Astımlı çocuklarda ventrikül fonksiyonlarının doku doppler ekokardiyografi ile değerlendirilmesi

Bronşial astım, çocuklarda en sık görülen kronik hastalıktır. Daha önce yapılan bazı çalışmalarda, astımlı çocuklarda kardiyak fonksiyonlarda değişiklik olduğu bildirilmektedir. Doku doppler ekokardiyografi miyokardın sistolik ve diyastolik fonksiyonlarını değerlendirilmesinde kullanılan bir yöntemdir. Bronşial astım tanılı çocuk olgularda, ventrikül fonksiyonlarının değerlendirildiği çok az sayıda araştırma bulunmaktadır. Bu araştırmanın amacı, astım bronşiale tanılı olgularda, ventrikül fonksiyonlarının değerlendirilmesinde doku doppler ekokardiyografinin yerinin saptanmasıdır. Yaşları 3-15 yıl arasında değişen, 56 astım tanılı olgu ve yaş-cinsiyet açısından uyumlu 57 sağlıklı çocuk kontrol grubu olarak çalışmaya alındı. Astım tanılı 56 olgunun, 29'u hafif intermitant, 7'si hafif persistant,20'si ise orta persistant gruptaydı. Tüm olgular konvansiyonel ve doku doppler ekokardiyografi ile değerlendirildi. Ekokardiyografik değerlendirmeden hemen önce tüm olgulara solunum fonksiyon testi yapıldı ve akut atakta olan astımlı olgular çalışma dışı bırakıldı. Çalışma ve kontrol grubu arasında yaş, cinsiyet, ağırlık ve boy açısından farklılık yoktu (p>0.05). Konvansiyonel ekokardiyografi M-mode ile ölçülen, Sol ventrikül diastol sonu arka duvar kalınlığı, diastol sonu interventriküler septum kalınlığı, diastol sonu sol ventrikül çapı, sistol sonu sol ventrikül çapı, sol atrium çapı ve aortik anulus ölçümleri açısından, çalışma ve kontrol grupları arasında istatistiksel anlamlı bir fark saptanmadı (p>0.05). Sağ ventrikül diastol ve sistol sonu çapının ölçümleri açısından, iki grup arasında istatistiksel anlamlı bir fark yoktu (p>0.05). M-mode ölçümlerinden elde edilen veriler ile hesaplanan ejeksiyon fraksiyonu ve kısalma fraksiyonu ; Sol ventrikül kitlesi, sol ventrikül kitle indeksi değerlendirildiğinde; iki grup arasında farklılık saptanmadı(p>0.05). Standart pulsed doppler ekokardiyografi ile ölçülen parametreler açısından astımlı grup ile kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık saptanmadı. Yalnızca trikuspit kapak doppler akımından hesaplanan deselerasyon zamanı astımlı grupta, kontrol grubundan istatistiksel anlamlı yüksek bulundu(p<0.001). Pulmoner arter akselarasyon zamanı astımlı grup da, kontrol grubundan istatistiksel anlamlı düşük bulunurken(p<0.001), ortalama pulmoner arter basıncı astımlı olgularda, kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı yüksek bulundu(p<0.001). Pulsed dalga doku dopler değerlendirmesinde ise, sağ ventrikülde trikuspit lateral duvarından yapılan ölçümlerde, sistolik maksimum hız ve erken diyastolik maksimum hız açısından astım ve kontrol grupları arasında farklılık saptanmadı (p>0.05). Ancak geç diyastolik maksimum hız, astımlı olgularda kontrol grubuna göre yüksek bulundu (p<0.001). Astımlı olgularda Edt/Adt oranı, kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı düşük saptandı (p<0.001). Astımlı olgularda, izovolemik kasılma zamanı ve izovolemik gevşeme zamanı, kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı uzun bulundu(p<0.001); Miyokard performans indeksi, astımlı grupta, kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı yüksekti(p<0.001). İnterventriküler septum ve mitralden yapılan doku doppler ölçümlerinde sistolik maksimum hız, erken diastolik maksimum hız ve geç diastolik maksimum hız, Ed/Ad oranı açısından her iki grup arasında farklılık saptanmadı(p>0.05); Astımlı olgularda izovolemik kasılma zamanı ve izovolemik gevşeme zamanı, kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı uzun bulundu(p<0.001). Miyokard performans indeksi ve deselerasyon zamanı açısından astımlı grup ile kontrol grubu arasında farklılık saptanmadı (p>0.05). Hafif dereceli astımlı grupta MPIdt, ve MPIdm, orta dereceli astımlı gruptaki MPI ölçümlerinden düşük bulundu (p<0.05). Trikuspit kapak lateralinden elde edilen MPIdt ile FVC(r=-0.22, p<0.05) ve FEV1 (r=-0.22, p<0.05) ölçümleri arasında negatif korrelasyon saptandı. Sonuç olarak, bu araştırmada astımlı çocuklarda, doku doppler ekokardiyografi ile yapılan değerlendirmede, subklinik ventriküler diastolik disfonksiyon olduğunu tespit edildi. Doku doppler ekokardiyografinin, bronşial astımlı çocukların ventrikül fonksiyonlarının değerlendirilmesinde faydalı olabileceği kanısındayız.