turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Edib Harabİ divanı

13. yüzyılda Anadolu'ya Türkmen göçleriyle girmeye başlayan tasavvuf öğretisi, Yeseviliğin etkisiyle Bektaşiliğin inanç temellerini oluşturmuştur. Geniş bir coğrafyaya yayılan Bektaşilik, kendine has kültür unsurlarını hassasiyetle muhafaza etmesi bakımından yüzyıllardır Türk kültür, dil, sanat ve edebiyatı için zengin bir kaynak olagelmiştir. Az söz ile mana zenginliği yaratabilen şiir, Bektaşiliğin kendine has, derin sözcük dünyasıyla samimi bir münasebet içerisindedir. 19. yüzyıla ait, Edib Harabi Divanı'nın karşılaştırmalı metnini konu aldığımız çalışmamız, köklü Bektaşi kültürünün zengin örneklerinden biridir. 1853 yılında doğan Harabi, İstanbul'da yaşamış; 1917 yılında vefat etmiştir. 570 sayfadan oluşan divanında hece ve aruz vezinlerini başarıyla kullanan bir şairdir. Edib Harabi divanı karşılaştırmalı metin incelediğimiz çalışmamızda, ulaşılabilen tam/kısmi 5 nüsha karşılaştırılmıştır. Müellif hattı olan nüsha, Süleymaniye Kütüphanesi İhsan Mahvi Koleksiyonu nüshasıdır. İkinci nüsha, Çorum Hasanpaşa Halk Kütüphanesi; üçüncü ve dördüncü nüshalar İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı ve son nüsha ise Millet Kütüphanesi Ali Emiri Koleksiyonu'nda bulunmaktadır. Bu çalışma giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Bektaşilik ile ilgili genel bilgilerin verildiği Giriş'ten sonra 1. Bölüm'de Edib Harabi'ye dair biyografik bilgiler yer almaktadır. 2. Bölüm'de divan nüsha ve neşirleri tanıtılarak, Harabi'nin dil ve üslup özellikleri üzerine odaklanılmış, şiirlerle ilgili fihrist ve nazım şekillerine ait tablolar verilmiştir. Üçüncü ve son bölümde ise transkripsiyon alfabesiyle eserin karşılaştırmalı metni yer almaktadır.
Darülbedayi/Türk Tiyatrosu dergisi sistematik indeksi

Darülbedayi/Türk Tiyatrosu Dergisi, kuruluşundan itibaren uzun bir süre Türkiye Cumhuriyetinin tek tiyatro dergisi olarak kalmıştır. Yayın hayatı bakımından ülkemizdeki en uzun soluklu mecmualarından biri olma özelliğini taşıyan dergi Türk Tiyatrosu ve Türk Tiyatro Edebiyatı açısından önem taşımaktadır. Biz bu çalışmada Darülbedayi/Türk Tiyatrosu dergisinin yayınlanmış 458 sayısının ve bu sayıların haricinde yayınlanmış olan özel sayı ve eklerin dizinini yaptık. Her tasnifte yazıların künyesini tam olarak verdik. Dergide bulunan edebi türleri başlıklara ayırdık ve makaleleri konularına göre sınıflandırdık. Sonuç bölümünde okuduğumuz makalelerden yola çıkarak bir takım tespitlerde bulunarak çalışmamızı tamamladık.
Cahit Atay'ın yapıtları

Cahit Atay, Türk edebiyatına tiyatro türünde eser vermiş önemli bir yazardır. Eğitim hayatını yarıda bırakarak ilgi duyduğu tiyatroya yönelmiştir. Eserlerinde, özellikle Anadolu'yu ve bu coğrafyada yaşayan eğitimsiz insanları seçmiş; önemli gördüğü din istismarı, ağalık, başlık parası, eşkıyalık, kan davası gibi konuları dile getirmeyi öncelemiştir. Farklı meslek grupları içersinde yer almasından dolayı tanık olduğu olaylar ile eserlerinin konuları birbirine paraleldir. Eserlerinde yakın dönemi konu edinen yazarlar arasındadır. Bu çalışmada, Cahit Atay'ın Yapıtları adı altında sanatçının, edebiyatımızdaki yeri, eserlerinin edebi kıymeti belirlenmeye; tiyatro alanında çalışmalarda bulunan zengin bir şahsiyet tanıtılmaya çalışılmıştır.
Tezkire geleneği içinde Nefeszade İbrahim el-Hüsnİ'nin Tezkiretü'l-Hattatİn'i ve müellif/mütercimi bilinmeyen Muhtasar Tezkire-i Hattatİn: İnceleme- metin

Köken bakımından Araplara dayanan tezkire ve hat zamanla İran'a oradan da İran sahasında yaşayan Türk toplumlarına, ardından Osmanlı sahasına geçerek yaygınlaşmış ve bir gelenek halini almıştır. Bu gelenek içinde hemen her türlü sanat ve meslek alanını ilgilendirecek ve onlara kaynaklık edecek onlarca tezkire oluşturulmuştur. Bu tezkirelerden ikisi Nefeszade İbrahim el-Hüsni'nin Tezkiretü'l-Hattatin'i ve müellif/mütercimi bilinmeyen Muhtasar Tezkire-i Hattatin'dir. Tezkire geleneği içinde Nefeszade İbrahim el-Hüsni'nin Tezkiretü'l-Hattatin'i ve müellif/mütercimi bilinmeyen Muhtasar Tezkire-i Hattatin bu çalışma için kaynak olmuştur. Çalışma bu iki tezkire için inceleme ve metin bölümlerini içermektedir. İnceleme kısmı dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Nefeszade İbrahim el-Hüsni ve bilinmeyen müellif/mütercimin hayatları, edebi kişilikleri ve eserleri değerlendirilmiştir. İkinci bölümde tezkire geleneği ve hat sanatı genel olarak tanıtılmış, tezkirelerden hareketle bu alanlara kaynak olan unsurlarla, tezkirelerin dil ve üslup özellikleri ve diğer tezkirelerden farkları ortaya konmuştur. Üçüncü bölümde tezkirelerde verilen bilgilerden hareketle hattatların biyografik bilgileri; sosyal, kültürel ve ekonomik durumları; kişilik yapıları ve özellikleri; fiziki durum ve görünümleri; edebi kültür ve gelenek içindeki durumları ile edebi kişilikleri incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise yazı çevrimi sırasında izlenen yollara değinilerek tezkirelerin metinleri verilmiştir. İSonuç? bölümünde tezkireler hakkındaki değerlendirmeler ve elde edilen sonuçlar izah edilmiştir. Araştırmacılara kolaylık sağlaması için dizin bölümü hazırlanmıştır. Bu şekilde ilk kez bir hattat tezkiresi şair tezkirelerini incelemede kullanılan yöntemlerden yararlanılarak tezkire geleneği içinde incelenmiştir. Çalışma bu yönüyle Klasik Türk Edebiyatı ve İslam sanatları alanlarına küçük bir katkı sunması amacıyla hazırlanmıştır.
Hisar ve Türk Edebiyatı dergilerinde edebi tenkit teorisi yazıları (1. cilt) inceleme-tahlil-mukayese, (2. cilt) metinler

Yeni Türk edebiyatının en önemli meselelerinden biri 'edebi tenkirtir. Sanat ve edebiyat eserlerinin tenkidinin farklı metodlarla yapılması gerekliğine ve buna da en sağlıklı şekilde teori yapılarak ulaşılabileceğine inanıyoruz. Biz bu çalışmamızda 'Hisar' ve 'Türk Edebiyatı' dergilerinin 'edebi tenkit kavramına bakışlarını inceledik. Meselenin nasıl ve hangi düzeyde ele alındığını tespit ederek, 'Türk Tenkit TeorLsFm katkılarını belirtmeye çalıştık. Çalışmamızın konusu, 'Hisar ve Türk Edebiyatı dergilerinde Edebi Tenkit Teorisi Yazılaradır. Tezimizde; 'Hisar' dergisinin 1950- 1980 ve 'Türk Edebiyatı' dergisinin 1972- 1995 yılları arasında yayınlanan 'Edebi Tenkit Teorisi'ne malzeme teşkil edebilecek yazılar ele alınmış, çeşitli açılardan incelemeye tabi tutulmuştur. Çalışma iki cilttir: Birinci cilt; Giriş, Edebi Tenkidin Mahiyeti, Edebi Tenkidin Fonksiyonu, Edebi Tenkidin Mevcut Durumu ve Edebi Tenkide Dair Teklifler, Sonuç, Kaynakça ve Dizin'den oluşmakta; ikinci cilt de ise çalışmamıza malzeme teşkil eden yazılar yer almaktadır.
17. yüzyıl divanlarında adı geçen savaşlar

Tarih boyunca birçok devlet kuran Türkler, geniş bir coğrafi alana hakim olarak farklı devletlerle etkileşim içerisine girmişlerdir. Savaş, barış, din, edebiyat, resim, müzik, el sanatları, giyim, yemek kültürü ve daha birçok konuda bu etkileşimden söz etmek mümkündür. Yalnız hiç kuşku yok ki bahse konu karşılıklı etkileşimlerin en yıkıcısı ve en belirleyicisi olarak savaş olgusunu göstermek doğru olacaktır. Nitekim Türklerin İslamiyet'e geçişi bile Müslüman Araplar ile Çinliler arasında yapılan bir savaşın sonucunda olmuştur. Bu yeni din doğal olarak yeni bir kültürü de getirmiştir. Türklerin tanıştığı yeni kültür içerisinde, edebiyat önemli bir yer tutmuştur. Özellikle Osmanlı Devleti döneminde gelişen ve büyüyen Divan Edebiyatı'nın etkisi günümüze kadar ulaşmıştır. Yalnız bu büyük edebiyat için özellikle tanzimatla birlikte 'halktan ve sosyal hayattan kopuk' eleştirisi yapılmıştır. İşte bu çalışma, halkın sosyal yaşantısını derinden etkileyen savaşların Divan edebiyatına ne denli yansıdığını görmek için yapılmıştır. Çalışmanın kapsamı olarak 17. yy. seçilmiştir. Buradaki amaç ise cihan devleti Osmanlı, gücünden uzaklaşırken dönemin şairlerinin kaleminden zirvede tutunma çabalarını görmektir. Çalışmamıza ilk olarak 17. yy. da yaşamış ve divan yazmış olan şairlerin tespiti yapılarak başlanılmıştır. Daha sonra tespit edilen çalışılmış divanlarda yer alan savaşlar ele alınmıştır. Hangi devletler ile hangi savaşların yapıldığı ortaya çıkarılmıştır. 'İsyanlar' ve 'Kızıl Elma Ülküsü' başlığı altında da şiirler incelenmiştir. Sonuç kısmında bu veriler sayılara dökülerek, genel bilgiler verilmiştir.
Fasİh Ahmed Dede'nin Behişt-abad adlı mesnevisi: İnceleme-metin-dizin

Bu çalışmanın ana konusunu, 17. yüzyıl Mevlevi şairlerinden Fasih Ahmed Dede'ye atfedilen Behişt-abad adlı mesnevinin çeviri yazılı metni ve incelenmesi oluşturmaktadır. Tek yazma nüshası İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi ŞR 000097'de bulunan 1230 beyitlik eser, genel ahlaka dair bazı öğretilerin çerçeve hikaye tekniğiyle anlatılmasından oluşmaktadır. Bu yönüyle nasihatname karakteri taşıyan mesnevi, kıssadan hisse çıkartma metoduyla kaleme alınmıştır. Çalışmamız giriş, üç bölüm ve dizin şeklinde tertip edilmiştir. Giriş bölümünde mesnevi nazım şekli hakkında genel bilgiler verilmiş ve 17. yüzyıl mesnevileri tanıtılmıştır. Tezin I. Bölümünde, kaynaklar ışığında Fasih Ahmed Dede'nin hayatı, eserleri ve sanatı hakkında açıklamalar yapılmıştır. II. Bölümde, Behişt-abad'ın genel hususiyetlerine değinilerek muhteva ve şekil özellikleri değerlendirilmiştir. Bu bölümde eserin bilhassa hikaye etme geleneğine bağlı olarak ortaya çıkan tahkiye özellikleri vurgulanmaya çalışılmıştır. Son bölümde ise bilimsel metin kurma teknikleri ile Behişt-abad'ın çeviri yazılı metni oluşturulmuştur. Tezimiz eser üzerine yaptığımız genel değerlendirmeleri içeren bir sonucu müteakip inceleme bölümüne ve çeviri yazılı metne ait dizinlerle tamamlanmıştır.
Surnamelerde 1582 şenliği

III. Murad'ın oğlu Şehzade Mehmed'in sünneti dolayısıyla 1582 yılında İstanbul'da büyük bir şenlik düzenlenmiştir. Bu görkemli şenlik pek çok edebi esere konu olmakla kalmamış, yeni bir edebi türün ortaya çıkmasına da vesile olmuştur. Surname adı verilen ve saray şenlikleri ile ilgili bu edebi türün ilk örnekleri Gelibolulu Ali'nin Caıni'u 'l-Buhur Der Mecalis-i Sur'u ve İntizami'nin Sürname-i Hümayun'udar. Surnameler, 1 6. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde halkın gündelik hayatından saray göreneklerine, üretim ilişkilerinden çeşitli sanatsal formlara dek pek çok konuda önemli bilgi kaynaklarıdır. Bu metinler, içlerinde barındırdıkları malzemenin zenginliğiyle birçok araştırmacının dikkatini çekmiştir. Yapılan çalışmalarda, genellikle şenliğin kendisi üzerinde durulmuştur. Bu şenliğin surnamelerde edebi ürünlere nasıl dönüştüğü üzerinde ise yeterince durulmamıştır. Bu tezde, Osmanlı şenlik geleneğine bağlı olarak ortaya çıkan surname türü genel özellikleriyle tanıtılmış ve bu türün ilk örnekleri olan Cami'u'l-Buhur Der Mecalis-i Sur ve Surname-i Hümayun, 1582 şenliğini ele alış biçimleri bakımından incelenmiştir. Surname yazarlarının şenliği birer edebi metne nasıl dönüştürdükleri, kullandıkları anlatım biçimleri ve benimsedikleri söylem ele alınmıştır. Tezde, surnamelerin, hem edebi pratikler hem de şenliklerin edebiyatla ilişkisine dair içerdikleri veriler bakımından, yazıldıkları devrin dil ve edebiyat anlayışını yansıttıkları belirlenmiştir. Gösterilerin kayda geçirilmesinde her iki surname yazarının da edebi bir dil oluşturma kaygısı güttüğü, söyleyişte özgünlük aradığı gözlemlenmiştir. İntizami ve Gelibolulu Ali, eserlerinde aynı şenliği anlatmalarına karşın, ortaya çıkan metinler birbirinden çok farklıdır. İki surname yazarının şenliğe farklı şekillerde yaklaştıkları ve metinlerdeki anlatım biçimi ve söylemin bu farklı yaklaşımları yansıttığı ortaya koyulmuştur.
Rabguzi'nin Kısasu'l-Enbiya'sı (Leningrad nüshası/146-279) İnceleme-metin-dizin

Dil en genel ifadeyle bir kültür ürünüdür. Kültürü oluşturan ögelerin değişimi ve kültüre eklenen yeni değerler aynı zamanda dili de zenginleştirir. Kültürü, dolayısıyla dili etkileyen sosyal, siyasi ve ekonomik olguların yanında önemli bir olgu da din değişikliğidir. Türkçe, din değişikliğinin dil bağlamında takip edilebildiği dünya dillerinden biridir. Türklerin İslam'a geçişi edebi anlamda İslami eserlerin toplum hayatına girmesini kaçınılmaz kılmıştır. Peygamber kıssaları ise bu eserler içerisinde önemli bir pay sahibidir. Peygamber kıssası anlatma geleneğinin yaygın bir örneği Rabguzi'nin Kısasu'l-Enbiya'sıdır. Türklerin varlığını sürdürdüğü coğrafyaya paralel olarak eserin birçok nüshası tespit edilmiştir. Çalışmamıza konu olan nüsha Leningrad nüshasının sadeleştirme gayesiyle yeniden tasnif edilmiş şeklidir.
Dede Korkut hikayelerindeki fiillerin birleşim değerleri

Bu çalışmada, Türk dili ve kültürü araştırmaları açısından son derece önemli olan Dede Korkut Hikayeleri'ndeki fiillerin birleşim değerini oluşturan tamlayıcı durumları incelenmiştir. Çalışmanın Giriş bölümünde Dede Korkut Hikayelerinin tarihi dönemi, dil özellikleri ve Türk dili ve edebiyatı içindeki yeri hakkında bilgiler verilmiş, fiil tamlayıcı ilişkisi üzerinde durularak çalışmanın yöntemi ve fiillerin tamlayıcı özellikleriyle ile ilgili bazı notlar sunulmuştur. İnceleme bölümünde eserdeki fiiller, alfabetik sıraya göre dizilerek tamlayıcılı olup olmadığına, tamlayıcı sayına, aldığı hal ekli tamlayıcılara göre ilgili araştırmadan tespit edilen cümlelerle örneklendirilmiştir. Fiillerin tamlayıcılı kullanımları yükleme, yönelme, bulunma, ayrılma ve vasıta hali ile oluşturulan yapılar olarak belirlenmiş ve kullanıldığı bütün hal ekli tamlayıcılar tablo şeklinde gösterilmiştir. Sonuç bölümünde eserdeki fiil tamlayıcı ilişkisi konusundaki tespitler maddeler halinde ortaya konulmuştur. Kaynaklar bölümünde ise çalışma sırasında faydalanılan kaynaklara yer verilmiştir.
Niğde masalları

Nedim Bakırcı, Niğde Masalları, Niğde 2000, s. 467 + XV. Niğde Masalları adlı bu çalışmada Niğde'den derlenen 50 masal metnine yer verilmiş ve bu metinler Stith Thompson metoduna göre tasnif edilip incelenmiştir. Giriş Bölümü'nde Niğde'nin tarihi, coğrafi konumu ve sosyal ve ekonomik yapısı üzerinde durulmuştur. I. Bölüm'de masalın sözlük ve ansiklopedilerdeki tanımları, masalların şekil ve muhteva özellikleri, Türk masalları ve Niğde masalları üzerinde yapılan çalışmalar ele alınmıştır. II. Bölüm'de 50 masalın motif sırası verilmiş ve bu masalların tip kataloglarındaki numaralan gösterilmiştir. III. Bölüm'de Niğde masallarının motif ve formelleri incelenmiştir. Motifler, Thompson'un 'Motif Index of Folk Literature' adlı eserindeki sıra esas alınarak çıkarılmıştır. Formeller ise beş ana başlık altında incelenmiş ve her ana başlık içindeki formeller kendi içinde tasnif edilmiştir. IV. Bölüm'de Niğde masallarında yer alan halk kültürü unsurları tesbit edilmiştir. Tesbit edilen unsurlar; 1 -Folklor, 2 -Etnografya, 3 -Meslekler, 4 -Diğerleri başlıkları altında toplanmıştır. Masallarda geçen Niğde coğrafyasına ait unsurlar verildikten sonra, renkler üzerinde durulmuştur. Metinler kısmında verilen 50 masal metninde yöreye has deyimler ve kelimeler aynen korunmuş ve Lügatçe' de bu deyim ve kelimelerin manaları verilmiştir.
Ahmet Vefik Paşa'nın çevirilerinde Osmanlılaşan Moliere

Bu çalışmada, Ahmet Vefik Paşa'nın Moliere'den yaptığı beş çeviri-uyarlamayı çoğuldizgeci bir bakış açısıyla incelemek amaçlanmıştır. Bu çerçevede, 1879- 1882 yıllan arasında Ahmet Vefik tarafından yazılmış olan Zor Nikahı, Don Civanı, Dudu Kuşları, Tariüf Ve Adamcıl adlı oyunlar, Moliere'in 1659- 1666 yıllan arasında yazmış olduğu, Le Mariage Force, Dom Juan ou Le Festin de Pierre, Les PHcieuses Ridicules, Le Tartuffe ou L 'Imposteur ve Le Misanthrope adlı özgün yapıtlarla karşılaşünlmışrır. Bu oyunlar çerçevesinde, özellikle politik, dini ve ahlaki uzantılan olan kimi sahneleri, paragraflan, cümleleri ve sözcükleri Ahmet Vefik'in erek metine aktarmadığım ya da anlamı değiştirerek aktardığım öne sürmek mümkündür. Dolaylı politik uzantısı olan ve görece 'tehlikesiz' noktalarda ise Ahmet Vefik'in çeşitli 'yerel kaydırma'lar kullanarak erek kültürün 'kabul edilebilirlik' çeviri normlarına yalan durduğu söylenebilir. 'Repertuvafa yeni bir tür ve yeni yapıtlar kazandırma amacında bir 'kültür planlayıcısı' olarak Ahmet Vefik'in tiyatronun erek kültür tarafından benimsenmesi ve sahiplenilmesi çerçevesinde yapıtlar verdiği sonucuna varılmıştır.
Hacıoğlu Hüseyin, Miftahü'l-Adl

Jüri : Yard. Doç. Dr. Kazım KÖKTEKİN Harezm Türkçesi eserlerinden olan Miftahu'lAdl üzerindeki bu çalışma; giriş, inceleme, metin ve sözlük bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde, Harezm tarihi ve Harezm Türkçesi'ne kısaca değinildi. Harezm Türkçesi'yle yazılmış eserler üzerinde durulduktan sonra, Miftahu'lAdl tanıtıldı. İnceleme bölümünde, eserin dil özellikleri tespit edildi. Bu bölüm dört alt bölümden oluşmaktadır: 1. İmla Özellikleri, 2. Ses Özellikleri, 3. Şekil Özellikleri, 4. Cümle Özellikleri. Miftahu'lAdl bu bölümde, bu yönlerden incelenmiştir. Metin bölümü, eserin transkripsiyonlu şeklinden oluşmaktadır. Metinde açıklanması gereken noktalar, bu bölümün sonuna eklenen 'NOTLAR' kısmında ele alınmıştır. Sözlük bölümünde ise, eserde geçen bütün kelimeler yer almakatadır. Bu bölümün sonuna bir de 'Özel Adlar Dizini' eklenmiştir. Çalışmanın sonunda da, sadece yararlanılan kaynakların yer aldığı bir 'BİBLİYOGRAFYA' bulunmaktadır.
Ahmet Ümit'in romanlarında suç ve suç psikolojisi

Suç unsurlarına romanlarında geniş yer veren Ahmet Ümit hakkında inceleme yapıldığında, polisiye romanlara ilgi duyduğu ve bu konuda yıllar içinde yeterli bilgi birikimine sahip olduğu söylenebilir. Ümit'in bugüne kadar; on iki romanı, beş öykü kitabı, bir şiir kitabı, iki masal kitabı, üç çizgi romanı, bir de denemelerini topladığı bir kitabı yayımlanmıştır. Ahmet Ümit, günümüz polisiye yazarlarının önde gelen isimlerindendir. Bu çalışmada Ümit'in romanlarında yer alan suçlar ve suçluların psikolojileri incelenmiştir. İlk bölümde, polisiye romanın tanımından, Dünya ve Türk edebiyatındaki gelişiminden bahsedildi. İlk polisiye roman yazarları ve eserleri inceleme altına alındı. İkinci bölümde, romanlardaki suçlara değinildi ve bu suçları işleyenler, psikolojik yönden incelenerek, çeşitli verilerle temellendirildi. Bunu yaparken Freud ve Jung'un görüşlerini temel kaynak olarak belirlendi. Bu görüşler doğrultusunda değerlendirmeler yapılarak çalışma bir neticeye bağlandı. Ahmet Ümit'in romanlarını konu alan çalışmamız, suç psikolojisini dayanak noktası alarak incelendi ve yorumlama yöntemi üzerine inşa edildi. Eserlerde yer alan suçluların psikolojik arka planlarına ve suç işleme nedenlerine bakıldı. Bu bağlamda, çalışmada daha çok eser merkezli bir yol izlenmiştir.
Bekir Yıldız'ın eserlerinde izlek ve yapı

Çalışmamız; 1951 yılında Resimli Tomurcuk dergisinde çocuk öyküleri yayımlayarak yazın hayatına başlayan, 1966- 1984 yılları arasında yazıp yayınladığı beş roman, on yedi öykü kitabı içinde bir araya getirdiği 153 hikaye, hikaye - röportaj ve masal olarak sınıflandırılabilecek hikaye ve hikayemsi eser veren Bekir Yıldız'ın; hayatı, edebi kişiliği, romanları ve hikayelerinin izlek ve yapı yönünden, insan eser bağlamında incelenmesini içermektedir. Bu çalışma, Bekir Yıldız'ın Reşo Ağa, Kara Vagon, Kaçakçı Şahan, Sahipsizler, Evlilik Şirketi, Beyaz Türkü, Dünyadan Bir Atlı Geçti, Demir Bebek, Mahşerin İnsanları, Bozkır Gelini, Harran, Alman Ekmeği, İnsan Posası, Yaman Göç, Röportajlar, Ölümsüz Kavak, Arılar Ordusu, adlı öykü kitapları; Türkler Almanyada, Halkalı Köle, Aile Savaşları Ve Zalim Ve İnanmış Ve Kerbela, Darbe romanları temel alınarak gerçekleştirilmiştir. Romanlar da yazmasına rağmen hikayeciliği ile şöhret kazanan, Türk edebiyatında sosyal - gerçekçi / toplumcu çizgisiyle tanınan Bekir Yıldız; eserlerinde Anadolu insanının yaşamını, töreler karşısındaki tutumunu, ağa-köylü ilişkilerini, kaçakçılığı, kan davasını, eşkıyalığı, kırsal kesimden büyük kentlere ve Almanya'ya çalışmaya giden insanların bunalımını / kültürel çatışmalarını ve evlilik kurumunun çarpık yönlerini, feodalizmi, emperyalizmi, kapitalizmi, sosyalizmi, vb. konuları işlemiştir. Eserlerine kendi yaşamından kesitler eklemiş, sansürsüz gerçekçilik ilkesiyle yazmıştır.
İsmail Hakkı Halvetİ ve tefsİr günlüğü

Tanzimat, I. ve II. Meşrutiyet dönemleri, Osmanlı Devleti'nin yenileşmesi, Batılılaşması ve başka medeniyetler karşısında öz kimliğini kaybetmesi açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Zira bu dönem, her alanda Batılı anlamda yeniliklerin yapıldığı; Batı ile münasebetlerin zirveye ulaştığı; giyinişin, kuşanışın Batılı anlamda değiştiği; Batıda ortaya çıkan pek çok yeni düşünüş tarzının, Türk-Müslüman zihin yapısına uyup uymadığı gözetilmeden devşirildiği bir dönemdir. Bu çalışmamızla Osmanlı Devleti'nin bu son ve en kritik dönemlerine bizzat şahitlik eden Sultan Ahmed Camisi müezzini İsmail Hakkı Halveti'nin günlük mahiyetindeki eserini inceleyerek dönemin sosyo-kültürel yapısını, ekonomisini, önemli tarihi olaylarını ve günlük hayatını eserden hareketle ortaya koymayı; dönemin din-devlet algısını birinci elden yazılmış bir eserden hareketle göstermeyi; İsmail Hakkı Halveti'yi ve eserlerini bilim dünyasına tanıtmayı hedefliyoruz. Çalışmamız giriş, inceleme ve metin olmak üzere üç ana bölümden oluşmaktadır. 'Giriş' kısmında araştırmanın takdim ve metodolojisi hakkında bilgiler verilmiş; daha sonra müellifin hayatı, eserleri ve yaşadığı dönem hakkında edinilen bilgiler sunulmuştur. 'İnceleme' bölümünde eser, edebi ve tefsiri açıdan çeşitli alt başlıklar altında incelenmiş, ihtiyaç görülen kısımlar ayrıntılı bir biçimde açıklanmıştır. 'Metin' bölümünde ise eserin bir fihristi çıkarılmış, metnin oluşturulmasında takip edilen uygulamalara dair bilgiler verilmiş ve eserin transkriptli tam metni bu bölümde verilmiştir.
Elif Şafak'ın romanlarında halk bilimsel ögeler

Halk biliminin masal, halk hikayesi, efsane, seyirlik oyunlar, el sanatları, halk mutfağı gibi alt dalları, bir milletin yazılı ve sözlü kültürünü, dolayısıyla milli kültürü meydana getirir. Milli kültür, bir milletin geçmişşini geleceğine bağlayan ve onu yaşatan en önemli unsurdur. Anadolu'nun ve ondan önceki Türk tarihinin anahtarı masallarda, halk hikayelerinde, ninnilerde ve destanlardadır. Çünkü bu destanlar, halk hikayeleri, ninniler ve masallar Türk milletinin samimiyetle yaşadığı bir hayatın mahsulüdür ve millete ait birçok gerçeği içinde barındırmaktadır. Aydın ve düşünürlerimiz halkın içine girerek, diline dikkat ederek, atasözlerini, deyişlerini, masallarını, efsanelerini, inançlarını öğrenerek halka doğru gidebilir ve ancak o zaman Türk kültürü ile dolup millileşebilirler. Bir milletin fertleri, kendi kültürünün içinde doğar, büyür ve hayatını o kültürün kurallarıyla düzenler. Dolayısıyla insan, ister istemez yaşadığı kültür ile hemhal olacaktır. Halk kültürü bir milletin asli karakterini teşkil eder. Elif Şafak da içinden çıktığı toplumun değerlerini romanlarında en iyi şekilde yansıtan yazarlarımızdandır. Biz bu çalışmamızda, halk hayatını ve kültürünü eserlerinde ustalıkla kullanan son dönem yazarlarımızdan Elif Şafak'ın halk bilimi unsurlarını romanlarında ne ölçüde kullandığını inceledik. Çalışmanın giriş bölümünde Elif Şafak'ın edebi kişiliği ve eserleri hakkında tanıtıcı bilgiler verildi. Birinci bölümde halk edebiyatı unsurlarından masal, halk hikayesi, mitolojik motifler, seyirlik oyunlar, türküler ve kalıp sözlerle ilgili bilgi verildikten sonra Şafak'ın eserlerinde tespit edilen unsurlara yer verilmiştir. İkinci bölümde halk kültürü unsurları ele alınmıştır. Dini inançlarla ilgili unsurlar, batıl inançlar, rüya, halk hekimliği, geleneksel unsurlar, etnik halklar, Şamanizm, lakaplar ve diğer unsurlar incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise sonuç ve kaynaklara yer verilmiştir. İncelediğimiz romanlarda tespit ettiğimiz bütün unsurları toplayarak bilimsel usullere göre tasnif ettik. İncelediğimiz romanlarda halk kültürü ile ilgili olarak alınan pasajlar, romanlardaki sayfa numaraları ile verilmiştir. Sonuçta gördük ki, bir romancı olan Elif Şafak, halkın kültürünü romanlarında ustalıkla işlemiştir.