turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Musavver Muhit

İhsan KOLCU 2002-414+ 13 Jüri: Yrd. Doç. Dr. Ali İhsan KOLCU Yrd. Doç. Dr. Erdoğan ERBAY Yrd. Doç. Dr. A. Ali BAYHAN Bu çalışmada II. Meşrutiyet döneminin en önemli haftalık dergilerinden biri olan Musavver Muhit çeşitli açılardan incelenmiştir. Bu dergi 5 Kasım 1908 ile 12 Ağustos 1 909 tarihleri arasında yayımlanmıştır. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde II. Meşrutiyet dönemindeki Türk basınının durumu, Musavver Muhit'in yazar kadrosu ve Musavver Muhit' in yayın politikası ele alınmıştır. İkinci bölümde yazar adına ve konu başlıklarına göre tahlili fihrist yer almaktadır. Üçüncü bölümde Musavver Muhit'te bulunan bazı metinlerin Latin alfabesine aktarımı yapılmıştır.
Cemaleddin Server Revnakoğlu'nun hayatı, eserleri ve folklor çalışmaları

Cemaleddin Server Revnakoğlu, Cumhuriyet döneminde yetişmiş önemli bir kültür araştırmacısı ve yazardır. Ömrünün büyük bir kısmını araştırmalara adamış, eski eser uzmanı olarak arşivler, eski eserler, mezar kitabeleri gibi önemli malzemeleri inceleyerek elde ettiği sonuçları makaleleriyle paylaşmıştır. Buna rağmen günümüz insanı tarafından hakkıyla bilinmemektedir. Elinizdeki çalışmada Revnakoğlu'nun hayatı ve çalışmaları verilerek tanınması ve folklor ilmine katkılarının anlaşılması hedeflenmiştir. On bölümden oluşan tezin başlarında hayat hikayesi ve kişiliğinin farklı yönlerine yer verilmiştir. İlerleyen bölümlerde Revnakoğlu'nun İbrahim Hakkı'nın Marifetname' si üzerine yaptığı önemli çalışması, Yemen İllerinde Veysel Karani ve Türk-İslam Aleminde Tarikatlar Tarihi kitapları incelenmiştir. Yine özellikle tarikat folklorunu ilgilendiren çok önemli derlemeleri ve tarikatlar konusundaki yorum ve değerlendirmeleri, sosyal hayatın önemli adet ve uygulamalarına dair makaleleri, Erzurum hakkındaki incelemelerinin kısa bir özeti de elinizdeki çalışmanın içinde mevcuttur.
Garib-name'de ekler

Çalısmamızda, Eski Anadolu Türkçesinin önemli eserlerinden olan Asık Pasa'nınGarib-name adlı eserini içerdigi çekim ve yapım ekleri yönünden incelemeye çalıstık. Bu çerçevede çalısmamızı iki ana bölüm halinde düzenledik. Birinci Bölüm'de Garibname'dekiçekim eklerini tespit ederek her bir ekin kullanım yerlerine dair örnekler verdik. İkinci Bölüm'de Garib-name'deki yapım eklerini bilinen sekliyle dört kısım halinde tasnif ederek her eke dair tespitlerimizi ve eklerin eserde kullanılan örneklerinisıraladık. Eserden döneme ulasılmasını hedefleyen bir değerlendirme tarzını da dikkatealdıgımız bu incelemede, Garib-name'nin ek yönünden dönemi adına farklılık ve benzerlik tasıyan yönlerini ele aldık.
Mine Söğüt'ün romanlarında postmodern unsurlar

Son dönem Türk edebiyatında farklı üslubu, masalsı anlatımı ve ironik diliyle kendine bir yer edinen Mine Söğüt'ün romanlarında postmodern unsurları tespit etmek tezin amacını oluşturmaktadır. Çalışmada ilk olarak yazarın romanlarının daha rahat anlaşılması adına modernizmin sınırları ve tanımı yapılmıştır. Ardından postmodernizmin oluşumu, tavrı ve modernizmden farklı yanları tespit edilmiştir. Bu tespitler ve tanımlamalar başta dünya olmak üzere Türkiye'yi de içine alan birçok düşünür, sanatçı ve akademisyenin fikirlerini içerir. Postmodernizmin sınırları konusunda farklı birçok yol, fikir ve yaklaşım olsa da Söğüt'ün eserleri modernizme karşı çıkan postmodernizm tanımıyla değerlendirilir. Modernizmin aklı, deneyi ve tek gerçeği savunan birçok 'büyük anlatı' oluşturmuş tavrına karşılık postmodernizm 'ne olsa gider' mantığıyla her şeyi aynı değere indirgeyen bir bakış oluşturur. Bu anlayışta birçok farklı düşünce yan yana gelebildiği gibi tek gerçek yerine birçok doğru kabul görür. Postmodern edebiyat kapsamında postmodernizmin doğurduğu özelliklere uygun olarak düşünür ve sanatçıların hemfikir oldukları çoğulculuk, oyun, üstkurmaca, metinlerarasılık, ironi, postfeminizm gibi unsurlar belirlenmiştir. Bu belirlenen kavramlar sanatçının eserlerinden alıntılar yapılarak ve otoritelerin tanımlarıyla desteklenerek geliştirilir. Mine Söğüt'ün tüm romanlarında postmodern edebiyatın ana unsurları tespit edilmiştir. Bu unsurlar titiz bir metin inceleme yöntemiyle farklı okumalar yapılarak incelenmiştir. Sanatçının Batı ve Türk edebiyatının zengin kaynaklarını metinlerarasılık ve üstkurmaca unsurlarıyla birleştirerek okuru merkeze alan, eğlendirici bir oyun alanı kurduğu metinleri bu bağlamda değerlendirilmiştir.
İlköğretim II. kademe türkçe öğretiminde ölçme ve değerlendirme

Jüri: Prof. Dr. Mustafa CEMİLOĞLU Prof. Dr. Ahmet KIRKKILIÇ Prof. Dr. Mukim SAĞIR Doç. Dr. Osman GÜNDÜZ Yard. Doç. Dr. Şükrü ADA Türkçe eğitimi uygulamaları, öğrencinin sosyal, kültürel ve diğer gelişim özellikleri göz önünde bulundurularak yürütülmesi ve onların sahip olduğu bilgi, birikim ve yeteneklerine göre biçimlendirilmesiyle anlam kazanır. Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin uygulamalarından hareketle Türkçe eğitiminde yürütülen ölçme - değerlendirme etkinliklerini tespit edip yönetmeliklerle ve genel ölçütlere uygunluğu ortaya çıkarmak ve Türkçe öğretiminde kullanılabilecek yeni ve uygulanabilir bir ölçme - değerlendirme yaklaşımını öğretmenlerin istifadesine sunabilmektir. Nitel araştırma yaklaşımıyla 2003- 2004 öğretim yılında Kayseri'de görev yapan 101 Türkçe öğretmeniyle görüşme yapılarak doküman temin edilmiş, görüşme yapılan öğretmenlerden 10'u ders ortamında gözlemlenmiştir. Görüşme için araştırmacı tarafından hazırlanan görüşme sorulan 5 kişilik ön deneme grubuna yöneltilmiş ve görüşme formunun sorularına son şekli verilmiştir. Klasik görüşme sorularına araştırmacı tarafından cevap olabilecek seçenekler konularak test türü görüşme formu geliştirilmiştir. Öğretmenlere ilk olarak klasik görüşme formu sorulan yöneltilmiş, daha sonra da test türü görüşme formunun soruları uygulanmıştır. Elde edilen veriler analiz çeşitlemesi yoluyla klasik sorulardan oluşan görüşme formu cevaplan nitel veri çözümleme tekniği kullanılarak temalarla kodlanmış, test türü görüşme sorularıyla elde edilen veriler de nicel veri çözümleme tekniği kullanılarak rakamlarla betimlenmiştir. Elde edilen bulguların karşılaştırmalı yorumu yapılarak bir takım sonuçlara ulaşılmıştır. Öğretmenlerin ilk verdikleri cevaplarla sonraki cevapların tutarlığı araştırılarak çalışmanın geçerlik ve güvenirlik niteliğini kazanması amaçlanmıştır. Doküman olarak toplanan Türkçe yazılı sınav sorulan taksonomik açıdan incelenmiş, soruların programdaki genel ve özel amaçlara uygunluğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tezi hazırlayan araştırmacı tarafından geliştirilen gözlem formu kullanılarak öğretmenlerin sınıf içi etkinlikler çerçevesinde ölçme ve değerlendirme uygulamaları gözlemlenmiştir. Söz konusu veri toplama teknikleriyle elde edilen veriler ve bunların analizi sonucu ulaşılan bulgular, genel ölçütler ışığında yorumlanmıştır. Bulgular ve yorumlara göre; öğretmenlerin farklı veri toplama araçlarında verdikleri cevaplar açısından tutarlı olduğu görülmüştür. Ancak, ölçme ve değerlendirme uygulamalarının kulaktan dolma bilgi ve geleneksel yöntemlerle yürütüldüğü, öğrenci üzerinde olumlu görüş belirtebilmek için öğretmenlerin yazılı ve sözlü yoklamalarda somut veriler görme anlayışını bırakamadıkları ve genel olarak süreç değerlendirmeyi uygulamadıkları anlaşılmıştır. Bulgulardan hareketle; varılan sonuçların ışığında, okullarımızdaki ölçme ve değerlendirmenin eğitsel yaklaşımlarla yürütülmesi ve hedef kitle üzerinde istenilen değişiklikleri gerçekleştirilmesinde yararlı olabilecek bir takım öneriler çalışma sonunda verilmiştir.
Hicrİ Dİvanı: İnceleme-tahlİl-metin-dizin

Hicri Divanı adlı bu çalışmada Divan Edebiyatının şüphesiz en velud dönemi olan 16. asır şairi Hicri (ö. 1556 )'nin Divanı titizlikle incelenerek eserin transkripsiyonlu metni ortaya konulmuştur. Şairin hayatına ve sanatına dair tezkire ve şiir mecmularında yer alan bilgiler toparlanmış ve bu bilgiler ışığında edebi kişiliği değerlendirilmeye çalışılmıştır. Şairin hayal dünyasını tespit etmek amacıyla eser baştan sona dikkatle incelenerek tahlil edilmiştir. Konuyla ilgili yapılacak araştırmalarda kolaylık sağlamak için çalışmanın sonuna kavramlar dizini eklenmiştir.
Türkmen mektep ve medrese tahsilinde okutulan bir eser: Revnaku'l-İslam

AGHATABAI, Shahrouz, 'Türkmen Mektep ve Medrese Tahsilinde Okutulan bir Eser: Revnaku'l-İslam'. YL Tezi, Danışman: Prof. Dr. F. Sema Barutcu ÖZÖNDER, XXII+ 537 s. İran'ın Kuzeydoğusunda yer alan Türkmensahra bölgesinde yaşayan Türkmenler, bu ülke içinde kendi milli ve dini kimliklerini en iyi şekilde koruyan azınlıklardan sayılır. İran Türkmenlerinin konuşma dili Türkmen Türkçesidir ve Sünni mezhebine inanmaktadırlar. Onların arasında yüzden fazla dini medrese faaliyet etmektedir. Türkmensahra dini medreselerinin birçoğunda hala ders kitabı şeklinde okutulan Revnaku'l-İslam manzumesi, aslında Türk dili ve edebiyatının tanınmış bir eseridir. Bu didaktik manzume 869 k./1465 yılında, demek Timurlu'lar döneminde Vefayi mahlaslı biri tarafından Hanefi fıkhı konusunda kaleme alınmıştır. Eser 1850 yılından itibaren, ilk Kazan'da ve daha sonra Taşkent ve Buhara şehirlerinde defalarca basılmış ve bazı araştırmacıların dikkatını çekmiştir. Ders kitabı olduğu için İran Türkmenleri arasında çok sayıda basılı ve yazma nüshaları bulunmaktadır. Çalışmamız sekiz bölümden oluşmaktadır: ilk bölümde Türkmensahra ve Türkmenler genel şekilde tanıtılmıştır. İkinci bölümde, Türkmensahra'da Dini Eğitim konusu ele alınmış ve medreselerin oluşumu ve işleyişi açıklanmaya çalışılmıştır. Bu konu şimdiye kadar çalışılmadığından dolayı, bu bölümü yazmak için genelde alan araştırmasında elde ettiğimiz bilgilere başvurduk. Üçüncü bölüm doğrudan Revnauu'l-İslAm eseri hakkındadır ve onun kendi metnine, rivayetlere ve tezkirelere istinaden bu ders kitabını tanıtmaya ve Türkçe Fıkıh kitapları yazma geleneği içinde onun konumunu belirlemeye yönelik bir denemedir. Dördüncü bölümün içeriği Tarihsel Karşılaştırmalı Dil İncelemesi'dir. Bu kapsamda beş nüshadan yararlanarak hazırladığımız tenkitli metin ile Türkmensahra'da 2003'te yayımlanan A. Niknahad nüshası mukayese edilmiştir. Beşinci bölüm Revnakul'-İslam'ın Tenkitli Metni ve altıncı bölüm ise Revnaku'l-İslam'ın A. Niknahad Tarafından Türkmen Türkçesine Uyarlanmış Metni'ni vermeyi hedeflemiştir. Yedinci bölümümüz Dizin'dir ve sözlük-dizin şekilde tenkitli metnin bütün sözcüklerini anlamlarıyla içermektedir. Kaynaklar bölümü, sekizinci ve son bölümü teşkil etmektedir. Çalışmamızda ilk başta İran coğrafyasındaki Türkmen mektep ve medreselerini tanıtmaya çalıştık ve sırasıyla bu öğretim merkezleri bağlamında okutulan Revnaku'l-İslam eserinin tanıtımı, tarihi karşılaştırmalı dil incelemesi ve metnini hazırlamaya özen gösterdik.
15. yüzyıla ait Şehname tercümesi

Çalışmamıza konu olan eserin bilinen dört nüshası vardır. Bu nüshalardan TSMK Hazine Kitaplığı bölümünde 1518 demirbaş numarası ile kayıtlı olan nüsha çalışmamıza temel alınmıştır. Hicri 854/ 1450 tarihinde istinsah edilen bu eserin mütercimi ve müstensihi belli değildir. 328 varaktan oluşan eserde her varakta 25 satır bulunmaktadır. Şehname'nin ikinci nüshası Tsmk Bağdat Kitaplığı bölümünde 284 demirbaş numarası ile kayıtlıdır. Oldukça güzel bir nesihle yazılan bu nüsha düzeltmeler için kullanılmıştır. Çalışmamızın üçüncü nüshası olan İstanbul Belediyesi Atatürk Kitaplığı Muallim Cevdet Yazmaları, nr. 101 demirbaş numarasıyla kayıtlı nüshanın başı eksiktir ve ciltleme esnasında sayfalar karışmıştır. Bundan dolayı bu nüsha düzeltmeler için kullanılmamıştır. Şehname'nin son nüshası olan dördüncü nüsha ise Avusturya Ulusal Kütüphane'de (Österreichische Nationalbibliothek, Cod. Mixt. 709 Han) bulunmaktadır. Şehname üzerinde yaptığımız çalışma giriş, metin, dizin/sözlük olmak üzere üç bölümdür. Giriş bölümünde Anadolu'da yapılmış Şehname çevirileri, bu çevirilerin nüshaları ile üzerinde yapılan çalışmalar hakkında bilgi verildi. Eserin konusu ve içeriğinden söz edildi, eserin nüshaları tanıtıldı. Metnin kuruluşundan izlenen yol ve sözlük düzeni açıklandı. Metin bölümünde ise Tsmk Hazine Kitaplığı bölümünde 1518 demirbaş numarası ile kayıtlı olan nüshanın transkripsiyonlu metni hazırlandı. Metin kısmı, metnin daha rahat anlaşılabilir olması için noktalama işaretleriyle yeniden düzenlendi ancak metnin yapısını bozacağı endişesi ile paragraf şeklinde düzenlenmedi. Farsça bölüm başlıkları eserin özgün yapısının muhafazası için Arap harfleriyle yazıldı, başka bir tasarrufa gidilmedi. Varak ve satır numaraları parantez içinde gösterildi. Metnin eksik kalan kısımları ya da yanlış yazılan kelimeler Tsmk Bağdat Kitaplığı 284 nühsasından tamamlandı, ve bunlar dipnotla gösterildi. Dizin ve sözlük bölümünde ise metinde geçen tüm kelimeler geçtiği varak ve satır numaraları da gösterilerek alfabetik olarak dizildi, dizin ve sözlük oluşturuldu. Madde ve ara madde, birleşikler deyim ve atasözleri anlamlandırıldı. Kelimelerin sadece bağlamla ilişkili olan anlamları verildi. Metinde geçen kişi ve yer adları da madde başı yapıldı. Tıpkıbasım bölümünde 1 b-5a; 150 b-155a; 323 b-328a arası varaklar örnek olarak konuldu.
Mecmuatü'l-eş'ar, Süleymaniye Kütüphanesi Galata Mevlevihanesi Numara: 200(71-140)

Bu çalışma Süleymaniye Kütüphanesi Galata Mevlevihanesi Koleksiyonu'nda 200 numarayla kayıtlı mecmuanın 71 .-140. varakları arasının incelenmesinden, transkripsiyonlu ve karşılaştırmalı metninden oluşmaktadır. Mecmuadaki şiirler ait oldukları şairlerin divanlarındaki şekilleriye karşılaştırılmış, benzerlik ve farklılıkalar ortaya konmaya çalışılmıştır. Bulgular dipnotlarda belirtilmiştir. Çalışmaya, mecmuanın ilgili varaklarının MESTAP Projesine göre düzenenmiş sistematik tasnifi eklenmiştir. Ayrıca şairlere göre şiir sayısı, nazım şekli, güfte, makam, usül ve bestekarları gösteren tablolarla birlikte kimliği belirlenen şairlerin kısa biyografilerine de yer verilmiştir. Divan Edebiyatı, Halk Edebiyatı ve Klasik Türk Musikisi ürünlerinin yer aldığı mecmuada toplam 395 şiire yer verildiği görülmüştür. Yapılan incelemeler ve araştırmalar sonucunda şiirlerin hangi şairlere ait olduğu elden geldiğince tespit edilmeye çalışılmıştır. Mecmuada 16 .-18. yüzyıllar arasında yaşamış şairlerin şiirleri yer almakta ve bunlar içerisinde başta Nabi olmak üzere Fehim, Baki, Agah ve Yunus Emre gibi isimler ön plana çıkmaktadır. Herhangi bir sıralama gözetilmeden oluşturulan mecmuada 202 gazelin yanı sıra kaside, kıta, rubai, terkib-i bend, tahmis, murabba ve ilahi gibi nazım şekilleri ile çeşitli makam ve usuller de bulunmaktadır. Şiirler dışında kısa açıklamalarıyla birlikte küçük bir şifalı bitkiler sözlüğü de mecmuada mevcuttur.
Divan-ı Sadi

Bu çalışmada 17. yüzyılda yaşamış olan Sadi Divanı'nı araştırmacıların hizmetine sunmayı hedefledik. Şairin hayatı ve eserinin önemli olması bizi artık yitirilmekte olan bir dünya görüşünün sanat anlayışında son izleri taşıyan bu eseri çalışmaya sevk etmiştir. Çalışma, devir-şahsiyet-eser ekseninde ele alınmıştır. Divan metni, transkripsiyon harfleriyle yeniden yazılmıştır. Divan'ın tıpkıbasımı ise 'Ekler' bölümünde verilmiştir.
Bibliotheque Nationale Turc 306 numarada kayıtlı mecmuanın transkripsiyonlu metni ve MESTAP'a göre tasnifi

Arapça 'cem' kökünden türemiş olan mecmua, derleyecisinin zevkine göre bir araya getirilen eserlerden meydana gelmektedir. Mecmualar; manzum, mensur ve manzum-mensur karışık olmak üzere üç başlık altında incelenebilir. Manzum mecmualar içerisinde yer alan şiir mecmuaları arasında mecmua-i kasaid, mecmua-i gazeliyat, ilahi mecmuaları, nazire mecmuaları vb. sayılabilir. Ayrıca belli bir nazım türü ve şekline yoğunlaşmadan toplanan şiir mecmuaları da bulunmaktadır. Bunlardan birisi de Bibliotheque Nationale Turc 306 numarada kayıtlı şiir mecmuasıdır. Söz konusu eserde gazellerin sayısı daha fazla olsa da tahmis, müseddes, müfret, kıt'a ve rubai gibi birçok nazım şekli ile yazılmış şiirler de yer almaktadır. Mecmuadaki şiirlerin hepsi 15, 16 ve 17. yüzyıl şairlerine aittir. En fazla şiirleri bulunan şairler ise Baki, Haleti-i Gülşeni ve Necati'dir. Mecmuanın müstensihi ve istinsah tarihi hakkında herhangi bir bilgi bulunmasa da mecmuada şiirleri yer alan şairlerin yaşadıkları yüzyıllardan hareketle 17. yüzyılda istinsah edildiği söylenebilir. Çalışmamızda 133 varaktan meydana gelen bu mecmuadaki Türkçe şiirlerin çeviri yazılı metinleri verilmiş, bu şiirler Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi dahilinde incelenmeye çalışılmıştır.
Firdevsİ-i Rumİ Süleyman-name-i Kebİr (10. cilt) inceleme-metin-dizin

Eski Anadolu Türkçesi döneminde yazılmış olan Süleyman-name-i Kebir adlı eserin 10. cildi üzerinde yapılan çalışma; 'Giriş', 'İnceleme', 'Metin' ve 'Dizin' bölümlerinden oluşmaktadır. Birinci bölümde eserin yazarı, dil ve üslubu, nüshaları, yazılış tarihi ve eser üzerinde yapılan çalışmalar üzerinde durulmuştur.'Dil İncelemesi' bölümünde metnin dil özellikleri tespit edilmiş, bu özellikler; 'İmla Özellikleri', 'Ses Bilgisi' ve 'Şekil Bilgisi' alt başlıkları altında belirtilmiştir.'Metin' kısmında Süleyman-name-i Kebir adlı eserin 10. cildine ait Topkapı ve Macaristan nüshaları üzerine metin tenkidi yapılarak çeviri yazılı metin hazırlanmıştır. Çeviri yazıda Türk Dili çalışmalarında Türkiye'de yaygın olarak tercih edilen alfabe kullanılmıştır.'Dizin' bölümünde iki alt başlık bulunmaktadır. 'Birinci Bölüm'de metinde yer alan tüm kelimeler, kelime grupları ve çekim ekleri alfabetik sıraya göre sıralanmıştır. İkinci bölümde ise 'Şekil Bilgisi Dizini' yer almıştır. Çalışmanın sonunda yararlanılan eserlerin sıralandığı 'Kaynaklar' bölümü vardır. Eserin son kısmında ise araştırmacıların daha kolay faydalanabilmesi için her iki nüshanın da tıpkıbasımı verilmiştir.
Cahit Zarifoğlu'nun nesirlerinde insan

Bu çalışma Cahit Zarifoğlu'nun nesirlerinde ortaya koyduğu 'insan' ile ilgili olarak hazırlanmıştır. Çalışmamızda araştırılan sorun, Cahit Zarifoğlu'nun nesirlerinde ortaya koyduğu insanın genel görüntüsüdür. Bu sayede Cahit Zarifoğlu'nun edebiyat eserlerinde insana bakışı, onu ele alışı da ortaya çıkacaktır. Giriş haricinde dört bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde insanın inanç unsurları üzerinde durulmuş, bu unsurların insanı şekillendirmedeki etkileri ortaya konmuştur. İkinci bölümde Cahit Zarifoğlu'nun insan kurgusu farklı yönleriyle ele alınmıştır. Üçüncü bölümde, insanın varlık karşısındaki konumu araştırılmış; insanın zaman, mekan, tabiat ve eşya içerisindeki yeri ortaya konmuştur. Dördüncü bölümde ise gelenek ve modernizmin insan üzerine etkisi araştırılmıştır. Çalışmamızda Cahit Zarifoğlu'nun nesirleri, bir bütün olarak ele alınmış, bu eserlerden yola çıkarak Cahit Zarifoğlu'nun 'insan'ı ortaya konmuştur. Sonuç olarak Cahit Zarifoğlu'nun nesirlerindeki insan bütün veçheleriyle ele alınmış; onun eserlerindeki insanın Allah'ın emir ve yasaklarına riayet eden, peygamberin sünnetine uyan, dini hayatın içinde pratiğe dökmüş, kısacası fıtratına uygun davranan bir insan olduğu anlaşılmıştır. Bunun yanında hayatın gerçekliğinin de unutulmadığı, fıtrata ters davranışlı insanların da onun eserlerinde yer aldığı görülmüştür.
Kerbela mersiyeleri

Ölen bir kimsenin ardından söylenen ağıtlara en ilkel topluluklardan en gelişmiş cemiyetlere kadar her yerde rastlanır. Divan edebiyatında mersiye olarak adladırıları bu tür, terim olarak ölen bir kimsenin iyiliklerini sayıp dökmek için yazılan şiir manasında kullanılır. Edebiyatımızda yazılmış mersiyeler içinde Kerbela mersiyeleri büyük bir yekun tutar ve adından da anlaşılacağı gibi 10 Muharrem H. 61'de Hz. Hüseyin'in Kerbela'da şehit edilmesini konu alır. Kerbela olayı İslam tarihinde önemli ve elim bir olaydır. Hürmet edilmesi gereken bir soydan gelmesine rağmen saltanat hesaplan yüzünden şehit edilmesi ve hakarete maruz kalması Hz. Hüseyin'e duyulan acının asırlarca devam etmesine yol açtı. Olayın tarihi ve sosyal etkileri hala sürüp gitmektedir. Bu tarihi olay çeşitli alanlardaki sanatkarlar için de ilham kaynağı olmuş ve yeni türlerin ortaya çıkmasına sebep teşkil etmiştir. Hüseyniye olarak adlandırılan mimari eserler, taziye denilen bir çeşit tiyatro, konu ile ilgili resimler, minyatürler ve besteler bu çerçevede sayılabilir. Edebiyatta ise Maktel-i Hüseyn denilen bir tür, hacimli bir şekilde kaleme alman ve konuyu destani özellikler katarak işleyen eserlerdir. Yine bu konuyu ele alan mersiyeler ise başta divanlar olmak üzere değişik eserler içinde yer alabilen şiirlerdir. Olayın hemen akabinde söylenmeye başlanan Kerbela Mersiyeleri, başta Arap Edebiyatı olmak üzere bütün İslam dünyasının ortak bir konusu halinde işlenegelmiştir. Kerbela Mersiyeleri ile diğer şahıslar için yazılan mersiyeler karşılaştırıldığında bazı ortak yanlar olduğu gibi farklılıklar da görülür. Diğer mersiyeler ölümü takip eden kısa bir zaman dilimi içinde yazıldıkları halde Kerbela Mersiyeleri hala yazılmaya devam edilmektedir. Nazım şekli ve II kullanılan vezinler açısından bu şiirlerde belli bir tercihin yapılmadığı ortaya çıkar. Kafiye ve rediflerde konuya uygun bir seçim yapılır. Uzun ünlü ve tekrarlar ile hüzün verici bir ahenk oluşturulur. Muhteva yönünden Kerbela Mersiyeleri de dünyanın geçiciliği ve feleğe sitem, yas, övgü, olayın tasviri ve dua olmak üzere beş bölümden meydana gelir. Olayın tasvirine diğer bölümlerden daha fazla yer verilir. Diğer mersiyelerde daha çok ölen ve yakınları için dua, Kerbela mersiyelerinde çoğunlukla şairin kendisi İçindir. Ayrıca bu şiirlerde, olaya sebep olan Yezid ve adamları için beddua bulunur. Divan edebiyatında ilk örnekleri 15. yüzyılda görülen Kerbela Mersiyeleri, sonraki yüzyıllarda artarak devam etmiştir. 10 Muharrem'in matem günü olarak anılması sebebi ile bilhassa 19. yüzyılda yetişen şairler içinde mersiyelerden oluşan eserler hazırlayanlar bulunur. Konu, halk, divan ve tekke edebiyatının ortak konusu olarak ele alınır. Bilhassa mutasavvıf şairlerin ilgisi Ehl-i Beyt sevgisi yanında, tasavvufun Hz. Ali'den intişar ettiğine inanılması sebebiyledir. Konunun çok değişik kesimlerce ele alınması yüzyıllarca önceki acı bir olaya karşı ortak yasın bir sonucudur ve bu yas ayırıcı değil birleştirici olmalıdır.
Milli Kütüphane no: 1996' da kayıtlı Mecmuatü'l-Letayif

Çalışmada Ankara Milli Kütüphane'de kayıtlı olan 1996 no'lu, 59 varaklı beyit mecmuası transkripsiyonlu olarak latin alfabesine aktarılmıştır. Metin ortaya konmuş ve mecmuada yer alan şiirler divanlarla karşılaştırılmış, farklılıklar belirtilmiştir. Şiirlerin büyük bir kısmının kime ait olduğu belli değildir. Bazı şairler tarafımızdan tespit edilmiştir. Mecmuanın istinsah tarihi ve müstensihi belli değildir.
Halime Toros'un edebi eserlerinde toplumsal cinsiyet algısı

Bu çalışmada, toplumsal cinsiyet kavramı ve etrafında oluşturulan diğer kavramlar açıklandıktan sonra kadınların uzun süren suskunluk dönemlerinin ardından, seslerinin yeniden duyulmaya başladığı zamanlardan yola çıkılarak, günümüze uzanan süreçte yaşananlar çalışıldıktan sonra kadınların yaşadıklarını eserlerine yansıtan ve bir kurgu içerisinde yaşananlara eleştiri getiren Halime Toros'un, edebi eserlerinde toplumsal cinsiyet'in izi sürülmüştür. Edebi eserleri incelenerek, toplumsal cinsiyet bağlamında değerlendirilecek tüm kadınlık ve erkeklik durumları fişlenmiştir. Bu verilerden hareketle, incelenen eserlerin yazıldığı dönemin şartları da dikkate alınıp okunmaya çalışılmıştır. Araştırmalardan elde edilen bilgiler ışığında, eserlerdeki kahramanların ağzından, dile getirilmiş kadınlık ve erkeklik durumlarının eleştirisi ile karşılaşılmaktadır. Ezilen, şiddette maruz kalan, kendisine yüklenen görevleri 'doğal' karşılayan, sorgulayan, bıkmış, alternatif geliştirmek isteyen, geleneksel, modern, susan, susturulan, fedakar, incinmiş, önemsenmeyen, kadınlar olmakla birlikte kendisine şiddeti hak olarak gören, ezen, görmezden gelen, itaat ettiren, buyuran, yalnız bırakan, konforundan taviz vermeyen, dinin koruculuğunu üstlenen erkekler vardır. Kadınlık ve erkeklik rolleri bağlamında değerlendirilen eserler, aynı zamanda dönemin dini-siyasi şartları etrafında da okunarak içinde bulunulan siyasi ve dini atmosferin kadınları ve erkekleri nasıl etkilediği, kadınların kendilerine hangi vasıtalarla çıkış yolu bulmak istedikleri, çalışmamız içinde ortaya konmak istenmiştir.