turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Suriye'den 2010 yılı sonrası süreçte Türkiye'ye zorunlu göçün sosyolojik etkileri

Jeostratejik ve jeopolitik bir konumda bulunan, köklü medeniyete sahip, farklı dinamikleri içinde barındıran Orta Doğu'da, Batı menşeili olduğu ve yaşanan sürecepozitif anlamlar yüklemek maksadı taşıdığı düşünülen Arap Baharı; getirdiği demokratik dalgayı inşa edememiştir. Beraberinde sadece Orta Doğu toplumuna değil, birçok topluma olumsuz etkiler yayan Arap Baharı, Türkiye'yi de etkilemiştir. Genel olarak soydaş göç üzerine yani aynı kültürel mirasa ve geçmişşe sahip olduğu milletlerle ilgili göç politikası ve kuramsal yapı geliştiren Türkiye'nin bunun dışında yapılan göç hareketlerinin sonuçlarını kestiremediğini söylemek gerçekçidir. Çünkü Türkiye'nin sadece 1923'ten günümüze kadar aldığı toplam göçmen sayısı 2 milyonken, Nisan 2011 ile Ekim 2015 tarihleri arasında Türkiye'ye 2 milyon 200 bini aşkın Suriyeli göç etmiştir. Bu bağlamda Arap Baharı ile etkisini dünyada bir kez dahahissettiren uluslararası göç hareketleri için, önce transit daha sonra hedef ülke olan Türkiye'nin zorunlu göç olgusunu çağdaş biçimde ve daha iyi yönetmesi hayati bir önem kazanmıştır. Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu teorik çalışma Orta Doğu'nun yeniden şekil almasını hazırlayan gelişmelerin Türkiye'yi zorunlu göç noktasında nasıl ve ne denli etkilediğiyle Türkiye'nin aldığı önlemleri açıklamayı amaçlamıştır. Arap Baharı'nın yaşandığı ülkelerin tümünü sahada analiz etmek, çalışmanın çerçevesini aşan bir mahiyete sahip olduğu için ikincil kaynaklardan hareketle literatür taraması tekniği tercih edilmiştir. I. Bölüm'de araştırmanın konusu, amacı ve önemine ilişkin bilgiler verilirken, İkinci Bölüm'de konuyla ilgili teorik çerçeve yer almıştır. Arap Baharı'nın Türkiye üzerindeki yansımalarını anlatan olay ve olgulardan III. Bölüm'de bahsedilmiştir. IV. Bölüm'de Arap Baharı sürecinde Suriye'den gerçekleşen zorunlu göçün Türkiye'yesosyolojik etkilerine ilişkin bir durum tespiti yapılmıştır. Son bölümü oluşturan V. Bölüm ise doküman taraması sonucu ulaşılan ikincil materyallerin yorumlamasınaayrılmıştır. Demokrasi talebiyle başlayan toplumsal olayları beraberinde getirdiği içinSosyoloji alanında öncelikle incelenmeye değer bulunan Arap Baharı süreci, yarattığızorunlu göç sebebiyle Türkiye'de birçok kaygıyı beraberinde getirmiştir. Bu çerçevedeSuriye'den gerçekleşen zorunlu göçün Türkiye'ye etkileri üzerine Sosyoloji bilimi alanında yeterli çalışma olmaması nedeniyle bu çalışmanın literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Yeti yitimi olan bireylere bakım verenlerin günlük yaşam aktivitelerinin değerlendirilmesi

Bu araştırmanın amacı yeti yitimi olan bireylere bakım verenlerin günlük yaşam aktivitelerinin değerlendirilmesidir. Yeti yitimi olanların yaşamlarını sürdürmeleri için ihtiyaçları bakım verenler tarafından karşılanır. Bakım süreci kendi içinde sorunlar ve zorluklar içerir. Bakım verenlerin yaşadığı zorluklar ve karşılaştığı sorunlar vardır. Bu sorunların ve zorlukların neler olduğunu anlamak için saha çalışması planlanmıştır. İstanbul Esenler Sosyal Hizmet Merkezi ve Esenler Belediyesi tarafından verilen hizmetlerden yararlanan yeti yitimine sahip bireyi olan aileler arasından amaçlı örneklem yöntemi ile seçilen 14 bakım veren ile yarı yapılandırılmış soru formu kullanılarak görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen verilere göre bakım verenlerin günlük yaşamlarının bakım verdikleri yeti yitimi olan aile üyesinin ihtiyaçları çerçevesinde yeniden şekillendiği anlaşılmıştır.
Eğitim ve yabancılaşma

'Eğitim ve Yabancılaşma' adlı tez çalışmasının amacı; eğitim alanında, yabancılaşma kavramına getirilen farklı tanımlamalar ve yorumların açıklanarak, öğrencilerin akademik başarısızlıkları ile yabancılaşma kavramının arasındaki ilişkiyi sorgulamaktır. Çalışma, literatür taraması sonucu hazırlanan teorik bir çalışma olup, toplumsal bir sorun olarak görülen yabancılaşma kavramının çözümlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma nitel araştırma usulüne göre hazırlanmıştır. Literatür üzerinde doküman inceleme tekniği kullanılarak teorik bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Yabancılaşmanın bireyin toplumdan uzaklaşmasına, hayattan koparak başarısız olmasına neden olduğu belirlenmiştir. Toplum hayatına çeşitli aktiviteler ile katılım sağlayabilen bireyin, yabancılaşma sorununu ortadan kaldırabileceği anlaşılmıştır. Öğrencilerin çeşitli faaliyetler ile toplum hayatına katılımlarının sağlanması durumunda, yabancılaşmanın ortadan kalkabileceği, Türkiye'de yabancılaşma kavramı üzerine ulusal araştırmaların yapılmadığı, batı ülkelerinde yapılan çalışma bulgularına göre açıklamalar yapıldığı sonuçlarına ulaşılmıştır.
Halkın, dinİ bilgileri ve bu dinİ bilgileri öğrenme kaynakları

Bu tez, T. C. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde yüksek lisans tezi olarak hazırlanmıştır. İHalkın, Dini Bilgileri ve Bu Bilgileri Öğrenme Kaynakları ? adlı bu araştırma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, araştırmanın problemi, amacı ve önemi, denenceleri ve araştırmanın tekniği, sayıtlıları ve sınırlılıkları, araştırmada geçen temel kavramlar ve son olarak da araştırmanın evren ve örneklemi üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, din eğitimi veren kurumlar ve işlevleri hakkında bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde Rize halkından rastgele seçilen 100 kişi ile yapılan mülakat sonucu elde edilen bulgular, tablolar halinde gösterilmiş, verilen cevaplar doğrultusunda yorumlar yapılmıştır. Dördüncü bölümde, araştırmadan çıkan sonuç ve araştırmaya bağlı bir takım öneriler sunulmuştur.
Migration, integration, and citizenship in Western Europe: The role of civic integration requirements in the Netherlands and Germany

Bu tez, Batı Avrupa'da 2000 ve 2010 yılları arasında uygulanmaya başlanan kamusal uyum politikalarını incelemektedir. Bu kamusal uyum politikaları, vatandaşlığa kabul sürecine vatandaşlık testleri ve mülakatları getirerek göçmenlerden ev sahibi toplumun dilini, tarihini, hukuk sistemini, kurumlarını ve kültürünü bilmelerini gerekli kılmışlardır. Bu tezde bu politikalar, liberal, cumhuriyetçi ve toplulukçu vatandaşlık teorileri çerçevesinde incelenerek, liberal norm ve değerler ile bu politikaların uyumlu olup olmadıklarına bakılmaktadır. Bu çalışma iki ayrı ancak ilişkili vakayı incelemektedir; Hollanda ve Almanya. Hollanda vatandaşlık odaklı uyum politikalarını geliştiren öncü ülkelerden biridir. Göçmenlerden Hollanda'ya gelmeden önce uyum testini tamamlamaları istenirken, vatandaşlık tanınması için de vatandaşlık testini geçmeleri istenmektedir. Benzer kamusal uyum politikaları Almanya tarafından da kabul edilmiştir. Yurt dışındaki göçmenlerden için dil yeterliliği istenirken, vatandaşlığa geçmek isteyen göçmenler için de vatandaşlık testi uygulanmaktadır. Bu testler göçmenlerin uyum süreci açısından Batı Avrupa'da yeni bir dönemi başlatmışlardır. Bu tezin bulguları bu yeni dönemle ilişkili iki önemli konunun altını çizmektedir. İlk olarak, ortak kültür ve ortak kimliğe önem veren toplulukçu vatandaşlık anlayışı liberal normların ve değerlerin korunmasını sorgulatarak önem kazanmıştır. İkinci olarak, bu politikaların vatandaşlığa geçiş süreçleri karşısında engel oluşturdukları algısı ortaya çıkmıştır. Bu tez, kamusal uyum politikalarıyla başlayan bu yeni dönemin, uluslararası göçe verilen bir cevap olduğunu ve Batı Avrupa'daki liberal demokrasilerin sınırlarını test ettiğini açıklamaya çalışmaktadır.
Gender and sexual identity construction in early childhood education: The case of a private kindergarten in Ankara

Bu tez Türkiye'de okul öncesi eğitimde toplumsal cinsiyet ve cinsel kimlik inşasını araştırmaktadır. Tezin amacı heteronormativitenin çocuk bakım kurumlarında nasıl işlediğini ve okul öncesi eğitimde çocukların toplumsal cinsiyet ve cinsel kimlik rollerine nasıl sosyalleştiklerini anlamaktır. Bu tez ayrıca çocukların kendilerine empoze edilen normatif toplumsal cinsiyet ve cinsellik rollerine nasıl direndikleri ve/veya karşı koyduklarını anlamaya çalışmaktadır. Bu tez Ankara'da özel bir kreşte iki buçuk ay süren etnografik saha araştırmasına dayanmaktadır. Tez kapsamında incelenen veriler gözlemler, okul öncesi öğretmenleriyle gerçekleştirilen görüşmeler, kreşteki çocukların aileleri tarafından doldurulan anketler, ve kreşte kullanılan resmi müfredatın metin incelemesinden elde edilmiştir. Bu tez heteronormatif cinsiyet ve cinselliğin kreşte hakim olduğunu ve çocukların alternatif cinsiyet ve cinsellik rollerine erişimlerinin olmadığını göstermektedir. Dolayısıyla, her ne kadar çocuklar cinsiyet ve cinsellik rollerine direnebiliyor ve/veya karşı koyabiliyor olsalar da, okul öncesi eğitimde heteronormatif cinsiyet ve cinsellik büyük ölçüde yeniden üretilmektedir.
Kent merkezinde toplumsallaşma pratikleri: Karaköy örneği

Bu tez çalışmasında İstanbul'un kent merkezlerinden biri olan Karaköy'ün toplumsallaşma mekanlarının neye ve kime imkan sunduğu ele alınmıştır. Karaköy, günümüzde geçirdiği kendine özgü dönüşüm süreci nedeniyle araştırmanın alanı olarak seçilmiştir. Semtin dönüşümünde odağın tüketim olması ve kamusal mekanların bu odak bağlamında biçimlenmesi sebebiyle araştırmada Karaköy dönüşüm, tüketim ve kamusal alan kavramlarıyla ele alınmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiş bir durum çalışması özelliğini taşımaktadır. Derinlemesine mülakat ve gözlem ağırlıklı olarak gelişen saha çalışmasında sahada kendiliğinden gelişen bir yöntem olarak yürüme yöntemi de kullanılmıştır. Araştırmada dönüşüm süreci ve semtin mevcut durumu ele alınırken bütünsel bir yaklaşım geliştirilmiştir. Semtin dönüşüm şeklini belirleyen politik ve ekonomik kararlar ve planlar ile dönüşümü sürekli kılan toplumsal kabuller bağlamında saha analizi gerçekleştirilmiştir. Günümüzde Karaköy'ün bazı bölgeleri eğlence sektörünün yoğunlaştığı bir cazibe merkezi haline gelmiş; bu durum hem gösterişçi tüketim hem de Beyoğlu'nda yaşanan dönüşüm sonucu oluşan bir ihtiyaç bağlamında gerçekleşmiştir. Karaköy'ün dönüşüm sürecinin tanımlanmasında ise öne çıkan soylulaştırma ve kendiliğinden dönüşüm kavramları ele alınmış; bu kavramların tek başına Karaköy'ün dönüşümünü tanımlamada yeterli olmadıkları tespit edilmiştir. Aktör çeşitliliğinin arttığı süreçte öğrencinin bile soylulaştırıcı konumunda olduğu görülmüştür. Bu noktada soylulaştırma tartışmalarında yeni bir evreye geçilmesi gerekliliği; ya da yeni kavramlara ihtiyaç duyulduğu saptanmıştır. Dönüşümün kamusal alanlara etkisi incelenirken toplumsallaşma mekanlarının 1) ifade ve davranışta özgürleştirici olması, 2) herkes tarafından erişilebilir olması, 3) kullanım çeşitliliği sağlaması özellikleri üzerinden değerlendirme yapılmıştır. Karaköy'deki toplumsallaşma mekanlarının bu özellikler bakımından yeterli olmadığı tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında toplumsallaşma mekanlarının etkin kullanımı, bu mekanların birbirine entegre edilmesi ve tüketim ekseniyle sınırlanmaması önerisi geliştirilmiştir.
Kütahya ilköğretim okullarındaki öğrencilerin şiddet algısı üzerine sosyolojik bir çalışma

Şiddet gerek sosyal, gerekse psikolojik açıdan pek çok olumsuz etkileri olan, bireyin yetenek ve becerilerini kullanmasını etkileyen, dolayısı ile bireysel hedeflere ulaşmayı engelleyerek önce bireyleri, sonra da toplumu sosyolojik açıdan etkileyen bir konudur. Hem şiddet uygulayan, hem de şiddete maruz kalan birey açısından geçerli olan bu durum, etkisini en fazla eğitim kurumlarında, özellikle ilköğretim çağında göstermektedir. Bu nedenle ilköğretim okullarında şiddet ve şiddet eğiliminin tespit edilip, çözüm için bir dizi önerilerin getirilmesi önem arz etmektedir. Öte yandan ülkemizde yapılan sınırlı sayıdaki alan çalışmaları ve bilimsel araştırmalarda, şiddet ya mesleki boyutları ile bir bilim disiplinince ele alınmış, ya da durumun daha çok teorik kökenleri üzerinde durulmuştur. Bu araştırmaların genelinde daha çok ekonomik durum üzerinde durulmuştur. Oysaki şiddetin gerek sosyoekonomik, gerekse sosyokültürel alanda oldukça geniş bir çerçevede değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu açıdan bakıldığında şiddetin temel nedenlerinin sosyolojik açıdan ele alınması daha doğru olur. Bu araştırmada, Kütahya ilindeki ilköğretim okullarındaki öğrencilerin şiddet algıları ve bu algıyı etkileyen demografik etmenler araştırılmıştır. Araştırmada, Kütahya ilinde ilköğretim okullarındaki 123 öğrenci üzerinde anket uygulaması yapılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre annenin eğitim durumu ve kardeş sayısı ile şiddet algısı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunurken, babanın eğitim durumu ve cinsiyete göre bir ilişki gözlemlenmemiştir.
Kamusal mekan, ayrışma ve kadın

çalışma, yüksek eğitim görmüş çalışan ve çalışmayan kadınların kamusal mekandeneyimlerini, cinsiyet ayrışması olgusu çerçevesinde incelemekte ve bu ayrışmanınsosyolojik boyutlarını keşfetmeye çalışmaktadır. Araştırma, niteliksel verilere dayalı olup, çalışmada Ankara'da yaşayan yüksek eğitim görmüş kadınlar arasından profesyonelmeslekten kadınlarla yüksek eğitim görmüş olmasına karşın çalışmayan orta sınıf kadınlarının kamusal mekan deneyimleri irdelenmektedir. Araştırmanın verileri, kartopu örneklemesi yoluyla seçilmiş 18 kadın katılımcıyla yapılan derinlemesine mülakatlar aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma verilerinin analizi, çalışan ve çalışmayan katılımcılar arasında kentsel kamusal mekanları kullanma ve görünürlük açısından önemli bir farklılığın olmadığını; alışveriş merkezlerinin kadınlar için uygun kamusal mekanlar sunduğunu; kamusal mekantercihlerinin konut alanına yakınlık, sınıfsal tercihler, fakat temel olarak güvenlik ve risk faktörü temelinde belirlendiğini; aile olgusu ve bunun mekana yansıyan anlamının yerini, her iki cinsin ortak paylaştığı kamusal mekanların aldığını; güvenlik ve risk faktörününkamusal mekanları güvenlikli ve güvenliksiz yerler olarak ayrıştırdığını; erkekmekanlarının katılımcılar için olumsuz anlamlara geldiğini; hane içi ilişkiler, sorumluluklar ve işbölümünün ve tehlike algıları nedeniyle erkek gruplarının, son olarak bağımlı hareketliliğin üniversite mezunu, meslek sahibi ve birçoğunun yurt dışı deneyimi olan katılımcıların kamusal mekan kullanımlarının özgürlüğünü engellediğini göstermektedir.
Türkiye'de tek parti iktidarı dönemlerinde toplumsal kimliğin yeniden inşası çalışmaları

Kimlik kavramı modern çağla birlikte dünyada olduğu gibi Türkiye'de de en ilgi çeken kavramlardan biri olmuştur. Bu kavramla ilgili oldukça geniş bir literatür olmakla beraber araştırmamızı özgün kılan, kimliğin, Türkiye'de iktidara gelmiş tek partili siyasal iktidarla ilişkilendirilmesidir. Her siyasal iktidarın belirli bir kimlik politikası olmakla birlikte, tek partili iktidarlarda bu politikaların daha belirgin olduğu varsayılarak çalışmamız, bu şartları taşıyan seçimle gelmiş Demokrat Parti, Adalet Partisi, Anavatan Partisi ve AK Parti ile sınırlandırılmıştır. Bu siyasal partilerden biri olan AK Parti'nin iktidara gelmesinden 2012 yılının başına kadar olan süreç kimlik politikaları bağlamında daha ayrıntılı olarak incelenmiştir. AK Parti'nin bu süreçte 'gündelik hayatın anlamlandırılması'na ya da bir başka deyişle 'kimlik inşası'na yönelik ortaya koyduğu politikalar Peter Berger ve Thomas Luckmann'ın 'sosyal inşa kuramı' çerçevesinde ele alınmaya çalışılmıştır. Bu kuramın temel kabullerinden olan sosyal gerçekliğin inşasının tek yönlü bir süreç olmadığı bilakis bu süreçte diyalektik bir işleyişin etkili olduğu varsayımı bir anlamda test edilmiştir. Böylece kimlik politikalarıyla kitleler üzerinde kimlik inşasına girişen aktörler pozisyonundaki hükümetler aynı zamanda toplumdaki etkili kimlik/kültür yapıları ve konjonktürel durumlar gibi yapısall faktörlerin etkisiyle kimliksel bir dönüşüm içersine girmiştir. Türkiye özelinde, kimlik inşasında etkili aktörler arasındaki ilişkiler toplumsal sınıf analizleri bağlamında ele alındığında ise, araştırdığımız dönem itibariyle Şerif Mardin'in merkez-çevre kuramı etkili bir açıklama ortaya koymuştur. Modernizmle birlikte kimlik kavramı neredeyse her alanda o kadar sıklıkla anılmaya başlanmıştır ki deyim yerindeyse bizatihi kimlik kavramı kimlik bunalımının içine düşmüştür. Kimliği bu kaygan zemininden alarak daha kontrol edilebilir ve üzerinde çalışılabilir bir alana taşımak için kuramsal çerçeve daha geniş tutulmuştur.
Sosyal ve siyasal bağlamda kamusallığın özel alan ve konutlar üzerindeki etkisine Avrupa-Türkiye ekseninde bakış

'Sosyal ve Siyasal Bağlamda Kamusallığın Özel Alan ve Konutlar Üzerindeki Etkisine Avrupa-Türkiye Ekseninde Bakış' adlı çalışmada, siyasal ve sosyal dönüşümler, kamusal alan kavramı bağlamında ele alınmış, kamusal alanın özel alan ve konutlar üzerindeki etkisi tarihsel süreçte incelenmiştir. Birinci bölümde, kamusal alan kavramı tanımlanarak, demokratik bir özgürlük uzamı olarak önemi aktarılıp konutlarda iç-dış ilişkisi ve konutta kamusallık-mahremiyet ölçütleri belirlenmiştir. İkinci bölümde, Avrupa'da, siyasal yapı bakımından birbirinden ayrıştırıcı karakteristik özelliklere sahip dört tarihsel dönem olan Antik Yunan, Ortaçağ feodalitesi, 18 -19. Yüzyıl burjuva gelişim dönemi ve sosyal devletler dönemi olan 20. Yüzyıl'da kamusallığın ve sosyal yapının nasıl dönüştüğü gösterilip bu dönüşümler boyunca özel alan kapsamında kalan ailenin ve konutların nasıl etkilendiği aktarılmaya çalışılmıştır. Tezin 3. Bölümü olan son bölümde, Osmanlı Devleti'nde, Batılılaşma hareketleri ile birlikte dönüşen sosyal ve siyasal yapının Kıta Avrupası'ndaki burjuva devrimleri ile olan ilişkisi ve benzerlikleri gösterilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda, Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti'nde konut tipolojisinin geleneksel konutlardan günümüze nasıl değiştiği, Batı ülkelerindeki kamusal ve özel alandaki dönüşümlerle ilişkisi karşılaştırmalı olarak plan ve çeşitli örnek konutlar üzerinden analiz edilmiştir.
Çevre için halk eğitiminde Japonya ve Türkiye örneği

Araştırmanın genel amacı; Japonya'daki çevre için halk eğitimi deneyimini, ulusal politikalar; dört gruptan oluşan ilgili kurum veya kuruluşlar ; hedef kitle ve gruplar; ilgi alanına giren konular, kapsamı ve öncelikleri; eğitim ortamları ve süreçleri ile izlenen strateji ve yöntemleri açısından inceleyip elde edilen sonuçları değerlendirmek ve Türkiye'ye ışık tutacak öneriler geliştirmektir. Literatür taraması ile yürütülen araştırma sonucunda, elde edilen bulgular, Japonya'da Eğitim Bakanlığı, örgün eğitim içindeki çevre için eğitime, Çevre Bakanlığı ise, çevre için halk eğitimine ağırlık verdiğini göstermektedir. Türkiye'de ise, her iki Bakanlık da örgün eğitim içinde çevre için eğitime odaklanmış bulunmaktadır. Öte taraftan, araştırmalar, Japonya'daki belediyelerinTürkiye'dekilere kıyasla daha çok etkin oldukları ve çevre liderleri yetiştirmek, aileler ile çocukları birlikte eğitmek gibi kapsamlı ve daha yaralı çalışmalar yaptıklarını işaret etmektedir. Ayrıca iki ülkedeki üniversitelerin bu konudaki çalışmaları kıyaslandığında da yukarıdaki tablonun benzeri ortaya çıkmaktadır. Bu arada, her iki ülkede bu amaçla etkinlik gösteren STK'nın var olduğu ve olumlu çalışmalar yaptıkları anlaşılmaktadır. Sonuç itibariyle Japonya'nın yukarıda değinilen deneyimlerinden Türkiye'nin de yararlanması ve benzeri uygulamaları öncelikle başlatmasının zorunlu olduğu düşünülmektedir.
Frankfurt okulu:'olumsuzlama' olarak sanat

Bu çalışmada amaçlanan, sanat, bilim ve diğerleri, insanın bütün etkinliklerinin bir üst eleştirisi olarak diyalektik yöntemin kaybedilen ya da elinden alınan tacını ona yeniden kazandırmak ve kaybedilenin geri alınması konusunda, onunla iç içe geçmişş, yine bir üsteleştiri olan sanatın bu savaşım içindeki yaratım sürecini incelemektir. Eleştirel Teori ile felsefe ve sanatın kendini gerçekleştirme fırsatı yeniden yaratılmıştır. Eleştirel felsefe Kant'la başlar, Hegel ve Marks'la gelişir, yani yeni üretimşekilleriyle ilişkilendirilerek değişime uğrar.19. yüzyılda eleştirel felsefenin karşısında esas tehlike olarak gözüken bilim felsefesi anlayışı, yeni üretim ilişkileri döneminde olguları neden-sonuç ilişkisinesıkıştırarak her olguyu kendi başına mutlaklaştırması ile eleştiriyi, bir başka değişle de'geist' ile 'madde' ilişkisini pasivize etmektedir. Yönetenler bu doğrultuda yerlerinisağlamlaştırmaya yönelik her türlü manipülatif etkinliğe başvurmaktadır. Eleştirel Teorinin Marksizm'in Hegelci kökenlerine geri dönüşü, bir anlamda'geist'in bu sıkışmışlığın içinden kurtarılması yönünde bir düşünceyi ifade ediyordu. (20. yüzyıldaki uygulamalar, Marksizm'i de indirgemeci bir bilim felsefesi anlayışınadönüştürmüştü.) Bu 'geist' sıkışma, kapitalist üretim ilişkilerinde, kültürelmanipülasyonda, bilimsel üretimde ve en sonunda bloklaşmış bir biçimde tekelcikapitalizmin her türlü manipülatif etkinliğinde gizlidir. Kendisini nesneyle dolayımlamış'özgür ruh' 'araçsal us'a indirgenmiş ve mevcut sistemin değişmez savunucusu durumunadönüştürülmüştür. Dışarıdan biçimlendirilen, kendiliğindenliğini tamamen yitirmiş kültür, her türlüyönlendirmeye açık en karanlık dönemlerinde bile, minimalize olmuş, bütünüyle totaliteryapıya karşı merkezi bir konumu teşkil eden muhalif bir yapıyı içinde barındırır. Bu karşıkültürde sanat, her türlü uyum idea'sına karşı saldırıya geçer. Başka bir değişle, en arık ve ödün vermez biçimde, tüm tezatları kendi sanat form'unun yapısınaalarak, uyum idea'sını negatif bir tarzda ifade eder.
Yabancı uyrukluların ve yerel halkın vatandaşlık süreçlerine yönelik görüşleri: Eskişehir örneği

Araştırmada temel olarak Eskişehir'de yaşayan yabancı uyrukluların Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına sahip olmayı isteyip istemedikleri ve Eskişehir yerel halkından yabancı uyruklu komşusu, çalışanı veya iş arkadaşı olan kişilerin bu konuya yaklaşımları incelenmiştir. Araştırma nitel yönteme dayalı olarak desenlenmiştir. Araştırmanın katılımcıları için amaçlı örneklem ve kartopu yöntemi kullanılmıştır. Böylece çalışma grubunu 9 Iraklı, 8 Suriyeli, 6 İranlı, 5 Afganistanlı ve 2 Somalili olmak üzere toplamda 30 yabancı uyruklu ve bu yabancı uyrukluların komşuları, işverenleri veya iş arkadaşlarından 30 kişi olmak üzere toplam 60 kişi oluşturmuştur. Bulgular, Eskişehir'deki yabancı uyruklu katılımcıların neredeyse hepsinin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı istediğini ortaya koymuştur. Yabancı uyrukluların birçoğu, Türkiye'yi çeşitli nedenlerle yakın gördükleri için ve daha iyi yaşam koşullarına erişmek amacıyla vatandaşlık istemektedir. Eskişehir yerel halkının birçoğunun ise yabancı uyruklulara Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı verilmesine karşı çıktığı görülmüştür. Karşı çıkanlar, genel olarak kendilerinin ekonomik olarak ikincilleşeceği düşüncesiyle vatandaşlık verilmesini istememektedir. Eskişehir yerel halkından, yabancı uyruklularla günlük yaşamda iletişimi daha fazla olan veya kendisi daha önce benzer deneyimlerden geçmişş olanların çoğunun ise yabancı uyruklulara Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı verilmesi konusuna daha olumlu yaklaştığı görülmüştür.