Milli güvenlik kavramı ve anayasal bir kurum olarak Milli Güvenlik Kurulu

Güvenlik kavramı, siyasal, ekonomik ve hukuki yönlere sahip bulunuşu ve muğlak oluşu gibi sebeplerle tanımı güç bir kavramdır. Kavramı en iyi şekilde açıklayan tanım şu şekildedir; Milli Güvenlik, Devlet bağımsızlığı ve Ülke bütünlüğü ile Millet egemenliğinin, milli veya milletlerarası alanda gerçek ve yakın bir tehlikeye düştüğü zamanlarda, Anayasanın gösterdiği yetkili organ veya organlar tarafından, Devlet tüzel kişiliğinin korunması ve güvenlik altına alınmasıdır. Milli Güvenlik, dış güvenlik ve iç güvenlik konularını kapsamaktadır. Milli Güvenlik Kurulu, 1961 Anayasası ile Devlet örgütümüze girmiş, ve kurulduğu günden beri de bazı değişiklikler geçirmiş Anayasal bir kurumdur. Milli Güvenlik Kurulu veya benzeri kuruluşların, gerek Türkiye'de gerek diğer ülkelerde büyük ölçüde 2 nci Dünya Savaşından sonra Amerika Birleşik Devletleri'nde kurulan 'National Security Council' den esinlenerek kurulduğu kabul edilmektedir. Cumhuriyet tarihimizde, 1961 Anayasası öncesi Milli Güvenlik Kurulu benzeri üç değişik kurul daha kurulmuştur. Bunlar; 1922 tarihli Harp Encümeni, 1933 tarihli Yüksek Müdafaa Meclisi ve 1949 tarihli Milli Savunma Yüksek Kurulu'dur. Ancak bu kurulların görev alanı ve yetkileri, Milli Güvenlik Kurulu kadar geniş ve kapsamlı değildir. Bu kurulların görev alanı, milli savunma hizmetlerinin koordine edilmesiyle sınırlı tutulmuştur. Anayasanın 118. maddesine göre; Milli Güvenlik Kurulu, Cumhurbaşkanının başkanlığında, Başbakan, Genelkurmay Başkanı, Başbakan Yardımcıları, Adalet, Milli Savunma, İçişleri, Dışişleri Bakanları, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları ve Jandarma Genel Komutanından kurulur. Son duruma göre beşi asker olmak üzere toplam üye sayısı ondörttür. 141 Milli Güvenlik Kurulu; Devletin milli güvenlik siyasetinin tayini, tespiti ve uygulanması ile ilgili alınan tavsiye kararları ve gerekli koordinasyonun sağlanması konusundaki görüşlerini Bakanlar Kurulu'na bildirir. Kurulun, Devletin varlığı ve bağımsızlığı, ülkenin bütünlüğü ve bölünmezliği, toplumun huzur ve güvenliğinin korunması hususunda alınmasını zorunlu gördüğü tedbirlere ait kararlar Bakanlar Kurulunca değerlendirilir. Devlet ya da yönetim biçimi birbirinden farklılıklar gösteren dünyanın birçok ülkesinde, işlevleri birbirine yakın olan ama örgütlenmesi, bileşimi, hukuki zemini, ülkeden ülkeye farklılıklar gösterebilen ulusal güvenlik kurulları bulunmaktadır. Türkiye'de Milli Güvenlik Kurulu, görev ve yetki alanları itibariyle daha çok içeriye dönük olduğu izlenimi vermektedir. Bu nedenle de ülkemizde çok eleştirilmektedir. Oysa Batılı ve gelişmiş ülkelerdeki Milli Güvenlik Kurulu benzeri kuruluşlar; danışma nitelikli ve savunma ağırlıklı oldukları gibi en çok önem verdikleri konular teknoloji ve bilimdir. Milli Güvenlik Kurulu'nun Anayasa'da ve ilgili mevzuattaki hukuki çerçevesi, milli güvenliğin sağlanması konusunda Bakanlar Kurulu'na yardımcı olmakla görevli istişari kuruluş olarak çizilmiştir. Ancak, Kurul'un, uygulamada, danışma kurulunu aşan bir etkiye sahip olduğu; hatta zaman zaman, yakın tarihimizde yaşadığımız -28 Şubat dönemi olarak tabir edilen dönemde olduğu gibi- ülkenin en üst karar organı hüviyetine büründüğü, ve Ülkenin Milli menfaatleri doğrultusunda, sivil iktidarı sınırlayıcı ve bağlayıcı kararlara imza attığı görülmektedir. Milli Güvenlik Kurulu'na yapılan çok fazla eleştiri vardır. Devletimiz Anayasamıza göre 'Demokratik bir hukuk devletidir'. Bu bağlamda MGK'na getirilen bu eleştirilerin doğruluk payı çoktur. Fakat bu eleştiriler yapılırken; Ülkemizin, güvenlikle ilgili sorunlarının ve diğer kendine has problemlerinin diğer ülkelerle, özellikle de Avrupa ülkeleri ile bir olmadığı unutulmamalıdır.