turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Füruzan ve Tomris Uyar'ın hikayelerinde aile kurumu

Bu tezin amacı toplumu etkileyen çeşitli siyasi sosyal olayların toplumun en küçük birimi olan aileyi ne ölçüde etkilediği, değişen aile kurumu koşullarının 1970'lerden itibaren hikaye kitaplarını yayımlayan Füruzan ve Tomris Uyar adlı yazarların hikayelerinde nasıl yansıtıldığıdır. Dönemin ve hikayelerin koşullarını daha iyi anlamak adına öncelikle Türk edebiyatında aile kurumunun Tanzimat döneminden yazarların yazdığı döneme (1960yılına) kadarki süreçte nasıl işlendiği genel hatlarıyla verilmiştir. 1960 yılından itibarenyazarların yazdıkları dönemleri aydınlatması amacıyla sosyal, siyasi ve edebiortamkısaca verilmiştir. Yazarların biyografileri ve edebiyat anlayışları da hikayelerinianlamada yardımcı olacağı düşünülerek eklenmiştir. Böylece aynı dönemde ürünlerini vermiş, benzer dünya görüşüne sahip ikihemcins yazarın aile kurumunu işleyişlerindeki hakim temalar, benzerlikler ve farklılıklar tablolarda ve başlıklar halinde ortaya konmuş, başlıklar altında 1971'denitibaren yayımladıkları hikaye kitapları kronolojik sıralamayla değerlendirilmiştir. Sonuç bölümünde yazarların aile kurumunu işleyişlerindeki ortak ve farklı yönler ele alınarak gerek aile kurumunun hikayeciliğimizdeki konumu gerek Füruzan ve Tomris Uyar hikayeciliğinin özellikleri belirlenmiştir.
Bireysel tarihin kronotopu olarak Kent ve Kent Unsurları: Demir Özlü örneği

Bu tez çalışmasındaki temel amaç, Rus edebiyat teorisyeni Mihail M. Bahtin'in 'kronotop' kavramından hareketle, Demir Özlü'nün öykü ve anlatılarındaki kronotopları incelemektir. Bahtin, kronotopların sayısının arttırılmasının mümkün olduğunu belirttiği için, Bahtin'in belirlediği belli başlı kronotoplarla birlikte, Özlü'nün öykü ve anlatılarında belirlediğimiz yeni kronotoplar da incelenmiştir. Bu bağlamda çalışmanın 'Giriş' bölümünde, genel olarak kronotop kavramı açıklanmış, bu kavrama gelen farklı yaklaşımlar değerlendirilmiş ve Demir Özlü'nün hayatından, eserlerinden ve öykücülüğünden bahsedilmiştir. Çalışmanın 'DEMİR ÖZLÜ'NÜN ÖYKÜ VE ANLATILARINDA KRONOTOP OLARAK 'KENT'' isimli birinci bölümünde, kentlerin de kronotop olarak kabul edilebileceği fikrinden hareketle, Özlü'nün öykü ve anlatılarında kronotop değeri taşıyan dört kent belirlenmiştir. Bu bağlamda, Beyoğlu, Stockholm, Paris ve Berlin kentlerinin, Özlü'nün öykü ve anlatılarında taşıdığı duygu ve değerler incelenmiştir. Çalışmanın 'DEMİR ÖZLÜ'NÜN ÖYKÜ VE ANLATILARINDAKİ DİĞER KRONOTOPLAR' isimli ikinci bölümünde ise Bahtin'in belirlediği temel kronotoplar ve kendi belirlediğimiz diğer kronotoplar, Özlü'nün öykü ve anlatıları üzerinden incelenmiştir. Bahtin'in belirlediği temel kronotoplardan, Özlü'nün öykü ve anlatılarında tespit edilenler karşılaşma-yol, şato, misafir odası-salon, taşra kasabası, meydan/alan ve merdiven kronotoplarıdır. Şato kronotopu ve misafir odası-salon kronotopu başlıklarına, benzer bağlamda olan, kendi belirlediğimiz kronotoplar da eklenmiştir. Şato kronotopu bağlamına tarihselliğiyle öne çıkan mekanlar; misafir odası-salon krontopu bağlamına çocukluk odası-evi kronotopu eklenmiştir.
Kemal Tahir'in köy romanlarında mekan

Kemal Tahir, Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının en verimli yazarlarından biridir. Edebiyatın değişik türlerinde eserler vermesine rağmen, kendisine asıl ününü sağlayan romanları olmuştur. Onun romanlarını tarihi romanlar, şehir romanları ve köy romanları diye üç kısma ayırabiliriz. Tezimizin konusu 'Kemal Tahir'in Köy Romanlarında Mekan ve Mekanın Anlatımı'. Kemal Tahir'in Sağırdere (1955), Körduman (1957), Rahmet Yolları Kesti (1957) Yediçınar Yaylası (1958), Köyün Kamburu (1959), Kelleci Memet (1962) ve Büyük Mal (1970) olmak üzere yedi köy romanı vardır. Bu tezde Kemal Tahir'in köy romanlarının mekanla ilgili pasajlarını belirleyerek, bu pasajların metin içinde yüklendikleri değer ve fonksiyonları ortaya koyduk. Mekanla ilgili pasajlardan yazarın mekan karşısında dikkat, duyarlılık ve tavrını ortaya koyduk. Mekan, anlatma esasına bağlı metinlerin temel unsurlarından biridir; çünkü olayın sahnesi, kahramanların fiziki görünüşü ve ruhi hallerinin ifadesi, roman kahramanlarının hayat karşısındaki tavırlarının göstergesi olabilir. Kemal Tahir'in köy romanlarının mekanı Çankırı ve Çorum civarlarıdır. Kemal Tahir köy romanlarında buralarda ele aldığı köylerin tarihsel ve toplumsal değişimlerini işlemiştir. Bu romanlarda canlandırdığı şahıslar özelinde tarih değiştikçe, yönetim değiştikçe Anadolu insanının bulunduğu mekan içinde kederinin değişmediğini vurgulamıştır. Kemal Tahir, köy romanlarında geçen mekanları romanlarını yazarken bizzat gidip görmemiştir. Bu mekanları 1938- 1950 yılları arasında Çankırı, Çorum, Kırşehir ve Malatya cezaevlerindeki tutukluluk yıllarında yazmıştır. Hapishanede tanıdığı Anadolu insanından edindiği izlenimleri notlara dönüştürerek romanlarını oluşturmuştur. Kemal Tahir, köy romanlarında Tanzimat'tan beri köy insanının cehaletini, gelişime ve değişime kapalı oluşunu, yanlış bir din anlayışı ve 213 çarpıtılmış gelenek ve göreneklere bağlılığını, taşra aristokrasisinin nasıl oluştuğunu çok canlı bir şekilde ele alır. Kemal Tahir'in köy romanları bir nevi Çorum ve Çankırı yörelerinin sosyolojisi ve etnografyası sayılabilir. Öyle görünüyor ki, Kemal Tahir, romanlarında geçen mekanlarda yaşayan insanların yaşam manzaralarını çizmekte bir hayli başarılıdır. Bunun yanında çağdaşı sosyal gerçekçi yazarlarla karşılaştırıldığında kendisinin Anadolu gerçeğinin manzarasını anlama yönünde özel bir yaklaşım geliştirdiği de doğrudur.
Koşke Kemengerulı Şığarmaları (1. tom) adlı eserdeki piyes, hikaye ve makalelerin Türkiye Türkçesine aktarılması ve incelenmesi

Koşke Kemengerulı Stalin zamanında katliama uğramış bir Kazak aydınıdır. 1876 yılında dünyaya gelen Kemengerulı, 1937 yılında kurşuna dizilmiştir. Koşke Kemengerulı yaşadığı döneme göre kendini geliştirebilmiş ve iyi yetişmiş bir entelektüeldir. Kemengerulı'nın yazdıkları o dönem için oldukça aydınlatıcı şekildedir. Dönemin adaletsizliklerini, sağlık, eğitim ve sosyal hayatını piyeslerinde, hikayelerinde ve makalelerinde kaleme almıştır. Piyeslerinde Kazak geleneklerine çokça rastlanılır, yer yer eski gelenek ve görenekler eleştirilir. Makaleler başlığı altında kısa yazılar da mevcuttur. Çalışmada Kazak kadınlarının çektiği zorluklar ve Kazak halkının sıkıntıları görülebilir. Yazarın eserlerinde kullandığı betimlemeler ve benzetmeler metinlere hareketlilik kazandırmış ve metinleri canlandırmıştır.
Halide Edib Adıvar'ın romanlarında halk bilimi unsurları

kültürü, bir milletin geçmişşini geleceğine bağlayan ve onu yaşatan en önemli unsurdur. Halk kültürü bir milletin asli karakterini teşkil eder. Edebiyatımızın önemli simalarından olan Halide Edib Adıvar da herkes gibi yaşadığı toplumun kültürüyle iç içe bulunmuş, dolayısıyla eserlerinde halk biliminin birçok unsurunu kullanmıştır. 82 yıllık yaşamı boyunca İmparatorluğun yıkılışına, Kurtuluş Savaşı'na ve Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuna tanıklık etmiş olan Halide Edib Adıvar, yaşadığı dönemin sosyal meselelerini ele almış, romanlarında, hikayelerinde bu hususlar üzerinde önemle durmuştur. Biz bu çalışmamızda, halk hayatını ve kültürünü eserlerinde ustalıkla kullanan kadın yazarlarımızdan Halide Edib Adıvar'ın halk bilimi unsurlarını romanlarında ne ölçüde kullandığını inceledik. Birinci Bölüm'de, yazarın hayatı ve edebi kişiliği hakkında bilgi verdik. İkinci Bölüm'de, romanlardaki halk edebiyatı unsurlarını ve yazarın romanlarındaki kullanım şekillerini ele aldık. Üçüncü Bölüm'de de romanlardaki halk bilimi unsurlarını ve kullanımlarını inceledik. İncelediğimiz romanlarda tespit ettiğimiz unsurları toplayarak bilimsel usullere göre tasnif ettik. Halk kültürü ile ilgili olarak alınan pasajlar, romanlardaki sayfa numaraları ile verilmiştir. Sonuçta gördük ki, bir romancı olan Halide Edib Adıvar, yaşadığı dönemi, coğrafyayı ve halkın kültürünü romanlarında ustalıkla işlemiştir.
Muhibbİ Divanı'nda dinİ ve tasavvufİ motifler

Osmanlı Devletinin 10. padişahı Kanuni Sultan Süleyman Muhibbi mahlasıyla şiirler yazmıştır. Hacimli bir Divan sahibidir. Bu çalışma, Muhibbi'nin şiirlerindeki din ve tasavvuf hakkında tematik bir incelemedir. Muhibbi'nin şiirlerini incelemede Kültür Bakanlığı tarafından yayımlanan Muhibbi Divan'ı adlı kitap kaynak olarak kullanılmıştır. Tespit edilen dini ve tasavvufi motifler tasnif edilirken Dini olanlar için imanın altı şartı ve İslamın beş şartı esas alınarak tasnif edilmiştir. Bunlara İslam Ahlakı başlığı eklenmiştir. Tasavvuf hakkındaki tespitler de Tasavvuf ana başlığı altında değerlendirilmiştir. Konuya ilişkin tespit edilen beyitler arasından seçme yapılmış benzerlik gösteren beyitler referans numaraları ile dipnota taşınmıştır. Gerek tespit gerekse tasnif ve tahlil aşamasında dini ve tasavvufi kaynaklara müracaat edilmiştir. Böylece Muhibbi'nin şiirlerine yansıyan dini ve tasavvufi duyguları, düşünceleri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.
Sait Faik Abasıyanık'ın hikayelerinde insan ve tabiat unsurları

Sait Faik, 1906- 1954 yılları arasında yaşamıştır. Babası, kereste alım satımcılığı yapan Saik Faik, halkın içinde yetişmiş, birçok yerleri görmüş ve halkı tanıma imkanını bulmuştur. Saik Faik için Adapazarı önemli bir şehirdir. Çünkü o, ilköğrenimini burada tamamlamış ve güçlü izlenimler edinmiştir. Hikayeciliğinin güçlü temelleri burada atılmıştır. Daha sonra yazdığı hikayelerde bu güçlü izlenimleri bulmak mümkündür. Yazdığı hikayelerde kişisel duygulara yer vermeyen Sait Faik, yaşadığı toplumun insanlarının acılarını, sevinçlerini, aşklarını, üzüntülerini, kavgalarını okurlara vermiştir. Bunları verirken sade bir dil kullanmıştır. Güçlü bir hikayecimizdir. O, döneminin sanatçıları gibi toplumsal çatışmaların, sınıf kavgalarının hikayecisi olmamıştır. O, insanları öylesine çok sevmiştir ki düşünceleri ne olursa olsun her insanla konuşmuş onlarla birlikte sevinmiş onlarla birlikte üzülmüştür. İlk hikayesi olan 'İpekli Mendin on beş yaşında yazmıştır. Sait Faik, yazdığı bütün hikayelerinde toplumu, insanları, değer yargılarıyla, yaşantılarıyla, inançlarıyla, dünya görüşleriyle birlikte vermiştir. Bu veriş sırasında Sait Faik, insanları hep sevdirmiş ve onlarda mutlaka sevilecek bir yön bulunmuştur. Tabiatı da aynı duyguyla okurlara vermiştir. İşte zamanında olduğu gibi günümüzde de çok sevilmesinin ve çok okunmasının nedeni onun toplumla ve tabiatla bu anlayış içinde bütünleşmesidir. Birsen ÖZTÜRK
Milli kütüphane Adnan Ötüken Koleksiyonu: 06 hk 984'te kayıtlı Mecmu'a-ı Eş'ar (vr. 1-135)

Hazırlanan bu çalışma Milli Kütüphane Adnan Ötüken Koleksiyonu 06 Hk 984 kayıt numarası ile sabit, 135 varaktan ibaret olan Mecmu'a-i Eş'ar'ın içerisinde bulunan şiirlerin incelenmesini kapsamaktadır. Mecmua'nın istinsah edildiği tarihi ve müstensihi hakkında bilgi bulunmamaktadır. Mecmua içerisinde bulunan şiirlerin büyük bir kısmı 16. ve 17. yüzyıl devrinin şairlerine aittir. Bununla beraber mecmua içerisinde az da olsa 15. ve 18. yüzyıllara ait şairler de yer almaktadır. Şairlerin olduğu dönemler göz önünde bulundurulduğunda mecmuanın 18. yüzyılın başlarında istinsah edildiği söylenilebilir. Mecmua içerisinde toplam 94 farklı şaire ait 537 şiir bulunmaktadır. Mecmua, barındırmış olduğu gazel, kaside, kıta, muamma, musammat, şarkı, türkü, ilahi vb. nazım biçimleri ile tipik bir antoloji özelliği göstermektedir. Metin hazırlanırken divanına erişilebilen şairlerin divanları göz önünde bulundurulmuş, mecmua içerisinde olmayan kısımlar farkları yahut eksiklikleri ile beraber detaylandırılarak dipnot ile ortaya çıkarılmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde mecmuanın edebiyatımızdaki yeri ve önemi kısaca anlatılmıştır. Birinci bölüm tezimize konu olan ilgili mecmuanın tavsif edilmesi ile içerisinde yer alan şairlerin, şiirlerin ve vezinlerin tablolar halinde belirtilmesinden ibarettir. İkinci bölüm ise mecmuanın transkripsiyon harflerinin kullanılarak latin alfabesine aktarılmasından oluşmaktadır.
Şiir üzerine düşünceleri ve Şiir-i Leyal'iyle Suut Kemal Yetkin

Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı Yüksek Lisans programında gerçekleştirilen bu tezde, Suut Kemal YETKİN'in şiir üzerindeki düşünceleri, tenkitleri ve tartışmalarıyla gençlik yıllarında yazdığı ve sonradan Şiir-i Leyal adı altında bastırdığı şiirlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Suut Kemal YETKİN, birçok edebiyat sanatçısının edebi hayat çizgisinin başlangıcında da izlendiği üzere, şiirle edebiyata atılmıştır. Sanatçı, Paris'teki öğrenim yıllarında felsefe, sanat tarihi ve estetik üzerinde yoğunlaşırken gençlik yıllarındaki tutkusu ölçüsünde şiir yazmaktan uzaklaşmıştır. Şiir yazmaktan belirli bir süre uzaklaşan Suut Kemal YETKİN, nesir türü eserlerinin çoğunluğunda, teme çıkış noktası şiir olmak üzere, düşünceler ileri sürmüştür. Günümüze kadar, Türk Edebiyatında, Suut Kemal YETKİN'in gençlik yıllarında yazmış olduğu şiirleriyle, şiir üzerindeki düşünceleri hakkında tatminkar bir çalışma yapılmamıştır. Suut Kemal YETKİN, bu yüzden Türkiye'de sanat tarihçisi, estetikçi, eleştirmen ve denemeci olarak tanınmıştır. Bu tez çalışmasında Suut Kemal YETKİN'in şairlik yönüyle şiir üzerindeki düşünceleri hakkında, kendi söyledikleriyle başkalarının söyledikleri; araştırma, inceleme, analiz ve kompozisyon metotlarıyla ele alınmıştır. Suut Kemal YETKİN'in basılmış olan kitaplarının arasında yer almayan makale, deneme ve tenkit gibi yazılan da değişik gazete ve dergilerden derlenerek, ilk kez bu tez çalışmasında gözden geçirilmiştir. Sonuçta; Suut Kemal YETKİN'in nesir türü eserlerinde şiir üzerinde odaklaşması, doğu ve batı edebiyatındaki orijinal tesbitleri değerlendirmiştir. Ayrıca, Ahmet Haşim tarzında yazmış olduğu Şiir-i Leyal'i üzerinde bir analiz çalışması yapılmıştır. VI
Türk ulusunun inşası sürecinde romanın rolü, 1923-1938

Bu çalışma, Türk ulusunun inşası sürecinde romanın oynadığı rolü, 1923- 1938 yılları arasında yayımlanmış eserler üzerinden ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ulusun inşa edilmişliğinden hareket edildiğinde, tartışmanın kuramsal arka planını modernist milliyetçilik kuramları oluşturmaktadır. Bu doğrultuda Türk ulusu, ulusların ulusçuluklar tarafından yaratıldığı görüşünün geçerli olduğu bir örnek olarak ele alınmaktadır. Bir edebi tür olarak romanın nitelikleri, modernizmle olan bağı ve tarihsel gelişiminin milliyetçilikle olan yakınlığı, kendisinin odak noktasına alınmasının nedenlerini oluşturmaktadır. Ulus inşası süreçlerinin en kritik boyutunu ulusun tanımının ve ayırt edici niteliklerinin belirlenmesi oluşturmaktadır. Roman türündeki eserler, ulusa ilişkin tanım ve içeriğin kitleselleşmesi konusundaki işlevsel vasfı ile önemsenmektedir. Özellikle Erken Cumhuriyet Dönemi'nde yayımlanmış olan eserler, ulusa karşılık gelen 'biz'in ortaklıklar çerçevesinde ve 'öteki'ye atıfla tanımlanmasında kapsamlı bir tablo sunmaktadır. Çalışmanın ilk iki bölümünde sırasıyla ulus inşasının kuramsal arka planı ile Türk milliyetçiliğinin tarihsel gelişimi konu edilmektedir. Üçüncü Bölüm'de, edebiyatın siyasal boyutu ile roman türünün milliyetçilikle olan bağının ortaya konmasına çalışılmaktadır. Çalışmanın son iki bölümü, romanlara yansıyan biçimiyle 'biz' ve 'öteki'nin genel özelliklerini ele almaktadır.
Ahmed-i Daİ'nin Çengname'sinde birleşik fiiller

çalışma Eski Anadolu Türkçesinin önemli eserlerinden olan Çengname' de yer alan birleşik fiillerin tespit ve tasnifi maksadıyla yapılmıştır. Çalışma; giriş, iki ana bölüm ve sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Birinci bölümde fiil ve birleşik fiil tanımlarına, bu alanda yapılmış önemli çalışmalarda yer alan birleşik fiil sınıflandırmalarına yer verilmiş, çalışmanın konusu olan Çengname ve müellifi olan Ahmed-i Dai hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde Çengname' de geçen birleşik fiiller bulunarak sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Sınıflandırması yapılan birleşik fiillerin anlamları verilmiştir. Yine bu bölümde Türkiye Türkçesinde kullanılmayan birleşik fiil örnekleri sıralanmıştır. Çengname' de geçen birleşik fiillerin sözlüğü oluşturulmuştur. Sonuç bölümünde ise yapılan tasnif neticesinde elde edilen bulgular değerlendirilmiş, çıkarımlarda bulunulmuş ve birleşik fiil türlerinin ne sıklıkta kullanıldığı tespit edilmiştir.
Atatürk kitaplığı oe_yz_0528 numarada kayıtlı şiir mecmuası

Bu tezde, İBB Atatürk Kitaplığı OE_Yz_ 0528 numarada kayıtlı şiir mecmuası incelenmiştir. Çalışmamız inceleme ve metin olmak üzere iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde mecmua tanıtıldıktan sonra, mecmua içerisinde yer alan şairler ve şiirleri tablo ile gösterilip şairlerin biyografilerine yer verilmiştir. Mecmuada kullanılan nazım şekilleri ve aruz kalıpları yine bu bölümde tablo ile gösterilmiş, mecmuanın muhteva özelliklerinden bahsedilmiştir. Mecmuada bulunup divanlarda ve diğer çalışmalarda bulunmayan şiirlerin, şairleri ve şiir numaraları ile birlikte çeviri yazılı metni birinci bölüme eklenmiştir. İkinci bölümde; mecmuanın çeviri yazılı metnine yer verilmiş, şiirler yayımlanmış divanlarla ve bilimsel çalışmalarla mukayese edilerek belirlenen farklılıklar dipnot ile gösterilmiştir. Mecmuanın MESTAP'a göre tasnifine yine bu bölümde yer verilmiştir. 205 varaktan oluşan mecmuada 89 şaire ait 908 şiir yer almaktadır. Bu şiirlerin oldukça az bir kısmı kaside nazım şekliyle yazılmış, tamamına yakınında ise gazel nazım şekli kullanılmıştır. Mecmuada az sayıda da olsa Farsça yazılmış gazel ve kasideler mevcuttur. Tek mürettip tarafından derlendiği tahmin edilen mecmuanın yazılış tarihine bakıldığında, eserin sonunda Miladi olarak 1835- 1836 yıllarına denk gelen bir tarih notu bulunmakta ve mecmuanın 19. yüzyılda tamamlanmış olabileceğini göstermektedir. Mecmuada en çok şiiri bulunan şair Vehbi'dir. Sonrasında Fuzuli, Nesimi, Cenabi gibi şairler gelmektedir. 14. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar yaşamış olan pek çok şaire yer verilmiştir. Çalışmamız söz konusu mecmuanın incelenmesiyle mecmua çalışmalarına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Bozcigit'te isimler

Dr. JNedret Ali Mahmut ile Dr. Jetover Tahya Mahmut'un birlikte hazırladıkları Dobruca Tatar Destanlarının bir araya getirildiği 'Bozcigit' isimli metinin isim indeksi konulu Yüksek Lisans 22 ezi, Kırım Türkçesinin dil özelliklerinin araştırılması amacı ile hazırlanmıştır. önsöz ve giriş bölümleri hazırlanmış olup, esere ait dil özellikleri giriş bölümünde yer almıştır. i'ezin esas çalışmalarının yapıldığı dizin bölümü 105 sahifelik metinden elde edilmiştir. Her saMfedeki isimler ayrı ayrı fişlenerek alfabetik sıraya göre dizinlenmiştir. Çalışmamızın son bölümünde ise yararlanılan kaynaklar esere eklenerek çalışma tamamlanmıştır. Asırlar öncesinden başlayan, çeşitli yönlerden seller gibi akıp gelen 'iHirk kavimlerinin birbirine harman edildiği yer olan Dobruca' da çok zengin sözlü halk edebiyatı meydana geldi. Bu kıymetli hazinenin büyük bir kısmı nesilden nesile, ağızdan ağıza aktarılarak günümüze kadar gelmiştir. İncelediğimiz metin bu sözlü halk edebiyatının bir kısım örneklerinin toplandığı bir eserdir. Hazırladığımız tezin tamamı 158 sahifeden oluşmaktadır.
Alman halk hikayeciliği ile Türk halk hikayeciliğinin teorik olarak karşılaştırılması

Sözlü gelenekte yaşamına sürdüren halk hikayesi, Türk halk edebiyatında, kendine münhasır sekli, anlatım özelliği ve konuları ile araştırma konusu olmağa devam eden bir anlatım türüdür. Alman halk edebiyatında XII. yüzyıldan XV. yüzyıla kadar sözlü gelenekte yaşamış, XV. yüzyıldan sonra da kitaplaşmış olan halk hikayeleri, bu ülkede yapılan birçok araştırma ile, çeşitli açılardan incelenmiştir. Türk halk hikayeleri araştırmaları XX. yüzyılın basında başlamış, başlangıç tarihinden bu yana, derleme, motif inceleme ve varyant karşılaştırması seklinde süregelmiştir. Alman halk hikayeleri ise derleme, motif inceleme ve varyant karşılaştırması seklinde yapılan çalışmalardan sonra üretilen teoriler ile incelenmiştir. Karşılaştırmalı bir çalışma. Türk halk hikayesinin tanımı ve çalışmaların niteliği bakımından eksiklerimiz olduğunu göstermektedir.
Muhibbİ Divanı sözlüğü

Kelime, bir ya da birkaç sesten oluşan dil birimleridir. Kelimeler cümle ya da cümle üstü birlikler içerisinde başka kelimelerle yan yana geldiğinde değişik anlam katmanlarıoluşturmaktadır. Bunun yanında tarihsel olarak da kelimelerin anlamları zamanla değişmiş ve bu nedenle eski edebi metinlerin anlamlandırılması bir hayli zorlaşmıştır. Bu çalışmada XVI. yüzyılın hem ünlü hükümdarı hem de şair olarak tavsif edilenMuhibbi'nin Divan'ı ve bağlamlı dizini ve işlevsel sözlüğü hazırlanmıştır. Şairinşiirlerindeki kelimelerin diğer kelimelerle olan ilişkisi tespit edilmiş ve ortaya çıkanzengin manalar şiirdeki bağlama göre anlamlandırılmıştır. Bu çalışmada Muhibbinin Divan'ı ve bağlamlı dizini ve işlevsel sözlüğü ele alınmış, Muhibbi'nin kelimelere yüklediği anlamların en doğru şekilde tespit edilmesi amaçlanmıştır. Böylece şairin kelimelerindeki anlamlar bağlamlı olarak incelenmiş, XVI. yüzyılın söz varlığına ve leksikoloji literatürüne katkı sunulmuştur.
Necati Mert; Hayatı, öykücülüğü ve eserleri

Necati Mert 70 kuşağı öykücülerindendir. İlk öyküsü Mustafa'nın Karesi 1972'de Yansıma dergisinde yayımlanır, 40 yılı aşkın süredir yazı hayatını sürdürmektedir. Bu süre zarfında beş öykü, üç deneme, üç inceleme, bir oyun, iki çocuk hikayesi ve bir yaşantı/tarih türünde eser vererek toplam 15 kitapla Türk yazınındaki yerini alır. Çalışmamız dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm Necati Mert'in hayatı, eserleri, sanat ve edebiyat görüşü üzerinedir. Yazarın biyografisi hakkında bilgi verildikten sonra eserlerinin tanıtımına geçilmiştir. Sonrasında ise Necati Mert'in denemelerinden ve öykülerinden edindiğimiz sanat, edebiyat ve dil hakkındaki görüşlerine yer verilmiştir. İkinci bölüm yazarın öykülerinin tematik bakımdan incelenmesini içerir. Öykülerden edindiğimiz temalar metinlerden örnek verilerek açıklanmıştır. Üçüncü bölümde öyküler kurmaca gerçeklik, anlatım tarzları, mekan, zaman, karakterler, bakış açısı, anlatıcı ve üslup bakımından teknik öğeler çerçevesinde incelenmiştir. Son bölümde ise Necati Mert'in Türk öykücülüğündeki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Necati Mert öncesi öykü birikimi hakkında bilgi verildikten sonra 1970 kuşağı ile birlikte yazarın mensubu olduğu Yansıma dergisi bünyesinde ortaya çıkan öykü anlayışı ele alınmış, 1980 sonrasında Türk öykücülüğünün geçirdiği değişimin Necati Mert öyküsüne yansıması incelenmiştir.
İkinci yeni şiirinde mitik unsurlar

İnsan, tarih boyunca kendini ve içinde yaşadığı evreni anlama ve anlamlandırma çabası içinde olmuştur. Bu anlamlandırma çabalarının sonucunda doğan türlerden biri de mitlerdir. Mitoloji ile edebiyat, özel olarak da şiir arasında sıkı bir bağ vardır. Çünkü hem şiir hem mit temelde bir yaratma, kişiselleştirerek yorumlama eylemine dayanır. Bu yorumlama eylemi de şiirsel bir süreçtir. Yunan ve Roma mitolojisi, dünyadaki en önemli mitolojilerden birisidir ve gerek İkinci Yeni şiiri gerekse Cumhuriyet Dönemi Türk şiiri için verimli bir kaynaktır. Türk şiirinin modernleşmesi sürecinde İkinci Yeni hareketinin önemli bir yeri vardır. Bu hareketin önde gelen adları arasında sayabilecek İlhan Berk (1918-2008), Turgut Uyar (1927-1985), Edip Cansever (1928-1986), Cemal Süreya (1931-1990), Ece Ayhan (1931-2002) ve Sezai Karakoç (1933) hem biçim ve hem de içerik yönünden Türk şiirini farklı ve özgün bir alana doğru yönlendirmişlerdir.
Tarihi Türk yazı dillerinde yön kavramı üzerine bir inceleme

Bu çalışmanın konusu Tarihi Türk Yazı Dillerinde yön kavramı ve bununla ilgili ifadelerdir. Çalışma Giriş, Yön kavramı ile ilgili ifadeler ve Dizin bölümlerinden oluşmaktadır. Tarihi Türk Yazı Dillerinden Orhun Türkçesi, Uygur Türkçesi, Karahanlı Türkçesi, Harezm-Altın Ordu Kıpçak Türkçesi, Eski Türkiye Türkçesi, Osmanlı Türkçesi ve Çağatay Türkçesi sahalarından seçilmiş eserlerde yön ifadesiyle ilgili ekler, sözler ve söz grupları tespit edildi. Taranan eserlerden seçilen örnekler alfabetik ve kronolojik sırayla yazıldı. Yön kavramı ile ilgili ifadelerin dizini verildi.