turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İş sözleşmesinin feshinde dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağı

Dürüstlük kuralı, Roma hukukundan bu yana kullanılan bir medeni hukuk kavramı olarak, pater familiasın davranış modelini tanımlamıştır. Hakkın kötüye kullanılması da onun yoldaşı olarak görülür, oysaki iki kavramın tarihsel arka planları eş zamanlı ilerlememiş, hakkın kötüye kullanılabileceği henüz birkaç yüzyıl önce kabul edilebilmiştir. Modern hukuk sistemlerinde bu iki kavram, yargılama ve doktrine, hukuki uyuşmazlıklara farklı perspektiflerden bakma imkanı tanır. İlki, dürüst, adil, ortalama bir kimsenin davranış modelini belirlerken; ikincisi ise kanun koyucunun yararlanılmasını amaçladığı gerçek hakkı tespit etmeyi ve hak sahibinin ondan faydalanmasını sağlamaktadır. Bu tez çalışmasında, iş sözleşmesini fesih hakkının kullanılmasında bu iki kavramın etkilerini ayrıntılarıyla inceleme amacı güdülmüştür. Fesih hakkı kendisi karmaşık bir bağlamı haizdir, bir yanda uzun süreli sözleşmeden kurtulma, çıkış yolu olarak öngörülmüştür; diğer yanda ise modern iş hukuku, hakkın özellikle bu eşitsiz sözleşmenin güçlü tarafı olan işverence kullanılmasını kısıtlamak istemektedir. Birçok ülkede öncelikle dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağı ile söz konusu hakkın sınırları tespit edilmiş, sonrasında daha katı bir iş güvencesi sistemi öngörülmüştür. Türkiye de bu ülkelerden biri olmakla birlikte, güvenceli bir işin korumasından yararlanmayan hala çok sayıda işçi vardır. Ayrıca iş güvencesi olsa dahi iş sözleşmesinden doğan tüm hak ve borçlar dürüstlük kuralı uyarınca ifa edilmeli, fesih hakkı keyfi bir şekilde kullanılmamalıdır. Aksi halde hem işçi hem de işveren, somut olayın özelliklerine göre değişiklik gösterebilecek sonuçlara katlanmak durumunda kalacaklardır.
İfade hürriyeti bağlamında basın-yayın hürriyetinin sınırlandırılması

Basın-yayın hürriyetinin temelini ve olmazsa olmaz şartını teşkil eden ifade hürriyeti, uluslararası sözleşmelerle ve demokratik toplumlarda başta anayasalar olmak üzere kanunlarla düzenlenip, korunan yani teminat altına alınan temel bir hak ve hürriyettir. Temel hak ve hürriyetlerin öneminin her geçen gün daha da hissedilir olduğu günümüz dünyasında, bu farkındalıkla birlikte demokrasi ile yönetilen devletler, mevzuatlarında hak ve hürriyetlerin tanınması ve kullanımlarının sağlanmasına dair çeşitli tedbirler almaktadırlar. Basın-yayının hür olabilmesi, bu hak ve hürriyetlerin sağlanmasının yanı sıra, uygulanabilir olmasına da bağlıdır. Nitekim, hür düşünmenin sağlanmadığı ortamlarda ne bilimin, ne sosyal hayatın, ne de kültürel hayatın gelişiminden bahsedilemez. Bu sebeple, bu derece önem atfedilen bir hak ve hürriyet olması itibariyle de devletlerin bu hak ve hürriyetlerin kullanımını sağlayıcı her tür önlemi alması son derece önemli ve gereklidir. Uluslararası sözleşme ve anayasalarla koruma altına alınan ifade hürriyeti ile basın-yayın hürriyetinin, bazı kamusal mülahazalarla ve ayrıca çeşitli ideolojik, sosyal, siyasal vb. nedenlerle sınırlandırıldığı da görülmektedir. Kanunlarda yer alan meşru sınırlandırma sebeplerinden tamamen uzak olan baskı tipi sınırlamalar, hak ve hürriyeti yok edici etki göstermektedir. Bu tespitlerden hareketle, bu tez çalışmasında, hem uluslararası sözleşmelerde ve anayasalarda öngörülen meşru sınırlandırma sebeplerine, hem de baskı tipi dolaylı sınırlandırmalara değinilmektedir. Öte yandan, medyanın, güçler hiyerarşisindeki etkin rolünün inkar edilemez olduğu 21. yüzyılda bu gücün çeşitli amaçlarla kullanılarak suiistimal edilmesi, basın-yayında etik bir duruşun öneminin ve gerekliliğinin göz ardı edilemez noktalara gelmesini sağlamıştır. Zira, hem medyanın kamusal yayıncılıktan ve sorumluluk duygusundan uzak bu tür tutumu, hem de hak ve hürriyeti ortadan kaldıran ölçüsüz sınırlamalar, basın-yayın hürriyetinin önündeki en büyük engellerdir. İşte bu tespitler temelinde, ifade hürriyeti ile basın-yayın hürriyetinin temelleri, sınırlılıkları ile basın-yayında sorumluluk ve etik eylem? kapsamlı bir şekilde irdelenirken, 'hür fakat sorumlu basın-yayın? düsturunun gerçekleştirilebilir olup olmadığı mevcut yayıncılık anlayışı çerçevesinde derinlemesine tartışılmaktadır.
İş Hukukunda yenilik doğuran haklar

Yenilik doğuran hak, sahibine, tek taraflı hukuki işlem ile bir hak veya bir hukuki ilişkiyi kurmak, değiştirmek veya sona erdirmek suretiyle başka bir şahsın hukuk alanında değişiklik meydana getirme yetkisi veren hak olarak tanımlanabilir. Yenilik doğuran hakkın konusunun bir hak veya hukuki ilişki olması, karşılaştırmalı hukukta niteliği tartışmalı olan işverenin yönetim hakkının, Türk hukuku açısından yenilik doğuran hak olarak nitelendirilememesine neden olmaktadır. Zira işveren yönetim hakkını kullanarak işçinin tarafı olduğu iş ilişkisinde veya işçinin bir hakkı üzerinde tek taraflı değişiklik meydana getiremez. Yenilik doğuran hakkın sahibine tek taraflı irade beyanıyla muhatabın hukuki alanında değişiklik yaratma yetisi vermesi, muhatabın hukuki belirsizlik içinde kalmasının önlenmesi ihtiyacını doğurmuştur. Buna göre, yenilik doğuran hak kullanıldığı anda sona erer, şarta ve süreye bağlı kullanılamaz, kullanıldıktan sonra geri alınamaz. Yenilik doğuran hak rejimini oluşturan ilke ve kurallar, muhatap aleyhine hukuki belirsizlik ortamı yaratılmaması amacıyla oluşturulmuşlardır. Bu nedenle, böyle bir tehlikenin bulunmadığı durumlarda yenilik doğuran hak rejimini oluşturan ilke ve kurallara istisna getirilebileceği kabul edilmektedir. Ancak özel hukukta kabul edilen her istisnanın, iş hukukundaki yenilik doğuran haklar bakımından da kabul edilmesi mümkün değildir. Zira iş hukukunun işçiyi koruma amacı, muhatabın işçi olduğu durumlarda, yenilik doğuran hak rejimine getirilecek istisnaların daha sınırlı şekilde belirlenmesine neden olmaktadır. Bu itibarla, çalışmamızda, yenilik doğuran hak rejimine ve bu rejimi oluşturan kurallara, istisnalarıyla birlikte yer verilmiş, ancak iş hukukundaki yenilik doğuran haklar, iş hukukunun özellikleri dikkate alınarak incelenmiştir. Bu şekilde, iş hukukundaki yenilik doğuran haklara uygulanacak kurallar ve bunların istisnaları, iş hukukunun özellikleri dikkate alınarak belirlenmiştir.
İslam hukukunda akidlerde ayıp ve vasıf muhayyerlikleri

İslam Hukukunda akitler konusu oldukça geniş yer tutmaktadır. Akitlerin tamamlanması aşamasında ise muhayyerlikler söz konusu olabilmektedir. Çalışmamızda öncelikle muhayyerliklere genel olarak değinilmiş olup, ardından da ayıp muhayyerliği ve vasıf muhayyerliği ayrıca incelenmiştir. Çalışmamızda bir giriş ve iki bölüm bulunmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın genel olarak konusuna, konumuna, önemine ve amacına değinilmiş olup son olarak da kaynaklarına yer verilmiştir. Birinci bölümde genel olarak muhayyerlik kavramına değinilmiş ve kaynaklarda en sık rastlanan muhayyerlikler kısaca incelenmiştir. İkinci bölümde ayıp muhayyerliği ve vasıf muhayyerliğinin tanımları, ilgili oldukları kavramlar, delilleri, şartları, örnekleri, sonuçları, varislere intikali, ayıp ve vasıf muhayyerliğine verilebilecek güncel bazı örnekler gibi konulara yer verilmiş ve iki muhayyerliğin mukayesesi yapılmıştır. Çalışmamız ulaştığımız neticelerden oluşan bir sonuç bölümüyle nihayete ermektedir.
Uluslararası Vergi Hukukunda tahkim

Son yıllarda, uluslararası çifte vergilendirmenin önlenmesi ve ortadan kaldırılması anlaşmalarında ve vergiyi konu alan diğer uluslararası anlaşmalarda, uyuşmazlıkların çözümü konusunda karşılıklı anlaşma usulünün bir uzantısı olarak tahkim yolunun da kabul edildiği görülmektedir. Türk vergi anlaşmalarında tahkim klozu henüz yer almamıştır, fakat Türkiye'nin bu süreçten bağımsız kalamayacağı düşüncesiyle bu konu doktora tez konusu olarak seçilmiştir. Çalışma, giriş kısmı buna ilaveten beş bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Giriş bölümünde tahkim kavramı incelenmektedir. Tahkim çoğunlukla benzer kavramlarla karıştırıldığı için yakın kavramlardan ayırt edilmesi konusu ele alınmakta ve ayırt edilme ölçütleri üzerinde durulmaktadır. Birinci bölümde tahkimin tarihsel ve nedensel süreçleri araştırılmaktadır. Tahkim öncelikle uluslararası hukuk alanında ortaya çıktığı için bu bölümde uluslararası özel hukuk ve uluslararası kamu hukukundaki gelişim süreci genel olarak ele alınmaktadır. Ardından Türk Hukuku'ndaki gelişim değerlendirilmektedir. İkinci bölümde teori ve uygulamada uluslararası vergi tahkim modelleri üzerinde durulmaktadır. Zorunlu ve zorunlu olmayan, bağlayıcı olan ve olmayan, ad hoc ve kurumsal tahkim modelleri ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde uluslararası vergi tahkiminin hukuki temelleri değerlendirilmektedir. Bu bölümde, klasik ve modern egemenlik anlayışı, egemenlik-anayasa ve tahkim-anayasa ilişkileri incelenmiştir. Dördüncü bölümde tahkimin hukuksal düzeni araştırılmaktadır. Tahkimin maddi ve şekli koşulları ile tahkim kararının ne şekilde devletler tarafından tanınacağı ve tenfiz edileceği konuları irdelenmektedir. Beşinci bölümde ise uluslararası mahkemelerin tahkim fonksiyonları incelenmektedir. Ayrıca Avrupa Adalet Divanı gibi var olan uluslararası mahkemelerin ön karar verme yetkilerinin uluslararası vergi uyuşmazlıklarının çözümünde bir yol olarak kullanılıp kullanılmayacağı irdelenmektedir. Sonuç bölümünde ise Türkiye açısında ileride kabul edilebilecek bir tahkim hükmü konusunda bir model önerilmektedir. Önerilen bu model ile Anayasa'ya aykırılık tartışmalarının ortadan kaldırılabileceği düşünülmektedir.
Afrika İnsan ve Halkların Hakları Mahkemesi: Mevzuat ve mekanizmaların değerlendirilmesi

Bu çalışma; Afrika İnsan ve Halkların Hakları Mahkemesi üzerinde durmaktadır. Mahkeme göreve başladıktan on dört (14) yıl sonra kıtada insan hakları tanıtımı ve korumasındaki rolü teyit edilir şekilde ve sürekli büyümektedir. Otuz (30) ülke, Afrika Mahkemelerinin Kurulması Protokolü'nü onaylamıştır yani Afrika ülkelerinin çoğu, Afrika İnsan ve Halkların Hakları Şartı'nın uygulanmasının yorumlanması ve izlenmesindeki yetkisini kabul etmektedir. Bugüne kadar, Afrika İnsan ve Halkların Hakları Mahkemesi tarafından kabul edilen yaklaşık yüz (100) dava bulunmaktadır ve otuza yakın dava karara bağlanmıştır. Mahkeme, uluslararası yükümlülüklerini ihlal eden devletlere yaptırım uygulayarak bağımsızlığını ve tarafsızlığını göstermiştir. İlkesi ise cezasızlıkla mücadele etmek ve insan haklarına kayıtsız şartsız saygı göstermektir. Mahkeme, elbette öncelikle halk içindir. Böylece herkesin yaşam hakkı, konuşma ve toplanma hakları, hakikat ve adalet hakları, eğitim ve sağlık hakkı, sağlıklı bir ortamda yeterli bir yaşam standardı ve uluslararası hukuk tarafından tanınan diğer haklardan yararlanabilmesi gerekir. Bu nedenle, kıtanın her vatandaşının, hakları ihlal edildiğinde Mahkemeye başvurma araçlarının olması şarttır. Afrika'nın hala seçim durumlarıyla ilgili birçok çatışma ve kriz yaşadığı ve benzeri görülmemiş terörist hareketlere karşı mücadele ettiği bir zamanda, devletlerin kaygılarının merkezinde insan haklarına saygı gösterilmesi esastır. Afrika İnsan ve Halkların Hakları Mahkemesi, bu anlamda Afrika İnsan ve Halkların Hakları Şartı'nda belirtilen hakların korunmasında kilit bir aktördür. Bu çalışma, ulusal düzeyde tazminat araçlarının tükendiği ve yetersiz olduğu durumlarda, mağdurlara adalet ve tazminat arayışlarına eşlik eden avukatlar ve savunucular için pratik bir araçtır. Ayrıca Mahkeme'nin Afrika ve dünyadaki hukuk uygulayıcılarına tanıtımının yapılmasına yardımcı olmayı amaçlamaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na göre anonim şirket genel kurulunda toplantı ve karar yetersayıları

Anonim şirket, genel kurulda toplantıya katılma hakkını haiz olan pay sahipleri veya temsilcileri ile usulüne uygun olarak toplanan ve gündeme bağlılık ilkesi uyarınca alınan kararlar doğrultusunda hareket eder. Bir başka deyişle genel kurul, anonim şirketin iradesini gösteren karar organıdır. Genel kurulda şirket hakkında alınacak kararların niteliğine göre kanunda veya esas sözleşmede öngörülen toplantı ve karar yeter sayıları doğrultusunda karar alınması gerekmektedir. Esas sözleşme ile kanunda öngörülen nisapların artırılması halinde, uygulanması gereken nisap esas sözleşme nisabıdır. Esas sözleşme veya kanunda mevcut nisaplara aykırılık halinde, genel kurul kararları doktrinde yer alan ağırlıklı görüş ve Yargıtay'ın yerleşik içihadı haline gelen kararları uyarınca yokluk yaptırımına tabidir. Bu halde, genel kurul kararları baştan itibaren sonuç doğurmayacaktır.
Türk Hukukunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı ve etkin soruşturma ilkesi

Anayasa, AİHS ve ek protokollerle ortak koruma altına alınan temel hak ve özgürlüklerinden birinin kamu gücü tarafından ihlal edildiğini iddia eden herkese, ihlali ortadan kaldırmak amacıyla iç hukukta öngörülen olağan kanun yollarını tükettikten sonra, ikincil nitelikte bir hukuk yolu olan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı tanınmıştır. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkının tanınması ile temel hak ve özgürlüklerin korunması adına Türk pozitif hukukunda önemli bir adım atılmıştır. Bireysel başvuru usulüyle, hak ihlallerinin önlenmesi ve giderilmesini sağlamada etkili bir denetim mekanizması oluşturmak amaçlanmıştır. Bu bağlamda, Anayasa Mahkemesinin ihlal iddialarına ilişkin incelemeleri, yorumları ve başvuruya ilişkin vereceği kararlar büyük öneme haizdir. Anayasa Mahkemesi, bireylere temel hak ve özgürlükleri tanımakla yetinmemeli, bu hak ve özgürlüklerin ihlaline neden olan olayları aydınlatma ve sorumluları tespit etmek amacıyla yetkili makamların etkin bir soruşturma yapıp yapmadıklarını tespit etmelidir. Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi, kendisine yapılan başvurulara ilişkin olarak öncelikle etkin bir soruşturmadan bahsedebilmek için aranan şartların tespitini yapmalı sonrasında yetkili makamların bu şartları yerine getirip getirmediklerine kanaat getirmelidir.
Türk Anayasa Mahkemesinin yargısal aktivizmi: Laiklik ilkesi çerçevesinde verilen kararlar üzerine bir inceleme

Türk Anayasa Mahkemesi'nin yargısal aktivizminin laiklik ilkesi çerçevesinde verilen kararlar bağlamında incelenmesi bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Yargısal aktivizm, anayasa mahkemelerinin yetkilerini genişletmesi yoluyla yargısal denetim sınırlarını aşması olarak tanımlanabilir. Söz konusu Türk Anayasa Mahkemesi olunca, yargısal aktivizm ayrı bir öneme sahiptir. Mahkeme kuruluşundan itibaren birçok tartışmalı karara imza atmış, 2000'li yıllardan itibaren bu kararlar yargısal aktivizm kavramı etrafında eleştirilmiştir. Din-devlet ilişkileri bağlamında laiklik ilkesi çerçevesinde verilen kararlar bu tartışmalı konuların başında gelmektedir. Çalışmada bu kararların yargısal aktivizm niteliği taşıyıp taşımadığı, Mahkemenin benimsediği laiklik tutumu göz önüne alınarak incelenmiştir. Dava konusu itibariyle laiklikle ilgili verilen kararların dışındaki aktivizm örnekleri bu çalışmanın kapsamı dışındadır. Çalışmada dava metinleri baz alınmış, gerekli yerlerde ikincil kaynaklara başvurulmuştur. Yargısal aktivizm ve laiklik kavramlarının teorik incelemesinde ise bu konularda yazılan yetkin eserler dikkate alınmıştır. İnceleme sonucunda, Mahkemenin katı laiklik anlayışını benimsediği kararlarda aynı zamanda aktivist bir tutum içinde olduğu gözlemlenmiştir.
Ceza muhakemesinde bir koruma tedbiri olarak 'Elkoyma'

Ceza Muhakemesinde bir koruma tedbiri olan elkoyma, ozellikleri ve on sartlan acisindan, diger koruma tedbirleri ile aymdir. Ceza Muhakemesinde elkoyma kavrami ile kanstirilan, muhafaza altina alma ve musadere kavramlan elkoymadan farkh ozellik tasimaktadirlar. Bu kavramlar baslangic sebepleri ve sonuclan itibariyle elkoymadan farkh duzenlemelerdir. Yine elkoyma koruma tedbirine hakim olan ilkeler incelendiginde, alti ilkenin sayildigim gormekteyiz. Tarihsel gelisimi yonuyle incelendiginde ise gunumuzdeki uygulamaya yakin ancak 1532 tarihli Carolina Ceza Kanununda ve 1808 tarihli Napolyon Ceza Muhakemesi Kanununda acikca duzenlenmistir. Ilk olarak tarihimizde elkoyma konusu 1879 tarihli Usul-u Muhakemat-i Cezaiye Kanunu Muvakkati'nda duzenlenmistir. Elkoyma karanni vermeye yetkili merci acisindan, eski Kanundan farkh olarak yeni duzenlemede, gecikmesinde sakinca bulunan hallerde, zabita memurlannin yerine kolluk amirine bu yetkinin tamnmis olmasidir. Yine elkoyma karanni vermek icin gerekli olan siiphe, yeni Ceza Muhakemesinin 116. maddesinde acikca sayilmis ve makul suphe olarak tespit edilmistir. Elkonulacak esyalar ise ispat araci olarak yararh goriilen esya ve esya ile kazanc musaderesine tabi malvarhgidegerleridir. Yeni Ceza Muhakemesi madde 125'te yapilan duzenlemede; devlet sirnnin mahkemeye karsi gizli tutulamayacagi kabul edilerek, demokratiklesme acisindan onemli bir adim atilmistir. Postada elkoyma acisindan mantik farklihgina gidilerek, sucun delillerini olusturabilecek butun posta gonderilerine elkonulabilecegi kabul edilmistir. Aynca yeni Ceza Muhakemesi Kanunu 128. maddede sayilan Tasinmaz Hak ve Alacaklara Elkoyma, 130. maddede sayilan Avukat Burolannda Elkoyma ve 134. maddede duzenlenen Bilgisayarlarda.... Elkoyma yeni yapilan duzenlemelerdendir. Aynca 1412 sayih Ceza Muhakemeleri Usulu Kanununda, sadece yakalama ve tutuklama koruma tedbirleri icin tazminat ongoriilmusken, yeni Ceza Muhakemesi Kanununda arama ve elkoyma halinde de, bu koruma tedbirlerinden dolayi meydana gelen ararlann tazmini konusu duzenlenmistir. 1
Türk Hukukunda koşullu salıverme ve bazı İslam ülkelerindeki uygulaması

Koşullu salıverilme, cezanın infazını tamamlayan önemli bir kurumdur. Bu sistem, suçluların topluma yeniden kazandırılması ve suç oranının azaltılmasına yardımcı olmaktadır. Koşullu salıverilme bazı şartlar gerçekleştiğinde uygulanır. Ayrıca koşullu salıverilen hükümlüye, hakim bazı yükümlülükler yükleyebilmektedir. Hükümlü bu yükümlülüklere uymaz ve yeniden suç işlerse koşullu salıverilme kararı geri alınır. 5275 sayılı yeni Türk İnfaz Kanunu'na göre salıverilen hükümlüye denetimli serbestlik tedbirleri uygulanabilir. Ayrıca koşullu salıverilmeye Irak'ta 1971 tarihli Ceza Muhakemeleri Usulü Yasasında yer verilirken; Umman'da ise Umman Ceza Kanunu içerisinde yer almaktadır. Bu çalışmada, koşullu salıverilme kurumunun Türk hukukunda ve bazı İslam devletlerindeki yeri ve önemi tüm ayrıntısıyla anlatılmıştır.
Vergi Hukukunda uzlaşma sisteminin incelenmesi

Vergi, geçmişşten günümüze kadar kullanılan devlete katkı sağlamak amacıyla kamudan elde edilen en sağlam ve güvenilir kaynaktır. Vergi, devletin gücünü kullanarak ve yasalara uygun olarak, vergi verme yükümlülüğü olan birimlerden karşılıksız olarak aldığı parasal bir değerdir. Ancak bu vergilerin alınabilmesinde öncelikle tarafların kendi çıkarlarını gözetmesi nedeniyle vergi sorumlusu ve vergi yükümlüsü arasında bazı uyuşmazlıklar meydana gelebilmektedir. Bu uyuşmazlıklar vergilendirme aşamasının herhangi bir sürecinde ortaya çıkabilir. Ülkemizde ve çoğu yabancı ülkelerde bu uyuşmazlığı ortadan kaldırabilmek için çeşitli yollar bulunmaktadır. Bunlar idari ve yargısal çözüm yolları olarak adlandırılmaktadır. Vergi uyuşmazlıklarını ortadan kaldırabilmek için başvurulan bu yolların içerisinde uzlaşma sistemi en önemli bir anlaşma yoludur. Çalışmanın asıl konusunu oluşturan uzlaşma sistemi uyuşmazlıkların giderilmesinde kullanılan en eski yöntemlerden birini oluşturmaktadır. Anlaşmazlıkların uzlaşma yolu ile giderilmesi iki taraf içinde olumlu sonuçlar doğurmakta ve konunun yargıya taşınmasını engellemektedir. Bu çalışmada, vergi uyuşmazlığı kavramı, vergi uyuşmazlığının ortaya çıkışı, çözüm yolları araştırılmış ve uzlaşmanın sisteminin tarihsel gelişimi, amacı, günümüze kadar olan geçirdiği değişikler açıklanarak etkinlik açısından uzlaşma sistemi, değerlendirilmiştir. Çalışmanın bir diğer bölümünde ise, tarhiyat öncesi ve sonrası uzlaşma sistemleri incelenerek, uzlaşma sisteminin uygulanmasının çeşitli ülkelerde karşılaştırılması yapılmıştır.
Uluslararası Hukukta özel hassas deniz alanları ve Türk sularına uygulanması

Uluslararası hukukun gündemine son yüzyıl içerisinde dahil olan deniz kirliliği sorununa yönelik çözüm arayışları halen devam etmektedir. Devletlerin ekonomik ve siyasi menfaatleriyle, insanlığın temiz ve güvenli bir çevrede yaşama ihtiyacından kaynaklı menfaatler arasındaki dengenin sağlanması, bu arayışın temel dinamiğini oluşturmaktadır. Özel Hassas Deniz Alanı konsepti de söz konusu dengeyi sağlamak için çevrenin hayati menfaatlerini koruyucu bir yol olarak, deniz çevresinin korunması amaçlı yapılan düzenlemeler arasında istisnai bir konuma yerleşmiştir. Eldeki çalışmada, ÖHDA konseptinin ortaya çıkış süreci kronolojik olarak incelenerek ve benzer sistemlerle kıyaslanarak kuramsal konumu tespit edilmeye çalışılmıştır. Konsepti oluşturan hukuki rejim detaylı şekilde analiz edilmiş ve öğretideki görüşlere de yer verilerek konseptin sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde gelişimi için kanaatler belirtilmiştir. Ülkemizin gemicilik faaliyetlerinden kaynaklı kirlilik tehdidi altında olduğu tespit edilen suları da benzer deniz alanlarıyla kıyaslanarak, Türk deniz alanlarının ÖHDA koruyucu şemsiyesi altına alınma imkanı değerlendirilmiştir. Nihai bir sonuç olarak; sularımızda çevre güvenliğinin sağlanması için ÖHDA ilanı da dahil olmak üzere etkili adımların acilen atılmasının gerekliliği tespit ve önemle tavsiye edilmiştir.
Medeni Hukukta tasarruf işlemi kavramı

Tasarruf işlemi, malvarlığında yer alan bir hakkı doğrudan etkileyerek hakkı devreden, sınırlayan, sona erdiren ve hakkın içeriğini değiştiren hukuki işlemdir. Kişinin malvarlığında yer alan mutlak ve nisbi hak ya da hukuki işlem tasarruf işlemine konu olabilir. Konusu hak olan tasarruf işlemine dar anlamda, konusu hukuki ilişki olan tasarruf işlemine geniş anlamda tasarruf işlemi denir. Çalışmamızda hakkı etkileyen dar anlamda tasarruf işleminin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu anlamda dar anlamda tasarruf işleminin ayırıcı özellikleri, benzer kavramlarla karşılaştırılması, sebebe bağlılık ve soyutluk tartışmaları, tasarruf işleminde koşula bağlanmanın mümkün olup olmadığı, sözleşmeden dönmenin tasarruf işlemine etkisi incelenmiştir. Tasarruf işlemi kavramının ayırıcı özelliklerinin tespitinden sonra malvarlığı mutlak haklar alanında ve malvarlığı nisbi haklar alanındaki tasarruf işlemleri tetkik edilmiş ve son olarak tasarruf yetkisi kavramına yer verilmiştir.
Mukayeseli Hukuk, uluslararası düzenlemeler ve Türk Hukuku'nda Fikrİ Hukuk alanında eser sahibinin haklarına bağlantılı haklar

öz Daha yirminci yüzyılın başlarında ulusal ve uluslararası mevzuatlarda eser sahibi haklan tanınmıştı. Ancak sonraları, ses kaydı, film ve yayın alanında büyüyen yeni endüstri, bu endüstri içinde yer alan; icracılar, fonogram ve film yapımcıları ile yayın kuruluşlarının hangi nitelikteki haklarla korunacağı sorununu beraberinde getirmiştir. Günümüzde bu kimselere, birçok ülke hukukunda ve uluslararası düzenlemelerde bağlantılı haklar tanınmıştır. İşte bu tezin konusunu söz konusu 'bağlantılı haklar' oluşturmaktadır.
Yabancı mahkeme kararlarının tenfizinde karşılıklılık esası

Karşılıklılık, kelime anlamıyla bir hakkın sağlanması için karşılık beklenmesi anlamına gelmekte olup, tenfiz açısından aranan koşulların en önemlilerinden birisidir. Bu koşulun akdi, hukuki ve fiili olmak üzere üç şekilde gerçekleşebilmesi mümkündür. Tenfizi talep edilen kararın alındığı devlet ile Türkiye arasında mahkeme kararlarının tenfizine yönelik olarak üç karşılıklılık türünden birinin bulunması gerekmektedir. Bu durumda diğer tenfiz koşulları incelenebilecektir. Çalışmamızın konusunu esas itibariyle, yabancı mahkeme kararının tanınması açısından aranmayan ancak tenfizi açısından aranan bu koşulun diğer tenfiz koşulları içindeki yeri, karşılıklılığın tespiti konusunda uygulamada yaşanan aksaklıklar ve tenfiz müessesesinin Türk hukukunda ortaya çıktığı günden bugüne kadar bu koşulun aranıp aranmamasına yönelik olarak doktrinde ileri sürülen görüşler oluşturmaktadır.