turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ronald Dworkin'in görüşleri üzerinden ötanazi

Ötanazi yaşamın sonuna ilişkin biyoetik bir problem niteliğindedir, yaşamın sonlandırılmasına dair kararın etik açıdan doğru olup olmadığını sorgulamakla birlikte ötanazi kavramına bağlı olarak yaşam hakkına dair tartışmalar milattan önceki döneme kadar dayanmaktadır. Ötanaziye ilişkin tartışmalarda ötanaziye olumlu bakan yaklaşımlara bağlı olarak nitelikli yaşam tezi, yaşamın değerinin bir bölümünün yaşamın kısmen bizim tarafımızdan yaratılmış olmasından kaynaklandığını savunur. Bu görüşe göre yaşamı sürdürmenin onun değerini azalttığının hissedildiği anda sona erdirilmesi, bireylerin kişisel bütünlüklerini özerklikle ilintili olarak kararlarıyla ifade edebildikleri iyi bir yaşamın asli bir değer oluşunun gereğidir. Nitelikli yaşam tezi çerçevesinde ötanaziyi tartışan Dworkin, bireysel özgürlük çerçevesinde ele aldığı ötanaziyle ilgili olarak özerkliği ve insan onurunu ön plana çıkarmaktadır. Ötanazi ile ilgili kararlarda üç farklı konunun bir araya geldiğini belirten Dworkin, hastanın özerkliğine, menfaatlerine ve yaşamının kutsallığına en iyi nasıl saygı gösterileceğiyle ilgilenmek gerektiğini söyleyerek ve bu hususlardan yola çıkarak ötanazi tartışmasında yanıt bulmaya çalışır. Dworkin'e göre yaşama bir bütün olarak bakmak gerekir. Yaşamın sona ermesindeki kişisel menfaat, kişinin yaşamının biçimine ve kendi bütünlük duygusuna, yaşamını eleştirel değerlendirişine bağlıdır. Kimileri için yaşamının son dönemlerini bilinçsiz geçirmek, kendi yaşamlarının bütünlüğü içinde katlanılmaz bir durum ve bir nevi onursuzluk olup kimileri de yaşamda kendileri için neyin önem taşıdığı konusunda farklı hislere sahiptir ve okuyabildikleri, okuduklarını anlayabildikleri sürece ve hatta bilinçsiz, başkalarına muhtaç yaşasalar da canlı kalmak, yaşamaya devam etmek ister. Bu anlamda iyi yaşamın ne olduğu konusunda farklı görüşler ortaya çıkabilse de Dworkin'in yaşam hakkına bağlı olarak ötanazi değerlendirmesi, özerklik ve insan onuru çerçevesinde kişilerin kararının ön planda olduğu bir değerlendirmedir.
Paul Tillich'in sembolik din dili yaklaşımı

Paul Tillich, din dilinin mahiyeti problemini sembolik dil yaklaşımı ile ele almaktadır. Bu yaklaşımının temelini Tillich'in Tanrı görüşü, dine bakışı ve sembol anlayışı oluşturmaktadır. Çünkü sembol, Tillich için hakikatin taşıyıcısı konumundadır. Tanrı ise klasik teizmin Tanrı'sı değil, 'kendinde varlık' olarak insanın nihai kaygısının odağıdır. Dine dair problemler ve teolojik ifadelerin konumu tarihin her döneminde tartışılmaktadır. Önceleri dinin mahiyeti üzerinde yoğunlaşan tartışmalar, modern dönemde dini önermelerin mantıksal statüsü üzerine evrilmiştir. Bu durum ise dini önermelerin günümüz tecrübesiyle yeniden gözden geçirilmesi ihtiyacını doğurmuştur. Tillich için Tanrı, 'Tanrı'nın üstündeki Tanrı'dır. Bu Tanrı var olma cesaretini ve nihai kaygılı olma halini tarif eden mutlak imanın Tanrı'sıdır. Varlık olmadığı için bu Tanrı hakkında söylenecek her şey sembolik olma zorunluluğu taşımaktadır. Onun hakkında sembolik olmayan tek ifade 'Tanrı kendinde varlıktır' ifadesidir. Tillich'e göre semboller sonlu ve sonsuzu bir araya getirirler. Her dinin hakikat iddiasını taşıdığını ve bu hakikatleri taşıyan dilin sembolik olması gerektiğini savunan Tillich için, dinin dili sembolik olmak zorundadır.
Necmeddin el-Katibİ'nin Aynü'l-kavaid adlı eserinin tahlil ve tahkiki

Bu çalışmada İslam düşünce geleneğini derinden etkileyen, yazdığı eserleri son döneme kadar ilim çevrelerinde ilgi gören Necmeddin Katibi'nin Aynü'l-kavaid adlı eseri tahkik edilip bu eser bağlamında Katibi'nin mantık görüşleri incelenmiştir. Katibi yazmış olduğu Şemsiyye isimli mantık eseri ve Hikmetü'l-ayn isimli felsefe eseriyle oldukça büyük bir şöhrete kavuşmuş ve eserleri medreselerde son döneme kadar ilgi görmüş bir düşünürdür. Mantık alanında oldukça üretken bir isim olan Katibi Aynü'l-kavaid, Bahru'l-fevaid, Camiü'd-dekaik, Şerhu Keşfi'l-esrar ve Münassas gibi birçok eser kaleme almış olmakla birlikte mantık alanındaki şöhretini Şemsiyye isimli eserine borçludur. Bu eser neredeyse İslam coğrafyasının tamamına yayılmış ve yirminci yüzyıla gelinceye kadar mantık eğitimindeki yerini korumuştur. Katibi eserlerinde kullandığı üslup ve muhakkik tavrı ile Razi sonrası İslam düşünce geleneğinin karakteristik özelliklerini yansıtmaktadır. Çalışmamızın ilk bölümünde Katibi'nin mantık eserlerini farklı açılardan ele alınıp tanıttık. İkinci bölümde Katibi'nin Aynü'l-kavaid isimli eseri bağlamında mantık görüşlerini dokuz mesele üzerinden ortaya koymaya çalıştık. Son bölümde ise Aynü'l-kavaid'in tahkikte esas alınan nüshaları ve tahkik esnasında kullandığımız yöntem hakkında bilgi verip metni araştırmacılara sunduk.
Siyasal metaforlar: Ontolojik bir yaklaşım

Metafora ilişkin geleneksel yaklaşımlar, kavramı bir sapma ve istisna olarak kurgulamaktadır. Yirminci yüzyıl itibariyle, kavramın algılanış biçimlerinde başlayan dönüşüm, çeşitli araştırmalar vesilesiyle, metaforun ontolojik bir önemi olup olmayacağı sorunsalına doğru bir gelişim göstermiştir. Bu tez kapsamında, metaforun ontoloji açısından taşıdığı niteliklerin siyasal olan ve siyaset bilimi açısından bir önemi olup olmadığı ele alınmaktadır. Bu çerçevede, siyasal düşünceler tarihinin önemli düşünürleri ekseninde; bu düşünürlerin kavrama yaklaşımları ve eğer varsa, kendi siyasal teorileri kapsamında metaforu ne şekilde ele aldıkları incelenmektedir. Araştırmanın ilgili bölümlerinde seçmeci davranılmış ve metafor üstüne bir siyasal literatür taraması yapılma amacı güdülmemiştir. Neticede, incelenen düşünürler arasında La Boetie ve Machiavelli haricinde metaforun hakikat bakımından bir tehdit olduğu ya da en iyi ihtimalle bilimsel ve felsefi argümanlardan dışlanması gerektiği düşüncesinin hakim olduğu ortaya çıkmıştır. Hakikat kurulan, kurgulanan bir nitelikte değil; verili ve doğal olarak kabul edilince bu ön kabulün siyasal sonuçları da belirgin hale gelmektedir. Metafor siyasal meşruiyet için zorunlu olarak görülürken, kavramın bu alan haricinde taşıdığı ontolojik önemin yadsınması söz konusudur. Bu varsayım da ister istemez siyasal olanı devlet ve iktidar odaklı yaklaşımlara özgüleyerek, potansiyelini açıklığa kapatmaktadır. Bu sorunun üstesinden gelebilmek için siyasal antropolojinin siyasal olanı anlamak açısından sunduğu katkıların değerlendirilmesi söz konusudur. En kısa deyişle, siyasal antropoloji devleti odağa almayan bakış açılarıyla siyasal olanın düşünümlenmesini mümkün kılmaktadır. Bu çerçevede, metafor kavramı, mit, ritüel, şiddet ve iktidar eksenlerinde ele alınarak incelenmiştir. Antropolojinin konusunu oluşturan bölünmemiş toplumlar bakımından da ritüel kapsamında metaforun taşıdığı önemin bu sefer tüm topluluk bakımından yaşamın meşrulaştırılması kapsamında ontolojik açıdan vazgeçilmez bir değer taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Rönesans'ta büyü ve bilim ilişkisi

Modern dünya görüşünün ve modern bilimin doğuşu hakkında araştırma yapmak isteyen her insan, Rönesans'ı incelemek, şu veya bu şekilde bu dönemle hesaplaşmak zorundadır; çünkü Rönesans modernite öncesi çağlardan moderniteye geçişin tümüyle değilse bile, kısmen gerçekleştiği bir dönem olarak Batı'nın tarihsel ve kültürel gelişiminde önemli bir aşamayı temsil eder. Bununla birlikte Rönesans, Batı tarihinin en tartışmalı dönemlerinden birini oluşturmaktadır. Uzun bir süre insanın ve doğanın keşfi paradigması altında modern insanın ve modern bilimin doğduğu bir çağ olarak yorumlandıktan sonra, Ortaçağ ve 17. yüzyıl üzerine yapılan yeni araştırmaların ardından, bu çağ, okkültizmin yoğun bir biçimde gündeme geldiği tümüyle ilkel bir ara dönem olarak değerlendirilmiştir. Geçekten de Rönesans modern insanın ve modern bilimin doğuşuna değil, bir büyücü, bir magus idealinin ve büyüsel bir doğanın yeniden keşfine tanık olan bir çağdır. İşte tam da bu özelliğinden dolayı o, okkültizmin geç Antikite'den sonra tarih içindeki en güçlü dönemlerinden birini temsil eder. Bununla birlikte, Rönesans okkültizmi ilkel kategorisi altına yerleştirilemeyecek bir görünüm sunmaktadır. Rönesans okkültizmi eski felsefi problemlerin yeniden su yüzüne çıktığı, felsefi büyü teorilerinin işlendiği ve rasyonel ile irrasyonelin birbiri içinde eridiği bir alanı temsil eder. 17. yüzyılda doğacak olan modern bilimin eşiğinde, insan ve kozmos arasındaki ilişki, doğa yasaları ve özgür insan etkinliği arasındaki gerilim astroloji ve büyü düzleminde çözümlenmeye çalışılmış ve astroloji ile bağlantılı büyü teorileri çağa veri olan doğa felsefelerinin kavramlarıyla işlenmişlerdir. Tam da bu özelliğinden dolayı 198 Rönesans'ta büyü ve bilim birbiri içine geçmişş ve Rönesans bilimi büyüsel bir karakter kazanmıştır. 17. yüzyılın Rönesans okkültizmi için önemli bir aşamayı oluşturur. Bu dönem, günümüze kadar etkileri süren' büyüye yönelik güçlü bir tepkinin doğduğu bir çağdır. Kartezyen ikicilik çerçevesinde felsefi temellerini bulan 17. yüzyıl bilimi Rönesans'ın büyüsel doğa ve büyücü insan anlayışı yıkmış ve bu anlamda modern bilimin ve modern bilim adamının doğuşu anlamındaki Bilimsel Devrimi' i gerçekleştirmiştir. Buna karşılık, Rönesans okkültizmi ile 17. yüzyıl modern bilimi arasında gündeme gelen ilişkiler bilim ile büyü arasındaki etkileşimin farklı boyutlarını açığa çıkarmaktadır. Yeni mekanist ve matematiksel paradigmalar dahilinde Rönesans büyüsünün teorik yapısını mümkün kılan doğa tasarımı çökerken, bu büyünün pratik yanı 17. yüzyılın bilimince devralınmış ve büyü sanatı, teknolojiye dönüştürülmüştür. Bununla birlikte insan ile doğa arasındaki ilişkinin iki farklı düzlemde gündeme geldiği bu süreç aynı zamanda içinde ilginç epizodlar da taşımaktadır. Bütün bu özelliklerinden dolayı Rönesans okkültizmi, hem büyü ve bilime ilişkin yerleşik ön yargılarımızı çürütmesi hem de, bize, modern bilimin doğuşu hakkında popüler anlayışlardan farklı bir anlayış sunması bakımından incelenmeye layık bir alam temsil etmektedir. 199
Spinoza düşüncesinde Conatus

17. yy'ın önemli düşünürlerinden olan Spinoza'nın conatus düşüncesi bu tezin konusudur. Çalışmada genel itibariyle Spinoza'nın Etika adlı eserinden hareketle tezin konusu açıklanmaya çalışılacaktır. Bu tezin amacı conatus öğretisinin Spinoza felsefesinde ne kadar önemli bir yeri olduğunu detaylarıyla göstermektir. Conatus kavramı, Etika'da üçüncü bölüm altıncı önermede, her şey kendinde olduğu ölçüde kendi varlığında sürmeye çabalar. Her şeyin kendinde olduğu ölçüde çabaladığı bu durum sadece insan için değil Tanrıdan dolayı varlığa gelen tüm kipler, için de geçerlidir. Dolayısıyla conatus, kiplerin varlığa geldikleri için çabalamak durumunda oldukları bir şey olarak karşımıza çıkar. Bu çalışmada conatus'un Spinoza düşüncesindeki yeri; insanın Tanrı'nın zorunlu doğasını anlamasında önemli bir kavram olmasıyla, insan davranışı ve duygularındaki rolüyle, etik anlayışındaki konumuyla analiz edilecektir.
Aldo Leopold'un yeryüzü etiği açısından ekolojik krizde insanmerkezli çevre etiğinin rolü

Doğanın bir parçası olan insan canlı ve cansız varlıklarla bir arada yaşamaktadır. Aldo Leopold (1887-1948) ortak yaşamın parçası olan insan, bu yaşamı paylaşan ve diğer parçası olan canlı ve cansız bütün varlıklar arasındaki ilişkide bir sorun olduğunu düşünmektedir. Bu düşüncesinden hareketle insanın doğayla aynı zamanda doğada bulunan kendisi dışındaki diğer varlıklarla nasıl bir ilişki kurabileceğine ve bu ilişki hem ahlakı hem de sağlıklı bir ilişki olacağını ortaya koyar. Aldo Leopold bu ilişkiyi çevre-merkezli yaklaşımın içinde, Toprak Etiği olarak adlandırdığı kuramda görüşlerini ortaya koymaktadır. Kurucusu ve geliştiricisi olduğu toprak etiğinin diğer bir adı da yeryüzü etiği olarak bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı da çevre etiğinin temel problemlerinden birisi olan insan ve doğa ilişkisini Aldo Leopold'un toprak etiği kuramı ışığında ele almaktır.
Semhudİ'nin İdahu'l-Beyan'ı ve alemin mükemmelliği düşüncesi

Gazzali'nin, 'mevcut evrenden daha mükemmelini yaratmak imkan dahilinde değildir' şeklinde ifade ettiği alemin mükemmelliği ile ilgili düşüncesi, kendisi henüz hayattayken büyük tartışmaların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. İbnü'l-Müneyyir konu ile ilgili dile getirilen eleştirileri daha da geliştirerek ve sistematik hale getirerek bir eser yazmış ve bu çalışmasından dolayı Gazzali muhaliflerinin en etkilisi olmayı başarmıştır. Söz konusu eleştirilere çok etkili ve kapsamlı yanıtlar vermesi hasebiyle en önemli Gazzali savunucusu olarak bilinen Semhudi de Gazzali'yi takip ederek, içerisinde belli bir amaca yönelik kötülükler ve iyilikleri aynı anda barındıran bu alemin, mümkün alemler içerisinden seçilen en mükemmel alem olduğu görüşünü savunmaktadır. Ona göre alemin en mükemmel şekilde yaratılması, Allah'ın hür seçiminin ve mutlak iradesinin bir sonucu olarak ve hikmetinin gerektirdiği en mükemmel oluş şeklinde tezahür eder. Allah'ın hikmeti iradesi ve kudretinin sınırsız olanı sınırlı yapabileceğini söyleyen Semhudi, Allah için her zaman daha mükemmelini yaratmanın imkan dahilinde olmasına rağmen bir fert için en mükemmellik vasfının seçilmesi, seçilenin olan için en mükemmel olduğu ve onun Allah tarafından sınırlandırıldığı anlamına geldiğini savunur. Bununla beraber en mükemmellik vasfı tüm zamanlar için sabit kalarak değişmez olmamakta, mükemmel olarak var olan her şey, ilahi hikmet böyle gerektirdiği için kendi zamanına göre en harika olarak yaratılmaktadır. Sonuç olarak içinde bulunduğumuz alemin imkan dahilinde en mükemmel olması tartışılmaz bir gerçektir.
Eski Yunan'dan modern döneme doğa görüşleri ve çevre sorunlarının kaynağı

öz Felsefenin model kavramlarından biri olan 'doğa', kendine ait yaşamı, düzeni, bağımsız işleyişi, özsel yapısı, esnekliği içinde kendi istek ve ahengine göre gelişen, ilerleyen, değişen, dönüşen doğal döngüye sahip bir gerçeklik alanıdır. Doğa, insanların uygarlıkların ve kültürlerin kendisine yakıştırdığı niteliklerden/yüklediği anlamlardan; kendini işaret eden, bir biçimde tanımlayan, belirleyen kelimelerden bağımsızdır. Doğa, insan bilincinin derinlik niteliğine göre, tanınıp, bilinip anlaşılabilecek ve kendi doğal süreçlerine uygun diyalog kurulabilecek gizemli, yasak, ahenkli bir bütündür. Doğarım öz gerçekliğine uygun anlam yüklendiğinde insan ve onun ürettiği teknikle doğa arasında bir uyumsuzluk, çatışma baş göstermez. Cardı bir öz-yaprya sahip olan doğanın öz anlamı, çeşitli kültür ve uygarlıklarda kelimelerin hazır/verili kalıplarında algılanarak, kesinleştirilir, sabitlenir, dondurulur ve indirgenir. Doğaya 'üst/yapay bir anlam' yüklenir. Doğayla bu üst/yapay anlam çerçevesinde bilişsel, ahlaki ve teknik bir diyalog kurulur. Doğa praksiste bilinir, ahlaki özden arındırılır ve teknolojiyle dönüştürülerek doğal çevre aleyhine 'yapay çevre' genişletilir. Nihayet, insan ile doğa arasındaki uyum bozulur, çatışma başlar ve çevre sorunu ortaya çıkar. Çevre sorunun kaynağında bir biçimde işleyen; varlık, insan, doğa ve tekniğe anlam yükleyen bakış, görüş, anlayış ve düşünce tarzı vardır. Günümüz çevre sorunları, Batı kültür ve uygarlığının, doğayla 'yapay ardamhlık'' çerçevesinde kurduğu uyumsuz/çatışmacı diyalog ve özellikle modern dünya görüşünün tanrı, doğa, insan, din, ahlak, teknik, bilgi ve bilim anlayışının sonucu ortaya çıkmıştır. Çevre sorunları günümüz insanlığının en acıt konusudur. Doğarım gerçekliğine uygun olarak geliştirilecek yeni bir 'doğa bilinci' çerçevesinde, doğayla kurulacak uyumlu diyalog bu sorunu çözecektir. 111
La physique de Leibniz du Conatus À la force

Leibniz'i kuvvetin bilimi olarak dinamigi kurmaya götüren süreci ele aldıgımızçalısmamız, onun kuvvet kavramını kullanmaya baslamadan önceki ve sonraki fizikgörüslerine ayrılan iki bölümden olusuyor. Birinci bölüm Leibniz'in ilk gençlik yıllarından,1676'da neden-etki esitligi ilkesini kesfine kadar olan dönemi ele almaktadır. Bu dönemde iki farklı fizik görüsüne rastlarız. ilkinde genç Leibniz, cisimde aktif ilkeler olarak tözsel formlarıtamamen reddederek, cismin dogasını uzam ve girilmezlikten ibaret görür ve evrenin tek etkin ve ereksel nedeni olarak Tanrı'yı kabul eder. 1671 yılında ortaya koydugu soyut ve somut hareket kuramlarına dayanan ikinci fizik görüsünde ise, cisim kendi hareketinin kaynagı olarak kendi aksiyon ilkesine kendisinde sahiptir. Bu nedenle Leibniz artık, cismin dogasınınuzamdan ziyade harekete dayandıgını ileri sürecektir. Üstelik cisim, kendi aksiyon ilkesinekendisinde sahip olduğu için, Tanrı'nın evrene sürekli müdahale etmesine de gerekkalmamıstır. Çalısmamızın ikinci bölümünde ise, Leibniz'in 1676 yılında neden-etki esitligi ilkesini kesfiyle beraber felsefesine giren kuvvet kavramını ve bu kavrama bağlı olarak onu, cisimde aktif ilkeler olarak tözsel formların bulundugunu kabul etmeye götüren süreci ele alıyoruz.
Paul Weiss'ta yaşanmış ve yazılmış tarih üzerine bir inceleme

Ünlü Amerikalı düşünür Paul Weiss'ın yaşanmış ve yazılmış tarih olarak nitelendirdiği ve tarihe ilişkin yapmış olduğu bu ikili ayrım Tarih Felsefesi alanında çok göz ardı edilen ya da neredeyse hiç bilinmeyen bir yandır. Tarihin babası Herodotos'tan beri tarih sözcüğünün geçmişş olarak tarih ve geçmişşin bir açıklaması olarak tarih anlayışının sanki Paul Weiss tarafından yaşanmış ve yazılmış tarih olarak ifade edildiği görülmektedir. Bu tezde Tarih Felsefesinin en önemli problemlerinden biri olan tarihsel bilginin nasıl olanaklı olduğu sorununa Paul Weiss'ın yaptığı bu ikili ayrımdan hareketle yanıt getirilmeye çalışılacaktır.
CARNAP ON THE METHOD OF PHILOSOPHY

Bu tez felsefenin yöntemine dair Carnap'ın fikirlerini incelemektedir. Özellikle, onun başlangıçta formal olan felsefi metodolojisine tedricen formal olmayan elementleri dahil etmesini irdeler. Carnap, ilk döneminde, rasyonel rökonstrüksiyon, mantıksal analiz ve mantıksal sentaks diye adlandırdığı formal bir felsefi metot önerir. Fakat, daha sonraki döneminde ise, semantik ve pragmatik gibi bazı formal olmayan kısımların eklenmesiyle Carnap'ın metodu formallikten adım adım uzaklaşmıştır.
Türkiye'de yaşayan sığınmacıların üçüncü ülke bekleme sürecinde yaşadıkları sorunların 'insan hakları' açısından analizi - Van ili örneği

İnsanlar, tarihin başlangıcından bu yana hayatları tehlike altına girdiğinde, bu tehlikeden kaçmak ve hayatlarını korumak için göç ederek başka bir yerde sığınak arayışına girmişlerdir. Bu bakımdan göç, kişinin fiziksel alanının değiştiği, bununla birlikte pek çok değişim yaşadığı ya da yaşamak zorunda kaldığı, bazen de travmatik sonuçlar doğuran bir süreci de beraberinde getirmektedir. İnsanların doğuştan sahip olduğu hakların ihlal edilmesi, insanın yaşamını onurlu bir birey olarak sürdürebilmesi için gerekli olan hakların gasp edilmesi ya da çeşitli hak ihlallerinin yaşanması insanları bulundukları yerleri terk etmeye zorlamakta, dolayısıyla göçün özneleri haline getirmektedir. İç göçle başlayabilecek bu süreç kimi zaman dış göç olarak da kendini göstermekte, uluslararası literatürde geçen sığınmacı, mülteci gibi kavramların ortaya çıkmasına yol açmaktadır. Uluslararası hukuk, uluslararası sözleşmeler ve bir takım belgelerle sığınmacı ve mültecilerin hakları korunmaya çalışılsa da göç etmek zorunda kalan insanların sığınmacı, mülteci olarak göç ettikleri ülke vatandaşlarıyla eşit haklara sahip olmadıkları ve sıkça hak ihlalleriyle karşılaştıkları söylenebilir. Bu bakımdan farklı yollardan sığınma ülkesine ve nihai olarak vatandaş olmak istedikleri ülkelere gidebilen sığınmacı ve mülteciler devlet korumasından yoksun kalabilmekte ya da farklı sorunlarla mücadele etmek zorunda kalmaktadırlar. Sığındıkları devletin yasal mevzuatı ve söz konusu devletin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin niteliği ve uygulamaları bu bağlamda önem arz etmektedir. Bu bakımdan, Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair 1951 Cenevre Sözleşmesine coğrafi kısıtlama koymak suretiyle taraf olan Türkiye, kendi doğusundan mülteci kabul etmemektedir. Çeşitli yönetmelik ve genelgelerle birlikte 2013 yılında çıkarılan Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu ile mülteci hukukunu yasal mevzuatlarla düzenlemiştir. Türkiye bu haliyle Suriye dışından gelen sığınmacılara uluslararası koruma statüsü tanımakla birlikte vatandaşlık yolunu açmamaktadır. Bu da Türkiye'ye gelen sığınmacıların üçüncü bir ülkeye yönelmelerine neden olan faktörlerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu açıdan Suriyeli olmayan sığınmacıların önemli geçiş güzergahlarından biri olan Van, İran, Afganistan ve Irak olmak üzere farklı ülkelerden sığınmacılara ev sahipliği yapmaktadır. Uluslararası Korumaya tabii olan sığınmacılar üçüncü bir ülkeye yeniden yerleştirilmeyi bekledikleri süre içerisinde farklı sorunlarla karşılaşmakta ve bekleme sürecinin farklı nedenlerle uzaması sığınmacılar açısından yeni ve zorlu bir süreci beraberinde getirmektedir. Bu tez çalışmasında Van'da ikamet eden uluslararası koruma kapsamındaki İran, Afganistan ve Irak uyruklu sığınmacıların üçüncü ülke yerleştirme sürecinde yaşadıkları sorunlar saptanarak insan hakları açısından ele alınmaktadır.
A. Schopenhauer ve M. Heidegger'de bir bilgi türü olarak sanat

Sanat, İlkçağdan günümüze kadar birçok filozofun ilgi alanı içine girmiş, önemli konulardan biridir. Sanatın ne olduğu, konusu, insan ve yaşamla ilgisi ve işlevi neredeyse felsefe tarihinin tümü boyunca, ya filozofların estetik görüşlerinin çerçevesi içinde ya da bir felsefi görüşle doğrudan doğruya ilişkisi olmayan bir teorinin çerçevesi içinde incelenmiştir. Ne var ki her iki durumda da sanatın kendine özgü bilgi sağladığı gözden kaçmıştır. Çalışmamız, söz konusu bu olgudan yola çıkmakta ve insanın başarılarından veya 'varlık koşulları'ndan biri olan sanat diğer bilgi türlerinden farklı bir bilgi türü olarak görüldüğünde, bu bilginin insanın ne tür olanaklarının gerçekleşebilmesine yardımcı olduğunu göstermeye çalışmaktadır. Üç ana bölümden oluşan bu çalışmada, genel felsefe görüşlerinin farklılık göstermesine rağmen, sanatı kendine özgü bir bilgi türü olarak gören 19. yüzyıl filozofu Arthur Schopenhauer ve 20. yüzyıl filozofu Martin Heidegger'in felsefe görüşlerinin ana çerçevesi içinde sanat görüşleri serimlenmekte, karşılaştırılmaktadır. Birinci ana bölümde Schopenhauer'ın sanat görüşü üzerinde durulmaktadır. Schopenhauer'a göre sanat, şeylere yeterneden ilkesinden bağımsız bakma yoludur. Bu özelliği ile de o, deneyin ve bilimin metodunun tersi olan bir yol izler. Sanatın gerçekliğe yaklaşımındaki bu metodunun farklılığı, nesnesinin varlıksal farkından kaynaklanır. Onun nesnesi hiçbir bilgi dalının nesnesi olmayan 'temel isteme'nin doğrudan objeleşmesi olan 'ide'dir. Müzik dışındaki alanlarda her sanat eseri, kendi tarzında, 'ide'yi gösterir, müzik ise 11 alıcısıyla 'temel isteme'yi melodide buluşturur. Temel istemenin bir objeleşmesi olan insan, kendi varlık temelini oluşturan 'ide' ve 'isteme'yle sadece sanat yoluyla karşılaşabilir. Bu çalışmanın ikinci ana bölümünde, Heidegger'in sanat görüşü ele alınmıştır. Heidegger'e göre sanat, amacı 'varlığın hakikatinin olagelmesi'ni sağlamak olan bir etkinliktir. Bu etkinlik sanat eserinin yaratılmasıyla gerçekleştirilir. Nesnesi 'hakikat' olan diğer bilme türlerinden farklı olarak sanat eserinde hakikat, şiir olarak açığa çıkar. Sanat eseri varlığın hakikatini kendi tarzında şiir olarak kurduğunda, hakikat sanat olarak, insanın sanat olan özü olarak tarih sahnesine çıkabilir, insanlık, sanat olan kökenini ve özünü sadece sanat eserleriyle koruyabilir görünmektedir. Üçüncü ana bölümde Schopenhauer ve Heidegger'in sanat görüşleri karşılaştırılarak, sanatın nesnesi olarak 'hakikaf'i gördükleri gösterilmeye çalışılmıştır. Sanatın nesnesi olan hakikat her iki filozof için de varlığa ait bir özellik olarak görünmekte ve varlığa ait olan hakikat, sanat eseriyle ortaya konduğunda, insan varlıkla bağını görmekte ve bu bağı korumaya devam edebilmektedir. Çalışmanın sonuç bölümünde ise, bu çalışmada ele alman iki filozofun görüşleriyle sanata bakmanın açtığı yeni yollar gösterilmeye çalışılmıştır.