turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Farklı alan kullanımlarında n2o emisyonlarının belirlenmesi

Bu tez çalışmasında; farklı alan olarak seçilen tarım, orman ve mera için azot miktarlarının ve C/N oranlarının toprak derinliğine bağlı derişimlerinin hesaplanması ve toprağın fiziksel özellikleri ile birlikte değerlendirilmesi ayrıca alanlardan alınan karotların ilk 10 cm'lik kısmında inorganik ve organik azot miktarlarının belirlenerek denitrifikasyon hızlarının hesaplanması amaçlanmıştır. Bu çalışma, Eskişehir, Muttalip Mevki'inde bulunan tarım, mera alanlarında ve Eskişehir Yukarıkalabak Mevki'inde bulunan sık karaçam ormanları, tarım, mera alanlarında gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda; çalışma sahasında iki farklı örnekleme yöntemi olan rastgele örnekleme ve ızgara örnekleme yöntemiyle alınan toprak örneklerinin derinliğe bağlı pH ve elektriksel iletkenlik, yığın yoğunluğu, nem içeriği, partikül boyut dağılımı gibi fiziksel özellikleri belirlenmiştir. Modifiye Kjeldahl analizi ile toplam azot belirlenmiş ve C/N kullanılarak azotun derinliğe bağlı karakterizasyonu yapılmıştır. Matematiksel model ve DNDC modeli ile farklı alanlardan kaynaklı diazot oksit (N2O) emisyon miktarları belirlenmiştir. Matematiksel modelle hesaplanan N2O emisyon sonuçları Muttalip tarım alanlarında daha yüksek bulunmuştur. DNDC verilerine göre en yüksek GWP değeri buğday ekili tarım alanındadır.
Etrinjit ile sülfat çöktürmesinin incelenmesi

Bu çalışmada, atıksularda kimyasal çöktürme ile sülfat giderimi için alternatif biraz çözünen tuz olabileceği düşünülen etrinjitin sulu çözeltilerdeki davranışı incelenmiştir. Birinci bölümde yapılan çalışmanın önemi vurgulanarak, amaç ve kapsamı açıklanmıştır. ikinci bölümde, sülfat parametresinin önemi belirtilmiş, kaynakları belirlenmiş ve mevcut standartlar verilerek arıtma ihtiyacı ve yöntemlerinden bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde, etrinjit ile ilgili literatür incelemesi yapılarak, etrinijt oluşumu, çözünürlüğü ve çözünürlüğe girişim yapabilecek maddeler belirlenmiştir. Dördüncü bölümde, etrinjitin sulu çözeltilerdeki çözünürlüğünü inceleyebilmek amacıyla sistem tanımlan yapılmıştır. Tanımlan yapılan sistemlerin, literatür araştırmalarının ışığında, su kimyası kavramları ile teorik çözümü yapılmıştır. Beşinci bölümde, yapılan teorik hesapların güvenilirliğinin kontrolü amacıyla gerçekleştirilen deneysel çalışmaların sonuçlan verilmiş ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Son bölümde, hem teorik çözümler hem de deneysel sonuçlar ele alınarak, bunların değerlendirilmesi yapılmıştır. Teorik çözüm ile, stokiyometrik oranlarda bile yüksek sülfat giderme verimi elde edildiğinden, etrinjitin sülfat çöktürmede etkili olarak kullanılabileceği sonucuna varılmış olup, yürütülen deneylerdeki esaslar çerçevesinde bu sonuç deneysel olarak da gerçeklenmiştir. IX
Bursa ili Yunuseli bölgesi kanalizasyon sisteminin analizlenmesinde infoworks CS model yaklaşımı

Bu çalışma kapsamında genel olarak atıksu ve yağmur suyu sistemlerinin planlamasına etki eden faktörler irdelenmiş ve ülkemizdeki çeşitli İdareler tarafından kabul edilmiş olan tasarım kriterleri karşılaştırılmıştır. Ayrıca kanalizasyon hatlarının imalatında dikkat edilmesi gerekli hususlar sırasıyla anlatılmaya çalışılmıştır. Kanalizasyon sistemlerinin projelendirilmesinde BUSKİ Genel Müdürlüğü tarafından kullanılan MsKanal Projelendirme Programı ve simülasyonda kullanılan InfoWorks CS Modelleme Programlarının özellikleri verilmiş, takip edilecek adımlar sıralanmıştır. Günümüzde ticari amaçlı satılan birçok drenaj ve atıksu modelleme programları bulunmaktadır. Bu modellerden bazıları( InfoWorks CS, MIKE 11, WMS, MIKE SWMM, BOSS Storm Shed ve HEC-RAS ) hakkında genel bilgi verilmiş ve Infoworks, WinDes/WinDap, SewerCad, HydrauCad, Hystem - Extran ve Mouse bir anket sonucuna göre karşılaştınlmıştır. Bu çalışmada, Bursa İli Yunuseli- Bağlarbaşı yerleşimi üzerinde atıksu ve yağmur suyu sisteminin MsKanal ve InfoWorks Modelleri kullanılarak projelendirilmesi gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda, seçilen bölgenin atıksu ve yağmur suyu sistemlerinin planlamasına etki eden faktörler irdelenmiş, alternatif çözüm önerileri neticesinde. yağmur suyu sistemi için Alternatif 2, atıksu sistemi için ise Alternatif 3 seçilerek optimum projelendirme çalışmaları gerçekleştirilmiştir.
Çanakkale kenti katı atık bileşiminin mevsimsel değişiminin belirlenmesi

Çanakkale Katı Atık Yönetim Birliği'nin kurucu ve üyesi olan Çanakkale Belediyesi, ambalaj atıkları ve yeşil atıkların ekonomiye ve doğaya geri kazandırılması amacıyla önemli faaliyetler gerçekleştirmektedir. Gelecek yıllarda, birlik bünyesinde mevcut olan tesislerin kapasitesinin arttırılması, yenilenmesi veya tamamen farklı bertaraf yöntemlerine geçiş yapılması planlanabilir. Bu çalışmaların sağlıklı olarak yapılabilmesi için kentte oluşan evsel katı atıkların kompozisyonunun bilinmesi gerekecektir. Bu kapsamda, Çanakkale merkezde oluşan katı atıkların kompozisyonunun belirlenebilmesi amacıyla, Çanakkale Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü ile birlikte saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Çanakkale Merkez ilçesi gelir seviyelerine göre değerlendirilmiş ve örnekleme noktaları belirlenmiştir. Bu noktalardan alınan numuneler, ASTM standartlarına göre analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar evsel katı atıkların yaklaşık % 46 oranında mutfak atıkları ve % 28 oranında ambalaj atıkları içerdiğini göstermiştir. Çalışmada ayrıca, mevsimlerin değişmesi evsel katı atık bileşimini üzerinde ciddi bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Ancak yapılan çalışmada gelir seviyesinin artmasına bağlı olarak ambalaj atıkları miktarının da orantılı olarak arttığı tespit edilmiş olup, bu doğrultuda alternatif bertaraf yöntemleri değerlendirilmiştir.
Yaş sistem baca gazı desülfürizasyonu

Çevre dostu bir madde olan kalsiyum asetatım yaş sistemli baca gazı desfilfurizasyonunda kullanılabilirliği incelenmiştir. Deneylerde 0,4 m x 0,4 m kesitli alanlı ve 1,25 m aktif yüksekliğe sahip bir püskürtmeli kolon kullanılmıştır. Öncelikle, kullanılan bu kolonun karekterizasyonu yapılmıştır. Bu amaçla, O2 absorblanması yöntemiyle sıvı fazı bireysel kütle transfer katsayısı ve S02'nin NaOH absorbsiyonu yöntemiyle de gaz fazı bireysel kütle transfer katsayısı deneysel olarak ölçülmüş ve bunlar için korelasyonlar geliştirilmiştir. Daha sonra, çeşitli konsantrasyonlarda kasiyum magnezyum asetat içeren çözeltiler kullanılarak gaz fazından SO2 absorblanmıştır. Su içindeki çözünürlüğü ağırlıkça yaklaşık %26 olan kalsiyum magnezyum asetatın baca gazı desfilfurizasyonunda kullanılması yaş sistemlerde berrak çözelti kullanımına ve kullanılan sıvının kolayca tekrar değerlendirilmesine imkan vermesi bakımından avantajlı görülmektedir. Sadece su kullanıldığında SO2 tutma verimin ancak %35 iken, KMA kullanıldığında verim %75'e kadar artmıştır. Kalsiyum magnezyum konsantrasyonu 0,13 mol/L veya daha yüksek olduğunda elde edilen performans referans hal olarak kabul edilen 0,01 M NaOH çözeltisinden daha iyidir. Ağırlıkça yaklaşık %1,6 KMA konsantrasyonu kullanılmasının endüstriyel uygulamalar için yeterli olduğu belirlenmiştir.
Yüksek yağ içerikli süt endüstrisi atıksuyunun anaerobik arıtımında uya oluşum ve giderimi

Yüksek miktarda yağ-gres içeren süt endüstrisi atıksuyu peynir altı suyunun, laboratuvar ölçekli anaerobik arıtım çalışması ardışık kesikli reaktörler kullanılarak yürütülmüştür. Çalışma süresince arıtım performansı, KOİ ve yağ-gres giderimi, UYA ve gaz oluşumu, pH ve alkalinite seviyeleri ile izlenmiştir. Adaptasyon dönemi sonunda KOI gideriminin kararlı bir şekilde ilerlemesi ile reaktörlerde yüksek miktarda toplam UYA oluşumu ve birikimi ile metanlaşma basamağında kısmi metan oluşumu ve inhibisyon etkisi gözlenmiştir. İnhibisyon süreci boyunca UYA'nın gaz kromatografi ile niteliksel ve niceliksel analizi yapılmıştır. Başlangıç KOİ konsantrasyonu 40,000 mg/L seviyesine ayarlanarak 1.8 kg/m3. gün'lük giderim hızı ile ortalama %51'lik arıtım elde edilmiştir. Giderilen KOİ'nin sadece %15'i metana dönüşmüştür. UYA konsantrasyonu 6000 ? 10000 mg/L CaCO 3 seviyesine ulaşmış ve bu seviyede sistemde birikme eğilimi göstermiştir. UYA'nın asetojenik reaksiyonlarla oksitlenmesi sürecinde kaproik, n-bütirik ve asetik asitin oksidasyonu basamaklarında inhibisyon ve bu asitlerin sistemde birikimi gözlenmiştir. Bu UYA'ların sistemde en çok biriken türler olması kaproik ve n-bütirik asitin üst basamak reaksiyonlardan sürekli üretildiği ve her oksidasyon basamağında üretilen asetik asitin kısıtlı metanlaşma ile yeterince etkin ve hızlı giderilemediğini göstermiştir. Metanojenik reaktörde yüksek miktarda UYA'nın elde edilmesi, oluşan şartların hidroliz-asitlenme reaksiyonlarını arttırdığını ve propiyonik asitin tamamen giderilmesi ise metanlaşmanın hidrojen üzerinden etkin şekilde gerçekleştiğini göstermiştir. Reaktörlerde biriken asetik asitin üzerinden metanlaşma basamağının inhibe olduğu ve metan oluşumunun çoğunlukla hidrojen üzerinden gerçekleştiği gözlenmiştir. En yüksek UYA oluşumu dolayısıyle en düşük pH ve bikarbonat alkalinitesi, kısmi metanlaşmanın oluştuğu reaktörde elde edilmiştir. pH ve bikarbonat dengesini sağlamak için reaktörlere alkali ilave edilmiştir. Yağ-gres giderimi %80 seviyesinde elde edilmiş ve UKM artışı elde edilmiştir. UKM artışı, sistemde oluşan biyokütle ve biyokütle üzerinde adsorblanan yağ-gresle ilişkilendirilmiştir.
Antibakteriyel malzeme ve sistemlerin geliştirilmesi ve dezenfeksiyon uygulamaları

Bu çalışmada kaolinit, klinoptilolit ve sepiyolit doğal malzemeleri antibakteriyel duruma getirilmiştir. Kullanılan doğal malzemeler yerli kaynaklardan elde edilmiştir ve zenginleştirme, saflaştırma vb. ön işlemlere tabi tutulmamıştır. Dezenfeksiyon etkinliğini artırmak amacıyla melez ve ardışık sistemler kullanılarak suda ve havada dezenfeksiyon işlemi gerçekleştirilmiştir. Doğal malzemelerin antibakteriyel duruma getirilme işlemi gümüş iyonu kullanılarak kimyasal ve fiziksel yolla sağlanmıştır. Kimyasal yolla antibakteriyel duruma getirilen doğal malzemeler fiziksel yolla antibakteriyel duruma getirilen doğal malzemelere göre bünyelerine daha fazla gümüş iyonu almıştır. Melez ve ardışık sistemler ile su dezenfeksiyonu gümüş iyonu destekli antibakteriyel dolgulu kolon, düşük frekanslı ve yüksek frekanslı ultrasonik sistemler ve ultraviyole sistem ile ikili ve üçlü sistemler olacak şekilde kullanılarak sağlanmıştır. Melez ve ardışık sistemler ile hava dezenfeksiyonu gümüş iyonu destekli antibakteriyel dolgulu kolon, UV reaktör ve foto-katalitik destekli UV reaktör birlikte kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Suda ve havada yapılan dezenfeksiyon çalışmalarında melez ve ardışık sistemlerin sinerjik etki göstererek tek başlarına kullanıldıklarında sağladıklarından daha etkin dezenfeksiyon gerçekleştirilebildiği görülmüştür.
Boyar madde, pestisit ve antibiyotik içeren suların fotokatalitik proseslerle arıtımında ZnO/TiO2 kompozit plakaların kullanımı

Bu çalışmada; çeşitli atıksularda aktif madde olarak bulunan Reaktif red 180 boya, 2 ,4-Diklorofenoksiasetik asit pestisit ve Enrofloksasin antibiyotik içeren çözeltilerin; iki farklı yarı iletken fotokatalizör plakalar (saf ZnO ve ZnO-TiO 2 kompozit (% 50-50 )) ve iki farklı dalga boyuna sahip ultraviyole lamba kullanılarak fotokatalitik proses yöntemleri ile arıtımı incelenmiştir. Deneylerde çözelti konsantrasyonu olarak 50 mg/L ve kesikli tip kuvars reaktör kullanılarak; yarı iletken fotokatalizör plakaların fotokatalitik oksidasyon prosesine olan giderim verimi etkileri ve reaksiyon kinetiği incelenmiştir. RR180 boyar madde çözelti konsantrasyonlarının renk giderim verimi fotometrik absorbans ölçümleriyle, 2 ,4-D ve enrofloksasin çözeltilerinin konsantrasyon giderim verimleri ise HPLC analiziyle yapılmıştır. RR180, 2 ,4-D ve enrofloksasin çözeltilerine ait deneysel veriler, yalancı birinci derece kinetik hız modeli ile açıklanmıştır. Yarı iletken katalizör plakalar ile her üç organik kimyasal için yapılan deneylerde UVC lamba tipinde, bu dalga boyunun yüksek enerji etkisinden dolayı UVA lamba tipinden daha iyi giderim verimleri elde edilmiş ancak UVA dalga boyundaki giderim verimlerinin de yaklaşık izlediği görülmüştür. Bu yüzden güneş enerjisi spektrumunda yer alan UVA dalga boyunun kullanılması proses ekonomisi açısından tercih edilmiştir. Fotokatalitik oksidasyon deneyleri sonucunda; her iki katalizör türünde benzer verimler gözlenmiştir ve en yüksek verim 2 ,4-D çözeltisi için bulunmuştur. Ayrıca deneyler sonrasında plakalar 1 saat saf su içerisinde ve UVA lamba altında temizlenerek; plakaların temizliğinin verimleri olumlu yönde etkilediği ve tekrar kullanılabilirliği de tespit edilmiştir. Sonuç olarak; saf ZnO plakalar, TiO2 karışımı kompozit plakalar ile kıyaslandığında verim etkisi ve tekrar kullanım kararlılığı her üç kimyasal içinde kompozit plakalar kadar iyi olduğu gözlemlenmiş ve daha ekonomik olan ZnO'nun bu proses için yarı iletken katalizör olarak değerlendirilebileceği görülmüştür.
Reaktif tekstil boyarmaddelerinin zeolit kolonda adsorpsiyon yolu ile giderilmesi

Zeolit yataklı kolon reaktörde gerçeklestirilen deneylerde tekstil endüstrisinde boyamaislemlerinde kullanılan Everzol Yellow 3 RS H/C reaktif azo boyarmaddesi ile hazırlanan boya çözeltisi, yapay atıksu ve gerçek tekstil atıksuyu kullanılmıstır. Adsorban malzeme zeolit Manisa-Gördes yöresinden temin edilmistir. Dogal zeolitinyüzeyi reaktif boyayı adsorplama kabiliyetini artırmak için tipik kuatarner amin yüzey aktif maddesi hegzadesil trimetil amonyum bromür ile modifiye edilmistir. Kesikli sistem adsorpsiyon deneylerinde, HTAB-zeolitine boyarmadde adsorpsiyonunda, baslangıç boya konsantrasyonu (15- 90 mg/l), adsorpsiyon süresi, sıcaklık (22 C, 30 C ve36 C) ve malzeme tipinin etkileri incelenmistir. Kesikli sistemdenge degerlerinden Langmuir ve Freundlich izotermleri hesaplanarak deneysel verilerin Freundlich izotermine daha uygun olduğu saptanmıstır. Sürekli sistem adsorpsiyon deneylerinde, HTAB-zeolitine boya adsorpsiyonunda, HTABkonsantrasyonu degisiminin (2-5 g/l), yatak yüksekligi (25 ve 50 cm), bos yatak temas süresi ve malzeme tipinin etkileri incelenmistir. 3 g/l HTAB ile modifiye edilen zeolit yatak en iyi performansı göstermistir. 25 cm yatak yüksekligi 50 cm'ye göre vencal zeoliti Enli zeolitine göre biraz daha iyi performans göstermistir. Zeolit yatakta, gerçek tekstil atıksuyundan renk giderim verimi boya çözeltisi ve yapay atıksuya göre daha düsük kalmıstır. Rejenerasyon çalısmalarında, pH=12'de 1.5 g/l NaOH ve 30 g/lNaCl içeren çözelti kullanılmıs ve farklı sıcaklıklarda (30 C ve 60 C) çalısılarak en uygun rejenerasyon sartları arastırılmıstır. Yüksek sıcaklıkta gerçeklestirilenrejenerasyon islemi daha verimli olmustur. Zeolit yatak, 1.5 g/l NaOH ve 30 g/l NaCl içeren çözeltiyle sartlandırma yapıldıktan sonra modifiye edilmis ve boya giderim verimi arastırılmıstır. Sartlandırılmıs zeolitle yapılan renk gidermede kırılma egrisisartlandırılmamıs zeolite göre daha yatık olarak yükselmistir.
Sulu çözeltilerden kurşun ve kadmiyumun escherichiae coli ile biyogiderimi

Son zamanlarda metal içeren atıksuların arıtımında biyolojik yöntemler, etkili, pratik ve ekonomik olmaları nedeniyle konvansiyonel, fiziksel, kimyasal arıtım yöntemlerine tercih edilmekte ve bilimsel araştırmalar bu yönde ağırlık kazanmaktadır. Kurşun ve kadmiyum endüstriyel atıksularda en fazla bulunan ve canlılara önemli toksik etkileri olan metallerdendir. Bu çalışmada, farklı konsantrasyonlarda kurşun ve kadmiyum içeren sulu çözeltilerden Escherichiae coli suşu kullanılarak biyogiderim denemeleri yapılmıştır. Bunun için, öncelikle kurşun ve kadmiyum metallerinin minimum inhibisyon konsantrasyonları hesaplanmış (kurşun için 500 ppm; kadmiyum için 50 ppm), daha sonra belirlenen bu konsantrasyonların alt dozları (kurşun için 62,5, 125, 250 ppm; kadmiyum için 6 ,25, 12,5, 25 ppm) 24 saat uygulanarak besi yerinde kalan, bakteri hücre yüzeyinde tutulan ve hücre içinde biriken metal düzeyleri atomik absorpsiyon spektroskopisinde belirlenmiştir. Hücre içinde en fazla birikim kontrol grubuna göre %7'lik bir farkla 12,5 ve 25 ppm dozunda kadmiyum uygulaması sonucunda, hücre yüzeyine en fazla tutulum ise kontrole göre %44'lük bir artış ile 250 ppm kurşun uygulaması sonucunda gözlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları ile bundan sonraki kurşun ve kadmiyum biyoremediasyonu/ biyosorpsiyonu/ biyoakümülasyonu çalışmalarına bir ön fikir kazandırılmıştır.
Pilot ölçekli batık membran sistemleri ile içme suyu arıtımı

Dünya yüzeyinin %80'i sudur ve tüm suların %97'si deniz ve okyanuslardan oluşur. Kutuplardaki buzul halinde bulunan su oranı %2'dir. Ancak dünyadaki tüm suların sadece %1'i içilebilir niteliktedir. Hızlı nüfus artışı, aşırı sanayileşme, artan kuraklık ve aşırı tüketim ile birlikte tatlı su kaynakları küresel ölçekte hızla tükenmektedir. Artan talebe karşılık tatlı su kaynaklarını artırmak teknik ve ekonomik açıdan sınırlayıcı olduğu için sürdürülebilir kalkınmayı sağlayabilecek değişik pratik çözümlere ihtiyaç vardır. Bu konuda birçok avantajından dolayı dünya çapında membran teknolojileri uygulamalarına ilgi artmıştır. Su arıtımında, membran tıkanması; en çok askıda katıların ve kolloidlerin membran yüzeyinde birikmesi ve porların tıkanması ile gerçekleşir. Koagülasyon-flokülasyon, adsorpsiyon veya oksidasyon basamakları gibi çözeltinin şartlandırılması avantajlıdır. Ama yine de, besleme suyu karakteristiğine göre, şartlandırmayı, membran modül konfigürasyonunu ve hidrodinamiğini optimize ederek işletme maliyetini minimize etmek önemlidir. Batık membran sistemleri; aynı tankta bütün arıtma basamaklarının bir bütün olarak gerçekleştirilmesi olasılığından dolayı sıkılık ve seçicilik gibi avantajlara sahiptir. Buna ek olarak, türbülans sağlayıcı gibi rol oynayan membran parçasının yakınına hava enjeksiyonu uygulamasıyla düşük enerji maliyetlerinde sık sık membran temizleme kimyasalına gerek olmadan uzun işletme periyotlarında yüksek süzüntü akısının sürdürülmesi ve membran tıkanması kontrol edilebilir. Bu çalışmanın amacı laboratuar ölçekli batık membran sisteminde membran tıkanıklığını kontrol etmek için kullanılan farklı ön arıtma yöntemlerinden en iyi verim alınan toz aktif karbon ve UV/TiO 2 etkisinin pilot ölçekte doğrulanmasıdır. Deneysel çalışmalarda, Terkos, Ömerli ve Büyükçekmece göl suları kullanılmıştır. Mikrofiltrasyon ve ultrafiltrasyon membranları ile yürütülen çalışmalarda, organik madde konsantrasyonunu temsil etmesi bakımından besleme suyu, reaktör içi ve çıkış suyundan alınan numunelerde TOK ve UV254 absorbans ölçümleri yapılmıştır. Ayrıca, membran tıkanıklığının göstergesi olan vakum basıncındaki artış, deney boyunca sürekli olarak kaydedilmiştir. Deneysel çalışmalar, ultrafiltrasyon ve mikrofiltrasyon membranları ile olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada UF membranı ile Terkos, Ömerli ve Büyükçekmece göl sularında toz aktif karbon adsorpsiyonu ve UV/TiO 2 fotokatalitik etkisi araştırılmıştır. İkinci aşamada ise MF membranı ile Terkos, Ömerli ve Büyükçekmece göl sularında toz aktif karbon adsorpsiyonu etkisi araştırılmıştır. Bu çalışmaların sonunda, tüm ön arıtma yöntemlerinin birbirleri ile karşılaştırması yapılarak, batık membran sisteminde membran tıkanıklığını azaltmak için kullanılabilecek en uygun yöntem belirlenmiştir.
Kastamonu Organize Sanayi Bölgesi atık yönetiminin incelenmesi

Organize sanayi bölgelerinin günümüzdeki en önemli sorunlarından birisi de sanayilerin oluşturduğu endüstriyel atıklardır. Çevreye zarar vermeyen, doğal kaynakların tüketimini azaltan, sürdürülebilir kalkınma ve paralelinde sanayileşme kavramlarının birlikteliği son derece önemlidir. Buna yönelik olarak sanayi üretimlerinde yeni teknolojilerin kullanımı, doğal kaynakların kullanımının azaltılması açısından ön planda yer almaktadır. Bu çalışmada Kastamonu Organize Sanayi Bölgesi'nde üretilen endüstriyel katı atıkların OSB yönetiminden alınan bilgiler ışığında türü ve miktarı tespit edilmiştir. Ayrıca Kastamonu Organize Sanayi Bölgesi'nde endüstriyel katı atık yönetimi incelenmiştir. Yapılan çalışma sonucunda KOSB'de yıllık 392. 841 kg endüstriyel atık oluşmaktadır. Oluşan endüstriyel katı atıkların %70'i geri kazanılabilir niteliktedir. Geri kazanılabilir atıkların büyük bir kısmını da orman ürünleri ve metal sektöründe üretim yapan işletmelerin atıkları oluşturmaktadır. Sonuç olarak KOSB endüstriyel atıkların işletmelerde ayrı ayrı depolanması, bertaraf edilmesi, işletmeler arası işbirliğinin yapılması, atıkların geri kazanım ve geri dönüşümü ile ilgili seminerlerin, toplantıların ve eğitimlerin düzenlenmesi gerekli görülmüştür. Ayrıca KOSB tarafından sanayi bölgesinde üretim yapan işletmelerle birlikte atık yönetimi yönetmeliği kapsamında atık yönetim planının oluşturulması gerekmektedir.
Çevre sorunlarının ekonomik modellerle incelenmesi

ÇEVRE SORUNLARININ EKONOMİK MODELLERLE İNCELENMESİ Bu çalışmada çevre kirlenmesinin ekonomik analizi incelenmiş, ekonomik sisteme çevre faktörünün dahil edildiği bir model önerilmiştir. Ekonomik sistem üretim ve tüketim sektörlerinden oluşur. Bir hammadde ve bir alıcı ortam olan çevre ile bu sektörler arasında sürekli bir alışveriş vardır. Bu alışverişin kontrol altında tutulması ile ekonomik gelişmenin hız kazanması ve çevrenin korunması sağlanır. Bunun için çevre faktörünü de içine alan ekonomik modellere ihtiyaç vardır. Çalışmanın maksat ve kapsamı ve genel tanıtılması birinci bölüm de verilmiştir. İkinci bölümde biyolojik ve ekolojik sistemlerin dinamik yapısı ile ekonominin dinamik yapısı arasındaki benzerlikler incelenmiştir. Bu benzerliklerin bir girdi-çıktı analizi ile iyi bir şekilde tanımlanması sistemden sisteme bilgi alışverişi sağlayabilir. Üretim ve tüketim sektörlerinin faaliyetleri sonunda oluşan atıkların çevreye verilmesi dolayısıyla birbirleri üzerinde meydana getirdikleri ters etkiler üçüncü bölümün konusu olmuştur. Ayni bölümde bu istenmeyen etkilerin genel matematik ifadeleri de verilmiştir. Dördüncü bölümde ise farklı maksatlara yönelik, önceden geliştirilmiş yaygın olarak kullanılan ekonomik çevre modelleri özetlenmiş, bunların kullanılma sahaları ile ilgili;bilgiler verilmiştir. Klasik ekonomik girdi-çıktı modeline ayrılan beşinci bölümde bu modelin yapısı ve kullanılması açıklanmıştır. Altıncı bölümde ekonomik girdi-çıktı modeline bir çeşit çıktı konumunda olan kirletici faktörü de dahil edilmiştir. Bu faktörün modele dahil edilmesi ile mal ve hizmet fiyatlarının ne şekilde etkilendiği gösterilmiştir. Ayni bölümde model kirlenmeyi, kaynağında önleyici bir sektör dahil edilmesiyle sektörün mal ve hizmet fiyatlarına olan etkilerini açıklayacak şekilde genişletilmiştir. Yedinci bölümde ise atıkların ve çevre faktörünün refah kavramı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Çalışmadan sağlanan sonuçlar sekizinci bölümde özet halinde verilmiştir.