullan bulunduğu taktirde maddi tazminata karar vermesi bundan sonra hükmolunan maddi tazminatın davacının ekonomik durumunda ne ölçüde iyileşme sağladığını dikkate alması, maddi tazminata rağmen bir yoksulluğun olup-olmayacağını göz önünde tutması gerekir. Bu çalışmada özellikle, yoksulluk nafakası istenebilmesi için yasada belirtilen şartlardan biri olan 'yoksulluk' kavramından uygulamada ve doktrinde ne anlaşıldığı, ne anlaşılması gerektiği, eski medeni kanundaki düzenlemede erkeğin nafaka talebinde bulunabilmesinin 'kadının refah durumunda' bulunması ek şartına bağlanmasının yoksulluk nafakasının amacıyla çelişkisi, boşanma kararının kesinleşmesinden sonra yoksulluk nafakası talep edilip-edilemeyeceği tartışmasına yeni medeni kanundaki değişiklikler ışığında öneriler, nafaka borçlusu eşin ölümü halinde nafaka borcunun mirasçılara intikaline ilişkin görüşler, yeni medeni kanunda yoksulluk nafakasının dayanağı olan 'ailede bakım yükümlülüğü' ne ilişkin düzenlemelerin nafaka tayinine etkisi irdelenerek açıklanmıştır.
Avrupa Toplulukları'nda Rekabet Hukuku ve antidamping hukukunun temel kavramlarına karşılaştırmalı bir bakış 'topluluk menfaati- ılgili urun pazarı - fiyat ayrımcilıgı- yıkıcı fiyat- hakim durumun hukuki yollara basvurulmasi suretiyle kotuye kullanilmasi

Bu çalışmada, Avrupa Toplulukları antidamping hukuku ile, rekabet hukukunun antidamping düzenlemeleri ile gerek farklılıkları, gerek kesişim noktaları en belirgin alt alanı olan hakim durumun kötüye kullanılması yasağı arasındaki ilişki ve etkileşim inceleme konusu yapılmıştır. Bu çerçevede, birinci bölümde Topluluk antidamping ve rekabet hukuku düzenlemelerinin amacı ve hukuki çerçevesi hakkında bilgiler verilmiş ve iki alan arasındaki amaç farklılığı üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, bu iki alan arasında kimi zaman ortaya çıkan çatışmaların azaltılmasında kilit rol oynayan Topluluk menfaati kavramı ile, bir yandan hakim durumun kötüye kullanılmasının yasaklanmasına ilişkin düzenlemeler ile antidamping hukuku düzenlemelerinin konuları bakımından örtüşen alanlarından birini teşkil eden, diğer yandan ise söz konusu iki alan arasındaki farklılıkların kaynaklarından biri olan ilgili ürün pazarı kavramı incelenmiştir. Üçüncü bölümde, antidamping hukuku ile rekabet hukukunun en belirgin ve öğretide en çok üzerinde durulmuş örtüşme alanları olan hakim durumun kötüye kullanılması yasağı kapsamındaki fiyat ayrımcılığı ve yıkıcı fiyat uygulamaları ile damping arasındaki hukuki ilişki ele alınmıştır. Dördüncü bölümde, Topluluk antidamping hukuku ile rekabet hukuku arasındaki en belirgin çatışma alanlarından olan hakim durumun damping şikayetinde bulunulması yoluyla kötüye kullanılması sorunu üzerinde durulmuştur. Sonuç bölümünde ise, çalışmada yapılan incelemeler sonucu varılan bulgulara yer verilmiştir.
Türk ceza kanunu'nda güveni kötüye kullanma suçu

Türk Ceza Kanunu'nda güveni kötüye kullanma suçu ve bu suçun TCK ve diğer özel kanunşlardaki suçlarla ilişkisi ayrıntılı şekilde işlenmiştir. TCMB Kanunu'ndaki Zimmet suçu, Bireysel Emeklilik Kanunu'ndaki zimmet Suçu, Bankacılık Kanunu'ndaki zimmet Suçu, Sigortacılık Kanunu'ndaki zimmet suçu gibi pek çok suç bu suç ile birlikte incelenmiştir.
Türk Kamu Hukukunda bilim ve sanat hürriyeti ve uygulamaya yansımaları

İnsanın fikir üretimi alanındaki en yüce faaliyetleri olarak nitelenen bilim ve sanat, topluma daima yeniliği ve gelişmeyi getirdiği için özgürlüğe ihtiyaç duymaktadır. Bilim ve sanat alanındaki özgürlük ihtiyacının yansıması olarak 1982 Anayasası'nda 'Bilim ve Sanat Hürriyeti' 27. maddede düzenlenmiştir. Bu çalışmada Anayasa'nın 27. maddesindeki düzenleme esas alınarak, bilim ve sanat hürriyetinin niteliği, kapsamı ve sınırlarının ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde bilim ve sanat kavramlarına ilişkin genel açıklamalar yapıldıktan sonra, bilimin ve sanatın devlet ile kurulması zorunlu olan ilişkisi ve bilim ve sanat hürriyetine neden ihtiyaç duyulduğu açıklanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde bilim ve sanat hürriyetinin niteliği, çeşitli hak sınıflandırmaları ile ele alınmış, 27. maddeye göre bilim ve sanat hürriyetinin faaliyet ve kişi bakımından kapsamının tespiti yapılmış ve Anayasa ile bilim ve sanat hürriyetine getirilen sınırlama sebepleri açıklanarak; esasında bu özgürlüğün koruma alanının nasıl belirlenmesi gerektiği sorusuna cevap aranmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümünde, bilim ve sanat hürriyetinin uygulamada kanunlar ile nasıl sınırlandığı ile yargı kararlarında ne şekilde ele alınıp, korunduğu örnekler ile ortaya konulmuş ve bilim ve sanat hürriyeti için çizilen kapsam tartışılmıştır. Bilimin ve sanatın sabit kalmayıp, değişen yapısı bu özgürlüğün içeriğini ve kapsamını da zaman içerisinde farklılaştırmakta; bu sebeple bilim ve sanat açısından özgür bir yorumlamaya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışma kapsamında yapılan araştırmalar ile bilim ve sanat hürriyetine, Türk Kamu Hukukunda getirilen sınırların uygulamada geniş yorumlandığı ve bu özgürlüğü korumaya yönelik hükümlerin uygulama karşısında yetersiz kaldığı sonucuna ulaşılmıştır.
Türk hukukunda uluslararası andlaşmaların onaylanması ve değeri meselesi

'Türk Hukukunda Uluslararası Andlaşmaların Onaylanması ve Değeri Meselesi' adlı bu çalışmada Anayasa'nın 90. maddesi ele alınmış ve detaylı bir şekilde incelenmiştir. Üç bölüm halinde hazırlanmış olan çalışmanın birinci bölümünde, onaylama ve uluslararası hukuk kavramları açıklandıktan sonra, uluslararası hukukun dayanağını açıklayan ve uluslararası hukukun iç hukuktaki yerini ortaya koyan görüşlere yer verilmiştir. İkinci bölümünde, uluslararası hukukta ve iç hukukta andlaşmaların onaylanma usulleri açıklanmış ve andlaşmaları onaylama konusunda yetkili organların belirlenme usulleri yer almıştır. Üçüncü bölümde ise, Türk hukukunda uluslararası andlaşmaların yerinin ne olduğunu anlamak maksadıyla, uluslararası andlaşmaların değerini anlatan görüşlere yer verilmiştir. Anayasa'nın 90. maddesinin değişiklik öncesi hali irdelenmiş ve maddenin eksiklikleri tartışılmıştır. Daha sonra 5170 sayılı kanunla getirilen yeni hükme yer verilmiş ve bu değişikliğin uluslararası andlaşmalara Türk iç hukuku açısından nasıl bir değer kattığı değerlendirilmiştir. Madde hükmünü daha iyi anlamak için, yeni cümlede yer alan kavramlar üzerinde durulmuş ve ne anlama geldikleri tartışılmıştır. Son olarak Türk yargı organları kararları çerçevesinde uluslararası andlaşmaların Türk hukukunda uygulanabilirliği yer almıştır.
Avrupa'da din ve vicdan özgürlüğü bağlamında Almanya örneği

Hristiyanlık din olarak gelmiş ve ilk ortaya çıktığı andan itibaren iktidar ile mücadele içerisinde olmuştur. İnsanların yeni dine inanması iktidar güçleri tarafından hoş karşılanmamıştır. Hristiyanlığın peygamberi Hz. İsa, hakkı savunduğu için katledilmiştir. Diğer inanlara baskı ve zulüm başlamıştır. Yeni dine inanan bir avuç insan yeryüzüne dağılmış yeni dini yaymaya başlamışlardır. Yeni dinin kurumsallaşması ve kilisesinin kurulmasıyla, Hristiyanlar kendilerini daha güçlü ifade edebilme imkanı bulmuşlar ve güçlenmişlerdir. Hristiyanlık, devlet dini olmayı başarmış ve büyük Roma Katolik kilisesi ortaya çıkmıştır. Hristiyanlığın devlet dini olması ve güçlenmesi, dini bir anda toplumda her şeyin merkezine oturtmuştur. Din ve devlet arasındaki mücadele boyut değiştirerek, Kilise ve devlet gibi iki kurumsal yapı arasında yaşanmaya başlamıştır. İnananlar ya da inanmayanlar her iki taraftan baskı görmeye başlamışlardır. İktidar ve Kilisenin bir olduğu, iç içe geçtiği Ortaçağ boyunca, gücünü iktidardan alan Katolik kilisesi, insanları inanmaya zorlama konusunda her yolu denemiş, kilise baskı ve zulmün merkezi olmuştur. Fransız ihtilali sonrası Avrupa'da başlayan anayasacılık hareketleri, başta din ve vicdan özgürlüğü olmak üzere, temel haklar ve özgürlükler tartışılmasına sebep olmuş ve bu hareketler 19. yüzyıla damgasını vurmuştur. Her ülke, hem Reform dönemini ve sonrasında yaşanan dönemi farklı tecrübelerle yaşamıştır. Geçmişte Kutsal Roma-Germen İmparatorluğunun temel taşını oluşturan Almanya'da bu dönemde kendi siyasi tecrübesini edinmiştir. Anayasacılık hareketlerinde bu tecrübenin etkisi büyük ölçüde hissedilen Almanya'da din ve vicdan özgürlüğü alanında kendi modelini oluşturmuştur. Bu çalışmada, din ve vicdan özgürlüğü alanında, Avrupa'nın kendi tarihi tecrübeleriyle Müslümanlar üzerindeki etkisi incelenmeye çalışılacaktır.
İdari Yargıda manevi tazminat

Tezimizde, idari yargıda manevi tazminat konusu işlenmiştir. Çalışma kapsamında hem özel hukuk, hem de idare hukuku incelenmiştir. İdare hukuku kapsamında, askeri idari yargı da ayrıca değerlendirilmiştir. Öğretide yer alan görüşlerin yanında, yüksek yargı organlarının uygulamasına da geniş yer verilmiştir. Böylece hem teorinin, hem de uygulamanın ortaya konulması amaçlanmıştır. Tez, idare hukukunda manevi tazminata hükmedilen hallerle sınırlandırılmıştır. Bu nedenle, özellikle medeni hukukta yer alan diğer haller kapsam dışı bırakılmıştır. Bunun yanında, manevi tazminat konusunda özellik arz eden hususlar incelenmiştir. Çalışma sonucunda, idare hukukunda ölüm, cismani zarar, kişilik haklarına aykırılık ve mala yönelik zararlar olmak üzere, dört hususta manevi tazminata hükmedildiği görülmüştür. Bu haller, medeni hukuk, idare hukuku ve askeri idare hukuku açısından ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Manevi tazminatta tazminat tutarının belirlenmesi, edimin çeşitleri, faize hükmedilip hükmedilmeyeceği, tüzel kişilerin ve tam ehliyetsizlerin manevi tazminat talep hakkının olup olmadığı, manevi tazminatın devri ve mirasçılara intikali, talebin bölünebilme imkanının olup olmadığı, talebin dava açıldıktan sonra artırımının mümkün olup olmadığı, enflasyon olgusunun manevi tazminat talebini etkileyip etkileyemeyeceği gibi tartışılan konular incelenmiştir. Bu konularda öğretinin görüşleri kadar uygulamanın ne yönde olduğu da yansıtılmaya çalışılmıştır.
Hukuki ve siyasi süreçlerin ilişkisel analizi

Bu tezde hukuk ve siyaset arasındaki ilişkinin analizi için, Türkiye'nin yakın tarihinde vuku bulmuş bir davanın iddianame metni incelenmeye çalışılacaktır. Bu metin, stratejik hamlelerin yapıldığı, tarafların siyasi mücadelesinin hukuksal alandaki yansıması olarak anlaşılmaya çalışılacaktır. İddianame hukuk ve siyaset arasındaki ilişkinin analizinde bir dayanak noktası olarak kavranmaya çalışılacaktır. Bu çalışmamızda iddianame üç bölüme ayrılmıştır. İlk olarak iddianamede tasvir edilen örgüt masaya yatırılacaktır. Bu örgütün iddianamedeki tanımında bulunan siyasi ve hukuki muğlaklıkların altı çizilmeye çalışılacaktır. İkinci bölümde ise iddianamede cezalandırılması talep edilen kişilerin hukuki ve siyasi konumlarının muğlaklıklarının altı çizilmeye çalışılacaktır. Son olarak da iddianamede cezalandırılması istenen eylemlerin hukuki ve siyasi konumlarının barındırdığı muğlaklıklar açığa çıkarılacaktır. Hukukun askıya alınmasıyla doğan terörle mücadele yasasının yarattığı hukuki ve siyasi muğlaklıklar ile iddianamede tespit ettiğimiz muğlaklıklar arasında bir ilişki olduğunun altı çizilecektir. İddianamenin analizinde elde ettiğimiz muğlaklıklar; anayasa ve terörle mücadele yasasının oluşturduğu muğlaklıklar, son olarak da çıplak hayat ve egemenin oluşturduğu muğlaklıklar, siyasal egemene siyasal karar alanı açmaktadır. Ancak bu siyasal alanın hukukun askıya alınması vasıtasıyla daraltıldığı anlamına gelmez. Bu tez çalışmamızda siyasal alanın daraltılamayacağına değinilecek, böylece çatışmanın siyasi mahiyeti üzerine odaklanılacaktır. İddianamede elde edeceğimiz sonuçlar göstermektedir ki, hukukun askıya alınması siyasal mücadelenin form değiştirmesinden başka bir şey değildir.
İslam hukukunda sınai mülkiyet hakkı ve 1879 İhtira Beratı Beratı Kanunu'ndan günümüze patent hakkı

Bu tezin temel amacı, günümüz dünyasında sanayi ve teknoloji alanında yaşanan baş döndürücü gelişmeler nedeniyle önemli bir iktisadi değer oluşturan ve bu yüzden de hukuk sistemlerinin temel konularından biri haline gelen sınai mülkiyet haklarının İslam hukuk sisteminde nasıl bir karşılığının bulunduğunu tespit etmeye çalışmaktır. Tezde, doktrindeki ve hukuki düzenlemelerdeki tanımlamalar ışığında sınai mülkiyet hakları tanımlanarak, İslam hukukunun hak ve mülkiyet teorileri çerçevesinde bu hakların İslam hukukundaki karşılığı incelenmeye çalışılmıştır. Ayrıca patent hakkıyla ilgili Osmanlı döneminden günümüze kadar yapılmış olan hukuki düzenlemeler özetlenmiştir. Bu çalışmanın neticesinde, sınai mülkiyet haklarının İslam hukukunun hak ve mülkiyet müesseseleri içerisinde yer bulabileceği, sınai mülkiyet haklarının İslam hukuku bakımından da ekonomik bir değer olarak kabul edilebileceği ve bu hakların hukuki işlem ve muamelelere konu olabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, toplumsal hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelmiş olan sınai mülkiyet hakları ile ilgili İslam hukukçularının daha kapsamlı çalışmalar yapması gerektiği, diğer hukuk sistemlerinde olduğu gibi, İslam hukukunda da sınai mülkiyete ilişkin içtihatlar oluşturulması düzenlemeler yapılması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Demokrat Parti'nin laiklik söylemi: Devletin baskı aygıtından din hürriyetine

Laiklik son 30 yıldır, ülke gündemini meşgul eden en önemli tartışma başlıklarından biridir. Laikliğin, sadece Türkiye özelinde değil, tüm dünyada hararetli bir gündem maddesi olarak tartışılmasının temel sebebi, ulus devlet düşüncesi de dahil olmak üzere Aydınlanma değerlerinin postmodernizm içinde ciddi bir sorgulamaya tabi tutulmasıdır. Diğer taraftan, bugün etki alanını giderek genişleten siyasal İslam, laiklik konusunda yeni tartışma başlıkları açmaktadır. Türkiye özelinde de, siyasal İslam'ın yükselişinin 21. yüzyılın başlangıcında ulaştığı seviye düşünüldüğünde, ülkede 20. yüzyılın başlangıcında yaşanan radikal laik reform dönemi ile arasında çarpıcı bir karşıtlık ortaya çıkmaktadır. Ancak ülkemizde laiklik çalışmaları konusunda hakim paradigma olan merkez-çevre paradigması, özellikle Erken Cumhuriyet dönemi üzerine odaklanmış durumdadır. Oysa laiklik anlayışında yaşanan dönüşümün anlaşılabilmesi için, radikal laiklik anlayışında ilk kırılmanın yaşandığı II. Dünya Savaşı sonrası çok partili hayata geçilen 1950'li yıllara bakılmalıdır. II. Dünya Savaşı sonrası yeni dünya düzeni tarafından sınırları çizilen ekonomik ve siyasi çerçeveye uyulurken Türkiye'nin laiklik anlayışında bir paradigma değişimi yaşanmıştır. Bu değişim, ileride hegemonik pozisyona yükselecek siyasal İslamcı ideolojinin de toplumsal tabanını oluşturacaktır. DP dönemi incelendiğinde, laiklik söyleminde yaşanan dönüşümün Soğuk Savaş etkisinden ve iktidar partisinin temsil ettiği sınıfların pozisyonundan bağımsız ele alınamayacağı ortaya çıkmaktadır. Toplumsal koşullarla diyalektik bir etkileşim içinde belirlenen dönemin laiklik anlayışını ortaya koymak adına partinin söylemi üç başlık altında incelenmiştir. DP'nin laiklik söylemini oluşturan üç retorik bir bütünün parçalarıdırlar ve karşılıklı bir ilişki içindedirler. Laikliğin din-vicdan hürriyeti odağında tanımlanması, 'baskıcı' Kemalist laiklik anlayışının eleştirisi ve komünizmle savaşta dinin ideolojik bir silah olarak tasavvuru olarak üç başlığa bölünmüş olan DP'nin laiklik söylemi, aslında girift ve bütünleşik bir yapı oluşturur. DP'nin söylemi tüm cepheleriyle birlikte değerlendirildiğinde ise; bu dönemde ortaya çıkmış olan laiklik anlayışının toplumsal sınıf mücadelelerinin bir ürünü olduğu sonucuna varılabilir.
Anayasa Hukukunda kanun kavramı

Normlar hiyerarşisinde anayasadan sonraki basamakta yer alsa da; anayasanın kurduğu hukuk düzenini biçimlendirecek işlem kanundur. Ancak kanunun tanımı 1982 Anayasasında yer almamaktadır. Kanunun genel olarak kural koyan bir işlem olduğu söylenebilir. Buna karşın, kanunun her koşulda kural koyması zorunlu değildir. TBMM'ye kural koymak dışında da yetkiler tanınmıştır. TBMM yetkilerini kanun ya da karar biçimindeki işlemlerle kullanmaktadır. Dolayısıyla Türk hukukunda kanun biçimsel anlamıyla tanımlanabilir. Buna göre, kanun, TBMM'nin kanun adı altında yaptığı işlemdir. Kanun belli bir süreç sonunda ortaya çıkan bir işlemdir. Önce tasarı veya teklif olarak TBMM'ye sunulması; sonra komisyonlarda incelenmesi ve sonunda Genel Kurulda görüşülüp kabul edilmesi gerekmektedir. Bu bakımdan, kanun koyma süreci üç aşamadan oluşmaktadır. Kanunu ancak biçimsel anlamda tanımlayabildiğimiz için, kanunun nasıl yapıldığı öncelikle incelenmiştir. TBMM'nin bir kanunu kabul etmesi, kanunun hemen uygulanacağı anlamına gelmemektedir. Kanunun uygulanabilir duruma gelmesini sağlayan işlem yürürlüğe girmesidir. Kanunun yürürlüğe girebilmesi için öncelikle Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması gerekir. Ancak Cumhurbaşkanı kanunu yayımlatabileceği gibi geri de gönderebilir. TBMM, kanunun yürürlüğe girmesi için yayım yanında başka bir olay veya tarihde belirlemiş olabilir. Öte yandan, kanunun zaman bakımından uygulanmasında Bakanlar Kurulunun yetkili olduğu durumlarla da karşılaşılabilir. Son olarak, kanunun yürürlükten kalkması incelenmiştir. Kural olarak kanun yürürlükte olduğu süre boyunca uygulanabilir. Ancak süreli kanunlar veya kanunun fiilen uygulanmamasıyla da karşılaşılabilir. Kanunu yürürlükten kaldırma iradesi açık olabileceği gibi üstü kapalı olarak da ortaya konabilir. Ayrıca, Anayasa Mahkemesinin iptal kararının Resmi Gazetede yayımlanmasıyla da kanun yürürlükten kalkacaktır.
AİHS'in 3. maddesi kapsamında devletin hürriyetinden mahrum bıraktığı bireylerin tutulma koşullarına yönelik pozitif yükümlülükleri

İşkence ile insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele veya cezalardan korunma hakkı, demokratik toplumların en temel değerlerinden birisini oluşturur. Birçok uluslararası sözleşme ile birlikte Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesinde de öngörülen bu hakkın herhangi bir istisnası bulunmamaktadır. İşkence ve kötü muamelelerden kaçınmaya ilişkin bu negatif yükümlülük, söz konusu hakkın korunması bakımından tek başına yeterli değildir. Buna ek olarak Devlet, bireylerin bu tür kötü muamelelere maruz bırakılmayacakları bir ortamı da sağlamak zorundadır. Garanti edilen hakların teorik değil, pratik ve etkin olduğu bu ortamda bireyler söz konusu haklarını etkili bir şekilde kullanabileceklerdir. Bir gözaltı merkezinde, hapishanede, psikiyatri hastanesinde, mülteci kampında ya da benzeri başka bir kurumda hürriyetinden yoksun bırakılan kişilere sağlanan tutulma koşulları, pozitif yükümlülüklerin en önemli uygulama alanlarından birisini oluşturur. Bu yükümlülükler Devletin, çocuklar, kadınlar, fiziksel ya da akli engelliler, yaşlılar, yabancılar, hapishanede açlık grevine başlayanlar ve benzeri kolay incinebilir kişilere yönelik özel koşulların sağlanmasına yönelik pozitif müdahalelerini de içerir. Bu kişiler, insan onuruna aykırı olmayan temel yaşam ve sağlık koşulları temin edilerek korunmalıdırlar. Bu koruma, bu tür kurumlardaki temizlik, beslenme, barınma, sağlık, ısınma, havalandırma, doğal ışığa erişim, hücre dışı faaliyetler ve benzeri temel ihtiyaçlara odaklanan geniş bir kategoride düşünülmelidir. Bireylerin beden bütünlüğünü ve kişilik onurunu korumaya yönelik AİHM içtihadı ise, bu kategoriyi sürekli genişletme eğiliminde olmuştur. Sonuç olarak pozitif yükümlülükler teorisi, işkencenin karanlık sayfalarıyla dolu insanlık tarihinde ceza adaleti bakımından büyük bir kazanım olmuştur. Dört bölümden müteşekkil bu çalışmanın ilk bölümünde Devletin hürriyetin sınırlandırılmasına yönelik yetki ve yükümlülükleri izah edilmiştir. İşkence ve diğer kötü muameleler ikinci bölümde açıklanmıştır. Aşırı kalabalıklaşma, temel ihtiyaçlar, özel kişilerin kötü muamelelerinden korunma ve sağlık gibi genel nitelikteki gözaltı-tutma koşullarına ilişkin pozitif yükümlülüklere 3. bölümde yer verilmiştir. Son olarak dördüncü bölümde, çocuklar, kadınlar, hamileler, yaşlılar ve engelliler gibi kolay incinebilir gruplara yönelik özel tutulma koşullarına ilişkin pozitif yükümlülükler 11 alt başlık halinde sıralanmıştır.