turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Medeni Usul Hukukunda delil tespiti kurumunun fonksiyonları

Medeni usul hukukunda tarafların ispat faaliyetini gerçekleştirmesine etki eden en önemli araçlardan biri delillerdir. Deliller maddi gerçeklik temelinde hakkın tanınması ve tespiti amacı doğrultusunda tarafların iddia ve savunmalarını ispata yarar. Bu kapsamda muhtemel uyuşmazlıkların çözümü açısından medeni usul hukukunda çok önemli bir yere sahip olan delillerin dava açılmadan önce veya yargılama sırasında henüz inceleme sırası gelmeden önce kaybolma ihtimali bulunmakta ve/veya ileri sürülmesi önemli ölçüde güçleşecek ise Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yer alan delil tespiti kurumu sayesinde bu vakıa ve delillerin henüz inceleme sırası gelmeden önce tespit edilmesi mümkündür. Medeni usul hukukumuzda delil tespiti kurumu sayesinde delillerin önceden tespit edilmek suretiyle muhafaza altına alınması, kaybolmasının önlenmesi ve bu sayede ispat değerinde meydana gelecek olan muhtemel azalmaların önüne geçilmesi amaçlanmıştır. Mukayeseli hukukta delil tespitine benzer kurumlar ihdas edilmiş ve anılan kurumlar ile dava açılmasının önüne geçilmesi, mahkemelerin iş yükünün azaltılması ve usul ekonomisine hizmet etme fonksiyonları esas alınarak düzenlemeler yapılmıştır. Delil tespiti ve mukayeseli hukukta buna benzer müesseseler sayesinde tarafların iddiasını ispata yardımcı olunmakta ve tarafların hukuki yararının korunması sağlanmaktadır.
1982 Anaysasında yürütme organı

Devleti oluşturan bu kuvvetler arasındaki ilişkiler hükümet sistemleri tasnifinin de temelini oluşturmaktadır. Yani, hükümet sistemleri tasnifi bu kuvvetlerin birbirleriyle olan ilişkilerine göre yapılmaktadır. Yürütme, yasama ve yargı erklerin tek bir kişi veya zümre üzerinde toplandığı rejimler tarihsel süreçte oldukça yaygındı. Monarşi veya mutlakıyet rejimleri olarak adlandırılan bu yönetim sistemlerinde tüm yetkileri uhdesinde toplayan kral veya hükümdar yönetimin her kademesinde tek söz sahibiydi. Modern ve demokratik hükümet sistemleri ise daha çok kuvvetlerin birbirinden ayrılması gerekliliğini savunmuş ve buna dayanarak geliştirilmiştir. Bunun tek istisnası günümüzde sadece İsviçre'de uygulanan yasama ile yürütme organı arasında hiçbir ayrım koymayan meclis hükümeti sistemidir.
Roma Hukukunda tüketim ödüncü sözleşmesi

Çalışma konumuzu oluşturan mutuum, Roma'da günümüzdeki tüketim ödüncü sözleşmesine karşılık gelen sözleşmedir. Günümüz hukukundaki pek çok kavram ve kurumda olduğu gibi tüketim ödüncü sözleşmesi üzerinde de Roma Hukukunun önemli etkileri görülmektedir. Roma Hukukunda mutuum real sözleşme niteliği taşımakta idi, yani sözleşmenin kurulabilmesi için tarafların tüketim ödüncü sözleşmesi yapmak üzerinde anlaşmaları yanında ödünç konusu paranın veya diğer misli malın mülkiyetinin ödünç alana devredilmesi de gerekmekteydi. Günümüz hukukunda ise tüketim ödüncü sözleşmesi rızai bir sözleşmedir, sözleşmenin kurulmuş sayılması için tarafların anlaşması yeterlidir. Sözleşmenin tanımında görülen benzerlik, sözleşmenin kural olarak faizsiz olması gibi özellikler ise Roma Hukukundan bugüne taşınmış özelliklerdir. Ödünç sözleşmesi İtalya, Fransa, Hollanda gibi ülkelerde halen real sözleşme olarak düzenlenmişken, ülkemizde, İsviçre, Almanya ve Avusturya'da ise rızai sözleşme niteliği taşımaktadır. Özellikle mutuum'un yapısında tarihsel süreç içerisinde meydana gelen değişimin incelenmesi, bu konuda günümüz hukukunda farklı ülkelerdeki farklı yaklaşımların anlaşılmasında yararlı olacaktır. Dört bölümden oluşan çalışmamızın birinci bölümünde mutuum kavramına, kavramın kökenine ve bu sözleşmenin ne şekilde ortaya çıkmış olabileceğine yönelik görüşlere ve tartışmalı bir konu olan nexum'a değinilmiştir. İkinci bölümde mutuum'un unsurları, Roma sözleşmeler sistemindeki yeri, taşıdığı diğer özellikler ve amacı ele alınmıştır. Üçüncü bölümde mutuum'un özel türleri incelendikten sonra son bölümde Roma Hukukunda uygulanmış farklı yargılama usullerinde mutuum için tanınmış hukuki korumalara değinilerek konu Roma Usul hukuku bakımından da değerlendirilmiştir.
Laiklik ilkesi bağlamında Türkiye'de zorunlu din dersi ve muafiyet sistemi

1982 tarihli Anayasa'nın 24. maddesi ile birlikte, ilk ve ortaöğretim kurumlarında din kültürü ve ahlak bilgisi dersi zorunlu olarak öğretilmeye başlandı. Ancak din kültürü ve ahlak bilgisi dersi, Türkiye Cumhuriyeti kurulduğundan beri, laiklik ilkesi bağlamında en önemli tartışma başlıklarından birini oluşturmaktadır. Okuyacağınız tez zorunlu din dersine laiklik ilkesi uyarınca nasıl yaklaşılması gerektiğini, zorunlu din dersinin tarihçesini, bugününü ve bu dersten nasıl muafiyet sağlanacağını, son bölümde ise zorunlu din dersinden muafiyet kararları ele almaktadır. Din dersinin yapısının ve müfredatının 1924, 1946, 1950, 1974, 1982, 2005, 2012 ve 2017 tarihlerinde ülkenin siyasal ve ekonomik koşullarına göre, değiştiğini görüyoruz. Bugün itibariyle, zorunlu din dersi müfredatı ve kitapları incelendiğinde ise, tüm dinlerin değil sadece Sünni İslam dinini içerdiği tespit edilmektedir. Diğer yandan, zorunlu din dersinden muafiyet sistemi ise pek çok sorunu barındırmaktadır. Musevi ve Hristiyan velilerin inançlarını belgelendirmeleri kaydıyla çocuklarının dersten muaf tutulması söz konusu iken, Alevi, Ateist veya başkaca inanç ve felsefi görüşlere sahip ailelerin çocuklarının söz konusu dersten muaf tutulamadığına şahit oluyoruz. Ulusal mahkeme ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları göstermektedir ki, bu koşullar altında insan haklarını ihlal eden zorunlu din dersinin ya bütünüyle müfredattan kaldırılması ya da velilerin dinlerini belgelendirmesine gerek duyulmaksızın, sadece talepleri doğrultusunda zorunlu din dersinden küçüğün muaf tutulması gerekmektedir.
İnsan hakları açısından ceza muhakemesinde şahsi hürriyeti bağlayıcı koruma tedbirleri

Tezimizde ülkemizin taraf olduğu ve İnsan hakları uygulamaları açısından örnek aldığı Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin kuralları çerçevesinde iç hukukumuzda yapılan düzenlemelerden Ceza Muhakemesinde şahsi hürriyeti bağlayıcı koruma tedbirleri incelenmiştir. Bu kapsamda yakalama, gözaltı, tutuklama ve adli kontrol tedbirlerinin AİHS'ne uygunluğunun ele alınmıştır. AİHS'nin her maddesinde düzenlenen insan haklarına bağlı olarak 5271 sayılı CMK'nın ilgili maddeleri incelenip görüşlerimiz ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yargı yetkisini tanıdığımız Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin ülkemiz aleyhine açılan davalarda verdiği kararlar incelenip iç hukukumuzdaki düzenlemelerin ve bu düzenlemelerin AİHS açısından yeterli ve uygun olup olmadıklarını da elimizden geldiğince irdelenmeye çalışılmıştır. Ülkemizin AB'ye tam üyeliği sürecinde yapılan hukuk reformları sonrasında Ceza Hukukumuzdaki temel kanunlar tamamen değiştirilerek AB düzenlemeleri ve uygulamaları ile uyumlu hale getirilmeye çalışıldığından çalışmamızda da bu husus da ilgili bölümlerde ele alınmaya çalışılmıştır.
Uzayda ve uzaydaki gök cisimleri üzerinde devlet egemenliği ve mülkiyet

Uluslararası Hukuk'un bir alt disiplini olan Uzay Hukuku, 20 yüzyılda uzay teknolojisinin gelişimiyle birlikte ortaya çıkmıştır. Uzayın hukuki statüsü, BM nezdinde kabul edilen uluslararası antlaşmalar ve BM Genel Kurul kararlarıyla şekillenmiştir. Uzay Çağı'nın başlangıcında öncelikle uzayda ve gök cisimleri üzerinde devlet egemenliği tartışılmıştır. Zaman içinde teknolojinin gelişmesi ve uzay faaliyetlerine yeni aktörlerin katılması, uzayın hukuki statüsünü mülkiyet hakları bakımından da ele almayı gerektirmiştir. Uzay antlaşmalarıyla oluşturulan düzende uzay, hiçbir devletin egemenliğine tabi olmayan uluslararası bir alan olarak düzenlenmiştir. Teknolojinin gelişimi, uzaya erişim imkanının artması ve uzayda değer taşıyan kaynakların keşfedilmesiyle devletler Uzay Hukuku düzenlemelerini menfaatleri doğrultusunda yorumlamaya ve özel kişiler de uzayda mülkiyet hakkı iddialarında bulunmaya başlamışlardır. Bu tez çalışması ile Uzay Hukukunun temel problemlerinden biri olan uzayda devlet egemenliği ve mülkiyet sorununu güncel teknolojik gelişmeler ve doktrindeki tartışmalar bağlamında ele almak ve uzay hukukunda mülkiyet hakları konusundaki belirsizliklere işaret ederek yeniden düzenleme ihtiyacını değerlendirmek amaçlanmaktadır.
Anonim ortaklık genel kurul kararının yürütmesinin geri bırakılması (TTK M. 449)

Anonim ortaklıklar ekonomide önemli bir yere sahiptir. Bu ortaklıklar faaliyetlerini organları vasıtasıyla yürütmektedir. Bu organlar, genel kurul ve yönetim kuruludur. Organlar, iradelerini aldıkları kararlarla açıklamaktadır. Genel kurul tarafından alınan kararlar hukuka aykırı olabilir. Hukuka aykırı genel kurul kararları, yokluk, butlan ve iptal edilebilirlik yaptırımlarına tabi tutulmaktadır. Hukuka aykırı genel kurul kararlarının, bir yaptırıma tabi tutulana değin uygulanma ihtimalleri bulunmaktadır. Bahse konu kararların uygulanması, ortaklık ile ilintisi olan çok sayıda kişiyi olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Hukuka aykırı genel kurul kararlarının uygulanması, TTK m. 449 uyarınca, genel kurul kararının yürütmesi geri bırakılarak engellenebilir. Bu çalışmada, genel kurul kararının yürütmesinin geri bırakılması konusu ele alınacaktır. Bu çerçevede, birinci bölümde genel kurul kararının yürütmesinin geri bırakılması terimine ve hukuka aykırı genel kurul kararlarına uygulanacak yaptırımlara ilişkin genel bilgilere yer verilecektir. İkinci bölümde, genel kurul kararının yürütmesinin geri bırakılnasının şartları ve bu talebin tarafları ele alınacaktır. Son bölümde ise, tedbir talebine ilişkin yargılama, tedbir kararı ve bu kararının sonuçları değerlendirilecektir.
Aile mahkemesi uzmanlarının hukuki niteliğinin ve raporlarının değerlendirilmesi

Aile mahkemeleri bünyesinde çalışan sosyal hizmet uzmanlarının hukuki nitelikleri ve bu uzmanların hazırladıkları raporların yargı kararlarına etkisini tespit etmek amacıyla hazırlanan bu çalışma, aile mahkemelerinde sosyal hizmet uygulaması, uzmanların görevleri ve hukuki nitelikleri, uzmanların hazırladıkları raporlar ve uygulamada karşılaştıkları sorunlar adlı üç bölümden oluşmaktadır. Bu tez çalışmasının amacı, uzmanların görevleri bağlamında hukuki niteliklerini değerlendirmek, uzmanların çalışma koşulları ile sosyal inceleme raporu hazırlama süreçlerini incelemek, SİR'lerin yargı kararlarını ne ölçüde etkilediğini Yargıtay içtihatları eşliğinde ortaya koymak ve uzmanların yaşadıkları sorunlara ilişkin çözüm önerileri sunmaktır. Çalışmada akademik yazın taraması ve uzmanlarla yapılan yazılı görüşmeler kullanılmıştır. Mevzuatta uzmanların görev tanımlarının muğlak olmasının ve hukuki niteliklerinin belirsiz olmasının, uzmanların görevlerini tam ve olması gerektiği gibi yerine getirmelerine engel olduğu; bazı mahkeme ve Yargıtay kararlarında uzmanlardan bilirkişi olarak bahsedilebildiği; uzmanların görevlendirildikleri her davada araç temininde yaşanan sıkıntılar nedeniyle ev, işyeri ve okul ziyaretleri gerçekleştiremedikleri; fiziki koşulların yetersizliği nedeniyle çoğu zaman eksik incelemeyle rapor hazırlamak zorunda kaldıkları; bu ve benzeri nedenlerle raporların işlevlerini tam olarak yerine getiremediği ve yargı kararlarına yön vermekte yetersiz kaldığı sonuçlarına varılmıştır. Değerlendirmeler sonucunda, uzmanların hukuki niteliklerinin ve görev tanımlarının yasal dayanağa kavuşması, uzmanların yeterli bilgi ve tecrübeye sahip olmalarını sağlamak amacıyla belli aralıklarla hizmet içi eğitimlere tabi olmaları, Adalet Bakanlığı tarafından aile mahkemelerinin fiziki koşullarının iyileştirilerek diğer mahkemelerden bağımsız bir yapıya kavuşturulması, çocukların yargılama sürecini en az hasarla atlatabilmeleri ve menfaatlerinin zarar görmemesi için elverişli ortamın yaratılması ile adli görüşme odalarının sayısının artırılması gerektiği düşünülmektedir.
Ceza Hukukunda kusur

Tipe uygun ve hukuka aykırı bir eylem işleyen failin bu eyleminin kendisine isnad edilebilmesi ve kendisine karşı bir kınama yargısı yapılabilmesi kusurunun bulunmasına bağlıdır. Kusur kavramı bu yönüyle failin cezalandırılmasının gerekçesini oluşturur. Diğer yönüyle ise failin işlediği eylemden ötürü ne ölçüde cezalandırılabileceğini belirler. Bu yönüyle de cezalandırmanın ölçüsünü teşkil eder. Bu iki temel işlevi ile kusur kavramı ceza hukukunun yapı taşlarından bir tanesidir. Kusur kavramının içeriğinin ne olduğu kusur teorileri üzerinden anlatılmaya çalışılmıştır. Kusur kavramı üzerine gerçekleşen tartışmalar çeşitli yönlerden kendisini göstermektedir. Bunun sebebi kusur kavramının münhasıran ceza hukukuna ait bir kavram olmamasıdır. Gerçekten, kusur kavramı kriminoloji, psikoloji, antropolojide olduğu gibi örneğin teoloji ve felsefe gibi daha farklı disiplinlerde de çeşitli rollere sahiptir. Buradan hareketle kusurun diğer disiplin ve alanların dışında salt ceza hukuku sistemi bakımından dahi karmaşık ve sistemin bir kısmının karanlıkta kalmasına yol açan bir konu olduğu ve ayrıca ceza hukukunun esasen ana sorununu teşkil ettiği söylenmelidir. Çalışmada sadece teoriler bakımından kusur kavramının ele alınması ile yetinilmemiş; bunun yanında ayrıca TCK'nın konuyla ilgili getirdiği düzenlemeler de kusur kavramı bakımından değerlendirilmiştir. Bunun neticesinde TCK'da suç genel teorisi kapsamında yapılan düzenlemelerle ilgili çeşitli çıkarımlara ulaşılmıştır.
Türk hukukunda mahalli idarelerin taşınmazlarında ecrimisil ve yargısal denetimi

Mahalli idarelerin mülkiyetinde veya tasarrufu altında bulunan taşınmazlardan gerçek ya da tüzel kişilerce hiçbir hukuki sebebe dayanmaksızın yararlanılması halinde; fuzuli şagil olarak adlandırılan bu kişiden, mahalli idarelerin taşınmazlarını korumaya yönelik tazminat niteliğinde alınan bedel 'ecrimisil' olarak adlandırılmaktadır. Ecrimisil bedeli 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesi gereği, 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilir. Mahalli idarelerin taşınmazın işgalini tespit ederek ecrimisil bedelini tahsil etmesi fuzuli şagile taşınmazı kullanmaya devam hakkı vermemektedir. İşgalin tespitinden sonra taşınmazın boşaltılması için gerekli işlemler başlatılır. Ancak uygulamada ecrimisilin adeta bir taşınmaz idare etme yöntemi olarak kullanıldığı görülmektedir. Bu çalışmamızda ecrimisilin hukuki niteliği, ecrimisile ilişkin işlemler ve ecrimisil bedelinin tahsiline ilişkin yargısal süreç yargı kararları ışığında incelenmiştir.
Fıkhi kaideler ışığında hafifletici istisnai haller ve hükümleri

Başlığı: 'Fıkhi Kaideler Işığında Hafifletici İstisnai Haller ve Hükümleri' olan araştrmamızda olağanüstü ve istisnai haller ile bunların fıkhi hükümlerin hafifletilmesine etkilerinin bir araya toplanması, açıklanması ve tüm alt konularına ilişkin toplayıcı ve dü-zenleyici fıkhi kaidelerin çıkarılması hususları ele alınmaktadır. Araştırma bir önsöz ve dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüm, fıkhi kai-deler ilmi hakkında kuramsal bir çalışma içermektedir. Bu bölümde, fıkhi kaidelerin mahi-yeti, delilleri, önemi, ortaya çıkışı, gelişimi, kaynakları, bu hususta alimlerin izledikleri yöntemler, ayırt edici özellikleri ve ilgili diğer kaideleri ele aldık. Ayrıca bunlarla istidlal ve ihticac konusunu tartıştık. İkinci Bölüm, istisnai haller ve hükümler ile Şari'in hafifletmelerini açıklamaktadır. Bu bölümde beş temel zaruretin korunması, meşakket ve zorluğun kaldırılması hakkında Şeriat'ın genel maksatlarını ele aldık. Böylelikle fert ve toplum ile alakalı istisnai halleri tanımaya, bunların fıkhi hükümler üzerindeki etkilerini, hafifletme ve kolaylık sağlayan hafifletici hükümlerin gereklerini ve bu hükümlerin değişimini sağlayan kuralları açıklamaya yönelik bir giriş yapmış olduk. Üçüncü ve Dördüncü Bölüm, ilgili külli fıkhi kaidelerin çıkarılması ve değerlendi-rilmesi ile olağanüstü istisnai hallere ilişkin hafifletici hükümlerin çıkarılmasına ilişkin kuralları içermektedir. Aralarındaki bağları, açıklamalarını, bazı uygulamalarını ve kap-samlarına girmekten istisna edilen hususları belirtmek suretiyle bunları, alimlerin belirlediği gibi, fetva ve yargıya elverişli kanun maddeleri şeklinde bir mevzu olarak bir araya topladık ki alternatif hükümleri istinbat usulü ve bu hallerin uygulama yöntemi açıklığa kavuşmuş olsun. Böylelikle istisnai haller ve fert, toplum ve ümmet düzeyinde etkileri yansıyan ve olağan hallere ilişkin şer'i hükümler için azimetlerden ruhsatlara dönüşüme neden olan zafiyet ve acziyet halleri ortaya çıkmış oldu. Bu çalışma yoluyla, külli fıkhi kaideler ile bağlantı kurarak, insan hayatını zorlaştıran sıkıntılı meseleler için yeni hükümler istinbat etmede temel teşkil etmek üzere, istisnai hallere ve fer'i hükümlerine ilişkin tümevarımsal ilmi bir yönteme ulaşmayı amaçladık.
Cevap ve düzeltme hakkı

Cevap ve düzeltme hakkı, basın araçları ile haklarında yayın yapılan kişilerin şeref ve haysiyetlerinin ihlal edilmesi veya kişiler hakkında gerçeğe aykırı yayın yapılması durumunda başvurulan en etkin hukuksal korumalardan biridir. Ayrıca cevap ve düzeltme hakkı, ifade özgürlüğü ve basın özgürlüğünü kısıtlayan haklardan biri olarak anılmakla beraber özünde etkin bir ifade özgürlüğü ve basın özgürlüğü sisteminin tamamlayıcı unsurlarındandır. Cevap ve düzeltme hakkı, basın karşısında kişilerin ifade özgürlüğünü korumaktadır. Bu çalışmada cevap ve düzeltme hakkı bütün yönleri ile incelenmeye çalışılacaktır. Çalışmamızın birinci bölümünde cevap ve düzeltme hakkının hukuki niteliği tespit edilemeye çalışılacaktır. Ardından ikinci bölümde uluslararası belgelerde bu hakkın nasıl düzenlendiği ve anlaşıldığı üzerinde durulacaktır. Üçüncü bölümde diğer ülkelerdeki düzenlemelerden bahsedilecektir. Dördüncü ve beşinci bölümlerde Türk Hukukunda ve yargı kararlarında cevap ve düzeltme hakkı ayrıntıları ile anlatılacaktır.
Güven sorumluluğu

Tezimizin konusu olan güven sorumluluğu, Türk Medeni Kanunu'nun 2. Maddesinin temelini oluşturan ve evrensel bir niteliği olan Dürüstlük Kuralının alt ilkelerinden biridir. Güven sorumluluğu güven ilkesine dayanmakta olup hukuki işlemin tesisi sırasında irade beyanlarının yorumunda haklı güvenin korunması için gereklidir. Güven sorumluluğu, edim yükümlülüklerinden bağımsız borç ilişkisi niteliğindedir. Çoğu zaman culpa in contrahendo sorumluluğuyla benzer anlamlarda, alt ve üst başlıklarda kullanılsa da güven sorumluluğu bu sorumluluktan farklı bir anlam taşımaktadır. Aslında bu sorumluluk türünün ihlali ne haksız fiil sorumluluğu ne de sözleşmesel bir sorumluluk olarak kabul edilmektedir. Bu ayrı üçüncü bir sorumluluk niteliğindedir. Türk hukukunda kendini yeni yeni geliştiren bir sorumluluk olmasıyla beraber, Almanya'da reformlar sayesinde ve İsviçre'de de henüz yerleşebilmiştir. Güven sorumluluğunun varlığı niteliği gereği çok kapsamlı ve önemli bir sorumluluk olsa da bu kavram üzerinde henüz ortak bir uzlaşmaya varılamamış, bu yüzden yeri ve sınırları tam anlamıyla hukuk sistemi içerisinde belirlenememiştir.
Havayoluyla yapılan uluslararası yük ve yolcu taşıma sözleşmelerinde taşıyıcının sorumluluğu

Havayoluyla Yapılan Uluslararası yük ve yolcu taşıma sözleşmelerini düzenleyen uluslararası konvansiyonların getirdiği hükümlerin büyük çoğunluğu taşıyıcının sorumluluğuna ilişkindir. Çalışmamızın amacı yakın bir tarihte ülkemiz açısından yürürlüğe giren 1999 Montreal Konvansiyonu'nun ve halen uygulama alanı bulan Varşova/Lahey sisteminin taşıyıcının sorumluluğuna ilişkin hükümlerini, 1929 Varşova Konvansiyonu, 1955 Lahey Protokolü, 1961 Guadalajara Ek Konvansiyonu, 1966 Montreal Geçici Anlaşması, 1973 Guatemala City Protokolleri, 1975 Montreal Protokolleri'nin getirdiği prensipler ve bu düzenlemelere hakim olan hukuki gerçeklikler ve gerekçeler doğrultusunda incelemektir. Uluslararası hava taşımalarına uygulanacak olan hukuk kuralları bakımından ülkeler arasında farklı düzenlemelerin olması, yaşanan benzer ihtilaflarda farklı sonuçların ortaya çıkmasına neden olacaktır. Yukarıda belirtilen uluslararası düzenlemeler de bu sakıncayı gidermek amacıyla başlatılan yeknesaklaştırma çabalarının bir ürünüdür. 1929 Varşova Konvansiyonu ile başlayıp 1999 Montreal Konvansiyonu'na kadar devam eden süreçte gelişen ve değişen sivil hava taşımacılığı sektörünün ihtiyaçları, bu süreç içerisinde yukarıda kronolojik olarak sıralaması verilen uluslararası düzenlemelerle giderilmeye ve güncellenmeye çalışılmıştır. Uluslararası yük ve yolcu taşıma sözleşmelerinde, meydana gelen zararlardan konvansiyon hükümleri neticesinde sorumlu tutulabilecek olan taşıyıcı sıfatına, kimlerin sahip olduğunun yine konvansiyon hükümleri uyarınca tespit edilmesi gerekmektedir. Bu nedenle çalışmamızda akdi taşıyıcı, fiili taşıyıcı, mütevali taşıyıcı gibi kavramlar üzerinde durulmuştur. Uluslararası konvansiyonlarda, konvansiyon hükümlerinin uygulanma şartları, taşıyıcının sorumluluğuna ilişkin olarak konvansiyon hükümlerinde öngörülen sorumluluk rejimlerinin hukuki niteliği, taşıyıcının uluslararası konvansiyon hükümleri çerçevesinde hangi hallerde sorumlu tutulacağı ve taşıyıcının sorumluluğunun kapsam ve sınırları konularına da yer verilmiştir. Yine uluslararası düzenlemeler neticesinde taşıyıcının sorumluluğunun söz konusu olabileceği; yolcunun ölümü, yer alanması, bagaj veya yükün ziyaı veya hasara uğraması, yolcu bagaj ve yük taşımalarındaki gecikme hallerinde taşıyıcının sorumluluğuna gidilebilmesi için aranan şartlar da bu düzenlemelerde yer bulmuştur. Ayrıca taşıyıcıya bağımlı veya bağımsız olarak çalışan taşıyıcının adamlarının fillerinden de taşıyıcının hangi şartlar altında sorumlu tutulacağı tespit edilmiştir. Son olarak uluslararası düzenlemelerde yolcu ve yük taşımaları bakımından taşıyıcının sorumlu olduğu durumlarda açılabilecek tazminat davası, tazminat miktarı ve hesaplanması, dava sebebi ve davanın tarafları konularına da değinilmiştir.