Suça sürüklenen çocukların sosyodemografik özellikleri, algılanan aile işlevselliğinin ve ebeveyn tutumlarının suça sürüklenme üzerine etkisinin değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: En küçük toplumsal birim olan aile; suça sürüklenme konusunda en önemli çevresel etkenlerden biri olarak gösterilmektedir. Bu araştırmada, çocuklarda suça sürüklenme durumunun ebeveyn tutumları ve aile işlevselliği ile ilişkisinin incelenmesi hedeflenmektedir. Aynı zamanda suça sürüklenen ve suça sürüklenmeyen ergenlerin sosyodemografik özellikleri açısından hangi alanlarda farklılaştığı ve her iki ergen grubunun sosyodemografik özellikleri ile anne baba tutumları ve aile işlevselliği arasındaki ilişkinin nasıl şekillendiğinin de değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya Ocak 2016 -Temmuz 2017 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı'na suça sürüklenme sonucu adli mercilerce yönlendirilmiş 12-18 yaş arasındaki 30 örneklem ve polikliniğe ayaktan başvuran, suça sürüklenme öyküsü bulunmayan benzer yaş grubundaki 30 kontrol dahil edilmiştir. Sosyodemografik veri formu ve ADÖ; görüşmeci aracılığıyla ebeveyn tarafından, ABTÖ; görüşmeci aracılığıyla ergen tarafından doldurulmuştur. Kontrol grubu ise aynı yaş ve cinsiyetteki ergenlerden oluşmuş, araştırmayla ilgili bilgi verilerek çalışmaya katılmayı kabul eden ve suça sürüklenme öyküsü olmayan ergenlerden oluşturulmuştur. Bulgular: Hem örneklem hem de kontrol grubunda 28 erkek (%93,3), 2 kız (%6,7) olmak üzere 30'ar çocuk bulunmaktadır. Her iki grubun yaş aralıkları örtüşmektedir. Kontrol grubundaki çocuklara kıyasla suça sürüklenen çocukların, ailelerinin aylık gelir düzeyinin daha düşük olduğu ve suça sürüklenme ile ailenin aylık gelir düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon bulunduğu saptanmıştır. Yine suça sürüklenen gruptaki çocukların okul ya da bir sosyal etkinliğe devam etme oranları daha düşükken, ailede, arkadaşlarında ya da yaşadıkları çevrede suça karışma öyküsü daha fazla bulunmuştur. Çalışmamızda ebeveynlerin tutum türlerine ilişkin bildirimleri karşılaştırıldığında, gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Çocukların ebeveyn tutumlarına ilişkin algıları ABTÖ ile değerlendirildiğinde, her iki grubun algılanan ebeveyn tutum türleri arasında fark saptanmamıştır. Ancak ebeveynlerin bildirdikleri tutum türleri ile ABTÖ'ye göre algılanan ebeveyn tutum türleri arasındaki uyum değerlendirildiğinde, anlamlı derecede örtüşme olmadığı görülmüştür. ADÖ'ye göre algılanan aile işlevselliği alt ölçek puanları açısından ise gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Tartışma: Çalışmamızda literatür bilgisi ile uyumlu olarak ailenin sosyoekonomik düzeyi, ailede, arkadaşlarda, yaşadığı çevrede suça karışma, okula devam etmeme, boş zamanlarının iyi denetlenmemesi ve düzenlenmemesi gibi risk faktörlerinin suça sürüklenme ile ilişkisini doğrulayan bulgular elde edilmiştir. Algılanan ebeveyn tutumları ve aile işlevselliği gibi alanlarda ise grupların arasında anlamlı bir fark elde edilememiştir. Kısıtlılıkların giderildiği yeni çalışmalarla daha gerçekçi sonuçlar ortaya çıkabilir.