turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Modern mimarlık tarihi sürecinde İzmir camileri

İModern Mimarlık Tarihi Sürecinde İzmir Camileri? isimli tez çalışması, İzmir ilinde 1950 ile 2011 yılı içerisinde inşa edilmiş cami örneklerini inceleyerek, bu örnekler üzerinden bir tipolojik değerlendirme yapmayı amaçlamaktadır. Gerek Anadolu örnekleri üzerinde, gerekse de şehir bazında daha önce yapılmış çalışmalar bulunmakta ve farklı tipolojiler içermektedir ancak, çalışmamızda tasarım yaklaşımı açısından bir tipoloji oluşturulmuştur. Modern malzeme ve betonarme inşa tekniği uygulamasının görüldüğü bu dönem cami mimarisinin kaynak ve sorunları üzerinde durulmuştur. Günümüz cami mimarisini etkileyen kaynak ve sorunlar olarak din olgusu, cami inşasının hukuki çerçevesi ve genel hükümleri, geçmişşten günümüze gelen mimari alışkanlıklar, modern tasarım örnekleri olarak adlandırılan örneklerin kullanılışı ve etkileri ve de modern malzeme ve tekniğin sağladığı olanaklar üzerinde durulmuştur. Ancak günümüz cami mimarisinde aslında en etkili kaynak ve sorunun kullanıcıları, yani cemaatin olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. 2010 yılı sonunda yapılan istatistiki verilere göre İzmir İli dahilinde 1767 adet cami bulunmaktadır. Çalışmamız kapsamında bunların 100 adedi yer almıştır. İncelenen camiler içerisinde 66 adedi geleneksel yaklaşım, 11 adedi modern yaklaşım, 23 adedi de ilkesiz yaklaşım grubu içerisinde değerlendirilmiştir. Örnekler, plan şemaları ve öğeleri açısından değerlendirilerek, günümüz cami mimarisinde etkili olan öğeler ve bu öğelerin kullanımı üzerinde durulmaya çalışılmıştır. Cami mimarisinde öne çıkan kubbe örtüsü kullanımının yanında, minare öğesinin üzerinde en çok durulan ve önemsenen bir başka öğe olduğu sonucuna varılmıştır. Çalışmada, Osmanlı Dönemindeki örnekleriyle en zengin çağını yaşamış ve dini yapılar içerisinde en önemli yere sahip yapı grubu olan cami mimarisinin ve mimariyi oluşturan öğelerin ne derece yozlaştığı üzerinde durulmaya çalışılmıştır.
Giresun'da yayla kültürü ve geleneksel yayla evleri

Çalışmanın konusu Giresun'da Yayla Kültürü ve Geleneksel Yayla Evleri 'dir. Bölge insanı, Orta Asya'dan getirdikleri yayla geleneklerini sürdürerek günümüze kadar taşımıştır. Ancak, hayvan besleme amaçlı yapılan yayla geleneği yerini değişen koşullarla birlikte dinlenme ve hava değişikliği gibi gayelere bırakmıştır. Değişen bu yaşam tarzında yayla gelenekleri kaybolmaktadır. Kültürümüzün yapı taşlarından olan yaylacılık geleneğinin kaybolmaması ve gelecek kuşaklara aktarılması amacıyla bu konu seçilmiştir. Çalışmanın ilk aşamasında kütüphanelerden arşiv araştırması yapılarak konuyla ilgili bilgi ve belgeler toplanmıştır. Yayla geleneğini iyi bilen yaşlı kaynak insanlar ve geleneksel küçük el sanatlarını icra eden ustalar ile görüşmeler yapılmış, konu hakkında bilgiler alınmıştır. Bölge yaylalarında saha araştırması yapılarak mevcut olan geleneksel yayla evlerinin yerinde tespitleri yapılmıştır. Evlerin görsel belgeleme işlemi yapılmış, ölçüleri alınmıştır. Araştırma beş bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümünde konunun tanımı, önemi ve sınırları, Giresun İlinin tarihi ve coğrafyası, konu hakkında yapılan araştırma ve yayınlar, araştırmada kullanılan yöntem ele alınmıştır. İkinci bölümünde Türklerde ve Giresun'da yayla kültürü, yayla kültürünü oluşturan etkenler, göç törenleri, geleneksel ev mimarisi ve etnografyası, yaylalarda yapılan etkinlikler ele alınmıştır. Yaylada üretilen geleneksel küçük el sanatları hammaddelerine göre ahşaptan ve yünden yapılan küçük el sanatları adı altında incelenmiştir. Üçüncü bölümde geleneksel yayla evleri kapalı dış sofalı evler, sofasız evler, hayatlı yer evleri ve hayatsız yer evleri başlıkları altında dört gruba ayrılarak incelenmiş ve yapıların mimari özellikleri ortaya konulmuştur. Dördüncü bölümde yapılan araştırmanın genel bir değerlendirmesi yapılmıştır. Beşinci bölümde çalışmada ulaşılan sonuç yer almaktadır. Bu çalışmada, yayla kültürünü oluşturan unsurlar ele alınarak sanat değeri olan küçük el sanatları tespit edilmeye çalışılmıştır. Geleneksel yayla evleri plan, işlev ve mimari özellikleri açısından ele alınarak incelenmiştir. Söz konusu evler, kırsal mimariyi temsil etmesi açısından çevreden elde edilen malzemelerden inşa edilmiştir. Döneminin mimari özelliklerini yansıtan küçük ve mütevazı yapılardır. Aynı zamanda halk, bölgenin dağlık olması sebebiyle eğimli araziye ve ekonomik durumlarına uyum sağlamak için küçük boyutlu yapıları tercih etmiştir. Çalışma sonucunda yaylalarda yapılan kapalı dış sofalı evler, sofasız evler, hayatlı ve hayatsız yer evleri tespit edilmiştir. Bu yapılar bölge halk mimarisi içinde çantı, bağdadi ve çatma tekniği kullanılarak yapılmıştır.
İzmir Etnografya Müzesinde bulunan Türk işi işlemelerin incelenmesi

Geleneksel işleme tekniklerinden biri olan Türk işi, insanların duygu ve düşüncelerini, söz ile ifade edemediklerini ve çevrelerinde gördükleri güzellikleri kumaş üzerine iğne ve iplik ile yansıtan bir işlemedir. Türk işi, mürver tekniği dışında tersi ile yüzü aynı olan, iğne teknikleri kumaşın iplikleri sayılarak veya üzeri çizilerek işlenen ve deseni kumaşa çizilerek geçirilen bir işleme tekniğidir. Geçmişten günümüze kadar değerini koruyarak gelen Türk işi gibi değerli işlemeleri müzelerde muhafaza etmek ve geçmişşe pencere açmak oldukça önemlidir. Bu araştırmada, İzmir Etnografya Müzesi teşhiri ve deposunda bulunan Türk işi işlemeli ürünler incelenmiştir. Araştırma için depodaki ve restorasyon için açılan vitrinlerdeki Türk işi işlemeli toplam 50 adet eser tespit edilmiş ve fotoğrafları çekilmiştir. Eserlerin; müzeye geliş şekilleri, envanter numaraları, türleri, bugünkü durumları, boyutları, kullanılan gereçleri, teknik özellikleri, renkleri, bezeme konuları ve kompozisyon özellikleri incelenmiştir. Elde edilen bilgiler, her ürün için hazırlanan bilgi formlarında belirtilmiş ve işlemelerin desen çizimleri yapılmıştır. Bu bilgiler doğrultusunda analiz çizelgeleri hazırlanmıştır. Müzedeki ürünlerin çoğu satın alma yoluyla gelmiş ve Türk işi tekniği en çok peşkir ve uçkurlar üzerinde uygulanmıştır. Eserlerin çoğunda belirgin bir deformasyon olmamakla beraber sadece yer yer lekeler oluştuğu görülmüştür. Türk işi iğne tekniklerinden düz pesent, verev pesent ve sarma tüm eserlerde kullanılmıştır. İşlemelerde oldukça çeşitli renkler, sim ve metal tel tercih edildiği görülmüştür. Bezeme konusu olarak ise ürünlerin çoğunda bitkisel bezemeler kullanıldığı tespit edilmiştir.
Alara kazısı çini buluntuları

Bu araştırmada, Alanya'ya bağlı Alara Köyü'nün kuzeybatısında yer alan aynı isimle anılan kalenin Anadolu Selçuklu Dönemine ait çini buluntuları malzeme, teknik, biçim ve kompozisyon özelliklerine göre tasnifleyip, tanımlayıp, değerlendirmek amaçlanmıştır. Saraylara özgü teknik ve formlarıyla mimariye renk katan çiniler arasından Alanya Müze deposu ve Alara kazı evi deposunda korunan 2007- 2012 yıllarına ait biçim ve kompozisyon özelliklerini sunabilecek sağlamlıktaki 81 eser üzerinden çalışılmıştır. Haçvari ve sekiz kollu yılız çiniler üzerindeki süslemelerin genel karakteri taş, ahşap, alçı ve kalem işi gibi farklı malzemelerdeki el sanatlarındaki örnekleri ile desteklenip Alara Kalesindeki çiniler üzerinde çeşitli süsleme desenleri ile ilgili değerlendirme yapılmış ve sonuçlara ulaşılmıştır. 2007 yılından bu yana çeşitli malzemeler ile Türk Sanatı adına katkıda bulunan Alara Kalesi ve devam eden kazı çalışmaları, yeni belgelerin ortaya çıkmasında ve dönem bilgilerini beslemeye devam etmektedir.
Arşiv belgeleri ışığında Edirne Selimiye Külliyesi'nin inşa süreci

Bu çalışma en genel manasıyla Edirne Selimiye Külliyesi'nin inşasını incelemeyi amaçlamaktadır. Bu çerçevede yapım organizasyonu, inşa sürecinin aşamaları, görevlendirilen kişi ve kurumlar ile çalışanların rollerinin belirlenmesi, malzemenin cinsi, miktarı, temini ve inşaatların toplam maliyeti gibi konuların açığa çıkarılması hedeflenmiştir. Bunun yanı sıra cami ve külliyenin öteden beri tartışma konusu olan bir takım problemlerine cevaplar aranmıştır. Bahsi geçen konular Selimiye Külliyesi'nin inşa dönemine tarihli Osmanlı arşiv kaynaklarının ışığında ele alınmıştır. Dolayısıyla bu çalışma çeşitli kurumlara ait arşiv kataloglarında yapılan araştırmalar neticesinde elde edilen bürokratik yazışmalar, atama ve maaş kayıtları ile inşaat muhasebe defterleri üzerinden yürütülmüştür. Çalışma, yaklaşık 1568- 1575 ile 1584- 1594 yılları arasında gerçekleştirilen inşa faaliyetleri ile sınırlandırılmıştır. Belge ve defterlere göre ilk dönemde Selimiye Camii, Darulkurra Medresesi, Darulhadis Medresesi, Sıbyan Mektebi, vakıf evleri ve arastayı oluşturan dükkanların doğu bölümü; ikinci dönemde ise arastanın batı bölümü, Zahir Toplu Dede Türbesi, Meyve Kapanı, dükkanlar ile ev ve odalar inşa edilmiştir. Yapıların inşa süreçleri, teknik ve idari görevlileri, inşaat malzemelerinin kaynakları ve temin usulleri hakkında yeni bilgi ve belgeler tespit edilmiş ve günümüze ulaşmayan yapıların konum ve mimari özellikleri saptanmıştır.
Behram Paşa Hanı ve restorasyonu

İslamiyet sonrası Türk devletleri yerleşik hayatın gereklilikleri için, kendi bünyesi ve coğrafyasında barındırdıkları insanların ihtiyaçları doğrultusunda imar faaliyetlerinde bulunmuşlardır. Özellikle Osmanlı İmparatorluğu, kentlerindeki dokuyu ticarethane ve konaklama imkanı sunan yapılarla desteklemişlerdir. Nitekim devletin bu politikası halkına hizmet ederken, devletin varlığının güvencesi olan ticareti de daha sağlam ayaklar üzerine dikme yoluna gitmiştir. Dış ticaret ağı, mal ve malzeme tedariki, ticaret yollarının güvenliği ve elbette ki anıtsal ölçekli gerek şehirlerarası kervansaraylar ve şehir içi hanlarının yapılması ticari faaliyetleri bu devir içinde hızlandıran neticelerdir. Behram Paşa Hanı, Osmanlı Devleti'nin Sivas merkezinde yer alan 16. yüzyıl şehir içi hanlarından biridir. Çalışmamızda Behram Paşa ve diğer şehir içi hanlarının, kent dokusu ve ticari hayata ayrıca kente kattığı maddi ve kültürel getirilerden bahsedilecektir. 2016 öncesinde atıl ve harabe vaziyette bulunan han daha sonra restorasyon işlemleri ile tekrar eski sağlamlığına kavuşmuştur.
Ahlat Meydan Mezarlığı'ndaki ejder figürlü mezar taşları

Türk sanat tarihinin yanı sıra kültür tarihimiz açısından da büyük önem taşıyan mezar ve mezar taşları, ait oldukları dönemin inanç sistemi başta olmak üzere sosyal, kültürel ve ekonomik özellikleri hakkında da önemli ipuçları veren birer tarihi belge niteliğindedirler. Bu tarihi belgelerin Anadolu'daki en eski örneklerini üzerinde taşıyan Ahlat Meydan Mezarlığı'ndaki Ejder Figürlü Mezar Taşları'nda gerçekleştirdiğimiz çalışmamız bölgenin kültür tarihi hakkında önemli veriler elde etmemizi sağlamıştır. 'Ahlat Meydan Mezarlığı'ndaki Ejder Figürlü Mezar Taşları'' başlığı altında elde edilen bu veriler yüksek lisans tez kurallarına göre bilimsel anlamda bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Öncelikle ilçenin coğrafi konumu ve tarihçesiyle çalışma alanın tanıtımı sağlanmış ardından ilçedeki mezarlıklar hakkında detaylı bilgiler sunulmaya çalışılmıştır. Katalog bölümünde Ahlat Meydan Mezarlığı'ndaki Ejder Figürlü Mezar Taşları'nda yer alan 34 adet mezar ve mezar taşının gözlem fişlerine göre tanıtımları verilmeye çalışılmıştır. Değerlendirme ve sonuç bölümünde ise şahideli, şahideli sandukalı olmak üzere iki farklı tipolojiye ayırdığımız mezarların, tipolojileri, yapım teknikleri, kitabeleri, süslemeleri, usta ve atölye problemi ile diğer tüm özellikleri göz önünde tutularak kendi aralarında ve benzer örnekleriyle karşılaştırmaları yapılmıştır. Bu bölümün ardından yararlandığımız kaynakların alfabetik listesi verildikten sonra, bu mezar taşlarının çizimleri ile fotoğrafları katalog düzenine göre sıralanmıştır. Böylece tezin amacına uygun olarak bölgenin mezar ve mezar taşı geleneği en iyi şekilde tanıtılmaya çalışılıp, yok olma tehlikesi ile karşı karşıya olan bu milli değerlerimizin sanat tarihi içindeki önemleri saptanarak Türk sanatındaki yerleri bir nebze de olsa vurgulanmaya çalışılmıştır.
Tasvirli eski Hitit kapları

Asur Ticaret Kolonileri ile Hitit İmparatorluk Dönemi arasındaki boşluğu dolduran tasvirli Eski Hitit Kaplan' konu edinilmiştir. Bu tasvirler ayrıntılı biçimde tek tek ele alınıp sonra da bütünlük içinde değerlendirilmiştir. Böylelikle ayrıntıdan bütüne varılan bir yöntem izlenmiştir. Önce kaplar üzerinde tasvirleri görülen objeler, Hitit metinlerindeki olası karşılıkları ile tanıtılmıştır ki bunların içine tapmak, sunak, giysi, asa ve silah tasvirleri girer. Sonra bu kaplarda genellikle konuyu oluşturan kült törenlerinin ayrıntıları, incelenen tasvirler yardımıyla ele alınmıştır. Bu ayrıntıların içine törenlerin aşamalarım oluşturan mutfak sahneleri, kurban ve libasyon sahneleri, müzik ve eğlence sahneleri girer. Bu sahnelerin görevlilerinin kimler olduğu da Hitti metinlerinde ifade edilişi ile tanıtılmıştır. Bütün olarak ele geçen ilgi çekici tek örnek olduğu için, İnandıktepe'de bulunmuş tasvirli kap merkez alınarak tasvirlerde gösterilen kült töreninin neye ve hangi törene işaret edebileceği yorumlanmış ve böylelikle Hieros Gamos/Kutsal Evlilik ritüeli de değerlendirilmiştir. Bu kültün Eski Hitit kaplarında temsil edilişi hakkında sonuç bölümünde bazı fikirler ortaya konmuştur.
Diyarbakır Şeyh Safa Camii yapı topluluğu

Safa Cami Yapı Topluluğu, Diyarbakır Sur içinde, Diyarbakır Ulu Camiinin batısında Melek Ahmet Mahallesinde Kara Cami Sokağındadır. Diyarbakır, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Toros Dağları ve Yukarı Dicle Havzası'nda konumlanır. Tarih boyunca önemini koruyan kent birçok medeniyetin egemenlik kurduğu ender şehirlerden biridir. Roma ve Bizans egemenliğinde kalan Diyarbakır, İslam döneminde valiler tarafından yönetilmiştir. Akkoyunlu Devletine başkentlik yapmasının yanında Osmanlı döneminde de önemini koruyarak askeri ve ticari açıdan önemli bir merkez olmuştur. 1401- 1507 yılları arasında Akkoyunlu egemenliğinde kalan Diyarbakır'da özellikle Uzun Hasan döneminden kalan birçok eser bulunmaktadır. Uzun Hasan döneminden kalan önemli yapılardan biri de Safa Camii'dir. Diyarbakır'ın Sur ilçesinde Melek Ahmet caddesinde, Diyarbakır Ulu Camii'nin batısında bulunan Safa Cami yapı topluluğu cami, medrese, türbe yapılarından oluşur. Yapım kitabeleri bulunmaması sebebiyle cami, medrese ve türbe binalarının kesin yapım tarihi bilinmez. Birçok kez onarım geçiren yapılar orijinallikleriyle ilgili fikir verebilmektedir. Tez çalışmasında; Safa Camii, Muslihiddin Lari Medresesi ve Şeyh Abdülcelil Türbesi plan, mimari, süsleme açısından ele alınarak Diyarbakır'daki Akkoyunlu ve Osmanlı dönemi yapılarıyla karşılaştırılıp değerlendirilmeye çalışılmıştır. Günümüze sağlam bir şekilde ulaşan yapının genel anlamda Akkoyunlu üslup özelliklerini yansıttığı, üslup ve süsleme açısından Diyarbakır'daki Osmanlı dönemi mimarisine model olduğu öngörülebilir.
Antik Karya bölgesinin Mylasa kenti hinterlandında bir Bizans yapısı: Yapım tekniği, tarihleme ve işlev üzerine incelemeler

Bu çalışmanın konusu, Anadolu'nun güneybatısındaki Antik Karya bölgesinin Mylasa kentinde yer alan bir yapıya ait kalıntıların mimari ve mekansal özellikler bağlamında incelenmesi üzerinedir. Yapı, Mylasa kentinin yaklaşık 5 km kuzeyinde bulunan bir ova üzerinde yer almaktadır. Yapı hakkında daha önce kapsamlı bir araştırma yapılmadığı için, işlevi ve ne tür bir yerleşim alanının parçası olduğu kesin olarak bilinmemektedir. Ancak yapı, çalışma içerisinde 'Kale Mevkii Yapısı' olarak adlandırılmış ve mevcut konumu Antik yerleşimlere göre belirlenerek Karya haritası üzerinde gösterilmiştir. Kale Mevkii Yapısı'ndan günümüze yalnızca dört tane taşıyıcı ayak ulaşmıştır. Bu ayakların kare bir mekan oluşturacak şekilde bir araya geldikleri gözlemlenmektedir. Bu mekanın dış duvarları günümüzde mevcut olmamakla beraber, kubbe formunda bir örtü sistemine sahip olduğu belirlenmiştir. Bu kare mekan yapıdaki tek mekan değildir; zemin kotta yer alan bazı duvar kalıntıları, mekanın başka alanlara genişlediğini göstermektedir. Ancak, genişleyen bu alanlar yaşanmış olan yıkımlar ve günümüzdeki modern yapılar sebebiyle belirlenemediğinden, yapının plan tipolojisi tam olarak anlaşılamamıştır. Bu sebeple, çalışma içerisinde, yapının genişleyen alanları da göz önünde bulundurularak, benzer mekansal özellikleri bulunan yapılar ile birlikte ele alınmıştır. Taşıyıcı ayakların ve örtü sistemi başlangıcının detaylı rölöve çizimi yapılarak, inşada kullanılan taş, tuğla ve harç belgelenmiş ve inşa teknikleri sunulmuştur. Bu malzeme kullanımı ve inşa teknikleri, Batı Anadolu'da Roma hakimiyeti ile başlayan ve Erken Bizans dönemine dek sürdürülmüş kullanım ve teknikler ile ilişkilendirilmiştir. Böylece, bu tez kapsamında, Kale Mevkii Yapısı'nın sahip olduğu mimari özellikleri üzerinden benzer yapılarla karşılaştırılarak, inşa edilmiş olabileceği dönem aralığı ve işlevi hakkında önerilerin yer aldığı bir çalışma sunulmuştur.
İznik Müzesi'nde bulunan Osmanlı dönemi sikkeleri

Sikkeler darbedildikleri ilk yıllardan itibaren alışveriş için kullanılan en önemli ödeme aracıdır. Sikkelerin üzerinde yer alan bilgiler ışığında, bastıran devletlerin sultanlarının tahta çıktığı yıllar, fethettikleri topraklar, ekonomik ve sosyal durumlarını gözler önüne sermektedir. Günümüzde gerek müzelerde bulunan gerekse yapılan kazılarda ortaya çıkarılan sikkelerin incelenmesiyle tarihte var olan sikke darp ettiren devletler hakkında daha çok bilgi edinilecektir. Osmanlı devletinin kurulduğu Marmara Bölgesi'nde yer alan İznik Osmanlı ve Osmanlı öncesinde de coğrafi konumu nedeniyle tarihte önemli bir yere sahiptir. Osmanlı döneminde I. Murad tarafından annesi Nilüfer Hatun adına yaptırılan Nilüfer Hatun İmareti günümüzde İznik müzesi olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmamızda Osmanlı öncesi devletler tarafından basılan sikkeler kısaca anlatılmış, Osmanlı sikkelerinde kullanılan terimler, malzeme, darp tekniği, para birimleri ve darphaneleri hakkında bilgi verilmiştir. İznik Müzesi'ndeki 4200 Osmanlı sikkesi arasından seçilen sikkeler XIV-XX. yy. tarihleri arasında darbedilmiş 151 adet sikkenin dönemi, darp tarihi, yazı ve süsleme kompozisyonları farklı dönemde basılan sikkelerle karşılaştırılarak değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Gevaş'ta bulunan kültür varlıkları üzerine bir değerlendirme

Van Gölü Havzası'nda yer alan Gevaş, girift tarihi evrelere sahiptir. Bununla beraber bölgede bulunan kültür varlıklarının oluşum ve şekillenmesinde bu girift evrelerin izleri çok fazla izlenmez. Bu anlamdaki faaliyetlerin daha ziyade siyasi istikrara paralel bir seyir izlediği görülür. İlk yapılaşmanın Urartularla başladığı bölgede, Urartulardan sonra uzun bir dönem bu anlamda bir gelişme izlenmez. 10. yy'da Vaspurakan Vasal Ermeni Krallığının kurulması ile beraber önemli bir imar atağı yaşanır bu dönemde Akdamar Kilisesi ile beraber birçok önemli manastır ve yapı meydana getirilmiştir. Bölgede Hristiyan dönemine ait günümüze gelebilmiş yapıların önemli bir kısmı 10. Yüzyılda kurulup 11. Yüzyılda sonra eren bu krallık dönemine ait yapılardır. Bununla beraber 19. Yüzyıla kadar imar faaliyetleri devam etmiştir. Hristiyan dönemine ait günümüze gelmiş yapıların tamamı 10. ve 19. Yüzyıllar arasında yapılmış dini yapılar olup çoğunluğu manastır şekline karşımıza çıkar. Bunlardan biri olan Akdamar Manastırı hem tarihi hem mimari hem de süsleme açısından önemli olduğu kadar bölge turizmi açısından da özel öneme sahip bir yapıdır. Kültürel dokuyu oluşturan bir diğer unsur olan İslam dönemi yapılarıdır. Bunların hemen hepsi 14. Yüzyıla ait olup İlhanlılara bağlı olarak kurulmuş olan İrisan Beyleri döneminde meydana getirilmiştir. Bir cami dışına kalan örneklerin hepsi mezar yapısıdır. Hişet Mezarlığı içerisindeki 600'den fazla mezar taşı ile bölgede Ahlat'tan sonra gelen en büyük mezarlıktır. Mezarlığın İçinde Halime Hatun Kümbeti çokgen gövde külahı ve süslemesi ile Anadolu kümbet mimarisinin tipik bir örneğidir. Zengin ve zarif işçiliği ile dikkat çeken kümbet Gevaş'ın simgesi durumundadır. Eserlerin hepsi üslup açısından genel olarak dönem özelliklerini yansıtmaktadır. Gevaş'ta bulunan kültür varlıkları ile ilgili farklı zamanlarda çalışmalar yapılmıştır. Ancak özellikle Selçuklu ve Beyler Mezarlığı'nın bugünkü mevcut durumları bu konuda daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.
Sütçüler, Aksu düz dokumaları ve bireysel desen uygulamaları

Isparta İli XIX. yy'dan başlayarak günümüze kadar önemli bir halıcılık merkezi olmuştur. Yörük kültürünün devam ettiği Aksu ve Sütçüler ilçeleri belde ve köylerinde düz dokumaları ile adını duyuran önemli bir dokuma merkezleridir. Halen bazı köylerde var olan ve yöreye ait gelenekler arasında sayılan dokumalar yörenin dokuma geleneğinin en başında yer almaktadır. Bu araştırmada, Aksu ilçesine bağlı 1 belde ve 12 köy, Sütçüler ilçesine bağlı 3 belde ve 27 köy olmak üzere 43 yerleşim yerinde düz dokumalar tespit edilmiş ve fotoğraflarla belgelenerek bir katalog oluşturulması amaçlanmıştır. Aksu ilçesi belde ve köylerinde 80 adet, Sütçüler ilçesi belde ve köylerinde ise, 40 adet düz dokuma tespit edilmiştir. Yörede tespit edilen toplam 120 adet düz dokumanın tarihsel gelişimi, dokuma tekniği, kullanılan araç ve gereçler, dokumaların bazı teknik özellikleri ile renk, motif ve desen özellikleri belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, ulaşılan veriler uygun istatistik yöntemleriyle analiz edilmiş, yöreye ait düz dokumaların günümüzdeki durumu da açıklanmıştır. Araştırma sonucunda ulaşılan bilgilere göre yöreye ait dokumaların var olduğu ve bu dokumaların kayıt altına alınması sağlanmıştır.
Kaleiçi'nin kuruluşundan 16. yüzyıla kadar mekansal değişimi

Sırasıyla Hellenistik, Roma, Bizans, Selçuklu, Beylikler ve Osmanlı gibi bu topraklarda hüküm sürmüş önemli uygarlıklara ev sahipliği yapan Antalya, yaşadığı tarihin izlerini günümüze kadar taşımayı başarmıştır. Kuruluşundan başlayarak kapalı kent modeliyle gelişen Antalya'yı var eden öncelikli unsur liman olmuştur. MÖ 2. yüzyılda II. Attalos tarafından kurulmasından Selçuklu Dönemi'nin sonlandığı 13. yüzyıla kadar kentin karakteristiği bu liman üzerinden belirlenmiştir. Bu nedenle kentin ilk olarak limanı kuşatacak şekilde, kuzey tarafta kurulmuş olduğunu söyleyebiliriz. Hellenistik Dönem'le birlikte kentin güney ve doğu alana genişlemiş ve dolayısıyla savunma hattını da bu mekansal değişime uygun biçimlendirmiştir. Ancak kentin bu yeni bölgesinin esaslı imarı 2. yüzyılda, Roma İmparatorluk Dönemi'nde gerçekleşmiştir. Romalılaşmanın kentteki göreli ilk etkisi anıtsal yapıların yeniden tanımlanmasıyla kentin grid sisteme dayalı bir plan dahilinde ele alınması olmuştur. Yunan ve Roma dönemleri mirası üzerine kurulmuş ve bu dönemlerden kalan altyapı sistemlerinin kullanılmasına bağlı olarak gelişen kentin Bizans Dönemi'nde anıtsal yapı inşaasından çok savunmaya olan aşırı ihtiyaçtan dolayı sur yapımına öncelik verilmiştir. Kentin özgün kimliğini belirleyen bugüne ulaşan yapılar değerlendirildiğinde Antalya'yı bir Selçuklu kenti olarak tanımlamak gerekir. Selçuklu Dönemi ile beraber, Antalya'nın fiziki formunda herhangi bir önemli değişiklik gerçekleşmemiş, bu yeni kültüre ait binalar geçmişşin anıtsal yapılarının üzerine inşa edilmiştir. Bazı araştırmacıların belirttiğinden farklı olarak kentteki azınlıkların tecrit edilmiş olduklarına dair herhangi bir tarihi veri bulunmamaktadır. Beylikler ve hemen sonrasında başlayan Osmanlı egemenliğinin erken dönemlerinde kentte önemli değişiklikler yaşanmamıştır. Antalya bu dönemden başlayarak yine Kaleiçi merkezli fakat sur dışına doğru kademeli bir yayılma göstererek genişlemeye ve yeni merkezler oluşturmaya başlamıştır.