turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Çevre bilgi sistemleri; İstanbul'da hava kirliliği üzerine çevre bilgi sistemi araştırması

ÇEVRE BİLGİ SİSTEMLERİ; İSTANBUL'DAKİ HAVA KALİTESİ ÜZERİNE ÇEVRE BİLGİ SİSTEMİ ÇALIŞMASI Çevre ile alakalı bilgilerin toplanmasının en önde gelen amacı, daha temiz, yaşanabilir, güzel bir çevre için düzenlenecek çevre politikalarının geliştirilmesinde ve bu politikaların tutarlılığını tartışmak için ülke kalkınmasını minimum seviyede etkileyecek şekilde yapılacak çalışmalara bir zemin hazırlamaktır. Çevre ile ilgili bilgiler, çevre kalitesini iyileştirmek ve devam ettirmek için gerekli olan en önemli ihtiyaçtır. Çevre kalitesini iyileştirmek için yapılacak çalışmaların diğer bileşenleri ise teknik uzmanlar ve doğru ölçümleri yapacak olan teknik kadrodur. Bu ihtiyaçların birinin dahi olmadığı bir yerde hava, su ve diğer çevresel unsurların iyileştirilmesinde yapılacak olan çalışmaların çevre kalitesi üzerine fazla bir katkısı beklenemez. Çevre Bilgi Sistemi, bilgilerin koordinatlarıyla birlikte çalışıldığı, saklandığı, analizlerin yapıldığı, sorgulamaların ve yayınlarının yapıldığı bir sistemdir. Ç. B. S'nin tasarlanması gelecekte alınacak kararların ana yapısını oluşturur. Ç. B. S dikkatli bir planlama ve sistem içerisindeki nesnelerin dikkatli ve önsezili bir çalışmayla gerçekleştirilebilir. Çevre bilgi sistemleri genel olarak hava, su ve katı atık problemlerinin çözülmesi amacıyla kurulur. Basit bir çevre bilgi sisteminin bileşenleri üç kategoride toplanabilir: bölgeye ait bilgiler, alıcı ortam bilgileri ve emisyon verileri. Bilgiler basit, periyodik, tamamlayıcı olmalıdır. Her bir vericiyi bir şekilde referanslanmalı ve sistemdeki sorgulama muhtemel analizlerin yapılmasında hazır halde bir dosya içerisinde olmalıdır. Bununla birlikte temel amaçlar ve kullanıcıların bilgileri unutulmamalı veya ikinci dereceden önemli bir bilgi olarak dikkate alınmamalıdır. Bu çalışmanın amacı, ülkemizde ve İstanbul ilimizde mevcut olmayan Çevre Bilgi Sistemini tanıtmak ve bu sistemin bir birleşeni olan hava kalitesi çevre bilgi sistemine örnek teşkil edebilecek bir çalışma yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda çeşitli enstitü, kuruluşlar ve üniversiteler tarafından hava kirliliğine ait ölçülmüş olan değerlerin ne şekilde bir araya getirilebileceği, bu verilerin bilgisayar ortamında nasıl derlenip saklanacağı ve bu verilerin sistemde nasıl kullanılması gerektiği hakkında bir çalışma yapmaktır.
Design and construction of a sampling system that can collect PM10, PM2.5 and PM1 samples simultaneously from atmosphere

Bu çalışma kapsamında; atmosferden PM10 (çapları 10 m'dan küçük parçacıklar), PM2. 5 ve PM1 parçacıkları eş zamanlı olarak ayrı filtrelerde toplayabilen bir örnekleme sistemi geliştirilmiştir. Örnekleyici; 1 adet karbon paletli vakum pompası (F&J Specialty DF-1E), ve manifold aracılığıyla bağlanan 3 kanal içermektedir. Her kanalda; 1 siklon, 1 filtre tutucu (47 mm filtre için), hız kontrolü için 1 kritik orifis ve 1 akış ölçer bulunmaktadır. Parçacıkların boyutları siklonlar tarafından kontrol edilmektedir ve siklonlardan geçen parçacıklar filtre tutucuların içindeki filtrelerde toplanmıştır. Örnekleyici, ilk olarak MFC'ler kullanılarak kurulmuş, daha sonra MFC'ler kritik orifislerle değiştirilmiştir. Ardından örnekleyici bileşenleri dayanıklı bir kabine kutulanarak veri kaydedici sistemi kurulmuş. Nuclepore ve Teflon filtreler kullanılarak akış stabilite testleri yapılmış, teflon filtrelerin daha stabil olduğu gözlenmiş bu nedenle tercih edilmiştir. Validasyon çalışmalarında; yeni örnekleyici, 1 SFU 2 yüksek hacimli örnekleyici ve 1 Grimm EDM164 lazer spektrometre ile 24 gün boyunca paralel örnekleme yapılmıştır. Bu süreçte; PM10, PM2. 5 ve PM1 için ortalama konsantrasyonlar sırasıyla 25 10, 13 4.4 and 7.6 2.9 g m-3 olarak bulunmuş ve bu sonuçların diğer örnekleyicilerden alınan sonuçlarla uyum gösterdiği tespit edilmiştir. Bu çalışmada geliştirilen örnekleyici piyasada mevcut olmayıp, nihai konfigürasyonun yaklaşık maliyeti 57,000 (~$15,700) olmuştur, bu miktar; dichotomous örnekleyicinin veya aynı örnekleme işini yapabilecek 3 adet tek kanallı örnekleyicinin maliyetinin yarısından daha az bir miktara karşılık gelmektedir.
Management approaches for industrial waste with respect to ISO 14000

Çevre kirliligi tüm dünyada en önemli sorun olarak karsımıza çıkmaktadır. Sanayininhızla gelismesi çevre, insan ve doga üzerinde olumsuz etkilere neden olmaktadır. sletmelerin çevre performanslarını arttırmasıyla bu olumsuz etkiler azalacaktır. ISO14000 Çevre Yönetim Sistemi bu etkilerin kontrol edilmesinde önemli bir rol üstlenmektedir. Konu çalısması için, zmir'de kurulu olan demir çelik fabrikasında dokuz hafta boyunca gözlem yapılmıstır. Bu süre içerisinde ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemi'ne göre baslangıç mahiyetinde gözden geçirme tamamlanmıstır. Gözlem süresince elde edilen verilere göre firmanın ISO 14000 stratejisi tartısılarak, uygulanabilecek atık yönetim yaklasımları çalısma içerisinde belirtilmistir. Ayrıca bu çalısmada, fabrikanın en önemli atıgı olan curufun tekrar kullanılması için deneysel çalısmalar yapılmıs, deney sonuçları sunulmus ve irdelenmistir. Beton harcıiçerisine farklı oranlarda curuf eklenmis ve basınç dayanımlarındaki artıs ölçülmüstür..
Zonguldak ili atmosferine uzun mesafeli partikül madde taşınımı

Doğal ya da antropojenik kaynaklı olarak atmosferde katı ya da sıvı olarak bulunan organik ve inorganik birçok farklı bileşeni bünyesinde bulunduran birkaç dakikadan birkaç haftaya kadar atmosferde asılı durabilen kirleticilere partikül madde denir. Aerodinamik yarıçapı 10 mikrometre veya daha az olan parçacıklar PM10 olarak adlandırılır. İnsan sağlığını ve ekosistemi etkileyen ve ekonomik zararlara neden olan PM10, atmosferdeki zararlı fraksiyonlardan biridir. Zonguldak'ta ısınma faaliyetlerinde yakıt olarak, termik santral ve sanayi faaliyetlerinde kömür kullanılması açısından PM10 başlıca hava kirleticisi olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışma alanında PM10 ile ilgili yapılan çalışmalar olmasına karşın, bu çalışmalar uzun mesafeli taşınımın, PM10konsantrasyonundaki artışı araştırmamıştır. Bu çalışmada, uzun mesafeli taşınım sonucu PM10 kirleticisinin miktarının ne şekilde değiştiğini göstermek amaçlanmıştır. 2014- 2017 yılları arasındaki Zonguldak Hava Kalitesi İzleme istasyonundan elde edilen PM10 ölçümleri analiz edilmiştir. Bu inceleme sonucunda, hava kalitesindeki değişimin, hava kalitesi standartlarına uyulması ve yakıt olarak doğalgaz kullanımına geçilmesine bağlı olarak iyileşme yönünde olduğunu göstermiştir. PM10 ölçümlerinin istatistiksel analizi sonucunda kirlilik için önemli günler bulunmuştur. Bugünlere ait MODIS uydu görüntüleri Giovanni web uygulaması ile incelenmiştir ve uzun mesafeli taşınımla da PM10 artışının mevcut olduğu günler bulunmuştur. Bu çalışmada ayrıca HYSPLIT modeli TrajStat yazılımı kullanılarak geri yörüngeler, küresel meteorolojik veriler ve PM10 ölçümleri ile birleştirilerek çalışma dönemindeki her gün için hesaplanmıştır. Her yıl için oluşturulan geri yörüngeleri ifade edecek ana kümeler oluşturulmuştur. Çalışma sonucunda her yılda da uzun mesafeli taşınımla Zonguldak iline taşınımın söz konusu olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, bu çalışma Zonguldak ili hava kalitesi üzerinde uzun mesafeli taşınımın önemini göstermektedir.
Evsel atık suların enzim ilavesiyle anaerobik olarak arıtılması

Bu çalışmada, evsel atıksuların anaerobik arıtım verimliliğinin incelemesi için laboratuar ölçekli iki adet özdeş yukarı akışlı çamur yataklı reaktörle çalışılmıştır. Yerel bir çikolata fabrikasının anaerobik parçalama ünitesinden alınarak aşılanan reaktörler, ilk aşamada glikoz çözeltisi beslemiş olup ikinci aşamada ise evsel atıksuyla beslenmeye geçilmiştir. Çalışma boyunca reaktörler 24 saat bekletme süresinde 30 oC'de eşit şartlar altında beslenmiştir. İlk 25 günün sonunda evsel atıksuların anaerobik gideriminde enzim ilavesinin sistem verimine etkisinin araştırılması için reaktörlerden birine ani yükleme ile enzim katılmıştır. Böylece bir tanesi kontrol reaktörü diğeri ise enzim ilaveli reaktör olmak üzere bir sistem kurulmuştur. Enzim ilavesinden sonraki 27 gün 24 saat bekletme süresinde 6 g/m3-gün organik yükleme hızı sonucunda A ve B Reaktörlerinin KOİ, ÇKOİ, AKM ve UAKM verimleri sırasıyla ?%65 5, %59 4, %92 1 ve 94 1? ve ? %75 8 ve %67 4? ve ? %94 2 ve %96 1? dır. A Reaktörünün çıkış suyunda amonyak konsantrasyonu ortalama 56 mg/l iken B Reaktöründe 52 mg/l'dir. UYA/Alkalinite oranı A Reaktöründe 0,4 iken B Reaktöründe 0 ,28'dir. Çalışmanın ilerleyen zamanlarında (42. gün) KOİ giderim verimi A Reaktörü için %56 5 ve B Reaktörü için %54 6'dır. A Reaktörünün çıkış suyunda amonyak konsantrasyonu 48 mg/l iken B Reaktöründe bu değer 50 mg/l olarak bulunmuştur. Elde edilen bu değerler enzim ile hidrolizin evsel atıksuların anaerobik arıtımında yaklaşık bir aylık bir süreçte ilave bir giderim verimi sağladığını göstermektedir. Kullanılan Mirocat ECL enziminin böyle bir arıtma sistemine her ay yeniden ilavesiyle arıtma veriminde süreklilik sağlanabileceği düşünülmektedir.
Sakarya ili katı atık düzenli depolama sahası sızıntı sularının gen ifadeli programlama ile modellenmesi

Yıllar içerisinde nüfusun artmasına paralel olarak insanların tüketim miktarları da artmıştır. Bununla birlikte ortaya çıkan atık miktarının artması da önemli bir problem olmaya başlamıştır. Oluşan bu atıkların depolanarak berteraf edilmesiyle birçok çevre problemi ortaya çıkmaktadır. Toprağa, insana, hayvanlara ve bitkilere verilen zararlar dışında oluşan problemlerden biri de sızıntı suları ve berterafıdır. Sızıntı suları, katı atık sahasında kar, yağmur ve atıktan kaynaklanan sıvıların katı atık depolama sahasının tabanında birikmesiyle oluşan bir atıksu türüdür. Sızıntı sularının yüksek oranda organik ve inorganik kirletici yük ihtiva etmesi, berterafında dikkatli ve özenli bir çalışma gerektirmektedir. Sızıntı sularının berterafında kullanılan en yaygın yöntemlerden biri kanalizasyona deşarj edilmesidir. Bu berteraf yöntemi için katı atık depolama sahasında oluşan sızıntı suyunun karakteristik değerlerinin bilinmesi ve belirli peryotlarda takibinin yapılması son derece önem arz etmektedir. İlgili mevzuat gereği yapılması gereken analizler ve bu analizlerin sürekliliği önemli derece de maliyet ve zaman gerektirmektedir. Yapılması gereken bu analizlerin hem maliyetlerinin azaltılması hem de zamandan tasarruf edilmesi için daha önceden elde edilen analiz verileri kullanılarak ilgili parametreleri tahmin edebilen modeller geliştirilebilir. Geliştirilen modeller kullanılarak yapılacak tahminlerle yapılacak analizlerin sıklığı azaltılacak ve hem analiz maliyetinden hem de zamandan tasarruf edilecektir. Bu çalışmada Sakarya Büyükşehir Belediyesi Katı Atık Düzenli Depolama Sahasından kaynaklı sızıntı sularında analizi yapılan, Kimyasal Oksijen İhtiyacı, Toplam Kjendal Azotu, Toplam Krom, Kurşun, Demir (Fe+2), Florür, Bakır, Çinko ve pH parametleri kullanılarak Biyokimyasal Oksijen İhtiyacı (BOİ5) parametresinin gen ifadeli programlama tekniği ile tahmin edilmesini sağlayacak bir model geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla BOİ5 tahmininde girdi parametrelerinin farklı kombinasyonları için senaryolar geliştirilmiş ve GEP ile model denklemleri oluşrutulmuştur. Senaryolar doğrultusunda elde edilen denklemler içerisinden en doğru BOİ5 tahminine eğitim veri seti için (R2=0,860) ve test veri seti için (R2=0,929) değerleri ile KOİ, F-, Cu, Zn ve pH parametreleri kullanılarak ulaşılmıştır. Sonuç olarak geliştirilen denklemin iyi bir tahmin yaptığı görülmüştür.
İzmir ili Bornova ilçesi marketleri sebze-meyve atıklarının hayvan yemi olarak potansiyeli

Bu çalışma, İzmir İli Bornova İlçesi marketleri sebze-meyve atıklarının hayvan yemi olarak potansiyelini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu amaç için önceBornova Belediyesi yetkililerinin market çöp konteynırlarını dikkate alarak ve yaklaşık 750- 1000 ton olarak bildirdikleri toplam sebze-meyve atıklarına en fazlamiktarı veren bir market belirlenmiştir. Sonra da bu market yetkililerinden üçer aylık olarak Şubat 2006 ve Şubat 2007 arasındaki bir yıllık süreçte sebze ve meyve atık miktarları ile ilgili detaylı bilgiler ve örnekler alınmıştır. Bu örneklerde yapılan kimyasal analizler ile de atıkların ruminant hayvanlar için yem değerleri belirlenmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, markete girişi yapılan sebzemeyvelerinyıllık ortalama atık oranı %7.56, market sebze-meyve atıklarının yıllık ortalama Kuru Maddede HK, HP, HY, HS, NÖM, NDF ve ME içerikleri de sırasıyla %5.74, %11.49, %1.47, %7.06, %74.11, %16. 39 ve 2897. 99 kcal/kg olarak bulunmuştur. Markete girişi yapılan sebze-meyvelerin yüksek atık oranına bağlı Ülke genelindeki yüksek atık ve bu atığın yem değeri dikkate alınırsa, market sebze-meyveatıklarının özellikle ruminant hayvanlar için önemli bir kaliteli yem kaynağı olacağı ileri sürülebilir.
Eymir gölünün bakteriyolojik analizi

Çalışmamız, illerler Bankası Pis Su Laboratuvarında, Eymir Gölünün 11 ayrı istasyonunun kıyı ve açık kısımlarından aldığımız numunelerdeki coliform bakterilerin analizi yapılarak gerçekleştirilmiştir. Temmuz, Ağus toz, Eylül ve Ekim aylarında ikişer kez gidilerek alınan numuneler Çok Tüp Metodu ile incelenmiştir. Eymir Gölünün total ve fecal coliform bakteriler yönünden kirliliğinin Temmuz ve Ağustos aylarında fazla olduğu, Eylül ve Ekim aylarında ise, az olduğu bulunmuştur, özellikle total coliformların kirlilikte büyük etken olduğu, fecal ise daha az görüldüğü de saptanmıştır. Kirlilik etkenlerinin başında, gölün bir piknik alanı olması nedeniyle, insanlar gelmektedir. Ayrıca hayvan ve bitki artıklarının da kirlenmeye neden olduğu görülmüştür. Genelde bunların yanı sıra yağmur, dolu, buz, kar, gibi doğal etkenlerin de su kaynaklarının kirliliğini arttırdığı iyi bilinmektedir. II
Kağıt-karton geri dönüşüm ürünlerinin karbon ayak izlerinin belirlenmesi

Bu çalışmada kağıt-karton geri dönüşümü yapan bir fabrikanın karbon ayak izi belirlenmiştir. bu kapsamda iklim değişikliği, sera etkisi ve sera gazlarının atmosferdeki miktarlarının zaman içerisindeki artışları incelenmiştir. kağıt-karton geri dönüşümü ürünlerinin üretimi ve hammadde temini kaynaklı atmosfere salınan CO2-e miktarı hesaplanmış ve sera gazı emisyonlarının azaltılması için önerilerde bulunulmuştur.
FETHİYE KOŞULLARINDA BAKTERİ AŞILAMANIN, ORGANİK VE İNORGANİK GÜBRELEMENİN NOHUTTA VERİM, KALİTE VE ÇEVRE ÜZERİNE ETKİSİ

Araştırma, Fethiye ekolojik koşullarında Rhizobium bakteri aşılaması, geleneksel gübreleme ile farklı organik gübrelerin, nohutta verim, kalite ve çevre ile ilgili karakterlere etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Deneme, Kayaköy'de çiftçi tarlalarında, Tesadüf Blokları Deneme Desenine göre üç tekrarlamalı olarak 2018 yılında yürütülmüştür. İnci nohut çeşidine DAP (14 kg/da), tavuk gübresi (2 ton/da), organik gübre olarak çiftlik gübresi (2 ton/da), solucan gübresi 300 kg/da, biyohumus 150 kg/da ve kontrol şeklinde ekilmiştir. Yürütülen çalışmada bitki boyu, ilk bakla yüksekliği, bitkide dal sayısı, bitkide bakla sayısı, bitkide tane sayısı, baklada tane sayısı, birim alandaki tane verimi, hasat indeksi, yüz tane ağırlığı, nodül sayısı ve protein oranı içeriği incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, en yüksek birim alan tane verimi sırası ile tavuk gübresi, solucan gübresi, DAP, biyohumus çiftlik gübresi uygulamasından elde edilirken, en düşük birim alan tane verimi kontrol uygulamasından elde edilmiştir. En yüksek birim alan tane verimi 200. 3 kg / da ile tavuk gübresi ve Rhizobium aşılama uygulamasından elde edilirken, en düşük değer ise 142. 2 kg / da ile aşılama yapılmayan kontrol parsellerinden elde edilmiştir.
The sources of high PM10 in Istanbul and effect of meteorological conditions on high PM10 concentrations

Bu çalışmada; İstanbul, Türkiye'de yüksek PM10 konsantrasyonlarına neden olan atmosfer kökenli mekanizmalar araştırılmaktadır. Beşiktaş'taki yüksek PM10 değerleri, 24 saatlik PM10'un 2007- 2017 döneminde 100 gm-3'ü aştığı günler olarak tanımlanmaktadır. Toplam 94 bölüm dikkate alındığında, yüksek PM10 vakaları çoğunlukla kışın (% 37) ve bunu sırasıyla Bahar (% 36), Güz (%20) ve Yaz (% 6) mevsimlerinde göstermektedir. Ward'ın minimum kümeleme tekniğinin HYSPLIT 72 saatlik geriye doğru yörüngesine uygulanmasının bir sonucu olarak, İstanbul'da yüksek tanecikli madde bölümlerine neden olan dört farklı küme esas alınmıştır. 94 günden% 41 ,5'i iç kaynaklar olarak kategorize edilmiştir ve pozitif yerel sıcaklık değişimlerine bağlıdır. Diğer kaynaklar dış kaynaklı olarak gösterilmiştir ve yüksek partiküllü madde konsantrasyonlarının uzun mesafeli taşınımı nedeniyle; Avrupa, Rusya ve Sahra bölgeleri sırasıyla% 21 .3,% 8.5 ve% 28 .7'den kaynaklanmaktadır. Sahra kaynaklı yüksek PM10 dış kaynakları için meteorolojik faktörlerin kompozit analizine göre, İtalya üzerinde kuvvetli bir yüzey derin alçak basınç ve Sahra bölgesinden orta seviyelerde güçlü Güneybatı rüzgar rüzgarları eşliğinde anormal derecede Hazar Denizi üzerinde yüksek bir basınç olduğunu, bahar günlerinde asılı toz partiküllerinin çok kısa sürede İstanbul'a taşınınımı göstermektedir. Öte yandan, Azor Adaları yüksek basınç merkezlerinin kökenlerinden Balkan Yarımadası'na kadar genişletilmesi, Kuzey tarafından yüksek PM10 değerlerinin kış döneminde İstanbul'a aktarılmasına neden olmaktadır. Her ne kadar Rusya'dan kaynaklanan yüksek PM10 bölümleri en az sıklıkta gösterilmiş olsa da, PM10 seviyelerine katkıları diğer uzun menzilli ulaşım yollarından daha yüksektir.
Konya ve çevresi linyitlerinin aktifleştirilmesi ve organik maddelerin adsorbsiyonunda kullanılabilirliğinin araştırılması

Bu çalışmada üretilen aktif karbonun organikleri adsorplama kapasitesi ve fizikokimyasal özellikleri sunulmaktadır. Çalışmanın amacı; Konya ve çevresinde yaygın bir biçimde rastlanan doğal adsorban olan linyitlerin, bu linyitlerden elde edilen aktif karbonunun organik bileşikleri adsorplama özelliklerini incelemektir. Böylece bu çalışmanın, eser miktarlarda alınması halinde bile kanserojen etkiye sahip olan uçucu organik bileşikler ile kirlenmiş içme ve kullanma sularının uygun bir biçimde arıtılmasında ve arıtma tesislerinin işletilmesinde yardımcı olacağı düşünülmektedir. Çalışma kapsamında seçilen hedef bileşikler arasında yer alan organikler tarafından suyun kirlenmesi genel bir çevre problemidir. Bu nedenle organik kirlenmenin belirlenmesi için belirli sıklıkta su, hava ve toprak örneklerinin analizi gereklidir. Organik bileşiklerin genel özellikleri teknik uygulamalarda yaygın olarak kullanılmalarına izin verir. En bilinen etkileri doğada uzun yıllar parçalanmadan kalabilmeleri ve kanserojen özellik taşımalarıdır. Bu nedenle bu bileşiklerin arıtımı oldukça önemlidir. Sonuç olarak; hedef çalışma içme suyu ve atıksu sistemlerinde bulunması muhtemel ve çevre açısından risk teşkil eden kirleticilerin arıtımına olanak sağlamaktadır. Avrupa'da bu bileşikler üzerinde kapsamlı bir şekilde çalışılarak limit değerler belirtilmesine karşın, ülkemizde bu tür çalışmalar son yıllarda önem kazanmaya başlamıştır. Avrupa Birliği sürecine girilmesi ile bu bileşiklerin öneminin daha da artarak, analizlerinin zorunlu bir hal alacağı düşünülmektedir. Linyit kömürlerden aktif karbon hazırlanmasında modifiye metot kullanılmıştır. Linyitler toz KOH ile aşılanmış, aktivasyonun ardından HCl ile yıkanmıştır. KOH dozajı, toz aktif karbon kullanımı ve HCl ile yıkama işlemi adsorbanın aktivitesine önemli ölçüde katkıda bulunmuştur. Ermenek aktif karbonu için giderim verimleri Kloroform, Bromodiklorometan, Dibromoklorometan, Bromoform, 1,4 Diklorobenzen, 1,2, 3 Triklorobenzen, Aldrin için sırasıyla %97, %97, %98, %98, %75, %98, %92 olarak belirlenmiştir. Ilgın aktif karbonu için verimler sırasıyla %92, %80,3, %84,5, %93,17, %71, %97, %92 olarak tespit edilmiştir. Beyşehir aktif karbon için ise verimler sırasıyla %85, %74, %81, %90, %63, %93, %93 olarak belirlenmiştir. Adsorpsiyon büyük ölçüde Freundlich > D-R > Tempkin izotermine uyum göstermiştir. Aktivasyon prosesinin maliyeti 65 $/kg olarak tespit edilmiştir.
Isparta içme suyu kaynağında ve şebekesinde halonitrometan oluşumu

Son yıllarda içme suyu arıtma tesislerinin karşı karşıya kaldığı en önemli problemlerden biri mutajenik ve karsinojenik olan dezenfeksiyon yan ürünlerinin oluşumu ve kontrolüdür. Dezenfeksiyon sürecinde suda bulunan doğal organik maddeler ve inorganik maddeler (Br-, I-, NO2- gibi) ile klor gibi dezenfektanlar reaksiyona girerek DYÜ'leri oluşturmaktadır. Karakteristik fonksiyonel grup olarak azot içeren DYÜ'ler, azot bazlı DYÜ olarak tanımlanır. Bu tez çalışmasının amacı; yüksek derecede sitotoksik ve genotoksik olduğu bilinen A-DYÜ grubunda bulunan halonitrometanlar 'ın, Isparta içme suyu kaynakları ve şebekelerde oluşumu ile oluşumundaki etki parametrelerin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında içme suyu kaynağı ve şebekesindeki HNM ve HNM öncüllerinin mevcut durumunu etkileyen faktörler incelenmiştir. Isparta içme suyu şebekesindeki aynı hat üzerinde bulunan beş farklı noktadan numuneler alınarak fizikokimyasal parametreleri ile birlikte HNM analizleri yapılmıştır. Isparta içme suyu kaynağında, HNM oluşum potansiyelini belirlemek için klor, kloramin, ozon, ozon-müteakip klorlama ve ozon-müteakip klorlaminleme testleri yapılmıştır. İçme suyundan 2015 ve 2016 yıllarında alınan örneklerde HNM bileşikleri tespit edilmemiştir. Ancak, oluşum potansiyel deneyleri, Isparta içme suyu kaynağında potansiyel trikloronitrometan oluşumunun gerçekleşebileceğini göstermektedir.
A qsar study on the mutagenic activity of azo dyes and aromatic amine derivatives

Bu çalışmada, çeşitli azo boyaları ve aromatik amin türevlerinin S9 aktivasyonlu TA98 Salmonella typhimurium bakteri türü üzerindeki mutajenik aktivitesi kullanılarak kantitatif yapı - aktivite ilişkisi (KYAİ; modeli geliştirilmiştir. Model geliştirme için gerekli tanımlayıcılar SPARTAN (v.10) ve DRAGON (v.7.0) yazılım programları ile elde edilmiştir. Tanımlayıcıların seçimi, QSARINS (v.2.2.3) yazılımında bulunan araçlar ile yapılmıştır. Tüm veri setinin % 80'i ve % 20'si sırası ile eğitim ve test setleri olacak şekilde farklı ayrımlar denenmiştir. 6 (CIC2, Chi_D/Dt, L/Bw, TDB09p, Mor28s and piPC08) tanımlayıcı ile nihai modeli oluşturulmuştur. Nihai modelin tahmin yeteneği, deneysel mutajenite verisi olmayan, halihazırda kullanılan 33 anyonik suda çözünür tekstil boyalarını (sekiz antrakinon ve 25 azo boyası) içeren harici bir veri seti kullanılarak test edilmiştr. Oluşturulan modelin uygulanabilirlik alanı, hem aktivite hem de tanımlayıcıların oluşturduğu aralık göz önünde bulundurularak tanımlanmıştır. Önerilen KYAİ modelinin yapısall olarak dış setteki bileşiklerin %70'ini kapsadığı görülmüştür. Halen kullanımda olan 22 adet antrakinon ve azo boyasının mutajenik aktiviteleri, önerilen QSAR modelinin uygulanabilirlik alanı içinde kalmıştır. Bu da mutajenik aktivitelerinin model tarafından iyi tahmin edildiklerini göstermiştir. En yüksek mutajenik aktivite gösteren, pamuk, elyaf boyama ve deri gölgemesi için kullanılmakta olan 6 antrakinon boyanın mutajenik aktivitelerinin sıralaması Asit Mavi 62 >Asit Mavi 40 >Asit Mavi 45 >Asit Mavi 80 >Asit Mavi 230 >Asit Mavi 344 'tür. En düşük mutajenik aktiviteye sahip azo boya ise esas olarak pamuk, ipek, yün ve bunların karışımlı kumaş boyaması ve baskısı için kullanılmakta olan Direkt Turuncu 34' tür. Bu boya ayrıca deri ve kağıt gölgelemesi için de kullanılmaktadır.