Bilgisayar ve sınıf ortamına dayalı durumlu öğrenmenin öğrenci başarısı, tutum ve transfere etkisi

Araştırma, yapıcı öğrenme yaklaşımı kapsamında yer alan durumlu öğrenmenin sınıf ortamı ve bilgisayar ortamında uygulanmasının öğrenci başarısına, tutuma ve öğrenilenlerin transferine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma için gerekli verilerin toplanması sürecinde temel olarak 2 x5'lik karışık desen uygulanmıştır. Öğrencilerin yaklaşıma yönelik görüşlerini belirlemek amacıyla uygulanan açık uçlu sorulardan elde edilen nitel verilerden de yararlanılmıştır. Araştırmanın amaçlarını gerçekleştirmek için bilgisayar ve sınıf ortamında uygulanan durumlu öğrenme yaklaşımı için gerekli durumlar, gerçek sınıf ortamlarına hiçbir müdahalede bulunulmadan Ankara il merkezinde bulunan çeşitli ilköğretim okullarında video kamera ile çekilmiştir. Farklı iki ortamda uygulanan deneysel işlemin sunulan içeriğe ve uygulanan yaklaşıma yönelik tutumlara etkisini belirlemek amacıyla iki ayrı tutum ölçeği geliştirilmiştir, içeriğe yönelik tutum ölçeğinin Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı. 94 olarak bulunmuştur. Durumlu öğrenme yaklaşımının uygulandığı ortam türüne yönelik tutum ölçeğinin Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı. 92 olarak bulunmuştur. Araştırma, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi ile Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü öğrencilerinden oluşan ve üçüncü sınıf, ikinci yarıyıl programında yer alan 'özel Öğretim Yöntemleri I' dersini alan 48 denek üzerinde yürütülmüştür. Deneysel işlemin uygulanmasına geçilmeden önce yetiştirme eğitimi yapılmıştır. Her iki ortamda da deneysel işleme katılacak öğrenciler cinsiyet, baskın öğrenme stilleri ve ÖSYS puanları dikkate alınarak belirlenmiştir. Ayrıca her bir grup içerisinde oluşturulan çalışma grupları için de bu değişkenler dikkate alınmıştır. Deneysel işlem öncesinde öğrencilerin ön bilgilerini belirlemek amacıyla, öğrencilere gerçek sınıf ortamından elde edilen bir durum izlettirilerek çeşitli öğrenme görevleri verilmiştir. Daha sonra deneysel işleme geçilmiştir. Deneysel işlem sürecinde her öğrenciye verilen görev bağlamında doldurmaları için bireysel ve haftalık çalışma sayfaları ile yansıma sayfaları verilmiştir. Ayrıca grup çalışmalarını desteklemek için haftalık grup çalışma sayfaları ve yansıma sayfaları verilmiştir. Deneysel işlem sürecinde öğrencilere destek olması açısından kaynaklar sunulmuştur. Ayrıca, uzman desteği sağlanmıştır. Deneysel işlem toplam üç hafta sürmüştür. Deneysel işlemin bitimini takiben son test uygulanmıştır ve bir hafta sonra da öğrencilere bir başka durumu konu alan transfer testi uygulanmıştır. Deneysel işlemin bitiminden toplam dört hafta sonra öğrencilere izleme testi verilmiştir. Öğrencilere uygulanan tüm testler açık uçlu sorulardan oluşturulmuştur. Deneklerin farklı iki ortamda katıldıkları uygulamaya yönelik görüşleri, açık uçlu sorular yöneltilerek belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın deneysel kısmıyla ilgili olarak toplanan veriler Friedman testi, ANCOVA ve t testi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırma sonunda elde edilen uygulamaya yönelik denek görüşleri analiz edilerek alt temalar belirlenmiş ve bu temalar frekans ve yüzdeleri alınarak yorumlanmıştır. Araştırma Mayıs 2000 - Mart 2003 tarihleri arasında olmak üzere toplam 92 haftada tamamlanmıştır. Araştırma sonucunda durumlu öğrenme yaklaşımının her iki ortamda da başarıyı artırdığı bulunmuştur. Ancak sınıf ortamındaki başarı düzeyi bilgisayar ortamına göre anlamlı düzeyde daha yüksektir. Her iki gruba uygulanan ara uygulama testlerinden elde edilen başarı puanları sınıf ortamı lehine anlamlı bir farklılık göstermiştir. Bilgisayar ortamında öğrenilenlerin daha kalıcı olduğu ve transfer düzeylerinin daha yüksek olduğu bulunmuştur. vıSınıf ortamında öğrenilenlerin ise kalıcılığının son test puanına göre anlamlı düzeyde düştüğü belirlenmiştir. Sınıf ortamında öğrenme transferi olumlu etkilemiştir. Her iki ortamda da uygulamaya katılan deneklerin içeriğe ve uygulanan yaklaşıma yönelik tutumlarının yüksek olduğu belirlenmiş, gruplar arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Grupların uygulamaya yönelik düşünceleri ise genel anlamda örtüşmektedir