Çocuklara yabancı dil olarak İngilizce sözcük öğretiminde şiir kullanımı

Edebiyatın yabancı dil öğretimindeki yeri gerek okuma, yazma, dinleme ve konuşma gibi dört temel becerinin gelişimi, gerekse sözcük, sesletim ve dilbilgisi yeterliliğinin artması için oldukça önemlidir. Edebi bir tür olan şiir, genellikle yabancı dil öğretiminde kullanımı pek de tercih edilmediği gözlemlenen bir türdür. Bunun sebepleri arasında ise öğrencilerin yeni bir dil öğrenirken şiir dilinin zor olacağı düşüncesi yatmaktadır. Ancak, bir dil içerisinde, günlük dil de buna dahil olmak üzere, şiirsel ifadelere yer verilmesi kaçınılmazdır. Şiir, hayal gücünü, duyguları ve öğrencilerin soyut düzlemde düşünmesini sağlayan metaforik öğeleri içinde taşıyan bir türdür. Öğrencilerin bilinen dilbilgisi kullanımlarının yanı sıra, tümce ve sözcük yapı ve anlamlarının ötesindeki kullanımları görebilmeleri için bakış açısı geliştirmelerini sağlamaktadır. Şiirde ritmik öğelerin varlığı hedef dili öğrenmeyi daha eğlenceli hale getirmekte ve öğrenciler bu sayede hedef dildeki vurgu, ezgi, tonlama gibi parçalar üstü öğelere de aşina olmaya başlamaktadır. Bu sebeplerden dolayı, temel dil becerilerinin öğretimi için kullanılabilecek edebi eserlerden biridir. En önemli noktalardan biri ise uygun şiir seçimidir. Bu aşamada hedef dilin öğretmeni öğrencilerin ihtiyaçlarını, gereksinimlerini, ilgi alanlarını, kültürel art alanlarını ve öğrencilerin dil düzeylerini göz önünde bulundurmalıdır. Yapılan çalışmanın amacı, İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen 12-14 yaş arası çocuklara sözcük öğretiminde şiir türünün bir araç olarak kullanılabileceğini ve bu araç sayesinde sözcük öğretiminin gerçekleştirilebileceğini ortaya koymaktır. Bu amaç çerçevesinde çocukların ders materyali olarak şiire yönelik görüşlerini de sorgulamaktır. Bu sebeple Ankara Üniversitesi TÖMER'de İngilizce öğrenimi görmekte olan toplam 16 öğrenci ile çalışılmıştır. Öğrencilerin 7'si kontrol grubunu oluştururken, 9'u sayıca fazla olması nedeniyle denek grubunu oluşturmaktadır. Çalışmada eylem araştırması kapsamında yarı deneysel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Ardından öğrencilerin şiire yönelik görüşlerini değerlendirebilmek için araştırmacı tarafından hazırlanan görüş sormacası uygulanmıştır. Görüş sormacası aşamasında yarı yapılandırılmış görüşme uygulanarak çocuklara yönlendirme yapılmıştır. Sormacada öğrencilerden 'Evet' ve 'Hayır' seçeneklerinden birini seçmeleri beklenmiştir. Sormacanın uygulanması esnasında araştırmacı her bir maddeyi öğrencilere sesli olarak okumuş ve öğrencilerden gelen cevaplar ile yorumları ses kaydına almıştır. 8 haftalık çalışma boyunca araştırmacı deney grubunun uygulanan öğretim yöntemine yönelik davranışlarını gözlemlemiş ve deneklerin olası görüşleri hakkında fikir üretmiştir. Öğrencilere uygulanan ön-test ve son-testlerin güvenilirlik ve geçerlilikleri SPSS programındaki Paired t-test uygulanarak test edilmiştir. Görüş sormacasının çözümlenmesi aşamasında ise çift seçimli binom dbinom testi uygulanmıştır. Çalışmanın sonunda elde edilen bulgular, çocuklara yabancı dil olarak İngilizce sözcük öğretiminde şiirin derslerde araç olarak kullanılabileceğini, şiir kullanımı ile yabancı dilde sözcük öğretiminin gerçekleştirilebileceğini ve sözcük bilgisi düzeyinin arttırılabileceğini ortaya koymuştur. Çalışmanın başında ön-testte kontrol grubunu geriden takip eden deney grubu öğrencileri, çalışmanın sonunda büyük bir başarı kaydederek kontrol grubunun başarı oranına oldukça yaklaşmıştır. Deney grubunu oluşturan öğrencilerin öğretim yöntemine yönelik görüşünün ise olumlu yönde geliştiği, öğrencilerin şiirle sözcük öğrenmekten keyif aldıkları, bu tür uygulamalara devam etmek istedikleri, şiirle sözcük öğrenmenin daha kolay olduğunu ifade ettikleri görüş sormacası sonuçlarından ve yapılan görüşmeden elde edilen sonuçlardır.