Tasarımda iletişim sürecinin oturma elemanları üzerinde irdelenmesi

Bu çalışmada amaç, endüstri devrimi sonrası üretim-tüketim modelinin değişimi ve günümüz küresel pazar koşullarının etkileri, tasarım mesteğndeki iç gelişmelerin yansımaları ve iletişim bilimlerindeki gelişmelerin ışığında kuramsallaştmlan 'tasarıma yaklaşımda iletişimsel modellerin' ortaya koyduğu kavram, araç ve sınıflandırmaları, oturma eylemi ve onu tanımlayan tasarlanmış ürünler üzerinde örnekleme yoluyla bir ürünün ya da ürün sınıfının varoluşunun iletişim bağlamında nasıl ele alınabileceğini irdelemektir. Birinci bölüm olan giriş bölümünde, çalışmanın amacı ortaya konmuş, tasanmda iletişimsel yaklaşımların temeli ve gerekçeleri açıklanmıştır. Günümüzün rekabetçi küresel pazar koşullan içinde ürünlerin iletişimsel karakterleri ve tasanmcının sorumluluğu üzerinde durulmuştur. ikinci bölümde, çalışmanın metodu açıklanmıştır. Bu bölümde 'küttür1, 'inaddi kültür 1 ve 'gereksinim' kavramları anlatıma temel oluşturmak amacıyla tartışılmış, çalışmanın kapsamı ve metodu, çalışmada uygulanan örneklemenin karakteri ortaya konulmuştur. Bu noktada oturma eylemi ve pozisyonlannın tarihsel gelişimi ve oturma elemanlarının örnekleme açısından kullanışlılığı incelenmiştir. Üçüncü bölümde, yapısallcı dilbilimin kurucusu Saussure'nin temel dil - söz ikilisi açıklanarak, 'iletişim' kavramı tanımlanmış ve tasanm iletişimi süreci' aşamalandınlarak, 'biçim dili', tasanm biçim dili', tasanm biçim dili dağarı' kavramları üzerinde durulmuştur. Tasanmcının iletmek istediği mesajı ilgili kültürün biçim dili dağanndan seçip oluşturduğu 'ürün biçiminin kodlama sistemleri aracılığıyla kullanıcıya iletmesi olgusu ve bu iletişimin olası sonuçlan tartışılmıştır. Bu bölümde aynca kullanıcının ürünün fiziksel yapısıyla karşılaşması süreci ile ilişkili kavramlar oturma elemanları bağlamında örneklenerek anlatılmıştır. Bu bölümde son olarak tasanm biçim dilinde kodlanma' olgusu ortaya konulmuştur. Dördüncü bölümün başında 'göstergebilim' tanımlanmış, 'gösteren' ve 'gösterilen' aynmı üzerinde durulmuş, daha sonra üründe göstergelerin sınıflandırması yapılmıştır. Üründe 'belini göstergesi', 'görüntüsel gösterge' ve 'simge göstergesi' oturma elemanlarından örneklemelere başvurularak açıklanmıştır. Daha sonra 'ürün tasarımında göstergebilimsel süreç' ve 'ürünlerin göstergesel karakteri' yine örneklerle incelenmiştir. Bu bölümde son olarak ürün göstergesinin ortak kültürel gösterge birikimi içerisinden kodlanması açıklanmıştır. Beşinci bölüm, göstergebilimin üç alt biliminden birisi olan 'anlambilimin' tanımlanması ile başlamış, daha sonra ürün göstergesinin anlambilimsel işlevleri örneklerle ele alınmıştır. 'Ürün anlambiliminin' tanımı, amaçlan, hedefleri ve niteliği açıklanmış tasanma getirmeyi amaçladığı yeni örnekçe üzerinde durulmuştur. Daha sonra tasanmda kullanıcı bilişinde anlamın oluşumu olgusu, ve 'ürün anlambiliminin bütünsel yaklaşımında anlam yapılannın bağlamalan' örneklemeler ile incelenmiştir. Ürünün kültürel bir anlam taşıyıcısı olarak içerisinde yer alacağı 'işlemsel', 'sosyal dil', 'oluş' ve 'çevrebilim' bağlamlan, oturma elemanlarından örnekler aracılığıyla xuıaçıklanmıştır. Kavrama ve anlamlandırmada 'kullanıcı bilişsel süreçten' ve bu süreçlerin tasanmcıya sunduğu kavramsal araçlar yine örneklerle belirtilmiştir. Altına bölümde, tasarım iletişimi sürecinde 'kullanıcı deneyimleri' kavramı ortaya konulmuş, deneyim ile 'ortam' ilişkisi ve kullanıcı deneyimleri ve 'süreklilik' olguları üzerinde durulmuştur. Daha sonra kullanıcı deneyimlerinde 'nesnel ve öznel koşullar 1 ile kullanıcı - ürün etkileşiminin 'işlemci' ve 'yansıtıcı' boyuttan incelenmiş, 'ürün yaşam döngüsünde kullanıcı deneyimleri' olgusu açıklanmaya çalışılmıştır. Yedinci bölümde, insanlarda 'zihinsel kavramlar 1 ve iletişim olgulan incelenmiş, 'zihinsel gerçeklik' ile fiziksel gerçek dünya' ilişkisi ortaya konulmuştur. Kullanıcının yeni ürün ile 'görsel karşılaşması' ve zihinsel sınıflandırmada kendine özgü stratejileri üzerinde durulmuş, 'doğal sınıflar' ve 'sezgi ile geliştirilen sınıflar 1 incelenmiştir. Zihinsel sınıflandırmada 'derecelendirilmiş üyelik' ve 'inerkezi üye' kavramları ortaya konulmuş, 'zihinsel kavramların dinamik karakteri' üzerinde durulmuş, ürün biçiminin 'sınıfsal kimliği' açıklanmıştır. Daha sonra 'bileşik anlambilimsel anlatım' kavramı belirtilerek, ürün biçiminin çok sınıflı ve bileşik anlatımında 'eğretilemelerin' rolü incelenmiştir. Sonuç ve tartışma bölümünde, ürünlerin 'iletişimsel olarak yeterli' tasarlanabilmesi için tasanmcının göz ardı etmemesi gereken noktalar belirtilmiş ve 'ürün tasarımında iletişim' konusunda gelecek araştırmaların karakteri tartışılmıştır. xıv