turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Varka ile Gülşah minyatürlerinde figür yorumları

Bin yetmiş bir Malazgirt Savaşı ile birlikte, Yakındoğu Asya' da iki önemli siyasi gelişme yaşanmıştır. Birincisi Hıristiyanların haçlı seferlerini yaparak Müslüman dünya ile savaşları; diğeri ise Selçuklu Türklerinin İran'dan, Ortadoğu ve Suriye'ye oradan Anadolu'ya göçleridir. Türk minyatür yazma eserlerinden günümüze ulaşan önemli örnekler bu devirde ve bu geniş topraklarda oluşmuştur. Varka ile Gülşah Minyatürleri'nin de tam tarihi bilinmemekle birlikte 1200'lü yıllarda (13 yy.) Anadolu'nun Konya bölgesinde resmedilmiş olduğu düşünülmektedir. Varka ile Gülşah minyatürleri, dönemin giyim kuşam ve sosyal yaşantısını yansıtması açısından önemlidir. Günümüze kadar ulaşabilen bu yazmaların en zengin örnekleri Topkapı sarayında bulunmaktadır. El yazmaları içermiş olduğu bilgilerle bilim ve kültür dünyasını ilgilendirdiği kadar, plastik değer açısından da resim ve sanat dünyasını ilgilendirmektedir. Varka ile Gülşah minyatürleri Selçuklu döneminin kitap resimleme sanatının güzel bir örneğini temsil eder. Konu anlatımı, kullanılan figürlerin çizim tekniği, renk ve kompozisyonun bilinçli kullanılışı, leke anlayışı, bitki ve hayvan stilizasyonu, dönemin resim sanatında ne kadar ileri düzeyde olunduğunu göstermektedir. Minyatürler konuyu yazmalarda görsel hale getirerek anlaşılmasını kolaylaştırmaktadır. Metinde olmayan benzer ifadeleri de katarak ayrı bir zenginlik katan bu minyatür resimleri renk, leke, üslup ve biçim yönünden incelenmiş ayrıca günümüz çağdaş resim sanatına katkıları ve etkileşimleri örneklemelerle anlatılmış ve sunulmuştur.
Bir sanat yapıtı olarak dönüşüme uğrayan figür deseni ve çizginin retoriği

Bu tez, sanatın çizgi ve desen bağlamındaki serüvenini figür deseninin tek başına yapıtlaşması çerçevesinde irdelemektedir. Desenin resim sanatındaki ilk nitelendirdiği durum olan görme pratiği belgesi olma durumundan tamamen çıkarak, kendi başına yapıtlaşması ve söylem üretmesine odaklanmaktadır. Yapılan araştırmada, çağdaş desenin resmin bir ön çalışması olmadığına işaret edilmektedir. Günümüzde desen, görünür dünyanın ya da doğanın ön araştırmasının ve nesnenin tanımının üretilmesinin dışında bir yerdedir. Kendi başına bir yapıt biçimi olduğu görülmektedir. Başlangıcından itibaren desen ve çizgi kullanımı birçok sanatçı tarafından ele alınmış bu sanatçılar kendi içlerinde desen ve çizgiyi farklı alanlar ve anlamlar içinde kullanmışlardır. Bu tez daha seçici biçimde figürü temsil değerinden çıkararak anlam değerine yükselten sanatçıları temele almıştır. Desenin kelime olarak Türkçe'de fazlaca karşılığı mevcuttur. Çizim, çizgi, desen İngilizce'de tek bir terim altında 'Drawing' olarak geçerken, Fransızca'da 'Dessin' olarak geçer. Dolayısıyla Türkçe'ye Fransızca'dan geçen desenin, dil bağlamında kendi durumuna daha fazla önem kazandırmak için büyük ihtimalle 'çizim' kelimesinin dışında bir yerde konumlandırmak adına seçilmiş olması akla gelmektedir. Yapılan tezde bu konunun altının çizilmesi daha aydınlatıcı bir yol önermektedir. Desen konusunda günümüzde kullanılan malzeme de önem taşıdığından çizgiyle form arasındaki ilişkide farklılıklar gözlenmeye başlanmıştır. Desenin çağdaş sanatta birçok sanatçı tarafından bir sanat eseri olduğu kabul edilmiş ayrıca modern dönemden günümüze sanatçıların desende öncü tavırlar sergiledikleri de dikkat çekmektedir. Sosyal içerikli desenlerden günümüz teknolojilerini kapsayan ve içeren desenlere kadar etkili bir üretim biçimi görülür. Ek olarak desenlerin genelinde cinsellik ve erotizm de ön plandadır. Yine disiplinler arası çalışan sanatçıların desende kavramsallığa ve farklı bir deneyselliğe ulaştıkları görülmektedir. Tüm bu olgular aynı zamanda tezin ana savını da güçlendirmiştir.
Müstakil Ressamlar ve Heykeltıraşlar Birliği'nin Türk resim sanatına katkıları

Yüksek Lisans Tezi olarak seçilen konu ile, Müstakiller Grubu Sanatçıları'nın karşılaştığı zorlukların, Türk resim sanatının gelişim çizgisi için harcadıkları çabalarının ve etkinliklerinin neler olduğu araştırılmıştır. Araştırma, Cumhuriyet Dönemi Türk resmine kısa bir bakışı, Müstakiller Grubu'nun kuruluşunu ve Grub'a mensup sanatçıların hayatlarını, sanat anlayışını, ırk Resim Sanatına katkılarını ve sanatçıların çalışmalarından örnekleri ermektedir. Konu ile ilgili bibliyografya taraması yapılarak, katalog kısmı hazırlanmış ve sonra eserlerin analizi gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın sonucunda Müstakil Ressamlar ve Heykeltıraşlar Birliği'nin resim anında öğrenci yetiştirmedeki özverili çabaları, Anadolu'ya taşıdıkları sanatsal maliyetleri ve Türk resim sanatının gelişim çizgisinde oluşturdukları önemli yeri saptanmıştır.
Resim sanatında 19. yüzyılın sonundan günümüze portre

Tür Resmi olarak Portre Avrupa'da 16. Yüzyılın ilk yarısında kısa bir süre içinde büyük gelişme göstermiştir. Bu çalışmada öncelikle portrenin tanımına ve buna ek olarak portre ve otoporteye genel olarak değinilmiş, ardından İzlenimcilik'ekadar portrenin tarihi ele alınmıştır. Ardından 20. yy başı itibariyle portre dönemler ve ekoller bağlamında geçirdiği değişimler çerçevesinde görsel ve düşünsel açıdanirdelenmiştir.20. yüzyıl boyunca portre, farklı sanatçılar ve akımlar çerçevesinde farklı bağlamlarda ele alınmış, ayrıca yüzyılın avandgardları ve non figüratifleri tarafındanreddediliş nedenlerine değinilmiştir. Yine bu dönem içinde belirli akımlarabağlanamayacak figüratif resim devam etmiş, kendi yolunu belirlemiştir. Bu anlamda geniş bir alana yayılan ve çeşitlenen portrenin çağdaş dünya sanatı içindeki yeri araştırılmıştır. Ardından Türk Resim Sanatı'nda portrenin yeri araştırılmış, Şeker Ahmet Paşa'nın bir otoportre örneğinden başlayarak, günümüze gelinmiştir. Metnin son bölümünde ise Pınar Partanaz'ın resimlerinin düşünsel ve görselkaynakları, portrelerin irdeleniş şekli ile ilişkilendirilerek çalışma tamamlanmıştır.
Üç boyutlu (3B) kinetik tipografi ve bir uygulama

Gelişen teknolojiler özellikle bilgisayar teknolojileri, tipografinin her geçen gün gelişmesinde, değişmesinde ve farklılaşmasında yeni olanaklar sunmaktadır. Bu tez kapsamında tipografinin yeni alanlarından olan üç boyutlu kinetik tipografi incelenmiştir. 2000 sonrası tasarımlar yeni medyaya yönelik değişken ve sürdürülebilir bir anlayışla yapılmaktadır. Gelinen bu aşamada; yaygınlaşmaya başlayan kinetik tipografi uygulamalarının üç boyutlu bir çoklu ortam ürünü olarak nasıl tasarlandığının ve üretildiğinin incelenmesi, günün ve geleceğin iletişim beklentilerini görsel tasarımlarla karşılamaya yönelik bir çaba için gereklidir. Ayrıca bu konuda literatür'de olan eksiklik, konunun incenlenmesinin bir diğer gerekliliğidir. 'Üç Boyutlu (3B) Kinetik Tipografi ve Bir Uygulama' başlıklı bu çalışmanın birinci bölümünde, Tipografi ve Üç boyut kavramı ele alınmıştır. Tipografi ve üç boyutun tarihsel gelişimi, üç boyutlu tipografi kullanım alanları ve yazılımları araştırılmıştır. İkinci bölümünde, üç boyutlu kinetik tipografinin kullanım alanları -sinema, televizyon ve sayısal ortamlar- üzerinde durulmuş ve geliştirme süreçleri üç boyutlu yazı, renk, hareket ve ses bağlamında incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde, festival tanıtımı, reklam filmleri, logo canlandırmaları, ve televizyon yayıncılığından önemli örnekler, üç boyutlu kinetik tipografi uygulamaları grafik tasarım açısından irdelenmiştir. Uygulama çalışmasında ise üç boyutlu kinetik tipografinin kullanım alanları arasında önemli bir yer tutan festival tanıtımı için tasarımlar yapılmıştır. Bu bağlamda bir tipografi festivali kurgulanmış, ileride gerçekleştirilmesi düşünülen bir tipografi festivali için tanıtım videosu tasarlanmıştır. Tipografi Festivali Ankara 'TFA' için 4 dakika 15 saniyelik bir tanıtım videosu tasarlanmıştır. Bu videonun yapım süreci incelenmiş, bilgiler ve önermeler tartışılmıştır. Ayrıca festival için logo tasarımı, afiş tasarımları ve tamamlayıcı tasarım ürünleri hazırlanmıştır. Sonuç bölümünde, elde edilen veriler ve çıkarımlar ışığında bu çalışma ile yapılan ve daha neler yapılabileceği ortaya konmuştur.
21. yy batı resim sanatında gelişmekte olan dijital teknolojinin günümüz Türk resim sanatına yansımaları

Günümüz batı sanatında yaygın olarak kullanılmaya başlanan yeni teknolojilerin ' digital art' adı altındaki yeni oluşumların incelenmesi ve Türk resim sanatında bu yenilikleri kullanan öncü sanatçıların araştırılması.
1960'dan günümüze çevre sanatı kapsamında yapılan seramik eserlerin analizleri, çevre konulu seramik atölye uygulamaları ve bir sergi

İnsanın var olduğu en erken dönemlerden itibaren doğayı ihtiyaçları doğrultusunda dönüştürme süreci teknolojiyi doğurmuştur. Teknoloji geçen yüzyıllar içerisinde değişmiş ve doğanın tüketilmesini hızlandıran bir dizi olumsuzluğu beraberinde getirmiştir. Tarihsel süreçte birçok sanat akımının konusu olan doğa,1960'larda ilk örnekleri verilmeye başlayan Çevre Sanatı'nın da temelini oluşturmuştur. Bu süreçte Kavramsal Sanat, Gövde Sanatı, Oluşumlar, Performance, Yoksul Sanat, Minimalizm'in önde gelen sanatçılarının yaklaşımları ve ortaya koyduklar eserler ÇevreSanatı'nın biçimlenmesini sağlamıştır. Çevre Sanatı; doğada, şehir merkezlerinde, galerilerde, bahçelerde, denizde, nehirde aklımıza gelebilecek çevremiz olarak tanımlayabileceğimiz alanların tümündeşekillendirilen uygulamaları kapsamaktadır. Sanatçı gerektiğinde mekana eklemeler, çıkartmalar yapmış, doğada var olan malzemeleri düzenlemiş ya da belli bir mekandanaldığı malzemeleri özünü koruyacak şekilde bambaşka bir alanda değerlendirmiştir. Çoğu zaman büyük makineler ve işgücü gerektiren bu çalışmalar; fotoğraflar, video kayıtları, eskizler ve afişler aracılığıyla izleyicisiyle buluşmuştur. Amaç günden güne duyarsızlaşmaya başlayan toplumu çarpıcı bir şekildeuyarmak, görmeyi, düşündürmeyi ve yeniden doğaya yönlendirmeyi sağlamak olmuştur. Bu amaçlar doğrultusunda yapılan uygulamalarda, çevre kirliliği yaratacak, ekolojik dengeye zarar verecek çalışmalar yapmaktan kaçınılmıştır. Seramik; çevreye uyumlu olma özelliğinden dolayı Çevre Sanatı uygulamaları için önemli bir malzeme olmuştur. Çevre konulu atölye çalışmalarında, mekan tespit edilerek, doğa dokusunundeğiştirilmesi, tahrip edilmesine yönelik seramik çalışmalar yapılmıştır. Tasarımlaryapılırken, alanın yapısına ve çevresine uygun şekillendirme teknikleri belirlenmiştir. İki proje tasarlanmış ve uygulanmıştır.
Resimde sessizlik kavramı üzerine uygulamalar

Birincil anlamıyla işitsel alana ait bir terim olan sessizlik ve etkilerinin, resimde elde edilebilmesi ve sessizliğin ağırlıklı olduğu resimsel bir dil oluşturulabilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, sessizlik kavramına yönelik çeşitli düşünür ve sanatçıların yaklaşımları ve bu yaklaşımların sanat alanındaki karşılıkları incelenmiştir. Bu incelemeler doğrultusunda çalışmalarda uygulanacak prensipler belirlenmiş ve sonuçları gözlemlenerek yeni resim tasarıları oluşturulmuştur.
Küratoryal pratikler ve dinamikleri

Geçtiğimiz son otuz yılda küratörlük, daha önce hiç olmadığı kadar tartışılır hale geldi. Sanat sahnesinde giderek farklılaşan ve görünür olmaya başlayan küratör, sanatçılar, sanat eleştirmenleri, galeri sahipleri, müze müdürleri gibi pek çok sanat grubunun ilgi odağı haline gelmiş gibi görünüyor. Bunun nedeni, şimdiye dek, küratör için tam bir görev tanımı yapılmamış olması ve küratörlüğün yeni yeni bir meslek haline gelmesi olabilir. Öte yandan küratör, diğer sanat profesyonellerine oranla daha fazla ön planda olan bir figür olduğundan, küratörler tarafından atılan her adım, yapılan her sergi giderek daha fazla incelenmektedir. Bu çalışmada, küratöre bir görev tanımı yapılmakta ve küratörlük mesleği iki ayrı alanda incelenmektedir. Bu alanlardan ilki, küratörlüğün temellerinin atıldığı müzecilik, ikincisi ise 1960 sonrası sanattaki değişimlerle ve müze, galeri gibi kurumlara karşıt eleştirel tutumlarla birlikte ortaya çıkan bağımsız küratörlüktür. Çalışmada küratörlüğe dair genel bir tarihsel bakışın ardından, küratöre dair bir görev tanımı yapılmakta, küratörlük mesleğindeki değişen dinamikler incelenmektedir. Müze küratörü ve bağımsız küratör incelenirken, kronolojik bir sıralama izlenmektedir. Sanat müzeleri ve müze içinde küratörün görevi ilk adımda incelenmekte, ardından bağımsız küratörler ve inisiyatiflerden örnekler sunulmaktadır. Tüm bu çalışma sonunda, ortaya küratörlük adına Türkçe bir kaynak çıkması hedeflenmekte ve Türkiye'de küratörlük üzerine gelişen tartışma için, küratör adına bir tanım getirilmek istenmektedir.
Yaş presle şekillendirme

her çağda olduğu gibi günümüzde de üretim tekniklerinin sınırlarını zorlamakta ve yeni üretim şekillerinin uygulanabilirliğinin artmasını sağlamaktadır. Yaşpresle şekillendirme de bunlardan biridir. Teknik olarak ram pres tabir edilen seri imalatpreslerinin kullanıldığı bu üretim şeklinde, en önemli olaybaskı kalıbının hazırlanması aşamasıdır. Bu kalıplar presleme için özel üretilen gözenekli bir türsert alçıdan yapılmaktadır. Buradaki uygulama mantığı bu sert alçının preste kırılmasını önlemek; aynı zamanda dagözenekleri sayesinde kalıbın içinden hava geçirerek, kalıbınbaskı sonrasında ürünü rahatça bırakmasını sağlamaktır. Seri üretim amacı ile, plastik seramik çamurunupresleyebilecek bir teknik olan presle plastik şekillendirme, ilk üretimi 20. Yy. başında olmasına rağmen henüz fazlayaygınlaşmış bir üretim şekli değildir. Bunun sebeplerinin başında da teknolojik bir takım sorunlar yatmaktadır. Bu sorunlardan en önemlisi uygun kalıp alçısının teminidir. Prese uygun kalıp alçısının üretimi rantabl ve ekonomikolmaya başlayınca işletmeler tarafından daha kolayuygulama alanları bulmaya başlamıştır. Ülkemizde de küçük ve orta işletmeler tarafından son on yıldır kullanılmaya başlanan, fakat tüm olanak veIVparametreleri bilinmeyen bu üretim şeklinin, daha anlaşılabilir olmasını sağlamak amacı ile bu konuda bir araştırma yapma gerekliliği doğmuştur. Bu üretim tekniğinden standart üretimin dışında;artistik bir takım tasarımlarla seramik pano v. b. uygulamalar yapılabileceği gibi, enstelasyon tarzında çalışmalar yapmak için de yararlanılabilir. V
Hayal ve gerçek arasında bir usta: Hayao Miyazaki'nin fantastik figürleri

Japonya coğrafi konumu nedeni ile dışa kapalı bir ülkedir. Kendi değerlerine sımsıkıya bağlı olan bu ülkede Edo dönemi illüstrasyon sanatçılarının da etkisiyle manga kültürü ortaya çıkmış, başlarda manga baskıları için kağıt sıkıntısı çekilirken 2. Dünya Savaşı sonrası bu kültür yayılmış ve animenin doğuşunda büyük rol oynamıştır. Japon kültürü, dini ve inanışları çok zengindir. Japonların milyonlarca tanrıları, sayısız Yokai, Yurei ve Kamileri, çeşitli halk efsaneleri vardır. Bu kültür manga ve animede de etkisini göstermiştir. Japon manga ve anime sanatçısı Hayao Miyazaki bu etkileri eserlerinde kendi fantastik penceresinden sunar. Gelenekle büyüyü harmanlar. Onun filmlerinde çatıdan çatıya atlayabilir, bir cadının süpürgesiyle uçabilir, insanların göremedikleri büyülü dünyalarda yolculuk yapabilir, gökte asılı bir kalede kendinizi bulabilir, yürüyen bir şatoyla gezebilirsiniz. Savaş ve yıkım her filmde vardır fakat bunlar sadece filmin arka planıdır. Bir denizkızının insan olabileceğine, Totorolar'ın ve başka diyarların varlığına, bir Kedi Otobüs'ün sizi istediğiniz yere götürebileceğine inanırsınız. Doğaya ve tanrılara saygısızlık ettiğinizde cezalandırılacağınızı bilirsiniz. Eğer yönetmene bir davranışçının bakış açısıyla yaklaşırsak, onun çevresi, okudukları, gördükleri, seyrettikleri, hem genetik mirası, kendi kültürü, hem de kendinde zaten var olan potansiyeli düşünmeliyiz. Bu tez çalışmasında Hayao Miyazaki'nin fantastik karakterlerini yaratırken nelerden esinlendiği ve bu karakterlerin nasıl ortaya çıktığı yer almaktadır.
Kağıt katkılı yüksek dereceli seramik bünyeler

Bu çalışmadaki ana hedef; yalnızca kağıt katkılı seramikler ya da pekişmiş çini bünyeleri detaylı olarak incelemek değil, bu iki farklı konunun birleşiminden oluşan yeni çamur bünyenin hazırlanış ve üretim süreci hakkında bilgiler verip, test sonuçlarını aktarmaktır. Yapılan araştırma ve uygulamalarla, daha önceden araştırılmış olan kağıt katkılı seramik bünyelerin pişirim sıcaklıklarının aksine, daha yüksek sıcaklıkta oluşabilecek sonuçları gözlemlemek hedeflenmiş ve buna bağlı olarak yüksek sıcaklığa dayanması için oluşturulmuş yeni bünyeler, 1200 - 1280 C sıcaklıkta denenmiştir. Çamurun doğal halinin çekiciliğinden yararlanılarak, sır kullanılmamıştır. Gerekli olan durumlarda renklendirilmiş çamur bünyeler kullanılmıştır. Böylelikle alternatif olarak sunulan bu malzemenin kullanılabilirliğini vurgulayarak, artistik dille, sanat yapıtı üretiminde ne şekilde değer alabileceğine değinilmiştir. Gerçekleştirilen çalışmada, seramik sanatı için önemli olan doku kavramı da ele alınmıştır. Kağıt katkılı seramik bünyelerde çamurun yapısında bulunan kağıdın oluşturduğu doku etkisinin, farklı kağıtların kullanımıyla oluşturduğu çeşitlilik saptanmıştır. Test ve üretim sürecinde, temin edilmesi kolay ve ucuz hammaddeler seçilerek, kullanıcılara kolaylık sağlanması hedeflenmiştir. Uygulama kısmında ise plaka tekniği ile sır kullanmaksızın şekillendirilen örneklerde, doku etkisinin kullanımına yer verilmiştir. Çalışmalar özellikle sırsız kullanılarak, çamur ve doku ilişkisinin; yüzey ile olan uyumunun ön plana çıkarılmasına önem verilmiştir.
Video haritalama tekniğinin etkinliklerde kullanımı ve uygulama çalışması

'Video Haritalama Tekniğinin Etkinliklerde Kullanımı ve Uygulama Çalışması' başlıklı bu sanatta yeterlik tezi çalışmasında video haritalama tekniği kullanılarak Cumhuriyet'in kuruluşunun 100. Yıldönümünde II. Türkiye Büyük Millet Meclisi Binası üzerine yansıtılarak sergilenmek üzere dramatik anlatımla özgün bir çalışma yapılmıştır. Bu önemli tarihin kutlanması için planlanan etkinlikler arasında, görsel olarak etkileyici bir sunum sağlamak amacıyla video haritalama ile oluşturulmuş görsellerin kullanılması anlamlı bulunmuştur. Uygulamaya başlamadan önce video sanatı tarihi, artırılmış gerçeklik ve video haritalamanın tarihsel boyutuyla beraber örnekler araştırılıp incelenmiş, literatür taraması yapılmıştır. Video haritalamanın kullanım alanları sınıflandırılmış, video haritalama yönteminde kullanılan yaygın teknikler incelenmiştir. Yapılan uygulama çalışmasında odak noktası Atatürk ve Cumhuriyet'in ilan edildiği dönem olarak belirlenmiştir. Video içeriği hazırlanırken bu döneme ait kapsamlı bir görsel arşiv taraması yapılmış, Cumhuriyet'in ilanından itibaren Atatürk'ün de yer aldığı görseller, videolar ve gazeteler incelenmiştir. Arşiv taramalarından seçilen o döneme ait tarihi görüntülerin yanı sıra kurgulanmış çekimler ve modellemeler videonun içeriğini oluşturmaktadır. Uygulamanın yansıtılacağı mekan olarak II. Türkiye Büyük Millet Meclisi Binası'nın ön cephesi seçilmiştir ve bunun sebebi; Cumhuriyet tarihinde birçok önemli kararın bu binada alınmış olmasının yanı sıra; 1981 yılından günümüze Cumhuriyet Müzesi olarak hizmet vermiş olması ve görselliğiyle Cumhuriyet'in ve demokrasinin sembol bir yapısı olmasıdır. Bu çalışma dahilinde yaygın olarak kullanılan video haritalama teknikleri incelendikten sonra, uygulamaya özel bir yöntem geliştirilmiş ve benzer örneklerle tekrar uygulanabilir halde sunulmuştur.
II. Dünya Savaşı'ndan sonra İzmir'in kentleşme sürecine sanat galerilerinin etkisi

Araştırmada kent kavramının ifade edilmesi ve bu kavramın içinde barındırdığı çeşitli temel kavramların kendisini oluşturan toplum yapısıyla ilişkisi özellikle kültür gibi devingen bir olguyla ilişkisinin anlatımı amaçlanmıştır. Bu noktadan, itibaren İzmir özelinde bakılarak sanat galerilerinin kent kavramı içerisinde yer alıp almadığı, yerel yönetimlerin planlamalarının içerisinde görsel sanat mekanlarının, ister devlet ister özel sanat galerileri olsun, ne derecede kentsel mekan yaratılmasına katkıda bulunduğunun araştırılmasını amaçlanmıştır.
Sanat alanında kadın belleği cinsler arası eşitsizlik ve ortak süreç değerlendirmesi

Kadınlar ve erkekler toplumsal birer varlıktır ve doğumlarından itibaren toplum her iki cinse de bazı rol, davranış kalıpları, atfeder. Her iki cinse aktarılmış olan bu rol modelleri toplum tarafından kabul edilmiş doğrular olarak görülür. Bu nedenle, kadının ve erkeğin olduğu her yerde toplumsal cinsiyete dair bu tür rol düzenlemelerinin de yer alacağını söylemek mümkündür. Tezin amacı yüzyıllardır gerek toplumda gerekse sanatta öznelliklerine sahip olamamış ve seslerini duyuramamış kadınların egemen kültür tarafından dışlanışlarını ve nasıl temsil edildiklerini göstermektir. Konu kapsamı, anaerkil-ataerkil düzenden başlayarak, çağ boyunca kadının yeri ve sanattaki imgesi sorgulanarak günümüze kadar gelmektedir. Aynı zamanda sosyal bir kuram ve sosyal bir hareket olarak, kadınların ezilen bir gruba mensup olduklarının ve haksızlığa uğradıklarının farkına varmalarını ve bu haksızlığın doğal değil de toplumsal, kültürel bir olgu olduğunu kavramalarını sağlayan Feminizm çerçevesinde incelenmektedir. Feminist hareketin bir parçası olarak gelişen feminist sanatta, erkek sanatçıların eserlerin de kadına karşı takınılan tavrı ortaya koymakla başlamış, daha sonra kadın sanatçılara yönelmiş, onların eserlerindeki özellikleri saptamış ve sanat tarihinde de kadın sanatçıların ayrı bir gelenek oluşturduklarını kanıtlamaya çalışmıştır. Tezde kadın sanatçılarının eserlerinde, kadın geleneğinin ana hatları çizilmeye çalışılırken, bu mücadeleyi birebir veren kadın sanatçılarının yapıtları ele alınmıştır. Uygulanan çalışmalarla bu anlamlara göndermeler yapılarak yeni yaklaşımlar oluşturulmak istenmiştir. Literatür tarama yöntemi ve makale, kitap alıntılarıyla oluşan bu araştırmada, mevcut kaynaklar taranarak, tezde belirlenen bölümler doğrultusunda yorumlamalar yapılmış ve sonuca varılmaya çalışılmıştır.
Plastik sanatlarda kapı imgesi

Plastik sanatlarda, sanat nesnesinden beklenen 'açık yapıt' niteliği, geçmişşi, şimdiyi ve geleceği anlama/anlamlandırma ve yorumlama olgusunu -mecazen- kapı imgesi ile özdeşleştirmemize olanak sağlar. Plastik Sanatlarda Kapı İmgesi isimli tez çalışmamızda, tarihsel süreçte, yüklenilmiş simge ve gösterge değeri ile birlikte kapı imgesinin çok katmanlı bir yapı arz ettiği öngörülmüş; sosyal, siyasal, kültürel ve ekonomik nedenlerin etkisindeki kapı temsilleri sanatsal bağlamda incelenmiş; elde edilen veriler ışığında, bir dizi resimle desteklenen uygulama alanı yaratılmıştır. Sanatsal bağlamda kapı imgesi, 'ben' ve/veya 'öteki'ne ait dünya için bir seçeneğe sahip olma duygusu yaratmakta, bu da toplumsal öznelerin aşamalı olarak Baba-Devlet-Tanrı otoritesi ile ilişkilerinin görünür temsili olarak 'kapı'nın biteviye sorgulandığı bir alan yaratmaktadır. Bir sanat formu olarak kapı imgesi, sanatın dönüştürücü gücüne duyulan ihtiyaç ölçüsünde tekrarlanmakta, yeniden biçimlendirme isteği uyandırarak, bir seçeneğe sahip olunduğunu düşündürtmektedir.