turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Çok kriterli analiz yöntemi kullanılarak en uygun pestisit arıtma teknolojisinin seçilmesi

Dünya genelinde ve ülkemizde olduğu gibi pestisit kullanımı her geçen gün artmakta ve ekolojik döngüyü bozmaktadır. Günlük yaşantımızda her alanda rastlayabileceğimiz pestisitler özellikle tarımsal faaliyetlerde yoğun olarak kullanılmakta ve çevresel taşınımları sonucunda su kaynaklarına ulaşabilmektedir. Çevre ve canlılar üzerine olumsuz etkiler yaratan ve ng/L ile g/L konsantrasyon aralığında bulunan pestisitlerin kullanım miktarlarının kontrol altında tutulabilmesi için mevzuatlar daha sıkı hale getirilmektedir. Ülkemizde, Yerüstü Su Kalitesi Yönetmeliği, İçme Suyu Elde Edilen veya Elde Edilmesi Planlanan Yüzeysel Suların Kalitesinde Dair Yönetmelik ve İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik ile pestisitler ile ilgili sınır değerler belirlenmiştir. Pestisitlerin sebep olduğu çevresel ve halk sağlığı riskleri göz önünde bulundurulduğunda, pestisitlerin tespit edilmesi, mevcut tesislerin performanslarının ortaya çıkarılması, giderim yöntemlerinin etkinliği ve en uygun akım şemasının belirlenmesi gibi konularda literatürde boşluklar bulunmaktadır. Bu tezin amacı içme suyu arıtımında pestisit giderimi için en uygun alternatif proseslerin seçilmesidir. Tez kapsamında 9 adet pestisit seçilmiştir. Bu pestisitler; asetoklor, alaklor, dieldrin, diuron, heptaklor, heptaklor epoksit, permetrin, sipermetrin ve 4 ,4-DDE'dir. Belirlenen pestisitlerin her biri için uygun arıtma alternatiflerini belirlemek amacıyla, Çok Kriterli Analiz yöntemi kullanılmıştır. MCA uygulaması özellikle en uygun içme suyu arıtma sistemine karar verme sürecinde, en iyi alternatifin bulunması için dikkate alınması gereken teknolojik, çevresel ve ekonomik tüm faktörlerin bir ada değerlendirilmesine olanak sağlamıştır. MCA değerlendirmesi yapılırken pestisit giderim verimleri, değerlendirilen proseslerin güvenirliliği, su kayıpları, yan ürün oluşumu, ön arıtma gereksinimler vb. kriterler göz önüne alınarak yapılmıştır. Yapılan MCA değerlendirmesi sonucunda; asetoklor için Toz Aktif Karbon ve Granül Aktif Karbon adsorpsiyonu, alaklor için TAK ve GAK adsorpsiyonu, dieldrin için TAK ve GAK adsorpsiyonu, diuron için nanofiltrasyon membranı, heptaklor için GAK adsorpsiyonu, heptaklor epoksit için TAK adsorpsiyonu, permetrin için TiO2 prosesi, sipermetrin için GAK adsorpsiyonu ve 4 ,4-DDE için TAK ve GAK adsorpsiyon prosesleri en uygun alternatif potansiyeller olarak bulunmuştur.
Gibberellik asit'in fenton prosesleri ile gideriminin araştırılması

Bu tez çalışmasında, bir çeşit bitki gelişim düzenleyici olan Gibberellik asitin (GA3) ileri oksidasyon prosesleri olan Fenton ve Foto-Fenton prosesleri ile giderimi araştırılmıştır. Fenton proseslerde, proses bağımsız değişkenlerin GA3 ayrışma ve mineralizasyon davranışı üzerindeki etkileri ve optimum proses koşulları konvansiyonel optimizasyon yöntemi ile belirlenmiştir. Foto-Fenton proseslerde, GA3'ün ayrışma ve mineralizasyon davranışı üzerinde artan UV-A ışık şiddeti etkisinin analitik olarak karşılaştırılabilir olması için Fenton prosesinde belirlenen optimum proses koşullarında çalışılmış, optimum UV-A ışık şiddeti konvansiyonel optimizasyon yöntemi ile belirlenmiştir. Bu çalışmada seçilen başlangıç Fe2+ ve H2O2 konsantrasyonları için, GA3'in ayrışma verimi ve TOK giderimi üzerinde en önemli etkiye başlangıç Fe2+ konsantrasyonunun sahip olduğu belirlenmiştir. Kullanılan UV-A ışık şiddeti miktarının GA3 ayrışma ve mineralizasyon verimi üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Fenton prosesinde en iyi giderim verimleri; pH=3, Fe2+=0, 08 mM ve H2O2= 1 mM dozlarında elde edilmiştir. Bu dozlardaki GA3 ve TOK giderimleri için elde edilen verimler sırasıyla; %60 ve %5 olarak belirlenmiştir. Foto-Fenton prosesinde elde edilen optimum UV-A ışık şiddeti ise 45x10- 6 einstein/s olarak belirlenmiştir. Bu dozlardaki GA3 ve TOK giderim verimleri sırasıyla; %100 ve %16 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak Foto-Fenton proseslerinin GA3 pestisitinin ayrışmasında ve TOK gideriminde Fenton proseslerinden daha etkin olduğu belirlenmiştir.
Endüstri kaynaklı karbon ayak izi azaltımı ve enerji verimliliği

İnsan nüfusunun artışı sebebi ile kaynak tüketimi, enerji ihtiyacı ve fosil kaynaklara bağımlılık artmış, bunun neticesinde ekolojik dengenin bozulması ve sera gazları artışı ile küresel ısınma ortaya çıkmıştır. Bu ısınmanın etkilerini analiz edebilmek, değerlendirebilmek ve durdurabilmek için dünya ülkeleri birleşerek yöntemler oluşturma çabasındadır. Bu çaba doğrultusunda, enerji tüketen ve karbon salınımı gerçekleştiren faaliyetler ve ürünler için mevcut faaliyet kaynaklı karbon miktarının belirlenmesi ve enerji verimliliği sağlanarak salınan karbon miktarının azaltılması için sürekli iyileştirme çalışmaları yapılmaktadır. Bu iyileştirme çalışmalarınının bir ayağı olan ve yapılan araştırmalar sonucu Dünya'daki elektrik enerjisininin % 10'unu tükettiği tespit edilen pompalar içinde bu çalışmalar yapılmakta olup enerji verimliliğinin arttırılması amaçlanmıştır. Bu tez çalışmasında, pompa üretiminden kaynaklanan karbon emisyonlarının özellikle kullanılan enerji kaynağı bağlantılı olduğu, yeniden tasarlanan pompaların enerji verimlilikleri ve bu pompaların üretimini gerçekleştiren tesis faaliyetinin toplam karbon salınımı değerlendirilmiş ve gerçekleşen verimlilik çalışmalarının sonuçları yanında enerjiyi verimli kullanarak oluşturulan yeni azaltım yöntemleri sunulmuştur.
Mineral tozları ve çevresel etkileri: Ergani örneği

Bu çalışmada, genelde, maruz kalınan mineral tozlarının insan sağlığı ve çevreye olan etkileri özel de ise Diyarbakır bölgesinde mineral tozlar ve başta asbest kaynaklı hastalıkların ortaya çıktığı yerleşim yerleri üzerinde incelemeler gerçekleştirilmiştir. Bölgedeki tozların sınıflandırılması ve çevresel etkileri, mineral toz maruziyetine neden olan kaynaklar ortaya konularak, yol açtığı hastalıklara değinilmiştir. Bu hastalıkların görüldüğü coğrafi bölgeleriyle olan ilişkileri, neden olduğu hastalıklar incelenerek özellikle Ergani bölgesine ait veriler üzerinde çalışılmıştır. Başta asbest olmak üzere, bu tip tozlardan korunma yöntemleri açıklanmıştır. Tıbbi jeolojik çalışmalar ve bulgular, jeoloji ve çeşitli hastalıklar arasındaki ilişkiler vurgulanmıştır.
Mechanisms and modelling of segregated household wastewater treatment by membrane bioreactor

Bu çalışmada, düşük oksijen konsantrasyonunun eş zamanlı nitirifkasyon ve denitrifikasyon mekanizmaları ve performansına etkisi incelenmiş, çözünmüş kalıcı organik maddenin membran biyoreaktördeki akibeti araştırılmıştır. Çalışma siyah ve gri atıksularının beslendiği iki ayrı MBR kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kullanılan membran 400 nm gözenek çapı ile mikrofiltrasyon sınıfında yer almasına karşın, reaktör içinde membran yüzeyinde biyofilm oluşması sebebiyle verimli süzme boyutu yaklaşık 5-14 nm aralığında, ultrafiltrasyon sınıfında bulunmuştur. Bunun sonucunda, konvansiyonel aktif çamur sistemlerinde ayrıştırılamayan bir kısım çözünmüş kalıcı organik maddenin, reaktörde çamur yaşı kadar uzun tutulduğu ve MBR'da yavaş ayrıştığı kütle dengesi eşitlikleri kullanılarak gösterilmiştir. Ayrışma verimi reaktör içinde tutulan kalıcı organik madde fraksiyonu için %95, tüm çöznünmüş kalıcı organik madde için ise %50 civarında bulunmuştur. Her iki MBR'da elde edilen sonuçlar benzerlik göstermiştir. Yine bu çalışma kapsamında, düşük oksijen konsantrasyonunun eş zamanlı nitirifkasyon ve denitrifikasyon mekanizmaları üstüne etkisini incelemek amacıyla içsel solunuma göre modifiye edilmiş ASM1 modelini esas alan, mekanistik bir model geliştirilmiştir. KOİ dengesini sağlamak için kalıcı organik maddenin hidrolizi modele eklenmiştir. Reaktörde biriken çözünmüş mikrobiyal ürünlerin nitrifikasyonu inhibe etmesi sebebiyle tam nitrifikasyon gerçekleşmemiştir. Deneysel çalışma sonuçlarının dinamik model kalibrasyou neticesinde oksijen ve besi maddesi için düşük yarı doygunluk sabitleri bulunmuştur. Bu da flok içine oksijen ve besi maddesi difüzyonunun konvansiyonel aktif çamur sistemlerine kıyasla arttığını göstermektedir. Bu çalışmada bulunan oksijen yarı doygunluk sabitleri ve literatür verileri kullanılarak, oksijen yarı doygunluk sabitleri ve reaktördeki askıda katı madde konsatrasyonu arasındaki ilişki belirlenmiştir.
Meteorolojik parametrelerin hava kirliliğine etkilerinin yapay sinir ağları modeli ile incelenmesi

Hava kirliliği özellikle büyük şehirler için kış aylarında önemli bir sorun olarak kendisini göstermektedir. Kirleticilerin atmosfere bırakılma miktarı yanında olumsuz atmosferik şartlar büyük şehirlerde hava kirliliğinin insan sağlığı için olumsuz konsantrasyon değerlerine ulaşmasına neden olmaktadır. İstanbul ilinin geçmişşi göz önüne alındığında bu tür olumsuzluklar özellikle kış aylarında sıkça gözlemlenmiştir. Hava kirliliği modellemesi ile kirletici konsantrasyonların doğru bir şekilde tahmininin yapılması kirliliğin olumsuz etkilerinin azaltılmasında ya da gerekli önlemlerin alınmasında etkili olacaktır. Bu çalışmada İstanbul ili ele alınarak, hava kirliliği konularında giderek daha yaygın uygulama olanağı bulan ve başarılı sonuçlar veren Yapay Sinir Ağları modelleri kullanılarak hava kirliliğinin çeşitli meteorolojik parametreler bazında modellenmesi ve hava kirliliğinin tahmini yapılmıştır. SO2, NOx, PM10 ve CO kirletici parametreleri için uygun modeller oluşturulmuş ve bu modeller yardımı ile meteorolojik parametrelerdeki değişimin kirletici konsantrasyonlarına olan etkileri incelenmiştir. Kullanılan meteorolojik parametreler kuru termometre sıcaklığı, deniz seviyesi basıncı, bağıl nem, bulutluluk seviyesi, hakim rüzgar yönü ve rüzgar hızıdır. Bu bağımsız parametrelerle, SO2, NOx, PM10 ve CO konsantrasyonları modellenen ve tahmin edilen hava kirliliği parametreleri olarak kullanılmıştır. Veri tabanı olarak 2003 ? 2005 yılları arasındaki veriler zaman sıralı olarak kullanılmış ve bu veri seti ile en uygun modeller oluşturulmuştur. Yeterli sayıda gizli katman nöron sayısı olmayan modellerin verileri genelleyemediği, diğer yandan fazla sayıda gizli katman nöron içeren modellerin eğitme setini ezberlediği ve genelleme yapabilme kabiliyetinin azaldığı gözlemlenmiştir. Model sonuçları incelendiğinde SO2, NOx, PM10 ve CO'in kış aylarındaki yüksek değerlerden ilkbahar ve yaz aylarına doğru düşüş eğilimi ve yine kış aylarına doğru yükseliş eğilimi YSA modeli ile oldukça iyi temsil edilebilmektedir. Her bir kirletici için en iyi model kullanılarak meteorolojik parametrelerdeki değişimin kirletici konsantrasyonu üzerindeki etkileri incelendiğinde modellerin genel olarak başarılı tahminler yapabildiği görülmüştür.
Aksaray organize sanayi bölgesi atıksu yönetimi ve çözüm önerileri

Günümüzde endüstrileşmenin ayrı tesislerin kurulmasından ziyade, organize sanayi bölgelerinin içerisinde yapılaşarak sağlanması önerilmekte ve çeşitli kanun ve yönetmeliklerle teşvik edilmektedir. Endüstrilerin bir arada bulunmasıyla atıklarının yönetimi ve deşarjların kontrolünün kolaylaşmasıyla endüstrilerin çevreye etkileri de en aza indirilebilmektedir. Organize Sanayi Bölgeleri uygulamaları hem endüstrilerin önemli gider kalemlerini azaltmakta hem de kanunları uygulayan kurumların bu endüstrileri denetlemelerini kolaylaştırmaktadır. Gerçekleştirilen bu tez çalışmasında, mevcut olan arıtma tesisinin OSB'nin atıksu kapasitesini karşılama ve kalite standartlarına uygun arıtma yapabilme durumu araştırılmıştır. Firma sayıları, firmaların yapmış olduğu faaliyetler sonucu oluşan kirlilik yükleri firmaların kapasite raporları ve mevcut durumları dikkate alınarak çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla, Aksaray Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğü, Aksaray Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ve bölge belediyelerdeki mevcut bilgiler de kullanılmış, mevcut durum tespit edilmiştir. Yapımı tamamlanmış olan atıksu arıtma tesisinin mevcut ve gelecek durum için yeterliliği tartışılmıştır. Çalışmada ülkemizdeki diğer organize sanayi bölgeleri atıksu yönetimleri de genel olarak değerlendirilip Aksaray Organize Sanayi Bölgesi ile karşılaştırmalar yapılmıştır.
Gençlerin çevreye duyarlı tüketim tercihlerinin belirlenmesi

Dünyada ve Türkiye'de bireylerin tüketim alışkanlıkları sağlıklı, güvenilir ve çevre dostu ürünler yönünde değişmektedir. Özellikle, tarımsal üretimde yoğun girdi ve teknoloji kullanımı ile kimyasalların aşırı şekilde kullanımı sonucu güvenilir gıda teminindeki zorluklar, sağlık ve çevreye ilişkin riskler alternatif yöntemlerle üretilmiş gıdaya olan ilgiyi ve talebi artırmaktadır. Bu alternatif tarımsal üretim yöntemlerinden en önemlileri organik tarım ile iyi tarım uygulamalarıdır. Son yıllarda Genetiği Değiştirilmiş Organizmalara olan tepki dikkate alındığında, genetiği ile oynanmamış ürünler de tüketici açısından önemlidir. Bu çalışmada, üniversite gençliğinin son yıllarda bu denli önemli hale gelen güvenilir ve çevreye duyarlı ürün tercihleri konusundaki geleceğe dönük davranışlarının incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırma kapsamında Ege Üniversitesinde farklı fakültelerde eğitim gören 379 öğrenci ile yüz yüze anket çalışması yapılmıştır. Gençlerin organik, genetiği değiştirilmiş organizmalı ürün ve İyi Tarım Uygulamalarına göre üretilmiş ürünelere karşı bilinç düzeyi ve duyarlılıkları araştırılmıştır. Çalışmada, tüketicilerin çevreye duyarlı üretim yöntemi seçimini etkileyen faktörlerin belirlenmesinde Multinomial Lojistik Regresyon Analizinden yararlanılmıştır. Model sonunda, gençlerin çevreci bir ürün için, fazladan para ödemeyi kabul etme oranı arttıkça organik üretim yöntemini tercih etme oranının da arttığı belirlenmiştir.
Oil pollution toxicity assessment

Bu çalısmadaki ana amaç petrolün ve petrol ürünlerinin toksisitesinin saptanmasıdır; fakat petrol suda çok düsük miktarlarda çözündügü için toksisitedeğerlendirmesinde zorluklar çıkarmaktadır. Bu sorunun asılması için yapılan deneylerde petrolün suda çözünmüs bölümünün yanında degisik solventlerle karıstırılarak bu solvent-petrol karısımının toksisitesine bakılmıstır. Petrol ve petrol ürünlerinin zehirliliklerinin belirlenmesi için tek basına solventlerinzehirlilikleri ile solvent-petrol karısımının zehirliliklerine bakılarak petrol ve türevlerinin çözünmüs olması durumunda ne kadar bir zehirlilik olusturacaklarıkarsılastırılmıstır. Çalısmanın son kısmında ise kum numuneleri üzerine dökülen petrolörnekleri solventlerle karıstırılıp sonrasında ise ekstrakte edilerek zehirliliklerinebakılmıstır. Bu deneyler sonucunda petrol veya petrol ürünlerinin su ortamınadökülmesi sonucu olusacak zehirlilikler degerlendirilmistir.
Comparison of fluff layer composition with the underlying sediments in the Black Sea

Karadeniz, Türkiye'nin kuzeyinde yer alan bir iç denizdir. Dünyadaki tüm iç denizlerin arasında, okyanuslarla bağlantısı en az olanıdır. Karadeniz, taşıdığı kendine has özellikler yönünden dikkat çekicidir. Bu özelliklerin bir tanesi de, sediment ve suyun kesişim noktasında, tüysü görünümü ve çok düşük yoğunluğuyla bir 'fluff' tabakasının yer almasıdır. Bu çalışmanın amacı, Karadeniz'deki 'fluff' tabakası ve hemen altında yer alan 1. Ünite sedimentlerinin kompozisyonlarım organik karbon, inorganik karbon ve toplam azot bakımından karşılaştırmaktır. Bunun için, Karadeniz'e ait 1. Ünite sedimentleri, '2003 R/V Knorr Black Sea Cruise' araştırma gezisinin, 25 Nisan- 10 Mayıs tarihleri arasında gerçekleşen 2. ayağı sırasında örneklenmiştir. Toplam organik karbon ve toplam azotun tayininde CHN Elemental Analiz Cihazı kullanılmış, inorganik karbon ise asitle muamele yoluyla tayin edilmiştir. Deneysel bulguların yardımıyla üç ayrı karşılaştırma yapılmıştır, öncelikle, her istasyonda 'fluff' tabakası ve altındaki sedimentlerin kompozisyonu karşılaştırılmıştır. İkinci olarak, bir 'kıyı-derin deniz' karşılaştırması yapılmış; söz konusu parametrelerin kıyıdan derinlere doğru değişimi incelenmiştir. Üçüncü olarak, Karadeniz'in organik jeokimyasının zaman içindeki değişimini görmek amacıyla, bu çalışmanın sonuçları önceki çalışmalarla kıyaslanmıştır. Son olarak, Karadeniz'in genelindeki C/N oranlan incelenmiştir. Gözlemler ve deneysel bulgular, Karadeniz'in yüzey sedimentlerinin üzerinde yer alan 'fluff' tabakasının, özellikle derin bölgelerde gelişmiş olduğunu göstermiştir. 'Fluff' tabakasının önemli bir kısmının organik maddelerden meydana geldiği görülmüş ve OK, İK ve TA değerlerinin derinlikle arttığı belirlenmiştir. 'Fluff' tabakasını takip eden 1. Ünite sedimentlerinin ise, organik içerik bakımından zengin olmakla beraber, 'fluff' tabakasına kıyaslandığında kompozisyon değerlerinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Karadeniz'in bazı bölgelerinde, derinlerdeki yüzey sedimentlerinin, hem görünüş hem de düşük organik kompozisyonlar sebebiyle 1. Ünite sedimentlerinden kolayca ayrılan, gri kil ve kum tabakaları da içerdiği görülmüştür. Diğer taraftan, Karadeniz'e ait kıyısedimentlerinin ise, deniz kabuklanılın yoğunlukla bulunması sebebiyle organik içerik bakımından oldukça zayıf oldukları belirlenmiştir. Son olarak, sedimentlerin C/N oranlarının Karadeniz'in bütün bölgeleri boyunca benzerlik gösterdikleri tespit edilmiştir.
İlköğretim okullarında iç hava kalitesi yönetimi uygulaması

Kapalı ortam hava kalitesi sorunları son on yılda giderek fazla ilgi görürken kapalı ortam kirliliğinin başlıca kaynaklarının detaylı araştırmalarının yürütülmesi hala zordur. Kirleticilerin kaynaklarını belirlemek ve emisyonlarını karakterize etmek için analitik araçlar ve ölçüm prosedürleri eksikliği vardır. Sanayileşmiş ülkelerde insanlar zamanlarının büyük bir bölümlerini kapalı ortamlarda geçirmektedirler. Bu ortamlarda yüksek miktarda iç ortam kirleticisi olduğundan bir sürü sağlık problemine yol açan bu kirleticilere maruz kalmaktadırlar. Şehir merkezlerinde var olan hava kirliliği göz önüne alındığında hem iç ortam da hem de dış ortamda canlıların sağlığı tehlike altındadır. Dış ortam kirliliği de düşünüldüğünde camlar aracılığı ile yapılan havalandırmanın ne kadar verimli olduğu da tartışılmalıdır. Aynı zamanda yapılan aşırı havalandırma da enerji kaybına yol açmaktadır. Bu araştırma da İlköğretim Okulları ve Anaokullarında karbondioksit miktarına bağlı olarak iç hava kalitesi değerlendirilmiştir.
Anaerobik çıkış suyundan gübre hammaddeleri -MAP ve MKP - çökelmesinin incelenmesi

Son yıllarda özellikle Avrupa'daki çevre yasalarına göre, atıksu deşarjında nutrient iyonlarına, özellikle fosfat ve amonyuma oldukça düşük deşarj limitleri getirilmiştir. Bundan dolayı amonyum ve fosfat içeren atıksu arıtımı teknolojilerinin gelişimi de hızlanmıştır. Hedef; atıksudaki nutrient iyonlarını giderirken bir taraftan da bu iyonlardan gübre elde etmek olmuştur. Bu çalışmada bu hedeften yola çıkılmış ve bir maya endüstrisi anaerobik arıtma çıkış suyundaki yüksek amonyum ve bir diğer nutrient iyonu olan potasyum, labaratuvar ölçekli doldur-boşalt reaktörde birlikte çöktürülerek giderilmiş, MAP ve MKP gübrelerine dönüştürülmüşlerdir. MAP ve MKP çökelmesi, atıksuya fosforik asit ve magnezyum klorür ilavesi ile gerçekleştirilmiştir. Atıksudaki amonyum ve potasyum oranlan değiştirilerek iki bileşiğin çökelmeleri incelenmiştir. Bunun için bir model oluşturulmuş ve bu model yardımıyla bu iki bileşiğin denge sabitleri bulunmuştur. Gerek deney sonuçlan gerekse model sonuçlan yardımıyla değişik pH'larda amonyum, fosforik asit ve magnezyum klorürün atıksudaki dağılımı incelenmiş, hangi pH'da hangi bileşikten ne kadar oluştuğu saptanmaya çalışılmıştır. Deneyler sonrasında çözeltide MAP çökerken, aynı zamanda MKP ve TMF'nin de çöktüğü anlaşılmıştır. pH, bu bileşiklerin çökelme reaksiyonları için oldukça önemli bir parametredir. Bu bileşiklerin çökelme oranlan, çözelti pH'sı yardımıyla önceden tahmin edilebilir.
Interactions of water and sediment phosphorus in Lake Eymir

Sığ ve ötröfik durumdaki Eymir Gölünde, su ve dip çamuru fosfor konsantrasyonlarını incelemek amacıyla kapsamlı bir çalışma yürütülmüştür. Su derinliği, secchi derinliği, AKM, sediman çözünür toplam fosfor, sediman çözünür PO4-P, klorofil-a, TKN, amonyak-N, NO2-N, NO3-N, alkalinite, sıcaklık, pH, iletkenlik, çözünmüş oksijen, bulanıklık ve FAR parametreleri 21 ay boyunca izlenmiş, Temel Bileşen Analizi kullanılarak su kolonundaki fosfor konsantrasyonunun değişimi izlenmiştir. Sonuçlara göre, dip seviyede su ve sedimandaki toplam fosforun, ortalama değerler ile, yüzey ve orta seviyedeki değerlere oranla diğer su kalitesi parametrelerindeki değişimlerden daha fazla etkilendiği görülmüştür. Toplam fosfor ile diğer parametreler arasındaki etkileşimin Dip ? 3 veri setinde en yüksek olduğu görülmüştür. Doğrusal regresyon modelinin sediman toplam fosforunu tahmin etmede lineer olmayan modele göre daha başarılı olduğu görülmüştür. Bulanıklık değeri Eymir Gölü fosfor konsantrasyonu için iyi bir izleyicidir. Sıcaklık fosfor konsantrasyonlarını mevsimsel olarak etkilemekle birlikte, yaz aylarında tabakalaşmaya neden olabilmektedir. Tabakalaşma su kolonunun dibinde fosfor birikmesine neden olmaktadır. Tane büyüklüğü dağılımından çıkan sonuca göre 1 numaralı örnekleme noktası gölün girişinde bulunduğundan, tane karakteristiği diğer örnekleme noktalarından farklıdır. Sudan sedimana fosfor geçişi 7-8 saat gibi bir sürede tamamlanmaktadır. Genellikle ilk 1 saat içinde toplam geçişin %30'u bitmektedir. Sediman tabakası göl için bir fosfor kaynağı olmakla birlikte, fosfor bağlama kapasitesine ulaşamamıştır. Adsorpsiyon izotermi pseudo-ikinci-derece denklem olarak bulunmuş olup, kararlılık derecesi tüm örnekleme noktalarında minimum 0 ,9909'dur. Kalıcı ve biyolojik olarak kullanıma hazır fosfor konsantrasyonlarını belirlemek amacıyla dip çamurundaki fosfor bileşenleri NH4Cl-P, BD-P, NaOH-P ve HCl-P olarak parçalanmıştır. Ayrıştırma sonucunda HCl ve NaOH'e bağlı fosfor miktarının BD bağlı fosfordan fazla olduğu belirlenmiştir. Ayrıştırma deneylerinden çıkan sonuçlara göre hazır kullanılabilir fosfor miktarı düşük gibi görünse de, gölde ötröfikasyon yaratmak için yeterli miktardadır.
Kocaeli şehir merkezinde uçucu organik bileşik seviyelerinin belirlenmesi ve risk değerlendirmesi

Bu çalışmada, Kocaeli şehir merkezinde trafikten kaynaklanan uçucu organik bileşik seviyeleri belirlenmiştir. Bu amaçla şehir merkezinde trafiğin en yoğun olduğu beş farklı kavşak noktası belirlenmiş ve ortam havasından aktif örnekleme yapılmıştır. Örnekleme ve analiz için USEPA Metodu TO-17 takip edilmiştir. Örnekler, aktif karbon içeren Tenax tüplerinde tutulduktan sonra termal desorber üniteli GC-FID kullanılarak laboratuarda analiz edilmiştir. Daha sonra, sonuçlar kullanılarak ölçüm noktalarında çalışan polis memurları için VOC kaynaklı risk değerlendirmesi yapılmıştır. Risk değerlendirmesi kanserojen ve kanserojen olmayan bileşikler için ayrı ayrı gerçekleştirilmiştir. Son olarak, risk hesaplamasında kullanılan parametrelerin belli bir dağılım sonucu oluşturacağı risk dağılımları da @RİSK 5.0 programı kullanılarak gerçekleştirilen simülasyonlar sonucu belirlenmiştir.