turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Sinop ili 4. ve 5. sınıfların çevreye karşı duyarlılık analizleri

Bu araştırmanın amacı ilkokul 4. sınıf ve ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin çevreye karşı duyarlılıklarının belirlenmesidir. Bunun yanında öğrencilerin çevre konusunda sahip oldukları davranışlar ile eğitim-öğretim gördükleri sınıflar arasındaki bağlantı ile ilgili bilgi kazanabilmek ve okullarda verilen çevre eğitiminin etkin gücü ve verimliliği konusunda genel yönden bir değerlendirme ortaya koymak araştırmanın amaçları arasında yer almaktadır. Araştırmanın örneklemini 2016- 2017 eğitim-öğretim yılında Sinop İli Fatih İlkokulu, Gazi Mustafa Kemal İlkokulu, Cumhuriyet İlkokulu ve Gelincik Ortaokulu, Mehmet Akif Ersoy Ortaokulu, İstiklal Ortaokulunda 4. ve 5. sınıfta öğrenim gören 257 kız ve 243 erkekten oluşan toplam 500 öğrenci meydana getirmektedir. Araştırmada veri toplama tekniği olarak bilinen 5'li Likert tipindeki çevreye yönelik duyarlılığı belirlemeye yönelik ölçek kullanılmıştır. Bu anket; 'Kişisel Bilgi Formu'' ve 20 maddeden meydana gelen 'Çevreye Yönelik Duyarlılık Ölçeği'; Hava kirliliğine ilişkin duyarlılık, Çevresel duyarlılık, Toprak kirliliğine ilişkin duyarlılık, Su kirliliğine ilişkin duyarlılık, Nüfusun çevreye etkisi olmak üzere 5 alt ölçeği içermektedir. Ölçekte yanıt seçenekleri olarak, ölçeğin 1. sütununda bulunan 'dan, 5. sütununda bulunan'a kadar ibareler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda ortaya çıkan bulgulara göre, çevreye karşı duyarlılık ölçeği ile ortaya çıkan bulgular ve çevreye karşı duyarlılık ölçeği ile ortaya çıkan verilerin istatistiki analizi karşılaştırıldığında, öğrencilerin çevreye karşı duyarlılıklarının cinsiyet, sınıf, anne-baba eğitim düzeyi, anne baba meslek sınıfı değişkenleri yönünden istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık göstermeyip, benzerlik gösterdiği saptanmıştır.
Mangan oksit minerali kullanılarak, sulu çözeltilerden adsorpsiyon yöntemi ile kadmiyum ve kurşun giderimi

Ağır metal kirliliği, önemli ve üzerinde durulması gereken çevre sorunlarından biridir. Su ve atıksuda bulunan ağır metaller genellikle, kimyasal çöktürme, iyon değiştirme, filtrasyon, ters ozmos ve elektrodiyaliz yöntemleriyle giderilebilir. Ancak bu yöntemler çoğu zaman pahalı ve zaman alıcı olduklarından ucuz ve yeni proseslere ihtiyaç duyulmuştur. Bu nedenle adsorpsiyon, atık arıtımında maliyet düşüklüğü ve çevre dostu olması nedeni ile tercih edilen ileri bir arıtım yöntemi olarak tercih edilmiştir. Bu çalışmada Pb+2 ve Cd+2 iyonlarının mangan oksit minerali ile gideriminde adsorbent miktarı, sıcaklık, pH gibi parametrelerin etkileri araştırılmış ve bu metallerin maksimum adsorpsiyonu için optimum şartlar tespit edilmiştir. Metallerin ikili olarak adsorpsiyonunun etkilerine de bakılmıştır. Pb+2 ve Cd+2 iyonlarının mangan oksit ile giderimi izoterm ve kinetik çalışmaları yapılmıştır. Yapılan kinetik model çalışmalarında her ikisi için de deneysel sonuçların yalancı ikinci dereceden kinetik modele uyduğu tespit edilmiştir. İzoterm çalışmalarında prosesin Langmuir izoterm modeline uyduğu bulunmuştur. Sonuç olarak optimum şartlar sağlandıktan sonra mangan oksit minerali, Pb+2 ve Cd+2 iyonlarının giderilmesinde adsorbent olarak kullanılabileceği ortaya konmuştur.
İnşaat sahalarında ortaya çıkan atıkların yönetimi ve maliyet analizi: Ankara ve Mersin Şehir Hastaneleri örneği

Hızlı ekonomik büyüme, kentleşme, nüfus artışı ve refah seviyesinin yükselmesi giderek artan miktarda atık üretimine yol açmaktadır. Kaynak israfını önlemenin yanı sıra, hayat standardını da yükseltme çabaları ve ortaya çıkan enerji krizi, hammadde gereksinimi nedeniyle geleceği gören ülkeler atıkların geri kazanılması ve tekrar kullanılması için yöntemler aramışlar ve geliştirmişlerdir. Ne yazık ki ülkemizde diğer gelişmiş ülkelere göre birçok sektörde olduğu gibi inşaat sektöründe geri dönüşüm ve geri kazanım miktarı yok denilecek kadar azdır. Ülkemizde yapımına başlanan şehir hastanelerinin inşası sırasında da fazla miktarda atık meydana gelmektedir. Bu tez kapsamında, ülkemizde sağlıklaştırma amacıyla yapılan Mersin Entegre Sağlık Kampüsü ve Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü'nün atık kompozisyonları belirlenmiş, atık yönetim sistemi incelenmiş ve atık verileri karşılaştırılarak aralarında fark olup olmadığı incelenmiştir. Ay bazında ve toplam olarak bütün atık miktar ve maliyetleri çıkarılmış, il bazında atık geri kazanımı, geri dönüşüm ve bertaraf tesislerinin durumu incelenmiştir. Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü, Mersin Entegre Sağlık Kampüsü'nün alan olarak ve hastane yatak sayısı olarak yaklaşık üç katı büyüklüğündedir. Dolayısıyla Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü'nün atık miktarının Mersin Entegre Sağlık Kampüsü'ne göre daha fazla olması beklenmektedir. Sonuç olarak, atık türleri açısından karşılaştırıldığında iki kampüsün yapım metodu aynı olmasına rağmen Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü'nde daha fazla tehlikeli atık çeşidi ortaya çıkmıştır. Bunun sebebinin Ankara İli'nin ve çevresinin atık kompozisyonunun belirlenmesinde atık firmalarının daha sistemli çalışması, daha tecrübeli olması ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından sağlık kampüsünün sürekli denetimlerle kontrol altında tutulması düşünülmektedir. Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü'nde tehlikeli atık miktarı maliyeti, kilogram bazında düşünüldüğünde atık kompozisyonunun daha çeşitli olması ve atık yönetim hiyerarşisindeki bertaraf yönteminin zor olması sebebi ile maliyeti yükselttiği sonucuna varılmıştır. Bilkent Entegre Sağlık Kampüsü'nün büyüklüğü, Mersin Entegre Sağlık Kampüsü'nün 3 katıdır. İnşaat atığı miktarı da büyüklükle paralel olarak Mersin'in 3 katı civarında çıkmaktadır. Ancak inşaat atığının bertaraf maliyeti 4 kat daha fazladır. Bunun sebeplerinin Bilkent' te inşaat atığı döküm alanının Mersin'e göre daha uzak olması, Ankara' da inşaat atığı döküm alanı için belediyelere ton başına ücret ödenirken Mersin'de ödeme yapılmaması gösterilebilir.
Siklon ayırıcılarda iki fazlı türbülanslı akışın modellenmesi ve performans analizi

Bu çalışmada ters akışlı klasik siklonlar ile ters ve eksenel akışlı sanal gövdeli siklonlarda iki fazlı türbülanslı akışın sayısal olarak modellenmesi ve performans analizleri gerçekleştirilmiştir. Sürekli faz Eulerian yaklaşımı ile RSM türbülans modeli kullanılarak, ayrık faz ise Lagrangian yaklaşımı ile çözümlenmiştir. Klasik siklonlar ile yapılan çalışmalarda yüzey pürüzlülüğünün ve kısa devre akışın siklon performansına etkisi basınç kaybı ve partikül toplama verimi açısından analiz edilmiştir. Ters akışlı sanal gövdeli siklonlarda, siklon performansı sürtünme yüzeyi yüksekliğine ve girdap durdurucu mesafesinin değişimi etkisinde sayısal olarak incelenmiştir. Bu değişkenlere ilave olarak ayrı bir çalışmada yüzey pürüzlülüğünün ters akışlı sanal gövdeli siklon performansına etkisi teğetsel hız profilleri, basınç kaybı ve partikül toplama verimi açısından irdelenmiştir. Ters akışlı sanal gövdeli siklonlarda ayrıştırma hacmi çapı değişiminin farklı giriş debileri için siklon performansına etkisi sayısal olarak analiz edilmiş ve ayrıştırma hacmi çapı değişiminin siklon performansı üzerindeki etkileri açıklanmıştır. Eksenel akışlı sanal gövdeli siklonlar, düz ve konik çıkış tipi olmak üzere iki farklı geometrik konfigürasyonda, ters akışlı sanal gövdeli siklonlarla performansları karşılaştırmalı olarak basınç kaybı ve partikül toplama verimi açısından değerlendirilmiştir. Ters akışlı sanal gövdeli siklonlarda EOV oluşumunun hız alanı, basınç kaybı ve partikül toplama verimi üzerindeki etkileri ortaya konmuştur. Çalışmada ayrıca binek araca ait bir hava emiş sisteminde, hava filtresi yerine siklon filtre kullanımı ve araç performansına etkisi deneysel olarak irdelenmiştir. Motorun maksimum tork ve güç çalışma koşulları referans alınarak gerçekleştirilen hesaplamalarla klasik siklon geometrisi boyutlandırılmış ve hızlı prototip olarak imal edilerek şasi dinamometresinde basınç kaybı, güç ve tork kuvveti ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Klasik siklonda basınç kaybı ve partikül toplama verimi sayısal olarak çalışılmıştır. Basınç kayıpları açısından sayısal verilerin deneysel sonuçlarla uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca sayısal olarak hesaplanan 2.17 ve 1.57 m kritik çap değerlerinin, siklon filtrenin geliştirilmesi ile hava filtresi partikül toplama veriminin erişilebilir bir hedef olduğu ortaya konmuştur.
Arap Denizi'ndeki alg patlamaları ve çöl tozlarının ilişkisi

Sanayi devrimiyle beraber artan sera gazları ve buna bağlı olarak yükselen ortalama sıcaklık nedeniyle hem sera gazı salınımlarının önlenmesine/azaltılmasına yönelik teknolojik iyileştirmeler, hem de atmosferdeki CO2 miktarının azaltılmasına yönelik bilimsel çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Bu çalışma kapsamında da fitoplanktonların CO2 tutum potansiyelleri göz önüne alınarak Arap Denizi'nde özellikle kuzeydoğu muson döneminde yaşanan alg patlamaları ve bu patlamalarla çöl tozlarının ilişkisinin ortaya konulması hedeflenmiştir. Bu kapsamda Amerika Birleşik Devletleri'nin Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi'nin erişime sunduğu SeaWiFS, Aqua ve Terra MODIS uydu verilerinden 1997'den itibaren Aerosol Optik Derinliği ve klorofil-a verileri derlenmiş, her bir Kuzeydoğu Muson dönemi için zaman serileri incelenmiş ve korelasyonları hesaplanmıştır. Ayrıca, 2013 yılından bu yana KDM dönemlerinde Arap Denizi'nde yaşanan toz taşınımı ve alg patlamaları gerçek renkli uydu görüntüleriyle analiz edilmiştir. Buna göre bazı dönemlerde orta veya yüksek pozitif korelasyon (2000- 01 KDM'de r=0, 55 (p<.001), 2008- 09 KDM'de r=0, 48 (p<.001), 1999- 2000 ve 2005- 06 KDM'de r=0, 41 (p<.001), 2013- 14 KDM'de r=0, 39 (p<.001)) elde edilse de genel olarak Arap Denizi'nde KDM dönemi için AOD ve klorofil a verileri arasında anlamlı düzeyde korelasyon tespit edilememiştir. Bununla birlikte, KDM dönemlerinde tek tek ele alınan toz taşınımı vakalarından 10 ila 20 gün sonra alg patlamalarının oluştuğu uydu görüntüleriyle ortaya konulmuştur
Yeniçağa killerinin şişme potansiyellerinin irdelenerek çevresel etkilerinin araştırılması

Suya doygun olmayan veya kısmen doygun olan killi zeminlerin su içeriğinde meydana gelen değişimler sonucu, zemin hacminde meydana gelen artış şişme özelliği olarak tanımlanmaktadır. Şişebilen zeminler, yapılara, deprem ve sel baskını gibi doğal afetlerden çok daha fazla zarara neden olmaktadır. Çevreyle uyumlu doğru bir arazi kullanım planlamasının yapılabilmesi için, doğal risk alanları olarak nitelendirilen bu tür zeminlerde meydana gelen şişme davranışının belirlenmesi gereklidir. Şişebilen zemin özelliği taşıdığı düşünülen Yeniçağa killerinin şişme özelliğine etki eden çeşitli fiziksel ve çevresel faktörler incelenerek, bu killerin laboratuvar koşullarında sınıflandırma deneyleri ile şişme deneyleri gerçekleştirilmiş ve Yeniçağa inceleme alanında yer alan hafif yüklü yapılarda gözlenen hasarların, montmorilyonit türü kil mineralinin varlığından kaynaklandığı belirlenmiştir.
In situ immobilization of the selected heavy metals by sulfide compounds in landfills under methanogenetic conditions

METHANOGENİC ŞARTLAR ALTINDA DÜZENLİ DEPOLAMA SAHALARINDA AĞIR METALLERİN SÜLFÜR BİLEŞİKLERİ İLE GİDERİLMESİ ALİYE SUNA ERSES Çevre Teknolojisinde Lisansüstü, 2001 Tez danışmanı: Yardımcı Doç. Dr. Turgut T. Onay
Alüminyum endüstrisi kimyasal çamurları ile atık sulardan fosfat giderimi

Bu tez çalışmasında sulardan fosfat giderimi amacıyla en uygun adsorbantın tespit edilmesi ve optimum adsorpsiyon şartlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. En uygun Adsorbantın belirlenmesi için sekiz tür adsorbant ile adsorbsiyon analizleri yapılmıştır. Bu analizler sonucunda en yüksek verimi sağlayan Alümina adsorbant olarak seçilmiştir. Adsorbantın belirlenmesinin ardından bir alüminyum işleme tesisinin atık çamurları kullanılarak adsorpsiyon yöntemi ile sentetik numunelerden fosfat giderimi araştırılmıştır. Öncelikle alüminyum işleme tesisinden alınan atık çamur farklı sıcaklıklarda (105, 400, 600 oC) fiziko-kimyasal şartlandırma işlemine tabi tutulmuştur. Daha sonra, farklı sıcaklıklarda şartlandırılmış adsorbantlar kullanılarak adsorbsiyon parametrelerinin verim üzerindeki etkisi incelenmiştir. İlk aşamada, sabit miktarlarda adsorbant kullanılarak adsorbsiyonun zamana bağlı değişimi incelenmiştir. İkinci aşamasında, farklı miktarlarda adsorbant kullanılarak 24 saat süreli adsorpsiyon analizleri ile optimum adsorbant miktarı belirlenmiştir. Üçüncü aşamada, pH'ın adsorpsiyona etkisini belirlemek için 3-8 arasındaki farklı pH değerlerinde adsorpsiyon analizleri yapılmıştır. Sonuç olarak; en yüksek verim 600 oC'de şartlandırılmış olan adsorbant ile elde edilmiştir. Optimum adsorpsiyon süresi 100 dk, optimum adsorbant miktarı 0.2 gr ve optimum pH değeri 5 olarak belirlenmiştir. Optimum deney şartlarının belirlenmesinin ardından farklı fosfat konsantrasyonları için adsorpsiyon analizi gerçekleştirilerek izoterm hesaplamaları yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar Langmuir ve Freundlich izoterm modellerine uygunluk açısından değerlendirilerek adsorpsiyon mekanizmasının Langmuir izotermine göre gerçekleştiği belirlenmiştir. Tez çalışmasının son bölümünde alümina ile belirlenen optimum şartlarda gerçek evsel atıksudan fosfat giderimi incelenmiştir
ÇED yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin karar vericiler ve uygulayıcılar üzerindeki etkilerinin incelenmesi: madencilik sektörü

Çevresel etki değerlendirmesi, gerçekleştirilmesi planlanan projelerin çevreye olabilecek muhtemel etkilerinin incelendiği bir süreçtir. Ülkemizde ÇED süreci, 1993 yılında yayınlanan ÇED Yönetmeliği ile yürürlüğe girmiştir. Ancak bu yönetmelik, 1993- 2014 yılları arasında 7 defa revize edilmiş, 10 defa da madde değişikleri yapılmıştır. Bu tez çalışması ile ÇED Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin madencilik sektörü üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bakanlığa yapılan ÇED başvurularının en fazla bu alanda olması ve madencilik faaliyetlerinin çevreye olan olumsuz etkileri düşünülerek, bu sektör çalışma alanı olarak seçilmiştir. Tez çalışması kapsamında; ÇED Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin 'çevre', 'madencilik sektörü' ve 'uygulama' olmak üzere üç alana olan olumlu ya da olumsuz etkilerinin, başka bir deyişle, yapılan değişikliklerin bu 3 alan üzerindeki avantaj ve dezavantajlarının ortaya konması hedeflenmiştir. Bu amaçla hazırlanan anket formu, ÇED sürecinde karar vericiler olan Bakanlık çalışanları ile uygulayıcılar olan firma çalışanlarına uygulanmış ve farklı iki tarafın, yaklaşımları karşılaşılmıştır. Ayrıca anketi desteklemek üzere, Bakanlık elemanları ile birebir görüşmeler de yapılarak, anket sonuçları ile birlikte değerlendirilmiştir. Ankete katılan örneklemin büyük çoğunluğu % 65 ile çevre mühendislerinden oluşurken, maden mühendisleri oranı ise % 4,3 dür. Bu durum 'çevrenin korunması' başlığı altındaki sorulara güvenilir cevaplar verilmesi açısından önemlidir, ancak 'inadencilik sektörü' başlığı altındaki sorulara verilen cevaplar konusunda sıkıntı yaratmaktadır. Mesleki tecrübeye bakıldığında; Bakanlık çalışanlarının mesleki tecrübesi firma çalışanlarının tecrübelerinden fazladır. Bu durum ÇED sürecini yürüten ve karar verici olan Bakanlığın, bu süreçte doğru kararlar vermesi ve firmaları doğru yönlendirmesi açısından önemlidir. Ankete katılanların verdiği cevapların büyük bir çoğunluğu 'emin değilim' şeklindedir. Bu cevapların bazılarını özetleyecek olursak; hem bakanlık hem de firma çalışanları ÇED sürecinin kısalmasını %58,3'ü olumlu bulmaktadırlar. 'ÇED Yönetmeliğinde yapılan değişikler madencilik sektörünü olumlu yönde etkilemiştir.' ifadesine verilen cevaplar incelendiğinde; % 38,7 ile bütün katılımcıların ve % 55,6 gibi bir oranda da Bakanlık temsilcilerinin 'emin değilim' cevabını vermesi dikkat çekicidir. Olumlu bakanların % si ise genel olarak % 39 ,2'dir.'E-ÇED sistemi sürecin her aşaması şeffaf bir ortamda işletilerek tüm paydaşların bilgilendirilmesi sağlanmaktadır.' İfadesine ise; Bakanlık ve firma çalışanlarının toplam % 77 ,3'ü katıldıklarını belirtmişlerdir.
Boyar maddelerin giderimi için polisülfon membran üretimi ve performansının incelenmesi

Endüstriler, atıksularını alıcı ortama deşarj etmeden önce, yönetmeliklerle belirlenmiş deşarj standartlarına uygun olarak arıtma yapmak zorundadır. Türkiye de hızla gelişmekte olan bir sektör olan tekstil endüstrisi atıksuları alıcı ortama deşarj edilerek tekstil atıksuları hem yeraltı hem de yeryüzü sularının önemli sorunlarından biri haline gelmiştir. Tekstil endüstrisinde boyama işlemi sırasında, boyanın %50'si ila %100'ü kumaş tarafından emilir, emilmeyen boya ise atıksuya rastgele karışır. İstatistler, tekstil fabrikalarının bitmiş ürünün her bir kilogramı için ortalama 0.06-0. 40 m3 su tükettiğini göstermektedir. Ayrıca, tekstil endüstrisinde, boyama işlemi sırasında genellikle %10- 15 boya kaybı olmaktadır. Sıklaşan deşarj yönetmelikleri ve artan su fiyatlarıyla birlikte tekstil endüstrisinde boyalı atıksuların arıtılması önem kazanmıştır. Tekstil atıksuyunun yanında, üretimde kullanılan hammaddelerden kaynaklı ciddi kimyasal atıklar da mevcut olup uygun arıtım yöntemleri ile giderimi sağlanmazsa çevre, su ve insan sağlığı için tehlike oluşturur. 1990'lı yıllardan bu yana, tekstil atıksularının arıtılmasında, koagulasyon/flokulasyon, aktif karbon üzerine adsorpsiyon, ozonla oksidasyon ve membran prosesleri önerilmektedir. Geleneksel atıksu arıtma yöntemlerine nazaran, membran prosesler tekstil boyama atıksularının arıtımı için hem boya giderimi hem de suyun geri kazanımı için etkili bir sonuç vermektedir. Bu tez kapsamında, boyama atıksularının arıtımında kullanılması için yeni nesil polisülfon membran üretimi gerçekleştirilmiştir. Membranlar, %1 oranında polyvinylpyrrolidone polimer, %79, %81, %83, %85 ve %87 oranlarında N-methyl-2-pyrrolidine, %14, %16, %18, %20 oranlarında Polysülfone, %0.016 ve %0.008 oranlarında Titanyum Dioksit (TiO2) kullanılarak üretilmiştir. Membran üretimi faz inversiyon metodu ile gerçekleştirilmiş olup, membran karakterizasyonunun belirlenmesi için, membran direnci, akı, SEM görüntüleri ve boyar madde giderim oranları takip edilmiştir.
Eskişehir Tepebaşı Belediyesi için katı atık yönetim sistemi seçiminde analitik serim süreci yaklaşımı

çalışmada, yerel yönetimler açısından son yıllarda önemi gittikçe artan katı atık yönetimiyle ilgili bir uygulama yapılmış ve bugüne değin çevre ile ilgili çeşitli çalışmalar yürütmüş olan Tepebaşı Belediyesi ele alınmıştır. Avrupa Birliğine uyum çerçevesinde, katı atık yönetimiyle ilgili alt kademe belediyelerinin yetki ve sorumlulukları da değişmiş ve özellikle geri kazanım programlarının uygulanması zorunluluk haline gelmiştir. Öncelikle katı atığın yapısının bilinmesi gerektiğinden, çalışmada, Ekim2005-Haziran 2006 döneminde, Tepebaşı Belediyesi içinde yer alan 32 mahalledeki katı atık numunelerinde fiziksel bileşim ve nem değerleri tespit edilmiş, ayrıca haftalık olarak ısıl değer analizi ve her ay bu örneklerdenhazırlanan kompozit bir numunede ise pH, ağır metal içeriği ve atıkların su ile ekstraksiyonu sonucu ağır metal analizleri yapılmıştır. Çalışmanın ikinci kısmında ise mevzuat gereği alt kademe belediyelerininsorumluluk alanı içinde bulunan geri kazanım programının oluşturulmasıyla ilgiliAnalitik Serim Süreci yöntemi kapsamında, 6 tane senaryo oluşturulmuş ve Super Decisions yazılımı yardımıyla en uygun geri kazanım sistemi olarakSenaryo 4a (%10 kaynakta ayrı toplama + %5 geri kazanım konteynerlerindetoplama + % 5 ayıklama tesisinde ayırma) belirlenmiştir.
Effect of heavy metal speciation on nitrification inhibition

Günümüzde, endüstriyel atıksuların ve düzenli depolama sızıntı suyu gibi konsantreatıksuların birçogu agır metaller içermektedir. Agır metallerin varlıgı biyolojik arıtma sistemlerini olumsuz yönde etkilemektedir. Agır metallerin toksik ve inhibitör özellikleri, bakterinin metale maruz kalma süresi, tampon çözeltinin tipi, pH, ligandların tipi ve konsantrasyonu ve aklimasyon gibi birçok parametreye bağlıdır. Literatürde, nitrifikasyonsistemlerinde agır metal türlesmesinin öneminin çok az incelendigi görülmektedir. Bunun yanısıra, agır metallerin uzun temas süreleri sonucundaki davranısları, bakterilerinaklimasyonu, adaptasyonu, bakteri türlerindeki değişimler çok fazla incelenmemistir. Bu çalısmanın amaçlarından biri, kadmiyum ve çinko türlesmesinin nitrifikasyon inhibisyonuüzerindeki tesirlerinin nitrifikasyon bakterileri açısından zenginlestirilmis kesikli reaktör sistemlerinde incelenmesidir. Zenginlestirilmis nitrifikasyon bakterilerinin kadmiyummetaline uzun süreli maruz kalması durumundaki tepkisi sürekli reaktör sistemindeincelenmistir. Kesikli reaktör deneyleri metallerin fiziksel ve kimyasal türlesmesinininhibisyonu çok etkiledigini, bu nedenle agır metallerin biyolojik sistemlerdekiinhibisyonunun değerlendirimesinde uygulanan metodolojilerin çok dikkatli seçilmesigerektigini göstermistir. Nitrifikasyon bakterilerinin sürekli reaktör sistemlerindekiaktiviteleri mikrobiyel türlerdeki değişimler sonucunda degisebilmektedir. Sürekli reaktör deneyleri, moleküler uygulamaların agır metallerin inhibisyonu çalısmalarına dahil edilmesinin ne kadar gerekli olduğunu göstermistir.
Konya kentinin içme ve kullanma suyunun kaynağı olan Altınapa barajının kirlenmesi üzerine bir araştırma

- nisan 1990 tarihleri arasında fiziksel, kimyasal ve bakteriyolojik yönden analize tabi tutulmuş ve baraj gölünün kirlenmesine sebep olan kaynaklar ortaya konmaya çalışılmıştır. Deneysel çalışmalar sonunda, kirletici kaynakların baraj gölündeki su kalitesini hangi parametreler açısından ne ölçüde etkilediği tespit edilerek baraj gölündeki kirliliği önlemeye yönelik kısa ve uzun vadede alınması gerekli önlemler belirlenmiştir. Bu genel çerçeve içerisinde; 1. Bölümde, D. S. İ. tarafından konu ile ilgili yapılan çalışmalar ve neticeleri aktarılmış olup ayrıca bu çalışmanın amaç ve kapsamı ortaya konmuştur. 2. Bölümde, kent hakkında kısaca bilgi verilerek kentin nüfus projeksiyonu belirlenmiştir. Ayrıca bu bölümde kentin endüstri politikasında etüt edilmiş olup kentin gelecekteki su ihtiyaçları ve su tüketim alanları tespit edilmiştir. 3. Bölümde, kente halen içme ve kullanma suyu veren kaynaklar ayrı ayrı incelenmiş ve kentin mevcut su potansiyeli belirlenmiş olup mevcut su potansiyelinin 1990 yılı su ihtiyacını bile karşılamaktan uzak olduğu saptanmıştır. 4. Bölümde, kentin önümüzdeki yıllarda içme ve kullanma suyunun önemli bir bölümünün karşılanacağı Altınapa Barajı ve su toplama havzasına ait bilgiler mahallinde etüt edilmiş olup barajı besleyen dereler ve özellikleri belirlenmiştir. 5. Bölümde, baraj gölündeki su kalitesini tehdit eden problemler üç gruba ayrılmış ve kirletici kaynaklar bütün yönleriyle incelenmiştir. Kirliliğe sebep olan kaynaklar aşağıdaki gibi belirlenmiştir. 1- Havzadaki yerleşim birimlerinin evsel atıklarının barajı besleyen derelere verilmesi. 2- Havzada yapılan tanımda kullanılan zirai ilaç ve gübrelemeden dolayı oluşan kirlilik. 3- Barajda sediment birikimi 6. Bölümde, baraj gölünde ve barajı besleyen Uluçay dere üzerinde seçilen 5 ayrı örnekleme noktasından 2 yıl süreyle her ay alınan numuneler deneysel çalışmalara tabi tutulmuş ve fiziksel, kimyasal, bakteriyolojik analız sonuçlan en düşük, ortalama ve en yüksek değer olarak çizelgeler halinde verilmiştir. Ayrıca deneysel çalışmaların neticelerine göre yapılan ihtimal hesaplarda bu bölümde verilmiştir. 7. Bölümde, Araştırma süresince yapılan deneysel çalışmaların sonuçlan dikkate alınarak, bazı parametreler açısından suyun niteliğinin aylara göre değişimi grafik olarak gösterilmiştir, örnekleme noktalarında araştırma süresince tespit edilen değerler başta su kirliliği kontrol yönetmeliği olmak üzere diğer yönetmelik ve uluslararası standartlarla karşılaştırılarak sonuçlar tartışılmıştır. 8. Bölümde, bu araştırmadan elde edilen sonuçlara ve önerilere yer verilmiştir. ııı