Türkiye'deki askeri bando şefi yetiştirme ve geliştirme sürecine yönelik bir model önerisi

Türkiye'de askeri bando şefliği eğitimi; Hacettepe Üniversitesi, Ankara Devlet Konservatuvarı, Kompozisyon ve Orkestra Şefliği Ana Sanat Dalı bünyesindeki Bando Şefliği Sanat Dalında yürütülen 4 yıllık lisans programı ile verilmekte, programın öğrenci kaynağını ise önlisans düzeyinde bando müzisyeni yetiştiren Milli Savunma Üniversitesi Bando Astsubay Meslek Yüksek Okulu teşkil etmektedir. Ancak son dönemde söz konusu askeri müzik eğitim kurumunun eğitim sisteminde değişiklikler olması, yapısı değişen öğrenci kaynağının nitelik bakımından yetersiz oluşu, akademik eğitim sürecinin yeterince ihtiyaca yönelik planlanamaması gibi sebeplerle, askeri bando şeflerini meslek hayatına hazırlama konusunda mevcut sistemin yetersiz kalması ve askeri bando şeflerinin mesleki gelişimlerine yönelik bir hizmet içi eğitim sisteminin de olmayışı, bu alandaki eğitimi değerlendirme ve yeni bir yapılanma ihtiyacını gündeme getirmektedir. Buradan hareketle; yapılan araştırma ile Türkiye'deki askeri bando şefi yetiştirme ve geliştirme sürecine dair nitelikli bir öğrenci kaynağına dayanan ve akademik eğitim sürecinin ardından, bando şeflerinin meslek hayatları boyunca gelişimlerini sağlamaya yönelik hizmet içi eğitim sürecini de içeren bir model geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın deseni; bir yönüyle alan araştırmasına dayalı betimsel temelli bir çalışmaya, diğer bir yönüyle ise askeri bando şefi yetiştirme ve geliştirme sürecine yönelik örnek bir tasarım oluşturması bakımından eylem araştırması modeline dayanmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın yürütülmesi için problem belirleme, veri toplama, veri analizi, eylem planı belirleme, eylemi gerçekleştirme ve alternatif ya da yeni bir eyleme karar verme aşamaları izlenerek, eylem araştırma sürecine uygun bir planlama yapılmış; problemin belirlenmesinin ardından, eylem araştırma süreci aşamaları alt problemlerle ilişkilendirilmiştir. Nitel veri toplama yöntemlerinden alanyazın taraması ve görüşme yöntemlerinin kullanıldığı araştırmada görüşme yapılan bando şefleri, amaçlı örnekleme yöntemlerinden biri olan ölçüt örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Bando şefleri ile yapılan görüşmelerde, standartlaştırılmış açık uçlu görüşme yaklaşımı ile hazırlanan görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler, içerik analizi yöntemi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırmada; akademik eğitim öncesi sahip olunması gereken yeterlilik ve hazırbulunuşluk düzeylerinin yeniden belirlenmesi; öğrenci kaynağının ve kayıt-kabul koşullarının, belirlenen yeterlilik ve hazırbulunuşluk düzeyi doğrultusunda tespit edilmesi; akademik eğitim sürecinin bütünüyle ele alınarak, programda yer alan derslerin bir bando şefinin mesleki gereksinimlerini karşılayacak şekilde yeniden planlanması; mesleki eğitim süreciyle ilgili olarak ise askeri bando şeflerinin mesleki gelişimlerinde sürekliliği sağlayacak düzenlemeler yapılması gerektiği ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla, elde edilen bulgular ışığında Türkiye'deki askeri bando şefi yetiştirme sürecine yönelik mevcut uygulamada tespit edilen problem sahaları ve buna neden olan etkenler belirlenerek, söz konusu sürecin sistematik ve amaca yönelik bir şekilde organize edilmesine olanak sağlayan bir model tasarlanmaya çalışılmıştır. 'Akademik Eğitim Öncesi Yeterlilik Düzeyi' 'Öğrenci Kaynağının Tespiti' 'Akademik Eğitim Sürecinin Yönetimi' ve 'Hizmet İçi Eğitim ve Mesleki Değerlendirme Sürecinin Yönetimi' olmak üzere 4 aşamadan meydana gelen ve geniş kapsamlı bir süreç olarak tasarlanan model, incelenmek üzere uzman görüşüne sunulmuş, görüşmelerden elde edilen veriler ise içerik analizi yapılarak değerlendirilmiş ve model önerisine son şekli verilmiştir. Araştırma sonucunda; ortaya çıkan modelin uygulanabilirliğine yönelik olarak, uzmanlarca olumlu görüş bildirilmiş ve idealize edilmiş doktrin niteliğindeki bu çalışmanın, Türkiye'deki askeri bando şeflerinin yetiştirilmesi ve mesleki gelişimlerinde sürekliliğin sağlanması bakımından alana önemli katkılar sağlayacağı belirtilmiştir.