turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
A critical analysis of the activities in 'English today-8' in the light of communicativeness and multiple intelligences theory and suggested supplementary activities

Bu çalışmanın temel amacı, dil öğrenme sürecinde doğru kitap kullanımının ve son yıllarda dil öğrenimi araştırmaları sonucunda ortaya çıkmış olan yaklaşım ve metotlar ışığında ders kitaplarının incelenerek seçilmesinin önemini vurgulamaktır. Bu amaçla, bu çalışmada ilköğretim 8. sınıf öğrencileri için ingilizce ders kitabı olarak basılmış ve onaylanmış 'English Today-8' adlı kitabın etkinlilerinin İletişimsel Yaklaşım ve Çoklu Zeka Kuramı kapsamında incelenmesi amaçlanmıştır. Hedef öğrenci grubunun ilgi ve ihtiyaçları doğrultusunda kitap incelenerek uygun etkinlik örneklerinin geliştirilmesine çalışılmıştır. Kitap inceleme konusunda hazırlanmış çalımalann incelenmesi sonucunda, öğrencilerin ilgi ve intiyaçlarmın belirlenmesine yönelik bir anket hazırlanarak Ankara, Bursa ve Mersin illerindeki 6 ilköğretim okulunda 275 öğrenciye uygulanmış; 265 anket değerlendirmeye alınmıştır. Kitaptaki etkinliklerin yeterliğini belirlemek amacıyla hazırlanan diğer bir anket bu kitabı en az bir yıl süreyle kullanmış olan 30 öğretmene uygulanmıştır. SPSS 10.0 paket programı kullanılarak bu iki anketten elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. Öğrenci anket sonuçlarından elde edilen veriler, hedef öğrenci kitlesinin dili iletişim amaçlı kullanmayı istediklerini ve bu doğrultuda düzenlenmiş öğrenme ortamlarında bulunmalarının gerekliliğini ortaya çıkarmıştır. Bu bilgiler yabancı dil öğretilen herhangi bir sınıfta çok çeşitli öğrenme stillerine sahip öğrencilerin bulunabileceğini de göstermiştir. Öğretmen anketinden elde edilen veriler, kitap etkinliklerinin bahsedilen yaklaşım ve teorinin gereksinimlerini tam anlamıyla karşılamadığım ortaya çıkarmıştır. Yapılan araştırmalar sonucunda ortaya çıkan sonuçlar dikkate alınarak, kitap etkinlikleri incelenmiş ve öğrenci ilgi ve ihtiyaçları doğrultusunda uygun etkinlik örnekleri geliştirilmiştir. Bu çalışmada kullanılan anketler, diğer öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçlarım belirleyerek kullandıkları İngilizce kitapları incelemek amacıyla daha sonra bu konuda yapılabilecek benzer araştırmalarda geliştirilerek kullanılabilir. Daha sonra yapılacak araştırmalarda, belli bir grubun ilgi ve ihtiyaçlarını belirleyerek dil becerisini geliştirmeye yönelik uygun etkinliklerle uygun bir dil öğretimi programı hazırlamak amaç edinilebilir.
Mudurnulu Mehmed Sükunİ Efendi'nin el-Fevaidu'l-'Aliyye fİ Te'yİdi'l-Fevaidi'd-Diyaiyye adlı eserinin tahkik ve incelemesi

'Mudurnulu Mehmed Sükuni Efendi'nin el-Fevaidu'laliyye fi te'yidi'l-Fevaidi'd-diyaiyye Adlı Eserinin Tahkik ve İncelemesi' başlığını taşıyan bu araştırma, bir giriş ve iki ana bölümden oluşmaktadır. Girişte tahkikin, İslam kültür mirasını incelemenin ve Arap dilinin önemi üzerinde duruldu. Ayrıca tez konusunun seçilmesinin sebepleri zikredildi. Araştırmanın inceleme kısmını oluşturan birinci ana bölümü, beş alt bölüme taksim edildi. Bu alt bölümlerin;İlkinde, İbnu'l-Hacib'in hayatı ve el-Kafiye adlı eseri; ikincisinde Molla Cami'nin el-Kafiye'nin şerhi olan el-Fevaidi'd-diyaiyye isimli eseri; üçüncüsünde İsfarayini'nin hayatı ve el-Fevaidi'd-diyaiyye'ye yazdığı haşiye; dördüncüsünde Muhammed b. Muharrem es-Sükuni'nin hayatı ve el-Fevaidu'laliyye'si; beşincisinde ise tahkikte takip edilen metot ve nüshaların tavsifi ele alındı. Araştırmanın ikinci ana bölümü ise tahkik edilen yazma eserin metninden meydana gelmektedir. Gayret kuldan, muvaffakiyet ise Allah'tandır.
Baskurt Türkçesinde isim yapım ekleri ve işlevleri: Tarihi karşılaştırmalı bir inceleme

'Başkurt Türkçesinde İsim Yapım Ekleri: Tarihi Karşılaştırmalı Bir İnceleme' konulu tezimizde, Başkurt edebiyatının önde gelen isimlerinden Mostay Karim'in 2014 yılında, Başkurdistan Kitap neşriyatı tarafından Ufa' da basılan Eserler 5. cilt: Uzun Hikayeler adlı kitabındaki isim yapım eki alan kelimelerden ve B şq rt Tilinin ü ligi I II T m adlı sözlükten faydalanıp art ve eş zamanlı yöntem kullanılarak tarihi karşılaştırmalı bir çalışma yapılmıştır. Konunun iyi takip edilebilmesi, daha açık ve anlaşılır olması hedeflenerek, sözcük ve cümleler Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. Çalışmamızda tespit edilen örneklerin orijinal hali, transkripti ve Türkiye Türkçesine aktarılmış hali yer almaktadır. Tespit ettiğimiz her isim yapım eki üzerine bilgi verildikten sonra, Başkurt Türkçesindeki işlevleri ve kullanım sıklıkları, Türkiye Türkçesi ile Başkurt Türkçesindeki isim yapım eklerinin ortaklıkları ve farklılıkları gösterilmiştir. Bunun yanı sıra eklerin Eski Türkçeden itibaren kullanım şekli incelenip, günümüzdeki kullanım benzerlikleri ve farklılıkları işlevleriyle birlikte ortaya konularak ekler hakkında genel bir bilgi verilmiştir. Elde edilen bulgular istatistiki verilere göre tablo halinde gösterilmiştir.
Hüseyin Nihal Atsız'ın Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor adlı romanlarının eleştirel söylem biçembilim ışığında incelenmesi

Batı'da 1960'lardan itibaren gelişim gösteren söylem çözümlemesi, günümüzde farklı alanlarda da uygulanmakta olan bir metin tahlil yöntemidir. Dili, bir yapı olarak gören yapısallcı yaklaşım, söylemi de parça-bütün ilişkisi içinde ele alınabilir kabul eder. Bu sebeple söylemi oluşturan biçemde yer alan unsurlar bütüne dair çıkarsamalar yapmaya elverir. Türkiye Türkolojisi alanında oldukça yeni sayılabilecek söylem çözümlemesi ile ilgili çalışmaların hem nicelik hem de nitelik açısından yeterli olduğunu söylemek mümkün değildir. Biçembilim, ilk olarak dilbilimi altında çalışma sahası bulurken daha sonra müstakil bir bilim dalı olarak değerlendirilmiştir. Eleştirel söylem Biçembilim, Haynes tarafından sistemli hale getirilmiştir ve söylem odaklı analizler yapmaktadır. İncelenen metnin yüzeysel yapısında bulunan dilbilgisi yapıları vasıtasıyla metnin derin yapısında mevcut olan ideolojiyi açığa çıkarmaya çalışan bu yöntemle okuyucunun öznel yorumlarda bulunmasına imkan sağlanır. Bu çalışmada Hüseyin Nihal Atsız'ın Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor adlı romanları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Metnin yüzey yapısını meydana getiren dil unsurları ortaya konularak bu ögeler aracılığıyla yazarın söylemi analiz edilmeye çalışılmıştır.
Artvin ili Yusufeli ilçesi Demirkent köyü ağzı

Artvin İli Yusufeli İlçesi Demirkent Köyü Ağzı adlı bu çalışmada Erkinis köyü ağzının dilbilgisel özellikleri incelenmiştir. Bu incelemeyi yapmak amacıyla çalışmadan önce derleme yöntemiyle çeşitli dil malzemeleri toplanmıştır. Derleme sırasında diğer bir taraftan da bölgenin coğrafi ve tarihi özellikleri araştırılmış ve asıl amacımız olan dilbilgisel çalışmalara zemin oluşturulmuştur. Coğrafi bilgiler, tarihi bilgiler ve dil malzemeleri ışığında görülmektedir ki Erkinis ağzı ses bilgisel açıdan Doğu Karadeniz, Kuzeydoğu Anadolu, Güney Kafkasya bölgelerinin kesişim noktasında yer almaktadır ve daha çok Kafkas ses düzenine uymaktadır. Ağız, morfolojik yönden ise güneybatıya yani Anadolu ağızlarına daha yakın durmaktadır. Bu da Erkinis ağzının Oğuz Türkçesi etkisine de açık olduğunu gösterir. Erkinis'in bir kavşak noktasında olması, bu nedenle de birçok farklı kültürün tesirinde olması, yöre ağzının karma bir yapıda olmasını kaçınılmaz kılmaktadır. Çalışmanın sözlük kısmı bu karma yapıyı gözleri önüne sermektedir. Ana dili Türkçe olan köy ağzının özellikle Gürcücenin, Ermenicenin ve Kıpçakçanın etkisinde kaldığı sözlük kısmında karşılaştırarak gösterilmiştir. Derlenen dil malzemesi ise kelimelerin aldığı eklerle ve metin-sayfa numaralarıyla dizin kısmında gösterilmiştir.
İbnü'z-Zemlekanİ'nin et-Tibyan fİ 'İlmi'l-beyan el-mutli' 'ala i'cazi'l-Kur'an adlı eseri

İbnü'z-Zemlekani, Abdülkahir el-Cürcani'nin Dela'ilü'l-i'caz adındaki belagat eserini düzensiz bulduğu için et-Tibyan kitabını yazma ihtiyacı hissetmiştir. et-Tibyan'da Delail özetlenerek konularına göre tasnif edilmiştir. Bu bağlamda et-Tibyan; Sevabık, Mekasıd ve Levahık bölümlerine ayrılmıştır. Sevabık bölümünde belagat ilminin önemine ve öncüllerine değinilmiş, Mekasıd bölümü de klasik belagat anlayışını andıracak şekilde üç rükne ayrılmıştır. Birinci rükünde Delail'de bulunan beyan konuları, ikinci rükünde meani konuları, üçüncü rükünde ise Hatib et-Tebrizi ve Fahreddin er-Razi'nin eserleri referans alınarak bedi' sanatları incelenmiştir. Levahık bölümünde ise i'caz meselesi mütalaa edilmiştir. İbnü'z-Zemlekani, et-Tibyan'da ele aldığı beyan ve meani konularında büyük oranda Abdülkahir el-Cürcani'nin Delail'ini esas almıştır. Ancak Cürcani'den farklı olarak bedi'i bir ilim olarak tanımlamış ve eserinde yirmi altı tane bedi' sanatına yer vermiştir. Ayrıca müellif, et-Tibyan'da bazı nahiv konularını incelemiş, kaynağı Sibeveyhi ve İbnü'l-Hacib olan bazı farklı görüşler dile getirmiştir. Bu çerçevede şart edatı ile ve olumsuzluk edatları arasındaki farka dair ileri sürülen görüşler dikkate değerdir. İbnü'z-Zemlekani'nin bu çalışması, Yunan retoriğini Arap belagatına uyarlama çabası içerisinde olan İbn Amire tarafından eleştiri konusu yapılmıştır. İbn Amire, et-Tibyan'ın üslubu, tanımlamaları ve örnekleri gibi cüzi konuların yanı sıra isim ve fiil cümleleri arasındaki fark gibi bir takım külli meselelere de eleştiriler yöneltmiştir. Bu reddiye, belagat tarihinde coğrafi bölge ve mezhebi kimlik gibi etkenler sonucunda oluşan ekollerin farklarına ışık tutmaktadır.
Türkçe'de akıcı ve kayıcı seslerin sözcük içinde farklı pozisyonlarda üretiminin ultrason kullanılarak betimlenmesi

Bu tezin amacı iki boyutlu ultrason görüntülerini kullanarak /l, r, j/ seslerinin artikülasyon özelliklerini betimlemektir. Bunun için herhangi bir dil, konuşma bozukluğu olmayan ana dili Türkçe olan katılımcılardan veri toplanmıştır. 19 kişiden oluşan 20-66 yaş aralığındaki katılımcıların 7'si erkek, 12'si kadındır. Hedef sesler sözcük başı, sözcük ortası ve sözcük sonu olmak üzere üç farklı pozisyonda incelenmiştir. İki boyutlu ultrason görüntüsü ve ses kayıtları alınmıştır. Toplam 5472 veride Modifiye Eğrilik İndeksi ve Prokrustes metriği değerleri belirlenmiştir. Bulgular incelendiğinde Prokrustes metriği değerleri için /r/ ve /l/ sesleri ve /r/ ve /j/ sesleri arasında sözcük başı, sözcük ortası ve sonunda istatiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır. Modifiye Eğrilik İndeksi değerleri incelendiğinde /r/ ve /l/ sesleri arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark saptanmış, sözcük ortası için ise anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. Modifiye Eğrilik İndeksi sözcük sonunda değerlendirildiğinde /r/ sesinin /l/ ve /j/ sesleriyle arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiş, fakat /l/ ve /j/ sesleri arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. /l, r, j/ seslerinde Modifiye Eğrilik İndeksi ve Prokrustes metrikleri ile seslerin ne kadar komplike sesler oldukları betimlenmiş, bu metriklerin hece sözcük pozisyonuna göre ne kadar değişim gösterdiği incelenmiştir.
Mısırlı yazar Nebİl Faruḳ'un 'Raculu'l-Mustehİl' adlı polisiye seri romanlarından 'el- İḫtifau'l- Ğamid' adlı romanının tematik ve teknik açıdan incelenmesi

Okuyucu tarafından büyük ilgi gören popüler edebi ürünlerden biri de polisiye romanlardır. Türk ve Arap edebiyatlarında bu türde eserler Batılı örneklerinden sonra ortaya çıkmış ve Arap okuyucular tarafından büyük bir ilgi ve beğeni görmüştür. Polisiye roman denilince Arap coğrafyasında akla ilk gelen yazarlardan biri kuşkusuz Mısırlı yazar Nebil Faru 'tur. Faru , yazdığı beş yüzün üzerindeki romanıyla zengin bir arşive sahiptir. Bu eserlerin büyük bir çoğunluğunu, polisiye, bilim-kurgu ve macera türünde popüler romanlar oluşturmaktadır. Nebil Faru , 1984 yılında yazmaya başladığı kısa polisiye seri romanlarından sadece 'Raculu'l-Mustehil' adlı romanlarından otuz altı yılda 170 eser vermiştir. Bu romanlar, casus roman türündedir ve yazımı hala devam etmektedir. Romanlardaki başkahraman Edhem Sabri karakteri, Ian Fleming'in James Bond karakterine benzemektedir. Yazarın milli ve manevi değerlere bağlı Mısırlı-Arap bir kahraman oluşturma gayesiyle yazdığı bu eserler, birçok Arap genci tarafından ilgiyle okunmaktadır.
Gençlik edebiyatı metinlerinin çevirisinde dil sorunu ve çevirmen kararlarına kuramsal açıdan yaklaşım

Ülkemizde henüz oldukça genç ve hala kendine tam anlamıyla bir yer edinememiş olan gençlik edebiyatı yerli edebiyat dizgemize ilk olarak çeviri yoluyla girmiştir. Bu alanın gelişmesi ve telif gençlik edebiyatı eserlerinin çoğalmasının yanı sıra alandaki bilimsel çalışmaların çoğalmasına tanık olmaktayız. Çocuk ve gençlik edebiyatı konusunda farklı bakış açıları var olsa da bu çalışmamızda bu alanların ayrımının yapılması gerektiğini düşündük. Çalışmamızın odak noktası yerli edebiyat dizgemizdeki gençlik edebiyatı boşluğunu çeviri eserlerin ne derece doldurduğunu görmek, bu türü çocuk edebiyatından ayrı tutarak incelemek, çevirmen ve yayınevlerinin çeviri süreçlerindeki etkilerini saptamak ve değerlendirmek olacaktır. Bu bağlamda sekiz gençlik romanı incelenmiş; bu eserlerdeki gençlik dili, metnin temel anlayışı, bunlara dönük çevirmen kararları kuramsal çerçeve içinde incelenmiş ve yorumlanmıştır. Erek metinler Itamar Even-Zohar'ın çoğuldizge kuramı çerçevesinde ele alınmıştır. Bunu yaparken, eserlerin tümünde Lawrence Venuti'nin 'yabancılaştırma' yöntemi uygulandığından, bu çevirilerin, edebiyat ve kültür dizgemizdeki rolleri de sorgulanmıştır. Ayrıca Almancadan Türkçeye yapılan sorun odaklı gençlik edebiyatı çevirilerinin eğitim sistemimizde yer almalarının zorlukları ve nedenleri de tartışılmıştır.
How does culture shape foreign language learning

Bu tez çalışmasındaki amaç öğrencilerin sahip oldukları kültürün yabancı dil öğrenimlerini nasıl şekillendirdiğini, yabancı dil öğrenmek için kendi kültürlerinden nasıl motivasyon aldıklarını ve en çok hangi kültürel faktörlerin yabancı dil öğrenimlerini etkilediğini araştırmaktır. Araştırma Yabancı Dil Öğrenimi, Dilbilimsel Antropoloji ve Sosyokültürel Antropoloji alanlarına hizmet etmektedir. Araştırma Türkiye'nin Konya ilindeki özel bir üniversitede yapıldı. Geçerliliği ve güvenirliği faktör analizi ile ispatlanan bir ankete dayalı olarak oluşturulan bir ölçek veri toplama aracı olarak kullanıldı. Araştırmaya dahil edilen 364 gönüllü bireyden elde edilen veriler bulgulara ulaşmak için kullanıldı. Ölçekten elde edilen sonuçlar göre yaşanılan yerin, anne eğitim düzeyinin, baba eğitim düzeyinin, ailede yabancı dil bilen birinin olmasının ve aile gelir düzeyinin öğrencilerin yabancı dil öğreniminde motivasyonu etkilemediğini ortaya çıkarmıştır. Bu sadece motivasyon faktörü için geçerlidir. Öte yandan önemli kültürel farklılıklar ortaya çıkardıkları gözlemlenen anne eğitim düzeyinin yüksek olması ve ailelerin gelir düzeyinin yüksek olması öğrencilerin yabancı dil öğrenimini olumlu şekilde etkilemektedir. Ailede yabancı dil bilen birinin olması öğrencinin ana dilini kullanmasını ve yabancı dil öğrenimini aynı anda olumlu etkilemektedir. Aile içinde yabancı dilin varlığı dil gelişiminde zenginlik oluşturmaktadır. Öğrencilerin yaşadıkları yerin, anne eğitim düzeyinin, baba eğitim düzeyinin iyi düzeyde olması ve ailede yabancı dil bilen birinin olması öğrenciler için gerekli olan yabancı dil öğrenme ortamını olumlu etkilemektedir. Elde edilen sonuçlara göre yabancı dil öğrenme ortamı için öğrencilerin annelerinin eğitim düzeyi babalarının eğitim düzeyinden daha önemlidir. Türk kültüründeki kültürel faktörlerden anne eğitim düzeyi ve ailede yabancı dil bilen birinin olması öğrencinin yabancı dil öğrenmesini en fazla etkileyen faktörlerdir. Öğrencilerin yabancı dil öğrenme süreci için en önemli etken öğrenme ortamının nasıl şekillendiğidir. Araştırmacı sonraki araştırmalar için yabancı dil öğrenimini etkileyen farklı kültürel faktörlerin etkisinin araştırılmasını ya da aynı çalışmanın daha geniş kapsamda farklı kültürlerde yapılmasını önermektedir.
Croft'un 2 boyutlu geometrik analizine göre Türkçe fiillerde leksikal aspekt

Cümlenin en önemli unsuru olan fiil bünyesinde zaman, aspekt, kip, kişi gibi önemli sözdizimsel ve anlambilimsel kategoriler barındırır. Bu kategorilerden biri olan aspektin iki farklı boyutu vardır. Bunlardan birincisi doğrudan fiilin iç zamansal anlamıyla ilgilidir ve leksikal aspekt olarak bilinir. Diğeri ise fiilin leksikal aspektiyle ilgili bir zaman dilimini daha belirgin duruma getirir ve gramatikal aspekt olarak isimlendirilir. Dilbilim literatüründe her iki aspekt türünün de çok farklı açılardan ele alındığı ve tartışıldığı görülür. Türkçede fiillerin gramatikal ve leksikal aspektlerine göre sınıflandırılmasıyla ilgili ilk önemli çalışma Lars Johanson tarafından yapılmıştır. Daha sonra Johanson'un modeli öğrencileri ve çeşitli araştırmacılar tarafından Türkçeye ve Türk dillerine uyarlanmış ve bu konuda önemli sonuçlar elde edilmiştir. Bu çalışmanın amacı son zamanlarda W. Croft tarafından geliştirilen iki boyutlu geometik leksikal aspekt modelini araştırmak ve bu modeli Türkçe fiil sistemine uyarlamaya çalışmaktır. Croft, yapmış olduğu aspekt modeli çalışmalarında dilbilimsel literatürdeki fiil sınıflarına yeni sınıflar ekler ve bunları nitelik/zaman eksenli geometrik gösterimlerle daha anlaşılır hale getirir. Böyle farklı bir aspekt modelinin Türkçeye uyarlanması ve Türkçede tartışılması Türkçe fiil semantiği çalışmalarını farklı açılardan yeniden değerlendirme fırsatı verecek ve Türkçe aspekt çalışmalarını daha ileri bir noktaya taşıyacaktır.
Çağdaş ve tarihi Türk lehçeleri interaktif platformu

Sürekli ve çok hızlı gelişmekte bilişim teknolojisi dil incelemelerinde de yoğun olarak kullanılmakta, özellikle bilgisayar bilimleri ile dilbilim işbirliği yapması sonucu yeni araştırma alanları ortaya çıkmaktadır. Yirmiyi aşkın yazı dilini ve pek çok konuşma varyantını içine alan ve geniş bir coğrafyada milyonlarca insanlar tarafından konuşan Türk dilleri pek çok araştırmaya konu olmaktadır. Ancak yeni teknolojilerle Türk dili araştırmalarının birleştirilmesinde, ciddi eksiklikler vardır. Oysa eğitim ve araştırma imkanlarını güçlendirmek için Türk dili araştırmalarında teknoloji kullanımı vazgeçilmez durumdadır. Bir deneme olarak bu tezde, Türk dilleri ve Türkoloji anlamında araştırma, alan araştırması verileri, sözlükler gibi değişik türden işlenmiş veya ham verinin bir araya getirilip yayınlanabileceği interaktif bir platformun hazırlanması amaçlanmaktadır. Bu platform sayesinde araştırmacıların ve öğrencilerin bilgiye daha kolay ulaşma imkanı olacak, farklı Türk dillerinde verilerin yer almasıyla da birbirine ekonomik ve kültürel olarak yakınlaşan Türk dil ve lehçelerini konuşanların birbirlerini daha iyi anlamlarına da katkı sağlayacaktır.
Fransızca ve Türkçede yenilikler

Tezi hazırlayan Anabilim dalı Tez danışmanı Tezin kabul edildiği tarih Tez sayfası Tez konusu Erdoğan UYGUR Fransızca Prof. Dr. Nevin HADDAD 09.07. 1993 66 Fransızca ve Türkçede Yenilikler Tez özeti Fransızca ve Türkçe için sorun olan yabancı sözcük istilasına karsı, her iki dilin uzmanlarının yaptığı çalışmalar incelenmiştir. ilk bölümde, Fransızcanın doğuşundan günümüze kadar geçirdiği evrim, etkilendiği diller, karşılaştığı sorunlar ve ingilizcenin etkisine karşı toplumun ve Fransız dilbilimcilerinin takındıkları tavır anlatılmıştır. ikinci bölümde, Türk dilinin Cumhuriyet öncesi durumu ve Cumhuriyet sonrası yapılan dili anlaştırma çabaları, Türk dilbilimcilerinin birbirleri ile mücadeleleri ve günümüz Türkçesinin sorunları incelenmiştir. Tezi hazırlayan Tez danışmanı imza imza
Karaçay-Malkarcada 'almak' ve 'vermek' fiillerinin anlamsal alanları

Bu çalışma, Karaçay-Malkarcadaki 'a ' ve ' ' fiillerinin anlamsal alanlarının özelliklerini ele alır. Bu fiiller anlamsal zıt anlamlı kelime olup çok eskidir. Çalışmada bu kavramların anlamsal alanları betimlenmiş ve yan anlamları arasındaki anlamsal ilişkiler örneklerle verilmiştir. Fiiller, kod kopyalama kuramı açısından da incelenmiştir. Çalışmada fiiller anlamsal bir kategori olarak değerlendirilir. Almak-vermek kavramlarına ait anlamsal alanları oluşturmak için fiillerin konusal anlambilimsel sınıflandırması yapılmıştır. Çalışmada bu konuda en çok iki kuramdan yararlanılmıştır. Birincisi Ch. Fillmore'un Çerçeve Anlambilimi'dir. Ona göre bir insanın zihninde kullanabileceği her kelime için senaryoya benzeyen basit çerçeveler vardır. Çerçeveler, bir cümle veya kelimeyi anlamak için konuşurun bilmesi gereken ön bilgiler, yani önvarsayımdır. Kullanılan ikinci kuram A. Mustayoki'nin İşlevsel Sözdizimidir. Bu kuram çerçevesinde her fiille ilgili önvarsayımlar, yani olası roller konuşurun bakış açısından gösterilmiştir. Mesela 'mektup almak' anlamsal yapısı daima mektubu gönderen Eden, onu alan Deneyimci ve yüklemlemeye dahil olan Etkilenen'i içerir. Kıpçak dili olan Karaçay-Malkarcayı araştırmamızın sebebi, bu dil konuşurların 13. yüzyıldan beri Kafkasya'da yaşayıp Kafkas dilleri ve Rusça ile yoğun bir dil temasında bulunmasıdır. Bu, 'almak' ve 'vermek' kavramlarının bu bölgedeki gelişimini takip etme fırsatını verir. Araştırma sonucunda 'almak' fiilinin Karaçay-Malkarca konuşurların zihinsel sözlüklerinde 'istemek', 'bir eylemi deneyimlemek', 'kabul etmek', 'başlamak', 'değişmek', 'kopyalamak', 'bitirmek' kavramlarına bağlı olduğu; 'vermek' fiilinin ise 'etkilemek', 'izin vermek', 'sağlamak', 'yayınlamak', 'başlatmak' gibi kavramlarla bağlantılı olduğu ortaya çıkmıştır. Kafkasya Savaşı'ndan itibaren Karaçay ve Malkarların hayatları Rusçayla bağlantılıdır. Bundan dolayı 'almak' ve 'vermek' fiilleri doğal olarak Rusçadan etkilenmiştir. Etkilenme derecelerini öğrenmek için L. Johanson'un kod kopyalama modelinden yararlanıldı. Modele göre sosyal açıdan baskın olan bir dilden baskın olmayan bir dil bir anlamsal yapıyı genel, seçilmiş veya karışık olarak kopyalayabilir. Bu modele göre Karaçay-Malkarcada 'almak' ve 'vermek' anlamsal alanlarındaki yapıların %37'inin Rusçayla etkileşim sonucunda ortaya çıktığı, dolayısıyla Karaçay-Malkarcanın büyük oranda Rusçadan etkilendiği belirlenmiştir. Çalışmada, Karaçay-Malkarca üzerine ilk defa İşlevsel Söz dizimi, Çerçeve Anlambilimi ve Lars Johanson'un kod kopyalama modeli uygulanmış, 'almak-vermek' anlamsal alanları ortaya konulup incelenmiş ve dil ilişkileri sonucunda ilgili fiillerin Rusçadan etkilenme derecesi belirlenmiştir.
Code-switching in EFL classrooms: A case study on discourse functions, switch types, initiation patterns, and perceptions

Bu durum çalışması bir devlet üniversitesinin Yabancı Diller Yüksekokulunda İngilizcenin yabancı dil olarak öğretildiği sınıflardaki öğrenci ve öğretmenlerin dil değişim türleri, başlatma modelleri, söylem fonksiyonları ve katılımcıların algıları açılarından dil değişimi miktarlarını araştırmayı amaçlamıştır. Bu çalışmaya 92 öğrenci ve 8 öğretmeni kapsayan dört sınıf katılmıştır. Katılımcı olmayan araştırmacı tarafından toplamda 16 ders gözlemlenmiş ve video kaydı yapılmıştır. Kayıtlar, araştırmacının notlarıyla birlikte çeviri yazıya dökülmüştür. Öğretmenlerin tamamı ile seçilen 16 öğrenci ile dil değişimi algılarını anlamak üzere görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeleri, katılımcıların kendi sözleriyle ilgili yorum yapabilmeleri beklenen uyarılmış hatırlamalar izlemiştir. Sonuçlar tüm konuşmaların yaklaşık üçte birinin dil değişimi ile kullanıldığını göstermiştir. Öğrencilerin çok fazla dil değişimi kullandıkları, ancak öğrenci başlatmalı dil değişiminin daha az olduğu görülmüştür. Her iki grupta da cümle bazındaki dil değişimi çok daha fazla kullanılmıştır. Söylem fonksiyonları açısından öğrenciler 16 fonksiyon kullanırken öğretmenler 13 farklı fonksiyon kullanmıştır. Üstdil fonksiyonu hem öğrenciler hem de öğretmenler tarafından daha fazla kullanılmıştır, ancak bu sonuçlar katılımcıların algılarıyla uyuşmamış; öğrenciler en çok kelime karşılığı bulma ve öğretmenler anlamayı kontrol etme amaçlı kullandıklarını belirtmişlerdir. Katılımcıların genel bakış açıları, dil değişiminin öğrenmeyi kolaylaştıran bir araç olduğu yönündedir.