turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Atık yönetimi mevzuatı uygulamaları: Ankara örneği

Ülkemizde endüstriyel faaliyet gösteren işletmelerin sayısı her geçen gün artmaktadır. Bu tür endüstriyel işletmeler, çevresel etkileri açısından ele alındığında, atıkların kontrolü' en sorunlu alanlardan biri olarak görülmektedir. Endüstriyel atıklar; gelişen teknoloji ile birlikte üretim prosesi, kapasite, ekipman, hammadde özelliklerine göre tür ve miktar açısından çeşitlilik ve değişkenlik göstermektedir. Dolayısıyla atıkların yönetimine ilişkin mevzuat uygulamaları da bu farklılıklardan etkilenmektedir. Ülkemizde de Avrupa Birliği uyum süreci ile birlikte, 2005 yılından bu yana atık yönetiminde yeni hukuksal düzenlemeler ile atık beyan sistemleri oluşturulmaya başlanmıştır. Ancak buna rağmen Bakanlığın yayımlamış olduğu envanter çalışmalarında ve birebir sahada yapılan gözlemlerde endüstriyel atık yönetiminin sağlıklı bir şekilde uygulanmadığı, hukuksal düzenlemeler ile uygulamalarının yeterli olmadığı, yeterli veri tabanı oluşturulamadığı ve işletmelerden açığa çıkan atıkların belirlenmesi ve kontrolünde sorunlar yaşandığı tespit edilmiştir. Buradan hareketle, bu tez kapsamında, ülkemizde endüstriyel atıkların yönetiminde karşılaşılan sorunlar ve aksaklıkların mevzuat bağlamında irdelenmesi; atık üreticilerinin atık yönetimine ve mevzuatın getirdiği yükümlülüklerine ilişkin farkındalıklarının ölçülmesi hedeflenmiştir. Bu amaca yönelik olarak Ankara ilinde faaliyet gösteren 94 işletmenin katılım sağladığı anketler değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; işletmelerin % 51 ,1'i faaliyetlerinden tehlikeli atık; %66'sı ise kontamine atık çıktığını beyan etmesine rağmen, % 44'ünün çevresel etkileri değerlendirilmeden ve denetim mekanizmasına dahil edilmeden faaliyet gösteriyor oldukları; yasal zorunluluklara rağmen ancak %56,4'ünün atıklarını kaynağında ayrıştırarak atık kodlarında göre depolama yaptığı ve bertaraf için lisanslı firmalara gönderdiği, işletmelerin sadece % 1 inin kapatma cezası aldığı ve %41,5'inin hiçbir hukuksal yaptırımla karşılaşmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda elde edilen bulgular, denetim mekanizmalarının ve mevzuatın yaptırım gücünün yeniden sorgulanmasının gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Yonga levha endüstrisi atıksularının kimyasal arıtımı ve yanıt yüzey yöntemi ile optimizasyonu

Yonga levha endüstrisinde ağacın sahip olduğu selülozik ve lignin yapı haricinde üretim sırasında kullanılan hammaddeler yüzünden yüksek organik madde ve askıda katı madde içeriğine sahip atıksular meydana gelmektedir. Bu atıksuların yeniden kullanılabilmesi veya alıcı ortama deşarj edilebilmesi için arıtılması gerekir. Bu çalışmada arıtma tesisinin her aşamasında maliyeti düşürmek ve iyi bir arıtım sağlamak amacıyla koagülasyon-flokülasyon işlemlerinin optimize edilmesi düşünülmüştür. Yüksek maliyetleri düşürmek ve işlem sürelerini azaltmak için genellikle deney tasarımı yöntemleri kullanılmaktadır. Bu nedenle çalışmada, farklı kimyasal koagülant maddeleri kullanılarak yonga levha endüstrisine ait atıksuların arıtımının yanıt yüzey yöntemi ile optimizasyonu araştırılmıştır. Yapılan denemelerde koagülant olarak Alum, Demir Klorür ve Polialüminyum Klorür kullanılmış ve her bir kimyasal koagülantın atıksudaki Kimyasal Oksijen İhtiyacı ve Askıda Katı Madde giderim verimi üzerine koagülant dozu ve pH etkileri incelenmiştir. Klasik jar testi deneyleri 2 dk 120 rpm hızlı karıştırma, 30 dk 30 rpm yavaş karıştırma ve 60 dk. çöktürme şeklinde uygulanmıştır. Flokülasyon yardımcısı olarak kullanılan anyonik polielektrolit bütün kimyasallar için 2 mL/L olarak alınmıştır. Yapılan optimizasyon çalışmaları sonucunda optimum şartlar Alum için; pH:9, doz: 4 g/L, Demir Klorür için pH: 7, doz:3, 4 g/L ve PAC için ise pH:9, doz: 6 mL/L olarak belirlenmiştir. Bu optimum şartlarda KOİ giderim verimleri Alum, Demir Klorür ve PAC için sırasıyla % 72 ,59, % 78,36 ve % 73,55 olarak bulunmuştur. Aynı şartlarda yapılan deneylerde AKM giderim verimleri alum, demir klorür ve PAC için sırasıyla % 98 ,23, % 95,13 ve % 99,06 olarak elde edilmiştir.
Demir çelik sektöründe su şartlandırma ve atık suların değerlendirilmesi

Günümüzde yaşanan küresel ısınmaya paralel olarak su tüketiminde artış ve temiz su kaynaklarında azalmalar görülmektedir. Bunun yanında sanayi sektöründe de su ihtiyacının göze çarpıcı derecede olduğu da bilinmektedir. Kuraklıklar ve tüketimi karşılamak için açılan yeni kaynakların yetersiz kalması sebebiyle alternatif çözümler üretilmesi ve suyun ekonomik işletilmesi zorunluluğunu ortaya çıkarmıştır. Evsel tüketimin yanında endüstriyel alanda kaliteli ve yüksek miktarda suya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu tez çalışmasında, suyun hayati önem taşıdığı demir çelik sektörü ve sektör içinde su tüketiminin fazla olduğu İskenderun Körfezi Bölgesindeki Sıcak Sac Haddehane Tesisi incelenmiştir. Bu bölgedeki demir çelik işletmelerinin kullandığı yeraltı su kaynakları nanofiltrasyon ile ters ozmos tesislerinde iyileştirilerek akabinde şartlandırılması yapılmıştır. Tesiste ham kaynak suyu kullanımı ile şartlandırılmış su kullanımları kıyaslanmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda, iyileştirilerek şartlandırılmış su kullanımında ham su kullanımına kıyasla telafi su tüketimlerinin azaldığı, kimyasal madde tüketiminde de tasarruf sağlandığı gözlemlenmiştir. Bunun yanında tesislerde kullanılan ekipmanların su kullanımından kaynaklı arızaları azaltılarak üretim kayıpları da önlenmiştir.
Türkiye iç hat uçuşlarından kaynaklanan emisyonların belirlenmesi

Karayolu, demiryolu, denizyolu ve havayolu ulaşımının kullanımı her geçen gün daha da artmaktadır. Ulaştırma türlerindeki araçların kullanımının artması sonucunda yerel hava kirleticilerinin ve sera gazlarının salınımı da artmaktadır. Özellikle havayolu ulaşımında kullanılan tek bir aracın, troposfere ve alt stratosfere çevresel etkileri bulunmaktadır. Bu yüzden hava araçlarından kaynaklanan emisyonların, havalimanı çevresine ve uçuş güzergahındaki hava kalitesine etkisinin daha iyi anlaşılabilmesi için güncel ve doğru bir şekilde emisyon envanterleri oluşturulmalıdır. Bu çalışmada IPCC'nin yayınladığı emisyon envanteri hazırlama klavuzu ve EEA emisyon faktörleri kullanılarak Türkiye'de aktarmasız içtihat uçuşlarından kaynaklanan kirleticiler için emisyon envanteri hazırlanmıştır. Emisyonlar, LTO faaliyetlerinden kaynaklanan emisyonlar (CO2, CO, NOx, PM2.5, HC ve H2O) ve seyir faaliyetlerinden kaynaklanan emisyonlar (CO2, CO, NOx, PM2.5, N2O, SO2 ve NMVOC) ayrı ayrı hesaplanmıştır. Bu iki uçak faaliyetinde salınan emisyonlardan, ortak kirleticiler belirlenmiştir. CO2, CO, NOx, PM2. 5 olan ortak kirleticiler için Coğrafi Bilgi Sistemleri kullanılarak kirletici dağılım haritaları oluşturulmuştur. Coğrafi Bilgi Sistemi yazılımı olan ARCGIS ile çizgisel olan uçak güzergahları, şehirlerin sınırlarından bölünerek sayısallaştırılmıştır. Güzergahlara bağlı kalınarak elde edilen mesafelere Coğrafi Bilgi Sistemi yazılımı olan MapInfo 11.5 kullanılarakseyir emisyonları dağıtılmıştır. Havalimanları olan şehirlere LTO emisyonları da eklenerek Türkiye'deki aktarmasız içtihat uçuşlarından kaynaklanan CO2, CO, NOx, PM2. 5 kirleticilerinin dağılım haritaları oluşturulmuştur. Sonuç olarak CO kirletici emisyonları en fazla LTO faaliyetlerinden, PM2. 5 kirletici emisyonları da en fazla seyir faaliyetlerinden, CO2 ve NOx kirleticilerinin LTO ve seyir faaliyetlerinden kaynaklandığı görülmüştür. Hesaplamalara göre en fazla kirletici emisyonuna maruz kalan şehirlerin İstanbul ve Ankara olduğu belirlenirken, güzergahlar üzerinde olup içerisinde havalimanı bulunmayan şehirler olan Sakarya, Kocaeli, Bolu, Kırıkkale ve Eskişehir'de de kirletici miktarlarının belirgin seviyede olduğu tespit edilmiştir.
Endüstriyel atıksulardaki organik maddelerin biyolojik arıtılabilirlik kinetiğinin incelenmesi

Bu çalışma kapsamında endüstriyel nitelikteki gerçek ölçekli bir atıksu olan entegre et tesisi atıksuyundan membran biyoreaktör prosesi kullanılarak organik maddelerin ve besi maddelerinin giderimi gerçekleştirilmiş ve giderim neticesinde elde edilen sonuçlarla biyolojik kinetik parametreler belirlenmiştir. Kullanılan membran ultrafiltrasyon tipinde olup 0,03 m gözenek boyutuna sahiptir. Yürütülen çalışmalarda, KOİ, TOK, TK, TİK, TA, TF, nitrat azotu, nitrit azotu, TKA, bulanıklık, KSAKM, KSUAKM, sıcaklık ve pH ölçümleri yapılarak hem sistemin durumu, hem de arıtım verimi değerlendirilmiştir. Çalışmalarda, hem entegre et tesisi atıksuyu hem de bu atıksu ile benzer özellikler taşıyan sentetik atıksu kullanılmıştır. Sonuç olarak, entegre et tesisi atıksularının MBR ile giderim verimlilikleri, KOİ, TOK, TA, TF, TKA ve bulanıklık için sırasıyla %97, %96, %44, %65, %98 ve %99'dur. Sentetik atıksu ile yapılan çalışmalarda ise KOİ, TOK, TA, TF ve TKA parametrelerinin giderim verimlilikleri sırasıyla %94, %94, %36, %29 ve %91 olarak bulunmuştur. Sentetik atıksu ile yapılan çalışmalar neticesinde elde edilen verilerle biyolojik kinetik parametreler belirlenmiştir. Bu kinetik parametreler arasında, k (reaksiyon hız sabiti, gün-1), kd (endojen ayrışma katsayısı, gün-1), Y Ks ve m (Maksimum özgül büyüme hızı, gün-1) yer almaktadır. Y, k, kd, Ks ve m katsayıları için değerler sırasıyla 0,293 mg/mg; 0,1978 gün-1; 0,006 gün-1; 53,25 mg/L ve 0,06 gün- 1 şeklinde hesaplanmıştır.
Kağıt endüstrisi atıksularının membran filtrasyonu ve oluşan membran konsantrelerinin ileri oksidasyon prosesi/ultrafiltrasyon hibrit sistemi ile arıtımı

Bu tez çalışması dahilinde laboratuvar ortamında membran prosesleri ve yenilikçi hibrit ileri oksidasyon/batık ultrafiltrasyon prosesi ile arıtımı gerçekleştirilen kağıt endüstrisi atıksuyunun çıkış suyu akısı ve organik madde giderim verimi gibi parametreler üzerinden değerlendirilmesi yapılmıştır. Çalışmada yürütülecek hibrit ileri oksidasyon/batık ultrafiltrasyon prosesinden önce farklı türde nanofiltrasyon membranlar (MPF-36, NP010, CK3001, NFG, ESNA, DS5DK, NF270, NP030) kullanılarak ph 10, 12 bar işletme basıncı ve 300 dev/dk kesikli işletim şartlarında en uygun NFgevşek membranın %61 TOK, %76, 9 KOİ giderim verimi ile MPF-36, ardından ph 10, 20 bar işletme basıncı ve 300 dev/dk şartlarında en uygun NFsıkı membranın %93, 9 TOK, %94, 2 KOİ giderim verimi ile ESNA olarak bulunması sonucunda en uygun NFgevşek/NFsıkı membran kombinasyonun MPF-36/ESNA kombinasyonu olduğu görülmüştür. Aynı işletim şartları dahilinde yenilikçi hibrit İOP/batık UF sistemde kullanmak üzere konsantre üretimi için MPF-36/ESNA kombinasyonu ile sürekli deneyler yürütülmüştür. Oluşan konsantre karışımın arıtılması için hibrit İOP/batık UF sisteminde 2 farklı ultrafiltrasyon membran (UH050, UP020) kullanılmıştır ve reaktörde Fenton/UH050, Foto-Fenton (UVC-254/UH050) ve Foto-Fenton (UVA-365/UP020) olmak üzere 3 farklı hibrit proses ile deneyler yürütülmüştür. Bütün şartlar göz önüne alındığında UVC-254/UH 050 hibrit prosesinin, üç proses arasında en iyi performansı verdiği tespit edilmiştir. Çıkış suyu kalite değerlerinin değerlendirilmesi, yeniden kullanım suyu kalite değer parametreleri üzerinden yapılmıştır. Deneysel çalışmalar sonucunda elde edilen veriler değerlendirildiğinde, yoğun su tüketimi olan kağıt endüstrisi gibi endüstrilerde, uygun işletme şartlarının tespit edilip bütünleşik membran sistemi kullanılarak kalite standatları bakımından iyi, etkili, yüksek oranda su geri kazanımı yapılabildiği görülmüştür.
Seyhan Nehri havzasında uzun dönemde yağış verilerinin incelenmesi

Bu çalışmada, 1929- 2002 yılları arasında Seyhan Nehri Havzası'nda bulunan on yedi meteoroloji istasyonuna ait yağış verilerinin zamana ve mekana bağlı değişimleri incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Veriler önce homojenlik testine tabi tutulmuş, Havza genelinde homojen yağış alanlarının belirlenmesi için Faktör Analizi uygulanmış, daha sonra zaman içinde yağış yönünden bölgede bir değişim eğiliminin olup olmadığının tespiti için Mann-Kendall testi ve Sen Slopehesaplamaları gerçekleştirilmiştir. Bölge genelinde yıllık toplam yağış ortalaması 598 mm'dir. En az yağış yaz aylarında, en fazla yağış ise kış aylarındagözlenmektedir. Yağış miktarı açısından en fazla değişim, üst basende gözlenengünlük yağış miktarlarındaki azalmadır. Bölge genelinde ise kış aylarında yağış miktarında azalma gözlenmiştir.
Treatment of photographic developing baths by fenton and photo fenton processes

Günümüzde, yüksek kirlilik yükü ve kompleks yapısı dolayısıyla fotoğraf atıksulannın doğrudan şehir kanalizasyonuna deşarj edilmeleri birçok gelişmiş ülkede yasaklanmıştır. Bu sebeple alternatif arıtma metodlanna ihtiyaç duyulmuştur. Bu çalışmada, seyreltilmiş geliştirici banyo atıksuyuna çeşitli Fenton prosesleri uygulanmış ve Fe2+, H2O2 dozu, sıcaklık ve kullanılan demir bileşiği çeşidinin sistem verimliliğine etkisi BOİ5 / KOİ oram ve KOİ, UV2S4nm, Ajoonm ölçümleri ile saptanmıştır. İncelenen parametrelerden 150 - 1,200 mg L'1 Fe2+ dozu göz önüne almdığmda artan demir miktarının KOl giderimine fazla etkisi görülmezken, UV2S4nm ve A4oonm giderimlerinin artan demir miktarı ile azaldığı görülmüştür. H2O2 dozunun etkisi 750 - 6,000 mg L'1 aralığında incelenmiş ve artan H2O2 miktarının Fenton proses verimini arttırdığı saptanmıştır. Sıcaklık etkisi 23.2 - 50 C arasında incelenmiş ve arıtma verimine sıcaklığın herhangi bir etkisi olmadığı gözlemlenmiştir. Uygulanan çeşitli Fenton prosesleri karşılaştırıldığında fotoğraf atıksuyunun arıtımında foto-Fenton procesinin en etkili yöntem olduğu belirlenmiş ve tespit edilen optimum koşullarda ( pH = 3.0, Fe2+ / H202 = 600 mg L'1 / 6,000 mg I/1, KOİ 0 = 1,520 mg L'1) yüzde 38 KOf ve yüzde 91 ve UV254nm giderimi saptanmıştır. Ayrıca aynı koşullarda bir saatlik arıtma sonucu BOİ5 / KOİ oranının 0 .23'den 0 .44'e çıktığı görülmüştür. Fotoğraf atıksuyunun Fenton yöntemiyle arıtımı seyreltme ihtiyacı ve yüksek oksidant dozu kullanımı gerektirmesi sebebiyle pratikte uygulama olmadığını göstermektedir, bu durum başka arıtma teknolojilerinin araştırılmasını gerektirmektedir.
Biyosentez yöntemi ile üretilen metalik nanopartikül kullanarak modifiye edilmiş silikajel nanokompozitlerin elde edilmesi, karakterizasyonu ve boyar madde giderimi

Bu çalışmada; indirgeyici ajan olarak defne yaprağının su ekstraktı kullanılmış ve modifiye silika jel destekli SiCl@AgNP, SiCl@CuNP, SiNH2@AgNP ve SiNH2@CuNP nanokompozitleri biyosentez yöntemi ile sentezlenmiştir. Sentezlenen nanokompozitlerin yapıları FTIR, UV-Vis, XRD ve SEM yöntemleri ile karakterize edilmiştir. Daha sonra elde edilen nanokompozitler sulu çözeltiden metilen mavisi boyar maddesinin giderimi için adsorbent olarak kullanılmıştır. Adsorpsiyon üzerine, çözelti pH'ı, temas süresi, adsorbent dozu, başlangıç boyar madde konsantrasyonu ve sıcaklığın etkisi incelenmiştir. Bu çalışmada SiCl@AgNP ve SiCl@CuNP nanokompozitlerinin en yüksek metilen mavisi giderim kapasitesine sahip olduğu belirlenmiştir. Langmuir, Freundlich ve Dubinin-Radushkevich izoterm modelleri uygulanmış; MM boyar maddesinin adsorpsiyon denge verilerinin Langmuir izoterm modeline daha iyi uyduğu gözlemlenmiştir. Elde edilen termodinamik parametrelere göre her iki nanokompozit için adsorpsiyonun G değerlerinin negatif olduğu görülmüştür. H ve S değerlerinin ise pozitif değerde olduğu belirlenmiştir. Gibbs serbest enerjisi, entropi ve entalpi parametreleri için elde edilen değerler MM adsorpsiyonunun uygulanabilirliğini ve endotermik yapısını göstermiştir. Bu sonuçlar ışığında, SiCl@AgNP ve SiCl@CuNP nanokompozitlerinin sulu çözeltilerden MM boyar maddesinin giderimi için düşük maliyetli ve etkili bir adsorban olduğu sonucuna varılabilir. Bu nedenle sentezlenen bu nanokompozitlerin diğer katyonik boyaların adsorpsiyonu için de bir adsorbent olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.
Yeşil Yıldız projesi - Miracle Istanbul Asia Hotel

Bu çalışma kapsamında, Dünya'da ve Türkiye'de uygulanmakta olan eko-etiket programları ve ana konu olan Miracle İstanbul Asia Hotel'in, Yeşil Yıldız alma süreci ve kapsamında yapmış olduğu çalışmalar değerlendirilmiştir. Sınıflandırma formunda yer alan 122 kriterden 103'ü sağlanarak Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan denetimler sonucunda Yeşil Yıldız Belgesi almaya hak kazanmıştır. Son yıllarda önemi giderek artan çevre kirliliği ve oluşturduğu tahribatın önlenebilmesi adına çeşitli çalışmalar yapılmaktadır. Turizm konaklama tesisleri de çevresel etkilerini minimize edebilmek için çevreye duyarlı otelcilik anlayışını benimsemektedir. Turizm sektöründeki otellerin, çevreye büyük oranda etkileri bulunmaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın başlattığı 'Çevreye Duyarlı Konaklama Tesisleri-Yeşil Yıldız' projesi kapsamında, Bakanlık, belgeli konaklama tesislerine, belirlenen kriterlere uymaları koşuluyla verilen mevcut Turizm İşletmesi Belgelerindeki yıldızların yeşil olarak gösterildiği ve üzerinde çevreye duyarlı tesis ibaresinin yazıldığı eko-etiket uygulamasına değinilmiştir. Yeşil Yıldız uygulaması, çevrenin korunması, çevre bilincinin geliştirilmesi, turistik konaklama işletmelerinde çevreye duyarlı yapılaşmanın ve işletmecilik özelliklerinin teşvik edilmesini amaçlamaktadır.
İç ortam havasında uçucu organik bileşiklerin derişimlerinin belirlenmesi ve maruziyet risklerinin değerlendirilmesi

İç ortam hava kirliliği günümüzde insan sağlığını tehdit eden en önemli risklerden biri olarak kabul edilmektedir. İç ortam havası muhtelif kaynaklara ve temaslara açık olup doğal ve yapay kirleticiler tarafından kirlenir. Bu kaynaklardan iç ortam havasına karışan en önemli kirletici grubu Uçucu Organik Bileşikler 'dir. Uçucu Organik Bileşik'lerin çalışma ortamlarında havada fazla miktarda bulunması, o mekanda çalışanlar üzerinde sağlık riskinin oluşmasına sebep olmaktadır. Bu çalışmada, Kocaeli ve Sakarya'da seçilen farklı mikro çevrelerde yaz ve kış mevsimlerinde iç ve dış ortamlarda eş zamanlı aktif örnekleme ölçüm tekniği kullanılarak 25 UOB derişimleri belirlenmiştir. Örnekleme ve analiz çalışmalarında USEPA Metodu TO-17 takip edilmiştir. Laboratuardan elde edilen sonuçlar kullanılarak ölçüm noktalarında çalışanlar için UOB kaynaklı risk değerlendirmesi yapılmıştır. Risk değerlendirmesi kanserojen ve kanserojen olmayan bileşikler için ayrı ayrı gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın neticesinde ölçüm yapılan mikro çevrelerde UOB derişimleri önemli farklılıklar göstermektedir. En yüksek UOB değerleri oto boyacılarda elde edilmiştir. İncelenen bütün mikro çevrelerde iç ortam UOB derişimlerinin dış ortam UOB derişimlerinden belirgin olarak daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bu işyerlerinde çalışanlar için UOB kaynaklı kanser olma riskleri de yüksek bulunmuştur. Ortalama derişim değerleri göz önüne alınarak yapılan hesaplamalarda toplam kanser riski restoranlarda sınır değerin 40 katı; kuru temizlemecilerde 41 katı, fotokopicilerde 18 katı ve oto boyacılarda ise sınır değerin 495 katı olarak bulunmuştur. Ayrıca örneklenen bütün işletmelerde, kanserojen olmayan UOB'ler için hesaplanan toplam tehlike indeksi sonuçlarında sınır değer (1) aşılarak yüksek değerler elde edilmiştir.
Türkiye'de çıkarılan ÇED yönetmeliklerinin karşılaştırılması ve Doğu Karadeniz bölgesindeki uygulaması

Bu çalışmada; ÇED kavramı, ÇED'in Türkiye'deki gelişimi ve değişimi ile ÇED uygulamalarında Doğu Karadeniz Bölgesi'nde karşılaşılan sorunlar ele alınmıştır. 1993 yılından bugüne kadar revize edilen ÇED Yönetmelikleri ayrıntılı bir şekilde incelenerek ÇED uygulamalarının her bir aşamasında ortaya çıkan aksaklıklara ait pek çok örnek sunulmuştur. Elde edilen sonuçlar; günümüzde ÇED sürecinin vazgeçilmezliğini desteklemektedir. Global ölçekteki çevre sorunlarının ülkemize yansıması, mevcut çevre kalitesinin korunmasının gerekliliğini açıkça ortaya koymaktadır. Herhangi bir yatırımın çevreye vermesi muhtemel etkilerin ve bu etkilerin en aza indirilmesi için alınması gerekli tedbirlerin neler olacağım belirleyen ÇED, bu misyonuyla büyük önem taşımaktadır. Ülkemizdeki ilk uygulamalarda ÇED aracılığıyla çevre kalitesinin korunması, yatırımcılara bir engel gibi gözükse de günümüzde bu yaklaşımın gerekliliği gerek kamuoyunda ve gerekse yatırımcılar gözünde kabul görmüş durumdadır.
Haliç sedimanlarında mikroplastik kirliliğinin araştırılması

Dünya çapında ekolojik bir problem olarak kabul edilen mikroplastikler ülkemiz denizleri için de tehdit oluşturmaktadır. Mikroplastiklerin miktar ve özelliklerinin belirlenmesi çevresel etkileri dikkate alındığında büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı Altın Boynuz adıyla bilinen Haliç'in sedimanlarında mikroplastik kirliliğinin araştırılmasıdır. Çalışma kapsamında, Mayıs 2017 ile Şubat 2018 tarihleri arasında Haliç'te, yedi istasyondan, mevsimlik olarak alınan sediman numunelerinde mikroplastik tayini yapılmış, tespit edilen mikroplastikler miktar, boyut, renk, tip, ağırlık ve polimer türleri açısından incelenmiştir. Mikroplastiklerin yanı sıra 5 mm'den büyük plastikler için de miktar, boyut, renk, tip ve ağırlık incelemesi yapılmıştır. Çalışma sonuçları Haliç'in yoğun bir mikroplastik kirliliği ile karşı karşıya olduğunu ortaya koymaktadır. En fazla mikroplastiğe Sünnet Köprüsü ve Kasımpaşa istasyonlarında rastlanmıştır. Aynı zamanda elde edilen veriler bölgede film ve lif tipi plastiklerin baskın olduğunu göstermiştir. Araştırma, Haliç'in plastik kirliliği açısından mevcut durumuna dikkat çekmekle birlikte olası kaynaklarını gözden geçirerek azaltılması için yapılması gerekenleri de öneri olarak sunmaktadır.
Investigation of light attenuation in lake Eymir

Işık geçirgenliği ve ışık şiddetinin düşmesinin göllerdeki su kalitesinde önemli bir etkisi vardır. Pek çok su kalitesi parametresi açısından önemi olan alg aktivitesi, ışık geçirgenliği ve besin maddelerinin uygunluğuna bağlıdır. Bu çalışmada Eymir Gölündeki ışık geçirgenliği ve ışık şiddetinin düşmesi çalışılmıştır. Işık sönümleme katsayısı, veu kalitesi parametreleri incelenmiştir. Besi maddelerinin yanı sıra Chl-a üzerinde ke etkisi araştırılmıştır. Ölçülen parametreler, askıda katı madde, fosfat, amonyum, nitrat, fotosentetik aktif radyasyon, Klorofil-a, Secchi disk derinliği ve göl derinliğidir. Ölçümler Eymir Gölü'nde beş ayrı istasyondan yapılmıştır. Secchi disk, FAR ve göl derinliği ölçümleri sahada gerçekleştirilirken, AKM, Klorofil-a, fosfat analizleri standart metodu kullanarak laboratuarda gerçekleştirilmiştir. Nitrat ve amonyum analizleri ise analiz kitleri ile laboratuarda gerçekleştirilmiştir. Ölçülen parametrelerin birbirleriyle ilişkilerini anlamak için XLSTAT'ı kullanarak klorofil-a ve ke'nin lineer ve non-lineer modelleri geliştirilmiştir. İstasyonlardan elde edilen data analizleri 2. ve 3. ölçüm istasyonlarının Eymir Gölü'nü en iyi temsil eden istasyonlar olduğu göstermiştir. Model sonuçları ke'nin Klorofil-a üzerinde en az besi maddeleri kadar etkili olduğunu göstermiştir. Secchi disk ve Klorofil-a, ke ile en yüksek korelasyon gösteren parametrelerdir. Buna ek olarak, Secchi disk, ke ile non-lineer olarak ilişkili iken Klorofil-a ile ke arasında lineer bir ilişkilidir gözlenmiştir. nahtarsözcük: Eymir gölü, FAR, Secchi disk, klorofil-a, ışık soğurması, ışık sönümleme katsayısı, modellemesi.