turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türk Anayasa Hukukunda karşı-imza kuralı

Parlamenter sistemlerde yürütme erki devlet başkanı ve bakanlar kurulu tarafından kullanılır. Devlet başkanları ise yürütme erkini kullanan organlardan daha az yetkili ve daha az etkili olanıdır. Bu nitelik onlara parlamenter sistemin oluşum süreci içerisinde miras kalmıştır. Bu sistemin beşiği olan İngiltere'de önceleri Kral yasama, yürütme ve hatta yargı erklerini kullanan tek yetkili organken, yasama ve yargı yetkileri ondan zamanla koparılmış, yürütme erkine ilişkin olan yönetme yetkileri ise törpülenmiştir. Böylece Kralda belli bazı yönetme yetkileri ve devletin birliği ve bütünlüğüne ilişkin bazı sembolik yetkiler kalmıştır. Bu bağlamda parlamenter sistemlerde devlet başkanlarından genel olarak tarafsız ve bağımsız hakem rolü biçilmiştir. Tarafsızlık ve bağımsızlık özelliğinin sağlanabilmesi için de bazı araçlar kullanılmaktadır. Bunlardan biri de devlet başkanlarının sorumsuzluğudur. Devlet başkanlarının sorumsuzluğu da karşı-imza kuralıyla sağlanır. Karşı-imza kuralı, devlet başkanının işlemlerine anayasada belirtilmiş olan kişi veya kişilerin imza atması şeklinde tezahür eder. Bu kuralla, devlet başkanlarının yapmış olduğu işlemlerden dolayı ortaya çıkan sorumluluk, karşı-imza atmaya yetkili olan makama geçer. Karşı-imza kuralının tek fonksiyonu bu değildir. Ancak en önemli fonksiyonu da budur. Türk anayasalarında da genel itibariyle parlamenter sistem benimsenmiş veya bu sisteme yaklaşan yapılar kurulmuştur. Bu olguyla paralel olarak karşı-imza kuralı da ana-yasalarda yer bulmuştur. Ancak uygulanması konusunda büyük problemler yaşanmıştır, yaşanmaktadır. Tez bağlamında kuvvetlerin birbiriyle ilişkisine göre hükümet sistemleri, parlamenter sistemin genel özellikleri, parlamenter sistemin oluşum sürecinde devlet başkanının bu konuma gelmesi, bu sistemi benimsemiş ülkelerde ve Türkiye'de devlet başkanının sistem içerisindeki konumu, karşı-imza kuralının genel ilkeleriyle birlikte Türkiye uygulamasının detaylı bir incelemesi yapılacaktır.
AİHM'nin geliştırdiği ilkeler bağlamında aile hayatına saygı gösterilmesı hakkı

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. maddesinde dört farklı hukuksal değerden bahsedilmektedir. Bunlar; özel hayat, aile hayatı, konut ve haberleşmedir. AİHM de 8. madde ile ilgili incelemelerinde maddenin bu dört farklı boyutunu; ayrı ayrı değerlendirmektedir. Dolayısıyla bu çalışma 8. maddenin yalnızca 'aile hayatı' boyutuna ilişkindir. Bu bağlamda öncelikle, Mahkemenin hangi ilişki biçimlerini 'aile hayatı' olarak değerlendirdiği ortaya konmuştur. Mahkemeye göre 8. madde anlamında 'aile hayatı' yalnızca resmi evliliklerle sınırlı değildir. Yakın ve gerçek ilişki koşulunun sağlanması durumunda, evlilik dışı de facto ilişkiler de 'aile hayatı' kapsamında değerlendirilir. 'Aile hayatı' kavramından sonra aile hayatına saygı gösterilmesi hakkı kapsamında, 'birlikte yaşama hakkı' ve 'kişisel ilişki kurma hakkı' incelenmiştir. Birlikte yaşama hakkı ile ilgili olarak, göçmenlerin sorunları ön plana çıkmaktadır. Yaşadığı ülkede yabancı statüsünde olan göçmenlerin, aile hayatı kurmuş oldukları ülkeden sınır dışı edilmeleri ya da aile hayatı kurmuş oldukları ülkeye kabul edilmemeleri durumunda 8. maddenin ihlali gündeme gelmektedir. Kişisel ilişki kurma hakkı, ise birlikte yaşamın mümkün olmadığı durumlarda ortaya çıkmaktadır. Devlet koruması altına alınan çocukla ilişkiler, boşanma sonrası çocukla ilişkiler, evlilik dışında doğan çocuk ile biyolojik baba arasındaki ilişkiler, tutuklu ve mahkumların aileleriyle görüşme hakları, aile bireylerinin ölümünden sonra cesedin teslimi konuları kişisel ilişki kurma hakkı kapsamında ele alınmıştır. Tüm bunlar yapılırken, AİHM tarafından geliştirilen ve birinci bölümde ifade edilen; takdir alanı, pozitif yükümlülükler, özerk kavramlar doktrinleri ve evrimci yorum anlayışı göz önünde bulundurulmaya çalışılmıştır. Bunlara ek olarak, 'çocuğun yüksek menfaatleri ilkesi'ne de değindik çünkü aile hayatı ile ilgili davalarda Mahkeme bu ilkeye büyük önem vermiştir.
Limited şirketlerde ortaklıktan çıkma ve çıkarılma

Ülkemizde kuruluşunun kolaylığı, diğer bazı şirketlere nazaran kuruluşunun daha masrafsız oluşu, sınırlı sorumluluk ilkesi gereğince limited şirketin borçlarından ortakların sınırlı olarak sorumlu olması gibi sebeplerden ötürü limited şirketler, diğer şirketlerle kıyaslandığında daha çok tercih edilmektedir. Limited şirketler, her ne kadar 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 124/2. maddesinde sermaye s irketi olarak sayılsa da tipik bir sermaye s irketi niteliği taşımamaktadır. Limited şirket, bir sermaye şirketi olan anonim şirketlerden farklı olarak, şirket ortaklarının şahsi özelliklerinin öne çıktığı bir sermaye şirketidir. Limited s irkette, şahıs şirketine yaklaşan bir özellik olarak ortaklar arasındaki bağ daha sıkıdır ve güven unsuru önem arz etmektedir. Şirket ilişkisi şirket ve ortaklar arasında bir hukuki bağ teşkil etmekle birlikte şirketin menfaati bakımından önem arz eden durumlarda bazen ortakla s irket arasındaki ilişki sonlandırılabilmektedir. Bu nedenle ortağın şirketten ayrılması ile sorunun çözülebileceği hallerde ortağın şirketten ayrılmasıyla şirketin iktisadi hayatta devamlılığı ve şirketin ayakta tutulması sağlanır. Şirketler hukukunda 'ayrılma', şirketin feshine veya infisahına neden olmaksızın ortağın şirketle bağının kesildiği ve ortağın ortaklığa ilişkin hak ve yükümlülüklerinin sona erdiği bütün halleri kapsayan bir üst kavram niteliğindedir. Dolayısıyla ayrılma; çıkma ve çıkarılmayı da kapsar. Çalışmamızın konusunu oluşturan çıkma ve çıkarılma halleri ayrılmanın birer türü olarak düşünülebilir. Çalışmamızda Türk Ticaret Kanunu'nda sona erme ve ayrılma bo lu mu altında düzenlenen ortaklıktan c ıkma ve çıkarılma hakkı, çıkma ve çıkarılma halleri, çıkmaya katılma hakkı ile çıkma ve çıkarılmanın sonuçlarıyla birlikte ayrılma akçesi incelenecektir.
Kızıl Molla ö. 983 / 1575'nın İbn Kemal'in hidaye şerhi üzerine itirazları

Bu çalışmanın öncelikli amacı Abdurrahman b. Seydi Ali (ö. 983 /1575)'nin Terğibü'l-Lebib adlı yazma eserini tanıtarak, Abdurrahman Efendi'nin İbn Kemal hakkındaki 'mükemmel şarihleri, gafiller ve cahiller mertebesine indirdi' ifadesinin doğruluk payını tespit etmeye çalışmaktır. Bunu gerçekleştirmek adına XVI. asrın, üzerine risaleler yazılan önemli bir meselesi olan mestler üzerine mesh konusu seçilmiştir. Bu sebeple 'mesh ale'l-huffeyn' ile ilgili temel kavramlar ve İslam Hukuku'nda mestler üzerine mesh konusu ele alınmış daha sonra Terğibü'l-Lebib'in 'mesh ale'l-huffeyn' bölümü ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Bu bölümdeki Abdurrahman Efendi'nin İbn Kemal'e itiraz noktaları tespit edilmiş ve bu itirazların değerlendirmeleri yapılmıştır. Bütün bunlar yapılırken mestler üzerine meshin hükmü konusunda Ehl-i Sünnet ile İmamiyye Şia'sı arasındaki görüş ayrılığının sebepleri ortaya konulmuştur. Abdurrahman Efendi İbn Kemal'e yönelttiği eleştirilerin bir kısmında haklı olmakla birlikte pek çok yerde diğer Hidaye şarihlerini savunmak adına İbn Kemal'i eleştirmiş izlenimi vermektedir. Fakat bunu yaparken Abdurrahman Efendi'nin yararlandığı çok çeşitli kaynaklar ve Hidaye şerhlerine olan hakimiyeti onun donanımlı bir alim olduğunu ispatlamaktadır.
Türk Yabancılar Hukukunda mülteciler

İnsanlar; dil, din, etnik köken, siyasi görüş ve belirli bir toplumsal gruba mensubiyet gibi nedenlere dayalı baskı ve zulüm görmekte, bu baskı ve zulmün yarattığı korku sonucunda da evlerini, yaşadıkları ülkeyi terk etmek zorunda kalmaktadırlar. İnsanlık tarihi kadar eski bir durum olan mülteci sorunu, her yıl kendini tekrar etmektedir. Devletlerin siyasi, toplumsal ve uluslararası konumları ve kaygıları nedeniyle mülteci sorununa uluslararası platformda kalıcı bir çözüm bulunamamıştır. İnsan haklarıyla yakından alakalı olan bu sorun İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 14. maddesinden herkesin sığınma hakkı olduğu belirtilmiştir. Bu uluslararası belgenin dışında birçok hukuki metinde de sığınma hakkından bahsedilmektedir. Mülteciler için en önemli uluslararası belge Cenevre Sözleşmesi ve 1967 Protokolü'dür. Biz de çalışmamızı Cenevre Sözleşmesi'ni temel kaynak olarak değerlendirip, Türk mevzuatını da dikkate alarak şekillendireceğiz. Çalışmamızın birinci bölümünde, Dünya tarihi boyunca yaşanan mülteci hareketlerinden kısaca bahsedilmiştir. Sonra, sığınma kavramıyla ilgili uluslararası ve bölgesel düzenlemeler ile Türk Hukukunda yer alan kaynaklar sıralanmıştır. Daha sonra Türk hukukunda sığınma hakkının gelişimi ve yeni düzenlemeler anlatılmıştır. Mülteci, sığınmacı, ikincil koruma ve geçici koruma gibi uluslararası korumadan yararlanacak kişilerle ilgili bilgi verildikten sonra, Cenevre Sözleşmesi çerçevesinde mülteci statüsüne girebilmek için gerekli koşullar, mülteci statüsünü engelleyen nedenler, mülteci statüsünü sonra erdiren durumlar açıklanmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise, ilk olarak mülteci statüsüne girecek kişilerin hak ve özgürlüklerinde tanınmasında kabul edilen kriterler anlatılmıştır. Daha sonra Cenevre Sözleşmesi kapsamında mültecilere tanınan haklar Türk hukuku ile birlikte değerlendirilerek açıklanmıştır. Sonuç kısmında ise, mültecilerin yaşadıkları sorunlar, mülteciler için yapılan çalışmalar ve eksiklikler üzerinde durulmuştur.
İdari yargıda olağanüstü kanun yolu

Yargılamanın amacı, uyuşmazlıkların her iki tarafı ve toplumu tatmin edecek şekilde çözümlenmesidir. Yargılamada usul kurallarının amacı ise, yargılama sırasında hiç hata yapmadan, adalete, maddi ve hukuki duruma uygun, çabuk ve ucuz bir şekilde davayı sonuçlandırmaktır. Hakimlere bu konuda büyük görevler düşmektedir. Çünkü yargılama sırasında usul kurallarına dikkat edecek olan hakimlerdir. Ancak, mahkemeler üzerine düşeni yapmasına rağmen problemler yaşanmaktadır. Problemlerin giderilmesi, yasa yollarının açık olması ile mümkündür. Kanun yolu, adil yargılanma ilkesinin en önemli öğesidir. Kanun yolu çeşidi mahkeme kararına göre değişir. Eğer mahkeme kararı kesin hüküm halini almışsa hukuki çare olağanüstü kanun yoludur. Karar kesinleşmemişse, olağan kanun yolu hukuki çaredir. Fakat bu konuda farklı düşünen yazarlar da vardır. Bu tez çalışmasında, mahkeme kararının kesinleşmesi ve kanun yolu kavramları açıklanmıştır. Olağanüstü kanun yolunun medeni usul hukuku ile ceza usul hukukundaki durumu incelenmiş ve bu konu Yargıtay içtihatlarından örneklerle karşılaştırılmıştır. Buna ek olarak karar düzeltmenin hukuki durumu hakkındaki tartışmalar üzerinde durulmuştur. Son olarak idari yargıda olağanüstü kanun yolu, Danıştay karar örneklerinden yararlanılarak incelenmiştir.
Direktiflerin bireyler arasındaki ilişkilere etkileri

Avrupa Birliği, kurucu antlaşmalar yoluyla hukuka dayanarak kurulmuştur. Kurucu antlaşmaların 'yorumu ve uygulanmasında, hukuka uygunluğu güvence altına alma' görevi sürekli bir mahkeme olarak görev yapan Avrupa Toplulukları Adalet Divanı'na verilmiştir. Divan süreç içerisinde oluşturduğu ilkeler aracılığıyla Birliğin sui generis bir hukuk düzenine sahip olmasını sağlamıştır. Topluluk hukuk düzeni ulusal hukuk düzenleri ile bütünleşmiş bir yapıya sahiptir. Bu yapı içerisinde, Topluluk organ tasarrufları arasında yer alan direktiflerin hukuki etkileri ve bu konuda verilen Avrupa Toplulukları Adalet Divanı kararlan doktrinde tartışılmaktadır. Divan, bir yandan direktiflerin hukuki etkilerini göstermesine imkan verecek mekanizmalar geliştirirken, diğer yandan bu mekanizmalara belirli sınırlar koymaktadır. Bu mekanizmalardan en önemlisi olan doğrudan etki, direktif hükümleri bakımından birey ile devlet arasındaki ilişkilerde uygulanırken birey ile birey arasındaki ilişkilerde uygulanamamaktadır. Bu mekanizmalardan diğer ikisi olan uygun yorum ilkesi ve devlet sorumluluğu ilkesi, direktiflerde yatay doğrudan etkinin reddi sonrasında geliştirilmiştir. Bu tezin konusunu, direktiflerin bireyler arasındaki ilişkilere etkileri oluşturmaktadır. Bu doğrultuda, direktiflerin Topluluk hukuk düzeni içerisindeki yeri ve Topluluk hukukunun temel özelliklerine kısa bir bakış atıldıktan sonra direktifler temelinde doğrudan etki, uygun yorum ilkesi ve devlet sorumluluğu ilkesi incelenmiştir. Buna ek olarak, direktiflerin yatay doğrudan etkisinin reddedilmesi ile nasıl bağdaştırılacağı tartışma konusu olan ve tesadüfi etki olarak adlandırılan Divan kararlan ve bu kararlan sınıflandırma çabalarına da değinilmiştir. Bu çalışmanın sonunda ileri sürülen görüş, direktiflerde yatay doğrudan etkinin kabul edilmesi gerektiğidir. Bu gereklilik ilk olarak, Divan' m içtihat hukuku ile direktiflerde yatay doğrudan etkinin reddinin bağdaşmıyor olmasından kaynaklanmaktadır. İkinci olarak, direktiflerde yatay doğrudan etkinin reddi ile getirtilen mekanizmalar hukuki belirlilik ilkesini zedelemektedir ve gittikçe artan eşitsizliklere yol açmaktadır. Bununla birlikte gerek uygun yorum ilkesi gerekse de devlet sorumluluğu ilkesi, doğrudan etkili olmayan Topluluk hukuku kuralları bakımından da uygulama alanına sahip bulunduğundan direktiflerde yatay doğrudan etkinin kabulü halinde bile, bu iki ilke terk edilmemelidir.
Adi alacakların teminat amacıyla temliki

Adi alacakların teminat amacıyla temliki, pozitif hukukumuzda yer almamakla birlikte uygulamada sıkça rastlanan bir kredi teminat türünü oluşturmaktadır. Tezde bu işlem türü, inançlı sözleşmeler ve alacağın temliki işleminin unsurları ele alınarak incelenmiştir. Tezin giriş kısmında konu takdim edilmiş ve sınırlandırılmış, birinci bölümde konunun temel özellikleri ile inançlı işlem kavramı genel hatları ile ele alınmıştır. İkinci bölümde teminat amaçlı alacağın temliki işleminin unsurları incelenirken, bu işleme uygulanacak hükümler sonraki bölümde ayrıca ele alınmıştır. Dördüncü bölümde tezimizin konusu işlemin taraflarının hak ve borçları incelenmiş, sonuç bölümünde ise tez çalışmasında varılan sonuçların genel bir özeti sunulmuştur.
4857 Sayılı İş Kanunu kapsamında yıllık ücretli izin hakkı

İnsanın yaşam döngüsünde her çalışma, yorgunluğu beraberinde getirir. Yorgunluk dinlenmeyle giderilir ve ancak dinlenen insan tekrar çalışabilir. Döngüye göre, hayatını idame ettirebilmek için çalışmak zorunda olan insan, çalışmak için de dinlenmek zorundadır. Yaşamını her şeyden önce sağlığına borçlu olan insanın dinlenme hakkından mahrum kalarak verimli bir çalışma göstermesi beklenemez. Anayasa'da dinlenme hakkı kapsamında ele alınmakla birlikte yıllık ücretli izin hakkı dinlenme temel olmak üzere eğlenme, öğrenme ve kişisel gelişim için gerekli olan serbest zamanı da en geniş şekilde sağlayan bir insan hakkıdır. Çalışmamızın amacı, önemi ifade edilen Anayasal dinlenme hakkının hukukumuzdaki en önemli görünümü olan yıllık ücretli izin hakkını mevzuat, öğreti ve yargı kararları ışığında öz bir biçimde incelemektir. Bunu yaparken konunun kapsamlı oluşu gözetilerek yalnızca 4857 sayılı İş Kanunu ve Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği ekseninde değerlendirme yapılmış ve çalışmanın kapsamı bu kanun ve yönetmelik hükümleriyle sınırlandırılmıştır. Araştırmamız sırasında ülkemizde bu hakkın kullanımına dair uygulamada kronikleşmiş bir kısım sorunların olduğunu fark ederek bu sorunların sebeplerini irdeleyip bunlara ilişkin kısa çözüm önerilerini ifade etmeye çalıştık. Çalışmamızın ilk bölümünde yıllık ücretli izin hakkının temel esasları ve hakkın kazanılma şartlarını, ikinci bölümde yıllık ücretli iznin kullanımını inceleyecek ve son bölümde bu hakla ilgili ortaya çıkan sorun ve uyuşmazlıkları belirterek bunlara ilişkin çözüm yollarını yargı kararları ışığında ele almaya çalışacağız.
İcra suçları

Alacaklıların devlet kuvvetinin yardımı ile alacaklarını nasıl tahsil edeceklerini düzenleyen hukuk dalına icra ve iflas hukuku denir. Alacaklının borçlusundan olan alacağını zor kullanarak alması yasaktır. Bu durum 5237 sayılı TCK'nun 150. Maddesinde yaptırım altına alınmıştır. Zor kullanma yetkisi devlete aittir. İşte İcra hukukunun konusu, tespit edilmiş borcun yetkili organlar tarafından borçludan temin edilip alacaklıya teslimini içerir. Cebri icra tedbirleri sadece borçlunun malvarlığı içindir. Eski hukuk sistemlerinde rastlanan borçlunun borcunu ödeyinceye kadar hapis edilmesi yani borç için hapis yasağı modern hukuk sistemlerinde olduğu gibi hukukumuzda da mevcut değildir. Fakat borçlunun mallarını ve mallarının nerede olduğunu tespit edebilmek için bazı hallerde hapis yoluna başvurulabileceği kabul edilmiştir. İcra suçları, icra takiplerinde alacağın tahsilinde, alacaklının alacağını almasını önlemek amacıyla borçlu ile ona yardım edenlerin gerçekleştirdikleri ve kanun koyucu tarafından onaylanmadığı için yaptırıma bağlanan eylemleridir. Bu eylemler için öngörülen cezalara da icra ve iflas cezaları denir. İşte tez çalışmamızın konusu 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nda öngörülmüş icra suçlarıdır. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır; Birinci bölümde genel olarak icra suçları kavramı, icra suçlarının tarihsel gelişimi, mukayeseli hukukta icra suçları, icra suçlarının kanunda düzenleniş şekli ile tasnifi, icra suçlarının Anayasa'ya ve evrensel hukuka uygunluğu sorunu, icra suçlarında adil yargılama ilkesi ele alınmıştır. İkinci bölümde, İcra ve İflas Kanunu'nda öngörülmüş olan icra suçları ayrı ayrı ele alınıp her suç ayrıntılı olarak incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise icra suçlarının yargılama usulü ele alınmıştır. Bu bağlamda icra ve iflas suçlarında görev ve yetki, şikayet, uzlaşma, zamanaşımı ve kanun yolları incelenmiştir.
Türk ve Irak Hukukunda mukayeseli olarak kanuni şuf'a hakkı

Türk ve Irak hukukunda mukayeseli olarak kanuni şuf a hakkının konusunu incelediği tezimiz; giriş dışında iki bölümden oluşmaktadır Giriş bölümünde kanuni şuf a hakkının terminolojisi, türleri ve tarihçesi açıklanmıştır. Her iki hukuk düzeninde de kanuni şufa hakkı kanundan kaynaklanmaktadu- (TMK. m. 659 ve IMK. m. 1 128- 1 144). Hem Türk Medeni Kanunu hem de Irak Medeni Kanunu'na göre, müşterek mülkiyetteki paydaşlardan birisinin payım üçüncü bir kişiye satması halinde, diğer paydaşlar için kanuni şufa hakkı doğar. Böylece bu paydaşlar şufa hakkı sahibi sıfatma sahip olurlar. Buna göre, kanuni şufa hakkı taşınmaz mülkiyetinin dolaylı bir sımrlamasıdır. Giriş bölümünde ayrıca, kanuni şufa hakkının Türk ve Irak hukukunda kanuni şufa hakkının düzenleniş biçimi de ele alınmıştır. Bunun yam sıra Irak Medeni Kanunu'nda 1978 yılında gerçekleşen kanuni şufa hakkı ile ilgili değişiklikler üzerinde de durulmuştur. Bu değişikliklere göre kanuni şufa haklan doğması için iki şartın bulunması gerekmektedir: buna göre kanuni şufa hakkının mutlaka bir ev üzerindeki müşterek mülkiyet ilişkisinden kaynaklanması gerekmektedir. Ayrıca şufa hakkı sahibinin, söz konusu evden başka bir evi bulunmaması şarttır. Birinci bölümde kanuni şufa hakkının hukuki niteliğine yer verilmiştir. Bu konuya ilişkin Türk ve Irak hukukunda benimsenen değişik görüşler incelenmiştir. Ancak, her iki hukuk sisteminde de hakim olan görüş, kanuni şufa hakkının yenilik doğuran haklardan olduğu görüşüdür. Buna göre şufa hakkı sahibi, hakkını tek taraflı irade beyanıyla kullanabilir. Satıcı paydaşın veya alıcı üçüncü kişinin rızası aranmaz. Bu bölümde ayrıca kanuni şuf a hakkının doğuş şartlarına da değinilmiştir. Kanuni şuf a hakkının doğması için iki şartın bulunması gerekir. İlk olarak müşterek mülkiyet ilişkisinin bulunması; ikinci olarak ise, şuf a olayının gerçekleşmesi gerekir. İkinci bölümde kanuni şuf a hakkının kullanılma şartlan ele alınmıştır. Bu haklan kullanılabilmesi için öncelikle paydaş sıfatına sahip olunması; bunun yanı sıra satımın ve onun esaslı şartlarının öğrenilmesi gerekir. Ancak, bu hak, Kanun'da belirtilen süreler içinde kullamlmalıdır. Bu bölümde ayrıca kanuni şuf a hakkının kullanılması sonucunda meydana gelen hukuki ilişki de incelenmiştir. Bu konuya ilişkin Türk hukukunda hakim olan görüş, eşyaya bağlı borç görüşüyken, Irak Medeni Kanunu ise halefiyet görüşünü kabul etmiştir. 120
Ticari defterler ile ispat

İşletmesinin mevcut durumunu kontrol altında tutmak ve ticari yaşamın gereklerine uygun işlem yapmak isteyen tacirin, ticari defter tutma yükümlülüğü bulunmaktadır. Tacirlerin ticari defter tutma yükümlülükleri Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenmişken, tacir olmanın kendilerine sağladığı hak ve yükümlülüklerden olan ticari defterlerini kendi lehlerine delil olarak kullanabilmeleri hali usul kanunumuz olan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenmiştir. İspat hükümlerini içerisinde barındıran Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda kişinin kendi tuttuğu kayıtların kendi aleyhine delil olma durumuna istisna getirilerek kanuna uygun olarak tutulmuş ve Kanunun 222. maddesindeki koşulları taşıyan ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kullanılması hali düzenlenmiştir. Böylelikle hukuk sistemimizde katı bir şekilde uygulanmakta olan senetle ispat yasağı da yumuşatılmış ve usul kanunumuzda belirtilen kesin deliller arasında ticari defterler de yerini almıştır.
İş güvencesinin sosyal, ekonomik, hukuki temelleri ve Türkiye değerlendirmesi

İş güvencesi, çalışma yaşamının en önemli konulardan birisini oluşturmaktadır. İş güvencesi, işçinin işe girdikten sonra iş koşullarının işveren tarafından keyfi biçimde değiştirilmesini önleyecek sistematik ile onun iş sözleşmesinin, işveren tarafından keyfi olarak feshine karşı getirilen güvenceler bütününü ifade etmektedir. Süregelen ekonomik ve sosyal gelişmeler sonucunda, işçinin işini güvence altına almak, başta Avrupa olmak üzere, birçok ülkede liberal ekonomik düşünceye uygun olarak başta Medeni Kanunlarda, daha sonra alana özgü İş Kanunlarında yer almaya başlamıştır. Günümüzde de iş güvencesi, başta İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi olmak üzere Uluslararası Çalışma Örgütü ve Avrupa Birliği'nin sözleşmelerinde ve normlarında ifadesini bulan, bir temel insan hakkı olarak değerlendirilmektedir.15.03. 2003 tarihinde yürürlüğe giren ve ilk kez 1475 sayılı İş Kanununda değişiklik getiren 4773 sayılı Kanun ile kabul edilen ve takiben 10.06. 2003 tarihinde yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Kanunu kapsamı içinde düzenlenen iş güvencesi, Türkiye'de köklü değişikliklere yol açmış olup, iş sözleşmelerinin geçerli sebep olmadan yapılan fesihlere karşı korunması amacıyla yeni bir düzenleme getirmiştir. Türkiye'de iş güvencesinin yürürlüğe girmesinin doğuracağı etkilere ilişkin olumlu ya da olumsuz çeşitli değerlendirmeler yapılmıştır. Gerçekten de iş güvencesinin istihdam, işsizlik, sendikal örgütlenme, yabancı sermaye yatırımları gibi birçok alanda etkileri söz konusu olabilmektedir. Dört bölümden oluşan çalışmanın ilk bölümünde iş güvencesi kavramı, sosyal ve ekonomik yönden ortaya çıkışı ve gelişimi ele alınmaktadır. İkinci bölümde ise Birleşmiş Milletler, Uluslararası Çalışma Örgütü ve Avrupa Birliği normları bağlamında iş güvencesinin hukuki temelleri değerlendirilmektedir. Üçüncü bölümde de 4857 sayılı yeni İş Kanunu çerçevesinde iş güvencesine ilişkin mevzuat incelenmektedir. Nihayet dördüncü bölümde Türkiye bağlamında iş güvencesinin sosyal, ekonomik ve hukuki etkileri farklı yönleriyle irdelenmektedir.