turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Çorum il merkezi içme ve kullanma suyu kalitesi, alternatif kaynaklar ve çözüm önerileri

Bu çalışmada Çorum ili merkez ilçesi, içme ve kullanma suyu ihtiyacı, su bilançosu, yüzeysel su kaynakları, yeraltı su kaynakları ve şebeke suyu kalitesi incelenmiştir. Bu amaçla Meteoroloji il Müdürlüğünden yıllık yağış verileri alınarak Çorum merkez ilçesinin birikimli sapma grafiği oluşturulmuş ve elde edilen veriler sonucunda Çorum yıllık yağış ortalamasının 452 ,2mm olduğu, kurak dönemin 6 yıl, yağışlı dönemin ise en fazla 4 yıl sürdüğü tespit edilmiştir. Çorum il merkezinin yıllık içme suyu ihtiyacının yaklaşık 18.000. 000 m3 olduğu ve bu ihtiyacın %40'ının kaynak ve kuyulardan, %60'ının ise yüzeysel su kaynaklarından sağlandığı belirlenmiştir. Yeraltı su kaynaklarının potansiyeli ve kalitesi için dönemsel olarak kurak ve yağışlı dönemlerde numune alınarak 2-B, 3-B kontur haritaları ve su kalite diyagramları hazırlanmıştır. Yeraltı su analiz sonuçları piper, schoeller ve wilcox diyagramları ile sınıflandırılarak tespit edilmiştir. Sınıflandırma sonucunda çalışma alanında bulunan belediye kaynak ve kuyu suları Ca- HCO3 ve Ca- Mg- HCO3sınıfında, ABD Tuzluluk diyagramına göre C2S1 ve wilcox diyagramına göre ise iyi kullanılabilir su sınıfına girmektedir. Yüzeysel su kaynaklarından mevsimsel, şebeke suyundan ise her ay numune alınmıştır. Yüzeysel su kaynakları, 'Yerüstü su kalitesi yönetmeliği' ve 'İçme suyu temin edilen suların kalitesi ve arıtılması hakkında yönetmelik' kapsamında, şebeke suyu ise 'TS- 266 İnsani tüketim amaçlı sular hakkındayönetmelik'çerçevesinde incelenmiştir. Yeni hayat Barajı için yüzer dubalı üstten su alma yapısı tasarlanmıştır. Çorum il merkezine estetik ve lezzet açısından daha kaliteli su verilebilmesi için ise Çorum içme suyu arıtma tesisine ileri arıtım yöntemi olan nanofiltrasyon membran prosesi önerilmiş ve uygulanabilirliği açısından hızlı kum filtresi çıkışına 'NF' projeksiyonu hazırlanmıştır.
Development of a water quality management plan for Lake Manyas

Öz MANYAS GÖLÜ İÇİN SU KALİTESİ YÖNETİM PLANI GELİŞTİRİLMESİ CELTEMEN, Saniye Pelin Yüksek Lisans, Çevre Mühendisliği Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Selçuk SOYUPAK Yardımcı Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Coşkun YURTERİ Eylül 1998, 144 sayfa Göller içme suyu ve endüstriyel amaçlı su temininden balıkçılığa kadar pek çok alanda insanlığa hizmet etmektedir. Ancak özellikle son yıllarda göl havzalarında artan insan faaliyetlerinin yol açtığı kirlenme tehdit edici boyutlara ulaşmıştır. Manyas Gölü, göçmen kuşlar ve su kuşları için dünyaca ünlü bir doğal rezervdir. Gölün kuzeybatı tarafında Kuşcenneti Milli Parkı olarak anılan bir sulak alan yer almaktadır. Manyas gölünde su miktarı ve kalitesi ile ilgili çevresel sorunlar yaşanmaktadır. Gölün su seviyesi özellikle son yıllarda havzadaki su kaynaklarını geliştirmek amacıyla uygulanan proje nedeniyle kontrolsuz biçimde yükselmiştir. Ayrıca göl ülkemizin tarımsal ve endüstriyel anlamda en aktif bölgesinde yer aldığından su kalitesi bozulması sorunu ile karşı karşıyadır. Su kalitesinde gelecekte olabilecek bozulmaları ve alınabilecek önlemleri saptamaya yönelik olarak gölde modelleme çalışması yapılmıştır. Bu çalışmanın sonuçları da gölün su kalitesinin geri dönülemez şekilde bozulmaması için bir an önce gerekli önlemlerin, kısa dönem ve uzun dönem olmak üzere, hayata geçirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır. Kısa dönemde uygulanabilecek önlemler, su seviyesi kontrolü ve buna bağlı olarak sulak alanın restorasyonu ile daha düzenli bir su kalitesi izleme programının uygulanmasıdır. Uzun dönemli önlemler ise noktasal ve yayılı kaynakların kontroluna yöneliktir. Ancak uzun dönemli destekleyici politikaların uygulanması da son derece gereklidir.
Evsel atıksularda membran bioreaktörle azot, fosfor ve karbon gideriminin incelenmesi

Membran teknolojileri ile evsel atıksuların arıtımına yönelik uygulamaların sayısı her geçen gün artmaktadır. Konvansiyonel ileri arıtma tesislerine kıyasla minimum düzeyde işletme problemi yaşanan bu sistemler, düşük hidrolik bekletme sürelerinde ve uzun çamur yaşlarında işletilebilmektedir. Ayrıca sistemden atılan çamur miktarının düşük olması, alan ve personel ihtiyacının az olması gibi avantajları, küçük yerleşim yerleri için uygulanabilir atıksu arıtma yöntemlerinden biri olduğunu göstermektedir. Bu çalışmada, Kayseri ilinin Buğdaylı köyünden kaynaklanan atıksuların arıtımı için öncelikle Kayseri atıksu arıtma tesisine, pilot ölçekli daldırılmış membran biyoreaktör sistemi kurulmuştur. SMBR'ın sistem performansı ve verimi, pilot ölçekli sistemde belirlendikten sonra Buğdaylı mevkiine kurulan 140 m3/gün kapasiteli tam ölçekli SMBR tesisinde arıtma çalışmalarına başlanmıştır. Analizler yapılarak sistem verimleri değerlendirilmiştir. Yapılan analiz sonuçlarına göre Kimyasal oksijen ihtiyacı, 5 günlük biyolojik oksijen ihtiyacı (BOİ5), askıda katı madde, toplam azot, toplam fosfor ve amonyum azotu (NH4-N) parametrelerinde sırasıyla %92.3, % 98.8, % 99.5, % 43.9, %50. 1 ve %99. 9 giderim verimi elde edilmiştir. Yapılan bu çalışma ile tesis çıkış suyu değerlerinin Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği'nde verilen standartları sağladığı ve sulama suyu olarak kullanılabileceği görülmüştür. Ayrıca ülkemizde küçük yerleşim birimleri için SMBR sistemlerinin uygulanabilirliği açısından örnek teşkil edebileceği düşünülmektedir.
Sulardan koagülasyon/yumaklaştırma işlemi ile ağır metal gideriminin araştırılması

Bu çalışmanın amacı, sularda ağır metal ve bulanıklığın kireç kullanılarak koagülasyon-yumaklaştırma işlemi ile giderilmesinin araştırılmasıdır. Çalışmalar üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; alüm ile bulanıklık giderimleri araştırılmıştır. Bu aşamada alüm ile bulanıklık gideriminin %98- 100 oranında sağlandığı bulunmuştur. Çalışmanın ikinci aşamasında bulanıklık ve bakır-kurşun ağır metallerini ayrı ayrı içeren çözeltilerde kireç koagülasyon işlemi uygulanarak bulanıklık ve metal giderimleri araştırılmıştır. Bu aşamada bulanıklık giderimleri; yüksek bakır miktarı içeren çözeltilerde pH 7 -8'de 0.3 NTU'nun altına düşerek %99 oranında giderilmiş ve çözeltide bakır metalinin bulunmasının bulanıklık giderimine olumlu etkisi olduğu belirlenmiştir. Bakır gideriminde; pH arttıkça bakır gideriminde de artış tespit edilmiştir. Bakır giderimleri pH 8 değerinde tüm koşullarda 2 mg/L'nin altına düşerek yönetmeliklerce istenen bakır giderimi elde edilmiştir. Kurşun ağır metali içeren çözeltilerde ise bulanıklık giderimi %50- 60 oranında giderilirken, kurşun giderimi %81- 93 oranında giderilmiştir. Çalışmanın son aşamasında ise bulanıklık ve bakır-kurşun karışımı içeren çözeltilerde bulanıklık ve ağır metal giderimi kireç koagülasyonu ile araştırılmıştır. Bakır-kurşun karışımında bulanıklık giderimi sadece bakır içeren çözeltilerdeki bulanıklık giderimine benzer olarak %100 verim ile giderilmiştir. Bakır-kurşun karışımı, sadece bakır ya da kurşun içeren çözeltiler ile metal giderimi dikkate alındığı zaman benzer giderim sonuçları elde edilmiştir.
Hastanelerde sıfır atık sisteminin uygulanması ve maliyet analizi çalışması

Artan nüfus ve buna bağlı olarak tüketim oranlarındaki dalgalanmalar hem kaynaklar üzerindeki baskıyı artırmakta hem de iklim değişikliğini tetiklemektedir. Yaşadığımız dünyanın sınırlarının zorlanması birçok problemi de beraberinde getirmektedir. Sürdürülebilir çözümler arayışında olduğumuz bu çağda, atık yönetimi hatta atıkların bertarafından ziyade atıkların kaynağında oluşmasını engellemek adına tüketim alışkanlıklarımızı değiştirmemize yardımcı olacak yeni modeller oluşturulmaya başlanmıştır. Bu aşamada, bir ürünü üretirken kullanmış olduğumuz hammaddenin başka bir üretim prosesinde kullanılmak üzere geri kazanılmasını hedefleyen 'Döngüsel Ekonomi' modeli hem Avrupa Birliği ülkeleri hem de Türkiye tarafından yenilikçi ve çevre dostu bir çözüm anlayışı olarak benimsenmektedir. Sürdürülebilir bir atık yönetimi ise, Türkiye'de henüz yeni yeni tartışılmaya ve uygulanmaya başlanan bu ekonomi modelinin önemli bir ayağını oluşturmaktadır. Sürdürülebilir atık yönetimi konusunda temel hedef atıkların oluştuktan sonra nasıl bertaraf edileceğinden ziyade atıkların direkt oluşmamasına kafa yormaktır. Bu anlayıştan hareketle, T. C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafınca Sıfır Atık Projesi kapsamında atıkların kaynağında azaltılmasını hedefleyen ve bu konuda kamu kurum/kuruluşları, özel sektörü ve birçok paydaşı zorunlu olarak harekete geçirmeyi hedefleyen bir 'Sıfır Atık Yönetmelik Taslağı' oluşturulmuştur. İlk taslak yönetmelik 2018 yılının Aralık ayında; revize edilen ikinci yönetmelik taslağı ise 2019 yılının Nisan ayında Bakanlığın resmi internet sitesinde yayınlanmış ve resmi yazı aracılığıyla geri dönüş yapılması istenmiştir. Sıfır Atık Projesi kapsamında gerçekleştirilen çalışmalar ve Bakanlığa gelen görüş ve önerilerin değerlendirilmesiyle oluşturulan taslaklarda, hammadde ve doğal kaynakların etkili ve doğru yönetimi ile Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri kapsamında sürdürülebilir bir atık yönetimine ulaşılması için üstlenilmesi gereken görev, yetki ve sorumluluklar çizilmiştir. 12 Temmuz 2019 tarihinde ise 'Sıfır Atık Yönetmeliği' Resmi Gazetede yayımlandı. Resmi yönetmelikle birlikte sıfır atık sistemine geçişin zorunlu kılınacağı kurumlardan birisi de hastanelerdir. Tıbbi atık ağırlıklı olan hastanelerden çıkan atıkların tehlikeli olması ve sağlık kuruluşlarındaki satın alma işlemlerinin çeşitlilik açısından çok fazla ürüne tekabül etmesi, sıfır atık yönetiminin hastanelerde uygulanması ile ciddi tasarrufların edileceğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma Türkiye'deki atık yönetimine, Sıfır Atık Yönetmelik taslaklarında değinilen konulara, Sıfır Atık sisteminin hastanelerde nasıl uygulanacağına ve hastanelerin bu sistemi kurabilmesi için gereken maliyet konularının açıklanmasına ilişkin bilgileri içermekte olup, paylaşılan önerilerin iki özel hastane üzerinde uygulandığı bir çalışmadır.
Tekstil endüstrisi arıtma çamurlarının iyileştirilmesi -Örnek bir uygulama

Bu çalışmada, tekstil endüstrisinden kaynaklanan arıtma çamurlarının doğal zeolitler sınıfından klinoptilolit ile adsorpsiyonu üzerine araştırma yapılmıştır. Tekstil endüstrisinden kaynaklanan arıtma çamurlarının Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında değerlendirilmesi yapılmış olup Çözünmüş Organik Karbon ve Toplam Organik Karbon değerlerinin arıtma çamurlarının tehlikeli atık olmasını sağlayan parametreler oldukları saptanmıştır. Farklı iki tekstil endüstrisi prosesinden kaynaklanan arıtma çamurlarında ÇOK ve TOK giderim verimine klinoptilolit mineralinin adsorpsiyon etkisi bulunmuştur. Giriş ÇOK değeri 3272 mg/l ve TOK değeri 172058 mg/kg olan nevresim fabrikası arıtma çamurunda sırasıyla % 97,8 ve % 85,7; Giriş ÇOK değeri 784, 5 mg/l ve TOK değeri 221574 mg/kg olan perde fabrikası arıtma çamurunda sırasıyla %93, 7 ve %87, 0 giderim elde edilmiş olup arıtma çamurları tehlikeli atık seviyesinden tehlikesiz atık veya inert atık seviyesine indirgenmiştir.
Depo gazından enerji üretimi ve bir örnek uygulama

Bu çalışmada; evsel atıktan enerji üretimi konusu ve Türkiye'deki mevcut durum incelenerek, aynı zamanda Sivas İli düzenli depolama sahasında faaliyette olan çöp gazından elektrik üretim tesisi LandGEM Modeli vasıtasıyla verimlilik açısından değerlendirilmiştir. Sivas İli için gelecek yıllara yönelik nüfus değişimi İller Bankası metodundan yararlanılarak tahmin edilmiştir. Bu tahmin sonuçlarına bakılarak gelecek yıllara yönelik oluşması öngörülen evsel katı atık miktarları hesaplanmıştır. Sivas İli katı atık kompozisyon verileri ile IPCC metodolojisinden yararlanılarak metan üretim potansiyeli (L0) hesaplanmış ve Sivas ilinin yağış miktarı vb. gibi meteorolojik verileri göz önüne alınarak metan üretim hızı belirlenmiştir. Temin edilen veriler ile deponi gazı tahmin modeli olan LandGEM versiyon 3.02 Modeli çalıştırılarak; Sivas Seyfebeli düzensiz deponi ve Sivas düzenli deponi alanlarına yönelik deponi gazı ve metan miktarları elde edilmiştir. Bu sahalardan elde edilebilecek elektrik enerjisi potansiyelleri hesaplanmış ve tesis verileri ile karşılaştırılmıştır. Yararlanılan LandGEM Modeli vasıtasıyla gerçeğe yakın boyutta tahminler yapıldığı ortaya konmuştur.
Trabzon Değirmendere su havzasındaki kirlenmenin araştırılması

Bu çalışmada, Trabzon kentinin içme ve kullanma suyunu sağlayan Değirmendere Deresi'nin iskan bölgesi dahilindeki 35 km'lik kısmı çeşitli kullanım araçlarına göre araştırılmış bugünkü durumu tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde, Değirmendere su havzasının genel özellikleri, mevcut kirlilik kaynakları ve su kirliliğinin insan ve çevresine olan etkileri incelenmiştir. İkinci bölümde ise, bu örneklerinin alınması, korunması, kirletici parametreler ve tayin yöntemleri hakkında bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde 16 örnekleme noktasındaki toplam 16 kirletici parametrenin bulguları verilmiştir. Dördüncü bölümde parametrelerin dere boyunca ve aylara göre değişimi tespit edilmiştir. Beşinci bölümde ise, Değirmendere suyunun çeşitli mevzuatlar çerçevesinde kalite sınıflandırılması yapılarak çeşitli amaçlara uygun olup olmadığı belirlenmiştir. Altıncı bölümde derenin bugünkü durumu hakkında bilgi verilmiş ve öneriler sunulmuştur.
Çalı formundaki bazı peyzaj bitkilerinde ağır metal birikiminin belirlenmesi

Hava kirliliği bileşenleri içerisinde ağır metaller, doğada kolay kolay bozulmamaları, biyobirikme eğiliminde olmaları, birçoğunun kanserojen veya zehirli olmalarının yanı sıra düşük konsantrasyonlarda dahi toksik olabilmeleri nedeniyle ayrı bir öneme sahiptirler. Bundan dolayı ağır metal kirliliğinin izlenmesi büyük önem taşımaktadır. Ağır metal kirliliğinin izlenmesinde bitkiler biyomonitör olarak sıklıkla kullanılmaktadır. Ancak bitkilerin ağır metal biriktirme kapasiteleri bitki türüne bağlı olarak önemli ölçüde değişebildiği gibi ayrıca organel bazında ve ortamdaki partikül madde miktarına bağlı olarak da değişebilmektedir. Bitkilerde tespit edilen ağır metal konsantrasyonlarının ne kadarının bitki bünyesinden, ne kadarının ise organel üzerindeki partikül maddelerden kaynaklandığının belirlenmesi de son derece önemlidir. Bu çalışmada, Kastamonu ilinde kent merkezinde yetiştirilen bazı peyzaj bitkilerinde ağır metal birikiminin bitki türü, bitki organeli, yıkanma durumu ve trafik yoğunluğuna bağlı olarak değişiminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla peyzaj çalışmalarında sıklıkla kullanılan; Ligustrum vulgare, Eonymus japonica, Biota orientalis, Juniperus sabina, Berberis thunbergii, Mahonia aquifolium ve Buxus sempervirens bitki türlerinin, trafiğin yoğun olduğu, az yoğun olduğu ve trafiğin bulunmadığı alanlarda yetişen bireylerinden yaprak ve dal örnekleri toplanmıştır. Toplanan örneklerin bir kısmında yıkama işlemi gerçekleştirilmiş ve hazırlanan örneklerde ağır metal analizleri yapılarak Cr, Ni, Fe, Mg, Cu, Ca, Zn, Mn, Pb ve Cd konsantrasyonları belirlenmiştir. Çalışma sonucunda farklı türlerin ağır metalleri farklı düzeyde biriktirdiği, Duncan testi sonucunda Ligustrum vulgare'nin bütün elementlerde ilk homojen gruplarda, Buxus sempervirens'in ise Cr dışındaki bütün elementlerde son homojen gruplarda yer aldığı belirlenmiştir. Cu, Ni, Pb, Cd ve Ca konsantrasyonlarının dallarda yapraktakinden daha yüksek olması dikkat çekicidir. Trafik yoğunluğuna bağlı olarak meydana gelen değişimin ise çalışmaya konu faktörlere göre metal bazında farklı oranlarda olduğu belirlenmiştir.
Gri suyun fenton prosesi ile arıtımı

Bu çalışma kapsamında, gri suyun KOİ, anyonik ve non-iyonik yüzey aktif madde parametrelerinin klasik Fenton uygulaması ile giderimi çalışılmıştır. Çalışmada kullanılan gri su sentetik olarak hazırlanmıştır. Tüm deneyler laboratuvar ölçekli sistemde gerçekleştirilmiştir. Atıksuya uygulanan Fenton oksidasyonu sonucunda KOİ, anyonik ve non iyonik yüzey aktif madde hedef parametreleri için, optimum pH, Fe+2 ve H2O2 miktarları belirlenmiştir. Böylece KOİ, anyonik ve non iyonik yüzey aktif maddelerin giderimi araştırılmıştır. Klasik Fenton prosesinde optimum koşullar; = 7,4, = 50 mg/L, = 50 mg/L olarak belirlenmiştir. Belirlenen optimum şartlar altında ise KOİ, anyonik ve non-iyonik yüzey aktif maddelerin giderim verimleri sırasıyla % 75, %99, 9 ve % 99,45 olarak belirlenmiştir.
Mudurnu nehrinde su kalitesinin kimyasal parametrelerle belirlenmesi

Mudurnu Nehri'nin su kalitesinin değerlendirilmesi amacıyla yapılan bu çalışmada 2016 yılının Mayıs-Haziran-Temmuz-Ağustos-Eylül-Ekim aylarında, 6 ay boyunca ayda iki kez olmak üzere arazi çalışması ve laboratuvar çalışmalarında bulunulmuştur. Kıtaiçi Yüzeysel Su Kaynaklarının Sınıflarının Belirlenmesine etki eden su kalite parametrelerinden Sıcaklık, pH, Amonyum Azotu (NH4-N), Nitrit Azotu (NO2-N), Nitrat Azotu (NO3-N), Toplam Kjeldahl Azotu, Toplam Azot, Toplam Fosfor, Askıda Katı Madde, Biyolojik Oksijen İhtiyacı, Kimyasal Oksijen İhtiyacı değerleri baz alınarak çalışma gerçekleştirilmiştir. Yapılan laboratuar çalışmaları ile analiz sonuçları tedarik edilmiş ve değerler grafiksel olarak düzenlenmiştir. Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi Yönetmeliği'ne göre Su Kalitesi Sınıflandırılması yapılmış ve yorumlanmıştır. Bu kalite sınıflandırılmasına göre; Mudurnu Nehri'ndeki seçili tüm noktaların Genel şartlar parametreleri için I. sınıf su kalitesine sahip oldukları, Oksijenlendirme Parametreleri için II. sınıf su kalitesine sahip oldukları ve Besin Elementleri Parametreleri için IV. sınıf su kalitesine sahip oldukları tespit edilmiştir. Kimyasal parametrelerin birbirleri arasındaki ilişkiler SPSS Statistics 21 / 2012 programı kullanılarak Regresyon modeliyle analiz edilmiştir. Sonuç olarak Mudurnu Nehri'nin IV. sınıf su kalitesine sahip olduğu tespit edilmiştir.
Development of electricity production from lignite and hard coal LCA processes for future national database of Turkey

Yaşam döngüsü değerlendirmesi çalışmalarının güvenirliğini, analizde kullanılan envanter verilerinin kalitesi ve kullanılan proseslerin ülkenin gerçek üretim değerlerini ne derece yansıttığı belirlemektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye için ortalama linyit ve taşkömüründen elektrik üretimi YDD proseslerini geliştirmektir. Türkiye'de çalışan 15 linyit ve 8 taşkömürü termik santrali için, bu santrallerin yakma ve emisyon kontrol teknolojileri ve yakılan kömürün özellikleri baz alınarak ve Birleşik Devletleri Çevre Koruma Kurumu'na ait WebFIRE veri tabanındaki emisyon faktörleri kullanılarak ortalama hava emisyonları hesaplanmıştır. Hesaplanan emisyon değerleri daha sonra şablon Ecoinvent veri setleri kullanılarak, ülke ortalaması linyit ve taşkömüründen elektrik üretim prosesleri geliştirilmiştir. Son olarak, yeni geliştirilen proseslerin çevresel etkileri tutarlılık açısından Ecoinvent veri tabanındaki karşılıklarıyla YDD yöntemi ile kıyaslanmıştır. CO2, CO, N2O, NOx ve SOx için gerçekleştirilen hava emisyon hesapları Ecoinvent veri setlerindeki değerlerle tutarlı sonuçlar vermiş olup, Ecoinvent değerlerine en yakın sonuçlar linyit prosesinde CO ve SOx, taşkömürü prosesinde ise CO2 ve NOx emisyonları için elde edilmiştir. Aynı zamanda, YDD karşılaştırması, yeni geliştirilen prosesler ile Ecoinvent proseslerinin birbirine yakın çevresel etkiye sahip olduğunu, ikisi arasında normalize toplam çevresel etki farkının linyit için %2, taşkömürü için ise %21 olduğu gözlemlenmiştir. Böylece, elde edilen sonuçlar çalışmada YDD enerji proseslerinin geliştirilmesi için kullanılan yöntemin uygun olduğunu sergilemiştir.
Tarımsal karstik bölgeler için yeraltısuyu kirlilik riski değerlendirmesi: Antalya-Altınova bölgesi uygulaması

Karstik yeraltı suyu kaynaklarının kirliliğe karşı korunması özel önem taşımaktadır. Bu tezin amacı, yoğun tarımsal faaliyetlerin gerçekleştirildiği karstik bölgelerdeki YAS kalitesinin kirliliğe karşı korunması için YAS hassasiyeti ve kirletici analizleri kullanılarak YAS risk değerlendirilmesinin yapılması ve YAS risk haritalarının oluşturulmasıdır. Bu çalışmaların yapılması için çalışma alanı olarak yoğun tarım ve seracılık faaliyetlerinin olduğu Antalya Altınova bölgesi seçilmiştir. Gerçekleştirilen arazi çalışmalarında belirlenen sondaj kuyularından fiziko-kimyasal parametreler mevsimsel olarak yerinde ölçülmüş, tarımsal faaliyetler hakkında veri toplanmış, akiferin hidrojeolojik özelliklerinin belirlenmesi vb. çalışmaları yürütülmüştür. YAS kalitesinin fiziksel, kimyasal ve bakteriyolojik parametreler açısından kapsamlı analizi ile mevcut durumu belirlenmiş, toprak analizleri ile alansal veri elde edilmesi sağlanmıştır. Elde edilen verilerden ArcGIS yazılımı kullanılarak gerekli veri tabanları oluşturulmuştur. YAS risk değerlendirmesi, YAS kirlilik hassasiyeti ve kirletici unsur değerlendirmesine bağlı olarak gerçekleştirilmiştir. Gerçek hassasiyet değerlendirmesi ve haritalaması için PI, COP, EPIK, DRASTIC ve SINTACS yöntemleri kullanılmış ve farklı yöntemlerin sonuçları karşılaştırılmıştır. Kirletici unsur değerlendirmesinde arazi kullanım haritaları ve saha çalışmalarındaki gözlem sonuçlarından yararlanılmıştır. Yapılan gözlemler ve elde edilen bulgular doğrultusunda YAS kalitesinin korunması için öneriler sunulmuştur. Uygulanan bilimsel yöntemler, tarımsal karstik akiferlerde sürdürülebilir YAS kalitesinin korunması için bir yaklaşım oluşturmaktadır. Bu çalışmada kullanılan yaklaşım ve elde edilen sonuçlar, tarımsal kaynaklı nitrat kirliliğinin azaltılmasına, nitrata hassas bölgelerin belirlenmesine ve iyi tarım uygulamalarının geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.
Seyitömer ve Tunçbilek Termik Santralleri uçucu küllerinden metal/ağır metal geri kazanımı

Termik santrallerde oluşan uçucu küllerin çok küçük bir bölümü çimento fabrikalarında katkı maddesi olarak kullanılmakta geriye kalan kısım ise termik santral çevresinde yığma usulü ile dağ oluşturarak ya da sulu sistem ile kül barajlarına akıtılarak depolanmaktadır. Depolanan küllerin miktarı çok yüksektir ve içeriğinde bulunan ağır metal miktarı da azımsanmayacak kadar fazladır. Ülkemizde uçucu küllerin kullanım alanının genişletilmesi için birçok çalışma yapılmış ve yapılmaktadır. Genellikle yapılan çalışmalar termik santral, evsel atıksu arıtma çamuru ve evsel katı atık uçucu küllerinin, uçucu küllerinin bileşenlerinin araştırılması, liçleme çalışmaları ile içeriğindeki ağır metal konsantrasyonunun belirlenmesi, tarımsal alanlarda, inşaat sektöründe ve diğer endüstri kollarında kullanımı üzerinedir. Ülkemizde bu konuda yapılan çalışmalar irdelendiğinde, mevcut termik santrallerden kaynaklı uçucu küllerden liç yöntemini müteakip presipitasyon ve solvent ekstraksiyon yöntemleri ile ağır metallerin geri kazanımı konusunda yapılan araştırmaların yetersiz olduğu görülmüştür. Çalışmamızda ise Seyitömer ve Tunçbilek termik santrallerinden temin edilen küllerin içeriğindeki ağır metallerin saptanması, uçucu küllerin bileşimindeki elementlerin çeşitli yöntemlerle ayrıştırılarak ekonomiye kazandırılması amaçlanmaktadır. Bununla birlikte geri kazanılacak olan tekno-ekonomik değeri olan ve/veya tehlikeli olan metal/ağır metaller uçucu küllerden uzaklaştırılarak, uçucu küllerin çevreye zarar vermeden depolanabilirliği sağlanacaktır. Bu tez çalışması sonucunda en iyi giderim verimi HCl + 20 % CH3COOH asiti ile 5M, 240 dk, 90 C olan şartlarda elde edilmiştir. Test edilen deneysel şartlarda Fe, Al ve Mg elementleri için giderim verimleri sırasıyla %98, %87 ve %96 olarak bulunmuştur.