İlköğretim okulları Türkçe programının alt ve üst sosyo-ekonomik düzeydeki ailelerin çocuklarının öğrenim gördüğü okulların 5. sınıflarındaki dilbilgisi konularına ait hedef davranışların gerçekleşme düzeyi

İLKÖĞRETİM OKULLARI TÜRKÇE PROGRAMININ ALT VE ÜST SOSYO-EKONOMİK DÜZEYDEKİ AİLELERİN ÇOCUKLARININ ÖĞRENİM GÖRDÜĞÜ OKULLARIN 5. SINIFLARDAKİ DİLBİLGİSİ KONULARINA AİT HEDEF DAVRANIŞLARIN GERÇEKLEŞME DÜZEYİ Kahramanoğlu, Sevilay Yüksek Lisans Tezi Eğitim Bilimleri Bölümü Danışman: Prof. Dr. Yaşar BAYKUL Temmuz 2000, i +258 sayfa Bu araştırmada, halen uygulanmakta olan İlköğretim Okulları 5. Sınıf Türkçe Programının 'Dilbilgisi' bölümüne ait hedef-davranışların ulaşılabilirliği ve ön-koşul oluş ilişkileri, farklı sosyo-ekonomik çevre okullarında değerlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın problemine, 'Dilbilgisi' bölümüne ait üç hedefin ve bunların davranışlarının ulaşılabilirliliğine ve ön-koşul oluş ilişkilerine bakılarak cevap aranmıştır. Araştırmada bir evren ve onu temsil edici bir ömeklem oluşturma yoluna gidilmemiştir. Ancak araştırmanın farklı kabul edilebilecek sosyo-ekonomik çevre okullarında yürütülmesine çalışılmıştır. Araştırma deneklerini, üst sosyo-ekonomik grupta kabul edilen Milli Egemenlik İlköğretim Okulu, Canip Baysal İlköğretim okulu 5. sınıf öğrencilerinden okuduğunu anlama yönünden denk olan öğrenciler oluşturmuştur. ivBu araştırmada yapılan program değerlendirme çalışması, hedef- davranışların ulaşılabilirliği ve hedef davranışlar arasındaki örüntü öğesi ile sınırlandırılmıştır. Bu nedenle, sınıflardaki öğretim hizmeti kontrol altına alınmış, bunun için de eğitim durumları hazırlanarak, konuların öğretimi bu eğitim durumları düzeni doğrultusunda sınıf öğretmenleri tarafından gerçekleştirilmiştir. Araştırma her davranış için iki soru ile yoklayacak şekilde oluşturulan çoktan seçmeli bir testten elde edilmiştir. Hedef ve davranışlara ulaşılma yüzdesinin yeterlik sınırı 0,75 olarak kabul edilmiştir. Hedeflere ulaşılma yüzdesi olarak, o hedefi oluşturan davranışlardan tam öğrenme yüzdesine ulaşabilenlerin tüm davranış sayısına bölümünden; davranışlara ulaşılma yüzdesi olarak da her bir soruyu doğru cevaplandıran öğrenci sayısının, toplam öğrenci sayısına bölümünden elde edilen yüzde alınmıştır. Ayrıca ön-koşul ilişkilerinin de bulunmasında maddeler arası korelasyon katsayılarına başvurulmuştur. Araştırmada elde edilen bulgular, aşağıdaki gibi özetlenebilir; 1. Birinci hedefte yeterli kabul edilen öğrenilme yüzdesine, Milli Egemenlik ve Canip Baysal İlköğretim Okullarında ulaşılamadığı görülmüştür. Bu hedefin araştırma konusu olan 4 davranışından 0,75 öğrenilme yüzdesine sadece 1b. davranışında her iki okul. içinde ulaşılabildiği, diğerlerinde ulaşılamadığı gözlenmiştir. 2. İkinci hedefte yeterli kabul edilen öğrenilme yüzdesine, Milli Egemenlik ve Canip Baysal İlköğretim Okullarında ulaşılamadığı görülmüştür. Bu hedefin araştırma konusu olan 5 davranışından 0,75 öğrenilme yüzdesine hiç birine ulaşılamadığı gözlenmiştir.3. Üçüncü hedefte yeterli kabul edilen öğrenilme yüzdesine, Milli Egemenlik ve Canip Baysal İlköğretim Okullarında ulaşılamadığı görülmüştür. Bu hedefin araştırma konusu olan 9 davranışından 0,75 öğrenilme yüzdesine hiç birine ulaşılamadığı gözlenmiştir. 4. Ön-koşul olma ilişkileri yönünden birinci, ikinci ve üçüncü hedefin davranışlarında beklenen ve gözlenen ilişkilerin büyük ölçüde benzerlik gösterdiği ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak, İlköğretim Okulları Türkçe Programı'nın Dilbilgisi Bölümü'nün hedef davranışlarının genel olarak ulaşılabilir olmadığı yani bu açıdan sağlam olmadığı görülmüştür.