2000'lı yılların popüler Türk romanlarında yaygın temaların söz varlığı

Türkiye, dil eğitimi açısından 2005 yılında köklü bir değişiklik yapmıştır. 2000'li yılların başında geliştirilen ve 2004- 2005 eğitim-öğretim yılında pilot çalışması yapılan eğitim programı başarılı sonuçlar verince 2005- 2006 eğitim-öğretim yılında tüm okullarda uygulanmaya başlanmıştır. Bu programın temelinde yapılandırmacı eğitim anlayışı yatmaktadır. Yapılandırmacı Türkçe Programı, öğrencilerin dil becerilerini geliştirirken belli temalara odaklanmayı öngörmüştür. Buna göre her sınıf seviyesine uygun temalar belirlenmiş, bu temaları kavratacak metinler ve etkinlikler ders kitaplarına dahil edilmiştir. Bu tematik eğitim anlayışı, ders kitabı hazırlayanların keyfi tutumunun önüne geçtiği gibi öğrenenlerin belli temalara ait söz varlıkları ile donatılmasını da beraberinde getirmiştir. Bu yüzden akademik anlamda tematik incelemelerin ve söz varlığı tahlillerinin sayısı gün geçtikçe önemi ve bu yönde çalışanların sayısı artmıştır. YÖK veri tabanına kayıtlı söz varlığı çalışmalarının büyük bir kısmının son yıllarda yapılmış olması bunun somut bir göstergesidir. Bu çalışmada ise 2000'li yıllarda kaleme alınmış ve kısa sürede geniş kitleler tarafından okunmuş olan Türk romanlarının söz varlığı değerlendirilmiştir. Bunun için 2000'li yıllarda çok satan romanların listesi yapılmış, eserler önce tematik açından tasnif edilmiş ve her temadan kura ile bir kitap seçilerek doküman analizi yoluyla söz varlığı açısından incelenmiştir.2000'li yıllar Türkiye'de roman açısından verimli olmuştur. Bu yıllarda bilgi teknolojileri ve kitle iletişim araçları başta olmak üzere yaşanan olumlu gelişmeler, yazarlara kolay yazma ve eserlerini yayımlama imkanı vermiştir. Ayrıca bu eserlerin okurlara kısa sürede duyurulması ve ulaştırılabilmesi de üretilen eserlerin hızla tanınmasını ve alımlanmasını da sağlamıştır. Bu hızlı üretim ve tüketim durumundan dolayı bu eserler popüler romanlar olarak adlandırılmıştır. Popüler romanlar, toplumsal gelişmelere paralel olarak yıldan yıla değişkenlik gösteren eserlerdir. Bu yüzden Türkiye'de 2000'li yıllarda yaşanan siyasi ve sosyal ortama bağlı olarak, dönem dönem, aşk, macera, cinsellik, din-tasavvuf, milliyetçilik, siyaset vb. temalı eserler ön planda olmuştur. Bu çalışmada en yaygın temalar ve bu temalara ait eserler incelenmiştir. Yapılan inceleme ve değerlendirmede Türkiye'nin son on beş yılında en çok tercih edilen eserin 'aşk, polisiye/macera, dini-tasavvufi, tarih, sosyal-siyasi' temalı romanlar olduğu görülmüştür. Bu beş temanın her birinde en çok satan beş roman listelenmiş ve liste içinden kura ile bir kitap inceleme metni olarak seçilmiştir. Kura sonucuna göre, aşk teması için Aldatmak, polisiye-macera teması için İstanbul Hatırası, dini-tasavvufi teması için Aşk, tarih teması için Şu Çılgın Türkler, sosyal-siyasi teması için Gece Sesleri romanlarından oluşan bir bütünce ortaya çıktı. Bütünceyi oluşturan bu romanların söz varlığı, Karaağaç'ın 'Sözlüklerdeki Anlamlarına Göre Adlar' (2013, s.75) ve Aksan'ın 'Sözvarlığı' (2007, C.3, s.14-65) tasnifleri temeline oluşturulmuş yeni bir sınıflandırmaya göre incelenmiştir. Bu sınıflandırmaya göre söz varlığı; Türkçedeki sözcükler, terimler, atasözleri, deyimler, ikilemeler, yazara/yöreye özgü söylemler argo ve sövgü sözleri gibi kısımlardan oluşmaktadır. Ele alınan romanların dili de bu unsurlara ayrıştırılmış ve değerlendirilmiştir. Ancak kendi başlarına anlamı olmayan gramatikal yapılar tasnif dışı tutulmuştur. Söz varlığı unsurları hem sıklıkları bakımından hem de alfabetik olarak listelenmiştir. Sıklık ile en çok kullanılan unsurların tespit edilmesi, alfabetik sıralama ile de kullanılan söz varlığı unsurlarına kolay erişimin sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmanın örneklemini oluşturan romanlarda en çok temel söz varlığına ait sözcüklere ulaşılmıştır. Romanlar fiiller, deyimler ve ikilemeler bakımından da oldukça zengindir. Romanlar arasında söz varlığı açısından en zengin roman Şu Çılgın Türklerdir. Romanda toplam 2348 sözcük bulunmaktadır. Bu sözcüklerin 1249'u temel söz varlığı, 778'i fiil, 62'si terim, 58'i ikileme, 176'sı deyim ve atasözü, 2'si yazara özgü sözler, 23'ü argodur. Romanda sövgü sözleri bulunmamaktadır. Romanlar arasında en az söz varlığı unsuru bulunan roman Aldatmak'tır. Bu romanda toplam 895 sözcük vardır. Bu sözcüklerin 520'si temel söz varlığı, 297'si fiil, 18'i terim, 32'si ikileme, 22'si deyim ve atasözü, 3'ü argodur. Romanda sövgü sözleri bulunmamaktadır. Çalışmada yer alan popüler romanlar özellikle 8. sınıf Türkçe ders programında yer alan temalarla ve alt temalarla ilişkilendirilebilir. Toplum Hayatı teması için Gece Sesleri, Aşk,; Atatürk teması için Şu Çılgın Türkler; Milli Kültür teması için Aşk, Gece Sesleri; Kişisel Gelişim teması için İstanbul Hatırası, Şu Çılgın Türkler, Aşk; Zaman ve Mekan teması için Aşk, Gece Sesleri, İstanbul Hatırası, Şu Çılgın Türkler; Güzel Sanatlar teması için İstanbul Hatırası romanlarından seçilen metinler ders kitaplarında kullanılabilir. Ancak bazı romanlarda argo, sövgü sözleri ve özellikle cinsellikle ilgili sözcüklerin olması romanların bu yaş grubundaki öğrencilere okutulmasına uygun değildir. Bu nedenle romanlardan temaya uygun metinler seçilebilir. Hem dil araştırmaları, hem de edebi metinlerin dil eğitimine uyarlanması bakımından önemli olan bu çalışmaların gün geçtik artması gerekmektedir.