turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Denizli organize sanayi bölgesi atıksu arıtma tesisi mevcut prosesleri ve alternatiflerinin değerlendirmesi

Endüstriyel faaliyetler ekonominin temel yapı taşıdır. Endüstriyel faaliyetler gerçekleştirilirken birçok doğal kaynağa ihtiyaç duyulmaktadır. Su tüketilen bu kaynakların başında gelmektedir. Sınırlı miktarda bulunan su kaynaklarımızın korunması için endüstriyel faaliyetleri gerçekleştirirken kirliliği ortadan kaldırmak veya asgari düzeye indirmek gerekir. Bu kapsamda endüstriyel atıksular etkin bir şekilde arıtılmalı ve mümkün olan en üst seviyede tesislerde yeniden kullanıma katılmalıdır. Bu çalışmada Denizli Organize Sanayi Bölgesi'nde endüstriyel ve evsel nitelikli atıksu arıtım faaliyeti gösteren Merkezi Atıksu Arıtma Tesisinde yer alan proseslerin mevcut durumu değerlendirilerek, kirleticilerin gideriminde alternatif olabilecek proses ve temel işlemlerin verimleri hakkında bilgi verilmiştir. Tesis proseslerinin genel verimini ortaya koymak amacıyla üç farklı tarihte beş farklı noktadan alınan numunelerde KOİ, AKM, TP, TN ve Renk analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre tesis genelinde ortalama %88 KOİ, %83 AKM, %26 TP, %83 TN ve %86 Renk giderim verimi elde edilmiştir. Sonuç olarak Denizli Organize Sanayi Bölgesi Merkezi Atıksu Arıtma Tesisinde kimyasal arıtım uygulanmadan sadece fiziksel ve biyolojik arıtma prosesleriyle bile mevzuatta belirtilen sınır değerlere rahatlıkla ulaşılabilmektedir. Tesiste yer alan proseslerin arıtma verimleri alternatif olabilecek proses verimleriyle kıyaslandığında oldukça yüksek verimlerine sahip olduğu görülmektedir.
Bir atık kağıt geri kazanım tesisinde sera gazı emisyon azaltım alternatifleri

Sera gazları, yeryüzü sıcaklığı üzerinde doğrudan etkisi olan ve küresel ısınmaya yol açan atmosferik bileşenlerdir. Fosil yakıtların kullanılması ile atmosferdeki sera gazı miktarı her geçen gün artış göstermektedir. Günümüzde fosil yakıtların artan enerji ihtiyacını karşılamada yetersiz olması ve bu yakıtların tüketiminin iklim değişikliğine sebep olmasından dolayı alternatif enerji kaynakları için yeni teknolojiler geliştirilmektedir. Kağıt sektörü, global sera gazı emisyonlarının %1'ine denk gelen, en düşük sera gazı emisyonuna sebep olan sektördür. Ancak son yıllarda kağıt ürünlerine ait talebin artışı, sektörde üretim miktarlarının da artmasına sebep olmuştur. Bu durum; daha fazla üretimi teşvik ederken aynı zamanda çevresel tahribata yol açmaktadır. Yalnızca orman tahribatı değil aynı zamanda su kaynaklarında olduğu kadar endüstriyel kimyasalları yapmak için kullanılan hammaddelerin ve gerekli katkı maddelerinin de daha fazla kaynak imhasına ilişkin tehlikeleri arttırmaktadır. Doğal kaynak kullanımına önemli katkısı olan geri dönüştürülmüş kağıtların üretimde daha fazla kullanılması; hem enerji tasarrufu hem de ekonomiye katma değer sağlamaktadır. Günümüzde faydalanılabilir enerji kaynaklarının kısıtlı olması, teknolojik gelişmelere bağlı olarak artan enerji talebi ihtiyacını karşılamada yetersiz olması ve fosil yakıtların tüketiminden kaynaklı iklim değişikliği gibi çevresel sorunlardan dolayı alternatif enerji kaynakları için yeni teknolojiler geliştirilmektedir. Yenilebilir enerji kaynakları arasında yer alan biyokütle; çevreye katkısı, maaliyetinin düşük oluşu, erişim kolaylığı vs. avantajlarından dolayı önemli bir kaynaktır. Bu tezde; çevreye oldukça önemli katkısı olan bir atık kağıt geri dönüşüm tesisinin tükettiği fosil yakıtlardan kaynaklı sera gazı emisyonlarının miktarının belirlenmesi, tesisin mevcut üretim hattında iyileştirme olanaklarının araştırılarak, sera gazı emisyon azaltımına yönelik alternatiflerinin değerlendirilmesi gerçekleştirilmiştir. Bu tezde; kağıt sektöründen kaynaklanan sera gazı emisyonları özelinde geri dönüşüm kağıtlarının kullanıldığı bir prosesten oluşan atıkların enerjisinden yararlanılması durumunda ne mertebede azaltılabileceğine yönelik teorik bir değerlendirme yapılmıştır. Tesisin üretiminden kaynaklanan reject atıkların kalorifik değeri yüksek olduğu görülmüş olup bu çalışmada bu atıklardan piroliz ve gazlaştırma yöntemleri ile enerji elde edilmesi amaçlanmıştır. Reject atıklardan elde edilen bu enerjinin tesiste tüketilen yakıt miktarının azalmasına sebep olarak tesisin hesaplanmıştır. Yapılan değerlendirmeler sonucunda referans senaryoya kıyasla gazlaştırma yönteminin uygulanması %23 oranında emisyon azaltımına sebep olurken, piroliz yönteminin uygulanması ise %19 oranında azaltıma sebep olmaktadır.
Bazı endüstriyel atıksuların evsel nitelikli atıksu arıtma tesislerine olası etkileri

Bu çalışmada evsel atıksu arıtma tesislerinde arıtma işlemi için kullanılan prosesler, bu proseslerin çalışma prensipleri ve organik yükü yüksek atıksuların evsel atıksu arıtma tesisleri üzerindeki olumsuz etkileri incelenmiştir. Bu çalışma için literatürde bulunan kaynaklar taranarak gerekli bilgi, veri ve grafikler elde edilmiştir. Bu konuda yapılan çalışmada gerekli teknik ve parametrik veriler incelenmiş olup, gerekli değerlendirmeler yapılmıştır. Organik yükü yüksek atıksularda bulunan BOİ, KOİ, AKM ve pH gibi değerler incelenerek olması gereken değerlerle karşılaştırmak suretiyle gerekli değerlendirmeler yapılmıştır. Organik yükü yüksek atıksuların atıksu arıtma tesislerinde bulunan ünite ve ekipmanlar üzerindeki etkileri araştırılmış ve gözlemlenmiştir. Evsel atıksu arıtma tesisleri bünyesinde oluşan işletme sorunları incelenerek gerekli araştırmalar yapılmış ve bu konu hakkında literatür taranarak bilgi ve bulgular değerlendirilmiştir. Organik yükü yüksek atıksuların evsel atıksu arıtma tesisleri üzerindeki olumsuz etkilerinin önlenmesi amacıyla sonuçlandırma yapılmış ve önerilerde bulunulmuştur. Konu ile ilgili parametrelerin gerçek ölçekli değerlerinin sağlanması amacıyla gerekli deneyler yapılarak materyal bölümünde sunulmuştur.
İçme sularından organik madde giderimi ve trihalometan oluşumunun önlenmesi için arıtma proseslerinin optimizasyonu

çalışmada öncelikle Doğancı Barajı'ndan alınan ham sudan organik madde giderimi için optimum koagülasyon koşulları tespit edilmiştir. Daha sonra bu koşullarda yapılan arıtma işlemlerinde dezenfeksiyon amacı ile kullanılan ozon, UV ışını ve klor gibidezenfektanların organik karbon mineralizasyonu ve trihalometan oluşum potansiyelineetkileri belirlenmiştir. Ayrıca ozonlamanın farklı arıtma kademelerinde kullanılması ile elde edilen organik madde giderimleri mukayese edilmiştir. Optimum koagülasyon koşullarını belirlemek için yapılan jar testi denemelerindemaksimum organik karbon gideriminin pH 5 .5'te 27 mg/L FeCl 3 ve 0.05 mg/L anyonik polielektrolit kullanımı ile elde edildiği belirlenmiştir. Düşük pH'da gerçekleştirilen arıtma işlemlerinin ardından uygulanan dezenfektanlar arasında ozonlamanın (2mg/L ozonkonsantrasyonunda 20 dakika) organik karbon mineralizasyonunda en etkili yöntem olduğu ancak UV radyasyonu ve klorlama ile de bir miktar oksidasyon meydana geldiği tespit edilmiştir. Düşük pH'da gerçekleştirilen arıtma işlemlerinin koagülasyon ve aktif karbonfiltrasyon verimini arttırdığı, hızlı kum filrasyonuna etkisi olmadığı belirlenmiştir. Çalışma sonuçları, maksimum TOK ve ÇOK gideriminin, koagülasyon, aktif karbonfiltrasyonu ve 2 mg/L ozon ile 20 dakika ozonlama proseslerinin kullanılmasıyla sağlandığını göstermiştir. En iyi THMOP ve BPÇOK giderimi ise 2 mg/L ozon konsantrasyonu ile 20 dakika ön ozonlamanın ardından koagülasyon ve aktif karbon filtrasyon prosesininkullanılması ile elde edilmiştir.
Yüzey aktif reaktiflerle liç çözeltilerinden cıvanın uzaklaştırılması

Son yıllarda hızla artan dünya altın üretiminde, siyanürleme en yaygın üretim yöntemidir. Ayrıca, dikkate değer oranda da halen amalgamlama yöntemi de kullanılmaktadır. Cıva, siyanürleme işleminde çözünerek çevresel ve ekonomik açıdan birçok olumsuzluklara neden olmaktadır. Bu sebeple; siyanür çözeltilerinden Hggideriminde, seçimli, hızlı ve düşük maliyetli ayırma yöntemlerinin araştırılması ve kararlı hale getirilmesi önem kazanmıştır. Bu çalışmada, öncelikle çöktürmede kullanılacak reaktif türü belirlenerek reaktif konsantrasyonu, süre, pH, sıcaklık gibi parametrelerin Hg giderimi üzerine etkisi araştırılmıştır. İşlem sonucunda elde edilen ürünler karakterize edilmiştir. Ayrıca, amalgamlama atığının siyanürleme çözeltisine, işleminin uygulanabilirliği test edilmiştir. Çalışma sonucunda; çöktürücü dozajı, pH ve sıcaklığın çöktürücü türüne bağlı olarakHg uzaklaştırma veriminde oldukça etkili olduğu belirlenmiştir. Au, gümüş ve bakırın, Hg uzaklaştırma verimini etkilemediği ve ksantat ile herhangi bir çökelekoluşturmadığı tespit edilmiştir. En iyi sonuç, potasyum etil ksantat ile elde edilmiş ve Hg konsantrasyonu %99, 9 verimle 10000 ppb'den 5 ppb'ye indirilmiştir. Çökelek olarakkararlılığı yüksek metazinober'in oluştuğu belirlenmiştir. Amalgamlama atığınınsiyanürleme çözeltisinden 8,1x10- 5 mol KEX kullanılarak %99 verimle Hg miktarı 9539 ppb'den 101 ppb'ye düşürülebilmiştir. Sonuç olarak siyanürleme çözeltilerinden Hg'ninksantatlar ile seçimli olarak yüksek verimle uzaklaştırılaştırılmasının mümkün olduğu belirlenmiştir.
Türkiye'deki havalimanlarında kirletici kaynakları ve çevresel etkileri

Türkiye'de havayolu ulaşımı son yıllarda büyük gelişme göstermektedir. Bu gelişime ile neredeyse tüm şehirlere yayılan havalimanlarımız hem yolcu hem yük taşımacılığında büyük önem taşımaktadır. Havalimanları da tüm işletmelerde olduğu gibi bazı çevresel kirliliklere neden olmaktadır. Bu çalışmada havalimanlarının çevreye etkileri arasında mevcut kirletici kaynakları özellikleri üzerinde durulmuş, bu kaynaklardan oluşan kirleticilerin çeşitlerinin analinizi yapılması amaçlanmıştır. Türkiye havalimanlarının uçak hizmetleri haricindeki yan faaliyetleri, işleyişleri ve havalimanı sınırları içindeki diğer unsurlar tespit edilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, bu unsurların oluşturdukları çevresel kirliliklerin etkileri üzerinde durulmuştur. Çevresel kirlilik ve bunlara neden olan etmenler hakkında farkındalık çalışması yapılarak değerlendirmeler yapılmıştır.
Konya metropolü evsel katı atıklardan geri kazanılabilir maddelerin potansiyelinin araştırılması

Bu çalışmada; evlerde oluşan ve ekonomik değerleri bulunan katı atıkların, bertaraf yöntemlerinden atık geri kazanma sisteminin, Konya Büyükşehir Alanında uygulanabilme imkanı araştırılmıştır. Bu çalışma ile; birçok ekonomik ve çevresel yararlan söz konusu olan 'Kaynakta Geri Kazanma' sisteminin Konya'da uygulanması için gerekli veri tabanının oluşturulması hedeflenmiştir. Çalışma esas olarak; geri kazanılabilir atık madde oranlarının ve oluşum miktarlarının tespiti ve kamuoyunun uygulanması muhtemel bu bertaraf sistemine göstereceği ilgi derecesinin belirlenmesi şeklinde iki ayrı aşamada yürütülmüştür. Bu çalışma amaçlarına yönelik olarak, Konya Büyükşehir Alanı dört ayrı bölgeye ayrılmış ve çalışmalar bu bölgelerde yürütülmüştür. Ayrıca çöp döküm alanında da araştırmalar yapılmış, konuyla ilgili daha önce yapılmış çalışmalarda ele alınmıştır. Yapılan çalışmalardan elde edilen sonuçlar, değerlendirilerek, Konya Büyükşehir Alanında kaynakta geri kazanma sisteminin uygulanmasının yararlan ortaya konulmuştur.
Evapotranspiration analysis of North Cyprus

'Sürdürülebilirlik' terimi gündeme geldiği zaman, su birincil olarak düşünülmesi gereken konuların başında gelir. Özellikle içilebilir kalitede olan kaynakların miktarı ve yüzdesi düşünüldüğünde, bu konunun önemi daha net anlaşılmaktadır. Diğer kaynaklar ile karşılaştırıldığında, yeraltı su kaynakları ileri düzey arıtma gerektirmeden içme suyu tedariği için en uygun seçenek olarak belirtilebilir. Kuzey Kıbrıs'ta yağışlar yeraltı su kaynakları için ana besleyici olarak değerlendirilebilir; dolayısıyla bu kaynakların sürdürülebilirliği açısından buharlaşma hayati parametrelerden biridir. Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin ve en önemli temiz su kaynağı olan Güzelyurt Akiferi'nin bulunduğu bölge de dahil olmak üzere buharlaşma değerleri belirli metotlar kullanılarak tahmin edilmiştir. Çalışmanın ana misyondan önce, aşırı değer tespiti, veri setlerinin dağılımı, uç değerlerin testleri gibi teslerle verinin kalitesine ve verinin homojenliğine bakılmıştır. Elde edilen ham veriyi kullanmadan önce veri analizi yapılması, çalışmanın güvenilirliği açısından çok önemlidir. Ada'daki su döngüsü incelendiğinde en ciddi doğal su kaybı olarak buharlaşma göze çarpmaktadır ve mevcut veriler ışığında en uygun metotlar ile hesaplanmıştır. Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs geneline dağılmış 33 meteoroloji istasyonda son 37 yıla ait (1978-2015) günlük ortalama sıcaklık ve toplam yağış verileri kullanılmıştır. Buharlaşma yöntemi olarak literatürde sıkça kullanılan ve mevcut veriyle uygulanabileck yöntemler seçilmiştir. Bu bağlamda buharlaşma miktarları beş yöntemle, sıcalık bazlı olan Thornthwaite ve Ham on yöntemleriyle ve radyasyon bazlı olan Solar Radiation-Based, Blaney Criddle, and Hargreaves yöntemleriyle hesaplanmıştır. Sonuçlar göstermiştir ki aylardan çoğu negatif değişim içerisindeyken, sadece Aralık, Ocak, ve şubat ayları pozitif değer vermiştir. Bunun yanı sıra gelecek adına ipucuna sahip olabilmek için çıkan evapotranspirasyon sonuçlarının eğilimleri incelenmiş olup, iklim değişikliği ile olan ilişkisi değerlendirilmiştir. Nihayetinde tüm istasyonlardan elde edilen buharlaşma sonuçları ile kullanılan tüm metotlara göre ArcGIS programı kullanılarak haritalandırma yapılmıştır. Son aşama olarak potansiyel buharlaşmaların trendlerine bakılarak zaman serilerinde kayda değer herhangi bir değişim olup olmadığı gözlemlenmiştir.
Elektrostatik toz çöktürücülerde basınç optimizasyonu

Bu çalışmada, toz toplama sistemleri arasında yaygın olarak kullanılan elektrostatik toz çöktürücülerin verimini artırmak için içerisindeki gaz akış dağılımını uygun geometrik tasarımla düzenlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla tasarlanan ESÇ'ler içinde gazın bekletme süreleri, giriş/çıkış konik kısımların yatayla yaptığı açı değerleri, plaka sayıları, ESÇ boyutları, plakaların yerleştirme şekilleri gibi parametrelerin toz toplama verimine ve bu geometrik değişimlerin basınç kaybına olan etkileri farklı yaklaşma hızı ve debilerde incelenmiştir. Giriş/çıkış konik kısımların yatayla yaptığı açı değerleri 20 , 30 , 40 , 50 , 52 , 54 , 56 , 58 , 60 , 70 , 80 ve plakalı/plakasız olarak tasarlanan ESÇ'ler için yaklaşma hızları 6 m/s, 12 m/s, 18 m/s, 24 m/s, gaz debileri 6 m /s, 12 m /s, 18 m /s, 24 m /s, bekletme süreleri 0.75 s, 1 s, 1.25 s, 1.5 s olarak seçilmiştir. Model ESÇ'ler içindeki plaka sayıları farklı gaz debilerine göre 7, 9, 11, 13 olacak şekilde planlanmıştır. Çalışmada 158 adet model tasarlanmış ve 3D geometrileri ise SOLIDWORKS programında çizilmiştir. Daha sonra akış analizleri hesaplamalı akışkanlar dinamiği yöntemini kullanan ANSYS FLUENT modülü ile simüle edilerek modeller optimize edilmiştir. Yapılan çalışmada basınç kaybını en fazla etkileyen faktörler yaklaşma hızı, koniklik açısı, toz toplama plakasının şekli ve ESÇ toz toplama bölümündeki plaka sayısı olduğu görülmüştür. Toz toplama verimini ise en fazla plakalar arasındaki ortalama iç hızın, plaka ve elektrotlar arasındaki mesafenin, göç hızının, koniklik açısının, toz toplama plaka alanının, toz toplama plakası şeklinin ve ESÇ içerisindeki bekletme süresinin etkilediği görülmüştür. Optimizasyon çalışması sonucunda koniklik açısının 50 , yaklaşma hızının 6 m/s, gaz debisinin 6 m /s ve ESÇ giriş genişliğinin gövde genişliğine oranın 1/1. 7 olduğu durumda ESÇ girişinde minimum vorteks ve plakalar arasında homojen hız dağılımı sağlandığı, bu durumda en düşük statik basıncın oluştuğu tespit edilmiştir. Ayrıca toz toplama plakalarının tasarımları değiştirilerek daha homojen bir akış ile verim artışı sağlanabileceği sonucuna varılmıştır.
Aktifleştirilmiş kırmızı çamurla sudan fosfat giderimi

Jüri: Prof. Dr. Kemal GÜR Doç. Dr. Ali BERKTAY Yrd. Doç. Dr. Şükrü DURSUN Fosfor organizmaların büyümesi ve gelişmesi için gerekli temel elementlerden birisidir. Ancak bu özellik birçok su havzasında biyolojik üretkenliği artırarak ötrofikasyona sebep olmaktadır. Atıksu arıtma tesislerinde uygulanan klasik arıtım yöntemleri fosfat giderilmesinde yeterli olmamaktadır. Bu yüzden kimyasal fosfor giderim yöntemleri geliştirilmiştir. Bu çalışmada, atıksudan fosfat giderimi için adsorpsiyon yöntemi kullamlmıştır. Adsorban olarak alüminyum tesislerinden atık olarak çıkan kırmızı çamur aktive edilerek Jar-Testinde kullanılmıştır. Adsorban maddenin farklı ortamlarda aktive edilmesi ile elde edilen madde faklı dozlarda ve pH'larda kullanılmışür. Böylece, kırmızı çamurun fosfat giderilmesindeki verimliliği araştırılmıştır. Deneylerde Selçuk Üniversitesi içme suyu, fosfat ilave edilerek kullanılmıştır. Uygun kırmızı çamur dozu ile uygun pH bulunarak %61 oranında fosfat giderim verimi elde edilmiştir. Uygun pH ve kırmızı çamur bulunan ortama anyonik polielektrolit ilavesiyle %85 oranında fosfat giderim verimi elde edilmiştir.
Ticari gemilerin karbondioksit emisyon etkilerinin değerlendirilmesi ve analizi

Ticari gemi kaynaklı deniz taşımacılığı, diğer taşıma modlarına göre en yeşil taşımacılık şekli olmasına ve beher mil başına taşınan birim yükte en düşük karbondioksit emisyonunu salmasına rağmen yılda yaklaşık 1 milyar ton CO2 emisyonu ile toplam küresel karbondioksit emisyonların %2,7sinden sorumludur. Dünya yüzey sıcaklığını +2 C kritik sıcaklığın altında tutmaya yönelik olarak IMO, gemi tipi ve operasyonuna bağlı verimliliğin arttırılıp, beher ton/mil bazında mevcut CO2 emisyon değerlerini düşürmeye, başta yürürlülüğe giren EEDI olmak üzere alternatif yöntemler ile çalışmaktadır. Dünya üzerindeki toplam ticari gemi kaynaklı CO2 emisyonlarını düşürmek üzere, artan deniz ticaret hacmine paralel artan enerji ihtiyacını da karşılayacak daha enerji verimli gemilere ihtiyaç duyulmaktadır. CO2 emisyonlarını azaltıcı tedbirler, aynı zamanda verimliliği arttıracak ve yakıt tasarrufu sağlayacak tedbirlerdir. Yakıt tasarrufunu en yüksek oranda değiştiren parametre gemi hızıdır. Çalışmada farklı tip ve tonajdaki gemilerin seyir hızlarının kademeli olarak azaltılması durumlarında, asgari ticari karlılık ile servis verilebilecek ekolojik hız sınır değerlerinin belirlenmesinde duyarlılık analizi kullanılmıştır. Daha yavaş seyir süratleri neticesinde, servise giren ilave gemilerin toplam filo yönetiminin optimum düzeye çekilmesi için gemi günlük kira ve operasyonel maliyetler içinde, yakıt bedeli miktarı değişimlerinin de gemi işletmeciliği yönünden analizini ortaya konulmuştur. Deniz taşımacılığına duyulan talep ve bu talebi karşılamak üzere fosil yakıtlarının gelecekteki yirmi veya otuz yıl daha birincil enerji kaynağı olarak kullanılacak olan dünyamızda, CO2 emisyon azaltıcı faaliyetlerden gemi hızının düşürülmesinin global çevreye olan etkilerinin, insan düşünce sistematiği içerisinde analizine yönelik bir çözüm metodolojisi sunulmaya çalışılmıştır.
Removal of heavy metals from wastewater by biosorption using excess sludge

Test edilen diğer toz aktif çamurlarla karşılaştırıldığında en iyi biyosorpsiyon kapasitesi DYO boya endüstrisi atıksu arıtma tesisinden elde edilen toz aktif çamuru ile elde edilmiştir. En etkin ön yıkama işlemi, DYO İzmir boya endüstrisi aşırı çamurunun yüzde 1 hidrojen peroksit çözeltisi ile yıkanmasıyla elde edilmiştir. Kesikli biyosorpsiyon deneyleri ile ön arıtılmış toz arıtma çamurunun bakır iyonları biyosorpsiyon kapasiteleri incelenmiştir. Cu iyonlarının biyosorpsiyon izotermleri araştırılmıştır ve test edilen diğer izotermler arasında Langmuir izotermi, deney sonuçlarıyla daha yüksek bir korelasyon göstermiştir. Toz arıtma çamuru kullanılarak Cu iyonlarının biyosorpsiyonu kesikli beslemeli işletilen tam karışımlı bir reaktör kullanılarak da araştırıldı. Çıkış bakır iyonları konsantrasyonlarının zamanla değişimleri farklı işletme şartlarında araştırılmıştır. Cu iyonu içeren sentetik atıksu bir aktif çamur ünitesinde arıtıma tabii tutulmuş ve Cu iyonlarının, KOİ, Cu ve toksisite giderimine etkileri araştırılmıştır. Aktif çamur ünitesi yüksek çamur yaşlarında (30 gün) ve yüksek hidrolik bekleme sürelerinde (25 saat) işletildiğinde Cu iyonu toksisitesi kısmen elimine edilmiş ve daha yüksek KOI giderimleri elde edilmişdir. Biyolojik arıtımdan önce biyosorpsiyonla Cu iyonlarının giderimi için besleme atıksuyuna toz arıtma çamuru ilavesiyle aktif çamur üzerindeki Cu iyonu toksisitesi elimine edilmiştir. Farklı işletme şartlarında çalıştırılan aktif çamur reaktörünün toksisite, kimyasal oksijen ihtiyacı ve Cu giderim verimlerinin incelenmesi amacıyla Box-Behnken deneysel tasarım metodu uygulanmıştır.
Investigation of emission factors of non - methane hydrocarbons for some widely used passenger cars in Turkey

oz TÜRKİYE'DE YAYGIN OLARAK KULLANILAN BAZI BİNEK ARABALARI İÇİN METAN DIŞINDAKİ HİDROKARBONLARIN EMİSYON FAKTÖRLERİNİN ARAŞTDULMASI Önoğlu, İrem Yüksek Lisans, Çevre Mühendisliği Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Aysel Atımtay Eylül 2004, 115 sayfa Bu çalışmanın amacı, ülkemizde en çok kullanılan benzin motorlu binek arabalarında ekzos gazı içerisindeki NMVOC konsantrasyonlarını ölçmek, metan içermeyen uçucu organik karbonlar için 'emisyon faktörlerini' çıkarmak, NMVOC içinde bulunan bileşenleri saptamak ve bunlar için emisyon faktörlerini ayrıca tayin etmek ve bulunan emisyon faktörlerini diğer ülkelerin faktörleriyle karşılaştırmaktır. Bu çalışma iki kısımda yürütülmüştür. Çalışmanın ilk kısmında Türkiye'de kullanılan binek araçlarının hangi marka ve kategoride olduğu bulunmuştur. Ayrıca Ankara Valiliği Çevre Koruma Vakfı tarafından rölanti koşullarında yapılan karbon monoksit ve toplam hidrocarbon ölçümlerine dayalı olarak bu binek araçları için ortalama CO ve HC emisyonları belirlenmiştir. Çalışmanın ikinci kısmında değişik araç hızlarında, ekzos borularından alınan egzos gazı örneklerinde BTEX bileşenleri Gaz Kromatografi yöntemi ile tayin edilmiştir. vıANÇEVA çalışmasından elde edilen sonuçlar toplam benzinli araçların % 31 .5'ini 'Murat' ve % 13 .1'ini 'Fiat' arabaların oluşturduğunu göstermiştir. Bu iki arabanın yapımcısı aynı firmadır. 'Murat/Fiat' marka arabalar en çok kullanılan arabalar oldukları için çalışmalar bu araçlarda gerçekleştirilmiştir. İncelenen hidrokarbonlar içerisinde en fazla emisyon faktörü değerleri toluen ve m- xylene için bulunmuştur. Aracın sürüş hızı arttıkça genel olarak HC emisyonlarının azaldığı tespit edilmiştir. Burada dikkati çeken nokta en yüksek emisyonların 30 km/saat hız için bulunması, bu hızın da kalabalık kavşaklarda ve caddelerde en çok kullanılan hız olmasıdır. Bu nedenle, trafiğin yoğun olduğu yerlerde trafikten kaynaklanan emisyonlar için önlem alınmasının çok önemli olduğu kanısına varılmıştır. Araç motorunun soğuk başlama koşullarındaki emisyonları, sıcak başlama koşullarındaki emisyonlardan daha fazla bulunmuştur.
Adana merkez ilçe sınırları içindeki seyhan nehrinin ve içme sularının çevre ve iklimsel faktörlere bağlı olarak bakteriyolojik kirlilik düzeyi

VIII OZ Bu çalışmada, Seyhan Baraj gölünden başlanarak Seyhan Nehrinde 15 km'lik güzergah boyunca seçilen 6 noktada, bir yıl süreyle bakteriyolojik analizler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar iklimsel ve çevre faktörlerine bağlı olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca Seyhan Nehrinin sağ ve sol yakasında nehre yakın olan 6 bölgede, 19 adet içme suyu kuyusu ve kuyuların bulunduğu bölgelerdeki şebeke sularında toplam koliform ve fekal koliform tesbiti yapılmıştır. Çalışmaların sonucunda Seyhan Nehrindeki bakteriyolojik kirlenmenin boyutu, kuyuların mevcut durumu bölgelere ait şebeke sularındaki bakteriyolojik kirlilik ve dezenfeksiyon yüzdesi belirlenmiştir. İçme suları ile su kaynaklı bulaşıcı hastalıklar arasındaki korelasyon tesbit edilmiştir.