turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tüzel kişilerin haksız fiil sorumluluğu

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 50. maddesinin ikinci fıkrasına göre tüzel kişiler, organlarının hukuki işlemlerinden ve diğer bütün fiillerinden sorumludurlar. Organların diğer bütün fiillerinden kastedilen öncelikle organın haksız fiilleridir. Tüzel kişiler de aynen gerçek kişiler gibi haksız fiillerinden sorumlu tutulmuşlardır. Çalışmamızda, tüzel kişilerin haksız fiil sorumluluğu incelenmiştir. Bu kapsamda, ilk önce tüzel kişilerin haksız fiil işleyebilmesinin nasıl mümkün olduğunun anlaşılması amacıyla, tüzel kişilerin yapısıyla ilgili temel bilgiler verilecektir. İkinci olarak tüzel kişilerin haksız fiillerinden sorumluluğunun şartları ve bu sorumluluk sebeplerinin tüzel kişilere nasıl uygulanacağı tespit edilmeye çalışılacaktır. Çalışma kapsamında, öncelikli olarak medeni hukuk tüzel kişilerinin haksız fiil sorumluluğu incelenmiştir. Kamu hukuku tüzel kişilerinin haksız fiil sorumluluğu inceleme dışında bırakılmıştır. Ticaret ortaklıklarıyla ilgili olarak da, özel bir inceleme yapılmamış olup, tüzel kişilere ilişkin hususlar açıklanırken yeri geldikçe bu ortaklıklarla ilgili değerlendirmeler de yapılmıştır.
Indirect discrimination in the practice of the united nations human rights treaty bodies: Testing originality and coherence

Dolaylı ayrımcılık yasağı yaygın biçimde kabul gören bir kural olmakla beraber uygulaması farklı yargı çevrelerinde çeşitlilik göstermektedir. Birleşmiş Milletler insan hakları sözleşme organları da ayrımcılık yasağı ve eşitlik hakkı kapsamında dolaylı ayrımcılığı uygulamaktadır. Bu tez, Birleşmiş Milletler insan hakları sözleşme organlarının dolaylı ayrımcılığa yaklaşımlarını analiz etmeyi amaçlamaktadır. Öncelikle, BM sözleşme organlarının yaklaşımının, dolaylı ayrımcılığın geliştiği daha genel yargısal bağlamda nerede durduğunu incelemektedir. BM sözleşme organlarınındiğer ulusal veya bölgesel yargı çevrelerine kıyasla kendine özgü ya da özgün bir yorum ve uygulama geliştirip geliştirmediğini incelemektedir. İkinci olarak bu çalışma, incelenen her bir BM sözleşme organının uygulamasında ayrışan ve benzeşen noktalara odaklanmaktadır. BM insan hakları hukukunda dolaylı ayrımcılık konusunda yeknesak bir yaklaşımın bulunup bulunmadığını sorgulamaktadır. Bu tez, BM insan hakları sözleşme metinlerinin, sözleşme organlarının bireysel başvurular hakkındaki görüşlerinin, genel yorum veya tavsiyelerin ve nihai gözlemlerin kapsamlı bir incelemesine dayanarak, sözleşme organlarının dolaylı ayrımcılığa özgün bir yorum getirmediklerini savunmaktadır. Fakat yarı-yargısal niteliklerinin bir sonucu olarak uygulamada dolaylı ayrımcılığın kapsamını genişletebilmişlerdir. Bu tez ayrıca BM sözleşme organlarının dolaylı ayrımcılık konusunda yeknesak bir yaklaşımlarının olmadığını da göstermektedir. Dolaylı ayrımcılık uygulamasında ayrıştıkları noktalar, her bir sözleşme organının ilgilendiği hakların ve grupların farklı olmasına bağlanabilir.
Serahsi'nin icma' anlayışı ve modern hukuktaki ictihadı birleştirme kararıyları ile mukayesesi

İslam Hukuku kaynaklarından biri olan icma', usulcüler arasında tartışmalı bir konudur. Serahsi, Hanefi fıkıh anlayışını sistemli bir şekilde sunan ilk alimlerdendir. İcma' ile ilgili tartışmalarda bulunup, yapılan itirazlara cevaplar vermiştir. Serahsi, icma'ı, Kurban ve Sünnetten sonra İslam Hukuku kaynağı olarak üçüncü sırada kabul eder. İcma' mümkündür ve Kur 'an ve Sünnet gibi geçerlidir. Ancak Serahsi'nin diğer alimlerin aksinej icma' ın oluşumu konusunda daha esnek ve gerçekçi davrandığı dikkati çekmektedir. Medeni hukukta içtihadı birleştirme kararları bazı yönleriyle icma'a benzemektedir. Üst mahkemelerin almış olduğu içtihadı birleştirme kararlan, adli organları bağlar. İçtihadı birleştirme kararlarına itiraz edilemez.
Adjudicating economic, social and cultural rights: A comparative analysis of the reasonableness review standards of the committee on economic, Social and Cultural Rights and The Committee on the rights of persons with disabilities

sosyal ve kültürel haklara ilişkin yargılama konusundaki ulusal yahut bölgesel hukuk düzeyindeki gelişmeleri takiben, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Sözleşme Organları düzeyinde de ESK haklara ilişkin yeni yargılama yolları yaratılmıştır. ESK haklara ilişkin bireysel başvuru yolunu getiren BM Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokol 2008'de kabul edilmiştir. Bu Protokol'ün kabul edilmesiyle aynı dönemde, Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme ve İhtiyari Protokol'ü yürürlüğe girmiştir. Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme'deki makul uyumlaştırma yükümlülüğünü de kapsayan eşitlik ilkesi, ESK haklar bakımından önemli bir kolaylaştırıcı rol üstlenmektedir. Bu tez, her iki Sözleşme organının BM düzeyinde ESK hakların yargılanması konusunda neler vadettiklerini anlamak ve Komiteler arası etkileşim için olasılıkları gözlemleyebilmek için karşılaştırmalı bir analiz sunmayı amaçlamaktadır. Bu tez ilk olarak Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme'nin makul olma kriterinin insan onuru kavramını merkeze aldığını, maddi eşitliği sağlamaya ilişkin yorumlara olanak sağladığını ve ESK hak ihlallerine yönelik etkili hukuki çareler sunduğunu savunmaktadır. Diğer yandan, Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme'nin kapsayıcı eşitlik kavramını makul olma kriterinin merkezine aldığını fakat hukuki çareler bağlamında daha sınırlı olabildiğini savunmaktadır. Çalışmanın sonunda, Sözleşme organlarının şimdiye dek devletlerin Sözleşmelerle uyumluluğunu denetlerken dikkate aldıkları kriterlere dayanarak, güçlü ve zayıf yönlerine dair karşılaştırmalı bir değerlendirmeye yer verilmekte ve Sözleşme organlarının içtihatlarının birbirleriyle etkileşim içinde olabileceği ve birbirini tamamlayabileceği savunulmaktadır.
Vergi İcra Hukukunda Ödeme emri

Devlet, yükümlü bulunduğu kamu hizmetlerini sunabilmesi ve bu hizmetlerin devamlılığını sağlayabilmesi amacıyla, gelir elde etmek ve alacaklarını da tahsil etmek zorundadır. Devlet, kamu alacaklarını vaktinde tahsil edemediğinde, 6183 Sayılı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca cebri tahsil yollarına başvuracaktır. Ödeme emri de bu bağlamda, cebren tahsil sürecine başlanılmasından evvelki borçluya yapılan son ihtar niteliğindedir. Bu çalışmada; birinci bölümde, kamu alacağı kavramı ve kamu alacağının tarafları incelenecek, kamu icra hukukunun tarihçesinden de kısaca bahsedilecek, ikinci bölümde, kamu alacağının cebren tahsilinden evvel düzenlenmesi gereken ödeme emri, idari işlem olarak özellikleri ve unsurları yönlerinden incelenecek ve ödeme emrinin tebliğinin nasıl gerçekleştirileceğinden bahsedildikten sonra da kamu borçlusunun neler yapabileceği üzerinde durulacak, üçüncü bölümde ise, ödeme emrine karşı açılacak davada, davanın hangi mahkemede görüleceği, hangi süre içerisinde açılacağı ve dava açma süresine etki eden haller incelendikten sonra, ödeme emrinin unsurlarındaki hukuka aykırılıkların neler olduğu ve dava neticesinde verilecek kararlar ve bu kararların doğuracağı sonuçlar analiz edilecektir.
DİSİPLİN HUKUKUNA HAKİM OLAN İLKELER

Disiplin hukuku işlemleri birer idari işlem ve idari yaptırım olarak hukuk aleminde var olurlar. Kurum içi düzenin, disiplinin ve nihayetinde kamu yararının sağlanması amacıyla tesis edilen, kişinin temel hak ve özgürlüklerine müdahale eden yaptırımlar içeren disiplin hukuku işlemlerinin bir takım usul ve ilkelere uygun olması gerekmektedir. Çalışmada öncelikle idari işlem ve idari yaptırımlar disiplin hukuku ile ilgili oldukları ölçüde incelenmiş, müteakiben disiplin hukukuna ilişkin bazı tanımlar yapılmış, karşılaştırmalı hukukta ve Türk hukukunda disiplin rejimi ve disiplin yaptırımları değerlendirilmiş ve nihayet evrensel hukuk ilkeleri ve yargı kararları ışığında ceza hukukuna ilişkin ilkeler ile idari usul ilkeleri disiplin hukuku açısından değerlendirilerek disiplin hukukuna hakim olan ilkeler belirlenmiştir. Disiplin cezaları ile kişilerin bazı hakları çiğnenebilmekte ve hukuka aykırı kararlar alınabilmektedir. Veya kişi hak ettiği bir cezayı yapılan bir hata dolayısıyla iptal ettirebilmekte ve bazı suçlar cezasız kalabilmektedir. Bu gibi durumların engellenmesi ve hukuka uygun ve hakkaniyetli kararlar verilebilmesi maksadıyla disiplin hukuku ile ilgili ana çerçevenin çizildiği, usul kurallarının ve disiplin hukukuna hakim olan ilkelerin belirlendiği, kapsamı içine disiplin işlemi uygulamakla yetkili tüm kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör kuruluşlarının dahil edildiği genel bir disiplin kanununa ihtiyaç duyulmaktadır. Ayrıca ağır ve telafisi güç sonuçlar doğuran meslekten çıkarma disiplin cezası için ilave güvence tedbirler getirilmesi gerekmektedir.
Avrupa Birliği'nde ve Türkiye'de serbest bölge uygulamaları ve Türkiye'deki uygulamaların Ab'ye uyum, mali uygulamalar ve iktisadi sonuçlar açısından incelenmesi ve değerlendirilmesi

Hızla küresellesen dünyada, özellikle ekonomik anlamda ulusal sınırların önemi kalkmıs, uluslararası rekabetin ön plana çıktıgı bir ortam olusmustur. Bu durumdevletleri, ekonomik ve ticari politikalarını bu yönde belirlemeye zorlamıstır. Serbest bölgeler, global ekonominin ve sınırlar ötesi rekabet ortamının bir parçası olan veya olmak isteyen ülkelerin, kendi ihtiyaçları ile sosyal ve ekonomik durumlarına göresınırlarını belirledikleri bir dıs ticaret politikası olarak karsımıza çıkmaktadır. Türkiye'de oldukça genis bir yere sahip olan serbest bölgeler, ülkemiz için üretim ve ihracatı artırma amacıyla bir dıs ticaret politikası olarak uygulanmaktayken, Avrupa Birliği'ndeki uygulamalar daha ziyade ticari islemleri kolaylastırmak amacıyla olusturulan bir gümrük rejimidir. Bu çalısma ile Türkiye ve Avrupa Birliği'ndekiserbest bölge politikaları karsılastırılmalı olarak ortaya koyulmaya ve Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne üyelik sürecindeki uygulamaları degerlendirilmeye çalısılmıstır. Türkiye'deki serbest bölge uygulamalarının özellikle saglanan tesvikler açısından Avrupa Birliği ülkelerinden farklılıklar tasıdıgı ve bu farklılıkların uyum sürecinde bir takım problemlere neden olduğu görülmektedir
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde konut satışlarında satıcının ayıptan sorumluluğu

6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, önceki Kanun'dan farklı olarak projeden satışa sunulan inşaat sözleşmelerine ilişkin ön ödemeli konut satışı başlığı altında hükümler getirdi. Bu sayede tamamlanmış konutların yanı sıra, henüz proje ya da inşa aşamasında olan konutlara ilişkin uygulamada benimsenen sözleşmeler bazı yönleriyle yasal düzenlemeye kavuşmuş oldu. Tüketicilerin, ifanın ayıplı olarak sunulması halinde, başvurabilecekleri haklar ve bu haklara başvurabilmek için aranan şartlar, TKHK'nun ayıptan sorumluluğa ilişkin hükümlerine tabidir. Hüküm bulunmayan hallerde ise, Türk Borçlar Kanunu hükümleri tamamlayıcılık görevini üstlenir. 6502 S. TKHK düzenlenirken, Kanun Koyucu'nun, Avrupa Birliği Direktifleri ile uyum sağlama hedefini gözetmesi, satıcının ayıptan doğan sorumluluğuna ilişkin hükümlerde de etkili olmuştur. 6502 S. TKHK'nun satış sözleşmelerinde ayıptan sorumluluğuna ilişkin hükümleri, Tüketici Malları Satım Sözleşmeleri ve İlgili Garantilere İlişkin 25 Mayıs 1999 tarihli 1999 /44/AB Direktifi gözetilerek düzenlendi. Ancak ilgili Direktif, taşınır mallara ilişkin hükümler içermektedir, taşınmaz mallar ise Direktif'in uygulama alanına girmemektedir. Direktif'in hükümlerinin taşınmaz mallar gözetilerek düzenlenmemiş olması, bu Direktif'ten esinlenilmiş ayıptan sorumluluk hükümlerinin, konut amaçlı taşınmaz satışları için ayrıca yorumlanmasını gerektirmektedir. Çalışmamızda, Kanun'un ilgili hükümlerini Direktif ışığında yorumlayarak, gerek tamamlanmış, gerekse henüz tamamlanmamış konutlar için nasıl uygulama alanı bulması gerektiğini belirlemeye çalıştık.
İntihara yönlendirme (TCK md. 84)

Eski Yunan'dan bu yana felsefi tartışmalara konu olan; psikoloji, tıp ve sosyoloji başta olmak üzere pek çok bilim dalının ortak çalışma sahasını oluşturan intihar, hukuk disiplini bakımından da, şüphesiz, önem arz eden bir vakıadır. Günümüz Türk hukuk düzeninde, 'intihar' ve 'intihara teşebbüs' fiilleri cezalandırmaya konu fiiller olmamakla birlikte, başkalarının intiharı yahut intihar öncesi davranışları ile ilişkili bir takım fiiller suç kabul edilmiştir. Söz konusu fiillerin incelendiği bu çalışmada, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 84'üncü maddesi etraflıca ele alınmakta; konuya ilişkin kapsamlı bir analiz ortaya konmaya çalışılmaktadır.
Kiracının kira bedelini ödemekte direnimi

Kiracının kira bedelini ödemekte direnimi, kira sözleşmesinin sona erme nedenlerinden biridir. Kiracının direnimi, adi kira sözleşmelerinde Borçlar Kanunumuzun 260. maddesinde, ürün kirası sözleşmelerinde 288. maddesinde ve 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanunun kapsamına giren kira sözleşmeleri içinde, bu kanunun 7. maddesinin birinci fıkrasının bendinde düzenlenmiştir. Borçlar Kanunumuzun 260. ve 288. maddelerine göre, kiraya veren, kira borcunu ödemeyen kiracıya karşı, bir uyan gönderir ve bu uyanda, kira sözleşmesinin süresine göre değişen sürede, muaccel olan kira borcunun ödenmediği takdirde, verilen bu sürenin sonunda kira sözleşmesinin sona ereceğini belirtir. Uyarıda verilen bu süre içinde, kira borcu ödenmezse, sürenin sonunda sözleşme sona erer ve kiracı, kiralananı boşaltmadığı takdirde, kiraya veren tahliye davası açabilir. Tahliye davası açabilmek için, kira süresinin bitimini beklemeye gerek olmayıp, uyarıyla verilen süre sonunda tahliye davası açılabilir. 6570 sayılı Kanunun 7. maddesinin birinci fıkrasının bendine göre, kiracının kira bedelini ödemekte direnimi nedeniyle kiraya verenin, en az iki kira bedeline ilişkin iki ayrı uyandan sonra, kira sözleşmesinin süresinin sonunda ve bir aylık süre içinde tahliye davası açabilir. Bu uyanların yazılı olması gerekir; ancak Borçlar Kanunumuzun 260. ve 288. maddelerinde olduğu gibi süre verilmesine gerek yoktur. Ayrıca Borçlar Kanunumuzdaki düzenlemeden farklı olarak, tahliye davası açabilmek için kira süresinin bitimini beklemeye gerek vardır. Türk Borçlar Kanunu Tasarısında, 6570 sayılı Kanun, Borçlar Kanunu içine dahil edilmiştir. Borçlar Kanunumuzun 260. ve 288. maddeleri ile ilgili olarak esaslı bir değişiklik olmamakla birlikte, 6570 sayılı Kanunun 7. maddesinin birinci fıkrasının bendindeki düzenlemede önemli değişiklikler getirmiştir. Tasarıya göre, 6570 sayılı Kanun kapsamına giren Vyerlerde, bir yıldan az süreli kira sözleşmelerinde ve kira süresinin bir kira yılı dışında kalan kira sürelerinde yapılan uyarılar da, dava yoluyla kira sözleşmesini sona erdirmeye yeterli olacaktır. VI
Hayvansal gıdaların üretiminde fıkhİ hükümler

Bu tez hayvan kesimine ve hayvansal ürünlere ait yöntem ve hükümleri içerisinde barındırmaktadır. Bunun yanında bazı modern uygulama yöntemleri ile paketlenen ve dondurulan büyükbaş ve küçükbaş hayvan eti, kuş, balık, yoğurt, peynir, yağ ve hayvansal yağlar gibi gıdaları ihtiva eder. Bu modern uygulamalar fukahanın fıkıh kitaplarında belirttiği usullere dayandırılmasına ihtiyaç vardır. Bu alandaki çeşitli sorunlar ve modern uygulamalar arasında bağ kurulmaya çalışılacaktır.
Meclis-i Umumi

Batı'da etkilerini, özellikle 1776 Amerikan ve 1789 Fransız İhtilalleri sonucu gösteren modern anayasal hareketler, Osmanlı İmparatorluğu'nda 18. yy. sonlarından başlayarak ama özellikle 19. yy. da hayat bulmuştur. Devletin aksayan yönlerini gidermek ve onu eski gücüne kavuşturmak amacında olan hükümdarlar ve devlet adamları, çareyi Batılılaşma yolunda görmüşler ve reform yapma yolunu seçmişlerdir. Başlayan bu süreç Osmanlı devrinin kapanmasına engel olamayacak olsa da, tarihi nitelikte son derece önemli gelişmelere kaynak oluşturmuştur. Bu çalışmanın konusunda, bu önemli gelişmelerden ikisi olan 1876 Kanun-i Esasisi ile Meclis-i Umumi'yi incelemektir. Gelişmeleri ele almadan evvel, öncelikle son yüzyıl içinde, onların ortaya çıkmasında pay sahibi olmuş konular incelenmiş ve Osmanlı'nın ilk anayasası ve meclisine giden yol bir süreç olarak özetlenmeye çalışılmıştır. Bu sürecin ardından Anayasa'nın ortaya çıkışı, hazırlanışı ve ilanı ile sonrasında, Osmanlı-Türk tarihinin ilk parlamentosu olan Meclis-i Umumi'nin öncelikle Anayasa ile ardından da fiili olarak kuruluşu incelenmiş ve Meclis-i Umumi tecrübesi detayları ile ele alınmıştır. Çalışmanın temel hedefi, Osmanlı-Türk anayasal ve parlamenter hayatının başlangıcı olan bu iki yeniliği dönemleri içinde değerlendirip, kendilerinden sonraki sürece etkilerini gözlemlemektir. Tarihin bir bütün olduğu ve bugünün uygulamalarının tarihten bağımsız olmadığı fikrinden yola çıkarak Meclis-i Umumi tecrübesi günümüze dahi ışık tutabilmektedir.
Anayasa yargısında Seçim Hukuku

demokrasileri esas itibariyle temsili demokrasilerdir. Temsili demokrasilerin en önemli şartı etkin siyasi makamlara gelecek kişilerin seçimle belirlenmesidir. Şüphesiz seçim, bir rejimi demokrasi olarak tanımlamamız için yeterli bir şart değildir, fakat seçim olmayan bir rejime demokrasi adını verme imkanı da yoktur. Dolayısıyla seçim demokrasinin gerekli ama yeterli olmayan bir şartıdır. Tüm demokrasi tanımlarının odak noktasında yer alan seçimlerin bir anlam ifade edebilmesi, onun bir takım özelliklere sahip olmasını gerektirir. Demokratik seçim ilkeleri olarak adlandırılan bu özellikler, seçmenin iradesini hiçbir baskı altında kalmadan ortaya koymasını, oy hakkı açısından bireyler arasında fark yaratılmamasını ve seçimlerin adil bir ortamda gerçekleştirilmesini hedefler. Demokratik bir seçimin gerçekleştirilmesi için yürütülmesi gereken süreç tüm dünyada benzerlik gösterse de, ülkeler farklı seçim yönetim ve denetim modelleri benimseyebilmektedir. Bu durum, her ülkenin siyasi geleneklerinin ve anayasal sisteminin farklılığından kaynaklanmaktadır.
İcra müdürünün takdir yetkisi

Toplum hayatını hukuk kuralları ile düzenleyen kanun koyucu, cebri icra hukukunun uygulayıcılarından icra müdürüne takdir yetkisi vermektedir. Bu esasında bir zorunluluktur. Hayatın hızla değişmesi karşısında, bu değişime uyum sağlama yollarından biri icra müdürüne takdir yetkisi vermektir. İcra müdürünün takdir yetkisi bir haktan ziyade ödev niteliğindedir. İcra müdürü takdir yetkisi tanınan hallerde bu yetkisini kullanmakla yükümlüdür. İcra müdürü takdir yetkisini kullanırken anayasal temel hak ve ilkelere, kanunun getirdiği özel sınırlara, kanunun ve hükmün amacına riayet etmelidir. Takdir yetkisini kullanırken alacaklı ve borçlunun haklarını mümkün olduğunca telif etmeli, gerektiği yerde de takibin tarafı olmayan üçüncü kişileri gözetmelidir. Takdir yetkisini kullanarak yapmış olduğu işlemin nedenini, işlemin gerekçesinde açıklamalıdır. Bu çalışmanın amacı icra müdürünün takdir yetkisi kavramını, bu yetkinin niteliğini, sınırlarını ve takdir yetkisi kullanılırken hangi ilkelere dikkat edileceğini belirlemek ve ortaya çıkan sorunlara yönelik çözüm önerileri sunmaktır.
Türk ve Azerbaycan Hukukunda karşılaştırmalı olarak istinaf ve istinaf usulü

İstinaf, ilk derece mahkemelerinin kararlarından bir üst merci olarak bölge adliye mahkemelerine başvurulması yoludur. Gelişmiş hemen her ülkenin yargı sisteminde bulunan istinaf kanun yolu ilk derece mahkemeleri ile temyiz mahkemesi arasında yer almaktadır. Hukuk devletinin gereklerinden kabul edilen istinaf, davaların ikinci kez daha tecrübeli ve bilgili hakimler tarafından görülmesi imkanını sağladığı için hak arayanlar bakımından bir teminat işlevini görmektedir. İstinaf mahkemeleri yargılama usulüne göre hem ilk derece mahkemeleri hem de temyiz mahkemelerinden farklılık arz etmektedir. Bu mahkemelerde davalar ne ilk derece mahkemelerinde olduğu gibi baştan sona yeniden görülmekte, ne de temyiz mahkemelerinde olduğu gibi sadece hukuki denetimle yetinilmektedir. İstinaf aşamasında maddi ve hukuki meseleler birlikte incelendiği için hak arayanların adli gerçeğe ulaşmaları daha da kolaylaşmaktadır. Azerbaycan Hukukunda üç dereceli yargılama sistemi mevcut olup, istinaf mahkemeleri ikinci derece mahkemeleri temsil etmektedir. Türk Hukukunda da gerçekleştirilen adli reformlar sayesinde uzun aradan sonra istinaf mahkemeleri yeniden yürürlüğe konulmuştur.
Ceza muhakemesinde istinaf

Türk Ceza Hukukunda 26.09. 2004 tarihinde kabul edilen 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun ve 04.12. 2004 tarihinde kabul edilen 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile istinaf olağan bir kanun yolu olarak öngörülmüştür. Bölge Adliye Mahkemeleri 20 Temmuz 2016 tarihi itibariyle ancak faaliyete geçebilmiş, böylece 5271 sayılı CMK'da düzenlenen istinaf kanun yoluna ilişkin hükümler de bu tarih itibariyle uygulanmaya başlanmıştır. Yüksek lisans tezi niteliğindeki bu çalışmamızda, Türk Ceza Hukukunda kabul edilen istinaf kanun yolu ayrıntılarıyla ele alınmıştır. Çalışma, giriş, beş ana bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. İlk bölümde; istinafın tanımı yapılarak, hukuki niteliği, temyiz ile farkları, leh ve aleyhine ileri sürülen görüşler açıklanmıştır. İkinci bölümde istinaf kanun yolunun tarihsel gelişimi ve Türk Hukukunda istinaf ele alınmıştır. Üçüncü bölümünde; istinaf yargılamasının konusu ve istinaf kanun yoluna başvurabilmenin koşullarına yer verilmiştir. Dördüncü bölümde istinaf nedenleri, istinaf başvurusu ve Bölge Adliye Mahkemesince yapılacak istinaf yargılamasına yer verilmiştir. Beşinci bölümde istinaf yargılaması, istinaf yargılaması sonrasında başvurulabilecek muhtemel kanun yollarından, itiraz, temyiz, Bölge Adliye Mahkemesi C. Başsavcılığının itirazı, kanun yararına bozma ve yargılamanın yenilenmesi açıklanmıştır.
Türkiye'de sosyal hakların mahkemeler önünde ileri sürülebilirliği ve yüksek yargı organlarının sosyal haklara yaklaşım

Sosyal hakların insan haklarının bir parçası olduğunu ileri sürmek pek çok açıdan tartışmalara yol açıyor. Her ne kadar uluslararası insan hakları hukuku ve uluslararası belgeler insan haklarının bölünmezliğini ortaya koysa da, uygulamada sosyal haklar görmezlikten geliniyor ve korunmaya layık görülmüyor. Soğuk savaşın bitmesinin ardından dünyanın her yerinde devletin rolünün azaltılması ve insan refahı ve toplumsal ihtiyaçlarının piyasalar tarafından çözümlenmesi yönünde bir eğilim söz konusu. Sosyal hakların medeni ve siyasi haklardan farklı bir şey olduğu ve bu haklar gibi hukuken öne sürülebilir olmadığı genel olarak kabul görmektedir. Ancak uluslararası insan hakları hukukuna göre devletler hala sosyal hakların gerçekleştirilmesinden sorumludurlar. Dünyada birçok ülkedeki yüksek mahkemenin kararlarına da yansıdığı gibi, yargı organları sosyal hakların geliştirilmesi noktasında önemli bir bir işlev üstlenebilirler. Bu çalışma sosyal haklar açısından ortada duran bu sorunu hak-temelli bir yaklaşım açısından incelemeyi amaçlamakta ve Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler ve bu sözleşmelerin öngördüğü koruma mekanizmalarının kararları ile birlikte yüksek mahkeme kararlarına da odaklanmaktadır.