turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
On the nature of the semantics-pragmatics distinction

Dilbilim ve felsefede; sözdizim, anlambilim ve edimbilim genellikle bir dilin anlam, iletişim, dil kavrayışı ve bilişsellik gibi bir teorik önemi ile ilgili olarak bu dilin farklı ama tamamlayıcı yönlerini karakterize etmek için kullanılır. Son yıllarda, anlambilim ve edimbilim arasındaki ayrımın ilkeli, yani belirleyici, bir şekilde nasıl çizileceği sorusu; dil felsefesinde ve dilbilim felsefesinde en dikkat çekici ama eşit derecede en tartışmalı sorulardan biri haline gelmiştir. Bu çalışma, anlambilim-edimbilim ayrımını daha iyi kavrayabilmemiz için gerekli metodolojik sınırların ana hatlarını çizmek amacını güderek bu ayrımı ilkeli bir şekilde çizme çabalarının kapsamını ve doğasını sorgulamaktadır. Bu bağlamda; bu çalışma, temel olarak anlambilim ve edimbilim kategorilerinin, arkalarında yatan daha temel teorileri ve bunlara ait tartışmaları önemsiz bir şekilde kısaltan koşullu kategoriler olduğunu iddia etmekteyken ayrımın kuramsal önemini deflasyona uğratan bir görüşü savunmaktadır. Bu doğrultuda; çalışma, ayrıma dair birinci dereceden, yani nesne düzeyindeki, yorumların dayandığı bazı ilksel varsayımları ve varsayım şemasını eleştirel bir şekilde tahlil edecek ve literatürdeki farklı anlambilim-edimbilim ayrımları ile örneklendirecektir. Sonuç olarak ise çalışma anlambilim-edimbilim ayrımının bir dil teorisindeki açıklayıcı önemini boşaltırken bu ayrımın felsefi sağlamlığına karşı bir tutum takınır.
Critical theory and hermeneutics: The debate between Habermas and Gadamer

Bu tez, bilgi teorisine ilişkin sorular üzerine yoğunlaşmaktadır. 19601ı yıllara kadar, sosyal bilimler doğalcı bilgi anlayışının etkisi altındaydı. Bu tarihten itibaren, böyle bir anlayış ciddi şekilde sorgulanmaya ve eleştirilmeye başlandı. Sosyal bilimlerin doğalcı anlayışının karşısında yer alan görüş bu tezin ana konusunu oluşturmaktadır. Bu açıdan, hem ayrı ayn, hem de aralarındaki tartışmalarla birlikte ele alındığında Jürgen Habermas ve Hans-Georg Gadamer doğalcı karşıtı bilgi anlayışı içinde önemli bir yere sahiptirler. Her ikisi de 'bilrmcilik, nin ve araçsal mantığa dayanan teknik bilginin eleştirisini teorilerini oluştururken başlangıç noktası olarak almışlardır. Bu tezin amacı da, Gadamer'in yoramsamacı yaklaşımı ile Habermas'in eleştirel teorisini açıklamaktır. Varılmak istenilen hedef her iki düşünürün de görüşlerini irdelemek, önemini vurgulamak ve birbirleriyle olan tartışmaları çerçevesinde, bu görüşleri değerlendirmektir.
Aliya İzzetbegoviç ve Nurettin Topçu'da insan, toplum ve din

Bu tez çalışmasında bir toplumun, İzzetbegoviç'in tabiri ile 'topluluğun' Topçu'nun tabiri ile de 'cemiyetin' sahip olduğu değerlere canı pahasına bağlı olan ve hayat boyu da tüm zorluklara rağmen bu bağlılığını devam ettiren, ayrıca bu konuda dünyada eşine az rastlanabilecek ender dava adamlarından, Nurettin Topçu ve Aliya İzzetbegoviç'in sahip olduğu İnsan, Toplum ve Din ilişkisi hakkındaki nazariyeleri ele alınacaktır. Çalışmanın birinci bölümünde Nurettin Topçu ve Aliya İzzetbegoviç'in yaşam hikayelerinin yer aldığı biyografiler yer almaktadır. İkinci bölümde ise, insanın yaratılışı itibari ile materyalizm ve inanç kıskacının neresinde yer aldığı ve bir insanın azami ölçüde sahip olması gereken manevi ve ahlaki tutumlar incelenecektir. Bu tutumlar incelendikten sonra, insan ya da beşer olma, şahsiyet kazanımı ve bu kazanım eşliğinde ortaya çıkan sorumluluk yükünün irade vasıtasıyla gerçekleşen tercihlere nasıl dönüştüğü ve dönüşen bu tercihlerin yapıcı ya da yıkıcı sonuçları düşünürlerin görüşleri eşliğinde analiz edilecektir. Nihai olarak çalışmanın üçüncü ve son bölümünde ise, toplumun, hürriyet, ahlak ve din ekseninde birbirleri ile nasıl bir etkileşim içinde oldukları tartışılmaktadır. Son olarak çalışmanın sonuç bölümünde tüm çalışma içinde incelenmiş olan bulgular yer almaktadır.
An Epistemic defense of rationality in scientific knowledge

oz BİLİMSEL BİLGİDEKİ USSALLIĞIN EPİSTEMİK BİR SAVUNUSU Açar, Halil Rahman Doktora, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Prof Dr. Ahmet İnam Ocak 2000, 297 Sayfa Bu tezde ussallığın doğasını, dünya ve bilim alanında dahi düşünürlerce ileri sürülen değişik iddiaların ardındaki çeşitli etkenleri, epistemik bir bakış açısı ile belirlemeye çalışıyorum. Ayrıca tutarlı bir ussallık izahı öneriyorum. Birinci bölüm, ussallık durumunu çözümler ve 'temel ussallık' adı altında işler. Bu başlangıçta var olan ussallık, bir 'tür' görevi olmasından dolayı, insan türünün yaşamını sürmesinde en büyük etken gözükür. Bu düzeydeki ussallık değerlendirmesel veya ölçütsel değildir. İkinci bölüm, bilhassa bilimdeki ussallık sorununa eğilir ve türlerini inceler. Bu tür ussallık, 'bağlamsallık' ve 'zamansallık' tan ayrı düşünülemez. Temel ussallığın aksine bu ussallık bilhassa zamansaldır ve standartlara sahiptir ki bundan dolayı tik awndurumsal ussallıklar olarak adlandırılan farklı çevreleri varsayar. Tezimizin III., IV. ve V. Bölümleri, bilimdeki ussallığın sorunlarına ayrılır. Altıncı bölüm olan Öneri kısmında, 'inethodism'in yetersiz konumundan uzak durarak, 'particularism'e hususi vurguyla birlikte, ussallığın belli yönlerini yorumluyorum. Sonuç kısmında ise, aşırı psikolojizme veya katı sosyolojizme karşı, ussallığın 'epistemik' bir savunusu ileri sürülür. Sonuç olarak, her nasılsa 'Temel ussallık', bilimsel olanın da dahil olduğu bütün ussallıkların temeli olarak iş görür. Gerçekte, bilimin ussallığı, dünya ile ilgi kurmanın bir şeklidir. Görüşümüzde temel ussallık, 'inonistik' yönü gösterirken, durumsal ussallıklar, kaçınılmaz olarak 'çok luğa' gönderme yapmaktadır. Bilimlerdeki ussallık temelinin daha belirgin kılınabilmesi için epistemic yaklaşımın daha kapsamlı bir sistemine ihtiyaç duyulacağı aşikar olmaktadır.
Tanzimat Dönemi Türk düşüncesinde hürriyet anlayışı

Tanzimat'ın döneminin Osmanlı tarihi açısından kritik bir öneme sahip olması nedeniyle dönemin fikri üretimi de edebiyattan felsefeye kadar pek çok disiplin tarafından ele alınmıştır. Felsefi açıdan yapılan çalışmalar, yoğun olarak kişiler veya akımlar üzerinden yürütülmüştür. Tanzimat düşünürlerinin hürriyet anlayışını ele almayı amaçlayan bu çalışmada, bir kavramsal analiz yapmaya çalışacağız. Hürriyet kavramını tercih etme nedenimiz, Tanzimat döneminden itibaren hürriyet kavramının dönemin idealleri haline gelen medeniyet ve ilerleme fikirleriyle birlikte temel bir ilke haline gelmesidir. Çalışmada çözmeye çalışacağımız temel sorun, dönem düşünürlerinin hürriyet anlayışını hangi temalarla ortaya koyduğunu belirlemek ve ilgili kavram ve fikirleri incelemektir. Böylece Tanzimat düşünürlerinin hürriyet anlayışının kavramın anlam haritasında nereye düştüğünü tespit etmektir.
Ebheri'nin Hidayetu'l- Hikme'si ve Osmanlı- Türk düşüncesindeki yeri

'Ebheri'nin Hidayetti '1-Hikme si ve Osmanlı-Türk Düşüncesindeki Yeri' adlı tezimiz bir giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde Ebheri olarak meşhur olan Esirüddin Mufaddal b. Ömer'in hayatı, eserleri, hocaları, talebeleri ve ilmi şahsiyeti hakkında bilgi verdik. Birinci bölümde Hidayetti' 1 -Hikme'nin mantık, fizik ve metafizik'ten oluşan bölümlerini tanıtıp, eserin Osmanlı düşüncesindeki yerini değerlendirdik. İkinci bölümde eserin Türkçe tercümesine yer verdik. Üçüncü bölümde ise eserin yaptığımız tahkikini sunduk. Sonuçta ise eserin İbn Sina geleneğine uygun olarak bütün felsefi konuları kapsamasının yanında, Osmanlı medreselerinde okutulan önemli bir ders kitabı olduğunu vurguladık.
Orta öğretim öğrencilerinde dindarlık düzeyi ve okul başarısı ilişkisi -Kayseri-Sarıoğlan örneği-

Din, insanı çepeçevre kuşatan ve içsel dünyasını etkileyen insanın toplum içindeki hal ve hareketlerine sirayet eden aklına ve vicdanına yol gösteren bireysel ve toplumsal hayatı düzenleyen kutsal bir sistemdir. Psikoloji, insan duygu düşünce ve davranışlarını bilimsel yöntemler ışığında açıklayıp anlamaya çalışır. Din psikolojisi, insanın dini duygu, düşünce ve davranışlarını bilimsel yöntemler kullanarak inceler. Dindar birey, din inancı güçlü olan ve dini kuralları temel alıp bu kurallara göre yaşamını sürdüren kimsedir. Aile, bireyin kendini doğuştan içinde bulduğu, yetişmesinde maddi manevi rol sahibi olan duygu, düşünce ve davranışlarına en temelden etki eden toplumu oluşturan en temel yapıdır. Birey daha ilk çocukluk döneminde ailenin bütün davranışlarını sorgusuz sualsiz kabul eder ve bu davranışları benimser. Özellikle anne-baba olmak üzere aile içindeki bütün bireylerin davranışları ve değerleri yetişen bireyler tarafından benimsenir. Bu nedenle ailenin dindarlığı ve sosyodemografik diğer özellikleri bireyin hayatına etki eder. Bu etki kendisini okul ve çalışma ortamlarında gösterir. Okul, bireylere çağın gerektirdiği bilgi ve donanımı kazandırarak onları bedensel, zihinsel ve ahlaki yönden geliştiren, toplumun sosyal ve kültürel değerlerini aktaran, aktardığı bilgi ve becerilerin ne derece birey tarafından öğrenildiğini geçerli yöntemlerle ve ölçme araçlarıyla değerlendiren bir kurumdur. Okul, bireyi bilimsel bilgi, toplumsal değerler ve ahlaki normlarla donatarak hayata hazırlar. Bu çalışmanın genel amacı kendini dindar hissedip dinine uygun bir hayat yaşamaya çalışan bireylerin, kendini dindar hissetmeyen ve dini bir hayatı ön plana almadan yaşayan bireylere göre okul hayatında daha başarılı olup olmayacağının incelenmesidir. Araştırmanın örneklemi 2016- 2017 eğitim öğretim yılında Kayseri ili Sarıoğlan ilçesinde lise öğrenimi gören öğrencilerden oluşmaktadır. Çalışmanın verileri Sosyodemografik Bilgi Formu ve Prof. Dr. Veysel Uysal tarafından geliştirilen İslami Dindarlık Ölçeği aracılığı toplanmıştır. Araştırmanın sonucunda dindarlık ve okul başarısı arasında olumlu ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Ailenin eğitim durumu ile öğrencinin öznel dindarlık algısı arasında pozitif bir ilişki saptanmıştır. Ayrıca ailenin gelir durumunun öğrencinin öznel dindarlık algısına etki ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Başarısı yüksek öğrencilerin dindarlık algı seviyelerinin de diğer bireylere göre daha yüksek olduğu görülmüştür.
Alasdair MacIntyre ve etik özne

'Alasdair MacIntyre Ve Etik Özne' başlıklı bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm etik teriminin hangi anlamlarda kullanıldığını ve işlevinin ne olduğunu araştırır. Daha sonra çağdaş etik kuramları; meta-etik ve normatif etik olarak iki ana başlık altında incelenmiştir. İkinci bölümün temel problemi MacIntyre'ın etik düşüncesinin felsefi temeli ve Özne anlayışının ne olduğudur. Bununla ilgili olarak öncelikle MacIntyre'ın etik düşüncesinin felsefi temeline yer verilmiştir. Daha sonra etik kuramının temel özellikleri ve yöntemi tartışılmıştır. Bu bölümde ayrıca etik teorilerindeki temel problemler incelenir. Bu çalışma MacIntyre'ın etik kuramına yöneltilen eleştiriler ile sonuçlandırılmıştır
İmkan kanıtı ve yeter neden ilkesi

Kozmolojik kanıt, alem hakkında bir açıklama arayışından yola çıkarak Tanrı'nın varlığını delillendirmektedir. Kozmolojik kanıtın bir türü olan imkan kanıtı, alemin imkanından hareketle zorunlu bir varlığın olması gerektiğini ve bu zorunlu varlığın Tanrı olduğunu öne sürmektedir. Giriş bölümünde kozmolojik kanıt ile imkan kanıtı arasındaki ilişki incelenerek, Yeter Neden İlkesine dayanan imkan kanıtının kozmolojik kanıt geleneğindeki yeri gösterilmeye çalışılmıştır. Bu kanıt, Yeter Neden İlkesine dayandığı için imkan kanıtının haklı çıkarımı Yeter Neden İlkesinin haklı çıkarımına bağlıdır. Aynı zamanda imkan kanıtına yöneltilen eleştirilerin önemli bir kısmı Yeter Neden İlkesi üzerinden yapılmaktadır. Bu açıdan birinci bölümde Yeter Neden İlkesinin anlam ve kapsamı ile haklı çıkarımı incelenmiştir. İkinci bölümde, Yeter Neden İlkesine dayanan imkan kanıtının diğer öncüllleri incelenmiştir. İmkan kanıtı iki aşamadan oluştuğu için bu inceleme iki başlıkta yapılmıştır. İlk aşama, alemin imkanı ile zorunlu varlık arasında Yeter Neden İlkesi vasıtasıyla bir irtibat kurmaktır. Buna göre eğer alem mümkün bir varlık ise, bir açıklamaya sahip olmalıdır. Mümkün olan alemin açıklaması kendisi olamayacağına göre bu açıklama ancak zorunlu bir varlık ile sağlanabilir. O halde alemin açıklaması, zorunlu bir varlıktır. İmkan kanıtının ikinci aşaması, zorunlu varlığı klasik teizmin öngördüğü bir tanrı anlayışıyla özdeşleştirmektir. Bu tezde, Yeter Neden İlkesine dayanan imkan kanıtının Tanrı'nın varlığını temellendirmede sağlam bir kanıt olup olmadığı incelenmeye çalışılmıştır.
Jürgen Habermas'ın söylem etiği kuramında ahlak yargılarının oluşumu ve temellendirilmesi sorunu

Tez, Habermas'ın iletişim teorisi çerçevesinde ortaya konulan söylem-etiksel ahlak anlayışını ve pratik söylem aracılığıyla oluşturulan ahlaki ilke ve normları araştırmaktadır. Yararcı ve Kantçı ahlak anlayışını uzlaştırma amacı güden söylem etiği, ahlaki-pratik sorulara yönelik ideal koşullar altında yürütülen bir argümantasyon sürecinde ortaya konulan normatif ilkelerin, hem bağlamsal hem de evrensel olarak geçerli olabileceğini vurgular. Diğer deyişle, bireylerce yürütülen bir pratik söylemde uzlaşıyla elde edilen ilkelerin, içeriksel olarak söyleme katılan bütün tarafların ilgisini dikkate alabileceğini, ama aynı zamanda biçimsel olarak herkes için geçerli olabileceğini iddia eder. Ancak, bu iddia, pratik söylemden aynı zamanda bağlamsal ve evrensel geçerlilik savlarının türetilmesi konusunda yetersiz görünmektedir. Çünkü pratik bir söylemde doğrudan ahlaki olarak sayılan normlar aynı zamanda evrensel doğrulayıcı ilkeler olarak görülemezler. İletişim kuramı açısından, aynı zamanda olgusallık ve geçerlilik arasındaki gerilimi de ifade eden bu sorun, etiği bütünleyici bir hukuk temelinde aşılmaya çalışılır. Bu çerçevede, Habermas'ın temel olarak kamusal düşünme ve görüşme süreçlerinin tasarlandığı müzakereci demokrasi anlayışı, liberal ve cumhuriyetçi anlayışların dikkate alınarak oluşturulduğu eleştirel bir kamusal akla dayandırılır. Habermas, siyasal haklara sahip özerk ahlaki bireylerin eşit biçimde dahil olabildikleri eleştirel bir kamusal irade oluşumuyla, genelleştirilebilir ortak ilgi ve ilkelerin oluşumunun gerçekleşebileceğine inanmaktadır. Ancak, bireysel çıkarlar temelinde oluşmuş toplumsal yapı ve siyasal süreçlerin etkisiyle biçimlenen iletişim ortamının yönlendirici biçimde herkesi dinleyici yığınına çevirdiği kamusallık koşullarında, eleştirel bir kamusal irade oluşumunun olanaklılığı sorunu tartışmaya açılmaktadır.
'Bereketzade İsmail Hakkı'nın 'Metalib-i aliye' adlı eserinin çeviri yazısı ve eserin teleolojik delil bağlamında tahlili'

Bereketzade İsmail Hakkı (1851-1918), bir 'isbat-ı vacib' çalışması kaleme almıştır. Tezimize de adını veren bu eser, Metalib-i Aliye'dir. Pek tanınmayan bu eser, kendinden önceki literatürden ilham ve ilaveler ile işlenmiş; Antik Yunan'a, İslam düşüncesine ve Aydınlanma felsefesine atıflarla, geniş bir felsefe temeli üzerine bina edilmiştir. Metalib-i Aliye'de; evreni, canlıyı, insanı, ruhu, zihni kuvveleri tahlil ile, Allah'ın varlığı rasyonel bir zeminde temellendirilmiştir. Tezimizde; öncelikle Metalib-i Aliye'nin çeviri yazısı hazırlanmış, akabinde eser 'teleolojik delil' bağlamında tahlil edilmiştir. Eserde ileri sürülen fikirler, teleolojik delilin 'inayet ve ihtira' delili, 'analojik teleolojik' delil, 'akıllı tasarım' ve 'antropik ilke' versiyonları ile karşılaştırmalı olarak çalışılmıştır. Teleolojik delile getirilen 'nedensellik' ve 'kötülük problemi' eleştirilerinde, eserin temellendirmeleri ön plana çıkarılmıştır. Eserde yer verilen Allah'ın varlığına dair diğer deliller de kısaca ele alınmış; 'ontolojik delil', 'kozmolojik delil', 'ahlak delili', 'dini tecrübe delili', 'irade delili', 'zihin delili', 'estetik delili' olarak eşleştirdiğimiz başlıklarda değerlendirilmiştir. Bu çalışma ile günümüz din felsefesi literatürüne, klasik bir eserin argümanları ile katkıda bulunmak hedeflenmiştir.
Descartes ve Heidegger'in varlık kurumlarının karşılaştırılması

Descartes'ın varlık anlayışı onun töz kavramına ve bilgi sorununu ele alış tarzına bakılarak ortaya konabilir. Descartes'ın felsefesi üç ana düşüncede temellenmektedir: 1- Ruh ve madde arasındaki dualizm. 2- Matematiksel yöntem 3- 'Cogito ergo sum' önermesi. İki farklı töz olarak gösterilen ruh ve maddenin insana birleştirilmesi felsefe tarihi için yeni bir görüştür. İnsan hem bir ruha sahip olması bakımından düşünen hem de bir maddeye sahip olması bakımından yer kaplayan bir varlık olarak sadece nitelikleri bakımından ele alınmıştır. Akıl sahibi bir varlık olarak düşünebilen insan doğru, kesin, şüphe götürmez bir bilgiye nasıl ulaşabilir? Bu sorudan hareketle Descartes, en kesin bilgi olarak gördüğü matematiği sistemin temeline koymuştur. Her insandaki akıl bir ve aynı olduğuna göre matematiksel yöntem tüm bilimlere uygulanabilir. Böylece kendisine dört temel kural belirler. Bunlardan ilki doğruluğunu apaçık bilmediğin hiçbir şeyi kabul etmemek ve onu buluncaya dek her şeyden şüphe etmektir. Yani şüphe, doğru bilgiye varmada bir yöntem olarak kullamlmışur. Ancak insanın şüphe edemeyeceği tek şey şüphe ediyor olmasıdır. Şüphe ediyorsa düşünüyor demektir. Böylece doğruluğundan şüphe edemeyeceği ilk kesin bilgiye ulaşır: Cogito, ergo sum. İnsanın düşünen yam ise bedeni değil ruhudur. Heidegger'e göre ise bunun tersi söz konuşur: 'Varım, o halde düşünüyorum.' İnsan var olduğu için düşünür. İnsan, Dasein dır. Aristoteles'ten beri insan sadece bir var olan olarak anlaşılmıştır. Oysa Heidegger bir var olan olan insanın varlığım araştırır. Tartışılması gereken, 'Varolanın Varlığıdır.' Felsefenin de yapması gereken 'Varolanın Varhğmı'r. Heidegger felsefesinin merkezindeki kavram 'Varlık'tır. Ancak Heidegger'e göre Varlık, Aristoteles'ten beri ontolojik bakışla ele alınmamıştır. Varlık, bir takım zaman üstükavramlarla da ifade edilemez. İnşam da bu şekilde anlayamayız. Varlık, olagelen ve kendi gizini sürekli açan bir şeydir. Varlığın gizini açması ise insanı gerektirir. Varlığın anlamım ortaya koymak için temel {fundamental) ontoloji felsefesinin en köklü konusu yapmak gerekmektedir. Böylelikle Heidegger geleneksel felsefenin Varlıktan ne anladıklarım yeniden sorgulayarak fundamental ontolojisini oluşturmuştur. Bu ontolojiye geçiş fenomenolojik ve hermeneutik yöntemle mümkündür. Böylece Heidegger geleneksel felsefesinin varlık anlayışım eleştirerek kendi varlık anlayışını Dasein'in çözümlenmesinde serimler.
Modern felsefede bir düşünme biçimi olarak ideoloji

Modern toplum, modern birey, modern ilişki ağlarının somut koşulları irdelendiğinde, karşımıza birçok felsefi bulgu çıkmaktadır. Modern dönemde bilim, sanat, özgürlük, birey, toplum, devlet gibi felsefi anlamda sürekli değişen kavramların insan ile girdiği her türden ilişkide, ideoloji kavramı önemli bir rol oynamaktadır. Bu maddi işleyişin tümünde, ideoloji son derece açık ve etkin bir rol ile insanın ilişkilendiği her türden koşulda, belirleyici ve belirlenen bir konumda olmuştur. Bu konumu ile ideolojinin bütün bir insan yaşamı içerisinde gerçekleştiği, insanın bilincinde ve girdiği tüm ilişkilerde somutlaşarak var olduğu sonucu karşımıza çıkmaktadır. Bu veriler ve sonuç ile modern felsefedeki ideolojiyi incelemek, aynı zamanda insanın tüm somut ilişkilerini inceleme gereğini önümüze çıkarmıştır. Bu çalışmada, modern felsefedeki ideolojinin işlevi ve felsefi karşılığının izi sürülmüştür. İdeolojinin bu türden incelenmesinde önümüzde duran ana nokta; ideolojinin her türden insani ilişkide var olmasıdır. Bu çalışmadaki amaç, ideolojiyi toplumsal ve bireysel faktörlerle ele alarak, onun felsefi incelemelerdeki yerini belirli ilişki ağları içerisinde incelemektir. Somut hayatın her bir noktasında var olabilen ideoloji, felsefi anlamda birçok tartışmayı doğurmuştur. Bu bulguları ortaya çıkarmak ve modern felsefedeki karşılığını irdelemek, aynı zamanda bireyin girdiği tüm maddi ilişkileri nesnel olarak incelememiz gerektiğini bize göstermektedir. Çalışmanın amacı bir ideoloji tanımı yapmak değil, modern felsefenin içerisinde var olan ideolojiyi irdelemektir. Temel Kavramlar: insan, toplum, bilinç, yabancılaşma, özgürlük
Understanding oppression and exploitation through disability: Intersectionality, surplus populations, and radical needs

Baskı nedir? Sömürü nedir? İkisinin arasındaki ilişki nedir? Bu sorulara verilen cevaplar bir siyasi kuramın kapsamını ve özgürleştirici potansiyelini belirleyebilir. Örneğin baskı kavramını önceleyen ve sömürü kavramını arka plana atan kuramlar ekonomik gerçekleri ve sınıf politikalarını göz ardı edebilirken, sömürü kavramını önceleyen ve baskı kavramını arka plana atan kuramlar sınıf dışındaki önemli baskı kategorilerini göz ardı edebilir. Bu tezde, bu iki yaklaşımı birbirlerinin alt kümesi yapmaksızın üretken bir diyalektik ilişki içine sokmayı amaçlıyorum. İki tür yaklaşımda da henüz yeni yeni yer bulmaya başlamış olan sakatlık çalışmaları paradigması baskı ve sömürü arasındaki ilişkiyi anlamamıza yardımcı olabilir. İlk olarak, baskı ve sömürünün, daha sonra değiştirilmek üzere, geçici birer tanımı yapıyorum. İkinci olarak, sakatlık kavramını iki perspektiften inceliyorum: önce baskı-önceleyen bir paradigma olan Kesişimsellik üzerinden, sonra da sömürü-önceleyen bir paradigma olan Artı Nüfuslar kuramı üzerinde Bu iki inceleme iki farklı cevap ortaya çıkarıyor: Sömürü içermeyen bir baskı kategorisi olarak sakatlık ile baskıcı bir na-sömürü kategorisi olarak sakatlık. Son olarak, Radikal İhtiyaçlar kuramını kullanarak baskı ve sömürünün dinamik bir tanımına ulaşabilmek için bu iki cevabı diyalektik bir ilişki içine koyuyorum.
The rationality debate

İnsanların doğuştan rasyonel olduğunu savunan felsefi görüşe göre rasyonalite belli kurallara uymak anlamına gelir. 1970'lerde Amos Tversky, Daniel Kahneman ve bazı psikolog ve felsefeciler bir takım deneylerden yola çıkarak bu görüşün çözmesi gereken sorunlar olduğunu öne sürmüşlerdir. İnsanların irrasyonel olduklarını; yani çıkarım kurallarını sistematik olarak ihlal ettikleri için doğuştan rasyonel olmadıklarını savunurlar. Bu çalışmada, Stephen Stich, Gerd Gigerenzer ve Richard Nisbett'in argümanları ve deney verileri kullanılarak, özellikle Daniel C. Dennett ve Jonathan L. Cohen'in irrasyonalite tezine yanıtları incelenmiştir. İrrasyonalite tezindeki sorunlara en iyi çözümün Cohen'in getirdiği rasyonel kapasite ve performans ayrımı olduğu savunulmuştur.
Spinoza felsefesi bağlamında paralelizm tartışmaları

Spinoza hakkında ikincil literatürde teolojik açıdan ateizmden Pan-enteizme kadar geniş bir yelpazede değerlendirmeler yapılırken metafizik açıdan da materyalist ve idealist gibi farklı ve tezat yorumlar dikkat çekmektedir. Bu çalışmada farklı yorumcuların yorumlarından ziyade Spinoza'nın ortaya koymak istediği metafizik yaklaşımları ölçüt alınarak felsefi öğretisini tutarlı bir şekilde sunmaya ne kadar vakıf olduğu araştırılmıştır. Bu araştırma yürütülürken de söz konusu yorumların tutarlılığı tartışılmış ve karşıt yorumlar ile birlikte tarafsız bir şekilde sunulmasına azami gayret gösterilmiştir. Bu bakımdan bu çalışma Spinoza'nın haleflerinin düalist metafizik anlayışlarına ve aşkın Tanrı tasavvurlarına yönelik belki de en çok göze çarpan itirazları olan monizm ve panteizm hakkında yapılan tartışmaları ve açıklamaları da dahil ederek Spinoza'nın metafizik savlarının iç tutarlılığı ve geçerliliğini soruşturmak amacını gütmektedir. Bu amaçla ilk bölümde Spinoza'nın metafizik görüşleri farklılık gösteren yorumlarla birlikte aktarılmış, ikinci bölümde ise Orta Çağdaki Tanrı kavramsallaştırmalarının Kartezyen metafizikteki tözlerin sonsuz sayıda ve kaplamda nitelikler ile birlikte Deus si ve Natura ifadesinde birleştirilmesinin paralelizm ile çelişip çelişmediği soruşturulmuştur. Bu bağlamda paralelizmin zemini olarak panteist Tanrı tasavvuru, niteliklerin birbirileri ve tözle ilişkisi, psikofiziksel paralelizm bağlamında modal monizm ve doğruluk testi problemleri irdelenmiştir.