turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Sağlık felsefesinde bir problem:Hasta-hekim ilişkisinde yaşlı hastaların durumu

Hasta hekim arasındaki ilişki hasta memnuniyeti ve tedavinin amacına ulaşması bakımından son derece önemli bir konudur. Hasta hekim arasındaki ilişkide belli amaçlar vardır. Bu amaçlar; teşhis, tedavi, tedaviye hastayı başlatmak ve bunun için hastayla işbirliği içinde olmak, hastanın hastalığı konusunda yeterince ve anlayacağı düzeyde bilgilendirilmesidir. Bu amaçların gerçekleşmesi sürecinde hastanın hekimine güven duyması, değerli olduğunu hissedebilmesi, sorular sorabilmesi ve sorularına cevap alabilmesi, kendini ifade edebilmesi çok önemlidir. Hasta hekim ilişkisinde hastanın memnuniyeti kadar hekiminde memnuniyeti önemlidir. Çünkü, bu ilişki tek taraflı bir ilişki değildir. Hekim hastasının kendisine verdiği bilgiler ışığında teşhisini koymakta ve sonucun olumlu olduğunu gördüğü zaman memnun olmaktadır. Hastanın fazla umursamaz ya da çekingen tavırları hekimin da rahat olmamasına yol açacaktır. Bu araştırmanın amacı hem hasta-hekim arasındaki ilişkide yaşlı hastaların beklentileri ve gerçekleşme düzeyi ve hem de hekimlerin hastalardan beklentileri ve gerçekleşme düzeyi ile bu ilişkinin tedavi sürecine sağladığı katkılardır. Bu amaçla, Ankara Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahi Merkezi Eğitim ve Araştırma Hastanesi polikliniklerinde 1 Nisan ? 1 Mayıs 2007 tarihleri arasında muayene ve tedavi olmak maksadıyla poliklinik hizmetlerine başvuran 100 hasta ile aynı tarihler arasında polikliniklerde sağlık hizmeti sunan 30 hekime anket uygulanmıştır. Günümüzde teknolojik gelişmeler ve tıp bilimindeki gelişmeler gün geçtikçe insanlara daha uzun yaşama olanağı sağlamakta ve yaşlı hastaların sağlık sistemi içerisindeki yerlerinin sorgulanmasına katkıda bulunmaktadır. Hasta hekim arasındaki ilişkinin özel bir ilişki olduğu düşünülürse, yaşlı hastanın yaşlı olmasından dolayı hekiminden beklentileri de genç bir hastanın beklentilerinden daha farklı ve özel olacaktır. Araştırma bulgularının analizi ile, yaşlı hastalar her şeyden önce kendilerine daha hassas davranılması gerektiğini düşünmektedirler. Hekiminin yaptığı açıklamaları anlaması daha güç olabilir, bu durumda da yaşlı hasta hekimine karşı güven problemi yaşamaktadır. Yaşlı hastaların büyük çoğunluğu genç hastalarla kendileri arasında bir tercih etme durumu söz konusu olduğunda hekimlerinin ayrım yapmadıklarını düşünmektedirler. Hekimleri tarafından hoş ve güler yüzlü bir şekilde karşılanmaları onlara değerli, saygın ve özel olduklarını hissettirmektedir.
Publishing translations in the social sciences since the 1980s: An alternative view of culture planning in Turkey

1980'li yılları çıkış noktası alan bu çalışma Türkiye'de yayınevleri, sosyal bilimler alanında yayınladıkları çeviri metinler ve kültür planlaması arasındaki ilişkilere odaklanmaktadır. Çalışmanın ilk üç bölümünde yer alan analizler 1980'li yıllarda kurulan dokuz yayıncıyla yapılan söyleşileri temel almaktadır. Bu bağlamda yayıncılar Türkiye'nin kültürel yaşamına müdahele etme amacı taşıyan kültür planlamacıları olarak ele alınmıştır. Birinci bölüm yayınevlerinin sosyal bilimler alanında yayınladıkları çeviri ve telif eser sayılarını gösteren istatistiki veriler ile başlamaktadır. Yayınevlerinin kataloglarından ve web sitelerinden derlenen sayısal verileri, yayıncıların hangi amaçlarla yayınevi kurma ihtiyacı duydukları, yani Türkiye'nin kültürel hayatına neden müdahele etme amacı taşıdıkları üzerine analizler izlemektedir. Çalışmanın ikinci bölümünde yayıncıların' sosyal bilimer alanında yayınlanacak eserleri seçerken ne gibi ölçütleri temel aldıkları üzerinde durulmaktadır. Bu bölümdeki analizler her yayıncının Türkiye'nin kültürel gündemine ne gibi katkılar yapma, başka bir deyişle hangi noktalara müdahele etme amacı taşıdığını ortaya koymaktadır. Üçüncü bölüm sosyal bilimler metinlerinin çevirisinde yayıncıların ne gibi normlar benimsedikleri üzerinde durmaktadır. Bu bölüm, yayıncıların dil kullanımı konusundaki tutumlarını ve bir sosyal bilimler terminolojisi kurma yolundaki çabalarını dil planlaması faaliyetleri olarak ele almaktadır. Bu açıdan üçüncü bölüm yayınevlerinin Türkiye'nin kültürel yaşamına ne şekilde müdahele etme amacı taşıdıklarını göstermektedir. Çalışmanın dördüncü bölümü önceki üç bölümde yer alan analizlerin kısa bir özetini sunmaktadır.
Öğrencilerde İmam-Hatip Lisesi algısı

İmam-Hatip Okulları ülkemiz eğitim camiası içinde önemli bir yeri olan okullardır. Bu okullar bilindiği üzere İmam-Hatip Okulları adı altında Tevhid-i Tedrisat Kanunuyla 1924 yılında eğitim-öğretim hayatına başlamıştır. Öğrencisinin olmaması nedeniyle 1929- 1930 eğitim-öğretim yılında kapatılmıştır. 1950 yılında okullar toplumdaki ihtiyaçtan dolayı tekrar açılmış, bu süreç bazı küçük aksaklıklar olsa da 1997'ye kadar devam etmiştir. 1997'de çıkarılan yasayla bu okullar neredeyse kapanma aşamasına gelmiştir. Fakat 2012'de İmam-Hatipler yeni bir dönüm noktasına girmiştir. Bu çalışma teorik kısmıyla İmam-Hatip Liselerinin ülkemizdeki tarihi serüvenine dikkat çekmekle birlikte; uygulama kısmıyla da burada eğitim-öğretim gören öğrencilerin İHL algısı ve buna etki eden faktörlerin belirlenmesini hedeflemektedir. Bu bağlamda öğrencilerin hangi beklentilerle bu okulları tercih ettikleri, hangi sorun veya sorunlarla karşılaştıkları, çeşitli değişkenlere göre bu algının nasıl etkilendiği incelenmiştir. Araştırmamızın uygulama kısmı için örneklem, Batman il merkezindeki İmam-Hatip Liseleri ve Kozluk ilçesinde bulunan İmam-Hatip Lisesinde öğrenim gören 9, 10, 11 ve 12. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak geliştirilen anket tarafımızdan 400 öğrenciye uygulanmıştır. Ankete katılan öğrencilerin kişisel özellikleri ve İHL algısıyla ilgili bilgi almak için toplam 47 soru sorulmuştur. Anket yolu ile elde edilen veriler SPSS Paket Programı ile çözümlenmiştir. Genel olarak sosyo-ekonomik durum, anne-babanın dini yaşantısı ve yaşanılan çevrenin öğrencilerdeki İHL algısını etkileyen faktörler olduğu tespit edilmiştir.
Kentlilerin suç ve suçluluk anlayışı üzerine analitik bir çalışma: İstanbul örneği

Bu çalışma güvenlikli sitelerde, apartman dairelerinde ve gecekondu bölgelerinde yaşayan bireylerin suç algılarını anlamayı, suça karşı aldıkları tavırları ve önlemleri analiz etmeyi amaçlamakta ve bu bağlamda İstanbul'un kentsel dönüşüm sürecinin nasıl şekillendiğini ele almakta ve tartışmaktadır. Bu amaçla çıkılan yolda her bir konut tipinde yaşayan bireylerle derinlemesine mülakatlar yapılmış ve bireylerin kent mekanında suç ile ilgili yaşadıkları olaylar ve bakış açıları ele alınmıştır. Çalışmada farklı sosyo-ekonomik sınıflara dahil bireylerin suç ile nasıl mücadele ettikleri, suçtan nasıl korundukları, gündelik hayat içerisindeki deneyimleri, yaşam alanı seçimlerinde suç hakkındaki düşüncelerinin ne kadar etkili olduğu anlaşılmaya çalışılmıştır. Yapılan analizler ve değerlendirmeler sonrasında İstanbul'un nasıl şekillendiği ve özellikle kent ve suç sosyolojisi bağlamında nasıl dönüşümler geçirdiği açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışma çerçevesinde, her bir konut tipinde yaşayan 5'er kişi olmak üzere toplam 15 kişi ile mülakatlar gerçekleştirilmiş ve sonuçlar nitel bir yaklaşımla ele alınmıştır.
Dini lider tipleri üzerine sosyolojik bir araştırma

Bu tez çalışmasında dini liderlerin işlevleri ortaya konmuş ve tipoloji yapılmıştır. Öncelikle genel olarak toplumda zuhur eden liderlik olgusu ve bu bağlamda gösterdiği eğilim ve fonksiyonlar tanımlanmış, takipçileriyle olan ilişkilerinde liderin tutumu ve misyonu araştırılarak, lider ve liderlik hakkında ortaya çıkan teorilerle birlikte liderlik kavramı ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Daha sonra dini lider kavramını daha iyi anlamak için, çeşitli dini geleneklerdeki din adamlığı konusuna yer verilmiş; farklı dini geleneklerde, din adamının fonksiyonları ve hiyerarşisi açıklanmıştır. Araştırmanın asıl amacı sosyolojik açıdan bir dini lider tipolojisi kurmak olup, bu bağlamda dini lider kavramı tanımlanarak, farklı dini lider tipleri oluşturulmuş ve İslam dünyasındaki çeşitli dini lider tiplerine yer verilmiştir.
Küresel kozmetik endüstrisi: Dev şirketler, rekabet ve küresel pazarlama stratejileri üzerine sosyo-ekonomik bir inceleme

Tarihsel süreç içerisinde kadınların güzel görünmek ve bedenlerinde hissetmiş oldukları estetik kaygıyı yok etmek için başvurdukları en önemli yardımcılardan birisi kozmetikler olmuştur. Güzellik algısının tarihsel duraklarda değişim göstermesiyle ilişkili olarak bazen olumlu bazense olumsuz değerlendirmelere maruz kalan kozmetikler; 20. yüzyıldan itibaren güzelliğin bir endüstri haline dönüşmesiyle yükselişe geçmişştir. Güzellik endüstrisinin çıkar ve normlarına uygun olarak hareket eden ve zaman içerisinde bir endüstri haline gelen kozmetikler özellikle kadınların vazgeçemeyeceği bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Günümüzde beden ve yüzün ön plana çıkmasıyla daha da önemli bir konuma erişen kozmetikler, 1980 sonrası ekonomi politikalarının da desteğiyle küresel bir nitelik kazanmış ve dünyanın çeşitli bölgelerinde yer alan tüketici kitlelerini kendine çekmeyi başarmıştır. Küresel kapitalist sistemin kozmetik endüstrisine hakim olmasıyla birlikte kozmetik markalar yatırımlarını küresel çapta yapmaya başlamış ve bunun sonucunda kozmetik markaları arasındaki rekabet gittikçe kızışmıştır. Öte yandan küresel çapta gerçekleştirdiği bu yatırımlar kozmetik endüstrisinin dünya genelinde çeşitlilik gösteren tüketici gruplarına erişmek ve onları kendine bağımlı hale getirmek için küresel stratejiler geliştirmesini zorunlu kılmıştır. Günümüz tüketim toplumlarında en güzel tüketim nesnesi olan bedenin ön plana çıkmasıyla; beden, tüketim, güzellik, estetik gibi kavramlara yönelik sosyolojik araştırmaların sayısında artış yaşanmıştır. Bu kavramlar üzerine yürütülen sosyolojik tartışmalarda ekonomi boyutu kuşkusuz vurgulanması gereken bir husustur. Zira yakın tarihte güzelliğin endüstrileşerek karlı ve dinamik bir yapıya bürünmesi ve zamanla güzellik endüstrisinin en karlı yatırım alanlarından birisi haline gelen kozmetik endüstrisinin analiz edilmesi günümüz güzellik algısının irdelenmesinde üzerinde durulması gereken hususlardır. Bu çalışmanın odak noktası, daha çok estetik ve felsefi tartışmaların odağında olan ve tarih boyunca kadınların güzel görünme çabalarında önemli bir konuma sahip olan kozmetiklerin, zaman içerisinde güzellik endüstrisinin normlarıyla uyumlu bir biçimde endüstrileşip; karlı, rekabetin kızıştığı ve sermaye birikiminin ön plana çıktığı bir alana dönüşerek küreselleşmesi ve bu durumu etkileyen dinamiklerin neler olduğunu ele alıp irdelenmesidir.
Yeşilçam melodramlarında popüler hukuk kültürü üzerine bir inceleme

1960- 1975 döneminde çekilen on dört adet filmin mahkeme sahneleri içerik analizine tabi tutularak popüler hukuk kültürünün oluşması doğrultusunda verdiği mesajlar ile incelenen filmlerde yer alan mahkeme sahnelerinde; hakim, savcı, avukat, sanık ve izleyicilerden oluşan yargılamanın süjesi niteliğindeki karakterlerin sunumu, suç, adalet kavramı ve bu kavramlara ilişkin mesajlar tespit edilmiştir. Bu tespitler yapılırken de hukuk kültürü, popüler kültür ve popüler hukuk kültürü kavramları temel kavramlar olarak alınmıştır. Ayrıca, incelenen filmlerin Yeşilçam melodramları olması nedeniyle melodram özelliklerine de yer verilmiştir.
Küresel medyanın sosyal hareketlerde rolü: New York Times Gazetesi'nde Turuncu Devrimin temsili

İletişim teknolojilerinin matbaa ile başlayan günümüzde de bilgisayar ve internet ile devam eden tarihsel serüvenine bakıldığında bu araçların icar edildikleri dönemi ve dönemin toplumsal yapısını etkiledikleri görülmektedir. Günümüzde de iletişim araçları bilgisayar ve internet kullanımının artması ile yayınlarını daha büyük kitlelere ve daha uzak coğrafyalara iletmeye başlamış, basın yayın kuruluşları da uluslararası olaylara müdahil olup haber içeriklerini de kendi görüşlerine göre oluşturmuşlardır. Dünyanın ve ABD'nin önde gelen gazetelerinden New York Times Gazetesi'de yakın dönemde Ukrayna'da meydana gelen 'Turuncu Devrim'e yakından ilgili göstermiş, bu ilgi sonucunda yaşanan olaylar ile ilgili yaptığı haberleri okuyucuya sunmuştur. New York Times Gazetesi'nin ürettiği içerikler Ukrayna'da yaşanan olayları bir Doğu Batı savaşımı olarak yorumlanmıştır. Seçimlerde yapılan usulsüzlükler, dolaylı yoldan Rusya'ya bağlanmış, Ukrayna'da yaşanan olayları da Rusya ve Batı'nın bir mücadelesi olarak haberleştirmiştir. New York Times'da yayınlanan haberlerde Batı yanlısı liberal aday Yuşçenko'yu olumlayan içerikler üretmiş, Ukraynalı muhaliflerin gösterilerini ise haber metinlerinde barışçıl eylemler olarak nitelendirilmiştir. Rus yanlısı olarak nitelendirdiği diğer aday olan Yanukoviç ise haberlerde olumsuz bir figür olarak tasvir edilmiştir. Sonuçta çok uluslu şirketlerin küresel medya yapıları yardımıyla ülkelerin siyasi yapısını etkilemek istedikleri ortaya çıkmaktadır.
Türkiye Cumhuriyeti'nde bir yayın etrafında toplanan ilk aydın hareketi: Kadrocular ve kadro dergisi

Entelektüel kavramı hiç kuşkusuz sosyal bilimler içerisinde üzerinde en çok tartışma yürütülen kavramlardan bir tanesidir. Genel geçer bir tanımının olmaması ve her tarihsel dönem içerisinde entelektüellerin temsil ettikleri anlamların değişmesi entelektüel üzerine yürütülen tartışmaların nedeni olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışmanın ilk kısımlarında entelektüelin kim olduğuna değinilmiş ve Türk toplum yapısı göz önüne alındığında bu kavramın kullanılmasının doğruluğu tartışılmıştır. Ardından Kadro dergisi yazarlarını aydın olarak kabul etmemize olanak sağlayan ölçütlere yer verilmiştir. Ardından, bütün dünya devletlerini etkileyen Rus Devrimleri tartışılmıştır, Kadrocuların geçmişşlerinde bu hareket içerisinde yer alması ayrıca bu devrimleri tez için önemli kılmaktadır. Kadro dergisinin yayım hayatına başladığı dönemin toplumsal ve ekonomik koşullarını bilmek Kadro dergisinin analizinin çok daha başarılı bir şekilde yapılmasını sağlayacağı için ilk olarak dönemin ekonomik ve toplumsal koşullarına yer verilmiştir. Sonraki kısımlarda Kadrocular ve Kadro hareketi tanıtılmış, Kadrocuların Türkiye için Kapitalizm ve Sosyalizm yerine üçüncü bir yol arayışında oldukları; ulusalcı bir görüşü savundukları ifade edilmiştir. Çalışmanın son bölümünde Kadro dergisinde üretilen, tartışılan fikirler kaleme aldıkları makaleler üzerinden analiz edilmiştir. Analize tabi tutulan konular ise, Devletçilik ve Kadro, Kadrocuların Türk Toplumu için önerileri ve Kadronun inkılaplara yorumu olmak üzere üç farklı başlık altında tezde yer almıştır. Bu çalışmanın özgünlüğü, Kadrocuları bir aydın hareketi olarak kabul etmesinde ve kaleme aldıkları makaleleri yazarların düşünce dünyaları etrafında analiz etmesinden kaynaklanmaktadır.
Dini teşkilatların sosyolojisi: Kayseri müftülüğü örnek olayı üzerine bir din sosyolojisi incelemesi

Araştırma dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm kuramsal ve kavramsal çerçeveyle ilgilidir. Yapı, fonksiyon, bürokrasi, teşkilat, kurum, dini teşkilat gibi kavramlar ele alınmaktadır. Araştırmanın temelini yapısall fonksiyonel kuram oluşturmaktadır. Weber, Parsons ve Merton'un konuyla ilgili temel kavramlarına yer verilmiştir. İkinci bölümde ise İslamiyetin ilk dönemlerinden itibaren günümüze kadarki teşkilatlanma süreci ve değişim incelenmektedir. Cumhuriyet öncesi ve sonrası dönemde Kayseri'de müftülük yapmış kişilerin biyografik bilgileri tezin bütünüyle ilişkisi içinde ele alınıp işlenmiştir. Daha sonra, öncelikle taşra teşkilatında olan değişikliklere ardından ise Kayseri İl Müftülüğünün yapısall birimleri hakkındaki bilgiye yer verilmiştir. Bu bağlamda Kayseri Müftülüğünün fonksiyonel yapısı üzerinde durulmuştur. Sonuç itibariyle Kayseri İl Müftülüğü, dini teşkilatların bir örneğini ihtiva etmektedir. Hiyerarşik yapısı nedeniyle mekanik organizasyon modeline, hedeflerin merkezde yer almasıyla birlikte çalışan personelinin hedeflere uygun davranışları geliştirebilecekleri konusundaki beklenti ve güvenden dolayı organik organizasyon modellerine de uymaktadır. Müftülük bünyesinde ve resmi yazışmalarda bürokratik ve hiyerarşik şekilde işleyiş hakimdir. Halka hizmetin sunulduğu mekanlarda ise, sunulan hizmetin dil ve içeriğine uygun bir yönelim söz konusudur. Bu sebeple daire içerisinde ve resmi yazışmalarda bürokratik bir kurum, daire dışındaki hizmet ve faaliyetlerine göre bürokrasi unsurunu pek fazla yansıtmayan bir teşkilat karakterindedir. Bu sebeple hem devlet ile hem de hizmet götürdüğü halkla bütünleşmesini sağlayan bir dile sahip olan farklı bir kurumsal yapı görünümündedir.
Şevket Sümer Mahallesi'ndeki göçmenlerin aile hayatına bakışı: Mersin örneği

Cumhuriyet'in kuruluşundan sonra en büyük iç göç hareketi 1950'li yıllarda nüfusun artışı ve tarımdaki makineleşmeye bağlı kentleşme sorunlarını yaratan ekonomik temelli göçtür. İkinci büyük çaplı iç göç, Türkiye'nin Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri'nde, 1980'li yıllarda başlayan çatışmalı süreç sonucunda, 1984- 1999 yılları arasındaki devam eden ve bölge insanının istemi dışında gerçekleşen ekonomik ve siyasi temelli göçtür. Bu göç sonucunda binlerce insan doğup- büyüdüğü, yaşadığı yerlerden göç etmiştir. Göç alan illerden biri olan Mersin bu dönemle birlikte hızla bir göçmen nüfus almış, özellikle Akdeniz ilçesinin çevresinde, Çay, Çilek, Demirtaş, Alsancak, Siteler ve Şevket Sümer gibi mahalleler bu göçler sonucunda büyümüş göç mahallelerdir. Göçlerle birlikte hızla büyüyen Mersin, işsizlik, yoksulluk, çarpık kentleşme, sosyal ekonomik vb. sorunlarla karşılaşmıştır. Mersin'deki göçün yarattığı bu sorunlar üzerine sosyal bilimciler çeşitli araştırmalar yapmışlar ancak göçün toplumun en küçük yapı birimi olan aile ve aile içi ilişkiler üzerine doğrudan bir çalışma yapılmamıştır. 'Şevket Sümer Mahallesindeki Göçmenlerin Aile Hayatına Bakışı' adlı bu tezin konusu, göçle birlikte bu mahalleye gelen göçmen ailelerin, aile içi ilişkilerine göçün yarattığı sorunların ne şekilde etki ettiğidir. Aile bireylerinin aile ilişkilerine bakışında göç öncesi ve sonrasındaki olası değişiklikler incelenmiştir. Ebeveyn- çocuk, gelin- kayınvalidelerin aile içinde karşılıklı ilişkilerinin yanında göçün eşler arasındaki mahremiyet ilişkilerine ne şekilde yansıdığı anlaşılmak istenmiştir. Barınmadan istihdama, ucuz emekten güvencesiz işe, eğitimden suça bir dizi iç içe geçen sorunları doğuran bu olgunun aile ilişkilerini değiştirdiği görülmüştür. Bu çalışmanın önemli bulgularından biri göçmenin geldiği yer ile yaşadığı yer pratikleri arasında kalarak kimliğinin hibritleşmesidir. Aile içi ilişkilerde ve aile değerlerinde aşınmaların meydana geldiği diğer bir bulgudur. Kente gelerek muğlak bir iş bölümüne giren kadın fazladan bir yükle karşılaşırken erkekler daha da 'imtiyazlı' hale getirerek ataerkillik olgusu göçle daha derinleşmiştir.
Sosyal sorunlar çerçevesinde kentsel ailede aile içi ilişkiler -Sivas ili örneği-

Bu araştırmada amacımız Sivas ili merkez ilçesinde ailelerin sosyo-ekonomik özelliklerinden hareket ederek aile yapısını araştırmak ve sosyal sorunların aile içi ilişkilere etkisini saptamaktır. Çalışmamız kuramsal ve uygulamalı olmak üzere iki kısımdan oluşmuştur. İlk kısımda konuya ilişkin kuramsal bilgiler verilmiştir, ikinci kısma da ise örneklem olarak seçilen hanehalkı reislerine uygulanan 741 adet anketin sonuçlan başlıklar altında ve tablolar halinde sunulmuştur. Aile sosyal bir kurum olması nedeniyle toplumun sosyo-ekonomik yapısından etkilenmekte ve yine bir kurum olması nedeniyle de ilişki ve tutumları etkilemektedir. Araştırmamız Sivas ili için bu sonucu vermiştir. Genel olarak kentlere özgü sosyal sorunların Sivas'ta da görüldüğü saptanmıştır. Ancak bu sorunlarla karşılaşılma sıklığı ve çözümlenme süreçleri kentin büyüklüğü ve gelişmişliği ile olduğu kadar ailelerin sosyo-ekonomik durumları ve aile biçimleriyle de ilişkili görünmektedir. Genel olarak modern bir yapının gerektirdiği sosyal örgütlenme henüz tam anlamıyla gerçekleştirilemediği için sosyal sorunlar geleneksel ilişkiler çerçevesinde çözümlenmeye çalışılmaktadır.
Tüketim toplumunun yeni kentsel mekanı: Alışveriş merkezleri

Öncelikle kent, insanları içinde barındırmanın yanı sıra pek çok işleve sahip ve karmaşık bir yapıdadır. Kentsel mekanlar ise insan ürünüdür, toplumsal bir olgudur, dolayısıyla sosyolojinin ilgilendiği alanlardan biridir. Alışveriş merkezleri kentsel bir mekandır ve insanların pek çok ihtiyacına birden cevap vericidir, bu ihtiyaçların başında tüketim yer alsa da bazen sığınma, gündelik rutinden kaçış, etkileşim, boş zaman geçirme... gibi ihtiyaçları da karşılayıcıdır. Bunun yanı sıra alışveriş merkezleri kentlilerin sosyal etkinlikte bulunmalarını sağlar ve aynı zamanda sosyal etkinliklerini de zenginleştirir. Kentin, zaman içinde metropolleşmenin de etkisiyle form değiştirmesi söz konusudur, bu değişim kentin içinde yer alan kentsel mekanlar için de geçerlidir. Kentlerdeki sosyal kültürel değişimin tüketim toplumu anlayışı ile şekillenmesiyle birlikte bu durumun kentsel mekana yansıması söz konusudur. Bu tez çalışmasında tüketim toplumunun yeni kentsel mekanı alışveriş merkezleri sosyolojik olarak incelenmektedir. Bu tez çalışmasının amacı: alışveriş merkezlerinin günümüzde neyi karşılayıcı olduğu, tüketimin yanı sıra nelere cevap verdiğini, kentin tanımlayıcı, simgeleyici mekanına doğru giden yolda geldiği noktanın ne olduğunu araştırmaktır. Alışveriş merkezlerinde tüketimin yanı sıra sosyal kültürel aktivitelerinde tüketilmesi söz konusudur. Tüketim toplumla ilişkilidir ve sadece ekonomi içeren bir süreç değil aynı zamanda toplumsal, kültürel bir süreçtir. Tez çalışmasının önemi ise konu hakkında yapılan çalışmalar ağırlıklı olarak iktisat, işletme, mimarlık anabilim dalında yapılmış olduğundan sosyolojik bir çalışma ortaya koyarak bu konu hakkında sosyolojik düşünceye katkı sağlamaktır. Tez çalışmamın konusu olan tüketim toplumunun yeni kentsel mekanı alışveriş merkezlerini araştırırken öncelikle literatür taraması yapılarak bu konu hakkında çalışılmış bilimsel çalışmalar incelenmiştir. Daha sonra konuyla ilgili kavramlar tespit edilerek ele alınmıştır. Kentsel mekan olarak alışveriş merkezlerinin tüketim toplumunun yeni kentsel mekanı olma özelliğine sahip olmasıyla geldiği nokta belirlenmeye çalışılmıştır. Anahtar kavramlar: Tüketim, Tüketim Toplumu, Alışveriş Merkezleri, Kentsel Mekan.
Karaçay-Malkar toplumunda sosyal yapı ve değişme

Karaçay-Malkarlılar Kuzey Kafkasya'da yaşayan Türk kökenli küçük bir halktır. Etnik yapılarını oluşturan kavimler arasında Hun-Bulgar Türkleri, Hazarlar, Alanlar ve Kıpçaklar bulunmaktadır. Karaçay-Malkarlılar XIX. yüzyıl başlarına kadar Kabardey prenslerinin baskısı altında idiler. 1828 yılında Rusya'nın hakimiyeti altına girdiler. Karaçay-Malkar 'da toplumsal tabakalaşmanın etkisiyle halk prensler, asiller, köleler gibi sosyal tabakalara bölünmüşlerdi. Hukukları geleneksel hukuka ve törelere dayanıyordu. Aile yapıları ise 'geniş aile' tipindeydi. Bu aile tipi Sovyet döneminde çekirdek aile tipine dönüştü. Aynı dönemde evlilik gelenek ve biçimlerinde de birçok değişmeler meydana geldi. Karaçay-Malkarlıların ekonomik yapıları hayvancılığa, ziraate ve el sanatlarına dayanmaktadır. Günümüzde Sovyetlerde meydana gelen değişmelerin etkisiyle halk geleneklerine daha sıkı bağlanmaya başlamış ve ekonomik alanda da özel teşebbüslere atılarak refah seviyelerini ve dolayısıyla sosyal, kültürel yapılarımda geliştirmeye başlamışlardır. Tezimizde Karaçay-Malkar halkının XIX. yüzyıldan itibaren sosyal yapısında meydana gelen değişmeler incelenmektedir.