Meslek liselerinde örgütsel adaletin okul-sanayi işbirliğine etkisi ve örgütsel vatandaşlığın aracı rolü: İstanbul ili örneği

Bu araştırmanın amacı; örgütsel adalet ve okul-sanayi işbirliği ilişkisini incelemek ve bu ilişkide örgütsel vatandaşlığın aracılık rolünü anlamaktır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma 2016- 2017 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde meslek liselerinde görev yapan 326 teknik öğretmen ve 27 müdür yardımcısı olmak üzere toplamda 353 katılımcı üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada tesadüfi örneklem yöntemi uygulanmıştır. Araştırmada teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının örgütsel adalet algılarını belirlemek için 'Örgütsel Adalet Ölçeği', okul-sanayi işbirliği algılarını belirlemek için 'Okul-Sanayi İşbirliği Ölçeği' ve okullarına ait örgütsel vatandaşlık algılarını belirlemek için ise 'Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği' kullanılmıştır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS paket programı kullanılarak, veriler üzerinde aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, anova testi, Mann-Whitney U testi, Pearson korelasyon ve regresyon analizi yapılmıştır. Veri analizi sonuçlarına göre meslek liselerinde görev yapan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının örgütsel adalet algılarının yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Örgütsel adalete ilişkin algı düzeylerine göre yaş, mesleki kıdem ve görev değişkenleri bakımından anlamlı bir farklılaşmaya neden olmaktadır. Buna göre; 21-30 ve 31-40 yaş grubunda bulunan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının örgütsel adalete yönelik algı düzeyleri, 51 yaş ve üstü grupta bulunan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarından daha yüksektir. 1-5 yıllık mesleki kıdeme sahip teknik öğretmen ve müdür yardımcılarıının prodesür ve genel adalete yönelik algı düzeyleri, 21 yıl ve üstü mesleki kıdeme sahip teknik öğretmen ve müdür yardımcılarından daha yüksektir. Teknik öğretmen ve müdür yardımcılarıın, genel örgütsel adalet ile dağıtım, prosedür ve etkileşim adaletine yönelik algı düzeyleri arasında anlamlı fark vardır ve bu fark müdür yardımcıları lehinedir. Meslek liselerinde görev yapan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının, okulsanayiişbirliğine yönelik algı düzeyleri düşük düzeyde bulunmuştur. Meslek liselerinde görev yapan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının, okul-sanayiişbirliği algısı düzeylerine göre mesleki kıdem anlamlı bir farklılaşmaya neden olmaktadır. Buna göre; 1-5 ve 6-10 yıllık mesleki kıdeme sahip teknik öğretmen ve müdür yardımcıları, okul-sanayi işbirliği düzeyini, diğer teknik öğretmen ve müdür yardımcılarından daha düşük bulmaktadır. Meslek liselerinde görev yapan teknik öğretmen ve müdür yardımcılarıının örgütsel vatandaşlığa ilişkin algı düzeylerinin yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Örgütsel vatandaşlığa ilişkin algıdüzeylerinin/puanlarının mesleki kıdem bakımından anlamlı bir farklılaşmaya neden olmaktadır. Buna göre; 1-5 ve 6-10 yıllık mesleki kıdeme sahip teknik öğretmen ve müdür yardımcılarının örgütsel vatandaşlık puanları, 16-20 ile 21 yıl ve üstü mesleki kıdeme sahip teknik öğretmen ve müdür yardımcılarından daha düşüktür. Örgütsel adalet ölçeği ile örgütsel vatandaşlık ölçeklerinin tüm alt boyutları ve ölçek genelinde aralarında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki vardır. Birinci aşamada bağımsız değişken, örgütsel adaletin, örgütsel vatandaşlık üzerinde anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu bulunmuştur. Teknik Öğretmen ve müdür yardımcılarının örgütsel adalete ilişkin algı düzeyi, örgütsel vatandaşlığa ilişkin algısını %12, 0 oranında açıklamaktadır. İkinci aşamada ise örgütsel adaletin okul-sanayi işbirliğine ilişkin algılarını anlamlı bir şekilde yordamadığı görülmüştür.