Sivil toplum örgütlerinin Türkiye'nin turistik imajına etkisi: Almanya uygulaması

Dünyada turizme katılan sayısı her geçen gün artmaktadır, Dünya Turizm Örgütü tahminlerine göre 2020 yılında dünyada turizmden elde edilen gelirin 2 trilyon dolara ulaşması beklenmektedir. Bu durum sonucunda turizm sektöründe oluşan dev ekonomiden pay almak isteyen ülkeler arasında büyük bir rekabet ortaya çıkmış, ülke yönetimleri, gerek ülkelerinin içindeki belirli bir bölgeyi gerekse tüm ülkeyi bir turizm destinasyonu olarak pazarlama gayreti içerisine girmişlerdir. Yeni bir turizm destinasyonu oluşturulması ya da var olan bir turizm destinasyonunun geliştirilmesi çok yönlü pazarlama ve tanıtım faaliyetlerini içeren karmaşık bir süreçtir. Öncelikle bir destinasyonun başarılı şekilde pazarlanabilmesi için doğru bir destinasyon imajının oluşturulması gerekmektedir. Çünkü doğru bir destinasyon imajı oluşturulması, destinasyonun tanıtımı, pazarlaması, destinasyon kimliği oluşturulması, destinasyon markası oluşturulması gibi pek çok faaliyetin temelini oluşturur. Destinasyon imajı ile ilgili yapılan çalışmalardan anlaşılacağı üzere destinasyon imajının turistlerin bir destinasyonu diğerine tercih etmesinde etkili bir kavram olduğu görülmektedir. Destinasyon imajı ile ilgili çalışmalarda dikkat çeken bir diğer husus destinasyon imajını etkileyen bilişsel ve duygusal pek çok faktörün bulunmasıdır. Bunların bir kısmı destinasyonla ilgili bilgileri içerirken, bir kısmı destinasyon hakkında neler hissedildiğiyle ilgilidir. Bilişsel ve duygusal faktörler turist çeken ülke tarafından yapılan başarılı reklam, tanıtım, halkla ilişkiler çalışmaları, turist çeken ülke hakkında yapılan olumlu veya olumsuz propagandalar, turist gönderen ülkedeki önyargılar, medya turist çeken ülkeyle ilgili yer alan haberler, sosyal medyada yer alan yorumlar gibi pek çok husustan etkilenir. Turist çeken ülkeler, destinasyon imajını oluşturmak veya geliştirmek için imajlarını olumlu yönde etkileyen hususları desteklemek, olumsuz yönde etkileyen hususları ise engellemek için çalışmalar yapmak zorundadır. Özellikle turist çeken ülkeler ülke aleyhindeki kara propagandalar, turist gönderen ülkenin medyasında yer alan olumsuz haberler, vb. hususlarda lobicilik, halkla ilişkiler, kültürel diplomasi gibi çalışmalar yapmaktadırlar. Sivil toplum örgütleri, hükümet dışındaki gönüllü yapılanmaları içerir ve demokrasiden ayrı düşünülemeyen, farklı düşünceleri, farklı ihtiyaçları ve çıkarları temsil eden yapılardır. Aynı zamanda sivil toplum örgütleri profesyonel bir şekilde organize olduklarında, medya organlarını, diğer sivil toplum örgütleri, kamuoyu gibi farklı aktörleri yanlarına aldıkların da hükümetlerin kararlarını etkileyen, temsil ettikleri topluluğun yararına karar almasını sağlayan bir baskı grubuna dönüşmektedirler. Ayrıca ülke yönetimleri kültürel diplomasinin bir aracı olarak sivil toplum örgütlerini kullanmaktadır. Bunun için kültürel diplomasinin yapılacağı ülkede sivil toplum örgütlerini kurmakta, kamuoyunun sempatisini kazanmak için çeşitli faaliyetler düzenlemektedir. Almanya'da 3 milyonun üzerinde Türk yaşamaktadır ve özellikle 70'li yıllardan itibaren örgütlenerek, sivil toplum örgütlerini oluşturmuşlardır. Sivil toplum örgütleri çoğu gönüllü, profesyonelce olmayan ancak iyi niyetli faaliyetlerinde Alman kamuoyunda zaman zaman ses getiren işler yapmaktadırlar. Bu noktadan hareketle çalışmanın temel amacı, Almanya'daki Türk sivil toplum örgütlerinin faaliyetlerinin, Alman toplumundaki yansıması sonucunda, Türkiye'nin turistik imajına etkisini ortaya koymaktır. Ayrıca bu amaç doğrultusunda sivil toplum örgütlerinin Almanya'daki faaliyetlerinden Alman turistlerin ne derece haberdar oldukları, farkındalık düzeylerinin tespit edilmesidir. Ayrıca Alman turistlere yönelik literatür taraması sonucu oluşturulan anket uygulanmıştır. Aynı zamanda Almanya'daki Türk sivil toplum örgütleriyle bir mülakat yapılarak, mevcut durum, faaliyetleri ve Alman toplumuyla ilişkileri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu araştırmanın evrenini Türkiye'yi ziyaret eden Alman turistler oluşturmaktadır. Bu amaçla oluşturulan anket 2014 yılında Antalya'ya tatil amaçlı gelen Alman turistlere uygulanmış olup 415 adet anket değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Elde edilen verilerin analizi SPSS 19 istatistik paket programı ile yapılmıştır. Araştırmada Alman turistlerinin bireysel özelliklerine ve seyahat deneyimlerine yönelik verilerin çözümlenmesinde betimsel analiz, varyans analizi, bağımsız örneklemler için t testi, levene testi, regresyon ve içerik analizi kullanılmıştır. Almanya'daki Türk Sivil Toplum Örgütleriyle görüşme neticesinde elde edilen bulgular, değerlendirilerek raporlanmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, Alman turistlerin bireysel özelliklerine, seyahat deneyimlerine, bilgi kaynaklarına, sivil toplum örgütleri hakkındaki düşüncelerine göre destinasyon imajında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunduğu görülmüştür.