turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ahmet Şükrü Esen defterlerinde anonim Türk halk edebiyatı ürünleri

Ahmet Şükrü Esen'e ait olan, oğlu Ali Esen Minkari tarafından Pertev Naili Boratav'a verilen ve Boratav'ın da inceleyerek tek tek numaralandırmış olduğu 27 el yazması defter bulunmaktadır. Bu defterlerden I ve IV numaralı olanları Boratav tarafından incelenmiş olup, diğerleri ise Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı'nda bulunmaktadır. Görünüşleri itibarıyla birer 'defter' olmakla birlikte; içerikleri göz önüne alındığında 'cönk' niteliği taşıdığı görülen bu el yazması eserlerde, Türk Halk Edebiyatı'nın, Anonim, Aşık ve Tekke Edebiyatı alanlarına ait pek çok metin yer almaktadır. Bu çalışmada, sözü edilen bu defterlerde yer alan atasözü beddua, bilmece, deyim, dua, tekerleme ve fıkra gibi Anonim Halk Edebiyatı ürünleri günümüz harflerine aktarılmış ve aktarılan bu metinler, hem AŞE defterleri içinde hem de bazı kitaplarla karşılaştırılarak mukayeseli bir çalışma ortaya konmaya çalışılmıştır.
Hamdi Koç'un eserlerindeki tematik yapının ve postmodern unsurların incelenmesi

Bu çalışmada, romanını geleneksel olanın dışına çıkaran Hamdi Koç'un hayatı ve eserleri üzerine bir inceleme yapılmıştır. Kendisi üzerine daha önce gelişmiş bir çalışma yapılmamış olan yazarın kendisinin, eserlerinin ve romancılığının tanıtılması amacıyla detaylı bir çalışma yapılmak istenmiştir. Çünkü Koç, Melekler Erkek Olur romanı ile Türkiye'nin en çok okunan yazarları arasına girmiş, Çıplak ve Yalnız romanı ile 2013 Dünya Kitap Yılın Telif Kitabı Ödülü'nü ve 2014 yılında Orhan Kemal Roman Ödülü'nü almış bir yazardır. Çalışmamız iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, yazarın hayatı üzerinedir. Burada yazarın doğumu, çocukluğu, ailesi, eğitimi, çalışma hayatı ve yazın hayatı hakkında bilgiler verilmiştir. Yazın hayatı kısmında eserlerinin özetine de yer verilmiştir. İkinci bölümde ise romanları tema, teknik ve içerik özellikleri bakımından incelenmiş olup ardından denemesi ayrıca değerlendirilmiştir. Romanlarında yer alan teknik ve içerik özellikleri üzerinden yazarın postmodern yazarlığı ortaya konulmuştur. Denemesinde yer verdiği yazar ve eserler hakkındaki görüşleri ile de bu durum desteklenmiştir. Ayrıca hem yazın hayatının incelendiği hem de romanının içerik ve teknik özelliklerinin değerlendirildiği bölümlerde yazarın birinci romanından son romanına kadar gösterdiği gelişim üzerinde durulmuştur.
Alban Berg'in OP.6 üç orkestra parçasından birinci bölümün bestecilik ve orkestra şefliği teknikleri açısından incelenmesi

Bu çalışmada, Yirminci Yüzyılda yaşamış en önemli bestecilerinden biri olan Alban Berg'in yapıtlanndaki müzik dili bestecilik ve orkestra şefliği teknikleri açısından incelenmektedir. Bu amaca yönelik olarak, bestecinin Op.6 Üç Orkestra Parçasının birinci bölümü ele alınmış ve çözümlenmiştir. Bununla beraber, Alban Berg'in yapıtlarının icrasına yönelik yapılacak olan herhangi bir çalışmada sadece yapısall çözümlemenin yeterli olmayacağı fikrinden hareketle, Alban Berg'in yaşamı boyunca sanatsal kişiliğinin ve kendine özgü müzik dilinin biçimlenişi de incelenmiştir. Bestecinin dahil edildiği İkinci Viyana Okulunun atonal yapıtlarında kullanılmış olan besteleme tekniklerinin ve bu tekniklerin ortaya çıkışında belirleyici olmuş etkenlerin saptanması, yapılacak olan çözümlemede kullanılacak yöntemlerin belirlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu yolda müzik kuramcılarının yıllar boyunca yaptıkları çalışmaların sonucunda belirlenmiş bir yöntem olan hücre teorisi ile atonal yapıtların bestecilik açısından çözümlemesi rahatlıkla yapılabilmektedir. Bestecilik tekniklerini açısından yapılan incelenme sonucunda, tonal materyallerin atonal bir tını evreni içinde kullanıldığı Berg'in müziğindeki lirik anlatımcılığın geçmişşteki bestecilerin mirası ile olan yakın ilişkisi saptanmıştır. Tüm bu saptamalar sonucunda da, Op.6 Üç Orkestra Parçası' mn birinci bölümünün icrasına yönelik olarak yapılacak bir çalışmada, orkestra şefinin karşılaşabileceği sorunlara geçerli çözümler bulunabilecek bir zemin hazırlanmış olacaktır.
Çavdaroğlu Müftİ Dervİş'in dİvan-ı Münacat'ı üzerine bir inceleme

Tarikatlar, tasavvufi düşüncenin yaygınlaşmasında birinci derecede rol oynayan müesseselerdir. Bunlar-bugün bildiğimiz şekliyle-VII/XIII. yüzyılda ortaya çıkmışlardır. XIV. yüzyıldan itibaren Anadolu'da şekillenmeye başlayan Halvetilik hareketi XV. yüzyıldan sonra yaygınlık kazanmış ve sistemleşerek günümüze kadar etkisini sürdürmüştür. Anadolu ve Rumeli'de en çok tekkesi olan Halveti tarikatının Rumeli'de hala faal tekkeleri vardır. Bu etkinin bir sonucu olarak Halvetilik öğretilerini işleyen birçok şair ve yazar ortaya çıkmıştır. XVI-XVII. asırda Kütahya'da yaşayan Çavdaroğlu Müfti Derviş de dönemin Halveti şairlerinden biridir. Çalışmamızda Çavdaroğlu Müfti Derviş'in hayatı, edebi şahsiyeti ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. Divan'ı Arap alfabesinden Latin alfabesine aktarılmıştır. Şiirlerin din-tasavvuf-cemiyet yönlerinden tahlili yapılmıştır. Çavdaroğlu Müfti Derviş'in şiirlerinde, Dini-Tasavvufi Türk Edebiyatı'nın ve Halvetiliğin belirgin özellikleri görülmektedir. Dini-Tasavvufi Türk Edebiyatı, hem İslam'dan önceki hem de sonraki dönemde yer alır. Bu edebiyat işlediği konular sebebiyle halkın dilini, inanancını, duygu ve düşüncesini esas almaktadır. Halkın bütününü kapsadığı için toplumun her kesimine hitap edebilmektedir. Dini-Tasavvufi Türk Edebiyatı, şekil ve üslup özellikleri bakımından İslam'dan önceki Türk edebiyatından etkilenmiştir. Türklerin İslam dinini kabullerinden sonra İslamiyet'in etkisiyle yeni bir şekle bürünerek, tasavvufi unsurları da bünyesine almıştır. Anadolu'da, yayılmaya başladığı XIV. Yüzyıldan başlayarak Halvetilik temi edebiyatımızda işlenmeye başlamıştır. XVI-VII. Asırda yaşayan Çavdaroğlu Müfti Derviş şiirlerinde tasavvuf ve Halvetilik düşüncesini işlemiş şairlerimizdendir. Müfti Derviş XVII. Asır Türk Tasavvuf Edebiyatı'nın önemli temsilcilerinden olan mutasavvıf şair Gaybi Sun'ullah'ın babasıdır. Mutasavvıf bir şair olan Müfti Derviş de pek çok şairimiz gibi tezkirelerde yer almadığı için ilim alemine yeterince tanıtılamamıştır. Üç bölümden oluşan inceleme kısmının ilk bölümünde şairin hayatı, ikinci bölümde şiirlerindeki şekli unsurlar, üçüncü bölümde şiirlerin din-tasavvuf-cemiyet yönünden tahlili yapılmıştır. Tahlilden sonra ise Divan'ın transkripsiyonlu metni yer almaktadır. Müfti Derviş Divanı üzerinde yaptığım bu çalışmada yardım ve teşvikleri için Hocam Doç. Dr. İsmail EKİNCİOĞLU'na, yardım ve önerileri için Hocam Yrd. Doç. Dr. Mustafa GÜNEŞ'e, yönlendirmeleri ile yol gösteren, teşvik eden ve yardımlarını esirgemeyen Hocam Prof. Dr. Ali TORUN'a teşekkürlerimi sunmayı bir borç biliyorum.
Firdevsİ-i Rumİ'nin Süleyman-name adlı eseri (14 - 15. ciltler) metin - inceleme

Bu çalışmada; 15. yüzyılın tarihçilerinden ve en velud sanatçılarından kabul edilen, Firdevsi-i Tavil olarak da bilinen Firdevsi-i Rumi'nin 82 ciltlik Süleyman-name-i Kebir adlı eserinin 14 ve 15. ciltleri incelenmiştir. Eserin incelenmesinde, Topkapı Sarayı Millet Kütüphanesinde yer alan H. 1526 envanter numaralı nüsha esas alınmıştır. Süleyman-name ana yapısı mensur olmakla birlikte manzum - mensur karşı yazılan bir eserdir. Hz. Süleyman'ın hayatını destansı ve efsanevi bir şekilde anlatan eserde; coğrafyadan tıbba, astronomiden savaş sanatına, tarihten mitolojiye pek çok alanda önemli bilgiler yer almaktadır. Eski Türk edebiyatına kaynaklık edebilecek bilgileri içermesi ve tasavvufi mahiyetine ilaveten alegorik / temsili bir yapıda kaleme alınmış olması, eseri Eski Türk edebiyatı açısından önemli kılan hususlardandır. Çalışma metin incelemesi ve metnin çeviri yazısı olmak üzere iki ana bölümden oluşmaktadır. İnceleme bölümünde eserin kaynakları, hikaye unsurları, eserin manzum ve mensur özellikleri, dil ve imla hususiyetleri ile tasavvufi - temsili yapısı ortaya konmaya çalışımıştır. İkinci bölümde ise eser, çeviri yazı özellikleri dikkate alınarak günümüz alfabesine çevrilmiştir.
Elazığ fıkraları ve fıkra tipleri

Bu çalışmada Elazığ'da derlediğimiz fıkraları ve bu fıkralardaki fıkra tiplerini ele aldık. Çalışmanın özelliği, Elazığ'da derlenen fıkralar üzerine bağlam merkezli bir bakış açısıyla yapılan müstakil bir çalışma olmasıdır. Tezin genel başlıkları şunlardır: 'Elazığ ile İlgili Genel Bilgiler', 'Fıkra', 'İşlevleriAçısından Elazığ'da Derlenen Fıkralar', 'İcra Bağlamı Açısından Elazığ'da Derlenen Fıkralar', 'Elazığ'da Derlenen Fıkralarda Fıkra Tipi', 'Fıkra TiplerineGöre Elazığ'da Derlenen Fıkraların İcra Bağlamları', 'Sonuç', 'Kaynakça', 'Ekler'. Fıkralar, anlatmaya bağlı folklor ürünleridir. Bu çalışmada fıkralar sahadanderlenirken bağlamı ile birlikte derlenmiş; böylece fıkraların icra bağlamına göre özellikleri ve işlevleri tespit edilebilmiştir. Sadece metni derlemek, fıkrayı eksik değerlendirmektir. Çünkü her folklor ürünü özel bir metindir ve anlatıcısından, anlatılma ortamından bağımsız düşünülemez. Bu bakımdan kaynak kişiler ve anlatma ortamlarıyla birlikte anlatıların sosyal hayatta hangi işlevleri yüklendiği de çalışmamızda yer almıştır. Ayrıca derlenen Elazığ fıkralarının fıkra tipleri de tespit edilmiştir.
Türk dilinde mastarlar

Türk dili, dünyanın en köklü ve zengin dillerinden birisidir. Türk dili deyince, sadece Türkiye'de konuşulan dil akla gelmemelidir. Çalışmamızda Türk dili kavramını kullanırken, Eski Türkçe döneminden günümüze kadarki dönemi ve günümüzde çok geniş bir coğrafyaya yayılmış olan çağdaş Türk lehçelerini, bir bütün olarak kastetmekteyiz. Bu çalışmamızın konusu, Türk dilinde yer alan mastarlardır. Mastarlar, fiillerin isim şekilleridir, bir bakıma adıdır. Hem fiil hem de isim özellikleri taşımaktadırlar. Dilde oldukça işlek olarak kullanılan unsurlardır. Birden fazla duygu, düşünce ve istek;bu ekler sayesinde birden fazla cümle kurulmadan ifade edilebilmektedir. Bu çalışmada; tarihi dönemlerden başlayarak, günümüzde konuşulan çağdaş lehçeleri de içine alacak şekilde mastarlar tespit edilmiş ve Türk dilinde geçmişşten günümüze kadar kullanılan mastarların benzerlik ve farklılıkları ortaya konulmuştur.
Türkçede canlı yavrularına verilen isimler: Kıpçak grubu

Tezimizde Türkçenin kelime hazinesine yönelik canlı yavrularına verilen isimlerin Kıpçak grubu esas olmak kaydıyla ele aldık. Dilin zenginliği, anlatım gücü açısından dikkate değer malzeme çıkmıştır. İncelememizde bu malzemeyi Türkiye Türkçesi'ndeki eşdeğerleriyle mukayese edilmiş ve örneklendirilmiştir. Çalışmamız gramerin leksikoloji bahsinin onomastik inceleme bölümü esas almıştır.
Topkapı Sarayı Kütüphanesi revan no: 1972'de kayıtlı Mecmu'a-i Eş'ar (vr.360b-405a)

Bu çalışma, Topkapı Sarayı Kütüphanesi, Revan 1972 numarada kayıtlı 'Mecmu a-i Eş ar' adlı antoloji niteliğindeki şiir mecmusının 360 b-405a numaralı varaklarının transkripsiyonlu metninden ve bu metnin incelemesinden oluşmaktadır. Tamamı 405 varak olan mecmuanın, çalışılan bu son kısmında toplam 488 şiir bulunmaktadır. İstinsah tarihiyle ilgili kesin bir bilginin bulunmadığı mecmuanın 16. yy. sonu veya 17. yy. başında derlendiği tahmin edilmektedir. Çalışma iki bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde eserin şekil ve muhteva özellikleri üzerinde durulmuş, ikinci bölümde çalışılan bölümün transkripsiyonlu metni ortaya konulmuştur.
Alihan Töre Saguni Türkistan Kaygusi

Türkistan Kaygusi adlı metnin Arap harflerinden Latin harflerine yazı çevrimi yapıldı. Yazıçevriminde kullanılan fonetik değerler müellifin Özbek asıllı olması göz önünde tutularak Özbek edebi diline göre yapıldı. Ayrıca; yazı çevrimi sırasında anlaşılması zor olan ve tercüme kitapta olmayan yerlerin tercümesi yapıldı. Metnin karışık dil özellikleri belirlendi ve ayırt edildi. Özbekçe haricindeki dillere ait kelimeler kendi sözlüklerinden tanık gösterilerek notlar bölümünde verildi. Karışık olan defterler sıraya kondu ve defter, sayfa ve satır numaraları verildi. Metinde geçen İslami, tarihi ve edebi kaynaklara ulaşıldı.
Edebiyatımızda Sarıkamış Harbi (1914)

Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda mücadele ettiği cephelerden biri Kafkas Cephesi'dir. Sarıkamış Taarruz Harekatı (1914) bu cephede gerçekleşen, mevsim ve coğrafi zorluklar nedeniyle içinde birçok dramı barındıran bir mücadele olarak tarihegeçer. Yaklaşık 114. 000 insan hayatını kaybeder. Türk tarihindeki diğer savaşlar gibiSarıkamış Harbi de, edebiyatımıza farklı açılardan yansır. Çalışmamızda SarıkamışHarbi'nin roman, anı, tiyatro ve halk şiirine nasıl yansıdığı incelenmektedir. Edebiyatçıların daha çok savaşın trajik yönleriyle ilgilendikleri görülür. Sarıkamış Harbi, incelediğimiz 23 romana çerçeve ve çekirdek vaka olmak üzere iki açıdan yansır. Söz konusu eserlerde kalıplaşmış bazı tem ve motiflererastlanır. Cephedeki askerin yaşadığı en büyük trajedi olan donma, tifüs ve diğerhastalıklar, kışlık kıyafet eksikliği, açlık, yağma, cephe gerisinde yaşanan maddi ve manevi sıkıntılar, Ermeni mezalimi, göç, esaret, Enver Paşa ve İttihat Terakkieleştirisi gibi. Yayımlanmış bazı askeri ve sivil anılarda da Sarıkamış Harbi'ni bulmak mümkündür. Biri sivil olmak üzere incelediğimiz 16 askeri anıda Sarıkamış Harbisavaş günlüğü şeklinde ele alınır. Savaşa katılan komutanların yanı sıra, Sarıkamışsonrası Doğu Cephesi'nde görev alan subayların da Sarıkamış Harbi'ndenbahsettikleri görülür. Bunlar arasında Ruslar'a esir düşenler, anılarında esarete geniş yer verirler. İncelediğimiz yabancı asker anıları karşı tarafın savaş hakkındaki değerlendirmelerini içerir. Sarıkamış Harbi, tespit edebildiğimiz kadarıyla tek bir tiyatro eserindeçerçeve vaka olarak yer alır. İttihat ve Terakki eleştirisinin yapıldığı bu oyundaSarıkamış, yapılan büyük bir hata olarak değerlendirilir. Halk edebiyatına destan, ağıt ve türkü türleriyle yansıyan Sarıkamış Harbi, daha çok kahramanlık, ölümden kaynaklanan hüzün ve öfke gibi duygu kalıplarıyanında, cephe ve cephe gerisinde yaşanan sıkıntıların anlatımıyla yer bulur
Seyyid Kelİm Efendi ve Eş'ar-ı Kelİm

Bu çalışmada, 18. yüzyıl Divan Edediyatı şairlerinden Seyyid Kelim Efendi'nin Eşar-ı Kelim adı altında toplanan şiirleri üzerinde durulmuş; söz konusu şiirler çeşitli alt başlıklar altında ele alınarak incelenmiştir. Şairin mensubu bulunduğu 18. yüzyıla genel bir bakışın sunulduğu giriş kısmında ayrıca Klasik Türk Edebiyatı'nın imaj dünyası ve geleneksel yapısı hakkında bilgi verilmiştir. Birinci Bölüm'de şairin hayatı, sanatı ve şiirlerinin dil hususiyetleri üzerinde durulmuş; İkinci Bölüm'de eser şekil özellikleri ve muhteva açısından çeşitli alt başlıklar altında incelenmiş; Üçüncü Bölüm'de ise Konya Koyunoğlu Şehir Müze ve Kütüphanesi, 12339 numarada kayıtlı mecmuada yer alan şairin şiirlerininin transkripsiyonlu metnine yer verilmiştir.
Şair Mecmuası'nın millİ edebiyat açısından incelenmesi

Dergiler yayımlandıkları devre tanıklık eden, o devrin atmosferini yansıtan edebi, siyasi, kültürel yaşantımıza ışık tutan ve geçmişşin izlerini bugüne taşımamızı sağlayan birer kaynaktır. Her biri araştırılmaya ve incelenmeye muhtaçtır. Hazırladığımız bu tez 1918- 1919 yılları arasında İstanbul'da Yusuf Ziya Ortaç tarafından haftalık olarak yayımlanan Şair dergisinden hareketle Türk edebiyatının geçirdiği en önemli değişim süreci olan Milli edebiyat döneminin edebi ve sanatsal cephesini, edebi meselelerini, kültürel tarihini ortaya koyan bir çalışmadır. Türk tarih ve edebiyatı açısından büyük önem arz etmektedir. Şiir, deneme, makale, tenkit, hikaye gibi sanatın bütün nev'ilerine değinen Şair mecmuası, Yahya Kemal, Faruk Nafiz, Orhan Seyfi, Reşat Nuri, Aka Gündüz, Reşat Nuri, Ömer Seyfettin gibi birçok aydın, şair ve yazardan izler taşımaktadır. Bu tespitlerden hareketle tezimizde, Şair mecmuasının ilk 10 sayısı günümüz alfabesine aktarılmış, derginin kronolojik ve yazar adına göre dizini yapılmış, dergi bütün nev'ileri ve bu nev'ileri meydana getiren şair ve yazarlar ışığında incelenmiş ve böylelikle Milli edebiyat döneminin edebi, kültürel ve sanatsal cephesine ışık tutulmuştur.
Emine Işınsu'nun romanlarında yapı ve izlek

Emine Işınsu, yazdığı romanlarla 1960 dönemi Türk romancılığında önemli bir yere sahiptir. Şiir, tiyatro, hikaye, deneme, inceleme yazılarıyla da tanınan Emine Işınsu; kendini romancı kimliğiyle öne çıkarır. O'nun yazılarını anlamak, yaşadığı dönemdeki çağdaşlarının ve kendisinin hayatı nasıl anlamlandırdığını kavramamıza yardım edebilir. Tez çalışması, üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde yazarın yaşamı, edebi kişiliği ve eserleri hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışmanın temelini oluşturan ikinci bölümde, Emine Işınsu'nun on yedi romanı, yapı ve izlek bakımından incelenmiştir. Romanlar yapı ve izlek bakımından incelenirken sadece edebiyat biliminin verilerinden değil; tarih, psikoloji, felsefe, sosyoloji, tasavvufun da imkanlarından istifade edilmiştir. Romanın asıl unsuru olan insan ve onun yaşadığı deneyimlere bağlı psikolojik dönüşüm, varoluşsal anlam arayışı dikkatlere sunulmuştur. Üçüncü bölümde, Emine Işınsu'nun romanlarında kullandığı dil ve üslup, sözcük ve cümle düzeyinde incelenmiştir. Emine Işınsu'nun romanları ve romancılığı hakkında ulaşılan sonuçlar, çalışmanın sonuç bölümünde değerlendirilmiştir.
Hasan'ın Şevkname adlı mesnevisi

Arap, İran ve Osmanlı medeniyetlerinin edebiyatlarında önemli yer tutan mesnevi; uzun anlatımlarda kullanılmış bir nazım şeklidir. Mesnevilerin hacmi ve işlenen konular çeşitlilik gösterir. Hamse şeklinde yazılan mesneviler yanında, divanlar içinde yer alan mesneviler gibi müstakil, yirmi-otuz beyitten oluşan mesneviler de klasik edebiyatımızda yer almıştır. Bu türde yazılmış mesnevilerden biri de Hasan'ın Şevknamesi'dir. Eserin anlatım tekniği, kullanılan dil ve belagatının Türk edebiyatına önemli bir değer katacağına inanmaktayız. Bu incelemede; yapılan biyografik araştırmayla tespit edilen veriler doğrultusunda eserin şairi Hasan hakkında ulaşılan bilgiler verilip Şevkname'nin dil içi çevirisi yapılmıştır. Yapılan dil içi çeviri ile mesnevinin dil özelliği hakkında bilgi edinilip, şekil, muhteva ve belagat açısından incelemesi yapılmıştır. Çalışmanın son kısmında metnin çeviri yazısı ile tıpkıbasımına yer verilmiştir.
Kemalpaşazade Divanı'nda dini tasavvufi unsurlar

Çalışmamızda XVI. Asır şair, bilim adamı, mütefekkiri İbn-i Kemal'in Divanındaki dini ve tasavvuf unsurların tespitine çalışılmıştır. Tez iki bölümden oluşmaktadır: ]. Bölümde Kemalpaşazade'nin hayatı, edebi kişiliği, tasavvuf anlayışı ve eserleri hakkında bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde ise Divan'daki dini ve tasavvufı unsurlar örneklerle tespit edilmiştir. Din başlığı altında itikat ve ibadet alt başlıkları incelenmiştir. Tasavvuf başlığı altında ise Vahdet-i Vücut, Bezm-i Elest, Alemler, Dört kapı kırk makam konuları örnekleriyle incelenmiştir.
Mecmu'atü'l - Eş'ar Süleymaniye Kütüphanesi Galata Mevlevİhanesi koleksiyonu 170 numaralı mecmua (72-142) inceleme-karşılaştırmalı metin

Yapılan bu tez çalışması Süleymaniye Kütüphanesi'nin Galata Mevlevihanesi Koleksiyonu'nda 170 numarada Mecmu'atü'l-Eş'ar adıyla kayıtlanmış mecmuanın 72-142 arası varakların incelenmesi ve transkripsiyonlu metninden oluşmaktadır. Mecmua incelendiğinde, müstensihin yalnızca bir döneme ait değil çeşitli yüzyıllardan şair seçtiği görülmektedir. Bu süre geniş bir zaman dilimini kapsayıp 14. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar toplam 36 şairin 154 şiirini içermektedir. Bu şiirlerin yazıldığı mecmuadaki varakların satır sayısı ortalama 29 ile 58 arasında değişmektedir. Çalışmaya başlamadan önce mecmua MESTAP'a göre tasnif edilmiştir; daha sonra mecmuanın dış özellikleri başta olmak üzere, muhteva ve dil özellikleri de tanıtılmış ve mecmuanın transkripsiyonlu metnine yer verilmiştir. Şiirlerde yer alan mahlaslardan hareketle karşılaştırma yapabilmemizi sağlayacak eserleri/divanları bulunan şairlerin şiirlerinde mukayese yoluna gidilmiş ve aradaki farklar ortaya konmuştur. Araştırma sonucunda, haklarında bilgi sahibi olduğumuz şairlerle ilgili kısa biyografiler hazırlanmıştır. Hazırlanan çalışmanın sonunda sonuç bölümü, kaynakça, orijinal metin ve öz geçmişş bulunmaktadır.
Türk atasözlerinde şiddet olgusu

Atasözlerinde Şiddet OlgusuBu çalışmada atasözlerinin akılda kalıcı, ahenkli ve açık söylenişinden hareketle ve önemli bir kültür aktarıcısı olması sebebiyle Türk toplumunun geçmişş dönemlerden bu yana oluşmuş - oluşagelen şiddet algısı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Şiddetin atasözlerinde nasıl tezahür ettiği, hangi şekillerde ortaya çıktığı ve Türk toplumunun şiddet algısı üzerinde durulmuştur. Çalışma esnasında kullanılan atasözleri, atasözleri hakkında başat kaynaklar arasında gösterilen Ömer Asım Aksoy'un 'Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü I' adlı çalışmasından seçilmiştir. Şiddet içerdiği tespit edilen ve örneklem yoluyla seçilen 62 atasözü, çalışmanın amacı doğrultusunda incelenmiştir. İnceleme aşamasında şiddet içeren atasözleri genel bir sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Seçilen atasözleri ilk olarak fiziksel şiddet, sözel/psikolojik şiddet, ekonomik şiddet ve cinsel şiddet olmak üzere dört ayrı grupta incelenmiştir. İnceleme esnasında Türk toplumunun şiddeti lehine bir durum olduğunda kullandığı, ders vermek ve eğitmek amacıyla meşrulaştırdığı, şiddetin -çoğu zaman- karşılıklılık ilişkisi içerisinde oluştuğu ve şiddetin liderlik, güç, kudret gibi olumlu yönleri sebebiyle kullanıldığı gözlemlenmiştir. İkinci bölümde şiddetin çok geniş bir konu olması ve her toplumun şiddeti algılayış ve anlamlandırma biçimlerinin farklı olması sebebiyle birinci bölümde yapılan sınıflandırmaya ek olarak şiddetin türü, şiddetin muhatabı ve şiddetin kişi üzerinde bıraktığı hasar dikkate alınarak üç farklı sınıflandırma daha yapılmış ve konunun daha iyi bir şekilde kavranıp anlaşılabilmesi sağlanmaya çalışılmıştır.
Hüseyin Cahit Yalçın'ın hayal içinde romanında söz varlığı

Hüseyin Cahit Yalçın, Servet-i Fünun edebiyatının önemli nesir yazarlarından biridir. Yalçın, 1901 yılında 'Hayal İçinde' adlı bir roman yazmıştır. Çalışmamız bu romanın söz varlığı hakkındadır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır: Gramatikal Dizin, Söz Varlığı Ögeleri ve Sıklık Dizini. Yazar ve söz varlığı ögeleri hakkındaki bilgiler girişte verilmiştir. Dizin bölümünde metindeki sözcüklerin anlamlarına ve kökenlerine yer verilmiş, ayrıca özel adlar için bir dizin oluşturulmuştur. İkinci bölümde metinde tespit edilen söz varlığı ögeleri sınıflandırılmıştır. Son bölümde metnin sıklık dizini bulunmaktadır. Çalışmanın sonunda ise roman metnine yer verilmiştir.
Altun Yaruk'un Türkçe ve Moğolca çevirilerinin karşılaştırmalı söz varlığı

Budizmin Mahayana mezhebine ait 'Suvarnaprabhasa sutra' kısaca 'Altun Yaruk' olarak bilinen eser, İslamiyet öncesi Türk dünyası özellikle Eski Uygurlar için önemli bilgiler içeren Uygur harfli yazılmış mühim bir Budist çevre öğreti kitabıdır. Eser, X. yüzyılda, Çin dilinden Eski Uygur Türkçesine tercüme edilmiştir. Budist çevre eseri olarak Turfan bölgesinde bulunduktan sonra Radlov V. V. Malov S. E. taraflarından 1893 yılında Leningrad'da neşredilmesiyle beraber ilim dünyasında daha çok tanınmıştır. Bu çalışmada, Altun Yaruk'un en sağlam nüshası olarak kabul gören St. Petersburg nüshasının II. kitabının Türkiye Türkçesi aktarımı yapılarak, Moğolca Altun Yaruk'un aynı bölümleriyle karşılaştırılıp her iki dildeki ortak söz varlığı incelenmiştir. Daha sonra Klasik Moğol yazısından Kırıl alfabesine aktarılmış Moğolca Altun Yaruk'un, aslına uygun bir şekilde Türkiye Türkçesi tercümesi de yapılmıştır. Moğolca Türkçe tercümelerinde kullanılmış olan ortak Sanskritçe, Soğdca, Çince gibi alıntı dini terimler dışında, ortak sözcükler, deyimler ve fiiller dahil olmak üzere o dönem dini gereğince türetilmiş Uygurca sözcükler kavram alanlarına göre sınıflandırılarak açıklamalar yapılmıştır.