Beden eğitimi öğretmeni adaylarının bilişötesi öğrenme stratejileri, akademik öz-yeterlikleri ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları

Bu araştırmanın amacı; beden eğitimi öğretmeni adaylarının bilişötesi öğrenme stratejilerini, akademik öz-yeterlik algılarını ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarını bazı değişkenlere göre incelemek ve aralarındaki ilişkiyi belirlemektir. Betimsel araştırma modelindeki araştırmanın çalışma grubunu, Karadeniz Teknik Üniversitesi (N=146), Atatürk Üniversitesi (N=146), Erzincan Üniversitesi (N=143) ve Kırıkkale Üniversitesi (N=175) Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümü'nde öğrenim gören 248'i kadın ve 362'si erkek 610 beden eğitimi öğretmeni adayı oluşturmaktadır. Araştırma kapsamındaki öğretmen adaylarının yaş ortalamaları 21.11 2 .42'dir. Araştırmada veri toplama aracı olarak 'Bilişötesi Öğrenme Stratejileri Ölçeği (Namlu, 2004)' ve 'Akademik Öz-Yeterlik Ölçeği (Jerusalem ve Schwarzer, 1981)' ve 'Öğretmenliğe İlişkin Tutum Ölçeği (Erkuş, Sanlı, Bağlı ve Güven, 2000)' kullanılmıştır. Veriler, betimsel istatistik yöntemler, t-testi, tek faktörlü MANOVA, tek yönlü varyans analizi, Pearson Correlation testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda, çalışma grubunda yer alan katılımcıların bilişötesi öğrenme strateji düzeylerinin orta seviyede, akademik öz-yeterlik algılarının orta seviyenin üzerinde, öğretmenlik mesleğine yönelik tutum düzelerinin de yüksek seviyede olduğu görülmektedir. Araştırma sonucunda, bilişötesi öğrenme stratejilerinin, akademik öz-yeterlik ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumların sınıf, aktif olarak spor yapma durumu, anne eğitim durumu ve baba eğitim durumu değişkenlerine göre anlamlı farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarının akademik öz-yeterlikleri ile öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılaşmazken, bilişötesi öğrenme stratejileri cinsiyet değişkenine göre sadece 'Planlama', 'Örgütleme' ve 'Denetleme' alt boyutlarında kadın katılımcıların lehine anlamlı farklılaşmaktadır. Öğretmen adaylarının akademik öz-yeterlikleri ile öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ailede veya yakınlar arasında öğretmen bulunma durumu değişkenine göre anlamlı farklılaşmazken, bilişötesi öğrenme stratejileri ise faktör düzeyinde sadece 'Planlama' boyutunda ailesinde veya yakınları arasında öğretmen bulunan katılımcıların lehine farklılaşmaktadır. Beden eğitimi öğretmeni adaylarının akademik öz-yeterlik inanç düzeyleri öğrenim görülen üniversite değişkenine göre anlamlı farklılaşmazken, bilişötesi öğrenme stratejileri sadece 'Planlama' ve 'Değerlendirme' alt boyutlarında Atatürk Üniversitesi'nde öğrenim gören katılımcıların lehine farklılaşmaktadır. Öğretmenliğe ilişkin tutum ölçeği puanları ise öğrenim görülen üniversite değişkenine göre Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Erzincan Üniversitesinde öğrenim gören katılımcıların lehine anlamlı farklılaşmaktadır. Araştırma sonucunda beden eğitimi öğretmeni adaylarının akademik öz-yeterlik ölçeği ve öğretmenlik mesleğine ilişkin tutum ölçeği puanlarının mezun olunan lise türü değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği ve Spor Lisesi mezunu katılımcıların en düşük ortalama puanlara sahip olduğu tespit edilmiştir. Bilişötesi öğrenme stratejileri ise sadece 'Değerlendirme' alt boyutunda Spor Lisesi mezunu katılımcıların lehine anlamlı farklılaşmaktadır. Diğer taraftan beden eğitimi öğretmeni adaylarının akademik öz-yeterlik ölçeği, bilişötesi öğrenme stratejileri ölçeği ve öğretmenliğe ilişkin tutum ölçeği puanları arasındaki korelasyon katsayıları pozitif yönde ve düşük, orta ve yüksek düzeylerde anlamlı bulunurken, öğretmen adaylarının (N=370) transkript notları ile akademik öz-yeterlik ölçeği, bilişötesi öğrenme stratejileri ölçeği ve öğretmenliğe ilişkin tutum ölçeği puanları arasındaki korelasyon katsayıları pozitif yönde ve düşük düzeyde anlamlı bulunmuştur.