Hikmet Barutçugil'in ebru sanatına ve sanat eğitimine katkısı

Bu çalışma; ebru sanatının yaşayan en büyük sanatçılarından biri olan Hikmet Barutçugil'in, ebru sanatına ve sanat eğitimine katkılarını incelemek ve belirlemek amacıyla, bilimsel araştırma yöntemlerinden nitel araştırma yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Araştırma monografik bir çalışma olmakla birlikte, tarama modelinde betimsel analiz yaklaşımı kullanılarak hazırlanmış bir çalışmadır. Nitel araştırma yöntemi kullanılarak yapılan bu çalışma, metot yönünden incelendiğinde bir 'Durum çalışması 'dır. 'Hikmet Barutçugil'in Ebru Sanatına ve Sanat Eğitimine Katkıları' konulu bu araştırma; nitel araştırma yöntemlerinden görüşme modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Görüşme yoluyla, üzerinde çalışılan konunun, derinlemesine betimlenmesi, yorumlanması ve kişilerin bakış açılarının irdelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma; Ebru sanatçısı Hikmet Barutçugil, onun beş öğrencisi ve 2014- 2015 eğitim öğretim yılı güz döneminde Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim-İş Öğretmenliği Bölümü'nde 3. sınıfta öğrenim gören ve bu dönemde Geleneksel Türk Sanatları dersi alan 19 öğretmen adayının katılımıyla yürütülmüştür. Ebru sanatçısı Hikmet Barutçugil ile İstanbul'daki Ebristan isimli kendi Ebru Evi'nde bizzat görüşülmüş, sanatçıya hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formundaki açık uçlu sorular yöneltilmiş, alınan cevaplar doğrultusunda sanatçı ve sanatı hakkında bilgiler elde edilmeye çalışılmıştır. Sanatçıya kendi buluşu olan 'Barut Ebrusu' ile ilgili sorular da sorulmuş, sanatçının gerek barut ebrusuyla yapılmış eserleri, gerekse geleneksel yöntemlerle yaptığı diğer eserleri yerinde incelenmiş, elde edilen bilgiler kaydedilmiştir. Aynı zamanda, Hikmet Barutçugil'in Ebristan Ebru Evi'nde kendisinden ebru dersi alan beş öğrencisine ulaşılmış, bu kişilere önceden hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formundaki açık uçlu sorular sorulmuş, Hikmet Barutçugil ile ilgili bilgiler elde edilmeye çalışılmıştır. Ayrıca Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim-İş Öğretmenliği Bölümü 3. sınıfta öğrenim gören 19 öğretmen adayına, Ebru Sanatı ve Hikmet Barutçugil ile ilgili görüşlerini belirlemek adına düzenlenen bir anket uygulanmıştır. Sanatçı ve öğrencileri ile yapılan görüşmelerdeki ifadelerden ve öğretmen adaylarına uygulanan anketlerdeki cevaplardan, araştırmayla ilgili bulgular elde edilmiştir. Katılımcılardan elde edilen nitel veriler açık kodlama tekniği kullanılarak gruplandırılmış, içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Katılımcı grubun sorulara verdikleri cevapların frekans ve yüzde değerleri de hesaplanmıştır. Araştırma verilerinin kodlanması, analizi ve yorumlanması aşamasında; farklı bakış açılarını, farklı deneyimleri ve farklı algı ve anlamları ortaya koymak adına, araştırmacı dışında üç ayrı uzmanın görüşlerine başvurulmuş, verilerin analizinde ise iki alan uzmanından destek alınmıştır. Bulgular, Hikmet Barutçugil'in ebru sanatına ve sanat eğitimine olumlu katkılar sağladığına dair dikkate değer kanıtlar sunmaktadır. Hikmet Barutçugil'in öğrencilerine ve öğretmen adaylarına uygulanan, 'Ebru Sanatı ve Hikmet Barutçugil ile İlgili Görüşler Anketi'nde sorulan sorulara alınan cevaplardan, Hikmet Barutçugil'in; 'rehber, yapılandırmacı, aktif öğrenmeye önem veren ve sanatını sevdiren bir eğitimci' olduğu, yine alınan cevaplardan, Hikmet Barutçugil'in; 'özgün, yenilikçi, üretken ve sanatını çok seven bir sanatçı' olduğu sonuçlarına varılmıştır. Hikmet Barutçugil Ebristan ismini verdiği İstanbul Ebru Sanat Evi'nde halen hem çalışmalarını sürdürmekte, hem de bu sanatı gelecek nesillere aktararak yaşatmak adına sürekli öğrenciler yetiştirmektedir. Araştırmanın sonunda; araştırmadan elde edilen bulgular ışığında, ebru sanatı ile ilgili ortaya çıkan sonuç ve sorunlara yönelik önerilere de yer verilmiştir.