İlköğretim okullarında görev yapan müzik ve sınıf öğretmenlerinin belirli gün ve haftalara yönelik işlenen müzik dersi ile ilgili görüşleri

Bu araştırmada, ilköğretim okullarında görev yapan müzik öğretmenlerinin ve sınıf öğretmenlerinin belirli gün ve haftalara yönelik işlenen müzik dersi ile ilgili görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tarama modeline uygun olarak düzenlenen araştırmada, bu temel amaca uygun olarak; öğretmenlerin, belirli gün ve haftalar ile ilgili okul şarkılarının müzikal yapıları, nicel ve nitel yeterlilikleri, şarkıların öğretimi konusunda ne gibi sorunlar yaşadıkları hakkındaki görüşleri alınmıştır. Buna ek olarak öğretmenlerin, belirli gün ve haftalara yönelik var olan repertuara ulaşabilme durumları, müzik dersini belirli gün ve haftalara yönelik işleyip işlemedikleri, belirli gün ve haftalardan hangilerini müzik dersinde kutladıkları/andıkları, belirli gün ve haftalara yönelik işlenen müzik dersinin çeşitli konularda yararlı olup olmadığı hakkındaki görüşlerine ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin, belirli gün ve haftaların daha verimli bir şekilde öğretilmesine katkı sağlayabilecek görüş ve önerileri belirlenmiştir. Bu araştırmanın evrenini, İstanbul ilinde bulunan ilköğretim okullarında görev yapan müzik öğretmenleri ve sınıf öğretmenleri, örneklemini ise, İstanbul ilinde bulunan devlet (n=46) ve özel (n=39) ilköğretim okullarında, 2017- 2018 eğitim-öğretim yılında görev yapan, random yoluyla seçilen müzik öğretmenleri (n=65) ve sınıf öğretmenleri (n=130) oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak, her biri dörder bölümden oluşan ''Müzik Öğretmenleri Anketi'' ve ''Sınıf Öğretmenleri Anketi'' kullanılmıştır. Anketler araştırmanın amacına yönelik hazırlanan, öğretmenlerin belirli gün ve haftalar ile ilgili okul şarkıları hakkındaki görüşlerini, belirli gün ve haftaların sağladığı yararlar ile ilgili görüşlerini, şarkıların öğretimi konusunda ne gibi sorunlar yaşadıklarını, hangi belirli gün ve haftaları kutladıklarını/andıklarını öğrenmeyi amaçlayan açık uçlu ve çoktan seçmeli sorulardan oluşturulmuştur. Anketler katılımcılara uygulanmadan önce, uzman görüşlerine başvurulmuş ve İstanbul ili Ümraniye ilçesindeki bir ilkokulda görev yapan öğretmenlere pilot uygulama yapılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, analiz için gerekli kodlamalar yapılarak bilgisayar ortamına geçirilmiştir. Anketlerin 1., 2. ve 3. bölümlerine ait çözümlenen veriler, frekans ve yüzdeliklerine göre yorumlanmıştır. Anketlerin son bölümlerinde yer alan açık uçlu soruların çözümlenmesi için ise betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgularda aşağıda belirtilen sonuçlara ulaşılmıştır:Müzik ve sınıf öğretmenlerinin, müzik dersini belirli gün ve haftalara yönelik işlemeyi yararlı buldukları, müzik öğretmenlerinin; belirli gün ve haftalara yönelik var olan şarkıları, müzikal yapılarının ''kısmen uygun'', sözlerini ise ''uygun'' buldukları, sınıf öğretmenlerinin; belirli gün ve haftalara yönelik var olan şarkıların sözlerini, yöneldiği yaş grubuna ve yöneldiği yaş grubunun sözcük dağarcığına ''kısmen uygun'' buldukları, kolay öğrenilebilir ve akılda kalıcı olmaları açısından ''uygun'' buldukları saptanmıştır. Müzik ve sınıf öğretmenleri, belirli gün ve haftalara yönelik işlenen müzik dersinin öğrencilerin yurt ve ulus sevgini artırmalarına, trafik kurallarına ve yasalara uyma sorumluluğu geliştirmelerine, tabiatı koruma konusunda daha bilinçli ve sorumluluk sahibi olmalarına vb. konulara genel anlamda katkı sağlayacağı görüşündedirler. Ayrıca, belirli gün ve haftaların kavratılmasında şarkıların kullanılmasını; ilgili konu hakkında farkındalığı artırması, kolay ve kalıcı öğrenme sağlaması ve öğrenci motivasyonunu artırması sebebi ile yararlı bulmaktadırlar. Belirli gün ve haftalar ile ilgili yapılan sergi, gösteri, gezi vb. etkinliklerde, şarkıların kullanılmasını; etkinliğin amacına ulaşmasına yardımcı olması, etkinliğe karşı motivasyonu artırması, konu bütünlüğünü tamamlaması ve öğrencilerin müzik dağarcığını zenginleştirmesi sebebi ile yararlı ve etkili bulmaktadırlar. Müzik öğretmenlerinin, müzik dersinde en çok kutladıkları/andıkları belirli gün ve haftaların; Atatürk Haftası, Öğretmenler Günü, İstiklal Marşı'nın Kabulü ve Mehmet Akif Ersoy'u Anma Günü, Şehitler Günü ve Anneler Günü olduğu tespit edilmiştir. Sınıf öğretmenlerinin müzik dersinde en çok kutladıkları/andıkları belirli gün ve haftalar ise, Atatürk Haftası, Öğretmenler Günü, İstiklal Marşı'nın Kabulü ve Mehmet Akif Ersoy'u Anma Günü, Şehitler Günü, Anneler Günü, Orman Haftası, İlköğretim Haftası, Hayvanları Koruma Günü, Kızılay Haftası, Dünya Çocuk Hakları Günü, Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası, Enerji Tasarrufu Haftası, Yeşilay Haftası ve Orman Haftası'dır. Belirli gün ve haftalara yönelik var olan şarkıların öğretimi konusunda yaşanan sorunlar ile ilgili, müzik ve sınıf öğretmenleri çoğunlukla, belirli gün ve haftalar ile ilgili var olan şarkıları yetersiz bulduklarını ve bu şarkılara ulaşmada güçlük çektiklerini belirtmişlerdir. Öğretmenler, ulaşılabilir ortak bir şarkı repertuarının oluşturulmasını ve bu repertuarın Milli Eğitim Bakanlığı'nca kitap, CD, internet veya EBA ile tüm öğretmenlere ulaştırılmasını, eğitim müziği bestecileri tarafından güncel ve nitelikli besteler yapılmasını önermektedirler.