turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Şecere-i Harezmşahİ

Bu tez, Hive Hanlığı'nın son döneminde yazılan Muhammed Yusuf Beyani'nin Şecere-i H arezm-şahi adlı eserinin 101 a-200b varakları arasını kapsamaktadır. Beyani kendinden önceki ünlü tarih yazıcıları olan Munis ve Agehi'den devraldığı tarih yazma geleneğini devam ettirmiştir. Müellif, hanlığın son döneminde Ruslarla olan mücadeleye bizzat tanıklık edip tarafsız tarih anlayışıyla tecrübelerini bu eserde dile getirmiştir. Beyani'nin, Şecere-i H arezm-şahi başlığıyla incelenen eserinin incelenme sebeplerini aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür: Yazma eserin çeviri yazısını ortaya çıkarmak, metnin dil özelliklerini inceleyip dil malzemesini ortaya çıkarmak, söz varlığını belirlemek. Böylelikle bu eserin Türk dili, edebiyatı ve tarihi açısından önemini ortaya koymak. Ayrıca, Çağataycanın son dönemine ait bu eserin günümüz şivelerine geçişte oynadığı rolü gözler önüne sermek amaçlanmıştır. Çalışmanın ana başlıkları: Eserin birinci bölümünde, Çağatay edebiyatı, dili ve Hive Hanlığı tarih yazıcılığının kısa özetiyle birlikte eserin müellifi ve eser hakkında tanıtıcı bilgiler yer almaktadır. İkinci bölümde, metnin çeviri yazısı yapılmıştır. Üçüncü bölümde ise Şecere-i H arezm-şahi'nin yazım, ses ve şekil özellikleri üzerinde durulduktan sonra dördüncü bölümde metnin gramatik dizini ve kelimelerin bağlam içerisinde kazandıkları anlamlar verilmiştir. Dizinde, Reşit Rahmeti Arat'ın Kutadgu Bilig adlı eserindeki dizin sıralaması esas alınmıştır. Dizin bölümünde ayrıca, Arapça ve Farsça ibare, metin ve ayetlerin Türkçe çevirileri ve şiir vezinleri verilmiştir. Çalışmanın son bölümü ise tıpkıbasımdan örnekleri içerir.
İrteşke Seyahet transkripsiyon, tercüme, metnin grameri, sözlük

Tez konum olan 'İrteşke Seyahet' adli kitap, Sibir dolaylarında yaşayan Tatarlardan şair Muhammet Sadri tarafından toplanıp derlenen hikaye ve şarkılardan oluşmaktadır. Adı geçen kitap, Tataristan Kitap Neşriyatı tarafından 1989 yılında Kazan'da basılmıştır. Bu çalışma transkripsiyon, çeviri, gramer ve sözlük kısımlarından oluşmaktadır. Transkripsiyon: Tatar Türkçesinde Türkiye Türkçesinden farklı olarak e, h, ğ, p, w sesleri yer almaktadır. Tercüme: Sibirya Tatarlarının halk eserlerini öğrenmek amacıyla 1940 yılında Dil, Edebiyat, Tarih, Enstitüsü ve Kazan Müzik Folklor Derneği tarafından organize edilmiş bir araştırma gezisinin ürünüdür bu eser. Bu gezi, Sibirya Tatarlarının sadece şarkı ve müziklerini arayıp bulma işi ile sınırlanmamış, geziye katılanlar halk masalları, Tatarların dil özellikleri konusunda da araştırma yapmışlardır. Halkın yetenekli insanlarıyla karşılaşma, sohbet etme, onların bildiği eserleri biriktirme işleri araştırma ekibini oluşturan üyelerin tecrübelerini artırmıştır. Gramer: Tatar Türkçesinin gramer yapısı metne bağlı kalınarak sınırlı bir şekilde sunulmuştur. Fonetik, morfoloji, sintask bölümlerinden oluşmaktadır. Sözlük: Metinde geçen anlamı bilinmeyen kelimeler bu bölümde yer almaktadır. VII
Ahmed-i Da'inin Tercüme-i Tefsir'i Ebü'l-Leys-i Semerkandi adlı eserinin Al'i İmran Suresi

Bu çalışma Tercüme-i Tefsir-i Ebü'1-Leys-i Semerkandi adlı eserin Nuruosmaniye Kütüphanesinde 297.1=94. 35 numara ile kayıtlı olan nüshasının Al-i İmran suresi üzerinde yapılmıştır. Söz konusu eser, Ahmed-i Da'i tarafından hicri 1024- 1026 tarihlerinde telif edilmiş, İbramim b. Yusuf tarafından istinsah edilmiştir. Bu çalışma giriş, metin, dizin ve tıpkıbasım olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Ahmed-i Da'i ile Ebü'1-Leys-i Semerkandi'nin hayatı ve eserleri hakkında bilgi verildikten sonra, eserin nüshaları tanıtılmış, daha sonra da eserin kelime hazinesi imla ve dil özellikleri hakkında bilgi verilmiştir. Metin bölümünde söz konusu eserin birinci cildinin 114 b/12, 154a/ 24 sayfalarının transkripsiyonu yapılmıştır. Tercümenin kolaylıkla ve doğru olarak çözülmesini temin edebilmek için noktalama yapılmıştır. Bütün kelime ve bileşik şekillerin yer aldığı dizin bölümünde, kelimelere mana verilirken mümkün olabildiği ölçüde cümle içindeki anlamları verilmeye çalışılmıştır. Tıpkıbasım bölümünde söz konusu metnin orijinali verilmiştir. Birgül YILMAZ İstanbul, 2002
Die korrespondierenden formen der deutschen korrelate im Türkischen

Bilindiği üzere Almanca ve Türkçenin dünya dillerinin genetik ve yapısall yönden sınıflandırılmasında farklı dil gruplarında, yani Almancanın genetik yönden 'Hint-Avrupa dil grubu' ve yapısall yönden çekimli dil grubunda, Türkçenin ise genetik yönden 'Ural-Altay dil grubu' ve yapısall yönden ise eklemeli dil grubunda yer almaktadır. Bu iki dilin değişik dil grubunda bulunmasından dolayı yapısall yönden büyük farklılıklar göstermekte. Sunduğumuz bu araştırmada Almancanın yabancı dil olarak öğretiminde büyük bir sorun teşkil eden cümle bağlayıcılarını Türkçe karşılıklarıyla birlikte analiz etmeye çalıştık. Bunu yaparken öncelikle Almancada karmaşık cümlelerde art arda sıralanan cümle öğeleri arasında ileriye ve geriye yönelik anlamsal ilişkiler kuran cümle bağlayıcıları ve bu bağlaçların işlevlerini ortaya koyduk. Ardından Türkçede bu cümle bağlayıcılarını karşılayan dilsel öğeleri belirledik. Daha sonra sözünü ettiğimiz bu yapıları betimlemeli bir yöntemle birbiriyle somut örneklerle karşılaştırdık. Bu arada iki dil arasında ortaya çıkan farklılıklara ve benzerliklere işaret ettik ve farklılıklardan dolayı yabancı dil öğretiminde ortaya çıkabilecek olası sorunlar için çözüm önerileri sunduk.
18'inci yüzyılda Gürcü harfleriyle yazılmış Gürcüce-Türkçe sözlükteki Türkçe metin üzerine bir dilbilgisi incelemesi

Çalışmamız, Gürcistan Bilimler Akademisi El Yazmaları Enstitüsünde Q koleksiyonu 98 numarada kayıtlı, Gürcü Alfabesiyle yazılı bir el yazma üzerinedir. El yazması Karamanlı ağzı ile yazılmış dini içerikli bir dua kitabıdır. Çalışmamız dört bölümden oluşmaktadır: Giriş, Dil Bilgisi İncelemesi, Transkripsiyonlu Metin, Dizin. Çalışmamızda eserin yazım özellikleri, ses ve biçim özellikleri incelenmiştir. Metin Gürcü alfabesinden çeviri yazı alfabesine aktarılmıştır. Ayrıca metnin sözlüğü eklenmiştir ve metinde geçen bütün kelimeler el yazmada geçtiği şekliyle alfabetik sıraya göre düzenlenmiştir. Sözlükte kelimelerin metinde geçtiği yerler de gösterilmiştir. Tezde son olarak yararlanılan kaynaklara yer verilmiştir.
Hikayet-i Dİniyye

Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışma, Hikayet-i Diniyye adlı eserin transkripsiyonlu metni, dil incelemesi ve dizininden oluşmaktadır. Eser, Ankara Milli Kütüphane'de yer alan Milli Kütüphane Yazmalar Koleksiyonu 06 Mil Yz B 76 demirbaş numarasına kayıtlıdır. Eser, 87 varak ve 100 dini hikayeden oluşmaktadır, ancak eser başından eksik olduğu için ilk iki hikaye eserde yer almamaktadır. Çalışma; giriş, inceleme, metin, dizin, Arapça ifadeler ile ilgili notlar ve sonuç olmak üzere altı bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın konusu, amacı, yöntemi ve kaynakları giriş bölümünde yer almaktadır. İnceleme bölümünde ise, eserin imla özellikleri, ses ve şekil bilgisi incelenmiştir. Metin bölümü, eserin transkripsiyonlu Latin harflerine aktarımından oluşmaktadır. Dizin ise, eserdeki kelimelerin, özel adların dizinine ve anlamına yer verilmiştir. Eser, sade anlaşılır bir anlatıma sahiptir. Birçok peygamberin, evliyaların hayatından kesitler nakletmektedir. Aynı zamanda çeşitli ayet, hadis ve dualar yer almaktadır. Eserin yazarı ve yazılış tarihi bilinmemektedir. Bu yüzden çalışmanın başlıca amaçlarından biri de dil özelliklerinden yazıldığı dönemi tespit etmektir. Yapılan incelemeler ve gramer karşılaştırmaları sonucunda; eserin Batı Türkçesinin ilk dönemi olan Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olduğu ispat edilmiştir.
Türkçede dilsel bir kategori olarak olumsuzluk

Olumsuzluk, dil bilgisinde bir durumun eksikliğini, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği ya da zıtlığını anlatan cümlelerde belli morfemlerle işaretlenen bir kategori olarak değerlendirilir. Pratikte ise olumsuzluk sadece bir işin yapılıp yapılmama durumunu veya bir varlığın yokluğunu anlatan, belli morfemlerle işaretlenen sabit bir yapı değildir; olumsuzluğun herhangi bir biçimbirimle işaretlenmeksizin yansıtılması da mümkündür. İletinin geçekleştiği bağlam, alıcı ve vericinin durumu algılayış biçimi vb. unsurlar olumsuzluğu göreceli hale getirmektedir. Dolayısıyla kişilerin deneyimleri doğrultusunda şekillenen algıları, durumların olumlu ya da olumsuz olarak nitelendirilmesini belirler. Çalışmada, öncelikle Türkiye Türkçesindeki olumsuzluk kategorisinin nasıl değerlendirildiği, dil bilimi ve felsefenin olumsuzluğa nasıl yaklaştığı, konuyla ilgili çalışmaların neler olduğu ve hangi bakış açısıyla oluşturulduklarını içeren temel bir çerçeve çizilmiştir. Standart olumsuzluk işaretleyicisi olarak kabul edilen -mA eki, yok ve değil kelimelerinin olumsuzluğu yansıtma durumları, olumsuzluğun biçim birimle işaretlenmediğinde nasıl sağlandığı, hangi yollarla alıcıda olumsuzluk duygusunun yaratıldığı seçilen metinlerden hareketle bağlam göz önünde tutularak ortaya konmuştur. Anlam temelli bir yaklaşımla değerlendirilen örneklerin dışında olumsuzluğun kullanımdaki varlığını tespit etmek amacıyla beş yüz seksen öğrenciye anket uygulanmış, veriler SPPS programıyla analiz edilmiştir. Olumsuzluğun ilişkili olduğu zıtlık, yokluk gibi kavramlarla nasıl desteklendiği değerlendirilerek Türkçede olumsuzluğun nasıl bir dilsel kategori olduğu belirlenmeye çalışılmıştır.
Dürr-i Meknun

Bu yüksek lisans tezinin konusunu, Seyyid Hüseyin b. Ali el-Amasi tarafından H. 1053 (M. 1644) yılında yazılan Dürr-i Meknun isimli eser oluşturmuştur. Dürr-i Meknun, İbnü'l-Cezeri'nin Mukaddimetü'l-Cezeriyye adlı Arapça eserinin tercüme ve şerhidir. Konusu tecvit ilmi ve kıraat olan metin, zengin kelime hazinesi bakımından önemli bir eserdir. Eserin Muhammed b. Rüstem adında bir müstensih tarafından H. 1089 (M. 1678) yılında istinsah edilen nüshası üzerinde yapılan çalışma; giriş, çeviri yazılı metin, imla özellikleri, dizin, ekler dizini bölümlerinden meydana gelmiştir. Giriş bölümünde eserin müellifi, tarihi, konusu, dil özellikleri gibi konularda bilgi verilmiştir. İmla bölümünde eserde yer alan kelime kökleri, yapım ve çekim eklerinin imlası örnekleriyle verilerek dönemin yazılış özellikleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Dizin bölümünde eserin kelime varlığı metinde kazandıkları anlamları ve aldıkları ekleriyle verilirken ekler dizini bölümünde metinde geçen bütün yapım ve çekim ekleri tespit edilerek sıralanmıştır. Yapılan çalışma sonucunda eserin Klasik Osmanlı Türkçesi dönemi dil özelliklerini taşıdığı tespit edilmiştir.
Levh-i Mübarek

Bu çalışmada Konya Bölge Yazma Eserler Kütüphanesi 15 Hk 1032 numarada kayıtlı Levh-i Mübarek isimli eser incelenmiştir. Levh-i Mübarek, fıkıh konulu bir eserdir. Eserde fıkıh ilminin ibadat bahsi ele alınmaktadır. Çalışmada eser transkripsiyonlu olarak Latin harflerine aktarılmış; eserdeki dil bilgisi hususiyetleri yazım, ses bilgisi ve şekil bilgisi başlıkları altında incelenmiştir. Dizin başlığı altında ise eserin söz varlığı verilmiştir. Levh-i Mübarek'te Osmanlı Türkçesine geçiş dönemi dil özellikleri yanı sıra Eski Anadolu Türkçesinin karakteristik gramer yapıları ve söz varlığından örnekleri de görmek mümkün olmuştur. Bu çalışmayla hem Eski Anadolu Türkçesiyle ilgili yapılan çalışmalara bir yenisini daha eklemek hem de Osmanlı Türkçesine geçiş döneminin anlaşılmasına katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Ahmet Haşim 'bize göre / İkdam'daki diğer yazıları' üzerinde cümle bilgisi çalışması

Modern Türk edebiyatında şairliğiyle tanınan ve sembolist / empresyonist şiirin Türkiye'de ilk temsilcilerinden sayılan Ahmet Haşim, nesir alanında da kayda değer bir miras bırakmıştır. Haşim nesirlerinin hemen hepsini, önce dönemin gazete ve dergilerinde yayımlamış, sonra bunlardan yaptığı seçmeleri üç kitapta toplamıştır: Bize Göre, Gurebahane-i Laklakan ve Frankfurt Seyahatnamesi. Ancak yazarın bu kitaplara almadığı yazıların sayısı, aldıklarının üç katını aşmaktadır. Ahmet Haşim'in nesirleri, duyguları ve alışkanlıklarıyla doğulu olan ve doğulu kalmak isteyen, ancak aklı ve zekasıyla modern ve batılı olmayı özleyen serbest ruhlu bir sanatkarın çeşitli sanat, edebiyat ve hayat meseleleri karşısında duyuşlarını, düşünüşlerini, eleştirilerini yansıtır. Ahmet Haşim'in nesri, hem düşünüş ve bakış açısı yönünden, hem de dil ve anlatımında basmakalıp ifadelerden uzak duruşuyla, çağdaşı yazarlardan ayrı ve seçkin bir yerde durmakta ve psikolojik ve sosyolojik araştırmalara ilham verecek bir zenginlik taşımaktadır.
Raşid'in Külliyat-ı Kavaid-i Lisan-ı Osmanİ adlı eserinin metin çevirisi ve incelemesi

Binbaşı Raşid'in Külliyat-ı Kavaid-i Lisan-ı Osmani adlı eseri 1899 yılında yazılmış ve askeri rüştiye ve idadilerde okutulması tavsiye edilmiştir. 324 sayfa olarak basılmış olan eserin muhtevası da oldukça geniştir. Hem Osmanlı lisanının sarfına hem de nahvine dair malumatlar oldukça detaylı ve bir o kadar da sade bir üslupla anlatılmıştır. Eserin günümüz Türkçesine çevrilmemiş olması bizim böyle bir çalışma içerisine girmemize vesile olmuştur. Çalışmada öncelikle Külliyat-ı Kavaid-i Lisan-ı Osmani adlı eserin metin çevirisi yer almaktadır. Çeviri esnasında eserin orijinaline sadık kalınmaya çalışılmıştır. Herhangi bir ekleme veya çıkarma yapılmamıştır. Eserin çevirisinden sonra ise dil, biçim ve içerik açısından incelemesi yapılmıştır. Türkçe eğitimi açısından önemli olduğuna inanılan 'değerler eğitimi' konusuna da ayrıca değinilmeye çalışılmıştır. Kapsamlı bir çalışma olmasa da, en azından daha sonraki yapılacak çalışmalara ışık tutabilecek mahiyette bulunan eserdeki bazı değerler incelenmiştir.
An Alternative approach to communicative grammar teaching: Communicative task-oriented grammar approach

Bu çalışmanın amacı, gramer öğretim ve öğrenimine iletişimsel dil işleri odaklı alternatif bir model sunmaktır. İletişimsel dil işleri odaklı gramer metodu ile grameri daha iyi şekilde öğretmek ve öğrenmek amaçlanmıştır. Bu açıdan çalışma, dil işlerinin önemi ve dil edinimine katkısı üzerinde durmuştur. Dil işleriyle öğrenim metodu ile sunum-pratik-üretim'e dayalı metot, bu çalışmada anlatılan metoda esin kaynağı ve çalışmanın çıkış noktası olmuştur. Aynı zamanda, bu çalışma ile farklı yaklaşım, teknik ve görüşler bir araya getirilerek eklektik bir metod oluşturulmaya çalışılmıştır. İletişimsel dil işleri odaklı gramer metodu, dil işleriyle öğrenim metodu ile sunum-pratik-üretim'e dayalı metodun sentezinin ve fark etme, anlaşılabilir çıktı ve girdi hipotezlerinin katkılarıyla dilde akıcılık ve doğruluk -kriterlerinin ortak etkisinin dil ediniminde başarıyı ve motivasyonu artırarak daha arzu edilir bir ekti yaratabileceği hipotezi üzerine kurulmuştur. Ayrıca, bu araştırma, dil işleriyle öğrenim metodu ile sunum-pratik-üretim'e dayalı metodun eksik yönlerini ve yetersizliklerini iyileştirmeyi hedeflemiştir. Bu çalışma karşılaştırmalı bir çalışmadır ve iletişimsel dil işleri odaklı gramer metodu, dil işleriyle öğrenim metodu ile sunum-pratik-üretim'e dayalı metodun öğrenci başarısı ve performansı üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Bu araştırmada düşük orta derece ile orta seviyede İngilizceye sahip, anadili Türkçe olan üniversite öğrencilerinin dil üretimi incelenmiş ve hali hazırda var olan üç grup üzerinde deney yapılmıştır. Dersler, Erciyes Üniversitesi, Yabancı Diller Yüksekokulu'nda görev yapan okutmanlar tarafından yürütülmüştür. Gruplara her bir metot için farklı gramer konularım içeren yedi uygulama verilmiştir. Her grup uygulamadan bir gün önce pretestIll veriye one-way ANOVA ve t-testler uygulanmış ve pretestlerden elde edilen ortalama skorlar arasında önemli bir fark olmamasına karşın, istatistiksel analizler grupların post test ve basan testlerinde aldıkları ortalama skorlar arasındaki farkın uygulamaların büyük bir çoğunluğunda anlamlı olduğunu ortaya koymuştur. Çalışmanın ilk hipotezi, iletişimsel dil işleri odaklı gramer metodunun, gramer öğretiminde başarıyı arttırdığı ve dil işleriyle öğrenim metodu ile sunum-pratik-üretim'e dayalı metodlardan daha iyi sonuçlar verdiği ile ikinci hipotez, dil işlerinin öğrencilerin iletişimsel edinç kazanmalarına ve akıcılık ile dili doğru kullanma becerileri açısından dil üretimlerini iyileştirmelerine yardımcı olduğu, uygulanan testler ve uygulamaları yürüten okutmanların yorumlan, değerlendirmeleri ve öğrencilerin dil işlerini icra ederken yaptıkları gözlemler ile doğrulanmıştır. İletişimsel dil işleri odaklı gramer metodu kullanılarak gramer konuları öğretilen öğrenciler dilin hem iletişimsel kullanımına hem de açık gramer açıklamasına maruz kalmışlar ve neticede toplam ortalama skor bazında hem post test hem de basan testlerinde diğer gruplardaki öğrencilerden daha başarılı olmuşlardır.
Baharistan'a göre sözdizimi

Bu çalışma, Iran edebiyatı tarihinin ünlü simaları arasında yer alan IX. /XV. yüzyıl da yaşamış büyük tasavvuf şairi ve bilgini Mevlana Nureddin Abdurrahman b. Ahmed'in nesir ve nazım karışımı olarak oğlu Ziyaeddin Yusuf için yazdığı. Sultan Hüseyin Baykara'ya ithaf ettiği ve 892/ 1478 yılında Şeyh Sa'di'nin Gülistan' ını taklit ederek kaleme aldığı Baharistan adındaki yapıtının sözdizımi açısından incelenmesini konu almaktadır, Baharistan, Cami'nin kaleme aldığı sosyal içerikli, eğitici, öğretici ve her bölüm de ayrı konular işlenmek üzere sekiz bölümden oluşan bir yapıtıdır. işlediği konular arasında Allah dostlarının davranışları ve anıları, bilginlerin hikmetli sözleri, padişahların ve devlet büyüklerinin adaletli davranışları ve ihsan duyguları, cömert insanların yaptıkları yardımlar, aşıkların aşk halleri, şaka ve nükte içerikli sözler, şairlerin halleri ve fabllar gibi çeşitli konular yer almaktadır. Bu çalışma, çal işmarı in hazırlanış şekli, takip edilen yöntemin açıklanması ve Farsça ile ilgili bilgiyi içeren bir giriş ve iki kısımdan oluşmaktadır. XI Birinci kısımda Cami'nin hayatı, evi i ligi, seyahatleri, ölümü, edebi kişiliği ve eserleri hakkında bibliyografik kısa bilgiler verilmiştir. İkinci kısımda cami'nin Baharistan adlı eseri söz dizimi açısından incelenmiş, terkip-tamlama türleri ve cümledeki görevleri başlığı adı altında birinci bölüm ve cümle başlığı adı altında da ikinci bölüm oluşturulmuştur. Birinci bölümde Baharistan, terkip yani tamlama açısından ele alınmış, eserde kullanılan tamlama türleri izafi, mücanip ve karma tamlamalar şeklinde tasnif edilmiş ve bu tamlamaların cümle içinde aldıkları görevler örneklerle belirtilmiştir. İkinci bölümde ise aynı eser, Farsça söz dizimi açısından ele alınmıştır. Cümleler ;cümle türleri, cümle yapıları ve özellikle rabıt harfli bileşik cümleler ayrı başlıklar halinde ve her birine örnek vermek suretiyle ayrıntılı olarak incelenmiştir.
Seyyid Ali Hemedani Doğu Türkçesiyle bir mecmua: Giriş-metin-Türkiye Türkçesine aktarma-dizin-tıpkıbasım

Doğu Türkçesi sahasına ait metin üzerinde yapılan bu çalışma, giriş, dil bilgisi incelemesi, metin, Türkiye Türkçesine aktarın, dizin ve tıpkıbasım bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş kısmında Türklerdeki gizli ilimlere ait türler üzerinde durulduktan sonra mecmu içinde yer alan türler ve bu türler hakkında bilgi veridi. Ayrıca bu bölümde söz konusu yazma ile ilgili bilgiler verilmiştir. Dilbilgisi incelemesi bölümünde metnin yazım, ses, kelime bilgisi, cümle bilgisi, söz varlığı ve üslup özelliği üzerine açıklamalar yapılmıştır. Metin kısmında, yazmanın çeviri yazısı yapılmıştır. Türkiye Türkçesi kısmında eserin Türkiye Türkçesine aktarımı yapılmıştır. Dizini alınmış sözlükte ise kelimelerin hangi dile ait olduğu ve anlamları verilerek, ses değişimine uğramış kelimeler, karşılaştırma yapılacak biçimde verilmiştir. Eserin bünyesinde farklı türler, hikayeler, rivayetler barındırıyor oluşu söz varlığı ve söz dizimi açısından Türk dili için önemli bir malzeme teşkil etmektedir. Eserin müellifi ya da müstensihi, yazıldığı yer ve tarih belli değildir. Esere ve eserimizin dil malzemesine bakarak, kesin olmamakla birlikte eserin Çağatay Türkçesinin son dönemine ait olabileceğini düşünmekteyiz.
Çağdaş Rus dilinde söz dizimi bağlamında fiillerin istemi

Bu çalışmada Çağdaş Rus dilinde dil bilgisinin bir alt disiplini olarak söz dizimi alanına giren 'istem' kavramının fiil açısından işleyişi ele alınmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın konusu, amacı, yeniliği, yöntemi ve özgün değerine değinilmiş, kullanılan materyallere yönelik genel bir değerlendirme yapılmıştır. Birinci Bölümde çalışmanın ana konusunun bağlı olduğu söz diziminin Rusçadaki algısı genel bir bakış açısı ile değerlendirilmiş, sözdizimsel birim ve sözdizimsel bağ kavramları türleri ile birlikte ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tez çalışmasının ikinci bölümünde sözdizimsel bir terim olarak 'upravlenie' kavramının ifade ettiği özellikler ve söz konusu kavramın 'valency' kavramı ile ilişkisi ele alınmış, iki kavram arasındaki bağ ortaya konulmuştur. Bu bölümde ayrıca Rusçadaki fiil istemi çalışmalarının tarihsel seyri aktartılmış, konunun Rusçanın söz dizimi içindeki yeri değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde fiillerin istemi detaylandırılmıştır. Bu bölümde fiillerin isteminde edatların rolü incelenmiş, güçlü ve zayıf istem türleri, tek katılanlı, çift katılanlı, edatlı, edatsız, değişken istem açısından sınıflandırılmış, ortaya konulan açıklamalar edebi eserlerden verilen örneklerle desteklenmiştir. Çalışmada ekler bölümünde dil bilgisi terimleri sözlüğü verilmiş, çalışma boyunca karşılaşılan terimlerin Türkçe açıklama ve karşılıkları aktarılmaya çalışılmıştır.
Teshil'in nüshası üzerine dil bilgisi çalışması

Kültürel ve ilmi değerlerin geleceğe aktarılmasında en önemli rolü yazılı kaynaklar üstlenmektedir. Bu yazılı kaynaklar, milletlerin ulaşmış oldukları medeniyet seviyelerini anlayabilmek için başvurulması gereken önemli kültürel miraslardır. Türk dili de yazılı eserler bakımından oldukça zengin bir dildir. Bu zenginliğini kanıtlayan birçok bilimsel, kültürel ve edebi eserler mevcuttur. Bu eserler içerisinde insan sağlığını ele alan tıp metinleri büyük bir öneme sahiptir. Bir millete ait dilin çeşitli yönleriyle bilinmesi için o dile ait eserlerin incelenmesi gerekmektedir. Bu çalışmada Kitab-ı Tıbb adlı eser de dil özellikleri açısından incelenmiştir. Kitab-ı Tıbb, Hacı Paşa-Celaleddin Hızır b. Ali el-Konevi el-Aydıni'nin 'Teshil' adlı eserinin Abdullah b. Tahir b. Hacı Muhammed tarafından kopya edilmiş bir nüshasıdır. Eski Anadolu Türkçesinde yazılmıştır. Yazılış tarihi bilinmemektedir. 88 varaktan oluşan eserin her sayfasında 13 satır bulunmaktadır. Eser, çeşitli hastalıklardan ve bu hastalıklara iyi gelen bitkilerden, karışımlardan bahsetmektedir. Çalışma İnceleme, Metin ve Dizin olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. İnceleme bölümünde, ünlü ve ünsüzlerin söz başı, söz içi ve söz sonu yazılışları, bağlaç ve edatların yazılışları, ünlüler ve ünsüzler ile metinde tespit edilen ses olayları, isimler, sıfatlar, zamirler, zarflar, bağlaçlar, edatlar, fiiller, yapım ve çekim ekleri, fiil çekimleri, isim-fiiller, sıfat-fiiller, zarf-fiiller metinden örneklerle ele alınmıştır. Metin bölümünde arap harfleriyle yazılmış eserin çeviri yazısı yapılmıştır. Dizin bölümünde metindeki sözcükler, alfabetik olarak sıralanmış ve sözcüklerin anlamları verilmiştir. Madde başından sonra sözcüklerin hangi dile ait olduğu belirtilmiştir. Türkçe sözcüklerde herhangi bir işaretleme yapılmamıştır. Çalışma esnasında faydalandığımız ve konu ile ilgili olduğu bilinen eserler kaynakça kısmında belirtilmiştir. Çalışma sonunda ise inceleme yapılan Kitab-ı Tıbb adlı eserin Tıpkıbasımı yer almaktadır.