turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Menakib-i Dükçi İşan isimli eser ve tahlili

Muhammet Ali Sabır Halfe Dükçi İşan, XIX. Yüzyılda (1856-1898) yaşamış Türkistanlı bir mutasavvıftır. Orta Asya'nın Fergana Vadisi bölgesinde yaşamış, çevresindeki halkı irşat ile meşgul olmuştur; Özbek, Kırgız, Tacik, Türkmen gibi birçok milletten tabi olan müritleri olmuş önemli bir şahsiyettir. Bununla birlikte talebeleriyle birlikte sömürgeci Çar Rusya'sına karşı ayaklanan ve sonunda idam edilen vatanperver bir şehittir. Menakıb-ı Dükçi İşan eseri, şeyhin ismi belli olmayan bir müridi tarafından yazılmıştır. Eser dokuz ana bölümden oluşur: İlk üç bölüm, Besmele, Tahmid, Peygamber'a na't ve ashabına övgüden sonra diğer dört bölüm sırasıyla Türkistanlı büyük mutasavvıflardan Babay-ı Semmasi, Seyyid Mir Külal, Hace Bahaeddin-i Nakşibendilerin keşf-ü kerametlerini anlatır. Son iki bölüm ise Dükçi İşan'ın doğum ve çocukluğundan seyr ü süluğa başladığı zamana ve sonrasına ait menkıbe ve harika hallerinden bahseden en uzun iki bölümdür. Yazılış sebebinin Nakşibendi geleneğinin postnişinliğiyle vazifelendirdiği Dükçi İşan'ın gerçek bir mürşid olduğunu göstermek, halkın ona olan hürmet ve itaatini artırmak olduğu, nakledilen menkıbelerden anlaşılmaktadır. Eserin tespit edilen tek nüshası Özbekistan İlimler Akademisi Ebu Reyhan Biruni Şarkşinaslık Enstitüsü Kütüphanesi no: 1724'te bulunmaktadır. Asıl nüshaya ulaşılamadığı için Prof. Dr. B. M. Babadjanov'un 2004 yılında Alma-Ata'da yayınladığı Arap yazılı baskısının üzerinden çalışılmıştır. Eserin dil ve muhteva yönünden tetkik edilmesi Çağatayca'nın Özbekçeye geçiş dönemine ait dil özelliklerini tespit etmek ve incelemek açısından önemlidir. Eserin dili: Çağatayca'dan Özbekçeye geçiş dönemine aittir.
Müfredat-ı Tıbbiye (3 cilt)

Bu Yüksek Lisans Tez çalışmasına esasından Müfredat-ı Tıbbiye adlı eser Emin Derki Paşazade Ahmedi (H. 1264 / M. 1848 Ymin 19. asrın birinci yansında Türkçe olarak yazdığı genel tıp konulu bir kitaptır. Eserin adım 'Hekimlikle ilgili basit bilgiler şeklinde günümüz Türkçesine çevirmek mümkündür. Tek nüshası bulunan bu eserin, müellif nüshası Manisa il Halk Kütüphanesi eski eserler demirbaşı 6459'da kayıtlı olup, çalışmada bu tek nüsha kuüamlmıştır Kitabın giriş bölümüne Allah'a hamd, Hz. Peygamber ve ashabına selam ederek başlamıştır. Eserin tamamı iki yüz sekiz varaktır. Birden yüze kadar olan sayfaların satır sayısı on sekiz, yüzden iki yüz sekizinci sayfaya kadar olan sayfalar ise genelde yirmi üç satırdan oluşmaktadır. Eser okunmaya elverişli olup, güzel bir biçimde yazılmıştır. Kitapta, pek çok bitki, maden ve hayvan isimleri yer almış ve banlar Azapça, Farsça, 'Ynnanca ve Türkçe karşılıkları ile birlikte bir arada kullanılmıştır. Bu açıdan bn eser kullanışlı bir el kitabı özelliği fa sımaktadır. Çalışmamız hakkında şunlar söylenebilir: Öncelikle metnin franskripsiyonlnII çevirisi yapıldı. Daha soma dizin kısmı oluşturuldu. Kelimelerin kökenleri madde başlarında kısaltmalar yapılarak gösterildi. Çalışmamızın giriş kısmında eserin özellikleri, muhtevası, yazarı, 19. Yüzyılın önemli üp kitapları, çalışmada fcrillflmlan metot ve kaynaklar vJh. kfflmılarfla bilgiler verilmeye çalışıldı. Sonuç olarak şunları söyleyebiliriz: Türk dilinin tarihi seyir içinde 19. Yüzyıldaki durumu tespit edilmeye çalışıldı. Bu tesipiti. belMediğimiz söz konusu nüsha üzerinde yapıldı. Böylece bir tıp metninin dilini, hastalık adlarıyla ilgili terimlerini botanik terimlerini, halk hekimliği unsurlan ve tedavi reçeteleri elde edilmiştir. Bu eserdeki çalışmalar ile Türk dilinin zenginliğini, farklı alanlardaki işleyişini, kelime hazinesini, fonetik ve morfoojik değişimini ve gelişimi ortaya çıkarmıştır.
Boşboğaz ile Güllabi Mizah Gazetesi

II. Meşrutiyet dönemi Osmanlı Devleti'nde siyasi, sosyal ve iktisadi alanda büyük dönüşümlerin meydana geldiği bir dönem olmuştur. Basın tarihimizin de en verimli dönemi olan bu dönemde Osmanlı mizah yayıncılığı büyük bir gelişme göstermiştir. Bu tezin konusunu oluşturan Boşboğaz ile Güllabi mizah gazetesi, bu dönemin önemli ilk mizah yayınıdır. Ancak bu mizah gazetesi hakkında henüz müstakil bir çalışma yapılmamıştır. Bu tezde Türk edebiyatının önde gelen isimlerinden biri olan Hüseyin Rahmi tarafından 6 Ağustos 1908- 1914 Aralık 1908 tarihleri arasında yayımlanmış olan Boşboğaz ile Güllabi mizah gazetesi incelenerek hem bu dönemin mizah yayıncılığı örneklenmeye hem de bir mizah gazetesi aracılıyla II. Meşrutiyet'in ilanından hemen sonra yaşanan gelişmeler ortaya konulmaya çalışılmıştır.
From propoganda to national identity construction: Turkish literature and the First World War, 1914-1918

Bu doktora tezi, 1914- 1918 yılları arasında meydana gelen Birinci Dünya Savaşı'nın aynı dönemdeki Türk edebiyatına yansıması üzerinedir. Dünya tarihinin bu ilk topyekun savaşı, toplumsal alanın hemen her kesiminin savaşa göre düzenlenmesine yol açmış; bu doğrultuda, özellikle gelişmiş Avrupa ülkelerindeki kültürel sektörler, savaş çabasını desteklemek amacıyla ve hükümetlerinin yönlendirmeleri doğrultusunda propagandaya yönelik üretimde bulunmuşlardır. Ne var ki, az gelişmiş ve çok-etnili bir yapıya sahip olan Osmanlı İmparatorluğu, henüz ulus-devlet oluşumunu tamamlayamamış olduğundan, bir milli akım yelpazesi içinde çeşitli biçimlerde konumlanan Osmanlı-Türk entelijansiyası, cephe ve cephe gerisini desteklemeye yeterli bir propaganda etkinliği ortaya koyamamıştır. Bu yönde bazı yetersiz denemelerde bulunulmuşsa da, Türk milli entelijansiyasının, savaşın ilerleyen dönemlerinde propaganda üretimini bir yana bırakıp, zaten böyle bir mekanizmanın sağlıklı işleyebilmesi için de gereksinim duyulan, uzun vadeli milli kültür oluşumu için harekete geçtiği görülmüştür. Sonuçta, üretimleriyle savaşa destek veremeyen entelijansiya, bunun yerine savaşın yol açtığı koşullardan da yararlanarak milli kültür alanındaki eksiklikleri gidermeye yönelmişlerdir. Bu tez, temelde dönemin önde gelen yazarlarınca üretilen edebi metinlerin yorumlanması aracılığıyla geliştirilmektedir. Bu yorum, bağlamsallaştırmaya dayalı bir kültürel tarih metodolojisine dayanmakta, edebi metinler ile tarihsel bağlam arasındaki karmaşık etkileşimi çözümlemeye öncelik verilmektedir. Bu doğrultuda, öncelikle Osmanlı-Türk kültürel alanında savaş dönemi propagandasının üretilemeyişi ve bunun yerine kültür temelli bir milli kimlik inşasına yönelinmesi, neden ve sonuçlara odaklanan, 1908- 1918 arası tarih bağlamında anlatılmakta, daha sonra edebi metinler bu bağlamla ilişkilendirilerek yorumlanmaktadır. Birinci Dünya Savaşı propagandası, Türk milliyetçiliği ve milli kimlik inşası konularına ağırlık veren bu çalışma, kültür ve edebiyat tarihi alanları arasında verimli bir etkileşimin olanaklarını araştıran disiplinler arası bir arayışın ürünü olarak belirmektedir.
Safvet Nezihi hayatı ve eserleri

1871 'de İstanbul'da doğan 1939'da Bakırköy akıl hastahanesinde ölen Safvet Nezihi çeşitli gazete ve dergilerde yayımlanan roman, hikaye ve makaleleriyle dikkat çekmiştir. Hayatı hakkında edinilen bilgilerin eksikliği yüzünden yaşamıyla ilgili bazı bölümlerin aydınlatılamamasma rağmen Galatasaray Lisesi'ni bitirdikten sonra, Paris'e giderek Hukuk ve Siyasi Bilimler konularında eğitimini tamamladığı bilinmektedir. Yazı hayatına başladığı yıllarda İkdam Gazetisi, geniş halk topluluğuna acıklı aşk olaylarıyla seslenen yazarların romanlarını yayımlayarak onların edebiyat dünyasında tanınmalarına yardımcı olmuştur. Safvet Nezihfde aynı gazetede tefrika edilen Zavallı Necdet romanıyla üne kavuşmuştur. Devrinde çok okunmuş olmasına rağmen ciddi rahatsızlığı nedeniyle yazı hayatı kısa sürmüştür. Zavallı Necdet'ten sonra kitap halinde basılan romanları sırasıyla şunlardır: Teehhül Aleminde, Kadın Kalbi, Kadınlar Arasında, Müsebbib. önceleri aşk konularını ele alan Safvet Nezihi II. Meşrutiyet'in ilanından sonra istibdat yönetimini sorgulayan siyasi romanlar yazmıştır. İzah ve İstizah adındaki milli piyesinin yanında kitap haline getirilemeyen birçok yazılan gazete ve dergi sayfalarında kalmıştır. Zaman zaman Servet-i Fünun etkisinde kalan yazar, belirli bir çizgi üzerinde yürüyemediğinden bu topluluğun arasına girememiş, sefahete olan düşkünlüğü yüzünden düzensiz bir hayat yaşamış, uzun yıllar akıl hastanesinde yattığı için de edebiyat dünyasında çabucak unutulmuştur.
Anadolu sahası türkülerinde renkler

Renklerin tarihsel süreçteki temel anlamları ile insanlar üzerindeki psikolojik etkileri, halk ozanlarının dikkatini çekmiş ve türkülerde sıklıkla bu ifadelere yer vermelerine neden olmuştur. Renk kavramı, halk ozanlarının duygu ve düşüncelerini ifade etmede birer sembol olurken türkülerde de içerik zenginliğini artırmıştır.'Anadolu Sahası Türkülerinde Renkler' başlığını taşıyan bu tezde, Selami Yücel'in Tüm Türküler adlı kitabında geçen 7232 adet türkü taranmıştır. Taranan türkülerden içinde renk ifadesinin geçtiği ve Anadolu sahasında söylenmiş toplamda 697 adet türkü tespit edilmiştir. Tespit edilen türkülerde geçen renklerin, türkülerde hangi anlamlara geldiği ve türkülerdeki kullanım oranlarına ilişkin verileri incelenmiştir. Tezde, renklerin doğuşu, yapılan çalışmalar ve dünya tarihindeki yeri, Türk kültür ve mitoloji tarihindeki önemi, tek tanrılı dinlerde ve tasavvufta hangi manalara geldiği ortaya konulduktan sonra Anadolu türkülerinde hangi anlamlara geldiği sorusuna cevap aranmıştır. Söz konusu kitapta renkleri ifade eden kelimeler ve ilgili tamlamalar, seçilen türküler yoluyla araştırılmıştır. Bu bağlamda, renklerin birbiriyle olan ilgisi, türkülerdeki kullanım sıklığı, türkülerin söz konusu konularına etkisi ile hangi anlamlarda kullanıldığı, tezde incelenen konular arasındadır. Böylece bu tezde, Anadolu türkülerinde renk kavramının nasıl yer aldığı metin merkezli bir incelemeyle ortaya konmaya çalışılmıştır.
Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Türk şiirinde Balkanlar

Balkan coğrafyası Türk edebiyatının romandan hikayeye, tiyatrodan şiire hemen her sahasında geniş yer edinmiştir. 19. ve 20. yüzyılda Balkan topraklarında yaşanılan siyasi ve sosyal gelişmeler ışığında yüzlerce şiir kaleme alınmıştır. Özellikle bu vatan parçasının Osmanlı'dan koparılması sürecinde yaşanılan savaşlar, çıkarılan isyanlar ve kaybedilen topraklar pek çok şairin şiir dünyasında hususi bir yer teşkil etmiştir. İncelememizin geniş bir kısmını da savaş şiirleri oluşturmaktadır. 'Savaş' başlığı altında incelenen şiirlerin konusu Kırım Savaşı ile başlatılmıştır. Zira Balkanlar'ın çözülme sürecini 1854- 56 Kırım Savaşı'na kadar götürmek mümkündür. Ardından 1877- 78 Osmanlı-Rus Savaşı, 1897 Türk-Yunan Savaşı, Girit Meselesi çerçevesinde şiirimize akseden Balkan imajının incelenmesi uygun görülmüştür. Coğrafyanın nihai kaderini belirleyerek Türk edebiyatında geniş yankı bulan Balkan Savaşları ise alt başlıklar halinde verilerek ayrıntılarıyla ele alınmıştır. Nitekim şiirlerimizin dokusuna işleyen Balkan temi bu süreçle sınırlı kalmayacak, Balkan Savaşları sonrasında da kaybedilen toprakların acısı anlatılmaya devam edilecektir. I. Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı yıllarında Balkanlar, eserlere 'hasret duyulan vatan' şekliyle konu olmuş ve tezimizde de bu bağlamda değerlendirilmiştir. Balkan coğrafyasının şiirimizdeki akisleri sadece 'savaşlar' ekseninde yer almamıştır. 'Balkan tabiatı' ve 'Balkan toplumu' konularında eserler olması sebebiyle bu başlıklar altında da tetkikler yapılmıştır. 'Balkan tabiatı' ekseninde yazılan şiirlerde coğrafyanın tabii güzelliklerinin tasviri yapılmış ve şairlerin anılarında yer kaplaması üzerinde durulmuştur. 'Balkan toplumu' başlığı altında ise Balkan kadınlarının güzelliğini anlatan şiirler ve Balkanlı olup Osmanlı'nın siyasi hayatında önemli görevlerde bulunan devlet adamlarını ve mebuslarıkonu edinen eserler incelenmiştir. Görüldüğü üzere Balkan toprakları stratejik konumu, siyasi çehresi, tabiat manzaraları haricinde Balkanlarda doğmuş büyümüş kişiler aracılığıyla da şairlerimizin ilgisini çekmiştir. Tezimizde Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Türk şiirine yansıyan yönleriyle Balkan coğrafyası 'tarih, coğrafya ve insan' ekseninde bütüncül bir bakışla yorumlanmaktadır.
Düzce ili ve yöresi ağızları

Anahtar Kelimeler: Düzce. Yöre Ağızlan. İnceleme. Düzce ili ve yöresi ağızlarını incelediğimiz bu çalışmaya merkez, ilçe ve köylerden olmak üzere otuz dokuz kasetlik derleme yapılarak başlandı. Daha sonra bu kasetlerin iki tanesi gerek ağız incelemelerine uygunsuz oluşları ve gerekse de çözümlemelerinde karşılaşılan güçlükler nedeniyle elendi. Eldeki otuz yedi kaset titiz bir çalışma neticesinde çözümlenerek transkribe edildi. Daha sonra metinler üzerinde ağız inceleme çalışmaları yapıldı. Ağız incelemesine ışık tutması açısından yörenin tarihi özellikle incelendi. Çalışmamıza ileride yapılacak ilmi çalışmalara yardımcı olabileceği düşüncesiyle genel bir dizin eklendi. Derlenen metinlerde dikkat çeken bir nokta da seçilen konuların folklorik unsurlar taşımasına önem verilmesidir ki bunun sebebi çalışmanın diğer alanlara da yardımcı olabileceği düşüncesidir. Çalışma neticesinde ulaşılan sonuçlar 'sonuç' bölümü adıyla özetlenerek çalışmaya eklendi. Yöremiz ağızlarında özellikle Eski Anadolu Türkçesinde görülen ünlü yuvarlaklaşmasının muhafaza edildiği, Karahanlı Türkçesindeki yönelme eki '+ge' ve '-gan' partisibinin canlılığım koruduğu, Eski Türkçe'deki arka ve orta damak ünsüzü 'n'nin korunduğu ve ilerleyici benzeşmenin gerileyici benzeşmeden daha fazla oluşu buna bağlı olarak birçok ekin uyuma tabi oluşu dikkati çeken unsurlar olarak tespit edilmiştir. Çalışmanın eksiksiz olduğu iddiasında değilim. Fakat inanıyorum ki bu alanda küçük de olsa bir boşluğu doldurmuş olacak. II
XIX. Yüzyıl İstanbul mutasavvıflarından Muhammed Murad Nakşibendİ ve Hülasatü'ş-Şüruh isimli mesnevİ şerhinden ilk 1001 beytin tahlİli

XIX. Yüzyılda yaşamış sufilerden Muhammed Murad Nakşbendi, İstanbul Fatih'te yaşamıştır. Abdülhalim Naksibendi'nin oğlu olarak 1203'te dünyaya gelmiştir. . Mesnevi'ye Hülasatü'ş-şüruh adlı bir şerh yazmıştır. İstanbul Üniversitesi Türkçe Yazmalar bölümünde kayıtlı olan şerh 6 cilddir. Mesnevi'yi Ankaravi ile karşılaştırmalı olarak şerh etmiştir.
Kazak ertegileri metni esasında Kazak Türkçesinde fiil

'Kazak Ertegileri Metni Esasında Kazak Türkçesinde Fiil' konulu tez çalışması, 'Giriş', inceleme', 'Sonuç', 'Metin' ve 'Aktarma' bölümlerinden oluşmaktadır. 'Giriş' bölümünde Kazak adı, Kazak tarihi, Kazakistan Cumhuriyeti, Kazaklarda sosyal ve ekonomik yapı hakkında kısaca bilgi verilmiştir. 'İnceleme', esas itibariyle 'Yapı' ve 'Çekim' olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır, 'Yapı' bölümünde basit fiiller, türemiş fiiller ve birleşik fiiller incelenmiştir. Türemiş fiillerde tespit edilen eklerin, işlevleri belirtilmiş ve metindeki örnekleri gösterilmiştir. 'Çekim' bölümünde şahıs ekleri, fillerin basit ve birleşik çekimleri, zarf-fiil ekleri ve sıfat-fiil ekleri incelenmiştir. Fiillerin basit çekimlerinde metinden ayrı olarak örnek fiil çekimleri verilmiştir. Birleşik çekimlerde ise sadece metinde yer alan örnekler ele alınmıştır. 'Sonuç' bölümünde çalışmamız genel olarak değerlendirilmiştir. 'Metin' bölümünde üzerinde çalıştığımız masalların transkripsiyonu yapılmış ve transkripsiyonlu metin numaralandırılmıştır. Çalışmamız esas itibariyle, bu transkripsiyonlu metin üzerinde gerçekleştirilmiştir. 'Aktarma' bölümünde ise on bir Kazak masalı, Türkiye Türkçesine aktarılmıştır.
Türkmen Türkçesi ve Türkiye Türkçesindeki at ile ilgili atasözleri üzerine mukayeseli bir inceleme

Doç. Dr. Ahmet GÖKÇİMENAtın M. Ö 4000'li yıllarda Türkler tarafından evcilleştirildiği düşünülmektedir. Buradan hareketle atalarımızın atlarla yaklaşık 6000 yıllık bir birlikteliğinin olduğu, dolayısıyla at ile ilgili atasözlerinin de yaklaşık 6000 yıllık bir tarihe sahip olduğu görülmektedir. Biz bu çalışmada iki kardeş boy olan Türk ve Türkmenlerin at ile ilgili atasözlerini ele alarak hem bu iki boy arasındaki dil ve kültür birlikteliğine vurgu yapmak hem de Türk kültüründe önemli bir yeri olan atın, atasözlerindeki yeri ve fonksiyonunu ele almak istedik. İki ana bölümden oluşan bu çalışmamızda atla ilgili 316 Türkmen, 512 Türk olmak üzere toplam 828 atasözü tespit ettik. Giriş kısmında çalışmamızın iki temel öğesinden biri olan atasözünün tanımını yapıp çalışmamızın bir diğer temel öğesi olan atın Türk kültüründeki yerini vurguladık. İlk bölümde atasözü ile ilgili detaylı bilgi verip Türkmen ve Türkiye Türkçesinde atasözleri ile ilgili yapılan çalışmalara değindik. Daha sonra Türkmen Türkçesi ve edebiyatını tanıttık. Son olarak da atın atasözlerindeki fonksiyonuna dair bilgi verdik. İkinci bölümde Türkmen Türkçesi ve Türkiye Türkçesindeki at ile ilgili atasözlerini konularına göre ayrıntılı bir şekilde tasnif ettik. Daha sonra Türkçenin iki lehçesindeki at ile ilgili atasözlerini eş anlamlı ve zıt anlamlı atasözleri olmak kaydı ile sınıflandırdık. Çalışmamızı sonuç ve kaynakça kısımlarının yanı sıra tespit ettiğimiz tüm atasözlerini liste halinde vermek suretiyle sonlandırdık.
Suut Kemal Yetkin ve edebi tenkit

Bu çalışma, sanat ve edebiyat konularındaki deneme yazılarıyla tanınan Suut Kemal Yetkin'in eleştiri anlayışını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde Suut Kemal'in hayatı ve edebi kişiliği hakkında bilgi verilmiş, ikinci bölümünde ise estetin Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatındaki edebi meselelere ilişkin görüşleri değerlendirilmiştir. Suut Kemal Yetkin'in altı kitapta toplanan denemeleri, yazarın eleştiri anlayışı hakkında da bir takım ipuçları sunmaktadır. Bu deneme yazılarıyla, estetin sanat ve edebiyat meselelerine ilişkin düşünceleri ortaya konulmuştur. Denemelerinde açık, duru ve akıcı bir dil kullanan yazarın, samimi bir üslubu vardır. Sanat tarihçisi, sanat felsefecisi estet, şair ve deneme yazarı olan Suut Kemal Yetkin'in sanat olarak edebiyat, edebi türler ve eleştiri konularındaki denemelerini değerlendiren bu çalışma, yazarın Türk edebiyatındaki yerini ortaya koymakta; gelecekte Suut Kemal Yetkin hakkında yapılacak olası çalışmalara ışık tutmaktadır.
Olanlar Şeyhi İbrahim Efendi Külliyatı

1998, Sayfa: 224 +XVI Jüri : Yrd. Doç. Dr. Turgut KARABEY Şeyh İbrahim Efendi 17. yüzyıl tekke şairlerindendir. 1591 'de Eğridere'de doğan İbrahim Efendi'nin hayatı hakkında fazla bilgimiz yoktur. Genç yaşta İstanbul'a gelerek birçok şeyhten feyz almış ve 'Gavsi Tekkesi ' denen Halveti tekkesine tayin edilmiştir. 1655'de İstanbul'da ölmüş ve aynı tekkenin bahçesine gömülmüştür. İbrahim Efendi, Halveti ve Bayrami-Melamilerinden olan önemli bir şeyhtir. Bir tekke şairi olarak, şiirleri özellikle de 'Dil-i Dana' kasidesi, Melami tekkelerinde bir vird gibi okunan, tanınmış birisidir. Divan'ı ile 'Tasavvufhame ve Vahdetname' si didaktik özelliktedir ve tasavvufim en girift meselelerim yer yer lirik ve basit bir dille anlatır. Hece vezni ile yazdığı ilahiler ise Tasavvufi Türk Şiiri'nin en güzel örneklerindendir. Biz 'Olanlar Şeyhi İbrahim Efendi Külliyatı' isimli bu çalışmamızı üç ana bölümden oluşturduk. İlk bölümde; şairin hayatim, edebi kişiliğini, eserlerini ve edebiyatımızdaki yerini inceledik. İkinci bölümde;şiirlerini, çeşitli yönleriyle incelemeye çalıştık. Üçüncü bölümde ise eserlerinin karşılaştırmalı metnini verdik. / İbrahim Efendi Külliyatı'nın karşılaştırmalı metnini üç ana nüsha kullanarak gerçekleştirdik. Bu nüshaların tanıtım ve değerlendirmesini üçüncü bölümün birinci kısmında yaptık. Karşılaştırmalı metnini oluşturduğumuz külliyatta 14 mesnevi, 10 kaside, 5 gazel, 12 ilahi ve 1 murabba' bulunmaktadır. Külliyat toplam 2567 beyitten ibarettir. Böylece İbrahim Efendi'nin hayatı, edebi kişiliği, eserleri ve külliyatının karşılaştırmalı metnini, bu çalışmanın sınırlan içinde bir bütün halinde vermeye çalıştık.
Behiç Ak'ın çocuk kitaplarında muhteva

Çocuk edebiyatı, okul öncesi dönemden başlayarak çocuğun kitaplarla buluşmasını sağlayan, çocuğa yeni yaşantılar sunan, farklı dünyaların kapılarını aralayan; eğlenmelerine, öğrenmelerine, hayatı ve kendilerini keşfetmelerine fırsat veren önemli bir alandır. Dünyada oldukça yaygın ve gelişmiş olan bu edebiyat Türkiye'de de son dönemin üzerinde en çok durulan konularının başında gelmektedir. Özellikle bu alanda yapılan eğitim-öğretim faaliyetleri, zamanla çocuk edebiyatının gelişimi ve yaygınlaşması üzerinde de tesirli olmuştur. Cumhuriyet döneminden bu yana bu sahada birçok öykü ve roman yazılmıştır. Behiç Ak da son dönemde çocuk edebiyatı alanında oldukça dikkat çeken yazarlardan biridir. Behiç Ak, çocuk edebiyatı alanında öykü ve romanlarıyla yer edinmiş ve hakkında birçok bilimsel çalışma yapılmıştır. Behiç Ak'ın Çocuk Kitaplarında Muhteva başlıklı tez, yazarın öykü ve romanlarının içerik/tema açısından tahlilini konu almaktadır. Bu başlık altında yedi roman ve yirmi üç öykü kitabı incelenmiştir. Kitaplarda görülen bazı önemli temalar şunlardır: bilişim teknolojileri, sevgi, kentleşme, aile, dayanışma ve yardımlaşma, sanatsal duyarlılık, tüketim toplumu, mahalle, komşuluk ilişkileri.
Atatürk Dönemi (1923-1938) Türk şiirinde 'Gurbet' temi

Bu çalışmada dönemin önemli temalarından biri olan gurbetin, Atatürk dönemi Türk şiirinde nasıl ele alındığıaraştırılmış, bu amaçla 1923- 1938 yılları arasında yayımlanan şiir kitapları ve süreli yayınlar taranmıştır. Çalışmamızın Giriş kısmında Atatürk dönemi Türk şiirinin seyri ile şairleri hakkında bilgi verilmiş ve gurbet kavramı ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Çalışmanın inceleme bölümü Maddi Gurbet ve Manevi Gurbet olmak üzere iki ana başlığa ayrılmış, birinci bölümde şiirler Maddi Gurbetin Sebepleri ve Maddi Gurbetin Sonuçları başlıkları altında incelenmiştir. Söz konusu dönemde Savaş, Esaret-Sürgün-Mahpusluk, Seyahat-Eğitim, İdeoloji, Beşeri Aşk gurbetin maddi sebepleri olarak belirlenmiş ve şiirler bu şekilde sınıflandırılarak değerlendirilmiştir. Maddi Gurbetin Sonuçları'nda ise gurbet acısı, sıla hasreti, yalnızlık, yabancılık ve her an gurbette hissetme gibi gurbetin yarattığı duyguların şiirlerde nasıl işlendiği yine bu başlıklar altında değerlendirilmiştir. İkinci bölümünde ise şiirler İçinde Bulunulan Dünyada Mahkumiyet Düşüncesi ve Sonuçları ile Ruhun İlk Kaynağa Dönme Arzusu olmak üzere iki ayrı alt başlıkta incelenerek gurbetin metafizik yönünün şiirlerdeki yansıması değerlendirilmiştir. Sonuç bölümünde çalışmamızın genel bir değerlendirilmesi yapılmış, Kaynakça kısmında da öncelikle dönemin şiir kitaplarının ve dergilerinde tespit edilen gurbet temalı şiirlerin listesi verilmiştir. Ardından yararlandığımız diğer kaynakların listesine yer verilmiştir.
Sabahattin Ali'nin Kürk Mantolu Madonna ile André Maurois'nın İklimler adlı eserlerinde ana karakterlerin aşk bağlamında karşılaştırılması

Bu çalışmanın amacı Türk edebiyatının önemli yazarlarından Sabahattin Ali'nin Kürk Mantolu Madonna ile Türkiye'de sadece bir tek tezde çalışılan Fransız yazar Andre Maurois'nın, Türkiye'de hiç çalışılmamış İklimleradlı eserlerindeki ana karakterleri aşk bağlamında karşılaştırmaktır. Bu çalışmada, her iki eserde yer alan kadın ve erkek karakterlerde kişiliğin oluşmasında etkin olan iç, dış çevre ve toplumsal cinsiyet rolleri karşılaştırılarak, kadın ve erkek karakterlerin bu rollere uyumu doğrultusunda aşk deneyimlerindeki değişimlerin eklektik inceleme yöntemi ile ele alması hedeflenmektedir. Karşılaştırmalı edebiyat biliminin kıstasları doğrultusunda yapılan bu araştırmanın sonucunda, farklı iki kültürden gelen iki yazarın yarattıkları kadın ve erkek karakterler hem kişilik özellikleri, hem de cinsiyet rollerine uyumları bakımından benzerlikten çok farklılık gösterse de bu karakterler aşkı yaşayış biçimleri açısından benzerdir.
Turancılık fikrinin Türk romanına yansıması (1908-2008)

Turancılık bütün Türkleri bir araya getirmeyi amaçlayan bir fikirdir. Bu fikir, tarihsel, ırksal, coğrafi, ideolojik teşkilatlanma, kültürel ve dini anlamlardan ortaya çıkar. Bu tezde incelenen romanlarda geçen olaylar, Türklerin İslam dinini kabulünün öncesindeki ve sonrasındaki zamanları kapsar ve kapalı ve açık mekanlarda geçer. Tipolojik olarak, aydın, dissosiyatif ve komünist tipler kullanılmıştır.