Hüseyin Nihal Atsız'ın hayatı ve edebi eserleri üzerine bir inceleme

Hüseyin Nihal Atsız (1905-1975), sıra dışı hayat macerası; siyasi fikirleri ve polemikleri;ilmi ve edebi çalışmalarıyla XX. yy. Türkiye'si aydınları arasında kendine özgü yeri olan dikkat çekici simalardan birisidir. Atsız'ın hayatı ve eserleri yakından incelendiğinde, kuvvetle bağlı bulunduğu Türkçülük ideolojisinin, onun bütün hayatına ve eserlerine yön veren temel bir etken olduğu görülür. Kendi döneminin tanınmış fikir ve edebiyat adamlarıyla; çalıştığı kurumların yöneticileriyle, iktidar mensuplarıyla girdiği ilmi ve siyasi tartışmalarda onu harekete geçiren temel güç, inandığı Türkçülük dünya görüşüne hizmeti, kendisine ilke edinmiş olmasıdır. Bu tür bir hizmet anlayışıyla Atsız, yayın alanına yönelmiştir. Bu yolla, ülkenin idari, sosyal, siyasal ve kültürel hayatında gördüğü eksiklikleri ısrarla belirtmeye çalışmış; bu alanlardaki aksaklıkları da oldukça keskin biçimde eleştirmiştir. Bu yüzden, sık sık idari ve adli makamlarla başı derde girmiş; sürgün ve mahkumiyetlerle karşılaşmıştır. Atsız'ın Türkçülük dünya görüşü; birbirine sıkıca bağlı iki esas üzerine oturur: Irkçılık ve Turancılık. Ona göre Irkçılık; Türk Irkını sevmek, başka Irklardan üstün tutmak; her zaman ve her işte Türk Irkının çıkarlarını gözetmek; yabancı Irktan olanlara karşı daima tedbirli olmaktır. Turancılık anlayışı ise, öncelikle, dünyadaki bütün Türklerin her bakımdan tam bağımsızlıklarını kazanmalarını; daha sonra da siyasi bir bütünlük oluşturmalarını istemek ve bu hedeflere ulaşmak için çaba göstermek, şeklinde özetlenebilir. Bu anlayışın oluşturduğu bakış açısıyla Atsız, topluma yönelik bütün faaliyet alanlarının Türklüğe hizmet etmesi gerektiğini savunur. Böylece, diğer sanat dallarıyla birlikte edebiyat alanında da işlevsel ve pragmatik bir yaklaşım içine girdiği görülür. Onun roman, hikaye ve şiir türlerinde yazdığı edebi eserlerinin tamamında, bu yaklaşımın izlerine rastlamak mümkündür. Bunlar, türün gerektirdiği teknikler de göz önünde bulundurularak, milli terbiyeye hizmet amacıyla yaratılmış tezli eserlerdir. sahip olduğu dünya görüşünün ve aldığı tarih eğitiminin etkileri ile Türk tarihine yönelen Atsız, bu alanda edindiği zengin birikimi, bir edebiyat adamı olarak romanlarına aktarmayı denemiştir. Bu denemeler sonucunda, Bozkurtların ölümü, Bozkurtlar Diriliyor ve Deli Kurt gibi tarihi romanlar ortaya çıkmıştır. 'Bozkurtlar' ikilemesinin konu, vak'a ve kimi şahısları Göktürk tarihinden alınmıştır. Deli Kurt romanında ise, Osmanlı Devleti'nin Fetret Dönemi ve sonrası, tarihi zaman olarak seçilmiştir. Üç romanın olay örgülerinin gelişmesinde, tematik yapılarının ortaya çıkmasında ve şahıs kadrolarının münasebetinde milli değerlere bağlılık ile yozlaşma arasındaki çatışmanın etkili olduğu görülür. Dalkavuklar Gecesi ve Z Vitamini adlı kısa hiciv romanlarında da aynı çatışma ve bu çatışmaya bağlı mesajlar ortaya çıkar. İlki, alegorik nitelikteki bu iki eserde Atsız, Türkçülük ideolojisine aykırı bulduğu tek parti dönemi iktidarının siyaset ve yönetim anlayışını hicveder. Ruh Adam romanın olay örgüsünde de diğer romanlarda gördüğümüz temel çatışma, kendisini hissettirir. Bu çatışma, hem roman başkişisinin iş dünyasında hem de romandaki sosyal ortamda kişiler arasında sergilenir.