Hafif şişman ve şişman kadınlarda demir yetersizliği anemisi, beslenme örüntüsü ile kronik inflamasyon belirteçleri ve diyet tedavisinin etkinliğinin belirlenmesi

Şişmanlık inflamasyon ile karakterize, kronik hastalık anemisi ile ilişkili bir sağlık sorunudur. Bu çalışmanın amacı, hafif şişman ve şişman kadınlarda demir yetersizliği anemisi, beslenme örüntüsü ile kronik inflamasyon belirteçleri ve diyet tedavisinin etkinliğinin belirlenmesidir. Çalışmada İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi dahiliye, endokrin ve diyet polikliniklerine başvuran 20-49 yaş grubu bireyler araştırma kapsamına alınmıştır. Vücut ağırlığına göre normal (BKİ: 18.5-24. 9 kg/m2, n:170, %27.4), hafif şişman (BKİ: 25.0-29. 9 kg/m2, n:179, %28.9) ve şişman (BKİ:? 30 kg/m2, n:270, %43.6) olan toplam 619 kadın araştırmanın kesitsel aşamasına katılmıştır. Bu aşamada tüm kadınlar için biyokimyasal parametrelere (hemogram, anemi paneli, C-reaktif protein, solubltransferrin reseptör bakılmış, genel bilgi soru kağıdı ve birbirini izleyen üç günde 24 saatlik besin tüketimi ile fiziksel aktivite kaydı alınmış, antropometrik ölçümleri ve Biyoelektrik İmpedans Analizi yapılmıştır. Araştırmanın ikinci bölümü olan girişim aşamasında ise 147 kadın iki gruba ayrılmış ve vücut ağırlığı kaybına yönelik diyet tedavisi uygulanmıştır. Birinci grubu demir desteği kullanmayan anemik (DYA; n:46, %31.2), ikinci grubu ise anemi saptanmayan (DYA olmayan; n:101, %68.7) kadınlar oluşturmuştur. Serum demiri, hemoglobin düzeyleri ve transferrinsaturasyonu, şişman (sırasıyla, 65.4 33. 7 mcg/dL, 12.6 1. 3 g/dL, %17.4 10.0) ve hafif şişman kadınlarda (sırasıyla, 73.8 36. 4 mcg/dL, 12.7 1. 3 g/dL, %19.4 11.0) normal vücut ağırlığındaki kadınlara (sırasıyla, 85.6 37. 5 mcg/dL, 13.0 1. 2 g/dL, %23.8 11.0) göre anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (p<0.05). Beyaz kan hücresi, CRP, yüksek duyarlıklı CRP ve sTfR düzeyleri ise, şişman (sırasıyla, 7.3 1. 6 mm3, 0.7 0. 6 mg/dL, 13.6 16. 8 mg/L, 1.9 0. 7 mcg/mL) ve hafif şişman kadınlarda (sırasıyla, 6.9 1. 7 mm3, 0.5 0. 3 mg/dL, 2.4 2. 6 mg/L, 1.7 0. 9 mcg/mL) normal vücut ağırlığındaki kadınlara (sırasıyla, 6.4 1.5 mm3, 0.2 0. 1 mg/dL, 1.5 0. 9 mg/L, 1.5 0. 8 mcg/mL) göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0.05). Demir yetersizliği ve demir yetersizliği anemisi görülme sıklığı şişman, hafif şişman ve normal vücut ağırlığındaki kadınlarda sırasıyla %45.6, %27.4; %41.9, %24.0, %23.5, %12.4'tür. Üç aylık izlemde vücut ağırlığı kaybına yönelik diyet tedavisi sonunda, anemisi olan ve olmayan kadınlarda sırasıyla %10. 1 ve %10. 7 vücut ağırlığı kaybı sağlanmıştır. Vücut ağırlığı kaybı ile CRP düzeylerinde önemli düzeyde azalma saptanmıştır (p<0.05). Anemisi olan ve olmayan kadınların antropometrik ölçümlerinde önemli farklılıklar belirlenmiştir (p<0.05). Tüm bireylerde enerji, toplam yağ, doymuş yağ asitleri, karbonhidrat alımları istatistiksel olarak önemli düzeyde azalmış (p<0.05) ve C vitamini, posa, demir, kalsiyum, çinko alımları önemli düzeyde artmıştır (p<0.05). Bu araştırmada, vücut ağırlığındaki azalmanın, inflamasyonda gerilemeye neden olduğu ve demir parametreleri üzerinde olumlu etki sağladığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, şişmanlık önemli bir halk sağlığı sorunudur ve oluşmadan önlenmelidir. Şişmanlığın önlenmesi yaşam sürecinde aktiviteleri kapsamalıdır.