turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kazak Türkçesinde at ile ilgili söz varlığı ve metinler

Bu çalışmada Kazak Türkçesinde atla ilgili sözcükleri ve kullanımını içeren söz varlığı ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Bunun için bilimsel eserler, manzum ve mensur edebi eserler, tarihi eserler, çeşitli sözlükler tarandı. Sözcük ya da sözcük gruplarının Türkiye Türkçesi'ndeki karşılıkları verildi. Birden fazla anlamda kullanılan sözcüklerin Türkiye Türkçesi'ndeki bütün karşılıkları sözcük dizininde verildi. Çeviride ise sadece metindeki anlamı göz önünde bulunduruldu. Çalışmada 1104 sözcük tespit edildi. Bu sözcükler sözcükler dizini, sözcüklerin tasnifi ve metin dizini başlıkları altında işlendi. Bu üç başlık altında verilen sözcüklerin türleri yanlarında belirtildi. Atla ilgili önemli görülen 19 metin Türkiye Türkçesi'ne çevrildi. Bu metinlerin bazıları at ve atçılıkla ilgili yazılmış ilmi makalelerdir. Bunun dışındakiler edebi eserler olup 11 tanesi manzum 8 tanesi mensurdur. Bu çalışmayla atın Kazakların günlük yaşamları ve kültürlerinde işgal ettiği yer bir nebze de olsa ortaya koyulmaya çalışıldı.
Ezmuna Teyyib Cebbar ya helbest u rexne

Şiir ve eleştiri, bütün dünya edebiyatının iki önemli bileşenidir. Bu da, 'Teyyib Cebbar'ın Şiirine Eleştirel Bir Yaklaşım' adlı eserine detaylı ve güçlü bir incelemeyle yaklaşmamızın önemli bir nedenidir. Teyyib Cebbar, Sorani lehçesinin çok önemli bir şairi ve eleştirmenidir. 1954 yılında Kerkük'e bağlı Tepelu köyünde doğdu ve hala hayattadır. Bu incelemede, Teyyib Cebbar'ın hayatı, aydın kişiliği ve yaşamının etkileyen şartlar üzerinde durduğumuz gibi, teorik ve pratik olarak, şairin eleştri ve şiirlerini göz önüne alarak Kürt, Arap ve Fars yazarlarının onun eserleri hakkındaki değerlendirmeleri ele aldık. Ancak Farsça konusunda yeterli bilgimiz olmadığı için, daha çok Kürtçe ve Arapça eserlerde yapılan eleştiri, yorum, görüş ve incelemeleri esas aldık. İncelemenin bir bölümünde eserlerinin içerik ve amacı üzerinde durarak, onun siyasi, ekonomik, insani, felsefik ve sevgi konularını işleyiş biçimini inceledik. Daha sonra, şiirlerinin içerde ve dışarda şarkılarda nasıl kullanıldığını ki bu da daha çok kendini, ölçü, kafiye, ikileme, söz, mısra ve dörtlüklerde gösteriyor. Her ne kadar retorikten behsetsek de, şair, eserlerinde benzetme, zıt anlamlı ve çok anlamı kelimeleri kullanmaktadır. Bu incelemede, genel olarak sanatsal resimleri de ele aldık ve bu sanatsal betimlemelerin şiirlerinde nasıl kullanıldıklarını inceledik. Çünkü şair, eserlerinde sanatsal betimlemelere çok önem vermektedir. Dil konusunda da, özellikle onun dili nasıl işlediğini ele aldık, bazı şair ve yazarların bu konudaki görüş ve yorumlarına yer verdik. Tayip Cabar, dili bir örgü gibi işlemeyi çok önemsemiştir. Çünkü dil, şairin mesajlarının iletilmesinde çok önemli bir faktördür. Şair sade ve basit bir dil kullanmayı seçmiş. Şiirlerinin bütün toplumu hedeflemesi gerektiği inancındadır. Şiirin sadece belli bir sınıf ve kesime hitap etmesini doğru bulmaz. Her ne kadar, şair çok az sayıda yabancı kelime kullanmayı esas almışsa da, yer yer Arapça kelimeler şiirlerinde yer almakta ve bunlara Kürtçe bir anlam da katmaktadır. Bütün metin ve şiirlerinde mecaza özel bir önem verdiği görülmektedir. Biz de, bu incelememizde gücümüz yettiğince, bu konuyu şiirlerinde işaret ettik ve yorumladık. Çünkü toplumun aydınlanma düzeyinin geliştirilmesinde eleştri çok önemli bir yer tutmaktadır. Bundan dolayı, Teyib Cebbar, bir şair, eleştirmen ve aydın olarak her zaman ulusunun hizmetinde olmuştur. Her zaman eleştirel bir gözle tüm edebi eserleri incelemiş, çağdaş olay ve gelişmeleri kendi ulusunun aydınlanma düzeyinin geliştirilmesi için ele almıştır.
Eski Anadolu Türkçesinde birleşik fiillerin kuruluşu

Bu çalışmada Eski Anadolu Türkçesinde birleşik fiiller oluşum biçimleri bakımından incelenmiş ve sınıflandırılmıştır. Eserlerde fişlenen birleşik fiiller sözlük anlamlarıyla aktarılarak ilgili örnekler altında sıralanmıştır. Eski Anadolu Türkçesinin farklı yüzyıllarından seçilmiş olan Şeyyad Hamza'nın Yusuf ve Zeliha'sı, Hoca Mes'ud'un Süheyl ü Nevbahar'ı, Yusuf-ı Meddah'ın Varka ve Gülşah'ı, Şeyhoğlu Mustafa'nın Marzubanname'si ve anonim bir çalışma olan Dede Korkut Hikayeleri taranmıştır. Çalışma; giriş, dört bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Giriş bölümünde dönemin genel özellikleri, birleşik fiil tanım, tasnifleri ve birleşik fiiller için taranan eserler hakkında bilgi verilmiştir. I. bölümde isim + yardımcı eylemlerle oluşan birleşik fiiller, II. bölümde fiilimsi + yardımcı eylemlerle oluşan birleşik fiiller, III. bölümde anlamca kaynaşmış birleşik fiiller, IV. bölümde kökteş fiiller örnekleriyle beraber incelenmiştir. Sonuç bölümünde elde edilen bulgular neticesiyle tespit ve çıkarımlar yapılmıştır.
Kavramsal anahtar modeliyle iki dilli çocuklara metafor ve deyim öğretimi

Metafor, metonimi, benzetme gibi söz figürlerini ve deyim, atasözü gibi kalıplaşmış ifadeleri içine alan figüratif dil; yalnızca edebi dilin değil, günlük dilin de önemli bir unsurudur. Bu doğrultuda son yıllarda figüratif dil öğretimine ilişkin araştırmalar önemli bir artış göstermiş ve bu araştırmalardan verimli sonuçlar elde edilmiştir. Bu çalışmada da Kavramsal Metafor Teorisi'ne dayalı olarak hazırlanan Kavramsal Anahtar Modeli aracılığıyla figüratif dil becerilerinin geliştirilmesi konusu ele alınmaktadır. Çalışmanın amacı Kavramsal Anahtar Modeli'nin metafor ve deyim öğretimi konusundaki etkinliğini araştırmaktır. Uygulama, duygu metaforları ve deyimleri ile sınırlandırılmıştır. Araştırma 2008- 2009 öğretim yılı bahar yarıyılında Belçika'nın Limburg Bölgesi'nde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada ön test-son test kontrol gruplu desen kullanılmıştır. Örneklemi oluşturan 32 iki dilli öğrencinin yaşları 10-12 arasında değişmektedir. Bu öğrencilerden yansız atama yoluyla belirlenen 16 kişi deney, 16 kişi de kontrol grubunu oluşturmuştur. Deney grubuna 8 hafta süreyle Kavramsal Anahtar Modeli'ne uygun metafor ve deyim öğretimi yapılırken kontrol grubunda eğitim klasik yöntemle sürdürülmüştür. Uygulama sonuçlarını değerlendirmek üzere araştırmacı tarafından Duygu Metaforlarını Hatırlama Testi, Duygu Deyimlerini Hatırlama Testi, Duygu Deyimlerini Yorumlama Testi, Mini Metin Bağlamında Duygu Deyimlerini Hatırlama Testi, Deyim Yorumlama Testi olmak üzere beş farklı ölçme aracı geliştirilmiştir. Bu ölçme araçlarından elde edilen verilerin analizinde SPSS 16 programı kullanılmıştır. Buna göre; 1. Uygulamada yer alan duygu metaforlarını hatırlama bakımından deney ve kontrol grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. 2. Uygulamada yer alan duygu deyimlerini hatırlama bakımından deney grubu lehine istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. 3. Uygulamada yer almayan duygu deyimlerini yorumlama bakımından deney grubu lehine istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. 4. Mini metin bağlamında verilen duygularla ilgili deyimleri hatırlama bakımından deney grubu lehine istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu görülmüştür.5. Duygu alanı dışındaki deyimlerin yorumlanmasında deney ve kontrol grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür.6. Figüratif dil becerilerinin gelişimi bakımından genel olarak deney grubu lehine istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu görülmüştür.
Saltuk-Name'nin II. cildindeki birleşik cümleler üzerine bir çalışma

Türkiye Türkçesi cümle bilgisi özellikleri üzerine yapılan çalışmalarla Türkiye Türkçesi cümlesi, bugün belli bir noktaya ulaşmıştır. Ancak cümle bilgisi alanında yapılan çalışmalarda tanım ve terim farklılıkları olduğu gibi, cümle türleri konusunda da farklı görüşler vardır. Tarihi Türk lehçelerinin cümle yapısı üzerine yapılan çalışmalarsa istenen düzeyde değildir. Biz, bu nedenle Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait mensur, çeviri metin bir eser üzerinde birleşik cümleler açısından bir tez çalışması yaptık. Üzerinde çalıştığımız Saltuk-name isimli eser, üç ciltten oluşmaktadır. I. cilt üzerine bir cümle çalışması Ş. Haluk Akalın tararından yapıldığı için biz, II. cilt üzerinde birleşik cümleleri yapılan, anlamlan, dizilişleri ve yüklemleri açısından inceledik ve bu cümleleri özelliklerine göre tasnif ettik. Çalışmamıza başlamadan önce cümle ile ilgili olan tüm eserleri taradık. Birbirine yakın olan görüşleri bir arada değerlendirdik. Kendimize göre bir cümle tanımı ve cümle tasnifi belirledik. Bunu yaparken üzerinde cümle çalışması yaptığımız eserdeki cümlelerin yapılarını da dikkate aldık. Birleşik cümle konusundaki düşüncemiz böylece belirgin hale geldi. Cümle, yargı bildiren ve en az bir çekimli yüklemi bulunan sözcük veya sözcükler dizisinden oluşur. Birleşik cümle ise; içerisinde en az iki yargı, iki çekimli yüklem bulunduran ve bir bütünlük içinde kullanılan cümleler arasında anlam ve şekil ilişkisi bulunan cümlelerden oluşmaktadır. Biz, incelediğimiz eserden de yola çıkarak birleşik cümleleri altı gruba ayırdık. Bu cümlelerden şartlı birleşik cümle, iç içe birleşik cümle ve ki'li birleşik cümle, bir yardımcı cümleyle bir ana cümleden oluşmaktadır. Bağlı birleşik cümle, sıralı birleşik cümle ve karmaşık birleşik cümlede yardımcı cümle ile ana cümle, belirgin bir şekilde birbirinden ayırt edilememektedir. Ki'li birleşik cümlede Türkçenin 'Yardımcı cümle başta, ana cümle sonda bulunur.' kuralına aykırı bir kullanım vardır. Bu da ki'li birleşik cümlenin dilimize başka bir dilden geçtiğine kanıt durumundadır.
Eğinli Mehmed Rahmi Efendi'nin el-'Ucaletü'r-Rahmiyye fİ Şerhi'r-Risaleti'l-Vaz'iyye adlı eseri

Vaz' ilmi, dış dünyadaki varlık veya nesnelerin insan zihnindeki suretleri olan manalar ile bu manaları simgeler yoluyla zihin dışına aktaran lafızlar arasındaki ilişkinin ne şekilde ve hangi yollarla kurulduğunu incelemektedir. Hicri sekizinci asırda 'Adudüddin el-İci'nin er-Risaletü'l-vaz'iyye adlı risalesiyle bağımsız bir literatür olarak incelenmeye başlanan bu alan sonraki müelliflerin metinleriyle gelişimini sürdürmüştür. Son dönemde bu alana dair birçok eser telif edilmiştir. Bu eserler arasında Eğinli İbrahim b. Halil Efendi'nin Metnun fi'l-vaz' adlı risalesi, önceden beri tartışılagelen vaz' meselelerinin tamamını teorik ve pratik düzlemde sistemli olarak ele alma ve vaz' bilgisini bilimin konusu haline getirme noktasında gösterdiği çabayla dikkat çekmektedir. Makalenin konusu olan ve yine Eğin'den Mehmed Rahmi Efendi'nin kaleme aldığı elUcaletü'r-Rahmiyye, sözü edilen eserin şerhidir. Bu çalışmada özellikle muhtevanın geliştirilmesi ve meseleler hakkında yapılan tartışmaların tespit edilmesi açısından vaz' ilmine büyük katkıları olduğunu düşündüğümüz elUcale'nin vaz' literatürüyle birlikte değerlendirmesi yapıldı. İlk olarak risalenin müellifi İbrahim Hakkı Efendi ve risaleye şerh yazan Mehmed Rahmi Efendi'nin hayatlarına dair bilgi verildi. Daha sonra vaz' ilminin tarihi süreçteki durumu, bu alana dair kaleme alınan eserler ve katkıda bulunan alimler tepit edilmeye çalışıldı. Sonuç itibariyle, çalışmanın konusu olan şerhin meseleleri değerlendirildi ve Arapça metin düzenlenerek son bölümde verildi.
Teaching vocabulary to young learners through integrated skills approach

Bu çalışmanın amacı küçük yaştaki çocuklara dört temel becerinin iç içe geçirilmesi yoluyla kelime öğretilmesidir. Çalışmada TED Samsun Koleji ÖZEL İlköğretim Okulu 3. sınıf öğrencileri incelenmiş ve birlikte uygulamalar yapılmıştır. Çalışmanın başında öğrenenlerin özellikleri göz önünde bulundurularak sekiz başlık altında kelime grupları belirlenmiş, ve bu kelime gruplarını içeren, becerilerin iç içe geçirildiği ders planları hazırlanmıştır. Sekiz hafta süren öğretim uygulamaları boyunca belirlenen kelimeler deney grubuna iç içe geçmişş beceri yaklaşımı yoluyla, kontrol grubunaysa geleneksel yöntemle verilmiştir. İlk olarak öğrencilerin hazır bulunuşluklarını ölçmek amacıyla bir öntest uygulanmasının yanı sıra test, deney grubuyla benzer özellikler taşıyan bir üçüncü gruba da testin güvenilirliğini kanıtlamak amacıyla uygulanmıştır. KR=20 ye bakılmış ve güvenilirlik katsayısı 0.97 bulunmuştur. Sonuç, testin güvenilir olduğunu göstermektedir. Testin geçerliliği, alan ve ölçme uzmanı görüşü alınarak ve belirtke tablosu hazırlayarak sağlanmıştır. Ön test sonunda Ders planlarının uygulanmasının ardından test tekrar uygulanmıştır. Grupların öntest ve son test sonuçları Mann Whitney U Test ile analiz edilmiştir. Araştırmanın başında yapılan öntest sonuçları deney ve kontrol grupları arasında belirgin bir farklılık olmadığını ortaya koymuştur. Diğer yandan, son test sonuçları deney grubunun kontrol grubuna göre daha başarılı olduğunu ortaya koymuştur. Deney ve kontrol gruplarının kendi içinde öntest ve sontestlerini karşılaştırmak içinse Wilcoxon İşaretli Sıralı Test'i kullanılmıştır. Sonuca göre deney grubuna becerilerin iç içe geçmesi yaklaşımı yoluyla yapılan kelime öğretimi, kontrol grubunda kullanılan geleneksel yöntemden daha etkili olduğu ortaya çıkmıştır.
Hatİb Rüstem el-Mevlevİ'nin 'Vesİletü'l-Makasıd ila Ahseni'l-Merasıd ' adlı eseri

Bu çalışma, Hatib Rüstem El-Mevlevi'nin Vesiletü'l-Makasıd ila Ahseni'l-Merasıd fi Lügati'l-Fürs adlı eserinin Ankara, Milli Kütüphane Yz. A 638'de ve Ankara, TDK Kütüphanesi Yz. A 449'da yer alan nüshalarının karşılaştırmalı çeviri yazısını ve eserle ilgili incelemeleri içermektedir.1498'de telif edilen Vesiletü'l-Makasıd; Türkçe anlamları satır altlarına yazılmak suretiyle 9972 madde başı Farsça kelime ihtiva eden hacimli bir Farsça-Türkçe sözlüktür. Eserdeki Türkçe kelimeler Eski Anadolu Türkçesi özelliği göstermektedir. Eserde aynı zamanda, Fars gramerinin Türkçe olarak anlatıldığı 252 beyit mevcuttur. Bu özelliği ile eser, Anadolu'daki ilk manzum gramer kitaplarından biri olarak kabul edilebilmektedir. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Araplar, Farslar ve Türklerde sözlükçülük ve gramer çalışmaları hakkında bilgi verilmiş, ikinci bölümde eserin şekil ve muhteva özellikleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde; eserdeki tüm Farsça ve Türkçe kelimeler, tanıtlayıcı sözlükler olarak adlandırdığımız sözlüklerden kontrol edilerek ve gerekli görülen yerlerde dipnotlar verilerek eserin çeviri yazısı yapılmıştır.
Morphological priming in Turkish nominal compound processing

Birleştirme, çoğunlukla daha önce bilinen sözcüklerin basitçe yan yana getirilmesiyle yeni sözcük oluşturma, dillerin çoğunluğunda kullanılan en temek sözcük üretim mekanizmalarından birisi olarak sayılmaktadır. Birleşik sözcüklerin insan dilinin tarihindeki önemi, onların dil birimi ve ilişkili bilişsel kısım açısından detaylı bir şekilde çalışılmasını gerektirmektedir. Son on yılda, birleşik sözcük üretimi ve hatta algılanması yoğun olarak tartışılan ve çalışılan araştırma alanlarından biri haline gelmiştir. Biçimbirimsel hazırlama, birleşik sözcük incelemelerinde sıklıkla başvurulan paradigmalardan birisidir. Biçimbirimsel olarak karmaşık sözcüklerin, sırasıyla algılanmaları ve üretimleri sırasında, bilişsel sözcük haznesi içinde bir parçalama-birleştirme işlemine mi tabi tutulduğu yoksa şekilsel olarak bir bütün halinde mi saklandıkları şu ana kadar İngilizce, Almanca, Hollandaca ve Çince dilleri üzerinde yapılan birkaç çalışmada ele alınan anahtar sorulardan birisidir. Bu çalışma, Türkçe'de birleşik sözcük kurulması ile ilgilidir. Çeşitli tiplerdeki Türkçe birleşik sözcükler basit birleşik isimler, belirtisiz ve belirtili izafet yapıları) resim isimlendirme testi kullanılarak biçimbirimsel hazırlama paradigması dahilinde incelenmiştir. Bu testin genel uygulanışında, denekler, aynı zamanda kendilerine görsel olarak sunulan dikkat dağıtıcı sözcükleri de ihmal etmek durumundayken, kısıtlı ve daha önce belirlenmiş bir cevaplama süresinde, siyah-beyaz ve çizgisel resimlerle gösterilen basit objeleri isimlendirirler. Bu paradigmadaki ilgisel odak noktası, dikkat dağıtıcı sözcüklerin resim isimlendirme üzerindeki olası dilbilimsel etkilerinin ölçülmesidir. Bu çalışmada, dikkat dağıtıcı sözcükler, Türkçe bileşik isimlerdi ve resim isimleri şekilbilimsel olarak bu uyaranlarla ilgili ya da tamamen ilgisizdi. Deney sonuçları, araştırılan bütün birleşik isim türlerinnin eşit ölçüde hazırlama etkilerinin bulunduğunu, başka bir deyişle, biçimbirimsel olarak ilişkili birleşik sözcüklerin daha kısa isimlendirme gecikmelerine neden olduğunu göstermiştir ki, bu bulgu, birleşik isimlerin parçalanarak işlenmesi görüşüyle aynı doğrultudadır. Buna ek olarak, birleşik isim türünden bağımsız olarak bulunan önemli derecedeki canlılık etkisi, birleşik isimlerin işlenmesinde mühim olan muhtemel başka bir etkenin altını çizmektedir. Son olarak, uyaran bazında yapılan analiz, birleşik sözcüklerin ana bileşeninin niteleyen kısma kıyasla cevaplama sürelerinde marjinal düzeyde daha etkin olduğunu ortaya çıkarmıştır; bu da sözcük erişimi sırasında ana bileşenin olası özel bir rol üstlendiğini düşündürmektedir.
Tügolbay Sıdıkbekov'dan seçme metinler üzerine köken bilgisi çalışması

Kırgız dili Türkçenin Kuzey Batı lehçelerindendir. Orta Asya Türk Cumhuriyetlerinden Kırgızistan'ın resmi dilidir. Ayrıca Özbekistan, Kazakistan, Tacikistan'da ve Çin'in Xinjiang eyaletinde, Moğolistan'da ve Pakistan'ın bazı bölgelerinde konuşulur. Kırgızca tarihsel olarak Eski Kırgızca, Orta Kırgızca Yeni Kırgızca olmak üzere üç bölümde incelenir. Bugün lehçenin kuzey ve güney kollan bazı ayrılıklar göstermektedir. Kırgız yazı dilinde kuzey Kırgızcanın özellikleri baskındır. 1941'den itibaren kiril kökenli bir alfabe kullanılmış, 1992'de Latin harflerine geçme karan alınmıştır. Kırgız Edebiyatında Sovyetler Birliği Dönemi önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada o dönem Kırgız yazarlarından Tügölbay Sıdıkbekov'dan seçme metinler üzerinde Kökenbilgisi çalışması yapılmıştır. Kırgızcanın Eski Türkçeye ve Türkiye Türkçesine göre köklerinde ve eklerinde oluşan değişmeler incelenmiştir. Tügölbay Sıdıkbekov'dan seçme metinlerin kiril harflerinden Latin harflerine aktanım ve Türkiye Türkçesine çevirisi çalışmanın sonunda sunulmuştur. Vildan KARABULUT
Ebu Saİd el-Hadimİ'nin (ö. 1176/1762) Şerhu Kasİdeti'l-Bürde isimli eserinin tahkİki

Osmanlı Dönemi alimlerinden olan Ebu Sa'id el-Hadimi, Muhammed Sa'id el-Busiri'nin a idetü'l-bürde adlı eserini şerh ederek Arap Dili ve Belagatıyla ilgili bir eseri ilgililerin istifadesine sunmayı amaçlamıştır. Ebu Sa'id el-Hadimi 18. yüzyılda yaşamış değerli Osmanlı Dönemi alimlerinden biridir. Fakih ve mutasavvıf olmasının yanı sıra Arap Dili ve Belagatı alanında da birçok eser kaleme almıştır. Ebu Sa'id el-Hadimi'nin gerek Tefsir, Tasavvuf, Fıkıh disiplinleriyle ilgili kaleme almış olduğu eserleri, gerek görüşleriyle ilgili çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Fakat Arap Dili ve Belagatı alanındaki eserleriyle ilgili az sayıda çalışmanın yapıldığı görülmüştür. Bu çalışmayla Hadimi'nin Arap Dili ve Belagatı alanındaki önemli eserlerinden biri olan Şer u a ideti'l-bürde'nin gün yüzüne çıkarılması, ilgililerin istifadesine sunulması, bu alanla ilgili daha sonra yapılacak çalışmalara ışık tutması ve Hadimi'nin Arap dili alanındaki yetkinliğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Tez; araştırmanın konusu ve amacı, gerekçesi ve önemi, sınırlılıkları ve tasarımıyla ilgili bilgilerin yer aldığı giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Muhammed Sa'id el-Busiri ve Ebu Sa'id el-Hadimi'nin adı, lakabı ve nisbesi, doğumu, vefatı, eğitimi, görevleri, ilmi kişiliği, talebeleri ve eserleriyle ilgili bilgiler verilmiş, bunun yanı sıra a ideti'l-bürde'nin şerhlerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde eserin adı, te'lif sebebi ve tarihi, muhtevası ve şerhte kullanılan yöntem hakkında bilgiler verilerek Şer u a ideti'l-bürde eserinin analizi yapılmış bunun yanı sıra eserin önemine değinilmiştir. Daha sonra nüshaların tanıtımı yapılmış ve çalışmada takip edilen metottan bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde ise Ebu Sa'id el-Hadimi'nin Şer u a ideti'l-bürde eserinin tahkikli metnine yer verilmiş ve eserin katkılarından söz edilerek sonuç kısmıyla bitirilmiştir.
Sürgün'de birleşik eylemler

ÖZ FT Tft7in giriş bölümünde birleşik eylem tanımlanmış, diğer dilcilerin birleşik eylem sınıflamaları gözden geçirilmiş ve zaman kılınışı hakkında bilgi verilmiştir. inceleme bölümünde Refik Halit Karay'ın Sürgün adlı romanındaki birleşik eylemlerin yapısı ve zaman kılınışı bakımından sınıflaması yapılmıştır. Bu çalışmada dört tip birleşik eylem saptanmıştır. Temel eylemlerle tasviri eylemlerden oluşan birleşik eylemler 'birinci tip birleşik eylemler' başlığı altında incelenmiştir. Ari soylu sözcüklerle yardımcı eylemlerden oluşan birleşik eylemler 'ikinci tip birleşik eylemler' başlığı altında incelenmiştir. Ortaçlarla ol-yardımcı eyleminden oluşan birleşik eylemler 'üçüncü tip birleşik eylemler' başlığı altında incelenmiştir. Ad soylu sözcüklerle yarı yardımcı eylemlerden oluşan birleşik eylemler 'dördüncü tip birleşik eylemler' başlığı altında incelenmiştir. Bu birleşik eylemlerin her biri kendi içinde zaman kılınışı bakımından da incelenmiştir. Birleşik eylemlerin bildirdiği kılınışlar başlama bitirme, süreklilik olmak üzere üç başlıkta toplanmıştır. Sonuç bölümünde şu noktalara dikkat çekilmiştir. 1- 'inip çık-, atıp tut' gibi ikilemler ve '-mAğA başla-, -mAğA koyul-' gibi kalıplaşmalar birleşik eylemler sayılmalıdır. 2- Zaman kılınışının birleşik eylemin yapısını nasıl etkilediği saptanamamıştır. ANAHTAR 8 Ö7CÜKLER Birleşik Eylem Yardımcı Eylem Yarı Yardımcı Eylem Tasviri Eylem Kılınış
Yusuf suresindeki mansubat konusunun nahiv ilmi açısından ele alınması

Arap dilinde cümlelerin temel yapısı müsned ve müsnedün ileyh denilen iki ana unsurdan oluşur. Fiil ve failden oluşan fiil cümleleri, mübteda ve haberden oluşan isim cümleleri Arap dilinde cümlenin temel unsurlarıdır. Ayrıca bu iki temel unsuru tamamlayan cümlenin yan unsurları dediğimiz mansubat konusu bulunur. Ancak mansubat başlığı altında ifade edilen nevasıh konusu cümlenin temel unsurlarındandır. Yine tabiler cümlede merfu olarak geldiğinde cümlenin temel öğelerinden biri olur. Yan unsurlar diye adlandırılan mansubat konusu nahiv ilminde nasb i'rabını aldığı ve cümleye kattığı anlam da şöyle ifade edilebilir: Mef'uller fiil işlevi gören kelime ya da kelime gruplarındaki fiilin te'kidini, çeşidini, sayısını, geliş sebebini, zamanını, mekanını ve ondan etkilenen şeyi bildirir. Hal konusu, durumlardaki şüpheyi gideren isim olup temyiz konusu ise, şüphelenilen ya da muğlak olan durumu ortaya çıkarma işlevi görmektedir. Müstesna konusu, fiilin vermiş olduğu hükmü sınırlandırma işlevi görür. Tabi'ler konusu, kendisinden önce gelen kelimelerin i'rabını alır, gaye ise, öncesinde geçen müphem kelimenin manasını açıklamak ve onu pekiştirmektir. Tabi'ler kendisinden önce gelen bir ismi nitelik ya da nicelik yönünden tanımlamak ya da iki unsuru birbirine bağlayan edat görevi görmektedir. Mansubat çeşitlerinden bir diğeri ise cümlenin temel unsurlarını oluşturan nevasıh konusu, isim cümlesinin başına gelip, mübteda ile haberin hükmünü değiştiren ya da nesh eden fiil ve harflerden oluşmaktadır. Nida'nın cümleye kattığı anlam ise, birine seslenmek dikkatini celbetmek gayesiyle uyarma anlamı taşıyan bir takım edatlar yoluyla meydana gelen bir üsluptur. Edatlar vasıtasıyla yapılan bu seslenmeye nida terimi kullanılır. Bu yolla kendisine seslenilen ya da dikkati çekilmek istenen kimseye de kendisine seslenen anlamına gelen münada ifadesi kullanımı söz konusudur.