Turizm sektöründe otel işletmelerindeki halkla ilişkiler faaliyetlerinin karşılaştırmalı incelenmesi

Halkla ilişkilerin her alanda büyük önemi ve etkisi olmakla birlikte; özellikle turizm alanında insan ilişkilerinin yoğun olması, ayrıca tanıtılacak, pazarlanacak ve sonuçta ekonomik bir menfaat sağlayacak olan turizm ürününün alışkanlıkları, gelenekleri, kültür düzeyleri, mensup oldukları din, ırk birbirinden çok farklı olan kişilere hitap etmesi, halkla ilişkileri turizm alanında daha da önemli bir faaliyet haline getirmiştir. Turizm sektörünün en önemli birimlerinden olan otel işletmeleri halkla ilişkiler faaliyetlerine gereken önemi vererek, bu fonksiyonun kendilerine sağlayacağı pozitif katkılarla başarılı işletmecilik örnekleri ortaya koyabilirler. Yüz yüze iletişimin önemli olduğu, birebir müşteri tatmininin hedeflendiği otel işletmelerinde uygulanan halkla ilişkiler faaliyetleri ile; otel adına olumlu imaj oluşturularak otel saygınlığının korunması, çevreyle karşılıklı iyi niyet, güven ve anlayışa dayalı düzenli ilişkiler kurularak otele müşteri çekilebilmesi ayrıca, personel arasındaki iletişimin düzenlenerek otel işletmesi içinde meydana gelebilecek sorunların çözülmesi amaçlanmaktadır. Temelde aynı mal ve hizmetleri sunsalar da, her otel işletmesinin halkın gözünde yarattığı izlenim birbirinden farklıdır ve buna bağlı olarak her otel işletmesinin uyguladığı halkla ilişkiler faaliyetleri birbirinden farklı olacaktır. Turizm bakımından güçlü çekim elemanlarına ve turistik donatıma sahip bulunan, turizm 178 varlıkları nedeniyle önemli boyutta turizm hareketlerine hedef olan turistik yörelerdeki otel işletmeleriyle, büyük ölçüde iş amaçlı turizme hizmet veren ve turistik donatıma sahip bulunmayan yörelerdeki otel işletmelerinin uyguladıkları halkla ilişkiler faaliyetleri kuşkusuz ki aynı değildir. Otel işletmelerinde uygulanan halkla ilişkiler faaliyetleri; otel işletmelerinin bulundukları şehirlerin turistik olma özelliklerinin yanı sıra, otel işletmelerinin niteliklerine ve tiplerine bağlı olarak da farklılık göstermektedir. Bu araştırmada, halkla ilişkiler faaliyetlerinin çeşitli kriterlere bağlı olarak gösterdiği farklılıkları ortaya koyabilmek amacıyla; önemli ölçüde turistik donatıma sahip olan Antalya'dan, turistik donatıma sahip olmamakla birlikte iş, toplantı ve siyasi amaçlı turizm hareketlerinin gerçekleştirildiği Ankara'dan ayrıca, iş ve siyasi amaçlı olduğu kadar gezi amaçlı turizm hareketlerinin de gerçekleştirildiği İstanbul'dan 18 adet 5 ve 4 yıldızlı otel işletmesi seçilmiş, otel işletmelerinin halkla ilişkiler sorumlularıyla görüşülerek anket çalışması uygulanmıştır. Araştırmamızda ortaya çıkan sonuçlardan hareketle; halkla ilişkiler faaliyetlerine 5 yıldızlı otellerde 4 yıldızlılara oranla daha fazla önem verildiğim, ayrıca halkla ilişkiler faaliyetlerinin yabancı otel işletmelerinde, Türk otel işletmelerine oranla daha kapsamlı biçimde uygulandığını söyleyebiliriz. Bunların yanı sıra turistik otel işletmelerinde, turistik olmayan otel işletmelerinden daha fazla halkla ilişkiler bilincine varıldığını görmekteyiz. Turistik otel işletmelerinde olumlu otel imajı oluşturmanın yanı sıra, olumlu ülke imajı oluşturmak adına da faaliyetler gerçekleştirilmekte, ülkeye gelen turist sayısını arttırmak için çaba sarf edilmektedir. Kuşkusuz ki bu görev, yalnızca turistik otel işletmelerine değil bütün otel işletmelerine düşmektedir. 179 Turizm sektöründen beklenen faydaların elde edilebilmesi için; otel işletmelerinde ve turizm sektörü içindeki tüm kurumlarda halkla ilişkiler çalışmalarının önemi anlatılmalı, otel işletmelerinin yalnızca çok para kazanmak için kurulmamasına, hizmet etmeyi turizme bir katkı olarak gören iyi eğitim almış uzman personelle çalışılmasına ve tüm bu çalışmaların organizasyonunu kurabilecek bir halkla ilişkiler departmanının otel işletmesinde mutlaka bulunmasına dikkat edilmelidir. Daha önce bu konuda yapılmış olan çeşitli araştırmaları da göz önünde bulundurarak Türkiye'deki otel işletmelerinde halkla ilişkiler bilincine her geçen gün daha çok varıldığını ve her geçen gün halkla ilişkiler faaliyetlerinin daha bilinçli ve kapsamlı şekilde uygulandığım söylemek doğru olacaktır. Halkla ilişkiler faaliyetlerine önem verildikçe otel işletmelerinin hem verimlilikleri hem de ülkeye giren döviz miktarı artacaktır. Aynı zamanda hem otelin rekabet ortamında durumu güçlenecek, hem de Türkiye'nin büyük ölçüde tanıtılması sağlanacaktır. 180