Giyilebilir sanatta örme ve dokuma yapıların estetik yeri

Giysinin sanatsal nitelikler taşımasında ona bu nitelikleri yükleyen tekstil yapılarının estetik içerikler açısından plastik sanatların resim ve heykel gibi disiplinlerinden etkilenen, bağ kuran bir yöne sahip olduğu dikkatte değer görünmektedir. Sanata ait çeşitli biçem ve yönelişler çerçevesinde ortaya koyulmuş giysilerde yer alan örme ve dokumaların plastik ve estetik değerleri ileten yapılar olarak ele alınmaları; tekstilin ve dolayısıyla giysinin plastik sanatlar, tasarım ve diğer sanat anlayışlarında edindiği konumun estetik açılardan belirlenmesine katkı sağlayacaktır. Konu estetiğin duyusal bir alan olarak kabul edildiği felsefi temel ve sanata ait çeşitli anlayışların açılarından 'Duyusal Bir Alan Olarak Sanat', örme ve dokumanın estetik yapılar olarak değerlendirildiği 'Örme ve Dokumaya Duyusal Yaklaşım', giysinin günlük yaşamdan, görsel sanatın alanına kadar ulaşan düzlemde konumlanan bir obje olarak ele alınıp Giyilebilir Sanat'ın bir kavram olarak kapsamının belirlendiği 'Giysiye Sanatsal Yaklaşım' ve Giyilebilir Sanatta örme ve dokuma yapıların estetik yönlerden etkilerinin incelenerek, söz konusu yapıların giysiler üzerinden ilettikleri görsel, estetik dilin sanattaki konumunun belirlendiği 'Giyilebilir Sanatta Örme ve Dokumanın Yeri' olarak dört ana başlıktan oluşmaktadır. Son bölümde yer alan 'Giyilebilir Sanatta Örme ve Dokuma Yapıların Estetik Açıdan Değerlendirilmesi' alt başlığında ise örme ve dokuma yapıların plastik, estetik katkıları değerlendirilerek konunun daha iyi anlaşılabilmesi için tablolarla desteklenmiştir. Birinci bölümde sanat, tanım, kavram olarak, anlayış ve kuram farklılıkları bağlamlarında ve düşünsel, duyusal, yaratıcı ve özgün bir eylem olarak ele alınıp ayrıca duyusal bir alanı ifade eden sanatın da önemli konularından biri olan estetik ve duyusal nesnelerle olan ilişkileri bağlamlarında çeşitli sanat kuramcıları ve düşünürlerin görüş ve bilgilerine başvurularak irdelenmiştir. İkinci bölümde temel tekstil oluşturma tekniklerinden olan örme ve dokumanın tarihsel ve teknik süreçlerine de değinilerek, bu yapılarla ortaya koyulmuş çağdaş-plastik sanatların alanında konumlanabilecek çeşitli çalışmalar üzerinden, duyusal dolayısıyla estetik etkileri incelenmiştir. Tarihsel süreçte birtakım olarak da ortaya çıkan Giyilebilir Sanatın, genel olarak beden üzerinde yapılandırılmış ve çeşitli sanat anlayışlarının ölçütlerini taşıyan tüm giyim objelerini kapsayan bir kavramı ifade ettiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla üçüncü bölümde, öncelikle giysinin yapılandırıldığı temel zemin olan beden kavramına değinildikten sonra giyinme olgusu ve ayrıca giysinin moda, tekstil, görsel sanatla ilişkisi incelenerek Giyilebilir Sanatın tüm bu konulardan ayrılan veya örtüşen yönleri irdelenip hem birtakım hem de kavram olarak kapsamı belirlenmiştir. Öte yandan estetik, felsefi temelleri incelendiğinde güzel, çirkin, v. b. kavramlardan öteye duyusal bir alanı ifade etmektedir. İncelenen çalışmalardaki estetik yaklaşımlar, hem görsel hem de dokunsal yönlerine vurgular yapılarak değerlendirilip haz, şaşkınlık, mizah, nesnel bir gerçekliğin betimlenmesi gibi yönlerinden ele alınmıştır. Dördüncü bölümde ise örme ve dokuma her iki yapının yer aldığı Giyilebilir Sanat kavramının kapsamında değerlendirilen giysilerin dokusal, resimsel ve hacimsel olarak ayrı alt başlıklarda ele alınması gerektiği anlaşılmıştır. Bu alt başlıklarda konu uygun olan çalışmalar üzerinden öncelikle duyusal ve bu duyusal etkilerin ilettiği düşünsel yaklaşımlar çerçevesinden ele alınıp 'Giyilebilir Sanatta Örme ve Dokuma Yapıların Estetik Açıdan Değerlendirilmesi' kısmında ise son bölümde incelenen çalışmalar ışığında söz konusu yapıların estetik yerinin belirlenmesine yönelik çıkarımlar gerçekleştirilmiştir.