turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İnşaatta iş sağlığı ve güvenliği eğitim metotlarının incelenmesi

Yapılan araştırmalar neticesinde Türkiye'de çok tehlikeli sınıfta yer alan yapı sektöründe, iş kazası sayılarının fazla olmasının başlıca nedenleri; çalışan sirkülasyonu, yoğun iş temposu, eğitim ve bilgi eksikliğidir. Çalışma, bu noktadan hareketle yapı sektöründe çalışanlara verilecek olan iş sağlığı ve güvenliği eğitim metotlarının irdelenmesini ve çalışanların bu konu ile ilgili farkındalık düzeylerini araştırmıştır. Araştırma için 200 kişilik bir gruba 27 sorudan oluşan bir anket çalışması yapılarak eğitim metotları ve bilinç düzeyleri irdelenmiştir. Anket sonucunda eğitim metodu ile çalışanların bilinç düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Araştırma için 25 kişilik başka bir gruba aynı konuda sözel ve görsel eğitim uygulanarak 5 adet sorudan oluşan bir sınav ile geri bildirimleri izlenmiştir. Bu 25 kişilik gruba herhangi bir uygulama yapılmadan ön eğitim testi uygulandı, ardından sözlü bir eğitim verildi sonra tekrardan sınav yapılarak katılımcılara eğitimden ne öğrendikleri soruldu. Bu uygulamadan 45 gün sonra 25 kişiye herhangi bir uygulama yapılmadan ön eğitim testi uygulandı görsel eğitim verildikten sonra tekrardan sınav yapılarak katılımcılara eğitimden ne öğrendikleri soruldu. İki farklı çalışmadan çıkan sonuca göre verilen eğitim metodu sözlü eğitim şeklinde olduğu zaman çalışanlar için akılda kalma ihtimali düşük olmakta iken görsel ve saha uygulamalı eğitim metodunda çalışanların aktif bir şekilde eğitime katıldıkları ve görsel sunumları izleyerek yorum yaptıkları gözlemlenmiştir. Bu araştırmalar neticesinde görsel ve saha uygulamalı eğitimler sözel eğitimlere göre şantiye çalışan potansiyeline daha uygun olduğu ortaya çıkmaktadır. Çalışanlardaki eğitim düzeyi arttıkça güvenlik bilincinin de kendiliğinden gelişmeye başladığı gözlemlenmiştir. Çalışmada bu bağlamda iş sağlığı ve güvenliğinin kavramsal çerçevesini, iş sağlığı ve güvenliğinin genel prosedürlerini Dünyada ve Türkiye'deki uygulamalarını konu alan literatür taraması yapılmıştır. Yapılan anket çalışmasının sonucuna göre yapı sektöründe çalışanların iş sağlığı ve güvenliği hakkındaki bilgi seviyelerinin düşük olduğu görülmüştür.
Türkiye'de idari işlem kuramı / İdare Hukuku öğretisi üzerine tarihsel bir deneme

İdare hukukunun günümüzde hala kullanmaya devam ettiğimiz temel yapılarının, kavramlarının, kategorilerinin tarihsel derinliğini ortaya koymaya yönelik bir yaklaşım benimsenmiştir. İdari işlem bilgimizin şu an eriştiği aşamada, birbirini eleştiren, birbirinden esinlenen, birbirinde farklı düzeylerde etkiler bırakan kuşakların izleri ortaya çıkarılmıştır. Tez, ustalara saygı borcunu ödeme güdüsüyle kaleme alınmıştır. Tez, üç bölümden oluşmaktadır: Birinci Bölüm'de, idari işlem kuramının evrimini gösteren genel bir çerçeve çizmek amacıyla, idare hukukunun gelişimi dönemlere ayrılmıştır. Dönemleştirmede; idare hukuku eğitimi, siyasal tarih, üniversite tarihi, yazarların geçmişşleri, konuların yazarlara ve tarihlere göre dağılımı, Danıştay ile öğreti arasındaki etkileşim, söylev ve önsözler gibi tarihsel verilerden de yararlanılmıştır. Tarihsel veriler, incelenen yargı kararları ile desteklenmiştir. Her döneme, onun temel özelliklerini yansıtan bir ad verilmiştir. İlk dönem, 'Hukuk-i İdare', ikinci dönem 'Kuramsal Aktarım', üçüncü dönem ise 'Ulusal İdare Hukuku' olarak adlandırılmıştır. İkinci Bölüm'de, beş unsurlu idari işlem bilgisinin kökenleri ve oluşumu ortaya konulmuştur. Bu bağlamda, idari işlemin unsurlu kavranmasının epistemolojik işlevleri vurgulanmıştır. İdari işlem kuramına katkı sunan yazarların, unsurları, bir yönüyle, hukuka uygun bir idari işlemin oluşturucusu, diğer yönüyle ise, idare açıklamalarındaki eksiklik ve bozukluğu çözümleyerek tanı koymayı sağlayan araç olarak geliştirdiği gösterilmiştir. İdari işlemin unsurlarla incelenmesinin, onu başta özel hukuk işlemlerinden, genel olarak hukuksal işlemlerden ayıran bir özellik olduğu sonucuna varılmıştır. Üçüncü Bölüm'de, günümüz idare hukuku ders kitaplarında yer alan tanımlardan ve yakın tarihli yargı kararlarından yola çıkılarak, idari işlem bilgisinin eriştiği son aşama incelenmiştir. Önceki tarihsel aşamalarda, kavramın taşıdığı niteliklerin, ölçütlerinin, kategorilerinin nasıl belirlendiği açıklanmıştır. Geçmişteki kuramsal yorumlar ile güncel tartışmalar arasında bağ kurulmaya çalışılmıştır.
Türk vergi hukukunda vergi incelemesi

Beyan usulüne dayanan vergi sistemimizin sağlıklı bir şekilde işleyebilmesi için gerekli olan vergi denetimi, ödenmeyen vergilerin idare tarafından tespit edilip tahsil edilmesinde en önemli unsurdur. Ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak amacı olan vergi incelemesi ise ödenmeyen vergilerin tespiti noktasında vergi denetim türleri arasında en etkin olanıdır. Mahiyeti gereği karşılıksız ve cebri olan vergilerin ödenmediği durumlarda ya da eksik ödendiği durumlarda ödenmesi gereken verginin mükelleflerden alınması amacıyla tarh edilecek vergilerin ve kesilecek cezaların bir kısmının dayanağını oluşturan vergi inceleme raporlarının düzenlenme sürecindeki iş ve işlemlerden oluşan vergi incelemesi müessesesi bu çalışmamızın konusunu oluşturmaktadır.
Yargıtay kararları ışığında iş sözleşmesinin feshinde geçerli neden haklı neden ayrımı

İki bölümden oluşan tezimizin ilk bölümünde Türk İş Hukukunda geçerli neden ve haklı neden kavramları ve bu kavramlar arasındaki farklar incelenmiştir. Geçerli neden, işverenin, otuz veya daha fazla işçinin çalıştığı işyerlerinde, en az altı aylık kıdemi olan işçilerin belirsiz süreli iş sözleşmesini feshederken dayanmak zorunda olduğu nedendir. Birinci bölümde öncelikle 'geçerli neden kavramı' açıklanmış, ardından geçerli nedenin uygulanma koşulları tek tek ele alınmış, daha sonra 4857 sayılı İş Kanunu'nda düzenlenen geçerli nedenler ve nihayet geçerli neden oluşturmayan haller, Yargıtay içtihatlarından da yararlanılarak anlatılmıştır. Daha sonra haklı neden kavramı, kapsamı ve hukuki dayanağı ele alınarak 4857 sayılı İş Kanunu'nda düzenlenen haklı nedenler, 24 ve 25. maddelerin sistematiğine uygun şekilde başlıklara ayrılarak, çalışmamızın kapsamına riayet edilmek kaydıyla, mümkün olduğunca açık ve ayrıntılı şekilde, Yargıtay içtihatlarından da yararlanmak suretiyle açıklanmaya gayret edilmiştir. Nihayet geçerli neden ve haklı neden ayrımında rol oynayan kriterler başlıklar altında irdelenmiştir. Deniz İş Kanunu ve Basın İş Kanunu'nda yer alan haklı nedenler ise çalışmamız kapsamı dışında tutulmuştur. Tezimizin ikinci bölümünde ise geçerli neden ve haklı neden fesih usulleri ve her iki fesih usulünün hukuki sonuçları incelenmiştir. Fesih bildiriminin hukuki niteliği, şekil şartları, içeriği, hüküm doğurması, her iki fesih türü bakımından önem arz eden usuli düzenlemeler, arabuluculuk ve iş yargılaması, kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı gibi konular Yargıtay kararları ve doktrindeki görüşler doğrultusunda ele alınmıştır.
Borca aykırı davranılacağının ifadan önce belli olduğu haller

Bu tezin amacı, borca aykırı davranılacağının ifadan önce belli olduğu halleri ele almak ve ayrıntılı bir biçimde incelemektir. Bu kapsamda konuya ilişkin 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun hükümleri teker teker ele alınmıştır. Bu hükümlerin bir kısmı Borçlar Kanunu genel hükümlerine müteallikken (TBK m. 98) bir kısmı Borçlar Kanunu özel hükümlerine (TBK m. 296, 332, 370, 390, 436, 473, 486 500, 513, 609/3, 619/2, 639) mütealliktir. TBK m. 473 hükmü hariç olmak üzere bu hükümler borçlunun ifa güçlüğü içerisinde bulunduğu hallere ilişkindir. Öte yandan söz konusu hükümler birbiri ile uyum içerisinde değildir. Kanunda kendisine açıkça hüküm ve sonuç sağlanan bu hallerin dışında da borçlunun ifadan önce borca aykırı davranacağının açıkça belli olduğu bir durum söz konusu olabilir. Ancak bu durumlara ilişkin kanunda açık bir hüküm bulunmadığı gibi bu hususta uygulanacak hukuki kuruma dair öğretide bir görüş birliği de yoktur. Söz konusu görüşler de değerlendirilerek, bu hususta vardığımız sonuç da tezimizde açıklanmıştır. Çalışmamızda elde edilen neticelere göre öğretinin bu hususta benimsemiş olduğu görüşler gerek çıkış noktaları gerek neticeleri itibariyle birbirinden oldukça uzaktır. Öte yandan pratik faydaları da oldukça düşüktür. Bu nedenle kanaatimizce hata hükümlerine başvurularak bu sorunun çözülmesi gerekir.
Avrupa İnsan Hakları sözleşmesi bağlamında Türk Ceza Hukukunda suçta ve cezada kanunilik ilkesi

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Bağlamında Türk Ceza Hukukunda SuçtaVe Cezada Kanunilik İlkesi? başlıklı tez çalışmasında, Türkiye'nin de taraf olduğu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde ve Türk Hukukunda düzenlenen suçta ve cezada kanunilik ilkesi incelenmiştir. Tezimizde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 7. maddesi bağlamında suçta ve cezada kanunilik ilkesi incelenirken, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin ilkeye ilişkin kararlarından da yararlanılmıştır. Bu kararların, sözleşmeye taraf olan devletlerin ilkeyi yorumlaması ve değerlendirmesi bakımından yol gösterici nitelikte olduğu görülmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, kanunilik ilkesi kapsamında, sadece suç ve ceza içeren hükümlerin açık bir biçimde kanunla belirlenmesi gerekliliğini değerlendirmemektedir. Bu bağlamda, kararlarında, suç ve ceza içerenhükümlerin, fail aleyhine geriye yönelik olarak uygulanmaması ve kıyasa yol açacak şekilde yorumlanmaması gerektiğini de önemle vurgulamaktadır. Türk Hukuku incelendiğinde, suçta ve cezada kanunilik ilkesinin 1982 Anayasası'nın Temel Hak Ve Ödevlere İlişkin İkinci Kısmında yer alan 38. maddede ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Temel İlkeler Ve Tanımlar başlıklı Birinci Bölümünde yer alan 2. maddede düzenlendiği görülmektedir. İlke 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'ndan farklı olarak daha ayrıntılı ele alınmıştır. Özellikle, kanunların suç ve ceza içeren hükümlerinin uygulanması bakımından kıyas yapılamayacağı açık bir biçimde madde metninde yer almaktadır. Ayrıca, uzun bir süre doktrinde tartışılan yürütmenin düzenleyici işlemleri ile suç ve ceza yaratıp yaratamayacağı konusuna da açıklık getirilmiştir. Tezimizde suçta ve cezada kanunilik ilkesinin yanı sıra bu ilkeye bağlanan sonuçlar olarak ifade edilenbelirlilik ilkesi, kıyas yasağı, idarenin düzenleyici işlemleri ile suç ve cezayaratılamayacağı, geriye yürümezlik ilkesi ve istisnaları ele alınmıştır.
İklim değişikliği, afetler ve insan hakları: Çevresel zorunlu göç

Çevresel koşullarda yaşanan değişimler insanlık tarihi boyunca göç hareketinitetikleyen ve şekillendiren önemli bir faktör olmuştur. Yaşanan çevresel değişim neticesinde kişilerin yaşam alanlarını bireysel veya toplu olarak, zorunlu yahut isteğe bağlı şekilde terk etmeleri su regelen bir olgudur. Ancak gu nu mu zde, iklim değişikliğininaniden veya zamanla tetiklediği çevresel felaketler nedeniyle yaşanan göç hareketisistematik bir hal alma eğilimine girmiş ve hayati bir önem kazanmıştır. Çevreselfelaketler nedeniyle yaşanan zorunlu insan hareketliliğinin göru nu m çeşitliliği, kavramsal açıdan bir tanımlamanın yapılması gerekliliğini ortaya çıkartmaktadır. Öte yandan bu kişilerin nasıl bir hukuki korumadan faydalanabileceği sorusunun da cevabıbulunmalıdır. Kamu hukuku doktora tezi olan bu çalışmada, afetler nedeniyle yaşam alanlarını terk etmek zorunda kalan göç mağdurları çevresel yerinden olan olarak nitelendirilmiştir. Ardından ulus u stu du zeyde öngöru len mevcut koruma rejimlerinin bu kişiler için yeterli ve elverişli bir hukuki koruma sağlamaktan uzak olduğu tespit edilmiştir. Hayatta kalma kaygısıyla gerçekleşen ve yakın gelecekte yu z milyonlarca insana ulaşması öngöru len zorunlu göç senaryolarına karşı hak ve ihtiyaç temelli bir yaklaşımla yeni ve ku resel bir koruma rejiminin oluşturulması önerisi ortaya konmuştur. Yerinden olmanın sonuçlarıyla mu cadele etmenin yanı sıra çevresel zorunlu göç hareketini önleme hedefinin bir u ru nu olarak sunulan bu yeni koruma rejimiönerisi, çevre hakkına özel bir vurgu yapmaktadır. Rejimin etkililiğinin sağlanabilmesi için de kurumsal, finansal ve denetimsel yapılara yönelik öneriler geliştirilmiştir. Son olarak, ku resel koruma rejimi önerisinin Tu rkiye'deki iklim değişikliği, afet ve göç yönetimine ve ilgili hukuk du zenine olası etkilerine değinilmiştir.21. yu zyılın en bu yu k ekolojik, insani, gu venlik ve su rdu ru lebilirlik krizi olarak beliren çevresel zorunlu göçler karşısında mevcut hukuksal boşluğu doldurma konusunda Devletlerin ağırlıklı isteksizliği, bugu n çözu m önerilerini u topyalar halinegetirebilmektedir. Ancak bu yaşamsal krizin etki ve sonuçlarından hiçbir toplum azadedeğildir. Dolayısıyla ortaya konan çözu mlerin hayat bulması aslında imkansız değildir ve belki de beklenenden yakındır.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanuna göre tüketici kredi sözleşmesi

Tüketicinin korunması, Hukuk otoritesinin Anayasal haklara dayalı olarak tüketiciye karşı yerine getirdiği yükümlerden birisi olmakla birlikte AB uyum sürecinin getirdiği gerekliliklerden bir başkası olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu anlamda Türkiye'de 4077 Sayılı eski Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'agelininceye kadarki süreçte yapılmış yasal düzenlemeler kredi verenler lehineişlemekle birlikte tüketicinin bu süreçteki mağduriyetini giderecek sağlıklı bir yasal uygulama da söz konusu olmamıştır. 4077 Sayılı Kanun ile yapılan düzenlemeler, tüketicinin korunması noktasında eksikler ihtiva etmekle birlikte yine mağduriyetler söz konusu olmuş ve bu anlamda yapılan değişiklikler ile birlikte 2013 yılında 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kabul edilerek 2014 yılında yürürlüğe konulmuştur. Yeni Kanun, temelinde tüketicinin korunması ilkesiyle hareket etmenin yanı sıraeTKHK'da yer alan eksiklerin giderilmesini de sağlayabilmiştir. Bu doğrultuda eski kanunda yer bulamayan konular ele alınmış ve belirsizlikler giderilmeye çalışılmıştır. Tüketici kredileri konusunda yeni kanunda yapılan yenilikler tüketici lehinde olmakla birlikte kredi verene göre daha bilgisiz olan tüketicinin bu eksikliğini de muhafaza eder niteliktedir. Tüketici kredilerinde faiz konusu, sözleşme içeriğinin tüketici aleyhinde değiştirilemeyeceği, cayma hakkında süre ve sonuçlara ilişkin düzenlemeler gibi birçok hususun ele alındığı yeni kanun ile birlikte tüketici hakları daha çok savunulur olmuş ve hukuki olarak tüketicinin hakları muhafaza altına alınmıştır. Bu noktada uygulamada görülen eksikler ise kredi verenin keyfi uygulamalarda bulunabileceği durumlardır. Bu hususun sağlanabilmesi için ise tüketicinin daha sağlıklı ve net bir biçimde bilgilendirilmesi kaçınılmaz gerekliliktir.
Resmi belgelerde sahtecilik suçu

Bu araştırmanın amacı resmi belgelerde sahtecilik suçlarını eski ve yeni Türk ceza kanunu bakımından ve doktriner görüşler ışığında mukayeseli olarak değerlendirilmesidir. Bu incelemede yeni bir yasa olan 5237 sayılı Türk ceza kanununda sistematik açıdan kamunun güvenine karşı suçlar içerisinde yer alan resmi belgelerde sahtecilik suçları ele alınmıştır. Resmi belgede sahtecilik, resmi belgeyi bozmak, yok etmek, gizlemek, resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan, resmi belge hükmündeki belgelerde sahtecilik, daha az cezayı gerektiren hal ve içtima hükümleri ile belgelerde sahtecilik suçlarında korunan hukuksal fayda incelenmiştir. Resmi belgede sadece düzenleme sonucu suçun oluşması bono poliçe ve çekte zarar unsurunun göz ardı edilmesi ve hüviyet cüzdanı, pasaport, nüfus tezkeresi, ruhsatname belgelerinin resmi belgeye eş tutularak cezalandırılması yeniden değerlendirilmesi gereken hususlar ise de yeni Türk ceza kanunuyla daha adil ve sade bir düzenleme yapıldığını söyleyebiliriz.
Karasularından zararsız geçişte kıyı devletinin müdahale yetkisi

Deniz hukukun gelişimine iki ana düşünce yön vermektedir. Bunlar seyir serbestisi ve tam karşısında olan denizlerin sınırlı kullanımıdır. Bu iki kavramın karşılıklı etkileşimleri zararsız geçiş ve karasuları gibi iki önemli konsepti ortaya çıkarmaktadır. Bu iki konsept ayrıntılı olarak 1982 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (1982 BMDHS)'nde belirtilmiştir. Bu çalışmada, zararsız geçiş rejimi, 1982 BMDHS kapsamında ve bunun karşında kıyı devletlerinin mevcut uygulamaları esas alınarak incelenmiştir. Görüleceği üzere birçok kıyı devleti zararsız geçiş hakkına, 1982 BMDHS'ne aykırı olarak, sınırlama getirmektedir. Kıyı devletlerinin politika ve kanunlarını 1982 BMDHS'ne uygun hale getirmeleri çalışmamızda teklif edilmektedir. Tezimiz konu olarak üç bölüme ayrılmaktadır. Birinci bölüm, karasularının gelişimini ve 1982 BMDHS'ne göre zararsız geçiş rejimini ayrıntılı olarak incelemektedir. İkinci bölüm ise kıyı devletinin yetki ve sorumluluklarını ayrıntılı olarak incelemektedir. Bununla beraber mevcut durum itibariyle kıyı devletlerinin, kanunlarına göre, güncel uygulamaları incelenmektedir. Üçüncü bölümde, harp gemilerinin ve ticari gemilerinin zararsız geçişleri ayrı ayrı incelenmektedir. Bu bölümün ardından sonuç bölümü gelmektedir.
Taşınmaz rehni kapsamında eşyanın eklenti olarak nitelendirilmesi ve buna bağlı sonuçları

Araştırmamıza göre; eklenti vasfına sahip olan bir taşınır önemli hukuki sonuçları da yanında taşımaktadır. Bu bağlamda Kanun Koyucu, bir şeyin eklenti olarak değerlendirilebilmesi için taşıması gereken şartlar, TMK m.686/2'de düzenlenmiştir. Bu düzenleme çerçevesinde, eklenti, asıl şeyden bağımsız olarak hukuki varlığını devam ettiriyorken asıl şey üzerinde yapılan işlemler, aksi kararlaştırılmadıkça, eklenti üzerinde de sonuç doğurmaktadır. Konuya ilişkin olarak; tasarruf işleminin, eklentiyi kapsamasına ilişkin önemli düzenlemelerden birisi, TMK m.862 olup, buna göre taşınmaz üzerinde tesis edilen rehin, taşınmaza özgülenmiş olan eklentileri de kapsamına almaktadır. Dolayısıyla, tesis edilen taşınmaz rehni, taşınmaz malikinin, eklentinin zilyetliğini taşınmaz rehni alacaklısına geçirmesine gerek olmaksızın, daha fazla kredi bulma imkanını ve eklenti niteliğindeki taşınırı uhdesinde bulundurarak krediyi daha kolay ödemesini sağlamaktadır. Ayrıca eklentinin bu şekilde taşınmaz rehninin kapsamına dahil olması, taşınmaz rehni alacaklısı açısından da yararlı olmaktadır. Eklenti niteliğindeki taşınır, taşınmaz rehni ile birlikte ticari işletme rehni veya teslime bağlı taşınır rehnine konu olabilmektedir. Taşınırın, hem taşınmaz rehnine hem de ticari işletme rehnine konu olması durumunda, taşınmaz rehni alacaklısı ile ticari işletme rehni alacaklısı arasındaki hak çatışması, taşınmaz ile üzerindeki işletmenin aynı kişiye ait olup olmamasına ve iki rehin türünden hangisinin daha önce tesis edildiğine göre çözülmektedir. Taşınırın, hem taşınmaz rehnine hem de teslime bağlı taşınır rehnine konu olması durumunda ise, taşınmaz rehni alacaklısı ile teslime bağlı taşınır rehni alacaklısı arasındaki hak çatışması, taşınır üzerinde tesis edilen teslime bağlı rehne, taşınmaz rehni alacaklısının muvafakatinin olup olmamasına göre çözümlenmektedir.
Francisco de Vitoria'da haklar meselesi

Çalışmanın ilk bölümünde Francisco de Vitoria hakkında biyografik bilgiler ve Salamanca Üniveristesi'ndeki derslerinin derlemesi olan Relectiones Theologicae hakkında bilgi verilecektir. İkinci bölümde ise, bu derslerden Vitoria'ya bugünkü ününü kazandıran, İspanyolların Yeni dünya topraklarında gerçekleştirdiği fetih ve sömürgeleştirme hareketinin meşruluğu üzerine incelemesini yaptığı ve buradan uluslararası hukuk ve insan haklarına uzanan çıkarımlarını sistematik bir biçimde oluşturduğu 'Yerliler Üzerine ' adlı dersleri incelenecektir.
Rekabetçi otoriter rejimlerde anayasa mahkemelerinin konumutürkiye, Polonya ve Macaristan örnekleri

Bir hibrit rejim çeşidi olan rekabetçi otoriter rejimlerde anayasa mahkemelerinin sınırlandırılması otoriterleşme sürecinin önemli aşamalarından biridir. Bu rejimlerde iktidarın hedef aldığı aktörlerin başında demokrasiyi koruyan ve ona sınırlar çizen anayasa mahkemeleri gelir. Bu nedenle, bu çalışma, rekabetçi otoriter rejimlerde iktidar-anayasa mahkemesi ilişkilerine odaklanır. Bu çalışmanın temel amacı anayasa mahkemelerinin sınırlandırılma sürecini inceleyerek, rekabetçi otoriter rejimlerde anayasa mahkemelerinin konumuna ilişkin yeni bir yaklaşım geliştirmektir. İlkin, hibrit rejimlerin yükselişi, rekabetçi otoriter rejimlerin özellikleri ve bu rejimlerde yargının konumunu analiz edilmiştir. İkinci olarak, Türkiye, Polonya ve Macaristan'da anayasa mahkemelerinin sınırlandırılma süreci irdelenmiştir. Rekabetçi otoriter rejim örneği olarak gösterilen bu ülkelerde geniş halk desteğine sahip iktidarların, yargıya karşı benzer politikalar yürüttükleri gözlemlenmektedir. Bu üç ülkede de benzer yöntemlerle anayasa mahkemeleri sınırlandırılmış ve siyasi olarak etkisiz aktörler haline getirilmişlerdir.
İnternet bankacılığı ve bankaların hukuki sorumlulukları

İnternet bankacılığı kısaca, günümüzde fiziksel şubelerden yapılan bankacılıkla ilgili bütün işlemlerin internet üzerinden gerçekleştirilmesidir. Teknolojideki baş döndürücü hızlı gelişmeler ile birlikte internet bankacığıda, bankanın sunacağı hizmetlerden 7/24 yararlanmayı getirmiştir. Buna bağlı olarak bankacılık sektörü Bilgi Teknolojilerini geliştimek için büyük yatırımlar yapmış ve alternaitf dağıtım kanalları sunarak, geleneksel şube bankacılığı yerine, internete dayalı elektronik bankacılık aracılığı ile yapmaya başlamışlardır. Fiziki olarak paranın mümkün olduğundan az el değiştirmesi ve bankacılık sektöründeki yeni uygulamalar sadece finansal alanla sınırlı kalmayıp, teknik alandaki gelişmeleden yararlanmada söktörde önemli bir düzeye ulaşmıştır. Teknolojideki gelişmelerin ve bankacılık alanındaki yenileşmelerin sağlamış olduğu bu olumlu gelişmelere rağmen, finansal tekniklerin ve ürünlerin uygulaması ve kurumsallaşmasında bu tekniklerin ve yeniliklerin uygulanması ile ilgili devlet organlarının koordineli bir şekilde çalışamaması, konuyla ilgili bir mevzuat alt yapısının henüz tam olarak oluşturulmaması gibi sorunlar ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada, internet ve internet bankacılığının tarihi ve gelişimi ile birlikte finansal tekniklerin ve ürünlerin uygulanması ve kurumsallaşmasında ortaya çıkan bilişim suçları ile ilgili ülkemizdeki yasal düzenlemeler araştırılarak, mevcut yasal düzenlemelerin yeterliliği ve yasalara göre bankaların hukuki sorumlulukları anlatılmıştır. Çalışma sonunda internet bankacılığı hizmetini veren bankaların gelişen teknoloji ile birlikte ortaya çıkan güvenlik sorunlarına karşı bilgisayar teknolojileri açısından ve yasal alt yapının oluşturulması açısından teknolojik ve hukuki çözüm önerileri sunulmuştur. Bu bağlamda, bankaların internet bankacılığı uygulamaları hakkında üzerinde durmaları gereken konularda ve Yargı sisteminin de yönlendirmesi ile ışık tutabileceği düşünülmektedir.