turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tam yargı davalarında maddi tazminat

Anayasamızda idarenin eylem ve işlemlerinden kaynaklanan zararların, idare tarafından karşılanacağı ilke olarak belirlenmiş ve güvence altına alınmıştır. Fakat idarenin sorumluluğunun şartları, içeriği vs. gibi hususlara ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. İdarenin sorumluluğuyla ilgili boşluklar özel hukuktan yararlanılarak ve yüksek yargının içtihatları ile doldurulmaya çalışılmaktadır. Tam yargı davalarının esasa ilişkin şartlarının incelenmesi idarenin hukuki sorumluluğunun incelenmesidir. İdarenin sorumluluğu doktrin ve yargı kararları ile doğmuş ve gelişmiştir. İdarenin sorumluluğundan söz edebilmek için, zarara neden olan faaliyetin idare hukuku kurallarına göre idareye atfedilebilir nitelikte olması gerekmektedir. Tazminat hakkının doğabilmesi için kusur şartı aranmamaktadır. İdarenin üzerindeki yükümlülüklerin çoğalması ve hizmetlerin artması nedeniyle kusursuz sorumluluk hallerinde de tazminata hükmedilmektedir. Kusursuz sorumluluk ilkesi sosyal risk kavramı ile açıklanmaya çalışılmıştır. İdarenin sorumluluğu için zararla idari işlem, eylem veya sözleşme arasında illiyet bağının bulunması gerekmektedir. Ayrıca zarara sebebiyet veren idari işlem, eylem veya sözleşmenin bir hizmet kusuru teşkil etmesi ya da kusursuz sorumluluk kavram ve ilkelerinin uygulanmasına elverişli nitelikte olması gerekir. İdarenin herhangi bir işlemi, eylemi veya sözleşmesi ile bir zararın doğup doğmadığı, idarenin doğan zararı tazmin etmekle sorumlu olup olmadığı, idare aleyhine, idari yargıda açılacak tazminat davasında tespit edilecektir. İdare hukuku kendisine özgü yapısı nedeniyle tazminat davaları yönünden, özel hukuka çokça göndermeler yapılmakta ve özel hukuktan tazminatın belirlenmesi, hesaplanması bakımından çokça yararlanılmaktadır. İdarinin faaliyetleri neticesinde hakları ihlal edilenler, tam yargı davası açarak zararlarının tazminini idareden talep edebilmektedirler.
Medeni Usul Hukuku bağlamında tabiİ hakim ilkesi

Tabii hakim ilkesi, yargılama hukukunun tüm dalları bakımından geçerliliğe sahip bir ilkedir. Bu ilkenin temel anlamı, bir uyuşmazlığın, o uyuşmazlık doğmadan önce yürürlüğe girmiş bulunan kanunlar tarafından kurulmuş ya da görevlendirilmiş mahkemenin, yine önceden belirlenmiş bulunan hakimi tarafından yargılanmasıdır. Tabii hakim ilkesi, bugün, pek çok ülkenin anayasasında ve insan haklarının korunmasına ilişkin temel uluslararası metinde düzenleme konusu edilmiş bir ilkedir. Türkiye'de de, temel olarak, Anayasa'nın 37'nci maddesinde güvence altına alınmıştır. Tabii hakim ilkesi, kamu otoritelerinin yargıya olan keyfi müdahalelerini önleyerek, hukuki güvenliği ve kişi güvenliğini sağlar ve hukuk devletine hizmet eder. Tabii hakim ilkesi, ayrıca, adil yargılanma hakkının bir unsuru olarak; diğer yargılama güvencelerinin anlam kazanmasını da sağlar. Tabii hakim ilkesinin temel iki unsuru bulunmaktadır. Bunlardan ilki, kanunilik unsurudur. Bu unsur uyarınca, mahkemeler, parlamentoların iradelerinin ürünü olan kanunlarla kurulmalıdır. İdarenin düzenleyici işlemleri aracılığı ile mahkemeler kurulamaz. Tabii hakim ilkesinin ikinci unsuru, öncedenlik unsurudur. Bu unsur uyarınca, mahkemeler, yargılayacakları uyuşmazlıklar doğmadan önce yürürlüğe girmiş kanunlar tarafından kurulmalı ya da görevlendirilmelidirler. Bu unsur, ihtisas mahkemelerini değil, somut kişi ya da olaylara ilişkin olarak, istisnai mahkemeler kurulmasını yasaklar.
İcra Hukukunda ödeme yerine alacakların devri: İİK m. 120

Ödeme yerine alacakların devri, Türk Hukukunda uygulamasına nadiren rastlanmasına rağmen, takip borçlusunun alacaklarının paraya çevrilmesi bakımından önemli düzenlemeleri bünyesinde barındırmaktadır. Ödeme yerine alacakların devri kapsamında, alacağın ödeme yerine devri ve alacağın tahsil amacıyla devri şeklinde iki tür paraya çevirme usulü yer almaktadır. Her iki şekilde paraya çevirme içinde, alacağın borsada ve piyasada fiyatının olmaması ve haczedilmiş olması ile ilgili alacak üzerinde haciz sahibi bütün alacaklıların muvafakati gereklidir. Bu şartların yerine getirildiğini tespit eden icra dairesi, alacaklıların talebi doğrultusunda alacağın ödeme yerine veya tahsil amacıyla devredildiğine karar verecektir. İcra ve İflas Kanunu'nun 120. maddesinin birinci fırkasında düzenlenen alacağın ödeme yerine devri, Borçlar Hukuku anlamında ifa yerine devir niteliğindedir. Bu nedenle, alacağın ödeme yerine devredilmesiyle beraber icra takibi, devredilen alacak miktarı oranında sona ermektedir. Takip alacaklıları, sıra cetvelindeki yerlerine göre, takip borçlusunun üçüncü kişideki alacağı üzerinde hak sahibi olmakta; bu alacak, takip borçlusunun malvarlığından çıkarak takip alacaklılarının malvarlığına dahil olmaktadır. İlgili maddenin ikinci fıkrasında düzenlenen alacağın tahsil amacıyla devri ise, esasen gerçek anlamda bir devir niteliğinde değildir. Burada, üçüncü kişideki alacağı dava ve takip yetkisi, takip alacaklılarına devredilmekte ve alacaklılar, borçlu adına ve onun dava takip yetkisini kullanarak söz konusu alacağı tahsil etmektedirler. Bu şekilde borçlunun malvarlığına dahil edilen değerden, öncelikle dava takip yetkisinin kullanan alacaklının masrafları ve alacağı karşılanmakta; geriye kalan miktar ise, diğer alacaklıların alacaklarının karşılanması için kullanılmaktadır.
Hekim hak ve yükümlülükleri

Çalışmamızın konusu hekimlik mesleğinin tarihsel gelişim süreci ve bu süreç içinde hekimin hak ve yükümlülükleri olup bu konu incelenirken hekim ve hasta ilişiklerini de ayrıntılı olarak incelenmektedir. Tezin birinci bölümünde, hekimlik mesleği ve tarihsel gelişim süreci tarih öncesi dönemlerden başlayarak detaylı olarak gözden geçirilmiş ve farklı toplumların tarihsel uygulamaları incelenmiş, Cumhuriyet döneminde Türkiye'de sağlık sektörü ve hekimlik mesleğinde yaşanan gelişmeler anlatılmıştır. Birinci bölümde ayrıca, ulusal ve uluslararası sözleşmelerde ele alınan ilgili sağlık hakkı ve hasta hakları ile hekim yükümlülükleri incelenmiş ve ardından hekim hakları ele alınmıştır. Daha sonra dünyada ve Türkiye'de hekim örgütleri incelenmiş ve bölüm Türkiye'de hasta ve hekim haklarıyla ilgili hükümlerin araştırılmasıyla sonlandırılmıştır. İkinci bölümde hekimlik kavramı, tedavi sözleşmesinin hukuki yapısı tanımlanarak, bu sözleşmenin unsurları ile hukuki nitelikleri incelenmiştir. Bunun ardından iş görme edimi ve statü açısından hekimlik mesleği ele alınarak, hekimlerin bağımsız muayenehanelerde, kamu hastanelerinde ve özel hastanelerde çalışan ve işveren konumundaki hekimlerin durumları araştırılmıştır. İkinci bölümde ayrıca hekim yükümlülüğünün çeşitleri ayrı başlıklar altında ele alınarak irdelenmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde son olarak, hekim hakları sayılıp bireysel temelde ayrıntılı olarak ele alınmış; yeri geldikçe Türkiye'deki hekim hasta ilişkilerine dikkat çekilerek bu çerçevede de hasta ve hekim hakları araştırılmıştır.
4857 sayılı İş Kanunu'nda fazla çalışma

Kanunun çalışma süreleri konusunda belirlediği sınırları aşan çalışma anlamına gelen fazla çalışma, hem işçi sağlığı ile ilgili, hem de istihdam politikaları ile yakından ilgili bir kavramdır. İşçinin normal çalışma süresini tamamladıktan sonra daha fazla efor sarf ederek gerçekleştirmek zorunda kaldığı fazla çalışma, işçi sağlığının korunması açısından sınırlandırılması gereken bir alandır. Ancak Kanunen ne kadar sınır getirilirse getirilsin iş güvencesinin yeterince sağlanmamış olması ve düşük ücret politikaları nedeniyle işçiler fazla çalışma ücretini ek gelir olarak görmektedirler. Sürekli fazla çalışma yaptırılmak suretiyle 2 hatta 3 kişinin yapması gereken bir işin tek kişiye yaptırılmasıyla istihdamın artması engellenmektedir. Dolayısıyla fazla çalışma süresine konulacak olan sınır ve sınırın aşılmasının engellenmesinin etkin denetimi aynı zamanda yeni istihdam yaratılmasını sağlayacak ve böylece bir bakıma işsizliğin önüne geçilecektir.
Osmanlı-Türk anayasal gelişmeleri

Bu çalışmamızda Osmanlı - Türk Anayasal gelişmeleri incelenmiştir. Ancak konunun özelliği itibariyle öncelikle anayasa tanımı ve kavramı üzerinde durulmuş ve çalışma üç bölüm altında ele alınmıştır. Birinci bölümde, anayasa kavramı başlığı altında; anayasa terminolojisi, tanımı, türleri, üstünlüğü, hukuk kavramı doktrindeki görüşler ile tarihsel gelişimi dikkate alınarak açıklama yapılmıştır. ikinci bölümde, Osmanlı Anayasal gelişmeleri, bu gelişmelerin, tarihsel gelişimi, doktrin, ilgili belge ve kaynaklardan yararlanılarak incelenmiştir. Bu bölümde Batılı devletlerin ve Osmanlı devletinin içinde ve dışında cereyan eden sosyal - siyasal olaylara değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise, Türk Anayasal gelişmeleri başlığı altında 1921, 1924, 1961 ve 1982 Anayasaları incelenmiş, anayasaların tarihsel gelişimi, hazırlanışı, esasları ile uygulamaları ele alınmıştır. Bu dönemin özelliği, ulusal bir devletin kurulmuş olması, yapılan anayasa ve çalışmalarının 'millet iradesi'ne dayanmış olmasıdır. Özellikle 1961 ve 1982 Anayasaları kapsamında yer alan, temel hak ve ödevler, yasama, yürütme, yargı konularının önemi dolayısıyla, konular ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Ayrıca 'anayasanın oluşumu', askeri müdahale ve rejim ilişkisi çerçevesinde anayasanın hazırlanışı ve kabul edilişi, kurucu meclis ve halk oylaması noktalarında odaklaşarak araştırılmıştır. Demokratik, laik, sosyal, hukuk devleti ilkeleri, temel haklar ve ödevler konu içersinde açıklanmıştır. Anayasa ile kurulmaya çalışılan hükümet sistemini ana hatlarıyla gözden geçirdikten sonra tarihsel süreç içersinde parlamenter sistem ile meclis hükümeti sistemi, yürütme biçimlerinden açıklamalar yapılarak Kurtuluş Savaşının özel koşullarından günümüze parlamenter rejim yapılanması 1924, 1961 ve 1982 Anayasaları karşılaştırılarak ele alınmıştır. Yargı ile ilgili açıklamalar yapılmıştır. 1961 ve 1982 Anayasaları askeri müdahale sonucunda gerçekleşmiştir. 1982 Anayasasının geçiş dönemi siyasal yaşamdaki uzantılarıyla ele alınırken ayrıca 1961 Anayasası da göz önünde bulundurulmuştur.
Ceza usul hukukunda uzlaşma kurumu

Ceza Usul Hukukunda Uzlaşma Kurumu ? başlıklı tezim üç bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır. Birinci bölümde, uzlaşma ihtiyacının doğuş sebepleri incelenmiş, bireyler ve toplum için faydaları belirtilmiştir. Bu çerçevede cezalandırmanın taraflara yarardan çok zarar verdiği, çözüm sağlayıcı bir yol olmadığı vurgulanmıştır. Uzlaşmanın, anlaşmazlık ve uyuşmazlık hallerinde ortaya çıktığı ele alınmıştır. Devamla uzlaşmanın terim olarak açıklaması, kavram olarak nitelendirmesi yapılmıştır. Uzlaşmanın amacına değinilmiş, temel ilkeleri kapsamlı olarak açıklanmıştır. Yine bu bölümün üçüncü kısmında uzlaşmanın tarihsel gelişimi İslam Hukukuna geniş olarakdeğinilmek suretiyle anlatılmıştır. Tezimizin ikinci bölümünde, karşılaştırmalı hukukta uzlaşma inceleme konusu yapılmıştır. Bu kapsamda Birleşmiş Milletler ve Avrupa Konseyi nezdinde cezai konulardauzlaşma konusu araştırılmıştır. Bazı ülkelerdeki durum ve uzlaşma uygulaması bildirilmiştir. Bu bölümün üçüncü kısmında ise, 5560 sayılı kanun öncesinde ve sonrasında Türk Hukukunda Uzlaşma Kurumu maddi, usuli koşullara değinilmek suretiyle açıklanmıştır. Üçüncü bölümde ise, uzlaşmanın benzer kavram ve kurumlarla ilişkisi karşılaştırma yapmak suretiyle irdelenmiştir. Tez, uzlaşma kurumu hakkında kanaatimizi açıklayan ve çalışmanın toplu bir değerlendirmesini içeren sonuç kısmıyla neticelendirilmiştir
Ermeni soykırımı iddiaları ve uluslararası Hukuk

Anadolu'da Türklerle Ermeniler yüzyıllardan beri bir arada, yan yana yaşamışlardır. Yüzyıllar boyunca aralarında ciddi bir sürtüşme olmamıştır. Osmanlı tarihi, altı yüzyılı aşar ve Osmanlı devleti, kurulduğu günden beri topraklarında bir Ermeni azınlığı barındırmıştır. Ama Ermeni sorunu ancak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Ermeni sorununun özünü, 1915 Tehcirinin bir soykırım teşkil edip etmediği oluşturmaktadır. Ermeni yazarlar, tehcirin soykırım olduğunu tarihi olayları bu yönde yorumlayarak veya bazen, Talat Paşa'ya atfedilen telgraflarda olduğu gibi, olmamış olaylar uydurarak kanıtlamaya çalışırlar. Ermenilerin bu çabaları bilimsel bir incelemeden ziyade bir kamuoyu oluşturma kampanyası niteliği taşımaktadır. Türkiye ise yazarlarıyla, bilim adamlarıyla ve hatta resmi makamlarıyla bu kampanyaya gerektiği şekilde karşı koyamadığı için, sonuçta, özellikle batı dünyasında 1915 olaylarının soykırım olduğu şeklinde bir kanı yerleşmiştir Bazı ülke parlamentolarında soykırım hakkında alınan kararların temelinde bu kanı yatmaktadır. Uluslararası hukuka göre, tehcir soykırım değil, savaş koşullarında askeri gereklerden doğan bir tedbirdir. Tehcir; önceden planlanmış, ırkçı nefretle uygulanan, dini veya etnik bir grubu hedef almış, yok etme kastıyla uygulanmış bir hareket değildir. Tam aksine tehcir sırasında kayıpları önlemek için, günün imkansızlıkları içerisinde tüm önlemler alınmaya çalışılmıştır. Tehcirin soykırım suçu olup olmadığına siyasi faaliyet içerisinde olan, oy kaygısıyla hareket eden parlamentolar karar veremezler. Ancak Uluslararası Adalet Divanı veya tarafların belirlediği bir Hakem Mahkeme karar verebilir. Bizim tarihimizde, soykırım, katliam, mezalim yoktur; soykırıma, katliama, zulme uğrayanlara sahip çıkma vardır. Unutulmamalıdır ki, olmayanı olmuş gibi göstermek gerçeği anlatmaktan daha zordur.
Sulhte yargısal yükümlülük ve sorumluluk

Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile birlikte sulh yargılamaya son veren bir tasarruf işlemi olarak Kanun'da yerini almıştır. Yargılamanın hızlandırılması ve uyuşmazlıkların daha kolay sona erdirilmesi amacıyla mahkeme dışı çözüm yöntemlerine yönelimin artmasıyla birlikte, mahkeme içi sulhün Kanun'da düzenlenmesi ve sulhe teşvik gibi kurumların getirilmesi isabetli olmuştur. Kanun düzenlemesinden önce de öğreti ve uygulamada kabul gören sulhün önceki kabuller de dikkate alınarak tanımlanması, geçerlilik şekli, yargılamayı sona erdirme şekli, geçersizliğinde kaldırılma şekillerinin incelenmesinin yanında diğer önemli husus yargılama süjelerine sulhün gerçekleşmesi için düşen yükümlülüklerdir. HMK'da sulhün gerçekleşmesinde hakim ve avukata düşen yükümlülükler madde metninde belirtilmese de HMK'nın ayrı bölümlerinde ve diğer kanunlarında hakim ve avukatlara düşen yükümlülükler ve bu yükümlülüklerin ihlalinde doğacak sorumluluklar belirtilmiştir. Bunlar derlenerek sulhte bu süjelerin sorumluluk ve yükümlülükleri belirlenmeye çalışılmıştır.
Tanzimat sürecinde Osmanlı Devleti'nin hukuk değişimi ve Namık Kemal'in hukuk anlayışı

Osmanlı Devleti'nin modernleşme sürecinde değişime uğrayan temel kurumlardan birisi hukuktur. Hukukun değişimi yalnızca batı menşeili kanunların Osmanlı Devleti'nde yürürlüğe girmesinden ibaret değildir, aynı zamanda hukuka yüklenen anlam değişmiştir. Osmanlı Devleti'nin klasik döneminde hukukun üzerine bina edildiği temel kavramlar Tanzimat süreciyle beraber değişmiştir. Tanzimat bürokratlarının devleti içinde bulunduğu geri kalmışlıktan kurtarmak için yeni kurumlar ihdas ederek devleti ve bunun neticesinde toplumu dönüştürmeleri kanun vasıtası ile olmuş, bunun sonucu olarak kanun yapımı ve uygulamasında bir takım farklılıklar oluşmuştur. Tanzimat aydınları bu noktada Tanzimat'ın getirdiği yenilikleri değerlendirmiş ve Tanzimat düşüncesinin oluşmasını sağlamışlardır. Roman, tiyatro, çeviri eserler ve gazete gibi yeni ifade imkanlarını kullanarak Tanzimat sürecindeki devlet ve toplum değişimi yakından takip etmişlerdir. Kuşkusuz Tanzimat aydınlarının bu değerlendirmeleri içerisinde hukuk değişimi önemli bir yer ihtiva etmektedir. Devletin ve toplumun değişiminin temel dinamiği olan kanun, ve dolayısıyla hukuk, Tanzimat aydınlarının düşünce dünyasında farklı noktalardan ele alınmıştır. Söz konusu değişim Namık Kemal tarafından değerlendirilmiş ve eleştiriye uğramıştır. Hukukun günümüzde kamuoyunda oldukça tartışılan bir mesele olduğunu dikkate alarak Türk modern hukukunun temeli olarak sayabileceğimiz Tanzimat süreci hukuk değişimini ve bu değişimin Namık Kemal tarafından nasıl yorumlandığı üzerine düşünmek gerekir. Onun adaleti temel alarak yaptığı hukuk eleştirisi hukukun yerelliği ve hukuk yapımı hususunda yol gösterici niteliktedir. Tezimizde Osmanlı Devleti'nin klasik döneminde hukukun temel kavramlarını ve Tanzimat sürecinde bu kavramaların değişimini açıkladıktan sonra Namık Kemal'in hukuk anlayışını ortaya koymaya çalıştık. Namık Kemal'in adalet merkezli hukuk anlayışının hukukun felsefi ve yapısall sorunlarına eğilimi farklı bir pencere açacak niteliktedir.
Davud Ez-Zahirİ: Doktrini ve İslam Hukukuna katkıları

Fukaha arasında sahabe döneminden itibaren gittikçe artarak koyulaşan ihtilaflar, tebe-i tabiin döneminde ehl-i hadis ve ehl-i re'y adlarıyla ekolleşmiş ve her bir ekolün içerisinden birden fazla mezhep ortaya çıkmıştır. Ehl-i hadis geleneği içerisinde yetişen Davud ez-Zahiri, geçmişşten beri var olan ihtilafları ve yaşadığı dönemde ortaya çıkan karmaşa ortamını sonlandırmak ve hukukta keyfiliği gidermek için Hicri III. yüzyılda zahiriliğin ekolleşmesini başlatmış ve mezhebin kendine has dinamiklerinin oluşmasını sağlamıştır. Bu çalışmada sahabe döneminden itibaren Davud ez-Zahiri'nin yaşadığı döneme gelinceye kadar fukaha arasında ortaya çıkan ihtilaflar ve bu ihtilafların nedenleri, ayrıca Hicri üçüncü yüzyılda zahiriliği ekolleşmeye sevk eden olaylar üzerinde durulmuş, bu bilgilerin neticesinde de zahiri düşüncenin ekolleşmesini sağlayan amiller tespit edilmeye çalışılmıştır. Davud ez-Zahiri'nin fıkıh usulüne dair görüşleri ise füru-ı fıkha dair günümüze ulaşan tüm fetvaları gözden geçirilmek suretiyle istikra yöntemiyle belirlenmeye çalışılmıştır. Onun usule ilişkin görüşleri eş-Şafii ile mukayese edilerek daha önce mensubu olduğu mezhebin görüşlerinden ne kadar ayrıldığı ve usulünü oluştururken eş-Şafii'nin etkisinin hangi oranda olduğu belirlenmeye gayret gösterilmiştir. Ayrıca Davud ez-Zahiri'nin füru-ı fıkha dair bazı görüşleri diğer fukahanın fetvalarıyla karşılaştırılarak onun zahiriliğinin varmış olduğu aşama tespit edilmeye çalışılmıştır.
Türk ve Azerbaycan Hukuklarında vatandaşlığın kazanılması

'Türk ve Azerbaycan Hukuklarında Vatandaşlığın Kazanılması' başlığı taşıyan tez iki bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde, genel olarak vatandaşlığın tanımı, vatandaşlık kavramının açıklanması hususunda müelliflerin fikirleri ve Türk Vatandaşlık Kanununa göre vatandaşlığın kazanılması yollan ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Türk vatandaşlık hukukuna göre Türk vatandaşlığının kazanılması üç şekilde; 'Kanun Yolu ile', 'Yetkili Makam Kararı ile', ve 'Seçme Hakkı ile ' mümkündür. Kanun yolu ile Türk vatandaşlığının kazanılmasında, kişinin iradesine ve yetkili makamın kararına gerek yoktur. Yetkili makam karan ile vatandaşlığın kazanılmasında ise, Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulunun kararı gereklidir. Seçme hakkı ile vatandaşlığın kazanılmasında ise, ilgili kişinin vatandaşlığa alınma için talepte bulunması gereklidir. Seçme hakkı kullanıldığına sonuç doğurur. 'Azerbaycan Vatandaşlık Hukukunda Vatandaşlığın Kazanılması' başlığını taşıyan ikinci bölümde, Azerbaycan Vatandaşlık Kanununa göre vatandaşlığın kazanılması yolları ele alınmıştır. İkinci bölümde, ilk olarak Azerbaycan tarihi ile ilgili kısa bilgi verilmiştir ve 11 Ağustos 1919 tarihli ilk Azerbaycan vatandaşlık kanunu incelenmiştir. Ayrıca vatandaşlıkla ilgi anayasal ilkeler ayrı bir başlık halinde ele alınmıştır. Azerbaycan Vatandaşlık Hukukunda vatandaşlık iki yolla kazanılmaktadır; 'Kanun Yolu' ve 'Yetkili Makam Karan' ile. Seçme hakkı ile vatandaşlığın kazanılmasına Azerbaycan vatandaşlık kanununda yer verilmemiştir. 119
İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda müteselsil sorumluluk

Çalışmanın konusu, sorumluluk hukukunun en önemli konularından biri olan müteselsil sorumluluğun iş hukuku boyutu ile ele alınmasıdır. Bu çalışmada esas olarak Borçlar Hukuku konusu olan müteselsil sorumluluk kurumunun İş ve Sosyal Güvenlik Hukukundaki düzenleniş şekilleri incelenmiştir. Bu inceleme yapılırken iş kanunlarında yer alan düzenlemeler, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile müteselsil sorumluluk hakkında getirilen yeni düzenlemeler ile birlikte değerlendirilmiştir. İş Hukukunda müteselsil sorumluluk kurumuna; asıl işveren-alt işveren ilişkisi, işyeri devri, geçici iş ilişkisi gibi üçlü iş ilişkilerinin yanı sıra yeni işverenin sorumluluğu konusunda yer verildiği gibi, Sosyal Güvenlik Hukukunda örneğin işveren vekili, üst düzey yöneticilerin işveren ile birlikte Sosyal Güvenlik Kurumuna karşı müteselsilen sorumlu olduklarının düzenlendiğini de görebilmekteyiz. İş Hukukunda kanunlarda düzenlenen ve çoğunlukla 'birlikte sorumluluk' şeklinde ifade edilen işverenlerin sorumluluğu Borçlar Hukukunda düzenlenen müteselsil sorumluluk kurumudur. Ancak İş Hukukunun kendine özgü yapısı dikkate alınarak genel hükümlerden farklı olarak bazı esaslar kabul edilmiştir.
Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Hakkı ve Özgürlüğü

Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı ve özgürlüğünü konu alan çalışmamızın amacı, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı ve özgürlüğünü, tarihsel süreci içerisinde değerlendirmek, yer aldığı uluslararası temel belge ve sözleşmeler kapsamında ve Türk hukuk sistemimiz içerisindeki mevzuat hükümleriyle anlatmak; AİHM kararları ışığında ve Türkiye'deki uygulamalar çerçevesinde izah etmektir. Tezimizin birinci bölümünde toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı ve özgürlüğünün tarihsel gelişimine yer verilmiştir. Tez çerçevesinde toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı ve özgürlüğünün geçmişş dönemlerde ele alınış şekline değinilmiş olup bu hak ve özgürlük Türk hukuk sistemindeki anayasal gelişmeler de temel alınarak irdelenmiştir. Tezin ikinci bölümünde 1982 Anayasası'na göre bu hak ve özgürlüğün hukuki açıdanirdelenmesine yer verilmiş olup toplantı ve gösteri yürüyüşünün diğer hak ve özgürlüklerle ilişkisi de ele alınarak konu, 1982 Anayasası, 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu ve AİHS çerçevesinde değerlendirilmiştir. Son olarak sonuç bölümünde ise; toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı ve özgürlüğünün genel bir değerlendirmesi yapılarak konuyla ilgili görüşler yer almaktadır.
Konut ve çatılı işyeri kiralarında kira bedeli

Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin sadece kullanılmasını ya da hem kullanılmasını hem de yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da bunun karşılığında kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği bir sözleşme türüdür. Kira sözleşmesi, Türk Borçlar Kanununda ''Genel Hükümler'', ''Konut ve Çatılı İşyeri Kiraları'', ''Ürün Kirası'' olarak üç ayrım altında incelenmiştir. Konut ve çatılı işyeri kiraları ise uygulamada en sık karşılaşılan sözleşmelerdir. Konut ve çatılı işyeri kiralarının konusunu bir konut veya çatılı işyeri oluşturur. Ancak bunlarla birlikte kullanımı kiracıya bırakılan taşınırlar hakkında da konut ve çatılı işyeri kiralarına ilişkin hükümler uygulanır. Dolayısıyla konut ve çatılı işyeri niteliği taşıyan taşınmazlarla birlikte, kullanımı kiracıya bırakılan taşınırlar da konut ve çatılı işyeri kiralarının kapsamına girer. Konut ve çatılı işyeri kirası sözleşmelerinde taraflar arasında en çok kira bedeli unsurunda anlaşmazlık yaşanmaktadır. Bu durumla özellikle bir yıldan uzun süreli yapılan kira sözleşmelerinde daha çok karşılaşılır. Konut ve çatılı işyeri kiralarında, kira bedelinin ilk defa belirlenmesinde, taraflar sözleşme özgürlüğü gereği kural olarak serbesttirler. Ancak konut ve çatılı işyeri kiralarında, kira bedelinin, yenilenen kira dönemleri için belirlenmesi konusunda kiracıyı koruyucu nitelikte bazı düzenlemeler getirilmiştir. Bu konuda yapılan yasal düzenlemeler, tarafların daha önce kira bedeli konusunda aralarında yaptıkları anlaşmanın olup olmadığı, kira süresi ya da kira bedelinin yabancı para yahut ülke parası üzerinden belirlenmesi durumlarında farklılık arz eder. Kanunda konut ve çatılı işyeri kiraları ayrımında 343 ile 346. maddeleri arasında yer verilen kira bedeli hükümleri, konut ve çatılı işyeri kiraları hakkında uygulanan ve kiracıyı koruyucu nitelik taşıyan düzenlemeler içerir. Kira bedelinin belirlenmesi davasının da bu tür kira sözleşmeleri bakımından uygulama alanı bulduğu kabul edilir.