turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
La moralité, dieu et la religion dans la philosophie critique de Kant

Tezimiz, Kant'ın eleştirel felsefesinin din ile olan ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Kant'ın eleştirisinin ne doğal teolojinin ne de tarihsel dinlerin kategorik bir reddi olmadığını iddia ediyoruz. İlk bölümde Kant'ın doğal teoloji eleştirisini, onun dine başka bir yer açma amacı taşıdığına dikkat çekerek inceliyoruz. İkinci bölümde aklın pratik kullanımını, felsefenin ufkuna dini sokmanın meşru yolu olarak ele alıp, bu kullanımın ahlak yasasının teminatı ve insanın kendisi aracılığıyla kendini tabiattan kaynaklanan zorunluluklardan azade görebildiğine ve kendisini bir akıl dünyasının vatandaşı olarak tasarladığı umudun hamisi olduğuna vurgu yapmaya çalışacağız. Tezimizin üçüncü bölümü, Kant'ın tarihsel dine ilişkin tutumunu analiz etmeye ayrılıyor. Bu bölümde, Kant'ın tarihsel dinler karşısındaki tutumunun ne düşmanca olduğunu ne de onları gözetmek gibi bir amaç güttüğünü tespit edeceğiz. Onun için tarihsel dini değerlendirmenin yegane kriteri ahlaki dindir ve Kant bu kriteri tarihsel dinin her bir unsuruna, bu unsurun onda nasıl bir rol oynadığına dikkat etmeksizin, uygular. Bu son bölüm sayesinde, onun din anlayışının eleştirel felsefeden yapay ya da keyfi bir şekilde değil doğal olarak çıktığı sonucuna ulaşıyoruz. Böylece denebilir ki Kant, dini yeniden keşfediyor ve ona dinin diğer tüm işlevlerini dışlayan tek bir ahlaki görev veriyor.
İbn Arabİ'nin Ferdiyye kavramına getirdiği Pisagorcu yorum

Araştırmalarıma göre sayılar yoluyla tanrısal fizik ötesi alanı yorumlamayı ve mistik tecrübeye dayalı ontolojisini sayıların ifade ettiği sembolik değerlere göre tevil etmeyi bir metot olarak kullanan Muhyiddin İbn Arabi (1165-1240) İslam mistik düşünce tarihinde Neo-Pisagorcu düşüncenin temsilcisi sayılır. Matematiksel açıklama biçimini bir metot olarak kullanması onu,
Antik felsefe ve edebiyatta mitas

Bu çalışmanın amacı, Platon'un diyaloglarında mitosun işlevini incelemektir. Bu incelemeye götüren problem ise, Platon'un felsefesinin, mitosların bir olguyu açıklamak için kullanıldığı farzedilerek anlaşılmasıdır. Oysa bu anlama Platon'a uygun görülmüyor. Çuhkü Phaidon diyalogunda Platon, bunu kendi sözleriyle de ifade ediyor; 'Bu şeylerin benim burada anlattığım gibi olduğunu İddia etmek, aklı başında bir adama yakışmaz; yine de, ruhun ölümsüz bir şey gibi göründüğüne bakılırsa, ruhlarımız ve bulundukları yerler hakkında söylenenlerin böyle olduğuna ya da buna yakın olduğuna inanmak, sanırım, hem yakışır, hem de bunlara inanmayı göze almaya değer' (1). İşte bu çalışmayı başlatan bu amaç doğrultusunda, Birinci Bölümde, önce Yunan mitoslarına dayanarak mitosun bir ifade ve açıklama yolu olduğu ortaya kondu. İkinci Bölümde mitosların bir kullanım alanı da edebiyat olduğu için, trajedi ve destanlardaki işlevi ortaya konulmaya çalışıldı ve mitosların destanların konusunu oluşturduğu, trajedilerin de bir mesaj ileten sembol olarak kullanıldığı gösterilmeye çalışıldı. - Üçünü Bölümde, Platon'un mitosları ne zaman ve ne amaçla kullandığını ortaya çıkarmak amacıyla altı diyalogu incelendi ve Platon'un Sokrates'e anlattırdığı mitosları, bir gerekliliği ya da bir imkanı temellendirmek için kullandığı gösterildi. Ayrıca mitosun, felsefe ve edebiyattaki kullanımları karşılaştırıldı ve destanın baştan sona konusunu; öğelerini meydana getirirken, trajedi ve felsefede belirli bir amaçla trajedi ve felsefede belirli bir amaçla trajedide bir mesaj ileten sembol, Platon'un felsefesinde temellendirme aracı olarak kullanıldığı gösterilmeye çalışıldı. (1) Platon, PHAİDON, S.114-C 45 Çalışmanın sonunda Platon'un bu diyaloglarında Sokrates'e mitosları, bir savının rasyonel -diyalektik- temellendirmesinin artık yapılamayacağı noktada tartışmaya 'son vermek' amacıyla anlattırdığı, bunun bir inançla yapılan bir temellendirme olduğu ; mitoslar, 'olan' şeyleri açıkladığı farzedildiği zaman Platon'un ilgili çeşitli görüşlerinin -bilgi, idea gibi- saptırıldığı, dolayısıyla, Platon'un metinlerinden hareketle bu yaygın anlamaları gözden geçirmek gerektiği ortaya konulmaktadır.
The relationship between urban sounds and sense of belonging

Tez temel anlamda şehir sesleri ile mekana, topluma ve kültüre duyulan aidiyet hissi arasındaki ilişkiyi tartışmaktadır. Süreç boyunca Balat bölgesinde çeşitli görüşmeler yapılmıştır ve tez yapılan alan araştırmasını temel almaktadır. Bunun yanı sıra tez, ses çalışmaları, duygu teorisi, duyular ve duyguların ilişkisi gibi alanların içeriğinde yer almaktadır.
J. Locke ve Berkeley'de bilgi

Bu çalışmanın amacı, iki deneyci filozof Locke ve Berkeley'in bilgi görüşlerini ve ilgili tartışmaları serimlemektir. Locke'un amacı insan bilgisinin doğasını, derecesini ve kapsamını incelemektir. Bunun için işe, doğuştan ideler öğretisini reddetmekle başlar. Deneyden gelmeyen bir takım bilgilere sahip olduğumuz varsayımını bir düş, bir yanılgı olarak görmekte ve tüm bilgilerimizin deneyden geldiğini göstermeye çalışmaktadır. Ancak Locke, bilgiyi deneyden başlatmasına karşın bilginin tam olarak ortaya çıkması için deneyin tek başına yeterli olmadığını düşünür. Locke felsefesinde bilgi için deney kadar ideleri oluşturmak, ideler arasında bağlantı kurmak ve bu bağlantıları algılamak gerekir. Bu bağlantıları algılamak için de sezgi ve akıl gereklidir. Bu nedenle Locke'un bilgi felsefesinde bilgi, deneyin yanı sıra aklın bağlayıcılığı olmadan gerçekleşmez. Bunun sonucunda da Locke felsefesinde bilgi, ideyle gerçeklik arasındaki ilişki üzerine değil, idelerin kendi aralarındaki bağlantı üzerine kurulur. Locke'un bilgiyi, ideler arasındaki bağlantılara indirgemesinin nedeni, idenin gerçeklikteki karşılığını aramamasıdır. Bilgiyi ideler arasındaki bağlantıların bilinmesi üzerine dayandırması, Locke'un bilgi sorununu sonuna kadar deneycilik üzerine temellendirmediği sonucunu ortaya çıkarır. Berkeley de, kendisinden önce yaşamış olan Locke gibi, bizim doğrudan ve aracısız olarak algıladığımız her şeyin kendi zihnimizdeki ideler olduğunu, doğuştan düşünceler bulunmadığını, tüm idelerimizin algısal deneyin sonucu olduğunu ve bilgimizin duyu-deneyi aracılığıyla sahip olduğumuz idelerden türediğini savunmuştur. İdelerden türeyen bilginin tek bir istisnası vardır: Tinsel varlıklara ya da insanın kendi benine ilişkin bilgidir. Şu halde, gerek Locke, gerekse Berkeley'in, bilgi de deneye, duyuma ya da algıya son derece önem verdiklerini, bu süreçte, öznenin rolünü vurgulamış olmak bakımından aynı çizgide yer aldıklarını; ama Berkeley'in, özellikle soyut ve tümel kavramlar, birincil ikincil nitelikler ve gerçeklik konusunda Locke'dan ayrılarak, daha uç bir noktaya vardığını söylemek mümkündür.
Din eğitiminde bilgi problemi

Elinizdeki tez İslam düşüncesi doğrultusunda din eğitimi için epistemolojik esasların izlerini takip etmeyi amaçlamaktadır. Kadim mirasımızda bilginin, nihai olarak, Kutsal Varlık'la bir ilişki vasıtası şeklinde tasavvur edildiği görülmektedir. Çalışmamız bu ilişkiselliği gelenekle bir buluşma noktası olarak tayin etmek suretiyle din eğitiminin İslami bilgiyi temellük etme imkanını problem edinmektedir. Bu münasebetle kelam, İslam felsefesi ve tasavvuftaki bilgi teorileri iki tarzda sorgulanmaya tabi tutulmuştur. Bunlardan biri bu ilimlerde üretilen bilgi yaklaşımlarının disiplinin nazarıyla nasıl yorumlanabileceği, diğeri ise bu yorumlamalardan ortaya çıkan düşüncelerin günümüz için nasıl bir din eğitimi tasvir ettiğidir. Söz konusu ilişkisellik perspektifinden bakıldığında 'işlev'leri itibariyle bilginin tanımlarının insanın din ile münasebetlerinin tanımlarına, bilginin kaynaklarının insanın din ile irtibatının araçlarına, bilginin türlerinin ise insanın çok yönlü yapısına ve çoklu ilişki biçimlerine delalet ettiği söylenebilir. Bilginin bu şekilde muhtevalandırılması din eğitimi için bazı eşik ve sınırları açığa çıkarır. Bilginin ilişkisel karakteri din eğitiminin 'Yaratıcı ile bir ilişki hadisesi', disiplinin ise bu ilişkiyi inceleyen bir ilim olarak yapılandırılmasına imkan tanır. İslam düşüncesindeki çoklu bilgi kaynakları ve türleri bağlamında düşünüldüğünde disiplinin, kendisini ilişkinin veçhelerinden herhangi birisiyle sınırlandırması beklenemez. Dolayısıyla din eğitiminin, günümüz hakim bilgi yaklaşımı olan pozitivist bilimin yegane kabul ettiği akli/bilimsel bilgiyi mutlaklaştırması ve dolayısıyla bilimsel bir alan olarak teşekkül etmesi olanaklı görünmemektedir. Ayrıca düşünce mirasımızda ilim-amel ilişkisi alanımız için ameli bilgiler de bilgi-eylem bütünlüğünü gözeten bütüncül bir bakışı, nazari bilgilerin ise amelden bağımsız tekil bir şekilde dikkate alınmasını ifade eder. Din eğitiminin, öğretime sığdırılamayacak bir kapsama sahip olduğunu ima eden bütün bu bilgi yorumları disipline 'bir kal ve hal ilmi' olarak geleneğe eklemlenme fırsatı tanır.
Fena ve beka anlayışının İslam öncesi kökenlerine dair inceleme

Tasavvufun önemli kavramlarından olan fena ve beka kavramlarının, İslam Öncesi kökeni Hint, Çin ve Yunan düşüncelerine kadar götürülebilir. Bu çalışmada tasavvufun temel kavramlarından olan fena ve beka kavramlarının İslam inancı öncesi kökenleri Hint-Çin-Yunan düşünceleri çerçevesinde ortaya konulmuştur. Fena ve beka kavramlarının diğer düşüncelerdeki anlam çerçevesi, tarihsel değişimi ve İslami geleneğe etkileri tespit edilmiştir. Fena ve beka tanımı konusunda ilk sufiler arasında önemli bir uzlaşma olmasına rağmen ayrıntılara inilip yorumlanmaya başlanınca farklılıkların ortaya çıktığı görülmüştür. İslami gelenekte fena ve beka kavramlarının kökeninin Hint-Çin-Yunan düşüncelerine dayanıldığı tespit edilmiş, fena ve beka kavramlarının ontolojik ve epistemolojik etkilerine değinilmiştir.
Arthur Schopenhauer'da metafizik kötülük ve varoluşun verdiği acıdan kaçış olarak ahlaki eylemler

Bu çalışmada Arthur Schopenhauer'ın varoluşu dayandırdığı metafizik kötülük ve bunun sonucunda insan yaşamına hakim olan acı kavramları ve düşünürün çıkış noktası olarak ortaya koyduğu ahlak yaklaşım temel hatlarıyla ele alınacaktır. Tez, günümüz toplumlarının yaşadığı hızlı değişim ve dönüşümle yaşamın manevi yönünde oluşan zedelenme ve bunun sonucunda çıkan sosyal ve toplumsal çöküşlere düşünürün felsefesinin ışık tutabileceği noktaları ortaya koymaktadır. Tezin ilk kısmında Schopenhauer düşünce sisteminin anahtar kavramları ve temel ilkeleri açıklandıktan sonra düşünürün insan ve evren tasavvuru ortaya konacaktır. İkinci aşamada filozofun var olan inanç ve ahlak sistemlerine karşı eleştirileri ve yorumları incelenecek, düşünürün kendi etik anlayışına zemin hazırlayan benzer unsurlar veya karşıtlıklar üzerinde durulacaktır. Tezin son aşamasında düşünürün yaşamı kuşatan acıdan kurtulmak için işaret ettiği ahlaki yaklaşım ve hakikatin manevi yönünü kavrayış aşamaları ele alınacaktır. Schopenhauer'ın Kant'dan devraldığı bilinç tasarımlarıyla kurulu evren algısını kendi düşünce sisteminde, kendinde varlığın idrakinin kabulüyle yeniden şekillendirmesi ve görünüm dünyasının kuşatıcılığından sıyrılabilme düşüncesi, günümüz dünyasının maddeyi ön plana çıkaran toplumsal yapısında manevi temellendirmeler için hangi noktalarda yararlanılabilir olduğu üzerinde durulmuştur.
The relation of aesthetic experience to the truth and the good in Kant

Bu çalışmada, estetik deneyimin Kant'ın felsefesindeki rolü ve öneminin açıklanması amaç edinilmiştir. Bu rol önce estetik yargı gücünün öznenin anlama gücüne atfedilen duyulabilir dünyaya dair hakikatler üretmesinde keşfedilir. Sonra, ahlaki öznenin iyiye dair tasarımında ve ahlaki yargıların oluşturulmasında bulunur. Güzelin bir uyum ve birlik duygusu olarak alımlanmasını ve yaratılmasını sağlayan bu estetik güç, bilgi alanına aşkın olan alana estetik bir belirlenebilirlik getirir. Tez, estetik yargı gücünün, yönlendirici bir yorumlama gücü olarak, bilgisinde sınırlı ve ahlaki amacın gerçekleşmesinde koşullar bulunduran öznenin bilgisi ve ahlaki yaşamı için zorunlu koşul oluşturduğunun bildirilmesiyle bitirilmiştir.
An Analysis in conditional statements

oz KOŞULLU İFADELERDE BİR ÇÖZÜMLEME Dağlı, Mustafa M. Ph. D., Department of Philosophy Supervisor: Prof. Dr. Ahmet İnam Eylül 2002, 215 sayfa Koşullu tümceler / önermeler / ifadeler, çok eski zamanlardan beri felsefecilerin yoğun ilgisini çekmektedirler. Bu tezde, önce tarihsel arka-plan araştırılmıştır. Sonra, koşullu tümce cinsleri ve koşullu tümce / önerme / ifadelere ilişkin teoriler incelenmiştir. Bir kavramsal çerçeve geliştirildikten sonra da, doğal dil koşullu ifade problemlerinden ikisine, çözümler önerilmiştir. Son olarak da, bazı sonuçlara varılmaya çalışılmıştır.
Tıpta adalet ilkesi: İnsan ve değer anlayışları açısından bir sorgulama

Tıpta Adalet İlkesi: İnsan ve Değer Anlayışları Açısından Bir Sorgulama başlığı altında yapılan çalışmanın temel konusu, tıp etiğinde adalet ilkesi, temel savı ise; her adalet anlayışının belirli bir insan ve değer görüşüne dayandığıdır. Bu amaçla, sağlık hizmeti sunumu, tıbbi bakım, tıbbi tanı ve tedavi olanaklarının adil paylaşımı gibi sorun alanları, adalet ilkesinin dayandığı insan ve değer anlayışı bakımından değerlendirilir, klinik olgular temelinde çözüm önerileri getirilerek ele alınır. Bu bağlamda, üç bölümden oluşan tezin ilk bölümünde, ele alınan düşünürlere göre insanın ne olduğu araştırılır ve bu bağlamda düşünürlerin değerden ne anladıkları ayrıntılı olarak incelenir. İkinci bölümde, düşünürlerin hak ve adalet görüşleri, birinci bölümde insan ve değeri hakkında elde edilen görüşleri bağlamında ele alınarak, iki temel hak görüşüne dayandırılır. Üçüncü bölümde, ikinci bölümde ortaya çıkarılan hak görüşlerinin, tıpta adalet ilkesi açısından vakalar üzerinde etik karar verme aşamasında ne tür sonuçlara yol açtığı incelenir. Sonuç bölümünde ise, vakalar üzerinde denenen iki temel hak görüşü, etik karar vericilikte etik tutarlılık sağlama ve ikileme neden olma olanakları açısından karşılaştırılır.
Musical experience: Musical process, emotion and meaning

Bu tez, müzikal deneyimin müzikal süreç, duygular ve anlam arasındaki derin bağdan oluştuğunu ortaya koyuyor. Tüm müzikal tecrübeler dinlemeden doğan beklentilerden oluşuyor. Bu beklentiler; armonik, ritmik veya dinamik süreçlerden kaynaklanıyor olabildiği gibi, müzikal stil ve formların içinde barındırdığı bestesel olasılıklardan kaynaklanıyor da olabilir. Beklentilerin ne şekilde gerçekleştiği, karşılandığı veya karşılanmadığı dinleyicinin müzikal duyguları ve beraberinde gelen anlamları yaşamasının ana sebebi. Dinleyici bir parçayı dinlerken gerilim, rahatlama ve daha komplike duyguları hissedebilir. Bunlar, müzikal deneyim ve beğeniyi oluşturur. Bu konuyla ilgili temel ve merkez fikirleri ortaya koyarak ve müzik tarihinden örneklerle, bu tez müzikal duyguların varlığını, müzikal beklentilerin gerçekleşme şekline göre savunuyor.
The search for a self: Max Frisch's i am not stiller

Bu çalışmanın amacı Foucaut'nun üzerinde çalıştığı hakikat, iktidar ve kendilik arasındaki ilişkileri Max Frisch'in romanı I'in Not Stiller üzerinden incelemektir. Modern öznenin kendisini hangi hakikat oyunları aracılığıyla kurduğunu, bir kimlik parodisiyle karşımıza çıkan Stiller'e odaklanarak görmeye çalışacağız. Bu nedenle çalışmanın kavramsal çerçevesi içerisinde Yunan, Helenistik ve Roma döneminin antikleri için pozitif bir değer olan epimeleia heuatou nosyonunun belirli hatlar ve temas yüzeylerinden geçerek zamanla ayrıcalıklı konumunu kaybetmesi ve gnothi seauton nosyonuna dönüşümü ele alınacaktır. Öznenin hakikatle ilişkisinin askıya alınması anlamına gelen bu radikal dönüşüm bizim modern özne olma kiplerimizle bağlantılıdır. Foucault'ya göre öznenin varlığı ile hakikate erişme zorunluluğu arasında tesis edilen sorgulamaya dönük davranış kiplerinin öznenin kendisi hakkında bilme alanına kayması bir kopmaya neden olmuştur. Stiller'i bu bağlamda incelememizin modern öznenin narrative self olarak kendi hikayesine bağlanırken tüm toplumsal ilişki dispositifleri açısından iktidara nasıl tabi olduğunu onun hikayesi aracılığıyla görmektir. Tutuklanır tutuklanmaz 'I'in not Stiller ' diyerek iktidar pratiklerini işlevsiz kılacak bir formül söylem geliştiren Stiller yasayı bir belirsizlik alanına taşımıştır. Buradan bakacak olursak hiçbir boşluğu olmayan bu görünürlük içinde yasayla mücadele eden Stiller etrafını çevreleyen gözlem, kayıt ve notlandırma aygıtları, kendine karşı biriken ve merkezileşen bir bilgi/tanıklık kümesine karşı mücadele eder. Varlığını kuşatan bu disiplinci mekanizmada bir gedik, küçük bir çatlak açmaya çalışır. Antik kültürde önemli bir yeri olan parrhesia kavramının modern özne için anlamı sorgulanacak ve Stiller doğru söylemin sözcelem öznesi olarak değerlendirilecektir. Dolayısıyla Stiller kendi kişisel tarihi içinde hakikat ve iktidar ilişkileri bakımından analiz edilecektir.
Semavi bilginin Sümer mitolojisindeki izleri

İnsanoğlu, yeryüzünde var olduğundan beri, varoluş nedenini sorgulamış ve kendisini var eden gücün kim olduğunu öğrenmek için çeşitli kaynaklardan cevaplar bulmaya çalışmıştır. Din ve mitoloji, bu sorulara cevap arama noktasında tarihin başlangıcından bu yana dek insanoğlunun başvurduğu kaynakların başında gelmektedir. Tarihin bilinen en kadim medeniyetlerinden biri olan Sümerler de, günümüze kadar yazılı şekilde ulaşan mitolojilerinde, evren ve insanlığın kökenine ilişkin bu varoluşsal sorulara cevaplar bulmaya çalışmışlardır. Semavi kitapların, evren ve insanlığın kökenine ilişkin anlatıları, Sümer mitleri ile birçok noktada örtüşmektedir. Bu çalışma kapsamında, Sümer medeniyeti hakkında bilgiler verildikten sonra, mitoloji ve din ilişkisinden yola çıkarak bu benzerlikler ortaya konmaya çalışılacaktır. Bu benzerlikler ortaya konmaya çalışılırken ayrıca dünyanın farklı mitolojilerindeki benzerliklere de değinilerek, Sümer mitolojisinin kaynağı ve semavi dinler arasındaki ilişkisinin tartışılması ve analiz edilmesi amaçlanmaktadır. Mitolojiyi, sahip olduğu olağanüstü içerik ve işleyişe rağmen, onu sadece uydurma ve saçma görmek doğru bir yaklaşım değildir. İnsanın ve evrenin kökenine ilişkin sorgulama süzgecinden geçen ve yaratıcı bir hayal gücü ile şekillenen mitolojinin de özünü gerçek bir dayanaktan almış olması muhtemeldir.
İbn Rüşd'ün teistik delillere yaklaşımı

Teistik deliller konusunda akılcı bir yaklaşım sergileyen İbn Rüşd (1126-1198), söz konusu meselede aklı inkar edenleri eleştirmekte ve aklı, Marifetullah'ın merkezine koymaktadır. Diğer taraftan o, İbn Sina ve Eşarilerin akla başvurmalarına rağmen yanılgı içerisinde olduklarını düşünür. Bu nedenle İbn Rüşd, teistik deliller meselesinde bir yandan aklın önemini inkar edenleri diğer yandan ise akıl yürütmede hata yapanları eleştirir. Aristoteles şarihi ve bir sistem filozofu olan İbn Rüşd'ün söz konusu meseledeki eleştirilerini belli bir amaç ve nizam içerisinde yapığı aşikardır. Bu tez, Endülüslü filozof İbn Rüşd'ün marifetullah meselesi ve teistik deliller hakkındaki görüşlerini konu etmektedir. Tezde, İbn Rüşd'ün savunduğu ve eleştirdiği teistik deliller onun felsefi sisteminin bütünlüğü gözetilerek ele alınmıştır. 'İbn Rüşd'ün Teistik Delillere Yaklaşımı' başlıklı tez, 'Giriş' ve 'Sonuç' kısımları hariç üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, İbn Rüşd'ün delil-iman ilişkisi bağlamında marifetullah'ın gerekliliği hakkındaki görüşleri; Tanrı'nın metafizik biliminin konusu mu amacı mı olduğu tartışmasındaki pozisyonu irdelenlenmektedir. İkinci bölümde, İbn Rüşd'ün 'Hudus' ve 'İmkan' delillerine yönelik eleştirileri ayrı başlıklar altında ele alınmaktadır. Son bölümde ise İbn Rüşd'ün savunduğu 'Hareket', 'İnayet' ve 'İhtira' delilleri açıklanmaktadır.
Expansion of Rawls' theory of justice as fairness to health care

Bu çalışma, Norman Daniels tarafından sağlık sistemine genişletilmiş olan Rawls'un adalet kuramına, kişinin kendi sağlığını sürdürmesi ve de korumasında ne kadar sorumlu olduğu konusunda katkıda bulunmayı amaçlamıştır. Bu çalışma, ayrıca organ nakli konusunu da özel bir konu olarak çalışmış ve Rawls'un kuramına uygun olarak geliştirilen bir modele uyarlanabileceğini göstermiştir.
Hegel'in sivil toplum anlayışına eleştirel bir bakış

Bu çalışmada ilk olarak Alman filozof G. W. F. Hegel'in ortaya koymuş olduğu sivil toplum ? devlet ayrımından hareketle filozofun aile, sivil toplum, devlet üzerine görüşleri incelenmiştir. Hegel'in politika felsefesi alanındaki görüşleri bilgi kuramsal çalışmaları ile ilişkili olduğundan ikisi arasındaki süreklilikler gösterilmiştir. Yine çalışma içerisinde Hegel'in politika felsefesine getirmiş olduğu yenilikler ifade edilirken, kuramındaki eksik olan yanlar özellikle Karl Marx'ın eleştirisi üzerinden okur ile paylaşılmıştır. Son olarak Hegel'in devlet anlayışının eleştirisi üzerinden yürütülen çağdaş bir polemik anlatılmış ve teorik verimliliği sorgulamaya açılmıştır.
Friedrich Nietzsche'de hak ve adalet kavramı

Bu tezin amacı, hak ve adalet kavramını, Wilhelm Friedrich Nietzsche özelinde incelemektir. Bu amaçla, hak ve adalet kavramları ve genel tarihsel durum kısaca özetlenerek, adaletin doğal ve pozitif hukuk içerisindeki yerine değinilip; hak ve adaletin ne olup olmadığı ile ilgili düşüncelere yer verilmiştir. Nietzsche'de hak ve adalet konusu, öncelikle Nietzsche'nin kendi eserlerinde ortaya koyduğu fikirler göz önüne alınarak, Türkçe ve İngilizce çevirilerine karşılaştırılmalı olarak bakılarak incelenmiştir. Konunun aydınlatılması için Nietzsche üzerine yapılan çalışmalar da gözden geçirilmiştir. Çalışmamızın sonucunda, Nietzsche'nin eserlerinde hak-haksızlık, adalet- adaletsizlik, eşitlik-eşitsizlik şeklindeki kavram değinilerinin, insanları diyalektik düşünmeye yöneltecek tarzda olduğu ortaya konmuştur. Nietzsche, gerek bu kavramlar özelinde gerekse tüm fikirleri itibariyle olumlu-olumsuz anlamda, kendinden sonraki birçok kişi ve akımı etkilemiştir.
Elazığ'daki halk hekimliğinde ocak anlayışı ve buna bağlı inanışlar ve uygulamalar

100 Türklerin İslamiyeti kabul etmeleriyle birlikte çoğu inanç ve uygulamaları da zaman içerisinde değişime uğramış ve şekillenmiştir. Halk eski gelenek ve uygulamalarım bu yeni sistem içine yerleştirmiş ve bir Türk-islam özü oluşturmuştur. Elazığ yöresinde de ocaklık anlayışı hem eski Türk anlayışının hem de İslam sonrası kültürün etkilerini taşıyarak günümüze kadar gelmiştir ve hala canlılığım korumaktadır. 'Elazığ'daki Halk Hekimliğinde Ocak Anlayışı ve Buna Bağlı İnanışlar ve Uygulamalar' adlı çalışmamız, giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında Elazığ ilinin tarihi, coğrafyası, sosyo-ekonomik yapısı hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde Türk Halk Hekimliğinde Ocak Anlayışı ve Buna Bağlı İnanışlar ve Uygulamalar kütüphane taraması yapılarak araştırılmıştır. İkinci bölümde ise Elazığ'daki Halk Hekimliğinde Ocak Anlayışı ve Buna Bağlı İnanışlar ve Uygulamalar gözlem ve mülakat yoluyla araştırılmıştır. Çalışmamız sonuç, bibliyografya ve ekler kısmıyla sona ermektedir.
Dilthey'da tin bilimlerinin epistemolojisi bağlamında görelilik sorunu

Bu tezin konusu, Dilthey'ın tin bilimlerini temellendirme girişimi bağlamında, tarihsel bilginin göreliliği sorununu incelemektir. Görelilik sorunu, hermeneutik felsefenin de başlıca problemlerinden biridir. Tezin 'Giriş' bölümünde, görelilik problemiyle ilgili bir tarihsel betimleme yapılarak, bu problemin Dilthey'a gelinceye kadar ne şekilde anlaşıldığına yer verilmiştir. Birinci bölümde, epistemoloji ve tarihsellik arasındaki ilişkiler incelenmektedir. Dilthey'ın tarihselci epistemolojiyi geliştirirken, Yeniçağ epistemolojisine yönelttiği eleştirilere yer verilmiştir. Bilginin tarihselliği ve göreliliğini vurgulamakla birlikte, Dilthey'ın nesnel bilgi arayışından vazgeçmediği ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde Dilthey'ın tin bilimlerini temellendirme çabası çeşitli yönleriyle ele alınmaktadır. Bu bilimlerin başlıca yöntemi olan anlama ve insanın bütünselliği/totalitesi üzerinde durulmaktadır. Ayrıca metafiziksel belirlenimlerden,. bağımsızlaşarak,- tarihsel, süreç içinde tin. bilimlerinin gelişimi betimlenmektedir. Üçüncü bölümde Dilthey'in 'tarihsel görelilik' problemine yönelik düşünceleri ortaya konulmaktadır. Dünya görüşleri öğretisi ve metafizik eleştirisi ele alınarak, Dilthey'in bazı önemli ve günümüzde unutulan yönleri açığa çıkarılmaya çalışılmaktadır. Dilthey'a göre, tarihsel görelilik bilincinin bir özgürlük bilinci olduğu vurgulanmakta ve insanın ancak tarihte tanınabileceği ifade edilmektedir.