Kadın istihdamı üzerine Avrupa Birliği-Türkiye karşılaştırması

'Kadın-erkek eşitliği' kavramının önemi üzerinde duran her ülkede, bir yandan.. kadınların işgücü' piyasasına girmeleriylekarşılaştıkları koşullar açısından fırsat eşitliği sağlanmaya çalışılırken, diğer yandan da kadınların geleneksel rol dağılımının getirdiğisorumluluklarının azaltılmasına çalışılmaktadır. Ancak, girişimler ya çok 'yavaş olmakta ya da uygulamada beklenen sonuçlaralınamamaktadır. İşgücü piyasasında kadın ve erkeklere fırsat eşitliği konusu, kadınlar aleyhine işlemektedir. Çünkü, günümüzde gerek Avrupa Birliği ülkelerinde ve gerekse Türkiye'de kadınların iş bulma, emeğinin karşılığı olan ücreti alma, çalışma şartları, sosyal güvenceleri ve eğitim ile ilgili sorunlarına hala tam anlamıyla bir çözüm getirilememektedir. Avrupa Birliği'nde kadın ve erkek ayrımı özellikle ücret konusunda görülmektedir. Dolayısıyla iş piyasalarında kadınların durumu istenilen düzeyde bulunmamaktadır. Ekonomik bağımsızlığailişkin haklar, yasal- çerçevede gözüktüğü gibi, uygulamada erkekleresağlanan olanaklarla farklılık göstermektedir. Avrupa Birliği ülkelerinde kadınlar, ailelerine daha fazla zamanayırabilmek için yarı-zamanlı işleri tercih etmektedirler. Ancak, bu durum da kadınlar aleyhine bir gelişme ortaya çıkarmakta; yarızamanlıçalışma ya mesleki terfilerini engellemekte ya da düşük ücretle vasıfsız işlerde çalışmalarına neden olmaktadır. Avrupa Birliği'nde kadın ve erkek çalışanlara yönelik eşitlikyönergesinin uygulanması için kabul edilen yasalar, cinsiyet ayrımınıaçıkça ortadan kaldırsa da üye ü~kelerin iş piyasasalarında varolanaynmcı politikalar gündemde bulunmaktadır. Türkiye'de ise, geleneksel önyargıların hala varlığını sürdürmesi, kadınların çalışma hayatı dışında kalmalarının en önemli nedeni olmaktadır. Ayrıca istihdam olanaklarının çok sınırlı olması, kadınların ücretli olarak iş piyasalarına girmelerini zorlaştırmaktadır. Oysa, ülkemizde kadınlara yönelik eşit hakların verilmesineCumhuriyet Türkiye'sinde başlanmıştır. Ayrıca cinsiyete dayalı olarak ücrette bir ayırım yapılamayacağı 5518 sayılı ve 25 Ocak 1950 tarihli kanunla kabul edilmiştir. Yani cinsiyete dayalı ayırım yasağı, Türk Hukuk Sistemine daha Avrupa Birliği kurulmadan girmiştir. Ancak, yine uygulamalar açısından erkeklere eşit durumdaolmadıkları ve cinsiyetler arasındaki ücret eşitsizliğinin varlığını sürdürdüğü gerçeği gündemi oluşturmaktadır. Gelişmekte olan bir ülke olarak Türkiye'ye baktığımızdasanayileşme ve kentleşmenin, istihdamın yapısını değiştirdiğini, özellikle tarım dışı alanlarda ücretlilerin sayısının arttığı görülmektedir. Ancak, ülkemizde bu değişim, kadınlar açısındanyavaş olmaktadır. Çünkü, istihdam konusunda kadınlara sunulan olanaklar yetersiz kalmaktadır. İstihdam olanaklarının eğitim ile paralelliği söz konusu olduğundan, eğitim, istihdam ve çalışma koşullarının olumsuzluğu açıktır. Kadınlar, ancak, yeterli niteliklerekavuştukları zaman, yasalarla belirlenen haklardan erkeklerle eşit düzeyde faydalanma olanağı bulacaklardır. XX. yüzyılın son yıllarını tamamladığımız şu günlerde kadınerkekeşitliğinin sağlanması gereği hala gündemdeki yerini korumaktadır. Görülen o ki, çalışma hayatında kadınların yaşadığı zorluklar ve uygulamadaki sorunlar, Avrupa Birliği ülkelerinde ve Türkiye'de benzerlik göstermektedir.