turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tasavvuf geleneğinin Osmanlı siyasİ düşüncesinde tezahürü

İbn Arabi düşüncesinin siyasetle ilişkisi özellikle İsmail Hakkı Bursevi and Sarı Abdullah Efendi olmak üzere Osmanlı sufileri tarafından yeniden yorumlanmıştır. Onlar siyaset alanında İbnü'l-Arabi'nin önemli takipçileri olmuşlardır. Varlık alanında, içinde yaşanılan dünyanın dışında, akılla kavranılması mümkün olan siyasi bir alemdüzeni tasarlamışlardır. Bu düşünce temelde dört varlık mertebesi için geçerlidir. Bumertebelerin en üstü ilahi isimler mertebesidir. Bu mertebe diğer mertebeler için de belirleyicidir. Diğer mertebeler misal, mülk ve insan alemleridir. Bütün alemlerin yöneticisi kutub, mülk aleminin yöneticisi sultan ve insani alemin yöneticisi ise insani ruhtur. Bu çalışmada, varlık mertebeleri ve bunların birbirleri ile olan siyasi irtibatları incelenmiştir. İlahi isimler teorisi ve vahdet-i vücud düşüncesinden hareket eden bu anlayışta insan-ı kamil, imamet, hilafet, kutbiyyet, saltanat, mülk, adalet, salah ve fesad gibi kavramların siyasi düşüncedekikonumları belirtilmiştir. Bu çalışmada, sufi düşünürlerin siyasi fikirlerinde vahdet-ivücud hikmetinin nasıl özümsendiği ve bu geleneğin Osmanlı siyasi düşüncesineintikali 'ilahi isimler teorisi' ışığında incelenmiştir. Bu etki Osmanlı Devlethiyerarşisinde ve siyasi uygulamalarda açıkça görülmektedir.
Söz edimleri kuramı bağlamında dil-etik ilişkisi

Konuşanın söylemek istediği şeyi başarmak için dili nasıl kullandığı ve dinleyenin nasıl bir anlam çıkardığı söz edimleri kuramının temelini oluşturmaktadır. Austin'e göre düşünürlerin çoğu bildirimlerin yalnızca bir durumu betimlemek ya da bir olguyu bildirmek olabileceğini düşünmüşlerdir, ama sorgusuz sualsiz bildirim diye kabul edilen birçok şey söz edimleri kuramıyla tekrar ele alınmışlardır. Söz edimleri kuramıyla genel anlamda iletişim edimlerinden söz edilmektedir. Austin söz edimleri kuramı ile dilin sistemli bir serimlemesini yapmaktadır. Austin önce bildirimleri edimselle ve saptayıcılar olarak ikiye ayırır. Edimsel sözcelemler genelde bildirim gibi gözüken ama bildirim olmayan, zengin ve uçsuz bucaksız anlamlı sözcelemlerdir. Doğru ya da yanlış olarak betimlenemezler; bir şey söylemek eylemde bulunmaktır. Saptayıcılar ise doğru ve yanlış diye tanımlanabilen sözcelemlerdir. Daha çok önerme ve bildirimdirler. Kuramının temelini bu şekilde oluşturan Austin üç çeşit edim olduğunu ileri sürer: düzsöz edimi, edimsöz edimi ve etki söz edimi. Austin'in öğrencisi olan Searle ise, Austin'in söz edimleri kuramının başında ortaya koyduğu edimseller ve saptayıcılar arasındaki ayrımı kabul etmekle beraber, edimsellerin sınıflandırması noktasında Austin'den ayrılmaktadır. Searle'ün sınıflandırması ise şu şekildedir: sözceleme edimi, önerme edimi, edimsöz edimi ve etki söz edimi. Bu çalışmada, söz edimleri kuramının en önemli iki ismi ele alınmış, her ikisinin görüşleri de ayrı ayrı değerlendirilmiş ve bunu yaparken de birinin diğerinden daha iyi düşündüğünü kanıtlamak yerine, söz edimleri kuramını ele alışları, söz-dünya arasındaki ilişkinin ne olduğunu nasıl betimlediklerini ve söz edimleri kuramıyla dilin nasıl bir sınıflandırmasının yapılabileceğinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu bağlamda dilin insana ait tüm etkinliklerde belirleyici bir unsur olarak karşımıza çıktığı, dolayısıyla da insanın eylemleri, niyetleri gibi etkinliklerini belirlediği görülmüş ve dil-etik arasındaki ilişki söz edimleri kuramı üstünden gösterilmeye çalışılmıştır. Söz edimlerinin etik ile olan ilişkisini en ayrıntılı şekilde ele alıp inceleyen düşünür olarak da R. M. Hare karşımıza çıkmaktadır. Hare dil felsefesi, din, eğitim, uygulamalı etik ve özellikle de ahlak felsefesi üstüne sayısız eser vermiş bir düşünürdür. Hare'e göre dilin biçimsel özelliklerini dikkatli ve ayrıntılı bir şekilde inceleyen, dolayısıyla akıl yürütmemizin önündeki engelleri kaldırma noktasında önemli bir katkı sağlayan kuram söz edimleri kuramıdır. Bu bağlamda, Hare ahlak yargılarının, bildirimlerin ve buyrukların ortak özelliklerini taşıyabileceklerini, dolayısıyla da bütün bunların dil araştırmalarıyla sorgulanabileceğini, bunun da söz edimleri kuramıyla yapılabileceğini ileri sürmektedir. Hare ahlak yargıları kural koyucudurlar diyerek ahlak felsefesinin en temel işlevlerinden olan ahlak sorularının nasıl sorulabileceğini dilin mantıksal yapısı içinde ele almaktadır.
Herakleitos'ta logos ve devinim

Tarih boyunca insanlar dünya ve kendileriyle ilgili farklı sorgulamalar ve arayışlar içine girmişlerdir. Başlangıçta felsefe tarihinde de filozoflar mitsel söylemlerden ve çok tanrılı inançlardan farklı olarak doğa üzerine düşünmüşler ve doğayla ilgili kuramlar ortaya koymuşlardır. Pre-Sokratik filozoflardan olan Herakleitos da doğanın ilk ilkesi olarak ateş den söz eder. O'na göre evrende sürekli bir değişim vardır. Herakleitos'un öğretisinde oluş ve değişim önemli bir yere sahiptir. Herakleitos'a göre evren, sürekli, evrensel bir değişim ve dönüşüm içindedir. O, her şeyin her an değiştiği ve bir oluş içerisinde olduğunu belirtir. Tezimiz de Herakleitos'un öğretisindeki logos ve devinim kavramları merkeze alınarak, bu kavramların açılımı, birbiriyle olan ilişkisi ve bu kavramların arkhe ile olan ilişkileri literatür taraması yöntemi ile ortaya konulacaktır. Bunu yaparken de Herakleitos'tan önceki Milet Okulu'nun felsefi kazanımları ele alınacak ve Elea Okulu'yla karşılaştırılması yapılacaktır. Ardından, çağdaşı olan Pythagoras ve kendinden sonraki Sofistler, Platon ve Aristoteles üzerindeki etkisi incelenecektir.
Aliya İzzetbegoviç düşüncesinde üçüncü yol kavramı ve felsefi temelleri

Bu tezin amacı; günümüze kadar birçok düşünür tarafından da tartışma konusu edilen varlık tasavvurlarına eleştirel bir yaklaşım getiren İzzetbegoviç'in eserlerini ve düşünce dünyasını bu yaklaşım çerçevesinde incelemektir. Düşünürün varlık tasavvurlarına getirdiği eleştirilerin arka planında yatan tarihsel ve kültürel çerçeve birinci bölümde sunulacak; ikinci bölümde ise İzzetbegoviç'in düşünce dünyası değerlendirilerek üçüncü yol kavramı etrafında şekillendirdiği felsefi temelleri karşılaştırmalı olarak ele alınacaktır.
II. Meşrutiyet devrinde islam felsefesi dersleri

İII. Mesrutiyet Devrinde slam Felsefesi Dersleri? konusunu içeren bu çalısma üç bölümden olusmaktadır. Birinci bölümde slam Felsefesi derslerinin Türk Egitim Sistemindeki tesekkül tarihini inceledik. Bu bölümde medrese ve Darülfünun'u iki ayrıbaslık altında ele aldık. Ayrıca İslam Felsefesi derslerinin Felsefe dersleri içerisinde yer almasından dolayı bu bölümde Felsefe/Hikmet derslerine de yer verdik. II. bölümde ise bu süre içerisinde slam Felsefesi derslerinde okutulan kitaparı III. bölümde isemakaleleri kronolojik olarak sıraladık. Daha sonra bu kitap ve makalelerin içerikleri hakkında bilgi verdik. nceledigimiz dönem içerisinde slam Felsefesi dersihocalarından sadece zmirli smail Hakkı'ya ait metinler elimizde olduğu için zmirlismail Hakkı'yı merkeze aldık. Bu tarz bir çalısma, 1914- 1933 yılları arasında Türk Egitim sisteminde farklı alan ve subelerde slam Felsefesi derslerinin sürekli bir sekildeokutuldugunu göstermistir.
İbn Sİna'da yetkinlik

Felsefenin temel konusu olan varlık ve varlıkla ilişkili haller insanlık tarihi boyunca her zaman güncelliğini koruyan bir alan olmuştur. Ontoloji başlığı altında ele alınan konuların açıklanması ve anlaşılmasında ise kilit kavramlardan biri yetkinliktir. İslam felsefesi geleneği içerisinde de özellikle Tanrı ve diğer varlıkları birbirinden ayırma noktasında vurgu yapılan en temel kavram yine yetkinlik olmuştur. İslam felsefesi geleneğinin en etkili filozoflarından biri olan İbn Sina (ö. 428 /1037) metafizik düşüncesinin temel taşı olan varlığa dair düşüncelerini, büyük ölçüde yetkinlik anlamı taşıyan kemal, istikmal, tam, tamam, fevka't-tamam gibi kavramları son derece bilinçli ve ustaca kullanarak ortaya koymuştur. Bu kavramlar aracılığıyla varlık arasındaki hiyerarşiyi daha sistematik ve daha anlamlı bir iskelet üzerine inşa etmiştir. Varlığı iyilik ve kemal, kötülüğü ise kemalin yokluğu olarak tarif eden İbn Sina, böylece varlık-kemal arasındaki ilişkiye dikkat çekmektedir. İbn Sina, daha yetkin olan varlığın, varlık hiyerarşisinde daha alttaki için ifade ettiği önem ve anlamı da yine varlığın yetkinliğe olan doğal meyli ile açıklamaktadır. Ayrıca nefs ve hareket gibi kavramları da kemal kavramına vurgu yaparak açıklayan İbn Sina, böylece doğal cisimler ile nefs sahibi canlıların ontolojik anlamda durdukları yeri yetkinlikten aldıkları paya göre belirlemektedir. Bu çalışma, antik-helenistik düşünce birikiminden İslam dünyasına intikal eden kavram ve problemlerin yetkinlik bağlamında izini sürerek, İbn Sina metafiziğinde kazandığı anlamı, kavramsal karşılaştırmalar yaparak tespit etmeyi, böylece söz konusu felsefi birikimin İbn Sina'daki yansımalarını ve ondaki özgün kullanımını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır.
Ahmet Rıfat Efendi'nin ahlak anlayışı

Ahlak; insanların mutluluğunu amaçlayan, onların siyasi, toplumsal ve kişisel hususlarda davranışlarını belirleyen bir ilimdir. Bu nedenle her dönemin şartları ve muhatapları doğrultusunda o dönemin alimleri tarafından birçok ahlak kitapları, risaleler, şerh veya haşiye türü eserler yazıldığı görülmektedir. Sözü edilen o alimlerden birisi de son dönem Osmanlı alimlerinden Ahmet Rıfat Efendi'dir. Bu çalışmada Tanzimat Döneminde yaşamış olan Ahmet Rıfat Efendi'nin ahlak anlayışını kaleme almış olduğu Bergüzar-ı Ahlak adlı eseri bağlamında ortaya koymaya çalıştık Ahmet Rıfat, Bergüzar-ı Ahlak'da ahlak, akaid ve muamelata dair konuları işlemiş, ahlakın teorik boyutunu oluşturan nefs ve güçlerini, insanın hayatının devamı için gerekli gördüğü bu güçlerin itidal, ifrat ve tefrit noktasında kullanılmasıyla ortaya çıkan fazilet ve reziletlerden bahsetmiştir. Ayrıca pratik ahlakın konusu olan aile ahlakının ev idaresi ve adab-ı muaşeret gibi insanın normal yaşantısında büyük önem arz eden konuları da detaylı bir şekilde işlemiştir. Çalışmamıza önemli bir kaynak oluşturan Bergüzar-ı Ahlak, İslam ahlak felsefesine dair her ne kadar kendinden önce yazılmış eserlerden esinlenmiş bir muhteva görüntüsü veriyorsa da gerek dil ve uslubu gerekse konuları ele alış tarzına yansıyan kısa ve öz anlatımı gibi hususları dikkate alındığında eserin özgün nitelikler taşıdığı görülmektedir
Hilmi Ziya Ülken'de bilgi ve değer

Bu çalışma, Hilmi Ziya Ülken'de bilgi ve değer konusunu ele almaktadır. Hilmi Ziya Ülken, ülkemizde felsefe alanında yetişmiş en önemli düşünürümüzdür. Hilmi Ziya Ülken'in eserlerine bakıldığında şu sonuçların ortaya çıktığı görülmektedir: a) İnsan bilgisi görelidir ve insan bir anda varlığın tam bilgisini elde edemez. Bu görelilik hem insan zihninin yapısından hem de varlıktan kaynaklanmaktadır. Varlık dyad paradoksal alternatif karşısında bulunur. Bunlardan birini seçmek mecburiyetindedir. İnsanın zihni yapısı bu paradoksal hali kavrayamaz. Çünkü mantık yapısına aykırıdır. İkiyüzlü olan varlıkların aynı anda ancak bir yüzü bilinebilir. b) Ülken'in uyguladığı değerlerin temeli aşkın, değişmez ve ideal değerlerdir. Bunlar bütün Aşkın ve Mutlak Varlık'la yani Allah'la kuşatılmıştır. Eğer Allah olmazsa, bilgi ve ahlak temellendirilemez ve insani nizam kurulamaz.
El-Gazzalİ'nin Müslüman filozofları eleştirisi -Mahmut Kaya bağlamında bir analiz

Bir hakikat arayıcısı olarak karşımıza çıkan büyük İslam alimi ve düşünürü İmam Gazzali (ö. 505 / 1111) filozoflara yönelik oldukça sert bir tepkide bulunmuştur. Gazzali geçmişşin yalnızca tekrarını yapan bir alim olmadığı gibi mevcut birikimi tümüyle iptal eden bir düşünür de değildi. İslam fikir hayatında da oldukça derin etkiye sahip, İslami ilimlerin her çeşidine ait yazmış olduğu eserlerle 'Hüccetü'l-İslam' lakabı alan bir alimin filozoflara yönelik eleştirisinin de etkisi tartışmasız büyük olmuştur. Bu çalışmayla düşünürümüzün filozofları hedefe almasının nedenlerini ve ortaya koyduğu eleştirinin kendi sistemi içerisindeki tutarlılığını felsefe hocamız Mahmut KAYA bağlamında değerlendirmeye çalıştık. Günümüzde de varlığını devam ettiren din-felsefe karşılaştırmaları bize konunun yüzyıllardır insanların ilgisini çekmeye devam ettiğini gösterir. Fikir hayatımızdaki bu münevver köklü tartışma mirasının, günümüz İslam dünyasında gereksinimini hissettiğimiz karşıt fikirlerin müzakeresine olan ihtiyaca bir katkı sunacağı düşünmekteyiz.
ilk çağ filozoflarında kozmik ilke arayışı

Bu tezde, İlk Çağ Felsefesi içerisinde düşünür ve filozofların kozmik ilke arayışlarına yer verilmiştir. İlke arayışlarında 'bilme' kavramının önemini vurgulamak temel amaçtır. Antikçağ dönemi hemen hemen tüm düşünce faaliyetlerinin öncülüğünde bir sonraki felsefihareketlerinin de temel yapı taşıdır. Kozmik ilke arayışında filozofların ilk neden arayışı ve bu arayışın düşünsel faaliyetleri hafıza kavramı ile desteklenmiştir. Miletli doğafilozoflarından başlayıp birçok düşünür ve filozofların bilme kavramını ilkeleri ile bağlayıportaya koydukları felsefi anlayışlarına yer verilmiştir. Milet Okulu düşünürlerinin Thales, Anaksimandros ve Anaksimenes'in hakikat arayışındaki çabalarının bir sonucu olarak maddenin özü nedir? İnsan evren ilişkisinin ilk adımlarının bu dönemde doğduğu gösterilmiştir. Bunun yanı sıra İyonya Okulu'ndanPythagoras'ın ilke arayışlarına ahlakilik özelliğini katarak farklı bir anlam yüklediğiniaçıkladık. Heraklitos'un bilgi felsefesinde logos'la bilge olunabileceğini, kendini tanıma ve ölçülü olmanın en yüksek değer olduğu görüşlerini açıkladık. Akabinde Elea Okuludüşünürlerinden Ksenofanes, Parmenides ve Zenon'un ilke arayışında nasıl bir toplumsal anlam yüklediğini ve kendilerinden önceki filozofların aksine farklı bir bakış açısıgetirdiklerini inceledik. İkinci bölümde sofistlerin ilke arayışlarından öte daha rölativist olduklarını ve doğafilozoflarına kıyaslayabilme kavramına daha çok anlam yüklediklerinin inceledik. Aynı zamanda sofistler bilgeliklerini parayla ölçüp gelenek karşısında farklı bir yol izledikleriniaktardık. Sofistlerin, ilk neden arayışından öte başka arayış içerisinde olduğudur. Bununla beraber kendilerinden sonra gelecek ola filozoflarca eleştiriye maruz kalacaklardır. Sonrasında ise Antikçağ döneminin önemli düşünürü Sokrates'in insanın nihai ilkesi erdemli yaşam ve bilmek kavramı üzerine duruldu. Üçüncü bölümde Platon ve Aristoteles'in insanın evren ilişkisinin çevreleyenanımsama ve hatırlama kavramları içerisinde gerçekleştiğini aktardık. İlk Çağ Filozoflarınkozmik evren arayışlarındaki merak duygusunu saran ve bunları felsefelerine aktardıklarıkavramlar ile pekiştirilmiştir. Düşünsel faaliyetleri ve aradıkları ilk neden arayışında düşünür ve filozofların hafıza kavramıyla irdelenmiştir
Sebilürreşad Dergisinde medrese öğrencilerinin medreseyi değerlendirmeleri

1912- 1922 yılları arasında Osmanlı medreselerinde öğrenim gören medrese öğrencilerinin yazmış oldukları mektuplar incelenmiştir. Bu mektuplar o dönemdeSebilürreşad Dergisi'nde yayımlanmıştır. Öğrenciler Sebilürreşad Dergisi aracılığı ileseslerini duyurma problemlerini kamuoyu ile paylaşma fırsatı bulmuşlardır. Tezde öncelikle Osmanlı medreseleri hakkında genel bilgi verilmiştir. Daha sonra ise II. Meşrutiyet dönemi sosyal ve siyasi yapısı, eğitim anlayışı, medreselerin durumu üzerinde durulmuştur. Ayrıca o dönemin dergileri ve özellikle Sebilürreşad Dergisi tanıtılmıştır. Dergide Osmanlıca yayımlanan mektuplar latinize edildikten sonra, öğrencilerin üzerinde durdukları medreselerin fiziki yapısı, eğitim öğretim durumu, hocalar ve idarecilerbaşlıklar halinde mektuplardan pasajlar alınarak değerlendirilmiştir. Son başlık olarak medreselerin yeniden hayata dönebilmesi için öğrencilerin çözüm önerileri üzerinde durulmuştur. Sonuç bölümünden sonra ek olarak orijinal mektuplardan örnekler konulmuştur.
The problem of transformation of ethical subjects to those need to be transformed to in Nietzsche philosophy

Nietzsche felsefesinde ahlak kuşatıcı bir sorun olarak kendini duyurur. Çünkü, insanlığın düşünürün dönemine dek iyiden iyiye cüceleşmesi, tarihin başlangıcından itibaren uzun bir dönem boyunca etkisini koruyan Hıristiyanlıktan geriye kalan tortuların ve onun en büyük mirası olan Hıristiyan ahlakının, giderek değer yaratan alanları ve dolayısıyla yaşamı belirlemesiyle gerçekleşmiştir. Ama düşünüre göre daha da önemli olanı, belli bir ahlaktan çok, temelde ahlakın kendisinin sorunlaştırılması, yani ahlakın gerçekte neyi ifade ettiğinin ortaya konulmasıdır. Bunun yapılabilmesi de, ancak bu fenomenin tarihsel koşullar içinde ele alınmasıyla olanaklı hale gelir. Ahlakın kökeninde ilk olarak efendi doğanların kendini tanımlamalarının yattığını ileri süren Nietzsche, zayıfların buna karşılık tepkisel ve özgeci bir ahlak yarattığını belirtir. Bu tepkisel ahlakın daha ileri bir çıkarımı olan Hıristiyanlıkla birlikte, zayıfların güçlülere karşı zafer kazanmış olmaları, güçlülerin 'bugün' münzevi hayatı sürmelerine neden olmuştur. Düşünüre göre üretilen tüm değerler er-geç doğallığım yitirir. Onun kendi döneminin Avrupası için de aynı şey geçerlidir. Öyleyse nihilizmin aşılması, ancak yeryüzünün anlamı olan 'Üst-İnsan'la gerçekleşebilecektir. Onun felsefesi, güçlü kişilerin öncelikle 'Üst-İnsan' hedefi ile nihilizmden kurtarılmalarına, son aşamada ise onların kendi kendilerini yaratmaları gerekliliğinin duyurulmasına yönelik bir değerlerin yeniden değerlendirilmesi girişimidir. Üst-İnsan bağlamında kişinin kendini yaratması, Nietzsche için ahlaklılıkla özdeştir. Ancak bunun kendi bakış açısından ortaya konulduğunun bilinci içinde olan düşünür, tutarlı bir yaklaşımla 'bugürf'ün münzevisi durumundaki güçlülere son söz olarak, Zerdüşt'ü yadsıyarak kendi erdemini yaratmaları gerektiğini belirtir.
Hegel'in Tinin Fenomenolojisi eserinde düşünmenin başlangıcı problemi

Bu çalışma modern felsefenin doruk noktalarından birisini temsil eden Georg Wilhelm Friedrich Hegel'in Tinin Fenomenolojisi adlı eserini, tüm felsefe tarihinin en önemli problemlerinden birisi olan düşünmenin başlangıcı problemi bağlamında incelemeyi hedeflemektedir. Bu yolla, hem Hegel'in çağdaşları ile olan felsefi diyaloğunun açıklanması hem de onun düşünme eylemine dair görüşlerinin töz, özne, nesne, sistem, imgelem, uzay-zaman, dil, temsil, refleksiyon mefhumları bağlamında araştırılması amaçlanmaktadır. Bu çalışmada ilk olarak, düşünmenin başlangıcına dair soruların felsefi önemi vurgulanmış ve Tinin Fenomenolojisi'nin yorumlanma tarzları betimlenmiştir. Hegel'in Tinin Fenomenolojisi'ndeki temel amacının ve onun kitabının nasıl okunması gerektiğinin bir izahı gerçekleştirilmiş ve Hegel'in temel bazı kavramları üzerinde durulmuştur. İkinci olarak, filozofun farklı metinlerinde imgelem ve dile dair düşünceleri araştırılmış ve bir semiyoloji teorisi oluşturulmuştur. Bu sayede düşünme eyleminin imajinatif ve dilsel mahiyetleri incelenmiştir. Üçüncü olarak ise, oluşturulan semiyoloji teorisinin Tinin Fenomenolojisi içindeki işlevi ve düşünme devinimi içindeki özel önemi vurgulanmıştır. Tinin Fenomenolojisi'nin çeşitli bölümleri mercek altına alınmış ve bilincin imajinatif devinimi ortaya çıkarılmıştır. İmgelemin deviniminin ortadan kaldırıldığı sondan bir önceki bölüm üzerinde durulmuş ve bilincin mutlak aşamasına geçilmesi üzerine düşünülmüştür. Bu geçiş sayesinde de, düşünmenin bir başlangıcının olup olmadığı sorusu gündeme getirilmiştir. Tüm çalışmadan elde edilen veriler ışığında, son olarak, çalışmanın temel sorusu üzerine düşünülmüş ve Hegel'in tarif ettiği düşünme eyleminin döngüsel olduğu ve bir başlangıcın mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Düşünmenin başlangıcına dair soruşturma, bu çalışmada, daima imgelemin devinimi temelinde açıklanmaya çalışılmıştır.
Muhammed İkbal'de benliğin hürriyeti

Hürriyet kavramı, düşünce tarihi boyunca en çok konuşulan ve tartışılan kavramlardan birisidir. Bilimsel ilerlemeye paralel olarak tartışma alanı genişlemeye devam eden bu kavramla ilgili yeni yaklaşımlar ortaya konulmaktadır. Muhammed İkbal, felsefesinin temeline koyduğu benlik kavramı ekseninde hürriyet problemini de yine bu çerçeveden değerlendirmiştir. Hürriyet mefhumu, İkbal'in sisteminde benliğin geliştirilip gerçek anlamda var edilmesinden ayrı bir değer olarak ele alınmamaktadır. Zira düşünüre göre benlik hürriyeti tadınca var olur, köle insan ise benliğinden habersizdir. Hürriyeti yüce bir insani değer olarak gören İkbal, her ne kadar kesin olarak bir ayrıma gitmese de, akli hürriyet ve kalbi hürriyet olmak üzere iki tür hürriyetten bahsetmektedir. Akli ve kalbi hürriyeti değerlendirirken çağının modern düşüncelerini de nazara alan İkbal, dini ve tasavvufi düşünce ile felsefenin sağlam bir sentezini yapmaktadır. İkbal'in hürriyeti ferdi ve toplumsal olarak ikiye ayırdığı anlaşılmaktadır. Ferdin şahsi benliğinin değerine varması, düşünürümüz için hürleşme yolunda önemli bir merhaleyi ifade etmektedir. Fakat bireysel hürriyetin tek başına çok kuvvetli olmadığını ifade eden Muhammed İkbal, bireysel benliğin milli benlik içinde şuurlu ve iradi olarak eritilmesinin daha güçlü olan toplumsal hürriyetin elde edilebilmesine vesile olduğunu söylemektedir. İkbal, hem ferdi hem de toplumsal benliğin hürriyetini değerlendirirken İslam ve Hz. Muhammed kaynağından beslenmiştir. Dinin ve peygamberin insani dirilme ve hürleşme yolunda esas öğreticiler olduğunu söyleyen düşünür, İslam alemi ve Şark'ın köleleşmesinin ardındaki gerçeği dinin ve peygamberin öğretisine sahip olunmaması olarak değerlendirmektedir. İkbal'e göre Doğu'nun dirilmesi bu değerlere hakkıyla sarılarak ve taassuptan kurtularak mümkündür. Bu bir nevi benliğin özgürlüğe ulaştırılmasıdır ve bu durum insani hürriyeti de tanımlamaktadır.
Abdurrahman Ebu Zeyd el-Ahdarİ hayatı eserleri Ve Mantık Manzumesi es-Süllemü'l-Münevrak

Abdurrahman Ebu Zeyd el-Ahdari'nin (ö. 983 /1575) es-Süllemü'l-Münevrak fi İlmi'l-Mantık adlı 144 beyitten oluşan manzum eseri, mantık biliminin giriş konularını, temel düzeyde ve didaktik üslup ile aktaran bir Urcuze'dir. Ahdari, bu eserini, doğruyu doğru anlama gayesi ile Temel İslam İlimleri'nde istihdam edilmek üzere yazmıştır. Yapı ve içerik bakımından Süllem incelendiğinde, gerek konuları ele alış biçimi, dilsel üslubu ve terminolojik yapısı ve gerek mantığın İslami ilimlerde pratik kullanımına pedagojik faydası bakımından, mantık ilmine nazari ve ameli katkısı görülmektedir. Metin üzerine çok sayıda şerh-haşiye-tercüme ve benzeri çalışma bulunması ve kendi coğrafyasında olduğu kadar, komşu ülkelerde medrese ders programlarında yer alması, onun, İslam Mantık Geleneği içerisindeki önemini ve değerini göstermektedir. Zira üzerine kesintisiz ve kapsamlı çalışmalar bulunan öz ve özet metinler, ait oldukları geleneğin ana unsurlarından biri haline gelir ve sahalarında klasik eser vasfını kazanır. Onun bu vasfı, ilme yeni başlayan için geçerli olduğu kadar, eser etrafında oluşan ilim halkası sayesinde, mantık ilminde derinleşen için de geçerlidir. Bu çalışmada Süllem, klasik bir mantık eseri olarak şerhleriyle birlikte ele alınmakta ve müellifin mantık bilimine dair görüşleri hem kendi şerhi hem de diğer şerhler vasıtasıyla tespit edilmektedir. Mantık terimleri sözlüğü olduğu kadar, tanım fihristi olan Süllem, mantık terminolojisinin güncellenmesi açısından önem arz etmektedir. Bu çalışma akli ve nakli ilimlerin çoğunda özet metin üreten Ahdari'yi ve mantık külliyatına basamak olarak yazdığı es-Süllemü'l-Münevrak adlı eserini, mantığın öğrenilmesine ve öğretilmesine katkıları bakımından tespit ve tahlil etmektedir.
Feminizm ışığında Arendt'e; Arendt ışığında feminizme bakmak

Politikayı çoğulcu bir yaklaşımla yorumlayışı, totalitarizm ve şiddet kavramsallaştırmalarıyla tanınan Hannah Arendt (1906-1975) 20. yüzyılın en önemli siyaset felsefesi teorisyenlerinden biridir. Bu çalışmada, feminizmin politik özüyle Hannah Arendt'in politika anlayışı doğrultusunda; feminizmin temel argümanları açıklanacak, Arendt'in politikayı kavrayışının ardındaki düşünsel, felsefi ve deneyimsel perspektif incelenecektir. Bu kapsamda, Arendt'in düşüncesindeki kamusal alan-özel alan, politik özne, çoğulcu eylem, iktidar gibi kavramlar ele alınacak, bu kavramlar ışığında Arendt ve feminist politika arasındaki teorik bağıntılar ve açılım imkanları ortaya koyulmaya çalışılacaktır.