turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Armies as corporate agents: A new response to Lazar's 'responsibility dilemma'

Adil Savaş Teorisi için 'Sorumluluk İkilemi' önemli bir konudur. Bu ikilem, sivillerin neden suçlanabilir olmasına rağmen ölümcül savunma zararlarından yükümlü olmadıklarını açıklanmasıyla ilgilidir. Bu tezde, orduları sorumluluk taşıyan kurumsal failler olarak tanıdığımızda bu ikilemin üstesinden gelebileceğimizi öneriyorum. Bu, neden orduların yükümlü olduğunu ve sivillerin neden yükümlü olmadığını açıklıyor. Ayrıca, yükümlülük ve sorumlu tutulabilirlik arasında bir ayrım olduğunu iddia ediyorum.
Parmenides'te düşünce ve varlık özdeşliği problemi

Klasik Grek düşüncesinde kosmos sürekli oluş içindedir; aynı zamanda değişmez yapılan vardır. Bu bakış, varlığın ontolojik ve epistemolojik açıklanmasını gerektiren ikili varoluş tarzım ortaya koyar. Daha ilk başlangıçlardan beri ikilik, duyumlara güvensizlikle çözülmeye çalışılmıştır. Bu da 'hakiki bilgi' arayışına yol açmıştır. Parmenides bu akıl yürütme geleneğinin bir temsilcisiydi, ama o tamamiyle başka bir yol izledi: değişimi reddetti ve hep-varolan Varlık'ı postüle etti. İkinci savı varlık ile düşüncenin özdeş olduğuydu. Böylece, görünüş ile asıl varlık arasındaki keskin ayırım, sonradan 'özdeşlik tezi' denilen bir teori ile çözülmüş oluyordu. Platon sorunu kendi idealar teorisiyle bağlantılı ele aldı, ama Sokrates'i bu teorinin zayıf bir savunucusu olarak sundu. Bu çalışma Parmenides'in 'peri füseos'u ile Platon'un en problematik dialoğu olan Parmenides üzerinedir. Konuya ilişkin geniş literatür, çalışmanın bazı tarihsel karşılaştırmalarla ve Parmenides'in argümanlanndaki mantığın incelenmesiyle sınırlanmasını zorunlu kılmıştır.
Manzum mantık geleneği ve Mahmud Nedim'in Süllem Şerhi

Bu çalışmanın konusu 'Manzum Mantık Geleneği ve Mahmud Nedim'in Süllem Şerhi'dir. Bu araştırmada manzum mantık eserlerinin tesbit ve tasnifine gayret edilmiş, tasnif edilen eserler hakkında malumat verilmiştir. Ayrıca tezin sonuna Arapça bir manzum mantık metni olan Ahdari merhumun es-Süllemü'l-Münevrak'ının Türkçe tercüme ve şerhini muhtevi Mahmud Nedim'in es-Senedü'l-Muhkem fi Tercemeti's-Süllem'i ilave edilerek söz konusu şerh Latin harfleri ile yazılmaya çalışılmıştır.
Underneath the skin: The wound through the psychoanalytic theory

Bu çalışmanın amacı, Hıristiyan ikonografisi ve İsa'nın çarmıha gerilme sahnesini anlatan temsillerden yola çıkarak, bedensel yaranın psikanalitik kuram bağlamında ima ettiği temsiliyeti ele almaktır. Yaranın görsel temsilinin çağrıştırdığı dişilik organının, yaralı bedeni tekinsiz bir mecraya dönüştürmesi bu çalışmayla irdelenmektedir. Yarayla ele alınan açıklık, bedeni çevreleyen derinin alışılagelmiş bütünselliğini tehdit ederek, deriyi yırtıp açarak, bedeni alışılmadık, yabancı ve hatta bilinmeyen bir oluşuma dönüştürmektedir. Sigmund Freud'un kuramlaştırdığı 'tekinsiz' kavramı, bedenin açıklığıyla birlikte kurgulanan tanımıyla oldukça örtüşmektedir. Derinin yırtılmasıyla bedeni çevreleyen zarfın başlıca görevinin ihlal edilmesinin sonucu olarak, artık beden tam anlamıyla 'tekinsiz beden' olarak adlandırılmaktadır. Fransız psikanalist Didier Anzieu, 'Deri-Ben' kavramıyla deriyi sadece fiziksel değil, aynı zamanda tini saran, çevreleyen ve örten bir temsiliyet olarak ele alır. Çocuğun beden yüzeyi deneyiminden hareketle, deri hem bir hafıza yeri, hem de 'ben' kavramının oluştuğu yerdir; bu tanım, Freudyen 'ego' kavramının oluşumunun başlangıcıdır. Açıklıklarıyla yara, deri-ben kavramının işlevlerini engelleyerek, 'ben' kavramını zedeler veya ortadan kaldırır. İç ve dış arasındaki sınırın da kalmasıyla, birey bastırılmış olanı geri dönüştürür ve yaranın temsil ettiği dişilik organın da etkisiyle beden alışılmadık bir dönüşüm içine girer. Bu dönüşen beden tekinsiz bir bedendir.
Eski Yunan felsefesinde devlet kavramı

İnsanların yaşamak için iş bölümü yapması yeryüzünde ayak izlerinin takip edilebildiği dönemlere tarihlenen bir gelenektir. İlk zamanlar avlanmak ve korunmak maksadıyla işbirliği yapan insan, daha sonraları bunun önemli bir konfor sağladığını anlamış ve daha karmaşık oluşumlar kurmayı denemiştir. Hatta sonraları nüfusun artması, kaynakların azalması ve doğa şartlarının çetinleşmesi ile bu karmaşık organizasyonlar bir çeşit yönetsel yapılara dönüşmüştür. Bu yönetsel yapıların zaman içinde bazı düzenleyici kurallar koyması ve bu kurallara uyulması için bir takım zorlayıcı tedbirler alması ile erken dönem devlet yapıları ortaya çıkmıştır. Elbette devlet hem bir fikir hem de fiziki bir yapı olarak süreç yaklaşımı çerçevesinde evrimleşmeye devam etmektedir. Devlet, basit anlamda bir işbirliği ve iş bölümü fikrinden ortaya çıksa da günümüzde bunun çok ötesinde bir anlam ifade etmektedir. Bu çalışmanın amacı ilk olarak devletin özellikle İlk Çağdaki felsefi temellerini ortaya koymak ve ardından yine bu çağdaki tarihsel serüvenini takip etmektir. Felsefi temellerini anlama gayretinin sebebi değişen dünya şartları ve başkalaşan insan ihtiyaçları çerçevesinde bu kavramın yeniden sorgulanmasını sağlamaktır. Tarihsel serüvenini anlamaktan güdülen gaye ise kavramın geleceğine bir projeksiyon yapmak ve muhtemel dönüşüm yönünü belirlemektir. Bu maksadın gerçekleşmesi için devletin felsefi olarak irdelendiği Eski Yunan dönemi ele alınacak ve Orta Çağa kadarki zaman diliminde konu irdelenecektir. Özellikle Sofistlerin bu konudaki düşünceleri ele alınarak konuya başlanacaktır. Daha sonra Sofistlerle sürekli bir etkileşim içinde olan Platon'un kavrama yüklediği anlam anlatılacaktır. Bunun sonunda ise Platon'un hem öğrencisi hem de eleştirmeni olarak değerlendirebileceğimiz Aristoteles'in konuya ilişkin felsefi söylemi ele alınacak ve değerlendirilecektir. Daha sonra ise karşımıza daha organize devlet yapılarının ortaya çıktığı dönemlerde özellikle Roma İmparatorluğu döneminde yaşamış ve bu dönemin devlet anlayışlarını etkilemiş olan filozofları konuya ilişkin görüşleri ile konuya devam edilecektir. Bundan sonra ise tarihsel bilgi ışığında kavramın hem felsefi hem de tarihsel evriminin muhtemel yönü ile ilgili kısa bir değerlendirme yapılacaktır.
Schopenhauer felsefesinde mutluluk

Bu araştırmanın amacı, Schopenhauer felsefesinde mutluluk kavramını incelemektir. Mutluluk kavramı, filozofların hayatın amacı olarak gördüğü en temel mevzulardan birisi olarak öne çıkmaktadır. Nitekim birçok düşünür, insanın nasıl daha mutlu bir hayat sürebileceğinin yollarını irdelemiştir. Çünkü mutlu olmak insanı hayata ve yaşama bağladığından bir noktada hayat amacı olarak da öne çıkmaktadır. Schopenhauer düşüncesinde ise varlığın ele alınmasında ve hayata bakışta kötümserlik hakimdir. Çünkü ona göre, 'insan dünyaya mutlu olmak için gelmiştir' ilkesinin baştan yanlış olduğu kabul edilmelidir. Bu bağlamda dünya iyi değil tam tersini kötü bir yerdir. Acı ve sefalet dünyanın özünde yer alan temel ilke olarak öne çıkmaktadır. Çünkü istenç insanda isteme olarak karşılık bulur, insan sürekli bencilce ister ve istemesinin de esiri olur. Doyumsuz olan bu isteklerin karşılanması ise tamamıyla mümkün değildir. Bununla birlikte her istek bencillikle uygulandığında ise diğer insanların zarar görmesi kaçınılmaz olmaktadır. Şu durumda Schopenhauer felsefesinde mutluluk için öncelikle diğer insanlarla duygudaşlık etmek gerekmektedir. Bu duygudaşlıkla birlikte insan diğer insanlara merhametli davranmalıdır. Schopenhauer düşüncesinde insanın, isteme dürtüsünün önüne geçmeye çalışması neticesinde, dünyanın özünde yer alan acıdan mutlak anlamda kaçması mümkün değildir. Mutlu olmak için yapılması gereken, dingin ve sakin kalmak, başkalarına yardımcı olmaktır. Mutluluk, mutlak anlamda mümkün değildir ama insan yine de acıdan kaçmalıdır. Mutluluk kısa süren anlardan ibarettir. Bu anların yakalanması ile birlikte diğer insanlara yardımcı olmak da mutluluk için son derece önemli bir ilke olarak öne çıkmaktadır. Düşünce tarihinde önemli bir problem olan mutluluk kavramı, Schopenhauer felsefesinde analiz edilmiş ve bu kavrama negatif bir mana yüklenmiştir. Onun mutluluk kavramını neden olumsuz değerlendirdiğinin temelinde ise insanın yapıp etmelerine olan etkisi yatmaktadır.
Importance of art in authenticating Dasein

oz DASEIN'IN OTANTİK OLABİLMESİNDE SANATIN ONEMI Şenyurt, E. Yasemin Yüksek Lisans, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr: Ahmet İnam Ocak 2006, 63 sayfa Bu tezin amacı Heidegger'in otantiklik ile ilgili düşünceleri ile sanat anlayışı arasında bağ kurmaya çalışmak ve Dasein'in otantik olabilmesinde sanatın nasıl bir rolü olduğunu göstermektir. Dasein'in otantik olabilmesi kendinin kendi olduğu gibi açığa çıkabilmesi önemli bir rol oynar. Dolayısıyla sanat ve otantiklik ilişkisi varlığın kendini olduğu gibi açığa çıkarması anlamına gelen alethia üzerinden kurulabilmektedir. Aynı zamanda sanat dünya açımlayın özelliği ile Dasein'in kendine özgü dünyasının kendine özgü bir şekilde açığa çıkmasına olanak tanıdığı için de Dasein'in otantik olabilmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
Din felsefesi açısından Büyük Patlama Teorisi

Bu çalışmada Büyük Patlama Teorisi'nin din felsefesi açısından doğurduğu sonuçlar gösterilmeye çalışılmıştır. 1. Bölüm olan Girişte, kozmoloji ve kozmogoni bilimlerinin tarihsel gelişimine değinilmiş ve Büyük Patlama Teorisi kısaca tanıtılmıştır. 2. Bölümde, Büyük Patlama Teorisi ortaya konmadan önceki iddialar incelenmiştir. Bu iddia sahipleri maddeyi ezeli kabul edip etmemelerine ve Tanrı'nın varlığını kabul edip etmemelerine göre sınıflandırılmıştır. Ayrıca bu konunun bilinemeyeceği iddiasında olan agnostik tavra da önemine binaen yer verilmiştir. 3. Bölümün A kısmında, Büyük Patlama Teorisi'nin temel delilleri olan hem matematiksel kökenli, hem de gözlemsel ve deneysel kökenli deliller ortaya konulmuştur. Bu deliller, Büyük Patlama Teorisi'nin birçok bilimsel kitapta evrenin nasıl oluştuğunun tutarlı ve bilimsel tek açıklaması olarak gösterilmesinin sebebini açıklamaktadır. 3. Bölümün B kısmında, evrenin ezeli olmadığını ispatlayarak Büyük Patlama Teorisi'ni dolaylı yoldan destekleyen deliller, bu teorinin yan delilleri olarak ele alınmıştır, C kısmında ise Büyük Patlama Teorisi'ne karşı bilim adamları tarafından ileri sürülen en önemli modeller incelenmiştir. 4. Bölümde, Büyük Patlama Teorisi'nin yol açtığı düşünülen felsefi sonuçlar gösterilmeye çalışılmıştır. Bu sonuçları gösterebilmek için ikinci bölümde tanıtmaya çalıştığımız iddialar, Büyük Patlama Teorisi'nin ışığında tekrar ele alınmıştır. Bu teoriyle maddenin ezeli olmadığının, evrenin aşamalı-gelişmeci bir süreçle oluştuğunun anlaşılmasının, evrendeki amaçsal yapıya dair verilerin eldeVI edilmesinin ve evrenin ebedi olmadığının keşfedilmesinin felsefi açıdan önemli sonuçlar doğurduğu gösterilmeye çalışılmıştır.
Schopenhauer'de isteme meselesi ve insan özgürlüğü

Bu çalışmanın amacı Schopenhauer'in isteme kavramından hareketle insanın özgürlüğü sorununu nasıl ele aldığını, onun varlık, bilgi ve insan hakkındaki görüşlerini takip ederek ve bu kavramlar arasındaki bağlantıları göstererek açıklamaktır. Schopenhauer insanı da, kendinde şey olarak tanımladığı istemenin, nesneleşme basamaklarından biri olarak gördüğünden, özgürlüğe dair yapılacak bir analiz öncelikle onun isteme kavramının anlaşılmasını gerektirmektedir. Bu sebeple isteme kavramı ayrıntılarıyla açıklanmış daha sonra insanın istemenin bir ürünü olduğu ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Schopenhauer doğada gözlemlediğimiz zorunluluğun bir uzantısı olarak onun bir parçası olan insanın da özgür olmadığını iddia etmektedir. İnsan için özgürlüğe giden tek yol istemenin bu doğasını kavrayarak istemeyi reddetmektir. Bu iddiaların geçerliliği isteme ve insan arasındaki ilişki detaylı olarak incelenerek ortaya koyulmuştur.
Care of the self and montaigne

Bu çalışmayla Fransız filozof Michel Foucault'nun yaptığı çalışmaları referans alarak, antikitedeki 'kendilik pratikleri' kavramını ve ilgili pratikleri analiz edeceğim. M. Foucault, 'kendilik teknolojileri'ni hem teorik hem de pratik düzeyde inceler. Foucault çalışmalarında, herhangi bir bireyin hakikat arayışındaki egzersizlerinin/pratiklerinin batı toplumları tarihindeki özneleşme süreci ile ilişkilendirilebileceğinden bahseder. Bu dönemlerde yapılan egzersizler hem fiziksel hem de psikolojik bileşenler içerir. Tefekkür, yazı yazma, aç kalma gibi pratikler askesis paratikleri arasındadır. Bu çalışmada aynı zamanda Fransız düşünür Michel de Montaigne'in yazma pratiği ile kurduğu ilişkiyi, bir nevi pratik olarak, 'kendilik pratikleri' ile ilişkilendireceğim ve Montaigne'in yazma pratiği ile kurduğu ilişkiyi antikitede yazma pratiği ile kurulan ilişkiyle karşılaştıracağım. Rönesans dönemi hümanist düşünürlerinden olan Montaigne, antikitedeki 'kendilik pratikleri'nin takipçisi olarak değerlendirilebilir.
Kierkegaard's concept of irony

oz KIERKEGAARD DA İRONİ KAVRAMI Gulsoy, Aliye Yüksek Lisans Tezi, Felsefe Anabilim Dalı Tez Yöneticisi: Assoc. Prof. Dr. Yasin Ceylan Ortak Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Ahmet İnam Şubat 1995, 120 sayfa Bu çalışma, ironi kavramını kapsayan bir dizi okumanın sonucunda oluşmuştur. Sokratik, Romantik, Hegelci ve sonunda Kierkegaardcı olmak üzere dört entellektüel yaklaşım üzreinde yoğunlaşır. Bütün bu felsefi yaklaşımlar mükemmelen birbirini yansıtır ve her biri ironi kavramının önemli bir aşamasını sunar. Her filozof ironiyi farklı amaçlar için kullanır. Kierkegaard bütün bu yaklaşımları kendi ironi kullanımı içersinde birleştirmeye çalışmıştır. Bu çalışma, ironinin ortaya çıkışını ve gelişimini düşünce tarihi boyunca göstermeyi amaçlar.
Kadın sorunu açısından bir felsefe tarihi okuması

Felsefe tarihi sanılanın aksine kadın sorunu açısından çok verimli bir araştırma alanıdır. Geleneğin bu sorun eşliğinde okunması filozoflarıngenel olarak insan görüşleri hakkında bilinenlere yeni bilgilereklemektedir. Felsefede çoğu kez gözden kaçırılabilir olan küçük bir ayrıntı, kadına dair belirleyici bir görüşü özetleyebilir. Bu çalışmada bu küçük ayrıntılarla uğraşıldı ve bu küçük ayrıntılara iki yıl gibi büyük bir zaman ayırıldı demek mümkündür. Bu anlamda çalışmanın bazı eksiklikler taşıyor olması, araştırma alanının genişliğindenkaynaklanmaktadır. Bunun dışında bu çalışma dört ayrı bölümden oluşmakta ve kadın sorununu filozofların görüşleri üzerinden ele alarak tartışmayı hedeflemektedir. Bu dört bölüm kadına dair görüşlerin tarihsel değişimi olarak görülebileceği gibi belirlenmiş çeşitli sorunlar ekseninde konununtartışılmaya çalışılması olarak da ele alınabilir. Bu anlamıyla buradakidört bölümün tamamlanmış bir çalışmanın parçaları olmadığı ve daha sonra yapılacak olan araştırmalara bir giriş niteliği taşıdığı belirtilmelidir. PDF created with pdfFactory Pro trial version www. pdffactory. com
A search for an integral view of law, the state & human rights: Comparing Hans Kelsen's positivism, Carl Schmitt's realism & otfried Höffe's rationalism

Bu tezin esas amacı, hukuksal ve siyasal düşünce alanına dair akılcı bütünlük tezini ya da bütünlük görüşünü geliştirmektir. Söz konusu görüş, hukuk, siyasal otorite ve evrensel ahlaki bir konum olarak adalet arasındaki asli-kavramsal ilişkiyi, doğal hukuk kuramları tarafından örneklendirilen hukuksal-ahlakçılığa düşmeden ortaya koymaya çalışır. Akılcı bütünlük tezi, hukuk, devlet ve adalet bağlantısı içerisindeki öğelerin ne birbirinden ayrılabileceklerini ne de birbirlerine massedilebileceklerini telkin eder. Bu, hukuk ve devletin ahlaki bir konum olarak adalet ile olan bağını çözen pozitivist ayrılma tezinin açıkça reddedilmesi anlamına gelir. Diğer yandan, bütünlük tezi, ya hukuku ve devleti ahlaka indirgeyen ya da hukuk ve adaleti kaba güce indirgeyen massetme tezlerine de aynı keskinlikle karşı çıkar. Kısacası, bütünlükçü görüş hukuk, devlet ve evrensel ahlaki bir ilke olarak adalet arasındaki bağlantıyı her bir öğeye ona hak ettiği rolü vererek kurar. Bu çalışmada, söz konusu görüş, her birisi hukuksal-ahlakçılığın ötesine geçen birer yaklaşımı temsil eden üç hukuksal-siyasal kuramın karşılaştırmalı olarak eleştirel-incelemesi temelinden ortaya konmaya çalışılacaktır. Bu kuramlar, pozitivizmi temsil eden Hans Kelsen'nin Saf Hukuk Kuramı, Carl Schmitt'in gerçekçiliği temsil eden Somut-Düzen-Düşüncesi ve Otfried Höffe'nin akılcılığı temsil eden etik-temelli kuramıdır.
İrade serbestliği temelinde sorumluluk anlayışı ve hukuka yansıması

Sorumluluk gibi önemli bir kavramın gerek hukukta gerek felsefede de gerekse siyaset biliminde sürekli tartışma konusu yapılmasının asıl sebebi insan ilişkilerinin temelini tesisetmesidir. Bu çalışmada öncelikle sorumluluğa ilişkin tartışmalar ele alınmış ve bu kapsamda irade serbestliğinin determinizmle ilişkisi ve kaderci bakış açısının sorumlulukla çatışma noktaları irdelenmiştir. Söz konusu kavram belirli bir bilinç düzeyine sahip insan için geçerli kabul edilmiş, bu nedenle de insan eyleminin ne anlama geldiği, insanın eylerken geçirdiği bilişsel ve düşünsel süreçler ele alınmıştır. Son olarak tüm bunlar temel alınarak sorumluluk türleri ve hukuki sorumluluğun özellikleri incelenmiştir.
John Rawls'ta ve Alasdair Macintyre'da bir erdem olarak adalet

Bu doktora tezi çalışmasında, politika ve ahlakı birbiriyle sıkı bir ilişkiye sokan 'adalet nedir?' sorusu çerçevesinde iki yaklaşım ele alınmıştır. Bu iki yaklaşımın çeşitli savunucuları olduğu gösterilmiş ve bunlar arasında her biri bu iki yaklaşımda başrolü oynayan iki temsilci seçilmiştir. Bu temsilcilerden biri John Rawls, diğeri ise Alasdair Maclntyre'dır. Rawls da Maclntyre da, adaleti bir erdem olarak ele almalarına rağmen, birbirlerinden çok farklı zeminlerden hareketle teorilerini geliştirirler. Tez'de, önce bu filozofların teorileri, kendi kitaplarından aktarılmış ve daha sonra bu teoriler birbirleriyle karşılaştmlmıştır. Dört kısımdan oluşan doktora tezinin ilk iki kısmı, sırasıyla Rawls ve Maclntyre'ın çalışmalarına ayrılmıştır. Üçüncü kısımda Rawls'in, teorisinde gerek daha sonra kendisinin yaptığı değişiklikler gerekse bu teorinin aldığı eleştiriler, özellikle de Maclntyre'ın öncülüğünü yaptığı eleştiriler karşısındaki başarısı değerlendirilmiştir. Dördüncü kısımda ise, bu kez Maclntyre'ın teorisine yönelik eleştiriler değerlendirilmiştir. Bu kısımda yapılan değerlendirmeler, aynı zamanda bu doktora çalışmasının tezini ortaya koyar. Çalışma, Son söz kısmı ile, dördüncü kısımdaki tezin sonuçları bakımından sorgulanması ile tamamlanır. Bu doktora tezinde, bunlar yapılırken, bir taraftan da felsefenin ne olduğu tartışılmış; özellikle politika felsefesindeki tartışmaların 'felsefe nedir?' sorusu ile ilgisi vurgulanmıştır. Buna paralel olarak da, felsefede, 'yorum'un, 'tarih'in yerine işaret edilmiştir. 255
Alfred North Whitehead'in din felsefesi

ALFRED NORTH WHITEHEAD' IN DIN FELSEFESİ Whitehead'in felsefesinin temel amacı, gerçekliğin tamamını olduğu gibi kavramaktır. Yani Whitehead bir gerçekliğin varlığını ve bunun kavranabileceğim kabul ederek yola çıkar. Bu nedenle de realisttir. Bir yirminci yüzyıl felsefecisi ve matematikçisi olan Whitehead, bu gerçekliğin kavranması için deneyimi ve bilimi de öncelikli bir konuma yerleştirir. Benzer şekilde, din felsefesinde de Whitehead, yalnız Tanrı'nın varlığının 'kanıtlanması ' için değil aynı zamanda kavranması için de kişisel deneyimin üzerinde durur. Onun için önemli olan, sahip olduğumuz bilgi ve deneyimden yararlanarak, Tanrı'nın evrendeki yeri ve önemine ilişkin ne öğrenebileceğimizdir. Yani din felsefesinde de Whitehead'in çabası gerçekliğin başka boyutuna ilişkin bir kavrayışa yöneliktir. III
Farabİ'de mantığın dili ve dilin mantığı üzerine bir anlam arayışı

'Farabi'de Dilin Mantığı ve Mantığın Dili Üzerine Bir Anlam Arayışı' adlı çalışmamız giriş, üç bölüm ve değerlendirmeden oluşmaktadır. Girişte genel anlamda dil, mantık ve anlam probleminin Grek düşünce tarihindeki serüveni ve Farabi'den önce İslam dünyasında dil, mantık ve anlam problemine kısaca değinilmiş çalışmamızın problem alanının sınırları tespit edilmiştir. Çalışmamızın birinci bölümünde dilin mantığı üzerinde durulmuştur. Farabi'de dilin mantığından kastımız dilin oluşumu, dilin yapısı, dil-varlık ilişkisi, dil-toplum ilişkisi, isimler, edatlar ile ilgili görüşlerdir. İkinci bölümde Farabi düşüncesinde mantığın dili üzerinde durulmuştur. Mantığın konusu, kaynağı, mantık, mutluluk ilişkisi ve mantık dil ilişkisinin nasıl olması gerektiği üzerinde durulmuştur. Çalışmamızın üçüncü bölümünde ise Farabi'de 'Tasavvurat ve Tasdikat' konuları işlenmiştir. Dil, mantık ve anlam üçlüsünün birbirleriyle olan ilişkisine değinilmiştir. Nesnel anlamın çerçevesi çizilmiştir. Sonuç kısmında ise kısa bir değerlendirme yapılmıştır.
An inquiry concerning the place of emotions in virtue ethics

OZ ERDEM AHLAKINDA DUYGULARIN YERİ ÜSTÜNE BİR ARAŞTIRMA Yazıcı, Aslı Doktora, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Ahmet inam Aralık 2005, 244 sayfa Bu tez, yararcı ve deontolojik ahlak kuramlarının aksine, erdem ahlakının duyguları ahlaki değerin ve iyiliğin oluşturucu bir unsuru görerek ' ahlaki değerlendirmede duygulara pozitif bir rol yüklediği görüşünü ele alır. Bu iddianın kapsam ve sınırlarının ne olduğunu araştırarak erdem ahlakının temel özelliklerini açıklamada ne tür bir duygu kuramının uygun olduğunu göstermeye çalıştım. Buna yönelik olarak, bir tür bilişselci bir kuramın, bilişşel-duyusal duygu kuramının erdem ahlakı için en uygun kuram olduğunu, erdem ahlakının duygulara atfettiği önemin ancak böyle bir bütüncü ve indirgeme karşıtı bir kuramla açıklanabileceğini savundum. Erdem ahlakının duygulara yönelik pozitif yaklaşımının kuramda nasıl işlediğini göstermek için Aristoteles'in duygu felsefesini ve ahlak kuramını elevıu aldım. Göstermeye çalıştığım gibi, Aristoteles'in, eyleyen tarafından uygun duyguların hissedilmesini gerektiren, 'bize göre orta yol' kavramı bu yaklaşım doğrultusunda temellendirilmiştir. Bu tezin bir diğer amacı Kant'ın etiği ile erdem ahlakının uzlaşır olup olmadığını incelemektir. Benim yorumuma göre, Aristoteles'in duygulara yönelik yaklaşımı ahlakçı iken, Kant'ın yaklaşımı olumsuz yaklaşımla araçsal yaklaşım arasında gidip gelir. Kant'ın ünlü saygı duygusu bile ahlakçı yaklaşım altında ele alınamaz. Kant, erdem ödevlerinin belirlenmesinde duyguların ilgili olduğunu kabul etmesine karşın, bunlara yüklediği rol yalnızca estetik, araçsal, süsleyici veya düzenleyici rolüdür. Buna karşın, erdem ahlakında duygular gerçek anlamda nedensel rol oynarlar. Duygular, erdemli eylemlerin belirlenmesinde hem aklı etkilerler hem de akıldan etkilenirler. Bu nedenle ahlak eylemlerinde nedensel olarak ektin ve ahlaki bakımdan değerlidirler.
Karl Marx'ta ?sınıf? ve Friedrich Nietzsche'de ?sürü? kavramları

İnsanlar birlikte yaşamaya başladıklarından bu yana, en büyük sorunları sosyal sınıf ayrımları ve toplum yapılanmalarıdır. Bu sorunsal aynı zamanda felsefenin de ana konularından biridir. Zaman içerisinde birçok farklı filozof sosyal yapılanmaya çözüm bulmaya ve insanların huzur içerisinde yaşamalarını sağlamaya çabalamıştır. Diğer yandan sosyal sınıf kavramı ve kavgaları beraberinde bir başka sorunsal taşımaktadır; özgür insan. Bu filozofların sosyal yapılanmaya ana bakış açılarıdır. Bu yolla özgür insan toplumlarını yaratmanın yollarını ararlar. Bu tez, iki önemli filozofun iki farklı kavramını incelemeye çalışarak yukarıda belirtilen iki ana sorun üzerine odaklanır. Karl Marx'ın sosyal sınıf kavramını Friedrich Nietzsche'nin sürü kavramıyla karşılaştırırken, sosyal sınıf özgür insanın önünde bir engel midir, sorusunun cevabına ulaşmak amaçlanmıştır. Bir cevap bulma çabası olarak, sosyal sınıf ve sürü kavramlarıyla bağlantılı olan kavramlar incelenmiş ve karşılaştırılmıştır. Tezin son etabında filozofların kavramları ve bakış açıları değerlendirilmiş ve toplumda özgür insana uzanan ortak ve farklı noktalar gösterilmiştir.