turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Soğuk savaş sonrası dönem Türk-Bulgar ilişkilerinde Türk azınlığın durumu

Komünist rejimin sona ermesiyle birlikte, Bulgaristan yeni bir döneme girmiş ve Türk azınlık Bulgaristan'daki demokratikleşme sürecinde azınlık haklarını kısmen de olsa elde edebilmiştir. 1984- 1989 yılları arasında Bulgaristan Türkleri nedeniyle, Ankara-Sofya ilişkileri neredeyse kopma noktasına gelirken; Jivkov rejiminin ardından Türk azınlığın durumunda meydana gelen iyileşmeye paralel olarak ikili ilişkiler de düzelmiştir. Soğuk Savaş sonrası dönemde Bulgaristan demokratikleşme sürecine girmiş ve ülkenin dış politikası da Batı merkezli bir görüntü çizmiştir. Bulgaristan her iki hedefini de gerçekleştirmek için, Jivkov döneminde Türk azınlığa karşı uygulanan ve uluslararası alanda saygınlığına zarar veren asimilasyon politikalarına son vermiş ve Türkiye ile ilişkilerini geliştirmenin yollarını aramıştır. Bulgaristan bu kapsamda önce Türk azınlığın durumunu iyileştirmiş; Türkiye'yi dış politik hedeflerini gerçekleştirmek için kullanmış ve aynı zamanda Türkiye gibi güçlü bir ülkeyle dost olmak istemiştir. Türkiye ise, Bulgaristan Türklerinin durumundaki gelişmelerin ardından Bulgaristan'la iyi komşuluk ilkesi üzerinde ilişkilerini geliştirmeyi tercih etmiştir. Bu sebeple Soğuk Savaş sonrası dönemde ikili ilişkiler her alanda gelişme kaydetmiştir. Bulgaristan Türkleri, Türk-Bulgar ilişkilerinde merkezi bir konumda bulunmaktadır. Azınlığın durumunda meydana gelebilecek radikal bir değişiklik iki ülke arasındaki ilişkileri doğrudan ve şiddetli bir biçimde etkileme kapasitesine sahiptir. Ancak, her iki ülke de yeni dönemde azınlığı, ilişkileri kuvvetlendiren bir aktör olarak görmüştür. Ne var ki, azınlık açısından bakıldığında, mevcut durumda pek çok sorunlar bulunmaktadır. Bulgaristan AB üyesi olmasına karşın, Bulgaristan Türkleri azınlık haklarını tam anlamıyla elde edememiştir. Çalışmamızın amacı, yeni dönemde Türk-Bulgar ilişkilerinde Bulgaristan Türklerinin durumunu incelemektir. Bunu gerçekleştirmek için tarihsel anlamda ikili ilişkileri ve ilişkilerde Türk azınlığın yerini değerlendirmek kaçınılmaz olmaktadır.
Türkiye'de çocuk refahının mekansal analizi: Erken çocukluk dönemi için yöntemsel bir yaklaşım

Bu tez çalışmasında, erken çocukluk dönemi eğitiminin önemli bir bileşeni olan okul öncesi eğitime erişimi etkileyen unsurlar kapsamında Türkiye'de fırsat eşitsizlikleri analiz edilmektedir. Panel veri analiz yönteminin kullanıldığı bu çalışmada, iller bazında okul öncesi eğitime katılım düzeyini etkileyen beşeri sermaye, kentleşme ve istihdam gibi değişkenler ile eğitime erişim arasındaki ilişkisellik test edilmiştir. J. Heckman'ın erken çocukluk dönemi eğitimi ile beşeri sermaye ve nesiller arası fırsat eşitsizliği üzerine çalışmalarına dayalı olarak gerçekleştirilen panel veri modeli ile Türkiye'de mekansal olarak çocuğun iyilik hali incelenmektedir.
Building transnational social space through remittance sending: The case of Bahadin Town

Göçmen döviz gönderileri, ulusötesi göçmenlerin ulus-ötesi etkileşimlerini sürdürmenin en şeffaf yollarından biridir. Özellikle kırsal bölgelerde, ulus-ötesiliğin, toplumsal düzeyde görünürlülüğü açısından önemli bir gösterge haline gelmiştir. Bu bağlamda, bu tez, Orta Anadolunun uzak bir köşesinde bulunan Bahadın adında küçük bir kasaba üzerine odaklanmakta ve Bahadındaki ulusötesiliğin göçmen etkileşimleri yoluyla toplumsal düzeye nasıl yerleştirildiğini anlamaya çalışmaktadır. Ulus-ötesiliğin, toplumsal düzeyde izlenmesi için, farklı ulusötesi temsilcilerin farklı gönderi pratikleri ve bunların hane halkı ve topluluk düzeyindeki etkileri incelenmektedir. Bu çalışma, 2015 ve 2018 yılları arasında Bahadın kasabasında ulus-ötesi etkileşimler hakkında nitel analizler yapan etnografik alan araştırması olarak yapılmıştır. Veriler, hazırlık aşamasında 60-70 kişiyle yapılandırılmamış mülakat; 19 kişiyle derinlemesine görüşme;katılımcı gözlem, belge ve sosyal medya analizi yöntemleriyle toplanmıştır. Bahadın vakasındaki ampirik bulgulara dayanarak, göçmen döviz gönderileri farklı temsilciler tarafından aktarılan, aile gönderileri ve kollektif gönderiler olarak kategorize edilmiştir. İlk gönderi türü, göçmenlerin ailelerine, akrabalarına veya arkadaşlarına para veya mal aktarımıyla gerçekleşmektedir. İkinci tür gönderi, bireylerin, hayırsever motivasyonları ve Hemşehri Dernekleri aracılığıyla toplumun yararı için kullanılan kolektif gönderi türüdür. Bu temsilciler arasında, Bahadın Hemşehri Dernekleri, bu aktarımların kurumsallaşmasında ve toplumun gelişim sürecinde en önemli rolü üstlenmektedir. Özetle, araştırma sonuçlarına göre, bu farklı türlerinin türlerinin ardındaki amaç, işlev ve motivasyonlar, Bahadın kasabasında çeşitlilik göstermesine rağmen, toplumun gelişiminde hepsinin önemli roller üstlendiği ve Bahadın kasabasını Orta Anadoluda ulus-ötesi bir merkeze dönüştürdüğü açıkça görülmektedir.
Huzurevi ve yaşlılık, İzmir Büyükşehir Belediyesi Zübeyde Hanım Huzurevi örneğinde

Modernleşıhe kendine özgü toplumsal organizasyonu ihtiyaçları doğrultusunda oluşturmuştur. Rasyonaliteyi ve öznelliği temel kabul olarak alan modernite yaşlı nüfusun artışı ile kendi temel ilkeleri ile çelişir hale gelmiştir. Bu anlamıyla birçok çözüm yollan aranmış ve yaşlı bakım hizmetleri gelişmiş kurumsallaşmalarla bu problem halledilmeye çalışılmıştır. Modern toplum aynı zamanda sosyal alanda yaşa bağlı ayrımcılığı da içten içe taşımıştır. Türk toplumu modernleşme ile hızlı bir değişim sürecine girmiş ve bu dönüşüm sosyal hayatın her kesiminde ve her olayda gözlenmiştir. Modem toplumun gerekleri aile yapısının çekirdek aileye dönmesini sağlamış ve birçok değişim sonucunda yaşlıların bakım hizmeti alabileceği kurumların oluşturulması şart olmuştur. Bu anlamıyla Cumhuriyet kurulmadan önce oluşturulan fakir haneler ve benzer kurumlar yavaş yavaş profesyonel hizmet veren kurumlara dönüşmeye başlamıştır. Bu dönüşüm toplumun reel ihtiyaçlarını karşılamada öncülük etse de geleneksel kültürün etkileri ile huzurevleri toplumda bir düşkünlük kurumu olarak algılanmış ve bu anlayış huzurevi kimliğinin oluşmasını geciktirmiştir. Kurum hizmeti alan yaşlılar ve hizmet veren huzurevi personeli geleneksel kültürün etkisiyle duygusal beklentiler içinde olmakta, bu da kurumsal işleyişin prensipler oluşturmasını zorlaştırmaktadır. Huzurevinde kalan yaşlılar geleneksel olarak tanımlanan yaşlı rollerine uygun davranış kalıplan ile karşılaşmayı beklemektedir. Huzurevinde çalışanların çoğunluğu yukarıda vurgulanan 'bilişsel çelişki''yideneyimlemektedirler. Türk modernleşme projesi toplumsal hayatın birçok noktasında aktif dönüşüm gerçekleştirmiştir. Aslinda temel zihniyet yapılarımız değişimin yapısını tahlil etmeye olanak tanımaktadır. Yaşlılık ve huzurevleri gibi bir konu Türk kültürel hayatının geleneksel değerlere olan zihniyet düzeyindeki bağlannı anlamak için önemlidir. Birçok kurumun içine sirayet etmiş olan modern ve geleneksel değerlerin birlikteliği huzurevleri 196 gibi kurumlarda kendisini açık ve net bir biçimde gösterebilmekte ve Türk kültürel hayatı, zihniyet yapısı ve kurumsallaşabilme kabiliyeti hakkında da önemli veriler sunabilmektedir. 197
'The show' in the restaurant: Performing affective labor through culinary fantasies in Istanbul

Bu tez 2000'lerde, fine-dining sektöründeki neo-liberal dönüşüme odaklanarak, post-Fordist literatürdeki emeğin soyutlaşması ve duygulanım emeği tartışmalarına Lacan'cı bir katkı yapmaya çalışıyor. Post-Fordist literatürün üzerinde durduğu iş ve zevk arasındaki sınırın belirsizleşmesi olgusunu soyutlaşma olarak nitelendiriyor. İstanbul'da gerçekleştirilen etnografik saha araştırmasının verilerine dayanarak, bu dönüşümün birincil arzu nesnesi olarak işe işaret eden 'bir sanat dalı olarak aşçılık' fantezisinin toplumsal tahayyülü yeniden kurması ile gerçekleştiğini ileri sürüyor. Tezin dördüncü bölümünde bu fantazinin 'bir sanatçı olarak aşçı' göstereni ile özdeşleşen okullu aşçı öznelliğinde ve fine-dining restoranların mimarisinde maddileşmesi ele alınıyor. Fine-dining restoranlarda şov mutfağı adı verilen mimari akımın benimsenmesi ile birlikte aşçılara işlerini bir sanat dalı olarak performe edebilecekleri bir alan açıldığı ve aşçının sanatçı olarak temsili ile özdeşleşmesinin somut alt yapısı kurulduğu savunuluyor. Lacan'cı anlamda zevkin izini süren bu tez post-Fordizmin hem yeniden üretilişini hem de yerinden edilmesini anlamanın yolunun zevki ve duygulanım yatırımını duygulanım emeğinin birer boyutu olarak kavramsallaştırmaktan geçtiğini öne sürüyor.
Neoliberal dönüşümler bağlamında öğrenci velilerinin değişen okul algıları ve okula bakış açıları

Neoliberal politikaların dünyadaki etkileri dikkate alındığında onun toplumsal alanı her yönüyle etkilediğini söyleyebilmek mümkündür. Toplumsal yapının en önemli parçalarından birisi olan eğitim de günümüzde söz konusu politikalardan payınıziyadesiyle almaktadır. Küreselleşme ile birlikte tüm dünyada olduğu gibi Türkiye dede eğitim alanı bir piyasa faktörü haline getirilmiştir. Buna dayalı olarak da eğitimticari bir alan haline getirilmiş, eğitim öğretim faaliyetleri neoliberal uygulamalarınetkilerine açık hale getirilmiştir. Sosyal devletin eğitim-öğretim faaliyetleri konusunda çok etkili olamayacağı düşüncesi ile eğitim özel girişimcilik alanına dönüştürülmüşdurumdadır. Eğitim öğretimde okulların özelleşmesi ile başlayan bu süreç, eğitimiücret karşılığı elde edilebilen bir meta haline getirmiştir. Bu dönüşüm toplumları derinden etkilemiş ve sosyal bilgi aktarımı neoliberal piyasanın çıktılarına entegre edilmiştir. Eğitim alanında ebeveynlerin okula bakış açıları ve okuldan beklentileri de bu duruma göre şekillenmiştir. Nitekim özel okul ebeveynlerinin giderek neoliberalişlerde çalışan hali dikkate alınınca, onların iş temelli bakışlarının çocuklarının eğitimkoşullarında da karşılık bulduğu görülmektedir. Eğitimin temel amaçları, geleneksel okul algısı, okul ve öğretmenden beklentileri de buna bağlı olarak değiştirmektedir. Gelenek ötesi toplumlarda toplumdaki belirsizlik ve risk unsurları ile şekillenen bu değişim söz konusu politikaların gündelik hayata dair yansımaları olarak karşımıza çıktığını söylemek de mümkündür. Neoliberal koşulların toplumsal hayatı ve buna bağlı olarak toplumdaki eğitim algısını nasıl etkilediği artan özel okul ve öğrenci sayılarından anlamak oldukça kolaydır. Ayrıca yaşananlar ebeveynlerin okullardanbeklediği kriterlerin ve içeriğin değişmesine neden olmaktadır. Tüm bu çıktılarınetkilerini yükselen özel okul piyasasındaki rekabet ve hizmet sunumlarına dairiçeriklerde görebilmek mümkün olmaktadır. Çalışmamız neoliberal ekonomi politikalarının ebeveynlere yansıyan boyutunu ele almakta söz konusu politikaların ebeveynler açısından nasıl gerçekleştiğini ortaya koymaktadır.
Neoliberal küreselleşme, kırsal dönüşüm ve mülksüzleştirme rejimleri

Küreselleşme süreçleri toplumların pek çok kesimini etkilediği gibi kırsal alanı da etkilemekte ve değiştirmektedir. Bu tezin amacı, küreselleşmenin ve onun yerel düzeydeönüne açan neoliberal politikaların Türkiye'nin kırsal bölgelerindeki ilişkileri ve kırsalıngörünümlerini nasıl değiştirdiğini ele almaktır. Tüm bu değişimler ise, neoliberal rejiminbirikim aracı olarak 'mülksüzleştirme' süreçleri ile beraber ele alınmaktadır. Bu bağlamda, tez, dönüşen ilişkileri ortaya koyabilmek adına, Antalya'nın üç farklı köyünde gerçekleştirilen derinlemesine mülakatlardan elde edilen verilerin yanı sıra, istatistiki verilere ve literatür taramasına dayanmaktadır.
Veränderungen des öffentlichen Raums in Istanbul im Spannungsfeld zwischen globalen und lokalen Einflüssen

Son yıllarda birçok metropolün kamusal alanında, global ve yerel gelişim süreçleri arasındaki çatışmada başlı başına bir hafıza patlaması kaydedilmiştir. Hatırlama sürecinin bir ön koşulu olarak bellek, geçmişşten günümüze kadar olan tüm bilgileri içeren bir yapıyı tanımlamakta ve bilgiyi saklamanın ve ona ulaşmanın bir aracı olarak işlev görmektedir. Araştırmacı çift Aleida ve Jan Assmann, sosyolog Maurice Halbwachs ve tarihçi Pierre Nora'nın çalışmalarını temel alarak, toplumsal hafıza ve hafıza alanları hakkında, süreçleri başta ulusal bir hafızanın oluşması ve münferit aktörler arasındaki etkileşimler aracılığıyla araştıran kendi teorilerini geliştirmişlerdir. Burada, toplumsal hafızaların toplulukların bütünleşmesine nasıl temel teşkil ettiğine ve mekanların ulusal belleğin üretim sürecindeki uzaysal bellek aracı olarak hangi anlamı ifade ettiklerine odaklanılmaktadır. Bu çalışma, Assmann teorisinin Türk bağlamına uygulanabilirliğini, günümüz Türk anma kültürünün mekansal bir tasviri olarak İstanbul'un Eyüp ilçesi örneği üzerinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, adı geçen yazarların hafıza teorileri, Assmann teorisinin elde edilen bulgular temelinde vaka çalışmasına uygulanabilirliğinin analiz edilmesine yönelik bir literatür analizi aracılığıyla incelenmektedir. Uygulanabilirlik incelenmeden önce, anma kültürünün sosyokültürel, politik ve tarihsel faktörlerinin yanı sıra anma kültürünün Türklere özgü bir ifadesi olarak Neo-Osmanlıcılık konsepti dikkate alınmıştır. Akabinde Assmann'ın hafıza teorisinin temel içerikleri, güncel Türk anma kültürünü mekansal olarak nesnelleştiren Eyüp örneği üzerinden analiz edilmiştir. Sonuç olarak, elde edilen somut bilgiler ve sağladıkları bulgular, bu makalenin başında formülize edilen soruyu tartışmak üzere irdelenmektedir. Böylelikle Assmann'ın hafıza teorisinin Türk bağlamı üzerindeki uygulanabilirliği ortaya konulmuştur. Araştırmacı Assmann çifti tarafından tanımlanan toplumsal hafıza ile ilgili olarak, devlet tarafından yönetilen bir kimliğin inşasına dair bariz eğilimler göze çarpmaktadır. Dolayısıyla bu çalışma, ulusal hafızanın dönüştürülebilir olmasının ulusal kimlik değişiminin bir özelliği olarak Türk bağlamı üzerinden ortaya konulmasına katkı sağlamaktadır.
Bulgaristan Türklerinin dini eğilimleri ve sorunları: 1989-1990'da Lüleburgaz'a yerleşenler örneği

Bulgaristan sınırları içerisinde yaşayan kişiler iki etnik kökene ayrılırlar: Türkler ve Bulgarlar. Etnik köken bakımından hakim durumda olan Türkler, bu üstünlüklerini 93 Harbinden itibaren kademeli olarak kaybetmişlerdir. Bulgar kökenlilerin yönetime geçmesinin de bu durum üstünde fazlasıyla etkisi olmuştur. Bulgaristan'da yaşayan Türk kökenli vatandaşlar etnik ve dini kökenlerinin yönetici kesimle farklı olmasından ötürü zor duruma düşmüşlerdir. Her türlü asimilasyon politikasına maruz kalan Bulgaristan Türkleri çareyi anavatanları olarak gördükleri Anadolu'ya göç etmekle bulmuşlardır. Göç dalgası siyasi sebeplerden dolayı zaman zaman kesintiye uğrasa da Bulgaristan'da yönetimde kim olursa olsun Bulgaristan Türkleri'ne zulüm ettiğinden dolayı hiçbir zaman tam olarak bitmemiştir. Özellikle yasakların ardından büyük göç dalgaları yaşanmıştır. Bu göçlere bakacak olursak, Cumhuriyet dönemi içerisinde; 1950 ? 51 göçü, 1968 Yakın Akraba göçü ve 1989 göçü ön plana çıkmaktadır. Her bir göçün karakteristiği ayrı olmakla beraber, 1989 göçünün 20. Yy. daki en büyük insanlık dramlarından birisi olduğu rahatlıkla söylenebilir. 1989 göçüyle Türkiye Cumhuriyeti'ne gelen göçmenler, aynı etnik köken ve ülkenin çoğunluğuyla aynı dini inanışa sahip olmalarına rağmen, Türkiye Cumhuriyeti'ne adaptasyon sürecinde bazı zorluklarla karşılaşmışlardır. Özellikle inanış açısından yerel halkla bir türlü kaynaşamamışlar ve bazı farklılıklar sergilemişlerdir. Temelde Türkiye Türkleriyle çoğunluğu ile aynı mezhebe mensup olan 1989 göçmenleri yine de aradaki farklılıkları aşamamışlardır. Bu farklılıklar sonucunda hem yerel halk göçmenlere karşı yabancılaşmış hem de göçmenler yerel halkın bu tepkisi üzerine içine kapalı bir topluluk haline gelmişlerdir. İnanç sistematiğine baktığımız zaman 1989 göçmenlerinin kendi içinde bir bütün olamadıklarını söylemekle birlikte, yerel halktan da ayrıldıkları rahatlıkla tespit edilebilir. Her ne kadar yerel halkın ibadetleri daha sık olarak gerçekleştirdiği 1989 göçmenleri tarafından belirtilse de, bu durumun dindar olmaya etki etmediğini eklemeyi unutmamışlar ve yerel halkın ibadetin yanında inançları gereği diğer yapmaları gerekenleri yapmamalarından ötürü, kendileri ibadetlerini aynı sıklıkla yapmasalar bile, onlardan daha çok inançlarına bağlı olduklarını ifade etmişlerdir. Bu kadar çile çekmelerine rağmen, 1989 göçmenleri her zaman hayata tutunmuşlar ve kişisel gelişimlerine özen göstermişlerdir. Bu gelişim süreçlerindeki azimlerini imanlarına bağlamaktadırlar.
37 numaralı Develi Şer'iyye sicili transkripsiyon ve değerlendirilmesi(H.1329-1332/M.1911-1914)

Tarih ; yazılı, sözlü ve kalıntı şeklindeki kaynaklara dayanarak geçmişşe ışık tutan bir bilimdir. Tarihin en önemli yazılı kaynaklarından biri de Şer'iyye Sicilleridir. Şer'iyye sicilleri, Osmanlı devletinde Kadı'ların verdiği hükümleri ve yazıya geçirilen diğerkayıtları içerirdi. Bir bölgenin kadısı her olayı, bir şahitliği, bir hibeyi, bir ikrarımüracaat üzerine kayıtlara geçirirdi. Şer'iyye Sicilleri, Osmanlı Devletinin tarihi açısından en önemli kaynaklardan biridir. Osmanlı şer'iyye mahkemelerinde tutulan bu kayıtlar, o dönemdeki hukuki, ekonomik, dini, askeri ve idari uygulamalar hakkında bize ışık tutmaktadırlar. Ayrıca Osmanlınınyıkılmasından sonra yerine kurulan devletlerin tarihini Şer'iyye Sicillerini incelemedendoğru bir şekilde anlayamayız. Develi, Akdeniz ve ç Anadolu bölgeleri arasında bir köprü olması hasebiyle stratejik bir konuma sahiptir. O dönemlerde Develide Müslüman ve gayri Müslim halkın birlikte yaşadığı mahalleler mevcuttu. Aynı zamanda Develi tarih boyunca bir çok medeniyete tanıklık etmiştir. Şer'i mahkemelerde müslümanlar gayri Müslimlere, gayri Müslimler de Müslüman halka şahitlik ve vekillik yapıyorlardı. 19. yüzyılda Müslüman halk genellikle tarım ve hayvancılıkla uğraşırken, gayri Müslim halk ise ticaret ve zanaatla geçimlerinisağlıyorlardı.
Ergenlik çağındaki Suriyeli mülteci çocuklarda kimlik ve aidiyet duygusu: Kocaeli örneği

Bu çalışma, ergenlik çağındaki Suriyeli mülteci çocukların kimlik ve aidiyet algılarının nasıl şekillendiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Suriye'de yaşanan savaş ve çatışmalardan dolayı Türkiye'ye doğru gerçekleşen zorunlu göçten olumsuz etkilenen öznelerin başında çocuklar gelmektedir. Bu çocuklar savaşın ağır yüküyle beraber, yerleştikleri ülkelerde kendilerini yeni bir dil, kültür ve toplum içinde bulmuşlardır. Zorunlu göçten olumsuz etkilenen çocuklar, yerleştikleri ülkelerde toplumsal kabul ve uyum bağlamında yaşanan sorunlarla da karşı karşıya kalmaktadır. Çocuk ve gençler için zorlu bir süreç olan göç, özellikle ergenlik döneminde daha da karmaşık hale gelmektedir. Ergenlik döneminin en önemli gelişimsel görevlerinden biri, kimliğin inşa edilmesidir. Bu açıdan kimlik oluşum sürecinde olan ergenlik çağındaki Suriyeli mülteci çocukların kimlik ve aidiyet duygularının uyum ve entegrasyon bağlamında araştırılması önemli görülmüştür. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılarak, 13-17 yaş aralığında bulunan 19 Suriyeli mülteci çocukla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Çalışma kapsamında elde edilen verilere göre sosyalleşme süreçleri olumlu geçen çocukların kimlik gelişim süreçleri de olumlu olmuştur. Ayrıca sosyalleşme süreçleri olumlu geçen çocukların çifte aidiyetler taşıdıkları, köken ülke olmasından dolayı Suriye'ye özlem duydukları ve etnik kimliklerini korudukları görülmüştür.
Ekonomik, politik ve sosyal yapılaşmanın Hegel ve Marks'ta farklılık gösteren yönleri

Bir felsefi ve sosyal problem olarak yabancılaşma, ilk kez on dokuzuncu yy. da düşünce yaşamına gitmiştir. Yabancılaşma kavramını sistemli olarak ilk işleyen filozof Hegel'dir. Hegel'de yabancılaşma, kendi dışında hissedilen varlıklarda kaybolmuş, Geistin halini ifade eder. Bu yabancılaşma insanların tümüyle özbilinçlerine kavuştukları, her şeyin Geistten kaynaklandığım anladıkları zaman sona erecektir. Hegel'e göre yabancılaşma, mutlak Geistin kendini dışsallaştırması sürecindeki bir oluşumun ifadesi olarak zorunludur, Gaisttin kendine dönme sürecinde aşılacaktır. öte yandan Marks, insanı onun kendine özgü etkinliklerinden sadece biri olan praxis ile açıklamıştır. Bu kuramda insana, toplumsallığı içinde bakılmıştır. Marks insanın yabancılaşmasının endüstüri toplumunda emeğin değersizleşmesinden kaynaklandığını iddia etmektedir. Bu anlayışa göre yabancılaşma, belli tarihi koşullarda, bireysel ve toplumsal ürünlerin insandan ayrı olarak, onlara hükmeden bir şey haline gelmesidir. Marks'a göre kapitalizimde insan yabancılaşmıştır. İnsanın kendini gerçekleştirmesi için bu yabancılaşmanın aşılması gerekir. Marks'a göre yabancılaşmanın sona ermesi, kapitalizmin sona ermesi ile bağlantılıdır. Aynı zamanda bu yeterli değildir. Komünist bir toplumun yaratılması da gereklidir. Bu çalışmada ilkin, Hegel'in yabancılaşma kuramı ile çağımız insanının içinde bulunduğu durum arasında bir ilgi kurulmasının imkansızlığı açıklık kazanmıştır. İkinci olarak Manc'ın yabancılaşma probleminin gerek sunulmasında gerekse çözümünde tek yanlı ve yetersiz kaldığı sonucuna varılmıştır.
Poverty or social reproduction of labour: Life in çöplük distric

ÖZ YOKSULLUK YA DA EMEĞİN TOPLUMSAL YENİDEN ÜRETİMİ: ÇÖPLÜK MAHALLESİ'NDEYAŞAM Özuğurlu, Aynur Doktora, Sosyoloji Bölümü Tez Yöneticisi : Prof. Dr. Mehmet C. Ecevit Temmuz 2005, 254 pages Bu tez, tarihsel materyalist perspektife bağlı olarak yoksulluk çözümlemesinde emeğin toplumsal yeniden üretiminin önemine dikkat çekmekte ve birbiriyle ilişkili şu iki tartışma setini incelemektedir: Birincisi, yoksulluk, küresel sermaye birikim hareketlerine tabi emeğin düşkünleştirilmesi sürecinin 'inutlak genel yasası'dır. İkincisi, yoksulluk sorunu, emeğin kendi yeniden üretim koşullarım kollektivize etme yönündeki tarihsel eğilimi ile sermayenin bu koşullan piyasa üretiminin parametleri içinde üretilip satılan bir metaya dönüştürme yönündeki tarihsel eğilimi arasındaki sınıfsal mücadeleye tabidir. Dolayısıyla, sınıf mücadelesi kavramı, yoksulluğun yapı ve dinamiklerini çözümlemek için analitik bir öncelik taşır. Ankara'nın Mamak ilçesinin Çöplük adlı gecekondu mahallesinde yürütülen eleştirel etnografık çalışmaya dayalı araştırma bulguları, emeğin düşkünleştirilmesi sürecinin ana eğiliminin, her ne kadar üretim alanında bölünmeyi teşvik ediyor olsa da, işgücü piyasasında ortak sınıf deneyimi koşullarını oluşturmak yönünde olduğunu göstermektedir. Ayrıca, toplumsal yeniden üretim koşullarının kolektifleştirilmesi için verilen sürekli mücadele bakımından da, gecekondular heterojen toplumsallıktan ziyade, ortak sınıf deneyiminin üretim alanları olarak görünmektedir. Bir bütün olarak bulgular, işçi sınıfının sermayeye karşı savunma pozisyonunda olduğu bir durum olarak yoksulluğun yükseldiğini göstermektedir.
Edebiyat sosyolojisi açısından postmodern romanın toplumsal temelleri

Bu çalışmanın konusu, başlığında ifade edildiği gibi edebiyat sosyolojisi açısından postmodern romanın toplumsal temelleridir. Çalışma bir disiplin olarak edebiyat sosyolojisini tartışmaya açmakta ve Bahtinci bir yaklaşımla postmodern romanın toplumsal temellerini gösterebilmeyi hedeflemektedir. Çalışmada postmodern roman, tarihsel-toplumsal bir bağlamda ve özgün karakteristikleriyle birlikte ele alınmakta ve bu roman türünün halihazırdaki edebiyat sosyolojisi yaklaşımlarıyla çözümlenemediği gösterilmek istenmektedir. Postmodern romanın, klasik ve gerçekçi roman anlayışlarının tersine biçimsel bir estetiğe sahip olduğu ve içeriğe dayalı bir sosyolojik çözümlemenin postmodern roman için yetersiz olacağı düşünülmektedir. Buradan yola çıkarak, postmodern romanın biçimsel estetiğinin, Bahtinci bir yaklaşımla değerlendirilebileceği ve sonuç olarak, Bahtin'in roman kuramının ve Bahtin çevresinin önemli bir üyesi olan Medvedev'in sosyolojik poetika anlayışının postmodern roman için farklı bir sosyolojik çözümleme yöntemi olabileceği söylenmektedir.