Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı açısından İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının iç hukukumuza etkisi

Türkiye aleyhine Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'ne insan hakları ihlali iddiasıyla pek çok başvuru yapılmakta, her yıl başvuruların sayısı artmakta ve kabul edilmesi mümkün olmayan olaylar için dahi başvuru yapıldığı görülmektedir. Yapılan başvuruların büyük bir kısmı Avrupa nsan Hakları Sözleşmesi'nden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediği gerekçesiyle Türkiye aleyhine sonuçlanmakta, Türkiye hakkında tazminatlara hükmedilmektedir. Pek çok kararda, iç hukuk kurallarının ve uygulamalarının Sözleşme hükümlerine aykırı olduğu kabul edilmiştir. Gelinen noktada, ihlal kararları nedeniyle hükmedilen tazminatlar yüksek değerlere ulaşmıştır. Bu yüzden Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'nin Türkiye hakkında verdiği ihlal kararları; akademik çevreler ve kamuoyunun gündemini işgal eden konular haline gelmiş, ihlale sebep olan yasa ve uygulamaların değiştirilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, insan hakları ihlallerinin önlenmesi ve Avrupa nsan Hakları Sözleşmesi hükümlerinden doğan yükümlüklerin yerine getirilmesi Avrupa Birliği üyelik sürecindeki Türkiye için öncekine oranla daha fazla bir sorumluluk halini almış bulunmaktadır. Bu nedenle son yıllarda iç hukukta önemli değişiklikler yapılmış, kanun çalışmalarına hız verilmiştir. Bu anlamda bugüne kadar bilinen içhukukumuz hızla biçim değiştirmiştir. Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı, Sözleşme'nin önemli yapı taşlarından biridir ve Türkiye'nin en çok mahkum edildiği adil yargılanma hakkı ve mülkiyet hakkından sonra üçüncü sırada görülmektedir. Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı kapsamında da önemli yenilikler ve değişiklikler yapılmıştır. Tez çalışmasının konusu kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı açısından Avrupa nsan Hakları Mahkemesi kararlarının iç hukukumuza etkisi olarak belirlenmiş ve bu hak kapsamında Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'nin Türkiye aleyhine verdiği kararlar gözetilerek Avrupa nsan Hakları Mahkemesi kararlarının iç hukukumuza etkisi incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışmamızın birinci bölümünde, Avrupa nsan Hakları Sözleşmesibakımından kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı incelenmiştir. Sözleşme açısından kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının içeriği, hakkın hangi unsurlardan oluştuğu ve taraf devletlere getirdiği yükümlülükler Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'nin kararlarıgözetilerek araştırılmış ve incelenmiştir. kinci bölümde, Avrupa insan Hakları Mahkemesinin Türkiye hakkında verdiği emsal nitelikteki ihlal kararları araştırılarak derlenmiştir. Derlemenin amacı, Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'nin kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı kapsamındaki Türkiye uygulamalarına bakış açısını tespit etmek, ihlale neden olduğu kabul edilen olay, olgu ve uygulamaları ortaya çıkarmaktır. Bu açıdan, incelenenkararlarda ihlal kararına gerekçe oluşturan dava konusu olaylara açık olarak yer verilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı açısından Avrupa nsan Hakları Mahkemesi kararlarının iç hukukumuz üzerinde etkisinin bulunup bulunmadığı, Avrupa insan Hakları Sözleşmesi'nden doğan yükümlülüklerin hangi etkileri yarattığı kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı sistemi içinde incelenerek bu hak kapsamında son yıllarda iç hukuk üzerinde yapılan değişikliklerin tespitine çalışılmıştır. Çalışma, incelenen konuların değerlendirildiği ve ulaşılan sonuçların belirtildiği sonuç bölümü ile sona ermektedir.