Değişen tehdit algılamaları ve Türkiye'nin ulusal güvenliğine yansımaları

Soguk savasın sona ermesiyle uluslararası ortamda meydana gelen köklüdegisimden en fazla etkilenen kavramlardan biri, güvenlik olmustur. Özellikle iki kutuplu sistemin belirledigi ve sınırladıgı bir içerige sahip olan güvenlik, bu sistemin yıkılmasıyla birlikte, önemli bir degisimle karsı karsıya kalmıstır. Yasanan degisim, devletlerin tehdit algılamasında degisim yaratmıs, ulusal ve uluslararası güvenlik politikalarının yeniden gözden geçirilmesini gerektirmistir.20'nci yüzyılda soguk savasın ve bloklar arası mücadelenin sona ermesini izleyen 11 Eylül terörist saldırıları, tehdit ve risk algılamaları ile güvenlik kavramını önemli ölçüde degistirmistir. Tehdit kavramı daha önce belirgin iken, 21'inci yüzyıl baslarında, çok yönlü ve değişken bir hale gelerek uluslararası ortamda belirsizliklerin egemen olmasına yol açmıstır. Soguk savas sonrası tek kutuplu yeni dünya düzeninde, bölgesel ve küresel güç mücadeleleri, enerji kaynaklarına egemen olma ve kontrol etmek amaçlı ittifak ilişkileri, özellikle belirli cografyalarda bölgesel sekillendirme çabaları bu belirsizlik ve istikrarsızlıgıarttırmaktadır. Türkiye'nin güvenlik gereksinimindeki artısın en önemli nedenlerinden biri, bulundugu cografyadaki belirsizlik ve istikrarsızlıktır. Türkiye'nin ulusal güvenliginin klasik ve en önemli belirleyicilerinden olan jeopolitigi veVIjeostratejisi, soguk savas sonrası dönemde artan bir öneme sahip olmus ve bu da ulusalgüvenligin fiziki sınırlarını genisletmistir. Türkiye, gerek dogu-batı, gerekse kuzey-güney ekseninde, dünyanın en hassassiyasi, ekonomik, askeri ve jeostratejik fay hattı üzerinde bulunmaktadır. Yeni tehdit ve risklerin yogunlastıgı, Balkanlar-Kafkaslar-Ortadogu üçgeninin merkezinde yer alankonumuyla Türkiye, bu tehdit ve risklerin, hem dogrudan hedefini olusturmakta, hem de dolaylı etkisi altında bulunmaktadır. Sovyetler Birliğinin dagılmasıyla Amerika Birlesik Devletleri tek süper güç haline gelmistir. Yeni küresel güç olmaya aday ülkelerin basında Avrupa Birliği ve Çingelmektedir. Rusya Federasyonunun, bu olusumda bir denge unsuru olabilecegidüsünülmektedir. Rusya Federasyonunun, Kafkasya ve Orta Asya'daki nüfuzunu yenidensağlam a politikalarının sonuçları ve Çin ile yakınlasma gayretleri önümüzdeki dönemdekimücadelenin ilk isaretlerini vermektedir. Son zamanlarda dünya haritasının fiziksel ya da siyasal olarak degil de kültürel ve etnik olarak degistirilme süreci içine girmis olması ve bu durumun birçok ülkede güvenlikendiseleri yaratması, bu konuların acilen etraflıca incelenmesini gerektirmektedir. Bu ülkelerin basında da kuskusuz jeostratejik konumu ile bir kriz bölgesinin tam ortasında yer alan Türkiye bulunmaktadır. Bu arastırma ile yeni dünya düzeninde degisen güvenlik anlayısında nasıl bir süreçyasandıgı, degisimde etkili olan güç merkezleri, uluslararası aktörlerin ve ittifaklarınuyguladıgı politikaların sonuçları, küresel enerji kaynakları üzerindeki egemenlikmücadelesi, ülkemizin bulundugu cografyanın jeopolitik ve jeostratejik konumu, ortaya çıkan yeni tehditlerin neler olduğunu, bu tehditlerin ulusal güvenlik sistem stratejilerininyapısını ve içerigini nasıl etkiledigini, askeri strateji ve ulusal güvenlik stratejilerine olumsuz etkilerinin olup olmadıgı sınanmaktadır.