Sıkışma tipi idrar kaçırması olan kadınlarda biofeedback yardımlı pelvik taban kas egzersizleri ve elektrik stimülasyonunun etkinliği

Amaç: Sıkışma tipi idrar kaçırma yakınması olan kadınlarda mesane eğitimine eklenen intravajinal biofeedback yardımlı pelvik taban kas egzersizleri ve intravajinal elektrik stimülasyonunun ayrı ayrı ve kombine kullanımını içeren konservatif yöntemlerin etkinliklerinin karşılaştırılması. Materyal Metod: Ürodinamik olarak STİK ve sıkışma baskın miks tip idrar kaçırma tanısı konmuş 70 hasta, randomize olarak 4 gruba ayrıldı. Birinci gruba (n:18) mesane eğitimi, ikinci gruba (n:17) ME'ye ek olarak intravajinal basınç BF yardımlı PTKE, üçüncü gruba (n:18) ME'ye ek olarak intravajinal ES ve dördüncü gruba (n:17) ME'ye ek olarak intravajinal basınç BF yardımlı PTKE + intravajinal ES uygulandı. Mesane eğitimi dört aşamalı olarak gerçekleştirildi. İlk olarak hasta alt üriner sistem hakkında bilgilendirildi. İkinci aşamada işemeyi erteleme ve acil idrar hissini önlemeye yönelik program uygulandı. Üçüncü aşamada iki işeme arasındaki süre her başarılı haftadan sonra 30 dakika artırılarak 2-4 saat olacak şekilde program uygulandı. Son olarak da hasta motive edilerek programa uyması için desteklendi. ME+BF grubunda ME'ye ek olarak biofeedback yardımlı PTKE 8 hafta süresince, haftada 3 gün, günde 20 dakika toplam 24 seans olacak şekilde hastanede gözetimli olarak uygulandı. Her seans kasma süresi 10 saniye, dinlenme süresi 20 saniye olan 40 siklustan oluşmaktaydı. ME+ES grubunda ME'ye ek olarak intravajinal ES 8 hafta süresince, haftada 3 gün, günde 20 dakika toplam 24 seans olacak şekilde hastanede gözetimli olarak uygulandı. ME+BF+ES grubunda ME'ye ek olarak her iki uygulama günde 20'şer dakika, haftada 3 gün, 8 hafta süresince toplam 24 seans olacak şekilde hastanede gözetimli olarak uygulandı. Tedavi öncesi ve tedavi sonunda (8. hafta) inkontinans ciddiyeti, inkontinans şiddeti (24 saatlik ped testi), PTK gücü, sosyal aktivite düzeyi (Görsel Analog Skala, yaşam kalitesi (Incontinence Impact Questionnaire (IIQ7)), cinsel fonksiyonlar (Index of Female Sexual Function, tedaviden memnuniyet düzeyi, tedavi başarısı ve uygulamadan rahatsızlık düzeyi değerlendirildi. Bulgular: ME grubunda PTK gücü, ME ve ME+BF gruplarında cinsel fonksiyonlar hariç tüm gruplarda başlangıç değerlerine göre tedavi sonunda inkontinans şiddeti, PTK gücü, işeme sıklığı, noktüri, inkontinans sayısı, ped sayısı, sosyal aktivite düzeyi, yaşam kalitesi ve cinsel fonksiyonlarda istatistiksel olarak anlamlı iyileşme olduğu gözlendi. Tedavi sonunda ME+ES ve ME+BF+ES gruplarında diğer iki gruba göre inkontinans şiddeti, işeme sıklığı ve inkontinans sayısı açısından anlamlı düzeyde daha fazla iyileşme sağlandığı tespit edildi. Buna karşın, ME+ES ve ME+BF+ES, ME ve ME+BF grupları arasında inkontinans şiddeti, işeme sıklığı ve inkontinans sayısında iyileşme açısından anlamlı farklılık gözlenmedi. Tedavi sonunda, noktüri ve yaşam kalitesi açısından ME+ES ve ME+BF gruplarında ME grubuna göre, ME+BF+ES grubunda ise diğer üç gruba göre anlamlı düzeyde daha fazla iyileşme olduğu belirlendi. Bununla birlikte, ME+ES ve ME+BF grupları arasında noktüri ve yaşam kalitesinde iyileşme açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. PTK gücü, ped sayısı, sosyal aktivite düzeyi, cinsel fonksiyonlar ve uygulamadan rahatsızlık düzeyi açısından dört grup arasında tedavi sonunda fark olmadığı gözlendi. Tedavi sonunda değerlendirilen tedavi başarısının ME+ES ve ME+BF+ES gruplarında ME ve ME+BF gruplarına göre daha yüksek olduğu, benzer şekilde tedavi memnuniyetinin de ME+ES ve ME+BF+ES gruplarında ME ve ME+BF gruplarına göre daha fazla olduğu, her iki parametre açısından da ME+ES ve ME+BF+ES grupları arasında fark olmadığı ve en az hasta memnuniyetinin ME grubunda görüldüğü belirlendi. Sonuç: STİK'li kadınların tedavisinde ME'ye eklenen BF yardımlı PTKE ve/veya ES etkin ve tolere edilebilir tedavi seçenekleridir. İçerisinde ES bulunan kombinasyonlar, inkontinans şiddeti, işeme sıklığı, inkontinans sıklığı, tedavi başarısı ve tedavi memnuniyeti açısından daha etkilidir. Noktüri ve yaşam kalitesi açısından kombinasyon tedavileri etkinliği artırmaktadır, bununla birlikte en etkili kombinasyon ME+BF+ES'dir. Sonuç olarak STİK'li hastalarda, konservatif tedavi kombinasyonunun seçiminde hastanın ön planda olan şikayetleri ve hasta tercihi göz önünde bulundurulabilir.