turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Avrupa Birliği - Arnavutluk ilişkilerinin Avrupa Birliği Hukuku çerçevesinde değerlendirilmesi

İArnavutluk ? AB İlişkileri Hukuki Bakımından Değerlendirilmesi? isimli tezin amacı AB ? Arnavutluk ilişkilerine kısa bir bakış attıktan sonra onların değerlendirmesini yapmaktır. Avrupa Birliğin temeli II. Dünya Savaşından sonra, 1950 yılında atıldığı için tezin kapsadığı zaman dilimi II. Dünya Savaşı ve sonrasıdır. Arnavutluk Avrupa'nın içinde olduğu halde, bir taraftan büyük güçlerin yönlendirilmesi doğrultusunda ve diğer taraftan kendi hükümetinin kararı sonucunda Avrupa Birliğinden uzak kalmıştır. Ancak diktatörlük rejimin bitiminde AB'ye doğru ilk adımları atabilmiştir. Ancak Arnavutluk ? AB ilişkileri incelerken diğer Balkan ülkelerinin durumuna da değinmek kaçınılmazdır. Balkanlardaki devamlı istikrarsızlıklar sürekli AB'nin dikkatini çekmiştir. Bu istikrarsızlıkların taraflardan biri çoğu kez Arnavutluk ve Arnavutlar olmuştur. AB Arnavutluk'un da dahil olduğu beş Batı Balkan ülkesi için tasarladığı ortak politikanın amacı Balkanlardaki istikrarsızlığı ortadan kaldırmak ve barışı kurmak. Bu politika doğrultusunda İstikrar ve Ortaklık Süreci başlatılmıştır ve Avrupa Entegrasyonunu amaçlayan İstikrara ve Ortaklık Anlaşmaları imzalanmaktadır. AB ? Arnavutluk ilişkilerinin en önemli hukuki dayanağı İstikrar ve Ortaklık Anlaşmasıdır ve nedenle bu tezde bu anlaşmanın hukuki niteliği ve içeriği geniş bir şekilde incelenmektedir. Ayrıca İstikrar ve Ortaklık Raporların incelenmesinden, İstikrar ve Ortaklık sürecinin tatmin edici bir şekilde geliştiği ve ilerlemeler yavaş olduğu halde doğru yönde oldukları anlaşılmaktadır. İstikrar ve Ortaklık Anlaşmasının getirdiği yükümlülükleri yerine getirmek için Arnavutluk bütün tedbirleri almıştır ve gereken reformları gerçekleştirmektedir. İstikrar ve Ortaklık Anlaşması AB katılımı konusunda açık bir vaat içermemesine rağmen, Avrupa Birliği, Batı Balkan ülkelerine karşı katılım konusunda olumlu yaklaşımını sürekli dile getirmiştir. Bütün zorluklara rağmen Arnavutluk AB'ye girmek için bütün çabalarını göstermektedir. AB'ye girmek onun için diktatörlük ve istikrarsızlık ile geçen bir dönemin sonu ve gelişmeyi ve ilerlemeyi umduğu yeni bir dönemin başlangıcı olacaktır.
Yurt dışında işlenen suçların Türkiye'de yargılanması

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte uluslararası ulaşım ve ticaretin yaygınlaşması, turizmin gelişmesi, medya organları vasıtasıyla başka ülkelerde işlenen suçlara ulusal toplumlar tarafından kolaylıkla ulaşılması, suça karşı uluslararası kamuoyu vicdanı oluşturmaktadır. Hukuku ihlal eden kişi bütün insanlığa karşı suç işlemiş sayılmakta, artık devletler başka ülkelerde işlenen suçlara da kayıtsız kalmamaktadırlar. Devletler, hukuk düzenini bozanları ortak düşman olarak kabul etmektedirler. Artık modern ceza hukukunun amaçlarından birisi de uluslararası kamu düzenini sağlamak olmuştur. Suçlunun cezasız kalmaması ve aynı suç nedeniyle birden fazla cezaya da çarptırılmaması için çok sayıda uluslararası sözleşme imzalanmıştır. Bir diğer açıdan, vatandaşlık bağıyla bir ülkeye bağlı olmak kişiye ülke dışında da bir takım sorumluluklar yüklemektedir. Tarihten günümüze, birçok devlet vatandaşının ülkesi sınırları dışında da kendi kurallarına bağlı kalmasını istemektedir. Türk Ceza Kanunu, yurt dışında işlenen bazı suçlardan dolayı vatandaşların Türkiye'de yargılanacaklarını hüküm altına almıştır. Bununla birlikte, devlet aleyhine işlenen bazı suçları ve hatta yurt dışında faili ve mağduru yabancı olan bazı suçların dahi Türkiye'de cezalandırabileceğini hüküm altına almıştır. Bu kapsamda, 01.06. 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu Türkiye'nin taraf olduğu veya henüz olmadığı birçok uluslararası sözleşmeyi ruhunda ve gerekçesinde barındırmaktadır. Ceza hukuku kurallarının yer bakımından uygulanması olarak kategorize edilen bu konuda, öncelikle Türkiye ülkesinin gerçek ve farazi anlamda sınırlarını belirleyeceğiz. Daha sonra Türkiye ülkesi sınırları dışında işlenen suçları, suçun failine, mağduruna, suç tipine göre çeşitli ayrımlara tabi tutarak Türkiye'de yargılama yapılabilme koşullarını belirtmeye çalışacağız.
İslam hukukunda formalizm uygulaması olarak Hile-i Şer'iyye

İnsanlar yaradılışları gereği sosyal varlıklar olduğundan belli ihtiyaçları, hakları ve sorumlulukları bulunmaktadır. Bu akış içerisinde başka bireyler ve topluluklarla etkileşim halinde olmak, muhtemel çatışma ve uyumsuzluklara zemin hazırlamaktadır. Bu nedenle insanların meydana getirdiği toplulukların, yine insanların koydukları hukuk normlarıyla düzene kavuşması zaruri olmaktadır. Bu çalışmanın ilk bölümünde; hukukun düzen işlevinin temelini oluşturan formalizm konusuna, kavramın hukuk normlarına olan etkilerine ve Türk Hukuk Doktrininde formalizmin uygulandığı alanlardan örneklere yer verildi. Çalışmanın ikinci bölümünde ise; İslam Hukuk normlarının koyduğu sınırlardan yine İslam Hukuk normlarına uygun yöntemlerle çıkış yol= bulma manasına gelen, hile-i şer'iyye konusu ele alındı. İslam Hukuk alimlerinin konu hakkındaki görüşlerine, mezhep imamlarının hükümlerine ve delillerine değinilerek, İslam Hukuk Doktrininde tartışılan hile-i şer'iyye örneklerine yer verildi. Üçüncü ve son bölümde ise; formalizm uygulamasının İslam Hukukundaki yerine ve bu uygulamanın hile-i şer'iyye bağlamındaki tezahürlerine yer verilerek değerlendirmeler yapıldı.
Türk Ceza Kanunu'nda rüşvet suçu

Rüşvet suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Millete ve Devlete Karşı Suçlar ve Son Hükümler başlıklı dördüncü kısmının Kamu İdaresinin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Suçlar isimli birinci bölümünde 252, 253 ve 254'üncü maddelerinde düzenlenmiştir. 02.07. 2012 tarih ve 6352 sayılı Yasa ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 252 ve 254'üncü maddelerinde son derece önemli değişiklikler yapılmıştır. 6352 sayılı Yasa ile, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda basit rüşvet olarak yaptırıma bağlanan, kamu görevlisinin yapması gereken bir işi yapması için ya da yapmaması gereken işi yapmaması için menfaat sağlaması durumu yeniden rüşvet suçu kapsamına alınmış ve rüşvet suçunun kapsamı genişletilmiştir. Yine 6352 sayılı Yasa ile teşebbüs ve iştirak kurumları açısından, genel hükümlerden farklı olarak, rüşvet suçuna özel hükümlere yer verilmiş, etkin pişmanlık hükümlerinin ise uygulama alanı sınırlandırılmıştır. Çalışmamızda rüşvet suçunun Türk Ceza Kanunu'nda düzenlendiği bölümde dikkate alınarak genel bilgilere yer verildikten sonra rüşvet suçunun unsurları, özel görünüş şekilleri, muhakeme usulü, rüşvet suçuna uygulanan yaptırım ve benzer suçlar ile ayrımı açısından analizler yapılmıştır. Çalışmada esas olarak Türk Ceza Kanunu'nun rüşveti düzenleyen hükümlerinin 6352 sayılı Yasa ile değişiklik yapılmadan önceki ve sonraki hali üzerinde durulmuştur. Ancak bunan yanı sıra 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun rüşvet suçunu yaptırım altına alan hükümleri de karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Gerek 765 sayılı Türk Ceza Kanunu gerekse 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu açısından analizler yapılırken öğretide kabul edilen görüşler ile birlikte yargı kararlarına da yer verilmiştir.
Malpraktis ve hekimin taksirle yaralama suçu

Tıp ceza hukukunun en çok karşılaşılan taksirle yaralama suç tipi ile korunan hukuksal yarar insan vücudunun bütünlüğü, dokunulmazlığı hakkıdır. Hekimler, tıp mesleğinin gereği olarak, tedavi etmek, iyileştirmek, vücut bütünlüğünü korumak amaçlarıyla hastaların vücut bütünlüğüne ve sağlığına yönelik bir takım tıbbi müdahalelerde bulunmaktadır. Hekimin, bu müdahaleler sırasında toplumsal yaşamın ortak deneyimlerinden kaynaklanan ve belirli neticenin gerçekleşmesine engel olabilecek tedbirleri alma konusundaki dikkat ve özen yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu yükümlülüğe aykırı davranması sonucunda belirli neticenin meydana gelmesine yol açarak kusurlu olacaktır. Dolayısıyla tez çalışmamızda tıbbi müdahaleler bakımından kusurluluk ele alınarak, Danıştay, sıklıkla da Yargıtay kararları ışığında tıbbi müdahaleler esnasındaki uygulama hataları ile mülga 765 sayılı Türk Ceza Yasası'ndaki taksir çeşitleri ile tıbbi müdahaleler birlikte değerlendirilmiş ve tıbbi müdahale eylemlerinin suç oluşturması için gereken unsurlara ayrıntılı olarak yer verilmiştir. Hekimlik mesleği, ciddi sorumluluk ve riskler taşıdığı için, konunun izin verilen risk öğretisi kapsamında değerlendirildiği ve dolayısıyla tezimizde güven ilkesi ve izin verilen risk öğretisi ele alınarak hangi durumlarda hekimin eylemlerinin izin verilen risk=komplikasyon kapsamında değerlendirilerek taksirli sorumluluğu olup olmayacağı, taksir ve mesleki taksir konuları incelenmiştir. Hekimin kast sorumluluğunun söz konusu olduğu, kasten öldürme suçu (TCK m.81), ihmali davranışla işlenen kasten öldürme suçu (TCK m.83) ve ötenazi, kasten yaralama suçu (TCK m.86) ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçu (TCK m.87) genel olarak incelenmiştir. Tez çalışmamızın üçüncü bölümünde ise taksirle öldürme suçu (TCK m.85), mülga 765 sayılı Türk Ceza Yasası ile 5237 sayılı Türk Ceza Yasası karşılaştırılarak, 5237 sayılı Türk Ceza Yasası'nın 89. Maddesinde tanımlanan taksirle yaralama suçu; taksirli eylemlerle yaralamaya neden olan diğer meslek mensupları ve kişilerden soyutlanarak, daha çok hekimlik uygulama hatalarına özgü Yargıtay kararları eşliğinde ayrıntılı olarak tetkik edilmiş ve tüm boyutlarıyla incelenmiştir. Tez çalışmamızın sonucunda; 5237 sayılı TCK m.22' de taksir tanımlanmasına karşın objektif dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılığın nasıl belirleneceği konusuna açıklık getirilmediğinden, mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'ndaki taksir kalıpları göz önünde bulundurularak belirlenmesinin yerinde olacağını, hukuk sistemimizde ötenaziye ilişkin yasal düzenleme yapılmasını, güvenlik tedbiri olarak belli bir meslek ve sanatı yapmaktan yasaklanma, ilgili ehliyet ve ruhsat belgelerinin geri alınmasına ilişkin TCK m.53/6'da yapılan düzenlemenin ağır bir yaptırım olması nedeniyle değişiklik yapılmasını ve tıbbi uygulama hatalarına ilişkin bir an önce yasal düzenleme yapılması gerektiğini düşünmekteyiz.
Ceza kovuşturmasında delillerin ortaya konulması ve değerlendirilmesi

Ceza muhakemesinde, geçmişşte yaşanmış uyuşmazlık konusu olay, onu temsil eden deliller vasıtasıyla ortaya konulmaya çalışılır. Bu bağlamda maddi gerçek, uyuşmazlık konusu olayın deliller aracılığıyla ortaya konulmuş halini ifade eder. Ceza muhakemesinde maddi gerçeğin bulunmasının ve hukuk düzeni açısından doğru bir karar verilebilmesinin öncelikli şartı, delillerin sağlıklı bir şekilde ortaya konulup değerlendirilmesidir. Deliller duruşmada hükmün oluşmasına katkı sağlayacak süjelerin önüne konulmalı ve tartışmaya açılmalıdır. Deliller ortaya konulduktan sonra sıra değerlendirilmesine gelir. Geçmişte yaşanmış olayın bugün gerçeğe uygun biçimde temsil edilebilmesi için delillerin doğru değerlendirilmesi gerekir. Vicdani ispat sisteminde hakim duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delilleri akıl yürütmek suretiyle serbestçe değerlendirerek vicdani kanaatini oluşturur. Bu çalışmada 'Ceza Kovuşturmasında Delillerin Ortaya Konulması ve Değerlendirilmesi' konusu ele alınmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde modern ceza muhakemesi ispat sistemi olarak vicdani ispat sistemine ilişkin temel bilgiler verilmiştir. İkinci bölümünde delillerin ortaya konulması ve tartışılması açıklanmıştır. Üçüncü bölümünde delillerin serbestçe değerlendirilmesi incelenmiştir. Nihayet sonuç kısmında çalışma sayesinde ulaşılan sonuçlar özetlenerek çalışma tamamlanmıştır.
İdari yargıda dava açma süreleri

Hukuk devleti ilkesinin en önemli unsuru; bireylerin idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yoluna gidebilmesidir. Hak arama özgürlüğü olarak nitelendirebileceğimiz bu yol, gerek Anayasa ve gerekse uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınan, adil yargılanma hakkının da bir gereğidir. Bu çalışmada; idari yargı düzenine sahip tüm ülkelerde idarenin eylem ve işlemlerine karşı yargı yoluna başvurulmasını önceden belli bir süre içerisinde dava açılmış olma koşuluna bağlayan idari yargıda dava açma süresi incelenmektedir. Dava açma süresi kamu düzenine ilişkindir. Davanın süresinde açılıpaçılmadığı yargı yerleri tarafından re'sen incelenir. Dava açma süresi hak düşürücüözellik gösterir. Davanın süresinde açılmamış olması tarafların isteği ya da rızasıgösterilerek göz ardı edilemez. Dava açma süresinin değiştirilmesi konusunda tarafların aralarında herhangi bir anlaşmaya varması da mümkün değildir.
Yapı ruhsatı

Dayanağını mülkiyet ve yerleşme hakkından alan yapı hakkı, kullanımı biçim gereklerine bağlanmış olan bir haktır. Bir hak biçim gereklerine bağlanarak, toplum içinde yaşayanların, istediği her şeyi, istediği şekilde yapması önlenmeye ve böylelikle de kamu düzeni sağlanmaya çalışılır. Yapıların yapılması da günümüzde başta 3194 sayılı İmar Kanunu olmak üzere Kıyı Kanunu, Çevre Kanunu, Orman Kanunu, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve diğer birçok özel kanun, plan ve yönetmeliklerle biçim gereklerine bağlanmıştır. Bu biçim gereklerinin başında da çoğu inşa faaliyetlerine başlanmadan önce, yetkili idareden yapı ruhsatı ve muhtarlık izninin alınması gelir. Bu çalışma ile yapı ruhsatının alınabilmesi için başta 3194 sayılı İmar Kanunu olmak üzere diğer özel kanunlar ve yönetmeliklerde belirtilen prosedürler dizisi belirlenmeye, yapı ruhsatı alınması sürecinde meydana gelebilecek olan uyuşmazlıklar ve çözüm yolları da kanun, yönetmelik ve yargı kararları incelenerek değerlendirilmeye çalışılmıştır. Ülkemizde, doğrudan imar yetkisi içeren birden fazla kanun olması bu prosedürler dizisinin karmaşık olarak görünmesine neden olmakla birlikte, yapı ruhsatı başvurundan önceki hazırlık sürecinin de uzun zaman almasına neden olmaktadır.
Anonim ortaklık genel kurulunda gündeme bağlılık ilkesi ve istisnaları

Anonim ortaklıklarda genel kurul, gelişigüzel olarak toplanan ve karar alan bir organ değildir. Tam aksine, gerek genel kurul öncesi gerekse genel kurul esnasında uyulması gereken pek çok ilke ve kural vardır. Bu ilkelerden biri de gündeme bağlılık ilkesidir. Pay sahiplerini korumayı amaçlayan gündeme bağlılık ilkesi, Türk Ticaret Kanunu'nun 413/2. maddesinde emredici olarak düzenlenmiştir. Ancak kanuni istisnaların saklı olduğu ayrıca belirtilmiştir. Bu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, söz konusu ilke mutlak değildir. Dolayısıyla gündeme bağlılık ilkesinin anlamının ve sınırlarının belirlenmesi son derece önemlidir. Bu çalışmada, gündeme bağlılık ilkesi ve bu ilkenin istisnaları incelenmiştir. Birinci bölümde genel kurulun toplantı prosedürüne, gündemine ve gündeme bağlılık ilkesine değinilmiştir. İkinci bölümde gündeme bağlılık ilkesinin istisnalarına, üçüncü ve son bölümde ise gündeme bağlılık ilkesine aykırı olarak genel kurulun karar alması durumunda uygulanması gereken yaptırıma değinilmiştir.
Zorunlu sigortalarda güvence hesabı

Zorunlu sigortalar sözleşme yapma hürriyetinin istisnası olarak, özellikle mali mesuliyet sigortası branşında yer bulan, tehlikeli iş ve işletmelerin çalışanlara ve üçüncü kişilere vereceği zarar risklerini telafi etmek, işleteni ve ekonomiyi de rahatlatmak amacıyla kamu gücüyle tesis edilip kabul edilen sigortalardır. Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesiyle yeni zorunlu sigorta ihdasının kanun yoluyla yapılması sisteminden vazgeçilerek, mevcut sigortaların zorunlu hale getirilmesi ve ihtiyaç halinde sistemde mevcut olmayan sigortaların ihdası yetkisi Bakanlar Kurulu'na verilmiştir. Hükümde önceden mevcut özellikle trafik kazalarındaki zararları karşılayan mali sorumluluk sigortaları ile diğer zorunlu sigortalar korunmuş, mali sorumluluk sigortalarının yanında değişen ihtiyaçlar karşısında mal sigortalarının da Bakanlar Kurulu kararıyla zorunlu hale getirilmesinin önü açılarak reform düzeyinde köklü değişikliğe gidilmiştir. Ülkemizdeki ekonomik gelişmelerle doğru orantılı olarak tehlikeli iş alanlarının artması ve hemen her alanda iş kazalarının çoğalması sebebiyle yapılan bu köklü değişiklik yerinde olmuştur. Nitekim Kanun'un kabulünden sonra, Maden Çalışanları Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası'nın Bakanlar Kurulu kararıyla kabul edilmesi yeni sistemin isabetli olduğunun göstergesidir. SK.'nın 14. maddesiyle ise zorunlu sigorta sistemini tamamlayan Güvence Hesabı kabul edilmiştir. Düzenlemeyle; daha önce Garanti Fonu adı altında sadece trafik sigortalarını kapsayan bir sistem yerine tüm zorunlu sigortaları kapsayan yeni bir müessesenin kabulü de zorunlu sigorta sistemini tamamlamıştır. Güvence Hesabı, zorunlu sigortalarla teminat altına alınan risklerden kaynaklanan üçüncü kişilere ait zararların, zorunlu sigorta yaptırılmaması veya sigorta şirketinin iflası gibi hallerde Kanun'da sayılan şatların oluşması koşuluyla karşılanması amacını taşımaktadır. Bu kapsamda çalışmamızda zorunlu sigortaların neler olduğu, bu sigortalar için hangi hallerde Güvence Hesabı'na zarar ödemesi için başvurulabileceği ele alınacaktır.
Anayasa Mahkemesi'ne yapılan bireysel başvuruların ön incelemesi ve kabul edilebilirliği

Anayasa Mahkemesi'ne yapılan bireysel başvuruların incelemesi üç aşamada gerçekleşmektedir: Ön inceleme, kabul edilebilirlik incelemesi ve esas incelemesi. Bu çalışmada söz konusu aşamalardan ilk ikisi olan 'ön inceleme' ve 'kabul edilebilirlik incelemesi' ele alınmıştır. Ön inceleme aşaması, bireysel başvurunun şekli ve bazı usuli gereklerine yönelik Bireysel Başvuru Bürosunca yapılan incelemedir. Bu aşamada, başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı ile başvuru formunun Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 59. ve 60. maddelerdeki gerekleri karşılayıp karşılamadığı hususu incelenmektedir. Kabul edilebilirlik aşamasında ise başvurunun incelenebilir seviyede olup olmadığına yönelik Anayasa ve Kanun'da öngörülen başvurunun konusu, süjesi, kanun yollarının tüketilip tüketilmediği, başvurunun önem taşıması, başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olup olmaması gibi kriterler/şartlar ele alınır. Kabul edilebilirlik incelemesini yapma yetkisi ise artık Mahkeme'nin üyelerinden oluşan bir birimi olan Komisyonlardadır. Ön inceleme ve kabul edilebilirlik incelemesine yönelik mevzuattaki düzenlemelerin bir kısmı ve Anayasa Mahkemesi'nin bazı içtihatları bireysel başvuru uygulamasının işlevi ve amacıyla çelişmektedir. Bu çalışmada, mukayeseli hukuk da dikkate alınmak suretiyle Türk hukukundaki bu çelişki ve problemlerin tespiti ve çözüm önerileri işlenmeye çalışılmıştır.
Toplumsal olaylara müdahalede gaz kullanımının insan hakları açısından incelenmesi

Toplumsal olaylara müdahale eden kolluğa hukuk, belirli durumlarda zor kullanma, bu arada da gazlar kullanma yetkisini vermektedir. Gaz kullanma uygulamaları hukuka uygun olmakla birlikte, acaba insan hakları bakımından durum ne? Çalışmamızın amacı, toplumsal olaylara müdahalede gazların kullanılmasının ve yarattığı bazı sonuçların insan hakları açısından incelenmesidir. Tezin birinci bölümünde, kolluk kuvvetlerinin toplumsal olaylarda gaz kullanmasına izin veren kanun ve yönetmelikler incelenmiş ve gösterileri dağıtma amacıyla gaz silahlarının kullanımının hukuki boyutu belirtilmiştir. İkinci bölümde ise, temel hakların sınırlandırılması üzerinde durularak, kolluk kuvvetlerinin neden olduğu hak ihlalleri AİHM ve Anayasa Mahkemesinden örnek kararlarla gösterilmiştir. Sonuç olarak, kolluk kuvvetlerinin belirli durumlarda kullanmaya yetkisi olduğu göz yaşartıcı gazların ve biber gazlarının hukuka uygun, fakat insan haklarına aykırı bir uygulama olduğu ortaya konmuştur.
İdarİ yargılama hukukunda bilirkişilik müessesesi

Çalışmamızda, idari yargılama hukukunda usulle ilgili olmakla birlikte kararın esasına da etki eden bilirkişilik müessesesinin yargılamada ne olduğu ve tarihsel gelişimi ile ilk derece idari yargı yerlerinden olan idare ve vergi mahkemelerinde bilirkişilik müessesesinin işleyişini, hangi konularda bilirkişiye başvurulması hangi konularda ise başvurulmaması gerektiği, şayet bilirkişiye başvurulmuşsa bilirkişinin seçimi ve seçim konusunda nelere dikkat edilmesi gerektiği, tarafların bilirkişiyi reddi, bilirkişinin görevlendirilmesi, azli, bilirkişinin bilirkişilikten çekinmesi ve bilirkişi ücreti konuları idare ve vergi mahkemelerine ilk kez gelen örnek dava dosyaları üzerinden detaylı olarak incelenmiştir. Ardından bilirkişinin rapor hazırlama süreci, rapor hazırlanırken bilirkişinin sahip olduğu yetkileri, raporun içeriği, şekli, nitelikleri, tevdii, raporun hazırlanmaması halinde yargıç tarafından yapılması gereken işlemlerin neler olduğu, raporun taraflara tebliği ve tarafların rapora itirazı ile itirazın kabulü veya reddi halinde yargıcın hangi yolu izleyeceği konusu detaylı olarak incelenmiştir. Son olarak ise, hazırlanıp sunulan bilirkişi raporunun mahkemeyi bağlayıcılığı konusunun öncelikle doktrinde nasıl irdelendiği ve bu bağlamda doktrinde öne çıkan görüşlerin neler olduğu konusu ele alınıp, ardından da bağlayıcılık konusunda yüksek yargı yerleri ve temyiz mercileri Danıştay ile Yargıtay'ın tutumlarının ne şekilde olduğu incelenmiş ve nihayetinde genel bir değerlendirme ile çalışma sonuçlanmıştır.
Medeni usul hukukunda dava ehliyeti

Dava ehliyeti, taraflardan birinin bizzat kendisi ya da yetkilendirmiş olduğu bir temsilci aracılığı ile usuli işlemler yapabilme ve yargılamayı yürütebilme ehliyetine sahip olmasıdır. Dava ehliyeti, tarafların usuli işlem yapabilmesi için aranan bir şarttır. Türk hukukunda dava ehliyetinin kapsamı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 51. maddesinde belirlenmiştir. Bu maddeye göre dava ehliyeti medeni hakları kullanma ehliyetine göre belirlenecektir. Dava ehliyeti olmayan kimselerin yargılamada mutlaka kanuni temsilci aracılığı ile temsil edilmesi gerekmektedir. Davada esasa ilişkin uyuşmazlığın incelenebilmesi için dava şartlarının bulunması gerekmektedir (HMK m. 115 /II). 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinin birinci fıkrasının d bendinde dava ehliyeti bir dava şartı olarak kabul edilmiştir. Kural dava şartlarının yargılamanın en başından sonuna kadar bulunması gerekir (HMK m. 115 /I). Bu çalışmada dava ehliyetinin bir dava şartı olarak gösterdiği özelliklerin yanı sıra dava ehliyetinin medeni usul hukukunda gösterdiği özellikler incelenecektir. Özellikle dava ehliyetinin benzer diğer kurumlar arasındaki ilişki üzerinde durulacaktır. Ayrıca dava ehliyeti ile ilgili Türkiye'deki hukuki düzenlemeler, Alman ve İsviçre hukukları karşılaştırılacaktır. Bu çerçevede çalışmanın birinci bölümünde dava ehliyeti hakkında genel bilgiler verilecektir. İkinci bölümde gerçek ve tüzel kişilerin dava ehliyeti üzerinde durulacaktır. Son bölümde ise bir dava şartı olan dava ehliyetinin ilk derece yargılamasında ve kanun yollarında göstermiş olduğu özellikler değerlendirilecektir.
İlaç Hukuku bağlamında idarenin sorumluluğu

İlaç kavramı, insanlık tarihi boyunca hayatımızın her anında çeşitli gerekçelerle, çeşitli formatlarla her zaman kullanılmış ve her zaman kullanılacak olan bir met adır. Çağdaş dünyanın yarattığı en önemli sorunlardan birisi tıpta yaşanan baş döndürücü gelişmelerin sonuç odaklı olması, fakat deva olarak üretilen malzemelerin kısa veya uzun vadede ne gibi zararlı sonuçlar ortaya çıkarabileceği durumunun göz ardı edilmesidir. Bu nedenle pek çok ülkede ve ülkemizde görüldüğü gibi ilaçların gerek üretilmesi aşamasında gerekse de kullanılması aşamasında pek çok zararlı sonuçlar doğabilmektedir. Bu zararlı sonuçlardan dolayı sorumluluğun nasıl olacağının belirlenmesi ve zararın doğmasından önce çeşitli tedbirlerin alınması tabiidir ki hukukun asli görevlerindendir. Bu nedenle ilaç üreticilerinin, ithal edenlerin, ruhsat sahiplerinin, dağıtıcıların sorumluluklarının özel hukuk veçhesi olduğu gibi tüm bu aktörleri denetleyen, onlara ilaç sektöründe faaliyet göstermesine onay veren idare aygıtının da sorumluluğunun netliğe kavuşturulması elzemdir.