A study on the analysis of cultural elements in efl coursebooks within the framework of elf and related perceptions of pre-service and in-service language teachers

İngilizce, küresel boyutta yayılmasının sonucu olarak, politik, kültürel, mali ve eğitim ile ilgili konularda yabancı dil konuşucuları tarafından kullanılmak üzere günümüzde uluslararası bir dil olarak görülmektedir. İngilizcenin son dönemde sahip olduğu statü, dili yabancı dil olarak kullananların sayısının ana dil olarak konuşanların sayısından fazla olmasına sebep olmuştur (Crystal, 1997). İngilizcenin küresel yayılmasının başka bir sonucu da öğrencilerin İngilizceyi öğrenirken dili anadil olarak konuşanları taklit etmesini ve ana dil konuşucusunun yeterlik düzeyine ulaşmasını öngören geleneksel dil öğretim perspektifinden anlaşılır ve başarılı iletişime sahip olmayı öngören bir öğretim perspektifine geçiş yapılmasıdır. İngilizce daha çok farklı anadillere sahip konuşucular arasında lingua franca olarak birbirleriyle iletişim kurmak amacıyla kullanıldığından, dil öğrenenlerin farklı kültürleri içeren farklı anadiller konuşan kişilerin hedef dili kullanımlarına geniş bir yelpazede maruz kalmaları zorunluluk haline gelmiştir. Bu nedenle, mevcut nitel çalışma İngilizcenin lingua franca statüsünün Türkiye'de Eğitim Bakanlığı tarafından yayınlanan İngilizce dil öğretimi ders kitaplarında ne derece tasvir edildiğini ve Türk dil öğretmen adayları ile hizmete başlamış öğretmenlerin dil öğretiminde kültürel öğelerin dahil edilmesiyle ilgili algılarını bulmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, Türk lise öğrencileri için MEB tarafından yayınlanan beş ders kitabının içeriği, Murayama (2000) tarafından ileri sürülen yaklaşım kullanılarak dili anadil, ikinci dil ve yabancı dil olarak konuşan ülkelerin kültürlerinin tasvir edilişinin sıklığını belirlemek amacıyla analiz edilmiştir. Türk öğretmen adayları ve hizmete başlamış öğretmenlerin algılarını belirlemek amacıyla Açık uçlu bir anket kullanılmıştır. İçerik analizinden elde edilen veriler sayılara dökülerek ifade edilmiş ve çeşitli ders kitaplarının içerik analizi üzerine yapılan önceki çalışmaların bulguları doğrultusunda tartışılmıştır. Açık uçlu anketin bulguları tablolarda gösterilmiş ve dil öğretmen adayları ile hizmete başlamış öğretmenlerin inançları ve algıları üzerine yapılan önceki çalışmaların bulguları doğrultusunda tartışılmıştır. Analizler, MEB tarafından yayınlanan yabancı dil öğretimi ders kitaplarının Jenkins (2002)'in de belirttiği gibi İngilizcenin lingua franca özelliğinin etkilerinin yansıtılmasında yetersizlik gösterdiğini ortaya çıkarmıştır. Türk öğretmen adayları ile hizmete başlamış öğretmenlerin İngilizcenin mevcut durumu ve İngilizceyi ana dil olarak konuşmayan farklı ülkelerin bireyleri arasındaki iletişime katacakları çeşitli kültürel altyapılara ait kültürel elementlerin dil öğretimine katılması ile ilgili algılarının analizleri İngilizcenin lingua franca özelliğini ve dilin diğer çeşitlerini meşru olarak görmediklerini ortaya çıkarmıştır. Son olarak, sonuçlar mevcut konuda yapılan önceki çalışmalara atıflar yaparak tartışılmış ve sonraki çalışmalar için yabancı dil öğrenimi ve öğretimi bağlamında bazı öneriler sunulmuştur.