turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Deniz yetki alanları uyuşmazlıkları kapsamında Doğu Akdeniz'de durum değerlendirmesi

Bu çalışmada; Doğu Akdeniz'in tarihsel ve stratejik önemine istinaden münhasır ekonomik bölgelerin belirlenmesinde kıyıdaş devletlerin takındıkları tutumlar, uluslararası deniz hukuku ve yargı kararları çerçevesinde incelenmiştir. Uluslararası deniz hukuku çerçevesinde deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin kavram ve kurallar ortaya konulmuştur. Türkiye'nin çevre denizlerinde ki deniz yetki alanı sınırlandırmalarına ilişkin uygulamalara değinilmiş, ayrıca dünyanın çeşitli coğrafyalarındaki kıta sahanlığı ve MEB sınırlandırmasına ilişkin örnek teşkil eden uluslararası yargı kararları aktarılmıştır. Dünyada gelişen yeni teknolojiler, artan enerji ihtiyacı ve bağımlılığı ile ekonomik sorunlar Doğu Akdeniz'de yeni doğal gaz kaynaklarının araştırılmasına ve keşfine yol açmıştır. Bu gelişmelerle birlikte Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin Kıbrıs Adası'nın güneyinde, ilan ettiği doğal gaz arama sahasında bulunan 12'nci parselde sondaj çalışmalarına başlayacağını duyurması üzerine yaşanan gelişmeler ele alınmıştır. Türkiye'nin uluslararası deniz hukuku ve yargı kararları çerçevesinde bölgeye ait özel durumları dikkate alan ve hakkaniyete uygun MEB haritası ortaya koyabilmesi ve doğal gaz ile doğal gazın pazarlanmasında söz sahibi olabilmesi için çözüm önerileri sunulmuştur.
Tezin özgün adipeeacekeeping and social stability in Somalia: The case of amisom in the country

Araştırma Somali'deki sosyal çatışmanın nedenlerini açıklamayı ve istikrarsızlığa katkıda bulunan faktörleri vurgulamayı amaçlamaktadır. Çalışma ayrıca, Somali'dekibarışı koruma operasyonlarının çeşitli aşamalarına odaklanan barışı korumamisyonlarını da incelemektedir. Bununla birlikte, ülkedeki barışı korumamisyonunun (Somali'deki Afrika Birliği Misyonu karşılaştığı zorluklaraözel önem verilmektedir. Ülke, Amerika Birleşik Devletleri gibi farklı siyasi aktörlerin yanı sıra Somali devletinin ülkedeki çatışmayı uzatan bir düşman olan Al Shabaab milis grubu için oyun alanı oldu. Bununla birlikte, söz konusu aktörlerin /oyuncuların her biri çıkarlarını korumaya çalışıyor ve bir şekilde çeşitli çıkarlar nedeniyle ülkedeki çatışmalara dahil oluyorlar. Araştırma sorusu, AMISOM unkarşılaştığı zorlukların üstesinden gelinebilmesinin mümkün olup olmadığıdır. İlk bölüm araştırmaya arka plan sağlar. İkinci bölüm farklı barışı koruma kavramlarınıaçıklar. Üçüncü bölümde, Somali'deki sosyal çatışmayı açıklayan teorilersunulmaktadır. Araştırmanın dördüncü bölümünde dış aktörler ve bunların barış ve istikrar üzerindeki etkileri tartışılmaktadır. Beşinci bölüm, AMISOM un Somali dekibarışı koruma misyonuna meydan okuyan faktörleri vurgulamakta ve eleştirel olarak incelemektedir. Bu nedenle araştırma, uluslararası krizin Somali'ye güvenlik krizleri ve kurumsal zayıflıkla başa çıkma konusunda yardımcı olma kapasitesi konusunda mevcut bilgi birikimine katkıda bulunuyor. Somali'de istikrarın sağlanması kolay bir iş değildir ve durumu kolaylaştırmak için hem iç hem de uluslararası çabalargerektirir ve ülkede sürdürülebilir barış getirir.
1961-1974 yılları arasında yayınlanan Orta Doğu dergisine göre Türkiye Cumhuriyeti devletinin ortadoğu politikası

Orta Doğu dergisi, 1961- 1974 yılları arasında çıkmıştır. Dergi Orta Doğu'da çıkan ve Orta Doğu problemlerini kendisine temel konu alan bir dergidir. Türkiye bir Orta Doğu ülkesidir ve Orta Doğu dergisi Türkiye'nin bu durumundaki gerçe-ği ön planda tutmuş, stratejik ve jeopolitik önemi dolayısıyla da Orta Doğu ülkele-ri ile bir birlik arz etmiştir. Dergide işlenen konuları üç bölümde topladık. Birinci bölümde Orta Do-ğu'daki ülkelerin tarihten günümüze kadar geçirdikleri siyasal değişimlere değin-dik. İkinci bölümünde Orta Doğu ülkelerinin birbirleri ile olan ilişkileri sonucunda toplandıkları konferansları, petrole dayalı ekonomilerinin geçirdiği evreleri, Sovyetler Birliği ve Çin'in Orta Doğu'daki çıkarlarını anlatmaya çalıştık. Tezimi-zin üçüncü bölümünde ise Orta Doğu dergisinin anlatımlarına göre Türkiye'nin Orta Doğu ülkeleri ile siyasal ilişkilerini çeşitli kaynaklardan da yararlanarak ortaya koymaya çalıştık. Derginin çıkış amacı tüm Orta Doğu ülkelerinin hem içiş-lerini hem de birbirleri ile olan ilişkilerini objektif bir biçimde okuyucularına sunmaktır. Siyasal konuların ağırlıklı olarak işlendiği dergide birçok yazarın ma-kalelerine yer verilmiştir. Türkiye'nin o dönemdeki siyasal olayları ile birlikte Orta Doğu ülkeleri ile politikasına da değinen Orta Doğu dergisi hem çıktığı yıllar hem de dergide savu-nulan düşünceler dikkate alınırsa iyi bir kaynak niteliği taşımaktadır
Uluslararası Hukukta kuvvet kullanımı ve Irak Savaşı

ABD Irak'ı işgal ederek, Birleşmiş Milletleri'nin açık onayı olmadan kuvvet kullanmanın meşru olup olmadığı konusu ile ilgili geniş tartışmalara neden olmuştur. Bazıları, I. Körfez Savaşı esansında çıkan ve açıkça kuvvet kullanmaya izin veren Güvenlik konseyi'nin 678 sayılı kararını savaşa gerekçe göstermiştir. Bunun yanı sıra ABD, Irak Hükümetini hem komşularına hem de ABD ve bölgenin barış ve güvenliğine açık bir tehdit olarak nitelendirmiştir. Böylece ABD için önleyici meşru savunma hakkı doğmuştur. Çalışmamızda bu olayın arka planını inceleyip Güvenlik Konseyin kuvvet kullanmak için izin verip vermediği sorusunu araştırarak tartışmaların hukuki yönleri değerlendirmekteyiz. Güvenlik konseye üye olan devletlerin yaklaşımlarına bakıldığında, ne I. Körfez Savaşı esansında çıkan kararlar sonradan başvurulabilecek bir kuvvet kullanmaya izin vermiştir, ne de 2002 yılın Kasım ayında çıkan 1441 sayılı karar otomatik bir izin içermektedir. Bunların yanı sıra UNMOVIC'in başkanı Hans Blix'in sunduğu raporların özü ve KİS'in bulunamaması iddiaların doğru olmadığını göstermiştir. Netice olarak Irak savaşı için gösterilen gerekçeler kabul edilirse uluslararası hukuk çerçevesi o kadar genişlenir ki, sözü gecen hukukun kuralların varlığına gölge düşürülecektir.
Yumuşak güç kavramı ve Rusya'nın Güney Kafkasya'da yumuşak gücü

Yumuşak güç Soğuk Savaş döneminde Uluslararası İlişkiler'in en önemli tartışma konularından biri olmuştur. Uluslararası güç mücadelesinden cezbetme boyutuna geçtiği tartışılmakta idi. Artık devletlerin hedeflerine sert güç ve ekonomik baskı yerine cezbetme ile daha az maliyet ile ulaşacakları tartışılıyordu. Bu anlamda, Rusya Yumuşak Gücü, Batı'nın eski Sovyet coğrafyasında etkisini yaymak için yeni bir mücadele aracı olarak algılamıştır. Kremline yakın devlet liderlerinin renkli devrimlerle devrilmesi, Batı ile bütünleşmeye öncelik veren kişilerin iktidara gelmesi Rusya'yı endişelendirmiştir. Batı yumuşak gücüne karşı, Rusya 2000'lerden başlayarak kendi yumuşak güç stratejilerini oluşturmaya başlamıştır. Rusya bu amaçla farklı devlet kurumları ve medya merkezleri oluşturmuştur. Batı'nın medya tekelini kırmak ve dünya kamuoyunda oluşturulan olumsuz Rusya algısına karşı Rusya'yı tebliğ etmek. Rusya yumuşak gücü eski Sovyet coğrafyasına odaklanmak ve burdaki varlığını pekiştirmek, özellikle Batı yönlü olan ülkelerdeki yönetimleri Rusya yönlü hükümetlerle değiştirmek. Güney Kafkasya ülkeleri, bu anlamda Rusya'nın önem verdiği bölgelerden biri olmuştur. Sert gücün Batı yönlü Gürcistanı ve Azerbaycanı kendi yanında tutabilmedeki yetersizliğini, yumuşak güçle telafi etmek ve Batı karşıtlığını bu ülkelerde pekiştirmek. Ermenistan'nın ekonomik ve güvenlik aslılığını daha da pekiştirmek ve kültürel aslı duruma getirmek Rusya'nın Güney Kafkasya'daki yumuşak güç stratejisini oluşturmaktadır.
Turkish banking and its regulation with special reference to the Banking Regulatory and Supervisory Agency : A political economic analysis

Türk bankacılık sistemi 1999 tarihinden itibaren önemli değişiklikler geçirmiştir. Bankacılığın regülasyonu ve denetlenmesi ile ilgili kurumsal yapı ve kurallar yeniden yapılandırılmış olup, tüm finans sektörünün tek düzenleyici ve denetleyicisi olarak Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu kurulmuştur. Bir vaka analizi olarak bu tez, tüm dünyada yaşanan güncel finansal volatilite ile birlikte, Uluslararası Para Fonu ve Avrupa Birliği'nin yoğun ilgi alanı içinde yer alan Türkiye'deki bu süreci inceleyecektir. Kuruluşu ve zaman içindeki performansı ile BDDK iki temel boyut ile bu araştırmanın odak noktasıdır: a) BDDK'nın düzenlediği sektöre, ilgili sektörün nicel görünümü açısından etkisi, b) BDDK'nın birbiriyle çelişen menfaat ve amaçları olan aktörleri dengeleyebilmesi ve / veya kendisini onlara göre konumlandırabilme kapasitesi açısından sektörün nitel görünümü/performansı. Sonuç olarak, IMF yaptırımı ile operasyonelleştirilmiş uluslararası unsurlar 'daha iyi düzenleme' için dış etken olsa da bu sürecin şekillenmesinde Türkiye'nin kendi iç dinamiklerinin de rol oynadığı vurgulanmıştır. Bu bağlamda, ulusal politik ve bankacılık sistemlerinin yapıları reform sürecini ve sonuçlarını sınırlandıran bağımsız değişkenler olarak alınmıştır. Son olarak, mikro-kurumsal düzey analize entegre edilmiş ve ara değişken olarak BDDK'nın kurumsal görünümünün değişimi olumsuz yönde etkilediği öne sürülmüştür.
Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin Türkiye'deki diplomatik misyonu ve istihbarat faaliyetleri (1920-1922)

19. yüzyıldan itibaren daimi diplomatik temsilcilikler, modern devletler arasındaki ilişkilerin kurulması, geliştirilmesi ve sürdürülmesi açısında önemi bir yere sahip olmaya başlamıştır. Daimi temsilcilikler, esas görevi olan diplomatik ilişkilerin kurulması görevinden başka, bulundukları ülkede istihbarat bilgilerinin toplanması, derlenmesi ve iletilmesi konusunda da önemli bir role sahip olmuştur. Bu tezde, dış temsilciliklerin istihbarat toplamadaki önemi, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin Ankara'daki kısa süreli temsilciliği üzerinden ele alınmıştır. Milli mücadelenin başından itibaren gelişmeye başlayan Ankara-Moskova ilişkileri, Azerbaycan SSC misyonunun 21 Ekim 1921 tarihinde Anadolu'ya gelişi ile farklı bir boyuta girmiştir. Misyon, Ankara hükümeti ile olan diplomatik ilişkileri geliştirmesinin yanı sıra Anadolu'daki durum hakkında istihbarat çalışmalarını da yürütmüştür. Bu tez, Azerbaycan SSC'nin Türkiye Büyükelçisi İbrahim Ebilov'un Bakü'deki üstleri ve Kars'taki Konsolosu ile olan yazışmaları kaynak alınarak yazılmıştır. Böylelikle bu çalışmada, diplomatik temsilciliklerin istihbarat toplamada önemli bir role sahip olduğu anlatılmaya çalışılmıştır.
Türkiye'deki Suriyeli sanatçılar: Sanat yoluyla kimliğinyeniden inşası ve uyum

Bu çalışma, Türkiye'deki Suriyeli sanatçıların mevcut sanat ortamını, kimlik inşası süreçlerini ve uyum sürecinde sanatlarında gerçekleşen değişimi incelemektedir. Suriyeli sanatçılar, toplumun diğer üyeleri ile birlikte aynı yollardan ve aynı nedenlerden göç etmiş olsalar da, kültürün bir taşıyıcısı görevini üstlenerek, kültürel dönüşüm ve uyum için kilit bir görev üstlenmiştir. Çalışmada öncelikle, sanat, sanatçı ve toplumsal yapı arasındaki karşılıklı ilişki soyut bir temele oturtulmuştur. Sonrasında Suriyeli sanatçıların göç süreci ertesinde yeni bir yaşam inşa ederken bireysel ve sosyal kimliklerinin yeniden inşası değerlendirilmiştir. Son olarak ise kültürel kimlik ve uyum arasındaki ilişki merkeze alınarak Suriyeli sanatçıların göç sonrası yaşadıkları değişim ve sanatlarına yansıması incelenmiştir.
Natural gas - A game changer in the Cyprus conflict?

Kıbrıs'taki Güney Rum kesimi ve Kuzey Türk kesimi arasındaki kimlik tabanlı husumet bir potansiyel oyun değiştirici - Kıbrıs kıyısındaki doğalgaz keşifleri - sonrasında bir paradigma değişimi ile karşı karşıya kalmıştır. Kıbrıs sorununun niteliği Türk ve Yunan adalıların arasındaki etnik çatışmadan kaynak tabanlı bir anlaşmazlığa kaymıştır. Kıbrıs sorununu geçerli jeopolitik dinamikler içinde kaynak tabanlı çerçevelemenin yanı sıra adanın ekonomik kaynaklarının yarattığı bağımlılık 'boru hattı siyaseti'ni çatışmanın merkezine yerleştirmiştir. Enerji arzı üzerinde müzakereler sadece çatışma kaynağı olarak değil, aynı zamanda çatışmaların çözümü için bir araç teşkil edebilir. Bu araştırmanın amacı, enerji kaynaklarının bir siyasi müzakere aracı olduğunu belirtip bunun Doğu Akdeniz'deki güncel doğalgaz bulgularının Kıbrıs sorununun çözümüne katkısı olup olamayacağını değerlendirmektir. Bunu yaparken, bu çalışmada, Kıbrıs sorununun tarihsel analizi, Kıbrıs sorununu haritalama, bölgedeki piyasayı mevcut doğalgaz açısından değerlendirme üzerinde duruluyor ve yeni keşfedilen rezervlerin Kıbrıs'taki Türkler ve Rumlar arasındaki veya Türkiye ve Yunanistan da dahil olmak üzere diğer partiler arasındaki diyaloğun geliştirilmesine katkısı olup olamayacağı soruluyor. Bu keşif araştırması Afrodit alanında bugüne kadar bulunan doğal gaz rezervlerinin miktarının bir oyun değiştirici olamayacağının iki ana nedenini ortaya koymaktadır. Tezde belirtildiği gibi, öncelikle, Afrodit alanındaki doğal gaz miktarı, geniş AB pazarında hatta bölgesel pazarda herhangi bir talebi karşılamak için çok düşüktür. İkincisi, rezervlerin tahmini parasal değeri Kıbrıs sorununun derin, köklü sorunlarının aşılabilmesi için yetersizdir.
The rivalry between Russia and Great Britain in Eastern Rumelia 1878-1885

Bu araştırma özerk statüde olan Doğu Rumeli Vilayeti üzerine Rusya ve İngiltere arasındaki rekabeti incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda bölgedeki tarihi gelişmelere bağlı olarak iki tarihsel sürece odaklanılmıştır. Bunlardan ilki Doğu Rumeli Vilayeti'nin kurulması ve teşkilatlanması diğeri ise Doğu Rumeli Vilayeti ile Bulgaristan Prensliği'nin birleşmesi süreçleridir. Bu çalışmada konu ile ilgili farklı tarihi perspektiflerin kronolojik bir dizilim içerisinde karşılaştırmalı olarak tartışıldığı bir yöntem takip edilmiştir. Birinci bölümde dönemin büyük güçlerinin XIX. yüzyılda girişilen modernleşme hamleleri içinde Osmanlı Devleti'nin Balkanlardaki topraklarına yönelik politikaları irdelenmiştir. Sonraki bölümde ise Balkanlardaki ayrılıkçı hareketler ve milliyetçi akımlara yönelik Rus ve İngiliz siyaseti incelenmektedir. Ele alınan bu süreç Balkanlardaki Rus-İngiliz rekabetinin ana hatlarını teşkil etmektedir. Üçüncü bölümde İngiltere'nin Doğu Rumeli Vilayeti'nin yönetim sistemine ve 1885 yılında gerçekleşen birleşmeye yönelik siyasi faaliyetlerine odaklanılmaktadır. Dördüncü bölümde Rusya'nın İngiliz siyasi emellerine karşı bölgeyi kendi etki alanında tutmayı amaçlayan politikası ortaya konmaya çalışılmıştır. Dördüncü bölümde ise Osmanlı Devleti'nin Balkan topraklarına yönelik tehditler karşısında ülkenin entegrasyonunu koruma gayretleri incelenmiştir. Çalışma ile aydınlatılmaya çalışılan temel nokta İngiliz yönetiminin Rusya'nın Balkanlardaki ilerlemesine karşı önce Doğu Rumeli Vilayeti'nin oluşumuna daha sonra ise Bulgar Prensliği ile birleşmesine yönelik politikalarıdır. Rusya bölgedeki etkisini 1885 yılındaki birleşmeye karşı tavır alıncaya kadar korurken İngiltere Bulgaristan ile ilgili siyasi hedeflerini hayata geçirmeyi büyük ölçüde başarmıştır. Bu araştırmada arşiv kaynakları ve ikinci el kaynaklar temel alınmıştır. Çalışmanın ortaya çıkmasında kullanılan arşiv belgeleri İngiliz Milli Arşivinde yer alan Dış İşleri Bakanlığı kataloğu içerisinden temin edilmiştir. Doğu Rumeli Vilayeti ile ilgili literatür oldukça sınırlı ise de birleşme süreci ve 1879'dan 1885 yılına kadarki ekonomik, siyasi, kültürel gelişmelere yönelik hatırı sayılır miktarda çalışma bulunmaktadır.
Al-Qaeda with regard to its strategy

11 Eylül Saldırılarından hemen hemen on yıl kadar sonra, el-Kaide, Afganistan'daki kampları dağıtılmış ve üzerindeki baskı artmış olsa bile halen Ortadoğu'daki bölgesel güvenliğe ve genel anlamda uluslararası güvenliğe bir tehdit oluşturmaya devam etmektedir. Bu çalışma el-Kaide'nin 2001 sonrası süreçte varlığını devam ettirebilmesini, takip ettiği stratejiye eğilerek açıklama girişiminde bulunmaktadır. Bu yüzden bu araştırmanın odağında el-Kaide'nin stratejisinin, 2001 sonrasındaki bekası üzerindeki etkileri bulunmaktadır. Bu çalışma, el-Kaide'yi bir dini terör örgütü olarak ele alan yaklaşımları da göz önünde bulundurarak, el-Kaide'yi daha geniş bir perspektiften, bir devlet-dışı silahlı grup olarak değerlendirmektedir. Bu sebeple el-Kaide, Ortadoğu'nun 20. Yüzyıl sonunda içinde bulunduğu genel tarihsel ve siyasi bağlamı çerçevesinde analiz edilmelidir. Dolayısıyla bu çalışma, mevcut durumu, el-Kaide ile ABD ve müttefikleri arasında bir asimetrik çatışma olarak ele almaktadır. Asimetrik çatışma bünyesinde el-Kaide'nin stratejisi, karşılaştığı dezavantajları telafi eden dolaylı bir tutum benimsemiştir. Çalışmanın sonuçları, Ortadoğu'da değişen güvenlik durumu bağlamında el-Kaide'nin alabileceği doğrultular üzerine daha ileri araştırmalar için bir temel teşkil edebilecektir.
A critical analysis of Turkish left's interpretation of the world order and Turkish foreign policy

Bu tez, Türkiye sosyalist hareketinin İkinci Dünya Savaşı sonrasında oluşan yeni dünya düzeni ve Türk dış politikasındaki paradigma değişimlerine ilişkin yorumlarının 'birincil kaynakları' esas alan eleştirel bir analizini sunar. Bu tez, ayrıca, sosyalist gruplarca benimsenen kuramsal çerçeveler ile Uluslararası İlişkiler teorileri arasındaki ilişkiyi, onların kuramsal çerçevelerinin meta-teoretik temelini araştırır. Tezin temel savı Türk solunun analizlerine çoğu kez gerçekçi varsayımların hakim olduğu ve bu analizlerde bir pozitivist eğilim bulunduğu şeklindedir. Tez şunu sonuca ulaşmıştır ki Marksizmin uluslararası ilişkiler ve dış politika analizi için bir kuramsal çerçeve geliştirmedeki yetersizliği nedeniyle bu çalışmada incelenen sol gruplar araştırma konusunu açıklarken gerçekçi varsayımlara başvurmuştur. Türk dış politikasının analizine bir takım anlayış sunmakla beraber analitik çerçevelerinde saklı hakim gerçekçi varsayımlar kendi tarihsel materyalist duruşlarıyla tamamen zıt bir şekilde devlet merkezci milliyetçi bir tutumun üretimi ile sonuçlanmıştır. Gerçekçi terimleri eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutmaksızın kullanmaları bu durumun kanıtıdır. Kuramsal çerçevelerinde bulunan 'gerçekçi uğrak'ın bir yansıması olarak bunların meta-teoretik tutumları pozitivist ontoloji ve epistemolojinin izini taşır.
The formation of the Bosniak nation

Bu çalışmada Boşnakların millet oluşum süreci milliyetçilik yaklaşımları üzerinden incelenmiştir. İlk olarak modern yaklaşım, primordial yaklaşım, perennial yaklaşım ve ethnosembolik yaklaşım incelenmiş ve daha sonra Boşnakların millet oluşum süreci ethnosembolist yaklaşım üzerinden anlatılmıştır. Ethnosembolist yaklaşımın seçilme sebebi bu yaklaşımı savunanların millet oluşum sürecinde sübjektif unsurlara önem vermeleridir. Ortak ata miti, paylaşılan kültür ve değerler gibi sübjektif unsurlar etnosembolik yaklaşımı benimseyenlere göre millet oluşum sürecinde büyük bir önem taşımaktadır. Bu çalışmada Bosnalı Müslümanların millet olmasını sağlayan üç dönüm noktası olduğu savunulmaktadır. Bu dönüm noktaları Avusturya Macaristanın 1878'de Bosnayı işgal etmesi, 1968'de Bosnalı Müslümanların ayrı bir millet olarak tanınmaları ve 1992 ile 1995 arasında gerçekleşen Bosna savaşı olarak belirlenmiştir. Bu dönüm noktaları ve bu noktaların millet oluşum sürecindeki önemleri bu çalışma kapsamında incelenmektedir.
Kafkasya'da Dağıstan'ın stratejik önemi

Dağıstan, Kuzey Kafkasya'da Rusya Federasyonu'na bağlı bir özerk cumhuriyettir. Kafkas dağlarının aşılması en uygun iki geçidinden birisi Derbent Dağıstan'da yer almaktadır. Coğrafi konumunun getirdiği bu durum sebebiyle tarih boyunca istila hareketlerine ve savaşlara sahne olmuştur. Büyük güçler arasında hakimiyet mücadeleleri yaşamıştır. Türkiye, Dağıstan ile etnik, dini, kültürel yakınlığa sahiptir. İki ülke arasında ekonomik ve siyasi ilişkiler gelişmektedir. Dağıstan, dünyada eşine az rastlanır bir etnik çeşitliliğe sahiptir. Ülkede 30'un üzerinde etnik grup yaşamaktadır. Bu etnik grupların önemli bir kısmı Müslüman'dır. Bu gruplar arasında özellikle SSCB'nin yıkılmasından sonra etnik kökenli hareketler ortaya çıkmıştır. Etnik gruplar arası ilişkiler zaman zaman gergin leşse de büyük çatışmalar önlenebilmiştir. z Tarih boyunca bölgede etkili olan İslamiyet, özellikle Sovyetler Birliği sonrası yeniden etkin bir faktör olarak meydana çıkmıştır. Geleneksel olarak bölgede bulunan tarikatlar ve müridizm hareketine, bölge için yeni sayılabilecek Şiiliğe ve Vahabiliğe dayalı akımlar dahil olmuştur. Bölgede hakim olmaya çalışan İran ve bazı Ortadoğu ülkelerince desteklenen bu akımlar geniş maddi imkanları ile taraftar bulmaya çalışmaktadırlar. Dağıstan, önemli enerji kaynaklarına ve balıkçılık imkanlarına sahiptir. Kafkasya ve Orta Asya enerji kaynaklarının uluslararası pazarlara naklinde önemli bir güzergahtır. Sınır komşusu Çeçenistan'da meydana gelen olaylar Dağıstan'ın Rusya açısından önemini arttırmıştır. Ekonomik durumun kötü olması ve ayrılıkçı hareketlerin buraya da sirayet etmesi endişesi Rusya'nın ilgisini arttırmıştır.
Afganistan-Çin ilişkileri

Afganistan, Güney Asya ve Orta Asya'da yer alan bir kara ülkesidir. Bölgenin stratejik konumu ve doğal kaynakların varlığı bölgeyi büyük güçler için gerekli ve vazgeçilemez kılmaktadır. Zaman zaman büyük güçlerin mücadelelerinin alanı olması sebebiyle, bölge halkı, bölgenin iç siyasi dinamikleri üzerinde ortaya çıkan istikrarsızlık ve güvensizlik durumlarından çokça acı çekmiştir. Afganistan birçok yabancı işgalciye ev sahipliği yapmıştır. Bu işgalciler, komşuları ile ilişkiler de dahil olmak üzere, ülkenin iç ve dış siyasetini etkilenmiştir. Afganistan-Çin resmi diplomatik ilişkileri 1955 yılında başlamıştır. 1955 öncesi, iki ülke, bazı nedenlerden dolayı herhangi bir resmi ilişkiye sahip olamamıştır. İlişiklerin kurulmasından bu yana, her iki ülkede meydana gelen siyasi değişiklikler, ülkelerin politikalarının yönünü değiştirip ve iki ülke arasındaki ilişkileri etkilenmiş. Bu tezin amacı, Afganistan- Çin arasında; siyasi, ekonomik, ticari, kültürel ve askeri ilişkilerin tarihini ve doğasını incelemektir. Yanısıra, 11 Eylül olayından önce ve sonra Afganistan'a karşı Çin'in politikasını ve Afgan Hükumeti ile Taliban arasında barış ve uzlaşma sürecinde Çin'in ılımlı rolünü vurgulamaktadır. Buna ek olarak, bu tezde iki ülke arasındaki ilişiklerin son on yılda nasıl geliştiği açıklanmaktadır. Ayrıca, Çin'in Afganistan'da var olan çıkarlarını ve bölgedeki güvenlik endişesi hakkında bazı nedenleri sunacaktır. Bu çalışmada, iki ülkenin dış politikası ve bölgedeki kalkınma ve istikrar üzerinde Şanghay İşbirliği Örgütü'nün rolü incelenmektedir. Son olarak Çin, Afganistan'ın komşusu, stratejik ortağı ve ülkenin yeraltı kaynaklarıyla ilgili en büyük yabancı yatırımcı bir ülke olarak, NATO/ISAF askeri kuvvetlerinin son çıkılma hareketinden sonra, Çin'in bu bölgede sık sık çatışanlara ilgili endişeleri, mevcut halde iki ülke arasındaki ilişiklerin geleceğinin ne olacağını açıklamaktadır.