turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Denetimli serbestlik ve yardım hizmetlerinde elektronik izleme kurumunun uygulanması

2005 yılından itibaren modern ceza hukuku çerçevesinde, Türk Ceza adaleti sisteminde önemli yasal değişiklikler yapılmış olup bu amaçla Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, İnfaz Kanunu sistematiği baştan aşağıya yenilenmiştir. Yasal düzenlemeler yapıldıktan sonra getirilen yeni ceza hukuku kanunlarının uygulamalarında sorunlar yaşandığı gibi teknolojik şartlar, ortaya yeni çıkan sorunlar amacıyla ceza adaletinde yeni yasal değişikliklere gidilmiştir. Ceza hukuku sistematiğinde en önemli konularından biri de hakkında soruşturma, kovuşturma ve mahkumiyet hükmü bulunan kişilerin denetim ve gözetimi olup artık hakkında suç soruşturması olmayan kişiler bile denetim ve gözetim altına alınabilmektedirler. Bu amaçla ceza adalet sisteminde bulunan denetimli serbestlik kurumu önemli bir yere sahip olup denetimli serbestlik hedeflenilen amaç, suç işleyen yükümlülerin belli şartlarda altında ceza infaz kurumlarına girmeden sosyal yaşam içinde topluma kazandırılmaları, suç soruşturması veya kovuşturması olan bireylerin ise ceza infaz kurumlarına girmeden sosyal içinde hayatlarını devam ettirdikleri süreç içinde soruşturma veya kovuşturma işlemlerinin devam etmesi olup 6284 sayılı yasanın kabul edilmesinin sonucunda suç soruşturması veya kovuşturması bireylerin denetim ve gözetim altında olmalarına imkan sağlanmıştır. Bu çerçevede denetimli serbestlik kurumunun işler bir hale gelmesi, hakkında denetim ve gözetim yükümlülüğüne karar verilen yükümlülerin rahat bir şekilde takip ve izlenilmesi, yükümlülerin sosyal yaşam içinde hayatlarını sürdürerek toplumdan uzaklaşmamaları ve yükümlülerin devlete daha az maliyetleri olması için Elektronik İzleme sisteminin uygulanması gerekmektedir.
Alman Müsteşriki İgnaz Golgziher'in İslam Hukukunun kaynakları hakkındaki görüşleri ve bu görüşlerin değerlendirilmesi

Ignaz Goldziher, geçtiğimiz asrın yetiştirdiği en önemli müsteşriklerdenbiridir. Goldziher'in slam'ın ana kaynaklarına yönelik kaynak kabul edilebilecek tarzda araştırmalarda bulunması, bizim yüksek lisans tezi olarakGoldziher'in slam hukuku kaynaklarına bakışını çalışmamıza neden olmuştur. Tezimizde asıl ulaşmaya çalıştığımız hedef Goldziher'in Kuran ve Sünnet başta olmak üzere cma, Kıyas ve Yabancı Kültürlerin Etkisikonularındaki görüşlerini ortaya çıkarıp bu görüşlerini değerlendirmekti. Goldziher, Kuran'ın ilahi vahiy ile gelen bir kutsal kitap olduğunu kabul etmemektedir. Onun savunduğu görüş, Kuran'ın slam'ın Peygamberi olarak ortaya çıkan Muhammed'in kendinden önce gönderilen dinlerin ve çeşitli kültürlerin öğretilerini meczederek Kuran'ı yazdığıdır. Bunun için Kuran'ındiğer dinlerin kopyası olduğunu iddia etmektedir. Yine Goldziher, Sünnet konusunda da çarpıcı iddialardabulunmaktadır. Ona göre bize kadar gelen hadisler aslında Peygamberinsözleri değil, Arap kültürüdür. nsanların Sünnet olarak inandığı esaslar, aslında günümüze kadar yaşaya gelen adetlerdir. Goldziher, slam hukuk kaynaklarına, klasik eserlerde kaynak olarak nitelendirilmeyen yeni bir esas daha ilave etmektedir. Bu yeni kaynak da yabancı kültürlerin slam'a ve slam hukukuna etkileridir. Goldziher, slam'ınve onun hukukunun değişik din ve kültürlerin etkisiyle oluştuğunu iddia etmektedir. Çalışmamızda, Goldziher'in bütün bu iddialarını slam hukukukaynaklarıyla karşılaştırarak inceledik. Bunun sonucu olarak da Goldziher'iniddialarının aksine Kuran'ın ilahi bir vahiy olduğunu, Peygamberin sahihhadislerinin günümüze kadar ulaştığını, slam'ın diğer din ve kültürlerintaklidi, birleşimi olmadığını ortaya koymaya çalıştık.
Türk Hukukunda dernek ve fakıflara ait iktisadi işletmelerin vergilendirilmesi

Türk Hukukunda demek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler, kurumlar vergisinin mükellefidir. Oysa bağlı oldukları tüzel kişiler kurumlar vergisi mükellefi değildirler. Bu sebeple özellik arz eden konu ayrıca Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 5. maddesinin atıfta bulunduğu 4. maddesindeki şartlan taşıyan işletmelerin iktisadi işletme sayılmaları nedeniyle de ilgi çekicidir. Buna göre: Devlete, özel idarelere, belediyelere ve diğer kamu idarelerine ve müesseselerine ait ve tabi olup faaliyetleri devamlı bulunan ve birinci maddenin ve işaretli bentleri haricinde kalan ticari, sınai ve zirai işletmeler iktisadi kamu müesseseleridir. Söz konu bendi sermaye şirketlerini, bendi ise kooperatifleri içermektedir. İktisadi işletmenin tanımı, unsurları ve iktisadi işletme sayılmama sonuçlan çalışmamızın temel konulanm oluşturmaktadır. Bunun sebebi, dernek veya vakfa ait iktisadi işletmelerin kazanç gayesi gütmemeleri, faaliyetin kanunla tevdi edilmiş görevler arasında bulunması, tüzel kişiliklerinin olmaması, müstakil muhasebeleri ve kendilerine tahsis edilmiş sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerine tesir etmemesidir. Çalışmanın vergi hukukundaki yasallık ilkesi bakımından özellik arz eden yönü, kanunlardaki bazı vergi kolaylıklanmn kamu yaranna çalışan dernek veya Bakanlar Kurulu'nca vergi muafiyeti tanınmış vakıflara tanınması, ancak bu ayncalıktan yararlanma ölçütlerinin Maliye Bakanlığı'nca belirlenmesidir. Muafiyet veya istisnadan yararlanmayı doğrudan etkileyen kriterlerin bakanlıkça oluşturulması, 1982 Anayasası'nın 73. maddesinde ifade edilen 'Vergi, resim, harç 93 ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır' ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. Yukarıda belirtilen nedenlerle, Türk hukukunda dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin vergilendirilmesi, sadece kanunun yorumlanmasıyla anlaşılamayan, Danıştay kararlan ile Maliye Bakanlığı özelgelerinden yararlanmayı zorunlu kılan önemli bir inceleme alanını oluşturmaktadır. 94
Evde bebek bakım sözleşmesi

Türk Borçlar Kanunu'na göre sözleşme hukuki bir sonuç meydana getirmesi amaçlanan, bir ya da birden fazla gerçek veya tüzel kişinin, karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanıyla kurulan hukuki işlemdir. Hukukumuzda birçok sözleşme türü mevuttur. Sözleşmelerin tabi oldukları düzenlemeler dikkate alındığında çeşitli kategorilere ayrıldıkları görülmektedir. Bir sözleşmenin kanunen düzenlenmiş olup olmaması bahsedilen kategorilerden birini oluşturmaktadır. Bu çalışmada günümüzde oldukça sık karşılaşılan ve birçok insanı doğrudan veya dolaylı ilgilendiren evde bebek bakım sözleşmesi incelenmeye çalışılmıştır. Evde bebek bakım sözleşmesi, unsurları ve özellikleri dikkate alındığında kanunen düzenlenmiş bir sözleşme olan hizmet sözleşmesi kapsamında değerlendirilmiştir. Evde bebek bakımını konu alan söz konusu sözleşme, genel olarak bakıcının, baktırana bağımlı bir şekilde belirli veya belirli olmayan bir süreyle bebek bakım ve gözetim borcu altına girmeyi, baktıranın ise bunun karşılığı olarak ücret ödemeyi üstlendiği bir sözleşme olarak ifade edilmektedir. Sözleşmenin tanımında belirtilen bahse konu belirsiz süre ise bu çalışma açısından kural olarak en geç bebeğin 54 ayını doldurduğu güne kadar geçerli olan bir zaman dilimidir. Fakat 4,5 yaş ve üzeri çocukların da bakım ve gözetime ihtiyaç duyması ihtimaline karşı bakılan bebeğin yaş aralığını sözleşme özgürlüğü ilkesi doğrultusunda belirleyebilmenin mümkün olduğu söylenebilir. Sözleşmenin esaslı unsurlarından yola çıkarak sözleşmeye vermiş olduğumuz ismin aynı zamanda çalışmamızın da ismi olması açısından özellik arz ettiği görülmektedir. Çalışmamızın ilk bölümünde evde bebek bakım sözleşmesinin tanımından başlamak suretiyle sırasıyla sözleşmenin unsurları, özellikleri, türleri, hukuki niteliği, diğer bazı sözleşmeler ile karşılaştırılması ve şekli incelenmiştir. Çalışmamın ikinci bölümüne gelindiğinde ilgili sözleşmenin tarafları, tarafların borçları ve bakılan bebek kavramı konularına değinilmiştir. Son olarak çalışmanın üçüncü bölümünde ise ilgili sözleşmenin askıya alınması, sona ermesi ve sözleşmedeki diğer özel durumlar ele alınmıştır.
Arabuluculuk sürecinde arabulucunun hukuki statüsü-hakları ve yükümlülükleri

Arabuluculuk tarafların, bağımsız ve tarafsız üçüncü kişinin katkılarıyla aralarındaki uyuşmazlığa ilişkin en uygun çözümleri yine kendileri tarafından üretmeleri yoluyla uyuşmazlığın çözülmesi faaliyetidir. Türk hukukunda, özel hukuk uyuşmazlıklarında arabuluculuk yönteminin uygulanması yakın bir geçmişşe dayanmaktadır. Bu sebeple ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinde uyuşmazlıkların çözümünde yaygın olan arabuluculuk uygulamalarına sık rastlanılmamaktadır. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği ile birlikte arabuluculuğun önemli bir süjesi olan arabulucunun statüsü çerçevesindeki konular hakkında açık düzenlemeler getirilmiştir. Bunun yanı sıra arabuluculuk uygulamaları yaygınlaştıkça yeni sorunlar ve konular gündeme gelmektedir. Bu çalışmada Kanun ve Yönetmelikte yer alan düzenlemeler ve uygulamadaki yaklaşımlar ekseninde süje olarak arabulucu konusu incelenmiştir. Çalışmamızda arabuluculuk kavramına genel olarak değinilecek olup asıl olarak; arabulucu kavramı, arabuluculuk sözleşmesi, arabulucu olarak görev yapan kimsenin arabuluculuk sürecindeki yeri, hukuki statüsü, seçimi, hakları, yükümlülükleri ve sorumluluğu hususları incelenmeye çalışılacaktır. Ancak kurum olarak arabuluculuk faaliyetinin ayrıntılı olarak incelenmesi konumuzun dışında yer almaktadır.
Rohingyaların tarihsel ülke dışılığı ve Bangladeşdeki hukuki durumu

Muhtemelen, Rohingya halkı etnik grubu ve mensup olduğu din yüzünden dünyanın en zulüm gören, savunmasız ve ezilen azınlık grubudur. 1970'lerden bu yana, Rakhine'de yaşayan Rohingyalara uygulanan bazı baskılardan komşu ülkelere kaçmak zorunda kalmışlardır. Bir milyondan fazla Rohingya, Bangladeş'in Cox Bazar bölgesinde yer alan mülteci kamplarına göç etmiştir. Rohingyalar, 1978, 1991 -1992, 2012, 2015 ve 2016 -2017'de askeri baskılara maruz kalmıştır. Son zamanlarda, Myanmar'daki Budist milliyetçiliği nedeniyle Rohingya Müslümanlarına yönelik zulüm artmıştır. Rohingyalar, Myanmar vatandaşlığına reddedildikleri için Myanmar'da çeşitli kısıtlamalardan ve insan hakları ihlallerinden muzdarip olmaya devam etmektedir. Yerel hükümet tarafından zulüm gören yerli Rohingyalar birkaç kez Bangladeş'e kaçmak zorunda kalmıştır. Aşırı nüfuslu bir ülke olan Bangladeş, şu anda dünyada mülteci barındıran 10. ülke konumundadır. Bu nedenle, Rohingya mültecilerinin kendilerini devlet zulmünden kurtarmak için defalarca Bangladeş'e gittiği görülmektedir. Bu araştırma, Myanmar'ın siyasi girişimini ve vatandaşlık yasasını analiz ederek, Rohingya halkına anavatanlarında yapılan tarihi zulmün nedenini bulmaya çalışmaktadır. Bu çalışma aynı zamanda yapılan bu etnik temizliğin küçük azınlık grubunun yaşamı üzerindeki sonucunu da ele almaktadır. Ayrıca, bu müslüman azınlık grubun Myanmar hükümeti tarafından topraklarında nasıl ve neden zulüm gördüğünü açıklamaktadır. Son olarak, bu çalışma Rohingya mültecilerinin şu anda Bangladeş'teki yaşam koşullarını ve barındıkları ülkelerdeki yasal durumlarını analiz etmektedir.
Özel güvenlik sözleşmeleri

Kişi ya da kurumların artan güvenlik ihtiyaçları karşısında devlet kolluğunun yetersiz ve yetkisiz kalması neticesinde özel güvenlik faaliyet alanı ortaya çıkmıştır. Özel güvenlik faaliyet alanı 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve bu Kanunun Uygulanmasına ilişkin Yönetmelik ile düzenlenmiştir. Devlet özel güvenlik sözleşmelerine pek çok bakımdan müdahale etmektedir. Bu nedenle özel güvenlik sözleşmelerinde irade serbestisinin tam olarak varlığından söz edilemez. Özel güven-lik sözleşmesi, özel güvenlik şirketi ile güvenlik hizmeti alan arasında yapılan bir sözleşmedir. Özel güvenlik şirketinin, özel güvenlik sözleşmesiyle borçlandığı asli edim yükümlülüğü koruma ve güvenliği sağlama ediminin ifasıdır. Özel güvenlik şirketleri ile hizmet alan arasındaki bu sözleşme ilişkisi Türk Borçlar Kanununda ya da bir başka kanunda da düzenlenmiş değildir. Bu nedenle TBK. m. 502 hükmü ge-reği, vekalet sözleşmesine ilişkin hükümler, bir iş görme sözleşmesi olmasından do-layı özel güvenlik sözleşmesine de uygun düştüğü ölçüde uygulanmalıdır.
Olağan dönem cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde konu unsuru

Bu tezin amacı 2017 Anayasa değişiklikleri ile hukuk sistemimizde eskisinden çok farklı bir görünüme kavuşan olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle düzenlenebilecek ve düzenlenemeyecek hususların ne olduğunu tespit etmektir. Bu amaçla çalışmada yürütmenin düzenleme yetkisi, yürütmenin düzenleyici işlemleri ve cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin hukuki rejimine, Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle düzenlenebilecek ve düzenlenemeyecek alanların neler olduğuna yer verilmektedir. Yeri geldikçe Anayasa Mahkemesinin bu hususta vermiş olduğu kararların belli kısımlarına temas edilerek ilgili konularda Mahkemenin içtihadının ne yönde olduğuna değinilmiştir. Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle düzenlenebilecek konuların başında yürütme yetkisine ilişkin konular gelmektedir. Anayasada özel olarak Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenleneceği öngörülen konular ise yürütmenin mahfuz düzenleme yetkisinin bulunduğunu ifade etmektedir. Son olarak kamu tüzel kişiliğinin kurulması ortak düzenleme alanını oluşturmaktadır. Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemeyecek konular genel olarak Anayasanın 104. maddesinin 17. fıkrasında hükme bağlanmıştır. Buna göre yürütme yetkisine ilişkin olmayan konular, Anayasanın birinci, ikinci ve dördüncü bölümünde düzenlenen hak ve hürriyetler, münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konular ile kanunda açıkça düzenlen konular Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemeyecek alanları oluşturmaktadır. Anayasanın 161. maddesinin 7. fıkrasında da harcanabilecek tutarın Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle aşılabileceğine dair bütçe kanununa hüküm konulamaz denilerek özel olarak Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemeyeceği öngörülen bir konuya yer verilmektedir.
Aile hukukunda vesayet ve uygulamada vesayet davaları

4721 sayılı Türk Medeni Kanununda aslolan velayet kurumudur. Vesayet müessesesi, velayet müessesesi karşısında istisnai bir kurumdur. Nitekim vesayet, velayet altına alınmayan küçük ve kısıtlıların korunması için getirilmiştir. Vesayet, Türk Medeni Kanununda sınırlı sayıda düzenlenen kısıtlama sebeplerinin varlığı halinde uygulanır. Vesayet müessesi ile koruma altına alınan kimse için vasi önemli yer tutmaktadır. Çalışmamızda vesayete ilişkin teorik bilgilerin yanı sıra uygulamadaki sorunlara da değinilecektir.
Türk vergi sisteminde değer artış kazancı ve vergilendirilmesi

Değer Artış kazancı, Türk Gelir Vergisi Sisteminde bulunan gelir unsurlarından diğer kazanç ve iratlar bünyesinde yer almaktadır. Çalışmada, bu kazanç türünün gelişim süreci ve uygulaması incelenerek değer artış kazancının vergilendirilme sistematiğinin özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca, bu kazancın vergilendirilme sistematiğinin özellikleri belirlenirken mevzaut hükümleri, özelgeler, yargı kararları ve güncel tartışmalardan bahsedilerek uygulamadaki aksaklıklar da tespit edilmeye çalışılmaktadır. Bir gelir unsuru olarak değer artış kazancının, gelir kavramı içinde yer alma durumunun hangi nedenlerle gerçekleştiği ve bu durum sonucunda bir müessese olarak gelir vergisi yapısı içinde hangi özellikleri taşıyarak yer aldığı çalışmada tespit edilmeye çalışılırken; vergilemede adalet ve etkinlik ilkeleri, rant ve rant vergisi, yeni gelir vergisi kanun tasarısı göz önünde bulundurularak değer artış kazancının belirlenmesinde ve belirlenen bu kazancın vergilendirilmesinde meydana gelen aksaklıkların nasıl giderilebileceğine yönelik tespit ve öneri tez çalışmasında yer almaktadır.
Adli yüz karşılaştırmalarında morfolojik inceleme yönteminin tekrar edilebilirliği ve yeniden üretilebilirliği

Yüz, insan vücudunun en tanımlanabilir bölümüdür. Bu sebeple yüz karşılaştırmaları adli kimliklendirme açısından büyük önem taşımaktadır. Ancak adli yüz karşılaştırmaları, yüzün dinamik ve değişime açık yapısı, görsel bulguların çevresel faktörlere bağımlı olması, uygulanmada evrensel standartların olmayışı ve yöntemin uzman merkezli olması nedeniyle eleştirilmektedir. Bunun için tez çalışmasında, en yaygın adli yüz karşılaştırma metodu olan morfolojik inceleme yönteminin güvenilirliğinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Çalışmada uzmanlar iki farklı zamanda yüz karşılaştırma testlerine tabi tutulmuştur. Uzmanlardan kendilerine sunulan veri setinde yer alan görüntü çiftleri arasında morfolojik inceleme yöntemine dayalı olarak yüz karşılaştırma yapmaları istenmiştir. Uygulanan testler neticesinde, morfolojik inceleme yönteminin tekrar edilebilirlik bakımından yüksek derecede, yeniden üretilebilirlik bakımından ise vasat düzeyde güvenilir olduğu sonucuna varılmıştır. Yüz karşılaştırma testinde uygulanan karar ölçeğindeki kategori sayısı azaldıkça tekrar edilebilirlik ve yeniden üretilebilirlik analizlerinde uzmanlar arasında uyuşmanın arttığı gözlenmiştir. Gözlemci içi ve gözlemciler arası uyumların cinsiyet ve yaş değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği görülmüştür. Başarı oranları bakımından yapılan değerlendirmede ise duyarlılık başarı puanlarının, seçicilik başarı puanlarından daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Morfolojik inceleme yönteminin uygulanmasında uzmanların ortak eğitim süreçlerinden geçirilmesi, karar ölçeklerindeki kategorilerin azaltılması ve ifadelerin netleştirilmesi, uygulamaya ilişkin standart prosedürlerin geliştirilmesi halinde yöntemin güvenilirliği artacaktır.
Deniz Hukukunda bayrak devletinin uygulama yetkisi

Bu tezde bayrak devletinin uygulama yetkilerine ilişkin hukuki bir inceleme yapılmıştır. Bayrak devletlerinin yetkilerini yerinde ve etkili bir şekilde kullanması, tüm insanları ilgilendiren önemli bir sorun olan deniz kirliliğinin azaltılmasına yardımcı olacak ve denizde güvenlik unsurunun yerleşmesine katkı sağlayacaktır. Bayrak devletleri temel olarak açık denizde yetkilidir. Bu yetkisini uluslararası hukuktaki yetki prensiplerinden alır. Günümüzde, bayrak devletlerinin görevlerini tam olarak yerine getirememesi, aynı konularda liman devletleri ve kıyı devletlerinin yetkilendirilmesiyle sonuçlanmıştır. Büyük çoğunlukla 'elverişli bayrak' devletlerinin sebep olduğu bu durum, devletler arasında hukuki, siyasi veya diplomatik bazı sorunların çıkmasına neden olabilecek niteliktedir. Çalışmamızda, ideal bir düzende bayrak devletlerinin tam yetkiye sahip olması gerektiği genel kabulüyle liman ve kıyı devletlerinin yetkileri kapsam dışında tutularak, mevcut uluslararası sözleşmeler ve ulusal mevzuat çerçevesinde bayrak devletlerinin yetkileri ele alınmıştır. Bu çalışmada, tez konusundaki tüm kelimeler hukuki anlamlarıyla irdelenmek suretiyle konunun daha iyi anlaşılmasına temel oluşturacak kavramsal çerçeve oluşturulmuştur. Aynı zamanda vatandaşlık hukukunda da mevcut uyrukluk bağının gemilere nasıl uyarlandığı ve Türk mevzuatında bunun nasıl düzenlendiği ortaya konmuştur. Uluslararası sözleşmeler ve bunların ülkemizdeki yansımaları olan düzenlemeler incelemede esas olarak kabul edilmiştir.
Ulusal İnsan Hakları Kurumlarının yargısal süreçlere katılımı ve Türkiye İnsan Hakları Kurumu örneği

Çalışmada Ulusal İnsan Hakları Kurumları'nın yargısal süreçlere katılımı ulusal ve ulusalüstü düzlemde incelenmiş ve Türkiye İnsan Hakları Kurumu'nun bu bağlamdaki katılımı araştırılmıştır.
Kurumsal açıdan insan hakları

İnsan hakları, insanın değerinden, onurundan kaynaklanan, onurlu bir yaşamı gerçekleştirmeye yönelik haklardır. İnsan hakları 'özgürlük', 'kamu özgürlüğü' ve 'temel haklar' listesi boyutuna indirgenemez. İnsan hakları bu kavramları da bünyesine alan ama bunların da üstünde, ahlaki taleplerdir. İnsan hakları, bir bütün olarak, onurlu bir hayatın anahtarını verir. % İnsan haklarının 'Amerikan Hak Bildirileri' ve '1789 Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirileri'nde bireyci anlayışla başlayan serüveni, kolektif özgürlüğe doğru bir evrim geçirmiştir. Başlangıçta salt olarak görülen haklar, göreceli nitelik kazanmış, yeni metinler bireyden çok kişiden söz etmiş, kişi kavramı içerisine toplumsal gruplar da dahil edilmiştir. Bu gelişme kendini insan haklarının sınıflandırılmasında da göstermiştir. Birinci kuşak haklar, negatif hakları yani kişinin bu hakları kullanırken devletin karışmadığı, engel olmadığı hakları ifade ederken; ikinci kuşak dediğimiz devletin daha aktif tutum almasını gerektirir haklar ortaya çıkmıştır. Üçüncü kuşak haklarda ise kişi kavramındaki gelişmeye paralel olarak grup hakları da tanınmıştır. Ancak insan hakları bir ucu açık oluşum olarak yeni gelişmelere de açıktır. İnsan haklarının temeli insanın değeri ve onurudur. İnsanın değeri onun diğer canlılar arasındaki özel yeridir. İnsanın değeri özellik ve olanaklarının bütünüdür. İnsanı özel kılan, bir yapabilirlikler gücü ile donatık olmasıdır. İnsan haklarına sadece bir yaşam için değil; fakat, onurlu bir yaşam için ihtiyaç duyulur. İnsan haklan topluma ve devlete karşı ahlaki üstünlüğü olan haklardır. İnsan haklarının içerisinde sadece idealler yoktur. Sosyal değişme taleplerini de barındırır. İnsan hakları, kişiyi, insan haklarını ihlal eden, kötüye kullanan kurumlara karşı güçlü ahlaki saldırılar yöneltebilecek bir konuma sokar. İnsan haklarının nihai amacı, bu haklara hukuki gerçeklilik kazandırmaktadır.
5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa göre petrol ve petrol ürünleri kaçakçılığı suçları

Petrol, daha yeni keşfedildiği zamanlardan itibaren hem onu keşfeden devletlere bir kısım yararlar sağlamış, hem de bu devletlerin başına bela olmuştur. İnsanlığın ilerlemesi açısından bir basamak olarak görülebilecekken, aynı zamanda en basit haliyle bir silahın özelliklerini taşımaktadır. Her ne kadar son iki yüzyıl içerisinde kömürün yerini alarak yükselmiş olsa da, tahmini olarak 50 yıllık bir rezervin kalmış olması, halihazırda petrole tam anlamıyla bir alternatif üretememiş olan dünya piyasaları açısından vazgeçilemez bir kaynak değeri taşımaktadır. Çalışmamızın birinci bölümünde petrolün bu özelliğinin daha iyi anlaşılabilmesi için, ülkemizde ve dünya üzerinde göstermiş olduğu gelişime yer vermeye çalıştık. Özellikle ülkemizde Osmanlı İmparatorluğu'ndan itibaren vergilendirilmesi ve silah olarak kullanılması, petrolün devletler tarafından sistematik olarak gelir kaynağı yapıldığını göstermektedir. Bu kaynak o denli önemlidir ki, devletlerin ve hatta kıtaların kaderini belirlemiştir. Öyle ki bilinen savaşlar içerisinde petrol uğruna yapılan ilk savaş sandığımızdan çok daha eski zamanlarda meydana gelmiştir. Bununla birlikte, petrolün can verdiği alevler semavi dinlerin kitaplarına dahi girmiştir. Nitekim petrol, eski çağlarda bugünkü bildiğimiz haliyle sadece enerji için kullanılmamakta, sağlık, inşaat ve hatta tarıma kadar birçok alanda ihtiyaç duyulan bir madde halinde bulunmaktaydı. Biz de çalışmamız kapsamında yukarıda bahsetmiş olduğumuz konularda örneklemelere giderken, aynı zamanda petrol ve petrol ürünleri kaçakçılığı hususunun Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında açıklamaya çalıştık.
Gelir vergisi sistemi çerçevesinde yatay eşitlik kavramı

Modern devletlerin tamamında hükumetler kamu hizmeti sunmaktadır. Kamu hizmetinin finansmanı olarak kullanılan kaynakların başında vergi gelirleri gelmektedir. Vergilerin toplanması hususu ise bir takım kurallara bağlanmıştır. Söz konusu kuralların kaynağı hukuk devletlerinde anayasalardır. Bu bağlamda, çalışmanın konusunu teşkil eden vergilendirmede eşitlik ilkesi Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın bir gereğidir. 1982 Anayasası'nın 10. maddesinde yer alan eşitlik ilkesinin vergilendirme alanına yansımasını yine 1982 Anayasası'nın 73. maddesinin 1. fıkrasında ifade edilen mali güce göre vergilendirme ilkesinde görmek mümkündür. Söz konusu iki ilke birlikte değerlendirildiğinde ortaya şu sonuç çıkmaktadır: vergi yükünün mükellefler arasında adil ve dengeli dağılımının sağlanması için mükellefler mali güçlerine göre vergilendirilmelidir. Teorik anlamda eşitlik ilkesi ancak bu şekilde sağlanabilir. Çalışmada Türk Vergi Sisteminde yer alan 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ele alınmış, teori ile pratik arasındaki ilişki yatay eşitlik ilkesi açısından irdelenmiştir. Bu çerçevede yatay eşitliğin hayata geçirilmesinde vergi kolaylıklarının rolüne değinilmiş ve vergi kolaylıklarının eşitliğe ulaşmada doğru ölçütler olup olmadığı incelenmiştir.