Siyah alaca buzağılarda içirilen süt miktarı, sütten kesim yaşı ve yem protein düzeyinin büyüme performansına etkisi

Çalışmanın amacı, içirilen süt miktarı, sütten kesim yaşı ve yem protein düzeyinin Siyah Alaca buzağılarının performansı üzerine etkisini incelemektir. Araştırmanın materyali olarak ortalama 7.5 günlük yaşta 40 baş dişi Siyah Alaca buzağı kullanılmıştır. Buzağılar iki gruba ayrılmış, gruplardan birine deneme boyunca deneme başı canlı ağırlığın % 10'u (n=20) diğer gruba ise deneme boyunca deneme başı canlı ağırlığın % 8'i (n=20) miktarında süt içirilmiştir. Bu iki grup tekrar 10'ar buzağılık alt gruplara ayrılarak 8 ve 5 haftalık yaşta sütten kesilmişlerdir. Bu alt gruplar da tekrar kendi aralarında 5'er başlık alt gruplara ayrılarak % 18 ve % 22 ham protein içeren buzağı başlangıç yemi ile beslenmişlerdir. Buzağılara süt 35-37 oC sıcaklıkta emzikli kovalardan verilmiştir. Deneme 8 hafta sürdürülmüş, buzağı başlangıç yemi, yonca kuru otu ve su deneme boyunca ad libitum olarak verilmiştir. Buzağılar bireysel bölmelerde barındırılmış olup buzağıların gelişimi haftalık tartım ve ölçümlerle izlenmiştir. Dışkılar her gün kıvam bakımından puanlanmış ve rektum sıcaklıkları günlük olarak ölçülmüştür. Elde edilen veriler varyans analizi ile değerledirilmiş, grup ortalamaları arasındaki farklar Tukey testi ile belirlenmiştir. Yapılan istatistik analizleri sonucunda canlı ağırlığının % 10'u ve % 8'i miktarında süt tüketen buzağıların deneme sonu CA'ları sırasıyla 61.45 kg ve 55.73 kg elde edilmiş olup aralarındaki fark istatistik olarak önemli bulunmuştur (P< 0 .05). İçirilen süt miktarının deneme sonu vücut uzunluğu ve Cidago yüksekliği üzerine etkileri de istatistik olarak önemli bulunmuş (P< 0 .05), diğer vücut ölçüleri üzerine etkileri istatistik olarak önemli bulunmamış, ancak rakamsal olarak CA'ın % 10'u miktarında süt içen buzağıların vücut ölçüleri CA'ın % 8'i miktarında süt içenlere nazaran daha yüksek bulunmuştur. CA'ın % 10'u ve % 8'i miktarında süt içirilen buzağıların deneme boyunca tüketmiş oldukları başlangıç yemi ve yonca kuru otu tüketimleri arasındaki fark istatistik olarak önemli bulunmamıştır. VU dikkate alındığında, hafta X içirilen süt miktarı interaksiyonu önemli olup, denemenin 7 ve 8. haftalarında, içirilen süt miktarı ortalamaları arasındaki farklar istatistik olarak önemli bulunmuştur (P< 0 .05). Sekiz ve 5 haftalık yaşta sütten kesilen buzağıların deneme sonu CA ortalamaları 59.99 kg ve 57.18 kg olup arasındaki fark istatistik olarak önemli bulunmamıştır. Sütten kesim yaşının deneme sonunda SG üzerine etkileri önemli bulunmuş (P< 0 .05), diğer vücut ölçüleri üzerine etkisi istatistik olarak önemli bulunmamış, ancak rakamsal olarak 8 haftalık yaşta sütten kesilen buzağıların vücut ölçüleri 5 haftalık yaşta sütten kesilenlere nazaran yüksek bulunmuştur. Beş haftalık yaşta sütten kesilen buzağıların haftalık ve günlük başlangıç yemi tüketimleri sütten kesim sonrası istatistik olarak önemli düzeyde artmış (P< 0 .05), ancak sütten kesim yaşının yonca kuru otu tüketimi üzerine etkisi istatistik olarak önemli bulunmamıştır. Başlangıç yemi tüketimi dikkate alındığında, hafta X sütten kesim yaşı interaksiyonu önemli olup, denemenin 6., 7. ve 8. haftalarında sütten kesim yaşı ortalamaları arasındaki farklar istatistik olarak önemli bulunmuştur (P< 0 .05). Yem protein düzeyi olarak % 18 ve % 22 HP içeren başlangıç yemi ile beslenen buzağılarının deneme sonu CA ortalamaları 57.83 kg ve 59.35 kg olup arasındaki fark istatistik olarak önemli bulunmamıştır. Yem protein düzeyinin deneme sonu VU ve CDG üzerine etkileri önemli bulunmuş (P< 0 .05), diğer vücut ölçüleri üzerine etkileri istatistik olarak önemli bulunmamış, ancak rakamsal olarak % 22 HP içeren başlangıç yemi ile beslenen buzağıların vücut ölçüleri % 18 HP içeren başlangıç yemi ile beslenen buzağılara nazaran daha yüksek olmuştur. Yem protein düzeyi olarak % 18 ve % 22 HP içeren başlangıç yemi ile beslenen buzağıların deneme boyunca tüketmiş oldukları başlangıç yemi ve yonca kuru otu tüketimleri arasındaki fark istatistik olarak önemli bulunmamıştır. Denemede VU bakımından hafta X yem protein düzeyi interaksiyonu istatistik olarak önemli olup, denemenin 7 ve 8. Haftalarında yem protein düzeyi ortalamaları arasındaki farklar istatistik olarak önemli bulunmuştur (P< 0 .05). Denemede CDG bakımından, hafta X içirilen süt miktarı X yem protein düzeyi ve SG bakımından, hafta X sütten kesim yaşı X yem protein düzeyi arasındaki interaksiyonu istatistik olarak önemli bulunmuştur (P< 0 .05). İçirilen süt miktarı, sütten kesim yaşı ve yem protein düzeyi dikkate alındığında en düşük maliyet 5 haftalık yaşta sütten kesilen, CA'ın % 8'u miktarında süt içen ve % 18 HP içeren buzağı başlangıç yemi ile beslenen buzağılarda elde edilmiştir (353. 18 TL = 238 .36$). Araştırmanın sonuçları canlı ağırlığın % 10'u miktarında süt içirilen buzağıların canlı ağırlık artışlarının daha iyi olduğunu, erken sütten kesmenin yem tüketimini teşvik ettiğini ve yem protein düzeyinin (% 18 ve % 22 HP) performansa etkisinin olmadığını göstermiştir.