turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Perge F-5 Çeşmesi

Su antik dönemlerden beri insanlar için hayati önem taşır. Kimi zaman kutsal bir vasıf atfedilip onunla ilgili tanrılar meydana gelirken, kimi zamanda hayatın başlangıcını oluşturan temel madde olarak karşımıza çıkar. İnsanlar ilk çağlardan beri tatlı su kaynakları etrafında toplanıp yerleşim alanları oluşturmuşlardır. İlk başlarda doğal yollar ile su ihtiyacını karşılayan toplumlar, daha sonra nüfusun artması, iklim değişiklikleri gibi sebepler ile suyu yaşadıkları alanlara taşıyabilmek için çeşitli mimari faaliyetlerde bulunmuşlardır. Bunun sonucunda çeşmeler ortaya çıkmıştır. Yunan coğrafyasında ilk olarak kutsal birer alan niteliğindeyken, Roma Dönemi içerisinde zamanla bu vasfını kaybetmiştir. Çeşmeler ilk önce villa ve sarayların süs elemanları olarak karşımıza çıkarken, propaganda amaçlı büyük yapılar olarak da görüldüğü gibi, temel ihtiyaçların karşılandığı günlük kullanımı sağlamak için yapılan mimari unsurlar da olmuştur. Terminoloji bakımından çeşmeler oldukça zengindir. Üstlendikleri vazifelere göre çeşmeler Nymphaeum, Pege, Hydreion, Krene, Hydrekdokhion gibi isimler alabilirler. Plan olarak birçok farklı şekilde karşımıza çıkan çeşmelerin içerisinden çalıştığım yapı itibari ile exedra formlu olanlara bakacak olursak; kökeninin Nymphelere adanmış olan ve onların kutsal alanlarını ifade eden Nympheaion olarak adlandırılan mağara-çeşme düzenlemelerinden geldiğini söyleyebiliriz. Perge F-5 Çeşmesi de plan olarak exedra formlu bir çeşmedir. 16x18 m. ölçülerinde olan bu çeşmenin yarıçapı ise 7 m.'dir. Apsis havuzunun içinde yine apsis formunda küçük bir daldırma havuzu vardır. Yapı diğer benzer örnekleri ile karşılaştırıldığında üst yapısının kubbe şeklinde bir tonoz ile örtülü olduğunu söyleyebiliriz. Çeşmenin buluntuları olan 10 heykelin ise yapıya ait olduğunu gösterecek elimizde herhangi bir veri bulunmamaktadır. MS 2. yy. içerisinde Perge antik kentinde başlayan oldukça geniş kapsamlı mimari faaliyetler ve bu çeşme ile benzer Anadolu'da aynı plan ile yapılmış çeşmelerin değerlendirilmesi sonucu Perge F-5 Çeşmesi'ni MS 2. yy. içlerine tarihlendirebiliriz. Çeşmenin batı kısmında tuğlalar ile bir onarımdan bahsedebiliriz. Bu onarımın tarihlendirilmesi ise; mimaride tuğla kullanımın oldukça fazla olduğu, yanında bulunan Kuzey Hamam'ın tarihlendirilmesinden de yola çıkılarak MS 3. yy. olarak kabul edilebilir.
17. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde Ehl-i Hiref-i Hassa teşkilatı birimleri ve yapısal özellikleri

Zamanın sanat akımlarına öncülük eden ehl-i hiref-i hassa teşkilatı, geniş sınırlarına rağmen Osmanlı'nın Sanatı'nı bütünlük içinde tutmuş ve onun gelişimini sağlamıştır. Osmanlı Devleti bünyesinde kurulup, sanata öncülük eden bu teşkilat kitap sanatlarından, kuyumculuk, dokuma, ahşap ve maden sanatlarına kadar birçok alanda günümüze kadar ulaşan eşsiz ürünler ortaya koymuşlardır. Neredeyse dört asır kadar devam etmiş olan ehl-i hiref-i hassa teşkilatının 17. yüzyıldaki idari yapılanması, işleyişi, çalışma mekanları, aldıkları ücretler ve bu teşkilata bağlı olan sanat dalları çalışmanın ana konusunu oluşturmuştur. Bu yüzyılda ehl-i hiref-i hassa teşkilatı için ana kaynak olan 185 kadar maaş defteri incelenmiş olup bunun neticesinde 17. yüzyılın ehl-i hiref-i hassa teşkilatı için bir dönüm noktası olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışma İstanbul Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi Tarafından Desteklenmiştir. Proje No: 21329.
Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Konya'da eğitim yapıları (1839-1939)

Tanzimat'ın ilanının ardından ihtiyaçlardan doğan yeni yapı türleri, Osmanlı topraklarında inşa edilmeye başlamıştır. Tanzimat sonrası yeni yapı türleri arasında eğitim yapıları nicelik ve nitelik bağlamında önemli bir grubu oluşturmaktadır. Eğitimde gerçekleşen reformlar ışığında inşa edilen yapılar; dönemin sanat, mimarlık ve politik anlayışının uygulama alanı bulduğu somut formlar olarak önem taşımaktadır. Cumhuriyet'in ilanının ardından eğitimin yaygınlaştırılması ve Anadolu'nun her yerine taşınması ideolojisiyle sayıları gittikçe artan eğitim yapılarını, Konya şehri özelinde değerlendirebilmek mümkündür. Anadolu'nun merkezinde yer alan ve tarih boyunca önemini koruyan Konya şehri, yüzyıllardır Türk sanat tarihinin önemli eserlerine ev sahipliği yapmaktadır. Uzun yıllar Anadolu Selçuklu Devleti'nin başkenti olan ve beraberinde 'ilim merkezi' olarak anılan kent, Osmanlı döneminde de ilim ve kültür merkezi olma misyonunu korumuştur. Tanzimat'ın ilanıyla birlikte Konya'da yeni yapı türlerinin inşası hız kazanmış, söz konusu yapılar arasında önemli bir bölümü eğitim yapıları oluşturmuştur. Cumhuriyet'in ilanının ardından Konya'da eğitim yapılarının sayısı şehrin merkezinde arttığı gibi, pek çok ilçe ve ilçelere bağlı köylere de yayılmıştır. Sanat ve mimarlık tarihi literatüründe önemli bir grubu oluşturan eğitim yapıları; Konya şehri özelinde, Tanzimat'tan Cumhuriyet'e uzanan süreçte ve Cumhuriyet'in ilk on beş yılı dahilinde ele alınmıştır.
Lykos Laodikeiası'nda bulunan Laodikeia Kilisesi'nin analitik çözümlemesi ve koruma yaklaşımı

Denizli; UNESCO Dünya Miras listesinde yer alan Pamukkale ve Hierapolis antik kenti, tarihi yapıları, antik kentleri ve coğrafi konumu ile önemli bir şehirdir. Laodikeia antik kenti; günümüze ulaşmış olan, farklı işlevlerde inşa edilmiş çok sayıda yapısıyla Denizli'de yer alan önemli antik kentler arasındadır. Kent; terk edilinceye kadar önemli kavşak noktaları ve din merkezleri arasında yer almıştır. 2002 yılından itibaren düzenli olarak kazı ve restorasyon çalışmaları yapılan kent; 2013 yılında UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi'ne alınmıştır. Bu çalışmalara paralel olarak; 2010 yılı kazı çalışmalarında açığa çıkartılan Laodikeia Kilisesi'nin ''Lykos Laodikeiası'nda Bulunan Laodikeia Kilisesi'nin Analitik Çözümlemesi ve Koruma Yaklaşımı'' konulu tez çalışması sürdürülmüştür. Laodikeia Kilisesi; Anadolu'da Erken Hristiyanlık Dönemi'ne tarihlenen ve günümüze ulaşabilmiş az sayıdaki örnekten biridir. İncil'de adı geçen kentte, hristiyanlığın ilk yedi cemaatinden birinin yer alıyor olması, kente ve Laodikeia Kilisesi'ne olan ilgiyi arttırmaktadır. Geniş bir alana yayılan kilise; apsidiollerin sayısı ve konumu bakımından, inşa edildiği tarihte az rastlanan bir plan şemasına sahiptir. Kazı çalışmalarında elde edilen verilere göre; 7. yüzyılda bölgede meydana gelen deprem sonucu kent yıkılmış ve terk edilmiştir. Diğer yapılar gibi yıkılmasının ardından, mimari elemanlarının çoğu halk tarafından taşınan Laodikeia Kilisesi tekrar kullanılmamıştır. 2010 yılında gün ışığına çıkarılmasına kadar toprak altında kalan yapı özgünlüğünü korumuştur. Tez kapsamında; yapının günümüzdeki durumunun belgelenmesi, kullanıldığı dönemdeki durumunun araştırılması ve günümüzdeki koruma yaklaşımlarının değerlendirilerek öneriler sunulması hedeflenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde; literatür özeti, tezin amacı ve hipotez anlatılmıştır. İkinci bölümde; Laodikeia antik kentinin tarihi coğrafyası, tarihçesi, tarihteki önemi, kentteki hristiyanlık faaliyetlerine değinilmiştir. Üçüncü bölümde; yapının konumu, tarihi ve kazı çalışmaları anlatılmıştır. Dördüncü bölümde; kilisenin mevcut durumu belgelenerek incelenmiş olup, restitüsyon önerisi oluşturulmuştur. Ayrıca yapıdaki koruma yaklaşımları irdelenerek koruma önerileri sunulmuştur. Son bölümde ise genel değerlendirmeler yapılmıştır. Bu çalışmanın; yapıya dair detaylı bir bilgi kaynağı olması, Anadolu'daki Erken Hristiyanlık Dönemi'ne ait yapılarla ilgili örnek bir çalışma oluşturması, antik yapılarla ilgili detaylı bir belgeleme ve koruma yaklaşımı önerileri sunması hedeflenmiştir.
İzmir Santa Maria Kilisesi'nin duvar bezemeleri ve geleneksel kumaş baskı teknikleri ile hazırlanan koleksiyon

İzmir'de Hıristiyanlık dinine bağlı birçok Katolik, Ortodoks ve Protestan mezheplerini temsil eden kiliseler mevcuttur. Bu kiliselerin birçoğu Büyük İzmir Yangınında yok olmuş veya yıkılmıştır. Bazıları ise tekrar inşa edilmiş ve restorasyon görmüştür. Bunların bir örneği de 1889 yılı yangınında yıkılmış olan Santa Maria Katolik Kilisesi'dir. İzmir Santa Maria Katolik Kilisesi Meryem Ana'ya ithaf edilmiş 1689 yılında ibadete açılmıştır. Kilise 1818 yılında Papa 7. Pio tarafından İzmir Katedrali olarak ilan edilmiştir. 16 Ağustos 1889 yılında yangında harap olan yapı 1891 yılında Roma İmparatoru Francesco Giuseppe tarafından tekrar inşa edilmiştir. 1922 yılında Büyük İzmir Yangını'nda tahrip olan kilise, Katolik zengin cemaatler tarafından tekrar restorasyonu yapılarak hizmete açılmıştır. Santa Maria Katolik Kilisesi zaman içerisinde restorasyon görmesine rağmen içinde bulunan duvar süslemeleri ve ikonalar günümüze aynı şekilde özelliklerini kaybetmeden gelmiştir. Kilise içerisinde yer alan bu duvar bezemeleri ve ikonalarda Yunan, Barok Sanatının ve Klasisizm sanat akımının etkilerini görmek mümkündür. Özellikle de kilisenin bema kısmında yer alan tabloların, ikonların alınlık ve etrafını çevreleyen sütün başlıklarında Barok Sanatının etkisi görülmektedir. Yapılan araştırmada kilisenin mimarisinde bulunan süslemeler ve ikonaların sanatsal özellikleri incelenmiş ve bu bilgiler ışığında yeni tasarımlar yapılmıştır. Daha sonra kilisenin boş olan duvar yüzeyleri tespit edilmiş ve kumaş üzerine mumlama batik tekniği ile uygulamalar yapılmıştır. 17 Nisan 2014 tarihinde 'Mesih İsa Mumlama Batik Sergisi' adı ile İzmir Santa Maria Katolik Kilisesi'nde sergilenmiştir. Türkçe
Enez'de Bizans Devri dini mimarisi

Hazırlamış olduğum söz konusu tez Enez'de Bizans devrine ait dini mimari eserlerinden günümüze gelebilmiş olanları tanıtmaktadır. Bu yapıların mimari özelliklerini ve süsleme programlannı inceleyerek sonuçlan tek bir yayında toplamak tezin ana amacı olmuştur. Enez'de Bizans dönemi dini mimarisiyle ilgili daha önce yayınlanmış makaleler, kazı sonuç bildirileri ve bu dönem mimarisi üzerine çeşitli kitaplar başlıca kaynak materyaller olmakla birlikte, katıldığım kazı çalışmaları sırasında yapılara ait çekmiş olduğum siyah-beyaz fotoğraflar ve dialar da tez çalışmasında görsel malzeme olarak kullanılmıştır. Ayrıca arazi çalışmaları sırasında eserlerin röleve çizimleri yapılmış, eski çizimler işlenerek yeniden düzenlenmiştir. Bizans devrinde Enez'in piskoposluk merkezi olması dolayısıyla çok sayıda kilise, bazilika ve şapelin inşa edilmiş olduğu bilinmekte, bunlardan yirmi altı tanesinin adı kaynaklarda bulunmaktadır. Buna karşın günümüzde Enez Ayasofyası, Kral Kızı Bazilikası, Has Yunus Bey Türbesi, Khrysopege Şapeli, Kale içinde bir başka şapel, Pazaryeri içindeki kilise kalıntısı, Pan Mağarası içinde yer alan Hagia Triada Şapeli ve günümüzde bir evin ambar ve kümesi olarak kullanılan adını saptayamadığımız bir şapel tespit edilmiş, bu yapıların mimari özellikleri ve süsleme programlan incelenerek diğer Bizans dönemi yapılarıyla karşılaştırmaları yapılıp, benzerlikleri saptanmıştır. ııı
Bizans sanatında zambak motifi

Hıristiyanlığın ilk dönemlerinden beri sanat anlayışı içerisinde bazı önemli semboller kullanılmıştır. Bu semboller, Hıristiyan din adamları tarafından yapılan tartışmalara putperest geleneği ile ilişkili olarak konu olmuş ve yorumlanmıştır. Antik dönemlerden beri kullanımı görülen zambak çiçeği, bu tartışmalar içerisinde bir gelişim göstermiş ve Hıristiyanlık dininde kendine önemli bir yer kazanmıştır. Zambak çiçeği anlamına gelen ve ondan türetildiği düşünülen Fleur-de-Lis stilize motifi, Fransa'da 12. yüzyılda VII. Louis tarafından kraliyet sembolü olarak kabul edilmiş ve özellikle Batı sanatında, Ortaçağ Avrupa hanedan armaları içerisinde tanınmıştır. Hıristiyan ikonografisinde söz konusu zambak motifinin genellikle Meryem'in masumiyetini ve teslisi simgelediği anlaşılmıştır. Batı sanatında nispeten daha çok tanınan bu motifin, Bizans sanatının erken dönemlerinden itibaren de sürekli olarak uygulandığı ve farklı eser türlerinde yoğun bir şekilde kullanılmış olduğu tespit edilmiştir. Ancak bu motif, Bizans çalışmaları içerisinde genel olarak farklı bitki isimleri ile tanıtılmış ve bu konu hakkında herhangi bir kapsamlı çalışma yapılmamıştır. Bu nedenle söz konusu motifin, Bizans taş eserlerinde Fleur-de-Lis karakterini ortaya koyan unsurlar ile birlikte tespit edildiği ve detaylıca incelendiği bir katalog çalışması gerçekleştirilmiştir. İncelenen zambak motiflerinin, yan yaprakların durumuna göre üç farklı ana tip gösterdiği belirlenmiştir. Bununla birlikte tespit edilen diğer eser türleri de değerlendirmeye alınmıştır. Söz konusu motifin, Orta Bizans döneminde Batı ilişkileri ile birlikte daha belirgin bir görünüm kazandığı anlaşılmıştır. Ancak Bizans sanatında Sasani etkisi görülen erken örnekler, motifin doğu kaynağını vurgulamaktadır. Bizans kültüründe Doğu ve Batı ilişkilerinin görüldüğü zambak motiflerinin, form özellikleri dışında ikonografik anlamları da aydınlatılmaya çalışılmış ve dinsel açıdan önemli bir motif olduğu anlaşılmıştır.
Malatya çeşmeleri

Türk-İslam dönemi su mimarinsin en sanatsal yapıları olan çeşmeler mükemmel mimari düzenlemeleri, şebekeleri, taş süslemeleri, bezemeleri ile dönemlerinin anıtsal özelliklerini yansıtmaktadır. Çeşmeler, suyun; kaynağından bir hazneye toplanarak veya borularla getirilerek lüleli veya musluklu, mermerden, taştan veya buna benzer malzemelerden yapılmış, umuma mahsus su alma yerleridir. 'Malatya Çeşmeleri' konulu Yüksek Lisans tezi kapsamında Malatya il merkezinde ve ilçelerde tespit edilen 61 adet çeşme örneği incelenmiştir. Çeşmeler genellikle ilçelerde yer almaktadır. Çeşmelerin 37 tanesinin kitabesi bulunmakta olup 24 tanesinin kitabesi mevcut değildir. Çeşmeler ağırlıklı olarak 19. yüzyılın sonlarına aittir. Çeşmelerin daha çok 20. yüzyılda yapılmış olmaları, Osmanlı Klasik Dönem çeşme tasarımının dışına çıkılmamasına mani olmamıştır. Çeşmeler; ortada kitabesi olan nişi çevreleyen bir kemer, tas nişi, ayna taşında bir musluk, musluktan akan suyun biriktirdiği bir yalak, yalağın iki yanında dinlenme taşı formunda cephe düzenine sahiptir. Malatya çeşmelerinde su haznesi sadece 4 çeşme de görülür. Cephe gerisinde yer alan su haznesi ve düz dam şeklinde ve yığma taşla örülmüş duvar örgüsüne sahiptir. Çeşmelerin cephelerinde yoğun bir bezeme görülmez. Birkaç örnekte devşirme malzeme kullanılarak süsleme yapılsa da, Klasik Dönem Osmanlı süsleme unsurları kullanılmamıştır. Küçük ölçekli çeşmelerin yanı sıra heybetli ebatlarıyla dikkat çeken çeşme örnekleri de bulunur. Çeşme cephelerinde kullanılan kemerler hemen göze çarpmaktadır. Malatya çeşmelerinde kullanılan kemerler: sivri kemer, yuvarlak kemer, basık sivri kemer, Kemerlerde kullanılan malzeme ile süsleme yapılmasına pek rastlanmaz. Çeşme cephelerinde kullanılan kemerler hemen göze çarpmaktadır. Malatya Çeşmelerinde kullanılan malzeme: taş, kerpiç ve mermerdir. Yoğun olarak kesme taş kullanılmış; mermer malzeme ise süsleme amaçlı ya da kitabelerde kullanılmıştır. Kerpiç malzemede Battalgazi Erturan Evi avlu duvarı malzemesine bağlı kalınarak kullanılmıştır.
Resim sanatında kent imgesinin kullanımı

Manzara kavramı, insanoğlunun varoluşundan bu yana, hem bilimsel, hem felsefi hem de sanatsal anlamda irdelediği bir konu olmuştur. 14. yy Avrupa'sında Rönesans'la başlayan aydınlanma hareketlerine kadar dinin egemenliğinde bir gelişim gösteren sanat ve bilim, her alanda olduğu gibi bu alanda da ilerlemeye olanak tanımamıştır. Rönesans'ın ışığında tüm baskıları üzerinden atan sanatçılar ya da ressamlar, üsluplaşma ve bireyselleşme yönünde büyük gelişim göstermiştir. Bununla birlikte doğaya olan saygı artmış; insan doğanın yüceliğini ve eşsizliğini kabul etmiştir. Resmin ana konusu ne olursa olsun ressamlar çalışmalarında manzaraya ve gerçekliğin sembolü olarak dikkate aldığı kent görünümlerine yer vermiştir. Özellikle Kuzeyli sanatçıların konusu haline gelmiş ve yüzyıllar boyu irdelenmiştir.15. yüzyıldan sonra Batı'da sanatçı, yeni bilgileri ve kültürel biçimleri özümleyerek ifadelendiren ve değişimlerin önünden giden kişi olmuştur. Bireyselleşen sanat, ressamın duyguları ve duyuları doğrultusunda özellikle 18. yüzyılda yüzünü doğa'ya çevirmiştir. Devam eden süreçte de manzara resmin konusu olmuş; ancak kent bu kavram içinde silikleşmiş bir hal almıştır. Kent, kent öğeleri ve kent olgusu, 19. yüzyılda başlayıp gelişen sosyal ve siyasal koşulların ve 20. yüzyıldaki endüstrileşmenin ve kentselleşmenin etkisiyle sanatın özellikle de resim sanatının en önemli temalarından biri olmuştur.
Konya çevresi Bizans Dönemi mimari plastiği

Doktora tezinin ana konusunu Antik Çağ'da Lykaonia olarak adlandırılan bölgenin sınırları içerisindeki Konya iline bağlı ilçe merkezleri ve bunlara bağlı köylerde tespit edilen Erken ve Orta Bizans Dönemi mimari ve liturjik işlevli elemanlar oluşturmaktadır. Konya iline bağlı ilçe merkezleri ve köylerde yapılan araştırmalarda dağınık ya da Türk Dönemi yapılarında devşirme olarak kullanılmış 279 parça tespit edilmiştir. Bunlar mimari ve liturjik işlevli olmak üzere iki ana grup altında değerlendirilmiştir. Mimari işlevli olanlar; 4 sütun kaidesi, 2 çifte sütun kaidesi, 2 postament, 13 sütun başlığı, 7 çifte sütun başlığı, 9 paye, 2 çifte sütun, 51 çifte sütunce, 49 lento, söve ve friz bloğu ve 1 konsol, liturjik işlevli olanlar; 16 balüster, 36 levha, 12 sütunce, 20 arşitrav, 2 ambon podyumu, 2 ambon payesi, 1 altar ve 8 altar tabanı oluşmaktadır. Kesin bir işlev önerisinde bulunmak mümkün olmayan 42 blok ayrı bir başlık altında ele alınmıştır. Malzeme olarak gri mermer ve kireçtaşı yoğun olmakla birlikte beyaz/Dokimeion mermeri de kullanılmıştır. İşçilik açısından çok az sayıdaki örnek başkent Konstantinopolis atölyelerinin işlenim özelliklerini yansıtırken, çoğunluğu Phrygia, Pisidia ve İsauria gibi yakın bölge örnekleriyle benzerlikler taşır.
İnşaat masraf defteri ve bazı arşiv belgelerine göre Nakşıdil Valide Sultan Külliyesi

Bu çalışma, Nakşıdil Valide Sultan'ın İstanbul'un Fatih İlçesinde yer alan külliyesini tanıtmak ve arşiv belgeleri bağlamında yapıların inşa süreci ve geçmişşine ışık tutmak amacıyla hazırlanmıştır. İnsanlara yardım etmeyi yaşamlarının gayesi haline getiren valide sultanlardan biri olan Nakşıdil Sultan, yaşamı boyunca hayır ve hasenat işleri ile uğraşmış dini, ilmi ve sosyal alanlarda önemli eserler inşa ettirmiştir. Nakşıdil Sultan'ın eserlerinden biri olan türbe, sıbyan mektebi, çeşme, sebil ve imarethaneden oluşan külliyesi, İstanbul Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü'nde (1970) lisans çalışması olarak hazırlanmış ancak bu çalışmada arşiv kaynakları kullanılmamıştır. Bununla birlikte bugüne değin yapılan araştırmalara bakıldığında yapıların inşa sürecini ve geçirdiği onarımları da ele alan kapsamlı bir çalışma bulunmamaktadır. Buna istinaden hazırlanan çalışmada, Nakşıdil Sultan Külliyesini daha kapsamlı bir şekilde incelemeye gayret edilmiştir. Söz konusu külliye yapılarının tespiti için ilk olarak Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi arşivlerine başvurulmuş, bunun yanında arşivlerden ulaşılabilen diğer belge ve görsel malzemeler ile birlikte mimarlık ve sanat tarihi alanındaki literatürden de faydalanılarak yapıların tarihsel süreçleri ve onarımları ile zaman içerisindeki değişimleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Külliye yapılarının anlatıldığı ikinci bölümde ele alınan inşaat masraf defteri yapıların ilk inşa durumunu ortaya çıkarması, inşaat aşamasında yapılan masrafları, kullanılan malzeme çeşitlerini ve çalışan işçi gruplarını içermesi açısından oldukça önemlidir. Bunun dışında BOA, VGMA ve Türbeler Müzesi Müdürlüğü'nden temin edilen bir kısım belgeler ile yapıların onarımlarından ayrıca bahsedilmiştir. Sonuç bölümünde genel bir değerlendirme yapılarak tamamlanmıştır.
Ankara Halkevi sergileri

19 Şubat 1932'de Mustafa Kemal Atatürk'ün kurduğu Halkevleri, 1951'de Demokrat Parti iktidarı tarafından kapatılıncaya kadar tüm yurtta faaliyet gösterdi. Tek parti ? Cumhuriyet Halk Partisi ? döneminde kültürel ve sosyal yaşam üzerinde büyük etkileri olan halkevlerinin çalışmaları dokuz bölümden oluşuyordu. Bunlardan biri de güzel sanatlardı. Eski Türk Ocağı, bugünkü Resim ve Heykel Müzesi olan Ankara Halkevi, yayınladığı Ülkü dergisiyle ve düzenlediği sergilerle Ankara'nın sanat hayatında çok önemli bir rol oynadı. Ankara Halkevi, hem kendi salonunda hem de Belediyeler Bankası altında açtığı resim ve heykel galerisinde, pek çok kişisel ve karma sergiye ev sahipliği yaptı. Bunlar; her yıl halkevlerinin yıldönümünü kutlamak üzere düzenlenen ve grup ayrımı olmaksızın bütün sanatçıların katıldığı Halkevi Sergileri; 1933- 1936 yılları arasında düzenlenen İnkılap Sergileri; 1937 -1938'de açılan I. ve II. Birleşik Resim Sergileri; 1938- 1943 yılları arasında düzenlenen Yurt Gezileri Sergileri'nin ilki; 1939 yılı itibariyle başlayan ve günümüze dek devam eden Devlet Resim ve Heykel Sergileri'nin dokuzuncu ve onuncusu; 1940'da başlayan ve amatörler ile profesyonelleri bir araya getiren Halkevleri Amatör Resim ve Fotoğraf Sergileri; Güzel Sanatlar Birliği'nin Ankara Sergileri ve Hoca Ali Rıza, General Halil, Bedri Rahmi Eyüpoğlu, Eren Eyüpoğlu Türk resim sanatı tarihinin önemli sanatçılarının kişisel sergileridir. Söz konusu dönemde, başkentte, Sergievi ile birlikte, sergilerin açıldığı yegane mekanlardan biri oldu.
Anadolu Selçuklu mimarisinde tipoloji problemleri

Anadolu Selçuklu Dönemi'ne tarihlendirilen yapı türleri içerisinde değerlendirilen camiler, kervansaraylar, hamamlar ve türbeler hakkında pek çok çalışma bulunmaktadır. Ancak bu çalışmaların tamamında tipoloji sorunları bulunmaktadır. Yapı tipinin hatalı tanımlanması, tipoloji oluştururken kullanılan referansların tutarsızlığı, tek ya da az sayıda örnekle tip oluşturulmaya çalışılması gibi sorunlar; tez konusunu oluşturan yapı türlerinin niteliklerinin tespitinde hatalı sonuçlara ulaşılmasına neden olmaktadır. Dolayısıyla bu yapı türlerinin mimari gelişimleri doğru anlaşılamamakta, Anadolu Selçuklu Dönemi mimari kültüründe yaşanan tasarım bütünlüğü ve çeşitliliği konuları bütüncül bir tespitle ortaya koyulamamaktadır. Bu çalışmada, Anadolu Selçuklu Mimarisi araştırmalarında görülen tipoloji sorunlarına çözüm arayışı getirilmeye çalışılmıştır. Bahsedilen yapı türleri içerisinde camiler, genel plan tasarımı referansıyla, beş tipte değerlendirilmiştir: '1. Büyük Selçuklu geleneğini yansıtan tip', '2. Enine gelişen mihrap önü kubbeli tip', '3. Bazilikal tip', '4. Bölüntüsüz, çok ayaklı tip'; '5. Tek mekanlı tip'. Tek mekanlı tip; 'Kubbeli' ve 'Düz çatılı' şeklinde iki adet alt başlığa ayrılmıştır. Kervansaraylar, kapalı ve açık kısmın varlığını-yokluğunu önceleyen genel plan tasarımı referansıyla üç ana tip içerisinde ele alınmıştır: '1. Klasik tip', '2. Kapalı tip', '3. Avlu merkezli tip'. Klasik ve kapalı tipte kervansaraylar kapalı kısmın tasarımına binaen; 'Bazilikal', 'Transept', 'Merkezi', 'Tek sahınlı' 'İki sahınlı' şeklinde alt başlıklara bölünmüştür. Anadolu Selçuklu hamamları sıcaklık kısımlarının plan tasarımını referansıyla; '1. Dört Eyvanlı Köşe Halvet Hücreli Tip', '2. Yıldızvari Tip', '3. Enine Sıcaklıklı Çift Halvetli Tip' şeklinde üç tipte sınıflandırılmıştır. Türbeler gövde formu referansıyla üç tipte değerlendirilmiştir: '1. Kümbetler', '2. Kare Türbeler', '3. Eyvan Türbeler'. Kümbetler başlığı ise cephe kurgusu referansıyla; 'Çokgen', 'Dörtgen', 'Silindirik' alt başlıklarına ayrımlanmıştır. Tez çalışmasında tüm örneklerde görülen tasarım bütünlüğü ve çeşitliliği ortaya koyularak, tipler tespit edilmiş ve yeni tipolojiler önerilmiştir. Bu tipolojiler üzerinden tiplerin coğrafi ve kronolojik dağılımları analiz edilerek, yapı türlerinin gelişimleri bilimsel temellere dayandırılmış; Anadolu Selçuklu Mimarisi'nin yapı tasarımlarındaki baskın karakteri tespit edilmeye çalışılmıştır. Dolayısıyla, Türk Mimarisi'nin gelişim çizgisi içerisinde Anadolu Selçuklu dönemindeki uygulamaların yeri belirginleştirilmiştir.