turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kastamonu'daki İranlı sığınmacılara dair etnografik bir inceleme

Bu araştırmanın birinci ve ikinci bölümlerinde sosyolojik açıdan göçmen, sığınmacı ve mülteci kavramları ele alınarak ardından hukuksal bağlamda dünyada ve Türkiye'de sığınmacılık ve ilticanın tarihsel ve kurumsal gelişimi üzerinde durulmuştur. Araştırmanın üçüncü ve dördüncü bölümlerinde ise, sığınmacıların anavatanı olarak İran coğrafyasının etnolojik ve teolojik yapılarını çözümlemeye çalışılmış ve bu doğrultuda bu coğrafyadan gelen sığınmacıların sığınma nedenleri araştırılmıştır. Bu çalışmanın alan çalışması sonuçlarını ve bulgularını kapsayan son bölümdeyse, Ankara Emniyet Müdürlüğü tarafından Kastamonu ilinde zorunlu ikamete tabi tutulan İranlı sığınmacılar üzerinde etnografik inceleme yapılmıştır. Dolayısıyla bu kısımda bir yandan İranlı sığınmacıların etnik kökene ve dinsel aidiyete dayalı kültürel farklılıkları incelenirken diğer yandan bu farklılıkların sığınmacılık sürecinde yaşanan deneyimlerde etkileri saptanmaya çalışılmıştır.
Erken cumhuriyet döneminde kadın kimliğinin oluşumu -bir kadın doktorun yaşamöyküsü üzerinden meslek sahibi cumhuriyet kadını kimliğinin oluşumu

Tezin amacı Türkiye'de Erken Cumhuriyet Döneminde kadın kimliğininoluşumunu, bir kadın doktorun yaşam öyküsü üzerinden analiz etmektir. Tez üç ana eksen etrafında; 1) feminist eleştiri ışığı altında yaşam öyküsü, derinlemesine görüşme yöntemi ve araştırma tekniklerinin de yer aldığı kuramsal çerçeve 2) toplumsal, tarihsel ve politik ardalan 3) Dr. ŞefikaAtaman'ın yaşam öyküsü ana başlıklarıyla biçimlenmektedir. 1916 yılında Erevan - Dereçiçek'de doğan Şefika Ataman, ailesininRus ve Ermeni zulmü nedeniyle Türkiye'ye göç etmesi sonucu ilk ve ortaokulu Kars'da, Lise ve Tıp Fakültesini İstanbul'da okumuştur. 1923 yılınınsunduğu kültürel ve belirleyici ortam içinde eğitimini tamamlayan ŞefikaAtaman Cumhuriyetin kurucu ideolojisi doğrultusunda oluşturulan yeni kimlikbağlamında, Osmanlı İmparatorluğu etkilerinden uzak, Batılılaşma ve laiklikprojeleri çerçevesinde yetiştirilmiştir. Kurulmak istenen bu yeni kimliğin izleriöznenin yaşamöyüsünün tüm aşamalarında belirgin olarak gözlenmektedir. Gerek kuramsal çerçeve gerekse yaşam öyküsü çalışmasının sunduğu veriler incelendiğinde, Türkiye'de kadının özgürleşmesi serüveninin, Osmanlı KadınHareketini göz ardı ederek, erken Cumhuriyet Döneminde toplumsal bir proje olarak Devlet Feminizmi kapsamında tarif edilebilecek bir olgu olduğu görülmektedir. Öznenin yaşam öyküsü, eğitim olanaklarından ve genç Cumhuriyet'inkurumlarından yararlanarak kamusal alana katılmış olan kadınların kimliğiniçözümleyebilmek için bir olanak olarak kullanılmıştır. Böylelikle, hem doğrudan bir kadının kendi yaklaşımıyla bu olguların tartışılmasına zeminhazırlanmış, hem de o çözümlemenin getirdiği açılımların Türkiye'deki kadın kimliğinin en genel planda anlaşılabilmesi için bir adım sayılması umut edilmiştir. Türkiye'de kadın özgürleşmesinin demokratikleşme sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır. Bu araştırmadan Türkiye'de kadının özgürleşme sürecinin henüz tamamlanmamış bir proje olduğu görülmektedir.
Büyüsel işlemler üzerine bir din sosyolojisi araştırması

Gerek geleneksel gerek dini motiflerin içinde varlık bulabilen mistik inanışlar, toplumun beklentilerinin ve yaşantılarının bir yansımasıdır. Toplumumuz son yıllarda hızlı bir değişim süreci içerisine girmiştir. Bu değişim süreci manevi boşlukları ve farklı arayışları beraberinde getirmiştir. Psikolojik, ekonomik kaygılar kişiyi büyüye yöneltirken, bu anlamdaki çıkar arayışları günlük hayatın masumane bir parçası şeklinde kabullenebilir farklı isimler altında büyüye yaygınlık kazandırmıştır. Çalışmamız sömürüye açık olan tam anlamıyla açıklanamamış olan büyü olgusuna bir nebze de olsa açıklık getirmeyi hedeflemiştir.
Siirt ilinde intihar girişimleri ve intihar olayları üzerine sosyolojik bir araştırma

Bu tez çalışması; 2008 - 2013 yılları arasında Siirt ilinde meydana gelen intihar girişimlerini ve gerçekleşen intihar olaylarını konu edinmektedir. Çalışma kapsamında, 104 gerçekleşmiş intihar ve 347 intihar teşebbüsü vakası bulunmaktadır. Bu çalışmada, İntihar edenlerin, aile bireyleri üzerine gerçekleştirilen anket formundan ve intihar teşebbüsünden dolayı Siirt Devlet Hastanesinde yetkililer tarafından doldurulan bilgi formundan elde edilen veriler derlenerek yorumlanmıştır. Bu tezde intihar ve intihar girişimleri, Siirt ili bağlamında ilin; sosyo-demografik, ekonomik ve kültürel bağlamında yorumlanmaya çalışılmıştır. Araştırmanın amacı, bu yıllar arasında Siirt ili evreninde intihar vakalarının nasıl bir seyir izlediği, intihar edenlerin ve teşebbüste bulunanların nasıl bir profile sahip oldukları, intihar etmede öne çıkan faktörlerin neler olduğu ve Siirt ilindeki intiharları diğer yerleşim yerlerindeki intihar olaylarından farklı kılan özelliklerinin olup olmadığını belirlemektir. Gerçekleşen 104 intihar olaylarında, intihar edenlerin yakın aile bireyleri ile yapılan görüşmelerde elde edilen verilere bakıldığında; intihar edenlerin; %66,3'ünü kadın, % 33 ,7'sini erkekler oluşturmaktadır. Yaş açısından bakıldığında, % 69 ,2'sinin 13-26 yaş aralığında olduğu, %76'sının başka bir yerden göç etmek zorunda kaldıkları, %71,1'nin eğitim düzeylerinin düşük olduğu, %77'sinin herhangi bir işte çalışmadıkları veya mevsimlik işçi oldukları, % 47 ,1'nin kendini asarak, % 29 ,8'inin de ateşli silahlar kullanmak suretiyle intihar ettikleri tespit edilmiştir. İntihar etme sebepleri olarak da en çok; istediği kişi ile evlenememe veya başkasıyla zorla evlendirme (%60) ile tefecilere bulaşma (% 13,5) gibi nedenler öne çıkmıştır. Bu bulgular intihar nedenlerinde; kadınlarda aile ve toplum baskısının, erkeklerde ise tefecilerle olan ilişkilerin etkili olduğunu göstermektedir. İntihar girişiminde bulunanların ise, %70,6'sının kadın, %65,4'inin 15-24 yaş diliminde yer aldığı, %80,4'nün bekar, % 91 ,6'sının lise ve daha düşük düzeyde bir eğitime sahip oldukları, %76,7'sinin kimyasal madde ile intihar girişiminde bulundukları yönünde bulgular saptanmıştır. İntihar girişimlerinde de etkili olan faktörlerin başında da ailevi sorunlar (%43) olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın en çarpıcı sonuçları; tüm dünya intiharlarının tersine kadın intiharlarının, erkek intiharlarının yaklaşık olarak 2 katı olması, kadınlarda ateşli silah kullanımının yüksek olması ve Siirt ilinde yaşanan erkek intiharlarının yaklaşık olarak yarısının tefeciler yüzünden intihar etmesidir.
Representations of social classes in arabesk films

Bu çalışma, 1970'ler ve 1980'lerde çekilmiş olan arabesk filmlerin anlatı yapısını incelemeyi amaçlamaktadır. Arabesk filmlerde zengin/yoksul ikiliğinin başat paradigma olarak öne çıktığı düşüncesinden hareketle, bu filmlerde toplumsal-kültürel hiyerarşilerin ne şekilde kodlandıkları ve arabesk filmlerin algılanmasında, anlatı yapılarının nasıl sınıfsal bir çerçeveyi ön plana çıkardıkları üzerinde durulacaktır. Bu çalışma, melodramatik metinlerin türsel özelliklerine bakmanın yanı sıra, Türkiye'nin moderleşme süreci içinde yerli melodramların gelişimine dair toplumsal-tarihsel dinamikler göz önüne alınarak yapılan bir inceleme temelinde, arabesk filmlerin sintagmatik ve paradigmatik yapısı üzerinde yoğunlaşmakta ve bu filmlerin, 'sadece' değilse bile 'öncelikli olarak sınıf temelli bir hissiyattan beslendiklerini ve böyle bir hissiyata hitap ettiklerini önermektedir.
Tuzla'da tersaneden yaşam alanına gündelik hayat: Taşeronluk çağında işçi olmak

Bu çalışma, 1970'le birlikte dünyayı etkisi altına alan krize çözüm yolu olarak öne sürülen esnek üretimin, 1980 Türkiye'sinde Tuzla tersanelerinde nasıl işlerlik kazandığına odaklanmaktadır. Taşeronluk sisteminin oluşmasıyla birlikte Tuzla tersaneleri gerek işgücü piyasası açısından gerekse emek süreci açısından çeşitlenmiştir. Bu çeşitlilik beraberinde işçi profillerinde değişimlere neden olmuştur. Tez, işçi profilinde yaşanan dönüşümlerin en belirgin göstergesi olan taşeronluk işçisi üzerinden şekillenmiştir. Emek tartışmalarının tarihsel seyri 1970'lerle birlikte esnek üretim kavramıyla yeni bir boyut kazanmıştır. Esnek üretimle dönüşen üretim yapıları, bu yapıların çalışanlar üzerinden nasıl inşa edildiği, sendikaların bu dönüşüme karşı nasıl politika ürettiği gibi konular emek tartışmalarında yer edinmiştir. Tez çalışmamda bu konuların yer almasının yanında bu dönüşümlerin nasıl ele alınacağına dair çözüm yolu olarak 'gündelik hayat' pratiklerine bakmak gerekliliği öne sürülmüştür. Ve tez çalışmam taşeron işçilerinin tersanelerden mahalledeki yaşamlarına değin gündelik hayatlarını nasıl şekillendirdiklerini konu edinmiştir. Ayrıca bu çalışmada 1970 sonrası kapitalist üretim organizasyonundaki dönüşümlerin gündelik hayat perspektifinden yararlanarak nasıl anlaşılmaya çalışıldığı disiplinler arası bir anlayışla yazılı literatürün incelenmesini ve gözlemden derinlemesine mülakata değin alan araştırmasın tekniklerinin kullanılmasını hedeflemektedir.
Gender roles and womens status in Central Asia and Anatolia between the thirteenth and sixteenth centuries

Bu çalışma Türk ve Moğol toplumlarında değişen kadın erkek rollerini ve kadının konumunu töre/yasa ve şeriat uygulamaları çerçevesinde incelemektedir. Bu amaçla, bu çalışmada İslam kültür ve medeniyetinin tesiri altına girmemiş olan Orta Asya Türk ve Moğol toplumları arasında değişen kadın ve erkek rolleri, sözlü ve yazılı kaynaklara dayanarak sosyolojik ve antropolojik veriler ışığında değerlendirmeye çalışılmıştır. Ayrıca, töre ve Cengiz Han yasa'sının oluşumu ve içeriği; daha sonra ise şeriat'ın oluşumu ve Türk ve Moğol topluluklarının İslam kültür ve medeniyetinin etkisi altına girmeleri incelenmiştir. Daha sonra, birbirlerinden sosyal ve siyasal ve kültürel bakımdan farklı İlhanlı, Timur ve Osmanlı hanedanlıkları içerisinde, kadın erkek rolleri ve kadınların konumu karşılaştırmalı bir açıdan çalışılmıştır.
Risk toplumunda bilişim suçları ve hukukun etkinliği

1990'lı yıllarda bilişim teknolojilerinden özellikle bilgisayar ve internetin yaygın şekilde kullanılmaya başlanmasıyla yeni suç tipleri ve suç işleme yöntemleri ortaya çıkmıştır. 'Bilişim suçları' şeklinde kavramsallaştırılan bu yeni suç tipleri, bizzat insan tarafından üretilen bilişim teknolojilerinin riskleri arasındadır. Ulrich Beck, günümüz toplumunu 'risk toplumu kuramı' ile açıklamaktadır. Beck, eskiden doğadan ya da doğaüstü güçlerden kaynaklanan risklerin artık bizzat insan tarafından imal edildiğini ve hesaplanamayan risklerin küreselleşerek herkesi etkilediğini ifade etmektedir. Risk toplumunda yaşanan bireyselleşme ve dijitalleşme sürecinde, hukuk tarafından korunan haklar sanal aleme taşınmıştır. Bu nedenle cinsel dokunulmazlıktan şeref ve haysiyete, malvarlığı haklarından kişisel mahremiyete kadar haklar, sanal alemde ihlal edilmektedir. Devletlerin ve şirketlerin internet ortamında saklanan sırları risk altındadır. Bilişim teknolojileri, propaganda ve iletişim aracı olarak terör örgütlerinin kullanımındadır. Araştırma ile doküman analizi yöntemi kullanılarak risk toplumu bağlamında bilişim suçları incelenmiş ve modernizmin değerleri ekseninde oluşan pozitif hukukun etkinliği irdelenmiştir. Beck tarafından çevreye, ekonomiye ve güvenliğe ilişkin tehlikeler örnek verilerek risk toplumu açıklanmaktadır. Bu araştırmada ise risk toplumu, küresel bir tehdit olan bilişim suçları bağlamında ele alınmıştır. Özgün niteliği ve literatüre katkısı nedeniyle araştırmaya önem atfedilmektedir.
Türkiye ve Türkler söylemi: Bild Gazetesi örneği

Söylem çözümlemeleri 1960'lı yıllarda Fransa'da ortaya çıkıp Batı Avrupa geneline yayılmış, 1990'larda da Türkiye'de ivme kazanıp ilk ürünlerini vermiştir. Özellikle eleştirel söylem çözümlemesi yöntemleriyle, politik ve sosyal konular, salt metin dilbiliminin ötesine geçilerek incelenmeye başlanmıştır. Bu çalışmalar ağırlıkla gazete metinleri üzerinden yürütülmektedir. Bu yöntemle çalışan yerli araştırmalar var olsa da Almanya'da göçmen nüfusu yüksek olan Türklerin, Alman basınında nasıl bir gerçeklikle aktarıldığı henüz incelenmemiştir. Bu çalışmanın amacı Almanya'nın en çok satan gazetesi Bild'in 2010 yılının ilk yarısındaki haberlerinde, Türkiye ve Türkler söyleminin nasıl kurgulandığını belirlemektir. Bu incelemede öncelikle farklı açılardan söylem kuramları açıklanmıştır. Daha sonra Siegfried Jager'in eleştirel söylem çözümlemesi yönteminin önemli kavramları Türkçe karşılıklarıyla ele alınmıştır. Yöntemin aşamaları gösterilmiş ve çözümleme işleminin ayrıntıları verilmiştir. Jager'in yapı çözümlemesi ve ayrıntılı çözümleme olmak üzere iki ana başlık altında ilerleyen yöntemi tanıtılmıştır. İnceleme bütüncesinin hazırlandığı ölçütler ve Bild Gazetesi'nin kurumsal çerçevesi gösterilmiştir. Bu gazeteden elde edilen 142 haber eleştirel söylem çözümlemesi yöntemiyle irdelenmiş, gazetenin ilgili dönemdeki Türkiye ve Türk söylemine ilişkin ulaşılan sonuçlar, Bild'in söylem mesajı değerlendirilerek yorumlanmıştır.
Kadının siyasal katılımı bağlamında partilerin kadın kollarının sosyolojik açıdan değerlendirilmesi

Dünyada kadınların siyasal alanda erkeklerle esit haklar elde etmek için yaptıkları iki yüzyıllık mücadele onların seçme ve seçilme haklarını kazanmalarını sağlamıssa da siyasetin eril yapısını değistirmeleri çok da mümkün olmamıstır. Siyaseti erkeğin alanı olarak kabul eden erkek egemen zihniyetin kalıpları içinde kazanılan bu haklar büyük ölçüde hukuksal alanda biçimselkalmıs ve uygulamada istenilen olumlu sonuçlara ulasılamamıstır. Bu çalısma, siyasal katılım içerisinde kadının konumunun ve Türkiye'de kadının siyasal katılımının anlasılabilmesi için siyasi partilerin kadın kollarının durumunun ve bu kuruluslardagörev alan kadınların bakıs açılarının arastırılması gerektiği fikrinden hareket etmektedir. Bu nedenle arastırmanın temel amacı siyasal katılım araçlarından biri olan kadın kollarınınhedeflerini, etkinliklerini tespit etmek ve yeterliliklerini sorgulamaktır. Buna ek olarak kadın kollarında görev alan kadınların kadın sorununa ve siyasal katılıma iliskin yaklasımları ve aynı zamanda kadın temsili konusundaki düsünceleri ortaya konmaya çalısılacaktır. Bu arastırmanın bir diğer amacı da partinin sahip olduğu kadın politikası ile o partinin kadın kollarınınhedefleri ve faaliyetleri arasındaki iliskiyi incelemektir.
2000'li yıllar Türk sinemasında ailenin sunumu

Toplum, dinamik bir varlık olarak sürekli değişim ve dönüşüm içindedir. Toplumun içindeki en önemli yapılardan biri olan aile de bu değişim sürecinden etkilenmektedir. Tarım toplumlarında geleneksel geniş aileler, sanayinin gelişmesine bağlı olarak küçülmüş ve daha çok şehirlerde yaşayan çekirdek ailelere yerini bırakmıştır. Günümüzde elektronik ve haberleşme olanaklarını değişmesi, küreselleşme gibi unsurlar da çekirdek aile yapısında değişmelere neden olmuştur. Toplum ve genelde kitle iletişim araçları, özelde sinema, tarihsel süreçte birbirini etkilemekte ve birbirinden etkilenmektedir. Çalışmada kitle iletişim araçlarının, toplumu ayna gibi yansıttığı temel görüşünden yola çıkarak Türk Sineması'nın da Türk toplumu ve ailesini 2000'li yıllarda nasıl sunduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. 2000- 2010 yılları arasından analiz edilen filmlerde evlenme, boşanma, aldatma, aile içi şiddet gibi olgular neden ve sonuçlarıyla birlikte açıklanmıştır. Toplumsal değişmenin sinemaya yansımaları irdelenmiştir. Çalışmada ülkemizin toplumsal koşullarını göstermek için Türkiye İstatistik Kurumu verileri dikkate alınmıştır. Türkiye İstatistik Kurumu verileri ile Türk filmlerinden inceleme sonucu elde edilen veriler birbiriyle karşılaştırılmıştır.
Zonguldak Kömür Havzası'nda işçi sınıfı oluşumu

Bu çalışma Zonguldak Kömür Havzası'ndaki işçi sınıfı oluşum sürecini toplumsal ve tarihsel dinamikleriyle anlama ve açıklama çabasıdır. Çalışmanın temel problemi;Zonguldak Kömür Havzası'ndaki işçi sınıf oluşumunda, işçi sınıfı hareketlerini oluşturan açık ve gizli direniş örüntülerinin tarihsel, politik ve kültürel kaynaklarının neler olduğu ve bu kaynaklardan nasıl beslenildiği sorusudur. Çalışmanın temel amacı, Zonguldak Kömür Havzası'nda deneyimlenen sınıflar arası ve sınıf içi çatışmaların tarihsel süreçlerini işçilerin gözünden değerlendirerek analizini yapmaktır. Saha çalışması Zonguldak, Bartın, Ankara ve İstanbul'da gerçekleştirilmiştir. Araştırmadaampirik bulgular tezin iddialarının somutlaştığı Zonguldak Kömür Havzası'nda işçi sınıfıoluşumunun tarihsel süreci içerisinde kuramsal çerçeveyle birlikte sunulmaktadır. İşçilerin gündelik hayatı; emek süreci içinde ve dışındaki deneyimleri, sınıf çatışmasının ön plana çıktığı nesnel koşullardan olan grevler sırasındaki beklenti, eylem ve direniş pratiklerinin işçi sınıfının oluşum sürecinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Modern bilime karşı bir proje: Bilginin İslamileştirilmesi

İ. R.. Faruki'nin 'Bilginin İslamileştirilnıesi' ne yönelik çalışması, modern bilimin İsianı dünyasmmm meselelerine açıklama getirememesi sebebebiyle meydana getirilmiş bir projedir. Böyle bir yaklaşımla, modern sosyal bilimler dile getirilmekte ve bu disiplinler İslami değerlerle ilşkMendirüerek bir sentez elde edilmeye çalışılmaktadır. Modern sosyal bilimlerin özellikle düalist ve sekularist karakterinden dolayı böyle bir girişime gerek görülmektedir. Pozitrvist bir metodoloji temelinde yükselen bu disiplinler, toplumsal değerlerle irtibatını koprarak topluma rağmen bilim yapma selahiyetini kendisinde görmesine karşı, Batı'da ve Doğu'da karşı söylemler geliştirilmiştir. M. Weber'im 'anlayıcı sosyolojf'si, eleştirel teori, post-modern teori örnek olarak verilebilir. Baü'daH bu gelişmelerden etkilenen muslüman düşünürler, islam bilimi ya da bilginin İslamileştirilm esine yönelik alternatif söylemler geliştirmeye başlamışlardır. Bu söylemler, pozitivizmin topluma esas dinamizmi veren faktörleri saf dışı bırakması neticesinde, meydana gelen tek boyutlu yaklaşımların dışmda, bilim-değer ilişkisini temel almışlardır. Bilginin Mamileştirilmesi Projesi'nde bilimin toplumsal değerlerle üşkisini kestikten sonra meydana gelen parçalanmayı bertaraf edebilecek yeni bir metodoloji ve epistemoloji oluşturma sürecine girmeyi amaçlamaktadır. Rönesansla başlayan ve Aydınlanma döneminde tamamen tek otorite olarak kabul edilen akim yerine; vahiyle, metafizikle irtibata geçerek insanı, hayatı ve kainatı bütünsel bir düşünce sistematiği çerçevesinde değerlendirebilen yeni bir metodoloji oluşturmak bu projenin temel amacıdır. Bilginin Islamfleştirilmesi projesi, kısa vadede gerçekleşebilecek durumda değildir. SO'li yıllardan sonra oluşturulan bu proje için pratik bir şeyler beklemek henüz erken görünmektedir. Buna mukabil, bu proje çerçevesinde sosyoloji, psikoloji, antropoloji ve ekonomi disiplinleri çerçevesinde bir takım çalışmalar gerçekleştirilmiştir. Bu tez, İ. R. Faruki'nin, 'Bilginin İslamfleştirilmesi'' projesiyle sınırlı tutulmuş ve yöntem olarak, kaynak tarama yöntemi kullanılmıştır.
A profile of liberal intellectual emergent in 1980's Turkey

Çalışmanın amacı, Türkiye toplumunda 1980'lerin sonu 1990'Iarm başlarında ortaya çıkan liberal entellektüelin kendi öz-imgesine, güncel sosyal problemlere, 'halkla ilişkisine ve daha genelde toplumda entellektüelin rolüne dair ürettiği kurgu ve tanımlamalar üzerinden söyleminin incelenerek genel bir profilinin çizilmesidir. Mart - Haziran 1996 tarihleri arasında yürütülen alan çalışması, temelde Ankara'da kurulan Liberal Düşünce Topluluğu Derneği üyeleri ile yapılan derinlemesine mülakatlara dayanıyor. Ayrıca dernek üyeleri tarafından Mayıs 1996'da düzenlenen II. Uluslararası Liberal Düşünce Sempozyumu ile eğitim seminerlerine gözlemci olarak katilindi.
Kentli hayat tarzı ve dindarlık: Modern ve İslamİ değerler açısından bir karşılaştırma

Modern dönemde yaşanan köklü değişmeler, toplumlar arasında devam eden ve sosyal kurumların yenilenmesini, olgunlaşmasını sağlayan problemleri gündeme getirmektedir. Çalışmada ele alınan kentlilik ve dindarlık ilişkisi de bu değişim problemlerinin konusu olmaktadır. Modern dönem ile birlikte dinin kamusal alandan çekilmesi ve bireysel alana indirgenmesi, bir bütün olarak algılanıp yaşanması gereken din kurumunun içeriğini, özünü etkilemiştir. Günümüzde ise kentlerde görünürlüğünü yitiren dindarlığın mevcut düzene uygun olarak yeniden görünürlük kazanması beklenmektedir. Çalışmada kendine özgü kamusal görüntüyü yeniden inşa etmenin dinin manevi içeriğinin anlaşılmasına ve yaşanmasına bağlı olduğu açıklanmaktadır. Dinin manevi içeriği modern psikolojide yer almayan nefs, kalp, ruh unsurlarının ve bunların kendi aralarındaki ilişkinin anlaşılmasını gerektirmektedir. Dine bağlı şuur öncelikle bireylerde kazanılarak toplumsal görüntü oluşabilecektir. Şuurun kazanılması ise insanda dış dünyaya uyma zorunluluğunu ortadan kaldırması açısından önem taşımaktadır. İnsanın kendi mizacına ve değerlerine uygun bir şekilde zamanı reddetmeden ve fakat her şeyiyle kabul etmeden de yaşayabilmesi şuur ile mümkün olmaktadır. Bu şekilde benimsenen hayat tarzı özgün, kültürel ve entelektüel özellikler taşıyabilecektir.
Social discrimination against teenagers in the mall environment: A case study in Migros Shopping Mall

ALIŞVERİŞ MERKEZLERİNDE 13-19 YAŞ GRUBUNDAKİ GENÇLERE KARŞI UYGULANAN TOPLUMSAL AYRIMCILIK: MİGROS ALIŞVERİŞ MERKEZİ'NDE BİR ALAN ÇALIŞMASI Güliz Muğan İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü, Yüksek Lisans Danışman: Doç. Dr. Feyzan Erkip May, 2005 Bu çalışma, alışveriş merkezlerinde 13-19 yaş grubundaki gençlere karşı uygulanan toplumsal ayrımcılık konusunu ele almaktadır. Gençler, çoğunlukla yetişkinlerin baskın güçlerine tehdit olarak algılandıklarından, farklı kamusal alanlarda yetişkinlere özgü değerlerin kısıtlamalarıyla karşılaşmaktadırlar. 13-19 yaş grubundaki gençlerin boş zaman ve boş zaman mekanları kullanımı göz önüne alındığında, alışveriş merkezleri çeşitli nedenlerle bu grup tarafından yoğun olarak kullanılan bir mekan olarak saptanmıştır. Bu çalışmada, fiziksel ve toplumsal yapısının 13-19 yaş grubundaki gençlere karşı algılanan toplumsal ayrımcılığı incelemeye uygun olmasından dolayı, Migros Alışveriş Merkezi çalışma alanı olarak belirlenmiştir. Bu çalışmanın temel amacı, 13-19 yaş grubundaki gençlerin algıladığı ayrımcılığın kaynaklarına yönelik ipuçlarını elde etmektir. Bu amaç doğrultusunda, Migros'un mekan olarak fiziksel ve toplumsal yönlerine ilişkin problemlerin belirlenmesi de hedeflenmektedir. Bu konuya yönelik bilgi, gözlem ve derinlemesine yapılan yüz yüze görüşmeler yoluyla elde edilmiştir. Sonuçlara göre, Türkiye koşullarında, sevilmeyen yönlerin, sorunların, adaletsizliklerin ve algılanan ayrımcılık örneklerinin varlığına karşın, yurt dışındaki örneklerinin aksine, görüşülen 13-19 yaş grubundaki gençlerin alışveriş merkezinden kaynaklanan, toplumsal ayrımcılık algılamadıkları belirlenmiştir. Yine de, bu gençlerin alışveriş merkezlerinde bulunuşlarının, ailenin uyguladığı bir takım kısıtlamalar, mali olarak aileye bağlı olmak ve sınırlı mali kaynaklar gibi bazı ayrımcılık etmenlerinden kaynaklandığı düşünülmektedir.
İslam medeniyetinde bir sembol olarak cami: Günümüzdeki camiler etrafında dini, siyasi ve estetik tartışmalar

İslam medeniyetinde bir sembol olarak cami: Günümüzdeki camiler etrafında dini, siyasi ve estetik tartışmalar isimli bu çalışma; İslam mimari ve toplumsal tarihi açısından taşıdığı önemin yanında küreselleşen dünya ve değişen algılarla bugün tartışmalı bir şekilde ulusal ve uluslararası düzeyde ele alınan camileri incelemektedir. İslam medeniyetinin bir sembolü olarak caminin anlamı nasıl bir değişim göstermiştir? Bu bağlamda günümüzdeki camiler etrafında dini, siyasi ve estetik tartışmalar nelerdir? Sorusu irdelenmektir. İslam medeniyetinde merkezi bir öneme sahip olan cami, hem estetik hem de sosyal önemi açısından klasik ve güncel örnekler ile incelenmekte, medeniyetin değişim ve dönüşüm süreci bu güçlü sembol üzerinden okunmaya çalışılmaktadır. Yakın tarihte İstanbul'da inşa edilmiş; Şakirin Camii, Ataşehir Mimar Sinan Camii, Çamlıca Camii bu çalışmanı ana örneklerini oluştururken toplumsal tartışmalara konu olmuş farklı örnekler olan Köln Merkez Camii ve Roxbury Camii ve Kocatepe Camii de incelenen camiler arasında yer almıştır.