Uluslararası norm inşasında kültürel benzerlik: Erasmus+'ın AB bütünleşme sürecine etkileri

Avrupa Birliği Avrupa'da barışın sağlanması ve ekonomik, sosyal ve kültürel birliğin oluşturulması amacıyla faaliyet gösteren ulus-üstü bir yapılanmadır. İlk olarak ekonomik amaçla kurulan bu Birlik daha sonra genişleme ve derinleşme politikalarının da etkisiyle bütünleşme sürecine girmiştir. AB'nin bütünleşme sürecinde ticaret, tarım, çevre, gümrük birliği ve sosyal konular gibi alanlarda politikaları bulunmaktadır. Bu politikalardan birisi de AB eğitim politikaları ve programlarıdır. 'Avrupalılaşma' ve 'Avrupa kültürü' kavramlarının yaygınlaşmasını kolaylaştıran ve kültür birliğinin sağlanmasına katkıda bulunan bu eğitim politikaları bütünleşme sürecini etkilemektedir. AB eğitim politikalarından hibe programı Erasmus+ özellikle yükseköğretim ve gençlik alanında çalışmalarıyla bütünleşme sürecine katkı sağlamaktadır. Uluslararası ilişkiler disiplininde aktörleri, yapıları, kurumları, süreçleri ve tüm bunlar arasındaki ilişkileri inceleyen teoriler bulunmaktadır. Bu teoriler aktörlerin ve yapıların eylemlerini neden-sonuç ilişkisi içinde ele almaktadır. Buna göre uluslararası ilişkiler teorilerinden birisi olan inşacılık teorisi uluslararası norm ve kimliklerin inşasını incelemektedir. Bu teori uluslararası norm inşasında kültürel benzerliğin olumlu etkileri üzerinde durmakta ve kültürel etkileşimin ve benzeşmenin uluslararası normların şekillenmesine katkı sağladığını savunmaktadır. AB, norm yapıcı bir aktör olarak oluşturduğu birlik politikalarının diğer devletler tarafından kolayca benimsenmesi için öncelikle AB'de ortak bir Avrupa kültürü meydana getirmeye çalışmaktadır. Norm inşasında kültürel eşleşmenin olumlu etkisine dayanarak AB öncelikle üye devletler arasında kültürel uyum ve kültür birliği meydana getirmeye çalışmaktadır. Eğitim politikalarından Erasmus+'ın yükseköğretim bireylerin öğrenme hareketliliği programları ile kültürlerarası iletişim, ortak dil oluşturma ve eğitimde işbirliği alanlarında getirdiği yenilikler bütünleşme sürecinde ayrı bir öneme sahiptir. Erasmus+ sunduğu değişim fırsatları ile farklı dil ve kültürlerle tanışma ve eğitimde işbirliği imkanı sağlamaktadır. Bu faaliyet AB bütünleşme sürecindeki Avrupa vatandaşlığı hedefine de kolaylık sağlamaktadır. Temel hedefi kültürel birlik olan bu program AB'nin ortak birlik politikalarının diğer ülkeler tarafından kolaylıkla benimsenmesi ve iç ve dış siyasette içselleştirilmesini kolaylaştırmaktadır. Bu çalışmada uluslararası norm inşa edilmesinde kültürel benzerliğin olumlu katkıları çerçevesinde AB eğitim programlarından Erasmus+'ın AB bütünleşme sürecine katkıları üzerinde durulacaktır. Yükseköğretim hareketlilik faaliyetine katılmış olan deneyim sahibi katılımcıların değerlendirmeleri ışığında bütünleşme sürecinin Erasmus+ programından kültürlerarası iletişim, ortak dil oluşturma ve eğitimde işbirliği alanlarında nasıl olumlu olarak etkilendiği tartışılacaktır. Yapılan araştırma sonuçlarıyla Erasmus+'ın kültürel birlik hedefleri ve çalışmalarının AB'nin norm inşası ve bu normların üye devletler arasında yayılmasına katkıları üzerinde durulacaktır. Erasmus+ bireylerin kültürlerarası öğrenme ortamına katılmasına olanak sağlamaktadır. Anket çalışmasını uygulayan katılımcıların görüşleri ile Erasmus+ hareketliliğinin kültürel benzeşmeye katkısı incelenecektir. Erasmus+ kültürel benzeşmeye katkıda bulunarak katılımcıların Avrupalılaşmasına ve Avrupalı olma bilincinin gelişmesine fayda sağlamaktadır. Böylelikle AB kendisine üye olan ülkeler arasında normlarını kolaylıkla yaymaktadır.