turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda birlikte işverenlik

Hızlı bir biçimde değişip gelişen iş hukuku konularından biri de birlikte işverenliktir. İş hukukuna özgü bir kavram olan 'birlikte işverenlik' konusunun Yargıtay kararlarının tartışılması ve yabancı hukuk sistemleri ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi, doktora tezimizin konusunu oluşturmaktadır. Çalışma özgün nitelikte olup, bu başlık altında yapılacak ilk doktora tez çalışmasıdır. Birlikte işverenlik konusu, mevzuatımızda düzenlenmemektedir. Bu bağlamda, birlikte işverenlik kavramının tanımı, şartları, uygulamada karşılaşılan ve karşılaşılması muhtemel sorunlar ve benzeri durumlarda özellik arz eden hususlar çalışmada detaylıca ele alınmakta ve çözüm önerileri irdelenmektedir. Birlikte işverenlik kavramını aydınlatması için işveren kavramı da işveren yetkileri bağlamında ele alınmaktadır. Birlikte işverenlik niteliği gösteren hukuki ilişkiler sıralanmakta, yabancı hukuk sistemleri ile karşılaştırmalı olarak incelenmektedir. Özellikle franchisingler, özel istihdam büroları ve ana-bağlı şirketlerde birlikte işverenlik durumu karşılaştırmalı hukukta güncel ve yoğun olarak tartışılmaktadır. Birlikte işverenliğin hukuki sonuçlarına değinilerek çalışma tamamlanmaktadır. Tartışmaların incelenmesi sonucu, ülkemiz hukuk uygulamasına ışık tutacak bir eser oluşturulması hedeflenmektedir.
Devletin evrensel yargı yetkisi ve Uluslararası Hukuk

Bu yüksek lisans tezinin konusu devletin genişlemiş yargı yetkisi olan evrensel yargı yetkisidir. Devlet bünyesinde ülke, insan topluluğu ve egemenlik unsurlarını barındırır ve tüm kullandığı yetkilerini egemenlik kudretinden alır. Bu sebeple devletin egemenliğinden doğan geleneksel yargı yetkisi egemenliğinin sınırları içerisindeki olaylarda söz konusudur. Ancak küreselleşen dünyada devlet sınırları esnetilmiş egemenlik mutlak çerçevelerden çıkarılmıştır. Dünyanın düzenini korumak, tüm insanlığa yönelen suçları cezasız bırakmamak için istisnai olarak devletlerin yargı yetkisi genişletilerek egemenlikleri dışında meydana gelen bazı suçlara ilişkin de yargı yetkisi olduğu kabul edilmiştir. Bu genişleyen yargı yetkisi niteliğine binaen evrensel yargı yetkisi olarak adlandırılmıştır. Evrensel yargı yetkisi birçok uluslararası sözleşmede ve ulusal mevzuatta yer bulmuştur. Bu yüksek lisans tezinin amacı evrensel yargı yetkisinin genel esaslarını belirlemek, örnekler üzerinden incelemektir. Bu doğrultuda birinci bölümde devletin yargı yetkisi incelenerek geleneksel yargı yetkisi ve genişletilmiş yargı yetkisi ayrımına gidilmiştir. İkinci bölümde devletin evrensel yargı yetkisinin çerçevesi belirlenmiş üçüncü bölümde uluslararası sözleşmelerde ve ulusal mevzuatlarda devletin evrensel yargı yetkisinin görünümleri irdelenmeye çalışılmıştır.
A Weberian Look at the Legitimacy Deficit of the European Union

Bu çalısma modernite ve liberalizmi Weber teorisi çerçevesinde ele alarakbulgularını ulusüstü bir otoritenin mesruiyet arayısına uygulamaya çalısır. Temeliddia, modernitenin ötesine geçen birçok özelligi içinde barındırsa bile AvrupaBirlgi'nin hala Max Weber tarafından ayrıntılarıyla gösterilen moderniteninikilemlerinin etkisi altında olduğu ve mesruiyet açıgının bu çeliskili çerçevededeğerlendirimesi gerektigidir. Bu perspektif bize çagımızda ve özelikle Avrupa Birliği'nde iktidar ve süje arasındaki tahakküm ilişkilerinin çok fazla degismediginihatta sıradan insan aleyhine ve iktidar lehine gelistigini göstermektedir; ulus-üstüiktidar kompleks ve anarsik dogasına ragmen ve hatta bazı durumlarda bu dogasınedeniyle güçlenmektedir.
Markanın iptali ve iptal halleri

Markanın iptali ve iptal halleri, 10.01. 2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile mülga 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname düzenlemesinden farklı olarak ayrı hükümler altında düzenlenmiş, böylece mehaz Avrupa Birliği mevzuatı ile uyum artırılmıştır. Bu kapsamda SMK düzenlemesi ile yeni bir müessese olarak idari iptal prosedürü getirilmiş, markanın iptaline ilişkin yetkinin Türk Patent ve Marka Kurumu'na verilmesi öngörülmüştür. SMK ile getirilen yenilik olarak markanın iptal halleri ayrı ayrı sayılmış, bu kapsamda markanın kullanılmaması, yaygın ad hale gelmesi, halkı yanıltıcı hale gelmesi ile ortak marka ve garanti markasının teknik şartnameye aykırı kullanımı halleri, markanın iptal halleri olarak öngörülmüştür. Çalışmamız kapsamında marka kavramı, ulusal ve uluslararası düzenlemeler, marka türleri, fonksiyonları, marka hakkının kazanılması ve kaybedilmesi gibi hususlar açıklanmakta, devamında markanın iptali müessesesi ve markanın iptal halleri ayrı ayrı ele alınarak SMK ile getirilen yenilikler, doktrin ve uygulamada verilen kararlar ile mehaz AB hukuku karşılaştırmalı şekilde detaylı olarak incelenmektedir. Bu kapsamda markanın kullanılması zorunluluğuna ilişkin mülga MarKHK döneminde verilen Anayasa Mahkemesi iptal kararları ve yürürlükte bulunan SMK dönemine etkilerine ilişkin değerlendirmeler yapılmaktadır.
Michel Foucault bağlamında disiplin ve ceza: Sovyet Güney Kafkasya örneği

Bilindiği üzere M. Foucault geneoloji projesi çerçevesinde Ceza, İşkence, Disiplin ve Hapishaneyi temel söylemler olarak kabul etmektedir. Biz de aynı söylemleri araştırmamıza uygulayarak konu edindiğimiz Batı Avrupa ve Güney Kafkasya bölgesinin eleştirel ve karşılaştırılmalı analizini yaptık. Biz tarihsel olarak bilginin iktidarla aynı şey olduğu sonucuna vardık. Çünkü belirtmek gerektir ki, iktidar/güç araçları olmadan bilgi kendi implikasyonlarını gerçekleştiremez. Biz klasik dönemde bedensel cezalandırma yöntemlerinin aydınlanma sonrası modern dönemde Disiplin ve Hapishanenin teknik unsuru olarak görülen bedensel olmayan cezalandırma yöntemleriyle değiştiğine dikkat ettik. Bu cezalandırma yöntemlerini ise İktidarın elinde kendi egemenliğini ve gizli zayıflığını korumak için etkili mekanizmler olarak ele aldık. Daha sonra Burjuva ve Sosyalist devrimlerinin temel prensiplerin değerlendirdikten sonra onların olumlu ve olumsuz yönlerini inceledik. Modern dönemde cezalandırıcı ekonomik güç ortadan kaybolduktan sonra insan bilimlerinin ortaya çıkmasıyla iktidarın yeni ekonomik mekanizmleri yeni sert disiplin ve etik normlar yaratmış oldu. Böylece bedensel cezalandırma yöntemi bedensel olmayan mekanizmaya dönüştü. Aynı zamanda kriminal cezalandırma sistemlerinde reformların başladığı dönemde hapishane de doğmuş oldu. Biz araştırmamızda mikrofizik iktidarı detaylı bir şekilde incelememize rağmen makrofizik iktidarı sadece belli bir yönüyle ele aldık. Bunun yanı sıra biz cezalandırıcı ekonomik ve yeni ekonomik mekanizmlerinde iktidar ilişkilerinin nasıl üretildiğine şahit olduk. Son olarak Batı Avrupayla Güney Kafkasya bölgesi arasinda paralleller yaparak benzerlikleri ve farklılıkları tespit ettik.
Türk İş Hukukunda işçi yararına yorum ilkesi ve uygulaması

DOKTORA TEZ ÖZÜ TÜRK İŞ HUKUKU'NDA İŞÇİ YARARINA YORUM İLKESİ VE UYGULANMASI Nurgül KESKİN Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eylül 2002 Danışman: Prof. Dr. Nüket SARACEL Bir hukuk kuralının hangi anlama geldiği konusunda bir tereddüt ya da anlaşmazlık olması durumunda, bunun çözümlenmesi yorum yoluyla olabilecektir. Yorum İş Hukukunda da önemli bir yere sahiptir. Hukuk da kullanılan genel yorum yöntemleri İş Hukuku için de geçerli olmakla birlikte, işçiyi koruma amacı, uygulamada özel bir yorum şekli olan işçi yararına yorum ilkesinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. İş hukukunun yorumunda temel olan iki kuralı şu şekilde ifade etmek mümkündür. Bunlardan birincisi iş mevzuatının yorumu veya boşlukların doldurulmasında genel hukuk kurallarına başvurmadan önce iş hukukunu oluşturan mevzuata ilişkin kurallara başvurulmasıdır. İkincisi ise; iş hukuku hükümlerinin bu hükümlerin konuluşundaki amaca göre yorumlanmasıdır, iş hukukunun amacının işçinin korunması olduğu düşünülürse, yorumda esas alınan yöntemin 'işçi yararına yorum' olacağı açıktır. Ancak, iş Hukukunda işçi yararına yorumun sınırsız şekilde uygulanması çeşitli sakıncaları beraberinde getirecektir. Bu nedenle, yorum yapılırken mevzuatın çizdiği sınırın, işçi-işveren dengesinin ve ülke yararının her zaman için göz önünde tutulması gerekmektedir. Bu çalışmada, Türk iş Hukukunda işçi yararına yorum ilkesinin temel esaslan ve uygulanma şekli incelenmiştir. Bu amaçla, öncelikle genel hukuk kurallarının yorumundan yola çıkılarak, iş hukukunda egemen olan yorum ilkeleri verilmiş, daha sonra da bireysel ve toplu iş hukuku alanında işçi yararına yorum ilkesinin uygulanması irdelenmiştir. Bu inceleme yapılırken, iş mevzuatı, yargı organlarının kararları ve doktrinde yerleşmiş görüşlerden yararlanılmıştır.
Türk İş Hukukunda işçinin ücretinin düşürülmesi

'Türk İş Hukukunda İşçinin Ücretinin Düşürülmesi' konulu çalışmamızda, iş hukukunun en temel ve en önemli kavramlarından biri olan ücretin hangi şartlarda ve ne şekilde düşürülebileceği; ücretin düşürülmesi karşısında işçinin korunmasının usul ve esasları incelenmiştir. Çalışmamızda; ücretin düşürülmesine ilişkin mevzuattaki gelişme ve değişikliklere, somut uygulama ve uyuşmazlıklara, yargı kararlarına, konuya ilişkin öğretideki görüşlere yer verilmiş, konu bu çerçevede tartışılarak görüş ve sonuçlara ulaşılmıştır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ücret kavramını, ücret çeşitlerini ve ücretin belirlenmesini ele aldık. İkinci bölümde, bireysel iş hukuku açısından ücretin düşürülmesini ele aldık. Üçüncü bölümde toplu iş hukuku açısından ücretin düşürülmesi konusunu ele aldık.
Siyasal partiler, parti içi demokrasi ve siyasal elitler

Toplumsal yaşamda yöneten-yönetilen ilişkisinin ortaya çıktığından bugüne dek insanlık ideal idare biçimini aramaktadır. Tarihsel süreç içerisinde insanlık, demokrasi denen bir sisteme ve bu sistemi uygulayacak bir araç olan siyasi partilere kavuşmuştur. Ancak demokrasinin işleyişinde bugün halen pek çok sorunun varlığını koruduğunu biliyoruz. Bu çalışmaya göre demokrasinin sağlıklı bir şekilde işlemiyor olmasının birincil nedeni, demokrasinin temel taşları olan özgürlük, eşitlik ve kardeşlik ilkelerini toplumsal yapının her noktasında her an tavizsiz uygulamakla görevli olan siyasi partilerin, bu ilkeleri benimseyip öncelikle kendi içlerinde uygulayamamaları veya uygulamamalarıdır. Demokrasinin en temel ilkelerini hangi gerekçelerle olursa olsun kendi içlerinde uygulamayan partilerden ise demokratik yönetim ve olumlu sonuç beklemek mümkün değildir. Bu husus ise parti içi demokrasi tartışmaları ve elit oluşumu tartışmaları ile doğrudan ilgilidir. Siyasi elitler, demokratik yollardan, demokrasi adına siyasi partileri ve/veya iktidarı bir kez ellerine geçirdikten sonra, yaşamları boyunca siyasi partileri ve/veya iktidarı kuşatmaları altında tuttuklarından hem partiler hem de demokrasi bu kişilere tutsak olmaktadır. Siyasi partilerdeki lider sultası ve oligarşik yapılar, demokrasinin iyi bir şekilde işlememesinin bir gerekçesi olarak kavranmaktadır bu çalışmada.
Mahmud Esad Seydişehri'nin fıkıh düşüncesi

Mahmud Esad Seydişehri, Osmanlı Devleti'nin son yarım asrında yaşamış önemli bir kişidir. Hukuk-ı Aile Kararnamesi'ni hazırlayan komisyona başkanlık etmiştir. İslam tarihi, hadis, dinler tarihi, fıkıhla ilgili çok sayıda kitap yazmıştır. Islah, tecdid, banka, sigorta, ictihad kapısı gibi on dokuzuncu yüzyılın önemli tartışma konularında fikirlerini ortaya koymuştur. Fıkıh düşüncesi eklektik bir yapıya sahiptir.
Bir insan hakkı olarak bilgi edinme hakkı

Bu çalışma ile son dönemde dünyada olduğu gibi, ülkemizde de yeni hukuken tanınan bilgi edinme hakkının kavramsal bir çerçevesi çizilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda öncelikli olarak Hohfeld'in kavramsal analizi doğrultusunda, bir insan hakkı olarak bilgi edinme hakkının ifade özgürlüğü ile ilişkisi ve özellikle de bilgi alma hakkından farkı ortaya konulmuştur. Daha sonra ise bu analiz temel alınarak, bilgi edinme hakkının niteliği, diğer haklarla kuramsal ve hukuki ilişkisi ve işlevleritanımlanmaya çalışılmıştır. lk bölüm, Türkiye'nin taraf olduğu insan hakları korumasistemlerinden Birleşmiş Milletler'in ve Avrupa Konseyi'nin ve özellikle de Avrupa nsan Hakları Mahkemesi'nin konuya yaklaşımı ile sonlandırılmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise, Türkiye'deki 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu temel alınarak, bu hakkın bireyler tarafından etkili bir şekilde kullanılabilmesi için, hukuki açıdan nasıl düzenlenmesi gerektiği incelenmiştir. Bu doğrultuda hakkınkullanıcıları, kapsamı, istisna rejimi ve bu rejimin denetimi konularına yer verilmiştir.
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na göre akaryakıt kaçakçılığı suçları, yaptırım rejimi ve uygulamadaki sorunları

Petrolün yanı sıra günümüzün teknolojik imkanlarıyla petrol harici maddelerden de elde edilebilen akaryakıt, en önemli enerji kaynağı olarak ulaşımdan sanayiye kadar uzanan yaygın bir kullanım alanına sahiptir. Artan nüfus, sanayileşme ve teknolojik gelişmelerle birlikte akaryakıta olan ihtiyaç artarken, akaryakıt ürünleri de çeşitlenmektedir. Her geçen gün büyüyen ve genişleyen petrol piyasasındaki akaryakıt ürünlerine olan talebin artmasıyla, bu ürünlerin bir kısmı yasal olmayan yöntemlerle karşılanmaya başlamıştır. Bu da vergi gelirlerinin kaybına, haksız rekabet ve haksız kazanca neden olmuştur. Akaryakıt kaçakçılığı fiillerinin giderek artış gösteren bir seyir izlemeye ve kaçakçılık suçları arasında önemli bir yer işgal etmeye başlamasıyla birlikte ülke ekonomisine, tüketiciye, insan sağlığına ve çevreye verdiği zararların da paralel olarak arttığı görülmüştür. Bunun önlenmesi ve akaryakıt kaçakçılığı ile daha etkili mücadele yapılması amacıyla 13 Şubat 2007 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5576 sayılı Kanun ile 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 2. maddesine kaçak petrol tanımı (m.2/21) eklenmiş ve Ek 5. maddede de 'Kaçak petrol ile ilgili ceza hükümleri'ne yer verilmiştir. Zamanla ortaya çıkan sorunlar nedeniyle 11.04. 2013 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 6455 Sayılı Kanun ile 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununda yer alan kaçak akaryakıta ilişkin ceza hükümleri 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa aktarılmıştır. Uygulamada önemli yer tutan akaryakıt kaçakçılığı; hem nedenleri, yöntemleri ve sonuçları itibariyle hem de akaryakıt kaçakçılığı ile mücadeleye dair düzenlemelerin çeşitliliği ve zaman içerisindeki değişiklikleri itibariyle başlı başına incelemeyi gerekli kılmaktadır. Bu çalışma ile konunun hem teorik esaslarının ortaya konulması hem de uygulamada ortaya çıkan sorunların belirlenip çözüm sunulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, temel kavramlar açıklanmış ve akaryakıt kaçakçılığının nedenleri, yöntemleri ve sonuçları üzerinde durulmuş; suç genel teorisi esaslarına uygun olarak akaryakıt suçlarının incelenmesinin yanı sıra yaptırım rejimi ve usul hukukuna dair hükümler, yine uygulamadaki sorunlar bağlamında incelenmiştir.
Katkı maddesi ihtiva eden gıdalarda helalliğin ve haramlığın belirlenmesinde bir yöntem olarak istihale ve istihlak

Bu çalışma, 'istihale' ve 'istihlak' terimlerini gıda helalliği açısından ele almaktadır. Bu yöntemlerin gıdaların helalliğini ve haramlığını belirleme noktasında bir olanak sağlayıp sağlamayacaklarının tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Çalışma, istihalenin maddelerin mahiyetindeki değişikliği ifade ettiğini; istihlakın ise fiziksel karışım ve erime ile bir nesnenin miktar olarak kendisinden daha çok olan başka bir nesne ile karışarak onun içinde varlığını korumakla birlikte rengini, tadını ve kokusunu kaybetmesini ifade ettiğini ortaya koymuştur. Bu iki yöntemin, bir ara çözüm olduğu ve daha iyi bir yönteme ulaşmak için bir geçiş formülü olarak değerlendirilebileceğini gösterilmiştir.
Finansal kiralama sözleşmesinin sona erme sebepleri ve sona ermenin sonuçları

İşletme sahipleri orta ve uzun vadede fon ihtiyaçlarını karşılayarak iktisadi faaliyetlerini kolaylaştırmak, yeni teknolojileri ve ürünleri hızla takip edebilmek için bir tür finansman sağlama yöntemi olan finansal kiralama işlemine başvururlar. Kiralayan, kiracı ve malın satın alındığı üçüncü bir kişi olan satıcıdan oluşan bu üçlü ilişkide finansal kiralama sözleşmesi kiralayan ve kiracı arasında yapılır. Finansal kiralama sözleşmesi, kiracı tarafından talep edilen ve seçilen kiralama konusu malın, kiralayan tarafından satın alınarak veya temin edilerek mülkiyeti kendisinde kalmak üzere kullanımının kira bedeli karşılığında kiracıya bırakılmasını öngören ve belli süre feshedilmemek şartı ile yapılan bir sözleşmedir. Çalışmamızın amacı finansal kiralama sözleşmesinin sona erme sebepleri ve sona ermenin hüküm ve sonuçlarının incelenmesidir. Sözleşmenin sona erme sebepleri kendiliğinden sona erme ve taraflarca feshedilme sebepleri olmak üzere bir ayrım yapılarak ele alınmış, bu ayrım çerçevesinde sona ermenin hüküm ve sonuçları incelenmiştir. Kurumun kendine özgü yanlarının anlaşılabilmesi ve uygulanacak hukukun belirlenebilmesi açısından öncelikle sözleşmenin hukuki niteliği üzerinde durulmuştur. Sözleşmenin sürekli bir borç ilişkisi yaratması, karma niteliği, kendine özgü yapısı ve tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşme olması sona erme hükümlerini belirleyen önemli özellikler olduğu için bu özelliklerin önemi çalışma boyunca vurgulanmıştır. Bu çalışmada sona erme sebepleri ve sona ermenin sonuçları ele alınırken ve çalışmanın içeriği belirlenirken kullanılan temel kanun metni 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu olmuştur. Bununla birlikte aynı kanunun yaptığı yollama nedeniyle 818 sayılı Borçlar Kanunu da çalışmada önemli bir yere sahiptir. Ayrıca konut finansmanı sistemine ilişkin 5582 sayılı Kanunun, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununda ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda yaptığı değişiklik ile ticari olmayan amaçla konutların finansal kiralamaya konu olabilmesi nedeniyle konunun kapsamı genişlemiş, sona erme nedenleri ve sonuçları bu kanunun öngördüğü hükümler çerçevesinde de ele alınmıştır.
Haberleşmenin gizliliğini ihlal suçları

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. maddesinde; 'Herkes, özel ve aile hayatına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.'' şeklinde düzenlemeye yer verilmiş ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi'ne paralel olarak kişinin özel hayatına, aile hayatına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi gerektiği öngörülmüştür. Haberleşme, özel hayatın en temel unsurunu oluşturmaktadır. Şöyle ki, bireyin kişiliğini serbestçe geliştirebilmesi söz, duygu ve düşüncelerini kendisini baskı altında hissetmeden ve özgürce paylaşabileceği bir ortamda yaşamasına bağlıdır. Dolayısıyla her demokratik hukuk devleti, bireye, kendisini güvende hissederek sağlıklı ilişkiler kurabileceği özgür bir hayat alanı sağlamakla yükümlüdür. İnsan haklarını koruma noktasındaki yükümlülüğün bir gereği olarak Türk Hukukunda da haberleşme özgürlüğüne müdahale niteliğindeki eylemlerin bir görünümünü oluşturan 'gizlilik ihlalleri' 5237 Türk Ceza Kanununun 132. maddesinde suç olarak düzenlenmektedir. İlgili maddede üç ayrı suç düzenlenmiş olup, bunlar; 'haberleşmenin gizliliğini ihlal', 'kişiler arasındaki haberleşmenin içeriklerini ifşa' ve 'kendisiyle yapılan haberleşmenin içeriğini alenen ifşa' suçlarıdır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre rüçhan hakkının kısıtlanması

'6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa Göre Rüçhan Hakkının Kısıtlanması' başlıklı bu çalışmada Türk Ticaret Kanununun 461. maddesi kapsamında pay sahibinin kanuni rüçhan hakkının kısıtlanmasına ilişkin hukukumuza getirilen yeni düzenlemenin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda çalışmada öncelikle rüçhan hakkı kavramı kaynakları, niteliği ve kapsamı dikkate alınarak açıklanıp kullanılması usulü üzerinde durulmuş, ayrıca Kanunda bulunan diğer ve yeni müesseselerle ilişkisi irdelenmiş, benzer kavramlardan farkı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Devamında ise hakkın kısıtlanması biçimleri açıklanarak kısıtlama yapılmasının şekli ve maddi şartları incelenmeye ve pay sahibinin başvurabileceği hukuki koruma yolları tespit edilmeye çalışılmış; uygulamada sorun yaratabilecek hususlara çözümler getirilmesi hedeflenmiştir. Bu kapsamda yeri geldikçe mehaz İsviçre Borçlar Kanununu ve yabancı mevzuat dikkate alınmıştır. Aynı zamanda sermaye piyasası mevzuatının da konumuzla alakalı olduğu ölçüde Kanunun düzenlemesi ile karşılaştırılmasına çaba gösterilmiştir.
Savunma sanayimizin vergi mevzuatı kaynaklı sorunları ve denizcilik sektörü kapsamında değerlendirmeler

Vergi kanunlarının uygulamalarından kaynaklanan nedenlerle savunma ve iç güvenlik kapsamında görev yapan kurumlarımızın savunma sanayii ürünleri alımlarında dış pazara yönelmesi daha cazip olmaktadır. Bu kanunlarda söz konusu kapsamda yapılacak alımlara ilişkin istisnalar bulunsa da mevzuatlar genelinde yerli sanayimizin rekabet dezavantajını engelleyecek ve eşit rekabet imkanı verecek düzenlemeler istenilen düzeyde değildir. Savunma sanayimizin ve sektörle direkt ilgili olan denizcilik sektörümüzün vergi mevzuatı kaynaklı sorunları ve rekabet dezavantajları nedeniyle ülkemiz ekonomisi olumsuz etkilenmekte olup kaynaklarımız israf edilmektedir. Savunma sanayimizin ve denizcilik sektörünün vergi mevzuatı kaynaklı sorunları ve rekabet dezavantajları özellikle Katma Değer Vergisi, Özel Tüketim Vergisi, Gümrük Vergisi mevzuatları ve diğer özel kanunlarda yer alan vergisel bağışıklıklar kapsamında incelenerek çözüm önerileri belirlenmiştir. Savunma sanayimizin gelişimi için savunma sanayi ve denizcilik sektörü birlikte değerlendirilmeli, sektörlerin çağdaş düzeye ulaştırılması için ithalat karşısındaki vergi mevzuatından kaynaklanan rekabet dezavantajları öncelikli olmak üzere sorunları giderilmeli ve eşit rekabet imkanı sağlayacak vergisel teşvikler ivedilikle yerine getirilmelidir.
Ceza Hukukunda zamanaşımı

İGeç gelen adalet, adalet değildir? deyişinin bir uzantısı olan zamanaşımı kurumu, ülkemizde özellikle ceza davalarında büyük önem arz etmektedir. Zira mahkemelerde yeterli personelin bulunmaması, iş yükünün fazlalığı, usuli bir takım yanlışlıklar nedeniyle davalar zamanaşımına uğramaktadır. Zamanaşımı, kanunda öngörülen belli sürelerin geçmesi ile devletin cezalandırma yetkisini ortadan kaldırmaktadır. Belli bir sürenin geçmesi ile suç unutulduğu için, zamanaşımı fiilin cezalandırılmasını ve tedbirlere hükmedilmesini engeller. 5237 sayılı TCK'da zamanaşımı, dava ve ceza zamanaşımı olmak üzere iki şekilde düzenlenmiştir. Dava zamanaşımı, kanunda öngörülen sürelerin geçmesi ile birlikte kamu davasının açılması veya açılmış olan davaya devam edilmesine engel olmakta; ceza zamanaşımı ise, kanunda öngörülen sürelerin geçmesi ile kesinleşmiş olan mahkumiyet hükmünün infazına başlanmasını engellemektedir. 5237 sayılı TCK'nun 66 ncı maddesinde yer alan dava zamanaşımı sürelerine bakıldığında, 765 sayılı TCK'ya göre daha uzun sürelerin öngörüldüğü anlaşılmaktadır. Zamanaşımı, şüpheli, sanık veya hükümlü için kanun tarafından tanınmış bir haktır. Zamanaşımı niteliği gereği re'sen göz önünde bulundurulmalıdır. Bu itibarla ilgililerin zamanaşımının tatbiki konusunda talepte bulunmalarının veya bu haktan vazgeçmelerinin bir önemi yoktur.
Türk İmar Hukukunda düzenleme ortaklık payı uygulaması

Düzenleme Ortaklık Payı, İmar hukukunun gündelik hayatta en çok karşılaşılan imar uygulamasıdır. Bu kurum, İmar Kanunu m. 18'de hayli kazuistik şekilde düzenlenmesine rağmen, açılan davaların çeşitliliğinden ve yapılan uygulamalardan da, aslında yeterince iyi anlaşılmadığı, kanunun da birçok eksikleri olduğu tespit edilmektedir. Özellikle diğer imar uygulama usullerine oranla daha fazla avantaj içerdiğinden, uygulamada belediyelerin en çok başvurdukları imar uygulaması olan arazi ve arsa düzenlemesi sonrasında başvurulan yöntem olan düzenleme ortaklık payı, özellikle diğer imar uygulama usulleri ile karıştırılmaktadır. Çalışmamızda da bu eleştiriler dikkate alınarak, öncelikle bu konudaki kavram kargaşası irdelenecek, daha sonra da yüksek yargı kararları da dikkate alınarak bu uygulamanın ilkeleri ve pratik hayattaki eksiklikleri tespit edilecek, nihayet düzenlemenin hukuka uygunluk tartışmaları yapıldıktan sonra, sorunların çözümü noktasında bir takım öneriler getirilecektir. Çalışmamızda Anayasa Mahkemesi ve Danıştay'ın konu hakkında vermiş olduğu kararlar ile doktrindeki görüşler ayrıntılı olarak tartışılmaya çalışılmış ve uygulamadaki sorunlar tespit edilmeye gayret edilmiştir.