turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Robotik kodlama eğitiminin ortaokul öğrencilerinin sosyal davranışları üzerine etkisi

21. yüzyılda teknolojinin hızla ilerlemesi, eğitim ortamlarının yeniden yapılandırılmasını ve öğrencilerin çağa ayak uydurmasını gerektirmektedir. Ancak teknolojiyle bu kadar iç içe olan öğrencilerin teknolojinin zararlı etkilerine maruz kalma oranı artmaktadır. Bu tezde 2019- 2020 eğitim öğretim döneminde ortaokullarda sürdürülen robotik kodlama eğitimlerinin öğrencilerin sosyal davranışları üzerindeki etkisi ele alınmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde sosyal davranış kavramı açıklanarak, ergenlik döneminin başlangıcında olan ortaokul öğrencilerinde görülen sosyal davranışlar belirtilmiştir. İkinci bölümünde ise çalışmanın ana hipotezini açıklamak üzere, teknolojinin toplumsal yaşam üzerinde belirleyici etkisini ifade eden teknolojik determinizm kavramı tanımlanmıştır. Ayrıca teknoloji-eğitim ilişkisi açıklanarak, araştırmada ifade edilen robotik kodlama eğitimi hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın üçüncü kısmında araştırma için anket yöntemi ile toplanan veriler frekans analizi, t testi ve ANOVA kullanılarak yapılmıştır. Son aşamada ise elde edilen verilerin genel bir değerlendirilmesi ve bulguların karşılaştırılması yapılarak çalışma bitirilmiştir.
Çinlilerin Türkiye'ye uyumu ve gündelik hayatta Türk kültürü ile etkileşimleri

Uluslararası göçler toplumsal, sosyal, diplomatik ve hukuki süreçleri etkileyen coğrafi hareketliliklerdir. Göçmenlerin ait hissettikleri kimlik ve kültürel bellekleri, göç ettikleri hedef konumda yeni kimlik ve kültüre sahip insanlarla karşılaştıklarında değişime uğramaktadır. Bu durum göçmenlerin, içinde bulunduğu yeni topluma uyum ve adapte olma sürecini etkilemektedir. Dünyada kalabalık nüfusu ile bilinen Çin, en fazla göç veren ülkeler arasında yer almaktadır. Türkiye son zamanlarda birçok Çinli göçmene ev sahipliği yapmaktadır. Çalışmada göç ve kimlik kuramları üzerinden Türkiye'de yaşayan Çinli göçmenler ele alınmaktadır. Bu araştırmanın amacı Çinlilerin; Türkiye'ye, Türkler ile olan ilişkilere uyum sağlama düzeylerini ve Türk kültüründen etkilenme düzeylerini incelemektedir. Araştırmada nitel araştırma modeli kullanılmış, katılımcılara kartopu örnekleme modeli ile ulaşılmıştır. Araştırmanın veri analizinde ise katılımcıların verdikleri cevapları derinlemesine incelemek için nitel, içerik analizi; verilen cevapların sıklık düzeylerini ölçmek için nicel olan frekans analiz tekniği kullanılmıştır. Araştırmada, 15 Çinli katılımcı ve Çinlilerle ilişkisi bulunan 5 kuruma yarı yapılandırılmış mülakat formu uygulanmıştır. Çalışmada Çinlilerin genellikle Türkiye'ye ve Türklerle olan ilişkilerine uyum sağladıkları, Türk kültüründen etkilendikleri sonucuna ulaşılmıştır. Çinlilerin, Türkiye'ye uyum sağlamaları konusunda Türklerin onlara karşı sergilediği bakış açısı önemli bir faktör olarak değerlendirilebilmektedir.
Yeni medyada nefret söylemi ve fanatizm: Video paylaşım sitelerinde nefret söylemi analizi

Futbol 19. yüzyılın sonlarından günümüze kadar tüm dünyada sayısız insan tarafından takip edilen bir sosyal fenomen haline gelmiştir. Düzenlenen büyük organizasyonlar, Maradona, Cruyff, Di Stefano gibi yıldızların eşliğinde, tüm dünyanın izlediği ve üzerinde bir şekilde yorum yaptığı bir spor dalı olan futbol, oyun içi dinamiklerin de dışına çıkmış, içinde bulunduğu topluma göre şekillenen bir olguya dönüşmüştür. 20. Yüzyılda, özellikle 1. Ve 2. Dünya Savaşları sonrasında oluşan çok kutuplu ve milliyetçilik endeksli dünyada, iktidar odaklarının kullandığı en önemli güçlerden biri olmuştur. Oyunun kolay bir şekilde izlenebilmesi, kurallarının basit olması ve hem oynayan hem de izleyen kişilere bir kimlik vaat etmesi, iktidarların iştahını daha da kabartmış ve kitleleri etkilemek için futbol sıklıkla kullanılan araçlardan biri olmuştur. Medya da iktidarın inşaatında önemli bir rol oynamıştır ve yaratmış olduğu dille milliyetçi, cinsiyetçi ve erkek egemen bir ekosistem yaratmıştır. Ön yargının ve tek tipleştirmenin sıklıkla görüldüğü bu dil nedeniyle, taraftarlar arasında da sıklıkla gerilimler yaşanmış ve holiganizm önlemez boyutlara ulaşmıştır. Bu çalışmada, fanatizmin ve medya tarafından yaratılan nefret içerikli dilin, sosyal medyada ve özellikle de video paylaşım sitelerinde, taraftarların tartışmalarına ve yorumlarına nasıl yansıdığı incelenecektir. İnceleme sırasında uluslararası arenadan Hollanda-Almanya rekabeti, yurt içinden ise Bursaspor ? Diyarbakırspor ve Bursaspor-Beşiktaş rekabetleri incelenmiştir. Bu platformlardaki taraftar yorumlarına bakıldığında cinsiyetçi, milliyetçi ve antisemitist bir dille nefret söylemi eylemleri görülmüştür.
'Call of Duty' dijital oyun serisinde oryantalist bakış açısı ve ötekileştirme

Bu tez çalışmasında Call Of Duty oyun serisine ait 2003- 2019 yılları arasındaki kullanıcı yorumlarının analizi yapılmış ve bu analizler tez konusuna göre yorumlanmıştır. Çalışmanın giriş kısmında dijital oyun sektörü, oryantalizm kavramı ve ötekileştirme kavramı hakkında geniş bilgilere yer verilmiştir. Daha sonra birinci bölümünde oryantalizm ve ötekileştirme kavramlarına, bu kavramların tarihsel ilerleyiş süreciyle kuramsal dayanaklarına yer verilmiştir. İkinci bölümünde ise çalışmanın ana konusu olarak bulunan dijitalleşme ve dijital oyunların tarihsel ilerleyiş süreci ve dijital oyunların oryantalizm bakış açısı ile ötekileştirme algısının günümüze etkileri ele alınmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümünde araştırma için toplanan veriler hem VosViewer isimli bilgisayar programı yardımıyla hem de genel veri içerisinde bulunan önemli verilerin seçilmesi ile analiz edilerek yorumlanmış ve bu verilerin tablolaştırılması gerçekleştirilmiştir. Son aşamada ise elde edilen verilerin genel bir değerlendirilmesi ve bulguların karşılaştırılması yapılarak çalışmamız tamamlanmıştır.
Sivil toplum çalışmalarının, sivil toplum çalışmalarına dahil olan gençlerin toplum hizmet eğitimi içerisindeki vatandaşlık sorumluluğu algısı üzerine etkisi

Sosyal sorumluluk kavramı gerek dünyada gerek ülkemizde son yıllarda önem kazanan bir kavram haline gelmiş ve bu alanda yapılan çalışmalara ilgi artmıştır. Sivil toplum kuruluşları ve eğitim kurumları ortaklığında gerçekleştirilen topluma hizmet eğitimleri ve uygulamalarında, öğrencilerin sosyal sorumluluk, sosyal dayanışma ve yardımlaşma, vatandaşlık sorumluluğu ve gelişimi gibi konularda dikkat çeken etkili birer yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma, topluma hizmet eğitiminin ve daha önce gönüllü olarak bir faaliyete katılmanın veya bir sivil toplum kuruluşunda aktif rol almanın, 14-18 yaş arası lise düzeyi öğrencilerin vatandaşlık sorumluluğu algısına etkisini araştırmaktadır. Çalışma nicel araştırma yöntemlerinden tarama yöntemi ile yapılmıştır ve araştırmanın örneklemi, Manisa'nın Alaşehir İlçesi'nde bulunan Selahattin Zuhal Barutçuoğlu Lisesi'nde öğretim gören, 10. ve 11. sınıf düzeyindeki toplam 184 öğrenciden oluşmaktadır. Katılımcıların vatandaşlık sorumluluğu algısını ölçmek adına Furco, Muller ve Ammon (1998) tarafından geliştirilmiş olan 'The Civic Responsibility Survey Level 2' Türkçe diline çevrilerek kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, hem daha önce gönüllü çalışmalara katılmış olmanın hem de topluma hizmet eğitiminin, katılımcıların vatandaşlık sorumluluğu algısını olumlu yönde etkilediğini göstermektedir.
Kadın istihdamı ve toplumsal cinsiyet ilişkisi: Zonguldak ili örneği (2014-2018)

Toplum içinde yaşayan insan ihtiyaçlarını da toplum içinde karşılar. Bu ihtiyaçlardan biri de ekonomik gereksinimlerin karşılanmasıdır. Bu sebeple insan içinde yaşadığı toplumda, emeğini ortaya koyar ve bu emek sonucunda ekonomik kazanç elde eder. Sanayi devriminden önce erkek egemen olan işgücü, sanayi devriminden sonra kadınların da üretime katılması ile birlikte değişime uğramıştır. Kadınların işgücüne katılmasıyla birlikte bazı dezavantajlı durumlar oluşmuştur. Öncesinde, toplum tarafından annelik ve ev işlerini yürüten bireyler olarak görülen ve zaten dezavantajlı konumda olan kadınlar işgücü piyasasında daha da dezavantajlı konuma düşmüşlerdir. Bu durumun temel sebebi kadın ve erkek arasındaki toplumsal cinsiyet eşitsizliğidir. Toplumsal cinsiyet eşitsizliği, eğitim eşitsizliğini de beraberinde getirmektedir. Erkekler için sunulan eğitim fırsatları kadınlara sunulmamaktadır. Bu da kadınların işgücü piyasasında kendilerine yer bulmalarını zorlaştırmaktadır. İşgücü piyasasında kendilerine yer bulmuş olsalar da kadınların karşılaştıkları sorunlar devam etmektedir. İşyerlerinde objektif değerlendirmeler yapılmamakta, erkeklere sunulan terfi imkanları kadınlara sunulmamaktadır. Kadınlar üst düzey yönetici pozisyonlarından alıkoyulmakta, davranışsal ve örgütsel önyargıların yarattığı görünmez yapay engellerle karşılaşmaktadır. Mesleklerin özünde cinsiyet şartı olmamasına karşılık, genellikle kadınlar toplum tarafından kendilerine uygun görülen mesleklerde istihdam edilmektedir. Bunların yanında kadınlar çalıştıkları iş yerlerinde zaman zaman sözlü taciz ve cinsiyet ayrımcılığına maruz kalmaktadırlar. Zonguldak ilinde 2014- 2018 yılları arasında, kadınların toplumsal cinsiyet rolleri açısından işgücü piyasasında durumunu incelemeye çalıştığımız tez çalışmamızda Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü, Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye İş Kurumu verileri kullanılarak durum analiz edilmeye çalışılmıştır. Ayrıca doküman incelemesi yapılarak kadınların işgücü piyasasındaki durumu ortaya koyulmaya çalışılmıştır. 2014 2018 yılları arasında Zonguldak ilinde kadınların yoğun olarak tekstil sektörü mesleklerinde istihdam edildikleri, alt düzey dahi olsa yönetici grubu mesleklerde kadın istihdamının verilere yansımadığı görülmüştür. Zonguldak işgücü piyasasında kadınların çoğunlukla nitelik gerektirmeyen mesleklerde çalıştırıldıkları ve cam tavan olgusu ile karşı karşıya kaldıkları sonuçlarına varılmıştır.
Göç ve mültecilik kavramlarının resimli çocuk kitaplarına yansıması

Çocuk kitapları, gerek görselleriyle gerekse konu işleyişleri bakımından çocuklara rol model inşaa ederler. Çocuklar okuyarak deneyimledikleri şeylere dair farkındalık geliştirir ve bu deneyimleri tekrar etme potansiyeline sahip olabilirler. Deneyim edilen şey, kişilerde aşinalık yaratabilir. Göç ve mültecilik konularının çocuk kitaplarında işlenmesiyle, çocuklar bu deneyime karşı aşina olacak, bakışı açısı geliştirecek ve çevresinde ya da medyada görmüş olduğu mültecilere, sığınmacılara deneyimlerinden haberdar olarak yaklaşacak, sergileyecekleri tutumlarda onların deneyimlerinden haberdar biçimde hareket edebileceklerdir. Aynı zamanda birer dünya vatandaşı olarak, bir gün olası bir göçe maruz bırakıldıklarında, hikayelerdeki tecrübeye binaen bu sürece karşı bağışıklık kazanabilir hale geleceklerdir. Bu çalışmada, Türkiye'de yayımlanmış olan okul öncesi çağdaki çocuklara yönelik hazırlanmış göç temalı, resimli kitapları görselleri ve metinleri karşılaştırmalı biçimde ele alarak, mültecilerin, sığınmacıların hikayelerinin, görünürlüklerinin, deneyimlerinin yansıtılma biçimini irdeleyerek, düşünce dünyamızda açtığı kapıların ardına, bakmaktır. Ele alınan eserler sırasıyla, Hoş Geldiniz, Kayıktaki Çocuk, Evinden Uzakta Mülteci, Yolculuk, Taştan Adımlar, Başka Bir Yerde Yaşasaydım, Herkes Burada.
İzlenim yönetimi taktikleri ile iş performansı değerleme puanları arasındaki ilişki: Bir uygulama

İzlenim yönetimi kavramı günümüzde bireyler arası iletişimin temel taşlarından biri olarak görülmekte ve sosyoloji, psikoloji ile örgütsel davranış gibi birçok disiplinde kendine uygulama alanı bulmaktadır. Bu çalışmada da izlenim yönetimi taktiklerinin iş performansı değerleme notlarıyla olan ilişkisine bakılmıştır. Çalışmada izlenim yönetimi ve iş performansı kavramlarına ilişkin teorik bir çerçeve ortaya konularak, izlenim yönetimi taktikleri ve iş performansı değerleme notları arasında öngörülen ilişkiyi ortaya çıkarmak için alan araştırması yapılmıştır. Bu bağlamda, çalışma üç bölüm altında toplanmıştır. Çalışmanın amacı doğrultusunda yapılan alan araştırmasında toplanan veriler, izlenim yönetimi taktikleri ve iş performansı değerleme notları arasında pozitif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Buna göre seçilen işletmeden alınan veriler doğrultusunda, çalışanların olumlu algılanan izlenim yönetimi taktiklerini kullanmalarının, onların performans değerleme notlarını olumlu etkileyeceği sonucuna varılmıştır.
Aileler ve özel eğitimcilerin zihinsel özürlülüğe bakışı: Sakarya Şehit Ali Borinli İlköğretim Okulu ve İş Okulu örneği

Bu çalışma, zihinsel özürlü çocuğa sahip aileler ve özel eğitimcilerin zihinsel özürlülüğe bakış açılarının karşılıklı olarak değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu noktadan hareketle, Şehit Ali Borinli İlköğretim Okulu ve İş Okulu'nda çalışan 10 özel eğitimci ile derinlemesine mülakat, 10 veli ile odak grup görüşmeleri yapılmıştır. Toplanan veriler neticesinde zihinsel özürlü çocuğa sahip aileler ve özel eğitimcilerin zihinsel özürlülüğe bakış açılarında farklılık olduğu tespit edilmiştir. Bu açıdan ailelerin zihinsel özürlülüğü özel eğitimcilere oranla daha büyük problem ve aşılamayacak bir olgu olarak gördüğü belirlenmiştir. Ailelerin zihinsel özürlülüğe duygusal, özel eğitimcilerin ise mantıksal açılardan yaklaştığı görülmüştür. Zihinsel özürlülükte değişim ve gelişim konusu, özel eğitimcilere oranla ailelerde daha karamsar ve umutsuz bir tablo çizmiştir. Zihinsel özürlülük aileyi ekonomik, sosyolojik ve psikolojik açılardan etkileyen bir olgu olarak karşımıza çıkmaktadır. Zihinsel özürlü bireylerin, özel eğitimcilerden ziyade aileleri tarafından sürekli kontrol altında tutulduğu anlaşılmıştır. Toplumda özürlülük bilinci tam olarak yerleşmemiştir. Zihinsel özürlü bireyler için eğitim kurumlarının ve özel eğitimin önemi açıklığa kavuşturulmuştur.
Mekansal ve toplumsal değişme Bomonti örneği

İstanbul'da şehir içi sanayi bölgesinin gelişimini ve sonrasında ise bölgeden sanayi kuruluşlarını büyük oranda taşınmasının yarattığı mekansal ve toplumsal dönüşümü görmek için Bomonti örneği oldukça önemlidir. Bomonti'de sanayi kuruluşlarının yerleşmeye başlaması ile bölge gecekonduların istilasına uğramıştır. Gecekonduların ve sanayinin büyümesi birbiri ile paralel gitmiştir. Sanayi faaliyetleri bölgede yerleştikçe, çıkan imar aflarıyla birlikte gecekondular da yıkılıp yerine apartmanlar inşa edilmiştir. Ancak sanayi kuruluşlarının hacimleri arttıkça, Bomonti'nin topografik yetersizliklerinden ve gecekonduların zamanla bölgeyi sıkıştırmalarından dolayı Bomonti onlar için yetersiz kalmıştır. Bu sebeple büyük sanayi kuruluşları bölgeyi terk etmiştir. Geride ise az sayıda küçük sanayi kuruluşları kalmıştır. Büyük sanayi faaliyetlerinin boşalttıkları yerlere ise, iş hanları ve iş merkezleri ile inşaatı devam eden üniversite kampusü, otel ve kongre merkezi ve üst gelir grubuna hitap eden konutlar yerleşmektedir. Bu durum bölgenin mekansal, ekonomik ve toplumsal durumunu etkilemiştir. Bir şehir içi sanayi bölgesi olarak kurulan ve gelişen Bomonti, üniversite kampusü, otel ve kongre merkezi inşaatlarının bölgede başlamasıyla, iş hanları ve iş merkezlerinin yaygınlaşmasıyla kültürel, ekonomik, mekansal ve toplumsal açıdan kabuk değiştirerek merkezi iş alanı yönünde gelişme göstermeye başlamıştır.
The role of ngos in North Lebanon: Employment opportunities after the Syrian refugee crisis

Bu çalışmanın amacı, uluslararası kuruluşların kalkınma projeleri çatısı altında, Kuzey Lübnan'da yaşayan Suriyeli mülteciler ve Lübnanlılara mesleki eğitim vererek istihdam fırsatları yaratması konusundaki rollerini analiz etmektir. Bu çerçevede, Kuzey Lübnan iş piyasasının günümüzdeki durumu, mülteci krizinin bölgeye etkisi ve uluslararası kuruluşların, krizin yerel aktörler ve bireyler üzerindeki negatif etkisini azaltmayı amaçlayan faaliyetleri araştırılmıştır.
Toplumsal kurum olarak dinin aile kurumundaki yeri Aile İrşat ve Rehberlik Büroları Çankaya Müftülüğü örneği

Bu çalışmada, toplumsal kurumun tanımı, yapısı ve işlevleri ele alınmış, kurumların birbirini bütünleyen ve birbirine olan ihtiyacı ifade edilmeye çalışılmıştır. Toplumsal kurumların birbirleriyle müştereken çalışmasının önemine değinilmiş ve toplumsal bir kurum olan gibi kurumların birbirleriyle olan münasebetine temas edilmiştir. Aile ve din kurumunun birbirleriyle olan ilişkisi tanımlanmış ve birbirini bütünleyen bir bütünün parçaları olduğu gösterilmek istenmiştir. Toplumsal kurumları temelinden sarsan kurumsal çözülmeye temas edilmiş, sosyal çözülme tanımlanmış ve sosyal çözülmeye etken olan problemlerin çözümü için, değişen dünyada aile politikalarına değinilmiştir. Aile kurumunun geleceği adına yine aile politikaları çerçevesinde kurumsal bir kimlikle işgören, Diyanet İşleri Başkanlığının alt bir kurumu olan Aile İrşat ve Rehberlik Büroları araştırılmış, Aile İrşat ve Rehberlik Bürolarının sosyal çözülmeyi engelleyici teorik ve pratik çalışmaları incelenmiştir. Bu kurumun, zamanın getirdiği sosyal çözülme faktörlerine karşı oluşturmuş olduğu pratik faydayla toplumsal çözülmeyi, toplumsal bütünleşmeye çevirecek katkıları arz edilmeye çalışılmıştır.
Batı düşüncesinde dine yeni yaklaşımlar

XIX. yüzyılda Batının içinde bulunduğu sorunlarına bir çözüm arayışı olarak ortaya çıkan sosyolojinin dine yaklaşımı dışlayıcı olmuştur. Yeni toplumu açıklama ve bu açıklamalarıyla topluma şekil verme görevlerini üstlenen sosyoloji, dinin aşılmışolduğunu, yeni toplumun kimlik özellikleri arasında yer alamayacağını açıklamış ve dinin yerine bilimsel toplum yapısını oturtmayı amaçlamıştır. Ancak 1980 sonrasında kendini iyice belli eden ve postmodernizm ile ifade edilen yeni dönemde sosyolojininbu yaklaşımında köklü değişiklikler ortaya çıkmıştır. Bu dönemin özelliği olarakevrenselcilik, bütünselcilik ve ilerlemecilik anlayışları, modernizm eleştirisi çerçevesinde terk edilmektedir. Postmodernizmin, bilimsel veya mistik ayrımı yapmadan her türlü bilgiye olumlu yaklaşmasının da bir uzantısı olarak dinlere yönelik ilginin arttığını, dünya siyasetinde ve sosyolojide de dini ön plana çıkaranyaklaşımların hakim olmaya başladığını görüyoruz. Bu yaklaşım değişikliğininuygulamaya dönük bir uzantısı olarak diyalogcu ve sivil toplumcu söylemler karşımıza çıkmaktadır. Diyalogun alternatifi olarak, çatışmacı yaklaşım da yine Batı tarafından sunulmaktadır. Her iki yaklaşımda da, arzu edilen bir din anlayışının yaygınlaştırılmasısöz konusudur. Bu çalışmada, Batı düşüncesinde dine bakışta ortaya çıkan yaklaşımdeğişikleri açıklanmakta, bu değişikliklerin uygulamada nasıl karşılık buldukları, nedenleriyle birlikte analiz edilmeye çalışılmaktadır. Söz konusu değişiklikler, uygarlıklar arası ilişkilerin açıklanma biçiminde de yansımasını bulduğu için, Batının İslam toplumlarına yönelik yaklaşımındaki değişiklikler de bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Bu çalışma aynı zamanda, yeni yaklaşımlara rağmen Batının hiç değiştirmeden sürdürdüğü temel bazı tutumların olduğunu da ortaya koymak amacındadır.
Kadın çalışmaları bağlamında Dede Korkut Kitabı'nın incelenmesi

Dede Korkut Kitabı, Oğuzların günümüze ulaşan tek yazılı destanıdır ve Türklerin eski yaşantısına dair izlerin, mitsel kökenlerin yer aldığı edebi, tarihi, sosyolojik bir kaynaktır. Bu önemli özellikleri nedeniyle birçok araştırmanın konusu olan eserin 'kadın karakterleri' de defaatle incelenmiştir. Ancak bu çalışmalar, genellikle birbirini takip eder ve aynı sınıflandırmaları içerir niteliktedir. Ayrıca çalışmalar; ataerkil bir söylemle ve eserdeki kadın karakterleri, toplumsal cinsiyet kalıp yargılarına göre idealize etmeye yönelik olarak hazırlanmıştır; normatif ve özcü bakış açıları içermektedir. Bu söylem; yazıya, üretiminden çok sonra geçirilen bir destan metnini eleştirel gözle okumaktan uzaktır ve ataerkil yapı çerçevesinde belirlenen cinsiyete dayalı iş bölümünü yeniden üretmeye yöneliktir. Halbuki metin; farklı kadınlık biçimlerinin, tarihsel bir dönem/metinde var olan toplumsal cinsiyet rollerinin takip edilebilmesine imkan sağlayabilmektedir. Buradan hareketle araştırmanın amacı; eserdeki kadın karakterleri, kadın bakış açısıyla yeniden okumaya tabi tutmaktır. Bu yeniden okuma sürecinde, hem metindeki kadın karakterler hem de metindeki kadın karakterler üzerine yapılan çalışmalar; feminist teorinin ve toplumsal cinsiyet perspektifinin sağladığı kuramsal altyapı ile ayrıntılı bir biçimde analiz edilmeye çalışılmıştır. Bu çerçevede, çalışmanın birinci bölümünde, feminist hareketten ayrı tutulamayan feminist kuram ve toplumsal cinsiyet hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra araştırma nesnesi olan Dede Korkut Kitabı hakkında bilgi verilerek yapılan analizlerin tarihsel ve sosyolojik çerçevesi çizilmeye çalışılmıştır. Son olarak ise araştırma tasarımı; feminist eleştirel yaklaşım ve nitel araştırma süreçleri tanıtılmış; içerik analizi ile metindeki kadın karakterler; aile, evlilik, annelik ve ötekilik temaları kapsamında ele alınmıştır. Bu çalışma ile feminist kurama yaslanarak bir kadın okur eylemi gerçekleştirilmeye çalışılmıştır. Böylece gelenekselleşmiş kadın rolünün temelinde gösterilen unsurların, geleneğin ta kendisi olarak sunulan bir eserde dahi bugün algılandığı biçimde olmadığı; toplumsal cinsiyet rollerinin zamana ve sınıfa göre değişebileceği gibi belli bir tarihsel öznenin de tekdüze bir varoluş içermeyebileceği; ayrıca söz konusu olan kadın özneyse bu varoluş üzerindeki eril tahakkümün etkilerini dikkate alma zorunluluğu ortaya konmuştur.
Bilgisayar oyunlarında toplumsal cinsiyetçi kurgulama

Bilgi ve enformasyon teknolojisindeki gelişmeler yeni bilgi teknolojilerini oluşturan bilgisayar oyunlarını ortaya çıkarmıştır. 1960'lı yıllardan itibaren gelişme gösteren bilgisayar oyunları kitleleri dönüştürmek ve manipüle edebilmek amacıyla gündelik yaşamda çok önemli bir yer edinmektedir. Bu anlamda bilgisayar oyunları yalnızca eğlence amaçlı kullanılan bir araç değildir, aynı zamanda toplumsal cinsiyet ideolojisinin ve kültürel bir yansımanın da aracıdır. Bu koşullar içerisinde dil, din, ırk, sınıf ve cinsiyet gibi toplumsal farklılıklar bilgisayar oyunlarında yeniden üretim süreci içerisinde gerçekleşmektedir. Özellikle bu çalışma cinsiyetçilik temelinde incelendiğinde bilgisayar oyunlarında toplumsal cinsiyetin teknoloji dolayımlı nasıl yeniden üretildiğini sorgulayacaktır. Bu anlamda çalışmada kullanılacak oyunlar Türkiye'de ve Dünya'da geliştirilen oyunlar arasından farklı oyun türlerine göre amaçlı örneklem yöntemi ile seçilerek feminist kuramlar çerçevesinde incelenmiştir. İncelenen oyunlarda kadının ikincil ve edilgen olarak konumlandığı, belirlenmiş cinsiyet rollerinin ataerkil sisteme ve var olan ideolojik yapıya uygun olarak yeniden üretildiği feminist bakış açısıyla ortaya çıkarılmıştır. Anahtar kavramlar: Bilgisayar oyunları, toplumsal cinsiyet, enformasyon toplumu
Tıpta aydınlatılmış onam ve özerklik ilkesi

Aydınlatılmış onam tıbbın bir pratiği olarak, tıp etiğinin özerklik ilkesine dayanmaktadır. Günümüzde tıbbi müdahalelerin olmazsa olmaz bir koşulu haline gelen aydınlatılmış onam uygulaması, hekim-hasta ilişkilerinde hastanın kendi başına karar verebilme hakkını temsil etmektedir. Fakat bu karar bazı durumlarda insan hakları bakımından uygun olmayan sonuçlar ve sorunlar doğurabilmektedir. Bu sorunlar, kimi zaman hekimin ezbere bir değerlendirme yaparak hastanın bir defalık 'tek ve eşsiz olan ' durumunu görememesinden ileri gelebilmekte, kimi zaman da hastanın yapılacak olan işleme ilişkin bilgi eksikliğinden veya sosyal, psikolojik, ahlaksal, dinsel ve kültürel sebeplerden ötürü tıbbi uygulamayı kabul veya reddetmesinden kaynaklanabilmektedir. Bu çalışmada tıp etiğinin temel ilkelerinden birisi olan özerkliğin ve aydınlatılmış onamın doğru bir değerlendirme yapmadan, ezbere hayata geçirildiği zaman insan hakları açısından ne gibi sorunlar doğurabileceği tartışılmıştır. Ayrıca insansal bir etkinlik olarak tıptaki özerklik ve aydınlatılmış onam uygulamasının, günümüzdeki insan hakları fikriyle ve kişilerin temel haklarının korunmasıyla ne ölçüde bağdaştığı sorgulanmıştır. Sonuç olarak, günümüzde hekim-hasta ilişkisini düzenleyen bir uygulama/bir ilke olarak aydınlatılmış onamın, her tek durumda değer koruyucu olamadığı düşünülmekte ve tıbbi uygulamaların ancak insan ve değer bilgisiyle ve insan hakları fikriyle birlikte yürütüldüğünde değer koruyucu olabileceği savunulmaktadır.