İlköğretim 4-5. sınıflarda Türkçe öğretiminde işbirliğine dayalı öğrenme metodunun kullanımına yönelik bir değerlendirme

Toplumlar sürekli olarak gelişme ve değişme içindedir. Özellikle eğitim-öğretim kurumlan bu gelişmenin öncelikli olarak gerçekleştiği yerler, bu değişimden etkilenen kurumlar ve bir toplumdaki gelişmeye öncülük eden araçlar olarak görülmelidir. Nitekim bir toplumun sürekliliği, o toplumla uyum içinde yaşayacak, toplumsal gelişmeyi başlatacak ve değişimi sürdürecek bireylerin yetişmesine bağlıdır. İşbirliği, sosyal yaşamın gerçeğidir. Hayatın devamı için her an insanlar birbirleri ile temas halindedir, bazı durumlarda problemlerin çözümü veya gelişmelerden faydalanabilmek için bir grup içine dahil olmak gerekir ki bu da insanları işbirliğine sevk eder. Eğitim ve öğretim faaliyetlerinin de toplumun gelişmesinde önemli bir etken olduğunu unutmadan ve de her şeyin yaparak ve yaşayarak daha iyi öğrenilebildiği ilkesinden hareketle niye bu sosyal hareket bir öğretim metodu olarak kullanılmasın. Hem de üstelik bu sosyal hareketin eğitimdeki yansıması olan 'İşbirliğine Dayalı Öğrenme Metodu' neden Türkçe Öğretiminde kullanılmasın. Böylece Türkçe öğretiminde işbirlikçi bir etkinlikle, hem çocuğa anadili sevdirilir, hem de anadili ile ilgili becerileri geliştirilir. Bu sayede çocuk kendisini ifade edebilir, kişiliğini geliştirebilir; başkalarının düşüncelerini de dinler ve eleştirir, başkasının haklarına saygı duyar, fikirlerine değer verir ve bu fikirlerden yararlanabilme becerisi kazanabilir; sorumluluk alabilir; milli duygulan gelişir ve nihayet kendisi ve toplumla barışık, ülke kalkınmasında etkin bir birey olması sağlanılır. 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'na göre, eğitimin amacı; bütün bireylerin; ilgi, istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi, beceri, davranışlar ve birlikte iş görme alışkanlığı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların, kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutluluğuna katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sağlamaktır. Böylece bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumun refah ve mutluluğunu arttırmak; öte yandan milli birlik ve bütünlük içinde iktisadi, sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak nihayet Türk Milletini çağdaş uygarlığın yapıcı, seçkin bir ortağı yapmaktır. Dilidüzgün ve doğru kullanma doğuştan gelen bir yetenek değil tamamen eğitim sonucunda elde edilen bir beceridir. Çocukların öğrenim hayatları boyunca derslerle ilgili çalışmalarda öğrenmelerini kolaylaştıracak, başkaları ile sağlıklı iletişim kurmalarında yararlanacakları temel dil becerileri kazanabilmeleri etkili bir Türkçe öğretimi ile mümkündür. Türkçe öğretimi için öğretmenlerin gerekli bilgi ve becerilerle donatılmış olması gerekmektedir. Ayrıca unutmamak gerekir ki; dil değer aktarımında bir araç olduğu kadar aktarılan bir kültürel değerdir. Dil, kültürel gelişmenin, milli birlik ve beraberliğin temel öğesidir. O yüzden bu aracın, değer aktarımı sırasında kurallara uygun ve düzgün bir şekilde kullanılması ve aynı zamanda bu kültürel öğenin tam ve yanlışsız bir şekilde nesillere aktarılması gerekmektedir. İlköğretim birinci kademesinde yetişkin adayı olarak kabul edilen çocuğa fiziksel, zihinsel, duyuşsal ve sosyal becerilerin bu çağlarda verilmesi ve pekiştirilmesi gerekmektedir. Bu yüzden araştırma, İlköğretim 4. ve 5. sınıflarda Türkçe öğretiminde işbirliğine dayalı öğrenme metodunun kullanımını değerlendirmek amacıyla yapılmış, Konya il merkezinde ve ilçelerinde çeşitli İlköğretim Okullarında görev yapan 4-5. sınıf öğretmenlerinin bu konudaki fikirleri bir nitel araştırma yöntemi olan 'görüşme' ile toplanmıştır. Elde edilen veriler alt problemler ile ilişkilendirilerek şu bulgulara ulaşılmıştır: 1. Öğretmenler öğretme yöntem ve teknikleri konusunda yeterli bilgiye sahip değillerdir. 2. öğretmenler, genel olarak, İşbirliğine Dayalı Öğrenme Metodu ve kullanımı hakkında yeterli bilgiye sahip değillerdir. 3. Öğretmenler, Türkçe Öğretiminde, İşbirliğine Dayalı Öğrenme Metodu ve kullanımı hakkında yeterli bilgiye sahip değillerdir. 4. Öğretmenler, işbirliğine dayalı öğrenme metodu ile öğrencinin geliştireceği ve kazanacağı becerileri bilmekte; ancak etkinlikler sonucunda öğrencilerde beklenen davranış değişikliğinin oluşması hususunda endişe duymaktadırlar. 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile Türkçe Programındaki esaslar da da belirtildiği gibi öğrencinin ilgi ve yetenekleri merkez alınarak; yapıcı, yaratıcı, toplum ve ülke kalkınmasında kendi görev ve sorumluluklarının bilincinde, kendisi ve ait olduğu toplumla barışık, mutlu, milli duygusu gelişmiş bireyler yetiştirilmesi hedeflenmiştir. Tüm öğrenme yöntem ve teknikler, bu hedeflere ulaşmak çabasında etkili birer araçtır. Öğretmenler, bu hedefleri gerçekleştirmeyi kendilerine görev bilerek, bu araçları en verimli şekilde uygulamayı ilke edinirler. IV