turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ütopya, kriz, umut mekanları: Geç kapitalizmde gelecek tahayyüllerine yönelik mekansal açılımlar

Günümüzde hakim olan iki tür toplumsal gelecek tahayyülüyle karşılaşırız: İlki, totaliter rejim beklentisine dönük kuşkular ve ikincisi teknolojik tahakkümün hızı ile pekişen kapitalist gerçekliğin yarattığı toplumsal düzen ufkudur. Bu iki tür geleceğin de toplum üzerinde çeşitli türden karşılıklara sahip olduğu gözlenir. Ütopyacı düşünce kapasitesinin olanakları ise bu noktada vurgulanmalıdır. Burada ütopyacı düşünceden kasıt, doktriner unsurlara dayalı toplumsal bir düzen arayışı olarak anlaşılmamalı, daha ziyade, tarihsel sürekliliğimize dönük toplumsal eleştiri niteliği olarak görülmelidir. Gelecek ufkunun kaygı verici görüldüğü ütopyacı düşünce krizinin bu anında, özgürleşmedeki rolüyle tartışmaya açılan mekansal pratikler, toplumsal geleceği şekillendirme gücünü yakalayan çoğulcu imkanlar olarak öne çıkar. Bu çalışmanın odak noktası, ütopyacı düşüncenin tarihsel süreçteki biçimsel dönüşümlerini incelemektir. Bu yolla tezin sonucu, ütopyacı düşüncenin sosyo-politik analizinden yola çıkarak ütopyanın krizinin 'heterotopik mekanlar' aracılığıyla aşılabileceğine yönelik bir tartışma ortaya koyar.
Türk gazetelerinde Avrupa algısı

Bu tezde günümüzdeki Türk basınında yaratılan Avrupa imajını araştırdık. 13 aylık bir süreç boyunca takip ettiğimiz gazetelerde yayınlanan tüm Avrupa konulu haberleri inceleyip, haber sunumlarındaki genel eğilimler ve farklılıkları belirlemeye çalıştık. Hem basının en çok ortaya çıkardığı, hem de Türkiye'nin Avrupa algısını anlamakta yardımcı olabilecek konular üzerine yoğunlaşmaya karar verdik. Araştırmamızda Avrupa'daki İslamofobik saldırılar, Türklere karşı ayrımcılık, aşırı sağ'ın yükselişi, İslam'ın Avrupa'ya yayılması, ekonomik kriz, Avrupa Birliği, Avrupa dış siyaseti ve Avrupa'nın örnek olarak kullanılması başlıklı konuları ayrıntılı şekilde analiz ettik. Tezin amacı, Türkiye'nin kendini Avrupa'dan tamamen ayrı mı yoksa Avrupa'nın bir parçası olarak mı görüyor olmasını incelemektir. Türk basını tarafından ne ölçüde Avrupalı 'öteki' yaratıldığı ve bu yaratılan 'ötekinin' özelliklerinin neler olduğuna dair sorulara cevap bulmaya çalıştık.
Sosyolojik açıdan aile kurumu ve şahsiyet

Toplumun temel unsuru olarak aile her gecen gün önemini arttıran, sosyal bilimcilerin ilgilerini üzerinde toplayan bir özellik kazanmaktadır. Bu ilgi ve araştırmaların yoğunluğu, endüstrileşme sürecine giren toplumlarda kendiliğinden doğmaktadır. Aile, bir sosyal grup olarak küçülmüş fakat kurum olarak güçlenmiştir. Toplumun sosyal yapısı değişirken, ailenin de değişen sosyal yapısında, sosyal ve kültürel rollerinin daha cok güçlendiği gözlenmektedir. Endüstrileşme süreci sonunda meydana gelen sosyal değişme ailenin gerek yapısında gerekse sosyal ilişkilerinde değişmelere neden olmuştur. Yapısal bağlamda geniş aileden çekirdek aileye doğru bir değişme yaşanırken, sosyal ilişkilerde de değişmeler yaşanmıştır. Sosyal ilişkiler statülere göre kurulmaya başlanmış, insan bireyci, ferdiyetçi bir yapıda yetişmeye başlamıştır. Toplum içinde adeta tek başına ve mutsuz bir hale gelen insan sığınacak bir yer olarak da aile yuvasını daha fazla tercih eder duruma gelmektedir. Çünkü aile, bir yuva, bir sığınma ve sevgi dolu şefkat ve huzur topluluğudur. Bu şartlar altında değişen ve kendisini yenileyen aile, fertlerini sosyalleştirmek, yeni şartlara alıştırmak ve onlara şahsiyet kazandırmak görevini daha fazlaiil üstlenmiş durumdadır. Diğer kurumların aksine aile, fertlerine koruma duygusunun yanında hiçbir menfaat gözetmeden sadece şefkat ve merhamet duyguları ile yardım etmek istemektedir. Bu acıdan bakılınca aile, fertlerini iyi bir terbiye ve eğitimden geçirerek, şahsiyetli insanlar seviyesine ulaştırarak topluma kazandırmaktadır. Şahsiyetini kazanmış, sosyal statü ve rol sahibi bu insanlar artık içine doğduğu kültürü ve dolayısıyla sosyal yapıyı etkilemeye ve geliştirmeye başlamaktadır. Ailelerin önemle üzerinde durmaları gereken konu, fertlerinde 'ferdiyet-şahsiyet ve insan' sürecinin doğru olarak işlemektir.
Higher education in Turkey in the context of gender, upward mobility and reproduction of inequalities: A comparative study of the education and engineering faculties

Bu tez; Türkiye'deki eğitim fakültesi ve mühendislik fakültesi örneğinde, yukarı hareketlilik ve/veya eşitsizliklerin yeniden üretimi ile ilişkili yükseköğrenime erişim sürecini toplumsal cinsiyete göre analiz etmektedir. Kurulma amaçlarını ve yıllara göre toplumsal cinsiyet dağılımını içeren tarihsel geçmişşleri göz önüne alındığında, bu iki fakültenin yükseköğrenim sistemi içinde toplumsal cinsiyete dayalı işbölümünü gösterdiği açıktır. Bu tez, toplumsal cinsiyete göre değişkenlik gösteren bu erişim sürecini anlamak ve keşfetmek için, hem eğitimdeki toplumsal cinsiyet eşitsizliği anlayışı aracılığıyla Türk modernleşmesinin tarihsel-karşılaştırmalı analizine hem de uygulanan nicel analize dayanmaktadır. Ulusal temsiliyeti ve uluslararası karşılaştırılabilirliği olan Eurostudent Araştırması IV (2011) verileri kullanılarak iki fakülte arasındaki farklılıklar toplumsal cinsiyete göre incelenmiştir. Bulgular gösteriyor ki, erkek öğrencilere göre kadın öğrenciler, yüksek sosyoekonomik ailelerden, kent alanlarından ve daha iyi eğitim geçmişşinden geliyorlar. Fakültelere göre ise, bu özellikler mühendislik fakültesi için geçerlidir. Eğitim fakültesindeki öğrencilere göre, mühendislik fakültesindeki öğrenciler yüksek sosyoekonomik ailelerden, kent alanlarından ve daha iyi eğitim geçmişşinden geliyorlar. Bu bağlamda, eğitim fakültesi öğrencilerini göreceli olarak dezavantajlı gruplar oluşturuyor. Öyleyse, eğitim fakültesi yukarı hareketliliğe yol açarken mühendislik fakültesinin var olan statükoyu koruduğu iddia edilebilir. Sonuç olarak, bu tez Türkiye'deki yükseköğrenimin toplumsal cinsiyete dayalı işbölümünü yeniden ürettiğini ve toplumsal cinsiyet ile ailenin sosyoekonomik durumu arasındaki etkileşimi yansıttığını ileri sürmektedir.
Türkiye'de sosyoloji çalışmalarında din olgusunun yeri

Bu araştırmada, Hacettepe Üniversitesi örneğinde Türkiye'deki sosyoloji çalışmalarında din olgusunun yerini belirmek amaçlanmaktadır. Araştırma giriş, sonuç ve iki bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın birinci kısmında din, kültür ve modernleşme kavramları açıklanmıştır. Kavramlar açıklanırken din-kültür ve modernleşme ilişkisi de belirtilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın ikinci kısmında Hacettepe Üniversitesi'nde 1990- 2015 yılları arasında yapılmış ve din olgusunu içeren yüksek lisans ve doktora tezleri değerlendirmeye alınmıştır. Değerlendirme, birinci bölümde tanımlamaları yapılan din, kültür ve modernleşme kavram üçlüsü çerçevesinde yapılmıştır. Toplum ve din, toplumsal bütünleşmede dinin rolü, kültür, modernleşme ile din ilişkisi analizlerin temel karakterini oluşturmaktadır. Bu bilgiler ışığında Hacettepe Üniversitesi'nde din olgusunu içeren yüksek lisans ve doktora çalışmalarının olduğu görülmektedir. Çalışmalarda din toplum ilişkisinin karşılıklı etkileşimi ve dinin toplumsal dayanışma ve değişmedeki rollerine ilişkin sonuçlar elde edilmiştir. Sosyoloji biliminin dini ele alma şeklinin yanlış olduğu, dinin varlığı ve yokluğu değil niteliğinin göz önüne alınması gerektiği belirtilmiştir. Kültür ve din ilişkisi çerçevesinde Türk toplum yapısının modernleşme sürecinde yaşadığı gerginlik vurgulanmakta ve çözümler bu yönde üretilmektedir. Modernleşme kavramı çerçevesinde bakıldığında çalışmaların daha çok Osmanlı'nın son dönemi ve Türkiye'nin ilk dönemlerinde yaşanılan durumu tasvir ettiği görülmektedir. Bunun yanında özellikle 1990- 2015 yılları arasında üniversitede din olgusunu içeren sadece bir tane ampirik çalışmanın olması da dikkat çekicidir.
Kent, mekan ve yoksulluk: Antalya Baraj ve Güneş mahalleleri örneği

Tüm insanlığı ilgilendiren konuların başında gelen yoksulluk, toplumların tarihsel arka planıyla ele alınan problemlerden bir tanesidir. Sanayileşme ile birlikte kırsal alandan kente göçlerin hız kazandığı yoksulluk kırın iticiliğiyle birlikte kentte daha fazla görünür olmaya başlamıştır. Kentin değişen anlamlarıyla birlikte bir yandan gecekonduların bir yandan yüksek binaların yer almasına neden olan kentsel dönüşüm, üzerinde yeniden tartışılması gereken yoksulluğun yeni biçimlerini görünür kılmaktadır. Mutlak anlamının yanı sıra yoksulluğun giderek sosyal görünürlük kazandığı kentlerde işsizlik, süreksiz işler ve tüketememe üzerinden şekillenen yeni bir yoksulluk dikkat çekmektedir. Bu haliyle yoksulun mekanı deneyimleme biçimi üzerinden şekillenen yaşam tarzlarını kentlerde okuyabilmek mümkün olmaktadır. Kente ait olmanın ötesinde kente tutunmak için geliştirdikleri yöntemlerle bağlantılı olarak kentsel yoksulluk gündelik hayat ilişkileri üzerinden tezahür etmektedir. Yoksulluğun, yoksulun kendi anlam dünyasında nasıl yaşantıladığını kavramaya yönelik olan bu çalışmada, yoksulluğun işsizlik, çalışma ve tüketebilme/tüketememe bağlamında açıklanan yeni biçimleri, Antalya kentine bağlı Baraj ve Güneş mahallelerinde yaşayan bireyler örneği üzerinden açıklanmaya çalışılmaktadır. Nitel araştırma yönteminin tercih edildiği bu çalışmada veriler, 'derinlemesine görüşme tekniği' ile elde edilmiştir. Elde edilen veriler; 'kente göç etme nedenleri', 'hemşerilik ilişkilerinin kente göç etme sürecine etkisi', 'sosyo-ekonomik durum ve yoksullukla baş etme stratejileri', 'tüketim pratikleri', 'aidiyet hissi: mekanla ve yakın çevre ile kurulan bağ', 'evlilik, eşler arası ilişkiler', 'kentsel mekanda gündelik hayat pratikleri', 'sağlık ve tedavi imkanları', 'ne olursa olsun dünyada olmak yaşam memnuniyeti', 'güç, başarı, dürüstlük ve ahlaka dair tutumlar', 'yaşama dair beklentiler: değişmeyecek olana vurgu', 'formel ve enformel ağları ve dayanışma örüntüleri' ve 'sosyal dışlanma; kentin içinde ve dışında olmak' temaları üzerinden analiz edilmektedir. Bu kapsamda Antalya kentinin belirlenen iki mahallesinde on dört (14) erkek ve on sekiz (18) kadın olmak üzere otuz iki (32) kişi ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Veriler, ilgili literatür ile ilişkilendirilerek yorumlanmaktadır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler; yoksulluğun temel nedenlerinin işsizlik, gelir düşüklüğü ve gelirden yoksunluk olduğunu ortaya koymaktadır.
Adıyaman ve çevresinde halk inançları ve halk hekimliği

İnsanoğlu var olduğu günden bugüne kadar hastalıklar ve ölüm korkusu ile yüz yüze kalmıştır. İnsanlar, bu problemlerini çözmek için farklı yöntemlere ve araçlara başvurmuştur. Bu yöntemlerin bir kısmı dinsel iken bir kısmı da bitkisel, hayvansal veya madensel emlerin kullanımı biçiminde olmuştur. Adıyaman, tarihsel ve kültürel olarak zengin bir birikime sahiptir. Bu kültürel zenginlik içerisinde Kürtler arasında, 'Dermane Kurmanci' olarak ifade edilen Kürt halk hekimliği ve ocaklık kültürü önemli bir yer tutmaktadır. Buna rağmen bu alanda yapılmış, geniş çaplı bilimsel çalışmaların sayısı oldukça sınırlıdır. Bu çalışmanın amacı bu alandaki zengin kültürel birikimi kayıt altına alarak yok olmaktan kurtarmak, bilimsel olarak ele almak ve araştırmacıların dikkatine sunmaktır. Konu hakkında literatür taraması yapılmış ve kartopu yöntemi kullanılarak, 164 kişiyle yüz yüze görüşme yapılmıştır. Görüşmeler, kişilerin izni doğrultusunda kayıt altına alınarak deşifre edilmiştir. Görüşme yapılan kişilerin önerileri doğrultusunda göl, su, taş, türbe gibi halk arasında kutsal sayılan mekanlar ziyaret edilmiştir. Adıyaman Kürt halk hekimliği, tıbbi emler ve inanışlar olmak üzere iki eksen üzerinde ilerlemektedir. İnanışlarda ocaklar ve türbeler önemli yer tutmaktadır. Halk hekimliği uygulamaları doğum öncesi başlamakta ve ölüm sonrasına kadar devam etmektedir. Tedavilerin bir kısmı belli kişilerce yapılırken bir kısmı da genel bilgilere ve tecrübelere dayanmakta, hemen herkes tarafından uygulanmaktadır. Uygulamalarda bitkiler, hayvansal ürünler ve bazı madenlerden yararlanılmaktadır. Ocaklılar, tedavilerde okuma, üfleme, kesme vb. yöntemlere başvurmaktadır. Uygulamaya başvuranların hemen hepsi, kendilerini 'inançlı' olarak ifade etmekte, yaş olarak orta yaş ve üzerinde ve eğitim seviyesi olarak okuryazar olmayan ya da 'düşük' eğitim düzeyindedir. Son yıllarda sağlık alanındaki gelişmelere bağlı olarak halk hekimliği uygulamalarında azalma görülmekle beraber farklı biçimlerde tedavi ve uygulamalar devam etmektedir. 'Çok basit' veya 'umutsuz vaka' olarak adlandırılabilecek durumlarda, halk tıbbına hala danışılmaktadır.
Standortfaktoren, standortsuche und standortfindung der industrie. die entstehung und entwicklung industrieller kernräume am internationalen beispiel stuttgart/bangalore der daimler ag

Bu tez kapsamında, Alman otomobil endüstrisinde ileri gelen şirketlerden birisi olan Daimler AG'nin neden stratejik konum olarak Bangalore ve Stuttgart'ı seçtiği çalışmanın konusu olarak ele alınmıştır. Böylelikle, oluşan 'Herhangi bir şirket herhangi bir konuma verimli bir şekilde yerleşebilir mi? sorusuna yanıt aranmıştır. Bu bağlamda, dikkat edilmesi gereken noktalardan biri olarak konum faktörleri, büyük önem arz etmektedir. Birçok şirket farklı alanlarda faaliyet gösterdiklerinden dolayı kendilerine özgü konum faktörleri vardır. Bu faktörler ölçülebilir ve öznel olarak ikiye ayrılmaktadır. Buna ek olarak, şirketler nezdinde yeni bir konuma yatırım yapılmasından önce, maliyet analizi yapmaları gerekmektedir. Maliyet analizi, ilk kez 1909 yılında Alfred Weber tarafından bir şirketin en uygun şekilde konumlandırılabilmesi için ele alınmıştır. Weber'e göre en iyi konum; taşımanın, işgücünün ve yığılma ekonomilerinin en uygun olduğu yer olarak tanımlanmaktadır. Weber'in teorisi günümüz şartlarına göre uygun olmamasının yanı sıra birçok noktada tekrar uyarlanıp kullanılabilmektedir. Ayrıca, Krugman ve Romer'in teorisi olan 'modern modeller', konum bulma konusunda kıyaslanmakta olup, bu modeller sürdürülebilir küresel büyümenin oluşumu açısından inceleme imkanı sağlamaktadır. Sonuç olarak, bu faktörler çeşitli metotlar ve modeller aracılığı ile Daimler AG'nin iki ülkede bulunan konumları örneği üzerinden araştırılmaktadır. Yeni bir yer seçimi, varlıklara yatırım yapılarak yüksek miktarda öz kaynak kullanılmasını gerektirmektedir. Bu husustan dolayı, seçim süreci karmaşık olmasının yanı sıra geri dönünüşü olamayan bir karar aşaması olarak görülmektedir. Verilen kararlar ile şirketler hem uluslararası rekabet güçlerini hem de rekabet avantajlarını arttırmayı amaçlamaktadır. Bilhassa Hindistan'da yerleşim için 'siyaset' ve 'kültür' çok büyük bir etken olarak görülmektedir. Tezin ilerleyen bölümlerinde ise Hindistan ve Stuttgart'taki uluslararası rekabet gücünün nasıl geliştiği ve hangi faktörlerin önem taşıdığı ele alınacaktır.
Script and identity: Arab intellectual perspectives on the Turkish alphabet reform

Arap harfli Osmanlıca yazının Latin harfli Türkçe'ye çevrilmesini öngören ve Türkiye'de bir dönüm noktası olan 1928 Harf Devrimi, modernizasyon ve bunun Türk kimliğine etkisi bağlamında çokça çalışılmıştır. Buna karşın, Türk Harf Devrimi'nin Araplar açısından önemi üzerine akademik çalışma eksiği bulunmaktadır. Bu çalışma, Türk Harf Kanunu'nun geçtiği tarihsel dönemdeki önemli Arap kaynaklarını kullanarak Arap entelektüellerin harf devrimine karşı bakış açılarını incelemeyi ve böylelikle literatürdeki boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır. Çalışmada iki temel sav öne sürülmektedir. Çalışmanın birinci savı, Arap gözlemcilerin Türkiye'deki alfabe değişiminden ötürü derin bir kaygı duyduğu ve konuyla yakından ilgilendiği yönündedir. Çalışmada öne sürülen ikinci sav ise Türk Harf Devriminin, Arapların kendi kimliklerini değerlendirip yeniden tartışmaya açtıkları ve bu süreçte Türkiye'ye yakınlaştıkları veya uzaklaştıkları bir düşünsel çerçeve görevi gördüğüdür. Arap entelektüellerin Türk harf devrimini nasıl anladıkları ve bu devrimin modernleşme ile ilişkisini kendi toplumlarında nasıl tartıştıkları ile ilgili farklılıkları ön plana çıkaran bu çalışma, dine dayalı yaklaşımlar ile Arap ve Mısırlı milliyetçi ve sosyalist yaklaşımları ele almaktadır. Söz konusu çalışmalar, çeşitli bileşkenler içeren Türk-Arap ilişkilerine daha incelikli bir bakışı açısı sunan dil bağlamından bakarak bu ilişkileri keşfetmek ve yine bu ilişkilerin zamanla yeniden ve nasıl şekillendiğini anlamak açısından çok değerlidir.
Ömer seyfettin'in eserlerinde dil ve milliyetçilik

Dil insan hayatının en önemli sosyalleşme unsurlarından biridir. Deleuze ve Guattari'nin ifade ettiği gibi dil insanın emir almasının ve kimliğinin kazandırılması ve dayatılmasının bir aracıdır. Tarihin yazının icadı ile başladığı kabul edildiğini ve yazılı kültürün belirli diller sayesinde aktarımı sağlandığı düşündüğümüzde insanlık tarihinin dil ile nasıl paralel ilerlediği görülür. Dilin insan yaşamındaki dönüşümünebakmak aynı zamanda dünya siyasal ve toplumsal yaşamının tarihine bakmakdemektir. Bu açıdan dil bir iletişim unsuru, propaganda aracı, edebiyat gibi bir sanat alanı ve de politik bir alan olmuştur. Dil politikalarını tarihsel çerçeveye oturttuğumuzda 18 ve 19. yüzyıllardakiimparatorluklar döneminden ulus-devletler sistemine geçiş sürecinde önemli siyasal ve toplumsal dönüşümleri anlamamıza yardımcı olduğunu görürüz. Milliyetçilik kuramları ve milletin nasıl tanımladığını görmek için kısaca ilkçi, modernist vearayolcu milliyetçilik kuramlarına bakmak önemlidir. Bu milliyetçilikmodellerinden yola çıkarak ulus-devletlerin dil ile olan ilişkisine baktığımızda dilinulus-devlet inşa etmek için bir araç olarak kullanıldığını ve ortak kültürün en önemli parçası olarak tanımladığını görürüz. Ulus-devlet yapıları siyasal, ekonomik, diplomasi ve kültür alanında farklı politikalar ürettiler. Kültürün bir parçası olarak ulusal dil kavramını desteklediler. En önemli kültürel alanlardan biri olan dil konusunda reformlar yaptılar, ulusal dil politikaları ürettiler. Belçika, Kanada, Finlandiya gibi aynı zamanda birçok diliresmi dil olarak tanımlayan bazı istisnaları dışarıda tutarsak, çoğunlukla her ulusdevletkendine bir ulusal dil tayin etti. Bu ulusal dilin her alanda kullanımını teşviketti, eğitim sistemi sayesinde bütün vatandaşlarına öğretti. Dağılma dönemi olarak adlandırılan 19 ve 20. yüzyıl Osmanlı coğrafyasındaBalkan Savaşı ve I. Dünya Savaşı sonrasında uluslaşma hareketleri arttı. Bu bağlamda gelişen Türkçülük politikalarının önemli isimleri olarak Yusuf Akçura, Ziya Gökalp, Ömer Seyfettin ve daha birçok kişinin yazdıkları ile Türkiye'de ulusdevletpolitikalarının oluşuma öncülük ettiğini görürüz. Bu dönemde yaşayan milliyetçi bir yazar olarak Ömer Seyfettin (1884-1920)Türkçe'yi bir milli mesele olarak gördü ve yazın dili olarak kullanılan dil ile gündelik yaşamda halkın kullandığı dilin aynı olması gerektiğini savundu. Bu çerçevede ortak ideal dilin Türkçe'nin İstanbul şivesi olması gerektiğini söyledi. Hikayelerini sade dil için bir uygulama alanı olarak gördü ve tanımladığı sade Türkçe ile eserler verdi, yazılar yazdı. Kendinden önce bu konuda fikir üretmişaydınlarla birlikte milli edebiyatın oluşmasına katkıda bulundu. Yazılarında da sadeTürkçe'nin önemini vurgulayarak daha sonra Cumhuriyet döneminde izini sürebileceğimiz dil ve kültür konusundaki birçok düşüncenin öncülerinden biri oldu. Ömer Seyfettin hikayeleri ve yazıları ile Türkçe'nin sadeleşmesi ve ulusal dil olarak yerleşmesine büyük katkı sağlamıştır. Onun yazıları aynı zamandamilliyetçilik, ulus-devlet, edebiyat ve dilin nasıl ortak bir politik çizgidebuluştuğunun önemli örneklerindendir.
Aile içi iletişimin ortaöğretim öğrencilerinin madde bağımlılığına etkisi

Türkiye gibi genç nüfusa sahip bir ülkenin şüphesiz ki en önemli sorunlarından birisi ergenlik dönemindeki gençlerin madde kullanımına çok küçük yaşta başlamalarıdır. Yapılan araştırmalar madde kullanım yaşının ilköğretim seviyesine kadar indiğini göstermektedir (Köknel, 1998: 265). Gençlerin bu maddelere başlarken aile içerisinde yaşadıkları problemler, fiziksel ve ruhsal şiddet görmesi, kuşak çatışması, iletişim bozuklukları vb. faktörler madde bağımlılığında en temel tetikleyici unsurlar olarak göze çarpmaktadır(Dökmen, 2006: 112). Araştırmanın evrenini, 2008- 2009 öğretim yılında Elazığ ili Merkez ilçesinde bulunan ''37'' ortaöğretim okulunda öğrenim gören 13 .565'i erkek, 10 .922'si kız olmak üzere toplam 24.487 öğrenci teşkil etmektedir. Araştırmanın örneklemini; Elazığ İl Merkezindeki Genel lise, Mesleki ve Teknik lise, Anadolu lisesi, Fen lisesi ve Özel/Paralı liseler arasından raslantısal olarak seçilen 500 öğrenci (%2) oluşturmaktadır. Araştırmada; Elazığ İl merkezindeki ortaöğretim öğrencilerinin aile içi iletişimlerinin madde bağımlılığında etkileri araştırılmaktadır. Araştırmacı tarafından erken yaşta madde bağımlılığına en temel neden olarak gösterilen aile içi iletişim, iletişimsizlik ve iletişim bozuklukları bu araştırmada tüm boyutlarıyla araştırılmaya çalışılmaktadır. Ailenin demografik yapısı, sosyokültürel özellikleri ve aile içi iletişim ile ergenlerin madde bağımlılığı arasında anlamlı bir ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek için; veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen ölçme aracı kullanılmıştır. Veriler SPSS 15.0 istatistiksel çözümleme programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Veriler ve elde edilen sonuçlar ışığında; bağımlı olan ve olmayan gençlerin aile yapıları tespit edilerek madde bağımlılığı ile aile içi iletişim arasındaki ilişki belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada; arkadaş çevresi ve sosyal faktörler üzerinde durulmamış, toplumun temel taşı olan aile ve aile içi iletişim birinci öncelikli unsur olarak dikkate alınmıştır. Araştırma sonucunda; ailede meydana gelen yıkımlar, kavgalar ve olumsuzlukların ortaöğretim dönemlerinden itibaren gençleri sosyal bunalım ve çıkmazlara sürüklediği, sigara, alkol ve uçucu madde bağımlılığını tetikleyici etkiye sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca bu araştırma, çocukları madde bağımlılığından uzak tutacak, güçlü ve sağlıklı ilişkileri olan aile modellerini de göstermektedir.
Fertility and unemployment: A case study on Eastern Europe

Son dönemlerde, çok gelişmiş ülkelerde ekonomik büyüme ve doğurganlık arasındaki negatif ilişkinin tersine dönmüş olduğu gözlemlenmektedir. (Myrskyla et al. (2009), Furuoka et al. (2010), Luci-Greulich and Thevenon (2014)) Bu çalışmada, biz de yüksek ve orta-düşük gelirli Doğu Avrupa ülkelerinin 1991- 2012 yılları arasındaki, toplam doğurganlık hızı ve gayri safi yurtiçi hasıla, işsizlik ve mutluluk arasındaki ilişkilerini panel veri regresyonuyla çalıştık. Yeniden artmaya başlayan doğurganlık trendi çok gelişmiş ülkelerde gözlemlendiği için, Doğu Avrupa ülkelerini Worldbank'ın sınıflandırmasına göre -belli bir seviye yerine- yüksek ve orta-düşük gelirli olmak üzere iki ana gruba ayırdık. Çok yüksek gelirli ülkeler olmasa bile, yüksek gelirli ülkelerde TDH ve GSYH arasında J-şeklinde bir ilişki bulduk ve orta-düşük gelirli ülkeler icin de devam eden negatif ilişkiyi destekledik. Bununla birlikte, kadın ve erkeklerdeki işsizlik oranlarının doğurganlık üzerindeki etkisi, her zaman negatif olmakla birlikte, yüksek gelirli Doğu Avrupa ülkelerinde, kadınların işsizliğinin doğurganlık üzerindeki etkisi erkeklerinkinden daha fazla olduğunu ve bu durumun orta-düşük gelirli ülkelerde tam tersi olduğunu gösterdik. Buna ek olarak, yüksek gelirli ülkelerde mutluluğun doğurganlık üzerinde direk olarak pozitif bir etkisi olduğunu gözlemledik. Ampirik sonuçlarımız J-şeklindeki doğurganlık trendinin, çok gelişmiş ülkelerden ziyade, bütün gelişmiş ülkeler için olduğunu göstermektedir.