turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kişilik hakkı ihlallerinde cevap ve düzeltme hakkı

Kişilik haklarının korunmasında kullanılan en önemli araçlardan birisi cevap ve düzeltme hakkıdır. Anayasa'ınızın 32. maddesinde düzenlenen ''Düzeltme Ve Cevap Hakkı'' kişileri şeref ve haysiyetlerine dokunan veya kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlara karşı korumak amacıyla tanınan ve kanunla düzenlenmesi öngörülen Anayasal bir hak olarak karşımıza çıkmaktadır. Cevap ve düzeltme hakkının kişilik haklarını ve kamunun doğru, gerçek haber alma hakkını koruma fonksiyonu yanında basın özgürlüğünün kötüye kullanılmasını engelleme fonksiyonu da bulunmaktadır. Cevap ve düzeltme hakkı kişilik haklarının korunması ve basın özgürlüğünün kötüye kullanımını önlemek amacıyla, ilgili kişi ve kuruluşlara aynı araçlardan yararlanarak, düşünce açıklama, kendilerini savunma, yanlış açıklamaları düzeltme imkanı tanıyan bir haktır. Hukukumuzda cevap ve düzeltme hakkı bir bütün olarak ele alınmış ve tekzip kavramını da bünyesinde barındırmıştır. Bu çalışmada kişilik hakkı, cevap ve düzeltme hakkı, basın özgürlüğü kavramları ve hukuki nitelikleri açıklandıktan sonra uluslararası ve ulusal mevzuatta cevap ve düzeltme hakkına ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. İkinci bölümde uluslararası mevzuatta cevap ve düzeltme hakkı, uluslararası sözleşmelerden olan Uluslararası Düzeltme Hakkı Sözleşmesi, Avrupa Birliği Yönergeleri ve Avrupa Konseyi düzenlemelerinden olan Avrupa Sınır ötesi Televizyon Sözleşmesi, İlke ve Tavsiye Kararları kapsamında incelenerek, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin konuya ilişkin kararına yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ulusal mevzuatta cevap ve düzeltme hakkı, kitle iletişim aracına göre yazılı basın, görsel-işitsel basın ve internet ortamında yapılan yayınlar yönünden ayrı ayrı incelenmiştir. Bu çalışmada ulusal mevzuatta cevap ve düzeltme hakkının düzenlendiği yasalar arasındaki farklılıklar yargı kararları ile birlikte irdelenmiş, uluslararası mevzuata uyumun sağlanması ve ''cevap ve düzeltme hakkının'' daha etkin kullanılması için mevzuatta yapılması gereken değişiklikler öneri olarak sunulmuştur.
Akıl ve ruh hastalarının İslam ceza hukukunda ceza ehliyetleri

Suç, suçu işleyen bireylerin kendisine ve bireylerin içinde bulunduğu sosyal çevreye zarar veren bir eylemdir. Bu nedenle küçük veya büyük her toplum düzen ve huzuruna gölge düşüren bu eyleme ceza adı verilen bir müeyyide ile cevap vermiştir. İslam Ceza hukukunda da suçun cezalandırılması ile kamu vicdanının rahatlatılması, caydırıcılık ile yeni suçların önüne geçilmesi hedeflenmiştir. Kamunun maslahatı, mağdurların hakları gözetilirken suç işleyen fertlerin hukuku da ihmal edilmemiş öncelikle kanunen muhatap olup olamayacakları sorgulanmıştır. İslam hukukunda temel olarak akıl ve yeteneği henüz gelişmemiş olan çocuklar ve bu yeteneklere sahip olmayan akıl ve ruh hastaları dinen mükellef sayılmamaktadır. Bununla beraber ceza ehliyetlerinin de olmadığı kabul edilmektedir. Ne var ki klasik İslam hukuku literatüründe akıl ve ruh hastalıkları sadece ilk ortaya çıkışları veya süreleri itibariye tasnif edilmiş, suç ve cezası açısından bir tasnife tabi tutulmamıştır. Bu çalışmanın amacı klasik literatürde bulunmayan akıl ve ruh hastalıklarını ele alıp İslam ceza hukuku açısından hükümlerini araştırmak, yeni sorulara kapı aralamak ve bu vesileyle fıkıh ilminin sürekliliğine bir katkıda bulunmaktır. Çalışmada İslam ceza hukukundaki temel taksime göre had, kısas, diyet ve tazir konu başlıkları Hanefi mezhebi merkezli olarak taranmış; modern psikiyatri, adli psikiyatri eserlerindeki ve bilimsel makalelerdeki veriler, TCK maddeleri de alınarak fıkhi bir sonuca ulaşılmaya çalışılmıştır. Söz konusu bir yüksek lisans tezi olduğundan konunun hacmini aşmamak için ele alınan akıl ve ruh hastalıkları da sınırlı tutulmuştur. Adli psikiyatri verilerine göre ilk sıralarda yer alan şizofreni ve duygu durum bozuklukları çalışmaya dahil edilmiştir.
İdare Hukukunda kamu gücü kavramı

Kamu gücü, idarenin kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla hizmetlerini yürütürken sahip olduğu ayrıcalıklar olup kavram, idare hukukunun görev ve faaliyet alanını belirleyen önemli, hatta anahtar bir kavram olmuştur. Bu noktada tezde kamu gücü kavramının gelişimi, doğuşu ve teorileri ele alınarak kavramın idari işlemlerde ve faaliyetlerde nasıl ortaya çıktığı belirlenmiştir. Bu kapsamda özellikle tek taraflılık kavramı üzerinde durulmuştur. Benzer şekilde kamu gücünün idari sözleşmelerde üstün yetkilerinin nasıl ortaya çıktığı ifade edilmiştir. Kamu gücü kavramı aslında kamu düzeniyle yakından bağlantılı bir kavramdır. Bu nedenle kavramın olağan dönemde kamusal zorunluluk ve idari işlevdeki durumu da ele alınmıştır. Ayrıca kamu gücünün ve yararının olağanüstü dönemde genişlediği tespit edilmiştir. Böylece kamu düzeni tehlikeye girdiğinde ve bozulduğunda kamu gücü kavramı ağır basmakta ve tercih edilmektedir. Güvenlik ihtiyacı, hizmeti ve idarenin verdiği hakları ikinci plana atmaktadır. Sonuç olarak devlet emreden bir güç olmaktan ziyade elinde bulundurduğu gücü kamu hizmetlerini kurmak ve işletmek için kullanmakla yükümlü bir kuruma dönüşmüştür. Böylece kamu hizmeti kamu hukukunun temel kavramı haline gelmiştir. Nitekim Duguit de hukukun kaynağını egemenin iradesinde değil, toplumsal kuruluşta görerek toplumda hukuku yaratanın aslında toplumsal dayanışma olduğu ileri sürmüştür.
Mevduat sözleşmeleri

Mevduat sözleşmeleri, en temel bankacılık sözleşmelerindendir. Mevduat sözleşmelerinde kişiler, saklamak veya faiz elde etmek amacıyla bir miktar parayı bankaya tevdi ederler. Tevdi edilen paraların mülkiyetinin bankaya geçmesi sonucunda, banka yatırılan paralardan faydalanma imkanına sahip olur. Ancak, banka yatırılan miktarda parayı, mevduat sahiplerine iade etmekle yükümlü olur. Günlük hayatta sıklıkla karşılaşılmasına ve ekonomik yaşamda arz ettiği öneme rağmen, herhangi bir kanunda mevduat sözleşmelerinin hükümleri düzenlenmiş değildir. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nda ise 'mevduat' kavramı tanımlanmış; ayrıca, mevduat sözleşmeleriyle ilgili bazı hükümlere yer verilmiştir. Bu nedenlerle, mevduat sözleşmelerine uygulanacak hükümleri belirleyebilmek için, sözleşmenin hukuki niteliğini tespit etmek gerekir. Mevduat sözleşmelerinin hukuki niteliğinin belirlenmesi sırasında, bankaya para yatıran kişilerin amacı önem taşımaktadır. Vadesiz mevduat sözleşmelerinde, kişilerin amacı bir miktar paranın saklanmasıdır. Bu doğrultuda, vadesiz mevduat sözleşmelerinin hukuki niteliği itibarıyla, misli şeylerin saklanması sözleşmesi olduğu söylenebilir. Vadeli mevduat sözleşmelerinde ise, bankaya para yatıran kişilerin amacı faiz geliri elde etmektir; ancak, faiz geliri elde etmek, bir miktar parayı belli bir süre bankanın kullanımına bırakmak suretiyle mümkün olmaktadır. O halde, vadeli mevduat sözleşmeleri hukuki niteliği itibarıyla, bir tüketim ödüncü sözleşmesidir. Dolayısıyla Türk Borçlar Kanunu'nun misli şeylerin saklanması sözleşmesine ilişkin hükümleri vadesiz mevduat sözleşmelerine, tüketim ödüncü sözleşmesine ilişkin hükümleri ise vadeli mevduat sözleşmelerine uygulanır. Ayrıca, her iki mevduat sözleşmesi için de bankacılık mevzuatındaki özel düzenlemeler dikkate alınır.
Roma Hukuku'ndan günümüze kefalet sözleşmesi

Tezin konusu 'Roma Hukuku'ndan Günümüze Kefalet Sözleşmesi'dir. Tez giriş ve sonuç dışında iki bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde Roma Hukuku'nda kefalet sözleşmesi analiz edilmiştir. Günümüz hukuk sistemlerinde olduğu gibi Roma'da da kefalet, bir borcun alacaklıya karşı ödenmesinin üçüncü kişi tarafından taahhüt edilmesidir. Bu bölümde sırasıyla stipulatio, kefaletin tanımı, hukuki niteliği, sözleşmenin konusu, geçerlilik şartları, kefalet sözleşmesinin hüküm ve sonuçları, kadınların kefil olma durumları, kefalet sözleşmesine benzeyen diğer işlemler ve kefalet sözleşmesinin sona erme sebepleri incelenmiştir. İkinci bölümde Türk Hukuku'nda kefalet sözleşmesi incelenmiştir. Bu bölümde sırasıyla kefalet sözleşmesinin tanımı, özellikleri, geçerlilik şartları, çeşitleri, kefilin sorumluluğu, kefil ile alacaklı ve borçlu arasındaki ilişkiler, kefalet sözleşmesinin benzer sözleşmelerden farkları ve kefalet sözleşmesinin sona erme sebepleri Mülga 818 sayılı Türk Borçlar Kanunu ve 6098 sayılı yürürlükteki Türk Borçlar Kanunu karşılaştırılarak incelenmiştir. Sonuç kısmında her iki hukuk sisteminde kefalet sözleşmesinin benzer ve farklı yönleri belirtilmiştir. Roma hukukunun önemine değinilmiştir.
İşverenin iş akdini kötüniyetli feshi

İş Hukuku, sanayi devrimiyle birlikte ortaya çıkan zayıf konumdaki çalışanların haklarını sosyal devlet ilkesine bağlı olarak korunması ilkesiyle yola çıkmış, üretim şekillerinin değişimi ve küreselleşmenin yarattığı rekabete bağlı olarak işletmenin varlığı ve çalışanın işini koruması da önemli bir kavram haline dönüşmüştür. Bu durum, günümüzde iş hukuku kurallarında yeni kavram ve kural arayışlarına neden olmuştur. Çalışmamızda, bu arayışın neticesi olarak işletme yararı ve zayıf konumda olan çalışanın korunması ve işine devamlılığının sağlanması adına iş sözleşmesinin sona erdirilmesi kavramlarına getirilen yeni perspektifler hakkın kötüye kullanımı kapsamında irdelenmiştir. İş sözleşmenin sona ermesi, özellikle işveren tarafından yapılan fesihler, toplum hayatını ilgilendiren önemli sonuçlar doğurmaktadır. Bu durumun sosyal çalkantılar yaratmasının önüne geçilmesi adına işverenin fesih hakkı sınırlandırılmakta, hakkın kötüye kullanımını oluşturacak şekilde meydana gelmesinin önlenmesi amaçlanmaktadır. Birinci bölümde, iş sözleşmesinin tanımı, iş sözleşmesine hakim olan prensipler kısaca ele alınmış, genel anlamda hakkın kötüye kullanımı kavramı üzerinde durularak sözleşmenin kurulması aşamasında hakkın kötüye kullanımının söz konusu olduğu durumlar irdelenmiş ve genel olarak iş sözleşmesini sona erdiren durumlara kısaca değinilmiştir. İkinci bölümde, iş sözleşmesinin işveren tarafından fesih hakkı kullanılarak sona erdirilmesi, yasal dayanakları ve haklı nedenle fesih hakkını oluşturan nedenlerin Türk Borçlar Kanunu ve diğer iş kanunlarında nasıl düzenlendiği üzerinde durulmuş, ayrıca derhal fesih hakkından farklı olarak işverenin bildirimli fesih hakkı ve bu hakkın kullanımının iş güvencesi hükümleri karşısındaki son durumu ve nihayetinde bildirimli fesih hakkının yasaya aykırı kullanımının yaptırımı olan feshin geçersiz sayılmasının hüküm ve sonuçları incelenmiştir. Üçüncü bölümde, fesih hakkının kötüye kullanımının işverenin iş sözleşmesini fesih hakkına olan etkisi ve fesih hakkının kötüye kullanımının yaptırımı ile hangi hallerin işverenin fesih hakkının kötüye kullanımı niteliğinde olabileceğinin örnekleri Öğretideki değerlendirmeler ve Yargıtay kararları esas alınarak açıklığa kavuşturulmaya çalışılmıştır. Dördüncü ve son bölümde ise işverenin iş sözleşmesini fesih hakkını kötüye kullanmasının hüküm ve sonuçları İşK., TBK ve özel İş Kanunları hükümleri göz önüne alınarak, ayrı ayrı değerlendirmek suretiyle yaptırım niteliğindeki tazminatların neler olduğu ve nasıl hesaplandığı, sendika üyesi ve temsilcisinin durumları da göz önüne alınarak incelenmiştir.
Ticari işlemlerde taşınır rehninin sona ermesi

Bir alacağın ifasını teminat altına almak adına alacağa bağlı olarak ayni ve şahsi teminat sağlayan hukuki kurumlar bulunmaktadır. Hukukumuzda alacağa ayni teminat sağlama görevini üstlenen teminat aracı rehin hakkıdır. 01.01. 2017 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu da teslime bağlı olmayan taşınır rehnini düzenleyen özel bir kanundur. Çalışmamızda genel rehin hukuku ilkelerini de dikkate alarak bu özel kanuna göre kurulan taşınır rehin hakkının sona ermesinin izahına çalışmış bulunuyoruz. Çalışmamızın ilk bölümü; TRK'nın amacı, uygulama alanının tespiti, çeşitli taşınır rehin haklarının sona ermesine ilişkin kendi kanunlarında yer alan düzenlemelerin incelenmesi ve TRK'ya göre kurulan rehin hakkının sona ermesiyle ilgili hükümlerin genel bir değerlendirilmesine ayrılmıştır. Rehin hakkının adı geçen kanuna göre kurulması Rehinli Taşınır Sicili'ne tescil ile gerçekleştiğinden sona ermesinde de hakkın maddi anlamda sona ermesiyle şekli anlamda sona ermesi ayrımlarının yapılması gerekmektedir. Bu ayrıma uygun olarak çalışmamızın ikinci bölümünde maddi anlamda rehin hakkının sona ermesi; üçüncü bölümünde ise rehin hakkının şekli anlamda sona ermesi incelenmiştir.
Sulukule özelinde kentsel dönüşüm projelerinin hukuki boyutu

Şehirlerin, özellikle İstanbul gibi metropollerin belki de en büyük ortak özellikleri sürekli bir devinim halinde olmalarıdır. Kentin her alanındaki değişim yönelimi, bu değişimlerin nasıl olması gerektiği konusunda tartışmaları da beraberinde getirtmektedir. Bugün bu tartışmaların özellikle kentsel dönüşüm başlığı altında somutlaştığını görmekteyiz. Yeni bir kavram olmamakla beraber kentsel dönüşüm ülkemizde son birkaç yıldır tartışılmaya başlanmış bir meseledir. İstanbul'da, Fatih Belediyesi öncülüğünde yürütülen ve Sulukule olarak bilinen Neslişah ve Hatice Sultan Mahalleleri Kentsel Dönüşüm Projesi ile kentsel dönüşüm kavramı daha da tartışılır olmuştur. Projeyi yürüten idari makam olan belediye ile birlikte projeden doğrudan etkilen bölge halkı ve sivil toplum kuruluşları da sürece katılma talebinde bulunmuşlardır. Bu haliyle şehirde yaşayan herkes gibi kentsel dönüşüm olgusu bizim de dikkatimizi çekmiştir, zira meselenin hukuki boyutuyla da incelenmeyi hak eden tarafları bulunmaktadır. Kentsel dönüşüm ve onun Sulukule'deki pratiğinin hukuksal yapısına özgülenmiş olan bu çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde kentsel dönüşümün tanımı ve kavramı üzerinde durulmuştur. İkinci bölüm, kentsel dönüşümün yasal dayanaklarına ayrılmıştır. Üçüncü bölümde ise kentsel dönüşüm ile kamu yararı ve mülkiyet hakkının nasıl bağdaştırılabileceği sorusu tartışılmıştır. Bu çalışma ile ülkemizde kentsel dönüşüm ile ilgili yasal düzenlemelerin neler olduğunu, söz konusu yasal düzenlemelerin yapılış amaç ve gerekçeleri ile kamu yararı ve mülkiyet hakkı gibi kavramlarla kentsel dönüşümün Sulukule'deki uygulamasının bağdaşıp bağdaşmadığı ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Kamulaştırma kanununa göre kamulaştırmada satın alma usulü

Ülke kalkınmasında önemli bir yer tutan; yol, su, elektrik, imar, inşa gibi kamu hizmetlerinin yürütülmesi için gerekli kamulaştırmalar, kamulaştırma kanununa göre yapılmaktadır. 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nda, 4650 sayılı kanunla yapılan değişiklik ile yeniden düzenlenen satın alma usulü; yürürlükten kalkan uygulamaya nazaran, hem kamulaştırmayı yapan idarenin, hem de bu idareye tabi olan, kamulaştırılan alanın malikleri açısından; hukuk devleti ilkesine uygun olarak getirilen ve kamulaştırma kapsamında bireyleri idare ile eşit konuma taşıyan bir yenilik olmuştur. Kanun maddesinin lafzında yer aldığı üzere, idare ve kamulaştırılan alanın malikleri bu yeni usul ile bedel üzerinde pazarlık yapma ve bununla beraber trampa yolunu seçme olanağına sahiptir. Bu durum, geçmişşte Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde açılmış olan davalarda sonuç olarak ortaya çıkan ağır tazminat yüklerinden, 2001 yılında yapılan bu değişiklik ile, yeniden ele alınan satın alma usulü sayesinde kurtulmak ve her şeyden önce, hukuk devleti kimliğine sahip çıkılarak vatandaşların haklarına da bu kanun hükmü ile riayet edilmesini sağlamaktadır. Çalışmamızda kamulaştırmada satın alma usulünü incelerken, kamulaştırmanın nasıl bir idari işlem olduğunun tanımı yapılarak, satın alma prosedürü üzerinde durulacak ve de bu işleyişin doğal sonucu olan mahkemeler vasıtasıyla bireylerin idare karşısında hak arama yolları da incelenecektir. Satın alma usulünün Kamulaştırma kavramının menşei olan Kara Avrupası devletlerinin bazılarından satın alma usulü örnekleri vererek, kendi uygulamamız ile karşılaştırılabilmesi açısından işlemeyi, son olarak satın alma işleminin ardından ortaya çıkan adli safha durumu üzerine de bir değerlendirme sunarak, bu çalışmamızı sonlandırmayı uygun görüyoruz.
Kültür ve tabiat varlıklarının yurt dışına çıkarılma yasağına muhalefet suçu (kvtvkk m.32 ve m.68)

Kültür varlıkları, insanlık tarihinin günümüze ulasan mirasıdır. Bu varlıklar, insanlık tarihinin ögrenilmesinde ve ögretilmesinde bizlere yardımcı olur. Günümüzde kültür varlıkları hem sahip olduğu ekonomik deger ve hem de tarihi deger bakımından büyük önem tasımaktadır. Bu önem sebebiyle birçok devlet veya kisi kültür varlıklarına sahip olmak istemektedir. Bu amaca ulasmak için mesru ya da gayrı mesru birçok yol denenmektedir. Bu yöntemler arasında kültür varlıklarının çalınması, yurt dısına kaçırılması ve izinsiz kazı yapılması da bulunmaktadır. Bunun sonucunda kültür varlıkları hem fiziki hem de ekonomik zarar görmektedir. Bu zararların önlenmesi için hem ulusal hem de uluslararası düzenlemelerde birçok kural getirilmistir. Bu kurallardan birisi de kültür varlıklarının yurt dısına kaçırılmasınınyasaklanmasıdır. Bu yasaga aykırılık birçok ülke kanununda suçtur. Bu çalısmada genel olarak Türk hukukunda kültür varlıklarının korunması, özel olarak da kültür varlıklarının yurt dısına çıkarılma yasagı incelenmistir. Bu yasaga muhalefet suçu ve bu suçun yaptırımları ise çalısma içerisinde ayrı bir bölümde incelenecektir. Bu inceleme çesitli ulusal düzenlemeler ve uluslararası sözlesmeler mukayese edilerek yapılmıstır. Bu çalısma iki bölümden olusmaktadır. lk bölümde; temel kavramlar açıklanmakta, Türk kültür ve tabiat varlıkları hukukunun tarihi gelisimi ve Türk hukukunda günümüz mevzuatı incelenmektedir. kinci bölümde isekarsılastırmalı hukukta kültür ve tabiat varlıklarına iliskin kanuni hükümler ve uluslararası sözlesmelerdeki düzenlemeler aktarılmıs, benzer suç tipleri ilekarsılastırma yapılmıs ve son olarak da kültür ve tabiat varlıklarını yurt dısınaçıkarma yasagı ve bu yasaga muhalefet suçu ile kültür ve tabiat varlıklarınıngeri alınması degerlendirilmistir
İş yargılamasında kanun yolları

İş Mahkemeleri Kanunu'nda, iş yargılamasına ilişkin sınırlı düzenlemeler mevcuttur. Sınırlı düzenlemelerden biri de, kanun yollarına ilişkin hükümlerdir. İş Mahkemeleri Kanunu'ndaki kanun yollarına ilişkin boşluklar, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ile doldurulmaya çalışılmıştır. Bununla birlikte, 01.10. 2011 tarihinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu yürürlüğe girmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu, kanun yollarına ilişkin yeni düzenlemeler içermektedir. Kanun yolu, yanlış olan kararın değiştirilmesini, yeniden incelenmesini amaçlayan, davanın taraflarına tanınmış bir hukuki yoldur. Bu çalışmada, kanun yollarına ilişkin düzenlemelerin, iş yargılamasındaki özelliklerini ve sınırlarını tespit etmek temel bakış açımızdır.
Ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi veya belgelerin açıklanması suçu (TCK M. 239)

Tezimizin konusunu ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi veya belgelerin açıklanması suçu (TCK m. 239) oluşturmaktadır. Daha önce meslek sırrının açıklanması suçu 765 sayılı Türk Ceza Kanununda düzenlenmekle beraber, 5237 sayılı kanunla daha ayrıntılı ve sırrın niteliği bakımından daha özel bir düzenleme getirilmiştir. Suçun önemine rağmen bugüne kadar uygulaması yok denecek kadar az olmuştur. Bunun nedenleri, açıklanan sırrın bir de şikayet yolu ile daha fazla kişi tarafından öğrenilmesinin istenmemesi, ceza davalarının uzun sürmesi ya da ispat zorlukları olabilir. Ancak Bankacılık Kanununda yapılan düzenleme ve halihazırda ticari sır, bankacılık sırrı ve müşteri sırrına ilişkin hazırlanan kanun tasarısı ile bilgi toplumuna dönüşmekte olan günümüz toplumunda sırrın açıklanması suçunun uygulamasının artacağı öngörülmektedir. İncelememizde genel açıklamalar başlığı altında öncelikle sır kavramı açıklanmaya çalışılmış ve kavramının anayasal durumu değerlendirilmiştir. Mevzuatımızda sır kavramını koruyan düzenlemelere değinildikten sonra uluslararası hukuk boyutu ile sır kavramı ele alınmıştır. Suçun unsurları başlığı altında suçla korunan hukuki değer, suçun maddi unsuru, suçun hukuka aykırılık unsuru ve suçun manevi unsuru incelendikten sonra, suçun özel görünüş biçimleri bakımından önemli noktalarla, yaptırım ve suçla ilgili muhakeme hukuku sorunlarına değinilmiştir. Son başlık altında, bazı benzer suçlar ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi veya belgelerin açıklanması suçu ile karşılaştırılmaya çalışılarak kısaca inceleme konusu yapılmış, ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi veya belgelerin açıklanması suçu, Türk Ticaret Kanununun 64. maddesi ve Türk Ticaret Kanunu Tasarısının 62. maddesinde düzenlenen suç ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 159. ve 73. maddesinde düzenlenen benzer suçlar, içeriden öğrenenlerin ticareti suçu ve son olarak da Türk Ceza Kanununda düzenlenen özel yaşamın gizliliğini ihlal suçu, kişisel verilerin korunmasına ilişkin suçlar gibi benzer suçlar ile birlikte incelenmiştir.
Navlun sözleşmesine konan tahkim şartının konişmentoya etkisi

Deniz ticaretinde navlun sözleşmesinin tarafları yapmış oldukları sözleşmeye, aralarında çıkacak uyuşmazlıkları tahkim yolu ile çözmek amacıyla tahkim şartı koymaktadırlar. Navlun sözleşmesinin yanında, taşıyan malı teslim aldığını gösteren ve aynı zamanda malı temsil eden bir belge olan konişmento düzenlemektedir. Ayrıca, konişmentoda navlun sözleşmesi ile konişmento hükümleri arasında uyum sağlamak amacıyla atıf klozları yer almaktadır. Biz çalışmamızda navlun sözleşmesine konan tahkim şartının, navlun sözleşmesinin tarafı olmayan konişmento hamiline etkisini incelemeye çalıştık. Tezimizde öncelikle genel olarak navlun sözleşmesi, konişmento ve tahkim kavramlarına değindik. Daha sonra navlun sözleşmesine konan tahkim şartını inceleyerek buna uygulanacak hukuku tespit ettik. Son olarak tahkim şartının konişmento hamiline etkisine geçmeden önce navlun sözleşmesi ve konişmento arasındaki ilişkiyi ortaya koymaya çalıştık. Doktrinde tartışmalı olan bu konuyu tartışma konularına, gerektiğinde yabancı hukuk sistemlerindeki düzenlemelere ve Yargıtay'ın görüşüne de değinerek incelemeye çalıştık. V
Medeni Usul Hukukunda bilirkişi raporu ve bağlayıcılığı

Çözümü hakim tarafından bilinemeyen, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişiye başvurulabilir. Hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişi dinlenemez. Yeterli bir bilirkişi raporu somut olaylara dayalı, gereksiz ayrıntıya boğulmamış, ilk okumada anlaşılabilen, mantıklı, tartışmalara yol açacak nitelikte olmayan, ikna edici ve hakimin istediği bütün sorulara cevap verebilen rapordur. Raporun anlaşılır olması için giriş, gelişme, sonuç bölümlerini içermesi; cümle, paragraf kuruluşlarına ve imla kurallarına uyulmuş olması, yalın bir dilin kullanılması, kısa yazılması ve açık ifadeleri içermesi zorunludur. Hakimin amacı, bilirkişilerin çalışmalarını değerlendirerek, uyuşmazlığın çözümünde kendisine gerekli olan özel veya teknik bilgiyi edinmektir. Doktrinde, raporun bağlayıcılığı konusunda bir görüş birliği olduğu söylenemez. Bazı yazarlar, hakimin bilirkişi raporuna uygun olarak karar vermesi gerektiğini savunurken; diğer bazı yazarlara göre ise, hakim, gerekirse bilirkişi raporunun aksine de karar verebilecektir. Diğer yandan Yargıtay'ın tutumunda, hakimin bilirkişi raporuna uygun olarak karar vermesi gerektiği yönündedir. Kanımızca, hakim bilirkişi raporunda yazılı olan özel ve teknik açıklamalardan, bilirkişi raporunda varılan sonucun yanlış olduğunu takdir edebilecek derecede bilgi sahibi olduğu kanısına varabiliyorsa, yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırmadan bilirkişi raporunun aksine de karar verebilmelidir. Ancak hakim, bilirkişi raporunun aksine karar verirken, rapordaki sonucun neden dolayı kabul edilemeyeceğini hükümde gerekçesiyle birlikte inceleyip belirtmelidir.