turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kadmiyumun killer üzerinde adsorpsiyonu

Bu çalışmada, kil ve kireç oranı yüksek, Şanlıurfa köylerindeki belirli topraklarda kadmiyum adsorpsiyonu araştırılmıştır. Ayrıca sulardan ve fosforlu gübrelerden Cd gideriminde düşük maliyetli birer doğal adsorbent malzeme olarak bu toprakların kullanılabilirliği de değerlendirilmiştir. Adsorban materyali olarak Şanlıurfa İlinin İsaören, Maşuk ve Aşık bölgelerinden temin edilen kil içerikleri yüksek topraklar kullanılmıştır. Bölgede doğal ortamlarında bolca bulunan killi toprakların adsorpsiyon kapasitelerinin etkili biçimde kullanılmasıyla arıtım maliyetlerinin önemli ölçüde azaltılabileceği düşünülmüştür. Çalışma kesikli sisteme göre yürütülmüştür. Adsorpsiyon denge süresine 20 dk'da ulaşılmıştır. Cd ağır metalinin dengeye ulaşma süresinde, İsaören kili üzerinde Cd iyonları yaklaşık % 68.94 oranında adsorbe olduğu görülmüştür. Adsorban dozunun artmasıyla kadmiyum adsorpsiyonunda artış görülmüştür. 30 g/L adsorban miktarına en yüksek Cd adsorpsiyon oranına ulaşıldığı ve 30 g/L adsorban miktarında % 94.52 adsorpsiyon oranına ulaşıldığı görülmüştür. Her üç adsorban için başlangıç Cd konsantrasyonları arttıkça adsorpsiyon oranı azalmıştır. 180 mg/L başlangıç konsantrasyonu için tüm killerde düşük adsorpsiyon yüzdeleri elde edilirken en düşük değer Maşuk kilinde % 8.46 olarak gerçekleşmiştir. İsaören kili için pH 9 değerinde Cd adsorpsiyonunun % 93 olduğu; Maşuk kili için pH 7 değerinde % 99,5 olduğu; Aşık kili için ise pH 9 değerinde % 99.51 olduğu görülmüştür. Sıcaklığın artmasıyla her üç kil üzerinde kadmiyum adsorpsiyon yüzdeleri azalmıştır. Cd adsorpsiyonunda toprağın kil içeriğinin etkili olduğu ve kil oranı arttıkça adsorpsiyon yüzdelerinin artış gösterdiği belirlenmiştir. Tersi olarak kalsiyum karbonat (CaCO3) oranı arttıkça Cd adsorpsiyonu azalmıştır. İsaören, Maşuk ve Aşık killeri üzerinde kadmiyum adsorpsiyonu Langmiur izotermine iyi uyum sağladığı ve Q0 değerlerinin; İsaören kilinde 2.75 mg/g, Maşuk kilinde 2.46 mg/g ve Aşık kilinde 2.83 mg/g olduğu ancak Freundlich izotermine uyumun Langmuir izotermine göre daha zayıf olduğu ve Kf değerlerinin; İsaören kilinde 0.67 mg/g, Maşuk kilinde 0.74 mg/g ve Aşık kilinde 1.01 mg/g olduğu görülmüştür. Yapılan çalışmalarda, her üç kilin de kadmiyum gideriminde iyi adsorban malzeme olabileceği görülmüştür. Ayrıca kil içeriği yüksek toprakların bulunduğu tarımsal faaliyetlerin yoğun yapıldığı bölgelerde veya katı atık düzenli depolama alanlarında yeraltı sularına kadmiyum karışması riskinin düşük olması beklenmektedir.
Improvement of biogas production by fungal treatment during the conversion of agricultural biomass into energy and digestate

Bu doktora tezi kapsamında, beyaz çürükçül mantar Trametes versicolor ve anaerobik rumen mantar Orpinomyces'in yüksek selolüzik aktivitesinden yararlanılarak lignoselülozik biyokütle ile işletilen anaerobik çürütücülerde sırasıyla aerobik ön arıtım ve biyoaugmentasyon uygulamalarına gidilmiştir. Seçilen soğuk iklim tarla bitkileri farklı hasat dönemlerinde toplanmış ve büyükbaş hayvan dışkısı ile beraber anaerobik çürütmeye bırakılmıştır. İşletilen tüm anaerobik çürütücülerde en yüksek metan verimi, erken hasat edilen arpadan elde edilmiştir. Anaerobik çürütme sırasında lignoselülozik yapıların parçalanmasından ve metan oluşumundan sorumlu anahtar enzim gruplarının kantitatif olarak değişimi, gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu ile belirlenmiştir. 16S rRNA gen amplikon sekans analizi sonuçlarına göre, fungal ön arıtım yapılan anaerobic çürütücülerde daha yüksek çeşitliliğe sahip mikrobiyal topluluk gözlemlenmiştir. Görece daha çeşitli mikrobiyal topluluğa sahip olan fungal arıtım izlenen çürütücülerde, daha verimli UYA üretimi, daha yüksek selüloz giderimi ve beraberinde yüksek metan verimi elde edilmiştir. Anaerobik çürütücü çalışmalarını takiben, bitki türü baz alınarak çürütücü çamurları ayrı ayrı toplanmış ve kompostlaştırılmıştır. Bütün kompost prosesleri aynı abiyotik özellikleri göstermiştir. 16S ve 18S rRNA gen amplikon sekansına göre, çoğu lignoselüloz parçalayıcılardan oluşan benzer bakteri ve mantar grupları tespit edilmiştir. Son adım olarak, elde edilen her bir kompost ürünü, çalışılan bitki türlerinin yetiştirildiği tarla arazisine uygulanmıştır ve toprak mikrobiyotasında meydana gelen değişimler 16S rRNA gen amplikon sekans analizi ile izlenmiştir. Proteobacteria en yaygın olarak tespit edilen şube olurken, kompost uygulaması öncesinden sonraki zamana kadar baskın olan şubelerde Actinobacteria'dan Acidobacteria'ya bir geçiş gözlemlenmiştir. Buna ek olarak, kompost uygulamasını takiben bütün toprak örneklerinde Bacteroidetes'in göreceli bolluğunda artış olmuştur.
Taşıtlardan kaynaklı gürültü çalışması Adana kent merkezi örneği

Son yıllarda, nüfus artışı ve kentleşme ile birlikte gürültü kirliliği önemli bir çevresel sorun olarak görülmektedir. Gelişmiş ve gelişmekte olan toplumlarda bu sorun günden güne artış göstermektedir. Kirliliğin kaynak araştırmasında taşıtlardan kaynaklı trafik gürültüsü her an maruz kalınan bir gürültü türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Gürültünün fizyolojik ve psikolojik açıdan değerlendirilmesi sonucunda toplum sağlığına olumsuz etkileri birçok araştırmaya konu olmuştur. Adana kent merkezinde trafik akışının en yoğun olduğu Turgut Özal ve Kenan Evren Bulvarları üzerinde belirlenen kavşaklarda gündüz 07 :00-08:00, akşam 19:00-20: 00 ve gece 23:00-00: 00 saatleri arasında araç sayıları, türleri, gürültü seviyeleri ve gürültü haritalandırılması çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır. Çalışmanın devamında, özellikle Avrupa Birliği ülkelerinde hava alanı, karayolu, demiryolu ve sanayiden kaynaklı gürültülerin hesaplanması ve haritalandırılması için kullanılana SoundPLAN programı ile alınabilecek önlemlere ilişkin hesaplamalar doğrultusunda gürültü haritası çıkartılmıştır. Sonuç olarak, mevcut gürültü kaynakları belirlenmiş ve bu kaynakların çevreye verdiği kirliliğin ölçülerek kirlilik kaynaklarının haritalama yöntemi ile yoğunlaşma noktaları ortaya çıkartılmıştır. Bu bilgiler doğrultusunda, insan ve çevre sağlığını etkileyecek seviyelerde olan bölgeler için de bir takım önlemlerin alınmasına katkı sağlayacaktır.
İçme suyu şebekelerinde oluşan su kayıplarının belirlenmesi ve kontrolü: İstanbul ili örneği

Dünya nüfusunun artışı, kentleşme ve sanayileşmenin hızla artması su tüketimini arttırmakta ve su kaynaklarının azalmasına neden olmaktadır. Su üreticileri artan su talebi ve azalan kaynaklar nedeniyle yeni kaynak arayışına girmişlerdir. Yeni su kaynaklarından su elde etmenin mali yükü su üreticilerini kayıp su oranını azaltmaya yönlendirmiştir. Bu çalışmada, su dağıtım sistemlerindeki kayıplar ele alınmıştır. Önce, ülkemizin su kaynakları potansiyeli incelenmiş, daha sonra su kayıplarının bileşenleri verilmiştir. Su dağıtım sistemlerini kayıplar yönünden değerlendirmek için literatürde tanımlanmış olan su kaybı göstergelerinden bahsedilmiştir. Su kayıplarını tespit ve önleme yöntemleri anlatılmış, ülkemizde ve dünyada bu konuda yapılan çalışmalardan örnekler verilmiştir. Şebekedeki kayıp ve kaçakların tespiti için sayaçsız kullanım yerlerine belli sürelerde sayaçlar takılarak okumalar yapılmış, bu sonuçlar yıllık tüketime dönüştürülerek, tüketimin olduğu ancak ne kadar olduğu bilinmeyen kullanım yerlerindeki su miktarları belirlenmiştir. Sonuç olarak üretilen su miktarından tahakkuk ettirilen su miktarı ve miktarını tespit ettiğimiz yerlerdeki kullanılan su miktarı çıkarılarak şebekedeki bilinmeyen kaçaklardan ve illegal bağlantılardan kaynaklanan kayıp su miktarı tespit edilmiştir. Kayıp suyun en asgari seviyeye düşürülmesi için önerilerde bulunulmuştur. Ayrıca SCADA ve GIS'in nasıl uygulanabileceği anlatılmıştır. Bu çalışmada, İstanbul kent merkezinde yer alan Bakırköy ilçesi pilot bölge çalışma alanı olarak seçilmiş ve çalışma alanında bulunan içme suyu şebekesindeki kayıp-kaçak oranları belirlenmiştir. Bakırköy bölgesinin seçilmesindeki amaç kayıp-kaçakla mücadelede birçok çalışmanın yapılmış olmasıdır. Bakırköy bölgesinde yapılan çalışmalar sonucu ne kadar başarılı olunduğu gözlemlenmiştir. Çalışma sonucu Bakırköy bölgesi kayıp su oranı 20 .13% bulunmuştur. Ancak gerçek kayıp yani fiziksel kayıp oranı yaklaşık 10% olarak tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda pilot bölgede yapılan çalışmaların İstanbul geneline yayılması halinde oranın daha aşağılara düşeceği düşünülmektedir.
Karar destek yardımcısı olarak gürültü haritalama yazılımı ile trafik gürültüsü üzerine farklı senaryoların irdelenmesi, Antalya örneği

Trafik gürültüsü yoğun trafiği olan bölgelerde insanların en çok karşılaştığı ve rahatsız olduğu gürültü türüdür. Gürültünün insan sağlığı üzerine psikolojik, fizyolojik ve sosyo-ekonomik etkileri bulunmaktadır. Trafik gürültüsü modelleri ile maruziyetlerin belirlenmesine yönelik çalışmalar yeterli düzeyde değildir. Bu çalışmanın amacı, trafik kaynaklı gürültünün azaltılması sürecinde karar vericilerin kararlarını desteklemek için karar destek yardımcısı olarak gürültü haritalama yazılımlarının kullanılması ve oluşturulacak farklı senaryoların modelleme yazılımı üzerinde test edilmesidir. Çalışmada, trafik kaynaklı gürültünün modellenmesinde SoundPLAN yazılımı kullanılmış ve gürültü hesaplamaları Ülkemiz ve Avrupa Birliği çevresel gürültü mevzuatınca kabul görmüş NMPB-Routes 96 standardına göre yapılmıştır. Bu standart gereği; modelde Antalya şehri özelinde derlenen coğrafya ve geometri verileri ile nüfus, bina, meteoroloji ve trafik verileri kullanılmıştır. Derlenen veriler yazılımda kullanılarak gürültü haritası oluşturulmuş ve doğrulaması yapılmıştır. Trafik akış miktarı, hızı ve zemin kaplaması değişkenleri dikkate alınarak farklı senaryolar oluşturulmuştur. Bu senaryolar sonucunda elde edilen gürültü değerleri, maruz kalma kategorileri bazında incelenmiş ve bu kategorilere maruz kalan; nüfus, bina sayısı ve özel binalar bazında sayısallaştırılmıştır. Çalışma sonucunda, araç hızlarındaki artışın gürültüye maruz kalan insan sayısını arttırdığı, zemin kaplaması türünün ses yayılımında etkili olduğu ve araç türlerinin gürültüye maruz kalma seviyelerinde önemli etkileri olduğu görülmüştür. Gürültünün sayısal ifadelere çevrilerek somutlaştırılması karar vermekle yetkili makamların alacakları yatırım kararlarında ve idari önlemlerin alınmasında etkili olacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Yeşil çatı sistemlerinin sürdürülebilir kent yaşamına etkilerinin değerlendirilmeesi

Günümüz şehirlerinde sanayileşme ve nüfus artışı hızla büyümeye devam etmektedir. Sanayileşme ve nüfustaki bu artış, karbon emisyonlarının artmasına ve küresel ısınmaya bağlı iklim değişikliğinin yanı sıra çevresel birçok soruna neden olmaktadır. Yeşil çatılar, kentlerdeki sürdürülebilir yaşamı destekleyerek bu çevresel sorunların kentler üzerindeki etkisini azaltabilecek ekolojik bir yöntem olarak dikkat çekmektedir. Yeşil çatıların yaygınlaşmasıyla, bu sistemlerin yapı katmanları üzerindeki koruyucu etkisi, sürdürülebilir bina ve kent yaşamı kapsamında fayda sağlayacaktır. Yeşil çatı sistemleri, ısıtma ve soğutma amaçlı enerji tüketimini azaltarak kentsel karbon ayak izinde küçülme sağlayabilecektir. Ayrıca kentsel su yönetimine katkı yapması, doğal ortam oluşumu ve çevresel yaşam kalitesini arttırması ile de sürdürülebilir kent yaşamını desteklemektedir. Bu çalışmada, yeşil çatı sistemlerinin teknik bilgi ve tasarımının, sürdürülebilir kentsel yaşamdaki; ekonomik, sosyal ve çevresel etkilerinin literatürlerle değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Türkiye ve Dünya'dan örneklerle, belli bir bölge için yeşil çatı sistemlerinin uygulanması durumunda, seçilen binalar için sağlayabileceği ekonomik faydalar hesaplanmıştır.
Yüzey aktif maddelerin kimyasal oksidasyon sürecinde giderimi

Aktif Maddelerin Kimyasal Oksidasyon Sürecinde GiderimiBu çalışmada SDS anyonik yüzey aktif maddesinin fenton oksidasyonu ile bir filtre kolonunda oksidasyonu test edilmiştir. Bu amaçla saf su içerisine yapay olarak 20 mg SDS/l konsantrasyonunda bir solüsyon hazırlanmıştır. Filtre ortamı olarak ise 1.40 cm iç çapına sahip olan bir kolon kullanılmıştır ve kolonaltında yer alan bir vana yardımıy ile filtrasyon hızı kontrol edilmiştir: 1 mm/sfiltrasyon hızı vananın manuel regülasyonu ile sabit tutulmuştur. Elek analizi ile filtre yatağında kullanılan kumun %94,7'si 2.38 mm ile 1.19 mmgözenekleri arasında, %4.6'sı 4.76 mm ile 2.38 mm arasında ve %0.7'sinin 1.19 mm ile 1.00 mm arasında olduğu belirlenmiştir. Bu kum yatağın temiz ve sıkıştırılmamışhalde porozitesi %36, yoğunluğu 2620 kg/m 3 olarak ölçülmüştür. Test çalışmalarında besleme solüsyonunun bulunduğu 4.5 litre hacmindeki rezervuarstoğundan filtre ortamına bir peristaltik pompa ile terfi sağlanmıştır. Filtrasyon işlemiaşağı akışlı ve yerçekimi etkisi altında uygulanmıştır. Bu filtrasyontestlerinde 40 cm filtre yatağı derinliği ve bunun üzerinde 19 cm su derinliğikoşullarında çalışmalar yapılmıştır. Çalışmalar laboratuvar ortam sıcaklığı koşullarında (Tsu= 15 C - 17 C aralığında) yapılmıştır. Çalışma başlangıcında, oksidasyonun gerçekleşmediği (H2O2'nin ve FeSO4'ündozajları yapılmadan) durumda, sadece rezervuardan 20 mg/l konsantrasyonundayüzey aktif madde rezerv stok çözeltisi dozajı yapılmış, filtre ortamında tutulmakapasitesi ölçülmüştür. Daha sonra H2O2 ve FeSO 4 çözeltileri filtrasyon sırasındafiltre üst suyuna dozaj yapılmıştır. Bu oksidasyon testi çalışmalarında farklı 0/ 0 molar oranlarında YAM giderme etkisi test edilmiştir. YAM giriş ve çıkışta ölçülerek giderim değerlendirilmiştir. Çalışma kapsamında ayrıca filtreortamının filtrasyon katsayısının filtre yatağı kalınlığı ve filtrasyon süresi ile değişimi de gözlenmiş ve değerlendirilmiştir. iiYapılan gözlemlerde filtre yatağının yüzey aktif maddeyi adsorbe etmediği görülmüştür. Oksidasyon çalışmalarında ise 0/ 0 molar oranının 2 olması durumunda en yüksek yüzey aktif madde oksidasyonu; 0.5 molar oranında ise en düşük yüzey aktif madde oksidasyonu gözlenmiştir.
Elektrostatik filtre verimini artırıcı çözümlerin incelenmesi

Yaşadığımız yüzyıla kadar, sanayileşme sürecinin insanlığa sunduğu olanaklar çevreye yönelik duyarlılıkların ikinci plana atılmasına neden olmaktaydı. Gün geçtikçe insan, hava, su, bitki ve hayvanlarda oluşan tahribatlar, eksiklikler ve hastalıklar, çevre duyarlılığının, ülkelerin politikalarının merkezine kaymasına neden olmuştur. Ülkelerin olduğu gibi büyük şirketlerin ve sanayi tesislerinin de çevre konusundaki duyarlılıkları artmıştır. Sanayi tesislerinde, çevreyle ilgili yönetim sistemleri oluşturulmuş ve çevreye en az zarar verecek donanımların kullanımı ön plana çıkmıştır. Bu bakımdan, sanayi tesislerinde, üretim vb. amaçla kullanılan havanın filtrelenerek dışarıya atılması da önemli hale gelmiştir. Çalışmanın ilk bölümünde, çevresel duyarlılıklar, emisyon ölçüm şekilleri, toz tutma sistemleri incelenmiştir. Endüstriyel tesislerde parçacıkların tutulması için çoğunlukla elektrostatik filtreler veya torba filtreler kullanılır. Bu amaçla bu yüksek lisans tezinde sanayi tesislerinde çoğunlukla kullanılan, sürekli işletim özelliğine sahip, farklı işlem süreci şartlarında çalışabilen, düşük işlem maliyeti ve yüksek verim sağlayan elektrostatik filtreler incelenmiş ve verimlilik çözümleri araştırılmıştır. Elektrostatik filtrelerin temel çalışma ilkesi, filtre içinden geçen havadaki toz parçacıklarının, yüksek gerilim uygulanmış korona elektrotu ile yüklü hale getirilmesi ve parçacıkların toplama elektrotuna doğru ilerleyerek bu elektrot üzerinde toplanmasıdır. Elektrostatik filtrenin en önemli iki elemanı korona ve toplama elektrotlarıdır. Korona elektrotunun yapısı ve meydana getirdiği korona boşalması elektrostatik filtre verimini çok büyük ölçüde etkilemektedir. Bu çalışmada, elektrik alan ve korona boşalmasına etki eden faktörler ve denklikler araştırılmış ve korona elektrotunun yapısıyla ilgili deneyler ve yükleme mekanizmaları incelenmiştir. Özellikle farklı kaynaklardan, korona elektrotunda bulunan iğnelerin, korona boşalmasının erken başlamasını sağladığı görülmüştür. Bu durumda elektrostatik filtre verimi artmaktadır. Elektrostatik filtrelerde, temel çalışma ilkesi değişmese de, özellikle yüksek gerilim beslemesinde yeni sistemler kullanılarak verimlilik artırılmaktadır. Bu yeni sistemler, darbeli ve yüksek frekanslı güç beslemesi olarak sayılabilir. Üstün kontrol sistemleri desteğiyle elektrota uygulanan bu tür gerilim beslemeleri, özellikle geri korona etkisini azaltarak filtre verimini artırmaktadır. Uygulama bölümünde ise, sonlu elemanlar yöntemiyle, korona elektrotunun farklı geometrik yapılarda ve dizilimlerdeki elektrik alan dağılımı incelenmiştir. Ayrıca filtre içinden geçen malzemenin elektrik alan şiddetini nasıl etkilediği araştırılmış ve nemin, maksimum elektrik alan şiddetini artırarak, olumsuz etki yaratan gerilim atlamalarının oluşmasını hızlandıracağı görülmüştür.
Kauçuk endüstrisinde karbon ayak izinin belirlenmesi

Karbon salınımına bağlı olarak artan küresel ısınma ve iklim değişikliğinin çevresel etkileri dünya gündeminde önemli bir yer tutmakta ve her geçen gün bu konuda yapılan çalışmalar artmaktadır. 4 Kasım 2016 yılında yürürlüğe giren Paris Anlaşması ülkeler ve işletmeler üzerinde karbon salınımı miktarının azaltılması yönünde sonuçlar doğurmuştur. Türkiye'de faaliyet gösteren ve karbon salınımının meydana geldiği endüstriyel sektörlerden biri de kauçuk sektörüdür. Bu tezin amacı yıllık üretimi ortalama 17.500 ton kauçuk ürün olan ve üretimde yaklaşık %50 ikincil hammadde kullanan endüstriyel bir firmanın muhtemel karbon ayak izinin belirlenmesidir. Hesaplamalar 'Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Yaklaşımı' kapsamında Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli'nin Tier- 1 metodolojisine ait formül kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda yıllık toplam karbon ayak izi miktarı yaklaşık 55.000. 000 kg CO2e olarak tahmin edilmiştir. Kullanılan hammadde kaynaklı karbon emisyonu (%77) en yüksek karbon ayak izi miktarını ve dolayısıyla oranı oluşturmaktadır. Bu sebeple Kapsam 3 emisyonlarının bu sektör için en büyük miktarı oluşturduğu belirlenmiştir. Satın alınan elektrik ile ilgili karbon emisyonu yani Kapsam 2 emisyonları (%12) ikinci sırada yer almaktadır. Kapsam 1 emisyonlarının bu sektör için toplam karbon ayak izine etkisinin (%10) son sırada yer aldığı belirlenmiştir. Ayrıca, bu tez kapsamında ele aldığımız %50 geri dönüştürülmüş hammadde içerikli nihai kauçuk ürünün emisyon faktörünü hesapladığımızda yaklaşık 3,15 kg CO2e/kg gibi bir değer elde edilmiştir. Kauçuk sektöründe ikincil hammadde kullanımının karbon emisyonu salınımı üzerindeki etkisi ayrıca irdelenmiştir. %50 ikincil hammadde içerikli kauçuk ürün üreten bir firmanın %25 ikincil hammadde kullandığında mevcut duruma göre yaklaşık %15 daha fazla karbon ayak izine sahip olacağı belirlenmiştir. C senaryosuna göreyse, aynı firma %80 ikincil hammadde kullandığında mevcut duruma göre yaklaşık %18 daha az karbon ayak izine sahip olacağı belirlenmiştir. Son olarak her sektör için karbon ayak izi çalışmalarının gerçekleştirilmesi gerektiği ve azaltım programlarının belirlenmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Investigation of methane production potential of industrial sludges with domestic sludge during anaerobic digestion

Evsel çamurun stabilizasyonun ve biyogaz üretiminin sağlanması için anaerobik çürütücüler kurulmuştur. Fakat endüstriyel çamurlar için anaerobik çürütücülerin uygulanmasında sınırlı sayıda uygulama bulunmaktadır. Bu çalışma kapsamında, iki farklı organize sanayi bölgesinde ve tekstil endüstrisinde üretilen çamurlar, kentsel çamur ile karıştırılarak ultrasonla ön arıtım uygulanarak ve uygulanmayarak enerji üretim potansiyeli biyokimyasal metan üretim testi ile belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan çamurlar oranları ile birlikte sadece endüstriyel çamur, sadece evsel çamur veya karışımlar (B: 2:1 endüstriyel: evsel; C: 1:2 endüstriyel: evsel; E: 0,5:2, 5 endüstriyel: evsel) olarak belirlenmiştir. Çalışma boyunca biyogaz miktarı ve metan yüzdeleri ölçülmüştür. Reaktör işletimlerinin sonunda, toplam katı madde, toplam askıda katı madde, uçucu katı madde ve uçucu askıda katı madde giderimleri ve pH ölçülmüştür. Sadece endüstriyel çamur içeren örneklerde, Toplam katı madde giderimi OSB I, OSB II ve tekstil endüstrisi için sırasıyla %11, %11 ve %8 olarak belirlenmiştir. Öte yandan, uçucu katı madde giderimleri, aynı reaktörler için; %20, %20 ve %11 olarak tespit edilmiştir. KOİ giderimleri ise OSB I çamuru için %17, OSB II çamuru için %15 ve tekstil endüstrisi çamuru için %6,5 olarak belirlenmiştir. Sadece evsel çamurun anaerobik çürütücüdeki ortalama giderimleri ise %23 toplam katı madde, %46 uçucu katı madde ve %36 KOİ'dir. Birlikte çürütme reaktörleri, reaktörlerin içerdikleri çamur oranlarına göre gerçekleştirilmiştir. Birim KOİ gideriminin metan üretim miktarına oranı, reaktör A bazında bakıldığında, OSB I için 0,11 L/g, OSB II için 0,13 L/g ve tekstil endüstrisi için 0,12 L/g'dır. Endüstriyel çamurlar evsel çamur ile birlikte çürütüldüğünde biyogaz üretim potansiyeline sahiptirler. Endüstriyel çamur eklendikçe üretilen biyogaz miktarında azalma beklenenden çok olmasına rağmen sonuçlara göre, endüstriyel çamur ile evsel çamurun birlikte çürütülmesi mümkün gözükmektedir.
Tersane tehlikeli atıkların yönetimi ve öneriler

Marmara Denizi çevresinde bulunan yoğun sanayi, yerleşim yeri ve bunlara bağlı deniz trafiği nedenleri ile uzun yıllardan bu yana deniz suyunun özümseme kapasitesinin üzerinde bir kirlenmeye maruz kalmakta, ayrıca hacimce küçük ve açık denizlerden bir seri yatay ve dikey engeller ile yalıtılmış olduğundan bir iç deniz görünümündedir. Bu nedenlerden dolayı gemi ve deniz araçları, sanayi ve kıyı tesisleri ile yerleşim alanlarından kaynaklanan atıkların kontrolsüz olarak deşarjı sonrasında oluşan kirlilik yükü, akıntı ya da özümseme ile azalmamakta aksi birikmeye bağlı olarak hızlı bir artış göstermektedir. Tersanelerin faaliyetleri sonucunda, çevreye olan olumsuz etkilerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi için kullandıkları teknik ve yöntemlere paralel olarak atık profillerinin çıkarılması büyük önem taşımaktadır. Bununla birlikte tek bir tersane bölgesini kapsayan bu çalışma, aynı zamanda ülkemizin genelindeki tersane faaliyetlerinde, yeni kurulması planlanan tersaneler ve bölgeler için sorunların çözümüne önemli katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu tez çalışmanın amacı, Türkiye tersanelerinde gemi üretimi ve tamiri sırasında ortaya çıkan atıkların, bir tersane özelinde durum değerlendirilmesi yapmak, atık üretim faktörü hesaplamak ile gemi sanayinin çevreye olan etkileri ve bu etkileri azaltacak önlemlerin değerlendirmesi yapılması olarak belirlenmiştir. İncelenen tersaneler bölgesinde; yeni gemiler inşa eden ve çeşitli bakım ve onarım hizmetlerini vermek üzere faaliyet gösteren farklı kapasitelere sahip 42 adet tersanenin üretim prosesleri, kullanılan teknik ve yöntemler incelenmiştir. İncelenen tersanelerde; kirletici kaynaklarının cins ve özellikleri belirlenip, atık profili çıkarılmış, oluşan atıklar; katı atıklar, sıvı atıklar ve hava kirleticiler olarak sınıflandırılmıştır. Tersanelerin faaliyeti sonucu oluşan katı, sıvı atıkların ve hava kirleticilerin her bir üretim prosesi için tanımlamaları yapılmıştır. Oluşan atıkların bertarafı ve uzaklaştırılması yöntemleri konusundaki sorunlar tespit edilmiş olup öneriler sunulmuştur.