Özgül öğrenme güçlüğü olan çocuklarda eğitsel tedavinin benlik saygısı düzeyine etkisi

Amaç: Çalışmamızda, ÖÖG tanısı olan çocuklar ile sağlıklı kontrol grubunda bulunan çocukların benlik saygısı düzeyleri açısından karşılaştırılması, eğitsel tedavi uygulanan çocuklar ile eğitsel tedavi bekleme listesinde bulunan çocuklar karşılaştırılarak ÖÖG tanısı olan çocuklarda benlik saygısı düzeylerini yükseltmede eğitsel tedavi yaşantısının etkili olup olmadığının saptanması amaçlanmaktadır. Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'ne başvuru sonrası Özgül Öğrenme Güçlüğü tanısı konulan ve eğitsel tedavi uygulanan, 9-11 yaş aralığındaki 50 çocuk, ÖÖG tanısı konulan ve eğitsel tedavi grupları için bekleme listesinde olan 9-11 yaş aralığındaki 50 çocuk ve klinik olarak normal zeka düzeyinde olan, belirgin bir okul başarısızlığı hikayesi olmayan 50 sağlıklı çocuk çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya alınan çocuklara yarı yapılandırılmış bir görüşme çizelgesi olan Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli Türkçe uyarlaması araştırmacı tarafından uygulanmıştır. ÖÖG tanısı konulan eğitsel tedavi grubunda ve eğitsel tedavi için bekleme listesinde olan tüm çocuklara Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeği-Yeni Versiyonu ve ÖÖG bataryası uygulanmıştır. Çocuklar Piers-Harris Çocuklar İçin Öz Kavramı Ölçeği ve Çocuklar için Depresyon Ölçeği 'yü, ebeveynleri 6-18 yaş Çocuk ve Gençler İçin Davranış Değerlendirme Ölçeği ve öğretmenleri de 6-18 yaş Çocuk ve Gençler İçin Öğretmen Bilgi Formu'nu doldurmuşlardır. Çalışmaya katılan eğitsel tedavi grubundaki çocuklara eğitim bitince, kontrol grubundaki çocuklara ise 3 ay sonra ölçekleri tekrar verilmiştir. ÖÖG tanısı konulan, eğitsel tedavi alan çocuklara ve bekleme listesinde olan çocuklara 3 ay sonra ÖÖG bataryası tekrar uygulanmıştır. Sonuç: ÖÖG tanısı olan eğitsel tedavi uygulanan ve eğitsel tedavi için bekleme listesinde olan çocukların ÇDÖ puanları, sağlıklı kontrol grubuna göre daha yüksek saptanmış ve fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Çocukların Piers-Harris Öz Kavramı Ölçeği Toplam puanı ve Mutluluk, Kaygı, Davranış ve Zihinsel Durum ve Okul alt ölçek puanları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Çalışmaya katılan çocukların CBCL 6-18 alt ölçeklerinde gruplar arasında Toplam Yeterlilik, Okul, Somatik Yakınmalar, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Kurallara Karşı Gelme Davranışı, Saldırgan Davranışlar, İçe Yönelim Sorunları, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır. çocukların TRF 6-18 alt ölçeklerinde gruplar arasında Toplam Uyum, Okul Başarısı, Çalışma, Öğrenme, Mutlu Olma, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Kurallara Karşı Gelme Davranışı, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi gruplarındaki çocukların ÖÖG bataryası puanları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi grubundaki çocukların ilk ve son değerlendirme arasındaki PH Toplam puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı olduğu ve değişimin gruplar arasında da farklılık gösterdiği saptanmıştır. CBCL 6-18 Okul, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alt ölçeklerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, ancak değişimin gruplar arasında farklılık göstermediği saptanmıştır. TRF 6-18 Toplam Uyum, Okul Başarısı, Uygun Davranma, Öğrenme, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Dikkat Sorunları, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları ve Toplam Problem alt ölçeklerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, Toplam Uyum, Uygun Davranma, Sosyal İçe Dönüklük, Sosyal Sorunlar, Saldırgan Davranışlar, Dışa Yönelim Sorunları, Toplam Problem alt ölçeklerinde değişimin gruplar arasında farklılık göstermediği saptanmıştır. Okul Başarısı, Öğrenme, Dikkat Sorunları alt ölçeklerinin puanlarındaki değişimin gruplar arasında farklılık gösterdiği saptanmıştır. ÖÖG eğitsel tedavi grubu ve ÖÖG eğitsel tedavi bekleme listesi grubundaki çocukların ilk ve son değerlendirme arasındaki ÖÖG Bataryası Gessel Şekilleri, Alfabe, Okuma Hızı, Dikte Hataları ve Head Sağ-Sol alt testlerinin puanlarındaki değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş ve bu alt testlerin puanlarındaki değişimin gruplar arasında farklılık gösterdiği saptanmıştır. Tartışma:Araştırmamızda eğitsel tedavi uygulanan ÖÖG tanısı olan çocuklarda tedavi sonrası benlik saygısı düzeylerinin yükseldiği, sosyal ve davranışsal sorunlarının azaldığı, kendilerini daha mutlu ve yeterli hissettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca uygulanan eğitsel tedavi ile ÖÖG belirtilerinde azalma olduğu da gösterilmiştir. Bu çalışmanın bulgularına dayanarak eğitsel tedavinin çocuklara hem akademik alanda hem de yaşamının diğer alanlarında ilerleme sağladığı düşünülmüştür. ÖÖG tedavisine yönelik çalışmalar artmakla birlikte, ÖÖG tanısının yaygınlığı göz önüne alındığında hala yetersiz sayılabilir. Bu açıdan bizim çalışmamızın bu alana bir katkı yapabileceğini ummaktayız.