turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
The right to concientious objection in EU member states ad Turkey

Avrupa Birliği'ne üyelik sürecinde, aday ülkelerin üyelik için karşılaması gereken kriterler Kopenhag Zirvesi'nde somut bir şekilde belirlenmiş olup, literatüre de Kopenhag Kriterleri olarak geçmişştir. Buna göre, siyasal açıdan aday ülkenin hukukun üstünlüğünü kabul etmiş, demokrasini sürekliliğini sağlayacak sağlam kurumlara sahip, insan haklarına saygılı ve azınlıkları koruyan bir devlet politikası izlemesi gerekmektedir. Bu bağlamda, aday ülke konumunda olan Türkiye'de insan haklarına saygı duyulması ve bunların güçlendirilmesi hem adaylık süreci bakımından önemli, hem de demokratik toplumun bir gereğidir. Bu nedenle bu tezde, AB ülkelerinin hemen hepsinde tanınmış olup, Türkiye'de tanınmamış olan, ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi m. 9'da tanınmış olan düşünce, din ve vicdan özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gereken vicdani ret hakkı ele alınmıştır. Vicdani ret hakkı bir kimsenin, politik, dini, felsefi ve benzeri düşünce ve kanaatleri sebebiyle askerlik yapmayı ya da askerlik hizmetinin herhangi bir safhasında yer almayı reddetmesidir. Birinci bölüm olan giriş bölümünde, kısaca tez konusunun neden seçildiği ve Türkiye'de vicdani ret hakkının tanınıp tanınmayacağı sorunsalı üzerinde durulacağı açıklanmıştır. İkinci bölümde, vicdani reddin tanımına, vicdani ret hakkında genel bilgilere ve vicdani ret hakkının tarihçesine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde Avrupa Birliği Parlamentosu'nun vicdani ret hakkı kapsamında yayınladığı önergeler üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümde, AB ülkelerinin her birinde zorunlu askerlik hizmeti, askerlik hizmeti yerine sivil kamu hizmeti olup olmadığı ve vicdani ret hakkının tanınmış olup olmadığı incelenmiştir. Beşinci bölümde Türkiye'de vicdani ret hakkı, vicdani retlerini açıklayanların kronolojik sıralaması, tarihçe, zorunlu askerlik konularına geniş olarak yer verilmiştir. Altıncı bölümde, Türkiye'de vicdani retlerini ilan eden vicdani retçilerin ve bu hakkı savunanların bundan sonra yaşadıkları süreçler anlatılmıştır. Yedinci ve son bölümde ise tartışma ve sonuç bölümüne yer verilmiştir. Bu bölümde, askerlik hizmetinin Türk halkının gözündeki önemi ve devlet politikası olarak askerlik hizmetine verilen önem vurgulanmış, Türkiye'de vicdani ret hakkının tanınıp tanınmayacağı tartışılmıştır.
Avrupa Birliği'nin biyoteknolojik ürün ve uygulamalara yönelik tüketici politikası ve Türkiye'nin uyumu

Bu çalısmanın amacı, Avrupa Birliği'ne üye ülkeler ve Türkiye'de yasayantüketicilerin biyoteknolojik uygulama ve ürünlere yönelik görüslerinin özetlenmesi, Avrupa Birliği'nin ve Türkiye'nin biyoteknolojik uygulama ve ürünlere yönelik tüketicipolitikalarının ve Türkiye'nin uyum çalısmalarının incelenmesidir. Çalısma, AB ve Türkiye'de biyoteknolojik ürün ve uygulamalara yönelik tüketici politikaları mevzuatı ve uyumlastırma çalısmalarını içeren literatürün taranması ve AB ve Türkiye'de biyoteknolojik ürün ve uygulamalara yönelik tüketici politikaları ve bu politikaları yönlendirebilecek tüketici görüslerini ele alan arastırmaların incelenmesine dayanan tarama modelinde betimsel bir çalısmadır. Tezin kavramsal çerçeve bölümünde; Avrupa Birliği, tüketici koruma politikası, AB ve Türkiye'de tüketici politikaları ve biyoteknoloji konularına yer verilmistir. Tezin digerbölümlerinde ise; tüketicilerin biyoteknolojik ürün ve uygulamalara yönelik tüketici politikalarını yönlendirebilecek görüslerini kapsayan Eurobarometer arastırmaları ve digerarastırmaların incelenmesine, Avrupa Birliği'nde biyoteknolojik ürün ve uygulamalarınticareti, izinleri, etiketlenmesi, bilgilendirme, egitim, izlenebilirlik ve hukuki düzenlemelerini kapsayan tüketici politikalarına, Türkiye'de biyoteknolojik ürün ve uygulamaların ticareti, izinleri, etiketlenmesi, bilgilendirme, egitim, izlenebilirlik ve hukuki düzenlemelerini kapsayan tüketici politikalarına ve Avrupa Birliği'ninbiyoteknolojik ürün ve uygulamalara yönelik tüketici politikalarına Türkiye'nin uyumuna yer verilmistir.
Avrupa Birliği batı balkanlar bütünleşmesinin Karadağ'daki insan güvenliğine etkisi

Bu çalışmanın amacı Avrupa Birliği'nin genişleme politikası kapsamında insan güvenliği kavramını yaydığına ilişkin bir çerçeve çizmektir. Bu kapsamda 'Avrupa Birliği Batı Balkanlar Bütünleşmesinin Karadağ'daki İnsan Güvenliğine Etkisi' adlı tezimizde insan güvenliği kavramının ortaya çıkışı, gelişimi ve kavrama getirilen eleştiriler, Avrupa Birliği ve insan güvenliği arasındaki ilişki, Avrupa Birliği-Karadağ ilişkileri ve Avrupa Birliği'nin Karadağ'a yönelik izlemiş olduğu koşulluluk stratejisinin Karadağ'daki insan güvenliğine ilişkin yansımalarına yer verilmiştir. Çalışmamızda Avrupa Birliği'ne en yakın adaylardan biri olarak değerlendirdiğimiz Karadağ örnek ülke olarak ele alınmış ve Birleşmiş Milletler İnsani Kalkınma Raporları, Avrupa Birliği İlerleme Raporları, Transparency International'ın Raporları ve Global Peace Index verileri kullanılarak Karadağ'ın insan güvenliği konusundaki gelişimi ve bu gelişime Avrupa Birliği'nin etkisi incelenmiştir. Bu çalışmanın hazırlanmasında teorik analiz ve literatür taraması yöntemleri kullanılmıştır. Bu çalışma kapsamında elde edilen temel sonuç Avrupa Birliği'nin uygulamış olduğu koşulluluk stratejisinin aslında devletlerin insan güvenliği noktasında gelişimini sağladığıdır. Bu gelişimin sağlanabilmesi için devletlerin Avrupa Birliği tarafından uygulanan stratejiye uymaları gerekmektedir. Avrupa Birliği'nin uygulamış olduğu koşulluluk stratejisinin Karadağ'daki insan güvenliği gelişimine doğrudan katkı sağladığı sonucundan hareketle Karadağ özelinde gerçekleşen bu durum diğer Batı Balkan devletlerindeki yapısall problemlerin aşılması ve bireyler için daha güvenli bir devlet haline gelmeleri için güzel bir örnek teşkil etmektedir.
Constructing the European education space: The case of Turkish higher education

Bu tezin temel sorunsalı, AB'nin doğrudan bir baskısı bulunmadığı politik alanlarda, ulusal düzeyde politika yayılımının nasıl gerçekleştiğidir. Bu çalışma Avrupa Eğitim Politikası alanına yoğunlaşmakta ve politikanın gelişimi özellikle, 1999 yılından beri yürürlükte olan Bologna Süreci'ne odaklanılarak incelenmektedir. Çalışmanın hedefi Avrupa Eğitim Alanı'nın nasıl oluştuğunu göstermek ve bu alanın ilkelerini tespit etmektir. Çalışma, politika yayılım sürecinin bir kaynağı olarak Avrupa Eğitim Alanı üzerinde durduktan sonra bir vaka çalışması olarak Türkiye'yi ele almakta ve eğitim alanı ilkelerinin bu ülkede nasıl yayıldığını tahlil etmektedir. Bu nedenlerle, çalışmada şu sorulara cevap aranmıştır: Avrupa Eğitim Alanı nasıl inşa edilmektedir? Hangi yollar ve sebeplerle alanın ilkeleri ulusal seviyeye nüfuz etmektedir? Teorik çerçevesi 'sosyal yapısallcılık' üzerine kurulmuş olan bu çalışmanın kavramsal çerçevesi Avrupalılaşma literatüründen yararlanmaktadır. Çalışmada, eğitim politikası alanında Avrupalılaşma'nın yatay bir süreç olduğu; değişim yönünde baskının nispeten daha az doğrudan olduğu savunulmaktadır.
Türk vergi sisteminde ve Avrupa Birliği'ne üye ülkelerde geçici vergi uygulamalarının incelenmesi ve değerlendirilmesi

Geçici vergi, özellikle kazanç vergileri ile ilgili olmak üzere henüz vergileme dönemleri kapanmadan, cari dönemin vergisine mahsuben önceden hesaplanan ve tahsil edilen bir vergi türüdür. Geçici vergi uygulamasında asli amaç, hazinenin kasasına gecikmeli olarak giren vergilerin tahsil süresinin öne alınmasıdır. Bundan başka enflasyondan kaynaklanan aşınmayı gidermek ve tahsilat usulleri arasındaki farklılıkları gidermek gibi amaçları da bünyesinde bulundurmaktadır. Ülkemiz vergi sisteminde 1981 yılından beri uygulanmakta olan geçici vergi, birçok kez değişikliğe uğramıştır. Bir tahsilat yöntemi olarak ele alınabilecek geçici vergi uygulaması çoğu Avrupa Birliği ülkelerinde de var olup, aralarında bir uygulama birliği yoktur.
Avrupa Birliği'nin yenilenebilir enerji dinamikleri ve Türkiye'nin uyumu

Enerji, insan hayatının her alanında oldukça önemli bir yere sahiptir. Bugünün enerji kaynakları, artan nüfus ve gelişen teknoloji ile birlikte değişim göstermektedir. Bu nedenle enerji kaynakları yerini, aşamalı olarak yenilenebilir enerji kaynaklarına bırakmaya başlamıştır. Avrupa Birliği, mevcut enerji kaynakları sınırlı olduğundan, yenilenebilir enerji kaynaklarını geliştirmeye yönelmiştir. Avrupa Birliği kendi içinde alınan kararlar ve yapılan düzenlemeler ile hedeflerine ulaşmaktadır. Diğer taraftan, yenilenebilir enerji çevreyi korumada oldukça önemli bir role sahiptir. Daha az çevresel risk taşıdığı için ülkeler, daha çok yenilenebilir enerji kaynaklarını tercih etmektedir. Türkiye ise, enerji bağımlılığından kurtulmak ve enerji konusunda ilerleme sağlamak için, Avrupa Birliği'ne üye olma yolunda çalışmalar yapmaktadır. Türkiye, yenilenebilir enerji kaynaklarını, mümkün olan teknolojisiyle geliştirmeye çalışmaktadır. Bu nedenle Türkiye, Avrupa Birliği ile ortak projeler gerçekleştirmekte ve yenilenebilir enerji konusunda yüksek standartlara ulaşmayı hedeflemektedir.
Türkiye'nin Avrupa Birliği ülkelerine ihracatı'nın çekim modeli bağlamında analizi: 1996-2016 dönemi

Türkiye'nin ihracatında son yıllarda dikkate değer bir artış olması sebebiyle bu çalışmada Türkiye ve Avrupa Birliği ülkeleri arasındaki ihracat hacminin Çekim modeli bağlamında analizi hedeflenmiştir. Bu model ismini Newton'un ''yerçekimi kanunundan' almıştır. Literatürde çekim modeli, uluslararası ticari ilişkilerde, ülkeler arasındaki coğrafi uzaklıkla ve ülkelerin ekonomik büyüklükleriyle ilişkili olduğunu gösteren bir modeldir. Çekim modeli çift taraflı ticaret akımlarını analiz etmekte ampirik başarısı sebebiyle tercih edilmektedir. Bu çalışmada çekim modelinin teorik yapısına, dış ticaretteki kullanımına, matematiksel gösterimine ve Türkiye'nin ihracatı üzerinde uygulamasına yer verilmektedir. Türkiye'nin ihracatıyla ilgili bu çalışmada GSYH, mesafe, nüfus, Gümrük Birliği gibi değişkenlerin literatürdeki yerlerine değinilmiştir. Söz konusu değişkenlere ait 28 ülke ve 1996- 2016 yıllarını kapsayan 21 veri seti kullanılmıştır. Çalışmada yer alan bağımlı değişken Türkiye'nin ihracatı olarak belirlenmiştir. Kullanılan bağımsız değişkenler ise Avrupa Birliği ülkelerinin GSYH' ları, nüfusları, partner ülkelerin başkentlerinin Ankara'ya uzaklıklarıdır. Son olarak modele Gümrük Birliği ve denize kıyı olma kukla değişkenleri eklenmiştir. Tahmin sonucunda, modelde yer alan değişkenlerin Türkiye'nin ihracatındaki etkisi ölçülmeye çalışılmıştır. Bulgulara göre tahmin sonuçlarında Türkiye'nin ihracatını GSYH, mesafe ve Gümrük Birliği değişkenleri olumlu etkilerken, nüfus ve denize kıyı olma değişkenlerinin olumsuz etkilediği tespit edilmiştir.
Avrupa komşuluk politikası çerçevesinde AB'nin Karadeniz bölgesine yönelik politikası

Soğuk Savaş boyunca Karadeniz Bölgesinin neredeyse tamamının Sovyet kontrolü ve baskısı altında olması sebebiyle, özellikle Batı ülkeleri ve uluslararası aktörlerin bölgeye yönelik herhangi bir girişimde bulunması pek mümkün olmamıştır. Fakat Sovyetler Birliği'nin yıkılması sonucunda bölge iç dinamiklerinde daha önce görülmemiş bir derecede hareketlilik yaşanmış ve bölgenin jeopolitik dengesi Batı lehine değişmeye başlamıştır. Soğuk Savaş sonrası AB'nin Karadeniz Bölgesine olan ilgisi artmıştır. Fakat AB, bu dönemde dikkatini ağırlıklı olarak Avrupa-Akdeniz Ortaklığı ve kendisine Karadeniz'e kıyasla coğrafi olarak daha yakın olan Balkanlar'da patlak veren olaylara odakladığından Karadeniz'i dış politikasının öncelikli alanları arasına almamıştır. Dolayısıyla AB, Sovyetler Birliği'nin yıkılmasının ardından, Karadeniz Bölgesinde oluşan kaotik ve çatışma ortamının çözümüne ilişkin bölgesel düzeyde etkin herhangi bir girişimde bulunmamıştır. Fakat AB, 2007'deki genişleme dalgasıyla sınırlarını Karadeniz'e kadar genişletmesi sonucu bölgede bir iç aktör konumuna gelmiştir. Bu durum, AB'ye Karadeniz'e yönelik bölgesel düzeyde girişimlerde bulunması için büyük fırsat ve imkan sunmuştur. Bu bağlamda AB, Avrupa Komşuluk Politikası'nın eksik yönlerini tamamlamak üzere Karadeniz Sinerjisi ve Doğu Ortaklığı gibi Karadeniz'e yönelik bölgesel girişimler başlatmıştır. Bu kapsamda, tezin ana amacı Avrupa Komşuluk Politikası ve onun çerçevesinde kurulan bu bölgesel girişimlerin gelişimi, hedefleri, temel nitelikleri ve eksik yönlerini analiz etmek ve ayrıca bu girişimlerin işleyişindeki temel sorunların neler olduğu ve bunların ne derecede başarılı olduğunu incelemektir.
Avrupa komşuluk politikasının ülkeler bazında değerlendirilmesi

Avrupa Komşuluk Politikası, amacı AB'nin doğusunda ve güneyinde bulunan ülkelerin AB ile bağlarını güçlendirmek olan bir Avrupa Birliği dış ilişkiler aracıdır. Avrupa Komşuluk Politikası ; farklı komşular için farklı ilişkileri içerir. AKP ortakları; İsrail, Ürdün, Moldova, Fas, Filistin Hükümeti, Tunus, Ukrayna, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan ve Lübnan'dır. Mısır ile AKP Eylem Planı henüz uyarlanamamıştır. Cezayir ile 2005 sonlarından beri Ortaklık Anlaşması yürürlüktedir. Belarus, Libya ve Suriye ile de yürürlükte herhangi bir anlaşma bulunmamaktadır. Rusya-AB ile stratejik ortakklık anlaşması yapmıştır. Rusya ile 2005 yılında Stratejik Ortaklık temelinde dört ortak alan belirlenmiştir; ekonomik alan, özgürlük, güvenlik ve adalet, dış güvenlik, araştırma ve eğitim. AKP hedefleri; Avrupa Birliği'nin dış politika önceliğini baz alarak siyasi, ekonomik, sosyal konularda ortakların reform süreçlerinin desteklenmesi ve karşılıklı refah, istikrar ve güvenliği arttırmaktır. AKP Eylem Planı, siyasi dokümanlar baz alınarak, kısa ve orta dönem önceliklerin (3-5 yıl) belirlendiği operasyonel araçlardır. Siyasi diyalog ve reformlar, ekonomik ve sosyal işbirliği, ticaret ile ilgili konular, adalet, özgürlük ve güvenlik konuları AKP Eylem Planı'nın kapsamına giren hususlardır. Avrupa Komisyonu'nun AKP bütçesi 2007- 2013 yılları arasında yaklaşık 12.4 milyar ? olarak planlanmıştır. AKP'nin bundan sonraki dönemlerde daha güçlü ve etkin rol oynaması için ele alınması gereken öncelikli konular; ekonomik ve ticari bütünleşme, hareketlilik, daha fazla insana ulaşmak, tematik boyutu güçlendirmek, siyasi işbirliğini geliştirmek, bölgesel işbirliğini artırmak ve daha fazla finansman desteği sağlamaktır.
İktisadi büyümede enerjinin rolü: Türkiye ve Avrupa Birliği üyesi ülkeler için ampirik bir uygulama

Toplumların sürdürülebilirliği için enerji arzının güvenli ve ulaşılabilir olması çok önemlidir. Bu çalışmada, enerji ve iktisadi büyüme arasındaki ilişki Panel Eşbütünleşme testi ve Tam Modifiye Edilmiş En Küçük Kareler modeli ile incelenmiştir. Çalışma kapsamına alınan ülkeler, AB Komisyonu raporunda da belirtilen enerji güvenliği sorunu olan AB üyesi küçük ülkeler (Malta, Lüksemburg, Kıbrıs, Yunanistan, İrlanda) ve Türkiye'dir. Türkiye ve enerji ithalatı bağımlısı olan küçük ülkeler dışsal şoklara karşı savunmasızdırlar. Bu durum, petrol tüketimlerini doğrudan değiştirmelerine neden olmaktadır. Elde edilen bulgulara göre enerji güvenlik sorunu olan ve çalışmaya dahil edilen AB üyesi küçük ülkelerde enerji kullanımının büyümeyi anlamlı bir şekilde pozitif etkilediği tespit edilmiştir.
Avrupa birliği giriş sürecinde türkiye cumhuriyeti devletinin üniter yapısı açısından geliştirilebilecek stratejiler

Türkiye Cumhuriyeti kurulus felsefesi ve Anayasası geregi Üniter bir Milli Devlettir. Üniter bir devlet olan Türkiye'nin devlet biçimi; Anayasanın ilgili hükümleri geregi konfederal, federal ya da siyasal bölgeli devlet biçimlerinekapalıdır. Tek devlet ilkesi degistirilemez. Tek millet ilkesi degistirilemez. Öte yandan özellikle II. Dünya Savası'ndan sonra harabeye dönenAvrupa'yı, yeniden insa etmek; insanlar arasındaki barısı, huzuru, refahısağlam ak ve yeniden olusabilecek savas arzularını uluslarüstü birlikkavramıyla frenlemek maksadıyla yola çıkan Avrupa Birliği Projesi, Avrupa Kültür Degerleri üzerine insa edilmistir. Oysa Türkiye Cumhuriyeti'nin bugünkü devlet ve millet yapısının temelini Türk Kültürü olusturur. Yüzyıllardır mücadele halinde olan bu iki kültür son olarak Avrupa Birliği projesi ile aynı zeminde karsılasmıstır. Türkiye Cumhuriyeti'nin, kimi çevrelerce en büyük modernlesme projesi olarak da algılanan, AB üyelik mücadelesi bitip tükenmek bilmeyen taleplerleinisli-çıkıslı bir seyir izlemektedir. Bu çalısmada, müzakere sürecinde AB'ye uyum amacıylagerçeklestirilen ve gerçeklestirilmesi istenen reformların Türkiye Cumhuriyeti'nin üniter yapısına olusturdugu tehditlere karsı üniter yapının korunması için izlenmesi gereken strateji önerileri ile birlikte Türkiye'nin AB'ye alternatif açılımlarını bulacaksınız.
Avrupa Birliği genişlemesi ve ulusüstü Avrupa Birliği kurumları: Yeni kurumsalcı bir değerlendirme

Avrupa Birliği, hükümetlerarası ve ulusüstü özellikler taşıyan kurumlardan meydana gelmektedir. Avrupa Birliği bütünleşmesi bu iki farklı türde kurum arasındaki güç dengesi olarak da kavramsallaştırılabilir. Avrupa Birliği genişleme politikasında da hükümetlerarası ve ulusüstü Avrupa Birliği kurumları arasındaki rekabet ve işbirliği gözlemlenebilmektedir. Bu noktadan hareketle bu tezin amacı Avrupa Birliği genişleme politikası dahilinde ulusüstü Avrupa Birliği kurumları tarafından yerine getirilen rollere odaklanarak ilgili kurumların genişleme politikasına ilişkin süreç ve sonuçlara etkisini ortaya koymaktır. Bu kapsamda ulusüstü Avrupa Birliği kurumlarından genişleme politikası bağlamında resmi ve resmi olmayan roller ifa etme kapasitesine sahip olan Avrupa Komisyonu, Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Birliği Adalet Divanına tezde yer verilmiştir. Tezde yeni kurumsalcılığın farklı türleri tarafından sağlanan kavramlardan yararlanılmıştır. Bu kapsamda, tezde yapılan analizlerde rasyonel-tercih kurumsalcılığının amil-vekil ilişkisi, tarihsel kurumsalcılığın yol bağımlılığı ve beklenmeyen sonuçlar ile sosyolojik kurumsalcılığın uygunluk mantığı kavramlarından faydalanılmıştır. Tez çalışmasının ilk bölümünde bu teorik çerçeve sunulmuştur. Tez çalışmasının ikinci bölümünde ulusüstü Avrupa Birliği kurumları tarafından genişleme politikası dahilinde ifa edilmekte olan roller her kurum özelinde ayrı ayrı tanımlanarak açıklanmıştır. Tezin üçüncü bölümünde ilk iki bölümde ele alınan konular farklı konu başlıkları altından harmanlanmıştır. Tez çalışmasının genel sonucu ulusüstü Avrupa Birliği kurumlarının genişleme sürecinde yerine getirmekte oldukları farklı roller sayesinde genişleme sürecini kendi istedikleri doğrultuda şekillendirme kapasitesine sahip aktörlerden biri olduğudur.
Avrupa Birliği Parlamentosu ve parlamentonun temsil yeteneği

Çalışmanın Amacı: Tarihi süreç içinde Avrupa Birliği Parlamentosunu ve Parlamentonun Temsil Yeteneğini araştırmak ve AB'deki demokrasi açığı sorununun kaynağını tespit etmek, bu sorunun gelecekte giderilip giderilemeyeceğine ilişkin öngörüde bulunmaktır. Kapsam: AB tarihi, kurumları, AB'nin siyasi ve hukuki statüsü, egemenliğin paylaşımı, Avrupa Parlamentosunun oluşumu, seçimler, parlamenterlerin statüsü, Parlamentonun görev ve yetkileri ile işleyişi. Sonuçlar: AB'de demokrasi açığı sorununun tek bir Avrupa halkı olmamasından kaynaklandığını, halkın olmadığı yerde de tam demokrasinin olmasının eşyanın tabiatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır. Yöntem: Tümevarım yöntemi kullanılmıştır.
Avrupa Birliği süt ve süt ürünleri rejiminin Türkiye ile karşılaştırılması

Jüri : Prof. Dr. İ. Hakkı İNAN Prof. Dr. Osman ŞİMŞEK Yrd. Doç. Dr. Okan 6 AYTANCIOĞLU Süt hayvansal protein kaynağı olarak içerdiği besin maddeleri ile zeka ve vücut gelişimine önemli katkılarından dolayı vazgeçilmez besin kaynağıdır. Süt, üretiminden sonraki kısa ömrünü tamamlamadan süt ürünlerine dönüştürülerek tüketiciye sunulmaktadır. Nüfus artışı, doğal dengelerin bozulması yüzünden gıda maddelerinden su gibi süt de stratejik bir önem taşımaktadır. Bu yüzden günümüzde hayvansal ürünlerin üretimi dolayısı ile süt üretimi, işlenmesi, hijyeni önem arz etmektedir. Avrupa Birliği süt ve süt ürünleri ile ilgili gerçekleştirdiği uygulamaları açısından dünyada ilk sıralarda yer almaktadır. Türkiye'nin nihai hedefi AB'ne tam uyumu olduğu için süt ve süt ürünlerinde AB'nin politikalarına benzer politikalar uygulamalı, AB'deki gibi özel bir piyasa organizasyonu kurmalıdır. Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de sütte uygulanan mevcut politikaları AB'ne adapte edebilmek için uygulanabilecek yöntemleri tartışmak, incelemek alınacak tedbirleri ortaya koymaktır. Gelişmiş ülkelerde tarımın içindeki payı % 70'lere varan hayvancılık payı Türkiye'de % 20 ler seviyesinde bulunmaktadır. İlk iş olarak bu oranı % 50 lere eriştirmek böylelikle ulusal ekonomiye daha fazla katkıda bulunmak için, bitkisel üretime göre 2,5 kat daha fazla katma değer sağlayan hayvancılık ve dolayısı ile süt alt sektörünün içinde bulunduğu durumdan kurtulması için başta örgütlenme olmak üzere, verimlilik, kalite-hijyen, hayvan sağlığı, desteklenmesi, süt konseyi oluşturulması gibi konularda topyekün ve süratli değişiklik gerekmektedir.
Azerbaycan-Avrupa Birliği ilişkileri

tarihinde tanımış ve taraflar arasında diplomatik ilişkiler 10 Ağustos 1992'de kurulmuştur. AB tarafından Azerbaycan'a yönelik teknik ve mali yardımların temel aracı Birliğin TACIS Programıdır. TACIS - yeni bağımsız devletlerle AB arasında uyumlu ekonomik ve politik ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla oluşturulmuş bir yardım programıdır. Ayrıca Azerbaycan, TACIS'in önemli Devletler Arası Programlan olan TRACECA, INOGATE, ve RARP'dan da yararlanmaktadır. Azerbaycan ile AB arasında 22 Nisan 1996 tarihinde Luksemburg'da Partnerlik ve İşbirliği Anlaşması imzalanmıştır. Anlaşma, öncelikle, Helsinki Nihai Senedinde ve Yeni Avrupa için Paris Şartında belirtilen demokrasi ve insan haklarına saygı ilkelerine ve piyasa ekonomisi prensiplerine uyma yükümlülüğünü öngörmektedir. Partnerlik ve İşbirliği Anlaşmasının düzenlediği esas konular aşağıdaki gibi özetlenebilir: 1) Dibace ve Genel Prensipler; 2) Siyasi Diyalog; 3) Mal Ticareti ; 4) Çalışma Koşullan (Taraflardan birinin uyruğunda bulunan kişinin, diğerinin alanında yasal olarak çalıştığı sırada çalışma koşulları bakımından ayrım 144 yapılmayacaktır); 5) Şirketlerin Kuruluşu ve Faaliyette Bulunma Koşullan; 6) Hizmetler; 7) Cari ödemeler ve Sermaye Yatırımı; 8) Fikri Mülkiyet Haklarının Korunması; 9) Ekonomik İşbirliği ; 10) Demokrasi ve İnsan Haklarına Dair Konularda İşbirliği ; 1 1) Yasa Dışı Faaliyetin ve Yasa Dışı Göçün Önlenmesi Alanında İşbirliği ; 12) Kültürel İşbirliği ; 13) Mali İşbirliği ; 14) Kurumsal, Genel ve Son Hükümler. 145
Maastricht kriterleri çerçevesinde Türkiye ekonomisi ve AB üyesi ülkelerle mukayesesi

Dünya bir tarafta küreselleşmekte diğer taraftan da bölgeler arası bütünleşmektedir. Bu yeni dünya düzeninde, en başarılı bölgesel bütünleşme hareketini gerçekleştiren Avrupa Birliği olmuştur. AB'nin zaman içinde gösterdiği performansla uluslararası ekonomide ulaştığı güç, diğer ülkeler için bu blok içinde yer almayı cazip hale getirmiştir. Avrupa Birliği'nin aday ve üye ülkelerden yerine getirmesini beklediği bazı kriterler vardır. AB'ye üye olmak için karşılanması gereken üç kriter Kopenhag kriterleri olarak bilinmektedir. Halihazırda AB üyesi ülkelerin Ekonomik Parasal Birlik alnına dahil olabilmek için yerine getirmeleri gereken ekonomik kriterler ise Maastricht Yakınlaşma Kriteri olarak isimlendirilmektedir. Bunlar parasal kriterler ve finansal kriterlerden oluşmaktadır. Bu çalışmada; Maastrichit kriterleri çerçevesinde, Türkiye'nin AB üyesi ülkelerle mukayesesi yapılacaktır. Türkiye'nin sergilediği performans parasal kriterlerden uzak, finansal kriterlerde ise kayda değer düzeyde gözükmektedir