turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Niksar'da Türk Devri mimari eserleri

Tokat iline bağlı bir ilçe olan Niksar, Kelkit Çayı'nın geçtiği verimli bir arazi üzerinde yer almaktadır. Şehrin kurulu bulunduğu alan coğrafi yapısı itibariyle doğal bir savunma alanı oluşturması bakımından önem arz etmektedir. Pontus, Roma ve Bizans dönemlerinde yerleşimin görüldüğü Niksar, 11. yüzyılın sonlarından itibaren Danişmendliler Beyliği ile birlikte Türk Yurdu haline gelmiştir. Danişmendliler Beyliğinin yanı sıra Taceddinoğulları Beyliğine de başkentlik yapması şehrin imarına katkı sağlamıştır. Şehirde 12. yüzyılın ikinci yarısından, 20. yüzyıla kadar her döneme ait yapı bulunmaktadır. Günümüze kadar yapılan çalışmalar, genellikle ilçe merkezi ile sınırlı kalmış olup, merkezde de belli başlı yapılar ele alınmıştır. Niksar'ı kırsal kesimiyle birlikte ele alan bir çalışma olmaması sebebiyle bu çalışmanın yapılmasına karar verilmiştir. Bu çalışmada Hurufat defterleri esas alınmakla birlikte diğer arşiv belgelerinden de yararlanarak Niksar ilçe merkezi ve ilçeye bağlı köylerdeki mimari eserlerin tespiti yapılmıştır. Belgeler üzerinde ismi belirlenen yapıların arazi çalışmasıyla yerleri tespit edilmeye ve günümüze ulaşıp ulaşmadığı belirlenmeye çalışılmıştır. Arazi çalışması aşamasında belgelerde ismi geçmemekle birlikte özellikle köylerde ve yaylalarda tarihi eser niteliği taşıdığı belirlenen yapılar da çalışmaya dahil edilmiştir. Hurufat defterleri üzerinde yapılan çalışma neticesinde Niksar ilçe merkezinde ve köylerinde 114 cami ve mescit, 14 çeşme, 2 hamam, 1 han, 2 köprü, 6 medrese, 10 mektep/muallim hane, 6 türbe, 12 zaviye olmak üzere sekiz türde toplam 167 yapı tespit edilmiştir. Bu yapılardan ilçe merkezinde 14, köylerde ise yalnızca 7 adedi günümüze ulaşmıştır. Diğer arşiv belgelerinde hurufat defterlerinde yer almayan 8 yapı tespit edilmiştir. Bu yapılardan günümüze sadece 1 adedi ulaşmıştır. Arşiv belgelerinde ismi geçmeyen ancak yapılan yayınlar üzerinde yapılan taramalarda ve arazi çalışması sırasında tespit edilen 36 yapı bulunmaktadır. Yapılar, Danişmendliler ve Taceddinoğulları Beyliği döneminde moloz taş ve kesme taş, Selçuklu döneminde tuğla, kesme taş, moloz taş, Osmanlı döneminde ahşap ağırlıklı olmak üzere kesme taş malzeme ile inşa edilmiştir.
Antalya'nın Demre ilçesindeki H. Nikolaos Kilisesi ve kazısında bulunan sütun ve sütun başlıkları (1989-1996)

Tarihsel kaynaklara göre Myra kenti, H. Nikolaos'un piskoposluk yaptığı ve öldüğü yerdir; burada adına bir mezar inşa edilmiş; daha sonra mezarı üzerine veya yanma bir kilise inşa edilmiştir. Demre H. Nikolaos Kilisesi Ortaçağ'da Likya bölgesinde önemli bir dini merkez olmuştur. Kilisede 1989'da başlayan ve devam eden Prof. Dr. Yıldız Ötüken başkanlığındaki arkeolojik kazı çalışmalarında bulunan tüm eserler, yapı dönemlerine yeni bir boyut kazandırmıştır. Kilisenin bilinen ilk yapı dönemi ö. yüzyıla tarihlenmekteydi. Ancak son yıllarda yapılan kazı çalışmalarında ortaya çıkarılan opus tesselatum tekniğindeki yer mozaikleri yapının ilk döneminin daha erken olduğunu ortaya çıkarmıştır, ö. yüzyılda İmparator Justinianos'un yapıya bir takım onarımlar ve eklemeler yaptırdığı bilinir. İkinci yapı dönemi ise, kilisenin bir depremden etkilenmesinden sonraki yapı dönemidir. Kubbeli bazilika tipindeki ikinci yapının inşası 8 .-9. yüzyıllara rastlamaktadır. 12. yüzyılda olan sel felaketinden önce kilisenin kuzeyine ve güneyine ek mekanlar inşa edilmiştir. 12. yüzyılda Myros çayının taşması ile yapı büyük ölçüde alüvyon allında kalmıştır. Bu çalışmanın konusunu Demre H. Nikolaos Kilisesi ve kazılarında bulunan sütun başlıkları oluşturmaktadır. Sütun başlıklarıyla beraber kaza öncesi sütunlar da konu kapsamına alınmıştır. Tezimizin konusunu oluşturan eserlerin bir kısmı, kilisenin birden fazla olan inşa dönemleri boyunca birden fazla kullanım geçirerek günümüze ulaşmıştır. Günümüzde orijinal yerinde bulunmayan eserler kilisenin avlusunda, galerisinde; ayrıca yapıda devşirme olarak kullanılmıştır. Bizans mimari plastik sanatı gelişiminde önemli bir yere sahip olan sütun başlıktan, strüktürel açıdan yapıyı destekleme işlevi dışında, bezemeleriyle de dekoratif bir güzellik sergilerler. 11 Demre'de gerek kazı öncesi, gerekse kazı buluntusu olan sütun başlıkları, yerel bir sanat etkinliğinin göstergesidir. Kazı öncesi kilisede yer alan eserler, kazıda ele geçen parçalarla üslupsal bir bütünlük sergilemektedir. Sunulan bu çalışma, kilisenin mimari plastik eserlerinin önemli bir grubunu oluşturan sütun ve sütun başlıklarının, bilimsel olarak belgelenmesi, tasvir edilmesi, Bizans sanatındaki paralel örnekler eşliğinde tarihlendirilmesi önerilerini içermektedir. Bununla birlikte kilisenin ilk yapı dönemine ait öneriler de verilmeye çalışılmıştır. Demre H. Nikolaos Kilisesi, Bizans sanatı gelişiminde önemli bir yere sahiptir. Kilisenin yapı dönemlerini aydınlatma konusunda burada gerçekleştirilen kazıların önemi de tartışılmaz bir gerçektir. Bu doğrultuda çalışmamızın Bizans sanatı ile ilgili bilimsel araştırmalara yardımcı olması dileğimizdir.
Seljuk caravanserais in the vicinity of Denizli: Han-abad and Akhan

Denizli yakınlarındaki Selçuklu kervansarayları üzerine olan bu çalışma, yerel tarihi ve sosyo-ekonomik faktörlere özel olarak odaklanmaktadır. Birinci amaç, kervansarayların işlevleri hakkında şekilsel özellikler ve mimari planları temel alan önerilerin sınanmasıdır. Han-abad ve Akhan'ın işlevsel yönlerini daha iyi incelemek için yeni bir yaklaşım, yerel bağlamda değerlendirme, denenmiştir. Selçuklu yüksek bürokrasisinde yer alan yerel bir ailenin faaliyetleri ve yerel ekonomi söz konusu kervansarayların tasarım ve işlevleri hakkında önemli ipuçları vermektedir. İkinci amaç, yerel faktörlerin etkilerini değerlendirmek için mimari özellikler ve bezeme programlarının analizidir.
Erzurum mahallelerindeki Ortaçağdan kalma tarihi eserler

Bu tezin amacı, Erzurum'un merkezi mahallelerinde Ortaçağdan kalma tarihi eserlerin bir dökümünü yapmaktadır. Tezimizde ortaçağdan günümüze kadarki süreçte şehir merkezindeki mahallelerde yer alan mevcut ve yıkılarak kaybolan ortaçağ eserlerine yer verilmiştir. Cami, han, hamam, medrese, tarihi okul, kümbet ve türbeler ise bulundukları mahalleler içerisinde değerlendirilmiştir. Bu eserlerin büyük bir bölümünün zaman içerisinde büyük değişikliklere uğradıkları ve asli özelliklerini muhafaza edemedikleri de görülmüştür. Hanların, hamamların ve bazı tarihi eserlerin yapılış tarihleri ve bu eserleri yaptıranların ise belli olmadığı kaynaklardan anlaşılmıştır. Eserlerin korunması konusunda ise bilinçli çalışmaların yapılmadığı tespit edilmiştir. Tezimizde ayrıca tarihi eserlerin korunması ve gelecek kuşaklara bırakılması konusunda neler yapılması üzerinde de durulmuştur.
İslam öncesi Türk Dönemi Orta Asya kaya resimlerinde kullanılan ana motifler

Orta Asya kaya resimleri İslam öncesi Türklerin sosyal, dini ve kültürel değerlerini göstermesi bakımından önemlidir. Çünkü kaya resimleri insanların düşünce yapısı, hayat tarzı ile göç yönleri hakkında çok yönlü fikir edinmede önemli bir tarihi kaynaktır. Yapılan bu çalışmada motifler, kronolojik olarak gruplanmamış, ikonolojik değer içersinde ele alınarak, örneklerle ortaya konmaya çalışılmıştır. Örnekler, Rusya, Altay Bölgesi, Moğolistan, Kazakistan, Kırgızistan kaya merkezleri ile sınırlandırılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde tezin kapsamı, amacı, yer alanılan kaynaklar, kaya resimlerinin coğrafi dağılım alanları ile İslam öncesi Türk sanatı hakkında kısa bir bilgi verilmiştir. İkinci bölümde, İslam öncesi Türk devletlerine değinilmiştir. Üçüncü bölümde, İslam öncesi Türklerde din anlayışı hakkında bilgi verilmiştir. Dördüncü bölümde, İslam öncesi Türk dönemi Orta Asya kaya resimlerinde kullanılan ana motifiler, hayvan tasvirleri, av, savaş ve dini sahneler ile damgalar, kozmik şemalar ve işaretler olmak üzere dört ana grup halinde ele alınmıştır. Katalog kısmı beşinci bölümü oluşturmaktadır. Çalışmanın sonucunda, İslam öncesi Türk dönemi Orta Asya kaya resimlerinde görülen motiflerin, bölgesel farklılık ve benzer yönleri ele alınarak stilistik değerlendirilmesi yapılmıştır.
Türkiye'li sanatçıların 1950 sonrasından günümüze bienal ve fuar katılım analizi

Bu çalışmanın amacı, yaşayan Türkiye'li sanatçıların yurt dışındaki bienal ve fuar katılımlarını analiz etmek ve bu sanat etkinliklerine en çok katılım gösteren sanatçıları tespit etmektir. En çok katılım gösteren sanatçıların başarılı olmalarında yurt dışı bağlantılarının etkisine bakılmıştır. Sanatçıların yurt dışı bağlantıları; eğitim, yaşanılan ülke, yurt dışı sergileri, ödül ve misafir sanatçı programları üzerinden değerlendirilmiştir. Günümüze kadarki yurt dışı bienal ve fuar katılımlarının analiz edildiği çalışmada, yıllara oranla katılım sıklığı değerlendirilmiştir. Sanatçı katılımlarının coğrafi açıdan küresel dağılımı incelenmiştir. Yapılan çalışmada Türk galerilerinin de yurt dışı fuar aktivitelerine bakılmıştır. Çalışma da nicel araştırma metotu kullanılmıştır.
Çanakkale ve Balıkesir yöresinde I. Ulusal Mimarlık Akımı

Bu çalışmada, Çanakkale ve Balıkesir'deki örnekleri üzerinden Birinci Ulusal Mimarlık dönemini araştırıyoruz. Çalışma, bütününde dönemin genel niteliklerine ulaşmak kaydıyla, yapıların öncelikle tarihi ve mimari özellikleri üzerine yoğunlaşmaktadır. Birinci Ulusal Mimarlık dönemi ya da diğer adıyla Neo-Klasik Türk üslubu, yabancılaşmış Osmanlı mimarisine karşı, Batı Oryantalizmi ve ulusçuluk ideolojisi sayesinde, Geç Osmanlı'nın ve Erken Cumhuriyet Türkiyesi'nin 1900'ler ile 1930'ların başları arasında ortaya çıkmış mimari bir akımıdır. Bu akım, ideolojisini destekleyerek, Türk-İslam mimarisinin sivri kemerler, kubbeli ve köşegen külahlı kuleler, geniş saçaklar, çiniler vb. gibi geleneksel mimari öğelerini, modern olarak yapılandırılmış Batı tarzındaki yapılara iliştirmek suretiyle yeniden kullanmaktadır. Esas konumuz altında, Çanakkale ve Balıkesir yöresinde, üsluba dahil on iki nitelikli yapı tespit ettik. Bunların beşi, Çanakkale ve Balıkesir'de iken, diğer yedisi Balıkesir'in ilçelerindedir. Ancak, bunların sadece on biri, ya özgün ya da değişmiş olarak günümüzde yer almaktadır. Bunlar şöyle dağılmaktadırlar; bir adet Çanakkale merkezde, dört adet Balıkesir merkezde, beş adet Bandırma merkezde ve birer adet Havran ve Edremit merkezlerinde. Yapılar çoğunlukla, ya kamusal ya da devlet bütçesiyle erken Cumhuriyet döneminde inşa edilmişlerdir. Türk-İslam mimarisine uygun, zengin biçimde süslenmiş bu yapılar, mimari projelerle, genel olarak büyük boyutlarda kamusal kullanım için yapılandırılmışlardır.
Avrupa kent panoramaları (1787-1914)

Panorama, Robert Barker tarafından 1787 yılında icat edilen 360 derecelik görüş açısına sahip dairesel bir resimdir. Panoramalar konu bakımından çok geniş bir yelpazeye sahiptirler. Kent panoramaları bu panoramaların sadece bir kısmını oluştururlar. Panoramalar 18. yüzyılın sonundan 19. yüzyıl sonuna kadar sergilenmiş ve Avrupa'da büyük ilgi çekmiştir. Bu çalışmada Avrupa kentlerine ait panoramalar incelenmiş, ele alınan dönemin öncesi ve sonrası araştırılmış ve panoramanın kökenleri, ortaya çıkışı ve tarihsel gelişimi kapsamlı bir şekilde anlatılmıştır. Kent görünümleri Antikçağ'dan 17. yüzyıla kadar genellikle resimlerde dini ve mitolojik konular ardında birer fon olarak yer almıştır, 17. yüzyılda ise bağımsız bir tür haline gelmiştir. Panorama icat edildikten sonra ise Edinburgh, Londra, Paris, Berlin, Frankfurt ve İstanbul gibi kentlerin çok büyük panoramaları resmedilmiş ve izleyiciler de bu kentlerin görünümleri karşısında büyülenmişlerdir. Gravür sanatında ise panoramanın icadından önce de kentlerin kuşbakışı görünümlerinin baskıları yapılmıştır. Ne var ki, panoramanın icadından önce her türlü teknikle yapılan kent görünümleri ancak panoramanın icadından sonra 'panorama' adını almıştır. Bu tez çalışmasında panoramalar tarihsel bir bakış açısından yola çıkılarak sınıflandırıldı ve günümüzdeki panorama uygulamaları bu bakış açısına göre değerlendirildi. Panorama kelimesi günümüzde 360 derecelik bakış açısına sahip sanat eserlerini değil de genel görünüme sahip olan eserleri de tanımlayan, kullanımı çok geniş bir kelimedir. Panorama, sanatta yeni bir dönemin başlamasını sağlamış ve panorama ile birlikte sanatta yeni bir bakış açısı oluşmuştur. Bu yeni bakış açısı fotoğraf gibi yeni icatlarda da başarıyla uygulanmıştır. 1839'da fotoğrafın icadıyla birlikte fotoğrafçılar panoramik kent fotoğrafına yönelmiş ve birçok kent fotoğrafı çekerek izleyicilere sunmuşlardır. Günümüzde ise panoramaya olan ilgi devam etmektedir ve çağdaş sanatçılar da en son teknolojiler ile yeni kent panoramaları üretmektedirler.
Hat sanatında kullanılan okutma, mühmel harf ve tezyin işaretleri

Hat sanatında kullanılan işaretler, okutma, huruf-ı mühmele dediğimiz mühmel harf işaretleri ve tezyin işaretleri olmak üzere başlıca üç grupta değerlendirilir. Okutma işaretleri, nokta, hareke, cezim, şedde, med, tenvin, hemze ve sıla olmak üzere sekiz adettir. Mühmel harf işaretleri ha, sin, sad, ta, ayn, kaf, mim ve ha olup, noktasız harflerin altına ve üstüne konan küçük harf işaretleridir. Tezyin işaretleri esas itibariyle tırnak, tirfil, yuvarlak nokta ve üç nokta olmak üzere dört tanedir. Hat sanatında kullanılan bu işaretler, muhakkak, reyhani, tevki', rika', sülüs, nesih ve celi divani yazı çeşitlerinde kullanılmıştır. Kufi, ta'lik, divani, rık'a ve siyakat yazılarında noktanın dışında işaret kullanılmamıştır. İslam yazısının ilk örneklerinde ister okumaya yönelik, ister tezyini olsun hiçbir işaret yoktur. Resmi olarak ilk harekeleme işaretleri hicri birinci asrın ikinci yarısında Ebul-Esved ed-Düeli (Ö.69/688) tarafından, noktalama işaretleri Ebu'l- Esved'in öğrencileri Nasır b. Asim (Ö.89/708) ile Yahya b. Yamer (ö.1 29 /746) tarafından konulmuştur. Nihayet ikinci asrın ortalarında Halil b. Ahmed (Ö.175/791) bugün kullandığımız nokta ve hareke sistemini geliştirdi. Önceleri iptidai olan bu işaretler yazının gelişimine paralel olarak gelişti ve en güzel şekillerine Sami Efendi (ö. 1912) ile buldu. Hattatların yazdıkları eserlerin altına imza atma geleneği İslam'ın ilk dönemlerine kadar uzanır. Hattatlar imzalarını satır olarak veya istifli imza olarak atmışlardır. İstifli imzayı ilk icad eden Mustafa Rakım (ö. 1826 )'dır. Mağribi yazıda kullanılan işaretler diğer yazı çeşitlerinde kullanılan işaretlerden farklıdır.
The Byzantine fortnesses of Toğuntaş, Keçikalesi, Pınarhisar in the Kırklareli region

Ill ÖZ Kırklareli bölgesinde Bizans Dönemi iyi korunmuş durumda bulunan çok sayıda kalelerle temsil edilmektedir. Bu çalışma söz konusu kalelerden Yoğuntaş, Keçikalesi ve Pınarhisar'ı ele almaktadır. Kırklareli bölgesindeki geçit yolları Kırlareli-Demirköy hattının kuzeybatı - güneydoğu istikametindeki son doğal savunma hattı Istrança Dağlan' ndan geçer. İncelenen üç kale güney Istrancalar'ın korunması ve Konstantinopol ile kuzey arasında kalan ticaret yollarının gözetilmeleri amaçlarıyla bağlantılı olarak ortaya çıkmaktadırlar. Söz konusu kalelerde inşaat faaliyetleri iki ana dönemde yoğunlaşmaktadır. İlk dönem Bizans'ın kuzey komşusu ile doğu Trakya'daki hesaplaşmasına denk düşmektedir. Birinci Bulgar Devleti'nin kuruluşu (680) kalelerin bulunduğu coğrafyanın Tuna kıyılan tekrar fethedilene dek (971 -1018) Bizans İmparatorluğu'nun kuzey sınırı olmasını getirmiştir. Her üç kalede de ortak olarak görülen ikinci dönem inşaat faaliyeti ise 12. yüzyıldır. Güney Istrançalar savunma hattının daha iyi anlaşılabilmesi için sistemin diğer üyeleri üzerinde araştırma yapılması gerekmektedir.
Sivas yöresine ait madeni eserler

İç Anadolu Bölgesi'nin önemli kentlerinden biri olan Sivas'ta, tarihin ilk dönemlerinden zamanımıza kadar çeşitli medeniyetler ve devletler hakimiyetlerini sürdürmüşler, bu sayede şehir büyük bir kültür ve ticaret merkezi olmuştur. Bu zengin kültürün oluşturduğu birçok sanat türünden sadece bir bölümünü oluşturan ve günümüzde çok güçlükle devam ettirilmeye çalışılan maden sanatının güzel örneklerini ancak müzede ya da özel koleksiyonlarda bulmak mümkün hale gelmiştir. Geçmiş toplumların yaşayış biçimleri, kültür ve bilgi birikimlerinin geleceğe aktarılmasında yazılı kaynaklar kadar değer taşıyan el sanatlarının araştırılması, arşivlenmesi bu manada önem taşımaktadır. Bu düşünceden yola çıkarak, Doktora tez çalışmasında 'Sivas Yöresine Ait Madeni Eserler' ismi konu başlığı olarak belirlenmiş, araştırma konusu hakkında Sivas ili ve ilçelerinde araştırma yapılmış, yayınlanmış olan çalışmalar gözden geçirilmiş, bu işe gönül vermiş usta, araştırmacı ve koleksiyonerler ile görüşülmüş, bunlara ek olarak ildeki müzeler ziyaret edilmiştir. Yapılan alan araştırmasında bulunan eserler tek tek incelenmiş, yaklaşık 201 madeni mutfak eşyası seçilmek suretiyle malzeme, yapım tekniği, tür, form, süsleme tekniği vb. özellikler bakımından katalog düzeni içinde tanıtılmaya çalışılmıştır. Tez kapsamında Sivas ilinin coğrafi konumu ve tarihçesi, maden sanatının Anadolu'daki tarihsel gelişimi, maden sanatında kullanılan başlıca maden çeşitleri, maden işleme teknikleri ile süsleme teknikleri, bakır işlemeciliğinde kullanılan malzeme ve araçlar, Sivas yöresi mutfağında kullanılan kap türleri vb. konu başlıkları genel hatlarıyla ifade edilmiştir. Seçilen 201 eserin ekler çalışması yapıldıktan sonra değerlendirme ve karşılaştırma bölümlerinde, incelenen örneklerin yapım ve süsleme özellikleri belirtilmiştir. Anadolu'daki diğer yöre örnekleriyle karşılaştırmaları yapılarak, benzer ve farklı yönleri belirlenmiştir. Çalışmanın son aşamasında ise tüm bu değerlendirmeler ışığında varılan sonuç kısaca ifade edilmiş, Doktora tezi, bibliyografya, çizimler ve fotoğraflar eklenerek tamamlanmıştır.
XV-XVI. yüzyıl Osmanlı tezhip sanatı bağlamında Şeyh Hamdullah mushafları surebaşı bezemelerinin değerlendirilmesi

Mushaf bezeme geleneği, Emeviler Dönemi'nde (661-750) başlamış, asırlar içerisinde gelişerek ve çeşitli değişikliklere uğrayarak matbaanın yaygınlaştığı XX. yüzyıla kadar devam etmiştir. Mushaflarda hattat tarafından yazılan, surenin adı, kaç ayet olarak ve nerede indirildiği gibi bilgileri içeren yazılara surebaşı yazısı, bu yazıların etrafına yapılan yatay dikdörtgen bezemelere de surebaşı bezemesi denir. Sayfanın mıstar düzenine uygun olarak genellikle satırı ortalayan surebaşı yazıları, metnin yazı cinsinden farklı bir yazı ve farklı bir mürekkep ile yazılmıştır. Kuşkusuz, surebaşı bezeme geleneği, mushaf bezeme geleneği ile paralel olarak gelişmiş ve yüzyıllar içerisinde çeşitli uygarlıklarda farklı özellikler göstermiştir. Surebaşı bezeme geleneğinin asırlar içerisindeki değişimi ve XV-XVI. yüzyıl tezhip sanatı bağlamında Hattat Şeyh Hamdullah Efendi'nin yazmış olduğu yedi adet mushafta bulunan surebaşı bezemelerinin desen analizi, bu çalışmanın temel konusunu oluşturmaktadır. Tez kapsamında TİEM 402, TSMK EH 72, TSMK EH 71, TSMK A 5, İÜK A 6662, İÜK A 6552 ve İÜK A 6555 numaraya kayıtlı mushaflar, surebaşı bezeme geleneği bağlamında ve kompozisyon özellikleri, kullanılan motifler, sayfa düzeni, yazı cinsi ve kullanılan mürekkep çeşidi, renk, uygulanan teknik ve desen üslup özellikleri açısından incelenmiştir. Hazırlandıkları dönem ve tezhip özellikleri göz önüne alındığında saray nakkaşhanesinde tezhip edildiğini düşünülen söz konusu mushaflarda, surebaşı bezemeleri yapılırken takip edilen bir sistematik düzenlemenin mevcut olup olmadığı araştırılmıştır. Surebaşı bezemeleri için yüz on iki farklı tasarım yapan müzehhibin hangi değişkenleri kullanarak nasıl kombinasyonlar oluşturduğu anlaşılmaya çalışılmıştır. Bu değişkenler, desen özellikleri, sayfa düzeni, yazı özellikleri, kullanılan renkler, teknik ve üslup özellikleridir. Değişkenler bağlamında tek tek incelenen surebaşları, şema, tablo ve grafik kullanılarak görsel olarak da ifade edilmeye çalışılmıştır. Osmanlı tezhip sanatı için erken klasik dönem olarak adlandırılan ve Şeyh Hamdullah'ın eserlerini verdiği bu dönemde, surebaşı bezemelerinin saray nakkaşhanesini etkileyen üsluplardan ne şekilde etkilendiği ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Displaying culture heritage, defining collective identity: Museums from the late Ottoman Empire to the early Turkish republic

Modernitenin güçlü görsel araçları olan müzeler, modern dünyada politik ideolojilerin etkisi altında çeşitli anlatılarla kurgulanmışlardır. Bu araştırma, binalarının, koleksiyonlarının ve eserleri sergileme yöntemlerinin emperyalist, milliyetçi ve modernist ideolojilerin parçası olarak kolektif kimliklerin oluşturulmasında ne ölçüde kullanılmış olduğunu araştırarak, farklı sosyo-politik bağlamları olan Geç Osmanlı ve Erken Cumhuriyet dönemlerinin müzelerini kıyaslamalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmanın genel amacı, bu iki farklı tarihsel bağlamda müzelerdeki sergileme üzerine odaklanarak, ortak bir kimlik tanımı oluşturulabilmesinde tarihin ve kültürel mirasın nasıl algılandığını ve nasıl işlendiğini incemektir. Bu araştırma Türkiye'de arkeoloji ve etnoğrafya müzelerinin öncülleri olan Müze-i Hümayun (1887-1891), Evkaf-ı İslamiye Müzesi (1914), Ankara Etnoğrafya Müzesi (1925-1927, açılış:1930), Milli Müze ya da Hitit Müzesi olarak adlandırılan müzeyi içeren gerçekleştirilmemiş proje (1933) ve Hitit ya da Eti Müzesi olarak bilinen (restorasyon başlangıcı:1938) müzeleri incelemektedir. Bu çalışma, eleştirel bir değerlendirme sunabilmek için, müzelerin oluşumunu kendi bağlamlarında incelerken, sadece mimarlık alanında değil, tarih, arkeoloji, etnoğrafya ve müzecilik alanlarında da üretilen bilgiyi kullanarak oluşturulan disiplinler arası bir çerçeveden yararlanmaktadır.
Türkiye'de arkeolojik sit alanlarının korunması ve değerlendirilmesi sorunu

ÖZ Arkeolojik sit alanları ve özellikle tarih öncesi yerleşimlerin korunması ve değerlendirilmesi konusunda ülkemizde yaşanan sorunları incelemek amacı ile, öncelikle arkeoloji ile ilgili kavramların dünyada ve Türkiye'de gelişimi, tarihsel süreç ve konu ile ilgili önemli belgeler yardımı ile incelenmiş, son yıllarda arkeoloji konusunda dünyada gelişen yeni yaklaşımlar tanıtılmaya çalışılmıştır. Bu bilgiler ışığında bugüne kadar çeşitli nedenlerle geri planda kalan tarih öncesi arkeolojik sit alanları konusu ayrı olarak ele alınmış, bu konuda Türkiye'de var olan yasal çerçeve incelenmiştir. Bu alanlarda yapılan çalışmalar ve uygulamalardaki sorunlar üzerine somut örneklerden yola çıkarak bir durum saptaması yapılmış ve son bölümde sorunların, çözümüne yönelik olarak tanımı üzerinde durulmuş ve çağdaş yaklaşımlardan yola çıkarak bazı öneriler getirilmeye çalışılmıştır.