turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İnsan üzerinde deney ve deneme yapma suçları (TCK M.90)

Tezimizin konusunu oluşturan insan üzerinde deney ve deneme yapma suçları, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 'Özel Hükümler' başlıklı ikinci kitabının 'Kişilere Karşı Suçlar' isimli ikinci kısmının 'Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar' şeklindeki ikinci bölümünde düzenlenmiştir. İnsan üzerinde deney başlığını taşıyan TCK'nın 90. maddesinde insan üzerinde deney ve hasta olan insan üzerinde tedavi amaçlı deneme olmak üzere iki ayrı suç tipi düzenlenmiştir. Çalışmamızda maddede yer alan suçlar benzerlikleri ve farklılıkları ele alınarak incelenmiştir. Çalışmamız iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde genel açıklamalar, kavramlar, suçun tarihi gelişimi, uluslararası ve ulusal belgelerdeki düzenlemeler ve bazı deney türleri üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, insan üzerinde deney ve deneme suçları ile korunan hukuki değerler, suçların unsurları, özel görünüş şekilleri, soruşturma ve kovuşturma usulleri, yaptırım, zamanaşımı ve insan üzerinde deney ve deneme suçlarının benzer suçlardan farkı ele alınmıştır.
Yargı kararları ışığında vergi kaçakçılığı suçu

Vergi kanunlarına aykırı fiiller ve bu fiillere uygulanacak cezalar 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu ile düzenlenmiştir. Vergi hukukunun suç ve cezaları düzenleyen kısmı olan Vergi Ceza Hukukunda, vergi kanunlarına aykırı fiillere verilecek cezalar idari para cezaları ve hürriyeti bağlayıcı cezalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Tezde hürriyeti bağlayıcı cezayı gerektiren, Vergi Ceza Hukukunun konularından birini oluşturan ve Vergi Usul Kanunu 359. maddesinde düzenlenen vergi kaçakçılığı suçu incelenmiştir. Tezde tüm unsurları ile ele alınan vergi kaçakçılığı suçu, üç bölümde incelenmiştir. Birinci bölümde genel olarak vergi suçları ele alınmış, suçla korunan hukuki değer incelenmiş, vergi kaçakçılığı suçunun tarihsel gelişimine yer verilmiştir. İkinci bölümde vergi kaçakçılığı suçunun unsurları ve cezası incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise vergi kaçakçılığı suçunun özel görünüş şekilleri, kusuru kaldıran ve azaltan haller, davayı veya cezayı düşüren haller ve yargılama usulü incelenmiştir.
Anonim şirketlerde oyda imtiyaz

Çalışmamızın konusunu anonim şirketler hukukumuzda geniş bir uygulama alanına sahip olan oy hakkında imtiyazlar oluşturmaktadır. Anonim şirkette kural olarak pay sahiplerinin oransallık ilkesine tabi tüm hakları üzerinde imtiyaz oluşturulması mümkündür. Oransallık ilkesine tabi olan hakları ise genellik mali haklar oluşturmaktadır. Ancak oy hakkı, anonim şirkette pay sahiplerinin yönetsel hakları arasında yer almasına rağmen, aynı zamanda oransallık ilkesine de tabidir. Bu nedenle oy hakkında da imtiyaz oluşturulabilmektedir. Lakin çalışmamız kapsamında yer aldığı üzere bazı hukuk sistemlerinde oy hakkında imtiyazlar tamamen yasaklanmıştır. Buna karşılık geçmişşte oy hakkında imtiyaza çekinceli yaklaşan ve hatta yasaklayan hukuk sistemlerinde ise küresel piyasanın etkileri sonucunda oy hakkında imtiyaz uygulamasına geri dönülmüştür. Oy hakkında imtiyazı kabul eden tüm modern hukuk sistemlerinde ise, çeşitli sınırlamalar getirilmiştir. Oy hakkında imtiyaz, ulaşmak istediği sonuç bakımından oy hakkında yoksun paylar ile büyük benzerlik göstermektedir. Ancak bu iki kavram aynı sonuca birbirine zıt iki yoldan ulaşmaktadırlar. Hukukumuzda oy hakkından yoksun paylar beklenen ilgiye ulaşamadığı için oy hakkında imtiyazlı paylar önemini devam ettirmektedir. 2012 yılında yürürlüğe giren Türk Ticaret Kanunu bu fiili durumu dikkkate alarak oy hakkında imtiyazlı payları sistemden çıkarmamış ancak önemli sınırlamalar getirmiştir. Günümüzde oy hakkında imtiyazlı payların bu sınırlamalara uygun olması şarttır. Oy hakkında imtiyazlı paylar da özünde imtiyazlı pay olduklarından pay sahipleri, imtiyazlı paylara ilişkin özel korumadan yararlanacaklardır. Bu özel koruma mekanizması 'imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu' adı altında Kanun'da düzenlenmiş bulunmaktadır. İmtiyazlı pay sahipleri özel kuruluna ilişkin düzenlemeler de çalışmamızda ayrıntılı olarak ele alınmıştır.
İş sözleşmesinin ölüm, ölüm karinesi veya gaiplik nedeniyle sona ermesi

Türk Borçlar Kanunu'nun 440. ve 441. maddeleri uyarınca işçinin ölümüyle iş sözleşmesi sona ererken, işverenin ölümü halinde kural olarak iş sözleşmesi işverenin mirasçılarıyla devam eder. İş sözleşmesinin ağırlıklı olarak işverenin kişiliği dikkate alınmak suretiyle kurulması halinde ise işverenin ölümüyle iş sözleşmesi sona erer. Tarafların ölüm karinesi nedeniyle ölü sayılmasının veya gaipliğinin iş sözleşmesine etkisi ayrıca düzenlenmemekle birlikte Türk Medeni Kanunu'nda bu durumlarda ölüme ilişkin sonuçların doğacağının düzenlenmesi nedeniyle aynı sonuçlar doğar. Türk Borçlar Kanunu'nda yer alan söz konusu hükümlerde iş sözleşmesinin işçinin ölümüyle sona ermesi halinde, işçinin kanunda belirtilen yakınlarına ölüm ödemesi yapılacağı, işverenin ölümüyle sözleşmenin sona ermesi halinde ise işçinin, işverenin mirasçılarından sözleşmenin süresinden önce sona ermesi nedeniyle uğradığı zararın tazminini talep edebileceği düzenlenmiştir. Türk Borçlar Kanunu'nun bireysel iş kanunlarına göre genel nitelikli kanun olması nedeniyle İş Kanunu'na ve Deniz İş Kanunu'na tabi işçiler için de bu hükümler uygulanır. Çünkü bu kanunlarda aynı amaçla getirilmiş, aynı şartlarda işçiye ödeme yapılmasını öngören başka hüküm bulunmamaktadır. Basın İş Kanunu'nda ise ölüm tazminatına ilişkin bir düzenleme bulunması nedeniyle bu Kanun'a tabi işçiler için Türk Borçlar Kanunu'nda yer alan ölüm ödemesi yapılmaz. İş sözleşmesinin taraflardan birinin ölümüyle sona ermesi halinde kanunda belirtilen diğer şartların da sağlanması halinde işçiye kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, ücret ve fazla çalışma ücreti de ödenir. Türk Borçlar Kanunu'nun 440. ve 441. maddelerinde düzenlenen alacaklarda İş Mahkemeleri Kanunu'nda belirlenen taraf şartının sağlanmaması nedeniyle, bu alacaklar için iş mahkemelerinde dava açılamaz. Benzer şekilde İş Kanunu'nda işçinin ölümü halinde kıdem tazminatının işçinin yasal mirasçılarına ödeneceğinin belirtilmesi nedeniyle bu alacağa ilişkin de iş mahkemelerinde dava açılamaz. Söz konusu alacaklar için asliye hukuk mahkemelerinde dava açılmalıdır. Yıllık izin ücreti, ücret ve fazla çalışma ücreti alacağına ilişkin ise mirasçılar külli halefiyet ilkesi gereğince hak sahibi olacağından iş mahkemeleri görevlidir. İş Mahkemeleri Kanunu'nun üçüncü maddesi gereğince bu talepler için arabulucuya başvurulması da zorunludur.
Alman Hukuku kıyası ile kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartları

Bu çalışmamızda 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na göre kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartlarını inceleyeceğiz. Kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartları, geçerli bir asıl borcun ve geçerli bir kefalet sözleşmesinin varlığı olarak ifade edilebilir. Geçerli bir kefalet sözleşmesinin kurulabilmesi için kefalet sözleşmesinin ehliyet unsuru, şekil ve konu yönünden geçerli olması ve kefalet sözleşmesinin irade bozukluğu sebepleri ile geçersiz olmaması gerekmektedir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nda değişikliklerin en çok yaşandığı alanlardan biri de hiç şüphesiz kefalet sözleşmesi olmuştur. Özellikle kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartlarında yapılan değişiklikler uygulamayı da yakından ilgilendiren ve özel olarak incelenmeyi hak eden düzenlemelerdir. Kefalet hukukunda en önemli değişiklikler, kefalet sözleşmesinin yapılmasının bazı durumlarda eşin rızasına bağlanması ve şekil kurallarıdır. Bu çalışmada kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartları Alman hukuku ile de kıyaslanmaktadır ve her iki hukuk arasındaki farklılık ile benzerlikler gösterilmektedir.
Medenİ Usul Hukuku'nda dava konusu

Davanın tarafları arasındaki uyuşmazlığı belirleyen dava konusu, çekişmeli yargı içerisinde yer alan talep sonucuna yönelik olan usuli bir taleptir. Usuli talep ise bir hukuki sonucun kesin bir biçimde belirlenmesini, yani belli bir hukuki himayenin sağlanmasını konu alan ve mahkemeye yöneltilmiş bulunan istektir. Dava konusu, davanın neye ilişkin olduğunu ve mahkemeden hüküm altına alınması istenilen şeyi talep sonucuna göre belirlemektedir. Dava konusu ile talep sonucu arasında sıkı bir bağ vardır; ancak bunlar aynı anlama da gelmemektedir. Bu noktada gerek yabancı gerekse Türk doktrininde usuli talebin içeriğinin ne şekilde doldurulacağı ve talep sonucu ile vakıanın önemi bu açıdan halen tartışılmaktadır. Talep sonucu ile bağlantılı olan dava konusu usuli talebin temellendirilmesi noktasında vakıaların önemli bir yeri bulunmaktadır. Ancak vakıa bir dava konusu unsuru olarak değil, talebin yorumlanması noktasında gerektiğinde rol oynar. Bu nedenle dava konusunun içeriği talep sonucuna göre belirlenen tek unsurlu usul hukuku teorisine göre ortaya konulabilir. Mahkemeden hüküm altına alınması istenilen şeyin dava dilekçesinin dava konusu kısmında, açık ve kesin bir şekilde yazılması gerekir. Ayrıca bazı davalar ve usul hukuku kurumları bakımından davanın esasına ilişkin davalı ve davacı sıfatının, mal veya hak üzerindeki hukuki ilişkiye dayanması halinde o mal veya hakkın ifade ettiği maddi hukuka ilişkin çekişme konusu kavramına yer verilmesi de yerinde olacaktır. Dava konusu gerek dava türleri ve gerekse diğer usul hukuku kurumları bakımından önemi yadsınamaz bir yargılama hukuku kavramıdır. Dava konusu tek unsurlu teori gereği, talep sonucuna göre belirlenecektir. Türk hukukunda derdestlik, kesin hüküm gibi pek çok kurum bakımından dava konusunun ayrı bir unsur olarak ifade edilmesi, buna bir gösterge olarak kabul edilmektedir. Dava konusu olan usuli talep ve talep sonucu ilişkisinin yadsınamaz önemi karşısında bazı durumlarda icra edilebilir bir maddi talebin varlığını kabul de daha yerinde olacaktır.
Acil servis hekiminin yükümlülükleri

Acil tıp ; acil olarak bakım ihtiyacı olan, tanısı konulmamış yer alanmalar ile akut hastalıkların tanısının koyulduğu ve acil bakım hizmetlerinin verildiği uzmanlık alanıdır. Acil servis hekimlerinin öncelikli hedefi de hastaların resüsitasyonu ve stabilizasyonunu sağlayıp sonrasında genel bakım hizmetlerini vermektir. Kısacası tıbbın her alanı ile alakalı acil sağlık hizmetlerini verebilecek yeterlilikte olması gerekmektedir. Dolayısıyla da acil hekiminin görev ve sorumluluklarının oldukça geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır. Acil hekimi olarak görev yapan hekimler, sadece acil tıp uzmanı ya da asistanlarından oluşmamaktadır. Pratisyen hekimler de acil sağlık hizmetlerinin her basamağında görev almaktadır. Acil servis hekimlerinin de diğer tüm meslektaşları gibi en önemli yükümlülüğü özen yükümlülüğüdür ve diğer tüm yükümlülüklerinin temelini oluşturmaktadır. Acil durumlarda hastaların hekim seçme özgürlüklerinin olmaması, hastanın tıbbi durumunun ciddiyeti nedeniyle kendini ifade edebilme yeterliliğinin olmaması, hastanın hayati tehlikesinin bulunması gibi nedenlerle acil hekiminin özen yükümlülüğü ayrıca önem teşkil etmektedir. Her hekimin yükümlülükleri olan; öykü alma, aydınlatma ve rıza, muayene etme, teşhis, tedavi, reçete yazma, ileri tetkik, tedaviyi sonlandırma, kayıt tutma, sır saklama, organizasyon, kimlik tespiti yapma, bilirkişilik yapma ve mesleki zorunluluk sigortası yaptırma yükümlülükleri acil hekimlerinin de yükümlülükleri arasındadır. Ancak somut olay temelinde farklılıklar teşkil edebilir. Acil hekimleri de tıbbi standardı sağlamalı ve ilgili bilim dallarınca yayınlanan kılavuzları yakinen takip etmelidir. Ayrıca modern tıbbın gereklerini hem takip etmeli hem de gereklilik halinde uygulamalı ve uygulanmasını da sağlamalıdır. Hekimlerin yükümlülükleri ile alakalı hekimlere daha fazla eğitim verilmesi gerekmekte olup hem tıp fakültesi eğitim müfredatlarında hem de mezuniyet sonrası hizmet içi eğitim programlarında eğitim verilmesi gerektiğini düşünmekteyim. Aynı şekildeacil hekimlerinin de yükümlülükleri ile alakalı eğitime ihtiyacı bulunmaktadır.
Haksız rekabette basının sorumluluğu

Yeni Türk Ticaret Kanunu ışığında haksız rekabet hukuku; rakip teşebbüsleri olduğu kadar tüketicileri ve diğer tüm pazar katılımcılarını eşit şekilde korumaktadır. Bu durum şüphesiz ki basının doğrudan haksız rekabet fiilini işlediği haller kadar, basın aracı kılınarak haksız rekabet fiilinin işlendiği hallerde açılabilecek davaların sayısını da etkileyecektir. Türk Hukuku'nda kanun koyucu, haksız rekabetten dolayı basının sorumluluğunu özel olarak düzenlemiştir. Özellikle basın aracılığıyla meydana gelen haksız rekabet hallerinden dolayı fiil geniş kitlelere ulaşabildiğinden kanun koyucu, haksız rekabet halinde basının sorumluluğuna özel bir önem vermiştir. Çalışmamızda, 6762 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Kanun ışığında basının haksız rekabet fiilini hiçbir aracı kılmaksızın işlediği haller kadar, basın aracı kılınarak işlenen haksız rekabet halleri ve bu durumda ilgili kişilerin sorumlulukları ile sorumlulara karşı açılabilecek olan davalar karşılaştırmalı bir şekilde irdelenmiştir.
Sigortalının, sigortacının halefiyet hakkını ihlal etmeme yükümlülüğü

Sigorta hukukunda halefiyet kurumunun amaçlarının gerçekleşebilmesi için sigortalının sigortacının halefiyetle ilgili haklarını ihlal etmeme ve koruma yükümlükleri bulunmaktadır. Bu çalışmada, sigortalının bu yükümlülüğünün kapsamı ve yükümlülüğe aykırılık durumunda sigortacının kullanabileceği hakların incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda öncelikle bu yükümlülüğün kapsamına hangi hususların dahil olduğu ve uygulamada görülen ihlal örnekleri, daha sonra ise bu yükümlülüğün ihlali durumunda sigortacının kullanabileceği haklar incelenmiştir.
Anayasa mahkemesine bireysel başvuruda idari inceleme

Bu tez, T. C. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yolunun filtrelemeaşamalarından biri olan idari inceleme sürecini açıklamayı ve bu süreçte izlenecekusulün adalete erişim için tutarlılığının sağlanması gayesini gütmektedir. Çalışma, filtrelemenin önemi sorusunun cevabını da dahil ederek idari inceleme aşamasının ne olduğu ve kabul edilebilirlik incelemesinden nasıl ayrıldığını belirten giriş kısmını takiben üç bölümden oluşmaktadır. Esas incelemesi öncesinde başvuruyu sona erdireninceleme süreçleri ve kararların konu alındığı birinci bölümde kabul edilebilirlik kriterleri birer birer açıklanmıştır. İkinci bölüm ise idari inceleme aşaması ve idari retkararlarına dairdir. Bu bölüm idari incelemenin tabi olduğu ilke ve yasal düzenlemeler ile AYM nin uygulamasını ayrıntılarıyla göstermektedir. Tez, mahkemeye erişim hakkı bağlamında bireysel başvuru yoluna erişimi, idari inceleme usulünde benimsenmiş olan koşulların -özellikle belli başlı konular yönünden- bireysel başvuru yoluna erişimi ne ölçüde sınırlandırdığını, bir hak arama yolu olan bireysel başvuru yolunun bizzat hak ihlalinin kaynağı olmaması arzusu ve bir takım önerileri içeren bölüm ile son bulmaktadır. Çalışma, idari incelemede başarılı bir filtrelemeyi mümkün kılan kuralları ortaya koymak uğrunadır. Bununla birlikte elbette asli önem taşıyan husus, açık ve erişilebilir bireysel başvuru sisteminin bizzat kendisidir ve en fazla dikkati hak eden de hak ve özgürlüklerin korunduğu tutarlı işleyen bir mekanizmadır.
Türk Borçlar Hukuku'nda Bozma Sözleşmesi

Bu çalışmanın amacı, bozma sözleşmesinin borçlar hukuku bakımından değerlendirilmesidir. Bu bağlamda bozma sözleşmesi kavramı, bozma sözleşmesinin hukuki niteliği ve özellikleri incelenmiş, benzer kurumlarla olan farklılıkları tespit edilmiştir. Bozma sözleşmesi, Türk Borçlar Kanunu'nda düzenlenmemiştir. Ancak taraflar, sözleşme özgürlüğü ilkesi sayesinde aralarındaki hukuki ilişkiyi bozma sözleşmesi akdetmek suretiyle ortadan kaldırabilirler. Bu sebeple, bozma sözleşmesini tarafların aralarındaki hukuki ilişkiyi ve özellikle sözleşmeyi ortadan kaldırmak amacıyla yaptıkları bir sözleşme olarak tanımlamak mümkündür. Bozma sözleşmesine ilişkin akademik çalışmalar ve yargı kararları, Türk Hukuku'nda özellikle iş hukuku alanında mevcuttur. Bozma sözleşmesinin, borçlar hukuku bakımından daha önce ele alınmamış olması, tez konusu olarak seçilmesinin en önemli nedenidir.
Nesefİ'nin (Ö. 710 / 1310) el - Musaffa'sının fıkıh tarihindeki yeri ve edisyon kritiği

Ebü'l Berekat en-Nesefi'nin (710/1310) El- Musaffa'sının Fıkıh Tarihindeki Yeri ve Edisyon KritiğiBu çalışma giriş, üç bölüm, sonuç ve el-Musaffa'nın tenkitli metin kısımlarından oluşmaktadır. el-Musaffa, ilm-i hilafla ilgili bir çalışma olduğu için girişte hilafiyata dair bilgilere ve eserlere yer verildi, şerh olduğu için de şerh ve şerh çeşitleri açıklandı. el-Musaffa, Ebü'l-Berekat en-Nesefi tarafından Ebu Hafs en-Nesefi'nin el-Manzume fi'l-Hilafiyyat adlı eseri üzerine yapılmış bir şerhtir. Hanefi mezhebi içindeki ve Hanefiler ile Maliki ve Şafii mezhepleri arasındaki görüş ayrılıklarından bahsetmektedir. Kitap on bölümden oluşmaktadır ve tertibi klasik fıkıh kitaplarının tertibi gibidir. Ebu Hafs en-Nesefi ve Ebü'l Berekat en-Nesefi'nin hayatları, hocaları, yaşadıkları dönemler ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. Ayrıca Ebü'l Berekat en-Nesefi'nin kitapları üzerine yapılan çalışmalar, eserlerinin yazmalarının bulunduğu kütüphaneler ve numaraları ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada, el-Musaffa'nın yazmaları tanıtıldı, nüshalar arasındaki farklılıklar gösterildi, kendinden önce referans aldığı kaynaklar ve atıf sayıları belirtildi. Ayrıca kendinden sonraki dönemde yazılan eserlere etkileri üzerinde duruldu, kitaplar ve konuları belirtildi. el-Musaffa'ya yapılan atıflar ve Ebü'l-Berekat en-Nesefi'nin tercih ettiği görüşlerin sonraki eser sahipleri tarafından da tercih edilmesi kitabın önemini göstermektedir. Bu çalışma yazıldığı günden bugüne başka teliflere kaynaklık etmiş kıymetli bir kitaptır.
Mal değişim sözleşmesi

Tarihsel gelişim içinde, satım sözleşmesinden önce kullanılmaya başlanmış olan mal değişim sözleşmesi, zamanla satım sözleşmesinin gelişimi ve uygulamasının artmasıyla birlikte, daha az tercih edilmişse de, ekonomik kriz ve buhran dönemlerinde, özellikle nakit para akışının olmadığı zamanlarda bir hukuki çare olarak başvurulmuş ve hukuki önemini korumuştur. Mal değişimi; malların veya hizmetlerin para olmaksızın gönüllü değişimi olarak ticaretin en eski ve en basit şekli olup, en eski insan faaliyetleri arasında yer alır. Mal değişimi sözleşmesi, tarafların karşılıklı olarak belirli ya da belirlenebilir nesnelerin zilyetlik veya mülkiyetlerini devretmekle yükümlü kılan sözleşmedir. Satım sözleşmesinden farklı olarak mal değişim sözleşmesinde, bir mal para ile değil başka bir mal ile değiştirilmektedir. Mal değişim sözleşmesine, satım sözleşmesine ilişkin hükümler kıyas yoluyla uygulanır. Mal değişim sözleşmesinde, taraflardan her biri vermeyi taahhüt ettiği şey için satıcı, kendisine verilecek şey bakımından alıcı gibi işlem görür. Bu nedenle, bu sözleşme türünden doğacak hukuki ihtilaf ve sorunlara, satım sözleşmesine ilişkin hükümlerin uygun düştüğü ölçüde uygulanması gerekmektedir.
Kiralananın el değiştirmesi

Kiralanın el değiştirmesi başlıklı bu çalışmada, TBK m. 310 ve 311 hükmüyle birlikte Türk hukukunda meydana gelen değişiklik incelenmiştir. 6098 s. TBK'nda, 818 s. BK m. 254 düzenlemesinden farklı olarak, kiralananın el değiştirmesi halinde, yeni malikin kira sözleşmesine taraf olması kural haline getirilmiştir. TBK m. 311'de ise sınırlı ayni haklar konusunda da, TBK m. 310'un kıyasen uygulanacağı esası belirlenmiştir. Hükmün hukuki niteliği yasal sözleşme devri olarak belirlenirken, emredici karakteri sebebiyle, eski malik, yeni malik ve kiracı yasal sözleşme devrinin sonuçlarından kurtulamazlar. TBK m. 311 konusunda ise, yasal sözleşme devrinden farklı sonuçlar da ortaya çıkabilecektir. Bazı sınırlı ayni haklarda hükmün uygulanması mümkün değilken, kimilerinde de sözleşmeye katılmadan bahsedilebilir.
Kamulaştırmada yargısal denetim

Kamulaştırma işlemi, bireylerin en temel haklarından biri olan mülkiyet hakkına dokunmasından dolayı, her dönemde ilgi çeken ve tartışılan bir konudur. Kamulaştırmanın yargısal denetimi, diğer idari işlemlerin yargısal denetimlerinden farklı olarak bir takım özelliklere sahiptir. Kamulaştırmada yargı denetimi, hem idari yargı organlarınca hem de adli yargı organlarınca yapılır. 2001 yılında Kamulaştırma Kanunu'nda yapılan değişikliklerle kamulaştırma sistemi neredeyse tümüyle yeniden düzenlenmiştir. 4650 sayılı kanunla yapılan bu değişikliklerden en önemlisi, kamulaştırma konusu taşınmaz malın bedelinin tespiti ve taşınmazın idare adına tescili işlemlerini yerine getirme görevinin, taşınmaz malın bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesine devredilmiş olmasıdır. Bu değişiklikler, kamulaştırma işleminin yargılamasını ve bu işlemden etkilenen kişilerin başvurabileceği yargı yollarını da etkilemiştir. Kamulaştırma, mülkiyet hakkını izale eden bir kurum olması nedeniyle, bu faaliyete ilişkin yetkinin, kanunlara ve insan haklarını düzenleyen uluslararası sözleşmelere uygun olarak kullanılması gerekir. Ayrıca kamulaştırmanın bir kamu faaliyetinin yürütülmesi için, sadece zorunlu olan durumlarda, taşınmaz malikini çok incitmeden uygulanması gerekir. Hukuka ve insan haklarına saygılı bir devlet böyle davranmalıdır.
Türk Vergi Hukukunda re'sen tarhiyat uygulaması

Hukukumuzda, beyan üzerine yapılan tarhiyatların en geçerli alternatifi olan resen vergi tarhı vergi idaresinin vergi kayıp ve kaçaklarını frenleyici metodları arasında yer almaktadır. Vergi idaresinin yaptığı tarhiyatları, kanundaki yerleri itibariyle, ikmalen vergi tarhı, resen tarhiyat ve idarece tarhiyat olarak sıralamak mümkündür. Kanunda sayılan bu tarhiyat hallerinden her birine kendi şartlarının varlığı halinde başvurulabilecektir. V. U. Y. 'nın 30'uncu maddesine göre, re'sen vergi tarhı vergi matrahının tamamen veya kısmen defter kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tesbitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunmasıdır. İnceleme raporlarında bu maddeye göre belirlenen matrah veya matrah farkı resen takdir olunmuş sayılır. Re'sen vergi tarhiyatı, sınırlarının geniş tutulması itibariyle en fazla tercih edilen ve başvurulan metoddur. Bununla beraber resen tarhiyata da ancak kanunda sayılan hallerden en az birinin varlığı halinde başvurulunabilecektir. Bu haller sırası ile ; 1. Vergi beyannamesinin kanuni süresi geçtiği halde verilmemiş olması, 2. Vergi beyannamesi kanuni veya ek süreler içinde verilmekle beraber beyannamede vergi matrahına ilişkin bilgilerin gösterilmemiş olması, 3. V. U. Y'na göre tutulması mecburi olan defterlerin hepsi veya bir kısmının tutulmamış veya tasdik ettirilmesi veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlara herhangi bir sebeple ibraz edilmemiş olması, 4. Defter kayıtları ve bunlarla ilgili vesikaların, vergi matrahının doğru ve kesin olarak tesbitine imkan vermeyecek derecede noksan, usulsüz ve karışık olması dolayısıyla ihticaca salih olmaması, 5. Vergi matrahları 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunun değişik 54 'üncü maddesinin 2 numaralı bendi uyarınca tesbit edilen mükellefler tarafından, vergi incelemesi sırasında giderlerin tevsik edilememesi, 6. Tutulması zorunlu olan defterlerin veya verilen beyannamelerin gerçek durumu yansıtmadığına dair delil bulunması, 7. Maliye müfettişleri, hesap uzmanları ve gelirler kontrolörlerime yapılan incelemeler sırasında, mükelleflerin her türlü harcama ve tasarruflarını vergisi ödenmiş veya vergiye tabi olmayan kazançlardan sağladıklarını kanıtlayamamaları, 8. V. U. Y. 'nın mükerrer 227 'inci maddesi uyarınca, 3568 sayılı Kanuna göre yetki almış meslek mensuplarına imzalatma mecburiyeti getirilen beyanname ve eklerin imzalatılmaması veya tasdik kapsamına alınan konularda yeminli mali müşavir raporunun zamanında verilmemesi, 9. V. U. Y'nın 175 'inci maddesindeki kurallara uyulmaması halleridir. Kanunda sayılan bu hallerde ya takdir komisyonu kararları ve inceleme raporunda takdir komisyonu ya da inceleme elemanlarınca yapılan tarhiyat nedenleri yanlış da gösterilmiş olsa, bu hallerden birinin varlığı halinde dahi yapılan tarhiyat yargıca onanacaktır.