turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Şükrullah'ın ' İlmü'l - Edvar ' ı

Tarihi bir devrenin dil özelliklerini en doğru biçimde tespit etmek ilgili devrede yazılmış eserler üzerinde dil incelemeleri yapmakla mümkündür. Bu çalışmayı yapmaktaki amacımız, XV. yüzyıl Anadolu Türkçesinin özelliklerini aynı yüzyılda yaşamış Ahmed oğlu Şükrullah tarafından tercüme edilerek ilavelerle genişletilmiş Risale min İlmi'l-Edvar isimli musiki nazariyatına dair eser vasıtasıyla göstermektir. Çalışmamızda XV. yüzyılın ilim ve kültür hayatı anlatıldı ve musiki üzerine yazılmış eserler tanıtıldı. Yazarın eserlerinin yardımı ve çeşitli kaynakların desteği ile Şükrullah'ın hayatı, edebi kişiliği ve eserleri incelendi. Yazma nüshadan yaygın çeviri yazı sistemine uyularak Metin oluşturuldu. Metnin imla ve ses özellikleri ayrı bölümler halinde hazırlandı. Sözlük kısmında kelimeler anlamları bakımından değerlendirilerek örnek cümleler verildi. Musiki Terimleri Sözlüğü kısmında ise metinde geçen musiki ile ilgili terimler değerlendirildi. Tüm eklerin yer aldığı Ekler İndeksi Bölümünden sonra Metnin Tıpkıbasımı verildi.
Yunus Emre Divanı'nda ve Risaletü'n-Nushiyye'de kelime grupları ve söz varlığı

Yunus Emre'nin şiirlerinde kullandığı kelimeler ve kelime grupları nelerdir, bunları ne sıklıkla kullanmıştır? Sorularının cevabı için böyle bir çalışmaya gerek duyuldu. Aynı zamanda bu çalışma Yunus'un Divan'da ve Risaletü'n-Nushiyye'de kullandığı kelime gurupları ve kelimelerin kullanış sıklığının ve bu kelimeleri hangi anlamlarda kullandığını tespit etme amacı güder. İşe, önce Yunus Emre'nin hayatı ve eserleri hakkında bilgi vermekle başladık. Türkçe'deki kelime grupları ile ilgili ayrıntılı bilgilerin ardından, bu kelime gruplarının örneklerini bu iki eserde bulup, sistemli bir şekilde verdik. İkinci olarak bir dizin oluşturduk. Burada bir kelimenin hangi sayfa, kaç kez tekrarlandığını ve hangi anlamda kullanıldığını verdik.
Bosna Hersek'te ilköğretimde yabancı dil olarak Türkçe A düzeyinde yazma sorunları

Bu tezin amacı Bosna Hersek'te ilkokul öğretiminde 2016 - 2017 eğitim- öğretim yılında Türkçe öğrenci yabancı öğrencilerin karşılaştığı yazma becerileri sorunlarını belirlemek ve bunlara yönelik çözüm önerileri sunmaktır. Tez kapsamında Bosna Hersek'teki ilkokullarda Türkçe öğrenci Bosna Hersek uyruklu 7, 8, 9. sınıf öğrencilerine yazma teknikleriyle metin yazdırılması yoluyla veri toplanmıştır. Bu araştırmayla öğrencilerin Türkçe yazmada; harf, kelime, cümle, paragraf, metin açısından yaşadıkları sorunlar belirlenecek; aynı zamanda ses, harf, kelime öğretimi ve dil bilgisi farklılıkları açısından değerlendirme yapılacaktır.
Yabancı dil olarak türkçe öğretiminde dil bilgisini destekleyici metin odaklı malzeme geliştirme (A1 düzeyi): Okuma beceresi örneği

Son yıllarda yabancı dil olarak Türkçe öğretimi alanında pek çok araştırma ve geliştirme faaliyeti yapılmaktadır. Araştırmalar alanın eksiklerini veya aksayan yanlarını tespit edip bunları düzelterek katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Uygulamada alanı geliştirmek ve iyileştirmek için ise yabancı dil olarak Türkçe öğretimi için kullanılabilecek öğretim malzemeleri geliştirilmekte ve üretilmektedir. Bu malzemelerin bir kısmı derslerde kullanılmak üzere okuma, dinleme, konuşma ve yazma becerilerini geliştirecek biçimde hazırlanan ders kitaplarından oluşurken bir kısmı da bu becerilerden herhangi birine yönelik hazırlanmış etkinliklerden oluşmaktadır. Dil öğretiminde dört becerinin desteklenmesinin yanında bunların daha etkili ve verimli kullanılması için öğrenilmesi gerekli olan dil bilgisinin desteklenmesi gerekmektedir. Günümüzdeki yaklaşım ve yöntemlerle dil bilgisi, eski yaklaşım ve yöntemlerdeki gibi dil öğretiminin merkezinde değildir. Bunun yerine sağlıklı bir iletişimin sağlanmasına yardımcı olacak bir konumda yer almaktadır. Bu yüzden hazırlanan malzemeler diğer becerilerle desteklenerek hazırlanmaya çalışılmaktadır. Alanda bu şekilde hazırlanan dil öğretim malzemelerinin oldukça az olduğu görülmektedir. Dil bilgisini okuma metinleri ile desteklenmesinin ise öğrenicinin kuralı görmesi, alımlaması ve üretime geçebilmesi için başarılı bir adım olacağı düşünülmektedir. Bu sebeple yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde A1 düzeyinde dil bilgisini destekleyici okuma malzemesi geliştirme çalışmasının gerekli olduğu düşünülmüştür.
Memluk Kıpçak Türkçesinde kalıplaşmış söz birlikleri

Başka diller ile karşılaştırıldığında Türkçe, söz varlığı açısından daha zengin bir yapıya sahiptir. Bu söz varlığının büyük çoğunluğu atasözü, deyim, ikileme ve ilişki sözleri gibi kalıplaşmış söz birliklerinden oluşmaktadır. Kalıplaşmış söz birlikleri, belirli bir zaman içerisinde oluşan, toplumun yapısına göre değişen en az iki kelimeden meydana gelen unsurlardır. Bu sözler birden fazla kelimeden kurulmuş olsalar da belli bir zaman içerisinde birbirleriyle kaynaşarak tek bir kavramı ifade eder gibi kullanılmaktadırlar. Çünkü kalıplaşmış söz birlikleri, kendilerini oluşturan bileşenlerin anlamından daha farklı bir anlamı ortaya koymaktadırlar. Türk dilinin tarihi lehçelerine ait kalıplaşmış söz birlikleri bugüne kadar birçok yönden incelenmiş, üzerinde çok sayıda bilimsel çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar, kalıplaşmış söz birliklerinin rolü, önemi ve Türk diline sağladığı katkılar ile ilgilidir. Bu çalışma ile eş zamanlı olarak ortaya çıkan Yaşar Tokay'ın 'Tanıklarıyla Harezm-Kıpçak Türkçesinde Atasözleri ve Deyimler' adlı çalışması bir kenara bırakılırsa, 13. ve 14. yüzyıllar arasında gelişen Memluk Kıpçak Türkçesindeki kalıplaşmış söz birliklerini ele alan çalışmalar birkaç örneğin ötesine geçmemektedir. Yapılan çalışmalar döneme ait belli başlı metinlerle sınırlı kalmıştır. Dolaysıyla bu çalışmada, Memluk Kıpçak Türkçesine ait on yedi eser taranarak dönemin özelliklerini yansıtan kalıplaşmış söz birliklerinden atasözü, deyim, ikileme ve ilişki sözleri toplu halde ele alınmış, hangi alanlarda nasıl kullanıldıkları, ne tür bir işleve sahip oldukları üzerinde durulmuştur. Ayrıca Memluk Kıpçak Türkçesine ait kalıplaşmış söz birliklerinin, tarihi dönem Türkçe metinlerdeki örnekleri verilerek Türk dili tarihi açısından değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Hicri ilk üç asır arap dili ve belagatı kaynaklarında rivayet sistemi

Hicri ilk üç asır Arap dili ve belagatı kaynaklarında rivayet sistemi isimli tezin temel amacı bu dönemlerde telif edilen eserlerden hareketle Arap dili alanında bir rivayet sistemi ortaya çıkarmaktadır. Bu yapılırken kaynaklarda yer alan isnadlar, raviler, şairler, hadisler, bölgeler incelemeye alınacaktır. Müelliflerin kullandıkları isnad zincirleri, ravilerin güvenirlilik durumları, bölgeleri tespit edilmeye çalışılacaktır. Ayrıca eserlerde yer alan şairlerin tespiti yapılıp, kendilerinin tabakalara göre dağılımları belirlenerek dönem şemaları çıkarılacaktır. Yazarların kullanmış olduğu hadislerin de incelemesinin yapılacağı tez de hadislerin tahrici yapılacak, kullanılan isnadları belirlenecek, bu isnadların güvenilirlik durumları incelenecek ve böylece müelliflerin kullanmış oldukları muhtemel isnadlar tespit edilmeye çalışılacaktır. Ayr ca müelliflerin kullanmış olduğu kabileler ve bunların kapsamı da tez kapsamında incelenecektir. Özellikle tabakat türü eserlerden hareketle isem ravi, mervi, rivayet lafızları hususunda da terimsel anlamda bir çalışma yapılacak olan tez de bu kavramlar kendi içerisinde bir derecelendirmeye tabi tutularak incelenecektir. Arap Dili ve Belagatı alanında sonraki dönemlerde yapılan tartışmalar ve elde edilen bilgilerin de kısaca verileceği araştırma da böylece okuyucunun zihninde bir alt yapı oluşturulması amaçlanmaktadır. Nitekim özellikle İslami ilimlerin birbirinden çok da keskin çizgilerle ayrılmadığı hicri ilk üç asırda Arap dili alanında böyle bir çalışma yapılması elzem görülmektedir. Yapılan bu tezin kendisinden sonra yapılacak olan araştırmalara kaynaklık etmesi umulmaktadır.
Hüseyin Nihal Atsız'ın Ruh Adam ve Makaleler II adlı eserlerinin sözlüğü ve söz varlığı

Bu tez Hüseyin Nihal Atsız'ın Ruh Adam ve Makaleler II adlı eseri taranarak oluşturulmuş sözlük, dizin ve söz varlığını içeren metin-şair sözlüğü türünde bir çalışmadır. Çalışma Ön Söz, Kısaltmalar, Sözlüğün Kullanımı ile İlgili Açıklamalar, Hüseyin Nihal Atsız'ın Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri, Dil Bilinci ve Türkçe Sevgisi, Sözlük, Söz Varlığı, Sonuç ve Kaynakça kısımlarından oluşmaktadır. Çalışmamızın birinci kısmını Sözlük Bölümü oluşturmuş olup sözcüklerin karşılıkları TDK tarafından hazırlanan 2011 baskılı Türkçe Sözlük esas alınarak yazılmıştır. TDK tarafından hazırlanan 2011 baskılı Türkçe Sözlük'te anlamları olmayan sözcüklerin karşılıkları ise çeşitli kaynaklar taranarak bakılıp yazılmıştır. Diğer kaynaklarda tarandığı halde bulamadığımız anlamlar tarafımızdan verilmiştir. Çalışmamızın II. kısmını ise Söz Varlığı bölümü oluşturmaktadır. Söz Varlığı yaptığımız sözlük çalışmasının zenginliğinin ve yazarımızın dil hazinesinin tespiti için önemli bir bölümdür. 'Atsız'ın Türkçeye Kazandırdıkları' adlı başlık TDK tarafından hazırlanan 2011 baskılı Türkçe Sözlük'te bulunmayan sözcükleri yansıtmaktadır. Sonuç kısmında ise şairin/yazarın sözcük hazinesi, yabancı sözcükleri kullanma oranı, en çok kullandığı sözcükler vb. tespit edilerek yazarın dil kullanımı ve önem verdiği kavramlar belirlenmeye çalışılmıştır.
Ahlat ağzı

Bu çalışmada 2010- 2012 yılları arasında Ahlat ilçe merkezi ve Saka Köyü'nden metinler derlenmiş, derlenen metinlerin dil bilgisi incelemesi yapılmış ve açıklamalı sözlüğü oluşturulmuştur. Sözlükte her sözcüğün etimolojisi verilmiştir. Ahlat Ağzı adlı çalışmamız 'İnceleme, Metinler ve Açıklamalı Sözlük' bölümlerinden oluşmaktadır. İlk önce kaydedilen sesler yazıya geçirilmiş, daha sonra her sözcük için fişlemeler yapılmıştır. Fişleme yapılırken sözcüklerin geçtiği cümlelere de yer verilmiş ve cümlelerden hareketle dil bilgisi incelemeleri de yapılmıştır. Çözümlenen metinler incelenirken diğer Anadolu ağızları ve diğer Türk dilleriyle olan benzerlikleri de yeri geldikçe ortaya konmuştur. Ayrıca Eski Türkçe ve Eski Anadolu Türkçesiyle benzer özellikler de belirtilmiştir. Ses Bilgisi bölümünde yazı dilinde bulunmayan ünlüler ve ünsüzlere, ünlüler ve ünsüzlerle ilgili ses olaylarına yer verilmiştir. Biçim Bilgisi bölümünde sözcük türleri ve cümle bilgisine yer verilmiş, yazı dilinden farklılaşan noktalar da vurgulanmıştır. Sözlük bölümünde ise metinlerde geçen her sözcük ele alınmış mümkün olduğunca sözcüklerin kökenleri gösterilmiştir. Eski Türkçe sözcükler için birincil kaynak Sir Gerard Clauson'un An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish (1972) adlı sözlüğü, Arapça ve Farsça sözcükler için Francis Joseph Steingass'ın A Comprehensive Persian-English Dictionary (1892) adlı sözlüğü, Moğolca sözcükler için Ferdinand Lessing'in Mongolian English Dictionary (1960) adlı sözlüğü, Ermenice sözcükler için Robert Dankoff'un Armenian Loanwords in Turkish (1995) adlı eseri, diğer dillerden alıntı sözcükler için TDK Türkçe Sözlük kullanılmıştır. Açıklamalı sözlük için ise Mehmet Ölmez'in Tuwinischer Wortschatz mit alttürkischen und mongolischen Parallelen - Tuvacanın Söz varlığı Eski Türkçe ve Moğolca Denklikleriyle- (2007) adlı çalışmasından yararlanılmıştır. İlk kez bir ağız çalışmasında her sözcüğün etimolojisi ele alındığından derlenen metinler 113 sayfayla sınırlı tutulmuştur. Bu nedenle sadece 12 kişiden derlenen metinlere yer verilebilmiştir. Seçilen kişilerin genelde 50 yaş üstü, okuma-yazma bilmeyen ya da ilkokul mezunu olmasına dikkat edilmiştir.
Yunus Kandım'ın şiirleri

Bu çalışma, şahsiyetinde şair, tercüman, gazeteci, bibliyografya yazarı, üniversite hocası gibi unvanları taşıyan Yunus Kandım'ın, hayatı ve eserleri hakkındadır. Çalışmanın giriş kısmında Kırım tarihi ve Kırım Tatarları hakkında bilgiler verilmiştir. Kırım Tatar edebiyatının önemli şahsiyetlerinden Yunus Kandım'ın hayatı ve eserlerinden bahsedilmiştir. Bu tezde Şair Yunus Kandım'ın 'Sen Denizge Benzeysin'(1988), 'Sarı An' (1997), 'Ümüt Yipi' (2001), 'Yüreknen Qaplanğan Yer' (2008), 'Yuqu Yoqtır Közlerde' (2009) adlı kitaplarındaki 427 şiir önce Kiril harflerinden Latin harflerine transkribe edilmiş daha sonra Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. Türkiye Türkçesine aktarmada Türk Dil Kurumunun Güncel Türkçe Sözlüğü, Saim Osman Karahan'ın Dobruca Kırımtatar Ağzı Sözlüğü ve Useinov'un hazırladığı Qırımtatarca-Rusça-Ukraince Lügatından yararlanılmıştır. İnceleme kısmında ise şiirler ses, şekil ve muhteva bakımından incelenmiştir. Sonuç bölümünde ise tezimizin asıl amacı olan Yunus Kandım'ın şiirlerinden hareketle veriler ortaya konmaya çalışılmıştır.
Harezm Türkçesinde isim

Harezm Türkçesinde İsim adlı bu çalışma Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Estitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Türk Dili Bilim Dalı'na yüksek lisans tezi olarak sunulmak amacıyla hazırlanmıştır. Harezm Türkçesi çeşitli dil unsurlarını bünyesinde taşıyan ve Orta Türkçenin temsilcisi sayılan bir dönemdir. Bu çalışmada, Harezm Türkçesi verimlerinden olan Nehcü'l-Feradis, Kısas-ı Enbiya, Mukaddimeni' 1 -Edeb, Mucinü'l-Mürid, Satırarası Kur 'an Tercümesi, Hüsrev ü Şirin ve Muhabbet-Name adlı metinlerden kaynak olarak yararlanılmıştır. Çalışmamızın giriş kısmında dönemin tarihi ve dili hakkında bilgi verdik, kaynak metinlerimizi tanıttık. Daha sonra, dönemin eserlerinden elde ettiğimiz isimleri; 1. Yapı, 2. Çekim bakımından inceledik. Yapı bölümünde isimleri basit, türemiş ve birleşik olmak üzere üç bölüme ayırdık. İsim yapan ekleri de bu bölümde Türemiş İsimler başlığında alarak Eski Türkçeden beri geçirdikleri fonomorfolojik ve fonksiyonel değişiklikler çerçevesinde ele aldık. Çekim bölümünde ise isim çekim eklerini inceledik ve onları da Harezm Türkçesindeki kullanımlarını biçim ve fonksiyon bakımından Eski Türkçe ve Türkiye Türkçesi ile karşılaştırdık. Çalışmamızın sonunda ekler diziniyle birlikte kaynakçayı da verdik.
Türkiye Türkçesinde mutluluk ve üzüntü göstergeleri

Bu çalışmada, Türkiye Türkçesindeki mutluluk ve üzüntü göstergelerininanlam yapısı incelenmiştir. Bu amaçla Türk Dil Kurumu tarafından yayımlanan Türkçe Sözlük ve Ömer Asım AKSOY tarafından hazırlanan Deyimler Sözlüğütaranarak mutluluk ve üzüntü göstergeleri tespit edilmiştir. Tespit edilen bu göstergelerin karşıladığı kavramları belirlemek için duygu varlığının yapısı göz önünde bulundurularak belirli bir olay örgüsüne dayanan 35 roman içerisinde bağlama dayalı bir anlam incelemesi yapılmıştır. Bunun yanında mutluluk ve üzüntü göstergeleri metaforik ve metonomikyönden incelenerek toplumun soyut nitelikteki duygu kavramlarını karşılamadaizlediği yollar belirlenmiştir. Türkçenin söz varlığında 1415 mutluluk ve üzüntü göstergesi tespit edilmiştir. Bu göstergelerin 437'sini mutluluk göstergeleri, 978'ünü ise üzüntü göstergeleri oluşturur. Söz varlığındaki üzüntü göstergelerinin, mutlulukgöstergelerine göre sayıca fazlalığı, taranan eserlerdeki kullanım sıklıklarında da kendini gösterir. Duygu kavramlarının karşılanması ile ilgili olarak Türkler, dünyadaki diğer toplumlara benzer yaklaşımlar sergilemektedir. Bu durum, söz varlığımızdametaforik ve ekonomik yapıdaki mutluluk ve üzüntü göstergelerinde de kendini gösterir.
Ana dili söz dizimi tipolojisinin yabancı dil olarakTürkçe öğretimine etkisi

Bu çalışma yabancı dil olarak Türkçe öğrenen B seviyesindeki öğrencilerin cümle, cümlecik veya kelime grupları oluştururken yaptıkları hataların altında yatan ana dilisentaktik yapılarının etkisini ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Bu etkiyi incelemek veyaöğretenler için takip etmek birçok dil hakkında bilgi sahibi olmayı gerektirmektedir. Herhangi bir yabancı dil öğretim sınıfındaki ana dili farklılıklarını düşününce bu pek de mümkün olmaz. Bu yüzden, dil tipolojisi ve sözdizimsel bağıntılar bu süreci hem daha iyi anlamayı sağlayacak hem de sadece dillerin temel öge dizilimlerini bilerek onlarla ilgili diğer sentaktik dizilimleri anlamayı kolaylaştıracaktır. Tipolojik bulgular; gramatikal ilişkileri gösteren özne, nesne ve yüklem gibi kavramların dildeki dizilişlerinin dilin diğer yapılarının dizilişleri hakkında da önemli varsayımlar geliştirmeye yardım eder. Dilbilimi bağıntılarını yabancı dil öğretimi ile bağdaştıran bu çalışma; öğrencilerin anadillerinden kaynaklı olduğu düşünülen söz dizimiyle ilgili hatalarını öge sıralanışı, cümleuyumu, çatı ve yan cümleler ana başlıkları altında incelemiştir. Dünyada ve dolayısıylaçalışılan öğrencilerde en çok rastlanan üç temel dizilimden 50 ÖYN, 50 ÖNY ve 50 YÖNolmak üzere toplam 150 öğrenciye ait yazılı Türkçe metinler incelenmiştir. Öğrencilerin yaptıkları sözdizimsel hatalar, tipolojik bağıntılar ışığında ana dilleriyle ilişki kurularak yorumlanmıştır. Bulgularda Türkçenin söz diziminden farklı olan dillerden gelen öğrencilerin çok daha fazla sözdizimsel hatalar yaptığı saptanmış, ana dil sentaktikyapılarıyla da bu hataların örtüştüğü görülmüştür. Bu çalışma; yabancı dil olarak Türkçe öğrenen ve öğreten kişilere dil tipolojisifarkındalığını kazandırarak hem öğrenci-öğreten ilişkisini güçlendirmeyi hem de yabancı dil olarak Türkçe öğretiminin kalitesini artırmayı amaçlamaktadır. Ayrıca kaynak malzemehazırlayanların da dil tipolojisi ve dil aktarımı farkındalığının gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Cengiz Aytmatov'un 'Samançının Colu' romanında fiiller

Bu çalışmada Cengiz Aytmatov'un kaleme aldığı 'Samancının Colu' adlı romanı, Türkçeye aktarılmış ve bu eserdeki Kırgızca fiiller incelenmiştir. 'Giriş' bölümünde Kırgızcayla ilgili bilgiler, Cengiz Aytmatov'un hayatı ve yazdığı eserlerin tanıtımı, 'Samancının Colu' romanının özeti ve genel bilgiler verilmiştir. 'İnceleme' bölümü, 'Yapı' ve 'Çekim' adları altında iki ana bölümden oluşmaktadır. 'Yapı' bölümü, 'Basit Fiiller', 'Türemiş Fiiler' ve 'Birleşik Fiillerden oluşmaktadır. 'Çekim' bölümü, sırasıyla 'Fiil Çekiminde Şahıs', 'Fiil Çekiminde Şekil ve Zaman', 'Sıfat-fiiller', 'Zarf-fiiller' kısımlarını içine almaktadır. 'Metin' bölümünde eserin transkripsiyonu yer almaktadır. 'Aktarma' bölümünde eserin Türkçe çevirisi yer almaktadır. 'Sonuç' bölümünde değerlendirme yapılmıştır. Bu bölümde Kırgızca gramer kitaplarında bulunmayan fakat inceleme sırasında metnimizde bulunan çeşitli ekler, çekimler ve çekimlerin fonksiyonları açıklanmıştır. Ayrıca bazı kaynaklardaki şüpheli bulunan açıklamalara da yer verilmiştir. Çalışmamız, bibliyografya ile son bulmaktadır.
Agehi Divanı 'nin dil özellikleri

257 Jüri : Prof. Dr. Efrasiyab GEMALMAZ Bu çalışmada Agehi divanı ses ve şekil bilgisi açısından incelenmiştir. Çalışmamız aşağıdaki bölümlerden oluşmaktadır: 'Giriş' bölümünde Agehi'nin yaşadığı devrin genel özellikleri, şairin hayatı, sanatı, eserleri ve inceleme konumuz olan Ta'vizü'l-aşikin' divanı hakkında çeşitli bilgiler verilerek eserin yazım özellikleri üzerinde durulmuştur. 'Ses Bilgisi' adlı ikinci bölümde divanın ünlü ve ünsüzler sistemi, ünlü ve ünsüz uyumları, ses değişmeleri incelenmiştir. 'Şekil Bilgisi' adlı üçüncü bölümde eserin morfololik özelliklerine değinilmiştir. 'Sonuç' bölümünde çalışmadan elde edilen sonuçlar dikkatlere sunulmuştur. Çalışmamızın sonunda incelememize esas olarak divandan seçmiş olduğumuz gazellerin çevriyazıh metni; sözlük, ses ve şekil bilgisi dizini, kaynakça ve orijinal metin verilmiştir.
Konuşma becerisinin sağaltılmasında tekerlemelerin kullanılması

Bu çalısmada, Konusma Becerisinin Sagaltılmasında TekerlemelerinKullanılabilirligi arastırılmıs ve uygulanmıstır. Bu arastırma uygulamalı bir çalısma olarak planlanmıstır. Arastırma, Video destekli 'ilk ve son-test ölçümlü' desen kullanılarak, 9 denekle yapılmıstır. Arastırmanın denekleri, 2007- 2008 egitim ve ögretim yılında Mehmet Akif Ersoy ilkögretim Okulu 3, 4, 5, 6, 7. sınıf ögrencilerinden seçilmistir. Önceden seçilmis Tekerlemeler ve Diksiyon Egzersizleri altı haftalık bir süreçte, denek grubunda, Uygulamalı - Deneysel çalısmanın sonunda, Tekerlemelerin Konusma Egitimine etkisini saptamak amacıyla, 11 saat diksiyondersi uygulanmıstır. Elde edilen video kaydıyla, deney ögrencilerinin TekerlemeEgitimiyle Konusma Düzeylerinde anlamlı bir fark olup olmadıgı arastırma sonucunda gözlenmistir. Uygulama sonucunda deney grubu lehine anlamlı bir farkbulunmus; Tekerleme yönteminin Konusma Becerisinin Sagaltılmasında etkili olduğu saptanmıstır.
D. H. Lawrence'ın oyunlarında işçi sınıfı ve sosyal çatışma

Bu çalışmada, romanlarıyla tanınan D. H. Lawrence'ın A Collier's Friday Night, The Widowing of Mrs. Holroyd, The Daughter-in-Law ve Touch and Go adlı oyunlarında işçi sınıfı ve sosyal çatışma sorununu ele almaya çalıştık. Bu inceleme, iki ana bölümden ve sonuç bölümünden oluşmaktadır. Birinci Bölümde, 1832'de Sanayi Devrimi ile ortaya çıkan endüstrileşmenin sonuçları ve işçi sınıfının içinde bulunduğu şartlar ayrıntılı bir şekilde irdelenerek, endüstrileşme sonrası oluşan işçi ve burjuva sınıfları arasındaki çatışma değerlendirilmiştir. İkinci Bölüm, kısa bir tanıtım ve her biri bir oyun incelemesi olan dört alt başlıktan oluşmaktadır. Bu bölümün giriş kısmında oyunların kısa özetleri verildikten sonra sınıf çatışmasının en belirgin şekilde görüldüğü dört oyun analiz edilmektedir. Tezimizde ele alınan ilk oyun olan A Collier's Friday Night'ta, işçi sınıfının ekonomik şartları ve sınıf çatışması, oyundaki ailenin öyküsü incelenerek ortaya konulmaktadır. Holroyd ailesinin incelendiği The Widowing of Mrs. Holroyd adlı oyunda, işçi sınıfı yaşamı soyut ve somut kirlilikle ilişkilendirilerek eşler arasında kavgalara sebep olan sınıf çatışmasının oyunda nasıl sergilendiği ele alınır. The Daughter-in-Law adlı oyun ile farklı sosyal sınıflardan gelen iki insanın evliliğinin maddi değerlere göre nasıl şekillendiği gösterilir ve maddeciliğin hem işçi hem de burjuva sınıfında sosyal bir sorun haline geldiğinin altı çizilir. Touch and Go' da, sınıf çatışması sorununun işçi-patron ilişkisinde nasıl yansıtıldığı ortaya konarak, grupların birbirlerine karşı besledikleri düşmanlığın bireyleri insanlıktan çıkarma gibi büyük bir tehlikeyle karşı karşıya bıraktığı vurgulanır. Bu çalışmada, 20. yüzyılın ilk çeyreğinde işçi sınıfının yaşam koşullarına ayna tutan dört farklı oyunun incelemesi ile endüstrileşme sonrası İngiliz toplumunun karşı karşıya kaldığı sınıf çatışması sorununun tehlikeli boyutlara ulaşabileceğini, sanat kariyerine oyun yazarı olarak başlayan D. H. Lawrence'ın çok erken bir dönemde kapsamlı bir biçimde vurguladığı sonucuna varılmıştır.
4;0-6;0 yaş aralığında iletişimsel amaç kullanımı

Çocukların söz öncesi ve sözlü iletişimlerinde kullandıkları iletişimsel amaçlar, niyetler ya da işlevler uzun zamandır araştırılmaktadır. Yenidoğan bebekler bile belirgin iletişimsel eylemler kullanmaktadırlar. Bebeklik döneminde kullanılan iletişimsel amaçlı bazı mimikler, sesler ya da seslemler daha sonra tek sözcük ya da çok sözcüklü sözcelere dönüşmektedir. Bu çalışmanın amacı, 4;0, 5;0 ve 6;0 yaş aralığındaki çocukların sözel iletişimsel amaçlarının ifade ediliş biçimini ve kullanım sıklığını saptamaktır. İletişimsel amaçlı kullanımların belirlenmesi için farklı araştırmacılar tarafından farklı pek çok ölçüt belirlenmiştir. Bu çalışmada Dore (1978)'de belirlenen sınıflama ölçüt alınmıştır. Bu sınıflamaya göre çocukların sözcelerinde; rica, tanımlama/betimleme, ifade, cevap, araçları düzenleme, doğrulama ve uygulayıcı amaçları bulunmaktadır. Bu çalışma kapsamında elde edilen sınıflamada ise bu amaçlara ek olarak yansıma, açımlama ve aktarım ulamları da yer almaktadır. Çalışmanın ilk bölümünde iletişimsel amaçlı dil kullanımına ilişkin bilgiler verilmiş ve çocukların edindiği iletişimsel amaçlara yönelik ortaya atılmış sınıflamalardan söz edilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümü niteliksel ve niceliksel olarak verilerin çözümlenmesi aşamasını içermektedir. Niceliksel gözlemler iletişimsel amaçların her bir yaş grubundaki kullanımına ilişkin istatistiksel verileri; niteliksel gözlemler ise dilsel ve dil dışı iletişimsel amaçlara ilişkin açıklamaları ve çocukların sözcelerinden elde edilen örnekleri kapsamaktadır. Sonuç olarak bu çalışmada her yaş aralığındaki çocukların farklı gereksinimler ve farklı dilsel becerilerinden ötürü, iletişimsel amaçları kullanım biçiminin de farklılaştığı kanıtlanmıştır.