turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Muhammed Hüseyin Tabatabaİ'de varlık kavramı

İbn Sina sonrası İslam Felsefesinde varlık üzerine bir yoğunlaşma vaki olmuş ve farklı varlık felsefeleri ortaya çıkmıştır. 17. Asırda Sadra tarafından kurulan Aşkın Hikmet Okulu da varlığı, felsefi sisteminin merkezine yerleştirmesi ve varlığın asıllığıyla dereceliliği üzerine bir felsefi yaklaşım getirmesi ile diğer felsefe okullarından ayrılmaktadır. Yirminci asra kadar genellikle İran havzasında varlığını sürdüren bu felsefi gelenek, Tabatabai ile daha geniş bir açılım fırsatı bulmuştur. Tefsir, tarih, hadis gibi İslami ilimlerde otoritesini ispatlayan Tabatabai, esas olarak felsefe alanında yoğunlaşmış ve klasik felsefeye dair Bidayetü'l-Hikme ve Nihayetü'l-Hikme adlı iki temel kitap yazmıştır. Bu kitaplar Sadra'nın kurmuş olduğu ve Sebzevari'nin eklemeleri ile mükemmel bir felsefi sisteme dönüşen aşkın hikmetin en temel konularını ele almaktadır. Biz de tezimizde bu iki kitabı temel alarak, varlığın kavramsal ve gerçeklik düzeyinde kazandığı nitelikleri, delilleri ve karşıt eleştirileri ele alarak, Tabatabai özelinde, aşkın hikmetin varlığa bakışını tahlil etmeye çalıştık. Özellikle varlığın asıllığı ve dereceliliği gibi iki temel yargının tarihsel analizlerini yaparak, Tabatabai'nin felsefe tarihi içindeki konumunu belirlemeye gayret ettik
Plato's solution of the problem of falsehood in the sophist

ÖZ PLATON'UN SOFİSTTE HATA KAVRAMI SORUNUNU ÇÖZÜM YOLU Uçak, Özgür Yüksek Lisans, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Doç. Dr. David Grünberg Aralık, 2005, 55 sayfa Bu tezin ana amacı Platon'un Sofist diyalogunda hata kavramı problemine getirdiği çözümü göstermektir. Sofist diyalogunda Platon yanlış bildirimlerin gerçek olmayan şeylerin ifadeleri olduğunu iddia eder. Diğer yandan, Platon' a değin gelen ontolojik gelenekte gerçek olmayanın var olmadığı, yani, var olmayan olduğu kabul edilir. Bunun yanında, düşüncenin var olan bir şeyin düşüncesi olması gerektiği için, varolmayanın ne düşünülebileceği ne de ifade edilebileceği öne sürülür. Bu nedenle, yanlış ifadelerin olanağından bahsetmek bir çelişkidir çünkü bu hiçliği ifade etmeye çabalamak anlamına gelir. Fakat Platon bu güçlüğü 'varolmayan'ın farklı bir tanımını yaparak aşmaya çabalar. Platon 'varolmayan'ın 'varolanın'ın zorunlu bir karşıtı olmadığını ileri sürer. Buna göre 'varolmayan' 'varolandan' sadece farklı bir şeydir ve onun kadar varlığa sahiptir ve bu durum 'varolan türü' ile 'farklılık türü'nün bir viarada bulunabilmesi ile mümkündür. Bu bağlamda, bu çalışma öncelikle Platon'un sorunu çözmek için Sofist diyalogunda 'varolmayana' nasıl ontolojik bir olanak kazandırdığını, ikinci olarak da bu çıkarımı ifadelere nasıl uyguladığını göstermektedir. Ayrıca Platon'un gerçeklikle dil arasında bir uyumlu bir karşılıklılık olduğu varsayımı hata kavramı problemi açısından tartışılmaktadır.
Walter Benjamin: Modern şehir ve sanat

Bu çalışmada ilk olarak tarih boyunca şehirsel organizasyonlarda ve sanat biçimlerinde çeşitli koşullara bağlı olarak yaşanan değişim araştırılmıştır. Bu bağlamda çalışma, tarih öncesi dönemlerde ilk insanların yaşadıkları yerleri ve sanatı dinsel koşullara bağlı olarak nasıl şekillendirdiğine odaklanmış ve dinsel etkinin şehir ve sanat üzerinde daha da görünür hale geldiği İlkçağ ve Ortaçağ dönemlerini kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Çalışmanın ilerleyen bölümlerinde sekülerleşmeyle birlikte felsefe tarihindeki belki de en büyük kırılmanın yaşandığına ve bu kırılma sonucunda da insanı merkeze alan yeni bir yapının doğduğuna değinilmiştir. Yaşanan bu kırılmanın şehir ve sanat üzerinde yarattığı sarsıcı izler ise Modern Çağ üzerinden araştırmaya açılmış ve bu dönemin en ünlü düşünürlerinden biri olan Walter Benjamin'in gözünden incelenmiştir. 20. yüzyılın ünlü düşünürü Walter Benjamin, daha önce pek çok önemli düşünür tarafından konu edilmiş olan modernizmin boğucu havasına ilişkin özgün bir araştırma yapmış ve bu araştırmada da içinde bulunulan kötü durumun nasıl iyileştirileceğine dair oldukça ikna edici teoriler ortaya koymuştur. Bu aşamada O, modern şehri ve sanatı ana birer motif olarak kullanarak Modern Çağ'a dair yeni bir panoramik kavrayış oluşturmuştur.
Aristoteles ve İbn-i Sina'da Erdem

İnsan hayatının en yüksek gayesi mutluluktur. İbn-i Sina ve Aristoteles'e göre mutluluk yaşamda ahlakın varlığı ile mümkündür. Ahlakın temelinde ise erdemler vardır. İnsanın mutlu olması için erdemleri davranışlarına yansıtması gerekir. Çalışmamızda İbn-i Sina ve Aristoteles'in erdem anlayışları karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma yapılırken, ruhun güçlerinin erdemle olan ilişkisi üzerinde durulmuştur. Cesaret ölçülülük gibi karakter erdemleri, bilgelik ve aklı başındalık gibi düşünce erdemleri her iki düşünürümüzün yükledikleri anlamlar doğrultusunda betimlenmiştir. Çalışmamızın kapsamında ilkçağdan günümüze kadar erdemle ilgili kavramlar ve problemler incelenmiştir. İbn-i Sina ve Aristoteles'in içinde bulundukları toplum ve kültürün, etkileri de göz önünde tutularak erdem görüşlerindeki ortaklık ve farklılıklar gösterilmiştir.
Kemalpaşazade'nin Nesayih adlı eserinin transkribi ve felsefİ tahlili

Genel anlamda ahlak, insanın iyi veya kötü olarak vasıflandırılmasına yol açan manevi nitelikleri, huyları ve bunların etkisiyle ortaya koyduğu iradeli davranışlar olarak tanımlanmıştır. Düşünce tarihinde ahlaka dair birçok eserler kaleme alınmıştır. Batıda Grek felsefesiyle doğuda Pers ve Hint düşüncesiyle başlayan ahlak teorileri Akdeniz coğrafyasında İslam düşüncesiyle birlikte iyice gelişmiştir. İslam felsefesi, geliştirmiş olduğu ahlaki doktrinlerle, saymış olduğumuz medeniyetlerin ahlakla ilgili düşüncelerinden de faydalanarak zengin, insan ruhunu derinleştiren, insana düzenli ve huzurlu bir hayat öğretisi sunmuştur. Ve birçok eser kaleme almıştır. İncelemeye aldığımız Nesayih adlı eserde bu zincirin sonlarında yer alan, büyük anlamların ve nasihatlerin özet olarak sunulduğu bir eserdir. İslam felsefesinde bir davranışın ahlaki olarak kabul edilmesi için o davranışın zorlanılarak gerçekleşmemesi gerekir. Yani insan gerçekleştirmek istediği davranışı kendi hayatına iyice yerleştirmeli ve o davranış o kişinin alışkanlığı olmalıdır. Felsefe teorik ahlakı her zaman pratik hayatla ilişkilendirir. Kemal Paşazade'de böyle yapmıştır. Nesayih'de halkın anlayabileceği tarzda insanların dünya ve ahiret mutluluğu için gerekli gördüklerini konu edinmiştir.
Özgürlük ve ahlak'ın Zygmunt Bauman'da yeniden temellendirilmesi

Bu çalışmada moderniteyi eleştirip postmodernitenin gerekliliğini vurgulayan, fakat daha sonra fikir değiştirip modernite ve postmoderniteyi haklı bulmadığını söyleyerek tüm dikkatleri üzerine çeken Zygmunt Bauman'ın özgürlük ve ahlak anlayışı ele alınmıştır. Fakat bunun öncesinde İlkçağdan başlayarak postmodern döneme kadar özgürlük ve ahlakın filozoflar tarafından nasıl temellendirdiği ele alınmıştır. Bu bağlamda Bauman'ın Holocaust ile ilgili görüşüne, 'bahçe kültürü' metaforuna, modern ve postmodern bireyin durumunu resmeden 'serseri-turist-hacı' metaforuna, daha sonra modernite ve postmodernite ile ortaya çıkan üretim-tüketim toplumu ayrımına ve son olarak modern ve postmodern dönemde varlığıyla adından çok söz ettiren entelektüel sınıfa yani yasa koyucular ve yorumcular sınıfına yer verilmiştir. Ve nihayetinde bu çalışmada tüm bunları ele almamın nedeni Bauman'ın özgürlük ve ahlakı nasıl yeniden temellendirdiğini gözler önüne sermektir.
Montesquieu'nun Kanunların Ruhu Üzerine adlı eserinin hukuk felsefesi açısından incelenmesi

Montesquieu 18. yy aydınlanma düşünürlerinden birisidir. Kanunların Ruhu adlı eserindeki düşünceleri de ondaki aydınlanma ruhunu bize göstermektedir. Aynı zamanda bir hukukçu olan Montesquieu eserinde, genel anlamda kanunları incelemiş ve bu genel kanunlardan her toplumun kendine özgü olarak yarattığı kanunları ortaya çıkarmaya çalışmıştır. Eserinde de kanunları değil, kanunların ruhunu incelediğini ifade eden Montesquieu, bir ve aynı akıldan çıkan kanunların uygulamada nasıl değiştiğini göstermeye çalışmıştır. Kanunların Ruhu adlı esere hukuk felsefesi açısından baktığımız bu çalışmamızda Montesquieu'nun kanunları ele alış tarzının yeniliği de dikkatimizi çekmiştir. Montesquieu yöntem bakımından farklı bir yol izleyerek olgulardan hareket etmiş ve olgulara dayanarak kanunları açıklamıştır. Ona göre genel anlamda kanunlar doğa kanunlarından farklıdır. Doğa kanunları insan yapımı kanunlardan önce var olan kanunlardır. Montesquieu dört tane tabiat kanunu belirlemiştir. Dördüncü tabiat kanunu ile toplumu açıklayan düşünür buradaki toplumsallaşmayı herhangi bir toplumsallaşma teorisi ile açıklamamıştır. Bunu o topsulaşma içgüdüsü ile açıklamıştır. Böylece Montesquieu hukuk felsefesinin temel problemlerinden biri olan doğal hukuk anlayışını da kabul etmemiştir. İnsan yapımı yasaların geçerli olduğunu vurgulayan Montesquieu pozitif hukukun içinde gibi görünmektedir. Fakat doğal durumu kabul edişi ve insan yapımı yasalardan önce adalet kavramının var olduğunu belirtmesi onu doğal hukuk anlayışının içerisinde görmemize de neden olmaktadır. Montesquieu genel anlamda kanunların bir ve aynı akıldan çıktığını bu kanunların farklı toplumlarda ya da milletlerde değişerek her toplumda kendi ruhunu yansıttığını savunur. Montesquieu'ya göre, bir toplumun maddi ve manevi değerlerinin tümü o toplumun kanunlarını etkiler. Bunlar bir ülkenin iklimi, coğrafyası, yönetim şekli, dini, ahlakı vb değerleridir. Sonuç olarak bütün bu nedenler o toplumun genel kafa düzenini belirlemektedir. Bu genel kafa düzeni kanunların ruhunu oluşturur. Montesquieu eserinde Kuvvetler Ayrılığı teorisine de son şeklini vererek günümüz demokrasilerini de etkilemiştir. Siyasi hürriyetin teminatı olarak gördüğü kuvvetler ayrılığını, hem anayasa ile ilgili siyasi hürriyet hem de vatandaşla ilgili siyasi hürriyet olarak ayırmıştır. Böylece hem siyaset hem de hukuk ilmine büyük katkı sağlamıştır.
Özgürlük tanımları ve İslam düşüncesinde özgürlüğün nasıllığı

Özgürlük sorunu felsefe tarihinin önemli sorunlarından birisidir ve üzerinde yürütülen pek çok tartışmaya rağmen can alıcı bir sorun olmaya devam etmektedir. Günümüzde de netlik kazanmayan bir sorun olması, özellikle din felsefesinde özgürlüğün tartışılan bir konu olması özgürlük kavramı üzerine bir çalışmayı gerekli kılmaktadır. Felsefi tartışmada, özgürlük sorunu daha çok ahlak felsefesinin bir konusu olarak görünse de gerçekte özne-eylem ilişkisi problemi temelinde incelenmesi gereken bir konudur. Bu yüzden çalışmamız, İslam düşüncesinde birey ve eylemlerinde özgürlüğü üzerinde gerçekleştirilmiştir. Birinci bölümde ontolojik delillerle Tanrı ve insanın varlığının kanıtlanması incelenmiştir. Bunun yanında insanın iradeli ve akıllı bir varlık olarak yaratılması üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde ise filozofların özgürlük kavramları incelenmiş ve Doğu ? İslam düşüncesindeki özgürlüğe bakışlar incelenmiştir. Üçüncü bölümde İslam düşüncesinde ilahi metinlere dayalı olarak özgürlüğün nasıllığı incelenmiştir. Sonuç bölümünde ise özgürlük idesinin İslam düşüncesine göre birey üzerindeki etkisi üzerinde çalışılmıştır.
Wilfred Cantwell Smith ve John Hick'de dini çoğulculuk

Dini çoğulculuk, dini çeşitlilik vakıası karşısında öne sürülen çözüm önerilerinden biridir. Dışlayıcılık ve kapsayıcılığa reaksiyon olarak ortaya çıkan bu tutumda, bütün dinlerin hakikati eşit şekilde barındırdığı ve kurtuluş açısından aynı imkana sahip olduğu kabul edilmektedir. Wilfred Cantwell Smith (1916-2000) ve John Hick (1922-2012) dini çoğulculuğun sistemleştiricileri ve en önemli temsilcileridir. Smith, din kavramı eleştirisinden yola çıkarak, dini çoğulculuk hipotezini iman ve birikimsel gelenek ayrımına dayandırmış, Hick ise ciddi felsefi değerlendirmeler içeren epistemolojik temeller üzerine hipotezini inşa etmiştir. İki düşünürün dini çoğulcu hipotezlerinin mukayeseli şekilde ele alındığı bu çalışmada, bu hipotezlerin başarılı ve tutarlı olup olmadıkları tartışılmıştır. Böylece hem iki hipotezin mevcut kavramsallaştırma içerisindeki konumu hem de dini çoğulculuğun mevzii hakkında değerlendirmelere ulaşılmak istenmiştir. Bu vesileyle Smith ve Hick'in hipotezleri arasındaki süreklilik ve farklılıklar belirtilmiş, her iki hipoteze yöneltilen eleştiriler ele alınmıştır.
Postmodern etik üzerine bir inceleme

Bu çalışmada günümüzde yaygın bir şekilde yapılan modernizm-postmodernizm tartışmasının etik alanındaki yansımaları Zygmunt Bauman'ın eserlerinde hareketle ele alınmaktadır. Çalışma temel olarak üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde Bauman'ın etiğin neliği ve bununla bağlantılı olarak etiğin temelleri, etik ve evrensellik, akıl ve duyguların insan eylemlerindeki rolü konusundaki görüşleri anlatılmaktadır. İkinci bölümde Bauman'ın toplumun, toplumsal mekan düzenlemelerin, teknoloji ve bürokrasinin ahlak üzerindeki etkileri konusundaki görüşleri ele alınmaktadır. Daha sonra Bauman'ın insanın ahlaki olarak muğlak olduğu, bu muğlaklığın toplumun doğusuyla birlikte arttığı ve etiğin bu muğlaklığı giderecek herhangi bir dayanak bulamadığından krizde olduğuna yönelik görüşleri özetlenmektedir Üçüncü bölümde Bauman'ın önceki bölümlerde özetlenen görüşleri değerlendirilmektedir. Bu bölümde bir bilgi disiplini olarak etiğin neliği ve bununla bağlantılı olarak 'etiğin temelleri', etik ve evrensellik, akıl ve duyguların insan eylemlerindeki rolü ele alınmakta ve Bauman' in bu konulardaki görüşlerinin sıkıntıları gösterilmeye çalışılmaktadır. Çalışma, Bauman'ın iddialarının aksine, etiğin öneminin özellikle çağımızın etik sorunları karşısında daha da arttığı sonucuna varmaktadır.
On yedinci yüzyıl ve sonrasında çokluk kavramı

Bu çalışmada on yedinci yüzyıldan itibaren kullanılmaya başlanılan 'çokluk' ve 'halk' kavramlarının felsefesine değinilmektedir. Bu kavramları sırasıyla Spinoza ve Hobbes ortaya atmıştır. Spinoza'ya göre bütün medeni özgürlükler çokluk üzerinden yükselir. Hobbes ise halk kavramını devletle bütünleştirir. Çokluk kendi haklarını egemene devretmediği için bir düşman olarak algılanır. Burada çokluk toplumsal farklılıklara vurgu yaparken, halk ise bir'in yönetimini ön plana çıkarır. On yedinci yüzyıldan itibaren çokluğun geri plana itilmesiyle beraber halk kavramı ağırlık kazanır. Bu durum da ulus devletlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlar. Bu çalışmada yirminci yüzyılla beraber ulus devletlerin ortaya çıkardığı sorunlar üzerine W. Kymlicka, C. Taylor ve P. Chatterjee''nin yaptığı tartışmalar üzerinde durulmaktadır. Aynı zamanda A. Negri ve M. Hardt'ın 'çokluk' kavramına yaklaşımları ele alınmaktadır. Bu çalışmada çokluk felsefesinin düşünsel temelleri siyaset felsefesinin kavramlarıyla açıklanmaya çalışılmıştır.
Varlık ve zaman perspektifinden Heidegger'de özne ve söylem

Bu çalışmanın amacı, Heidegger'de özneye dair bakış açısını ele almak ve özne-dil ilişkisini incelemektir. Bu bağlamda tezde öncelikle Heidegger'in geleneksel felsefeye yönelik eleştirisi Var'ı dillendirmelerindeki başarısızlık bağlamında ele alınarak varlığın anlamı sorusunun üstünün nasıl örtündüğüne değinilmiştir. Heidegger'e göre varlık'ın üstünün örtülmesi, öznenin de kökensizleştirilmesine sebep olmuştur. Geleneksel felsefe varlık'ı gözden kaçırdığı ve aklı yücelttiği için Dasein'ın varoluşunu dünyasal oluşundan koparıp kendi kendine salt bir tasarımlayıcı hale getirmiştir. Oysa Heidegger'e göre özne- Heidegger'in terminolojisi ile Dasein- bir dünyasallığa aittir. Dasein dünyasallığında bir ilişkiler ağına sahip ve bir hazır bulunuşa örneğin dili hazır bulması gibi- aittir. Bu sebeple dünyasal olması- hep bir ruh hali içinde tezahür eder. Heidegger'e göre en pür thoria'da bile bir ruh hali vardır. Bu bağlamda çalışmaHeidegger'in ontolojisini konulaştırırken Dasein'ın ruh hallerinin incelenmesini de amaçlanmış ve ruh hallerinin, zaman fenomeni bağlamında açığa çıkma olanaklarını analiz etmiştir. Heidegger'e göre varlık'ın anlaşılmasının olanaklı ufku zaman olduğu için, çalışmada zamanın ekstazları incelenmiş ve özellikle Dasein için ehemmiyet taşıyan gelecek fenomeni üzerinde durulmuştur. Bu bağlamda Dasein'ın fırlatılmış olması ve ölümle yüzleşmesi varlık- hiçlik kutupluluğu içindeki salınımlı varoluşsalllığının geleceksel saklı imkanına otantik erişimini sağlar. Böylelikle özne, bu zaman bağlamında temporilitesinin de farkına varmış olmaktadır. Özne, geleneksel felsefenin sabitleyiciliğinin aksine, Heidegger'in fenomenolojik ontolojisinde hep bir açığa çıkma olarak karşılık bulmaktadır. Öznenin sabit bir özü olmasından ziyade, özü onun ekstatik süregitmesinde yatmaktadır. Bu nedenle, zamanın ufkunda anlaşılmaya çalışılan öznenin asli varoluşua tezde fenomenolojik ve hermeneutik bir zemine çekilmiştir. . Anahtar kavramlar: Dasein, fenomenoloji, özne, söylem
Hüseyin Rıfkı Tamani'nin çalışmaları ışığında Öklid Geometrisi'nin Türkiye'ye girişi

'Hüseyin Rıfkı Tamani'nin Çalışmaları Işığında Öklid Geometrisi'nin Türkiye'ye Girişi? başlığını taşıyan tezimde; Tamani'nin John Bonnycastle'ın Elementler'inden Usul-i Hendese adıyla Osmanlı Türkçesine çevirdiği geometri kitabı ve bu kitabın günümüz Türkçesi'ne aktarılmış hali bulunmaktadır. Bu eserden yola çıkılarak Öklid'in Elementler'inin Antik Yunan'dan Mühendishane'nin kuruluşuna ve oradan T. L. Heath tarafından İngilizce'ye çevrilişine kadar olan dönemde temel geometri bilgisinin taşınmasındaki rolü ve etkisi anlatılmıştır. Tamani'nin söz konusu eseri ile yetilmemiş diğer eserleri de incelenmiş ve barındırdıkları geometri bilgisinin değeri ve düzeyi hem Batılı hem de Doğulu eserlerle karşılaştırılarak tesbit edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışma sırasında Osmanlı Bilginleri'nin Avrupa'daki gelişmelerden yeterince kısa sürede haberdar oldukları, fakat bu gelişmeleri kendi müfredatlarına almakta isteksiz davrandıkları, yeni bigi ve yöntemleri bile Yunan-İslam döneminden kalma bilgi ve yöntemlerle işledikleri tesbit edilmiştir. Bu da göstermiştir ki bir uygarlıktan başka bir uygarlığa bilgi geçişi çok kolay ve kısa sürede olmamaktadır. Bu geçişin olması için aralarında psikolojik, ekonomik ve siyasi pek çok etmenin rol oynadığı oldukça uzun bir zaman sürecine ihtiyaç duyulmaktadır. Geçmişe ait daha çok sayıda bilimsel eserlerin incelenmesi bu sürecin nasıl işlediğinin daha ayrıntılı olarak ortaya konulmasını sağlayacaktır.
Jean Baudrillard'ın felsefesinde gerçeklik problemi

Postmodern dönemde birçok şey değiştiği gibi eski dönemlere nazaran insanların dünyayla olan ilişkisi de değişmiştir. Bu ilişki üzerine düşünen ve çalışmalar yapan Jean Baudrillard, akademik kariyerinin başından itibaren sürekli gerçeklik kavramını incelemiş ve gerçekliğin birçok alandaki tezahürlerini betimlemiştir.
Yaşadığı dönemdeki fikirler ışığında Said Halim Paşa ve düşünceleri

Said Halim Pasa II. Mesrutiyet'in ilanından sonra Osmanlı devlet yönetiminde etkili bir siyasal güç haline gelen ttihat ve Terakki Partisinin üyesi olarak 1913 yılında sadrazamlık görevine getirilmistir. Tasıdıgı siyasi kimliginyanı sıra dönemin siyasal ve toplumsal meseleleriyle yakından ilgilenen ve bu konularda çesitli eserler veren bir mütefekkirdir. Çalısmamızın giris bölümünde onun hayatı ve eserleri kısaca tanıtıldıktan sonra, devlet adamı ve mütefekkir olarak öneminden ve Türk düsünce tarihindeki yerindenbahsedilmistir. Birinci bölümde, 19. yüzyıl Osmanlı Devleti'nin siyasal ve toplumsalsistemini geliştirmek amacıyla baslatılan ve Tanzimat dönemiyle birlikteresmilestirilen degisikliklere Said Halim Pasa'nın getirdigi elestiriler eserlerinintetkikiyle ortaya konulmustur. Dönemin fikir hareketlerinden Osmanlıcılık, slamcılık, Batıcılık ve Türkçülügün gelisimi ve onun bu yöndeki fikirleri ele alınmıstır. kinci bölümde Said Halim Pasa'nın Batı Medeniyetinin slamMedeniyeti ve Osmanlı toplumu üzerinde hakimiyet kurmaya çalıstıgı bir dönemde ortaya koydugu medeniyet anlayısı, slam-Dogu ve Hıristiyan-Batımedeniyetlerine bakısı incelenmistir. Ayrıca bu bölümde Osmanlı'nınBatılılasma çabaları ve bu dönemde düsülen hatalar ile Said Halim Pasa'nınBatılılasma yandaslarına yönelttigi elestiriler, eserlerinden hareketle ortaya konulmustur. Üçüncü bölümde Said Halim Pasa'nın siyasal ve toplumsal düzen hakkındaki fikirleri, devlet, hürriyet, kanun anlayısları incelenmistir. Sonuç bölümünde ise bir devlet adamı ve mütefekkir olarak Said Halim Pasa'nınOsmanlı devlet ve toplumunun gelistirilmesiyle ilgili olarak ileri sürdügüfikirleri özetlenmistir.
Michael J. Sandel'in İktisadi Adalet Teorisinin modern toplumda uygulanabilirliğinin araştırılması

Hangi din ve millete, hangi inanç ve doktrine sahip olursa olsun her insanın adalete olan ihtiyacı en hayati ve vazgeçilmez ihtiyaçlarının başında gelir. Bu özelliği nedeniyle adalet ilkesi evrensel bir nitelik kazanmış ve tarih boyunca içeriği ve nasıl elde edileceği hakkında bitmez tükenmez doktrin ve teorilere konu olmuştur. Antik Yunanda Platon ve Aristoteles, Roma döneminde Ulpian ve Augustinus, Orta Çağ'da Thomas Hobbes, İslam dünyasında Farabi ve İbn Miskeveyh ve diğerleri, Yakın Çağ'da Immanuel Kant, John Locke, Jeremy Bentham ve John S. Mill ve son olarak günümüzde John Rawls ve Sandel gibi birçok filozof ve düşünür adalet ilkesi üzerine çalışmışlar, detaylı ve kapsamlı öğretiler geliştirmişlerdir. Ancak hemen hepsinin, özellikle de adaletin tanımı, dayanağı ve kaynağı konusunda oldukça farklı düşündükleri de bir gerçektir. Doğal olarak her bir düşünür farklı bir motivasyon ve saikten hareket etmiştir. Bunlardan kimi refah ve zenginliği önemseyip adaleti refah içerisinde içerilmiş olarak görürken kimileri özgürlükte, kimileri de erdemde içerilmiş olarak görmüştür. Bu çalışmada ilk önce adaletin tanımı ve çeşitleri ve kapsamı üzerinde kısaca durulduktan sonra tarihi geri planı incelenecek ve bu bağlamda Eski Yunan ve İslam dünyasında adalet teorilerine değinilecektir. Daha sonra ise Yakın Çağ düşünürlerinden konu ile ilgili teoriler gözden geçirilecek ve en son olarak Sandel'in yaklaşımları ele alınacaktır.
Levinas düşüncesinde adalet

Levinas, zamanın, anlamın ve özgürlüğün başlangıcını Öteki ile yüz yüze karşılaşmaya bağlamaktadır. Böylece etiğin ontolojiye öncel olduğu yeni bir düşünme tarzıyla karşılaşırız. Bilgelik sevgisi anlamına gelen felsefe artık sevginin bilgeliği olarak anılır. Etiğin temelini oluşturan düşünce; Ötekine karşı sevgi ve sorumluluk duygusudur. Ben Ötekine karşı sorumluluklarını bilinmeyen bir zamanda üstlenmiştir ve bu sorumluluk devredilemezdir. Levinas hiçbir zaman Ben ve Ötekiden oluşan izole bir dünyadan söz etmez. Düşünür için dünyadaki ötekiler her zaman büyük önem taşımıştır. Ötekiler ya da insanlık söz konusu olduğunda ise adalet kavramı gündeme gelmektedir. Düşünür adalet anlayışını oluştururken Yahudi teolojisinden büyük oranda etkilenmiştir. Ayrıca adalet düşüncesi etik temellerle birlikte ele alınmalıdır. Çünkü adalet etiğe içkindir.