turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Arthur Schopenhauer'da pesimizmin felsefesi̇

Bu çalışma Schopenhauer'in üzerinde çok durulmayan ve hakkında yeterli çalışma yapılmayan kötümser felsefesine ilişkindir. Hayatın sürekli olumsuz yönüne vurgu yaparak acı, ıstırap, mutsuzluk gibi kavramlarla felsefesinin dikkat çeken yönünü ortaya koymuştur. Hayatın yaşanmaya değip değmediği, dünyanın ve insanların kötülüğü mistik düşüncelerini ortaya koymada etkili olmuştur. Bu çerçevede dinleri incelemiş ve bunlar hakkında bir kritik yapmıştır. Mental, ruhsal ve fiziksel olarak bu dünyada varoluşunu tamamlamaya çalışan insanın içinde bulunduğu olumsuz koşulları nasıl aşabileceğini kendi felsefesiyle anlatmıştır. Varoluşun dünya ile olan ilişkisini irdelemiş ve ölümden sonra ile ölümden önce olan boşluğu sorgulamıştır. Metafiziğin insandaki yerine değinerek içsel doğamızın ölümle birlikte ölüp ölmediğini sorgulamış ve bunları yaparken inandığı Budizm inancına bağlı olarak bu konuları ele almıştır. Bu çerçevede çalışma çağın en büyük ve en önemli kötümser filozofu olan Arthur Schopenhauer'in bu bağlamda ortaya koyduğu görüşlerini incelemiş ve onun karamsar felsefesini anlatmaya çalışmıştır.
Function, reduction and normativity

Biyolojik işlevlerin normatifliği, işlevsel biyolojinin moleküler biyolojiye indirgenmesi önünde büyük bir engeldir. biyolojik varlıkların normatifliği iki bağlantılı kaynaktan gelir. Bunlardan ilki canlının sergilediği içsel karmaşıklık ve kendini organize edebilmedir. İkinci kaynak ise canlıya dışsaldır: Doğalseçilim. Canlı çevresine içsel otonomisiyle uyarlanır. Türler veyapopülasyonlar ise doğal seçilim ile uyarlanırlar. Eğer normatifliğin bu ikikaynağı, moleküler biyolojinin istatistiksel genellemelerine indirgenebilirse, indirgemecilik başarıya ulaşacaktır.
Modern dönemde iki farklı yöntem: Farancis Bacon ve René Descartes

On Beşinci Yüzyıl'dan itibaren yavaş yavaş kendini göstermeye başlayan modern düşüncenin, 'hakikate giden yol' veya 'hakikate götüren metot' olarak sunduğu şey, bilim olmuştur. Bu bağlamda yine İlkçağ ve Ortaçağda hakim olan klasik dünya görüşlerinin yıkılışları da artan bilimsel faaliyetler sonucundadır. Bu anlamda bilim döneminin otoriter gücü haline gelmektedir. Bu dönem felsefesi de kendisine bir yer bulma çabası ile bilimsel faaliyetlerden etkilenmiştir. Bilimden hareketle felsefi bir metot kullanma girişimleri modern düşüncenin öncüleri olan Francis Bacon ve Rene Descartes de açık bir şekilde görülmektedir. Söz konusu olan her iki filozofun da doğru bilgiye ulaşmak için doğru bir yöntem bulma çabaları kendi zamanlarının şartlarına göre oldukça değerli bulunur. Bu yeni dünya görüşünü en iyi anlayanlardan birisi olarak kabul edilen Bacon'ın deneyci görüşleri ile modern felsefenin kurucu babası olarak tanınan Descartes'in akılcı metodu felsefe açısından oldukça önemli girişimler olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada da Bacon'un deneyci yaklaşımı ve Descartes'ın akılcı metodunu oluşturan temel unsurlar ortaya konulmaya çalışılmaktadır.
Farabi ve John Locke'un ahlak felsefelerinin karşılaştırılması

Bu çalışmanın amacı, İslam filozofu Farabi ve İngiliz filozof John Locke'un ahlak felsefelerinin karşılaştırmalı bir incelemesini ortaya koymaktır. Çalışmamız, bu amaca uygun olarak giriş, üç ana bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır: Giriş bölümünde, ahlak probleminin kavram çerçevesine ve ana çizgileriyle Batı ve İslam felsefelerindeki tarihsel gelişimine yer verdik. Birinci bölümde, Farabi'nin genel biyografisine değindik ve ahlak anlayışını temelleri, ana kavramları ve toplumsal yönü bakımından inceledik. İkinci bölümde, yine aynı yolu izleyerek, Locke'un biyografisine dair kısa bir bilgi verdik ve ahlak anlayışını dayanakları, ana kavramları ve toplumsal yönü bakımından ele aldık. Üçüncü bölümde, Farabi ve Locke'un ahlak anlayışlarını karşılaştırdık ve bu doğrultuda; filozofların, birinci ve ikinci bölümlerde, söz konusu başlıklar altında incelediğimiz Tanrı, akıl, haz-acı, mutluluk, erdem, iyi-kötü, irade-özgürlük, devlet, din ve eğitim gibi kavramlara bakış açılarındaki benzer ve farklı yönleri ortaya koymaya çalıştık. Sonuç bölümünde ise filozofların ahlak problemine, genel olarak, ayrı noktalardan baktıklarını ve aralarındaki kimi benzerliklerin de çoğunlukla görünürde kaldığını vurguladık.
Aksiyolojik Etik Teorisi ve Max Scheler etiği

Bu tezde, Aksiyolojik Etik Teorisini Max Scheler özelinde inceledim. Tezimiz giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Girişte, konu hakkındaki görüşlerimi kısaca belirttim. Birinci bölümde, Scheler'in bütün felsefesini onun aynı zamanda kurucusu olduğu felsefi antropoloji temelinde ele aldım. İkinci bölümde, etik teorilerine genel bir yaklaşımla, etik felsefesinde aksiyolojinin konumunu belirtmeye çalıştım. Üçüncü bölümde, Scheler'in değer teorisini ayrıntılı bir şekilde ele alarak, onun bu konudaki görüşlerini sunmaya gayret ettim. Sonuçta ise üç bölümde ele alınan konuların bir değerlendirmesini yaptım.
Schopenhauer ve Nietzsche'de görünüş gerçeklik problemi

Görünüş ile gerçeklik arasındaki ayrım, gündelik yaşamdan felsefi düşünceye kadar insanın deneyim dünyasının farklı alanlarında önemli bir etmene işaret eder. Bu mesele, felsefe açısından ele alındığında bir takım felsefi sorunlar ortaya çıkar ve bunların çözülmesi gerekmektedir. Ortaya çıkan sorunların niteliği, meselenin hangi açıdan ele alındığına göre farklılık göstermektedir. Meselenin ele alınırken gösterilen tutum, hem görünüş ve gerçeklik gibi temel kavramların hem de sorunun kendisinin anlamlı değiştirmektedir. Bu çalışmada, meselenin Schopenhauer ve Nietzsche'nin düşüncelerinde nasıl bir görünüm aldığını, tarihsel ve kavramsal arka planlarıyla ortaya koymaya çalışacağız.
Hıristiyanlığın öncüsü olarak İskenderiyeli Philo

Hıristiyanlık, İsa'nın dini yani Yahudilikten doğmuş bir harekettir. Haç olayından sonra İsa'nın takipçileri, onun amacı ile ilgili farklı görüşlere sahip olmuşlardır. Bundan dolayı bir kısmı kendilerini, İsa'dan gördükleri yaşam tarzı içinde sınırlarken; bazıları bu sınırın ötesine geçebilmiştir. Böylece kilise tarihinde birçok tartışmalar belirmiştir. Bu görüş ayrılıklarının kökeni, Gnostisizm, Tanrıdan-korkanlar, Yahudi Hıristiyanlığı, Helenistik Yahudilik ve benzeri bağlamlar içinde takip edilebilir. Bu araştırmamızda Helenistik Yahudilik, onun bilinen en önemli temsilcisi İskenderiyeli Philo ve onun Hıristiyanlığın gelişimine etkisini inceleyeceğiz.
Yaşamın amacı olarak yaşam

Bu tez Epikürcüler ile Stoacılar arasındaki kadim tartışmadan hareketle, insan davranışlarına temel oluşturan birincil güdünün ne olduğunu soruşturmak üzere kaleme alınmıştır. Bu çerçevede ilk olarak Antik dönemden 19. yüzyıla kadar felsefe tarihindeki hazcı geleneğin özeti sunulmuş, akabinde yine Antik dönemden günümüze hazcı yaklaşıma itirazlar özetlenerek, insan da dahil tüm canlıların her şeyden önce yaşamlarını/varlıklarını korumak ve sürdürmek için hareket ettiğini savunan başlıca filozof ve düşünürlerin görüşleri aktarılmıştır. İkinci bölümde, canlıların yaşamlarını korumak için gösterdiği çaba ve/veya mücadelenin biyolojinin de temelinde yer aldığı, özellikle Darwin'den sonra modern biyolojinin kendisinden hareketle inşa edildiği evrim kuramının özünün yaşamı koruma ve sürdürme çabasına dayandığı aktarılmıştır. Bu meyanda Darwin'in herhangi bir aşkın ya da içkin nedene atıfta bulunmaksızın, salt deney ve gözleme başvurarak temellendirdiği kuramının, Darwin'in kendi dönemi ve sonrasında felsefe ve psikoloji için de son derece belirleyici bir rol oynadığı belirtilmiştir. Üçüncü bölümde haz arayışına yönelik içgüdü ile yaşamı/kendini korumaya yönelik içgüdüye kuramında merkezi bir yer veren Freudyen psikolojiye değinilmiş, 20. yüzyılın bu en önemli psikoloji ekolünün insanın haz arayışında bir canlı olduğu kabulü nedeniyle tam anlamıyla 'hazcı' bir kuram olarak değerlendirilmesi gerektiği iddia edilmiştir. Aynı bölümde, post-freudyen ekol içinde yer alan ancak psikanalizin insanı haz arayışında bir canlı olarak kabulünü sorgulayan kimi isimlerin görüşleri aktarılmıştır. Son bölümde, daha önce ortaya konan ontolojik, biyolojik ve psikolojik argümanlar ışığında hazzın yaşamın amaç ve anlamını belirleyemeyeceği görüşü savunulmuş, yaşama bir amaç atfedilecekse şayet, bu amacın her şeyden önce ve çok yine yaşam olduğu iddiasında bulunulmuştur.
What justifies resistance? Resistance as the necessity of freedom

Bu tez doğrudan direniş ve direnişin gerekçelendirilmesi sorusu üzerinde durmaktadır. İlişkiselliğin temel ögelerinden biri olarak direniş, bu çalışmada yalnızca politik bir olay olarak değil, aynı zamanda bir doğal oluş olarak ele alınmıştır. Meşruiyet, bir otorite ve hukuku gerektirirken, gerekçelendirme bir hak tanımı üzerinden yapılır. Direnme hakkının sınırları, egemenlik teorisinde hukuk çerçevesinde belirlenmiştir ancak iktidarın hukukun belirlenimlerinin dışında yayılmasından dolayı, direniş de hukuksal çerçeveden taşar. Böylece meşruiyetin belirlemediği bir gerekçelendirme sorunuyla karşılaşırız. Hukuk dışı bir hak vurgusu içinse güç ilişkilerine geri dönülür. Bu tezin savı, direnme hakkının doğal olarak bir varlıkta kalma, gücünü olumlama çabası olduğu, hiçbir şekilde devredilemeyeceği, yasayla sınırlandırılamayacağı, dolayısıyla iktidarın her biçimine karşı olduğudur. Doğal hak, sivil durumda da korunur. Bu nedenle ilkin, direniş, bir gücün ifadesi olarak kurgusal öznenin tahakkümünden ayrılmış, güç ilişkileri içine yerleştirilmiştir. Direnişin öznel unsurları epistemolojik temelde, nesnel unsurları ontolojik temelde incelenir ve bu temeller sırasıyla spekülatif ve edimsel bileşenlere dayanak sağlar. Bir direniş, tezahür biçimine göre niceliksel, bağlamsal ve araçsal özelliklerine uygun olarak sınıflandırılabilir. Türler ise biçimden bağımsız olarak, olumsuzlama ve olumlama fonksiyonlarına göre ayrılmıştır. Direnişe bir anlam ve değer atfeden ise güç ilişkilerindeki olumlayıcı ya da olumsuzlayıcı karakteridir. Bedeni ve oluşu gerçekliği içinde ele alırken duygulanımlarını göz ardı etmek ya da ütopik bir özne olarak tanımlamak insan doğasıyla uyuşmayan bir kurguya düşmemizi sağlar. Bu nedenle oluşun özü olarak gücü onun hakkını tanımladığı ölçüde beden, varlıkta kalmaya ve eyleme kudretini arttırmaya çabalar. Olumsuzlama, kudret arttırımında direnişin ancak spekülatif ve ikincil bir ögesi olarak kalır. Direnme hakkı ise ancak buna sebep olabildiği, nihilizmden kaçıp hayatı üretebildiği, yani farkı olumladığı ölçüde gerekçelendirilmiştir.
William James'in gerçeklik anlayışı

Yüzyıllardır süregelen gerçeklik tartışması antik çağ'da başlamış olup kimifilozoflar gerçekliğin kaynağını 'su', 'apeiron' ve 'hava' olarak ifade etmişlerdir. Bir kısım filozoflar ise gerçekliğin bilinemeyeceğini iddia etmiştir. Platon felsefe tarihinde gerçeklik sorununu iyi ideasında ve iyi ideası zemininde temellendiren ilk filozof olmuştur. Bununla birlikte görünüş ile gerçekliği birbirinden ayıran Platon görünüşlerin sebebi olarak gerçek varlıkları ifade ederken Aristoteles gerçek varlıkları fenomenler içinde kendisini gerçekleştiren 'öz'ler olarak anlamıştır. Platon ve Aristoteles'in gerçekliğe dair görüşleri ortaçağ düşünce dünyasını da etkileyerek onlardan esinlenen ve gerçekliği iman/his olarak algılayan filozoflar gerçekliği sonsuz olan ile ilişkilendirmeye çalışmıştır. Rönesans ile birlikte teolojik akımlara karşı başlayan başkaldırı neticesinde gerçeklik matematiksel bir biçimde ortaya çıkmıştır. Kant ile doruğa ulaşan rasyonalist felsefede ise numen-fenomen ayrımı ortaya çıkmıştır. Diğer taraftan rasyonalist gerçeklik anlayışının karşısında emprisist düşünce konumlanmış ve numen-fenomen ayrımı nedeni ile Alman idealizmi ortaya çıkmıştır. İdealizm sonrası gerçeklik fenomenolojisinde kendisini bulmuştur. Platon'dan Husserl'e kadar gerçeklik farklı yaklaşımlarla farklı anlayışlarla tezahür ederken William James gerçekliği hem epistemolojik düzlemde hem de ontolojik düzlemde konumlandırmaya çalışmıştır. Gerçekliğin epistemolojik ve ontolojik karakterinin irdelenmesi ile William James bu tartışmaların yersiz olduğunu savunarak epistemolojik düzlemde her ne kadar pragmatizme benzerlikleri olsa da aralarında farklılıkların mevcut olduğu radikal emprisizm düşüncesi ile soruna yaklaşmıştır. Diğer bir deyişle ona göre ne rasyonalizm ne de emprisizm düşüncesi gerçekliği yansıtır. Ontolojik düzlemde ise kendisinin ortaya attığı 'saf deneyim' de gerçekliği tartışmaya açmıştır. Yani, neorealizm ne de idealizm gerçekliği temsil etmemektedir. Gerçeklik adına ortaya sunduğu fikir orijinal olmakla birlikte nesnellik problemini çözememesi ve radikal empirizminin deneyimlerimize ilişkin ortaklığını açıklayamamasının sorunlu olduğu iddia edilebilir.
Rıchard Rorty'de dil ve anlamın olumsallığı

Richard Rorty, yirminci yüzyıl Amerikan felsefesinin en önemli isimlerinden birisidir. Bu çalışma öncelikle Rorty düşüncesinin genel hatlarını onun epistemoloji merkezli felsefe eleştirisi, etik düşüncesi, hakikat nosyonu eleştirisi ve pragmatist tavrını ele alarak vermeyi dener. Bu bağlamda felsefe ve bilim tarihi boyunca, kesin hakikatlermiş gibi görünen fikirlerin keşfedilmekten çok icat edilmiş olduğunu ve bu fikirlerin olumsallığını göstermeye çalışır. Çalışmanın nihai amacı onun felsefi yaklaşımındaki olumsal anlayışın dil ve anlamın olumsallığı ile ilişkisini irdelemek ve Rorty'nin dil ve anlamın olumsallığı düşüncesinin dayanaklarını belirleyebilmektir. Bu kapsamda çalışma, Wittgenstein ve dil oyunları, Kuhn ve paradigma, klasik Amerikan pragmatistleri gibi isim ve başlıklarla dilin olumsallığının Rortyci görünüşünü ortaya çıkarmaya çalışır.
Suşehri'nin sosyo-kültürel ve dini yapısı üzerine bir inceleme

KONU: SUŞEHRİ'NİN SOSYO-KÜLTÜREL VE DİNİ YAPISI ÜZERİNE BİR İNCELEME Yüksek Lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışma, bir giriş, iki bölüm ve bir sonuçtan oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırmanın amacı, sınırlılıkları ve yöntemi gibi metodolojik bilgiler üzerinde durulmaktadır. Ayrıca ilçenin tarihi gelişimi, coğrafi yapısı, demografik ve ekonomik durumu kaynaklara dayanılarak ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yine bu bölümde Suşehri ve köylerinde yaşayan halkın eğitim-öğretim seviyesi ve din eğitimi ile ilgili tespitlere yer verilmektedir. Birinci bölümde, araştırma sırasında yapılan gözlemlere ve bazı kaynaklardaki bilgilere dayanılarak Suşehri merkez ve köylerinde yaşayan insanların sosyal yapısı üzerine durulmaktadır. İkinci bölümde, Suşehri merkez ve köylerindeki ziyaret yerleri tanıtılmaktadır. Bu ziyaret yerlerinin özellikleri belirtilmekte ve halkın buraları ziyaret etmeye olan ilgisi üzerinde durulmaktadır. Sonuç bölümünde ise, eserin genel bir değerlendirmesi yapılarak dikkat çekici bazı önemli noktalar vurgulanmaktadır.
George Berkeley idealizminde ruh ve Tanrı

Jüri: Prof. Dr. Vahdettin BAŞÇI Prof. Dr. Recep KILIÇ Prof. Dr. Mevlüt ÖZLER Doç. Dr. H. Ömer ÖZDEN Yrd. Doç. Dr. Ruhattin YAZOĞLU Bu çalışma, düşünce tarihinin en büyük idealistlerinden birisi olan G. Berkeley'in Ruh ve Tanrı görüşlerini tahlil etmeyi amaçlamaktadır. George Berkeley'in düşünceleri incelendiğinde onun Tarı'nın varlığına yönelik ileri sürdüğü argümanların, din felsefesi için oldukça önemli olduğu görülecektir. Berkeley, Tanrı'nın varlığının sadece imanın değil, bilginin de konusu olduğuna inanmaktadır. O bunu, duyu verilerinden elde edilen bilgiye dayandırmaktadır. Çalışmamız iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, ruh kavramı, ruh idea ilişkisi, ruh-madde ilişkisi ve maddenin varlığına yönelik eleştiriler, ruh-zaman ilişkisi ve ruhun ölümsüzlüğü konularım içermektedir. İkinci bölüm ise, Tanrı'nın varlığı problemi, Tanrı'nın varlığının delilleri, Tanrı'nın sıfatlan, Tanrı-evren ilişkisi ve Tanrı-ahlak ilişkisini konu edinmektedir.
20. yüzyıl Marksizminde bir gerilim: Bilim mi felsefe mi?

Bu tezin amacı Karl Marx'in çalışmalarının 'inarksizme' dönüşmesi sürecinde, takipçilerinin ve onun kuramsal zeminini sahiplenenlerin, düşünürün iddialarım ve savlarım, bu savların bilgisel değerine bağlı olarak bilim ya da felsefe olarak adlandırmalarına neden olan epistemolojik kabulleri tespit etmek ve aynı kişinin yazılı eserlerinden yola çıkarak nasıl iki farklı sonuca ulaştıklarını anlamaktır. Çalışma boyunca marksizmi bir bilim olarak kabul eden Engels, Bernstein, Kautsky, Plehanov, marksizmi bir felsefe olarak kabul eden Lukacs, Korsch, Gramsci, Horkheimer, Adorno, Marcuse ve marksizmi hem felsefe hem de bir bilim olarak gören Althusser'in konuyla ilgili fikirleri incelenmiştir. İnceleme sonucunda Marx'in çalışmalarının başat özelliklerinden biri olan ampirizm ve pozitivizm eleştirisinin yukarıda adını andığımız düşünürlerce de kabul edilmiş olmasına rağmen yine de pozitivizmin bilime verdiği anlamı göz önünde tuttukları tespit edilmiş, oysa Marx'in bir başka bilim pratiğine sahip olduğu ve bu bilim pratiğinde de bilim ve felsefenin birbirlerine karşıt konumlar olmadığı, birbirlerinin tamamlayıcısı oldukları gösterilmiştir.
Deleuze'de edebiyatın politik rolü

Deleuze felsefesinde minör edebiyat, kapitalist makinenin oluşturduğu denetim toplumlarından içkin yaşama doğru kaçış çizgilerini örgütleme ve oluş süreçlerini açığa çıkarma yönünde önemli bir işleve sahiptir. Minör edebiyat, Deleuze'ün ontoloji ve etik düşünceleri ile bir bütünlük içerisinde bizleri çoklu yaşamları inşa edecek bir yersizyurtsuzlaşma sürecine sokar. Bu doğrultuda çalışmada Deleuze'ün edebiyat okumalarının politik rolünü ya da çağdaş politika felsefesindeki içerimlerini, onun ontoloji ve etiğinin temel kavramlarıyla birlikte ortaya koymaya çalıştık. Bu temel kavramlardan hareketle de geleneksel anlatım biçimlerini, dilde olan hakim ve egemen ifade tarzlarını ve temsili mutlak bir yersizyurtsuzlaşma çizgisine taşıyan edebiyatın sınır-deneyim örnekleri olarak Artaud ve Beckett'e çalışmada yer verdik. Deleuze'e göre Artaud ve Beckett'in virtüelliklerin izinde olan şizoid göçebe kahramanları, yeni olan bir halkı ve dünyayı icat etmekte ya da çağırmaktadırlar. Onların göçebe kahramanları, içerisinde oldukları varoluşsal kaygı ve bunalımların ötesinde, onları belirli yapılar içerisine sokan kimlikleri, sınırları, rasyonel düşünce kalıplarını, sağduyunun zaman ve mekan formlarını parçalayarak bedenlerini farklı varoluşlara açmışlar ya da dönüştürebilmişlerdir. Bu bağlamda eserlerinde oluş ve kaçış çizgileri çizmiş olan Artaud ve Beckett örneklerinden hareketle Deleuze'de edebiyatın 'politik olan' olarak belirdiğini söyleyebiliriz.
An analysis of educational themes in Hegel's philosophical outlines of justice

Bu tezin amacı Hegel'in içkin olarak Hukuk Felsefesi İlkeleri'nde sistematik eğitim felsefesinin yapısını, kurallarını ve ana yönlerini sunduğunu göstermektir. Bu amaç kapsamında Hegel'in tüm felsefi projelerinin ve özellikle bu teze de konu olan Hukuk Felsefesi İlkeleri'nin insan bilincinin gelişimini ve dolayısıyla etkin, otonom ve kendi kendine karar verebilen bireye dönüşümünü açıklayan eğitimsel bir yapı içeriğinde sunulduğu iddiasını gösterebilmek hedeflenmiştir. Bu nedenle eğitim, Hegel'in de ısrarla belirttiği üzere insanın doğumdan başlayarak tüm hayatı boyunca kendi kendine yetebilen, sorgulayabilen, bağımsız muhakeme etkinliklerinin doğru ve makul başlangıç ve gelişimini sağlayan ve sürdüren bir sistem içerisinde değerlendirilmelidir. Bu çerçevede Hegel'in eğitim anlayışı Hukuk Felsefesi İlkeleri'nde içkin olarak ortaya koyduğu üzere insan aklı ve rasyonel gelişimini öznelden genele doğru giden ve onun Hukuk Felsefesi İlkeleri'nin gelişim anları ile benzer bir yapıda ilerlemesi gerekliliği üzerine dayandırılmıştır. Hegel'e göre eğitim üçlü bir yapıda ele alınmalıdır. Bu yapı içerisinde eğitim kapsamını belirleyen unsurlar yalnızca bireylerin kişisel ve moral gelişimleri çerçevesinde ele alınmayıp, sosyal çevre ve kurumların eğitimin ana unsurları olduğu göz önünde bulundurulmalıdır. Sosyal eğitim kişinin sosyal pratiklerini adil temeller ile gerçekleştirilmesinin sosyal düzen açısından önemi üzerine şekillenmektedir. Öte yandan Hegel'e göre kurum eğitiminin genel eğitim politikalarının ana unsuru olarak ele alınmasındaki amaç kurul arın sosyal hayatın objektif olarak düzenlenmesinde ve dolayısıyla kişilerin hak ve özgürlüklerini yerine getirirken kurumların rolünü algılamasında imkan sağlamasıdır. Sonuç olarak Hegel'e göre insanın doğuştan sahip olduğu haklarını ve özgürlüğünü koruyabilmesi ancak yaşamın tüm unsurları göz önünde bulundurularak sistemleştirilen bir eğitim anlayışı ile mümkün kılınabilir.
E. Boutroux'nun İlim ve Din adlı eserinin tahlili ve çeviri yazısı

Düşünce tarihi boyunca olduğu gibi halen aktüalitesini yitirmeyen ilim ile din arasındaki tartışma tezimizin omurgasını oluşturmaktadır. Bu çalışma Boutroux'nun ilim ve din arasındaki ilişkileri nasıl değerlendirdiğini göstermeyi amaçlamaktadır. İlim ve Din adlı eser, 18 ve 19. yüzyıl düşünce dünyasında hakim olan anlayışları bir hülasa olarak sunması bakımından önem taşımaktadır. Boutroux eserinde ilim ve din arasında var olan uzlaşma ve çatışma münasebetlerini tabiatçı ve ruhçu eğilimler olmak üzere iki yönden ele almaktadır. Bunu yaparken de birinci gruba örnek olarak A. Comte'un 'Pozitivizm', H. Spencer'ın 'Tekamülcülük' ve 'Bilinemezcilik Teorisi' ve E. Haeckel'in 'Bircilik' doktrinlerini değerlendirmektedir. İkinci gruba örnek olarak ise, A. Ritschl'in 'Radikal İkicilik'i ve W. James'in 'Dini Tecrübe'sini söz konusu etmektedir. Bu örnek isimler üzerinden problemlere getirdiği çok yönlü eleştirilerle ilk dönem naturalist ve spritualist eğilimlere ışık tutmaktadır. Aynı zamanda Boutroux, bir dünya görüşü olarak benimsediği zorunsuzluk doktrini ile yaşadığı dönemde var olan determinist ve mekanist alem anlayışına karşı çıkmaktadır. Ruhçu ve idealist felsefe anlayışıyla döneminin hakim mekanist anlayışlarını eleştirmektedir.
Rousseau ve Russell'ın çocuk eğitimine ilişkin görüşleri üzerine karşılaştırmalı bir inceleme

Amaç: Bu çalışmanın amacı çocuk eğitimi konusunda felsefe tarihinin iki önemli filozofu olan Rousseau ve Russell'ın görüşlerini ortaya koymaktır. Bu bağlamda filozofların çocuk eğitimi konusunda benzer ve farklı yönlerinin neler olduğunun da bir karşılaştırmasını yapmaktır. Yöntem: Bu çalışmada araştırılması hedeflenen olgular ve görüşler hakkında bilgi ve belgeler toplanarak nitel bir yöntem izlenmiştir. Nitel yöntemle ele alınan bilgiler ise betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Bilgi ve belgeler toplanarak bunların arasındaki ilişkiler incelenerek betimsel analizle nitel bir araştırma oluşturulmuştur. Bulgular: Eğitim, modern çağ ve teknolojinin ilerlemesiyle beraber felsefenin gücünden destek alarak yeniden ele alınması gereken bir konudur. Eğitime ilişkin dokunuş yapabilmek çocuğu anlamaktan ve onun yetiştirilme serüveninden geçmektedir. Rousseau ve Russell'ın eğitimin başlangıcına çocuğu yerleştirmeleri istenilen hedeflerin gerçekleştirilmesinde önemli yer tutar. Sonuç: Rousseau ve Russell'a göre çocuk, değerli bir varlıktır. Eğitimin temelinde, çocukta var olan cevheri ortaya çıkaracak bir anlayış olmalıdır. Bu bağlamda başta anne-baba ve öğretmenler olmak üzere hayatında çocuk bulunan herkesin bu bilinçle yaklaşması gerekirken onun fıtratındaki güzellikleri zedelemeden; anlama, yorumlama ve sorgulama kabiliyetini destekleyici bir süreç oluşturulmalıdır. Eğitim, çocukların gelecekte nasıl bir birey olacaklarını belirlerken, içlerinde bulunan gizli gücü ortaya çıkarabilmelerini sağlamalıdır.