Tahsİn Nahİd ve Ruhsan Nevvare, hayatları düz yazıları ve ortak eserleri Jön Türk

Edebiyat-ı Cedide'nin dağıldığı 1901'den 1908'e kadar geçen dönemde çeşitli sanat ve edebiyat dergilerinde dağınık bir şekilde yazılan çıkan gençler; edebi çalışmalarını bir düzene koymak ihtiyacı duyarlar. 20 Mart 1909 tarihinde İstanbul'da Hilal gazetesinin matbaasında ilk toplantılarını yaparak Fecr-i Ati topluluğunu kurarlar. Bu gençler arasında Tahsin Nahid (1887- 1919) de yer almaktadır. Fecr-i Ati gençleri, edebiyatın ciddi bir çaba olduğu konusunda hemfikir olmuşlar, Türk edebiyatının geleceğini temsil etmek için büyük gayret sarf etmişlerdir. Tahsin Nahid Türk edebiyatının en kısa süreli (1909-1913) topluluğu olan Fecr-i AtVnin uzun soluklu olması için büyük gayret sarf etmiş, bu akıma hizmet etmek için pek çok eser vermiştir. Fecr-i Ati özelliklerini taşıyan daha çok ferdi ve enfüsi şiirler, te'lif ve adapte tiyatro eserleri, Batı edebiyatında özellikle Fransız edebiyatında yer edinmiş şair ve yazarları tanıtan düz yazılan, tiyatro eleştirileri kaleme almıştır. Yine onunla aym devrede yaşamış, aynı sıkıntı ve edebi kaygılan duymuş olan Ruhsan Nevvare (1884-1913) Fecr-iAti topluluğunun içinde yer almadan Fecr-i Ati özelliklerini göstererek, edebiyata ve çağdaşı kadınlara hizmet yolunu seçmiştir, tik kadın kuruluşu olan Teali-i Nisvan derneğinde (1909) Halide Edib ile birlikte hizmet vermiş, kadınların bıkmadan yorulmadan çalışmalarını, kendilerine ve memlekete faydalı olmalarını tavsiye etmiştir. Çalışmamızın kapsamını, aile ve dost çevresinde bir araya gelen bu iki yazann hayatı, kültürel çevreleri, düzyazılan ve ortak meydana getirdikleri, o dönemde hayli itibar gören Jön Türk adlı tiyatro eseri oluşturmaktadır. Üç bölümden oluşan çalışmamızın birinci bölümünde Tahsin Nahid'in hayaü, ailesi, edebiyata gönül vermiş arkadaşlannın kaleminden zengin kültürel çevresi, ikinci bölümde edebiyat aleminin san yapraklan arasına sıkışmış yazılan ve hayatı hakkında daha önce yapılmış bir çalışmaya rastlamadığımız Ruhsan Nevvare'nin hayatı, ailesi ve kültürel çevresine değindik. Üçüncü bölüm her iki yazann eserlerine ayrılmıştır. Tahsin Nahid'in şiirleri, tiyatro eserleri, düz yazılan, Ruhsan Nevvare'nin düz yazılan ve ortak meydana getirdikleri Jön Türk piyesinin tam metni bu bölümde bulunmaktadır. Meşrutiyyet'in ilanından hemen sonra kaleme alınmış bu oyun, konu itibanyla büyük ilgi çekmiş, halkın coşkulu alkışlarını kazanmıştır. Dramaturjik bakış açısı ve bulunduğu tarihsel dönemin etkilerini göz önüne alarak incelediğimiz oyunu, kişileştirme düzeni, konu, mekan, zaman, gerilimler ve dil - üslub gibi başlıklar altında ele aldık. vmHayatını sanata ve edebiyata adayan Tahsin Nahid'in şiirleri Fecr-i Ati şiirlerinin özelliklerini taşır. Şiirlerinde Ahmed Haşim, Tevfik Fikret ve Yahya Kemal'in etkileri görülen Tahsin Nahid, daha çok kadın, aşk ve tabiat konularını özellikle de kamer, zühre, mehtab temlerini işlemiş, romantizmi ve Büyükada sevgisi ona 'Ada Şairi' unvanını kazandırmıştır. Onun tiyatroya olan yeteneği, şiire olan yeteneğinden daha üstün görülmüş, Türk tiyatrosu için umut vaad etmiş ama kısa ömrü buna müsade etmemiştir. Tahsin Nahid ve Ruhsan Nevvare Türk edebiyatında belirli bir dönemin hoş bir sadası olmuş, dost ve birleştirici karakterleriyle ileride Türk edebiyatına imzasını atacak sanatçıların yetişmesine katkıda bulunmuşlardır. IX