İlköğretim hayat bilgisi ders programında yer alan duyuşsal kavramların gelişim, program ve beceri açısından incelenmesi

Bu araştırma ile öğretmen algılarına göre ilköğretim 1, 2 ve 3. sınıflarında öğrenim gören öğrencilerde, ilköğretim programının öngördüğü duyuşsal kavramların gelişimi, program ve beceri açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Tarama modeline uygun olarak düzenlenen bu araştırmada; öğretmen algılarına göre Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramların gelişimsel açıdan öğrencilere uygunluk, programda yer verilme, davranışa dönüşme düzeylerine bakılmış ve bu düzeylerin öğretmenlerin kişisel özelliklerine göre farklılaşma durumları incelenmiştir. Araştırma, 2010- 2011 eğitim ve öğretim yılı içerisinde, İstanbul İlinin Kadıköy, Maltepe, Sultanbeyli, Ataşehir ve Ümraniye ilçelerinde faaliyet gösteren, devlet ve özel ilköğretim okullarında görev yapan, toplam 200 sınıf ve branş öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmacı tarafından geliştirilen anket ve kişisel bilgiler formu ile toplanan verilerin istatistiksel çözümlemeleri sonucunda; Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramların gelişimsel açıdan öğrencilere uygunluk düzeyleri öğretmenlerce genel olarak olumlu algılandığı bulunmuştur. Hayat Bilgisi programında yer alan 'Sevgi' kavramı en yüksek, 'Sabır' kavramı ise gelişimsel olarak uygunluğu öğretmenlerce en düşük düzeyde yeterli bulunmuştur. Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramların gelişimsel açıdan öğrencilere uygunluk düzeylerini kadın öğretmenler erkek öğretmenlere göre, yaşı daha büyük öğretmenlerin daha genç öğretmenlere göre, özel okullarda görev yapan öğretmenlerin devlet okullarında görev yapan öğretmenlere göre, Öğretmen Okulu veya Eğitim Enstitüsü mezunu öğretmenlerin diğer mezuniyet grubundaki öğretmenlere göre ve Kadıköy ile Ümraniye İlçelerinde görev yapan öğretmenlerin diğer ilçelerde görev yapan öğretmenlere göre daha olumlu algıladıkları bulunmuştur. Araştırmaya katılan öğretmenlerin branş ve okuttukları sınıf değişkenlerine göre duyuşsal kavramların gelişimsel açıdan öğrencilere uygunluk düzeyine ilişkin algılarında ise anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır. Öğretmenler, duyuşsal kavramlara Hayat Bilgisi Dersi programında yer verilmesi düzeyini genel olarak çok yeterli bulmamaktadır. Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramlara yer verilmesi düzeyini kadın öğretmenler erkek öğretmenlere göre, yaşı büyük ve kıdemi daha fazla olan öğretmenler daha genç ve kıdemi daha düşük olan öğretmenlere göre, özel okullarda görev yapan öğretmenlerin devlet okullarında görev yapan öğretmenlere göre, Öğretmen Okulu veya Eğitim Enstitüsü mezunu öğretmenlerin diğer mezuniyet grubundaki öğretmenlere göre ve Sultanbeyli İlçesi dışındaki ilçelerde görev yapan öğretmenler daha yeterli bulmaktadır. Öğretmenlerin branş ve okuttukları sınıf değişkenlerine göre Hayat Bilgisi programında duyuşsal kavramlara yer verilme düzeyine ilişkin algılarında ise anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır. Öğretmen algılarına göre Hayat Bilgisi Dersinde yer alan duyuşsal kavramların davranışa dönüşme düzeyleri genel olarak yeterli bulunmamaktadır. Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramların davranışa dönüşme düzeyleri kadın yaşı büyük ve kıdemi daha fazla olan öğretmenlerce daha genç ve kıdemi daha düşük olan öğretmenlere göre daha yeterli bulunmaktadır. Yine, özel okullarda görev yapan öğretmenler devlet okullarında görev yapan öğretmenlere göre, Öğretmen Okulu veya Eğitim Enstitüsü mezunu öğretmenler diğer mezuniyet grubundaki öğretmenlere göre ve Kadıköy İlçesinde görev yapan öğretmenler diğer ilçelerde görev yapan öğretmenlere göre Hayat Bilgisi programında yer alan duyuşsal kavramların davranışa dönüşme düzeylerini daha yeterli buldukları anlaşılmıştır. Öğretmenlerin cinsiyet, branş ve okuttukları sınıf değişkenlerine göre ise Hayat Bilgisi programında duyuşsal kavramlara yer verilme düzeyine ilişkin algılarında anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır.