turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Hukuk devleti perspektifinden avukatların 'adil yargılanma algısı'

Adil yargılanma hakkı, evrensel bir hak olarak, ulusalüstü insan hakları bildirgelerinin tümünde yerini almış bulunmaktadır. Bu hak, hukuk devletlerinde ve hukukun üstünlüğünü benimsemiş ülkelerde kişi hak ve özgürlüklerinin vazgeçilmez ilkeleri arasındadır. Adil yargılanma, hukuk devletinin türevi niteliğinde bir hak olarak görülmelidir. Bu nedenle 2001 yılında Anayasa'da yapılan değişiklikle 36. maddeye açıkça eklenmeden önce de Anayasa'nın değiştirilemeyen 2. maddesinde yer alan 'hukuk devleti' olmanın bir gereği olarak, varlığı kabul edilen bir hak özelliğine sahiptir. Bu tezin konusunu oluşturan, 'Hukuk Devleti Perspektifinden Avukatların 'Adil Yargılanma' Algısı' araştırması, avukatların yargılama sürecindeki tutum ve etkinliklerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Bilindiği üzere, insanlar olayları, olguları ve kavramları gerçekte oldukları gibi değil, algıladıkları gibi değerlendirirler. İnsanların davranışlarını, tutumlarını, olay ve olguları değerlendirmelerini o konudaki algıları belirler. Yargılama adalete ulaşmak için gösterilen bir çaba olduğundan avukatların adil yargılanmayı nasıl algıladıkları yargılama süreci bakımından büyük önem taşır. Anket uygulamasında, avukatların adil yargılanma hakkıyla ilgili ilkeleri içselleştirip benimsemelerinin, yargılamaların, adil yargılanma koşullarına uygun şekilde yapılıp yapılmadığını denetlemedeki becerilerini olumlu yönde etkileyeceği varsayılmıştır. Bu ise, yargılama sürecine davalı veya davacı, sanık veya mağdur olarak katılanlar bakımından vazgeçilemeyecek bir güvencedir. Anket uygulanmasında ikinci amaç, avukatların gözünden hukuk devletini, yargı sistemini ve adil yargılanma hakkının uygulanışını ortaya koymak, bu yolla insan haklarının gerçekleşmesi ve iyileştirilmesi için katkı sunmaktır.
Türk İş Hukukunda sendika yöneticiliği ve güvenceleri

Sendikal hareketin doğuşu, 18'inci yüzyılın ikinci yarısında Batı Avrupa'da yaşanan sanayi devriminin çalışma ilişkilerinde yol açtığı olumsuz koşullara dayanmaktadır. Bireysel olarak güçsüz olan işçi sınıfı, sendikalar aracılığı ile, ortak ekonomik hak ve menfaatlerini koruma ve geliştirme mücadelesine girmiştir. Osmanlı İmparatorluğunda ciddi bir sanayileşme olmadığından dolayı gerçek anlamda sendikal hareketlere rastlanmaz. Türkiye Cumhuriyeti'nde ise gerçek anlamda sendikacılık 1961 Anayasası ve 274 sayılı Sendikalar Kanunu ile başlar. Bu Kanunda sendikaların yönetim organları ve bu organlara ilişkin ayrıntılı düzenlemeler yapılmıştır. Bu Kanunun en önemli özelliği profesyonel sendika yöneticiliğinin teşvik edilmiş olmasıdır. Bu amaçla sendika yöneticilerine, yöneticilik süresince sigortalılıklarını devam ettirme ve yöneticilik görevlerinin sona ermesi durumunda ise eski işlerine dönme hakkı tanınmıştır. Sendika yöneticilerine yönelik bu haklar, kolektif sendika özgürlüğünü korumaya ve geliştirmeye yönelik düzenlemelerdir. 1982 Anayasasının kabulünden sonra 274 sayılı Kanun kaldırılmış ve 2821 sayılı Sendikalar Kanunu kabul edilmiştir. Bu Kanunda da sendikaların yönetim organlarına ve bu organlarda görev alacak üyelere ilişkin ayrıntılı düzenlemeler yapılmıştır. Profesyonel yöneticilere sigortalılıklarını devam ettirme ve yöneticilik görevinin sona ermesi durumunda eski işlerine dönme hakkı tanınmıştır. Eski Kanunda olduğu gibi bu hak yalnız yönetim kurulu başkan ve üyelerine tanınmıştır. Görevi sona eren her yöneticiye değil, Kanunda öngörülmüş olan şartlan taşıyan yöneticilere eski işlerine dönme hakkı tanınmıştır. Amatör yöneticilere yönelik özel bir güvence bulunmamaktadır. Her iki Kanunda da, yöneticilere eski işlerine dönme hakkı tanınmış olmasına rağmen, işverenin tekrar işe almaması durumunda sadece cezai yaptırım öngörülmüştür. Hukuki yaptırıma ilişkin ise bir hüküm bulunmamaktadır. Ancak öğretide baskın görüş ve uygulama, hukuki yaptırımın da olması gerektiği yönündedir. Hukuki yaptırımın içeriğinin ne olacağı konusunda görüş birliği yoktur. Yargıtay, değişik kararlar vermiş olmakla birlikte, tekrar işe alınmama durumunda eski yöneticinin ihbar ve İadem tazminatına hak kazanacağını kabul etmektedir. Yargıtayın bu uygulaması öğretide eleştirilmektedir. Kanun tasarısı taslağında ise yöneticilik süresince iş sözleşmesinin askıda kalması öngörülmektedir. m
Türk Hukuk yargısında bilirkişilik

Sosyal ilişkilerin karmaşıklığı ve çok yönlülüğü karşısında, görevi ortaya çıkan hukuki ihtilafları çözmek olan hakimin, hukuk bilgisi dışında kalan konular hakkında, ihtilafın temelini oluşturan vakıaların tespiti ya da açıklığa kavuşturulması bakımından, mühendislik, mimarlık, tıp, mali müşavirlik, fizik, kimya, matematik, istatistik gibi uzmanlık gerektiren konularda, konunun uzmanı olan kişilere başvurması kaçınılmazdır. Türk Yargı sisteminde, hakimin genel kültürü ve hukuki bilgisiyle çözüme kavuşturamadığı ve çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren durumlarda, uzmanlık gerektiren uyuşmazlık konusu bu olguların çözümünde sık sık bilirkişiye başvurulmaktadır. Hukuki ihtilafların çözümünde hakime yardımcı olan ve bu nedenle çok önemli bir yere sahip olan bilirkişilik kurumunun, yapısının ve amacının iyi bilinmesi gerekir. Bilirkişi kurumun sağlıklı ve yararlı işleyebilmesi için öncelikle, bu kurumun yapısı iyice irdelenmeli, eksiklikler araştırılmalı ve bu eksikliklerin giderilmesine çalışılmalıdır. Ben de bu çalışmamda, Türk Hukuk Yargısında bilirkişilik kurumunun niteliğini, yapısını, özelliğini, amacını, izlediği yöntemleri, sorumluluğunu ve uygulamada karşılaşılan sorunları Yargıtay kararlarının ışığı altında incelemeye çalıştım.
Üst hakkı

Başkasına ait bir arazinin altında veya üstünde bir bina inşa etmek ya da arazi üzerinde mevcut olan bir binayı muhafaza etmek sureti ile söz konusu bina üzerinde hak sahibine ayrı mülkiyet hakkı veren üst hakkının, bir irtifak hakkı türü olarak ayrıntılıdüzenlenmesi 23.11. 1990 tarih ve 20704 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 14.11. 1990 tarihli ve 3678 sayılı Kanunla gerçekleştirilmiştir. Ülkemizde sonraki yıllarda nüfusun hızla artması, kentleşme, turizm ve yatırım faaliyetlerinin çoğalması gibi etkenlerin sonucu olarak, özellikle kamu arazisindekurulabilecek irtifak hakları ve üst hakkı olanakları tekrar önem kazanmıştır. Bu gelişmelerin sonucunda uygulamada artan sorunlar ve üst hakkına ilişkin netleştirilmesi gereken detaylarında artmış olduğu görülmüştür. Bu sebeple üst hakkı özelinde, günümüzün pratik ihtiyaçlarına cevap verebilecek ve sorunlara çözüm önerici nitelikte çalışmaların yapılması faydalı olacaktır. Üst hakkı incelenirken, konuya özgülük anlamında sınırlı sayıda yazılmış olan doktora tezi ve akademik makaleden faydalanılmış; yargı kararları ve doktrinde savunulan görüşlere yer verilmiş; genelge ve talimatlar yürürlüğe koymak suretiyle, ülkemizdeki üst hakkıuygulamasına doğrudan etki eden Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün düzenlemelerine de değinilerek sonuca ulaşılmaya çalışılmıştır. Çeşitli hukuk sistemlerinde farklı gelişim süreçleri izlemek sureti ile eski dönemlerden bu yana varlığını sürdüren üst hakkının, bu varlığının sürmesinde en önemli etken, üst hakkının hak sahibi kişilere tanımış olduğu, başkasına ait araziler üzerindeki yapılarınmülkiyetine sahip olabilme imkanı ve bu imkanın toplumda mevcut bir takım ekonomik ve sosyal ihtiyaçları karşılayabilme özelliğidir. Artan talebe paralel olarak kıt ve değerli olanaraziler, doğa ve turizm alanlarının değerlendirilmesinde alternatif bir yöntem olarak üst hakkının kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır.
Paylı mülkiyet kavramı ve paylı mülkiyetin sona ermesi

Paylı mülkiyet; en az iki kimsenin, belirli pay oranları dahilinde, aynı zaman diliminde belirli bir eşya üzerinde mülkiyet hakkına sahip bulunmalarıdır. Belirlenen pay oranları, paydaşların paylı mülkiyet ilişkisindeki hak ve yetkilerinin karşılığıdır. Paylı mülkiyetin kurulmasına, idame ettirilmesine ve sona ermesine ilişkin ayrıntılı düzenlemeler, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda yer almaktadır. Paylı mülkiyet ilişkisinde, payların neyi ifade ettiği üzerine öğretide görüş birliği bulunmamaktadır. Bir görüşe göre, paylar, eşyanın fiziki olarak bölünmesi sonucu oluşmuştur. Bu görüşün kabulü mümkün değildir. Bir eşya, fiziki olarak bölünmüş ve parçalara ayrılmış ise, artık birden fazla eşyadan bahsetmek gerekir. Diğer bir görüşe göre, paylar bölünen mülkiyet hakkını temsil eder. Mülkiyet hakkının bölündüğü görüşünün kabulü de mümkün değildir. Zira bir eşya üzerinde birden fazla kimsenin mülkiyet hakkına sahip olması ile mülkiyet hakkının bölünmesi aynı şeyi ifade etmemektedir. Bizim de katıldığımız görüşe göre ise, paylar, bölünen hak ve yetkileri ifade etmektedir. Gerçekten de, paydaşlar, kural olarak payları nispetinde hakka sahip olur ve yükümlülüklere payları oranında katlanırlar. Tezin ilk bölümünde, paylı mülkiyet kavramı açıklandıktan sonra paylı mülkiyetin hukuki niteliği ortaya konulmaya çalışılmış, paylı mülkiyet ilişkisinin nasıl doğduğuna değinilmiş ve nihayet paydaşların payları bakımından durumları incelenmiştir. Tezin ikinci bölümünde, paydaşların malın bütünü bakımından sahip olduğu yetkilerin neler olduğu, yükümlülüklere katılma biçimleri, paylı mülkiyetin yönetiminin nasıl gerçekleştiği ve paylı mülkiyet ilişkisinin sona erme çeşitleri üzerinde durulmuştur. Nihayet, tezin son bölümünde, paylı mülkiyet ilişkisi sona erdiğinde paylaşmanın ne şekillerde yapılabileceği ve yapılış usulleri anlatılmaya çalışılmıştır. Paylı mülkiyetin sona ermesi aşamasında, paydaşlar arasında menfaat çatışmaları meydana gelebilmekte, paylı mülkiyet konusu malın paylaşılması noktasında uyuşmazlıklar çıkabilmektedir. Bu uyuşmazlıkların çözümünde, paylı mülkiyetin sona ermesinde her bir paydaşın sahip olduğu hak ve yetkilerin belirlenmesi büyük önem taşımaktadır. Çalışmamızda, paylı mülkiyet ilişkisinin hukuk sistemimizdeki yerinin ortaya konulması ve sona ermesinde paydaşların sahip oldukları hak ve yetkilerin tespiti hedeflenmiştir.
Avrupa birliği iç pazarında malların serbest dolaşımına eş etkili önlemler

Avrupa Birliği'nin merkezi politikası, malların, kişilerin, hizmetlerin ve sermayenin serbest dolaşımının sağlandığı içsel bir tek pazarın kurulması olmuştur. Avrupa Birliği'nin İşleyişine İlişkin Antlaşma, tek pazarın nasıl işlemesi gerektiği ve özellikle malların serbest dolaşımının nasıl sağlanacağı konusunda açık bir rehberlik sunmaktadır. Adalet Divanı, tek pazarın uygulanmasını ve malların serbest dolaşım kararlarını desteklemiştir. Bununla birlikte, üye devletleri farklı kültürler, düzenlemeler ve akıl setleri ile uyumlaştırmanın karmaşıklıkları sayısız ve zordur. AB içindeki malların serbest dolaşımı, bir AB mevzuatı ve içtihat yasasını oluşturdu. Bu çalışma, keyfi ayrımcılıkla ilgili nedenleri ve hukuki çözümleri veya üye devletler ve gümrük birlikleri arasındaki ticarette gizli bir kısıtlamayı bulmaya çalışacaktır.
Anayasa Mahkemesi ve demokrasi 'Yeni kurumsalcı' bir bakış

'Türk Anayasa Mahkemesi ve Demokrasi 'Yeni Kurumsal Bir Bakış'' başlıklı bu çalışmada ilk olarak yargısal analizde yaklaşım sorunu ele alınmıştır. Bu kapsamda, öncelikle siyaset biliminde ve yargısal analizde başvurulan yaklaşımlar ve son dönemde hakim yaklaşım durumunda bulunan 'yeni kurumsalcılık' incelenmiştir. Konunun incelenmesi sırasında 'yeni kurumsala' yaklaşımın yargısal analize uyarlanması çabası çerçevesinde geliştirilmiş olan görüşlere de yer verilmiştir. Ancak, 'yeni kurumsalcılığın' bir alt kolu niteliğindeki tarihsel kurumsalcı yaklaşımın temel iddiası olan, tarihsel koşulların kurumsal yapıya bir 'yol' çizdiği tezinin yargısal kurumlara tam olarak uygulanmasının güçlüğü nedeniyle 'yeni kurumsalcı' yaklaşımın yargısal kurumlara uyarlanmasına yönelik çabalara da yer verilmiş ve adeta bir sentez ortaya çıkarılmıştır. Çalışma, Türk Anayasa Mahkemesi'nin 'yeni kurumsalcı' yaklaşımla değerlendirilebilecek bir yargısal kurum olduğu tezi çerçevesinde gelişmiştir. Buna göre, Türk Anayasa Mahkemesi'nin kurumsal yapısını ve özelliklerini ortaya koyabilmek için tarihsel koşullan ve kuruluş nedenlerini göz önüne almak gerekir. Diğer taraftan, Anayasa Mahkemesi'nin temel işlevi olan anayasa yargısının evrensel gelişimi de genel bir değerlendirme için göz önünde tutulmalıdır. Bu nedenle, çalışmanın ikinci bölümünde anayasa yargısının evrensel tasarımı ele alınmıştır. Daha sonra Türk Anayasa Mahkemesi'nin kuruluşu incelenmiş ve kurumsal yapının oluşum süreci irdelenmiştir. Türk Anayasa Mahkemesi'nin kuruluş sürecine giden yolda yaşananlara ve Türk siyasal yaşamının bölünmüş yapısına merkez-çevre ilişkileri çerçevesinde yaklaşılmıştır. Bu bağlamda, 1960 askeri müdahalesinin ve onun ürünü olan 1961 Anayasasının özelliklerine değinilmiştir. Sonuç olarak, Türk Anayasa Mahkemesi'nin demokrasi alanındaki performansını değerlendirebilmek için seçimler, çoğulculuk ve temel hak ve özgürlükler alanına ilişkin değerlendirmelerde bulunulmuştur. Türk Anayasa Mahkemesi'nin bir yandan demokrasinin gelişimine yönelik katkı sağlayan bir kurum olarak değerlendirilirken, diğer yandan demokrasinin ve özellikle siyasi parti kapatma kararları nedeniyle çoğulculuğun önünde bir engel olarak görülmesinin altında yatan nedenler ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda yapılan değerlendirmelerde yeni kurumsalcı yaklaşımın sağladığı bakış açısına uygun bir tablo ortaya çıktığı savunulmuştur.
İmam İbnü'l-münzir ve fıkıh düşüncesi

İbnü'l-Münzir künyesiyle tanınan, 241/ 855 ile 318/ 930 yılları arasında yaşamış Ebu Bekr Muhammed b. İbrahim b. Münzir en-Nisaburi; fıkıh tarihinde sahibu'l-hilafiyat olarak temayüz etmiş bir fakihtir. Hilaf ilminin öncüsü olan İbnü'l-Münzir, icma ile ihtilaf edilen fıkhi meseleleri ve mukayeseli fıkhı en kapsamlı şekilde ele alan ilk kaynakların sahibidir. İbnü'l-Münzir, fıkhi içtihatlarında kitap, sünnet, icma, sahabe kavli, kıyas, istishab, nazar ve ekallu ma kil gibi şer'i delilleri kullanmış olmakla beraber ehl-i hadis çizgisini takip etmiştir. Deliller arası tearuzun giderilmesinde muhaddislerin metodunu uygulamıştır. Yöntem olarak bir mezhebe bağlanmayıp bütün mezheplerden istifade etme yolunu benimsemiştir. Bu çalışma, imam İbnü'l-Münzir'in daha iyi tanınmasını ve fıkıh düşüncesini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada 'İbnü'l-Münzir'in hayatı, ilmi kişiliği ve İslam Hukuk tarihindeki konumu' bölümünde, bunlara ilişkin konuların tespiti ve izahı üzerinde durulmuştur. 'İbnü'l-Münzir'in usuli görüşleri' bölümünde, fıkıh usulüyle ilişkisi, kullanmış olduğu şer'i deliller, istinbat metodu, nasların tearuzunda takip ettiği metot, usulünün karakteristik yapısı ve bunlarla ilgili öne çıkan konular hakkındaki tespit ve değerlendirmeler konu edilmiştir. 'İbnü'l-Münzir'in fıkıh anlayışı' bölümünde ise, fıkhının karakteristik yapısı, 'kitabu't-taharet' örneği üzerinden usulüne bağlılığı ve diğer müctehidlere muhalif görüşleri gibi konular ele alınmıştır. Çalışmada, İbnü'l-Münzir'in mutlak ictihad ehliyetine sahip olduğu, bazı konular haricinde çoğunlukla Şafii usul anlayışıyla hareket ettiği, azımsanmayacak derecede cumhura muhalif fıkhi görüşlerinin olduğu sonucuna varılmıştır. Fıkhi tercihleri yapma konusunda, hadislerin sıhhatini, ayrıca icma ve ihtilaf konularını çok önemsediği, ayet ve hadislerle amel etme noktasında onların zahir ve umum yönlerini öne çıkardığı tespit edilmiştir.
İslam Hukukuna göre vakıf mallarında vakıf hükmünün sona ermesi

İİslam Hukukuna Göre Vakıf Mallarında Vakıf Hükmünün Sona Ermesi? isimli tezimiz bir giriş ile üç bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümü araştırmanın amacı, önemi, sınırları ve yönteminden oluşmaktadır. Birinci bölümde Hanefi, Maliki, Şafii ve Hanbelilere göre, vakfın kavramı işlenmiştir. Vakfın rükün ve şartlarıyla ilgili mezhep alimlerin ilgili görüşleri araştırılmıştır. İkinci bölümde; dört Mezhep ve Osmanlı uygulamasında, sahih olarak kurulan bir vakıf muamelesinin ne gibi sonuçlar doğuracağı tespit edilmeye çalışılmıştır. Vakfın hükmü başlığı altında vakıf hükmünün doğurduğu sonuçlardan vakfın bağlayıcılığı, süresiz olması vakıftan vazgeçilmesi, vakfedilen malın mülkiyeti, irsadi vakıflar ve para vakıfları gibi konular incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise; dört Mezhep ve Osmanlı uygulamasında uygulamada güncel problemlerle karşılaşılan vakıf mallarında vakıf hükmünün sona ermesiyle ilgili fakihlerin görüşleri, mukayese edilecek bir şekilde değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Ayrıca vakıf mallarında vakıf hükmünün sona ermesine sebep olan vakıftan yararlananların kalmaması ve yararlanma imkanı kalmayan vakıfların durumuna çözüm bulmak için vakfın değiştirilmesi konusu ve hizmet etme imkanı kalmamış vakıf mallarının durumunu incelenerek ve tespit edilerek konu bitirilmiştir.
Eşya Taşıma Hukukunda zamanaşımı ve hak düşürücü süreler

Zaman, diğer tüm haklarda olduğu gibi, eşya taşıma hukukundaki hakları da belirli bir sürenin geçmesi ile çeşitli şekillerde etkilemektedir. Bu etki, bazen zamanaşımı şeklinde belirlenmiş iken, bazen de hak düşürücü süre şeklinde belirlenmiştir. Ancak genel olarak söylenebilir ki, eşya taşıma hukukunda hakların ileri sürülmesi bir veya iki yıl gibi kısa sürelere tabi tutulmuştur. Çalışmamızda, ulusal ve uluslararası alanda yapılan kara, demir, deniz ve havayoluyla eşya taşıma kurallarında düzenlenen zamanaşımı ve hak düşürücü süreler incelenmiştir. Her bölümde öncelikle taşıma türüne uygulanacak kurallar belirlenmiştir. Daha sonrasında taşıma türünün temel özellikleri ile doktrindeki ve uygulamadaki görüşler dikkate alınarak; sürenin niteliği, başlangıcı, hesaplanması, durması, kesilmesi, sürenin dolmasının sonuçları ve diğer konular ayrıntılı olarak incelenmiştir. Aynı zamanda zamanaşımı ve hak düşürücü sürelere ilişkin genel bilgilere yer verilmiştir. Bu çalışmanın amacı, eşya taşıma hukukunun dağınık yapıda bulunan kurallarında düzenlenen zamanaşımı ve hak düşürücü sürelere ilişkin hükümleri karşılaştırmalı olarak tek bir başlık altında incelemektir.
Türk Vergi Hukuku'nda geriye yürümezlik ilkesi

Bu tezin konusu, Türk vergi hukukunda geriye yürümezlik ilkesidir. Tez, giriş ve sonuç bölümü dışında üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde konunun takdimi ve çalışma planına yer verilmiştir. Birinci bölümde, normların zaman bakımından uygulanması sorunu, geriye yürümezlik ilkesi ve kuramsal temelleri irdelenmiştir. Vergi hukukunda geriye yürümezlik ilkesi başlıklı ikinci bölümde ise, ilke vergi hukuku açısından geniş bir şekilde incelenmiştir. Üçüncü bölümde ilke, idari işlemler ve bir kısım yargı kararları açısından ayrıca ele alınmıştır. Sonuç ve değerlendirme bölümünde ise, ilkenin katı bir kural olmadığı; ancak Anayasa'da ve hukukun genel ilkelerinde belirlenen temel hak ve özgürlüklere aykırı olması durumunda işlev kazanacağı, dolayısıyla hukuki güvenlik ilkesine aykırı olan bir geriye yürümenin hukuken korunmasının mümkün olmadığı, zira bunun hukuk devletinin bir gereği olduğu ifade edilmiştir.
6502 sayılı tüketicinin korunması hakkında kanun kapsamında ayıplı ifa ve sonuçları

Çalışmanın konusu, '6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında Ayıplı İfa ve Sonuçları'dır. Çalışmamızda, yalnızca ayıplı mal ifasında tüketicinin sahip olduğu seçimlik haklar ve satıcının ayıp hükümlerinden sorumluluğu incelenmiştir. Tez, giriş, üç ana bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş kısmında, konunun takdimine ve sınırlandırılmasına yer verilmiştir. Birinci bölümde, tüketici hareketinin tarihçesi, tüketici kavramının tanımı ve unsurları ile tüketici işlemi kavramı hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde, ayıp kavramı, ayıplı mal tanımı, çeşitleri ve ayıp karinesi açıklanmıştır. Ayrıca, ayıplı ifa kavramının benzer kavramlarla karşılaştırılmasına değinilmiştir. Aynı zamanda, satıcının ayıplı mal ifasından sorumlu tutulabilmesi için gereken şartlara ve sorumluluğun sınırlarına değinilmiştir. Zorunlu garanti belgesi, ihtiyari garanti belgesi kavramları ile, satın alınan malın kullanım ömrü boyunca verilmesi gereken servis sunma hizmetine de bu bölümde değinilmiştir. Son olarak üçüncü bölümde, ayıplı ifa nedeniyle tüketicinin sahip olduğu seçimlik haklar, bu hakların hukuki niteliği, sınırları, kullanılma zamanı ve ispat yükünün kimde olduğu incelenmiştir. Ayrıca, tazminat talep etme hakkı ile hakların yarışması konuları da bu bölümde incelenmiştir. Ayıplı mal ifasına yönelik bu çalışmada, doktrindeki tartışmalı konular hakkında da bilgi verilmiştir. Tartışmalı konular, Yargıtay'ın benimsediği görüş ve kendi kanaatimiz belirtilmek suretiyle açıklanmaya çalışılmıştır. Sonuç kısmında, çalışma esnasında edindiğimiz kanaatlere yer verilmiştir.
İslam Hukukunda tıbbi müdahalelerden doğan hukuki sorumluluk

Hayat, sağlık, vücut bütünlüğü değerlerine yönelik olan ve inceleme konumuzu oluşturan tıbbi müdahalelerle öncelikle kişilerin hastalıklarını teşhis ve tedavi etmek, bu rahatsızlıklardan kaynaklanan acıları hafifletmek veya kişileri hastalıklardan korumak amaçlanmaktadır. Ancak yapılacak işlemlerin tıbbi müdahale olarak isimlendirilebilmesi için müdahalenin yetkili kişiler tarafından, tıp ilminin kabul görmüş kural ve esaslarına uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekir. Bu nitelikler aynı zamanda yapılan müdahaleye meşruluk kazandırmaktadır. Doktor ile hastası arasında, doktorun sorumluluğuna esas teşkil eden iki ayrı hukuki ilişkiden söz edilebilir. Bunlar, sözleşme ve haksız fiil ilişkisidir. Doktor, hastayı, aralarında yaptıkları tedavi sözleşmesine istinaden tedavi ederse sözleşmeye dayanan bir sorumluluk söz konusudur. Tıbbi müdahaleler, hukuka uygun olduğunda doktorun sorumluluğuna gidilmez. Fakat müdahale hukuka aykırı nitelik taşırsa doktor sorumlu tutulur. Doktorun tıbbi müdahaleden kaynaklanan sorumluluğu, ihlal edilen hakkın çeşidine göre değişir. Kusurlu olduğu ortaya çıkan doktorun müdahalesi, hastanın malvarlığında eksilmeye neden olmuş ise zararı telafi edici tazminat ödemekle yükümlü olur. Hastanın kişilik haklarını ihlal etmiş ise müeyyide doktorun kusuruna göre değişir. Kusur ağır ise hem cezai hem de medeni mesuliyet söz konusudur. Eğer kusur, ihmal ve dikkatsizlik şeklinde ise yalnız medeni mesuliyet söz konusu olur.
The implementation of the Ottoman land code of 1858 in Eastern Anatolia

19. yüzyıl, Osmanlı mparatorlugu'nda merkezilesme ve yasamakonusunda önemli adımların atıldıgı bir dönemdi. Bu atılan adımların bir tanesi de Osmanlı mparatorlugu'ndaki çesitli toprak düzenlemelerini standart bir hale sokan 1858 Osmanlı Arazi Kanunnamesi'dir. Ancak bu standartkanunname kendi karakteristik özelliklerine sahip farklı bölgelerdeuygulandıgında farklı sonuçlar vermistir. Osmanlı mparatorlugu'nakatılmasından itibaren özerk bir konuma sahip olmus olan Dogu Anadolu da buKanunname'nin uygulama alanı içindeydi. Bu çalısmanın amacı Arazi Kanunnamesi'nin Dogu Anadolu'dauygulanması sürecini ve bu sürecin bölge üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Bu süreçte bölgenin içinde bulundugu genel durum Arazi Kanunnamesi'ninDogu Anadolu'da uygulanmasını oldukça olumsuz yönde etkilemistir. Bölgedahilinde hakim olan düzensizlik durumu ve devletin Dogu Anadolu'dakisorunları, Kanunname'nin burada düzgün bir sekilde uygulanmasınıengellemistir. Arazi Kanunnamesi ve Kanunname'ye göre dagıtılan tapusenetleri daha sonraki toprak sahipligi iddialarının temeli olduğundan çok önemlidir. Dolayısıyla Kanunname hem toprak sahipligi biçimleri hem de bölgedeki sosyo-ekonomik ilişkiler üzerinde derin ve uzun bir süre devam edenetkilerde bulunmuştur. Bu çerçevede, bu çalısmada Kanunname'nin bölgede uygulanması ve bu süreç sonucu bölgede yasanan sosyo-ekonomik dönüsüm degerlendirilmeyeçalısılacaktır.