turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Hegel'in mantığının işleyişi: Mantık ve görüngübilim

Bu tezin amacı, Hegel'in diyalektiğinin işleyişini mantık ve görüngübilim üzerinden sunmaktır. Bu açıdan Hegel'in felsefi ve tarihsel vurgularıyla anlattığı mantıksal süreç, hem mantıkta ve hem de görüngübilimde gözlemlenebilmektedir. Bu diyalektik işleyiş süreci mantıkta, Kavram ve kavramlar üzerinden gerçekleşirken; görüngübilimde bilinç üzerinden gerçekleşmektedir. Böylelikle felsefenin açıklanması, mantık ve görüngübilimdeki diyalektiksel sürecin açıklanması olarak oluşmaktadır.
Sublime and the aesthetics of film sound: Kantian approach to sound in cinema

Tezim, 18. Yüzyılın en büyük filozoflarından olan Immanuel Kant'ın, güzellik ve yücelik teorilerini sinemada ses üzerinden yorumlamayı amaçlıyor. Yedinci sanata şahit olamamış bir filozof olarak, teorilerinin bu sanatın ışığında nasıl şekilleneceğini araştırdığım bu çalışmamda, birbiri ile kesişememiş iki teoriyi de yorumlamaya çalışıyorum. Sinemanın doğuşundan beri sanatçıların ulaşmak için çabaladıkları sesli sinemaya ulaşmaları ve bu dönemden itibaren tamamen deneyimi değişen bu sanat dalını, aydınlanmanın öncülerinden olan Immanuel Kant'ın bakış açısından yorumlamayı amaçlayan bu tez aynı zamanda sinemada sesin ve müziğin yüce olup olmadığı sorusuna da cevap arıyor.
Thinking without the subject: Nietzsche's critique of Cartesian and Kantian subjectivity

Bu Yüksek Lisans tezinde, modern felsefece kavramsallaştırılan özne-düşünce ilişkisi bağlamında Nietzsche'nin öznellik eleştirisi incelenecektir. Öncelikle modernizmin iki temel figürü olan Descartes ve Kant'ın düşüncelerine odaklanarak öznenin yapısı ve modernitede sunulan düşünce kavrayışı açıklanmaya çalışılacaktır. Ardından, Nietzsche'nin soykütükçü eleştirisi bağlmında özne mefhumu sorunsallaştırılacak ve Batı düşünce ve uygarlık tarihi boyunca insanın öznelci yorumunun nihilist bir perspektiften değer kazandığı gösterilmeye çalışılacaktır. Son olarak, özellikle bilgi, hakikat, dil, bilinç ve beden temalarına odaklanılarak Nietzsche tarafından modern özne mefhumunun nasıl yapısöküme uğratıldığı tartışılacak ve Nietzsche'nin fizyolojik düşüncesinin nasıl daha içkin ve olumlayıcı bir biçimde insanı ve düşünceyi kavramsallaştırmayı mümkün kıldığı gösterilmeye çalışılacaktır.
The uses of the world soul in Plato's Timaeus

Bu çalışmanın amacı, Dünya Ruhu kavramının, Platon'un Timaios diyaloğunda ortaya koyduğu kosmoloji anlatısı içindeki açıklayıcı özelliğini ortaya koymaktır. Dünya Ruhu, Timaios'taki Oluş dünyası izahında ve Platon'un bilim felsefesinde önemli bir rol oynamaktadır. Dünya Ruhu kavramı, evrendeki bütün hareketi mümkün kılan şeyin ne olduğu sorusuna bir cevaptır ve gök cisimlerinin hareketlerinin düzenliliğini ve tekbiçimliliğini sağlar. Yapısı ve Zanaatkar tanrı tarafından meydana getiriliş biçimi, Dünya Ruhu'na, Oluş ve Varlık alemleri arasında aracı bir konum kazanmasını sağlar. Bu konumu sayesinde Dünya Ruhu, Oluş aleminin açıklanmasında Varlık alemi nesnelerinin kullanılmasını ve böylece bütün doğa bilimini mümkün kılar. Dünya Ruhu'nun Platon'un kozmolojisi içindeki yeri anlaşıldığı takdirde, Platon'un ilkçağ doğa bilimlerine yaptığı katkıyı daha iyi değerlendirebilecek bir mevkiye sahip oluruz.
Platon'da tanri sorunu

Bu çalışmada hedeflenen, Antik Yunan medeniyetinin doğal bir uzantısı olarak kabul edilen Platon'un felsefesinde önemli bir yeri olan tanrı görüşünü, idea ve ruh öğretileri içinde değerlendirmektir. Bu amaç doğrultusunda, Platon'un orta ve son dönem diyaloglarında tanrı görüsünün analizinin yanı sıra, Platon'un tanrısının kim veya ne olduğuna dair öne sürülmüş olan kabuller, Platon yorumcularının düşünceleri ışığında irdelenmiştir.
Samiha Ayverdi'nin medeniyet ve toplum felsefesi

Ülkemizde felsefe programlarında Türk düşünürlerinin ortaya koymuş olduğu medeniyet ve toplum felsefesine ilişkin çalışmalar oldukça sınırlıdır. Cumhuriyet döneminin öncü kadın düşünürlerinden olan Samiha Ayverdi'nin eserlerine bir bütün olarak bakıldığında felsefi boyutunun yeterince incelenmediği görülmektedir. Çalışmamız Ayverdi'nin eserlerinden hareketle bir toplum ve medeniyet felsefesinin oluşturulabilmesinin imkanlarını araştırmaya matuftur. Samiha Ayverdi'nin düşüncesine genel hatlarıyla baktığımızda sosyal bilimlerin birçok disiplinini ilgilendirdiği ve felsefi bir bakış açısı ile okunması ve yorumlanması gerektiği görülür. Zira Ayverdi sosyal bilimlerin ve felsefenin inceleme sahası dahilinde insan, toplum, devlet, millet, sosyal hayat, dini, milli ve insani değerler bakımından özgün denilebilecek derin bir tefekkür ortaya koymuştur. Bu tefekkür felsefi bir yöntem ve dikkatle irdelendiğinde adına medeniyet ve toplum felsefesi denilebilecek bir alana karşılık gelmektedir. Çalışmamızda Ayverdi'nin felsefenin de ilgi alanına girebilecek olan boyutu, ilgili literatür desteğinde ele alınıp incelenmektedir. Samiha Ayverdi'nin medeniyet kavramına yüklediği anlamlar, medeniyetin kurucu unsurları, medeniyetlerin yükselişleri ve düşüşleri ile toplum denilen anlamlı insan organizasyonunun yapısı, toplumsal değerler, Türk ve Osmanlı toplumunun değerler manzumesi ve bütün bunlardan elde edilecek olan Ayverdi'nin medeniyet ve toplum felsefesi irdelenerek açığa çıkarılmaya çalışılacaktır. Bu çalışmamız ile Samiha Ayverdi'nin medeniyet ve toplum felsefesi alanlarındaki görüşlerinin ortaya çıkmasına mütevazı bir katkı hedeflenmektedir.
Thomas Hobbes'a göre özgürlük ve birey kavramı

Thomas Hobbes'un hayatı, İngiltere'nin iç sorunlar yaşayan; Monarşi, özel mülkiyet yani mülk sahipleri arasında yoğun tartışmaların yaşandığı zaman dilimine denk gelmektedir. XVII. yüzyıldaki İngiltere sadece iç çalkantılarla uğraşmamıştır. Aynı zamanda Hobbes dış saldırıların korkusuyla da yaşamıştır. Dışarıdan gelecek olan tehlikelerden biri de İspanya'nın İngiltere'ye saldıracağı endişesidir. Hobbes'unböylesine çalkantılı bir dönemden geçen İngiltere'sinde yaşamış olması onun felsefi fikirlerini etkilemiştir. Bu durum onun devlet ve devleti oluşturan halk, yöneten yönetilen, eşitlik, adalet, doğal durum, egemenin hakları sınırları, özgürlükler gibi konulara ağırlık vermesine neden olmuştur. Felsefesinin ağırlık noktasını oluşturan bu kavramlara yaklaşımı diğer düşünürlerden farklı olmuştur. Onun diğer düşünürlerden farklı kılan husus; modern siyaset diyebileceğimiz anlayışın başlatıcısıolmasıdır. Hobbes, bu bağlamda modern devlet, adalet, sözleşme kavramlarının da öncüsü olmuştur. Ondan önce de bu kavramların var olduğu gerçeği düşünce tarihi literatürüne bakıldığında karşımıza çıkmaktadır. Hobbes, bu kavramları detaylı ve sistemli bir biçimde ele alarak diğerlerinden ayrılmıştır.
The place of human subject in Foucault's and Deleuze's philosophies

oz FOUCAULT VE DELEUZE'ÜN FELSEFELERİNDE ÖZNENİN YERİ Taner, Erdem Yüksek Lisans, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Akın Ergüden Kasım 2005, 85 Sayfa Bu yüksek lisans tezinin temel hedefi Fransız filozoflar Michel Foucault ve Gilles Deleuze'ün özneyi yerleştirdikleri konumu çözümlemektir. Bu hedefi gerçekleştirmek için her iki filozofun geleneksel insan ve öznellik kavrayışına karşı geliştirdikleri eleştirel yaklaşımlar üzerinde odaklanılmıştır. Tezde ilk olarak anlatılan ve tartışılan, evrensel insan fikrinin, söylem pratiklerinin ve iktidar ilişkilerinin bir sonucu olduğunu göstermeye yönelik çözümlemeleri ve bilgi süreçlerinin aşkınsal bilince bağımlı olmadığını gösteren arkeolojik yöntemi ile Foucault felsefesidir. Daha sonra, Deleuze'ün, deneyimi belirleyen ya da açıklayan hiçbir vıaşkınsal bütünlüğü kabul etmeyen oluş felsefesinin dünyanın özne merkezli algılanışına geçerli bir alternatif teşkil ettiği iddia edilmektedir. Tezin tamamında, hem Foucault'ya hem de Deleuze'e göre öznenin, özneye bağımlı olmayan ağ tipi ilişkilerin bir sonucu olarak ortaya çıktığı vurgulanmıştır.
Felsefi düşüncenin ilk metinleri: Upanişadlar

Hint coğrafyası insanlık tarihi sürecinde görülen en eski coğrafyalardan biridir. Dolayısıyla Hint düşüncesinin kökenleri de insanlık tarihinin çok eski zamanlarına dayanmaktadır. Bu kadim düşünce sistemi, kendine has bir çeşitlilikle varlığını korumuştur. Özellikle din ve felsefenin iç içe bulunması, felsefenin pratik bir kaygı taşıması ve felsefenin araçtan ziyade amaç halinde bir işlev görmesi Hint düşüncesinin en belirgin özellikleridir. Birçok temel felsefi problemin irdelendiği Hint felsefesinde, hem geleneği koruyan ve devam ettiren görüşler, hem de geleneğe zıt bir takım yaklaşımlar barındıran düşünceler ortaya çıkmıştır. Bu yüzden temel iki çatıdan, yani ortodoks ve heterodoks olmak üzere iki ana cepheden bahsedebiliriz. Bu temel çatılar da kendi içlerinde çeşitli kollara ayrılmışlar ve Hint kültürünün dini ve felsefi dokusunu teşkil etmişlerdir. Ayrıca Hint düşünce sistemi kendisinden sonra gelen Yunan ve genel olarak da Batı'nın düşünsel yapısını etkilemiştir. Hint düşüncesinin en eski kaynakları Veda metinleridir. Bu metinler daha çok dini karakter taşımakla birlikte felsefi yaklaşım ve yorumlamaları da içermektedir. Vahiy olarak kabul edilen ve özellikle dini ritüelleri ve mitolojik öğeleri barındıran bu metinlerin, aynı zamanda genel Hint yaşayışını ve felsefi düşüncesini derinden etkileyip yönlendirdiği söylenebilir. Veda metinlerinden sonra oluşturulmuş olan Upanişadlar'ın ise felsefi çabaların ürünleri olmaları bakımından hem Hint kültürünün, hem de insanlık tarihinin en eski metinleri olduğu söylenebilir. Temeli Veda metinlerine dayalı olan, fakat daha çok kurgusal teorileri içeren Upanişadlar, Hint düşüncesinin seyrine farklı bir yön kazandırmışlardır. Hem geleneğe bağlı kalan, hem de geleneğin birçok yönüne eleştirel yaklaşıp düzenlemelerde bulunan bu metinler, daha sonra Veda metinleriyle yapılan bir uzlaştırma çalışmasıyla, Hint düşüncesinin esas geleneğini oluşturmuşlardır.
Nietzsche'de güç istemi ve perspektivizm kavramları bağlamında ahlak ve yaşamın olumlanması sorunu

Nietzsche'ye göre doğadaki her şey, onun 'güç istemi' ismini verdiği bir ilke uyarınca vardır ve var olan, olan-biten her şey esasen bu güç isteminin birer tezahürü, birer dışavurumu olmaktan ibarettir. Bu anlamda 'güç istemi' Nietzsche'nin felsefesinin en temel kavramlarından biri olup, onun gerek epistemolojik, gerekse ahlaki anlayışını ortaya koymakta kullandığı bir ilke konumundadır. Bu bağlamda, çalışmamız, Nietzsche'nin yegane değerlendirme ve eleştiri ölçütü saydığı 'güç istemi'nin aslen ne olduğunu; Nietzsche'nin, bu ölçüt uyarınca, bilgi ve ahlaka ilişkin felsefe sorunlarına yönelik hangi eleştiri ve değerlendirmelerde bulunduğunu; reddettiği anlayışların yerine hangi anlayışı önerdiğini sistematik bir şekilde ortaya koymayı hedeflemektedir.
Kierkegaard'ın ahlak anlayışı üzerine

Genel bir ifade ile dile getirildiğinde Danimarkalı Soren Aabye Kierkegaard'ın (1813-1855) düşünceleri ve felsefe yapma biçimi varoluşçu felsefenin temel kaynakları olarak kabul edilir. Yaşadığı çağda hak ettiği kadar ilgi görmeyen Kierkegaard'ın, daha sonraki dönemlerde özellikle varoluşçu felsefi gelenek içinde gösterilen filozofların atıflarıyla felsefe tarihindeki yeri kesinlik kazanmıştır. Kierkegaard, tekil birey, ahlak ve Tanrı gibi kavramlara kendi felsefesinde sıkça yer vermiştir. Özellikle onun tek bireyin hayatına yaptığı ısrarlı vurgu bugün bile güçlü bir şekilde hissedilmektedir. Kierkegaard hayatı boyunca bireyin hayatının farklı boyutlarını felsefi bir perspektiften analiz etmenin mümkün yollarını sorgulamıştır. Ona göre bu yollardan en öne çıkanı olan Hristiyanlığın geldiği noktada bireyin varoluşsal çıkmazlarını tam anlamıyla çözümleyememektedir. Bireyin inanç seçiminin onun hayatını nasıl etkileyeceği burada en önemli noktayı oluşturmaktadır. Çünkü bireyin iman etmesi onun hem kendini yenilemesi hem de ahlaki çıkmazların ötesine geçmesi için büyük bir öneme sahiptir. Bu çalışma Kierkegaard'ın felsefesindeki bu noktayı açık bir şekilde ortaya koyma arayışının bir ürünüdür.
ÖSS sistemi ve felsefe grubu derslerinin ÖSS sistemi içindeki konumu

Araştırmamızda 1994- 2006 yılları arasında sürekli olarak değişen ÖSSsistemi ve bunun felsefe dersine olan yansımalarını inceledim. ÖncelikleÖSS sorularının tarama sürecinden sonra yıllara ve konularına göre dağılımlarını inceleyip, tablolar halinde ifade ettik. Özellikle, felsefenin alanı, insan bilgisi ve düşünüşü konularında her yıl soru geldiğini ve toplam sorulanÖSS sorularının 1 /4'ini oluşturduğunu gözlemledim. Fakat oldukça ilginçtir kimüfredatta yer alan bazı konulardan; örneğin; ontoloji konusundanherhangi bir şekilde soru sorulmadığını gözlemledim. Bu da tabi ki konular arasında ÖSYM'nin net bir şekilde soracağı soruların konularınıaçıklamamasından kaynaklanmaktadır. Bu durumun adayların bazı felsefekonularına karşı duyarsız kalmalarına sebep olduğu tespit edilmiştir. Ayrıcafelsefe grubu sorularının içerisinde felsefe dersi sorularının azaltılması felsefedersine olan ilgiyi de düşürmüştür. Araştırmamızın temel bilgiler kısmında eski ve yeni sınav sistemlerininkarşılaştırılmasını vermeye çalıştık. Son düzenleme ile adaylara bir çok kolaylıklar getirildiğini gözlemledim. Fakat ne kadar kolaylık sağlanırsasağlansın sürekli gündemde sınav sisteminin değişeceği, değiştiği gibi konuların adaylar üzerinde olumsuzluklar doğurduğu tespit edilmiştir.
Gelenekselci ekol ve modernizm eleştirisi

Tarihte meydana getirdiği keskin dönüşüm açısından modernizm süreci Nuh Tufan'ına benzetilebilir. Nasıl ki Tufan yeryüzünden her şeyi silip süpürüyor ve sonrasında tüm insanlık için yeni bir dönem doğuyor, benzeri şekilde modernizm süreci de iki ayrı döneme işaret etmektedir: modernlik öncesi ve modern. Felsefe, bilim, din, ahlak, sanat ve diğer alanlar, bu süreçte meydana gelen köklü değişiklik uyarınca, modernlik öncesi felsefe ve modernlik sonrası felsefe, modernlik öncesi bilim ve modernlik sonrası bilim vs. şeklinde kabaca iki farklı bağlam içerisinde mütalaa edilebilmektedir. Başka bir deyişle, modern paradigma kendinden önce gelen tüm diğer paradigmalardan -özellikle Ortaçağ paradigmasından- kesin bir şekilde ayrılmaktadır. Bu süreç ortaya çıktığından bu yana, bilimden sanata kadar hemen her alanda meydana gelen köklü dönüşüm, gerek eleştiri gerek diğer amaçlar için olsun, bu alanlarla meşgul olan herkesi yakından ilgilendirmiştir. Bu noktada Gelenekselci Ekol modernizmi farklı bir bakış açısından -sofia perennis- eleştirmektedir. Çalışma çerçevesinde yeri geldikçe bu ekolün modernizm sorgulamasına değinilecektir. Çalışmada metod olarak, karşılaştırmalı yöntem kullanılmaya çalışılacaktır. Bu bakımdan modern perspektif geleneksel perspektifle farklı açılardan sık sık mukayeseye tabi tutulacaktır. Bununla birlikte, karşılaştırmalar bölümler arasında bulunabileceği gibi, ilgili bölümler içinde de mevcuttur. Nitekim ilk bölümde bu karşılaştırmalara nisbeten daha az, ikinci bölümde biraz daha fazla yer verilecektir. Özellikle son bölümde, modern dönemin en büyük sorunlarından biri olan sahte dinsel gruplar söz konusu olduğunda, mukayeseci tavır daha da belirginleşecektir.
Aydınlanma felsefesinin ekonomi politiği

Aydınlanma, hem kavram hem de süreç olarak ekonomi politik literatüründeki tartışmaların başını çeken konulardan biridir. Çünkü aydınlanma felsefesinin yarattığı özgürlükçü yapı, aklını kullanan rasyonel bireylerin de yaratılmasına olanak tanır. Bu tez çalışması aydınlanma düşüncesinin İskoç olanının ekonomi politiği yaratma sürecinde, iktisat biliminin öncelikle Fizyokrasiyle keşimini inceleyecektir. Tezde, Fizyokratların aydınlanma düşünürlerinden farklı oldukları ancak yine de Fransız Devrimi'ne gidilen süreçte Fransa'yı etkiledikleri kabul edilir. Bu bağlamda aydınlanma düşüncesi, Fransız Devrimi, ilk iktisat okulu olan Fizyokrasi ve İskoç Aydınlanması üçgeninde açıklanmaya çalışılacaktır. Rasyonel bireyin yaratılma sürecinde Fransız Aydınlanmasının aklı öne çıkaran yapısıyla, İskoç aydınlanmasının maddi duyguları ön plana çıkaran yapısının bileşimi vurgulanacaktır.
Mehmet Akif Ersoy'a göre Tanrı ve özgürlük

Mehmet Akif Ersoy, tam anlamıyla sistemli olmamakla birlikte, Tanrı, insan, kainat ve bunlar arasındaki ilişkiler ile ilgili bazı düşüncelere sahiptir. Bu nedenle, bu incelemede Mehmet Akif i bir filozof olarak değil bir düşünür olarak değerlendirdik. Mehmet Akif, İslam'da, Ehl-i Sünnet inancım benimsemiş, aydın bir şair-düşünürdür. Ona göre, Allah, kainatın yaratıcısı ve varlığının da devam ettiricisidir. Allah, kainatta, yaratma faaliyetini durmaksızın sürdürür. O, eşsiz ve mükemmel bir şekilde yaratır. O'nun yaratması, O'nun varlığında herhangi bir değişikliğe veya başkalaşmaya neden olmaz. Başkalaşma yalnız yaratılmışlarda olur. Mehmet Akif, şiir ve düz-yazılarında yer yer tasavvufi öğelere yer vermiş, ancak, kendisi sufiyane bir hayat yaşamamıştır. Tasavvufun, tembellik ve yoksulluk şeklinde algılanışına tepki göstermiştir. Tanrı-Alem ilişkisi ile ilgili olarak, Mehmet Akif te ön plana çıkan kavramın 'eylem' ilkesi olduğunu görmekteyiz. Akif, Tanrı ve kainat arasındaki düzenin sebebi olarak çalışma ve eylem ilkesini gösterir. Ona göre, canlı, cansız tüm varlıklar, varlıklarım sürdürebilmek için bu ilkeye uymak zorundadırlar. Ancak bu sayede üzerlerine düşeni yapmış ve süreç içerisindeki yerlerini korumuş olurlar. Bize göre, Mehmet Akif, özellikle insan ve alem ile ilgili konularda, çağdaşı olan Muhammet İkbal'den etkilenmiş olabilir. Mehmet Akif, özgürlüğü, İkbal'de olduğu gibi, insan iradesinin gücü nispetinde değerlendirmektedir. İnsanın, sahip olduğu iradesi sayesinde üstesinden gelemeyeceği bir iş yoktur. İnsana düşen elinden geleni yapmak ve ardından Allah'ın hikmetine boyun eğmektir.
Yedinci Mühür ve Bir Zamanlar Anadolu'da filmlerinde ölümün temsili ile hiçliğin arayışı

Araştırmanın çıkış noktası hiçlik tanımı olmuştur. Toplum içerisindeki insanın bir şeyleri tanımlama ve aktarma aracı olan dil, her zaman gösteren ve gösterilen dinamiği üzerine inşa edilmiştir. Ancak hiçlik tanımı bütün sistemi yıkmaya meyillidir. Dil içerisinde hiçlik tanımlanamaz bir konumdadır. İnsanın hiçlik hakkında deneyimi ve bilgisi olmadığı için; hiçliği tanımlamak için ödünç aldığı sıfatları kullanmaktadır. Lakin bu sıfatlar sadece bir illüzyon yaratmaya yaramaktadır. Bu çalışmada, bu hileli yapı ters yüz edilmeye çabalanacak ve bu çabayla beraber yeni bir hiçlik tanımının ortaya konması amaçlanacaktır. 'Anti-tanım' olarak adlandırılabilecek bu tanım arayışı çalışması; dilin doğrudan hiçlik üzerindeki otoritesini kaldırarak temsil ve tesir alanlarının çerçevesi içerisinde konumlanmaktadır. İnsan zihninde hiçliğin nedeni olarak konumlanmış ölüm, hiçliğin arayışında çıkış noktası olarak ele alınacak ve bu şekilde ölümün temsilinde bir hiçlik arayışı meydana getirilecektir. Sinemanın insanı insana gösterme gücünü kullanarak, sinemadaki ölüm ve ölü beden temsillerine bakılacak; bu çalışmada bu temsillerin izleyici üzerinde oluşturduğu tesirler 'anti-tanımın' kaynakları olarak kullanılacaktır. Tesirleri ve duyguları dilin alanına dahil ederek, dilin hiçlik üzerinde kurduğu dominant gücü kırmak çalışmanın hedefleri arasındadır. Araştırmaya temel teşkil edecek filmlerin seçiminde ölümle karşılaşma ve ölü bedenle karşılaşma temaları esas alınmış, bu temalara örnek oluşturmak üzere Yedinci Mühür (Ingmar Bergman, 1957) ve Bir Zamanlar Anadolu'da (Nuri Bilge Ceylan, 2011) filmleri seçilmiştir. Böylelikle araştırma, seçilen filmlerin içindeki ölüm temsillerinin yaratmış olduğu tesir alanında, bir bakıma dilin sessiz oyun alanında hiçliğin varoluşunu sezgilerle yazmayı kapsamaktadır.
In defense of utopian thought

Bu tez, ütopyacı düşüncenin siyaset teorisi içindeki yerini ve işlevini tanımlamayı ve siyaset teorisi içinde ütopya üzerinde çalışmanın bir değeri olup olmadığı sorusunu cevaplamaya çalışmayı amaçlamaktadır. Ütopik ideolojiye yapılan olağan saldırılar, savunulan herhangi bir vizyonun 'uygulanamaz' veya 'akıl almaz' karakterine odaklanır. Ancak, ütopya gerçekleşmesi amaçlanmayan bir durumdur; o bir amaç, soyut bir hedeftir. Temel amaç, ütopyanın teorik bir gereklilik olduğu, siyasi felsefenin onsuz devam edemediği ve ütopyanın siyasi yaşamlarımızı zenginleştirdiği fikrine değinmektir. Ütopyacı düşünce, herhangi bir toplumun ilerlemesi için gerekli bir uyarıdır; ilerleme, ütopyanın gerçekleşmesidir. Ütopyayı savunma argümanlarım, sosyal eleştiri, umut, rehberlik ve ütopik olmayan teoriler için tamamlayıcı çalışmaları olan dört unsur etrafında inşa edilecektir. Öncelikle ütopyanın zihinlerimizi yeni olasılıklara açma yeteneğine sahip olduğunu söyleyerek onları genişleteceğim. İkincisi, sosyal ve politik değerlerimizi netleştirir. Üçüncüsü, ütopik düşünce şimdiki toplum ile olabilecek toplum arasındaki boşluğu vurgulamaktadır. Dördüncüsü, ütopya daha iyi bir toplum için umut vererek mevcut toplum için teselli ve dayanıklılık sağlar. Ütopyalar bize harekete geçip değiştirmemiz gereken yönleri gösterir. Beşinci olarak, ütopyacı düşünce arzuların eğitimi olarak işlev görür. Altıncı, sosyal değişim için motivasyondur. Son olarak, kaçma dürtümüzü kontrol eder ve onları ütopya için çalışmaya yönlendirir. Ne olursa olsun ütopya gereklidir. Tez dört bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümde ütopyanın ne olduğu hakkında tanımlayıcı ve kavramsal bir analiz verilecektir. İkinci bölümde ütopyanın değersiz olduğu düşüncelerinin analizi, Karl Marx, Isaiah Berlin ve Karl Popper fikirleri sunulmuştur. Üçüncü bölümde, önceki bölümdeki eleştirilere cevap verilerek tez devam ettirilecektir. Son bölümde, sosyal eleştirinin, umudun, rehberliğin ve tamamlayıcı çalışmanın ütopyacı olmayan teorilere yönelik fikirlerinin önderliğinde, ütopyanın ne kadar değerli olduğu temel argümanlar olacaktır.
Frankfurt Okulu'nun araçsal akıl eleştirisi

Bu çalışmada, sonradan Frankfurt Okulu adlandırılmasına sahip olan düşünce ekolünün ve bu ekolün geliştirdiği Eleştirel Kuram'ın ortaya koyduğu araçsal akıl eleştirisini konu edinmiştir. İnsanlığın neden huzur içinde bir yaşamı değil de savaş içinde barbar bir yaşamı seçtiğini felsefi bir zemin ve kavramla incelemek isteyen Eleştirel Teorisyenler, Aydınlanma ve Aydınlanmanın yarattığı araçsal akla yönelmişlerdir. Bu çalışmada bu yönelişin akıl boyutu sorunsallaştırılmaktadır. Elbette burada, genel bir akıl kavramı ya da genel bir aydınlanma ve modernlik eleştirisi konu edinilmeyip, modern bilimsel düşüncenin dayattığı belli türden akıl olan 'araçsal akıl' kavramı Frankfurt Okulu eleştirisi bağlamında incelenmektedir. Araçsal aklın, akıl dışı bir rasyonellik yarattığını belirten Frankfurt Okulu üyeleri, bu durumun aklın yozlaşmasına felsefenin de 'ölümüne' neden olduğunu ileri sürerler. Dünyayı felsefi aklın kaybettiği bir alana çevirmek, aynı zamanda yaşamı; düşünce ve eleştiriden yoksun bir alete indirgemektir. Aklın araçlara indirgenmesi, verileri düzenleyen ancak bu verileri eleştirmeyen, değiştirmeyen, sorgulamayan, üzerine spekülasyon yapmayan, kısacası felsefe yapmayan öznel bir aklın doğuşuna zemin hazırlamaktadır. Spekülatif aklın ölümü gerçekleşmiş yerini ise düşünce üretmeyen araçsal akıl almıştır. Bu kaygılar, tezin ana kaynağıdır. Ulaşılmaya çalışılan hedef, araçsal aklı deşifre etmek ve böylelikle felsefeye canlılık kazandırmaktır. Bu, ancak modern bilimsel düşünceyi kritik etmekle mümkündür. Çünkü modern bilimsel düşünce, bilgiyi sadece bilimsel yöntemle elde edilen ve kişisel fayda sağlayan bilgiden ibaret görmektedir. Modern bilimsel düşünceyi eleştirel bir tavırla ele almak ise araçsal aklı doğuran pozitivist ve pragmatist düşünceleri eleştirel bir yöntemle incelemeyi zorunlu kılar. Çünkü araçsal akıl düşünceyi kötürümleştirirken zihinsel kodların ideolojisi olan pozitivizmden ve faydacı mantığın ana mabedi olan pragmatizmden güç alır. Bu eleştirel tavır, felsefi düşüncenin canlanışına aklın da özgürleştirici işlevini tekrar kazanmasına olanak sunacaktır. Böylelikle, aklı sadece başta belirlenmiş amaçlara ulaşmak için araçların denetimini sağlayan, düşünce yoksunu bir alete indirgenmesi engellenecektir.