Atık sulardaki tekstil boyarmaddeleri renginin devrettirilen koagülant (CaO-MgCO3) ile giderilmesi

Bu çalışmada, atıksulardaki tekstil boyarmaddelerinin renginin klasik metal koagülantlarla tasfiyesinde ortaya çıkan problemlerin çözümü ve bu boyarmaddelerin renginin, ucuz, temini kolay koagülantlarla ekonomik olarak tasfiyesi ve yeni koagülasyon metodlarmm geliştirilmesi amacıyla araştırmalar yapılmıştır. Birinci bölümde, çalışmanın amacı ve kapsamı belirtilmiştir. İkinci bölümde, deneylerde kullanılan boyarmaddelerin yapıları ve boyama özellikleri belirtilmiştir. Tekstil elyafları sınıflandırılarak, bu elyafların boyanmasiyle ilgili bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde, tekstil boyarmaddelerinin koagülasyonu ile ilgili olarak, kolloid stabilitesi ve stabiliteye etki eden faktörler, elektriksel çift tabaka için Gouy-Chapman ve Stern modelleri incelenmiştir. Çift tabakada potansiyel enerji dağılımı, çift tabakanın kalınlığı, çift tabaka üzerine iyonik şiddetin ve zıt yüklü iyonların etkileri belirtilmiş ve çift tabaka modelinin kolloid stabilitesine uygulanmasiyle ilgili Ver- wey-Overbeek modeli incelenmiştir. Koagülasyçoıu sağlayan çift tabakanın sıkışması, adsorbsiyon ve çökelti ağı içine mekanizmaları açıklanmıştır. Tekstil atıksularından rengin giderilmesi ile ilgili olarak yapılan çalışmalar, kullanılan maddeler, uygulanan metodlar ve elde edilen sonuçlar belirtilmiştir. Dördüncü bölümde, kullanılan boyarmaddeler, seçilen koagü- lantlar, araç ve gereçler hakkında bilgiler verilmiştir. (CaO- MgC(>3) ile koagülasyonun teorik esasları belirtilmiştir. Indantren Grey-GG Colloisol, Indantren Orange RR-Colloisol, Palanil Brilliant Blue BGF, Palanil Rubine BN, Basilen YellowII M-2R, Bas ilen Turquoise M-2G, Reaktif Mavi 114, Reaktif Kırmızı 124, Direkt Orange 107, Direkt Siyah 117, Asit Mavi 40, Asit Sarı 17, Bazik Mavi 41, Bazik Kırmızı 2 L boyarmaddelerinin (CaO- MgC03) ile koagülasyonu, etkili koagülasyon mekanizmaları, koa- gülantın geri kazanılması ve devrettirilmesiyle ilgili araştırmalar yapılmıştır. Bu amaçla her boyarmaddenin MgC03 ve CaO ile ayrı ayrı, CaO dozajını 250 mg/lt de sabit tutup MgCU 3 dozajını değiştirerek, MgCU 3 ve CaO i stökiyometrik oranlarda kullanarak koagülasyonu incelenmiştir. Bu deneylerin sonunda en iyi renk uzaklaştırma verimi (MgC03~CaO) in stökiyometrik oranlarda kullanıldığı deneylerde elde edilmiş ve bu koagülant konsantrasyonları arasından geri devir için optimum dozaj tayin edilmiştir. Bu deneylerde koagülantlarla boyarmadde tanecikleri arasındaki reaksiyonlarda safsızlıklardan dolayı meydana gelebilecek etkileşmeleri ortadan kaldırmak için saf su kullanılmıştır. Musluk suyu ile hazırlanan boyarmadde çözeltisinin belirlenen geri devir dozajında (MgC03-Ca 2) kullanarak yapılan ön deneyden elde edilen çökelti ile on defa geri devir deneyleri yapılmış geri kazanılan ve devrettirilen koagülantm boyar maddenin koagülasyonunda etkinliği araştırılmıştır. Koagülan tm geri kazanılmasında CO2,, devrettirilmesinde %88 lik Ca(0H)2' kullanılmıştır. NaOH ilavesiyle pH'sı yükseltilen boyarmadde çözeltisinin devrettirilen koagülant ile beş defa geri devir deneyleri yapılarak, bu koagülantm yüksek pH'lı boyarmadde çözeltilerinin koagülasyonunda etkinliği araştırılmıştır. Aynı tür boyarmaddenin başka bir rengi ile hazırlanan çözeltinin NaOH ilavesi ile pH'sı yükseltilmiş ve devret tirilen koagülant ile beş defa geri devir deneyleri yapılarak, bu koagülantm boyarmaddenin başka bir rengini gidermedeki etkinliği araştırılmıştır. Boyar maddelerin hepsinin karıştırılmasiyle hazırlanan çözeltinin NaOH ilavesiyle pH1 sı yükseltilmiş ve devret tirilen koagülant ile beş defa geri devir deneyleri yapılarak bu koagülantm boyarmaddelerin karışımının koagülasyonunda etkinliği araştırılmıştır. Deney neticeleri verilerek, değerlendirilmesi yapılmış ve boyarmaddelerin karışımının koagülasyonunda elde edilen sonuçlarIll esas alınarak koagülasyon masrafı ile ilgili hesaplar yapılmıştır. Beşinci bölümde elde edilen sonuçların kritiği yapılmıştır.