turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Investigation of arsenic adsorption performance of the modified natural materials

Bu çalışmada, modifiye kum ve modifiye sepiyolit malzemelerinin arsenik adsorpsiyon kapasiteleri araştırılmıştır. Modifikasyon prosesi malzemelerin demir çözeltisi ile karıştırılması ve ardından fırında kurutulması ile gerçekleştirilmiştir. Modifikasyonun etkisini inceleyebilmek için ham ve modifiye malzemelerin yüzey morfolojileri ve elementel analizleri taramalı elektron mikroskobu ve enerji dağılımlı X ışını spektroskopisi ile yapılmıştır. Malzemelerin boşluk hacmi ve yüzey alanları Brauner-Emmer-Teller metodu ile ve faz bileşimleri X ışını dağılım cihazı ile belirlenmiştir. Kesikli deneylerle önemli adsorpsiyon parametrelerinden olan pH, temas süresi, adsorban dozu, başlangıç arsenik konsantrasyonu, partikül büyüklüğü ve yarışan anyonların etkisi araştırılmıştır. Sonuçlar demirin başarılı bir şekilde kum ve sepiyolit üzerine tutunduğunu göstermiştir. Adsorpsiyon mekanizması modifiye kum için Freundlich izotermi ve modifiye sepiyolit için Langmuir izotermi ile uyumlu olarak açıklanmıştır. Adsorpsiyon kinetikleri yalancı ikinci derece reaksiyon modeline uymuştur. Modifiye malzemelerin tasarım parametrelerini belirleyebilmek için kolon çalışmaları yapılmış ve kinetik modeller uygulanmıştır. Kolon çalışmaları yatak derinliği, giriş konsantrasyonu ve debiye bağlı olarak gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar modifiye kum ile karşılaştırıldığında, arsenik giderimi bakımından, modifiye sepiyolitin daha verimli olduğunu göstermiştir. Kolonların rejenerasyonu ve ardından yeniden kullanım potansiyeli değerlendirilmiştir. Modifiye kum kolonu rejenere edilebilmiş ve ilk rejenerasyondan sonra tekrar etkin olarak kullanılabilmiştir. Modifiye sepiyolitin rejenerasyonu materyalin yapısının bozulması sonucu kolonun tıkanmasına neden olmuştur. Sonuçlar, modifiye kum ve sepiyolitin özelllikle kırsal kesimler için adsorpsiyon ile sudan arseniği gidermede etkili ve düşük maliyetli malzemeler olduğunu ortaya koymuştur.
Quality oriented process development via statistical analysis for carbon, water, and energy footprint: An application in textile industry

Son otuz yıldır gündemde olan küresel ısınma problemi, dünyamız bakımından son derece önemli olup, bunun sera gazları ile ilişkisi çok iyi bilinmektedir. Bu gazlardan etkilisi en baskın olan karbondioksit, hemen hemen tüm endüstriyel faaliyetlerden atmosfere salınmaktadır. Bu emisyonlar büyük oranda fosil yakıtlardan üretilen enerjinin tüketiminden kaynaklanmaktadırlar. Ayrıca, endüstriyel faaliyetlerden kaynaklanan su tüketiminin de, dünyanın sınırlı tatlı su kaynaklarının verimli kullanılabilmesi bakımından dikkatle izlenmesi gerekmektedir. Bu sebeplerle, endüstriyel üretim faaliyetlerinde karbon, su ve enerji ayak izlerinin belirlenmesi ve bunların minimize edilmesi için gerekli çabanın gösterilmesi son derece önemli ve gereklidir. Bu çalışmada, bir kumaş üretim tesisindeki iş süreçlerinin her biri için karbon, su ve enerji ayak izi değerleri hesaplanıp, bu değerlere bir istatistiksel proses kontrol tekniği olan pareto analizi uygulanmıştır. Pareto analizi ile üretim süreçlerindeki temel problemler tanımlanıp, problemlerin sebepleri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Ayrıca, istatistiksel çalışmaya bir iç giyim firması da dahil edilmiş ve pareto analizi ile süreçlerdeki ayak izlerinin azaltılmasına yönelik öneriler getirilmiştir. Bu kapsamda, karbon, su ve enerji ayak izleri verilerinden faydalanılarak, kalite evi, iş süreçlerinin kalite fonksiyonu ve çevre odaklı üretime katılım değerlendirilmiştir.
Temiz üretim yöntemlerinin traktör üretimi yapan bir tesiste irdelenmesi

Dünya üzerinde uygulanan temiz üretim tekniklerinin ve yöntemlerinin otomotiv sektöründe, bilhassa traktör alanında, kullanılan üretim prosesleri açısından irdelenmesi, temiz üretimin otomotive uygulanabilirliğinin incelenmesi ve gerekli proses iyileştirmelerinde bulunulması amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında Ankara'da faaliyet gösteren bir traktör üretim tesisi incelenmiştir. Traktör üretim tesisi entegre kalite yönetimini ve dünya klasında üretim yöntemlerini benimsemiştir. Bu kapsamda üretim başta olmak üzere sürekli iyileştirme çalışmaları yapılmaktadır. Tez çalışması kapsamında üretim aşamalarında çevreye yönelik olarak yapılan iyileştirmeler incelenmiştir. İyileştirme projelerinin maliyet, verimlilik ve kazanç edinimleri ortaya konulmuştur. Son adımda ise tesisin uygulayabileceği bir projenin fizibilite çalışması gerçekleştirilmiştir.
Boyar madde içeren tekstil atıksularının ileri oksidasyon işlemiyle biyolojik arıtılabilirliğinin artırılması

Bu çalışmada, tekstil endüstrisi atıksularının biyolojik arıtılabilirliğinin, ileri oksidasyon teknikleri kullanılarak arttırılması amaçlanmıştır. Sentetik olarak hazırlanmış reaktif boyar madde içeren atıksu, UV bazlı ileri oksidasyon tekniklerinden UV/H2O 2 oksidasyonuna tabi tutularak, laboratuar ölçekli ardışık kesikli reaktör sistemlerinden alınan aktif çamur ve respirometrik yöntem kullanılarak biyolojik arıtılabilirliğindeki artış belirleme çalışmaları yapılmıştır. Bu çalışmada kullanmak üzere Remazol Black B adıyla piyasada bulunan Reaktif Black 5 (RB5) boyar maddesi seçilmiştir. Üç farklı H2O2 dozu (250, 500 ve 1000 mg/l) ve üç farklı oksidasyon süresi için (15, 30 ve 60 dakika) RB5 çözeltisi UV ışığına maruz bırakılmıştır. Hem aklime hem de aklime olmayan mikroorganizma kültürleri kullanılarak okside olmuş RB5 çözeltisi ile respirometrik deneyler yapılmıştır. RB5'in renk giderimi için bu çalışmada elde edilen optimum H2O2 konsantrasyonunun 500 mg/l ve oksidasyon uygulama süresinin de 30 dakika olduğu görülmüştür. Ancak TOK giderimi göz önünde bulundurulduğunda, oksidasyon süresini uzatmak gerektiği anlaşılarak 60 dakikalık uygulama sonrasında H2O2'nin her üç dozu için yaklaşık %50 giderim verimi sağlanmıştır. Substrat konsantrasyonu ve uygulanan H2O2 konsantrasyonu arttıkça oksijen tüketim hızlarında önemli bir artış gözlenmiştir. Oksidasyon süresi ve H2O2 konsantrasyonu arttıkça qmax ve Ks değerlerinin de arttığı görülmüştür. Kinetik parametrelerdeki bu değişim UV/H2O 2 işleminden sonra daha hızlı biyolojik parçalanma gerçekleştiğini göstermiştir.
Bingöl kent merkezindeki derelerin taşkın alanlarının coğrafi bilgi sistemleri CBS) ile belirlenmesi

Bu çalışmada Bingöl İl Merkezi'ndeki özellikle Çapakçur Deresi üzerinde taşkın riski değerlendirmesi hidrolik ve hidrolojik modeller kullanılarak araştırılmıştır. 3 boyutlu arazi modellemeleri ve tanımlanması, CBS programı olan ArcGIS 10.1 ile, hidrolik modelleri de Hydrologic Engineering Centers River Analysis System 5.0. 3 ile gerçekleştirilmiştir. Tüm topoğrafik veriler, ArcGIS üzerinde çalışan HEC-GeoRAS aracı yardımıyla hidrolik analiz yapılabilen HEC-RAS'a aktarılmıştır. 1/1000 ölçekli topoğrafik haritadaki 1 metre eş yükselti eğrilerine ait verilerle üretilen TIN, havzanın akış modeline girdi verisi olarak hidrolojik ve hidrolik modelleme için kullanılmıştır. Tüm topoğrafik veriler, ArcGIS üzerinde çalışan HEC-GeoRAS aracı yardımıyla hidrolik analiz yapılabilen HEC-RAS'a aktarılmıştır. 2, 5, 10, 25, 50, 100, 500 ve 1000 yıllık hesaplanmış tekerrür debi değerleri hidrolik modele girilerek su seviyeleri tespit edilmiştir ve sonuçlar HEC-GeoRAS yardımıyla ArcGIS'e aktarılarak taşkın risk haritaları hazırlanmıştır. Bu çalışma, kalkınma planları için risk değerlendirmesi sağlayacaktır.
Hastane atıksularının elektrokimyasal arıtım yöntemleri ile giderilmesi

Artan nüfusa bağlı olarak, başta antibiyotik olmak üzere ilaç etken maddelerin kullanımı ve çevreye sürekli salınımları ekolojik denge için önemli hale gelmektedir. Antibiyotikler her ne kadar sucul ekosistemde ng L-1 ila g L-1 gibi düşük derişimlerde dağılım gösterseler de, geleneksel atıksu arıtma süreçleriyle su veya atıksu ortamından uzaklaştırılamamakta ve sucul ortamlarda kalıcı kirletici olarak yer almaktadır. Bu nedenle de, ilaç etken madde kalıntılarının çevrede oluşturduğu potansiyel tehdidin üzerinde durulması gereken, gelecek için endişe verici bir çevre problemi haline geldiği söylenebilir. Elektrokimyasal süreçler ile oluşturulan hidroksil ara ürünler; dirençli, toksik veya biyobozunur olmayan kirleticilerin, yan ve hatta son ürünlere kadar yükseltgenmesini sağlamayı amaçlar. Bu çalışmada, bor katkılı elmas anot ve paslanmaz çelik katot malzemeler kullanılarak oluşturulan kesikli elektrot sistemi ile sefazolin içeriğine sahip hastane atıksu numunelerinin elektrokimyasal süreçlerle arıtımı değerlendirilmiştir. Gerçekleştirilen elektrokimyasal çalışmalarda; farklı akım yoğunluğu, farklı başlangıç pH değerleri ve farklı derişimlerde destek elektrolit (Na2SO4) ilavesinin Kimyasal Oksijen İhtiyacı ve CFZ etken madde giderimlerine olan etkileri parametrik olarak incelenmiştir. Sonuç olarak Eskişehir'de faaliyetlerine devam eden iki devlet hastanesinin atıksu numunelerinin elektrokimyasal giderimi için ideal koşullarının 20 mA/cm 2 akım yoğunluğunda, deşarj pH değerlerinde ve 0,05 M Na2SO 4 destek elektrolit ilavesi ile sağlandığı belirlenmiştir. Elektrokimyasal arıtım süreçleri ile yüksek KOİ giderim verimi sağlanmıştır. Gerçekleştirilen LC/MS analiz çalışmalarıyla da ideal elektrokimyasal arıtım koşullarında zamana bağlı olarak atıksuda bulunan sefazolin etken madde miktarının azaldığı ve tümüyle bertaraf edildiği belirlenmiştir. Gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda hastane deşarjlarının pilot ölçekli elektrokimyasal sistemlerle arıtılabileceği öngörülmekte ve ancak yerinde arıtım ile sürdürülebilir bir sistemin elde edilebilir.
Kabak sebzesine egzoz gazının etkileri

Bu çalışma, Bursa Uludağ Üniversite'sinde kurulan deneysel serada gerçekleştirilmiştir. Kontrol grubu ve deneme grubu olarak teşkil edilen iki adet serada sakız kabağı yetiştirilmiştir. Deneme grubu serası düzenli olarak belli süreler egzoz gazına maruz bırakılırken, kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Yetiştirilen Sakız Kabağında ve sera içi havada Polihalkalı Aromatik Hidrokarbonlar ölçülmüştür. Çalışma Mayıs-Haziran- Temmuz-Ağustos Eylül- Ekim ve Kasım 2017 tarihlerinde gerçekleştirilmiştir. Örnekleme işlemi için sakız kabağı sebzesinin meyveleri kullanılmış kabaklar rendelenmiş, karıştırılmış ve bu karışımdan 10 g örnek alınarak analiz edilmiştir. Örneklerin analizinde özellikle gıda ürünlerindeki kalıcı organiklerin tayininde yaygın bir şekilde kullanılan Hızlı, Kolay, Ucuz, Etkili, Sağlam ve Güvenli anlamına gelen QuEChERS yöntemi kullanılmıştır. GC-MS analizlerinden önce kalibrasyon ve güvenilirlik testlerine tabi tutulmuştur. Toplanan örnekler uygun temizleme ve ekstraksiyon aşamalarından geçirilerek Gaz Kromatografi-Kütle Spektrometrisi cihazında analiz edilmiş ve Amerikan Çevre Koruma Ajansının öncelikli kirleticiler listesindeki 16 PAH bileşiğinin konsantrasyonları belirlenmiştir. Deneme ve kontrol grubu seralarından toplanan kabak ve hava örneklerinden elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Egzoz gazı verilen noktaya en yakın olan ilk sıralardan toplanan deneme grubu kabaklarda ortalama toplam PAH 191, 47 ng/g'dır. L-PAH'lar ve H-PAH'lar 186, 66 ng/g ve 4,89 ng/g olarak hesaplanmıştır. Üçüncü sıradaki numunelerdeki ortalama PAH konsantrasyonları 126, 68 ng/g'dır. L-PAH'lar ve H-PAH'lar sırasıyla 125, 77 ng/g ve 0,91 ng/g olarak hesaplanmıştır. 5. sıradaki numunelerde ortalama PAH konsantrasyonları 149, 38 ng/g'çıkmıştır. L-PAH'lar ve H-PAH'lar sırasıyla 141, 09 ng/g ve 8,30 ng/g olarak hesaplanmıştır. Kontrol grubu kabaklarında, ortalama konsantrasyon 124, 78 ng/g'çıkmıştır. Ayrıca iç ortama havasında ölçülen PAH konsantrasyonları ile kabakta ölçülen PAH konsantrasyonları arasında hem kontrol hem de deneme grubunda kayda değer bir ilişki tespit edilmiştir. Kabak sebzesinin PAH maruziyetine orantılı olarak bünyesinde ölçülen PAH seviyelerinin arttığı ancak yeterince büyüyen kabakta bu miktarın azalma eğilimi gösterdiği tespit edilmiştir. Egzoz gazının bitki gelişimine olumsuz yönde etki ettiği gözlemlenmiştir.
Biyogaz üretiminin teknik, ekonomik ve çevresel analizi

Tüm dünyada fosil yakıtların giderek azalması, maliyetlerinin artması ve sebep oldukları küresel ısınma nedeniyle yenilenebilir enerji kaynaklarından biyogaza olan ilgi, her geçen gün artmaktadır. Bu çalışma kapsamında çimen, hal-market, mezbaha, tavuk gübresi ve büyükbaş hayvan gübresi atıklarından biyogaz eldesi amacıyla Kocaeli'nde kurulmakta olan bir anaerobik kofermantasyon tesisi incelenmiştir. Çalışmanın amacı, bu biyogaz tesisinin teknik, ekonomik ve çevresel açıdan analiz edilmesidir. Çalışmanın ilk bölümünde tesis, teknik olarak değerlendirilmiştir. Tesise kabul edilecek atıklar, kofermantasyon işlemi ile biyogaz üretiminde hammadde olarak kullanılacaktır. Tesiste ayrıca birleşik ısı ve güç sisteminin kullanılmasıyla elektrik ve ısı üretilecektir. Böylece biyogaz tesisi ile insani faaliyetler sonucu oluşan atıklardan hem ekonomik, hem de çevresel fayda sağlanması beklenmektedir. Ayrıca bu atıkların bertaraf edilmeleri için maliyete ve alana ihtiyaç duydukları ve aynı zamanda sera gazı emisyonları ile çevresel problemlere neden oldukları bilinmektedir. Tesise ilişkin yapılan ekonomik değerlendirmede tesisin maliyet ve gelir unsurları ile bu verilere istinaden geri ödeme süresi, net şimdiki değer analizi ve iç karlılık analizi yapılmıştır. Yapılan hesaplamalarla tesisin geri ödeme süresi 8,31 yıl, tesisin net şimdiki değeri pozitif ve iç karlılık oranı da iskonto oranından büyük olarak bulunmuştur. Bu nedenlerle sonuç olarak ekonomik açıdan tesisin yapımının uygun olduğu belirlenmiştir. Çalışmada ayrıca tesisin çevresel analizinde, biyogaz tesisinin kurulması ve kurulmaması halinde oluşan sera gazı emisyonları hesaplanarak, biyogaz tesisi kullanımıyla toplam sera gazı azalma miktarı 3.672 tCO2/yıl olarak bulunmuştur. Bu çalışmada atıklardan biyogaz eldesinin teknik, ekonomik ve çevresel açıdan faydaları gösterilmiş ve bir enerji kaynağı olarak biyogazın önemi vurgulanmıştır.
Atık floresan lambalardan cıva geri kazanımı ve proses optimizasyonu

Bu tez çalışmasında ülkemizde floresan lamba tüketim rakamları ve farklı üreticilerden temin edilen farklı tip yeni floresan lambalar ile toplanan atık floresan lambalardaki cıva içerikleri belirlenmiştir. Atık floresan lambalardan oksidatif liç ve sementasyon prosesleriyle cıva metalinin uzaklaştırılması ve geri kazanılabilirliği araştırılmıştır. Liç ve sementasyon çalışmaları 23 faktöriyel dizayn esas alınarak yürütülmüş, liç çalışmalarında katı/sıvı oranı, reaktif konsantrasyonu, sıcaklık, sementasyon çalışmalarında ise sementasyon süresi, pH ve indirgen ajan miktarı faktörlerinin proses performansı üzerine etkileri belirlenmiştir. Liç prosesinde reaktif çözelti olarak NaOCl/NaCl ve KI/I 2 kullanılmış, sementasyon prosesinde ise cıvanın katı forma alınabilmesini sağlamak amacıyla indirgen ajan olarak demir, bakır ve çinko metalik tozları kullanılmıştır. Sonuçlar ANOVA yöntemiyle değerlendirilmiştir. En çok tüketilen düzeltip olan T8 ve T12 lambaların toplam cıva miktarları sırasıyla 6 mg/lamba ve 12 mg/lamba olarak tespit edilmiştir. Her iki tip lambada da en fazla cıva içeriği (%95) fosfor tozu numunelerine belirlenmiştir. T8 ve T12 tip lambaların pulverize edilmiş ve kütlece eşit miktarda karıştırılmış (%50 T8-% 50 T12) numunelerinde NaOCl/NaCl reaktifi ile cıva %95 oranında çözeltiye alınmıştır. En uygun liç şartları 0.5 M NaOCl/0. 2 M NaCl liç çözeltisi, 50 g numune miktarı ve 50 0C sıcaklık olarak belirlenmiştir. Sementasyon testleri sonucunda Fe ve Zn cıvanın semente olmasını %100 oranında sağlayan indirgen ajanlar olarak tespit edilmiştir. En uygun proses şartları, her iki metal için de 5 dk temas süresi, pH 1 ve 5 g/L indirgen ajan miktarı olarak belirlenmiştir. Zn metali yüksek redoks potansiyeline sahip olması ve Fe tozuna göre %1 oranında daha ucuz olması nedeniyle sementasyon prosesinde en uygun indirgeyici ajan olarak seçilmiştir. Tüm sonuçlar atık floresan lambalardan cıva metali geri kazanımının mümkün olduğunu ve çevresel açıdan etkin bir biçimde uygulanabileceğini göstermiştir.
Küresel iklim değişikliği ve beklenen sonuçları

Küresel iklim değişikliği, 1990 yılından beri dünya gündemini ciddi olarak meşgul eden bir konudur. Problemin atmosferi, yeryüzünü ve okyanusu etkileyen hayati önemi itibariyle, meteoroloji uzmanlarını, çiftçileri, politikacılar ve yerel yöneticileri ve daha birçok alandan insanı ilgilendirmektedir. Bu durum, uluslararası toplumu mücadeleye yönlendirip, bilim adamlarını araştırma yapmaya, hükümetleri tedbir almaya ve sivil toplum örgütlerini gönüllü mücadeleye itmiştir. Bunların sonucunda 1992 yılında, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ve bu kapsamda 1997 yılında Kyoto Protokolü imzalanmış, Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli periyodik olarak yapılıp raporlar yayınlanmıştır. Bu yüzden birçok meslek grubundan uzman bu konuda sayısız çalışma yapmıştır. Bu çalışmada ilk olarak küresel iklim değişikliğinin ne olduğu ve neyin iklim değişikliğine neden olduğu sorularına cevaplar araştırılmıştır. Daha sonra, küresel iklim değişikliği hakkındaki kapsamlı çalışmalar geniş özetleri verilerek incelenmiştir. Son olarak bu çalışmada asıl hedef olan literatürdeki çalışmalar amaçlarına göre sınıflandırılmış ve tarafsız bir şekilde incelenip, çıkarımlar yapılmıştır. Çalışmanın ilgililere özellikle konuya ilişkin literatürün taranmasında faydası olması beklenmektedir.
Elektrokoagülasyonda oluşan Al 3 floğunun özellikleri ve proses performansı ile ilişkisinin incelenmesi

Bu tezde alümüniyum anot elektrotların kullanıldığı elektrokoagülasyon prosesinde oluşan Al 3 floklarının özellikleri ve kirleticileri giderme performansları araştırıldı. Çalışma iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde elektrofloğunun kimyasal ve fiziksel yapısının aydınlatılması için, elektrokoagülasyon reaktöründe farklı pH değerlerinde üretilen flokların çözeltideki çökelme hızları, flok boyutları ve zeta potansiyelleri gibi değişik önemli özellikleri ölçüldü. Daha sonra çözeltiden filtrelenerek alınan floklar 105 C'de kurutuldu ve TGA, FT-IR, SEM, XRD, BET yüzey alanı, Al içeriği ve XPS analizleri yapıldı. Aynı zamanda elektrofloğun klasik kimyasal koagülasyon ile oluşturulan kimyasal floktan farklı olan yönlerinin ortaya konabilmesi için Alüminyum Sülfat tuzundan üretilen kimyasal flokların da özellikleri paralel bir şekilde incelendi. Analiz sonuçlarından elektrokimyasal koagülasyon ile üretilen flokların kimyasal koagülasyon ile üretilen floklardan boyut olarak daha büyük olduğu, bu nedenle daha hızlı çökeldikleri, daha iyi sıkışabildikleri, daha az çamur oluşturdukları, daha az su içerdikleri, daha yüksek BET yüzey alanlarına sahip oldukları, izoelektrik pH'sının (8.5) daha yüksek olduğu bulundu. İkinci bölümde, elektroflokların kirleticileri giderme performansı incelendi. Sonuç olarak, bu yüksek özellikleri ile ilişkili bir şekilde kirletici giderme performanslarının daha yüksek olduğu saptandı. Ayrıca kirletici yapısı ile elektroflokların kirletici giderme performansı arasında ilişkinin ortaya konulmasına çalışıldı.
Modeling of nitrogen removal in a membrane biological treatment process

ODTÜ yerleşkesinde kurulmuş olan VRM tipindeki membran biyoreaktöründe gerçekleşen biyolojik azot arıtımının model yardımıyla simülasyonu yapılmaya çalışılmıştır. Tesisteki aktif çamur sistemini modelleyebilmek için dinamik bir modele ihtiyaç duyulmuştur. Bu çalışmada, Uluslararası Su Kalitesi Birliği tarafından geliştirilen ve en çok kullanılan model olma özelliğini taşıyan Aktif Çamur Modeli No 1 (ASM1) isimli model AQUASIM isimli yazılım programında kullanılarak arıtma tesisinde gerçekleşen karbon arıtımı ile nitrifikasyon ve denitrifikasyon prosesleri modellenmeye çalışılmıştır. Model kurulduktan sonra model parametrelerinin hassasiyetleri analiz edilmiştir. Daha sonra hassas parametrelerin optimizasyonu için parametre tahmini yapılmıştır. Mevcut farklı veri setleri bulunduğundan modelin kalibrasyonu sırasında paralel olarak farklı iki kalibrasyon çalışması yapılmıştır. Son olarak, iki farklı veri seti ile kalibre edilmiş model farklı bir veri seti ile test edilmiştir. Sistemdeki MLSS konsantrasyonu ile ilgili sonuçlar tesis verileri ile uyumlu çıkmıştır. Fakat sistemdeki azot giderimi, tesiste gerçekleşen nitrifikasyon-denitrifikasyon prosesleri ile ilgili mevcut verilerin yetersiz olması nedeniyle, tam olarak modellenememiştir.
Karbon nanotüp katkılı polisülfon membranların ileri ozmoz membranlarında destek tabakası olarak hazırlanması

Bu çalışmada, ileri ozmoz membranının destek tabakasına karbon nanotüp ilave edilerek KNT ilavesinin membran performansına olan etkileri incelenmiştir. Yapılan tez çalışması altı aşamadan oluşmaktadır. Birinci aşamada, KNT'lere fonksiyonel grup eklemek için H2SO4/HNO 3 asit çözeltisi kullanılarak fonksiyonlaştırma işlemi yapılmıştır. KNT katkılı membran hazırlama işlemlerinin tamamında fonksiyonlaştırılmış KNT kullanılmıştır. İkinci aşamada, faz ayırma yöntemiyle saf destek tabakaları hazırlanmıştır. İlk olarak farklı oranlarda polimer ve çözücü kullanılarak saf destek tabakaları hazırlanmış, kullanılan miktarlar optimize edilmiştir. Hazırlanan destek tabakalarına filtrasyon ve porozite testleri ile temas açısı ölçümü yapılmıştır. Üçüncü aşamada, belirlenen polimer ve çözücü oranları ile farklı miktarlarda KNT kullanılarak KNT katkılı destek tabakası hazırlanmıştır. KNT katkılı hazırlanan destek tabakalarına filtrasyon ve porozite testleri ile Fourier kızılötesi dönüşüm spektrometresi taraması ve temas açısı ölçümü yapılmıştır. Dördüncü aşamada, çözücü oranı sabit tutularak, farklı polimer ve KNT miktarları kullanılarak ara yüzey polimerizasyonu yöntemiyle üç tabakalı İO membranları üretilmiştir. Beşinci aşamada, hazırlanan membranlara porozite, FTIR, temas açısı, elektron tarama mikroskobu ve mekanik dayanıklılık testleri uygulanmıştır. Hazırlanan membranların saf su akısı, tuz akısı ve tuz giderim oranları belirlenmiştir. Hazırlanan membranların performansları ileri ozmoz düzeneği kullanılarak değerlendirilmiştir. Son aşamada üretilen membranların performansları Hydration Technologies Inc. firmasına ait ticari İO membranı ile kıyaslanmıştır. Yapılan analizler sonucunda, ara yüzey polimerizasyonuyla hazırlanan üç tabakalı İO membranının destek tabakasına KNT ilave edilmesiyle, ticari İO membranına göre daha iyi performanslı membranın hazırlandığı bulunmuştur.
Alıcı ortamlarda izleme sistemlerinin optimizasyonu

Kullanılabilir temiz su kaynaklarının giderek azaldığı günümüzde bir alıcı ortamdan yararlanabilmek için alıcı ortamdaki suyun miktarı kadar kalitesinin de belirlenmesi gereklidir. Öyle ki çoğu defa miktar olarak yeterli görülen bir kaynak kalite bakımından istenilen şartları sağlayamamaktadır. Bu amaçla su kaynağının periyodik olarak gözlenmesi, kaynağın kalitesinde olabilecek değişimlerin anında değerlendirilebilmesi ve önlenmesi açısından çok önemlidir. Bunun yanında herhangi bir alıcı ortamdan yararlanmak için baraj, gölet gibi insan eliyle yapılacak müdahalelerde alıcı ortamda olabilecek değişimlerin önceden belirlenerek bertaraf edilmesi de önemlidir. Örneğin ülkemizde yapılan barajların çoğunda erozyona karşı ağaçlandırma yapılmadığı için yağışlarla gelen yüksek AKM dolayısıyla faydalı ömürden yararlanılamamaktadır. Dolayısıyla su kaynaklarında, amaçlan mühendislik ilkelerine uygun olarak seçilmiş bir gözlem ağı kurularak daha sistematik bir şekilde kalite gözlemi yapılması zorunlu hale gelmiştir. Su kalitesi verilerinin elde edilmesinde, hangi parametrelerin nerelerden, hangi sıklıkta toplanacağının belirlenmesi gereklidir. Elde edilen veriler doğrultusunda çok fazla olan kirlilik parametrelerinin azaltılması kirliliğin önlenmesi için gerekli maliyeti düşürecektir. Bu çalışmada alıcı ortam izleme sistemlerinin oluşturulmasında; planlama, numune alma, numune alma yerlerinin tespiti ve sıklığı, verilerin değerlendirilmesi üzerinde durulmuştur. Örnek uygulamada ise veriler arasındaki bağıntılar incelenmiştir. Bu sayede bulunan bağıntının derecesi ile orantılı olarak bazı parametrelerin ölçmeden hesaplanmasının mümkün olabileceği gösterilmiştir. iv