turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tabİbname adlı tıp eserindeki bitkilerle divan şiirinde geçen bitkilerin mukayesesi

Anadolu sahasında 14. yy. dan itibaren çeşitli tıp kitapları yazılmış ayrıca Arapça ve Farsça tıp metinlerinden çeviriler kaleme alınmıştır. Bunlardan birçoğu da 'alternatif tıp' 'halk hekimliği' olarak adlandırabileceğimiz türden eserlerdir. Bu eserler birer tıp metni olmasının yanı sıra zengin bir kültüre sahip olan dilimizin söz varlığını ortaya koyması ve edebiyatımıza kaynaklık etmesi hususunda önem arz etmektedir. Çalışmamızda 12. yüzyıla ait Büyük Selçuklular Dönemi'nde yazılan Tabibname adlı tıp metninden hareketle hemen her konuyu, son derece zengin bir muhteva çeşitliliği içerisinde işleyen divan şairlerimizin yaşadıkları dönemde revaçta olan tedavi yöntemlerinin onların şiirlerine nasıl yansıdığına değinilmiştir. Divan şairleri, bitkilerden ve onların çeşitli özelliklerinden ilham alarak onlardan estetik bir malzeme olarak yararlanmışlardır. Şiirlerinde çeşitli hastalıklara ve bu hastalıkların tedavi yöntemine, tedavi amaçlı kullanılan bitkiler ile onların şifa özelliklerine; hatta nasıl ve ne ölçüde kullanılacaklarına değinmişlerdir. Aşığı onulmaz bir aşk hastası olarak gören, sevgiliye kavuşamamaktan dolayı hasta olan divan şairleri, bitkilerin renk, biçim ve kokularının yanı sıra şifa yönleri üzerinde de durmuş ayrıca ele alınan bitki ile yine sevgili, aşık, rakip arasındaki çeşitli ilgilere değinilmiştir. Bunu yaparken de hangi hastalığın tedavisinde hangi bitkilerden yararlanıldığına dair bilgiler vermişlerdir. İşte bu beyit örneklerinin tespiti sadece kültürümüz, edebiyatımız açısından değil aynı zamanda tababet açısından da önemli bir çalışmadır. Çalışmamızda Tabibname adlı eser transkribe edilerek içeriği belirlenmiş, hastalıklar ve şifa hususunda ne gibi halk inanışları, tedavi yöntemleri olduğu tespit edilmiştir. Kullanılan bitki, çiçek gibi tabiat unsurlarının divan şiirinde nasıl kullanıldığı örneklerle ortaya konulmuştur. İnsanı konu eden tıbbi bir eser ile edebi eserlerin mukayese edilmesinin farklı bir bakış açısı geliştireceğini, divan edebiyatının sosyal hayatla olan alakasını da ortaya koyacağını düşünmekteyiz.
Fuzuli'nin Türkçe Divanı'nın söz varlığı

Bu çalışmada Türk yazı dilinde zirve haline gelmiş Fuzuli'nin Türkçe gazellerindeki yapım ve çekim ekleri, yardımcı fiiller ve çekim edatları söz-söz ilişkisine göre örneklerle sınıflandırılmış, bunların sıklık dizini yapılmıştır. Bu inceleme üç ana bölümden oluşmaktadır. 'Giriş' bölümünde, şairin hayatı hakkında kısaca bilgi verilmiş ve bu çalışma için Fuzuli'nin seçiliş nedenleri anlatılmıştır. Ayrıca, bu bölümde çalışmanın amacı açıklanmış ve Türk yazı dilinin geniş coğrafyaya yayılmış ve uzun bir tarihe sahip Osmanlı Türkçesi incelemeleri için yararları anlatılmaya çalışılmıştır. 'Dizin' bölümü, 'Ekler Dizini', 'Sıklık Dizini' ve 'Görev Tablosuna Göre Sıklık Dizini' başlıklarından oluşmuştur. 'Ekler Dizini'nde Fuzuli'nin Türkçe gazellerindeki görev öğesi olarak kullanılan bütün bağlı morfemler görevlerine göre sınıflandırılmış ve bağlı oldukları isim ile fiilleri hangi isim ve fiillere bağladıkları örnekleriyle listelenmiştir. 'Sıklık Dizini'nde bütün morfemler en sık tekrar edilenden en az tekrar edilene kadar tekrar sayılarıyla beraber dizilmiştir. 'Görev Tablosuna Göre Sıklık Dizini'nde morfemlerin sıklığı görevlerine göre yapılmış sınıflandırmaya göre dizilmiştir. 'Sonuç' bölümünde her iki dizine göre Fuzuli'nin dilinin nitelikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Bu bölümün sonuna yararlanılan 'Kaynaklar' listesi konmuştur.
Metnin ötesinde, metinler arasında dolaşım: Orhan Pamuk'un romanlarında metinsel-aşkınlık görünümleri

Metinsel-aşkınlık, belirli bir ana-metinde 'başka' 'öteki' metinlerin ya da estetik biçimlerin tezahürüyle teşekkül eden, doğrudan veya dolaylı gönderimleryoluyla açık ve kapalı biçimlerde, büyük ölçüde okurun okuma edimi sırasında ortaya çıkan bir edebi etkinlik; kurgusal ve poetik bir görüngü düzlemidir. Bilhassa modernist ve postmodern nitelikli edebiyat ürünlerinin taşıdığı nitelikler arasında bulunan 'metinlerarası' olma, ortaçağda Avrupa'da mevcut bulunan karnaval kültürünün bir tezahürü olarak edebiyatta ortaya çıkmaktadır. Mihail Bahtin'in 'çok seslilik' ve 'söyleşim' kavramlarıyla izahına başlanan söz konusu özellik, ansiklopedik, melezleşmiş ve karnavallaşmış türler arası anlatılarlaberaber karakteristik bir çerçeve kazanmaya başlamıştır. Modern edebiyatın temel eğilimleri arasında bulunan ve çeşitli türev ve anlam ilişkileri içerisinde tasnifi mümkün kılınan metinsel-aşkınlık ve estetiksel-aşkınlık, bu türden dayanaklara yönelmiş sanatkarların üsluplarının önemli bir unsuru halini almaktadır. Orhan Pamuk'un romanları, metinsel-aşkınlık ve estetiksel-aşkınlıkgörünümleriyle estetik ve kuramsal birer çerçeve oluşturmakta; bu nitelik, romancının roman kuramının temel dayanakları arasında yer almaktadır. Bu çalışma ile tespit edilen metinsel-aşkınlık biçimleriyle, Orhan Pamuk'un başta roman olmak üzere sanat estetiğinin tezahürleri ve çerçevesi bir ölçüde ortaya konmaya çalışılmaktadır. Çalışma içerisindeki tasnif, tür, kronoloji ve edebi-kültürel saha çerçevesindegerçekleştirilmiş; ana-metinler içerisinde gönderge, palimpsest gibi biçimlerde yer alan 'başka' metinler, izleksel bir bütünlük içerisinde ele alınmıştır. Tespit edilenmetinsel-aşkınlık ve estetiksel-aşkınlık çerçevelerinin Orhan Pamuk'un romanlarınıntemel izleklerini meydana getiren kavram ve anlam daireleri etrafında teşekkülettiğinin ortaya konması hedeflenmiştir. Doğu-Batı, baba-oğul, özne-öteki izlekleri bağlamında ortaya çıkan metinselaşkınlık biçimleri, Orhan Pamuk romanlarında temel konulardan biri olan kimlik/kendilik mevzusu etrafında şekillenmekte, 'metinsel-aşkın olma' durumu, estetik ve kuramsal çerçevenin ötesinde söz konusu izleklerden mürekkep müstakil bir izleğedönüşmektedir. İnceleme süresince tespit edilen 'öz-alıntı' ve 'iç-alıntı' teknikleriylegerçekleştirilen 'öz-göndergeleştirim' edimiyle bu eksende ortaya çıkan'özgönderge-metin' olgusu, Orhan Pamuk romanlarında temellendirilerekkavramlaştırılmaya çalışılmakta, bu çalışma vesilesiyle metinsel-aşkınlık eksenindekiçalışmalara yönelik terminoloji içerisinde başvurulmak üzere değerlendirilmeleriönerilmektedir.
Cañar Destanı

Destanlar milletlerin kültürel hazinesini oluşturan en zengin sözlü anlatılardır. Tarihi süreç boyunca yaşanan dini, siyasi, iktisadi ve sosyal hayata dair her türlü unsuru ihtiva eden destanlar, bu yönüyle aynı zamanda milletlerin aynasıdır. Destan, içinden çıktığı toplumla sınırlı kalmayıp kültürlerarası ilişkiler neticesinde bir süre sonra çok daha geniş bir yayılma alanına kavuşur. Karşılaştığı her yeni kültür, onu geliştirip değiştirerek daha da zenginleştirir. Moğolistan coğrafyasında ortaya çıkan Cangar, Güney Sibirya'daki Altay Türkleri arasında Canar adıyla anlatılarak bugünlere kadar uzanmıştır. İhtiva ettiği 36050 mısralık geniş hacmi ve zengin motif yapısıyla sadece Türk Dünyasının değil, dünya literatürünün de en uzun destanlarındandır. Kendine has bir anlatım geleneğiyle bugün halen Moğolistan, Altay, Kazakistan, Çin coğrafyalarında farklı versiyonlarıyla canlı bir şekilde icra edilmektedir. Altay Türkleri arasında anlatılan Canar Destanı üzerine yaptığımız bu çalışmada, metin Türkiye Türkçesine aktarılarak incelemeyle birlikte sunulmuştur. Bu çalışmayla, Altay Türkleri ile Türkiye Türkleri arasında hem dil hem de kültürel bağlamda devam eden paydaşlıkları gösterip literatüre kazandırmak başlıca amacımızdır.
Sivas Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi'ndeki 6457 numaralı Şiir Mecmuası

Bu çalışma, Sivas Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi'nde bulunan 6457 numaralı şiir mecmuasının, tanıtımı, incelenmesi ve tenkitli metninden oluşmaktadır. Mecmuada şiirlerin yanı sıra nesir kısımlar da epey yer tutmaktadır. Mecmuadaki bütün şiirler/nesirler çevriyazı alfabesiyle yazılmış, Arapça ve Farsça şiirlerin/nesirlerin Türkçe tercümeleri dipnotlarda verilmiştir. Türkçe şiirler, çevriyazı alfabesi ile yazılırken -ulaşılabildiği kadarıyla- divanların orijinal basımları, yayımlanmış şekilleri ve yayımlanmamış yüksek lisans tezi, doktora tezi çalışmaları ile karşılaştırılmış, şiirin mecmuadaki haliyle divandaki halinde görülen farklılıklar dipnotlarda gösterilmiştir. Mecmua, 13. ve 20. yüzyıllar arasında yaşamış meşhur şairlerin yanı sıra adları pek duyulmamış şairlere ait şiirleri de ihtiva etmektedir. Metin oluştururken faydalı olacağı düşüncesiyle adları duyulmamış şairlerin kısa hayat hikayeleri de dipnotlarda verilmiştir. Mecmuanın derleyeni ve derlenme tarihi hakkında herhangi bir bilgi yoktur. 67 varaktan müteşekkil olan mecmua, zengin bir içeriğe sahiptir.
Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun seçme lirik şiirlerinde kelime dünyası

Kelime dünyası, şairin üslubunu belirlemede önemli bir rol oynar. Bu alanda yapılan çalışmalar da şairin edebi kişiliği ve üslubunu ortaya koymada başvurulan yöntemlerden biridir. Bu tezde Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun şiirlerindeki kelime dünyası üzerine bir inceleme çalışması yapılmıştır. Tez, 5 bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde anlambilimi ve kelime araştırmalarının şiirdeki yeri, kelime dünyası ile ilgili bilgiler verilmiştir. Birinci bölümde Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun hayatı, edebi kişiliği ve eserleri kısaca tanıtılmıştır. İkinci bölümde 'Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun Seçme Şiirlerinde Kelime Dünyası' ana başlığında kelime sayısı, kelimelerin sıklık dereceleri tespit edilmiştir. En çok tekrarlanan kelimeler ve sıklık dereceleri tablolar halinde sunulmuştur. Bu kelimeler sıklık dereceleri en yüksekten başlayarak detaylı incelemeleri yapılmış ve örneklerle de somutlaştırılmıştır. En çok tekrarlanan kelimelerin isim ve fiil oranları belirtilmiştir. Üçüncü bölümde kelime türleri tespit edilmiştir. Bunlar isim cinsinden kelimeler ve fiil unsurları olmak üzere iki ana grupta detaylıca incelenmiştir. Tablo ve grafikler yardımıyla da görsellik kazandırılmıştır. Dördüncü bölümde üslup incelemelerinde önemli ipuçları veren kelime grupları incelenmiştir. Sıfat ve isim tamlamaları detaylı bir şekilde incelenmiştir. Tamlamalar ayrıca anlam ve kuruluş özelliklerine göre örnekleriyle ele alınmıştır. Deyimler ve ikilemeler de kullanım sıklıklarıyla birlikte incelenmiştir. Sonuç bölümünde tezin genel bir değerlendirilmesi yapılmıştır. Çalışmanın sonunda faydalanılan kaynaklar verilmiştir. Ek kısmında da tezde kullanılan Bedri Rahmi'nin şiirleri bulunmaktadır.
Keñeş Cusupov'un 'Manas' romanının Türkiye Türkçesi çevirisinde deyimlerin kullanımı

Bu çalışmada, Keneş Cusupov'un nesir biçiminde yazdığı 'Manas' romanı ile Fikret Türkmen ve Alimcan İnayet'in Türkiye Türkçesine aktardığı 'Manas Destanı' romanındaki Kırgız Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasındaki deyimlerin kullanımı incelenmiştir. Çalışmanın ana bölümünde kaynak metin ile çeviri metindeki deyimler karşılıklı tespit edilerek tablo şeklinde değerlendirmeye alınmıştır. Deyimler orijinal metinden ve çevirisinden bağlam içinde çıkarıldıktan sonra deyimler sözlüklerine ve internet üzerinde TDK Atasözleri ve Deyimler Sözlüğüne başvurularak incelenmiştir. Bu örneklerden ziyade çeviri metinde bazı deyimler açısından anlam kaymalarıyla çevrildiği tespit edilmiştir ve yanı sıra gereken açıklamalar dipnotlarla yerinde verilmiştir. Çıkarılan ve incelenilen deyimler değerlendirmeye alınarak bu eserin deyimler açısından nasıl çevrildiği tahlil edilmeye çalışılmıştır.
Safiye Erol'un kurmaca metinleri üzerine tematik bir inceleme

2 Ocak 1902 ve 1 Ekim 1964 tarihleri arasında yaşamış olan Safiye Erol, Türk Edebiyatı'nın hakkı ancak ölümünden yıllar sonra teslim edilmiş önemli isimlerindendir. Çocukluk yıllarından itibaren parlak zekası ve hassasiyeti sayesinde dikkatleri üzerine çeken yazarımız, ailesinin eğitim konusundaki özeniyle iyi bir öğrenim görür. Yirmi altı yaşında şarkiyat doktorasını tamamlayıp Almanya'dan yurda döndüğü zaman milletine hizmet etmek gayesindedir. Bu gayeyle 1927 1928 tarihlerinde 'Dilara' ve 'Safiye Sami' imzalarıyla yazı hayatına başlar. Ele aldığı konular artık şekil değiştirmiş olsa da günümüz insanına rehber olabilecek niteliktedir. Aşk, evlilik, kadın erkek ilişkileri, kadın, çalışan kadın, sosyal hayat, yalnızlık, dini ve ahlaki değerler, eğitim vb. temalar hakkındaki tespitleri bugün dahi pek çok sorunumuza ışık tutmaktadır. Amacımız, bu tespitleri tematik bir çalışma ile okurlara sunmaktır. Böylece edebiyat başta olmak üzere tarih, sosyoloji, psikoloji, felsefe gibi dallarda çalışma yapan araştırıcılar için de önemli bir kaynak temin edilmiş olacaktır. Selim İleri, Murat Belge, Mustafa Kutlu gibi eleştirmenlerce son günlerde önemine işaret edilen yazarımızın hakkını, sadece doğum ve ölüm yıldönümlerinde yapılan etkinliklerle teslim etmek vefasızlıktır. Bu sebeple şimdiye dek yapılmış olan yüksek lisans ve doktora düzeyindeki çalışmaları ve bireysel araştırmaları da kapsayacak olan çalışmamız, kültür, sanat ve tarih camiasına hizmet edeceği gibi bir nebze de olsa yazarımıza vefa borcumuzu ödememizi sağlayacaktır.
Sabah Gazetesi (7202-7932. sayılar-inceleme ve seçilmiş metinler)

Bu çalışmada Türk Edebiyatı tarihinin en önemli kaynaklarından birisi olan ve 1876 yılında yayın hayatına başlayan Sabah gazetesinin 1909- 1911 yılları arasında yayımlanan 7202- 7932 arasında bulunan sayıları bilimsel metotlar ışığında incelenmiştir. Çalışmamız öncelikli olarak Türk Edebiyatı araştırmalarına kaynaklık edecek olup bunun yanı sıra sosyal bilimlerin diğer sahalarına da önemli ışık tutacak malzemeleri ortaya çıkarma amacını taşımaktadır. Tez, üç ana bölümden meydana gelmektedir. Birinci Bölüm incelenen sayıların içerdiği bütün başlıkları ihtiva eden bir tablodan oluşmaktadır. İkinci Bölüm'de ise Sabah gazetesinde yer alan yazıların konu ve türlerine göre sınıflandırılması yapılmıştır. Seçilen edebi metinlerin Latin alfabesine aktarıldığı bölüm ise çalışmanın Üçüncü Bölüm'ünü oluşturmaktadır. Sonuç Bölümü ve Dizin ile çalışma tamamlanmıştır.
Erzincan Kemaliye ilçesindeki yaygın halk inanışları

'Erzincan Kemaliye İlçesindeki Yaygın Halk İnanışları' adlı tezimiz Giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında; Kemaliye ilçesinin coğrafi konumu, tarihi gelişimi ve ilçenin günümüzdeki durumu hakkında bilgiler verilmiştir. Birinci bölümde Kemaliye ilçesinde görülen doğum, evlenme ve ölüm ile ilgili halk inanış ve uygulamaları Dinler Tarihi açısından gözlem ve mülakat yoluyla tespit edilmiş ve Eski Türklerde görülen inanışlar ile ilgili bağlantısı değerlendirilmiştir. İkinci bölümde ise Kemaliye ilçesindeki tabiat, su, ağaç, taş kültleri, ziyaret yerleri ve hayvanlar ile ilgili inanışlar ve bu inanışların Dinler Tarihi açısından değerlendirilmesi yapılmıştır. Tezimiz bibliyografya ve ekler kısmıyla sona ermektedir.
Türk romanında eşkıya tipolojisi: Yaşar Kemal ve Kemal Tahir

Eşkıyalık kavramı, tarih boyunca sözlü ve yazılı edebi nitelikli ürünlerin temel konularından biri olmuştur. Bu konu, 1900'lü yılların başından itibaren Türk romanında da görülmeye başlanır. Özellikle 1950 yılından itibaren eşkıyalık konusunun işlendiği İnce Memed, Çakırcalı Efe, Rahmet Yolları Kesti gibi pek çok roman yazılır. Geçmişte sözlü, günümüze yakın dönemlerde ise yazılı eserlerde görülen eşkıyalık konusunun başkahramanları da çoğu eserde barındırdıkları özellikler itibarıyla ortak özellikler gösterirler. Hobsbawn, eşkıyalık konusunu ele aldığı ve eşkıya tiplerini incelediği Eşkıyalar adlı çalışmasında eşkıya tiplerini çeşitli özelliklerine göre sınıflandırır. Türk romanında yazılmış olan pek çok eşkıyalık romanının da Hobsbawn'ın eşkıya tiplerine göre sınıflandırılabileceği görülür. Pek çok eşkıyalık romanı yazılmış olmasına rağmen bu romanlardaki eşkıya tipleri sınırlı sayıdadır. Bu düzlemde düşünüldüğünde Yaşar Kemal'in İnce Memed ve Çakırcalı Efe romanı ile Kemal Tahir'in Rahmet Yolları Kesti adlı romanının Türk edebiyatında görülen eşkıya tiplerinin incelenebileceği örnek eserler olduğu görülür. Çalışmanın ilk bölümünde, Türk romanında görülen eşkıya konulu eserler ve eşkıya tipleri hakkında kısaca bilgi verildikten sonra Hobsbawn'ın eşkıya tipolojisi anlatılmıştır. İkinci bölümde, eşkıya konulu eserleriyle Türk romanındaki eşkıya tiplerini genel olarak yansıtan Yaşar Kemal ve Kemal Tahir'in, yazar kişiliklerinin temel elementleri de göz önünde bulundurularak eşkıyalık konusuna bakış açılarına yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, eşkıyalığa bakış düzleminde birbirine zıt bakış açıları barındıran İnce Memed ve Rahmet Yolları Kesti adlı romanlarda eşkıyanın ortaya çıktığı zaman dilimi ve koşullar ele alınmıştır. Dördüncü bölümde, İnce Memed romanındaki eşkıya tipi olan başkahramanın üzerinde barındırdığı özellikler, Hobsbawn'ın eşkıya tipolojisinden de yararlanılarak incelenmiştir. Çalışmanın beşinci bölümünde ise Çakırcalı Efe ve doğrudan soylu eşkıya kalıbının antitezi sayılabilecek Rahmet Yolları Kesti romanlarındaki eşkıya kişilerinin özellikleri incelenmiştir. Sonuç bölümünde, ele alınan romanlardan hareketle Yaşar Kemal ve Kemal Tahir'in eşkıyalık meselesine bakışları ve yazdıkları romanlarda yarattıkları eşkıya tiplerinin özellikleri hakkında tespitlerde bulunulmuştur.
Formül nazariyesi ve Koblandı Batır Destanı'ndaki formüller

Kazak halkına ait halk edebiyatı mahsulleri içinde destanların ayrı bir yeri vardır. 'Formül Nazariyesi ve Koblandı Batır Destanındaki Formüller' adlı çalışmamızda Kazak halk edebiyatında önemli yer tutan, kahramanlık destanlarından biri olan Koblandı Batır destanı üzerinde durduk. Öncelikle Kazak Türklerinin destancılık geleneği ve Kazak folklorunun önemli verimleri olan jırların ortaya çıkışı, tasnifi ve onların derlenmesi, incelenmesi hakkında bilgi vererek giriş yaptık. Kazak destan anlatım geleneğinde kahramanlık destanlarım en güzel şekilde terennüm eden ve geleneğin temsilcileri olan akınlar ve jıravların vazifelerinden, özelliklerinden bahsettik. Ayrıca Kazak aşıklık geleneği, aşıkların fonksiyonları, usta çırak ilişkisine de değindik. Kazak halkının zengin destanlarından biri olan Koblandı Batır destanının tarihçesi ve nüshalarından bahsettik. Bildiğimiz gibi destan sözlü edebiyat verimi olduğundan dolayı birçok kalıp ifadeler, klişeler, tekrarlar içermektedir. Sözlü şiir yapısı üzerine ilk önce Milman Parry ve Albert Lord tarafından Güney Slav metinleri bir araya getirilerek araştırma yapılmıştır. Parry ve Lord sözlü edebiyatın yapısını ihtiva eden, aynı zamanda kalıp çözümleme yöntemi olarak nitelendirilen bu nazariyeyi Formül Nazariyesi olarak adlandırırlar. Formül Nazariyesi, sözlü anlatım geleneğinde belli formüllere dayanılarak söyleyici tarafından sık sık tekrarlanarak söylenen eserlerin yapısını açıklamaktadır. Aynı zamanda bu nazariye bize yazılı olarak ulaşan sözlü edebiyat ürünlerinin ortaya çıkışım anlatmaktadır. Ayrıca halk dilinin esas unsuru olan formüller, destan söyleyicinin destan söyleme ve ezberleme işini kolaylaştırmaktadır. Onlar söyleyicinin kabiliyetini göstermekte ve taşıdığı anlamlarla esere ayrı bir estetik kazandırmaktadır. Koblandı Batır destanının dil, şekil ve üslup bakımlardan tahlili incelemesi yapıldı. Koblandı Batır destanındaki formülleri bulduk ve onları anlam, yer, dil bakımından tasnif ettik. 298 Böylece epos dilinin formül yapısının Kazak destanlarında da muhafaza edildiğini gördük.
Sudİ'nin Hafız-ı Şirazİ Dİvanı şerhi (148a-172b varakları arası transkripsiyonlu metin)

İran edebiyatının önde gelen şairleri denilince akla gelen en önemli isimlerden birisi şüphesiz Hafız-ı Şirazi'dir. Tek eseri olarak bilinen Divan'ı İran edebiyatı başta olmak üzere Dünya edebiyatında da oldukça rağbet görmüştür. Bu rağbetden dolayı Türk edebiyatında da çok sayıda Türkçeye tercüme edilmiş ve şerhleri yapılmıştır. Bu şerhlerden en önemli isimlerinden biri de Sudi-i Bosnevi'ninkidir. Bu çalışmamızda Sudi'nin 'Şerh-i Divan-ı Hafız' adlı eserinin '148a-172b Varakları' arasının transkripsiyonlu bir şekilde Latin alfabesine aktarımı yapılmıştır. Çalışma giriş, bir bölüm, sonuç, kaynakça ve sözlük kısımlarından oluşmaktadır. Giriş bölümünde şerh teriminin anlamı, Sudi-i Bosnevi'nin hayatı, eserleri ve edebi şahsiyeti hakkında bilgi verilmiş, kısaca Hafız-ı Şirazi'ye değinilmiştir. Genel bir değerlendirmenin sunulduğu birinci bölümün ardından, çalışmamızın asıl amacı olan (148a-172b varakları arası transkripsiyonlu Metin) Latin alfabesine aktarımı yapılmıştır. Çalışma; sonuç, kaynakça ve sözlük kısımlarıyla tamamlanmıştır. Çalışma neticesinde bu devirde yaşamış bir şarihin sözcüklere ve kavramlara yaklaşma tarzı, bu devirde hüküm süren dil ve edebiyatımızın gücü, söz varlığı gibi konular hakkında da bilgilere ulaşılabilir. Fakat eserin tamamı çalışıldığı zaman bu konuların layıkıyla ortaya çıkacağı da unutulmamalıdır.
Türkiye'de folklor dergiciliği

Çalışmamızda, yapılan literatür çalışmasında öne çıkan 'Alanya Folkloru', 'Anadolu Folkloru', 'Anayurttan Atayurda Türk Dünyası', 'Eskişehir Anma Günleri Dergisi', 'folklor/edebiyat', 'Folklor Postası', 'Folklor', 'Folklora Doğru', 'Folktur Sanat', 'Halay', 'Halk Bilgisi Haberleri' 'Halk Kültürü', 'Halk Ozanlarının Sesi', 'Halkbilimi', 'Köz', 'Milli Folklor', 'Motif', 'Sıvas Folkloru', 'Türk Etnoğrafya Dergisi', 'Türk Folklor Araştırmaları', 'Türk Folklor ve Turizm Dergisi', 'Türk Folkloru', 'Türk Halk Müziği ve Oyunları' dergileri olmak üzere yirmi üç derginin indeksi hazırlanıp değerlendirmesi yapılmıştır.
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarında eşya

Bu çalışmada Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarında hangi eşyaların, ne sıklıkla ve hangi ilişkiler ağı çerçevesinde ele alındığı incelenmiş ve bu eşyaların sıradan nesneler olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Hayatı anlama ve anlamlandırma yolunda eşyaya başvurmuş olan Tanpınar, eşyalar vesilesiyle insanı okumuştur. Bunu insanın değerlerinden yola çıkarak, inançlarına, sanat anlayışına ve yaşam tarzına değinerek yapmıştır. Tezin ilk bölümünde dini değeriyle öne çıkan eşyalar ele alınarak Ahmet Hamdi Tanpınar'ın İslam ile gelenek arasında kurduğu ilişki belirlenmiştir. İkinci bölümü Tanpınar'ın estetik ve sanat anlayışı etrafında şekillenmiş ve ele alınan eşyalar ile onun bütün sanatların inceliklerine hakim olduğu gösterilmiştir. Üçüncü bölüm ise gündelik hayat eşyası olan kıyafetler ve saatler üzerinden dönemin değişen ve dönüşen hayat tarzını yansıtmaktadır. Sonuç bölümünde izlediğimiz yöntem ile vardığımız sonuca dair genel bir değerlendirme yapılmış, Kaynakça bölümünde yararlanılan kaynaklar belirtilmiştir.
Atabetü'l-Hakayık'ın gramatiksel bağlam ve sıklık sözlüğü

Bu çalışma Orta Türkçe dönemi ilk Türk-İslam eserlerinden biri olan Atabetü'l-Hakayık üzerine yapılan bir incelemedir. Karahanlı Türkçesiyle kaleme alınan dini-tasavvufi ve didaktik eserin sözcük hazinesi üzerinde bağlam ve geçiş sıklığı göz önüne alınarak çalışılmıştır. Çalışma üç ana bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde eser ve yazarı hakkında çeşitli kaynaklardan yararlanılarak bilgiler verilmeye çalışılmıştır. Kaynaklar dipnotlar halinde belirtilmiştir. İkinci bölüm ise çalışmamızın asıl önemli kısmını içermektedir. Bu bölümde eserin sözcükleri alfabetik olarak sıralanmış, geçiş sıklığı ve bağlamı bakımından incelenmiştir. Ayrıca eserin tersten sıralı sözcük sıklığı, harf sıklığı, hece sıklığı, sözcük sıklığı, sözcük tipi sıklığı, hece tipi sıklığı da ayrı başlıklar altında verilmiştir. Çalışmamızdan yararlanmak isteyen araştırmacılara da yardımcı olmak için bu bölümün başına ''Sözlük Kullanım Kılavuzu'' koyulmuştur. Son olarak bulgular ve sonuç başlıkları adı altında çalışmamızın geneliyle ilgili kısaca bilgi verilmiştir. Tezimizin Türk dili alanında yapılacak çalışmalara kaynaklık edeceğini ummaktayız.