Temel sanat eğitiminde disiplinlerarası yaklaşıma dayalı uygulamanın öğrenci başarı düzeyine etkisi

Günümüzde kültürel ilerlemeyi sağlayacak ana basamaklardan biri olan eğitimde yeniyi yakalama çabası ile değişen ve gelişen dünyaya paralel adımlar atmak gerekliliği doğmaktadır. Bu noktadan hareketle değişime karşı anlamlı çözümler üretme ve uygulamada başarıya ulaşma çabası oldukça önemlidir. Sanat eğitiminde gelişim çizgisini yakalamak kadar bunun devamını sağlayabilmekte ayrı bir öneme sahiptir. Sanat dünyasına dikkatlice bakıldığında sanat nesnesinin, formlarının yeni yöntem, teknik ve araç arayışının yanında zengin anlatım olanak arayışlarını başka disiplinlerin alanlarından beslenerek gerçekleştirdiği görülür. Böyle bir gelişim sürecine ait yapılanmanın içinde kendine yer arayan sanatçının, eğitimcinin araştırmalarını bu yöne çevirme zorunluluğunu hissetmesi kaçınılmazdır. Bu araştırma, temel sanat kavramlarını öğrenme sürecinde disiplinler arası yaklaşımı temel alan uygulamanın, Güzel Sanatlar ve Spor Liseleri Resim bölümü öğrencilerinin, tutum ve başarı düzeyindeki etkisini belirlemek için yapılmıştır. Çalışmada disiplinler arası uygulama ile ilgili kazandırılması gereken davranışların ölçülmesi, öğrencilerin temel müzik ögeleri eşliğinde temel sanat ilkelerini keşfetmeleri, tanımaları sağlanarak temel sanat ilkelerini öğrenme ve uygulamadaki başarı düzeylerindeki farkı ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Karabük ili İMKB Güzel Sanatlar ve Spor Lisesi'nde Resim bölümünde öğrenim gören 10. Sınıf öğrencileri oluşturmuş ve uygulamanın yapıldığı deney (n=7) ve kontrol (n=7) grubu seçkisiz örnekleme yoluyla seçilmiştir. Deneysel araştırma niteliğinde olan bu çalışmanın yürütülmesinde kontrol gruplu ön test-son test araştırma modeli kullanılmıştır. Müzik ögeleri destekli uygulama sonucunda öğrencilerin akademik başarı düzeylerini ve tutumlarının ölçülmesinde karma yöntem kullanılmış; nicel araştırma kısmında öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desen modeli ve nitel araştırma kısmını oluşturan görüşme formuna dayalı olarak içerik çözümlemesi yapılmıştır. Öğrencilere uygulanması için öncelikle Hazırbulunuşluk, Başarı ve Tutum ölçeği hazırlanmış, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Deney ve kontrol grubuna araştırmacı tarafından geliştirilen başarı, tutum ölçeği ve hazırbulunuşluk ölçeği, öntest olarak uygulanmıştır. Deney grubuna araştırmacı tarafından geliştirilen temel sanat eğitiminde müzik ögeleri destekli uygulama, kontrol grubuna geleneksel yöntem uygulanmıştır. 10 hafta sonunda deney ve kontrol grubuna başarı ve tutum ölçeği son testi uygulanarak veriler istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Başarı ölçeği veri analiz sonuçlarında, deney grubunun uygulama süreci sonunda, istatistiki anlamda bir farklılık olmamasına rağmen olumlu bir hareket gözlenmiştir. Kontrol grubunda ise istatistiki anlamda farklılık söz konusu olmamış aksine olumsuz yönde bir hareket durumu gözlenmiştir. Tutum ölçeği veri analiz sonuçlarına göre, deney grubunda kontrol grubuna göre anlamlı bir artış görülmüştür. Çalışmada geleneksel yöntemlerin, kalıplaşmış metotların öğrenciler üzerinde bıraktığı olumsuz alışkanlıkların farkına varılmış ve tespit edilmiştir. Araştırmanın sonucunda, deney grubu başarı ölçeği veri analizinde anlamlı bir farklılık olmamasına rağmen, uygulamanın öğrencilerin tutumlarında anlamlı bir ilişki olduğu, buna bağlı olarak çalışmalarında ufkunu açtığı, bakış açılarını değiştirdiği ve geleneksel yöntemlerin oluşturduğu alışkanlıklardan kurtulma hareketi sağladığı belirlenmiştir. Yapılan bu araştırma çerçevesinde, temel sanat eğitiminde belirli bir hazırbulunuşluk seviyesine sahip öğrenciler için özellikle müzik ögeleri ile desteklenmesiyle oluşturulan uygulamaların yararlı olacağı düşünülmektedir. Ayrıca farklı disiplinlerle işbirliği içinde yapılacak bu tür çalışmaların diğer disiplinlerle birlikte çağdaş sanat eğitimine olumlu katkı yapacağı ve desteklenmesi gerektiği düşünülmektedir.