turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ahşap kapı imalatında gürültü maruziyetlerinin belirlenmesi ve risk analizi

Bu tez çalışmasında, ahşap kapı imalatı yapan bir fabrikada, çalışanların maruz kaldıkları gürültü seviyeleri araştırılmıştır. Buna ek olarak, işyerinde risklerin tespit edilmesi ve risk analizi çalışması yapılması amaçlanmıştır. Yayılan gürültünün olumsuz etkilerinden çalışanların etkilenmemesi için gürültünün azaltılması konusunda ne gibi önlemler alınabileceği tartışılmıştır. Fabrikada 22 noktadan ölçüm yapılmıştır. Bu çalışmaya göre hangi makinelerden daha çok gürültü yayıldığı belirlenmiş, gürültü seviyelerinin durumlarına göre saha çalışmasında renklendirme yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen verilere göre minimum ve maksimum değerler saptanmıştır. Fabrikada, en yüksek gürültü yayan makinenin kenar bantlama olduğu görülmüştür. Fabrika sahasında incelemeler yapılıp riskler belirlenmiştir. Fine Kinney metoduna göre risk değerlendirme tablosu oluşturulmuştur. Son olarak ise yapılan ölçüm sonuçları değerlendirilerek belirlenen maruziyetlerin mevzuatlara uygun olup olmadığı tartışılmıştır. Risk değerlendirme tablosunda mevcut tedbirlerden bahsedilmiştir. Bu tablo sonucunda riskleri önleyici veya en aza indirebilecek önleme faaliyetleri hakkında önerilerde bulunulmuştur.
İçme sularındaki doğal organik maddelerin fiziksel karakterizasyonu

Bu çalışmanın amacı, İstanbul'un içme ve kullanma suyu ihtiyacının büyük bir bölümünü karşılayan, Terkos, Büyükçekmece ve Ömerli göl suları, ham su numunelerinin farklı DOM kaynağı olarak seçilmiş olup 30 kDa, 10 kDa, 5 kDa, 3 kDa, 1 kDa UF membranları kullanılarak THM ve HAA'ların oluşmasına yol açan doğal organik maddelerin fraksiyonu araştırılmıştır.
Halkın katılımı ve çevresel farkındalık üzerine bir inceleme: Kuzguncuk bostanı örneği

İstanbul ili Üsküdar ilçesine bağlı Kuzguncuk Mahallesi'nde yer alan Kuzguncuk Bostanı sit alanı olup, yaklaşık yedi yüz yıllık tarihi ile günümüze kadar varlığını sürdürebilmiş, İstanbul'un son bostanlarından biridir. 1986 yılında bostanın imar planında gerçekleştirilen değişiklikten günümüze, bostan çeşitli yapılaşma girişimleri ile karşı karşıya kalmıştır. En son 2014 yılında Üsküdar Belediyesi tarafından kiralanan bostana yönelik bir çevre projesi; Kuzguncuklular Derneği üyeleri, mahalle sakinleri, muhtarlık ve belediye yetkilileri arasında gerçekleşen görüşmeler sonucunda hazırlanmış ve hayata geçirilmiştir. Çalışmada, bu çevre projesine destek veren ve karşı çıkan bölge sakinlerinin; sosyo-ekonomik yapıları, sahip oldukları çevresel bilgi, değer sistemleri ve yer algıları gibi özellikleri üzerinden, çevresel farkındalık seviyelerinin belirlenmesi ve bu bölgedeki katılım süreçlerinin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın amaçlarına ulaşmak için, anket yönteminden yararlanılmıştır. Anketlerin analizinde yüzdelik dağılım hesaplaması, puanlama ve DATAFIT programı içerisindeki stepwise yöntemi kullanılmıştır. Sonuçlara göre, katılımcılar mahalle ile duygusal formda ilişki kurmuştur, bu kişilerin yarısından çoğu için bostanın yapılaşma tehlikesi vardır ve bostanın 'Bostan Kimliği' ile korunması önemlidir. Katılımcıların beşte üçü Kuzguncuk Bostanı'nda yapılaşmayı önlemek için gerçekleştirilen etkinliklerde yer almıştır. Kadınların çevresel farkındalıklarının erkeklere göre daha yüksek olduğu; ancak cinsiyetin, halkın etkinliklere katılımı üzerinde belirgin bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Buna karşın; çevresel farkındalığın yüksekliğinin, daha güçlü yerel çevresel bilginin, daha yüksek eğitim seviyesinin, aktif çalışma yaşamında yer almanın, ileri yaşlarda olmanın ve daha iyi yaşam standartlarına sahip olmanın halkın katılımını arttıran etkenler olduğu bulunmuştur. Katılımcıların %73'ünün, Kuzguncuk Bostanı projesini desteklediği, yaklaşık dörtte birinin de projenin hazırlanma sürecinde yer aldığı tespit edilmiştir. Bu rakamlara göre, projenin hazırlanma sürecine katılım oldukça yüksektir.
Su kalitesinin belirlenmesinde uzman sistem yaklaşımı

Bu tez çalışmasında, yapay zeka tekniklerinden olan Uzman Sistemlerin, su kalite kontrol problemlerinin çözümündeki kullanımı incelenmiştir. Uzman Sistemlerle, kalite kontrol faaliyetleri daha etkin uygulanmakta ve kontrol süreleri minimize edilebilmektedir. Bu çalışmada, Melen Nehri üzerindeki 5 ayrı noktadan Ekim 2001 -Eylül 2002 tarihleri arasında alınan su numunelerinde yapılan ölçümler sonucunda ortaya çıkan veriler kullanılarak, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ndeki Kıta İçi Su Kaynaklarının sınıflarına ve Uzman Sistem yaklaşımına göre su kalite sınıfları belirlenmiştir. Bu yaklaşımda, su kalite sınıfları, kirliliği yaratan parametreler ve kirletici kaynakların neler olduğu, uzman bilgisine dayanarak tahmin edilmiştir.
Toz halinde Fe0 ve Al0 ile nitratın kimyasal denitrifikasyonu

TOZ HALİNDE Fe0 VE Al0 LE N TRATIN K MYASAL DEN TR F KASYONUZeynep TUĞRULÇevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 46s, 2006
Determination of local wind energy potentials using climate modeling

Sanayi devriminden sonra kömür ve fosil yakıtlara olan ihtiyaç günden güne arttı. Fosil yakıtların yoğun kullanılmasının sonucu, atmosferdeki CO2 konsantrasyonu artmıştır. 18. yüzyılda atmosferdeki CO2 miktarı yaklaşık 280 ppm'di ve şimdi ise bu miktar 400 ppm'den daha fazladır. Bunun sonucunda, iklim hızla değişmekte ve iklimi ve rüzgar hızı ve yönü gibi değişkenlerini önceden tahmin etmek öncekinden daha zor olmaktadır. Atmosfere CO2 salımını azaltmak için yenilenebilir enerjiyi kullanmak daha da önemlidir. Bunu yapabilmek için rüzgar enerjisi iyi bir seçenektir ve rüzgar enerjisi yenilenebilir enerji pazarının yükselen yıldızıdır. Pazar için, bölgenin rüzgar yönü ve hızına bağlı rüzgar enerji santralinin yerinin tesbiti hayati önemdedir. Bu çalışmada, bu tarz problemlerin çözümü için alternatif bir method uygulanmıştır. İklim değişikliğine bağlı olarak rüzgarın yönünü ve hızını tahmin etmek için, ilk olarak, Abdus Salam Uluslararası Teorik Fizik Merkezi'nin bölgesel iklim modeli olan ve ICTP'de geliştirilen RegCM4'i iklim değişkenlerini modellemek için kullandım ve sonra, rüzgar yönünü ve hızını tahmin etmek için Dr. Francis L. Ludwig tarafından geliştirilen, açık kaynak kodlu olan Kritik Aerodinamik Yüzeylerde Rüzgar programını kullandım. Bu çalışmanın sonucu, Canakkale Biga bölgesinde rüzgar hızının gelecekte artacağını göstermektedir.
Cost analysis in biological nutrient removal systems

Türkiye'de alıcı ortama deşarj kriterleri içerisinde nitrojen ve fosfor parametreleri yer almamaktadır. Ancak, son yıllarda Türkiye'de su kaynaklarındaki kirliliğin artması ve Avrupa Birliği' ne aday olmamızın neticesinde evsel atıksularda besi kontrolü gittikçe önem kazanmakta olup, ve nitrojen ve fosfor giderimini içeren atıksu antma tesisleri inşaa edilmeye başlanmıştır. Evsel atıksularda besi giderimi yöntemleri içerisinde ise, Biyolojik Nutrient Giderimi büyük bir önem teşkil etmektedir. Bu çalışmada, 800, 000 nüfuslu Kayseri şehrinin atıksuyunun arıtılması amacıyla kurulması planlanan, biyokimyasal besi giderim prosesini içeren tek çamurlu, tek kademeli atıksu antma tesisinin maliyet analizi yapılmıştır. Malryet analizi çalışmalarında ön çökeltme havuzunda elde edilebilecek Biyokimyasal Oksijen İhtiyacı giderim veriminin antma tesisinin ilk yatırım, işletme ve bakım ve toplam maliyetleri üzerindeki etkisi incelenerek, BNR sisteminin maliyet analizleri için bir metot geliştirilmiştir. Tasarım mühendisleri, atıksu antma tesislerinin avan projeleri üzerinde, maliyeti en aza indirmek için, kullanılan denklem ve parametreleri modifiye ederek bu metotu kullanabilirler. Böylece, hem proses açısından verimli, hem de ekonomik arıtma tesisleri boyutlandınlabilir. Bu çalışma sonuçlarına göre, çamur çürütücülerden metan gazı elde edilip elektrik üretildiği takdirde, ön çökeltme havuzu içeren BNR sistemlerinin daha ekonomik bir çözüm olması elektrik birim fiyatlarına bağlıdır. 0.04 DMTkw-saat ten daha düşük elektrik birim fiyatları için ön çökeltme tankı inşaa edilmemelidir. in
Konya havzası yüzeysel su kaynaklarının ağır metal kirliliği yönünden incelenmesi

Bu çalışmada ülkemizdeki önemli su havzalarından biri olan Konya Kapalı Havzası'nın yüzeysel su kaynaklarının ağır metal kirlilik potansiyeli belirlenmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışmada DSİ 4. Bölge Müdürlüğü'nün sınırları içerisinde yer alan 32 kalite gözlem noktasından su örnekleri alınmıştır. Su örneklerinde As, Fe, Cr, Be, Se, Cd, Zn, Cu, Pb, Al, Co, Ni ve Mn metallerinin analizleri ICP-MS kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Ağır metal analiz sonuçları Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği'nde verilen kıta içi su kaynaklarının sınıflarına göre kalite kriterleri esas alınarak değerlendirilmiştir. İçme suyu kaynağı olarak kullanılan kaynaklardan alınan su örnekleri Türkiye ve dünyada içme sularında izin verilen kalite parametrelerine göre, sulama suyu olarak kullanılan sular ise Atıksu Arıtma Tesisleri Teknik Usuller Tebliği'nde sulama sularında izin verilebilen maksimum ağır metal konsantrasyon verilerine göre incelenmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir. SKKY kıta içi su kaynağı sınıflamasına göre Konya Kapalı Havzası'ndan alınan yüzeysel sular incelenen ağır metaller açısından değerlendirildiğinde, suların genellikle 1. ve 2. sınıf kalite sınıfında yer aldıkları görülmüştür. İçme suyu kaynaklarından alınan 9 numune içme suyu kalite parametrelerine göre incelendiğinde, bazı numunelerde Fe, As ve Cr konsantrasyonlarının standartların üstünde olduğu görülmüştür. 23 sulama suyu numunesi sulama sularında izin verilen ağır metal sınır değerleri ile kıyaslandığında, sadece bir numunede Se konsantrasyonunun sınır değeri aştığı tespit edilmiştir.
Güneydoğu Anadolu Projesi ve çevresel etki araştırması

Yüksek Lisans Tezi GÜNEYDOĞU ANADOLU PROJESİ VE ÇEVRESEL ETKİ ARAŞTIRMASI Nilüfer NACAK Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoteknoioji Anabilim Dalı 1991, Sayfa 12. Kalkınma amaçlı en buyuk yatırımlardan biri olan Güneydoğu Anadolu Projesi, ülkemizde bugüne kadar gerçekleştirilen projelerin en buyııgudtır Bu proje Fırat ve Dicle Nehirlerinin aşağı kesimleri ile bu nehirler arasında uzanan ovaları kapsamaktadır Proje kapsamı içerisinde Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Mardin, Siirt, Şanlıurfa, Batman ve Şırnak illerinin tamamı veya bir kısmı bulunmaktadır Güneydoğu Anadolu Projesi, bölgede tasarlanan enerji ve sulama amaçlı 13 adet projeden oluşmaktadır Bu projelerden 7 adedi Fırat. 6 adedi de Dicle havzasında yer almaktadır Proje ile 22 baraj, 19 hidroelektrik santrali inşa edilecektir. Projenin uygulama programında ongoruldugu şekilde tamamlanması ile 1 800, 000 hektar arazı sulu tarıma açılacak ve 22 Milyar kilovatt-saat hidroelektrik enerjisi üretilecektir. Gerek sulanan alanlar, gerekse su kuvvetinden üretilen enerji açısından. Türkiye'nin bugünkü kapasitesini iki katına çıkarabilecek olan proje, uluslararası etkileri açısından da özel Önem taşımaktadır Bu araştırmada amaç, bölgede projenin uygulanması ile meydana gelecek fiziksel değişmelere bağlı olarak, doğal kaynakların korunmasının yanı sıra. sağlıklı bir çevre yaratılması ve çevre üzerindeki olumsuz sonuçların en aza indirilip, alternatif çözümlerin belirlenmesini sağlamaktır., Yapılan bu çalışmada oluşturulmakta olan aktivitenin çevre üzerindeki etkileri tespit edilerek, yakın gelecekteki muhtemel durum belirlenmiş ve bu hususta alınacak önlemler için önerilerde bulunulmuştur. ANAHTAB KELİMELER : Güneydoğu Anadolu Projesi, çevresel etki değerlendirme, tarımsal uygulamalar, sulama ve drenaj, gübreleme, pestisidler, toprak işleme, nüfus, sosyal ve ekonomik durum, yerleşim alanları, endüstriyel faaliyetler
Stenotaphrum secundatum kuntze ile kurulu çim alanlarda kapak malzemesi olarak içme suyu arıtma çamuru kullanımı

Çalışmada içme suyu arıtma çamurunun bertarafında Stenotaphrum secundatum Kuntze ile kurulmuş çim alanlarda kullanılabilirliği araştırılmıştır. Deneme güney yöneyde yaklaşık 48 m2 alanda güneş ve yarı gölge koşullarda tesadüf bloklarında bölünen bölünmüş deneme desenine göre dört tekerrürlü kurulmuştur. Çamur ve kum parsellere yılda dört kez ve 2 cm kalınlığında kapak malzemesi olarak serilmiştir. Kontrol parsellerine uygulama yapılmamıştır. Araştırmada renk, boy, örtülülük, birim alandaki sürgün sayısı, birim alandaki sürgün çapı, stolon çapı, stolon sayısı, biçim ağırlığı, yabancı ot oranı ile bitki ve topraktaki Ni ve Zn birikimleri değerlendirilmiştir. Sonuçta içme suyu arıtma çamurunun kullanımında yukarıda belirtilen bitkisel kriterlerde önemli olumsuz etki oluşmamıştır. Ancak toprak ve bitkide önemli düzeylerde Zn birikimi olmuştur. Toprakta biriken Zn miktarı izin verilen sınır değerlerden (150- 200 mg/kg) çok daha yüksektir (3145. 3 mg/kg). Bu nedenle kullanımlarında sınır değerlerin üzerine çıkılmasına izin vermeyecek düzeyde uygulamaların yapılması için içme suyu arıtma çamurları ile ilgili yasal düzenlemelere gerek vardır.
Kentsel katı atık yönetimi: Denizli örneği

Kentlerin yönetiminde karşılaşılan en önemli çevresel problemlerden biri olan katı atıklar, sadece kentte yaşayan insanların ve çevrenin sağlığını tehdit etmekle kalmayıp kent bütçesinden önemli bir kısmın da bu problemin üstesinden gelinmesi için harcanmasına neden olmakta, ancak düzensiz bir şekilde yapıldığından dolayı yapılan harcama ile orantılı olmayan bir hizmet verilmektedir. Katı atık yönetiminde esas olan, atığın üretiminden nihai bertarafına kadar düzenlenmesi ve nihai depolamaya en az miktarda atığın ulaşmasıdır. Bu, özellikle depolama maliyetlerinin yüksek olduğu yerler için geçerli olmasının yanında atığı azaltmak için yapılan faaliyetlerden değerli atıkların toplanması ve geri kazanılması ile hem hammadde hem de enerji tasarrufu sağlanmaktadır. Atık miktarının azalması ile, katı atık yönetim maliyetinin yüklü bir kesimini tutan taşıma maliyeti de azaltılmış olacaktır. Atığı üreten kitlenin şehirde yaşayan insanlar olduğu gerçeği dikkate alınarak, sağlıklı şekilde yürüyen bir katı atık yönetimi için halkın bu olaya ilgisi, bakış açısı ve halkın sosyal ve ekonomik durumunun atık miktarı ve bileşimi üzerindeki etkileri bilinmeli ve alınacak kararlar halkı göz ardı etmeden onun işini kolaylaştırmak ve sisteme gönüllü olarak katılımının sağlayacak şekilde olmalıdır. Bu tezin esasını oluşturan Denizli kenti katı atık yönetimi ile ilgili temel bilgiler, 1997 - 1998 yıllarında yürütülen Denizli Katı Atık Yatırımları Fizibilite Proje - Feasibility Studie Investitionsvorhaben Abfallwirtschaft Denizli çalışması çerçevesinde gerçekleştirilen incelemelerden derlenmiştir. Bu projenin ana amacı halkın sosyo-ekonomik durumunu göz ardı etmeden çevre ve insan sağlığına en uygun atık yönetim sisteminin kurulmasıdır. Bu tezin ana amacı ise, Denizli örneğinden yola çıkarak, Türkiye özelinde çevreye duyarlı bir kentsel katı atık yönetiminin nasıl olması gerektiğinin belirlenmesidir. Çalışma çerçevesinde, yönetim sisteminin yapısının belirlenmesinde esas alınacak faktör olan katı atıktan elde edilebilecek maddi kazancın ne olacağının belirlenmesi için, mevcut bilgiler yanında, modeller de kullanılmış ve yeni bir atık yönetim sisteminin kurulabilmesi için yol gösterici olması tasarlanan veriler bulunmaya çalışılmıştır. Yapılan hesaplama ve incelemeler sonunda da, Denizli ve Denizli ölçeğindeki diğer şehirler için, bir kentsel katı atık yönetim modeli önerilmiştir.
Arıtma süreçlerinde gaz transferi

Gaz transfer prosesi, gaz moleküllerinin sıvı-gaz arayüzünde yer değiştirmesidir. Srvı fezmdaki gaz konsantrasyonu, denge durumuna bağfa olarak absorpsiyon veya desorpsiyon süreci üe doygunluk konsantrasyonuna ulaşmaktadır. Bir gazın srvı fazındaki denge konsantrasyonu, ilgili fazın gaz fazı içerisindeki kısmi gaz basıncı, gazın sıvı içerisindeki dağılım katsayısı, sıvının sıcaklığı ve sıvı faz içerisindeki safsızlık konsantrasyonları ile sıvmın fiziksel ve kimyasal özelliklemle bağlı olarak değişmektedir. Sıcaklık parametresinin difüzyon mekanizması ve sıvı viskozitesini değiştirmesi sebebiyle de gaz transfer hızı dolaylı olarak etkilenmektedir. Safsızlıklar ve özellikle hidrofobik maddeler ise ara yüzey alanım azaltarak gaz transfer hızını olumsuz etkilemektedir. Bu tez kapsamında Iaboratuvar ortamında yapılan pilot ölçekli çalışmalarla belli fiziksel ve kimyasal özelliklere sahip safsızlıklar içeren su ve atıksu ortamlarmda oksijen transfer parametrelerinin değişimi gözlemlenerek elde edilen sonuçlar değerlendirmiştir. Atıksu içerisinde en sık rastlanılan ve gaz transfermi olumsuz etkileyen safsızlıklar yüzey aktif madde, amonyak ve askıda katı madde olduğundan yapılan deneysel çalışmalarda farklı hidrostatik yüksekliklerde, su ortamına yapay olarak eklenen fiziksel ve kimyasal safsızlıklarla uygulama ortamlarını temsil edebilecek ortamlara benzerlik oluşturulması amaçlanmıştır. Ayrıca havalandırma kolonu içerisine herhangi bir safsızlık ilave edilmeden sürekli akışta aynı yönlü ve zıt yönlü piston akış işletim koşullan test edilmiştir. Yüzey aktif madde ve askıda katı madde miktarları oksijenlendirme verimini olumsuz yönde etkilerken, farklı pH değerlerindeki su ortamına belli konsantrasyonlarda ilave edilen amonyumun oksijenlendirme verimini sınırlı miktarda olumlu etkilediği görülmüştür.
Kağıt/karton ambalaj malzemesi endüstrisinde çevre yönetim sistemi uygulama örneği

Yapılan bu çalışmada çevre yönetim sisteminin bilimsel ve yönetsel esasları ortaya konmuş, örnek bir endüstrinin bu esaslara uygunluğu araştırılmıştır. Kağıt, karton esaslı ambalaj malzemesi üreten örnek endüstrinin mevcut çevre yönetim sistemi incelenmiştir. Üretim akım şeması ve proses akım şemaları oluşturularak sistemin girdileri ve çıktıları belirlenmiştir. Mevcut uygulamanın yönetim mekanizmalarına, yasa ve yönetmeliklere uygunluğu araştırılmıştır. Çalışmanın giriş bölümünde çevre yönetim sisteminin anlam ve önemi, yapılan çalışmanın amaç ve kapsamı belirtilmiştir. Çevre yönetim sisteminin gelişimi, oluşum aşamaları, politika, amaç ve hedefler doğrultusunda yapılan eylem planlan, yasalara uygunluk ve uygulama esasları ikinci bölümde anlatılmıştır. Endüstriyel çevre yönetim sistemi çalışmanın amacı olarak ön plana çıkmış, kaynakların yönetimi ve atıkların yönetimi esasları açıklanmıştır. Sistemin endüstrilere getireceği yararlar belirtilmiştir. Uygulama ve yönetim sistemi bölümlerinde, endüstrinin mevcut durum değerlendirmesi proses ve atık araştırmaları doğrultusunda incelenmiş ve uygulanmakta olan yönetim sisteminin ikinci bölümde belirtilen bilimsel esaslara uygunluğu gözden geçirilmiştir. Sonuç ve değerlendirme bölümünde elde edilen veriler değerlendirilerek, gerekli görülen noktalarda öneriler getirilmiştir. vıu
Yol kenarındaki pm2.5 ve bileşenlerinin konsantrasyonlarına yoğun araç trafiğinin etkisinin araştırılması

Günümüzde özellikle mega şehirlerde sayıları her geçen gün artan motorlu taşıtlar hava kirliliği kaynaklarının önemli bir kısmını oluşturmaktadır. Motorlu taşıt emisyonlarından ince partikül maddeler insan sağlığı ve çevre açısından olumsuz etkilere sahip önemli bir kirleticidir. İnce partikül maddelerin önemli bir kısmını organik ve elementel karbon oluşturmaktadır. Bu amaçla çalışmada yoğun araç trafiğine sahip İstanbul Beşiktaş Barbaros Bulvarında Mayıs ve Haziran aylarında ince partikül madde, organik ve elementel karbon seviyesi araştırılmıştır. İnce partikül madde (PM2.5) ortalama değerleri 33,01 14, 89 g/m 3 olarak Dünya Sağlık Örgütü ve Avrupa Birliği sınır değerlerinin üzerinde bulunmuştur. Çalışma dönemine ait ortalama OK ve EK konsantrasyonları sırasıyla 6,56 2, 08 g/m 3 ve 2,36 1, 0 g/m 3 olarak bulunmuştur. Bu çalışma ile İstanbul gibi yoğun araç trafiğinin bulunduğu mega şehirlerde özellikle yoğun trafiğe yakın yaşayan insanların ve yayaların trafik emisyonlarından kaynaklanan PM2. 5 ve önemli bileşenleri olan organik ve elementel karbon kirliliğine yüksek sevilerde maruz kaldığı görülmüştür.
Alum çamuru kullanılarak reaktif boyarmadde giderimi

Reaktif boyarmaddeler mükemmel renk haslığı, kolay uygulanabilirliği ve parlak renkleriyle tekstil endüstrisinde yaygın olarak kullanılırlar. Ama çoğu reaktif boyarmadde toksik veya kanserojen etkiye sahiptir. Boyarmadde içeren atıksuları geleneksel atıksu arıtma yöntemleri ile arıtmak oldukça zordur. Adsorpsiyon yöntemi atıksulardan boyarmadde giderimi için basit, ucuz ve etkili fiziksel bir süreçtir. Bu nedenle adsorpsiyon yöntemi atıksulardan boyarmadde gideriminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada, Remazol Blue RR boyarmaddesinin modifiye edilmemiş alum çamuru ve katyonik sürfaktan ile modifiye edilen alum çamuru tarafından giderimi kesikli sistemde çalışılmıştır. Kullanılan yüzey aktif madde hekzadesil trimetil amonyumdur. RB' nin modifiye edilmiş ve modifiye edilmemiş alum çamuru adsorpsiyonuna, pH'nın, temas süresinin, sıcaklığın, başlangıç boyarmadde konsantrasyonunun, tuzluluk etkisi ve adsorban dozajının etkileri araştırılmıştır. Deneysel verilerin Langmuir, Freundlich ve D-R izotermlerine ve kinetik modellere uygunluğu araştırılmış, termodinamik hesaplamalar yapılmıştır. FT-IR analizleri ile adsorpsiyon mekanizması tanımlanmıştır. SEM-EDS analizleri morfolojik tayin için kullanılmıştır. Adsorban karakterizasyonu için yüzey alanı ölçümleri yapılmıştır. Belirlenen optimum deneysel koşullarda, gerçek atıksu ve sentetik atıksu kullanılarak gerçekleştirilen adsorpsiyon çalışmaları sonucunda elde edilen giderim verimleri birbiriyle karşılaştırılmıştır. Deneysel çalışmalar sonucunda elde edilen verilerden RB adsorpsiyonu için alum çamurunun optimum pH değeri 2, modifiye edilmiş alum çamurunun optimum pH değeri ise 6 olarak belirlenmiştir. Alum Çamuru için optimum temas süresi 90 dk., modifiye edilmiş alum çamuru için temas süresi 60 dk. olarak seçilmiştir. Başlangıç RB konsantrasyonunun, sıcaklığın ve adsorban dozajının artmasıyla, alum çamurunun ve modifiye alum çamurunun adsorpsiyon kapasiteleri artmıştır. Her bir adsorban için tuz konsantrasyonu arttıkça adsorpsiyon kapasitesi düşmüştür. Kinetik çalışmalar, tüm adsorban örnekleri için yalancı ikinci derece kinetik modelin yalancı birinci derece kinetik modele göre daha iyi uyduğunu göstermiştir. 30 g/L AÇ, 240 dakikalık temas süresi ve 150 rpm çalkalama hızında AÇ ile sentetik atıksudan RB giderim verimi % 54.36 ve adsorpsiyon kapasitesi 0.453 mg/g, gerçek atıksuda ise RB giderim verimi % 49.4 ve adsorpsiyon kapasitesi 0.411 mg/g olarak belirlenmiştir. g/L M-AÇ, 240 dakikalık temas süresi ve 150 rpm çalkalama hızında M-AÇ ile sentetik atıksudan RB giderim verimi % 94.45 ve adsorpsiyon kapasitesi 4.222 mg/g, gerçek atıksuda ise RB giderim verimi % 73.98 ve adsorpsiyon kapasitesi 3.699 mg/g olarak bulunmuştur. İzoterm çalışmaları sonucunda AÇ üzerine RB adsorpsiyonunun, Freundlich izotermine D-R izoterminden daha çok uyduğu, M-AÇ üzerine RB adsorpsiyonunun ise Langmuir izotermine diğer izotermlerden daha çok uyduğu belirlenmiştir.