turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Song and stage, gender and nation: The emergence of kanto in late Ottoman İstanbul

Bu tez, 1880'lerin başında İstanbul'da gelişen, taşlamalı sözler, mizahi şarkılar, ve erotik danslar ile karakterize edilmiş Türkçe bir müzikal tiyatro ve dans türü olan 'kanto'üzerine yoğunlaşmaktadır. Çalışma bilhassa, II. Abdülhamit döneminde (1876-1909)sıklıkla rastlanan sosyal, siyasal ve erotik temalı kanto müzikallerine odaklanmaktadır. Daha önce yapılan çalışmaların aksine bu çalışmada kanto, batılı kabaretiyatrosunun Osmanlı zevklerine adapte edilmiş bir uyarlaması olarak ele alınmamaktadır. Bilakis, kantonun çok dilli, çok kültürlü kozmopolit Osmanlı dünyasını doğrudan yansıtan, orjinal bir forma sahip, genç-şehirli alt kültür gruplarına hitap eden bir tür olarak geliştiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Dahası, çalışma kantoyu, zengin, Osmanlı hicivgeleneğine dahil etmekte, hetero-normalizasyon ve uluslaşma sürecinin tesiri altındageliştiğini öne sürmektedir. Tezin birinci bölümünde, kantonun kültürel sınırları genişçe çizilmekte, kantosanatçıları ve seyircileri, sınıf, cinsiyet, yaş ve etnik köken kategorilerine göre analiz edilmektedir. Mesela, çoğunlukla Rum ve Ermeni kadınlardan oluşan kanto şarkıcıları, hem kendi etnik kimliklerinin bilincinde, hem de oyun tarzları, sahne performansları ileözlerinde Osmanlıydılar. İkinci bölümde kanto, erotik içerikli Osmanlı raksının tekamülü ile seyreden uzun soluklu bir hetero-normalizasyon sürecinin kültürel sonucu olarak ele alınmaktadır. Son bölümde ise milliyetçi ve oryantalist söylemin kanto tiyatrosundaki etniktiplemeler, özellikle Çingene ve Acem betimlemeler, üzerindeki etkileri tartışılmıştır. Nihayet bu çalışma, kanto kültürünün, son dönem Osmanlı toplumunda sosyal kent hayatının kozmopolit karakteri ile nasıl iç içe geçtiğine dair kapsamlı bir analiz sunmayı hedeflemektedir. Nitekim, tüm intibak ve ihya girişimlerine rağmen kanto kültürü, milli bir devlet olan Türkiye Cumhuriyeti'nde giderek önemini yitirmiştir.
İstanbul için 'somut bir ütopya' örneklemesi

1991 yılında dünyanın durumuna baktığımızda çarpıcı iki çelişik görüş ile karşılaşırız: Ekonomi ve Ekoloji. Tüm dünyada ekonomi ile ilgili bütün göstergeler devasa boyutlara ulaşarak hızlı büyümeyi işaret ederken, çevresel göstergeler hızlı bir ekolojik yıkımı açıkça ortaya koymaktadır. Ekonomistler, geleceğe dönük global ekonomiyi kendini-sürdürebilir biçimde şekillendirmeye çalışırken, 1960'lı yıllardan bu yana canlılığını sürdüren 'Ütopya' cı düşünce bize bu gelişmeler ışığında yeni bir toplumun gelişini haber vermektedir: Sanayi Sonrası Toplum. Sanayi-Sonrası Toplum, Liberalizm'den, Sosyal Demokrasi, Neo-Marksizm ve Radikal Çevreciliğe uzanan bir perspektifteki sanayi-sonrası Ütopyacıların alternatif modelleri üzerine sosyolog Boris Frankel'in çözümlemeleri ile uygulanabilir 'somut Ütopya' sını İstanbul'a örnekleyerek; bu toplumsal alternatifin biçimlenmesinde hangi parametrelerin girdisinin ortaya çıkacağını, biçimlenme ilkelerini, bileşenlerini kuramsal yöntemle belirlemeye çalıştım. Sonuçta,. İstanbul'un yarı-otarşik yönetim biçimi ile jeopolitik ve biyo-bölgesel bir alana bölünerek hem merkezi, hem ademi merkezi planlama modeline geçiren,. sağlıklı, demokratik kamu alanları yaratarak halkın temsil edilişi, hüküm verme, arabuluculuk, yönetimde kuvvetler ayrımı ilkesini güvence altına alan tüm hukuksal, kültürel, eğitimsel ve yönetsel yapıları kuran,. İstanbul'la Doğu bölgeleri arasındaki yaşam standardını azaltmak için bu bölgelerden gelen temel gereksinim mallarına yüksek fiyat ödenmesi politikası uygulayarak az gelişmiş bölge ekonomilerinin içsel gelişimini sağlayan,. nüfus akışını durdurmaya yönelik politikalar saptayan alternatif modeli, sebatlı bir şekilde yaşama geçirmeye çalıştım. İstanbul'la ilgili tasarım, biçimleme, imaj gibi çalışmaların günümüzde uygulamaya geçmesi, geleceğe dönük alternatif bir toplum yaşayışındakine oranla, çok daha ütopiktir. Eğer ülkesel ve bölgesel, bir üst ölçek kararlarla kent tasarımına yaklaşım sağlayabilirsek, bugünkü çaresizliğimizi bertaraf edebiliriz.
The changing working class: A new repertoire of collective actions and organizational practices in İstanbul

Bu tez, Türkiye'nin neoliberal döneminde değişen işçi sınıfı yapısı ile beyaz yakalı çalışanların değişen eylem repertuarları arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Şu sorulara yanıt aramaktadır: İşçi sınıfının yapısındaki değişim ile yeni kolektif eylem repertuarları ve örgütlenme pratikleri arasında bir ilişki var mıdır? Bu ilişki İstanbul'un son 35 yılındaki sosyo-ekonomik değişim ve ortaya çıkan yeni kolektif eylem repertuarı ve örgütlenme pratikleri üzerinden izlenebilir mi? Bu tezde beyaz yakalı çalışanların artışının işçi sınıfının yapısındaki değişimlerin bir sonucu olarak algılanması gerektiği iddia edilmektedir. Sendikaların değişen işçi sınıfına ve onun ihtiyaçlarına adapte olmakta başarılı olamaması beyaz yakalı mobilizasyonunda 2008- 2015 yılları arasında İstanbul'da yeni bir repertuarın ortaya çıkmasına neden olmuştur. Değişen işçi sınıfını göstermek için gereken veriler çoğunlukla daha önce bu konuda yapılan araştırmalardan elde edilmiştir ve beyaz yaka mobilizasyonlarının öncü aktivistleri ile yapılan derinlemesine görüşmeler de kolektif eylem repertuarı ve örgütlenme pratiklerine dair bilgi edinmeyi amaçlamıştır.
Kentsel turizm: İstanbul örneği

Turizm geçmişşten günümüze kadar insanların vazgeçmeden seyahat etmelerinin öneminin anlaşılması sonucunda geçen yüzyıl içinde ismini almış önemli bir etkinliktir ve kavramdır. Turizm insanların ikamet ettikleri yerden başka bir yere çalışma amacı olmaksızın dinlenmek ve eğlenmek amacıyla yapmış oldukları ve yirmi dört saatten fazla ve bir yıldan az konaklama yaparak yaşadıkları yere geri dönmeleri ile meydana gelen bir tüketim ve davranış olarak tanımlanır. Türkiye turizmi değerlendirildiğinde turizmin Türkiye'de özellikle 1980 sonrasında gelişen bir endüstri olduğu görülmektedir. Gelişen bu endüstrinin Türkiye'deki ilk sonucu ve gelişimi temelde kitle turizmi olarak adlandırılan Güneş ? Deniz ? Kum diğer bir adıyla 3S turizmidir. Bu dönemde kitle turizminin getirisinin yüksek olduğu görülmüş ve bu sayede turizmin ekonomik olarak büyük bir etkisi olduğunun farkına varılmıştır. Ancak bu turizm çeşidinin doğal kaynakları gereğinden fazla kullanması nedeniyle çevreye ve doğal kaynaklara ciddi zararları vardır. Ayrıca kitle turizmi yaz aylarında yapılabilen bir turizm çeşididir. Alternatif turizm çeşitleri ise yılın her döneminde yapılabilir ve bu sayede turizm yatırımları daha verimli kullanılarak daha fazla turizm geliri elde edilebilir. Kitle turizminin çevreye verdiği zararların etkisini azaltmak ve daha önemlisi turizm talebini yılın bütün aylarına yaymak amacıyla zamanla çeşitlendirilmiş turizm türleri ortaya çıkmıştır. Alternatif turizmin gelişmesi sonucunda Türkiye son dönemde çeşitlendirilmiş turizm türlerine yatırımını arttırmıştır. Son dönemde Türkiye'ye gelen turist profili de çeşitli ve değişik turizm türlerine ve turistik ürünlere olan ilginin arttığını göstermektedir. Çeşitlenen turizm türlerinin en önemlilerinden bir tanesi de kentsel turizm ve kentsel turizmin bir uzantısı olarak kültür turizmidir. Kültür turizminin yapılabilmesi için kentsel bölgede yapılması zorunluluğu olmasa da kentsel turizmin yapılabilmesi için kent kültürünün bulunması gerekmektedir. Dolayısıyla kentsel alanlarda kültür turizminin yapılması ile şehirler turizm endüstrisinde önem kazanmaya başlamıştır. Bu çalışmanın amacı İstanbul'da kentsel turizm ve kültür turizmi bağlamındaki faaliyetlerin incelenmesi ve farklı turizm seçenekleri kapsamında İstanbul'da sunulan turistik ürünlerin geliştirilmesinde nasıl bir yol izlenmesi gerektiğini belirlemektir. Buna ek olarak İstanbul'un Tarihi Yarımada'sı için uygun olabilecek turist ürünlerinin ve tur güzergahlarının belirlenmesine yardımcı olmak ve ürün çeşitliliğini artırmaktır.
The Jewish communities in the making of İstanbul Intra Muros: 1453-1520

oz SURİÇİ İSTANBUL'UN KURULUŞUNDA YAHUDİ CEMAATLERİ: 1453- 1520 Akyalçın, Dilek Yüksek Lisans, Tarih Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Stefanos Yerasimos Şubat 2003, 183 sayfa Konstantinopolis'in fethinden sonra, II. Mehmed ekonomik açıdan gelişmiş bir şehir yaratma politikası izledi. Bu politikanın sonuçlarından biri de Ayasofya ve Fatih külliyelerinin kurulmasıdır. İstanbul'daki pek çok gayrimenkul bu vakıflara tahsis edilmişti. Bu gayrimenkuller Ayasofya cibayet ve Fatih vakfiyelerinde listelenmiştir. Bu tezde, İstanbul Yahudileri Fatih vakfiyeleri (1472 ve tarihsiz) ve Ayasofya (1489 ve 1520) cibayet defterleri aracılığı ile incelenmektedir. Yahudi nüfusu, yerleşim bölgeleri ve gayrimenkulleri üzerinde durulmaktadır. Ayrıca mahallelerin isimlendirilme süreci, Yahudi gayrimnekullerinin el değiştirme süreci ve Sefarad Yahudilerinin İstanbul'a gelişi üzerinde de durulmaktadır.
Yıldız derelerinin hidrometeorolojik açıdan incelenmesi

İstanbul'da giderek artan nüfus ve endüstrileşme hareketleri sonucunda bugün için şehrin var olan su sorununun gerekli ilave kaynakların getirilememesi durumunda daha da artacağı bilinmektedir. İstanbul'un her iki yakasındaki barajların bir anlık için toplam kapasiteleri 600 Mm3 kadardır. Halbuki bugün için bile şehire günde en azından 2.5 Mm3 suyun verilmesinin gerekli olduğu düşünülürse % 40'lara varan kaçaklarla kucak geçebilecek zamanlarda mevcut kaynakların İstanbul'un talebini karşılayamayacak durumlara düşmesi beklenir. Bu çalışmada da mevcut kaynaklardan olan Yıldız Derelerinin durumu incelenmiş ve burada kurulmuş olan tesislerin talep-risk, hacim-talep ve hacim-risk eğrileri elde edilmiştir. Bir bölgenin so kaynaklarının hesap ve planlanmasında ilk adım iklim ve özellikle yağış durumlanmn bilinmesidir. İncelenen bölge özellikle yaz aylarında Karadeniz ile Marmara danizlerinin etkisi altında başkalaşmış olan Akdeniz tipi bir iklimin tesiri altındadır. Bir bölgedeki meteorolojik değişkenlerin kendi aralarında nasıl değiştiğinin incelenerek o yerin iklim özellikleri hakkında bilgiler üretilmesi mümkündür. Bunun için orada yapılmış olan değişik meteorolojik değişkenlerin oldukça uzun yıllar olmak üzere yapılmış olan kayıtlarından ortalama değerler bulunur. İşte iki farklı değişkenin ortalama değerlerinin bir kartezyen koordinat sisteminde ortak aylar için bir noktayı gösterecek şekilde noktalanması ile elde edilen grafiklere İklim Çokgeni adı verilir. Aynca yağış ve akış verilerinden yararlanılarak YAKAÇ adı verilen çokgenlerde çizilmiştir. Herhangi bir akarsudansudan ihtiyaca eşit veya ondan daha fazla suyun bulunması halinde ihtiyacın karşılanarak fazlasının denize akışına müsade edilmesi, ihtiyaçtan az akışın bulunduğu zamanlarda ise mecrada bulunan kadar su talebin kısmen karşılanabilmesidir. Talep-Güven eğrileri yardımı ile t gibi bir talebin karşılanması veya karşılanmaması zaman yüzdeleri bulunur. 16 dere için hesaplanan debi gidiş çizgileri birbirine benzer ve eksponansiyel olarak azalan tiptedirler. Bir su biriktirme yapısının su temini açısından en önemli büyüklüğü hacminin belirlenmesidir. Verilen bir giriş akımının biriktirilmesi için gerekli olan hacim değerlerinin talep yani verim ile değişiminin bulunmasında hacim-talep eğrileri yöntemi kullanılmıştır ve bu eğriler ikinci dereceden polinom olarak bulunmuştur. Talep-güven ve hacim-talep eğrileri kullanılarak yeni bir eğri elde edilmiştir ve buna hacim-güven eğrisi adı verilmiştir. Bu grafikler pratikte o yer için kabul edilebilecek güven seviyesine karar verildikten sonra hazne hacminin ne olacağına karar vermeyi sağlar. Bu çalışmada elde edilen eğrilerden görülmüştür. büyük güven değerlerinde hacim azalmaktadır. Hacim ile güven arasındaki denklem üstel olup : H = a. g'b şeklindedir. XVIII
Dersaadet'te fuhuş: Mekanlar, aktörler ve söylemler (1876-1923)

Türk tarih yazımında özellikle son yirmi yıldır görülen 'aşağıdan tarih' ve 'feminist tarih' temayülleri neticesinde Osmanlı toplumunun şimdiye dek gözlerden uzak kalmış bazı noktaları aydınlığa kavuşturulmuştur. Ne var ki, Osmanlı gündelikliğine ilişkin söylenenler yazılabileceklerin henüz çok küçük bir kısmını teşkil ediyor. Bu bağlamda, bu çalışma Osmanlı sosyal tarih yazıcılığında ihmale uğramış aktörler olarak fahişeler, kadın satıcıları ve zamparalar üzerine odaklanan bir mikro tarih tezi olma iddiasını taşımaktadır. Çalışmanın mahreç aldığı sav, fuhuşun II. Abdülhamid döneminde kamu sağlığı söylemiyle iç içe geçerek yeni toplumsal kontrol izlekleri yarattığı ve bu zaman diliminde kurumsallaştığıdır. Fuhuşun aktörlerinin tabiri caiz ise 'tarih sahnesi'ne çıkmaları, devletle olan ilişkileri ya da devletin düzenleyici otoritesinin bunlar üzerindeki etkileri kadar söz konusu aktörlerin birbirleriyle olan ilişkileri de bu tezin kapsamına dahildir. Modern devletin, getirdiği düzenlemeler aracılığıyla bir bakıma kamusal alanları da sürekli yeniden ürettiği ve denetlediği görülür. Toplumsal bir ilişki biçimi olarak fuhuş da 19. yüzyılın sonlarından itibaren Osmanlı modernleşmesinden payını almış ve iktidarın toplum üzerindeki hegemonyasını pekiştirici bir kuruma tahvil edilmiştir. Son tahlilde, bu tez incelediği konu bağlamında İstanbul'u kendine örnek evren olarak seçmiştir. Bu tercihin başat nedeni, payitaht İstanbul'un nüfus yoğunluğu ve etno-dinsel doku bakımından böyle bir çalışmanın gerçekleştirilebilmesi için gerekli malzemeyi sağlamasıdır. Tez kronolojik olarak 1876- 1923 yıllarını kapsamaktadır. Tezde, kamu sağlığı ve kentsel düzen düşünceleri üzerinden İstanbul'da fuhuşun kurumsallaşmasının tarihsel arka planına odaklanılacaktır. Ayrıca toplumsal cinsiyet perspektifinden fuhuşun aktörlerine ilişkin geniş ölçekli bir profil çıkarılarak bunların kendine has ritüellerle özgül bir alt kültür yarattıkları gösterilecektir.
Türkiye'de yayınlanmış 19. yüzyıl İstanbul cami bibliyografyası (1950-2014)

Batılılaşma dönemi İstanbul camileri gerek plan şeması gerekse de süsleme programları açısından klasik dönem Osmanlı camilerinden büyük farklılıklar gösterir. Bu dönemin siyasi, sosyal ve kültürel ortamı mimaride yeni tercihleri ortaya çıkarırken mimariye bağlı süslemeyi de batı etkisi altına almıştır. Sanatta batıya açılış 18. yüzyılda kendisini hissettirmeye başlamış ancak 19. yüzyılda daha da görünür olmuştur. Özellikle yabancı mimarlar Osmanlı mimarisindeki batı etkisinin artmasında etkili olmuştur. Geç dönem Osmanlı mimarlığı üzerine yapılan çalışmalar sanat tarihi ve mimarlık tarihi araştırmacılarının son dönemde ilgi gösterdiği bir alandır. Uzun bir süre ihmal edilen bu döneme ilişkin yayınların sayısı ve niteliği bugüne kadar detaylı olarak incelenmemiş bir konudur. Yaptığımız çalışmada geç dönem İstanbul camileri 19. yüzyıl ile sınırlı tutulmuş, 18. yüzyıla ilişkin de genel bir bibliyografya ön hazırlık olarak sunulmuştur. Bibliyografya çalışmamızı Türkiye'de yayınlanmış 1950 ile 2014 yılları arasındaki yayınlarla sınırlandırdık. 1950'yi başlangıç olarak belirlememizde Türkiye'de sanat tarihi disiplini bu tarihlerden sonra yerleşmiş olmaya başlamasından kaynaklanmaştır. Bu tarih öncesine ilişkin sınırlı sayıdaki yayına da değerlendirme ve sonuç bölümde yer verilmiştir. Araştrma kapsamında Türkiye'de yayınlanmış kitap, makale, sempzoyum ve konferans bildirileri ile tez çalışmaları derlenmiştir. Çalışmamızda kullanılan kaynaklar önce kendi içinde kitaplar, makaleler, tezler, sempozyum ve konferans bildirileri olarak bölümlere ayrılmıştır. Daha sonra her bir bölüm içinde de yayınlar yazarların soyisimlerine göre alfabetik olarak sıralanmıştır. Çalışmamız giriş dahil altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde konuya giriş yapılmış, kapsam ve çalışma yöntemi üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde 19. Yüzyıl İstanbul camileri üzerine yapılan yayınların analizleri yapılmıştır. Bu bölümde doğrudan yapılan yayınların, mimari anlayışı, sosyokültürel yapısı, mimarları, şehircilik anlayışına ilişkin yayınların analizlari yapılmıştır. Üçüncü bölümde 19. Yüzyılda İstanbul'da inşa edilen camilerin tanıtımları yapılmıştır. Dördüncü bölümde 18. Yüzyıl İstanbul camilerine ilişkin seçme bir bibliyografyaya yer verilmiştir. Beşinci bölüm kendi içinde kitaplar, makaleler, sempozyum ve konferans bildirileri ve tez çalışmaları olarak dört bölüme ayrılmıştır. Altıncı bölüm çalışmamızın değerlendirme ve sonuç bölümünü oluşturmaktadır. Söz konusu bölümde 19. yüzyıl İstanbul camileri üzerine yapılan yayınların 1950'den 2014'e kadar genel seyri değerlendirilmiş, yapılar bazında rakamsal olarak bir liste çıkarılmış ve ayrıca hakkında yayın yapılan camilerin İstanbul geneline dağılımını gösteren bir harita da hazırlanmıştır.
Kent kimliği ve kuruluşundan günümüze metropolleşme süreci içinde İstanbul'un kimlik analizi

ÇALIŞMANIN AMACI: Kentlerin yapısall, sosyal ve bireysel dokusu üzerinde; göç girdileri ile meydana gelmeye başlayan değişiklikler; onların özlerini zedelemeye ve kimliklerini değiştirmeye başladığından; 'Kimlik' ve 'Kimliksizlik' sorunsalına, gerçekçi ve bilimsel bir yaklaşım getirerek, bu paradoks çözülmeye çalışılmıştır. ÇALIŞMANIN SINIRLARI: Küçük obalardan günümüze, gerek vaziyet alış, gerekse üstlendikleri roller doğrultusunda; ortak Hemşehrilik Bilinci ve Belleği'nin Kişilik ve Kimlik kazandırdığı kentler, çalışma alanımızdır. Analitik örnek olarak İstanbul seçilmiştir. Kuruluşundan itibaren, İstanbul'da iskan eden çeşitli uygarlıklar; bu uygarlıkların etik ve etnik yapılan ile kültürel dokuları, sosyal ve kurumsal mekan organizasyonları incelenerek; kimliği oluşurken hangi kentlerden ve hangi ülkelerden, ne tür düşünce akımlarından ve ne tür dünya görüşlerinden etkilendiği araştırılmıştır. ÇALIŞMANIN TANITILMASI: Çalışmanın I. Bölünrunde: Tarihi niteliği olan ve özellikle Başkent kimliği taşıyan kentlere genel bir bakışla, benzer kimlik değişimleri aranarak çalışmanın tanıtılması yapılmış; amacı ve paradokslar ortaya konmuş; çalışmanın sınırlan belirlenmiş; kuramsal ve kavramsal yapı ortaya konarak, psikoloji'nin temeli olan 'Benlik/Kişilik, Karakter/ Kimlik' öğeleri incelenmiş; görsel, analogy ve feedback modelleri ile 'Birey' Kimliği ile 'Kent' Kimliği karşılaştınlmıştır. Kentlerin/Yerel Yerleşimlerin, kendilerine özgü kimlik/ kişilik taşıdıkları; kişiliksizlik ve kimliksizlik olarak tanımlanan sarsıntılı dönemlerin, bir geçiş dönemi kritik süreci olduğu; kentin farklı bir kimliğe bürfinme aşaması yaşadığı, HİPOTEZ olarak sunulmuştur. Çalışmanın n. Bölümü'nde: Yöntem ve Uygulama'da; bir ticaret kenti kimliğiyle kurulan ve çevre siteleri hinterlandına alarak başkentleşen analitik model İstanbul'un, kuruluşundan günümüze kadar geçirdiği 5 ayn dönemdeki kritik süreçler, çeşitli sosyo-kültürel ve planlama akımlannın ışığında detaylı şekilde incelenmiştir. Çalışmanın III. Bölümü'nde: Analizlenen örnek, analogy ve tümevanm metodlan ile irdelenmiş; İstanbul'un çok sesliliğinin ortaya koyduğu renkli/mozaik dokusunun; kentin kimliği üzerindeki etkileri, avantaj ve dezavantaj lan ile karşılaştınlırken; kaybedilen değerler, yeni kazamlan imgeler ve gelecekteki kimliğin sinyalleri tartışmaya açılarak Hipotezin uyarlanması tamamlanmış; sonuç üzerinde önerilerde bulunulmuştur.
Osmanlı İstanbul'unda 1550-1650 arası kadı sicillerine göre imar ve şehircilik hukuku

Bu çalışmada; 1550- 1650 tarihleri arasında İstanbul kadı mahkemelerinin mülkiyetler, yapılar, ortak alanlar ve şehirciliğe dair tüm konulardaki sorun ve anlaşmazlıkların çözümünü hangi hukuk kurallarını dayanak alarak nasıl sağladığı, çevresel yapının düzeni ile kentsel dokunun oluşumu ve bazı mimari özelliklerin oluşumunda şer'i mahkemeler ile merkezi idareden gelen fermanların yönlendirici etkileri araştırılmıştır. İstanbul Kadı Sicilleri'ne göre imar ve şehircilik hukukunun araştırıldığı bölümde, belirlenen tarih aralığındaki 11.136 adet mahkeme kaydı içerisinden şehirciliğe dair konular ayrılarak tasnif edilmiştir. İstanbul Kadı Sicilleri'nde yer alan ve çeşitli konular arasından seçilerek tasnif edilen, 'ortak alanların ve mülkiyetin ihlali', 'kamu alanlarının düzeni ve korunması', 'su altyapısının düzenlenmesi', 'mimari kurallar', 'bazı alanlarda yasak getirilen kullanımlar' ve 'yeni iskan alanları' konularına dair mahkeme kayıtları irdelenmiştir. Nefs-i İstanbul, yüksek dereceli devlet görevlilerinin ikamet ettiği, özel mülklerde su kullanım talebinin diğer bölgelere daha fazla olduğu, şahısların kendi mülkiyet alanlarındaki imar hakları ve sınırlamaları konusunda toplumsal uzlaşmayı sağladığı, imparatorluğun yönetim merkezi ile abidevi eserlerin bulunduğu ve vakıf sisteminin etkinliğinin en fazla olduğu kesimdir. Üsküdar'ın merkez çeperlerinde ve Haslar Kadılığı'na bağlı Hasköy'de hızlı bir şehirleşme süreci vardır. Suriçi İstanbul'unun su ihtiyacını Halkalı Su Yolları ve Kırkçeşme Su Yolları ile karşılayan Haslar bölgesi'nde su altyapısı ile ilgili faaliyetler yaygındır. Tasnif edilen konular içerisinde komşular arası mimari davaları sayısının, kamu alanlarının düzenini ilgilendiren kayıtların sayısının üçte birinden daha az olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuca göre İstanbul kadılıklarına bağlı şehircilik hukuku sistemini, komşular arası şikayet konulu davalara göre daha çok kamu yararı ve altyapı düzenlemeleri hakkındaki işlemlerin meşgul ettiği tesbit edilmiştir.
17. yüzyıl Galata ve İstanbul şer'iyye Sicilleri'nde Bey'bi'l-istiğlal akitleri

Osmanlı araştırmalarında birincil kaynaklardan birisi olma özelliğini taşıyan şer'iyye sicilleri; toplumsal, iktisadi ve hukuki alanlarda önemli bilgiler içerir. Bu çalışmada Osmanlı yaşamına ilişkin çok değerli bilgiler içeren bu kayıtlar üzerinden 17. yüzyıl Galata ve İstanbul sicil defterlerinde geçen bey'bi'l-istiğlal akitleri hakkında bilgi sahibi olmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak İslam hukukunda riba, karz ve hile konuları açıklanmış daha sonra bey'ul-ine, muamele-i şer'iyye, bey'i-bat, bey'bi'l-vefa, bey'bi'l-istiğlal akitleri hakkında bilgiler verilmiştir. Bu bilgiler verildikten sonra 17. yüzyılda mahkeme defterlerinde geçen bey'bi'l-istiğlal akitleri; tarafların kimlik bilgileri, akitlerin geçtiği mahalleler, tarafların din ve cinsiyet açısından değerlendirilmesi, akde konu olan mebi türleri, kira oranları, para birimleri ve mahkemelerdeki anlaşmazlıklar başlıkları tahlil edilmiştir.