turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
منبع الأعمال في معرفة مباحث التقليد وتصحيح الأفعال والأقوال للشيخ نبي الماويلي دراسة وتحقيق

İslami ilimler alanında önemli eserlerin verildiği Irak coğrafyası maalesef hak ettiği ilgiyi görmemiştir. Yörenin alimleri ve eserleri ilim dünyasına tanıtılmamış birçok önemli eser, el yazma olarak raflarda beklemektedir. Bu önemli alimlerden biri de Irak ın Kürdistan bölgesinde doğan ve fıkıh alanında etkin olan Molla Nebi el-Maveli'dir. Toplamda iki eseri bulunan el-Maveli in 'Menba'u'l-a'inal fi ma'rifeti mebahisi't-taklid ve tashihi'l-ef'al ve'l-akval' isimli çalışması, İslam fıkhında yazılmış bir eserdir. Söz konusu eser küçük bir hacme sahip olup, İmam en-Nesefi nin 'Tuhfe' adlı eserine haşiye olarak yazılmış, eserdeki kapalı ifadeleri açıklığa kavuşturmuş, belirsizlik taşıyan ifadelerin üzerindeki perdeyi aralamıştır. Bu çalışmada ilim dünyasının istifadesine sunulması gayesiyle bahse konu eser tahkik edilerek, mahtutat dünyasından matbuat dünyasına aktarılmıştır. Eserin tahkikinde, elimizde bulunan tek nüshanın metni incelenmiş, alanla ilgili kaynaklardan hareketle metinde geçen hadislerin ve diğer eserlerin tahrici yapılmıştır. Ayrıca eserde yer alan görüş ve metinler güvenirlilik açısından garip kelimeler ve metinde yer alan bilinmeyen isimlerin biyografisi verilmiştir. Giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşan çalışmanın birinci bölümünde Molla Nebi el-Malevi'nin hayatı ve yaşadığı dönem siyasi ve kültürel açısından ele alınmıştır. İkinci bölümde eserin metodu içeriği ve kaynakları hakkında bilgi verilmiş ve eserin tahkikli metni verilmiştir. Çalışma sonucu elde edilen bulgular, sonuç kısmında maddeler halinde sunulmuştur.
Yabancı hukukun uygulanması

Yabancılık unsuru barındıran özel hukuk ilişkilerinde kanunlar ihtilafı kuralları yabancı bir ülkeyi işaret ederse, hakimin bu yabancı ülkenin hukukunu uygulaması gerekmektedir. Çalışmamızın konusunu da hakimin yabancı bir hukuku uygularken izlemesi gereken usul oluşturmaktadır. Bu kapsamda, çalışmamızın ilk bölümünde öncelikle kanunlar ihtilafı kavramı, kanunlar ihtilafı kurallarının yapısı, işlevi, varlık nedenleri ve çeşitli hukuk sistemlerinde bu kurallara atfedilen hukuki nitelik; ardından ise yabancı hukuk kavramı, karşılaştırmalı hukukta yabancı hukuk kavramının ne şekilde sınıflandırıldığı ve yabancı hukuk uygulanırken uyulması gereken ilkeler ele alınmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümde, yabancı hukukun uygulanabilmesi için bu hukukun içeriğinin ne şekilde tespit edileceği hususu incelenmiştir. Son bölümde ise yabancı hukukun uygulanması faaliyeti gerçekleştirilirken sıklıkla karşılaşılan bazı sorunlara değinilmiştir.
Anonim şirketlerde sermaye kaybı ve borca batıklık ile sermayesini kaybeden veya borca batık şirketlerin birleşmeye katılması

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, anonim şirketlerde sermayenin korunmasına büyük önem vermiştir. Kanun'un 139'uncu maddesine göre, sermayesini kaybetmiş veya borca batık bir anonim şirket, devralma yoluyla birleşmeye katılabilir. Bu şekilde, anonim şirket mali durumunu düzeltebilir. Sermayesiyle kanuni yedek akçeleri toplamının yarısı zararlarla kaybolan veya borca batık durumda bulunan bir şirket, kaybolan sermayeyi veya gerekiyorsa borca batıklık durumunu karşılayabilecek tutarda serbestçe tasarruf edilebilen özvarlığa sahip bir şirket ile birleşebilir. Türk Ticaret Kanunu'nun 376'ncı maddesine göre; Şirketin borca batık durumda bulunduğu şüphesini uyandıran işaretler varsa, yönetim kurulu, aktiflerin hem işletmenin devamlılığı esasına göre hem de muhtemel satış fiyatları üzerinden bir ara bilanço çıkartır. Bu bilançodan aktiflerin, şirket alacaklılarının alacaklarını karşılamaya yetmediğinin anlaşılması halinde, yönetim kurulu, bu durumu şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesine bildirir ve şirketin iflasını ister. Tezimizde öncelikle birleşme kavramı, birleşmeye hakim olan ilkeler ve diğer kanunlardaki yasal düzenlemeler açıklanmıştır. İkinci bölümde ise devralma şeklinde birleşmede izlenecek usul, birleşmenin şartları ve sonuçları anlatılmıştır. Son bölümde ise tasfiye halindeki bir şirketin birleşmeye katılması, ticari işletmenin bir ticaret şirketi tarafından devralınması, sermaye kaybı ve borca batıklık halinde birleşmeye katılma işlemlerinden ayrı ayrı bahsedilmiştir.
Türk vergi hukukunda ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haczin yargısal denetimi

Kanun koyucu 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'u çıkarmak suretiyle kamu alacaklarının tahsilini özel hükümlere bağlamıştır. Bu hükümlerden bir kısmı kamu alacağının tahsil usulünü düzenlemekte, bir kısmı kamu alacağına bir takım imtiyazlar tanımakta ve bir kısmı da kamu alacağının korunması amacını taşımaktadır. 6183 sayılı Kanun'daki kamu alacağının korunmasına yönelik iki önemli tedbir ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz uygulamalarıdır. İhtiyati tahakkuk, şartlarının oluşması halinde, bir vergi alacağının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nda geçen tarh, tebliğ, tahakkuk aşamaları tamamlanmadan olağanüstü şekilde tahakkuk etmiş sayılmasını sağlamaktadır. İhtiyati haciz ise, mutat usulde veya ihtiyaten tahakkuk eden bir kamu alacağının geçici olarak haczedilmesini sağlayarak kamu alacağının tahsil edilememesi tehlikesini bertaraf etmeyi amaçlamaktadır. Bununla birlikte, bu uygulamalar kamu borçlusu olarak addedilen kişilerin mülkiyet hakkına ani ve ciddi şekilde etki ettiğinden telafisi güç zararlara da neden olabilmektedir. Bu çalışmamız ile ihtiyati haciz ve ihtiyati tahakkuk kurumları ile ilgili olarak doktrinde ve uygulamada yaşanan çeşitli görüş ayrılıkları ele alınarak, son derece hassas bir uygulama gerektiren bu işlemlerin yargısal denetimi incelenmeye çalışılmıştır.
Anonim ortaklıklarında yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumluluğu

Anonim ortaklığın en çok kontrol edilmesi gereken organı, yönetim kuruludur. Çünkü yönetim kurulu, ortaklığın idare ve temsil organıdır ve aynı zamanda ortaklık işlerinin yürütülmesinde, işletme sahibi konumundadır. Organların hukuki işlemlerinin tüzel kişiyi borç altına sokacağına ilişkin genel hükmün bir yansıması olan Türk Ticaret Kanunu'nun 336'ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca, yönetim kurulu üyeleri ortaklık adına yapmış oldukları sözleşmelerden ve giriştikleri işlemlerden dolayı şahsen sorumlu değildirler. Genel kural bu olmakla birlikte, Türk Ticaret Kanunu'nun muhtelif maddelerinde yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunun öngörüldüğü görülmektedir. Tezin birinci bölümünde, tüzel kişilerde organ kavramı üzerinde durulacak ve yönetim kurulunun mahiyeti ve oluşması ile yönetim kurulu üyelerinin, organ vasfını haiz olup olmadıkları saptanmaya çalışılacaktır. Daha sonra, Türk Ticaret Kanunu'nda yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumluluğunun düzenleme tarzı incelenecektir. Bu yapılırken yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunun temel özellikleri, bilhassa müteselsil ve kusura dayanan sorumluluk ilkesine yer verilecektir. Kusura dayanan sorumluluk ilkesi incelenirken de yönetim kurulu üyelerinin özen borcuna ilişkin eleştiriler üzerinde durulacaktır. Tezin ikinci bölümünde, yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunun hukuki niteliği ve şartları incelenecektir. Bu amaçla, önce anonim ortaklıkla yönetim kurulu üyeleri arasındaki ilişkinin ve sorumluluklarına uygulanacak olan hükümlerin hukuki niteliği tespit edilecektir. Çünkü, yönetim kurulu üyelerinin sebep oldukları zararın, hangi kurallara göre tazmin edileceğinin tayini, sorumluluğun hukuki niteliğinin tespiti bakımından önemlidir. Çalışmamızın üçüncü bölümünde, yönetim kurulu üyelerinin sorumluğunu gerektiren haller, üyelerin sorumluluğunun müteselsil olup olmadığına göre incelenecektir. Bu aşamada, yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunu gerektiren haller tek tek ayrıntılı olarak ele alınacak ve öğreti ve uygulamadaki farklı görüşlere yer verilecektir. 98 Dördüncü bölüm yönetim kurulu üyeteri hakkında açılacak olan tazminat davasının tabi olduğu usuli esasların ele alınmasına ayrılmıştır. Beşinci bölümde ise, yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunu sona erdiren sulh, ibra ve zamanaşımı üzerinde durulacaktır. 99
Soybağı, kurulması ve sonuçları

tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Medeni Kanunu'nda, evlilik içinde doğan çocuklar ile evlilik dışında doğan çocuklar arasındaki ayırım büyük oranda kaldırıldı. Sahih nesep - gayrı sahih nesep ayırımına son verilerek, evlilik içinde ve evlilik dışında doğan çocuklar yönünden mümkün olduğunca ortak hükümler öngörüldü. Hatta kanunda evlilik dışı çocuk kavramının kullanılmasından dahi kaçınıldı. Fakat yeni Medeni Kanun ile yapılan ve reform niteliğinde olan bu değişikliklere rağmen, evlilik dışında doğan çocuklara ilişkin bütün hukuki problemler çözülemedi. Yeni Medeni Kanunda da, önceki Medeni Kanunda olduğu gibi, babalık davası için bir yıllık çok kısa bir hak düşürücü süre öngörüldüğünden; yeni Kanundan sonra da, babalarına soybağıyla bağlanamayan ve dolayısıyla ona mirasçı da olmayan evlilik dışında doğan çocukların problemleri devam edecektir. Diğer yandan, tıp bilimindeki ve gen teknolojisindeki baş döndürücü gelişmelere paralel olarak, yeni yapay dölleme yöntemlerinin de gelişmesi sonucunda; son yıllarda bu yolla dünyaya gelen çocukların sayısında hızlı bir artış gözlemlenmektedir. Özellikle yapay döllemede, çocuk sahibi olmak isteyen çift dışındaki kişilere ait üreme hücrelerinin kullanıldığı durumlarda, doğan çocuğun soybağının belirlenmesine ilişkin hukuki problemler ortaya çıkmaktadır. Yeni Medeni Kanunda bu problemlere çözüm sunacak hükümler öngörülmemiştir. Yapılacak yasal değişiklikte, yapay dölleme yoluyla doğan çocukların soybağına ilişkin yeni bir düzenlemenin yapılması, diğer yandan babalık davası için öngörülmüş olan bir yıllık hak düşürücü sürenin tamamen yasadan çıkartılması ya da hiç değilse uzatılması gerektiği görüşündeyiz.
Payment transactions in international trade

Artan ihtiyaçlara, gelisen teknolojiye ve özellikle tasımacılık ve iletisim teknolojilerindeki gelismeye bağlı olarak özellikle yirminci yüzyılın ikinci yarısındauluslararası ticaret büyük bir artıs göstermistir. Yapısı geregi önemli riskleri bünyesinde barındıran uluslararası ticaret farklı ülkelerde bulunan ve çok defa birbiri hakkında yeterli bilgiye sahip olmayan taraflar arasındaki satım sözlesmelerini konu edinmektedir. Yerelsatım sözlesmelerinden farklı olarak uluslararası nitelikteki satım sözlesmelerinin yerine getirilmesinde tarafların edimlerini olusturan malın teslimi ve bedelin ödenmesi aynı andagerçeklestirilememektedir. Her iki tarafın karsı tarafın edimini öncelikli olarak beklemektekiçıkarı uluslararası ticarette güven problemini ortaya çıkarmıstır. Taraflar arasındaki güvensizlik ve uluslararası ticaretin bünyesindeki riskler uygulamada akreditifin dogumunayol açmıstır. Bir ödeme yöntemi olan akreditif taraflar arasındaki güven problemini önemli ölçüde ortadan kaldırmıstır. Uygulamanın ortaya çıkardıgı bir müessese olan akreditif, milli kanunlarca ayrıntılı olarak düzenlenmemistir. Bu konuda bir örnek yazılı kurallara duyulan ihtiyaç Milletlerarası Ticaret Odası'nın yayınladıgı Akreditiflere liskin Bir örnek Teamül ve Uygulamalar ilegiderilmistir. Bugün tüm dünyada bankalarca açılan akreditifler bu kurallara göre yürütülmektedir. Uluslararası Ticaretin ülkeler açısından önemi asikardır. Uluslararası Ticarette en güvenilir ve en çok kullanılan ödeme yöntemi olan akreditif müessesesinin ve akreditiflereiliskin bir örnek kuralların bilinmesi gereginin önemi açıktır. Bu çalısmada akreditifin önemi, yapısı, isleyisi, türleri ve hukuki niteligi ayrıntılı olarak incelenmis, Milletlerarası Ticaret Odasının bu konudaki en son yayını olan 600 sayılı bir örnek kuralların getirdigi yeniliklere dikkat çekilmistir.
Sözleşmenin devri

Sözleşmede Taraf Değişikliği 818 sayılı mülga Borçlar Kanunu'nda düzenlenmemiş iken 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 'sözleşmenin devri' adıyla kanuni düzenlemeye kavuşmuştur. Söz konusu düzenleme öncesi dönemde sözleşmede tarafın değişebileceği sözleşme özgürlüğü ilkesi çerçevesinde içtihatlarda ve doktrinde kabul görmekteydi. Sözleşmenin devri TBK m.205 hükmünde de düzenlendiği üzere; devreden, devralan ve sözleşmede kalan taraflar arasında yapılan üç taraflı bir işlemdir. Üç tarafın da rızası ve uygun irade beyanı gerekmektedir. Bu işlem ile devre konu sözleşmenin taraflarından biri taraf sıfatını ve bu sıfata bağlı tüm hak ve borçlarını üçüncü bir kişiye aktararak sözleşmeden çıkmakta; devralan üçüncü kişi ise taraf sıfatı ve buna bağlı hak ve borçlara sahip olarak sözleşmeye dahil olmaktadır. Sözleşmenin devri doğrudan taraf değişikliğine yönelik bir işlemdir. Bu yönüyle sözleşmedeki unsurlardan yahut edimlerden bir veya birkaçında değişiklik yapan benzer müesseselerden ayrılır. Uygulama örneklerine bakıldığında sözleşmenin devri için TBK genel hükmü dışında çeşitli sözleşme tiplerinde yahut çeşitli hallerde özel hükümlere de yer verildiği görülmektedir. Çalışmamızda sözleşmede taraf değişikliği saiki üzerine kurulu olan sözleşmenin devri müessesesi; tarihsel gelişimi, mukayeseli hukuktaki örnekleri, hukuki özellikleri, benzer müesseseler ile kıyaslanması, şartları, hüküm ve sonuçları, uygulama örnekleri çerçevesinde incelenecektir.
İslami bankacılık sisteminde fıkhİ denetim kurulu

Bu araştırma İslam ekonomisi alanındaki, İslami faaliyetlerin düzeltilmesini ve şer'i denetimin İslami bankalardaki işlemlerin kontrolünde, dini yönden pratik uygulamalarda periyodik izlemler yapmak suretiyle rolünü etkinleştirmeyi hedeflemektedir. Bu hassas açıdan ekonomi yönünden İslami bankaların ilgisini vurgulamaktadır. İslami bankalar klasik bankalardan birçok yönden farklıdır. İslami bankaların yönetim kurulundan tam bağımsız, şeri denetim kurulu olarak bilinen bir kurul tarafından şer'i denetime tabi tutulması bu farklardandır. İşte bu mesele araştırmamın konusudur. Araştırmamın konu başlığı; ''İslami Bankacılık Faaliyetlerinde Şer'i Denetim Kurulu'dur. Bu kurul İslam dininin kaynaklarından çıkarılan dini fetvalar olarak bilinen bir takım kurallara uygun hareket eder. Bu kurulun incelemeleri yönetim kurulu ve ortakların belirlenmesi, feshi ve ücretlerini belirleyen ortaklardan oluşan genel kurula sunulur. Bazı İslami bankalarda bir takım kusurlar bulunmasına rağmen, birçok İslami bankada hataların ve işlemlerin düzeltilmesinde, faaliyetlerin geliştirilmesinde ve daha iyi performanslarda şer'i denetim heyetleri önemli rol oynamaktadırlar. Bu araştırma İslami bankalarda çalışanlara kısaca bilimsel ve pratik kazanımlar kazandırmakla beraber bu bankalarda uygulandığı üzere, şeri denetimin hedef, özellik ve anlaşılmasında tektir. Aynı zamanda bu araştırma bu heyetin sorumluluğunu nasıl yerine getireceğini, bir açıdan iç kontrol ve muhasebe kaynakları arasındaki ilişkiyi de ortaya koyarken bir başka açıdan merkez bankası ile aralarındaki ilişkiyi de açıklamaktadır.
Türk Hukukunda yasama kısıntısı

Tez çalışmasında, 1982 Anayasası ile diğer mevzuattaki idarenin yargı denetiminden muaf bırakılan iş ve eylemleri incelenmiştir. 1982 Anayasası'nın temelini oluşturan ilkelerden olan 'hukuk devleti ilkesi' ile ilişkisine de değinilmiştir. Anayasanın 125. maddesinde 'idarenin her türlü iş ve eyleminin yargı denetimine tabi olduğu' düzenlenmiştir. Ancak ilgili maddenin devamındaki özel hükümlerde idarenin bir takım iş ve eylemleri yargı denetiminden muaf tutulmuştur. 1982 Anayasası yürürlük tarihinden sonra defalarca değişikliğe uğramış son olarak 16 Nisan 2017 tarihinde yapılan referandumla son halini almıştır. Zaman içerisinde yapılan değişikler de yasama kısıntılarıyla ilgili de değişiklikler yapılmış, kısıntıların kapsamı daraltılmıştır. Hukuk devletinin bir gereği olarak idarenin iş ve eylemlerinin tamamının yargı denetimine açık olması gerekmektedir. Son yıllarda yapılan değişikliklerde yasama kısıntılarının azalması olumlu bir gelişmedir. Bu çalışmada da yasama kısıntıları, Anayasa değişiklikleri ve hukuk devleti ilkesi kapsamında incelenmiş, Yüksek Mahkemelerin ve AİHM'in kararlarıyla da içtihatların bu kapsamdaki değerlendirilmelerine yer verilerek konunun tüm açılardan irdelenmesine çalışılmıştır.
Üçüncü şahıs lehine sözleşme

Sözleşmenin nisbiliği ilkesi gereğince sözleşmeler yalnız tarafları arasında hüküm doğurmaktadır. Bu kuralın Roma Hukuku devrinden beri uygulandığı ve sözleşmeler hukukunun genel bir prensibi olduğu öğretide de sıklıkla ifade edilmektedir. Bu kuralın tabi bir sonucu olarak sözleşmenin tarafları, sözleşmeye taraf olmayan biri aleyhine yükümlülük kararlaştırmamaktadır. Bununla birlikte, sözleşmeye taraf olmayanların da yararına kararlaştırılan edimlerin geçerli olup olmadığı farklı bir konu teşkil etmektedir. Roma Hukukunun ilk dönemlerinde üçüncü kişi yararına sözleşmelerin uygulamada geçerli kabul edilmediği görülmekteyse de bu kural zamanla yumuşatılmış ve üçüncü kişi yararına kurulan sözleşmelerin geçerli ve üçüncü kişi tarafından talep edilebilir nitelikte olması kabul edilmiştir. Modern hukuklarda da üçüncü kişi yararına sözleşmeler ekseriyetle kabul edilmektedir. Fakat hukuk düzenlerine göre, üçüncü kişinin haklarını kullanış biçimi farklılık göstermektedir. İsviçre ve Türk Hukukları ise orta bir yol izleyerek, üçüncü kişi yararına sözleşmelerin, aksi açıkça kararlaştırılmadıkça veya örf ve adet hukuku gerektirmedikçe, üçüncü kişiye talep hakkı vermediklerini düzenlenmiştirler. Bu çalışmada Türk Borçlar Kanununun 129. maddesinde düzenleme bulan üçüncü kişi yararına sözleşme müessesinin tarihçesi, hukuki yapısı ve benzer hukuki ilişkilerden farkları incelenmiştir.
Mülkiyet hakkı kapsamında kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davaları

Pierre-Joseph Proudhon'a göre hırsızlık olan mülkiyet, günümüz modern devlet anlayışında kişi hakları arasında önemli bir yere sahiptir. Toplum Sözleşmesiyle yalnız kullanma hakkının mülkiyet olarak değerlendirilmesi gerektiği anlayışına karşılık modern devlette kişiye, şey üzerinde egemenlik sağlayan hak anlayışı olarak karşımıza çıkan mülkiyet hakkı, bu kadar öneme sahip olmasına rağmen mutlak bir hak olmayıp kamu yararı nedeniyle kısıtlanabilen bir haktır. Çalışmanın birinci bölümünde mülkiyet hakkı, bu hakkın kapsamı ve bu hakkın kamu yararı gerekçesiyle kısıtlanmasının en görünen hali olan kamulaştırma işleminden bahsedilecektir. Kamulaştırma işleminin anlaşılması ve ülkemiz hukuk sisteminde kamulaştırma işlemi nedeniyle mülkiyet hakkını kısıtlayan uygulamaların görülmesi açısından mülkiyet hakkının doğuşunun, gelişme evrelerinin ve kapsamının açıklanması ve sonrasında kamulaştırma işleminin anlatılması yolu izlenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde kamulaştırma işleminin aşamalarına ayrıntılı bir şekilde değinilerek kamulaştırılan taşınmazın gerçek bedelinin belirlendiği ve tapusunun idare adına geçmesi sonucunu doğuran kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davaları açıklanmıştır. Bu davalar açıklanırken uygulamadan ve yüksek mahkeme kararlarından yararlanılmış, bir nevi üçüncü bölümde incelenecek mülkiyet hakkı ihlali oluşturabilecek durumların altı çizilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın son bölümünde ilk iki kısımda incelenen bilgilerle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararları incelenerek oluşabilecek mülkiyet hakkı ihlalleri üzerinde durulmuştur. Gerek uygulamadaki aksaklıklara gerekse de kanundaki eksikliklere dikkat çekmek suretiyle mülkiyet hakkı ihlallerinin önüne geçmek için bir takım çözüm önerilerinde bulunulmuştur.
İflas tasfiyesinde müflisin hak ve yükümlülükleri

Bu çalışmanın konusunu iflas tasfiyesinde müflisin hak ve yükümlülükleri oluşturur. İflas ve iflas tasfiyesi aşamasında alacaklıların ve borçluların menfaat dengesinin korunması gerekirken iflasla birlikte yalnızca alacaklıların tatmini göz önünde bulundurulmakta, gerek ekonomik özgürlüğünü gerekse itibarını kaybeden müflis düşünülmemektedir. İflas tasfiyesi süreci boyunca müflisin tasarruf yetkisinin kısıtlanması sonucunda tasarruf yetkisi tasfiye türüne göre iflas idaresi veya iflas dairesi tarafından kullanılır. Ancak her ne kadar iflas tasfiyesinde müflis pasif konumda bulunsa da, bu müflisin hiçbir hakkı ileri süremeyeceği anlamına gelmez. Müflis, kendi yararı gözetilmeksizin tasfiyenin yürütüldüğünü düşünüyorsa bir takım hukuki çarelere başvurabilir veya tasarruf yetkisine o hususla ilgili olarak münhasıran sahip olabilir. Öte yandan bu yetkiyi kullanırken de alacaklıların en fazla oranda tatmin edilmesini sağlamak zorundadır. Bu nedenle hem kanun hem de yargı kararları bazı hususlarda müflise hem şikayet yoluna başvurma hem de tasarruf yetkisini kullanma hakkını vermiştir. Diğer bir yandan ise müflisin tasfiyede sahip olduğu bazı haklar yükümlülükleri de beraberinde getirir. Müflis, iflasın doğasına uygun olarak, iflas tasfiyesinde asıl olarak yükümlülüklerini yerine getirmesi gereken kişidir. Bu yükümlülükler ise yalnızca İcra ve İflas Kanunu'nda değil, Türk Ticaret Kanunu'nda da yer bulmuştur. Hatta müflisin bazı yükümlülükleri yerine getirmemesi Türk Ceza Kanunu açısından suç da teşkil etmektedir.
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında eser kavramı ve yapay zeka ürünleri

İnsan zekasının model alınması suretiyle geliştirilmeye başlanılan, makinelere insan zekasını, yani bir varlığın çevresinde olan biteni algılama işlevi gören niteliği kazandırmaya adanmış bir etkinlikten ibaret olan ve kavramsal anlamda ilk defa 1956 senesinde Amerikalı bilgisayar bilimcisi John McCarthy tarafından kullanılıp literatüre geçen yapay zeka, 20. yüzyıl itibariyle kendi tarihçesinde seyreden teknolojik ve bilimsel gelişmeler dolayısıyla insan hayatının her evre ve alanına hızlı ve tutarlı bir şekilde dahil olmayı başarmıştır. Yerleri temizlemeye ve süpürmeye yarayan robotlardan, tıbbi klinik uygulamalarda kullanılan yapay zeka tekniklerine kadar her alanda günümüz insanının yapay zeka ile karşılaşması mümkündür. İnsanla bu denli bütünleşen yapay zeka sistem ve uygulamalarına hukuk biliminin duyarsız kalamayacağı aşikardır. Ancak yapay zekanın insan yaşamına, insan benzeri yetenek ve kabiliyetlerle müdahil olmasıyla birlikte, çeşitli alanlarda mevcut hukuki düzenlemelerin uygulanması noktasında sorunlar belirebilmektedir. Fikri mülkiyet hukuku açısından, otonom özelliklerini gün geçtikçe arttıran yapay zekaların, tıpkı bir insan gibi çeşitli sanat eserlerini meydana getirmeleri; resim çizen, şarkı söyleyen, dans eden robotların, müzik besteleyen bilgisayarların ve ürettikleri eserlerin de sayısının gittikçe artması, yapay zeka ürünlerinin 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu bünyesinde bir eser olarak değerlendirilmesinin mümkün olup olamayacağı ve bu ürünlerin eser olarak kabulü halinde telif haklarının kime verileceği, eser sahibinin nasıl tayin edileceği tartışmalarını doğurmaktadır. Bu nedenle çalışma kapsamında öncelikle 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun sistematiğini açıklamak maksadıyla kısaca fikri mülkiyet hukukunun tarihsel gelişimi anlatılmış, 5846 sayılı kanunun hukuken korumaya layık bulduğu 'eser' ve 'eser sahibi' kavramları incelenmiş, kanunun belirlemiş olduğu eser sayılma unsurları tüm boyutlarıyla irdelenmeye çalışılmış, eser çeşitlerine ve eser sahibi haklarına da değinilmiştir. Sonuç olarak yapay zeka ürünlerinin mevcut düzenlemeler ışığında nasıl yorumlanabileceği ortaya konmuş ve çözüm önerileri sunulmuştur.