turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kant'ta yasa, ahlak yasası ve özgürlük

Bu tezin göstermeye çalıştığı temel nokta Kant felsefesinde ahlak yasasının tıpkı doğa yasası gibi a priori, zorunlu, genel geçer olabilmesidir. Ancak yasa, ahlak alanında geçerlilik kazanmaktadır. Bu yasanın, doğa yasası türünden bir zorunluluk taşımamasına karşın istemeyi nasıl zorunlulukla belirlediğinin ve aynı zamanda bu yasanın nasıl sintetik a priori bir bilgi olabildiğinin gösterilmesidir. Çalışma boyunca Kant'ın yasa ve özgürlük düşüncesini oluşturmasında etkileri olduğu düşünülen 18. yüzyıl filozoflarından Thomas Hobbes, John Locke ve David Hume da gördüğümüz doğa yasası düşüncesinin tamamen akla dayalı bir düşünce olduğu, adı geçen filozofların tümünde bu yasaların aklın bir türetimi olarak karşımıza çıktığı, bu filozoflarda bahsedilen doğa yasalarının aklın yasaları olduğu, Ancak bu yasaların doğada geçerli olan yasalar değil ahlak alanında geçerli olan yasalar olduğu, Kant'ın bunlara daha sonradan ahlak yasaları adını verdiği, ancak Kant'taki yasanın bir farkla koşullu değil koşulsuz olduğu gösterilmiştir, inceleme sonucunda bu yasanın bilincinin, ne saf ne de empirik görüye dayanan'a priori sintetik bir önerme' olarak kendini bize kabul ettirdiği, çünkü bu yasanın aklın kendi kendine koyduğu bir yasa olmasından dolayı, yani aklın kendinden zorunlulukla çıkarması sebebiyle a priori bir yargı olduğu; aynı zamanda bilgimizi de genişlettiği ve akıl sahibi her varlığa başka türlü eyleme olanağı olduğunu göstermesi dolayısıyla da sintetik olduğu, zorunluluklu olarak buyuran bir sintetik önermenin tamamen a priori olarak bilinebildiği, özgürlük kavramına bakıldığında da Kant felsefesinde özgürlüğün yasasızlık olmadığı, insanın, ahlak yasasını kendisinin koyması ve kendi koyduğu yasaya da uyarak özgür olabildiği, bundan dolayı da özgürlük ve yasalılığın kesinlikle karşı iki kutupta durmadığı, tam tersine bir ve aynı öznede birleştiği gösterilmiştir.
Babanzade Ahmed Naim'in son dönem Osmanlı düşüncesine katkıları

Babanzade Ahmed Naim Osmanlı'nın son dönemi ve Cumhuriyet'in kurulduğu ilk yıllar arasında yaşayan değerli ilim insanlarından birisidir. Tercümanlık, yazarlık, devlet memurluğu, Arapça öğretmenliği gibi pek çok vazifede bulunan düşünür bunların dışında yirmi üç sene boyunca Darülfünun'da felsefe profesörlüğü yapar. Profesörlük hayatı boyunca metafizik, mantık, ahlak, hikmet, psikoloji, felsefe derslerine girer, bu alanlarla ilgili G. Fonsegrive, Paul Janet, Emile Picard, Elie Rabier gibi Fransız düşünürlerden kitap ve makale tercümeleri yapar. Ayrıca Istılahat-ı İlmiyye Encümeni, Telif ve Tercüme Odası'nda azalık yapar ve bu kurumların çalışmalarında aktif rol oynar. Telif ve tercüme eserlerinde Modern Türkçe'de felsefe terimlerinin henüz yerleşmemiş olması sorunuyla ilgili düşüncelerine yer veren Babanzade; materyalizm, pozitivizm, rasyonalizm gibi fikir akımlarının görüşlerine çeşitli eleştiriler getirmiştir. Bu çalışmanın amacı Babanzade'yi tanıtmak, felsefe terminolojisiyle ilgili çalışmalarını ortaya koymak ve felsefi eleştirilerini değerlendirmektir. Çalışma giriş, üç ana bölüm ve sonuç olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde Babanzade'nin hayatı ve eserleriyle ilgili bilgiler verilmektedir. İkinci bölümde pozitivizmin ilim anlayışına karşı Babanzade'nin felsefe ilmini ele alışı ortaya konmaktadır. Pozitivizmin görüşlerinin aksine Babanzade felsefenin kendine ait konularının olduğunu ve ilimler arasında çok önemli bir yere sahip olduğunu düşünmektedir. Bu sebeple detaylı bir ilimler tasnifi yaparak felsefenin ilimler arasındaki yerini belirlemek ve sağlamlaştırmak istemektedir. Üçüncü bölümde Babanzade'nin Modern Türkçe'de felsefe terimlerinin oluşması ve yerleşmesindeki katkıları ortaya konmaktadır. Düşünüre göre 19 ve 20. yıllarda Osmanlı'da felsefenin ilerleyememesinin ve felsefe kütüphanesinin zenginleşememesinin en önemli sebebinin felsefe terminolojisinin henüz yerleşmemiş olmasıdır. Bu problemin çözümü için kurulan çeşitli kuruluşlarda vazife yapan Babanzade, bireysel çalışmalar da yapmıştır. G. Fonsegrive'den yaptığı Mebadi-i Felsefeden İlmü'n-Nefs adlı tercümeye iki bine yakın felsefe/psikoloji teriminin Modern Türkçe'deki karşılıklarını belirlemiştir. Dördüncü bölümde Babanzade'nin Kant'ın ahlak anlayışına ve materyalizmin ilim anlayışına getirdiği eleştirilere yer verilmektedir. Sonuç bölümünde ise Babanzade'nin felsefi görüşleri değerlendirilerek, en önemli yönleriyle katkıları ortaya konmaktadır. Bu konuları araştırırken özellikle Babanzade'nin tercüme eserlerine yazdığı dipnotlar ve telif eserleri detaylı biçimde analiz edilmiştir.
Mikhail Bakhtin'de diyaloji kuramı ve karşı-kültür olarak karnaval

Bu çalışmada M. M. Bakhtin'in diyaloji kuramı ile ilgisinde onun karnaval anlayışının ana hatları serimlenmiştir. Bakhtin'in diyaloji anlayışı, onun 1929 tarihli Dostoyevski çalışmasını da kapsayan 'formel dönem' ve 1930'dan sonraki çalışmalarını kapsayan 'tarihsel dönem' olarak ikiye ayrılır. Çalışmamızın ilk bölümünde formel dönem diyaloji anlayışının ana hatlarının ortaya koyulmuş ve diyaloji anlayışının Dostoyevski poetikası ile ilgisi gösterilmiştir. İkinci bölüm, 1930 sonrasından itibaren kullanılmaya başlanan tarihsel yöntemin sonucu olarak diyaloji kuramında gerçekleştirilen revizyona ayrılmıştır. Burada, Bakhtin'in ikinci döneminde yapılan metodolojik çalışmalar incelenmiş ve onun, diyaloji kuramını tarihsel poetikaya ve kültür tarihinin çeşitli sorunsallarına uyarlanacak bir üstdilbilim anlayışı geliştirdiği tespit edilmiştir. Üçüncü bölümde, tarihsel poetikanın kurucu kavramı olarak kronotop kavramının dünya görüşü ile ilgisi incelenmiş ve çeşitli edebi türlerin tarihsel ve toplumsal koşullarla ilgisi üstdilbilim kavrayışına başvurularak açıklanmıştır. Bu bölüm aynı zamanda, Bakhtin'in edebi türlerin üstdilbilimsel analizi yoluyla Ortaçağ ve Rönesans halk kültürüne dair tarihsel okumasına bir giriş niyetindedir. Bir bütün olarak üçüncü ve dördüncü bölüm Bakhtin'in Ortaçağ ve Rönesans karnavallarında geliştirilen pratik, dilsel ve edebi araçların gelişim tarihini inceleyerek karnaval kültürünü bir karşı-kültür olarak nitelemesinin temellerini sorgular.
Marx'ın Kapital'inde yöntem

Marx opus magnum'u Kapital'de, modern toplumun iktisadi hareket yasasını ortaya çıkarmak için kapitalist üretim tarzını ve kapitalist üretim ilişkilerini ve ona tekabül eden ilişki biçimlerini inceler. Marx, Kapital'de, bir bütün ve teorik model olarak ele alınabilecek a priori yapı oluşturan kategoriler ve kavramlar sistemini diyalektik tarzda yeniden inşa eder ve sunar. Marx'ın bu teorik modelinde ya da sisteminde bireyler, iktisadi kategorilerin, sınıf ilişki ve çıkarların kişileştirmeleri, temsilcileri olarak ele alınmıştır. Bu anlamda, Marx'ın inşa ettiği sistem ya da teorik model idealize edilmiş özelliklere sahip, birbirleriyle idealize edilmiş ilişki içinde olan ve idealize edilmiş yasalara uyan ve kapitalist üretim tarzını belirli bir perspektife göre temsil eden idealize edilmiş nesnelerden oluşmaktadır. Marx, bu diyalektik olarak inşa ettiği teorik modelini kullanarak kapitalist üretim tarzı hakkında bilimsel, tarihsel, felsefi ve hatta politik savlar ileri sürmüştür. Marx'ın gerçekliği temsil etme, diğer bir ifadeyle, model inşa edip kullanma etkinliği, bilimsel bir etkinlik olarak görülebilir Marx, modelini, materyalist diyalektik bir perspektiften inşa etmiştir ve bu perspektiften hareketle klasik politik iktisatın büyük, önemli kategorilerinin diyalektik bir açıklamasının bütünleşik bir sistemini sunmaya çalışmış, onları bu yolla yorumlamış ve diyalektik bir tarzda yeniden inşa etmiş ve daha önceki kategoriler sisteminde içerilmiş olan yeni kategoriler sunmuştur. Marx, böylelikle, daha önce iktisadi sorunların incelenmesinde uygulanmamış diyalektik araştırma ve sunum yöntemini kullanmıştır. Bununla birlikte, Marx'ın diyalektiği, materyalist-tarihsel temellerinde Hegel'in diyalektiğinden sadece farklı değil aynı zamanda diyalektik anlamda onun tamamıyla karşıtıdır. Hegel'de olduğu gibi Marx'ta da kategorilerin toplumsal, tarihsel ve öznelerarası boyutları ortaya çıkarılıp, diyalektik methot yoluyla yeniden inşa ile sunulmaya çalışılır ama Marx'ta diyalektik ona bir perspektif sağlayan onun tarihin materyalist anlayışına bağımlıdır ve bu diyalektik Hegel'in programındaki diyalektikten bu nedenle ayrıdır. Marx, ayrıca, kendi çağının politik iktisatçılarından da, kategorilere toplumsal, tarihsel ve öznelerarası bir boyut ekleyerek kendi materyalist tarihsel perspektifiyle kapitalizmin tarihselliğini kendi modeline dahil etmek anlamında da ayrılır. Bu tezde, Marx'ın bilimsel etkinliğinde kategorilere materyalist, tarihsel ve öznelerarası bir boyut eklemek için Hegel'in Mantık Bilimi'nin Marx'a büyük bir hizmet sunduğunu tartışacağım ve savunacağım. Bu savı temellendirmek için, Kant'ta diyalektiğin aklın bir antinomisi olarak tekrar ortaya çıkışını ve daha sonra da Hegel'in ve Marx'ın programlarında diyalektiğin 'zorunlu olarak' görünüşünü, tarihsel arka planıyla birlikte felsefi bir tarzda sergileyeceğim.
Kant'ın Tanrı anlayışı

Tezimizde Kant'ın Tanrı anlayışını inceledik. Bu incelemeyi yapmak için Kant'ın teorik ve pratik olmak üzere ikiye ayırdığı akıl ile pratik aklın bağlandığı din alanına bakmak gerekmiştir. Ayrıca konumuza giriş mahiyetinde olması için felsefe tarihinde Tanrı kavramından bahsettiğimiz bir bölüm yer almaktadır. Şu halde tez, 'Teorik Akılda Tanrı', 'Pratik akılda Tanrı', 'Dinde Tanrı' ile konunun daha iyi anlaşılması için ele aldığımız 'Felsefe Tarihinde Tanrı' kısımlarından meydana gelmektedir. Kant, Tanrı kavramının teorik akılda sorunlu olduğunu belirtir. Çünkü Tanrı kavramı aklın sınırlarını aşmaktadır. Dolayısıyla Tanrı'nın var olduğunu ısbatlamak mümkün değildir. Bunun yanında, Tanrı kavramı bilgi vermese de verili bilgiye sistematik bir yapı kazandırır. Bu nedenle, Tanrı kavramı teorik akılda inşa edici değil, düzenleyicidir. 'Teorik akılda Tanrı' bölümünde bu hususları açıklamaya çalıştık. Pratik akıl bölümünde ise Tanrı kavramı inşa edici olmasının yanında, ısbatın pratik akıldaki versiyonu olacak şekilde postula edildiğini göstermeye çalıştık. Dolayısıyla teorik anlamda olumsuz olan Tanrı kavramı pratik anlamda olumludur. Kant için pratik akıl dine ilermektedir ve bu ilerleyiş Tanrı'nın daha etkin bir kullanımını beraberinde getirmektedir. Bu anlamda kilise, Hz. İsa, resmi iman gibi Hıristiyanlığa ait unsurlar Tanrı'nın bir kavram olmasının ötesinde inanç nesnesi olarak ele alınmasını sağlamaktadırlar. Nitekim 'Dinde Tanrı' bölümünde bunları göstermeye çalıştık. Sonuç bölümünde, Kant'ın sistemi içerisinde oluşan Tanrı anlayışını eleştirdik. Teorik anlamda Tanrı kavramı için akla çekilen sınırı yerinde bulmamıza rağmen, pratik anlamda aklın Tanrı'yı kullanmasını yetersiz bulduğumuzu belirttik. Bu anlamda, Kant'ın felsefe sisteminin Tanrı anlayışı ile dini inancın Tanrı anlayışının farklı olduğunu ifade etmeye çalıştık.
Varoluşçuluğun fenomenolojiyle temellendirilmesi üzerine

İnsan her zaman felsefenin içinde yer almıştır. Ancak neredeyse hiçbir felsefi disiplininin varoluşçuluk kadar insanı sistematik olarak düşünmenin odağına yerleştirmediği söylenebilir. Varoluşçu diye nitelenen düşünürler, Husserl'in kesin, apaçık, aracısız olarak özlere varmak amacıyla kurduğu fenomenolojiyi, daha çok insanın 'özüne' işaret eden varoluşunun soruşturulması amacıyla başvurmuşlardır. Husserl'e göre fenomenler, özlerini ifşa ederler; öyleyse sorun onların özlerinin nasıl görülenebileceği, daha doğrusu özlerin bilinçte nasıl kurulduğudur. Bunun cevabını ise, Husserl hayatı boyunca 'kurmaya' çalıştığı 'kesin bir bilim' olan fenomenolojiyle vermeye çalışmıştır. Şunu da söylemek gerekir ki, Husserl'e göre fenomenler özlerini ifşa ediyorlarsa da, özler tüketilemezdir ve bu bakımdan betimleme sonsuzdur. Varoluşçu diye nitelenen Heidegger ve Sartre, insanın diğer var olanlar türünden bir var olan olmadığını, bu bakımdan özünün görülenmesinin daha farklı bir soruşturma gerektiğini düşünmüşlerdir. İnsanın 'belirli' bir özü yoktur, onun özü varoluşundadır ve fenomenoloji bu özü ortaya çıkarmalıdır. Husserl'in betimlemenin sonsuz olduğu ve fenomenlerin özlerinin tüketilemezliğine dair düşünceleri, insan söz konusu olduğunda çok daha kritik bir önem arz eder. Zira insan alelade bir var olan değildir. Heidegger ve Sartre'a göre o, öncelikle bir dünya içindedir; Varlık, Zaman ve Hiçlikle bağı vardır. Bu çalışmada, varoluşçuluğun fenomenolojiyle temellendirilmesinde insanın varoluşunun ve böylece özünün fenomenolojiyle ortaya çıkarılabilmesinin olanağı incelenmiştir. Bu, fenomenoloji ve varoluşçuluk arasındaki ilişkinin araştırılması demektir. İnsan söz konusu olduğunda fenomenoloji ve varoluşçuluk arasında bir çelişki mi, yoksa bir uyum mu ortaya çıkmaktadır? Bunun için birinci bölümde, Husserl'in fenomenolojisi, onun indirgeme, epokhe, yönelimsellik, tamalgı, çağrışım, kurma vb. temel kavramları bağlamında ele alınarak, fenomenlerin bilinçte 'kuruluşu' açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde, Heidegger'in fenomenolojiyi Dasein ve Varlık ilişkisi bağlamında soruşturması ele alınmıştır. Heidegger, her ne kadar Dasein çözümlemesini Varlığın anlamını soruşturmak amacıyla gerçekleştirmişse de, bu çalışmada, onun düşüncelerinden varoluşçuluğun fenomenolojiyle ilişkisi bağlamında yararlanılmaya çalışılmıştır. Üçüncü bölümde ise, genel olarak Sartre'ın bilinç ve kendinde-varlık alanları hakkındaki görüşleri ele alınmıştır. Sartre, bu iki varlık alanının birbirinden tamamen farklı olduğunu tasarlamasına rağmen, onların yine de ilişkiye geçtiklerini düşünmektedir. Burada, söz konusu ilişkinin nasıl mümkün olduğu gösterilmeye çalışılmıştır. Bu, bir anlamda
Etik sorun alanı olarak endüstriyel tarım

Bu çalışmada, günümüzde toplumda derin tartışmalara neden olan endüstriyel tarım ve hayvancılık uygulamalarının felsefi ve etik yönden sorgulanması hedeflenmiştir. Öncelikle kuramsal etik araştırması yapılarak, sorunun etiğin hangi alanlarında tartışılması gerektiği belirlenmiştir. Bu arayış sonucunda; tarım uygulamalarının pratik etik yaklaşımları içerisinde, biyoetiği de içeren çevre etiği yönünden sorgulanması doğru bulunmuştur. Gerçekleştirilensorgulamada; endüstriyel tarım ve hayvancılık alanında; üretim ve piyasa koşullarının küreselyapısı, tarımda kullanılan kimyasallar, ıslah ve genetiği değiştirilmiş organizma uygulamaları, hayvan hakları, hayvan refahı ve alternatif tarım sistemleri konuları üzerinde durulmuştur. Tartışmaya 12 paydaşın görüşleriyle katılması sağlanmıştır. Paydaşlar; vegan, vejetaryen, çevreaktivisti, hayvan yetiştiricileri, çiftçi, tarım ve hayvancılık alanlarında uzman altıakademisyenden oluşmaktadır. Paydaşlarla yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılarak nitel bir araştırma yapılmıştır. Nitel araştırmada 57 adet sorunun yanında, yapılandırılmamışsorular da yöneltilerek görüşleri analiz edilmiştir. Yapılan görüşmelerde paydaşların; etik tutumları, çevre etiği yaklaşımları, çevre konusundaki düşünceleri, tarım konusundaki düşünceleri, endüstriyel tarım uygulamalarıyla ilgili görüşleri, hayvan hakları ve refahıkonusundaki fikirleri alınmıştır. Çalışma sonucunda; kuramsal araştırmada ortaya konulan etik ve çevre etiği yaklaşımları üzerine, paydaşlardan alınan görüşler eklenerek, etik bir sorgulama yapılmaya çalışılmıştır. Bu sorgulama ile tarımda ahlaki ilkeleri oluşturacak etik sorular ve ana eksenlerbelirlenmiş ve ahlaki ilkelerle ilgili bir projeksiyon ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tez kapsamında yapılan araştırmalar ve görüşmeler sonrasında, günümüzde insan merkezli anlayışla tasarlanmış tarımsal uygulamaların sürdürülebilirliğinin olmadığı sonucuna varılmıştır. Ancak, canlı veya çevre merkezli etik tutumların da tarımsal uygulamalarınyapılabilirliği için alan açamadıkları tespit edilmiştir. Bu kapsamda, tarım etiği konusundaoluşturulacak eksenlerin bu üç çevre etiği yaklaşımının bir sentezini ortaya koyması gerektiği sonucuna varılmıştır. Tarımsal uygulamaların etik eksenleri oluşturulurken, çevre etiğikuramlarında olduğu gibi genel etik tutumun da; teleolojik, deontolojik ve aksiyolojikkuramların sentezi ile oluşturulması gerektiği görülmüştür. Tezin sonuç kısmında, endüstriyel tarımın daha ahlaki bir zemine taşınabilmesi için önerilen ana eksenler detaylı olarak sunulmuştur.
İslam felsefesinde Tanrı kanıtlamaları ve İbn Teymiyye'nin fıtrat delili

Tanrı'nın varlığı, mahiyeti ve kanıtlanması dinlerin olduğu kadar felsefenin de en temel meselesidir. Tanrı'nın varlığı ve kanıtlanması düşünce tarihinin en önemli konularından biri olduğundan; bir filozofu, bir kelamcıyı, bir sufiyi veya dini karakterli bir ekolü onların Tanrı tasavvurlarına bakarak anlayabiliriz. Tanrı tasavvuru, insan hayatını şekillendirme, yönlendirme ve anlamlandırma açısından önemli bir fonksiyona sahip olduğundan bir insanın neye inandığını, neleri kullanarak ve nasıl inandığını da bizlere göstermesi açısından önemlidir. Bu çalışmamızda felsefe ve kelamda ortaya konulan Tanrı tasavvuruyla birlikte, Tanrı'nın sıfatları ve Tanrı'nın varlığını kanıtlamak amacıyla filozoflar ve kelamcılar tarafından kullanılan delilleri açıklamaya çalıştık. Ayrıca Tanrı'nın varlığını kanıtlamak amacıyla zihni ve felsefi delillere ihtiyaç olmadığını belirten İbn Teymiyye'nin Tanrı tasavurunu ve kendisinden önce kullanılan delillere alternatif olarak sunduğu fıtrat delilini açıklamaya çalıştık.
Ebu'l-berekat El-Bağdadİ'de metafizik

çalışmada, Musul'da Yahudi bir ailenin çocuğu olarak doğan ve daha sonra İslamiyet'i kabul eden, Ebu'l-Berekat el-Bağdadi'nin metafiziğe ilişkin görüşleri incelenmiştir. Çalışmanın dayandığı temel kaynak, el-Bağdadi'nin el-Muteber adlı eseridir. Filozof, bu eserin üçüncü bölümünü metafiziğe ayırmıştır. İlimleri bir bütün halinde gören el-Bağdadi, varlık konusunu öne çıkararak metafiziği 'varlığın ilkelerini inceleyen' ilim olarak tanımlar. El-Bağdadi bu bağlamda genel olarak varlığın tanımını, türlerini ve ilkelerini inceledikten sonra, varlığın gerçek illeti ve ilkesi olan zorunlu varlık meselesini ele alır. Filozof, zorunlu varlığı birkaç delil ve yol ile ispatlamaya çalışır. Filozofun bu konuda kullandığı delillerin çoğu, özellikle İbn Sina gibi önceki Meşşai filozoflar tarafından da kullanılmıştır. Ancak el-Bağdadi delilleri temellendirme hususunda, Meşşai filozoflardan ayrılmaktadır. El-Bağdadi, birçok yönden Aristoteles'in felsefesine bağlı kalsa da ilk hareket ettirici delilini eleştirerek, ilk öğretici adını verdiği bir delili öne çıkarır. El-Bağdadi daha sonra vacip varlığın sıfatlarını da belirlemeye çalışır. Öncekilerden farklı olarak Tanrı'nın cüziyatı bilmesini ve cüzi iradelere sahip olmasını kabul eder. Tanrı'nın nurlar nuru olması, faal aklın sayıca çok olması gibi görüşleriyle, el-Bağdadi'nin, İşrak felsefesine zemin hazırladığı da düşünülmektedir. Tanrı-alem ilişkisi söz konusu olunca, el-Bağdadi alemin zaman bakımından kadim olduğunu kabul eder. Fakat bu meselede Meşşailerin sudur ile ilgili görüşlerini eleştirerek, ikincil iradeleri Tanrı'ya atfetmek suretiyle, sürekli yaratma düşüncesine yakın ifadeler sarf eder. El-Bağdadi, el-Muteber adlı eserinin metafizik bölümünde nefs konusuna da değinir. Filozof, Meşşailerin nefse ilişkin birçok görüşlerini eleştirerek, nefsin tanımını yaptıktan sonra, hadis ve cevher olduğunu ispatlamaya çalışır. El-Bağdadi nefs konusuna bağlı olarak, cismani haşr meselesine de değinir ve bunun mümkün olduğunu ima ederek önceki filozoflardan ayrılır.
Nietzshe ve post - yapısalcı felsefenin günümüz sanatına yansımaları

Bu tezin amacı Nietzche'nin kavramları ve bu kavramların post-yapısallcı okumaları ile sanat alanını sınamaya kalktığımızda elde edilecek farkındalığın araştırılmasıdır. Bu tezde sanat, Nietzsche'nin ve post-yapısallcı felsefenin 'Estetizm', 'gücün olumluluğu', 'Oluş Sürecinde Özne', 'arzu makinesi olarak sosyal alan', 'hakikatin kurgusailığı' düşünceleri ile WochenKlausur, Suzanne Lacy ve Kültür Eylemde pratikleri tartışılıyor. Sanatın dönüştürücü sosyal bir güç olma potansiyeli araştırılarak, bunun için sanat paradigmasının radikal bir değişim geçirmesi gerektiği öne sürülüyor.
Bireyin oluşumunda doğal ve kültürel etmenlerin insan felsefesi bakımından değerlendirilmesi

Bireyin oluşumunda doğal ve kültürel etkenlerin araştırılması insan bilimlerinin ortak bir sorunudur. Soruna felsefi bakış, evrim teorisi, insan biyolojisi, paleoantropoloji, sosyal/kültürel antropoloji ve eğitim sosyolojisiyle psikolojisininobjektif geçerlik kazanmış temel savlarıyla örülmeyi gerektiriyor. Bu çalışmada bu alanlardan seçilmiş verilerden yararlanılarak toplu bir görüş sunulmaktadır. Bireyoluş, insanoluşun bilinen ilk evrelerine götürülerekincelenmekte, tarihsel gelişim ve kültürel farklılaşmalar göz önünde tutularak birey hem türsel hem özel-kültürel koşulları içinde anlaşılmaya çalışılmaktadır. Çalışmanın temel savı, 'insan doğası'nın bir doğa-kültür sentezi olduğudur. ' nsanlaştırılandoğa' kavramı öne çıkmaktadır. Bu zeminde genel olgu : bireyin, içinde yetiştiğikoşullarla belirlenmesi ve kendisini uyarlaması birkaç alt-olguyla bütünleştirilmeyeçalışılmıştır : koşullara uyarlanma ve koşulları kendine uyarlama; kendiniyönlendiren etkinlik; kültürel çevreyi benimseme ve değiştirme; hızlı ve yavaşolgunlaşma; yaratıcılık ve yetinme gibi. Sonuçta, insan bireyinin özgür gelişmesi ile tarihsellik bilinci arasında bağlantı kurularak hem bazı önyargılar ayıklanmaya hem de gelecekte uygulanabilecek bir eğitim idesinin olanakları açık kılınmaya çalışılmıştır.
Felsefi düşünme eyleminde dönüştürücü metafor sorunu

Metafor ile felsefe arasındaki ilişki, felsefi-kavramsal dilin belirlilik arayışı ile sembolik dilin belirsiz karakteri arasında ortaya çıkmaktadır. Köken itibariyle 'transfer' anlamına gelen 'ineta-phora', felsefi düşünme eyleminin 'telos'un tezahürüne yönelik çabası çerçevesinde dönüştürücü bir 'geçiş' olarak yorumlandığında, felsefi dil ile sembolik dilin hakikate referansı bağlamında bir kriter sorununa dönüşmektedir. Bu aynı zamanda kavramsal dil ve edebi dil arasındaki ilişkinin dikey mi yoksa yatay mı ele alınacağı sorunudur. 'Meta-phora'nın karşılığı olan transfer ise klasik Yunan filozofları ve klasik İslam filozoflarının felsefeleri dikkate alındığında farklı anlamlara bürünmektedir. Bu bağlamda Sokrates, dialog ortamını insanın faniliğine dair bir vurguya dönüştürmektedir. Platon ise transferi, kelimeler aracılığıyla kelimeleri aşan bir gerçekliğe ulaşma anlamında 'logos'a uçuş' metaforu bağlamında yorumlamaktadır. Aristoteles, metaforu linguistik düzeyde değerlendirirken, Farabi için transfer bir vulgarizasyon pratiği olarak anlam kazanmaktadır. İbn Sina'da ise transfer, metinlerin te'vilinden ruhun te'viline geçiş süreci olarak karşımıza çıkmaktadır. İbn Tufeyl ise sembolik dilin aşılamazlığına yaptığı paradoksal gönderme ile Farabi ve İbn Sina'dan ayrılmaktadır.