Yetişkin kadınlarda uyku kalitesi, beslenme durumu ve kan lipit profili ilişkisi

Yetişkin Kadınlarda Uyku Kalitesi, Beslenme Durumu ve Kan Lipit Profili İlişkisi Bu araştırma; 20-55 yaş arası yetişkin kadınlarda uyku kalitesi, beslenme durumu ve kan lipit profili ilişkisini saptamak amacıyla T. C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nda çalışan 105 sağlıklı kadın üzerinde yürütülmüştür. Araştırma verileri anket formu yardımıyla toplanmıştır. Anket formunda, kadınların sosyo-demografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları, 24 saatlik hatırlatma yöntemiyle besin tüketim kaydı, fiziksel aktivite kaydı yer almıştır. Boy uzunluğu, vücut ağırlığı, bel çevresi, kalça çevresi, üst orta kol çevresi, triseps deri kıvrım kalınlığı gibi antropometrik ölçümler alınmış, biyoelektriksel empedans analizi ile vücut bileşimi tespit edilmiştir. Kadınların uyku kalitelerini saptamak amacıyla Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi kullanılmış. Kadınların %72.4'ünün uyku kalitesi iyi, %27.6'sının ise uyku kalitesi kötü olduğu belirlenmiştir. Yaş ortalaması 38.4 7. 8 yıl olan kadınların demografik özellikleri ile uyku kalitesi arsındaki ilişki incelendiğinde; yaş, eğitim durumu, çocuk sahibi olma ile uyku kalitesi arasında anlamlı ilişki olmadığı (p>0.05), medeni durum ile uyku kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (p<0.05). Genel alışkanlıklarına bakıldığında, sigara içme ve düzenli fiziksel aktivite yapma uyku kalitesini etkilemezken (p>0.05), günde on ve daha az sigara içen kadınlar ile 11-20 sigara içen kadınlar arasında uyku kalitesi yönünden istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu görülmüştür (p<0.05). Kadınların günlük kafein tüketim miktarının uyku kalitelerini etkilemediği, ancak günlük yüksek miktarda kafein tüketen kadınların daha düşük kafein tüketen kadınlara göre uyumadan önce kafeinli içecek almalarının uyumalarını engellemediği yönünde beyan vermeleri arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulunmuştur (p<0.05). Bu çalışmada iyi uyku kalitesine sahip kadınların vücut ağırlığı, BKİ, bel çevresi, triseps deri kıvrım kalınlığı ölçülerinin kötü uyku kalitesine sahip olanlara göre daha yüksek olmasına rağmen aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p>0.05). Kadınların kan total kolesterol, HDL-kolesterol, LDL-kolesterol, trigliserit düzeyleri iyi uyku kalitesine sahip kadınlarda kötü uyku kalitesine sahip olanlara göre daha yüksek iken aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). İyi uyku kalitesine sahip olan kadınlarda günlük diyette alınan enerji ortalaması 1667.3 567. 5 kkal iken, kötü uyku kalitesine sahip olan kadınlarda 1755.1 546. 7 kkaldir. Ancak aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p>0.05). Ayrıca kadınların günlük diyetlerindeki karbonhidrat, protein ve yağ yüzdeleri ile miktarlarının uyku kalitesi ile ilişkili olmadığı görülmüştür (p>0.05). Benzer şekilde diyetten aldıkları vitamin, mineral, posa miktarları ile uyku kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0.05). Kadınların fiziksel aktivite düzeyleri ile uyku kalitesi arasında da istatistiksel olarak anlamlı ilişki yoktur (p>0.05). Kadınların genel sağlığını geliştirmek amacıyla; sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite yapma, kaliteli ve yeterli uyku yönünde bilgilendirilmeleri, teşvik edilmeleri ve bu konuda daha detaylı çalışmalar yapılması önerilmektedir.