turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Aspectotemporal system in Turkish: Actional content and recategorization of Turkish verbs

Bu çalışmanın amacı, tümce düzeyinde, Türkçe eylemlerdeki kılınış ulamını betimlemek ve açıklamaktır. Çalışma, Johanson'un (1971; 1994; 2000) Türkçede kılmış ve görünüşe ilişkin tartışmalarını temel almış, kılmış ulamı üzerine geliştirilmiş diğer çağdaş yaklaşımların (Carlson, 1981; Mourelatos, 1981; Smith, 1991; Tenny, 1994; Molla-Aliod, 1997), ışığında, hem yapısall hem de anlambilimsel kuramları bütüncül bir biçimde kullanmıştır. Giriş bölümünde çalışmanın temel amaçlan ve kuramsal altyapısı belirtilmiştir. Bu bölümde ayrıca, çalışmanın araştırma nesnesini oluşturan veri tabanının ne biçimde oluşturulduğu ve buradaki sınırlamaların neler olduğu belirtilmiştir. I. bölüm, görünüş, zaman ve kılmış kavramlarının tarihsel sürecini özetlemektedir. Antik Yunan dönemindeki görünüş çalışmalarından başlayarak bu alandaki çağdaş yaklaşımlar gösterilmiştir. Ayrıca bu bölüm kılmış ve görünüş alanındaki yöntembilimsel ve kavramsal tartışmaları göz önünde bulundurarak kılmış, görünüş ulamının, tümceye ait anlambilimsel bir öğe olduğunu ve bu ulamın farklı dillerde değişik şekillerde aktarıldığını vurgulamıştır. Türkçe'de zaman, görünüş ulamlarının üzerine yapılmış çalışmalar da bu bölümde özetlenmiştir. II. Bölüm Türkçe eylemlerin kılınış özelliklerini betimlemede ve buna uygun sınıflar oluşturmada kullanılacak testleri tartışmıştır. Kılınış anlatan eylemlerin oluşturduğu yapılar, X-di ve hala X-iyor yapısı, belirteçler, kılmış gösteren yardımcı eylemlerle kurulan yapılar kılmış özelliklerim saptamada kullanılan testleri oluşturmaktadır. Bu bölüm Türkçede bulunan eylemlerin kılmış özelliklerini kılınış ulamının tümce içi olan birimlerle olan 208 etkileşimi sonucu ortaya çıkan ad öbekleri, belirteçler vb. değişkenlerden etkilendiğini ve bundan dolayı eylemlerin kılmış özelliklerine bağlı sınıflandırmasındaki güçlükleri tartışmıştır. m. Bölüm eylemlerin temel kılınış özelliklerindeki kaymaları tartışmaktadır. Bu bölümde kılmış kaymalarına yol açan ad öbekleri, yer ve zaman belirteçleri, kılınış gösteren yardımcı eylemlerle kurulan yapılar, emir kipi, görünüş ve zaman sonekleri gösterilmektedir.
Tağay Murad'ın 'Momo Yer Qoʻshigʻi ' adlı eseri üzerine bir dil incelemesi

Tezimizin konusu Tağay Murad'ın 'Ana Toprak Türküsü' adlı eserinin gramer özellikleri açısından incelemesidir. Çalışmamızın amacı Özbek edebiyatının önemli temsilcilerinden olan Tağay Murad'ın bu hikayesini Türkiye Türkçesine kazandırmak, dil incelemesi yaparak gramer yapısını ortaya çıkarmak ve Özbek Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasındaki benzer ve farklı yapıları ortaya koymaktır.'Ana Toprak Türküsü' adlı tezimiz Giriş, İnceleme, Metin-Aktarma bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş kısmında Özbek Türkçesi hakkında bilgiler verilmiş, Tağay Murad'ın hayatı, eserleri ve edebi kişiliği üzerinde durulmuştur. İnceleme kısmında eser şekil bilgisi özellikleri bakımından incelenmiştir. Metin-Aktarma bölümünde eser önce Özbek latin alfabesine çevrilmiş ve daha sonra Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. Çalışmamızın sonunda ise çalışma boyunca yararlandığımız kaynakların belirtildiği bir kaynakça bölümü bulunmaktadır.
Irak Türkmen Türkçesinin Bayat Ağzı

Türkçenin Azeri sahasına dahil olan Irak Türkmen Türkçesi, bütün Irak Türklerinin konuştuğu ağızları kapsamaktadır; Ancak Irak'ta konuşulan Türk ağızları genel olarak aynı çizgide olmasına rağmen kimi ağız ayrılıkları ortaya çıkmıştır. Bu ayrılıkların en önemlisi 'ng' sesinin '-v-' ve '-y-' ye dönüşmesidir. Bu noktadan hareketle Irak'ta konuşulan Türkçe 'V' ve 'Y' olmak üzere iki ana gruba ayrılır. 'V' grubuna dahil olan şehir, kasaba ve köyler şunlardır: Kerkük, Erbil, Dakuk, Hanekin ve Mendeli; 'Y' grubuna dahil olanlar ise: Tellafer, Altınköprü, Tisin, Beşir, Tazehurmatı, Tuzhurmatı, İmamZeynelabdin, Kifri, Karatepe ve Bayat bölgesidir. Bu çalışmada 'Y' grubuna dahil olan Irak Bayat bölgesinde konuşulan Bayat Ağzının ses ve şekil bilgisi araştırılmıştır.
The cognitive and cultural aspects of metaphor in the comprehension of columns

Bu çalışmanın amacı metaforların kültürel olarak olduğunu ve öğrencilerin okuma stratejilerini belirlemektir ve iki dilde verilen metaforların arasında benzerliğiolup olmadığını bulmaktır. lk bölüm çalışmanın geçmişşini, amacını, problemini, metodunu vevarsayımını belirtmektedir. kinci bölüm eğretilemenin tarihi gelişimini sunmaktadır. Tarihi gelişim üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm okuma anlamını anlatmaktadır. kinci bölüm metaforla ilgili her şeyi anlatmaktadır. Üçüncü bölüm kültürün ne olduğunu ve metaforun ve kültürün nasıl bağlantılı olduğunu gösterir. Üçüncü bölümde, çalışmanın faydalandığı metodoloji, çalışmaya katılandeneklere, kullanılan araçlara ve verilerin nasıl toplandığına değinilerek açıklanmıştır. Dördüncü bölüm öğrencilerden toplanan açıklamaları ve analiziniiçermektedirÇalışmanın genel bir sonucunu içeren beşinci bölümde, çalışmanın ana hatlarıözetlemekte, okumada metaforların önemine tekrar dikkat çekilmekte ve metaforanlamada ve yorumlamada yabancı dil öğretiminde önem verilmelidir.
Modeling and predicting the effect of culture in communication: A mixed study using naming game and social networks

Bu çalışmada öne sürülen model kültürel kuvvetlerin dil üzerindeki etkilerini göz önüne alarak, kişilerin dilsel davranışları üzerine tahmin yürütmeyi amaçlamaktadır. Modelin simülasyonu kapsamlıca incelenmiş bir dil oyunu olan 'naming game' modelinin bir varyasyonu kullanılarak yapılmış, daha sonra elde edilen sonuçlar online sosyal paylaşım sitesi olan Twitter'dan elde edilen verilerle karşılaştırılmıştır. Bahsedilen isimlendirme oyununa olan benzerliği nedeniyle Twitter'daki popüler konular hakkında etiket kullanımları incelenmiştir. Modelin simülasyonu başlangıçta homojen olan bir popülasyondan, topolojik bir yapıya sahip ve iletişim partneri ile iletişim konusu üzerine farklı tercihleri olan bir popülasyon oluşturmuştur. Elde edilen bu sonuç, dil oyunlarının yakınsayan toplumlarına ziyade daha gerçeğe yakındır. Empirik verilerden elde edilen sonuçlar simülasyon sonuçlarına uyum sağlamış ve seçilen konular üzerine başarılı bir şekilde tahmin yürütülebilmiştir. Kullanıcıların geçmişşte kullanmış oldukları etiket verilerinin benzerliği ile seçilen iki popüler politik konu üzerinde kullanılan hashtagler arasında anlamlı bir korelasyon gözlemlenmiştir. Fakat, modelin gerektirdiği veri miktarı ve hesaplamalar ile analizlerde harcanılan zaman gibi kısıtlar, modelin pratik amaçlar için kullanılmasını güçleştirmektedir.
Acquisition of modality in Turkish

Bu tezde, kiplik anlambilim, tipoloji ve psikodilbilimi gibi açılardan incelenmiştir. Bu tezin amacı kipliğin Türk çocuklarının dil gelişiminde nasıl ortaya çıktığını incelemek ve bu gelişimi etkileyen unsurları tespit etmektir. Bu amaç bir boylamsal araştırma ve bir deneysel araştırma ile gerçekleştirilmiştir. Boylamsal araştırmasında iki Türk çocuğunun 1;3-2; 0 ve 1;6-2; 10 yaşları arasında kiplik üretimleri gözlemlenmiştir. Deneysel araştırmada 3 ile 5 yaş arasındaki çocukların kiplik kavrama becerileri test edilmiştir. Ayrıca bu araştırmalarda çocuğun duydukları, yapıların çok işlevliliği, kiplik belirten yapının türü, söz edimleri ve çocukların zihin kuramı becerileri gibi unsurların kiplik edinimini üstündeki etkisi incelenmiştir. Sonuçlar dinamik kipliğin ilk, kanıtsallık kipliğin ikinci edinildiğini göstermektetir. Son olarak aynı zamanda bilgisellik ve yükümlülük kiplikleri edinilmiştir. Çocuğun duydukları, yapıların çok işlevliliği, kiplik belirten yapının türü ve çocukların zihin kuramı becerileri gibi unsurların kiplik edinimini etkilediği gözlenmiştir. Ancak, söz edim kiplik edinimini etkilememiştir.
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda sözel uyarana tepki öğretiminin ters yönlü sözel uyarana tepkinin ortaya çıkması üzerindeki etkisi

Bu araştırmada Otizm Spektrum Bozukluğu olan çocuklarda sözel uyarana tepki öğretiminin ters yönlü sözel uyarana tepkinin ortaya çıkması üzerindeki etkisi incelenmiştir. Ayrıca araştırmanın sosyal geçerliğini değerlendirmek üzere OSB olan çocukların ailelerinin araştırmaya ilişkin görüşleri belirlenmiştir. Araştırmanın katılımcılarını; 5-6 yaş arasındaki üç OSB olan çocuk oluşturmuştur. OSB olan çocuklardan ikisinin cinsiyeti erkek, birisinin kızdır. Araştırmada tek denekli araştırma yöntemlerinden katılımcılar arası yoklama denemeli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Katılımcılara sunulan sözel uyarana tepki öğretiminin etkililiği grafik üzerinden görsel analiz yoluyla analiz edilmiştir. Ek olarak örtüşmeyen veriye dayalı yöntemler kullanılarak etki büyüklüğü hesaplamaları yapılmıştır. Sosyal geçerlik verileri frekans hesaplamaları ve betimsel analiz yoluyla analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına bakıldığında, OSB olan çocuklarda sözel uyarana tepki öğretiminin etkili olduğu ve ters yönlü sözel uyarana tepkiyi ortaya çıkardığı görülmüştür. Etki büyüklüğü hesaplamaları tüm katılımcılar için müdahalenin etkili ya da çok etkili olduğunu göstermiştir. Müdahalenin sonlanmasından 2, 4 ve 6 hafta sonra sözel uyarana tepki davranışlarının tüm katılımcılarda kalıcılığını koruduğu görülmüştür. Katılımcılar edindikleri davranışları farklı ortam ve kişiye genellemişlerdir. Sosyal geçerlik boyutunda ailelerin araştırmaya ilişkin görüşlerinin olumlu olduğu görülmüştür. Araştırmada yüksek güvenirlik bulguları elde edilmiştir.
İlköğretim 2. ve 3. sınıf Türkçe ders kitaplarında kavramlar ve kavram alanları

tezde, ilköğretim 2. ve 3. sınıfa ait, iki Türkçe Ders Kitabı incelenmiş, söz konusu kitaplardaki kavramlar öntür kuramı çerçevesinde belirlenen 26 kavram alanına göre sınıflanarak betimlenmiştir. Ayrıca kavram ulamlarının ve dilbilgisel ulamların sıklık değerleri ortaya konmuş, temalar ile kavram ulamları arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir. Birinci bölümde tezin konusu, amacı, önemi ve bunların yanı sıra veri toplama yöntemi açıklanmıştır. kinci bölümde, kavram olgusunun özelliklerinden ve kavram ediniminin dil edinimsürecindeki yerinden söz edilmiş, öntür kuramı üzerinde durularak bu kurama ilişkinkavramlaştırma düzeyleri anlatılmıştır. Üçüncü bölümde, kavramların ulamlandırılması ile ilgili bilgi verilmiş ve verinin çözümlemesi yapılmıştır. Dördüncü bölümde, 2. ve 3. sınıf kitaplarındaki temalar ile kavram ulamlarıarasındaki ilişkilere yönelik değerlendirmelere yer verilmiştir. Beşinci bölümde, incelenen veriye dönük niceliksel ve niteliksel sonuçlar karşılaştırılarak değerlendirilmiştir.
Bitlis merkez ağzı

Türk dilinin işleyişini ve inceliklerini anlamak, sadece yazı dili özelliği kazanan resmi dili incelemekle mümkün değildir. Bundan dolayı ağızların araştırılması ve incelenmesi gerekmektedir. Ağız çalışmaları Türk dili için doğrudan bir kaynak olmakla beraber, bunun yanında etimoloji, sosyoloji, etnoloji, folklor ve tarih gibi birçok bilime de katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda Türkiye Türkçesi ağızlarıyla ilgili çalışmalarda son yıllarda artmıştır. Ancak Bitlis ili ile ilgili detaylı bir çalışma bulunmamaktadır. Bitlis stratejik konumu dolayısıyla birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. 1071'den beri Türk yurdu olan Bitlis'te çeşitli Türk devletleri hüküm sürmüştür. Ayrıca bir geçiş noktası özelliği göstermesinden dolayı zengin bir dil ve kültür tabakalaşması oluşmuştur. Tüm bu özellikleri düşünüldüğünde bölge ağız çalışmaları acısından önem arz etmektedir. Bu çalışma kaybolmakta olan Bitlis ili ağzıyla ilgili daha fazla çalışma yapılması gerektiğini göstermiştir. Yapılan bu tez çalışmasının amacı ağız çalışmalarına katkıda bulunmak ve Bitlis ili ağzıyla ilgili çalışmaların sayısını artırmaktır. Bu tez çalışmasında merkez ve merkeze bağlı 6 köyden yapılmış olan derlemelerden 23 metin transkripsiyon alfabesiyle yazıya geçirilmiştir. Bu metinlerin fonetik ve morfolojik yapısı incelenmiştir. Bitlis ili ağzının önemli görülen özelliklerine değinilmiştir.
Sekkakİ'nin Miftahu'l-ulum adlı eserindeki ilmu'l-istidlal bahsinin tahlili

Sekkaki, Miftahu'l-ulum adlı eserinin konusunu ilmu'l-edeb olarak belirlemiştir. İlmu'l-edeb, sarf, iştikak, nahiv, meani, beyan, bedi', had, istidlal, aruz ve kafiye ilimlerinin hepsini içine alan üst bir başlık mahiyetindedir. Bu tezde söz konusu eserin üçüncü bölümünün mütemmimi olan ilmu'l-istidlal ya da diğer adıyla ilm-i havas-ı terakibi'l-kelam bahsi tahlil edilecektir. Bu bahiste ele alınan konular mantık ilmine dair meselelerdir. Bu nedenle Sekkaki'nin ilmu'l-istidlal bahsinde ele aldığı meseleler, sadece sistematik bir biçimde değerlendirilmemiş aynı zamanda ilmu'l-edebin içerisinde yer alan diğer ilimlerle irtibatı da ortaya konmaya çalışılmıştır. Tezin temel amacı Sekkaki'nin ilmu'l-istidlal bahsinde ele aldığı meseleleri tespit ve tahlil etmektir. Bu bağlamda Sekkaki'nin ilmu'l-istidlal bahsini neden ve nasıl ele aldığı sorularına cevap aranmıştır.
Ermenice'den Türkçe'ye yapılan çevirilerde karşılaşılan çeviri sorunları

İErmeniceden Türkçeye Çevrilen Eserlerde Karşılaşılan Çeviri Sorunları? başlığıyla yapılan bu çalışmada, temel çeviri ve çeviribilim kavramları, çeviri ve çeviribilimin tarihçesi, diğer bilimlerle ilişkileri, çeviri kuramları ve çeviri sorunları incelenmiştir. Ermeniceden Türkçeye yapılan edebi ve medyada karşılaşılan çevirilerden seçilenler üzerinde yüzeysel karşılaştırma, sanatsal analiz ve çeviri eleştirisi yöntemleri ile Ermeniceye özel tipik ve çevrilen metinlere özgü çeviri sorunlarının tespiti amaçlanmıştır. Son olarak da Doğu ve Batı Ermeni lehçeleri üzerinde inceleme yapılarak karşılaşılan transliterasyon ve transkripsiyon sorunlarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Çalışma üç bölüm halinde gerçekleştirilmiştir. İlk bölümde temel çeviri ve çeviribilim terminolojisi ile sorunlarına yer verilmiş, çeviribilim ve çeviri tarihçesi ile Osmanlı ve Cumhuriyet dönemindeki çeviriler ve oluşturulan kurumlar incelenmiştir. Tarihçe araştırmasında çevirilerin bilimsel gelişmeye katkısı da ele alınmıştır. Daha sonra çeviri ve çeviribilimin diğer bilimlerle ilişkisi üzerinde durulmuştur. Son kısımda ise tarihsel bir perspektifte Ermeni çevirmenlerle ilgili araştırmaya yer verilmiştir. İkinci bölümde çeviri kuramları incelenmiştir. Genel çeviri çalışmalarından başlamak üzere dilbilim ve çeviribilim odaklı yaklaşımlar ve araştırmacıların çeviribilimle ilgili görüşleri bu bölümde irdelenmiştir. İkinci bölümün sonu çeviri sorunlarına ayrılmıştır. Üçüncü bölümde Batı ve Doğu Ermeniceden Türkçeye çevrilen eserlerle ilgili bir araştırma yapılmıştır. Doğu Ermeniceden Türkçeye yapılan sanatsal metin çevirilerinden örnekler seçilerek bu çeviriler, çeviri eleştirisi yöntemleri uyarınca incelenmiştir. Türkiye ve Ermenistan basın yayın organlarında yer alan çeviriler araştırılmış, seçilen çeviriler üzerinde yapılan analiz ile örnek teşkil edebilecek sonuçlara ulaşılmaya çalışılmıştır. Araştırmanın son bölümünde ise Doğu ve Batı Ermeni alfabeleri, Doğu ve Batı Ermenice transkripsiyon ve transliterasyon sorunları irdelenmiş, bulunan çeşitli transkripsiyonlar karşılaştırma metoduyla incelenmiştir.
Funktionsverbgefüge im Deutschen und Türkischen: Eine kontrastive analyse in printmedien

Bu çalışmanın amacı, Almancada ve Türkçede anlamca kaynaşmış birleşik eylemleri karşıtsal dilbilim çerçevesinde incelemektir. Bir ad ve bir eylemin birleşmesiyle oluşan bu yapılar Almancada bir dilbilgisi kategorisi olarak ele alınmaktadır. Buna karşın, bu yapıların Türkçede henüz yeterince araştırılmadığı görülmektedir. Almancada kullanılan belirleyici kriterler Türkçe için de uygulanmış ve birleşik eylemler içinde ele alınan anlamca kaynaşmış ad-eylem yapılarının bu kategoriye uyduğu tespit edilmiştir. Ad-eylem birleşmelerinin her iki dilde morfolojik, sözdizimsel ve anlamsal ortak özellikler taşıdığı belirlenmiştir. İncelenen bu yapıların özellikle yazı dilinde sık kullanılması nedeniyle çalışmanın uygulama bölümünde Almanca ve Türkçe basın dilindeki ad-eylem birleşmeleri araştırılmıştır. Araştırma sonucunda yapının her iki dilde sık kullanıldığı ve benzer özellikler gösterdiği, ad bölümünün genellikle bir fiilden türediği, Almancada ilgeçli yapıların daha sık kullanıldığı, Türkçede ise belirtme durumdaki yapıların daha çok kullanım bulduğu ve yapının edilgen anlam taşıyabildiği tespit edilmiştir.
Huzurevlerinde yaşayan yaşlılarda dinİ hayat

Bu arastırma; biyolojik, psikolojik degisikliklerle birlikte, çogu zaman hayatayabancılasan ve ölüm korkusuyla yüz yüze gelen yaslıların dini hayatlarında meydana gelen değişimleri farklı boyutlardan tespit etmek amacıyla hazırlanmıstır. Arastırma 2006 yılında Antalya'daki Devlet ve kinci Bahar Huzurevlerindekalan yaslılar üzerinde tesadüfi örneklem yöntemiyle yapılmıstır. Arastırmamız kavramsal çerçeve ve uygulama olarak iki bölümden olusmaktadır. Önce bu konuda yapılan alan arastırmaları incelenmis ve yaslılık ile ilgili kavramsal bir çerçeve hazırlanmıstır. Teorik çalısmaya ek olarak yaslılık ile dini hayat arasındaki iliskiyi tespit etmek amacıyla anket ve mülakata dayalı bir alan arastırması yapılmıstır. Arastırmada veri toplama aracı olarak 20 sorudan olusan bir anket formuhazırlanmıstır. Anket formu, deneklerin demografik özellikleri (5 soru), dini inanç ile ilgili (4 soru), dini bilgi ile ilgili (1 soru), dini ibadet ile ilgili (6 soru), dini duygu ile ilgili( 5 soru) sorulardan olusmaktadır. Bu çalısmamızın amaçlarından biri; tarihsel süreçte yaslılıgı, yaslılıgınboyutlarını, yaslılık dönemi temel özelliklerini ve yaslılıkta dini gelisimin temel niteliklerini incelemektir. Çalısmamızın bir diger amacı da, yaslılardaki dini hayatın demografik değişkenlerle iliskisinin olup olmadıgını arastırmaktır. Sonuç olarak belli bir örneklem grubuyla sınırlı olan bu çalısma, yaslıların dini hayatının degisik yönlerini incelemeyi hedeflemistir.
Çocuklarda rica ediminin kullanımına ilişkin görünümler

Bu araştırmanın amacı çocukların bir şey isterken kullandığı rica edimi stratejilerini belirlemektir. Rica edimi çocuklukta sık kullanılan dil yapılarından biridir. İletişim becerisinin gelişiminde çocukların toplumsal yapıya ve bağlamın gereklerine uygun biçimde dil yapılarını kullanmayı öğrenmeleri beklenir. Edimbilimsel çerçevede strateji olarak belirlenen dil yapılarının çocuklar tarafından kullanımının yetişkinlerin kullanımlarına benzer bir düzeye ulaşması önemli bir noktadır. Çocuklardaki bu gelişimi izlemek için yapılan tarama modelindeki nitel araştırmanın verileri Söylem Tamamlama Testi'yle toplanmıştır. 12 maddenin yer aldığı testin hazırlanmasında çeşitli iletişimsel durumlar bulunmaktadır. Bu durumlar güç ilişkileri, bulunulan yerin niteliği ve rica edimi yoluyla istenen şeyin güçlük derecesi bakımından çeşitlilik göstermektedir. Aynı maddeler yetişkinler için de uyarlanmış ve bu süreçlerde uzman görüşüne başvurulmuştur. Araştırmaya 5-6 yaş grubundaki 145 çocuk ve 71 yetişkin katılmıştır. Yetişkinlerin katılmasının nedeni ilgili bağlamlarda seçilen rica stratejilerinin Türkçedeki karşılıklarını belirlemek ve çocukların seçimlerini yorumlamak için dayanak oluşturmaktır. Katılımcıların teste verdikleri yanıtlar iki uzman tarafından değerlendirilmiş ve hangi stratejilerin seçildiği belirlenmiştir. Veriler istatistik programında çözümlenmiş, yüzde ve sıklık hesaplamaları yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre yetişkinler test genelinde on maddede dile özgü öneri deyimleri stratejilerine başvurarak yanıt vermişken çocuklar testin tüm maddelerine hazırlayıcı koşullara gönderim stratejisini kullanarak yanıt vermişlerdir. Ayrışma daha çok başvurulan ikinci ve sonraki belirmiştir. Araştırmanın bulgularına dayanarak çocukların edimsel becerilerini geliştirmede çalışmalar yapılması önerilmiştir.
Evliya Çelebi seyahatnamesi'nde görünüş kategorisi

Görünüş kategorisi, Türkçede özel işaretleyicilere sahip değildir ve zaman ekleriyle birlikte zarf, kılınış, nesnenin niteliği ve bağlamın etki ettiği kompleks bir yapıda kendini gösterir. Olayın zaman ekseninde ne zaman değil ne kadar süre gerçekleştiği görünüşsel bir veridir ve bu veri aynı zamanda konuşurun olaya nasıl yöneldiğini de gösterir. Bu kategori bir eylemin farklı bakış açılarıyla sunuluşuyla ilgilenmektedir. Bu çalışmada cümle, mevcut birleşenleriyle işleyen bir sistem olarak ele alınırken görünüş kategorisi bu sistemde yer alan olayın zamansal bilgilerini sunar. Analiz bitmişlik-bitmemişlik karşıtlığına dayandırılmış ve her biri farklı bir yöntemle incelenmiştir. Bitmişlik türünde olayların oluş tarzlarına göre bir sınıflandırma yapılarak zamansal veri ortaya konmuş bu bağlamda durum, tamamlama, etkinlik, erişme, anlık gerçekleşim başta olmak üzere sürerlik, sonuçsallık, yaklaşma, plan-niyet, gelecek gibi diğer durumlar da incelenmiştir. Bitmemişlikte ise olayların zamansal kapsamlarının çeşitli faktörlerin etkisi ile nasıl değişebildiği gösterilmiş ve bitmemişliğin geniş zaman içeriği derecelendirme yöntemi ile incelenebilmiştir. Çalışmada görünüş, Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nin 1, 2, 3, 5, 7. ciltlerinden seçilen örnekler temelinde incelenerek ele alınmıştır. Bu bakış açısının hangi morfemlerle işaretlendiği, diğer parametrelerin işbirlikleri, etkileri ve hangi bağlamlarda ön plana çıktığı gösterilmiştir. Bu bağlamda çalışma, Osmanlı Türkçesinin belirli bir dönemindeki görünüş kategorisini ortaya koymaya çalışmıştır.
Motİfen destana Sıyabend u xece

çalışmamızın konusu Siyabend u Xece destanının motifleridir. Bu destan Kürt coğrafyasının birçok bölgesinde anlatılmış ve bu anlatımlarla bazı değişiklikler yaşamıştır. Bu oluşan değişiklikler neticesinde destanın farklı varyantları da ortaya çıkmıştır. Biz çalışmamızda bu destanın altı varyantını tespit ettik. Siyabend u Xece destanı hem kahramanlık konulu destanlarının özelliklerini hem de aşk konulu destanların özelliklerini içerisinde barındırmaktadır. Folklor, insanların yaşamındaki maddi ve manevi unsurların tamamını içerisinde barındırıp bu unsurları sistematik bir şekilde birbirinden ayırmaktadır. Folklorun içerisinde yer alan efsane, destan masal ve halk hikayeleri birbirine yakın özellikler taşıdıkları için birbirleriyle çokça karıştırılmaktadır. Bu karışıklığı gidermek amacıyla halk edebiyatının bu türleri hakkında bilgiler verip bunların sınırlarını çizdik. Siyabend u Xece destanı bazı özelliklerinden dolay Kürt edebiyatında önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmamızda bu önemli özellikleri tespit ettik ve sıraladık. Yine bu çalışmamızda bu destanın özetine, kişilerine, mekanlarına ve zamanına yer verdik. Destanın motiflerini tespit ederken Stith Thompson'un Halk Edebiyatının Motif Indeksi ni esas aldık. Bu kaynağı/metodu esas almamızın sebebi, bu eserin halk edebi araştırmacıları tarafından motiflerin sınıflandırılması konusunda yapılan en kapsamlı çalışma olarak kabul edilmesidir. Bu destanda tespit ettiğimiz motifler şunlardır: Üvey anne motifi, rüya motifi, yasak ve ceza motifi, imtihan motifi, aşk motifi, toplum motifi, ölüm motifi, geleceği belirleme motifi, bilge adam motifi, hayvan motifi ve formel sayılar.
C1 düzeyindeki Türkçe öğrenirlerinin yazılı anlatımları üzerine bir hata analizi

Küreselleşen Dünyanın neden olduğu bazı yakınlaşmalar, dil öğretimi ve öğrenimini daha önemli hale getirmiş, bu sebeple sayısı günden güne artan dil öğrenirleri dil öğretimini ön plana çıkarmıştır. Dünyada Türkçe öğrenirlerinin sayısının artması, Türk dilinin öğretimi alanındaki çalışmaların sayısını ve niteliğini arttırmıştır. Bu bağlamda yapılan çalışmalardan bir kısmı da hata analizine yöneliktir. Çalışma kapsamında Gazi Üniversitesi TÖMER'de eğitim gören CI düzeyindeki 34 Türkçe öğrenirinin yazılı anlatımları yazım, morfoloji, leksikoloji ve söz dizimi bakımından değerlendirilerek hata analizine tabi tutulmuştur. Öğrencilerin hata tipleri, ve hata sıklık düzeyleri tespit edilerek sınıflandırılmış, tablolar halinde sunulmuştur. Her hata için muhtemel düzeltim önerisinde bulunulmuştur. Çalışmada yazım hatalarının beklenenin üstünde görüldüğü tespit edilmiş; morfolojide özellikle hal eklerinin kullanımında hata yapıldığı belirlenmiştir. Bu çalışmanın artan dil öğretimi çalışmalarına bir basamak olacağı ve Türkçe öğretimi alanında öğretim yöntem ve tekniklerinin geliştirilmesine katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.