Türkiye ve Yunanistan bakımından Ege'deki karasuları genişliği sorunu

Türk-Yunan ilişkileri, Yunanistan'ın 'Megali İdeası', Bizansı yeniden kurma ve kaybedilen toprakların Yunanistan tarafından yeniden ele geçirilmesi isteği sebebiyle, krizden kurtulamamaktadır. Krizlerin Yunanistan için çok büyük önemi vardır. Yunanistan, Türk-Yunan ilişkilerinde kriz yaratarak, Türkiye ile Avrupa Birliği ve diğer ülkelerle ilişkilerini bozmaya çalışmakta; diğer taraftan, Yunanistan hristiyan bir ülke olduğu için, hristiyanlığı bahane ederek, hristiyan Batının en ucunda ve müslümanlarla sınırı bulunan tek Avrupa Birliği üyesi olarak, Türkler tarafindan tehdit edildiğini iddia ederek, Avrupa ve diğer ülkelerden destek almakta; sınırlarını Türkiye aleyhine genişletmektedir. Yunanistan, Türkiye ile krizler yaratarak, 'işte Türkler hala yayılmacı bir politika izlemektedir' diyerek, Türkiye'nin önünün kesilmesini sağlamakta, Türkiye'nin daha da güçlenmesi engellenmektedir. Yunanistan, kuruluşundan bugüne kadar, 1 66 yıl içinde beş kez Türkiye aleyhine sınırlarını genişletmiştir. Yunanistan 1930'lu yıllardan sonra Türkiye'ye karşı sınırlarını genişletebileceği en uygun yer olarak Ege Denizini seçmiştir. 193 1 yılında hava sahasını 3 deniz milinden 10 deniz miline; karasularını da 3 deniz milinden 6 deniz miline genişletmiş; 1947 yılında Oniki Adaları silahtan ve askerden arındırılması koşuluyla ele geçirmiş; 1960'lı yıllarda, silahtan ve askerden arındırılmış olması gereken bütün adaları andlaşmalara ve uluslararası hukuka aykırı olarak silahlandırmıştır. 1970'li yıllarda Ege denizinde kıta sahanlığı iddialarında bulunmuş; başarıh olamayınca da 1980'li yıllardan itibaren, 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesini öne sürerek 12 deniz millik bir karasuları iddiasında bulunmuş ve bu iddialarını bugüne kadar devam ettirmektedir. Ege'de karasularına ilişkin Türkiye ve Yunanistan'ın en önemli görüşlerini kısaca dört grupta toplayabiliriz: a- Yunanistan Ege'de karasuları sorunu olmadığını iddia ederek, karasuları konusunda görüşmeleri ve müzakereleri reddetmektedir. Oysa Türkiye, Ege'de karasuları genişliği sorununun iki ülke arasında görüşmeler ve müzakereler yoluyla çözümlenebileceğine inanmaktadır. b- Yunanistan, Türkiye'nin öne sürdüğü 'Ege denizi yan kapalı bir denizdir' görüşünü reddetmektedir. c- Türkiye, Yunanistan'ın öne sürdüğü 'takımadalar görüşünü' reddetmektedir. d- Türkiye, Yunanistan'ın 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesinin hükümlerine dayanarak tek taraflı olarak Ege'de karasularım 6 milden '12 m ile genişletme hakkına sahip olduğu' iddiasını reddetmektedir. Türkiye Ege denizinde 6 milin üzerinde bir karasuları genişliğini kabul etmediğini ve 6 milin üzerinde bir karasuları genişliğini savaş nedeni sayacağını ilan etmektedir. Yunanistan bugüne kadar Ege sorununun çözümü için dört yöntem geliştirmiştir. a- Yunanistan, tehdit kuzeyden değil, doğudandır diyerek, Türk düşmanlğmı sadece ülkesinde değil bütün Dünya'da körüklemekte ve desteklemektedir. b- Yunanistan, devamlı 'mazeret' göstererek diyalogtan, müzakerelerden kaçınmaktadır. Yunanistan çok sıkışınca, ülkesinin menfaatleri zedelenmesin diye, diyalog taleplerini kabul ederek, diyaloglar müddetince uzlaşmaz tutumunu sürdürmekte, görüşmelere sorunları çözme iradesinden yoksun olarak, çözüm istemeyerek zoraki olarak görüşmelere geldiğinden 'Lahey Adalet Divanına gidelim' görüşünü öne sürmektedir. c- Yunanistan, güçlü bir ülkenin Yunanistan lehine sorunun çözülmesini sağlaması için müdahale etmesini beklemektedir. Yani 'hakeme' başvurma görüşünü öne sürmektedir. d- Yunanistan'ın kuruluşundan beri, büyük bir başarıyla uyguladığı siyasi taktik, büyük devletlerin yardımını ve Türkiye'ye düşman ülkelerin de desteğini alarak 'savaşı' benimseyen görüştür. Yunanistan bu sonuncusunu, en son çare olarak düşünmektedir. Oysa Uluslararası hukuk, Uluslararası Adalet Divanı kararlan ve 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi incelendiğinde, Yunanistan'ın iddia ettiği gibi karasularını 'tek taraflı olarak 12 deniz m ile kadar genişletme egemenlik hakkı' nm bulunmadığı ortaya çıkmaktadır. II