turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Esİrüddin Ebherİ'nin nefs anlayışı

Bu çalışma, Esirüddin Ebheri'nin (ö. 665/ 1265 ) nefs anlayışına ilişkin görüşlerini analiz etmektedir. VII/XIII. yüzyıl içerisindeki İslam filozoflarının en velud ve önemli isimlerinden biri olan Ebheri, İbn Sinacı felsefenin sonraki dönemlere aktarılmasında önemli bir rol oynamıştır. Fahreddin er-Razi'nin (ö. 606 /1210) İbn Sinacı felsefeye yönelik eleştirilerindeki yaklaşımın etkisinde de kalan Ebheri, nefs konusu bağlamında kendisinden önceki önemli iki ismin görüşlerinden istifade ermiştir. Bununla birlikte onun, bütünüyle İbn Sina'yı takip ettiği veya Razi'nin eleştirilerini, nefs teorisinin merkezine koyan bir düşünür olduğu söylenemez. Ebheri'nin nefs anlayışına ilişkin görüşlerini tespit etmek, ahlak, bilgi teorisi ve metafizik gibi temel felsefi ilimlerin birbirleriyle olan ilişkisini görebilmek adına önem taşır. Hidayetü'l-hikme ve şerhleriyle birlikte felsefi ilimlerin tedris edilmesinde önemli bir paya sahip olan Ebheri'nin, mezkur temel eseri dışında bütün felsefi ansiklopedik eserlerini dikkate alarak nefs teorisinin en önemli kısmı olan insani nefse dair görüşlerini ortaya koyabilmek, tezimizin asıl amacını oluşturur. Çalışmamızın ilk bölümünde nefsin varlığı, tanımı, mahiyeti, bedenle olan ilişkisi, hudus ve kıdemi bakımından insani nefsi inceledik. İkinci bölümde insani nefsin güçleri ile bilişsel ve yetkinleşme sürecini ifade eden akıllar teorisini ele aldık. Bu bağlamda insani nefsin ulaşabileceği son yetkinlik halini ifade eden kutsi akıl ve nübüvvet olgusu arasındaki ilişkiyi değerlendirdik. Son olarak nefsin ölümsüzlüğü, tenasüh, diriliş ve mutluluk konularını ele alarak Ebheri'nin insani nefse dair görüşlerini bütüncül bir şekilde ortaya koymaya çalıştık.
Depremin dini tutum ve davranışlar üzerindeki etkisi

Bu tez Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde yüksek lisans tezi olarak hazırlanmıştır. Depremin insanların dini tutum ve davranışlarına etkisi konulu bu araştırma dört bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde, araştırmanın problemi, denenceleri, sayıtlılan, amacı, önemi, yöntemi, evreni, örneklemi, araştırmada geçen temel kavramlar, konu ile ilgili yayın ve araştırmalar üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, genel olarak dini tutum, dini başa çıkma ve yöntemleri, kader konulan işlenmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde, 167 depremzedeye uygulanan anketle ilgili bulgular tablo halinde gösterilmiş, verilen cevaplar doğrultusunda yorumlar yapılmıştır. Dördüncü bölümde ise, araştırmadan çıkarılan sonuçlar ve bu sonuçlara bağlı öneriler sunulmuştur.
Kierkegaard'a göre özne-nesne ilişkisi

'Kierkegaard'a Göre Özne-Nesne İlişkisi' adlı bu çalışmanın ana hedefi Kierkegaard'ınöznenesne ilişkisine yönelik görüş ve değerlendirmelerini felsefi bir bakış açısıyla ele almaktır. Bu bağlamda giriş bölümünde incelememizin temelini oluşturan ana hususlar hakkında hazırlayıcı bilgiler vererek bu hususların nasıl ele alındığına yönelik genel bir çerçeve sunmaya çalıştık. Ayrıca bu bölümde Kierkegaard'ın Hayatı ve eserleri hakkında bilgiler verdik. Çalışmanın birinci bölümünde ilk olarak öznenin mahiyetini ele aldık. Bu bağlamda düşünce tarihi, epistemoloji, ontoloji ve mantık alanında öznenin yerinin ne olduğuna ilişkin genel bilgiler verdik. Buradan hareketle de Kierkegaard'ın özne, öznel hakikat, öznellik-benlik ilişkisi ve öznelliğe yönelik tehdit oluşturan hususlar hakkında ileri sürdüğü görüş ve değerlendirilmelerini ortaya koymaya çalıştık. İkinci bölümde ise, öncelikle nesnenin mahiyeti konusuna eğildik. Daha sonra nesnenindüşünce tarihi, epistemoloji, ontoloji ve mantık alanında nasıl bir yere sahip olduğu hakkında açıklayıcı bilgiler sunduk. Bu bağlamda, Kierkegaard'ın nesne, nesnel hakikat ve nesnellik-benlik ilişkisi hakkında ileri sürdüğü görüş ve düşünceleri incelemeye çalıştık. Ayrıca, onun nesnel hakikat ve Hegel'ci düşünce sistemine yönelik eleştirilerini de ele aldık. Üçüncü bölümde ise öznenesne ilişkisinin epistemik, varoluşsal, etik, estetik ve dinitezahürleri hakkında Kierkegaard'ın ileri sürdüğü görüşleri inceledik.
Cumhuriyet'in ilk yıllarında din-felsefe ilişkisine yönelik tartışmaların edebi yapıtlardaki izdüşümleri

Din-felsefe ilişkisi, Eski Yunan'dan günümüze, birçok filozof ve teoloğun üzerinde durdukları temel sorunlardan birisi olmuştur. Sorunun özellikle, Ortaçağlarda Yahudi, Hristiyan ve İslam kültüründe yetişmiş filozof ve teologlar tarafından detaylı bir biçimde işlendiği görülür. İslam dünyasına felsefe, 9. yüzyıllarda Eski Yunan'dan yapılan çevirilerle girmeye başlamış; felsefenin daha girişinden itibaren din karşısındaki meşruiyeti ve din-felsefe ilişkisi önemli bir sorun alanı olmuştur. Bu sorun etrafında, 9 -13. yüzyıllar arasında yürütülen tartışmalara bakıldığında, dört temel yaklaşımın ortaya çıktığını söylemek olasıdır. Bunlar, dini önceleyen ve felsefeyi reddeden tutum; felsefeyi önceleyen ve felsefi gerekçelerle dini reddeden tutum; din ve felsefenin konu, yöntem ve amaçlar bakımından farklı olduğunu savunan ayrıştırıcı tutum ve dini simgesel sayarak, bu simgelerin felsefi yorumu aracılığıyla din ve felsefenin uzlaştırılacağını savunan tutumdur. Sünni Müslüman dünyasında, 13. yüzyıldan itibaren bu tutumlardan, ilki egemen olmuş, 18. yüzyıla kadar varlığını kesintisiz sürdürmüştür. 18. yüzyılda, Batı karşısında geri kalmışlığa çare arayışları bağlamında, Batı'dan çeviriler yoluyla aktarılan bilim ve felsefe eserleri ile birlikte, din-felsefe ilişkisine ait tartışmalar yeniden canlanmıştır. Bu canlanma sürecinde, Osmanlı aydınları, geleneksel tecrübelerden de yararlanarak, çoğulcu bir bakış açısının oluşumuna öncülük etmiş; bu tartışmalar Cumhuriyet Dönemi'nde de varlığını sürdürmüştür. Bu sürece, din adamları ve filozofların yanında edebiyatçılar da dahil olmuştur. İşte Hüseyin Rahmi Gürpınar bu sürece edebi yapıtları aracılığıyla katkı sağlayan önemli düşünürlerden birisidir. O, özellikle Deli Filozof ve İnsanlar Önce Maymun Muydu? romanlarında, gelenek-modernite gerilimini ekseninde tartışılan din-felsefe, din-bilim ilişkisi sorunsalını, yarattığı filozof ve din adamları tiplemeleriyle ortaya koyar. Bu tiplemeler aracılığı ile din-felsefe ve bilim arasındaki ilişkiye yönelik, Ortaçağdaki ve içinde yaşadığı kültür atmosferindeki tecrübelerden de yararlanarak; felsefeden yola çıkarak dini reddeden, dinden yola çıkarak felsefeyi reddeden ve uzlaştırıcı tutumları temel argümanlarıyla ortaya koyar. Kendi egemen görüşü, felsefi tutumu öncelemekten ve geleneksel dinsel inanışları eleştirmekten yanadır. Ancak uzlaştırıcı tutuma da, olumlu yaklaşmaktadır; fakat bu uzlaştırıcı tutumun, modern bilgi ve değerler ışığında yapılandırılması gerekir. Din adına felsefenin ve bilimin reddedilmesi gerektiğini savunan yaklaşımları ise, gelişime, ilerlemeye, modernleşmeye ters düştüğü gerekçesiyle tümüyle reddeder.
Doğruluk, iyilik ve güzellik: Kant'ın eleştirel felsefesi çerçevesinde modern insan

Bu çalışmada Kant'ın eleştiri felsefesinde zihin yetilerinin ayrıştırılması ve birbiriyle ilişkilendirilmesi çerçevesinde yargı yetisinin yerini ve rolünü açıklamak amaçlanmıştır. Zihin yetilerinin bilgiye ulaşmada, bilgiyi pratiktekullanmanın ilkelerini oluşturmada ve son olarak yargı vermede üstlendikleriözgün roller, Kant'ın eleştirel felsefesini epistemolojiden etiğe, etikten estetiğetaşır. Zihin yetileri arasında bilme yetisi doğa karşısında insana deneyim imkanı sunmanın yanı sıra sentetik a priori bilgiyi de olanaklı kılar, böylecetransandantal bir bilgi anlayışı ortaya çıkar. İsteme yetisinin kategorikimperatife dayanan ilkesi yoluyla da insan kendi eylemine yasa koyan ve kendisini denetleyen, dünyada olaylar başlatabilen bir fail olarak değerlendirilir. İmgelem yetisinin özgür oyunu aracılığıyla ortaya çıkan 'güzel'yargısı, öznel bir alan olan estetik deneyimi evrensel ilkelere ve olanaklara bağlı olan bilme ve ahlaki eylem alanlarıyla birleştirir. Bu üç yeti ve karşılık geldiğialanlar bakımından insanın doğa ile, kendisi ile ve başkaları ile karşılaşmasıyoluyla dünyanın düzeni içinde kendisini nasıl bir yerde konumlandırdığısorusu önem kazanır. Bu bağlamda bu tez, türsel bir varlık olarak insanınyetilerinin ve kendisini doğanın son ereği olarak görmesinin ortaya konmasındaestetik yargıların önemini açıklamayı amaç edinmiştir.
Kant'ın ahlak metafiziğinde özgürlük ve ahlak yasası sorunu

Kant etik alanında koşulsuz buyruğa dayanan bir sistem kurma amacındadır. Akıl sahibi varlığın amacı kendisinin yasa koyucu olarak bilincine sahip olmak ve ödeve uygun eylemde bulunmakla yetinmeyip ödevden dolayı eylemde bulunmak olmalıdır. Bu ayrım failin rolünü vurgulamakta ve eylemin toplumsal ve psikolojik güdülerle karışmasını engelleme gayesi gütmektedir. Tezde bu tasarının öneminin gösterilmesine çalışılmıştır.
Aydınlanma Çağı nda Avrupa ve Türkiye'de bilim ve toplum

Bu tezimizde, Aydınlanma Çagı'nda Avrupa ve Türkiye'de oluşan bilim ve toplum anlayışı incelenmiştir. Ortaçağ'ın sonu, modern dönemin başlangıcı olarak takvime yerleştirilen Aydınlanma, geniş anlamıyla ele alındığında, Avrupa toplumunun XVI. yüzyılın başından itibaren yaşadığı olaylar ve gelişmeler dizisinin, entelektüel alandaki doruk noktası olarak tanımlanabilir. Çalışmamızda öncelikle Aydınlanma'yı, Immanuel Kant ve Michel Foucault'nun aynı adı taşıyan makaleleri çerçevesinde incelemekte ve 'Aydınlanma Nedir? sorusu çerçevesinde, Aydınlanma'nın bir eleştirisini ve yorumunu sunmaktayız. Aydınlanma'yı, içinde bulunduğumuz dünyayı belirlemesinin yarattığı siyasi ve etik sorunlar açısından tartışmaktayız. Ardından, Avrupa'da XVH. yüzyılın felsefi hareketlerinden ve bilimsel başarılarından gücünü alan Aydınlanma dönemini ele almaktayız. Bu bölümde, öncelikle XVIII. yüzyılın düşünsel artalamm ve Aydınlanma düşüncesinin felsefi temellerini inceledikten sonra, Aydınlanma'yı bilim, toplum ve ilerleme olmak üzere üç ana başlık altmda tartışmaktayız. Aydınlanma düşüncesinin Osmanlı bilim ve düşün hayatı üzerindeki etkisini, '1789 - 1839' ve '1839 - 1876' olmak üzere, iki ayrı tarihsel dönem çerçevesinde incelemekteyiz. Osmanlı Imparatorluğu'nda gerçekleştirilen yenileşme çalışmalarını ele aldıktan sonra, XDC. yüzyıl Osmanlı Türkiyesi'ndeki modernleşme hareketini kısaca değerlendirmekteyiz. Son olarak, XX. yüzyıl Türkiye Cumhuriyeti'ndeki modernleşme hareketini, Aydınlanma ile birlikte ortaya çıkan Batı yayılmacılığı gerçeği çerçevesinde, Avrupa ile karşılaştırmalı olarak değerlendirmekteyiz. m
Jean Paul Sartre'da bilinç ve hiçlik ilişkisi

Fransız düşünür Jean Paul Sartre, varoluş felsefesini savunmaktadır. Sartre ve diğer varoluşçu filozoflar açısından birey felsefenin merkezinde yer alır. Varoluşçu felsefede olduğu gibi Sartre felsefesinde de ana tema bireyin varoluşudur. Bu çalışmanın amacı, Sartre felsefesinde varoluş sürecinde yer alan bilinç ve hiçlik kavramları arasındaki ilişkiyi açıklamaktır. Sartre'a göre birey olabilmenin yolu bireyin kendi varoluşunu gerçekleştirmesinden geçer. Birey dünyaya atılmışlığını, terk edilmişliğini kavrayarak olumsallığını idrak eder. Olumsallığıyla yüzleşen birey bunu sahip olduğu bilinci aracılığıyla idrak eder. Bilinci sayesinde tamamlanmamış olan birey, bu eksikliği sayesinde özgürdür. Özgür olarak var olan insan kendi varoluşunu kendi kararları ve seçimleri doğrultusunda gerçekleştirir. Bu özgürlük, o varoluşa geldiği andan itibaren ona eşlik ederek onun varlık yapısını oluşturur. Birey, varlığında taşıdığı eksiklik yani hiçlik sayesinde özgürdür. Bilinçli varlık kendi varoluşunu hiçleyerek özgürlüğünü pekiştirir. Bilinçli varlık olarak kendi-için kendi varoluşunu hiçleme aracılığıyla gerçekleştirir. Nitekim özgürlük ve hiçlik bilinçli varlığın yapısına dönüşerek ona varoluş sürecinde eşlik eder. Dolayısıyla hiçlikten bahsederken bilinçten ve bilincin özgürlüğünden bahsetmiş oluruz. Giriş ve iki bölümden oluşan bu çalışmanın ilk bölümünde Sartre'ın ontolojisinde yer alan bilincin kaynakları ele alındı. Sartre ontolojisinde bilincin ana kaynağı olarak hiçlik karşımıza çıkmaktadır. Hiçlik, bilinçli varlığa özgürlüğünü kazandıran ve bu özgürlük sayesinde varoluşuna sınırsız imkanlar sunan yapı olarak karşımıza çıkar. Bilinçli varlık varoluşunda bulundurduğu hiçlik aracılığıyla özgürdür ve bu sayede özgürce seçimlerde bulunur. Böylelikle bilinç de kendi özgür varoluşunu gerçekleştirme serüvenini başlatmış olur. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise bilinçli varlığın kendi varoluş süreci, bilincin hiçleştirme özelliği üzerinden ele alınacaktır. Sartre'a göre bilinçli varlık kendi varoluşunu gerçekleştirme sürecinde kendini hiçler. Bu hiçleme de sahip olduğu özgürlüğü aracılığıyla gerçekleşir. Bilinçli varlık, kendi varlığını hiçleyerek ne ise o olmaktan kurtulur. Böylece daima kendi imkanlarının ötesine geçer ve kendi varoluş sürecini kendini hiçleyerek gerçekleştirir. Bu şekilde bilinçli varlık, kendi gerçekliğini oluşturma olanağına sahip olur.
Thomas Hobbes'da iktidar ve adalet kavramları

Günümüzde halen tartışılmakta olan iktidar ve adalet problemi, tarihin en eski zamanlarına kadar gider. İktidar ve adalet, eski zamanlardan günümüze farklı anlamlar taşıyarak gelmiştir. Fakat anlamlar ne kadar değişik olursa olsun, adaleti içermeyen bir iktidar anlayışı, tarihin hiçbir döneminde mümkün olmamıştır. Böylelikle de her iktidar anlayışı, adalet anlayışıyla birlikte var olmuştur. Modern siyaset anlayışı, modern devlet fikrini de beraberinde getirmekle birlikte yeni bir iktidar ve adalet anlayışı ortaya koymuştur. Modern devlet teorisinin tarihsel süreç içindeki oluşumunu tamamlayan Hobbes, kuramında, insan doğasından hareketle sözleşmeye ve oradan da modern devletin oluşumuna giden süreci, kurgusal bir yolla aktarmıştır. Böylelikle de Leviathan'ı yani Devleti, ya da diğer adıyla Ölümlü Tanrı'yı kurmuştur. Hobbes, insanın, ancak mutlak iktidarın varlığıyla olağan bir yaşam süreceğini düşünür.
Liberal özgürlük bağlamında iktidar ve insan

İnsanın yalnızca insan olmasından kaynaklanan, başta özgürlüğü olmak üzere vazgeçilemez hakları vardır. İnsan toplumsal olmadan önceki haliyle de bir varlığa sahiptir. Onun dünyadaki mevcudiyeti her türlü düşüncenin ve kavramın üzerindedir. Oysa özü bireycilik, özgürlük olan ve doğal düzen, sınırlı devlet esasına dayanan liberal demokrasilerde özgürlük düşüncesi iktidarların tahakkümlerinin bir aracına dönüşmüştür. İktidar sahipleri, iktidarda kalmak, iktidarlarının devamını sağlamak için insanın en temel özgürlüklerinin kısıtlanması gerektiğini düşünmüşlerdir. Yaşanan krizler, başta özgürlükler olmak üzere liberalizmin temel değerlerini ve ilkelerini etkisiz hale getirmiştir. Liberal demokrasiyi destekleyen düşünce yapılarında, devletlerin kısıtlayıcı, baskıcı iktidar olma anlayışları ve ekonomik liberalizmin insanı tek tipleştirmek isteyen anlayışı karşısında etkisiz, kayıtsız kalmıştır. Bu çalışmada savunulmaya çalışılan tezlerden biri, liberalizmin, insanı, toplumu hatta yaşamı algılama şeklinin; ekonomik liberalizmin yani kapitalist emperyalist dünya düzeninin arzu ettiği, talep ettiği gibi olduğudur. Bir diğeri ise; yaşadığımız dünyanın, içinde liberalizmin önemli kavram ve önermelerinin de yer aldığı ancak her geçen gün daha da otoriter / totaliterleşen bir devlet ya da iktidar ağı ile karşı karşıya olduğudur. Bu çalışmaya göre Dünya 'Totaliter Devlet Liberalizmi' ya da 'Totaliter Liberalizm' diye adlandırabileceğimiz yeni bir siyasal anlayış, kavram ve terminoloji ile karşı karşıyadır.
Farabi'nin ahlak ve siyaset felsefesinde fikrİ faziletlerin yeri

Bu çalışma, Farabi'nin ahlak ve siyaset felsefesinde fikri faziletlerin yerini konu edinmektedir. Ahlak ve siyaset felsefesinde fikri faziletlerin yerini görmek için insan nefsini ve onun güçlerini tanımak gerekir. Doğasında bulunan bu güçler sayesinde insan, Farabi'nin düşüncesine göre, gerçek mutluluğa ulaşır. Gerçek mutluluğa ulaşmak için sağlıklı bir nefse de sahip olmak zorunludur. Bu sözü edilen mutluluk için aynı zamanda pratiğin bilgisine de sahip olmak gerekir. Bu bağlamda insanın yapıp etmelerinde pratik aklın etkin bir rolünün olduğu da unutulmamalıdır. Pratik aklın anlaşılmasında mutluluk, yetkinlik, erdem, iyi, kötü, zihin gücü, irade zayıflığı kavramlarını birlikte incelemek fikri faziletleri anlamada bize kolaylık sağlayacaktır. Ahlak ve siyaset alanındaki eylemlerin gerisinde iradi akılsallar bulunmaktadır. İradi akılsallar, değişken arazlara sahip olmaları bakımından, belli bir zamanda, belli bir yerde ve belli bir olayın meydana gelmesine bağlı olarak irade ile bilfiil varlığa getirilirler. Söz konusu iradi akılsalların varlığa getirilmesinde fikir gücü etkin bir rol üstlenir. Herhangi bir erdemli amacın elde edilmesinde en yararlı olan şeyi keşfeden fazilet de fikri fazilettir. Hem ahlak hem de siyaset alanında fikri fazilet teorik, ahlaki ve pratik erdemlerden yalıtılmış olarak düşünülemez. Gerçek mutluluğa ulaşmak için fikri faziletin nazari, ahlaki ve ameli faziletlerle birlikte bulunması gerekir.
Hukuka hermeneutik yaklaşım: Hans-Georg Gadamer'in felsefi hermeneutiği

Gadamer hermeneutiği bir yöntem değil bir disiplin olarak ele almış ve Martin Heidegger'in çoktan ontolojik bir değer yüklediği anlama ediminin evrensel özelliklerini ortaya koymak istemiştir. Giambattista Vico'dan bu yana tin bilimleri insanların kendi yapıntısı olarak doğa bilimlerinden başka bir yaklaşımı gerektirir. Vico'ya göre bunun nedeni tin bilimlerinin bilgisine erişmenin onun öznesi de nesnesi de kendimiz olduğumuzdan daha kolay olmasıdır. Hermeneutik bunun bir yordamıdır. Anlama bir metnin kendi konusunu ortaya koyduğu, yazarının otoritesinin silindiği, önyargı ve gelenek ile biçimlenen bir edimdir. Anlama öznenin başka ile karşılaşmasıdır. Bu karşılaşmada diyalog içindeki ufuklar birbirlerine karışıp kaynaşır. Gadamer için anlamada birbirini anlayanların birbirilerini değiştirip dönüştürdüğü bir süreç ortaya çıkar. Gadamer yaklaşımını felsefi hermeneutik olarak adlandırmıştır. Gadamer'in felsefi hermeneutik için hukuk hermeneutiğini örnek almıştır. Bu örnek alma hukuk felsefesi için çok önemlidir. Gadamer hukuk metinlerinin hem zamansal bir aracılık içinde sürekli geçmişşi şimdiye taşıdığına hem de yasa ile olgu arasında bir eşleştirme sağlayarak tümel ile tikel arasında bir arabulucuk yaptığına dikkat çeker. Gadamer'in felsefi hermeneutiği, hukukun yorum sorununda, yargılamada maddi gerçekliğin inşası ve hukukun hakkaniyet ile adalet arasındaki uyuşmazlığının sağaltılmasında, hukuk dilinin ötekileştirdiklerinin kendilerine yer bulabilmelerinde bir olanak sunar.
Max Stirner'in biricik ve mülkiyeti eserinde ben probleminin incelenmesi

Bu çalışma, 19. yy. düşünürlerinden Max Stirner'in baş eseri olan Biricik ve Mülkiyeti'nde Ben kavramının incelenmesini hedefler. Felsefe tarihinde hak ettiği öneme kavuşamayan Stirner'in, yaşadığı ve eserini yazdığı dönem ile birlikte incelendiğinde, temel felsefi problemler etrafında Ben kavramını şekillendirdiği görülür. Bu nedenle de Ben problemi, Stirnerci bir bakışla 19. yy. felsefesinin temel paradigmaları olan birey ve toplum bağlamında ele alınacaktır. Temel sorgulama konusu, toplumsal bir varlık olan insanın bireyselliğinin ve özgürlüğünün olanaklarını araştırmak olan bu çalışma, tekil birey vurgusuyla Stirner'in Ben kavramını ele alırken, aynı zamanda bir siyaset felsefesi incelemesi yapmayı gerektiren bir bakış açısıyla, Ben kavramının başat siyasi ve toplumsal eğilimlerle karşılaştırılmasını hedefler. Bu bağlamda, Stirner'in, bireye tahakküm eden baskıcı ve kolektivist bütün iktidar alanlarına karşı bir dayanak noktası olan bireyci Ben kavrayışı geniş bir yelpazede tartışılacaktır. Ayrıca kendi-olma, diyalektik egoizm, Biricik gibi Stirner felsefesinin özgün niteliklerine yer verilerek, Ben kavramının bağlamlarının incelenmesi amaçlanmaktadır.
Kant'ın transandantal felsefesinin Salomon Maimon'un eleştirisinin ışığında değerlendirilmesi

Immanuel Kant'ın transandantal felsefesine getirilen en önemli eleştirilerinden biri, Salomon Maimon'un içeriden eleştirisidir. Tez, temel olarak Kant'ın metafizik eleştirisinin sınırlarını Maimon'un eleştirisi üzerinden araştırıyor. İlk ana bölüm, ana hatlarıyla Kant'ın Saf Aklın Eleştirisi eserini konu alıyor. Kant'ın, bir bilim olarak metafiziğin imkanını nasıl yakalamaya çalıştığı irdeleniyor. İkinci ana bölüm ise Maimon'un Kant'a eleştirisini ele alıyor. Tezin temel olarak savunduğu husus, Maimon'un Kant'a getirdiği eleştirinin içsel bir eleştiri olduğudur. Bu minvalde, tez, Maimon'un transandantal felsefenin nihai meşruiyetinin sağlanabilmesi için öne sürdüğü limit-kavram olarak idea düşüncesini detaylandırmayı amaçlıyor. Aynı zamanda, Kant'ın transandantal idealizm konusunda, Maimon'un ise dogmatizm ve şüphecilik arasında gidip gelen problematik noktalarına değiniyor. Sonuç olarak, tez, Maimon'un ortaya koyduğu içsel eleştirinin transandantal felsefenin nihai sonuçlarını ne ölçüde değiştirdiğini göstermeyi hedefliyor.
Muhammed İkbal'in bilgi anlayışı

Bu tezin konusu asrımızın büyük düşünürlerinden biri olan Muhammed İkbal'in bilgi anlayışıdır. Çalışmamın amacı Muhammed İkbal'in bilgi felsefesi açısından konumunu belirlemek ve onun konuyla ilgili orjinal görüşlerini ortaya koymaktır. İkbal, bir epistemolog değildir fakat Hint, Batı ve İslam düşünceleriyle yetişmiş olması onu farklı kılmıştır. Çalışmam giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Girişte, tezin temel iddiası, konusunun oluşturulma süreci ve temel kaynaklara erişim hakkında bilgi verilmiştir. Ayrıca bölümlerin konuları açıklanmıştır. Birinci bölümde, Muhammed İkbal'in entelektüel dünyası tanıtılmış, ikinci bölümde ise Muhammed İkbal'in bilim anlayışı hakkındaki fikirlerine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, Muhammed İkbal'in bilgi anlayışı incelenmiştir. Bu bölümde ayrıca, bilginin tanımı, kaynakları ve sınırı olmak üzere bilgi felsefesi açısından İkbal'in konumu belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmamın sonuç kısmında ise Muhammed İkbal'in bilgi felsefesine yaptığı özgün katkı ile ilgili temel yaklaşımını sunmaya çalıştım.
The concepts of pleasure and pain in Nietzsche and Foucault

Bu tez Nietzsche'nin and Foucault'nun zevk, zevksizlik ve acı duygularını yorumlamalarını sorunsallaştırmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, ilk olarak, sırasıyla Güç İstenci ve Ahlakın Soykütüğü eserleri tartışılarak, Nietzsche'nin söz konusu duyguları fizyolojik ve kültürel bir düzeyde işleyişi tartışmaya açılacaktır. Çalışmanın bu bölümünde, diğerleri yanında, bilincin aşırı değerlenişinin eleştirisi, bedenin insan hayatındaki kaçınılmaz fakat büyük ölçüde unutulmuş olan önemi, Nietzscheci yorumlama sanatındaki içkinselliğin yeniliği ve radikalliği, eski Yunan hayatından tedarik edilebilinecek olan modern nihilizme karşı kısmi panzehirin olanaklılığı gibi konular irdelenecektir. İkinci olarak, kültürel düzeydeki tartışma devam ettirilerek, Foucault'nun acı ve haz duygularını kavramsallaştırması sırasıyla Hapishanenin Doğuşu ve Cinselliğin Tarihi eserlerinde görüldüğü şekliyle incelenecektir. Foucault'nun beden ve acı kavramlarının rollerini yorumlamasında, ikincisi modernitede ceza ekonomisi bağlamında can alıcı dönüşümlerden geçerken, nasıl Nietzscheci olduğunun kanıtlanması hedeflenmektedir. Foucault'nun eski Yunandaki hazlar, yani aphrodisia okumasının enkrateia, yani eski Yunan tarzı çilecilik mefhumunu yeniden değerlendirerek, modern çileciliğe veya nihilizme karşı bir çıkış yolunu aramaya çalıştığı savlanmaktadır.
Functionalist replies to the inverted spectrum

İşlevselcilik, zihinsel durum ve süreçleri, fiziksel girdi ve çıktılar ile diğer zihinsel durum ve süreçlerin arasındaki işlevsel veya nedensel bağıntılarla açıklar. İşlevselciliğe karşı savunulan en bilinen argüman, Ters Spektrum Argümanıdır. Ters Spektrum Argümanı, iki insanın işlevsel durumlarının izomorfik, fakat aynı zamanda gualialarının farklı olabileceğini savunur. Bu çalışmada, işlevselciliğin Ters Spektrum Argümanda belirtilen qualia farklılıklarını saptayabileceğini savunuyorum. Çünkü işlevselcilik sadece girdi ve çıktılar hakkında değil, aynı zamanda arada neler olduğu ile ilgilidir - ki bu litaratürde genellikle göz ardı edilmiştir.