Kız çocuklarında poliklorinobifenillerin erken ergenliğe etkisi

Amaç: Bu çalışmada erken ergenlik tanısı alan ve izole erken meme gelişimi nedeniyle izlenen 2-8 yaş arası kız çocuklarında poliklorinobifenillerin erken ergenlik ve erken meme gelişimi üzerine olan etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma grubu olarak Ege üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Endokrinoloji polikliniğinde idiyopatik erken ergenlik ve izole erken telarş tanısıyla izlenen 2-8 yaş arası kız çocukları seçildi (Grup 1). Sağlıklı kontrol grubu olarak Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hastanesi Polikliniklerine başvuran herhangi bir kronik hastalığı ve ergenlik bulgusu olmayan 2 8 yaş arası kız çocukları seçildi (Grup 2). Rutin poliklinik kontrolü olarak çocuk endokrinoloji uzmanları tarafından inspeksiyon ve palpasyonla Tanner evreleme sistemine göre ergenlik muayenesi yapıldı. Antropometrik ölçümleri alındı. Her hastadan PCB'lerin çalışılması için serum ve idrar örnekleri alındı. Demografik verileri içeren anket soruları yöneltildi. Grup 1'deki hastaların dosyalarından kemik pelvik ultrasonları, sabah bazal LH, FSH, E2 serum düzeyleri kaydedildi. Çalışmaya alınan tüm hastaların serum ve idrar örnekleri çalışılıncaya kadar -80 C'de saklandı. Serum ve idrar PCB ölçümleri Ege Üniversitesi İlaç Geliştirme ve Farmakokinetik Araştırma Uygulama Merkezi'nde yapıldı. PCB analizi için serum örneklerinde pestisitler gaz kromatografi kütle spektrometrisi yöntemi ile çalışıldı. Laboratuvar kapsamında bakılan PCB'ler; PCB 8, PCB 20, PCB 28, PCB 35, PCB 52, PCB 77, PCB 81, PCB 101, PCB 105, PCB 114, PCB 118, PCB 123, PCB 126, PCB 138, PCB 153, PCB 156, PCB 157, PCB 167, PCB 169, PCB 189 idi. Sonuçlar nitel ve nicel olarak değerlendirildi. Nicel tayin sınırı PCB analizinde 0,005 mg/kg'dır. ( 0,005 mg/kg'ın üzerindeki sonuçlar verildi.)Sonuçların istatistiksel değerlendirilmesi SPSS 16.0 programında, gruplar arası değerlendirme için tek yönlü varyans analizi, alt grup analizinde Mann-Whitney U testi kullanıldı. p değeri 0.05 altı değerler anlamlı kabul edildi. Bulgular: Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Endokrin polikliniğine erken meme gelişimi nedeni ile başvuran toplam 50 kız hasta mevcut idi (Grup 1). Bu grubun yaşları 2 ile 8 arasında ve ortalama: 6, 7 1, 2 yaş idi. Sağlıklı gruptaki (Grup 2 n=50) olguların ise yaşları 2 ile 8 arasında ve ortalama 5,23 1,25 yaş idi. Bu olguların ağırlık, boy ve VKİ SDS'leri sırası ile - 0,20 0 .26, - 0,35 1,5, -0,12 1,28 idi. Grup 1 ve 2 arasında boy, VKİ SDS'leri ve açısından fark yok iken grup 2'de grup 1'e göre ağırlık SDS'leri anlamlı olarak yüksek saptanmıştır (p<0.05). İki grup arasında VKİ SDS'leri açısından istatistiksel açıdan anlamlı fark saptanmasa da oransal olarak belirgin fark mevcuttur. Erken ergenliğe girenlerde zamanında doğum oranı % 88, erken doğum oranı % 12. Sağlıklı kontrol grubunda zamanında doğum oranı % 84, erken doğum oranı % 16 saptandı. Erken ergenliğe giren çocuklarla sağlıklı kontrol grubu arasında doğum zamanı istatistiksel olarak anlamlı farklı bulunamadı (p>0.05). Her iki grubun anne ve baba meslekleri ile ergenlik başlama zamanı arasındaki ilişkiye bakıldığında aile meslekleri ile ergenlik başlama zamanı arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmadı (p>0.05). Kızlarda sosyoekonomik durum ile ergenlik başlama zamanı arasındaki ilişkiye bakıldığında çalışmamızda aylık toplam geliri 2000 TL ve altında olanlar düşük, 2000 tl-8000 TL arasında olanlar orta, 8000 TL üzerinde olanlar ise yüksek sosyoekonomik düzeyli gruplar olarak belirlenmiştir. Sosyoekonomik durum ile ergenlik başlama zamanı arasında istatistiksel anlamlı farklılık bulunamadı (p>0.05). Hastaların yaşadığı bölgeler ile ergenlik başlama zamanı arasındaki ilişki incelendiğinde her iki grubun da genel olarak yaşadığı bölge şehir merkezidir. İlçede daha çok oranda yaşayanlar grup 1, kırsalda daha çok oranda yaşayanlar ise grup 2 olup, istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Anne menarş başlangıç yaşıyla ergenlik başlama zamanının ilişkine bakıldığında grup 1 hastaların anne menarş başlangıç yaşının grup 2'ye göre istatistiksel olarak anlamlı erken olduğu saptandı (p<0.05). Grup 1 deki kızlarda başvuru anında Tanner'e göre pubik kıllanma ve meme gelişim evrelerinin dağılımı en çok %60 hasta (n=30) pubarş evre 3, %64 hasta (n=32) telarş evre 3 olarak saptandı. Bu hastaların başvuru anında delta kemik yaşları %22 (n=11) hastada 0,%32 (n=16) hastada 1, %16 (n=89) hastada 1,5, %28 (n=13) hastada 2, %2 (n=1) hastada 3, %2 (n=1) hastada 4 saptandı. Gerçek EE ve izole ET ayrımı için bakılan bazal FSH, E2 düzeyleri, delta kemik yaşı ve uterus uzun aksı iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı farklı bulunmuştur. Grup 1'de hastaların takiplerinde %56 (n=28) hastaya erken ergenlik nedeniyle GnRH analoğu ile tedavi başlanmış olduğu görüldü. Bu hastaların ortalama tedavi başlangıç yaşı 8,1 1, 48 yaş idi. Tedavi başlanan en küçük hasta 4 en büyük hasta 10 yaşında idi. Her iki gruptaki hastaların serum ve idrarlarında ölçülebilecek düzeyde PCB kalıntısı saptanmamıştır. Sonuç: Çalışmamızda istatistiksek olarak aşağıdaki sonuçlar anlamlı çıkmıştır, Çalışmamızda polikliniğimizden izlenen olguların %22'sinde başvuru anında vücut ağırlığı +2 SDS saptanmış olup sağlıklı kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksekti. Her iki grup arasında VKİ SDS'lerinde anlamlı fark saptanmadı, ancak oransal olarak grup 1'deki hastaların VKİ SDS'leri kontrol grubuna göre yüksek bulunmuştur. Anne mens yaşı Grup 1'de grup 2'ye göre istatistiksel olarak anlamlı erken saptandı, bu nedenle ergenlik bulgularının erken başlamasında anne menarş yaşının da etkili olduğu söylenebilir. Hasta grubumuzda ve sağlıklı kontrol grubumuzda serum ve idrar örneklerinde PCB saptanmamış olup, polikliniğimizden takipli idiyopatik EE ve ET olgularının etiyolojilerinde PCB maruziyetinin olmadığını saptanmış olduk.