turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Enez Ayasofya Kilisesi 'nde kullanılan yapı malzemesinin analizi ve konservasyon yöntemleri

Eski Çağ'da Ainos adını taşıyan Enez, Ege Denizi'nin kuzey sahilinde Meriç Nehri'nin denize kavuştuğu alanda denizden 25 m yükseklikte kalker bir yarımadanın üzerinde kurulmuştur. Ainos, Eski Çağ'da Kuzey Ege kıyılarında korunaklı limanları olduğundan, bölge şehirleri arasında büyük bir önem taşıyordu. Ticaret yollarına sahip olması ve zengin hinterlandı sayesinde zenginleşen Ainos'ta, çeşitli dönemlere ait yapı kalıntıları bulunmaktadır. Günümüze kadar kısmen ayakta ulaşan Ayasofya Kilisesi, mimari özellikleri ve işçiliği ile Bizans dini yapıları arasında önemli bir yere sahiptir. Ayasofya Kilisesi, 12. yüzyılda inşa edilmiş, Enez'in Osmanlılar tarafınan fethinin ardından camiye çevrilmiştir. Kilise, genel yapı taşları ve tuğlaları bakımından orta dönem Bizans Mimarisi'nin incelenmeye değer önemli yapı kalıntılarından biridir. Yapılan bu çalışma terk edilmiş ve harabe halinde olan Enez Ayasofya Kilisesi için belge niteliği sağlamış, yapılacak olan restorasyon ve konservasyon çalışmalarında yararlanmak amacıyla taş ve tuğla malzemelerinin nitelikleri tespit edilmiş, koruma ve onarım önerileri verilmiştir. Kilisenin yapımında kullanılmış olan taş ve tuğlalarda bozulmaya neden olan etkenler, laboratuvar analizleriyle saptanarak bu yapı elemanlarının konservasyonuna yönelik bir çalışma olması nedeniyle önemlidir. Bu doğrultuda yapılan çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, araştırma konusu tanıtılmakta ve çalışmanın amacı açıklanmaktadır. İkinci bölümde, Enez'in coğrafyası ve tarihçesine kısaca değinilmiştir. Üçüncü bölümde, kilisenin tarihçesi, Bizans Dönemi'nde inşa edilen kilise düzenlemeleri, Orta Bizans Dönemi Kiliseleri ile Enez Ayasofya'sının batı, doğu, kuzey ve güney cephelerinin mimari özellikleri, iç süslemeleri ve yapının geçirdiği onarımlar anlatılmış, yapının özgün duvar örgü sisteminin tespitine çalışılarak önemli sonuçlara değinilmiştir. Dördüncü bölümde, yapıda kullanılan taş ve tuğlalarının bozulma nedenleri araştırılmış yapıdaki bozulmalar tespit edilmiştir. Beşinci bölümde, yapıdan ve Enez İlçesinin çevresindeki ocaklardan alınan yapı taşı örnekleri fiziksel ve fiziko-mekanik analizler ile karşılaştırılmıştır. Yapıda kullanılan taş ve tuğlaların fiziksel, kimyasal, fiziko-mekanik özellikleri tespit edilmiş ve ocaklardan alınan taş örneklerine eskitme deneyleri yapılarak benzerlikleri araştırılmıştır. Altıncı bölümde, yapılan analizler sonucunda tespit edilen nitelikte malzemelerin yapıda uygulanabilecek konservasyon ve restorasyon çalışmalarında kullanılması önerilmiştir. Sonuç bölümünde ise, analiz sonuçları karşılaştırmalı olarak değerlendirilerek, yapıda kullanılan taş ve tuğlaların nitelikleri, taşların alındıkları ocaklar ve yapılan deneyler sonucunda elde edilen veriler doğrultusunda bozulma potansiyelleri ile konservasyonda uygulanacak yöntemler öneri olarak sunulmuştur.
Edirne kaleiçi evlerinde cephe bezemeleri

IV Edirne, Türkiye'nin en Batısında yer alan, Türkiye'nin batıya çıkışını sağlayan bir şehirdir. Osmanlı döneminde de, onun öncesinde de, bu stratejik önemi şehri önemli bir konuma getirmiştir. İstanbul'dan önce, Osmanlı İmparatorluğu'na 92 yıl başkentlik yapan Edirne, diğer Anadolu şehirleri içersinde, bu özelliğinden ötürü de, farklı bir yere sahiptir. Edirne, Osmanlı imparatorluğu döneminde, başkent İstanbul'dan sonra, önemli bir merkez olmaya devam etmiştir. XVII. yüzyıldan sonra önemini kaybettiği söylense de, XTX. yüzyıldaki ticari etkinlikler ve açılmış olan konsolosluklar, bu düşüncenin hiç de böyle olmadığını gösteren delillerdir. Kaleiçi bölgesi, kuruluşu M. S. 123- 124 yıllarına giden, Roma İmparatoru Hadrianus'un kurduğu, bir kale-şehirdir. Osmanlı, Hadrianapolis'i fethettiği zaman, burada yaşayan insanlara dokunulmamış, buradaki insanlar bu bölgede ve Osmanlı İmparatorluğu içinde özgürce yaşamışlardır. Çoklukla, gayrimüslim azınlıkların ikamet ettiği bölge olan Kaleiçi, bol süslü olan ve güzel evleriyle de Edirne'deki diğer eski kent dokusunun olduğu yerleşim yerlerinden ayrılmaktadır. Bu evlerin oluşumunu, buradaki sosyal sınıflar, ekonomik etkinliklerin getirdiği sosyal düzey ve batılılaşma etkileri, etkilemiştir. Çoğunlukla, iç sofalı ve sofanın odaların yanında konumlandığı, ahşap karkas ve kagir temelli olarak inşa edilen bu evler, cephelerinde yer alan bezemeleriyle de Edirne'nin kent dokusuna ayrı bir güzellik katan ve sahip olunup gelecek kuşaklara bırakılması için korunması gereken kültürel miras olmuştur. Bezemeler, batılılaşma dönemi genel karakterine uygunluk gösterip, eklektik üslup içinde yer almaktadır. Bu eklektik etkilerden, yoğun olarak kullanılmış olan ve belli üslupların, belli evlerde ağırlıklı olarak hissedildiği örnekler de yer almaktadır. Bezemeler çoğunlukla pencere silmelerinde, kapılarda, balkon bölümlerinde, konsollarda ve çatı saçaklarında yoğunlaşmıştır.
İzmir yapılarında bezeme unsuru olarak çini

İzmir Yapılarında Bezeme Unsuru Olarak Çini adlı çalışmamız, Geç Osmanlı Dönemi, Birinci Ulusal Mimarlık ve Cumhuriyet Dönemlerinde inşa edilmiş yirmi altı yapıyı süsleyen çinileri kapsamaktadır. Dini yapılardaki çiniler, genellikle Geç Osmanlı Döneminin 18. yüzyılında aynı anda yerleştirilenleri yansıtmaktadır. Sivil mimaride ise Geç Osmanlı Döneminin 19. yüzyıl örnekleriyle Birinci Ulusal Mimarlık ve Cumhuriyet Dönemlerinin 20. yüzyıl Kütahya üretimleri de görülmektedir. Çini süslemeli olan İzmir yapıları, katalog bölümünde yapı türü ve kullanım amacına göre gruplandırılmıştır. Yapıların mimari özelliklerinden sonra çinilerin, tarihi dönemleri, ustası, yapıdaki yeri, form, malzeme, teknik ve kompozisyonlarına değinilmiştir. Yapılardaki konumları, alınlık, duvar, pencere, kapı, konsol, kubbe kasnağı ve minare gibi çeşitli alanlardadır. Beyaz-krem hamurlu çiniler, tek renk sırlı veya şeffaf renksiz sır altına çok renk boyamalı tekniğindedir. Kompozisyonlar, bitkisel, geometrik, mimari, nesne, sembolik motifler ile beraber yazı unsurlarıyla çeşitlilik gösterir. Bütün pano kompozisyonlarının yanı sıra, panolardaki bordür, köşelik ve levha bölümlerine göre farklı kompozisyon düzenlemeleri tasarlanmıştır. Çalışmamızda değindiğimiz çiniler, tüm özellikleri ve teknikleri ile Kütahya üretimine örnekler veren nadir eserler arasındadır.
Turkish Pavilion in the Brussels Expo '58: A study on architectural modernization in Turkey during the 1950s

Bu tez, Türkiye'de 1950'li yıllarda yaşanan mimari çağdaşlaşmayı anlamak için, 1958 Brüksel Expo'sundaki Türk Pavyonu'nu ayrıntısıyla incelemeyi amaçlamaktadır. Türk Pavyonu'nun ve genel olarak Türkiye'nin yanı sıra Türkiye'nin Expo '58'e katılımı, ülkenin çağdaş ortamı hakkında önemli ve anlamlı bilgilerin sağlandığı özel örnekler olarak addedilebilir. İkinci Dünya Savaşı sonrası dünyada oluşan değişikliklere paralel olarak, Türkiye'deki savaş sonrası dönem de hem mimari alanda hem de sosyo-ekonomik bağlam ve pratiklerde modern davranışlara tanık olur. Türk Pavyonu örneği, ülkedeki mimari çağdaşlaşmanın pek çok bakımdan önemli ve dikkate değer özelliklerine sahiptir. Expo '58'in bir uluslararası olay olarak incelenmesinin ardından, çalışmanın ana bölümü Expo'daki Türkiye'yi ve Türk Pavyonu'nu detaylı bilgiler ışığında tartışmayı amaçlamaktadır. Bu bölüm dört ana kısımda ele alınmıştır. Yeni uluslararası düzen içinde devletin rolünün tartışılmasının arkasından, ilk kısımda çağdaş mimarlık tablosu içinde Türk Pavyonu'nun yeri ayrıntısıyla incelenmektedir. İkinci kısım, Pavyon'un özel niteliklerini açığa çıkarmayı hedeflemektedir. Sonraki kısım ise sanatlar sentezi fikrinin Pavyon mimarisinde yorumlanması için gösterilen bilinçli çabayı irdelemektedir. Son kısım ise, ilk olarak, anlamları bakımından Pavyon'daki sergilemeyi ve sergi nesnelerini; ikinci olarak da, Pavyon'un ötesinde Türkiye katılımının geniş kapsamlı faaliyetlerini ve olaylarını araştırmaktadır.
Kayseri minareleri

Bu Yüksek Lisans tez çalışmasında, Kayseri ili, ilçe, kasaba ve köylerinde bulunan cami ve mescitlere ait, Anadolu Selçuklulardan, Cumhuriyet dönemine kadar Kayseri minareleri konu olarak seçilmiştir. Kayseri Minareleri ile ilgili olarak daha önce detaylı ve bilimsel bir çalışma yapılmamıştır. Bir kısmı orijinal haliyle günümüze ulaşan minarelerin büyük bir bölümü de çeşitli nedenlerleorijinal hallerinden çok şeyler kaybederek onarım ve ilavelerle günümüze ulaşabilmiştir. Bu araştırmada il sınırları içerisindeki minarelerin tamamının ölçüleri alınarak planları çizilmiş, ayrıntılı tanımlamaları yapılmış, kitabeleri okunmuş ve çalışma çok sayıda fotoğrafladesteklenmiştir. Bu çalışmanın amaçlarından bir diğeri de eserlerin bir il düzeyinde her dönemi bünyesine alacak şekilde kendi içerisindeki değişimi ve gelişimi ortaya koyarak bu anıtların belgelenmesidir. Sonuç olarak günümüze ulaşan 23 adet minare, 36 adet köşk-minare, bir adet münferit tipteminare ve günümüze ulaşamamış 16 adet minare ile, Kayseri'nin minare inşasında önemli bir merkez olduğu ortaya konmuştur. Kayseri'de yer alan Anadolu Selçuklu eseri olan Ulu Camii'nin şehrin ilk ve tek tuğla minaresine sahip olmakla Orta Asya geleneğini yaşatmaktaolduğu görülmektedir. Diğer Kayseri minareleri Osmanlı dönemine ait olup Anadolu coğrafyasına uygun olarak taş malzeme ile inşa edilmiştir. Bu minarelerin Türk-İslam sanatı açısından bakıldığında, bünyelerinde çok fazla bir yenilik barındırmadıkları ortaya çıkmaktadır. Minarelerin genellikle dikdörtgen formda kaide, ters ve düz Türk üçgenlerinden oluşan pabuç, silindirik veya çokgen gövde, şerefe, petek, konik külah ve metal alem bölümlerinden oluştuğu görülmektedir. Kayseri'nin taş minare inşasındaki asıl gelişmeyi XV. yüzyıldan sonra sağladığı, incelemiş olduğumuz örneklerden anlaşılmaktadır. Bu yüzyıldan sonra köşk-minare inşasında da bir artış görülmektedir. Bu bakımdan Kayseri Anadolu şehirleri arasında önemli bir yere sahiptir. Köşk-minarelerin hem inşa bakımından yapılışının kolay ve ucuz olması, hem de ezanokuma yönünden pratik bir kullanıma sahip olması bakımından tercih edilmiş olabileceği söylenebilir. Köşk-minarelerin dini ve sivil yapıları birbirinden ayıran bir işaret olarak Kaysericami mimarisinde önemli bir yer tutmakta olduğu görülmektedir. Günümüzde köşk-minareinşasının devam etmesi Kayseri'nin bu ucuz ve pratik minare inşa geleneğini bugündeyaşatmakta olduğunu göstermektedir.
Erken Osmanlı döneminde inşa edilen çok işlevli camilerde kubbeye geçiş elemanı

Erken Osmanlı Döneminde kullanılan geçiş elemanlarım konu alan tez çalışması, Türkiye Cumhuriyeti'nin sınırlan içinde kalan, 1299- 1453 tarihleri arasında inşa edilmiş olan Çok İşlevli Camiler üzerinde gerçekleşmiştir. Geçiş elemanları ile ilgili olarak tespit edilen Terminoloji, Tipoloji ve Çeşitlilik sorunları, çalışmanın temel araştırma ve inceleme konularım oluşturmuştur. Bu doğrultuda yapılan çalışma öncelikle, tezin kapsamı içerisinde kalan, çok işlevli camilerdeki kubbeli mekanların ve bu mekanlarda kullanılan geçiş elemanlarının tasviri doğrultusunda gerçekleşmiştir. Bu şekilde oluşan katalogdan elde edilen bilgiler çerçevesinde tespit edilen geçiş elemanlarının belirgin ayna özelliklerinin araştırılmasıyla bir tipoloji oluşturulmuştur. Ayırıcı özellikler, geçiş elemanının kullanıldığı mekanın özellikleri ile ilişkilerinin araştırılması sonucu ortaya çıkmıştır. Bunun yanında, tez kapsamında tespit edilen ve tipolojik sınıflandırma içerisinde yer alan her elemanın kubbeye geçişi gerçekleştirdiği görülmüştür. Buna karşın, her dönemde çeşitli geçiş elemanlarının kullanılması, geçiş elemanlarının, mekanın işlevi, dönem ve yerleşim yeri gibi aktörler çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymuştur. Yapılan bu değerlendirmeler, bu aktörlerden 'inekanın işlevinin' geçiş elemanlarının kullanımı üzerinde etkili olduğunu göstermiştir. Bu çalışmanın sonucunda, yapılan tüm araştırma ve incelemelerden elde edilen bilgilerin değerlendirilmesiyle, geçiş elemanının, kubbe ile örtülü mekanın içerisinde, zeminden başlayarak gelişen kubbeye geçişin bir parçasını oluşturduğu görülmüştür.
Yakındoğu neolitiğinde Orta Anadolu bölgesi neolitik dönem mimarlığının yeri

'Yakındoğu Neolitiğinde Orta Anadolu Bölgesi Neolitik Mimarlığının Yeri' başlığıyla ele alınan bu çalışmada, Orta Anadolu'da ortaya çıkan ilk yerleşik toplulukların tanımlanması, bölgenin konut mimarisi ve yerleşme dokusunun belirleyici olan sosyo-kültürel davranışların Yakındoğu bağlamında incelenmesi ve karşılaştırılması amaçlanmıştır. 1960 kazılarında Çatalhöyük'te ortaya çıkarılan bitişik düzendeki yerleşme dokusunun benzerleri Can Hasan IH, Suberde gibi yerleşmelerde de saptanmıştır. Fiziki olarak her ne kadar Orta Anadolu sınırlarında bulunuyor da olsa, çevresel koşullan farklı bir başka Neolitik yerleşme olan Aşıklı Höyük'te 1989 yılında başlayan kazılar burada da benzer bir yerleşme dokusu olduğunu göstermiştir. Tüm bu bulgular sonucunda Orta Anadolu'nun kendine özgü bir kültürel yapısı olduğu kabul görmeye başlamıştır. Yakındoğu'da bina ve yapı malzemesinin birbirleriyle paralel gelişimi, avcı-toplayıcı yerleşmelerin tarımcı ve hayvancılıkla uğraşan köy yerleşmelerine dönüşüm süreci, Orta Anadolu'da daha farklı yaşanmıştır. Neolitik dönem mimarisinin Orta Anadolu'dan daha ayrıntılı ve daha fazla örnekle bilindiği Yakındoğu'ya baktığımızda, mimari gelişimin her aşaması izlenebilir. PPNA ve PPNB evreleri olarak bilinen zaman diliminde yuvarlak planlı yapılardan dörtgen planlı yapılara geçiş süreci ve bu sürece paralel olarak gelişen farklı yapı malzemelerinin kullanımı, bölgede yaşayan farklı toplulukların birbirleriyle etkileşiminin bir sonucudur. Kısaca yapı malzemesi ve konut biçimlerinin gelişimi Orta Anadolu ve Yakındoğu'da görülen Neolitik yerleşmelerde belirgin biçimde farklılıklar taşır. Yerleşmelerin sosyo-kültürel öğelerine ve bu öğelerin bir yansıması olarak ortaya çıkan mimari dokulara bakıldığında her iki bölgenin de kendine özgü gelişimi olduğu sonucuna varılabilir.
Kars ve çevresi konut mimarisinde cephe tezyinatı

XIX. yüzyıl sonu- XX. yüzyıl başlarında Kars ve çevresindeki Rus işgal süreci ile birlikte görülen Baltık mimari üslubun, şehirde yarattığı yeni düzen ve yapılaşma dört ana başlık altında incelenmiştir. Birinci bölümde konunun amacı ve kapsamı hakkında genel bir bilgi sunulmuştur. Konuya yön veren ilgili kaynak ve araştırmaların hangi düzeyde yarar sağladığı ve nerelerde kullanıldığı belirtilmiştir. Kullanılan kaynaklar dahilinde hazırlanan çalışma yöntemininaşamaları sırasıyla verilmiştir. İkinci bölümünde Kars ve çevresinin tarihi anlatılmıştır. Tarih anlatımı iki aşamadan meydana gelmekte olup, birinci aşamada XIX. yy'a kadar Kars ve çevresi, ikinci aşamada ise Kars'ta Rus İşgal Dönemi hakkında genel bir bilgi akışı sağlanmıştır. Üçüncü bölümde Kars'ın merkezine bağlı mahallelerde tespit edilen konutlar envanterdüzeni içerisinde sırasıyla verilmiştir. Konutların konum bilgileri, fotoğraf ve çizimleri bir bütün içerisinde aktarılmıştır. Merkezden sonra Kars'ın Sarıkamış ilçesi hakkında bilgi verilip, tespit edilen konutlar yine aynı düzenle anlatımı sırasıyla yapılmıştır. Bugünkü Kars sınırları dışında kalan Ardahan ve Iğdır illeri ise ayrı bölümler içinde ele alınmıştır. Önce tarihianlatımları ve genel mimari özelliklerinden bahsedilmiş, daha sonra da konum bilgileri, fotoğraf ve çizimleri sırasıyla anlatılmıştır. Üçüncü bölüme dahil olan cephe elemanlarının anlatımı örneklerle aktarılmıştır. Bu bölümde kapılar, pencereler, çatılar ve benzeri uygulamaların başlıca özellikleri örneklerle açıklanmıştır. Yine üçüncü bölüme dahil olan cephe tasarımında kullanılan malzemeler hakkında bilgi verilmiştir. Malzemelerin türü, genel özellikleri ve kullanım alanları örneklerle açıklanmıştır. Dördüncü bölümde ise konunun genel karşılaştırma ve değerlendirmesi yapılmıştır. Mimariye yansıyan genel özelliklerin bölge ile uyumu ve etkileri anlatılmıştır. Çevre şehirlerinetkileri üzerinde de durulmuştur. Benzerlikleri ve farklılıkları da kapsayan genel bir anlatım yapılmıştır. Tez konusunda varılan sonuç ve kaynakça eki ile çalışma tamamlanmıştır
Bursa Orhan Gazi Külliyesi

Külliyeler, Türk Tarihinde, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde sıkça rastladığımız, toplumun ilim, bilim, din gibi ihtiyaçlarının yanında; kültürel, yaşamsal ve sosyal hayatın ihtiyaçlarını da karşılayacak alanlardan müteşekkil yapılar topluluğudur. Bu yapıların merkezinde her zaman bir cami yer almış, etrafında ise çeşitli kuruluşlar; hamam, medrese, mektep, imaret, zaviye, tekke, kervansaray, darüşşifa, aşevi, çarşı gibi binalar inşa edilmiştir. Külliyeler, çok fonksiyonlu yapılar bütünlüğü olmalarından mütevellit her zaman cazibe merkezleri olmuş; tamamlandıkları dönemde, toplumun da kısa sürede etraflarına evlerini yapmaları hasebiyle, şehirlerde yeni yaşam merkezleri oluşturmuştur. Osmanlı Dönemi, külliyeler açısından en ünlü örnekleri ihtiva etmektedir. Çalışma konum olan 'Bursa Orhan Gazi Külliyesi', Osmanlı Dönemi'nde külliye inşasında başlangıç olarak sayabileceğimiz bina edilmiş ilk külliyelerdendir. Cami, medrese, mektep, imaret, zaviye, han ve hamamdan meydana gelmesi ile külliye mimari açıdan incelenmiş; dönemindeki sosyal ve kültürel etkilerinden bahsedilmiş, ayrıca vakfiyesi hakkında da bilgi verilmeye çalışılmıştır. Bursa Orhan Gazi Külliyesi'ni tanımadan evvel dönemin Bursa'sı ve müesseseyi inşa ettiren Orhan Gazi ile ilgili araştırma yapılmış, daha sonra akademik anlamda bir bütün olarak hakkında kayda değer bir araştırma bulunmayan Bursa Orhan Gazi Külliyesi çeşitli yönleriyle anlatılmak istenmiştir.
Gelendost Ertokuş kervansarayı

Temmuz 2006 Danışman: Yard. Doç. Dr. Bahattin YAMANErtokuş Kervansarayı I. Alaeddin Keykubad döneminde AtabeyMübarizeddin Ertokuş tarafından yaptırılmıştır. Vakfiyesi mevcuttur. Plan açısından karma tip kervansaraylar grubundadır. Açık avlu ve kapalı bir mekandan oluşur. Dikdörtgen planlıdır. Açık avluya girişte ve kapalı kısma girişte birer sivri kemerliportal yer alır. Kitabesi kapalı kısmın portali üzerindedir. ki evreli olarak yapılmıştır. Açık avlu ise daha küçük taşlarla ve özentisiz olarak sonradan yapıya ilave edilmiştir. Hanın işlevsel yorumu şöyle yapılabilir; giriş aksının sağında ve solundayönetici odaları bulunur. Açık avludaki yönü avluya bakan iki büyük eyvankervansarayda görevli nalbant ve arabacı gibi meslek guruplarına aittir. Açık avlununher iki yanında yer alan ve kervansarayın dikdörtgen planına paralel olarak uzananrevaklı kısımlar hayvanlar içindir. Girişin aksında yer alan kapalı mekanda ise toprakplatform üzerinde yolcular geceler. Bu çalışmada, Isparta linde sadece bir Selçuklu yapısı anlatılmıştır. Anadolu'da bunun gibi yüzlerce hatta binlerce yapı bulunmaktadır. ncelemedekiamaç yapının ve döneminin bilinmeyen yönlerini ortaya çıkarmak olduğu kadar, ilimizde yaşayıp ta yapının adını hiç duymamış veya adını duyduğu halde konu hakkında bilgisi bulunmayan kimselere de faydalı olabilmek, tüm bunların yanı sıraata yadigarı olan bu eserleri koruma ve yaşatma bilincini aşılayabilmektir.
Türk resminde ulusal kimlik arayışları: 1930-1950

Cumhuriyet'in erken dönemlerinden itibaren çağdaşlaşmanın ilk ve en önemli şartlarından biri olarak görülen kültür; sanat politikalarını da etkilemiş, Türk aydınlarını ve sanatçılarını bir 'ulusal kimlik' arayışına yöneltmiştir. Ulusal bir sanat yaratma çabaları bu politikayla birlikte, dönemin hükümeti, aydınları ve sanatçıları tarafından tartışılmış, birbirinden farklı görüşler ortaya konmuştur. Bu araştırmada Cumhuriyet Dönemi siyasi politikalarının etkisiyle oluşan ulusal sanat çabalarının Türk resim sanatına etkileri incelenmiş, iktidarın sanat politikaları çerçevesinde gerçekleştirilen faaliyetlerin niteliği ve dönemin sanat ortamına katkıları ele alınmıştır. Araştırmanın sonucunda; elde edilen bulgulara göre Cumhuriyet Dönemi'nde Batılılaşma hareketleri, halkçılık ilkesi doğrultusunda geniş kitleleri hedef almış, Çağdaş Türk Resmi'nde yöresel ve milli eğilim güçlenmiştir. Ancak Batılı, bireyci bir duyuşla yoğrulmaya çalışılan folklorik ögelerin, çağdaş Türk resminde bir deneme olmaktan öteye geçemediği söylenebilir.
The waqf buildings in Tripoli in (1711-1835)

Bu tezde, Trablus'taki Qaramanlı Dönemi vakıf binaları incelenektir. Bu olguya neden olmuş olabilecek faktörler araştırılmakta ve Trablus şehrindeki mevcut vakıf binalarının mimari ve performans özelliklerinde yenilik yapma imkanının olup olmadığı keşfedilmeye çalışılmakta olup sonuç olarak, mimarların ve araştırmacıların vakıf binalarının tasarım ve etkisine yenilik getirmesine destek olunması amaçlanmaktadır. Vakıf islam dünyasındaki çeşitli toplumsal ve ekonomik etkileriyle İslam dünyasının yaşamına damga vurmuş olan sistemlerden birisidir. Bu sistemin, Al-Qaramanlı Döneminde (1711-1835) inşa edilen vakıf binalarıyla. mescit, cami, pazar, okul ve kale gibi bazı binalar başta olmak üzere Libya ve Trablus'ta bulunan bazı önemli ekonomi ve kalkınma anıtlarıyla ilgili bir takım araştırmalarla ele alınması uygun görülmüştür. Dönemin toplumsal, ekonomik ve siyasi yaşamında vakıf binalarının önemi araştırılırken bu binaların mimari yönü gözden kaçırılmamış ve mimari ve sanatsal açıdan en önemli olanlarından bazıları belgelenmeye çalışılmıştır.
Osmanlı mimarisi ile ilgili Ekrem Hakkı Ayverdi Külliyatı

Çalışmamız, Osmanlı mimarisi ile ilgili Ekrem Hakkı Ayverdl Külliyatını, çeşitli yönleriyle Mimarlık tarihi disiplini açısından incelemektedir. Birinci bölümde, Ekrem Hakkı Ayverdi'nin bir iş adamı olarak çalıştığı yıllardan, mimarlık tarihçiliğine uzanan yaşam öyküsü özetlenerek, Külliyatı dışındaki eserlerinin listesi verilmiştir. Böylelikle, Külliyatın arka planının, uzun yıllar süren araştırmalara dayandığı ortaya konulmaya çalışılmıştır. ikinci bölümde, Türk mimarlık tarihi araştırmalarının başlangıcı ve gelişmesi, bu alanda yapılmış başlıca çalışmalar değerlendirilerek ele alınmış ve E. Hakkı Ayverdi'nin bu sürece olan katkısı tesbit edilmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde, Ekrem Hakkı Ayverdi Külliyatı, muhteva, metod, dil ve üslup, kavram ve terimler ile kaynaklan açısından incelenmiştir. Dördüncü bölümde, külliyatın incelediği devirlerin dışında inşa edildiği halde bazı eserlerin kataloga alınması sebebi ile ortaya çıkan problem tartışılmıştır. Son bölümde ise, E. Hakkı Ayverdi'nin Osmanlı mimarisi ile ilgili hüküm ve yargıları kritik edilerek, Osmanlı mimarisinin karakteri hakkındaki onun orijinal tesbitlerine yer verilmiştir. VI
Kastamonu ili Taşköprü ilçesindeki Türk devri yapıları

Bu çalışma; Taşköprü'de kurulmuş olan mevcut Türk yerleşiminin ve yöredeki mimari yaklaşımın kendine özgü bir karakter taşıyıp taşımadığını sorgulamaktadır. Çalışma kapsamında; yörede Çobanoğulları ve Candaroğulları Beylikleri ile Osmanlı Devleti tarafından yürütülen imar faaliyetleri konu edinilmiştir. Taşköprü ilçesinin günümüzdeki idari sınırları içerisinde yer alan Cumhuriyet Dönemi öncesinde inşa edilmiş meskenler haricindeki tarihi yapılar incelenmiştir. Araştırmanın ilk aşamasında salnameler ve Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde yer alan tarihi kayıtlar taranmıştır. Arşiv ve literatür taramasının ardından Taşköprü'ye bağlı köylerde saha araştırması yapılmıştır. Taşköprü köylerinden yirmi dördünde ve ilçe merkezinde yer alan toplam 41 yapı, türlerine göre gruplandırılarak ayrı başlıklar altında incelenmiştir. İncelenen yapılar arasında 24 cami, 1 zaviye, 2 türbe, 5 hamam, 4 çeşme, 1 köprü, 1 hükümet konağı, 1 redif taburu binası, 1 cephanelik ve 1 okul bulunmaktadır. Yapılar hakkında tespit edilen bulgular ortaya konduktan sonra değerlendirme safhasına geçilmiştir. Günümüze ulaşan yapılar; 'plan özellikleri ve mekan anlayışı', 'malzeme ve teknik', 'yapısall elemanlar', 'mimari ögeler', 'süsleme' ve 'kitabeler' başlıkları altında değerlendirilmiştir. İncelenen yapıların aynı döneme ait diğer taşra yapılarıyla benzerlikler taşıdığı tespit edilmiştir. Camilerin iç mekanlarında; ahşap yapı unsurlarının ağırlıklı olarak kullanıldığı ve bunların mütevazi bir şekilde süslendiği görülmüştür. Bu bakımdan Kuzey Anadolu'daki diğer Türk yerleşimleri ile benzeşen Taşköprü camilerindeki mimari eğilimin, Anadolu'daki diğer Türk yerleşimlerinden kısmen ayrılan bir karakter gösterdiği anlaşılmıştır. İdari ve askeri binaların ise; 19. yüzyıl sonlarında merkezi politikalar doğrultusunda, ülkenin diğer yörelerindeki yapılara benzer olarak tip projeler şeklinde inşa edildiği anlaşılmıştır.