turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Yer tapıncından gök tapıncına mitlerin ve insan düşünüşünün evrimi

İnsanın bulunduğu her yerde felsefenin de kaçınılmaz olarak var olduğu düşüncesinden hareket ettiğimiz bu çalışmada mitler, ontolojik düşünüşün sistematik felsefe öncesi formları olarak kabul edilmiştir. Sistematik felsefe tarihinin ilk çağ doğa filozofları ile başlatılmasına karşın, insan ilkel dönemlerinden bugüne benzer felsefi soruları sormuştur. İlkel çağlarda bu soruların yanıtları kutsala ilişkin inanç formları ile olmuştur. Bu nedenle mitleri felsefeden bağımsız düşünmek mümkün değildir ve bu perspektifle ele alındıklarında mitik sembolik formlar, çağlarının felsefesini de bizlere sunacaktır. Bu çalışma mit, din, felsefe ve bilim çizgiselliğinde bir düşünsel evrimin haritasını ana hatlarıyla ortaya koyacak, bu evrimsel süreçte bugüne kadar göz ardı edilen arkaik düşünüşe odaklanacaktır. Arkaik düşünüşün yani mitlerin gelişim evreleri ise iki temel aşamaya ayrılacaktır: Doğa düzlemindeki insanın Diyonizyak düşünüş evresi ve kültür düzlemine geçen insanın Apollonik düşünüş evresi. Diyonizyak evre doğa durumundaki doğa ve ruh temelli inanç evresi ile tarım sonrası ana tanrıça evresi; Apollonik evre ise eril aklın hakimiyetindeki tanrılar evresidir. Bu çalışmada, mitik düşünüş evreleri arasındaki geçişin ve neden olduğu düşünsel değişimin, mitik düşünüşte öznenesne ilişkisinin, bilincin somut düşünceden soyut düşünceye geçişinin mitlerden örneklerle incelenmesi hedeflenmektedir.
Epistemolojik açıdan Kierkegaard'da hakikatin öznelliği sorunu

Kerkegaard'ın felsefesinin temelinde epistemoloji bulunur. 'Hakikat Öznelliktir' düşüncesinden hareket eden Kierkegaard, modern felsefenin, temel özelliği 'düşünme' olan 'soyut özne' anlayışını eleştirerek kendi epistemolojisini oluşturur. O'nun öznesi somut, yaşayan, duyguları olan ve varoluş içinde bulunan bir insandır. Varoluşu 'ben olma', 'birey haline gelme', 'insan olma' ve 'kendi bilincine varma' olarak gören Kierkegaard 'asıl bilme'yi, ahlaksal-dinsel bilme olarak görür. 'İnsan olmanın ne anlama geldiği' ve 'nasıl iyi bir Hristiyan olunacağı' sorunlarını araştıran Kierkegaard, bireyin gerçek anlamını 'dinsel varoluş' içinde bulacağını düşünür. İnsanın 'ben haline gelmesi' sürecinde 'umutsuzluk' ve 'kaygı'nın da ona eşlik ettiğini düşünen Kierkegaard insanın kurtuluşunu 'iman'da bulur. Kişi 'tutkulu' bir bağlanma ve tam bir teslimiyetle, içselliğindeki özne olan 'Tanrı'ya yönelerek ve O'nun karşısında bir 'ben' olur ve mutluluğa kavuşur. Bu tezde öznenin varoluşu ile ilgisi içinde epistemolojik açıdan Kierkegaard''ın hakikatin öznellik olduğuna yönelik görüşünü nasıl temellendirildiğini belirlemek amaçlanmıştır.
Aziz Augustinus ve asli günah anlayışı

Yeşilyaprak, Fatih, Aziz Ausustinus ve Asli Günah Anlayışı. Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Doç. Dr. Ahnet Hikmet Eroğlu, 13Ss. Araştırmamızda Asli Günah'in Aziz Augustinus Teolojisinde nasıl yorumlandığı ve günahın birer açılımı olan Kötülük, İnayet ve Kader konularının Aziz Augustinus'ta ne şekilde irdelendiği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın Giriş Bölümü'nde Hıristiyanlıktaki günah anlayışı genel hatlarıyla sunulmuş ve Asli Günah'ın teşekkülü hakkında özet bilgi verilmiştir. Birinci Bölüm'de Aziz Augustinus'un hayatı ele alınmış ve yaşam boyunca karşılaştığı psikolojik, sosyolojik, felsefi ve teolojik yönden önemli olan bazı olaylar açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci ve son bölümde ise, Hıristiyanlığın temel doktrini olan Asli Günah öğretisinin Aziz Augustinus' ça nasıl yorumlandığı ve bu günahın birer açılımı olan bazı önemli kotluların onun zihninde ne şekilde formüle edildiği ortaya konmaya çalışılmıştır.
Sartre felsefesi'nde ben'in olanaksızlığı olarak mauvaıse foı

Bu tez, Sartre'ın bilinç felsefesinde merkezi bir yere sahip olan mauvaise foi kavramının, Sartre düşüncesinde benin olanaksızlığına işaret etmekte olduğunu ve kavramın 'niyet' ve 'inanç' olarak açığa çıkan iki anlamlılığını, literatürdeki tartışmalar ışığında gösterebilmeyi amaçlamaktadır. Ben'in olanaksızlığı düşüncesi, Sartre'ın Husserl başta olmak üzere Descartes ve Kant'ın felsefelerinde açığa çıkan aşkınsal ben düşüncesine karşı getirmiş olduğu argümanlarda ortaya çıkmaktadır. Sartre'a göre ben, aşkınsal olmaktan öte aşkın bir yapıya sahiptir. Yani ben, deneyimin birliğini olanaklı kılan bir birleştirici, bir töz olmadığı gibi, bir bilinç içeriği de değildir. Ben, aşkın olan, yani tıpkı var olan nesneler gibi bir dışsallığa sahip olandır. Aşkın ben'in varlığı, imgesel ve gerçek-dışı bir bulunmuşluğa sahip olması ile ontolojik bir olanaksızlıkta belirmektedir. Ben'in varlığı, ancak refleksiyonda ve başkasının varlığı dolayımında, mauvaise foi olarak açığa çıkmaktadır. Mauvaise foi içinde kişi, bir hiçlik, özgürlük varlığı olarak kendini bir özdeşlikte yakalamakta ve yanlış bir varsayımı, bir inancı bir hakikat olarak konumlandırmaktadır. Sartre'ın mauvaise foi kavramı, literatürde inancın yanı sıra 'kötü niyet' olarak da karşılanmaktadır. Bunun nedeni ise Sartre'ın foi'yı Fransızcadaki iki anlamını da kapsayacak bir biçimde kullanmasından ileri gelmektedir. Muavaise foi, ben'in varlığına dönük bir inancı işaret etmekle birlikte aynı zamanda bir niyet olarak kişinin özgürlüğünden, özgürlüğün sorumluluğu bağlamında kaçışını anlatmaktadır.
Gazali'de siyaset felsefesi

İslam Siyasi Düşünce geleneğinin önemli figürlerinden biri olan Gazali, değerlendirilmesi gereken farklı yönlere sahiptir. O her ne kadar el-İktisat, el-Mustahziri ve Nasuhatu'l Muluk gibi kitaplarıyla klasik Sünni teoride yerini almış gibi görünse de İhya-u Ulumiddin adlı eserindeki ifadeleri, çağdaş terminolojiyle ele aldığımız taktirde pasif direnişi ve sivil itaatsizliğe işaret etmektedir. Gazzali, bu eserinde yönetici sınıfı eleştirmiş ve kurtuluşun sadece ve sadece onlardan uzak durulduğunda gerçekleşeceğini söylemiştir. Gazzali bu yaklaşımıyla klasik Sünni gelenekten kopuş gerçekleştirerek daha çok Sufi geleneğin düşüncelerini sergiler görünmektedir. Bu açıdan bakıldığında onun görüşleri kendilerini iktidardan hatta bazılarını toplumdan uzak tutmaya çalışan sufilerle büyük bir benzerlik içerisinde olduğunu söylemek mümkündür.
Onsekizinci Yüzyılda deizm ve voltaire

Avrupa'da 17. yüzyılda başlayıp 18. yüzyılda doruğa çıkan Aydınlanma, kendini yaşamın her alanında göstermiş; gerek günlük yaşamda gerekse zihni planda yeniden bir yapılanmayı meydana getirmiştir. Bu çalışma ile batıda inanç yönünden meydana gelen değişimi ifade eden deizm olgusu ve bunu 18. yüzyılda en iyi bir şekilde topluma yayabilmiş olan Voltaire anlatılmaya çalışılmıştır.
Hegel and Danto: The end-of-art thesis

Bu çalışmanın amacı okuyucuya özgün bir bakış açısı oluşturabilmesini sağlamaktır. Bunu başarabilmek için Hegel'in sanatın sonu söylemi ve bu söylemin Arthur Danto'nun felsefesi üzerindeki etkileri öne sürülmüştür.
A Realist interpretation of quantum mechanics

KUANTUM KURAMININ GERÇEKÇİ BİR YORUMU Yüksek Lisans, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Doç. Dr. Erdinç Sayan Ocak 2002, 69 sayfa Bir felsefe sorusunu bilimin yetkesine dayanarak çözmeye çalışmak sorunludur. Yine de bu tarz girişimler felsefeciler arasında özellikle kuantum kuramının ortaya çıkışıyla yayıldı. Bu tezde kuantum kuramının idealist ya da rölativist görüşlerin hiçbir biçimini desteklemekte kullanılamayacağını savunacağım. Bunun için kuantum mekaniğine, bugüne kadar önerilenlerden pek çok balamdan daha üstün gerçekçi bir yorum önereceğim. Önerdiğim yorum dalga fonksiyonunun çökmesi ilkesinin yerine fiziksel bir süreç öneren yeni bir yaklaşım olan decoherence kuramına dayanmaktadır. Önerdiğim gerçekçi yorumun temel üstünlüğü kuantum mekaniğinin belirlenimci olmayan yapışım korumasıdır. Bunun yanı sıra bilimin ilerlemesinin bir yeterli koşulunu belirleyip, decoherence kuramının bu koşula göre kuantum mekaniğinden daha ileri bir bilimsel kuram olduğunu savunacağım.
Sartre'ın Heidegger eleştirisi bağlamında sahicilik ve ölüm

Bu tezde, Martin Heidegger'in felsefesinde ölümün, varlığın anlamını açığa çıkarma ve insanın sahici bir varoluşa ulaşmasında oynadığı rol ortaya konulacak ve Jean-Paul Sartre'ın, Heidegger'in, insanın sahici olması açısından ölüme atfettiği ayrıcalıklı role getirdiği itiraz ele alınacaktır. Bu bağlamda, bu itiraza Heidegger felsefesinin oluşturabileceği bir yanıt olduğu öne sürülecektir. Heidegger felsefesinde ölüm, insanın varoluşunu, onun hayatında başka hiçbir olayın yapamadığı kadar radikal biçimde sahici kılma olanağı sağlıyor olmasıyla istisnai bir konuma sahiptir: Ölüm, hiç kimsenin başkasının yerine yapamayacağı bir şeydir ve bu 'başkasının yerini alamama' halini en güçlü biçimde ölümü kendi olanağımız olarak kavradığımızda deneyimleriz. Sartre ise Heidegger'in ölüm için öne sürdüğü bu başkasının üstlenememesi karakteristiğinin onun dışındaki tüm insan eylemleri için geçerli olduğunu, dolayısıyla ölüme böyle ayrıcalıklı bir rol atfetmenin temelsiz olduğunu öne sürer: 'Kimse benim yerime uyuyamaz; kimse benim yerime nefes alamaz'. 'Benim olarak kabul edilen her türlü deneyim' kimsenin benim yerime yapamayacağı bir şeydir. Bu yüzden ölüm sahiciliğin, özgünlüğün biricik belirleyicisi olamaz. Dolayısıyla, Sartre'a göre sahici-olmama halinden kurtulmamız, ölebilir olup olmamıza bağlı değildir. Dahası, Sartre, Heidegger'in ölüme yüklediği bu pozitif ve kurucu rolü reddederek, ölüm ile insanı birbirine karşıtlaştırır ve ölümün, insanın varlığının bir olanağı olmaktan çok, tam tersine, onun mutlak anlamda bir ötekisi, onun varlığını bir anlamda sabote eden negatif, sınırlayıcı bir unsur olarak görür. Bu bağlamda, tezin amacı, Sartre'ın Heidegger eleştirisi ışığında, sahicilik ile ölüm arasındaki ilişkiyi açığa çıkartmaktır. Bunun için, öncelikle Heidegger'in felsefesinin temel problemi olan 'varlığın anlamı' sorusu açısından, 'ölüm' konusunun neden 'varlığın anlamı' sorusunu yanıtlama çabasındaki zorunlu bir 'son uğrak' noktası oluşturduğu sorusuna odaklanılacaktır. Daha sonra, Sartre'ın ölüm anlayışı ele alınarak onun Heidegger'e yönelttiği eleştiri serimlenecek, son olarak da bu eleştirinin, Heidegger'in öne sürdüğü düşüncedeki önemli bir ayrıntıyı gözden kaçırdığı ve bu yüzden de haksız bir eleştiri olduğu gösterilecektir. Bu ayrıntı, insanın sahici olmasının, onun kendi varoluşunu kendi bütünlüğünde, tamlığında kavramasını gerektirdiği ve bunun da, insanın sonlu olması, yani ölüme-doğru-varlık olması ile mümkün olduğu hakikatidir. İnsanın hayatındaki diğer eylemler, durumlar ve olaylar, bu bütünlüğü, tamlığı sağlamadığı ve yalnızca ölüm böyle bir bütünlüğü olanaklı kıldığı için, Heidegger'in de haklı olarak işaret ettiği gibi, ölüm sahiciliğe erişme konusunda diğer her şeyden çok daha farklı ve istisnai bir role sahip olmak durumundadır.
İhvan-ı Safa'da te'vil

İhvan-ı Safa X. y. y.'da Basra'da ortaya çıkmış dini, felsefi ve siyasi yönelimlere sahip bir grup olarak dönemlerinin sosyal, siyasi ve fikri dekoruna has çeşitliliği, döneminproblemlerine çözüm üretmede eklektik bir felsefi tavır ortaya koymaya çalışmıştır. Felsefi etkinlikleri çerçevesinde ilk bakışta çok belirgin olmayan bir yorum anlayışıgeliştirmişler ve bunu fizik aleme olduğu kadar metafizik aleme de özgü kılmayaçalışmışlardır. Felsefi etkinlikleriyle evreni ve varlığı olduğu kadar metafiziği de anlamaya yönelik bir çaba sergileyen İhvan, madde ötesini anlamada temel malzeme olarak kutsal metni; evrenianlamlandırmada ise varlık veya evreni meydana getiren parçalar arasındaki tamamlayıcıilişkiyi temel almıştır. Metafiziği yorumlama çabası, Kutsal metnin merkeze alınıp eskatalojikunsurlarla tamamlanması olarak somutlaşmış ve teolojik te'vil olarak belirginlik kazanmıştır. Evren ve onu meydana getiren parçalar arasındaki kompleks ilişkinin anlamlılığı ve insanın evrende varoluş anlamına yaptığı katkıyı yansıtan yaklaşım da kozmolojik te'vil olarak ortaya çıkmıştır. İhvan'da te'vilin hem teolojik, hem de kozmolojik yönü, kendini var kılan hususların sembolik anlamı üzerine bina edilmiştir. Buna göre kutsalın dili evreni anlamasadedinde rumuzlar ve semboller içerirken, evreni oluşturan parçalar da insanı fizikötesiniveya kutsalı anlamaya yaklaştıran semboller ve rumuzları içermektedir. İhvan, naklin kimi zaman söz konusu olan üst dili veya tekdüzeliği ile aklıngerçekçiliğinin ancak te'vil aracılığıyla örtüştürülebileceğini savunur. Buna göre İhvan'date'vil insanın ontolojik varlığının metafizik karşısındaki konumunu ve metafiziğin de insan karşısındaki konumunu anlamlandırma çabası olarak değerlendirilebilir
A critical examination of the philosophical defense of free logics

Klasik niceleme mantığında, formel dildeki her tekil terimin evrenin bir değerine gönderge yapması gerekir. Bu anlamda, standart yüklemler mantığı günlük dildeki göndergesiz tekil terimlere izin vermez. Serbest mantık adı verilen standart olmayan bir mantık ailesinde, söz konusu klasik gereklilik geçersiz kılınır. Bu çalışma söz konusu standart olmayan mantık sistemleri hakkında. Çalışmanın ikili bir amacı var. Birincisi, serbest mantık hakkında genel bir bakış sunmak. Bu amaçla; serbest mantık tanımlanıyor ve karakteristikleri veriliyor, belirli serbest mantık türlerinin aksiyomatik formülasyonları sunuluyor, serbest mantıktaki farklı semantik yaklaşımlar özetleniyor ve son olarak bu sistemlerin kökenlerine dair tarihsel bilgi veriliyor. Çalışmanın ikinci amacı ise, klasik mantık yerine serbest mantığı geçirmenin haklı olup olmadığını tartışmak. Bu amaçla, serbest sistemleri benimsemenin altında yatan altı farklı türden motivasyon inceleniyor. Nihai olarak, söz konusu motivasyonların hiçbirinin klasik niceleme mantığının yerini serbest mantığın alması için yeterli neden sunmadığı sonucuna varılıyor. Çalışma, serbest mantık lehine verilebilecek daha başarılı bir argüman önerisiyle bitiyor.
Karl Jaspers felsefesinde insan problemi

Tez çalışmamızda amacımız varoluşçu düşüncede önem arz eden Karl Jaspers'in insana bakış açısını tüm yönleriyle ele almaktır. Bu amaçla tezi hazırlarken temelde Jaspers'in eserlerine başvurulmuştur. Felsefeye Giriş ve Felsefe Nedir? adlı eserleri filozofun fikri yapısını anlamamızda büyük ipuçları verir niteliktedir. Kendi eserleri dışında ikincil kaynak olarak Jaspers üzerine yazılmış eserlerden ve varoluşçu düşüncenin geneli için hazırlanan çalışmalardan faydalanılmıştır. Çalışmamızda Jaspers'in insanın, bilinenden daha fazla olduğu görüşü temel alınarak insanın bilinç varlığı oluşu, bu bilinç varlığı haliyle Aşkın varlık ile ilişkisi ve insanın özgürlük fikriyle olan bağı irdelenmeye çalışılmıştır. İnsanın diğer canlılardan farklı oluşu, onu dünya üzerindeki diğer varlıklardan ayıran varoluşsal yanı, geçmişşten günümüze dek hep sınırlı olarak ele alınmıştır. Hatta çoğu zaman insan kendisi dışındaki diğer varlıklar gibi ele alınmış, nesnelleştirilmiş, şeyleştirilmiştir. 20 yüzyıl. öncesinde varlığın açıklanışı ilimler vasıtasıyla ve bilimsel veriler ışığında söz konusuydu. İşte Jaspers'in insan problemine yaklaşımı insanın bu tek yönlü ele alınışının eleştirisi olarak ortaya çıkar. 20. yüzyıl insanı bireyselleşmenin ötesinde kendisinden bihaber olarak yaşam sürmektedir. Bu haliyle insan kaybolmuş bir haldedir. Jaspers'e göre bu insan tedirgin bir haldedir ve içinde bulunduğu bu buhran döneminden felsefi edim yoluyla kazanacağı Varoluş Aydınlanması yoluyla kurtulacaktır. Bu aydınlanmada insan tek başına değildir. Kendisi gibi kayıp halde olan diğer insanlarla birlikte bir savaşım içerisine girecektir. Bu savaşta her bir birey hem kendisinin hem de karşısındakinin varoluşunun sağlanması için mücadele edecektir. Bu nokta çalışmamızın ikinci yarısında ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Jaspers'in insan probleminin temelde varoluş problemine dayalı olduğu söylenebilir. Varoluş yolunda insanın karşısına pek çok problem çıkacaktır. Çalışmamızın son kısmında var olan bu problemlere dikkat çekilip, Jaspers'in sınır durumları adını verdiği, insanın kolayca aşamadığı problemleri aydınlatılmaya çalışılmıştır.
Einstein'in görelilik kuramının Türkiye'ye girişi

Bu tezimizde Einstein'ın görelilik kuramlarının Türkiye'ye girişi incelenmiştir. Bilindiği gibi Einstein, özel görelilik kuramını 1905 yılında, genel görelilik kuramını 1916 yılında yayınlamıştır. Bu tarihten Sonra, görelilik kuramları bilim adamları arasında olduğu kadar, daha geniş çevrelerde de ilgi konusu olmuş ve tartışılmıştır. Bu çalışmamız, görelilik konusunda ilk konferansın verildiği 1920 yılı ile başlamakta ve 1933 Üniversite Reformu' na kadar olan dönemi kapsamaktadır. Türkiye'deki ilginin 1920 yılında başlamasının sebebi, görelilik teorisinin İngiliz bilim adamlarının yaptığı Güneş gözlemleri sonucunda destek bularak 1919 yılında meşhur olmasıdır. Belirleyebildiğimiz kadarıyla bu konuda yapılan ilk çalışma bir konferans olup, İstanbul Darülfünunu ve Mühendis Mektebi hocalarından matematikçi Kerim tarafından 1920 yılında verilmiştir. 1922 yılında, İstanbul Darülfünunu Tıp Fakültesi hocalarından Dr. Akil Muhtar de görelilik konusunda bir konferans vermiştir. Einstein'ın görelilik teorilerini tanıtan ilk yayın ise 1922'de yine İstanbul Darülfünunu hocalarından Elektrik Mühendisi Mehmet Refik tarafından yapılmıştır. Aynstayn Nazariyesi, Mekan, Zaman ve Kütle Mefhumlarının Tebdili başlıklı bu kitabın 1924 yılında genişletilmiş ikinci baskısı yapılmıştır. Diğer taraftan, dönemin bilim ve mühendislik dergilerinde görelilik kuramını tanıtan makaleler de yayınlanmıştır. Bunlar arasında Salih Murat'ın, Kerim Erim' in, Mehmet Refik'in ve Hüsnü Hamid'in makaleleri sayılabilir. Kerim Erim ve Mehmet Refik görelilik teorisini Türk kamuoyuna tanıtma yolunda öncü rol oynamakla beraber, Hüsnü Hamid'in, görelilik teorisini onlardan daha geniş olarak incelediği söylenebilir. Ancak Salih Zeki'nin öğrencisi olması nedeniyle ve Fransa'da Einstein'ın görelilik teorisine getirilen eleştiriler ışığında bu teoriye temkinli bir yaklaşım sergilemiştir.
Uygulamalı etik başlığı altında tıbbi araştırmalarda etiğin rolü ve tabibin ahlaki değerinin tarihi

Bu çalışma tıp alanında etiğin temellendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Günümüz tıbbi etik ilkeleri olan yaşama saygı, özerklik, zarar vermeme, adalet, yasallık gibi temel ilkelerin geçmişşte Hipokrat'tan Galen'e, Ortaçağ'da Ebu Bekir Er-Razi'nin Tabip Ahlakı risalesinden, Osmanlı döneminde Emir Çelebi'nin yazmış olduğu Enmuzecü't-Tıbb eserinde deontoloji ile ilintili olan son bölümünde hekimlere verilen öğütler olan Vesaya-yı Hükema-yı Selef ve Halef'e ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında hekim kimliği ile ilk deontoloji müderrisliği yapan Abdülhak Adnan Adıvar'a kadar birçok hekim, alim günümüz tıp etiğinin ve ilkelerinin temelini atmıştır. Bu çalışmada tıbbi etiğin temellendirilmesi ve tarihselliği vurgulanarak gelecek çalışmalardaki tartışmalara da kaynak niteliği taşıması hedeflenmektedir. Ahlakı biyolojik temele yerleştiren kuramsal anlayış çerçevesinde etik, hem eski hem de günümüzde popülerliğini koruyan bir kavram olarak gündeme gelmektedir. Tıbbi etik, tarihselliği bakımından 'Hipokrat Yemini' ile Antikçağ filozoflarının, hekimlerin görev alanlarını belirleyen kurallar doğrultusunda Ortaçağ ve Erken Modern Dönemde de farklı ilkeler geliştirmiş, günümüz tabip ahlakının temellerinin atılmasını sağlamıştır. Burada hedeflenen, tıp etiğinin tıbbi gelişmelerdeki rolü ve misyonuna vurgu yapmak, hekimlerin ve sağlık personellerinin etik bilinç ve duyarlılığının önemi üzerine farkındalığı arttırmak ve tarihle bugün arasında bir köprü vazifesi gören tıp etiğiyle akademik boyutta ilgilenenlere yol gösterici nitelikte olması nihai amaçtır.
Modeling belief revision via belief bases using situation semantics

İnanç gösterimi ve inanç dinamiğinde inanç temeli yaklaşımı, AGM modeli ile öncülenen inanç kümesi yaklaşımlarına alternatif olarak geliştirilmiştir. İnanç temeli yaklaşımı, kişilerin bilgi ve beklentilerini, inançlarının muhtemelen eksik ve tutarsız temelleri olarak modeller. Buna rağmen, kişinin inançları her zaman tutarlıdır; bu karmaşık bir çıkarım ilişkisi ile garantiye alınır. İnanç değişimleri, inanç kümesi yerine bilgi temeli üzerinde gerçekleştirilir. Bilgi temelinin içeriği inanç kümesine göre çok daha kısıtlı ve elemanları kişi tarafından doğrudan ulaşılabilir ve çıkarımsal olmayan cümleler olarak tanımlandığından, bu yaklaşım gerçekçi bir inanç dinamiği teorisi sunar. İkinci bölümde, inanç temeli yaklaşımının, hem statik hemodinamik boyutlarının incelemesi sunuluyor. İnanç kümesi yaklaşımlarını temsilen AGM modelinin kısa bir incelemesi ile iki yaklaşım kısaca karşılaştırılıyor. Üçüncü bölümde ise, durum semantiği kullanılarak inanç temeli yaklaşımının statik boyutunun modal bir modellemesi sunuluyor. Semantik tercihi, durum semantiğinin muhtemelen eksik ve tutarsız cümle kümelerini modelleyebilmesinden kaynaklanıyor. Bu modelde sunulan inanç modalitesinin inanç temeli yaklaşımında kullanılan çıkarım ilişkisinin özelliklerini olabildiğince yansıtması hedefleniyor.
Lakoff, kavramsal metaforlar ve sonsuzluğun temel metaforu

Geleneksel anlamda matematik biçimsel, nesnel ve kesinlik içeren yapısıyla metafordan bağımsız görünür. Oysa çağdaş emprik araştırmalar bu görüşün yanlış olduğunu savunuyor. Geleneksel metafor teorilerine tarihsel bir bakış, metaforun hala tartışmalı ve yeterince anlaşılmayan bir kavram olduğunu ortaya koymaktadır; bu geleneksel olmayan bir yaklaşımı motive eder. Lakoff ve Johnson ve diğer teorisyenlerin önerdiği gibi, metaforun yerini paradigmatik olarak düşünce sistemimizin merkezine taşımak, hem metafor hem de kavrama olan bakışımızı ilerletiyor. Aynı zamanda matematik ile metafor arasında bağ kurabilecek yeni felsefi ve bilişsel sorulara yol açıyor. Matematiksel ifadelerde gündelik dilin metaforik yapısını bulabilir miyiz? En basit matematiksel fikirler nasıl oluyor da karmaşık matematiksel fikirlere yol açıyor? Sonsuzluk gibi anlaşılması zor ve paradoksal bir fikir, nasıl matematik gibi nesnel ve kesin bir alanda yer bulur? Lakoff ve Nunez, bu sorular bağlamında matematiksel fikirlerin yapısısının kavramsal metafor gibi insan bilişsel mekanizmaları tarafından nasıl sağlandığını ele almaktadır. Bu çalışma, metaforun felsefi serüveninden başlayıp 'sonsuzluk' metafor örneği ile sonlanacak şekilde, metaforun matematikte nasıl kurucu bir rol oynadığını göstermeyi amaçlamaktadır.
Malebranche'ın metafizik anlayışı

Çalışmamızda 17. yüzyıl'da Fransa'da yaşamış olan Nicole Malebranche'ın (1638-1715) hayatını, eserlerini ve metafizik anlayışını ele aldık. İyi bir Hristiyan olarak yetişmiş olan Malebranche, eğitim hayatı boyunca Augustinus'un eserlerini okumuş ve ondan çokça etkilenmiştir. Ancak onu en çok etkileyen Descartes ve felsefesi olmuştur. Descartes'ın madde ve ruhtan oluşan töz anlayışına getirmiş olduğu vesilecilik anlayışı ile felsefe dünyasında tanınmıştır. Bu çalışmamızın birinci bölümünde, tarihsel süreç içerisinde Malebranche'ı felsefi anlamda etkilemiş olan belli başlı filozofların metafizik görüşlerine de yer vererek metafizik kavramını ele aldık. İkinci ve Üçüncü bölümlerde ise ortaya koymuş olduğumuz metafizik kavramından yola çıkarak Malebranche'ın metafizik anlayışını varlık anlayışı ve bilgi anlayışı olmak üzere iki bölüm halinde filozofun eserlerinden yola çıkarak ele aldık. Meseleyi felsefenin sistematik disiplini içerisinde tahlil etmeye, yer yer kritik etmeye yeri geldiğinde tenkit etmeye çalıştık.
Hüsameddin Hasan el-Katİ'nin İsagucİ şerhi

Esiruddin el-Ebheri'nin (ö. 1265) İsaguci'si, İsaguci literatürü içerisinde bütün bilimlere giriş niteliği arz etmektedir. Mantık ilminin bütün konularını içermesi nedeniyle bu eser yüzyıllar boyu medreselerde okutulmuş ve birçok şerh ve haşiyeye konu olmuştur. Hüsameddin Hasan el-Kati'nin (ö. 1359) Şerhu İsaguci'si ve Molla Fenari'nin (ö. 1431) şerhi el-Fevaidu'l-Fenari'si bunların başında gelmektedir. Bu tez çalışması Hüsameddin Hasan el-Kati'nin (ö. 1359) Şerhu İsaguci isimli eserinin tercümesini ve tenkitli neşrini içermektedir. İlgili eser, ilk şerh olması ve medreselerde okutulması hasebiyle önemi haizdir. Bu özellikleri nedeniyle önemini korumuş olsa da zamanla sadece Molla Fenari'nin şerhi el-Fevaidu'l-Fenari anılmış ve neredeyse Hüsameddin el-Kati'nin Şerhu İsaguci'si hiç zikredilmemiştir. Tercüme ve tenkitli neşirde esas alınan yazma, 15. yüzyıla ait sultani nüshadır.