turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Modern ve post-modern dönem mekansal yaklaşımlarının değerlendirilmesi: Şandigar, Poundbury ve Orestad örneği

Kentler, tarihsel süreçte üretim ve toplumsal mekanizmaların şekillendirdiği mekanlardır. Sosyal, ekonomik ve teknolojik kırılmalara tanıklık eden ve beraberinde biçimlenen mekanlar, insanlığın ideal kent arayışının da sembolüdür. Üretimin birikim alanı olan kent, aynı zamanda bir düşünce alanı da olmuştur. Bu düşünce alanını düzenleme disiplini olarak kentsel tasarım da 'iyi'yi aramış, toplumun içerisinde bulunduğu konjonktüre uygun mekansal yaklaşımlar üretmiştir. 'Üretilen düşünce' bazen zamana ve mekana paralel olmuş, bazen de zamanın ve mekanın ötesine geçmişştir. Kentlerin üretim ve düşünce ile olan ilişkisi bu anlamda diyalektik bir süreçtir. İşte bu yüzden kentsel tasarım yaklaşımları ve mekansal yansımaları, dünya durdukça tartışılacaktır. Tez çalışmasının amacı dönemsel yaklaşımların ve ortaya konulan ilkelerin mekanda bıraktığı izleri tartışmaya açmak olarak belirlenmiştir. Çalışma öncelikle modern ve post-modern kentsel tasarım yaklaşımlarının, tarihsel gelişimini ele almış, dönemlerin ortaya koyduğu mekansal ilkelerin tespitini yapmıştır. Bu bağlamda modern dönemde öne çıkan 'belirlemecilik, standartlaşma, bütünsellik, homojenlik ve ulus devlet' kavramlarına karşı; post-modern dönemde 'bağlamsallık, esneklik, parçacıllık, heterojenlik ve küresel sermaye' kavramlarının, dönemlerin mekanı biçimlendirme yaklaşımları olarak belirdiğinin tespiti yapılmıştır. Tespiti yapılan kavramlara bağlı olarak üçüncü bölümde; modern ve post-modern dönemde tasarlanan üç farklı örnek üzerinden, bu yaklaşımların yansımaları değerlendirilmiştir. Modern dönem örneği olarak Şandigar kenti, post-modern dönem kentleri olarak da Poundbury ve Orestad kentleri ele alınmıştır. Şandigar kentinde modernizmin bütün mekansal yaklaşımları gözlenmiş, Poundbury ve Orestad kentlerinde ise post-modern kentsel tasarım yaklaşımlarının yanı sıra modern döneme ilişkin izler bulunmuştur. Sonuçta yapılan değerlendirmede yaklaşımların mekanda farklı düzeyde etkilerinin olduğu görülmüş, dönemsel tasarım yaklaşımlarının mekansal yansıma bulduğu tespit edilmiştir.
Antalya-Kemer'de turizm mekanında planlamanın etkileri

Turistik ürün sunabilen yerleşme alanı içinde ve dışında, bölgeyi ziyaret eden turistin gereksinim duyacağı kentsel ihtiyaçların, turizmin ekonomik-sosyal ve çevresel etkileri göz önünde tutularak koruma-kullanma dengesi içinde fizik mekana yansıması incelenmiştir. Araştırmada turizm mekanına planlamanın etkileri, planlama ihtiyacı, süreci ve planlamayı yönlendiren politikaların hangi niteliklere sahip olması gerektiği üzerinde durulmuştur. Güney Antalya Turizm Gelişim Projesi uygulamasında ortaya çıkan planlama ve uygulama sonuçlan doğrultusunda bölgedeki dört belediyenin planlamaya yaklaşımları birebir anket yöntemiyle araştırılmıştır. Elde edilen sonuçlar, turistik bölgelerde planlamanın vazgeçilmez bir unsur, planın ise ödünsüz olarak uygulandığında doğal kaynakların ve çevrenin tahribatım en az düzeyde tutacak bir araç olduğunu ortaya çıkarmıştır. Planlama hiyerarşisinde yukarıdan inme yaklaşım ve çözümler, planlamanın hiçbir boyutuna katılmayan belediyelere birçok sorumluluk yüklemekte ve sonuçlarına katlanmakta yöre halkına düşmektedir. Belediyelerin planlamanın her boyutunda yer alması ve katkıda bulunması, planın uygulamasında çıkacak engellerin daha kolay çözümlenebileceği sonucuna ulaştırmıştır.
İlköğretim ve ortaöğretim eğitim donatılarının coğrafi bilgi sistemleri yardımıyla niteliksel, niceliksel ve mekansal olarak değerlendirilmesi, İstanbul Şişli örneği

En genel anlamda eğitim, insanın bilgiye ulaşma yöntemini ortaya koyan, onun kişiliği tam, toplumla uyumlu, ruh ve beden sağlığı yerinde toplumsal bir birey olmasını sağlayan çok boyutlu süreçler toplamıdır. Çalışmanın amacı; örnek çalışma alanı olarak belirlenen Şişli ilçesine ait eğitim donatımlarından ilköğretim ve ortaöğretim okullarını kapsayan bir 'Eğitim Bilgi Sistemi' oluşturmaktır. Bu sistemde ise ilköğretim ve ortaöğretim okul türleri arasında mekansal, niteliksel ve niceliksel sorgulamalar yaparak, semt ölçeğinde mevcut eğitim tesislerinin mahalle nüfusuna yeterli olup olmadığının tespit edilmesi ve okulların mekansal dağılımlarını göz önüne serecek analizlerin Coğrafi Bilgi Sistemleri ile gerçekleştirilmesi şeklinde özetlenebilir. Coğrafi Bilgi Sistemlerinin kullanılması bu çalışma kapsamında; Milli Eğitim Müdürlüğü'nden ve Şişli Belediyesi'nden elde edilen coğrafi olmayan, okul kapasitelerini ve bina özelliklerini içeren verinin mahalle ölçeğinde coğrafi bilgi haline getirilmesini sağlamış ve gerekli analizlerin yapılmasına olanak vermiştir. Tez çalışması beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde tezin amacı, kapsamı ve yöntemi ortaya konulmuştur. İkinci bölümde, Coğrafi Bilgi Sisteminin tanımı, tarihçesi, yararları, bileşenleri ve kullanım alanları konusuna değinilmiştir. Ayrıca CBS ile Türkiye'de, Amerika'da ve Avrupa'da daha önce yapılmış çalışmalardan örnekler incelenmiştir. Tezin üçüncü bölümünde sosyal donatım türü olan eğitim donatımları ele alınmıştır. Eğitim türleri ve donatımları hakkında genel bilgiler verilmiştir. Kent planlama sisteminde eğitim donatımları konusuna değinilmiştir. Dördüncü bölümde ise çalışma alanı olarak seçilen Şişli ilçesindeki ilköğretim ve ortaöğretim okul türlerinin öğrenci, öğretmen, derslik vb. özellikleri bakımından öncelikle mahalle ölçeğinde değerlendirmesi yapılmıştır. Daha sonra ise ilköğretim ve ortaöğretim okullarının ayrı ayrı incelemesi yapılarak network analizi ile okulların etki alanları belirlenmiş, hizmet alamayan bölgeler tespit edilmeye başlanmıştır. Beşinci ve son bölümde bu tez çalışması ile ulaşılan bilgi ve bulgular değerlendirilerek, genel sonuçlar ve ortalamalar çıkarılmış, gelecekte bu ve benzeri konularda yapılacak çalışmalara ışık tutulması için bazı önerilere yer verilmiştir. İlköğretim - ortaöğretim tesislerinin niteliksel ve niceliksel olarak değerlendirilmesi, sosyal donatı alanlarının planlanmasında öneri eğitim donatı alanlarının belirlenmesine ışık tutacak mekansal analizlerin yapılmasının amaçlandığı bu çalışmada; son yıllarda tüm meslek dallarında uygulama örnekleri gözlenen Coğrafi Bilgi Sistemleri ortaya konan amaca ulaşmada etkin bir araç olarak kullanılmıştır.
Energy efficient urban design

oz 'Sürdürülebilirlik' terimine olan ilgim, 'enerji etkinliği' kavramının derin araştırması ile somutlaşırken, yaşadığımız çevreye yönelik tehdit ve tahriplerin, nitelikleri ve nicelikleri bu konu üzerine yoğun bir çalışma yapmama neden olmuştur. Tezin amaçlan; kentsel enerji kullanımının neden olduğu problemleri tanımlamak; bu enerji tüketimini azaltmanın gerekliliğini göstermek; planlamanın ve kentsel tasarımın enerji etkinliği ve sakinimi' sağlamadaki önemini vurgulamak; 'enerji etkin kentsel tasanm'ı tanımlamak; enerji etkin kentsel tasarım sürecini ve değişkenlerini bütüncül bir yaklaşımla ortaya koymak; bundan sonra yapılacak olan çalışmalara kaynak olması için bu konuya ilişkin teorik bilgileri detaylı olarak sunmaktır. Tezde verilen teorik bilgiler geniş, yoğun ve düzenli bir literatür taramasına dayanmaktadır. Diğer yandan, tezin içerdiği pratik yaklaşım, ki teorik bilgilerin izmir örneği ile ilişkilendirilmesi üzerine oturtulmuştur, iklim, yapılı çevre ve planlama ve gelişim süreçlerinin, İzmir'in enerji tüketim ve enerji sakınım durumları üzerindeki etkilerini içermektedir. İklim verileri ve İzmir'in kentsel gelişim dokusu şunu gösteriyor ki; enerji etkinliği sağlamak için yapılacak bir çalışma hem ısıtma, hem de soğutmada tüketilen enerjinin azaltılmasını içermelidir. Isıtma veya soğutmanın önceliği alanın özelliklerine ve mikroklimaya göre değişir. Merkezi alanlarda ısı adası etkileri yüksek sıcaklıklara ve havalanma yetersizliklerine neden olmaktadır. Bu alanlarda soğutma ön plandadır. Dolayısıyla, ısı adası etkisi ve soğutma için kullanılan enerji miktarı azaltılmalıdır. Diğer yandan, yeni gelişme alanları, örneğin İzmir'in kuzey gelişme aksı, tamamen yapılaşmarmş olduğundan daha düşük hava sıcaklıklarına sahiptir. Bu durumda ısıtma için tüketilen enerji miktarının azaltılması gerekirken, aynı zamanda ısı adası oluşumu engellenmeli ve termal konfor da sağlanmalıdır. Enerji sakinimi ve enerji etkinliği kavramları planlama ve tasarım pratiğimizde henüz yer almamaktadır, fcu bir gerçek ki, enerji etkinliği ve sakinimi bütüncül bir planlama ve tasarım süreci ile sağlanmalıdır. Enerji etkinliği kavramı master planlarda yer almalı ve yapılanma koşullan enerji etkinliği sağlamalıdır.
Toplutaşım sistemlerinin planlamasında güzergah etüdlerinin önemi

Kent içi toplu taşım sistemlerinin planlama ve uygulama aşamalarında güzergah etüdlerinin önemi bilinmektedir.. Güzergah etüdlerinin sonuçlandırılmasında, sonuçların yorumlanmasında ve bunların uygulama aşamasına aktarılmasında, deneyimli ekiplerden yararlanılmalıdır. ; Türkiye'de güzergah etüdlerinin pahalı, zaman alıcı ya da gereksiz görülerek ihmal edilmesi; önemli maddi zararlara, çok uzun zaman kayıplarına, güzergah değişikliklerine ya da yapımcı firmaların işi bırakmalarına kadar uzaran pek çok kayıplara neden olmaktadır. Bu çalışmada güzergah etüdlerinin önemi ve bazı yöntemleri anlatılmış, bununla ilintili olarak ANKARA METROSU ve ANKARAY örnekleri üzerinde durularak etüdlerin gerekliliğinin nedenleri vurgulanmıştır. :Güzergah Etüdleri, Ankara Metrosu, Ankaray, Geoteknik Harita. :5001023.: 67 : Prof. Dr. Süleyman PAMPAL
Yürünebilirliğin mekansal algı bileşenlerinin değerlendirilmesi, Trastevere/Roma

'Neden yürümek ve keşfetmek isteriz? sorusuna takiben gelişen bu tezin araştırma kapsamı insan-kent mekanı-algı ekseninde, insanı yürümeye teşvik eden parametreleri içermektedir. Günümüz kentlerinde araç odaklı kentsel gelişmelerin daha fazla ön planda tutulması yaya odaklı erişim ihtiyacını daha fazla sorgulatır hale gelmiştir çünkü yürümek bir erişim çeşidi olduğu kadar birey için bir ihtiyaçtır. Araç kullanan birey, detayların yanından hızlıca geçerken, yürüyerek erişim imkanı bulan birey kent ile daha yakın temas kurabilme imkanına sahip olmaktadır. Üstelik yürümek bedensel ve ruhsal olarak sağlıklı olduğu kadar kentlerde sürüdürülebilir bir erişim de sağlar. Bu sebepledir ki yürüme olgusu, kentteki ve bilimdeki tüm değişim ve gelişimlerle beraber şehircilikte araştırma konusu olmuş ve kuşkusuz olacaktır. Bu akademik çalışmada yürümeye etki eden parametrelerden, bireyin mekan algısı ile olan ilişkisi üzerinde durulmuştur. Mesafe kavramının bilim ve teknolojinin gelişimi ile beraber kaybolması, seyahat olanaklarını artırmış ve bireye dünyanın bir ucunda dahi olsa yeni kentler keşfetme imkanını daha çok sağlayabilmiş ve bu da yeni gözlemlerle şehircilikte yeni alternatif soruları beraberinde getirmiştir. Bu çeşitli gözlemler nihayetinde en çok seyahat edilen ve beğenilen kentler arasına giren İtalya'nın neden bu niteliğe sahip olduğunun akademik bağlamda incelemenin sonucunda ortaya konması amaçlanan bu parametrelerin, diğer kent çalışmalarına ilham vereceği düşünülmektedir. Bu etkenlerle beraber bu akademik çalışmada, tarihi kentlerde kent dokusunun korunduğu ve yaya kullanımının ağırlıklı olduğu bir alan üzerinde çalışılarak da geçmişş ile günümüz arasındaki bağın mekan ve insan ile olan ilişkisi de irdelenmiş olacaktır. Bir kent mekanında vakit geçirmenin üst başlıkta o kent mekanının yer olma özelliğine sahip olması, şehircilikte bilinen bir varsayımdır çünkü yürümek için birey vakit geçirebileceği ve dolayısıyla da kent mekanı ile ilişki kurabileceği dinamikler aramaktadır. Bir kent mekanı 'yer' olabilme özelliklerine sahipse yürümeye teşvik olabilecektir varsayımından hareketle, metodoloji olarak da Montgomery'nin yer duygusu şemasının kullanılması uygun bulunmuştur. Bu metodolojik yöntem, diğer şehircilik araştırmalarıyla da ilişkilendirilmiş ve İtalya'nın en çok ziyaret edilen şehirlerinden başkent Roma'da Tiber Nehri'nin diğer yakasında kalarak hem Roma ile beraber hem de Roma'dan ayrı dinamiklerle gelişim göstermiş ve kendi kültürünü yaratmış kısmı Trastevere, çalışma alanı olarak belirlenmiştir.
Proactive approach to urban design case study: South Shoreditch/Hackney, London

Bu çalışma, öneylemsel kentsel tasarım sürecini teorik çerçeve içerisinde inceler. Kentsel gelişmenin nasıl tasarlandığını, bu tasarımın nasıl uygulandığını, korunduğunu, geliştirildiğini ve yönetildiğini İngiltere'deki öneylemsel planlama pratiği ile sorgular. Öneylemsel yaklaşımı ilk olarak; istenilen fiziksel formun mekansal politikalarda nasılöngörülüp ifade edildişiyle, ikinci olarak da; bunun aktif uzlaşma yöntemiyle nasılsürdürüldüğüyle tanımlar. Mekansal planlama arazi kullanım planlamasını kapsar, sosyal ve ekonomik değerleri vurgulayan iyi tanımlanmış bir yerel vizyon üzerinekurgulanarak fiziksel planlamanın ötesine geçer. Kentsel tasarımı sadece bir form arayışı olarak değil, formla birlikte yaşamı da tasarlayan ve sürdüren bir mekansalpolitika olarak tanımlar ve her ölçekte planlama politikalarına nasıl aktarıldıgiylailgilenir. Saha çalışması başarılı kentsel tasarım uygulamalarıyla ilişkilendirilen politikamekanizmalarını inceler. Öneylemsel planlama pratiğini sürdürülebilir toplumstretejisine dayalı katılım, ortak çalışma ve uzlaşma süreçleriyle tarif eder. Tasarım kalitesini etkileyen politikalara odaklanır ve bunların kamu ve özel sektör pay sahiplerinin karar verme mekanizmaları üzerindeki etkileriyle mekan ve yaşam kalitesine nasıl pozitif yansımaları olduğunu açıklar. Mümkün olan en iyi uygulamayaodaklı planlama anlayışını geliştiren toplumsal yapıyı inceleyen bu araştırma, aynıentellektüel ve felsefik kurguya sahip olmayan Türkiye'nin, bu pratiği adapte edemese de süreç ve içerik tariflerinden çıkaracaşdersleri, edineceşi yeni bakış açılarını ve örnek alabileceği uygulama araçlarını ortaya koymaktadır
Planlı ve tasarlı yaşam alanlarının kent kimliği üzerindeki etkileri, Antalya örneği

Modernist planlama anlayışına koşut olarak unutulan ekolojik değerler, salt mülkiyet ve rantın yeniden düzenlenmesine yönelik imar planı anlayışı ve uygulamaları ile sosyal yaşam değerleri unutularak kentlerin anlamı, imgeleri, karakteri ve kimliği sürekli olarak tahrip ve/veya yok edilmektedir. Dünyadaki sosyal ve ekonomik değişimlerle, toplumsal ve kentsel mekanlarda sürekli olarak dönüşüm yaşanmaktadır. Bu dönüşümün ölçüsü, mekanın genel karakterini değiştirmeye ve yok etmeye yönelmektedir. Bu süreçte kimlik değişiminde, doğal ve tarihi geleneksel kimliğin yerine konulanın da sosyal ve fiziksel değerler taşıması gereklidir. Aksi halde kentler aynılaşmakta, kimliksizleşmektedir. Yaşanan bu olumsuz yönlenme nedeni ile bu tezde, 'Kimlik Çözümleme Rehberi oluşturularak, kentsel kimliğin sürekli olarak yeniden yorumlanması ve yaratılmasında etken olabilecek ölçütlerin belirlemesi amaçlanmaktadır.
Türkiye'de kentsel sit alanlarının temel sorunları, sorunların çözümüne yönelik politikalar

TÜRKİYE'DE KENTSEL SİT ALANLARININ TEMEL SORUNLARI SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE YÖNELİK POLİTİKALAR Asım Mustafa AYTEN GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Mart 1996 ÖZ Ülkemiz kentleri hızlı bir devingenlik içinde sürekli değişmekte, kültürel kimliğimiz yaşanan bozulma ile birlikte; Kentsel Sit olarak belgelediğimiz ve tanımladığımız alanlarda yönetimsel sorunlar, akçalı olanakların yetersizliği ve taşınmazların ekonomik yapı içerisinde spekülasyon aracı olarak görülmesi, koruma bilincinin eksikliği ve sivil kitle örgütlerinin bulunmayışından, güçlü olmayışlarından doğan kontrolsuzluklar ve denetimsizlikler, imar kanunundan doğan uygulamalar, projelendirme ve yapım hatları gibi teknik yetersizliklerle birlikte yürüyen planlama etkinlikleri sonucunda kentsel mimari kalite ve çevrenin yitirilmesi hem fiziksel hem de sosyo - ekonomik olarak kendini mekanda göstermektedir. Artık Kentsel Sit Alanı olarak belirlenen koruma alanlarının sadece tespit ve tescilinin yapılıp bırakıldığı alanlar olmaktan çıkarılarak, ülkemizin imza koyduğu uluslararası sözleşmelere göre bütün kültür varlıklarının vazgeçilemez nitelikte oldukları, doğal kaynakların hızla tükenmekte olduğu dünyamızda bu durumu 11 önüne geçilmesinin zorunluluğu ile korumanın kısıtlayıcı, önleyici bir etmen değil, geliştirici, yönlendirici hale getirecek, proje demokrasisine koşut, Bütünleşmiş Koruma ile birlikte Koruma Yönetimi ve işletilmesini sağlamak olmalıdır. Bu amaçla hazırlanan çalışma Koruma Yönetimi yaklaşımı kapsamında sunulmaktadır.
People's experience of urban lighting in public space

Bu çalışma insanların kentsel aydınlatmadaki tercihlerini, geceleri kent mekanındaki algısal deneyimi keşfetmeyi amaçlayan bir araştırma yolu ile saptayarak, kentsel aydınlatma tasarımında yeni perspektifler oluşturmayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada, kentsel aydınlatma tasarımında yaygın yaklaşımların ve methodların analiz edilmesi ve yapılan araştıma sonuçları ile karşılaştırmalı olarak bu bulguların eleştirilmesi hedeflenmektedir. İnsanların kentsel aydınlatmada algılarının ne olduğunu ve bu algının ne tür duygusal etkiler yarattığı değerlendirmek araştımanın öncelikli hedefleri arasındadır. İnsanların aydınlatılmış kentsel mekanda gece deneyimlerini keşfedebilmek amacıyla, bu çalışma insanların Ankara şehrinden toplanmış 'aydınlatılmış kentsel mekan görüntüleri' hakkındaki görüşlerini inceleyen bir araştırma içermektedir. Kentsel aydınlatma tasarımı, kent mekanının estetik kalitesini arttırabilmek için gelişmiş bir bilim dalıdır. İnsanlar üzerinde, ve bağlantılı olarak kentsel yaşam üzerinde önemli etkilere sahiptir. Fakat, bu bilim dalında insanların ihtiyaçlarının ve tercihlerinin keşfedilmesi ihmal edilmiş bir olgudur. Bu nedenle, bu çalışma aydınlatma tasarımında tasarımcı-merkezli bakış açısının gözden geçirilmesinin gerekli olduğunu ve bu bilim dalındaki mevcut yaklaşımların insanların için tercih edilebilir sonuçlar yaratığının sorgulanması gerektiğini ileri sürmektedir. Bu çalışma, mevcut aydınlatma tasarımı yaklaşımını sürdürmenin uygunluğunu test test etmeyi ve aydınlatma tasarımında yeni yaklaşımlar önerebilmeyi hedeflemektedir.
Yerel acil müdahale fonksiyonlarının yerseçiminin coğrafi bilgi sistemleri kullanılarak ölçme ve değerlendirilmesi: Ankara örneği

Acil durumu, insanoğlunun hayatını her an her yerde etkileyebilecek bir olaydır. Tarihten günümüze insanoğlu, acil müdahale gerektirenolayların önüne geçebilmek için birçok önlem almaya çalışmıştır. Günümüzde olduğu gibi gelecekte de acil müdahale gerektiren olaylaroluşmaya devam edecektir. Fakat alınacak önlemlerle ortaya çıkabilecek istenmeyen durumları asgari düzeylere indirmek mümkündür. Acil durum yönetimi; hazırlıklı olma, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme olmak üzere 4 evreden oluşmaktadır. Bu evrelerin ikinci olan hazırlık evresinde alınacak önlemler bütünü, acil müdahale fonksiyonlarını ortaya çıkarır. Acil müdahale fonksiyonları, yangına müdahale birimleri, acil tıbbi müdahale birimleri ve güvenlik birimleri olarak ayrılır. Kent içerisinde meydana gelebilecek bir acil durumda acil müdahale birimlerinin olay yerine zamanında ulaşmasıkritik önemdedir. Bu nedenle öncelikle yerel acil müdahalefonksiyonları arasında zorunlu olanlar çıkarılıp, bu fonksiyonlar için kritik süre standartları hesaplanmıştır. Standart kritik süreler, acil durumda ortaya çıkabilecek can kayıplarının önüne geçebilecek eşikzamanlardır. İtfaiye ve Acil Tıbbi müdahale ekiplerinin kritik süreler içerisinde nerelere müdahale edebileceğinin önceden saptanmasıortaya çıkabilecek acil durumlara karşı hazırlıklı davranılmasınıberaberinde getirir. Bu nedenle erişilebilirlik ve zaman olgusuplanlanarak yapılan Ankara kenti örneklem çalışma alanında yerel acil müdahale fonksiyonlarından olan İtfaiye ve Acil tıbbi müdahalebirimlerinin coğrafi bilgi sistemleri yardımıyla ortaya çıkarılan kritik süre içerisinde nerelere müdahale edebildiği ve nerelere müdahale edemediği ortaya çıkarılmıştır. Bu çalışmada yöntem olarak ağ analizi tekniği kullanılmıştır. Sonuç olarak ortaya çıkan erişilebilirliktenyararlanamayan yerler için öneriler getirilip, kentin bütününe yönelik acil müdahale erişilebilirlik durumu ortaya çıkarılmıştır.
Environmental impact assesment as a decision making tool in urban and regional planning

oz KENT VE BÖLGE PLANLAMADA KARAR ALMA ARACI OLARAK ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YENİCE, Zeynep Fikran Yüksek Lisans, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü Tez Yöneticisi: Assoc. Prof. Dr. Numan Tuna Ocak, 1999, 133 Sayfa Çevre duyarlılığı 1970'lerden beri artmaktadır. Günümüzde doğal kaynakların ve çevre kalitesinin insanların yaşamlarını sürdürebilmesi için hayati bir önem taşıdığı herkesçe kabul edilmektedir. Son on yılda, toplumda, devlette ve planlama mesleğinde çevre kalitesi giderek daha fazla vurgulanmaktadır. Kentsel gelişmelerin çevre üzerinde ciddi ve geri dönülemez etkileri olduğu anlaşılmıştır. Bu gerçek, plancılar ve ilgili disiplinlerden uzmanların çevreye duyarlı planlama stratejleri geliştirmelerini gerekli kılmıştır. Bu nedenle kentsel gelişmelerin çevreye olan etkilerini önceden tahmin edip, planda bunları azaltıcı önlemler getirmek önem kazanmıştır. Çevresel Etki Değerlendirmesi bir plan ya da proje uygulamaya geçmeden önce, çevre üzerindeki etkilerini bütüncül bir şekilde değerlendirmek ve bunları azaltıcı önlemler getirmek üzere geliştirilmiş bir araçtır. ÇED bugün birçok ülkede kullanılmaktadır; hem plan alternatiflerinin değerlendirilmesi, hem de plandaki önerilerin çevresel etkilerinin ve bunların birbirleriyle etkileşiminden doğan etkilerin değerlendirilmesindeBu çalışmanın amacı, ÇED'nin kent planlamada çevresel etkileri bütüncül bir şekilde ölçen ve azaltıcı önlemler getiren bir araç olarak kullanımını değerlendirmektir. Bu bağlamda, Türkiye ve diğer ülkelerde ÇED'in bugünkü durumu ve planlama ile ilişkisi irdelenmiştir. ÇED'nin planlama sürecinde kullanırımda farklı ülkelerdeki gelişmeler ve uygulamalara değinilmiştir. 1993- 1999 yılları arasında Çevre Bakanlığı tarafından değerlendirilen ÇED raporlarına ilişkin verilere ve üç farklı sektörden alınan örnek durum incelemelerine dayanarak bugünkü Türk planlama ve ÇED sisteminin karmaşık çevresel faktörleri değerlendirme ve bunları plana entegre etmedeki verimliliği değerlendirilmiştir. ÇED'nin planlama sürecine entegre edilmesinin getireceği yararlara değinilmiştir. Türkiyedeki ÇED uygulamalarında karşılaşılan sorunlar ve ÇED'nin bir karar alma aracı olarak planlamaya entegre edilmesi bu çalışmanın tartışma konularıdır.
Production of meaning of place through cultural practices: The case of Van

ÖZ KÜLTÜREL PRATİKLER ARACIIĞIYLA YERİN ANLAMININ ÜRETİMİ: VAN ÖRNEĞİ Soner, Sultan Yüksek Lisans, Kentsel Politika Planlaması ve Yerel Yönetimler Anabilim Dalı Tez Yöneticisi: Assoc. Prof. Dr. H. Tarık Şengül Aralık 2005, 130 sayfa Bu tezin amacı mekansal ile sosyal arasındaki çok boyutlu ilişkiyi, bir yer olarak Van'a odaklanarak incelemektir. Sosyal süreçleri anlamak için mekansal ve sosyal arasındaki karmaşık ilişkiye bakmak önemlidir. Çalışma, mekan-yer ilişkisini dikkate alarak yerin anlamının inşasındaki ve yerin temsilindeki süreçlere yer, kültür ve kimlik arasındaki karşılıklı ilişki çerçevesinde yaklaşır. Toplumdaki farklı gruplar, yerin anlamı ve kimliğinin inşası sürecinde sürekli bir çekişme içindedirler. Bu çalışma, bu çekişme sürecinde yerin hem maddi hem de imgesel olarak nasıl kurulduğunu inceler. Yer hisleri ve yere verilen anlamlar, insanların içinde bulunduğu sosyal, kültürel, ekonomik ve politik durumlar tarafından oluşturulur. Dolayısıyla bu tez, yerin temsili ve kullanımı üzerindeki çekişmeyi sosyal, kültürel, ekonomik, politik süreçler ve iktidar ilişkileri bağlamında tartışır. Bir yer olarak Van'ın imajının kurulmasında etkili olan dinamikleri ele alır. Bu dinamiklerin, yerin kurulmasında, kullanılmasında, dönüşümünde ve yeniden üretimindeki etkilerini kentteki farklı grupların kültürel pratikleri üzerinden inceler. Bu tez, yer ve kültür arasındaki ilişkiyi, farklı grupların gündelik yaşam pratiklerini ve bu pratikler aracılığıyla anlam üretim sürecini araştırır.