turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Şemseddin Sami'nin Kamus-ı Arabİ'si

Bu tez çalışmasının amacı, Tanzimat döneminin en önemli yazarlarından ve sözlük çalışmalarıyla anılan Şemseddin Sami nin 'Kamus-ı Arabi' adlı sözlüğünün (1. cilt) değerlendirerek yeni harflere aktarılması ve içerdiği söz varlılığı, zenginliği ve alıntıları göstermesidir. Ayrıca Şemseddin Sami nin hayatı ve Türk dilinin gelişmesi için eserleri, çalışmaları ve Türk dili konusundaki görüşleri ve ilkeleri hakkında bilgi verilmiştir. Devamında 320 sayfalık sözlükte bulunan yaklaşık 6108 maddeyi içeren alıntı, kısaltma, türetilmiş ve muarreb kelimeler, harf ve zamirler tasnif edilmiş ve bu maddelerdeki kelimeler incelenerek kullanışlar üzerinde durulmuştur. Hacimli bir eser olması sebebiyle örnekler ve alıntılar sözlük sırasına göre gösterilmiştir. Kamus-ı Arabi'nin incelemesi sırasında pek çok türemiş ve alıntı kelime tespit edilmiştir. Sonra çalışmada Kamus-ı Arabi Latin harflerine aktarılmış ve Kamus-ı Arabi'nın maddeleri hem Arap hem de Latin harfli şekli ile verilmiştir. Son olarak Kamus-ı Arabi'nin dizini yer almaktadır. Sözlükteki sözcükler, alfabetik sırasıyla dizilmiştir. Çalışmanın sonunda, faydalanılan eserlerin verildiği kaynakça kısmı yer almaktadır.
Tarama ve Derleme Sözlüğü'nden hareketle güzellik kavram alanı üzerine bir inceleme

Bu çalışmada, XIII - XIX. yüzyıllar arasındaki eserlerin taranmasıyla oluşturulmuş Tarama Sözlüğü dolayısıyla Orta Türkçe devri ve Yeni Türkçe devri; 1932- 1960 yılları arasında derleme yapılarak meydana getirilmiş Türkiye'de Halk Ağzından Derleme Sözlüğünden ötürü Modern Türkçe devrinde güzellik kavramını karşılayan ifadeler incelenmiş ve gruplandırılmıştır. Edebiyat eserlerini, yazıldıkları dönemden bağımsız değerlendirmemiz mümkün değildir. Her yazar yaşadığı toplumun kültürel ve siyasal gelişmelerinden izler taşır. Dolayısıyla vermiş olduğu ürünlerdeki söz varlığında da bu izleri bulmamız kaçınılmazdır. Bu bağlamda eserleri incelediğimizde, karşımıza çıkan söz varlığı, kültürel yaşamın çeşitliliğini ve ifade biçiminin zenginliğini göstermektedir. Halktan derlenen söz varlığı da halkın tahayyülündeki güzellik mefhumunu anlatmak için en önemli hazinelerdir. Ve bu malzemeler halkın kültürel özelliklerini de günümüze taşımaktadır. Kavram alanı, birbiriyle ilişkili ve birbirine yakın kavramların, eşanlamlıların, içinde düşünüldükleri, bilgilerin örgütlenerek organize edilmesini sağlama ve bilgileri bütün halinde aralarındaki ilişkilerin de görüldüğü alandır. Güzellik, estetik bir zevk, coşku, hoşlanma duygusu uyandıran nitelik; hüsün, okşayıcı söz veya davranış, iyilik; ahlak ve fikri nitelikleriyle hayranlık uyandıran şey; güzel olan bir kimsenin niteliği anlamlarına gelmektedir. Biz de bu çalışmada kadın ve erkek güzelliğini tüm yönleriyle ele aldık. Her iki sözlüğün taranmasıyla toplam yirmi sekiz madde olarak güzelliğe etki eden unsurları sınıflandırdık. Tarama ve Derleme Sözlüğünde tespit ettiğimiz ortak güzellik unsurlarını on iki madde altında topladık. Sadece Tarama Sözlüğünde olanları yedi; sadece Derleme Sözlüğünde olanları dokuz madde olarak belirledik.
Hipernazalitesi olan çocuklarda ön patlamalı durak seslerinin akustik özelliklerinin incelenmesi

Dudak damak yarığı konjentinal bir defekttir. DDY ye sahip bireyler beslenme, dental, işitme, fiziksel görünüm ve konuşmada problemler yaşamaktadır. DDY li bireyler, ağız içerisinde özellikle yüksek basınç gerektiren sesleri üretmekte de sorun yaşamaktadır. Konuşmalarında, durak, durak sürtünmeli ve sürtünmeli seslerin üretiminde zayıflamalar olduğu bilinmektedir. Bu durum Ses Başlangıç Zamanı nı etkilemektedir. Ses başlangıç zamanı, bir durak ünsüz sesinin salınımıyla bu ünsüz sesin hemen arkasından gelen ünlü sesin başlangıcındaki aralıktır. Bu araştırmanın amacı, hipernazalitesi olan çocuklarda ön patlamalı durak seslerinin DDY ye sahip çocuklarda akustik özelliklerinin incelenmesidir. Çalışmada hedef olarak ön patlamalı seslerin durak seslerinin süresi, patlama süresi ve durak süresi değerleri incelenmiştir. Ön patlamalı sesler taşıyıcı cümleler içerisinde yer almıştır ve çocuklardan bu cümleleri okuması istenmiştir. Çalışma grupları, anadilleri Türkçe olan 10-12 yaşları aralığında, DDY si olan, hipernazalite problemi yaşayan 6 ve tipik gelişim gösteren 6, toplamda 12 çocuktan oluşmaktadır. (6 erkek, 6 kız). Çalışmanın istatistiği Open Source Statistics Software R kullanılarak yapılmıştır. Programda linear mixed effects model kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda hedef seslerin süresinin hipernazalitesi olan çocuklarda daha uzun olduğu görülmüştür. Buna ek olarak ön patlamalı hedef seslerin patlama sürelerinin de bu katılımcılarda uzun olduğu saptanmıştır. Ayrıca; hipernazalitesi olan katılımcılarının durak süreleri de daha uzundur. Son olarak, hipernazaliteye sahip katılımcınların VOT süreleri de hipernazaliteli çocuklarda tipik gelişim gösteren çocuklara kıyasla daha uzundur. Tüm sonuçlar, çalışmayı oluşturan ön patlamalı durak seslerin süresine, patlama sürelerine ve durak sürelerine hipernazalitenin etkisi olduğunu göstermektedir.
Gagauz fıkraları ve fıkra tipleri

Bir folklor ürünü olan fıkralar her toplumda kendine has kompozisyonu ile diğer türlerden ayrılır. Fıkra, sadece sözlü anlatım, sohbet ve konuşma durumlarında değil yazılı anlatım türleri arasında da kendine yer verdiren ve kullanımının gerekliliğini kabul ettiren bir kompozisyon yeterliliğine sahiptir. Bu açıdan fıkralar yüklendiği görevler ve konuların gerçek hayat ile olan bağlılığı ile ifade etkinliği açısından halk edebiyatı türleri içerisinde önemli bir yer tutar. Çalışmamızda daha önce Türkiye'de üzerine kapsamlı olarak herhangi bir çalışma yapılmamış olan Gagauz fıkraları ve fıkra tiplerini araştırarak bilim dünyasına kazandırmayı amaçladık. Bu sayede hem Gagauz toplumunun mizah anlayışına değinerek olaylar karşısında verdikleri ince mesajları hem de fıkra tiplerinde başkarakterlerin tarihi kişilik olup olmadıklarını ortaya koymaya çalıştık. Fıkraları konularına ve fıkra tiplerine göre tasnif ettik. Buna bağlı olarak Gagauz fıkraları içinde tespit ettiğimiz fıkra tiplerinin fıkralardaki konumlarını ve halktaki karşılıklarını değerlendirerek yorumladık. Son olarak ise Nasreddin Hoca fıkralarını mizahta üstünlük kuramına göre değerlendirdik.
Türkçede eylem-sonu konumunda bürün-sözdizim etkileşimi üzerine elektrofizyolojik bir inceleme

Bu tez çalışmasında, Türkçede eylem-sonu konumunda bürün-sözdizim etkileşiminin beyin yarıküreleri arasındaki nörofizyolojik işlemlemesi EEG tekniği kullanılarak incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda, çalışmada şu araştırma sorularına yanıt aranmıştır: Türkçede eylem-sonu konumundaki kritik sözcük üzerinde sesbilimsel olarak odağın bozulması sonucu alanyazında bürünün temel etkisini gösteren Sağ Ön Negativite Etkisi ve P800 potansiyeli Türkçede de görülmekte midir? Kritik sözcük üzerindeki durum işlemlemenin bozulması sonucu sözdizimin temel etkisini gösteren Sol Ön Negativite Etkisi, N400 ve P600 potansiyelleri oluşmakta mıdır? Bürün-sözdizim etkileşimi yarıküreler arasında çift yönlü mü, yoksa tek yönlü mü işlemlenmektedir? Bürünsel etki mi, yoksa sözdizimsel etki mi beyinde daha önce işlemlenmektedir? Tezin örneklem grubu, anadili Türkçe olan ve 18-35 yaş aralığındaki sağlıklı katılımcılardan oluşmaktadır. Ankara Üniversitesi Beyin Araştırmaları ve Uygulama Merkezi'nde toplanan verilerin elektrofizyolojik analizi olaya ilişkin potansiyeller çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, bürünün temel etkisinin ve sözdizimin temel etkisinin Türkçede de oluştuğunu ortaya koyarak, bürün-sözdizim etkileşiminin beynin her iki yarıküresinde de çift yönlü olarak işlemlendiğini göstermiştir. Türkçe açısından özgün sonuçlar içeren bu tez çalışmasında, ayrıca bürün-sözdizim etkileşiminde P800 potansiyeli gözlemlenmiş ve bu süreçte bürünün temel etkisinin sözdizim üzerinde yoğun bir etkisi olduğu bulgulanmıştır. Elde edilen sonuçlar, tezin temel araştırma sorusuna yanıt oluşturmuş ve bürünün sözdizimden önce işlemlendiğine ilişkin ilk bulgular ortaya konulmuştur.
Kitab-ı Köroğlu (211a-235a)

Bu tezde, Çağatay Türkçesi dönemine ait olan Kitab-ı Köroğlu adlı eserin 211 a-235a sayfaları arası çalışılmıştır. Kitab-ı Köroğlu adlı eserin müellifi belli değildir. Mirza Halil Yüzbaşıyev Karabaği bu eseri 1936- 1937 yılları arasında istinsah etmiştir. Kitab-ı Köroğlu Azerbaycan Milli İlimler Akademisi Muhammed El Fuzuli El Yazmaları Enstitüsünde bulunmaktadır. Eser Klasik dönem sonrası Çağatay Türkçesi dönemine ait olmasının yanında karışık saha özelliği de göstermektedir. Çalışmada Giriş, İnceleme, Metin ve Dizin olmak üzere dört ana başlık vardır. Giriş bölümünde; destan hakkında kısaca bilgi verilmiş olup Köroğlu Destanı'ndan bahsedilmiştir. Ayrıca çalışılan eser tanıtılarak 211 a-235a sayfalarının özeti yapılmıştır. İnceleme bölümünde; dil incelemesi yapılarak çalışılan metnin ses ve şekil özelliklerine yer verilmiştir. Metin bölümünde; Kitab-ı Köroğlu adlı eserin 211 a-235a sayfaları transkripsiyon alfabesiyle Latin harflerine aktarılmıştır. Son bölüm olan dizinde ise; metnin dizini yapılarak sözlüğü oluşturulmuştur.
An ethnographic approach to news translation in Turkey

Bilgi akışının sağlanmasında olmazsa olmaz bir araç olmasına rağmen, çevirinin rolü kitle iletişim araçları tarafından yok sayılma ya da azımsanma eğilimindedir. Son zamanlarda yapılmış birkaç çalışma dışında çeviribilim de çevirinin haber medyasındaki rolünü ele almakta yetersiz kalmaktadır. Bu çalışma çevirinin haber üretimine katkısına dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada Türkiye haber medyasında. gazeteciliğin nasıl uygulandığını incelenirken, Türkiye'de haber çevirisine sosyolojik bir yaklaşım araştırılmıştır. Nitel ve nicel yöntemler birlikte kullanılmıştır. Nitel yöntemler dış haberciler ve medya sektörünün otoriteleriyle yapılan röportajlara ek olarak dış habercilerin çalışma alanlarının yerinde gözlemlenmesinden oluşurken, nicel yöntemler bir gazete, bir haber televizyonu ve bir haber dergisinin Wikileaks'i konu eden haberlerine dayanmaktadır. Vaka analizi olarak Wikileaks'in seçilmesinin nedeni, dünya çapında yankı uyandıran ve İngilizce yayınlanan Wikileaks sızıntılarının halka ulaştırılmasında çevirinin yoğun olarak kullanılmasıdır. Seçilen haberler incelenmiş, bu incelemeler bu haberleri yazan kişilerin çeviri üzerine söylemiyle karşılaştırmış ve söylemin uygulamayla ne derece örtüştüğü ortaya çıkarılmıştır. Çalışmanın sosyolojik yönü Bourdieu'nün kuramı ile desteklenmiş; ayrıca çalışmalarında çeviribilim ve sosyolojiyi birleştiren Bassnett, Bielsa, Koskinen ve Buzelin'in bu çalışmaları gözden geçirilmiştir
Dil edinimi ve nazariyeleri

Bu araştırma dil edinimi ve dil edinimiyle ilgili nazariyeleri ele almaktadır. Ayrıca dil edinimi kavramını Arap dili ve modern Batı dil araştırmalarından yararlanarak izah etmektedir. Çalışma dil edinimi konusunda üretici dönüşümsel teorinin rolü ve önemi, söz konusu teorinin kuralları ve bunların Arap nahvine uygulanması, bu kurallarınyerleşmesinde Chomsky'nin teorisinin katkıları, ayrıca ikinci dil öğrenimi konusundadoğuştan gelen fıtri etkenler ve çevrenin etkileri üzerinde durmaktadır. Tez giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın hedefi aşağıda belirtilen hususları aydınlatmaktır. İlk olarak çalışmamız ana dilin tabiatını ve mahiyetini, dil ve fikir arasındaki ilişkiyi, doğurtan gelen dil kabiliyetiyle ilgili biyolojik delilleriaçıklayarak bu delillerin genetik faktörlerle ilişkisini ortaya koymaktadır. İkinci olarak çocuğun ana dil edinimi ve buna ilişkin nazariyeler ele alınmıştır. Üçüncüsü ise dil yeterliliği ile konuşma performansının dil edinimindeki rolü ortaya konulmaktadır. Ayrıca Chomsky'nin üretici dönüşümsel dilbilgisi teorisi üzerinde durarak Arap dili kaynaklarındaki dil edinimi konusuna yakınlığı ve benzerliğiincelenmektedir.
Peyami Safa'nın Bir Tereddüdün Romanı adlı eseri üzerine söz dizimi çalışması

Söz diziminin konusu; yargısız bir anlatım birimi olan kelime grupları ile yargılı bir anlatım birimi olan cümlenin yapısı, işleyişi, görevleri, çeşitleri ve birbiriyle olan ilişkileridir. Bu çalışmada Peyami Safa'nın 'Bir Tereddüdün Romanı' adlı eseri söz dizimi açısından incelenmiştir. Yapılan bu çalışma, 'Özet, Giriş, Türkçede Söz Dizimi, Peyami SAFA'nın Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri, Cümle Tahlilleri, Sonuç ve Değerlendirme, Kaynaklar' bölümlerinden oluşmuştur. Çalışmamızda Leyla Karahan'ın 'Türkçede Söz Dizimi' adlı kitabındaki tasnifler doğrultusunda kelime grupları 14 alt başlıkta incelenmiştir. 'Cümle ve Cümle Çeşitleri' kısmında ise cümle; sırasıyla ögeleri, yapısı, yükleminin türü, yükleminin yeri ve anlamı olmak üzere beş başlıkta incelenmiştir. Kelime grupları, cümle ve cümle çeşitleri bölümlerinde her bir konuyla ilgili dilcilerin görüşlerine yer verilmiş, romanın ilk yüz sayfası incelenerek her bir konu için örnekler seçilmiştir. Örnek cümleler sıralanırken roman içinde bulundukları sayfa numarası ve sayfa içindeki sırası cümle sonunda parantez içinde verilmiştir. Çalışmamızın üçüncü bölümünde ise, cümle tahlillerine yer verilmiş; 10 basit cümle, 8 şartlı birleşik cümle, 8 iç içe birleşik cümle, 8 ki'li bağlı cümle, 8 diğer bağlama edatlarıyla kurulan bağlı cümle, 8 sıralı cümle olmak üzere, toplam 50 cümle incelenmiştir. Bu cümleler ögelerine ayrılmış ve unsurlarının sıralanışına göre, anlamına göre, yüklemine göre, yapısına göre gruplara ayrılmış, cümlelerdeki kelime grupları belirlenmiştir. Sonuç ve değerlendirme kısmında incelenen eserdeki cümlelerin istatistiksel sonuçları verilerek eserin genel değerlendirmesi yapılmıştır. Kaynaklar bölümünde ise Türk dili hakkında yazılan ve çalışmamız esnasında yararlandığımız eserler listelenmiştir. Bu çalışmayı yapmaktaki amacımız söz dizimi çalışmalarına Peyami Safa'nın söz konusu eserinden seçilmiş örneklerle katkıda bulunmaktır.
Rola rojnama Bizav di peşxistina helbesta Kurdİ li devera behdİnan

Bizav gazetesi günlük çıkan genel bir siyasi gazetedir. İlk sayısı 01.08. 1989 yılında Bağdat şehrinde yayınlamaya başladı. 28.08. 1990 yılında maddi sıkıntılardan dolayı devlet yardımı da olamayan gazete, 56. sayısında yayını durdu. Bugüne kadar da hiç kimse tarafından tekrar yayına başlaması için bir çaba da olmadı. Bizav gazetesinin Kürdistan da özellikle de behdinan bölgesinde bir ağırlığı vardır. Bu gazetenin Kürt şiiri yönüyle aydın, yazar ve akademik çevre üzerinde etkisi oldu. Birkaç yönüyle daha özelikle de siyasi meselelerde birçok konuda doğrudan doğruya Kürt milleti ve Kürt öğrencilerinden bahsediyordu. Bu da o dönemde çok önemli bir şeydi çünkü rejimin korkusundan zalim ve zulme karşı kimse cesaret edemiyordu ki bir konuda görüş beyan etsin. Aynı zamanda bu gazete birçok sayısında yabancı dillerden şiir çevirisi de yapıyordu. Bu gazetenin en önemli rolü behdinan bölgesinde Kürt şiiri üzerinde durmasıdır. Biz de istedik bu konun üzerinde duralım. Bölgede bütün konularda şiirin toplum üzerinde edebi bir tesiri vardı. Başka bir yönüyle de behdinan bölgesinin şiirlerini içerik yönüyle bir yayın evi/matbaa gibi göz önüne getiriyordu. Şiiri şairlerin bağlı olduğu klasik kayıt ve yapıdan kurtardı. Böylece vezin ve kafiye modern bir aşamaya geldi. Yeni imajlı gazetenin birçok nüshasında şiirlerin içerik ve şekil yönüyle ilerlemesi sağlandı. Bu dönemde bizav gazetesi behdinan lehçesiyle çıkıyordu ki birçok sayısında şairler içerik ve şekil bakımından her iki metotla- eski, yeni- o günkü siyasi ortamda bir dava gibi toplumsal, ekonomik ve siyasi görüşlerini dile getirdiler... Taki sembolik bir tarzda daha çok yazarak yayılması için bizav gazetesinin şiirlerini yabancı kelimelerden arınmış bir şekilde düzgün bir Kürtçe ile bastırıp yayılmasını sağlamak hedefleriydi.
Türkçe'deki Arapça kökenli tenvinli kelimelerin anlam mukayesesi

Tez, Arap dilinden Türkçe'ye geçmişş olan tenvinli kelimelerin her iki dildeki anlamları ve cümle içerisinde üstlenmiş oldukları görevlerinin mukayesesini içermektedir ve bir girişle ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmamızın konusu, kapsamı, önemi, kaynakları ve aralarındaki ilişkiyi incelediğimiz Arap dili ve Türk dili hakkında genel bir bilgilendirmeyi içermektedir. Çalışmanın birinci bölümünde Arapça ve Türkçe arasındaki etkileşim ve Arapça'nın Türkçe üzerindeki etki alanları konusunu ana hatlarıyla inceledik. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Arapça'dan Türkçe'ye intikal etmiş olan ve kök dilde tenvinli olan ve Türkçe'de de genelde en, -an ile biten kelimeleri hem anlamları hem de cümle içerisinde üstlendikleri görevleri bakımından mukayese etmeye ve bir sonuca ulaşmaya çalıştık.
Tarihİ Kazakçanın Latin alfabesiyle yazıldığı dönem (1929-1940)

Kazakça, Türk dilinin Kıpçak grubuna ait olup, Nogayca ve Karakalpakçayla birlikte Kıpçak-Nogay alt grubunu oluşturmaktadır. Kazaklar yazı dilinde 1929 yılına kadar Arap harflerini kullanmışlardır. 1929 1940 tarihinde Latin harfleri kullanılmıştır. 1940 yılından itibaren de Kiril asıllı Kazak alfabesine geçiş yapılmıştır. Kazak Türkçesi pek çok dil ve kültürle komşu olarak oluşmuştur. Kazakça, Kazak olarak bilinen halkın dilidir. Burada ilginç olan şu ki, 1925 yılına kadar bu halkın adı Kırgızlardı, onların kullandığı dil ise Kırgız, Kırgız-Kaysak, Kaysag-Kırgız, Kazak-Kırgız olarak adlandırılmıştı. Tursun Sultanov'a gore, Kazak kelimesi kaynaklarda ilk defa Mısır'da büyük ihtimalle 1245 yılında oluşturulmuş ve 1894 yılında Leiden'de yayınlanmış olan anonim Türkçe-Arapça sözlüğünde geçmektedir. Bu çalışmada Kazakların, Kazakçanın kısa tarihi ve Kazakçanın Latin harfleri ile yazıldığı dönemin özellikleri incelenmektedir.
Gender discourse analysis in Ursula K. Le Guin's Earthsea series and its Turkish translation: Adaptation of linguistic, and cultural gender

Bu çalışmanın amacı Ursula K. Le Guin tarafından yazılan Yerdeniz Öyküleri Serisinin ve serinin Türkçe çevirisinin yazar tarafından kullanılan ve Türkçe çevirisine yansıtılan toplumsal cinsiyetin analiz edilmesidir. Seri, altı ayrı kitaptan oluşsa da son iki kitap ana hikaye ile alakalı olmadığı için çalışmadan çıkarılmıştır. Serinin çalışmaya konu olan kitaplarının, kadın hareketinin etkilerinin başlangıcına tekabül eden 22 yılda yazılmasından dolayı, hikayeler kendi içlerinde dahi farklılık gösterebilirler. Dolayısıyla serinin çevirisinde söz edilen bu farklıkların, o dönemin hedef kültürdeki değişimi gözetilerek aktarılması mümkündür. Kaynak metin ve hedef metin eleştirel söylem analizi aracılığı ile incelenmektedir. Aynı zamanda kaynak metin kültürel ve dilbilimsel toplumsal cinsiyet açısından ele alınmaktadır ve hedef metin bu toplumsal cinsiyet kavramlarının ve kadına özgü çeviri stratejilerinin kullanılması bakımından irdelenmektedir. Birbirlerinden çok farklı iki dil olan İngilizce ve Türkçe'nin aralarında dilbilimsel ve kültürel önemli farkların olduğunu söylemek mümkündür. Özetle bu çalışma kaynak metin ve hedef metin arasında olması muhtemel önemli farkları ele alarak çevirmenin feminist çeviri stratejilerini kullanıp kullanmadığını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır.
Türkçe konuşan dudak damak yarığı olan çocukların alveolar ve post-alveolar sürtünmeli seslerinin akustik olarak incelenmesi

Dudak damak yarığı en sık görülen doğum defektleri arasındadır. Bu durum yarıkla dünyaya gelen bireyde fiziksel görünüm, beslenme, ortodonti, işitme ve konuşmada bazı problemlere sebep olabilir. Velofarengeal yetmezlik dudak damak yarığı olan bireylerin konuşmalarında görülebilen bir sorundur. Velofarengeal mekanizmanın doğru çalışamamasından kaynaklı ağız içerisine gelmesi gereken hava basıncı nazal kaviteye kaçarak burundan çıkar ve genizsi bir konuşmaya neden olur. Bu tür bir konuşmada, üretimi için yüksek basınç gerektiren sürtünmeli, durak sürtünmeli ve patlamalı sesler gibi sesler bozulmaya uğrar. Bu çalışmanın amacı hipernazalitesi olan dudak damak yarıklı çocukların sürtünmeli seslerini akustik olarak incelenmektir. Bu amaçla çalışmada hedef olarak seçilen sibilant sürtünmeli seslerin süre, ağırlık merkezi, eğimlilik ve basıklık değerleri incelenmiştir. Özellikleri incelenen bu sibilant sesler sözcük başı konumdayken taşıyıcı cümle içerisinde yer almıştır. Çalışmaya anadilleri Türkçe olan, hipernazalite sorunu yaşayan dört dudak damak yarıklı çocuk ile herhangi bir dudak damak yarığı, hipernazalitesi ve sesletim problemi olmayan dört çocuk katılmıştır (4 erkek, 4 kız). Katılımcıların yaş aralığı 10-12 arasında değişmektedir. Çalışmanın istatistiği için Open Source Statistics Software R kullanılmıştır. Bu programda linear mixed effects model uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda hedef seslerin süresinin, hipernazalitesi olan damak yarıklı çocuklarda daha uzun olduğu görülmüştür. Ayrıca hipernazalitesi olan çocuklarda Ağırlık Merkezi değeri daha düşüktür. eğimlilik değeri hipernazalitesi olan ve olmayan grupta farklılık göstermezken, basıklık değeri hipernazalitesi olan katılımcılarda daha düşüktür. Çalışmaya konu olan sürtünmeli seslerin süresine, ağırlık merkezi ve basıklık değerine hipernazalitenin etkisi vardır. Tüm sonuçlar hipernazalitesi olan çocukların ağız içi basıncını oluşturabilmek için daha uzun zamana ihtiyaç duyduklarını, sesletim yeri olarak daha art bölgeleri tercih ettiklerini ancak sürtünmeli bir sesi oluşturabilmek için gerekli olan türbülansı yaratabildiklerini göstermektedir.
Kemaleddİn el-Enbarİ ve Esraru'l-'Arabiyye adlı eserinin incelemesi

'Kemaleddin el-Enbari ve Esraru'lArabiyye Adlı Eserinin İncelemesi' konulu bu çalışmada Kemaleddin el-Enbari'nin yaşadığı asır, hayatı ele alınmış ve Esraru'lArabiyye adlı eseri incelenmiştir. Çalışma giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Girişte müellifin yaşadığı dönem olan hicri altıncı asır siyasi, sosyal ve ilmi açıdan ele alınmıştır. Birinci bölümde Kemaleddin el-Enbari'nin hayatı, hocaları, öğrencileri ve eserleri işlenmiştir. İkinci bölümde ise Esraru'lArabiyye adlı eserin müellife aidiyeti konusu açıklığa kavuşturulmuş, mahtut ve matbu' nüshaları belirtilmiş ve son olarak eserin muhtevası detaylı bir şekilde sunulmuştur. Eserin muhtevası ise mansubat, merfu'at, mecrurat, tabi'iler, nevasıh, isimler ve fiiller şeklinde temel başlıklar ile bu başlıkların kapsadığı alt başlıklar şeklinde düzenlenmiştir.
Şeyhülislam Yahya'nın gazellerinde terkip ve deyimler yoluyla oluşturulan somutlaştırmalar

Bu çalışmanın temelini 'Şeyhülislam Yahya'nın Gazellerinde Terkip ve Deyimler Yoluyla Oluşturulan Somutlaştırmalar' konusu oluşturmaktadır. En az iki unsurun bir araya gelerek oluşturduğu terkip ve deyimlerde, soyut olan unsurların somut hale getirilmesi incelenmiştir. Şeyhülislam Yahya Divanı içerisinde yer alan 450 gazel taranmış olup içlerinde yer alan terkip ve deyimler, somutlaştırma meydana getirme durumlarına göre ele alınmıştır. Somutlaştırmada amaç, soyut bir kavram veya durumu daha anlaşılır ve canlı bir şekilde anlatmaktır. Şeyhülislam Yahya gazellerinde ifadeye renk ve canlılık katmak için somutlaştırmalardan yararlanmıştır. Gazeller içerisinde yer alan somutlaştırma terkipleri, iki bölümde incelenmiştir. İlk bölümde somutlaştırma oluşturan terkiplerin anlam yönü üzerinde durulmuş olup duygu durumları sınıflandırılarak somutlaşma unsurları incelenmiştir. İkinci bölümde ise terkiplerin sanat yönü incelenmiştir. Terkiplerde somutlaştırma oluşturulurken teşbih ve istiare sanatlarından faydalanılmıştır. Gazeller içerisinde somutlaştırma oluşturan diğer unsur da deyimlerdir. Soyut olan durum ya da olayları somutlaştırmak için terkiplerle birlikte deyimlerden de faydalanılmıştır. Deyimlerin kalıplaşmış ifadeler olması ve deyimi oluşturan kelimelerden en az birinin gerçek anlamının dışında kullanılması soyut olan duygu durumlarını somutlaştırma imkanı sağlamıştır.