turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ceza Hukukunda nedensellik bağı

Tarihi belki insanlık tarihinden de eski olan nedensellik bağı, hem sosyal hem de fen bilimleri açısından önemli bir kavramdır. Nedensellik bağı, birden fazla olgu arasında sebep-sonuç ilişkisine dayanan mantiki bir bağdır. Ceza hukukunda ise bu bağ, failin hareketi ile suç tipinin öngördüğü netice arasındadır. Herkes, kendi hareketi ile meydana getirdiği neticeden sorumludur. Başka bir ifadeyle kimse başkasının meydana getirdiği bir neticeden sorumlu tutulamaz. Zira bir başkasına ait neticeden sorumlu tutulmak, bir başkasının hareketinden de sorumlu tutulmak anlamı taşır. Bunun bir sonucu olarak cezai sorumluluktan söz edebilmek için failin hareketinin, netice bakımından nedensel olması gerekmektedir. Netice, tek bir sebepten meydana gelmiş ise sorumluyu tespit etmek zor değildir. Ancak çoğu durumda netice birden çok sebepten meydana gelir. Bu durumda 'Netice kimin eseri?, 'Hangi fail, hareketi neticeye meydan verdiği için sorumlu tutulmalı? soruları gündeme gelecektir. Çalışma içerisinde, bu sorulara verilen ve yüzyıllar süren tartışmalara konu olmuş cevaplar, final suç teorisi çerçevesinde incelenecektir.
Türk medeni yargılama hukukunda sulh

Çalışmamızın konusunu, 'Türk Medeni Yargılama Hukukunda Sulh' oluşturmaktadır. Sulh, görülmekte olan bir davada tarafların karşılıklı iradeleriyle aralarındaki uyuşmazlığı kısmen ya da tamamen sona erdirmek amacıyla mahkeme huzurunda yaptıkları sözleşmedir. Esasında sulh, mahkeme huzurunda yapılabileceği gibi mahkeme dışında da yapılabilmektedir. Ancak mahkeme dışında yapılan sulh, maddi hukuk sözleşmesi olması sebebiyle çalışma konumuz kapsamı dışında bırakılmıştır. Çalışmamız dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, sulh kavramı, hukuki niteliği ve özellikleri üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, sulhün şekli ve zamanı incelenmiştir. Üçüncü bölümde, sulh sözleşmesi yapılabilecek davalar ve yapabilecek kişiler açıklanmıştır. Dördüncü ve son bölümde ise sulhün hüküm ve sonuçları incelenmiştir.
Structure and functions of the European parliament after 2004 enlargement

Bu çalışma, Avrupa Birliği'nin 2004 Genişlemesinden sonra Avrupa Parlamentosu'nunyapısını ve işlevlerini incelemektedir. Çalışmanın ilk bölümünde Avrupa Birliği'nin tarihsel gelişimi ve kurumsal yapısı ele alınmış ve özellikle Avupa Parlamentosu'nuetkileyen reformlar üzerinde durulmuştur. Ardından, Avrupa Parlamento'sunun yapısı, yetkileri ve görevleri incelenmiş ve 2004 yılında Avrupa Birliğini etkileyen iki önemli olay, sırasıyla Avrupa Birliği'nin 2004 Genişlemesi ve 2004 Avrupa Parlamentosu seçimleri ele alınmıştır. Çalışmanın sonuç bölümünde, 2004 Genişlemesinin Avrupa Parlamentosu için yeni sorunlar yarattığı ve Avrupa Parlamentosu içindeki karar alma süreci üzerinde belli düzeyde bir yavaşlama yaratabileceği savunulmaktadır.
6102 sayılı ttk hükümlerine göre anonim şirketlerde özel denetim

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda yer alan anonim şirketlerde özel denetim talep etme hakkı, pay sahibinin bilgi alma ve inceleme hakkına bağlı bir hak olarak düzenlenmiştir. Doğrudan kendilerine ait olmayan bir malvarlığı üzerinde söz sahibi olan kurucular veya yönetim kurulu üyelerinin, yetkilerini kötüye kullanıp şirketi kendi çıkarları doğrultusunda yöneterek pay sahiplerine, alacaklılara ve şirkete zarar vermeleri ihtimal dahilinde olduğundan, denetim kurumu önem kazanmaktadır. Bu doğrultuda bilgi alma ve inceleme talebinde bulunan pay sahibinin bu talebi reddedilir, cevapsız bırakılır veya yeterli bir şekilde cevap bulamaz ise, özel denetim talebinde bulunabilecektir. Pay sahibinin özel denetim talebi genel kurulda kabul edilirse şirket veya her pay sahibi mahkemeye başvurarak özel denetçi atanmasını talep etme hakkına sahiptir. Özel denetim talebinin genel kurulda reddedilmesi halinde ise azınlık veya belli itibari değerde paya sahip pay sahipleri mahkemeye başvurma hakkına sahip olacaktır. Azınlığın belli şartların varlığına dair mahkemeyi ikna etmesi halinde özel denetçi atanabilecektir. Çalışmamızda pay sahiplerinin haklarını kullanması ile şirket menfaatlerinin korunması arasındaki dengenin sağlanmasını ve pay sahipleri ile şirket arasındaki çıkar çatışmalarının azaltılmasını amaçlayan özel denetim kurumunun 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında uygulanması incelenecektir.
Ceza muhakemesinde mahkemelerin madde ve yer yönünden yetkisine ilişkin kuralların değerlendirilmesi

Ceza muhakemesinin temel amacı şüpheli veya sanığın haklarını gözetmek suretiyle maddi gerçeğe ulaşmaktır. Maddi gerçeğin araştırılması ve adaletin yeniden tesisinde, mahkemelerin rolü çok büyük önem taşımaktadır. Ancak mahkemelerde yapılan yargılamalar vasıtasıyla maddi gerçekliğe ulaşılmaya çalışılırken, sanık için en teminatlı kararın hangi mahkeme tarafından verilebileceği anlayışıyla görev kuralları kabul edilmişken, usul ekonomisine uygun olarak yargılamaların daha kolay, daha hızlı ve daha ucuz yapılması amacıyla da yer yönünden yetki kuralları ve bağlantı kuralları kabul edilmiştir. 'Ceza Muhakemesinde Mahkemelerin Madde ve Yer Yönünden Yetkisine İlişkin Kuralların Değerlendirilmesi' başlıklı bu çalışmada, mahkemelerin madde ve yer yönünden yetkisini ilgilendiren kurallar, bu kuralların istisnaları incelenirken mevzuatımızda yer alan muhtelif hükümler çerçevesinde bir değerlendirme yapılmış, söz konusu kurallara ilişkin ceza muhakemesi hukuku sistemimizde, gerek mevzuattan gerekse uygulamadan kaynaklanan mevcut olan sorunlar dile getirilmiş ve bunlara yönelik doktrinel ve içtihadi yaklaşımlarla çözüm önerileri sunulmaya çalışılmıştır
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında satıcının ayıba karşı tekeffül borcu ve tüketicinin sahip olduğu haklar

Ayıp, satılanda ortaya çıkan ve satıcının satılanla ilgili tek taraflı olarak herhangi bir şekilde bildirdiği niteliklerin olmamasından kaynaklanan veya ortada satıcı tarafından yapılmış bir nitelik bildirimi olmasa bile, satılanın değerini veya sözleşme gereğince ondan beklenen faydaları ortadan kaldıran veya önemli derecede azaltan, alıcının satılandan hiç veya gerektiği gibi yararlanamaması sonucunu doğuran eksikliği ifade etmektedir. Satıcının ayıba karşı tekeffül borcu, satıcı tarafından bildirilen nitelikler ile satılanın objektif olarak beklenen niteliklerinde eksiklik olarak ifade edilmektedir. Ayıba karşı tekeffül borcunun şartları gerçekleştiğinde ise, tüketici lehine bir takım haklar doğmaktadır. Toplam dört bölümden oluşan 'Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında Satıcının Ayıba Karşı Tekeffül Borcu ve Tüketicinin Sahip Olduğu Haklar' başlıklı tez çalışmamızda ulusal mevzuat esas alınarak satıcının ayıba karşı tekeffül borcu bütün yönleriyle incelenmektedir. Birinci bölümde, satıcının ayıba karşı tekeffül borcu kapsamında ayıp kavramı ve ayıp sayılmayan durumlar ile satıcının ayıba karşı tekeffül borcunun hukuki niteliği açıklanmaktadır. İkinci bölümde, satıcının ayıba karşı tekeffül borcunun şartları üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde ise, tüketicinin sahip olduğu haklar konusu ve bu hakların sınırları ele alınmıştır. Son bölümde de, tüketicinin ayıba karşı tekeffül dolayısıyla sahip olduğu hakların Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Türk Borçlar Kanunu kapsamında yarışması konusu incelenmiştir.
Markanın kullanılması kavramı ve kullanmamanın sonuçları

Bu tez çalışması, markanın kullanılması kavramının ilgili yasal mevzuat çerçevesinde kapsam ve sınırlarının belirlenmesi ile, tescil edilen bir markanın belirlenen çerçevede kullanılmamasının doğuracağı hukuki sonuçları incelemektedir. Çalışmanın birinci bölümünde marka hakkının doğumuna ilişkin ilk kullanma ve tescil sistemleri açıklanmış, ardından marka hakkının hukuki niteliği incelenmiştir. İkinci bölümde öncelikle markanın kullanılmasının hukuki niteliği anlatılmış; markanın kullanılması zorunluluğunun yer bakımından, kişi bakımından, mal ve hizmetler bakımından, zaman bakımından kapsamı ile markanın niteliğine ve işlevine uygun ciddi kullanımı incelenmiştir. Daha sonra markanın kullanılmış sayıldığı hallerle birlikte markanın türlerine göre kullanma, markanın fonksiyonları ve farklı amaçlarla tescil edilen markalar bakımından kullanma zorunluluğu değerlendirilmiş olup markanın kullanılması kavramı tüm unsurlarıyla ortaya konulmuştur. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise tescilli markanın kullanılmamasının sonuçları, özellikle iptal davası ve hukuki niteliği ile haklı sebep kavramı açıklanmıştır. Tez kapsamında 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile öğreti ve Yargıtay kararları esas alınmış, bununla beraber kaynak düzenlemeler olan 40/94 sayılı Topluluk Markası Hakkında Konsey Tüzüğü ve 89/104 sayılı Yönerge ile karşılaştırılmalı olarak inceleme yapılmıştır. Konu tüm yönleriyle ele alındığında, gerek ilgili yasal mevzuattaki eksiklikler, gerekse marka tescillerinin ve farklı kullanımlarının hızla artmasıyla birlikte ortaya çıkan yeni sorunlar tespit edilmiştir. Sonuç olarak, yeniden düzenlenmesine ihtiyaç duyulan konular değerlendirilmiş ve öneriler getirilmiştir.
Ekonomik suç tartışmaları ışığında Türk Hukukunda vergi suçları

20. yy'ın ilk yarısında gerçekleşen dünya savaşının sonucu olarak ortaya çıkan ekonomik bunalım ile birlikte gündeme gelen ve günümüze kadar etkisini gösteren ekonomik suç kavramı, ülkelerin ceza sistemlerini tekrar gözden geçirmelerine neden olmuştur. Hangi suçların ekonomik suç olduğu belirlenmeye çalışılmış, ekonomik suçların geleneksel suçlardan farklılıklarına değinilmiş ve örnekleme yoluyla hangi tür suçların ekonomik suç olduğu tartışılmıştır. Bu sürece paralel olarak da ekonomik suçlara ekonomik ceza verilmesi görüşü ortaya atılmıştır. Tezimizin konusu ekonomik suça ekonomik ceza söylemi çerçevesinde Türkiye'deki mevcut vergi suçlarının Vergi Usul Kanunu'nda ve Türk Ceza Kanunu'nda yapılan son değişiklikler dikkate alınarak incelenmesidir. Türkiye'deki vergi cezaları sistemi incelenirken temel olarak VUK, TCK ve T. C. Anayasası'nın 38. ve 73. maddeleri ele alınmış olup yeri geldikçe VUK ve TCK'da yapılan son değişikliklere atıf yapılmış ve yargı kararlarından örnekler verilmiştir. Tez iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde ekonomik suç kavramı incelenmiş ve ceza hukuku çerçevesinde ekonomik suçlar değerlendirilmiştir. İkinci bölümde genel anlamda vergi suçları ekonomik suç analiziyle incelenip değerlendirilmiştir. Sonuç olarak VUK ve TCK çerçevesinde vergi cezalarının hukuki niteliği ve sistemi ABD'deki sistem de temel alınarak önleme, tespit, yargılama ve cezalandırma aşamaları olarak ayrı ayrı değerlendirilmiş ve Türkiye'de olması gereken sistem tartışılmıştır.
Limited şirketlerde genel kurul

Bu çalışma ile limited şirketlerin yönetim hakları alanında görev yapan en geniş yetkilere sahip karar organı olan genel kurulun toplantılarını düzenleyenhükümler, Türk Ticaret Kanunu ve Yargıtay içtihatları çerçevesinde incelenmektedir. Bu kapsamda, 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde limited şirketlerin genel esasları, limited şirket genel kurulunun organ yapısı ve niteliği, görev ve yetkileri, genel kurul toplantıları, çeşitleri, toplantıya çağrılma, toplantı gündemi, toplantıya katılma hakkı ve elektronik ortamda katılım, genel kurulda oylamalar, başkanlık divanı ve başkan, oy hakkı, kapsamı, oy hakkından yoksunluk ve oy hakkının donması, oylama türleri, genel kurul kararlarının alınması, toplantı tutanağı, genel kurul kararların tescili ve genel kurul kararlarının iptali, yokluğu ve hükümsüzlüğü konuları irdelenmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu sistematiğinde anonim şirketlere ilişkin hükümlerden söz edilirken, birçok hükümde, anonim şirketlere ilişkin hükümlerin limited şirketlerde de uygulanması gerektiğine atıf yapılmıştır. Anonim ve limited şirketlerin birbirinden farklı yapıda olması nedeniyle kanunun bu sistematiğinde, uygulama ve yorum yönünden Yargıtay içtihatları önemli yer tutmaktadır. Çalışmamız, kanunun sistematiği gereği özel çalışma ve yasa maddeleri, Yargıtay içtihatları ve doktrin görüşleri derleme ihtiyacı duyulan bu konuda kaynak oluşturma çabasına hizmet vermek amacıyla oluşturulmuştur.
İşçinin yetersizliği ve davranışları nedeniyle geçerli fesih

Haklı yahut geçerli bir neden olmadıkça işçinin işten çıkarılmamasını garanti altına alan düzenlemeler iş güvencesi hükümlerini meydana getirmektedir. Bu doğrultuda ve 158 Sayılı ILO Sözleşmesi'yle de uyumlu olarak 4857 Sayılı Kanunumuzda iş güvencesi kurumuyla ilgili olarak önemli düzenlemeler yer almaktadır. İşbu çalışma kapsamında, haklı neden-geçerli neden farklarına değinilmiş olmakla beraber çalışmanın konusu 'işçinin yeterliliği ve davranışlarına' ilişkin olan nedenlerle sınırlanmış ve işletmenin, işyerinin ya da işin gereklerinden kaynaklanan geçerli nedenlere yer verilmemiştir. Bu minvalde, uygulamada özellikle görülen ve işçinin kişiliğine ilişkin olan geçerli nedenler açıklanmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda da özellikle Yargıtay içtihatlarından faydalanılmıştır. 25/10/ 2017 tarih ve 30221 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu da iş hukukumuz alanında yeni ve önemli düzenlemeler getirmiştir. Özellikle, konumuz açısından bakıldığında işe iade davalarında artık zorunlu arabuluculuk kurumu getirilmiş bulunmaktadır.
Özel sağlık kurumları kapsamında kişisel sağlık verilerinin işlenmesi ve korunması

Kişisel sağlık verileri, günümüzde, son derece gelişmiş bilişim tabanlı sistemler aracılığıyla, pek çok kişi ve kurum tarafından gerçekleştirilen toplanma, depolanma, paylaşılma gibi farklı veri işleme faaliyetlerine konu olmaktadır. Bu veri işleme faaliyetlerinde bulunan önemli aktörlerden biri de hiç şüphesiz özel sağlık kurumlarıdır. Özel sağlık kurumları, sundukları sağlık hizmeti sürecinde, çok sayıda ve çeşitte kişisel sağlık verisini elde etmekte, depolamakta ve Sağlık Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumu başta olmak üzere çok sayıda kişi ve kurumla paylaşmaktadır. Gelişen teknoloji ile birlikte bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesi sürecinde, bilişim tabanlı sistemlerin payının her geçen gün artması ve kişisel sağlık verilerinin diğer kişisel verilere kıyasla hassas nitelikte olması da göz önünde bulundurulduğunda, özel sağlık kurumlarının kişisel sağlık verilerini hangi şart ve kapsamda işleyebileceğinin ve kişisel sağlık verilerinin hukuka aykırı işlenmesi halinde ilgili kişilerin hangi hukuki yollara başvurabileceğinin belirlenmesi son derece önemlidir. Bundan dolayı bu çalışmada özel sağlık kurumları çerçevesinde kişisel sağlık verilerinin işlenmesi ve korunması incelenecektir.
İş Hukuku açısından ticaret şirketlerinde yapısal değişiklikler

Doktora tezi olarak hazırlanan bu çalışmanın konusunu esas olarak Türk Ticaret Kanununun 178. maddesi oluşturmaktadır. İşyerlerinde meydana gelen birleşme, bölünme ve tür değiştirmeyi de kapsamına alan işyeri devirleri, çeşitli Avrupa Birliği Yönergelerine konu olmuştur. Ticaret hayatında meydana gelen gelişmeler neticesinde ve uluslararası müktesebata uyum sağlamak amacıyla 2011 tarih ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kabul edilmiştir. Birleşme, bölünme ve tür değiştirme, Ticaret Hukukuna ilişkin kavramlar olmakla birlikte, işyeri devrine sebebiyet verdiği ve iş ilişkilerini ilgilendirdiği ölçüde çalışmamıza konu edilmiştir. İş ilişkisinin devrine sebep olan işyeri devirleri 4857 sayılı İş Kanununun 6. maddesinde düzenlenmekle birlikte, birleşme, bölünme ve tür değiştirme yapısall değişiklikleri için özel nitelikteki Türk Ticaret Kanunun iş ilişkilerinin geçmesi' başlıklı 178. maddesi getirilmiştir. Dolayısıyla İş Hukuku açısından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, işyeri ve işyeri devirleri konusunda önem arz etmektedir. Çalışmamızda, ticaret şirketlerinde meydana gelen birleşme, bölünme ve tür değiştirme yapısall değişikliklerinde, işyerinde çalışan işçilerin iş ilişkilerinin akıbeti, işçilerin itiraz hakkı ve bu hakkı kullanmaları için gerekli olan bilgilendirme yükümlülüğü ile işçilik alacaklarından sorumluluk ve teminat konuları işlenmiştir.
Vergi Usul Hukukunda hata ve düzeltme

Vergi sistemimizde; vergilendirme işlemlerinin tüm aşamalarında vergi idaresi ve mükellef arasında vergiye ait hesaplarda ya da vergilendirmede yapılan hatalar nedeniyle eksik veya fazla vergi istenmesi ya da alınması durumunda vergi hataları ortaya çıkmaktadır. Vergi hatası ile ilgili taraflar arasında uyuşmazlığın yargı organlarına başvurulmadan, barışçıl yol olan idari aşamada çözümlenmesini sağlamak için düzeltme kurumu oluşturulmuştur. Bu konu hakkında Vergi Usul Kanunu'nda 'vergi hatalarını düzeltme' başlığı altındaki 116 .-126. maddeler arasında yasal hükümler bulunmaktadır. Bu çalışmada; vergilendirme işlemlerinin aşamaları, vergi hatası kavramı, unsurları ve grupları ile düzeltme konuları ayrıntılı olarak yasal düzenlemeler, uygulamalar, örnek olaylar ve Danıştay kararları eşliğinde incelenecektir.
Kambiyo senetlerinde rehin cirosu

Kambiyo senetleri ekonomik hayatta önem taşıyan senetlerdendir. Türk Hukuku'nda özel olarak düzenlenen kambiyo senetleri, uygulamada çeşitli işlemlere konu olmaktadır. Bu işlemlerden biri de taraflar arasındaki bir borca teminat oluşturmasıdır. Söz konusu teminat işlevi ise, rehin işlemi ile sağlanmaktadır. Bu rehin işlemi hem Türk Ticaret Kanunu'nda hem de Türk Medeni Kanunu'nda özel olarak düzenlenmiştir. Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre rehin cirosu ile rehnedilen kambiyo senetlerine ilişkin olarak, gerek rehin cirosunun yapılışı ve uygulanmasında, gerekse doktrinde ve yargı kararlarında çeşitli sorunlar mevcuttur. Öncelikle beyaz ciro ile rehin cirosu yapılmasının mümkün olup olmadığına ilişkin farklı görüşler bulunmaktadır. Buna ek olarak, kambiyo senedini rehin cirosu ile iktisap eden hamilin kendi cirantasına kambiyo senetlerine ilişkin müracaat hakkının bulunup bulunmadığına ilişkin de görüş birliği yoktur. Bu sorun senedin tahsilini dolayısıyla, aynı zamanda İcra ve İflas Hukuku'nu da ilgilendirmektedir. Çeklerde rehin cirosunun geçerli olup olmadığı ise bir başka sorunu oluşturmaktadır. Çeklerin Türk Ticaret Kanunu dışında ayrıca Çek Kanunu'nda da çeşitli düzenlemeler içermesi sebebiyle bu sorunun 5941 sayılı Çek Kanunu kapsamında da değerlendirilmesi gerekmektedir. Bunların dışında, rehin cirosu ve inançlı temlik cirosu ayrımı özellikle banka kredi sözleşmelerinde teminat olarak verilen çekler açısından önem taşımaktadır. Kambiyo senetlerinin Türk Medeni Kanunu'nda yer alan 'Alacak ve Diğer Haklar Üzerinde Rehin' başlığı kapsamındaki hükümlere göre rehnedilebilmesi de mümkündür. Söz konusu hükümlerin kambiyo senetlerine uygulanabilmesinin sebebi, kambiyo senedi içerisine yerleşmiş olan hakkın bir alacak hakkı olmasıdır. Nitekim, kanun koyucu da TMK m. 956'da kıymetli evrakın rehnine ilişkin düzenleme yapmaktadır. Ancak bu hüküm tüm kıymetli evrakı kapsayan bir genel hüküm niteliğindedir. Buna karşın, Türk Ticaret Kanunu kapsamında düzenlenen rehin cirosunun, işlevini gösterebilmesi için söz konusu kıymetli evrakın emre yazılı olması gerekmektedir. Bu çalışmada, tüm bu hususlar iki ayrı kanun kapsamında değerlendirilmiş, yukarıda değinilen uygulamaya yönelik sorunlara çözüm önerileri getirilmiştir.
Türk Ceza Kanunu'nda intihara yönlendirme suçu

Bu çalışmada Türk Ceza Kanunu'nda İntihara Yönlendirme Suçu incelenmiştir. İntihar fiilinin kendisi suç teşkil etmediği halde, intihar fiiline şerik olarak katılan kişilerin hareketlerinin bağımsız bir suç tipi olarak düzenlenmesi nedeniyle bu suçun kendine özgü bir yapısı söz konusudur. Bu kapsamda intihara yönlendirme suçunun düzenlendiği 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 84. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında ayrı suçlara yer verildiğinden, söz konusu hükümlerin de incelenmesi önem arz etmektedir.
Ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk

İnsanlar arasındaki etkileşim ve iletişimin hızla artması sonucu uyuşmazlıklar da artmış ve bu uyuşmazlıkların çözümü giderek karmaşık bir hal almıştır. Artan uyuşmazlıklar mahkemelerin iş yükünü de arttırmış, bu sebeple yargı yolu ile uyuşmazlıkların çözümü yetersiz kalmış ve bu durum insanları başka çözüm yolları aramaya yönlendirmiştir. Geçmişten beri insanlar uyuşmazlık çözümünde bilge, güvenilir, objektif ve tarafsız üçüncü kişiler aracılığıyla uyuşmazlık çözümünü benimsemiş ancak bu durum kurumsallaşmamıştır. Nihayet günümüzde, zaten insanlık tarihi kadar eski olan alternatif uyuşmazlık çözüm yolları kurumsallaşmaya başlamıştır. Türk hukuk sistemimizde ilk kez 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ile arabuluculuk, bir 'alternatif uyuşmazlık çözüm' yolu olarak uygulanmaya başlanmıştır. Sonrasında bu kurum 12.10. 2017 tarihinde kabul edilen ve 25.10. 2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile iş hukuku alanında 'zorunlu' olarak uygulanmaya başlanmıştır. Alınan neticeler sonucu 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na eklenen 5/A maddesi gereğince 01.01. 2019 tarihi itibariyle çalışmamızın konusu olan 'ticari uyuşmazlıklarda' zorunlu hale gelmiştir. Bu çalışmamızda ticari uyuşmazlıklar için zorunlu hale gelen arabuluculuk kurumuna ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.
Vergi Usul Kanunu yönünden sahte belge düzenleme ve kullanma suçları

Vergi kanuna dayalı olarak zorla alınır. Bu Anayasa hükmüdür. Ayrıca yerine getirilmesi zorunlu olan bir vatandaşlık görevidir. Dolayısıyla kimsenin vergi ödememe ya da eksik ödeme konusunda bir tercihi olamaz. Buna rağmen yükümlülerin önemli bir bölümünün vergilerini zamanında ya da eksiksiz ödemede çok da istekli olmadıkları, sahte belge düzenleme veya kullanma gibi yollara başvurarak vergi kaçırmaya çalıştıkları görülmektedir. 213 sayılı Vergi Usul Kanununda düzenlenen vergi kaçakçılığı suçları, Devlet Hazinesi'ne yönelik işlenen ekonomik suçlardır. Vergi kaçakçılığı eylemleri, değişik şekillerde işlenebilmektedir. Bu suçlar, 213 sayılı Kanunda 'Kaçakçılık Suçları ve Cezaları' başlığı altında 359'uncu maddede düzenlenmiştir. Söz konusu maddede on iki ayrı suç bulunmaktadır. Bu suçların en önemli özelliği faillerin hürriyeti bağlayıcı ceza ile cezalandırılmalarıdır. Bu nedenle söz konusu suçların unsurları, uygulanma alanları ve koşullarının titizlikle ele alınıp incelenmesinde yarar bulunmaktadır. Bu çalışmayla vergi kaçakçılığı suçlarından en yaygın olan sahte belge düzenleme ve kullanma suçları, Yargıtay kararları ışığında ayrıntılı bir şekilde incelenmeye ve değerlendirilmeye çalışılmıştır. 213 sayılı Kanunun 359/b maddesinde düzenlenen sahte belge düzenleme ve kullanma suçlarını inceleyen bu tez, üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde vergi kaçakçılığı ile ilgili temel kavramlar ve vergi hukukunda yaptırım sistemi ele alınmıştır. İkinci bölümde sahte belge düzenleme ve kullanma suçunun unsurları, suçun özel görünüm şekilleri, kusurluluğu etkileyen sebepler, yaptırım, dava ve cezayı ortadan kaldıran haller incelenmiştir. Üçüncü ve son bölümde ise vergi kaçakçılığı suçlarında özel soruşturma ve kovuşturma yöntemleri ile usule ilişkin kurallar uygulama ve Yargıtay kararları dikkate alınarak incelenip değerlendirilmiştir.
İslam Hukukunun uygulanması açısından Manisa şer'iye sicilleri (1625-1650)

Bu tezin amacı teorideki İslam Hukuku ile pratikteki İslam Hukukunu karşılaştırmaktır. Temel kaynak olarak 1625- 1650 yılları arasındaki Manisa Şer'iye Sicilleri ve klasik fıkıh literatürü kullanılmıştır. Giriş bölümünde tezin amacı, yöntemi, ele alınan dönemin genel karakteristiği ve sicil defterleri üzerine yapılmış önemli çalışmalar üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde ise İslam ve Osmanlı hukukunda kaza ve kadılık müessesesi ele alınmış, Osmanlı hukukuna etki eden temel fıkıh kaynakları tanıtılmıştır. Aynı zamanda bu bölümde Osmanlı hukukunun yapısı, mahkemelerin işleyişi ve şer'iye sicillerinin önemi vurgulanmıştır. İkinci bölümde Manisa Şer'iye Sicillerinde tespit edilen Aile hukuku uygulamaları, İslam aile hukuku prensiplerine göre irdelenmiş ve değerlendirilmiştir. Üçüncü ve son bölümde yine Manisa Şer'iye Sicilleri defterlerinde tespit edilen ceza hukuku uygulamaları, İslam ceza hukukunun genel prensipleri çerçevesinde ele alınıp değerlendirilmiştir.