Ortaokul 7. sınıf öğrencilerinde duygusal zeka ile bilgisayar oyun bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu çalışma, hayattaki başarı için gerekli olan duygusal zeka ile çocukların severek oynadıkları ve duygusal zekayı geliştirdiği öngörülen bilgisayar oyunlarının yaratabileceği bağımlılık arasındaki ilişkileri ortaokul 7. sınıf öğrencileri temelinde incelemek için yapılmıştır. Çocukların duygusal zekalarının gelişimi hayattaki başarıları için büyük önem taşımaktadır. Ancak bilgisayar oyunlarının bir taraftan çocukların duygusal zekalarını geliştirmelerine yardımcı olurken diğer taraftan bağımlılık davranışı geliştirerek çocuklara zarar vermesinin önüne geçilmesi yönünde çalışmalar yapılması önemli ve gerekli görülmektedir. İlişkisel tarama modelinin uygulandığı bu çalışmada, 2013 2014 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Silivri, Esenyurt ve Beylikdüzü ilçelerinin her birindeki iki farklı devlet ortaokulunun 7. sınıflarında okuyan 224' ü kız ve 201' i erkek olmak üzere toplam 425 öğrenci çalışma grubunu oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında; sosyo-demografik özellikleri ölçmek için kişisel bilgi formu, duygusal zeka ölçeği olarak Küçükkaragöz ve Kocabaş (2012) tarafından geliştirilen 'Çocuklar için Duygusal Zeka Ölçeği' ve Horzum, Ayas ve Balta (2006) tarafından çocukların bilgisayar oyun bağımlılığını ölçebilmek amacıyla geliştirilen çocuklar için bilgisayar oyun bağımlılığı ölçeği kullanılmıştır. Veriler SPSS 22 paket programı ile analiz edilmiş ve verilerin analizinde değişkenlere bağlı olarak bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. ANOVA sonuçları anlamlı çıktığında ise varyanslar homojen bulunduğundan Tamhane çoklu karşılaştırma tekniği ve ayrıca duygusal zeka ve bilgisayar oyun bağımlılığı ölçeklerinin sonuçları arasındaki ilişkiye bakmak üzere Pearson Korelasyon tekniği kullanılmıştır. Duygusal zekanın genel puanı ile duygusal zekanın iki alt boyutunda kız öğrencilerin lehine, bir alt testte ise erkek öğrenciler lehine farklılık görülmektedir. Bilgisayar bağımlılığı ve cinsiyet ilişkisi genel olarak incelendiğinde; alanyazındanki araştırma sonuçlarından farklı olarak, kız öğrencilerin bilgisayar oyunu bağımlılığı durumları, erkek öğrencilere göre daha yüksek bulunmuştur. Bilgisayar oyun bağımlılığı alt boyutu 'bilgisayar oyununu hayalinde yaratma ve gerçek hayatıyla ilişkilendirme' (Faktör 2), en yüksek olarak Beylikdüzü'nde yaşayan öğrencilerde, en düşük düzeyde ise Esenyurt'ta yaşayanlarda görülmüştür. Beylikdüzü ilçesindeki sosyal, ekonomik ve kültürel çevre Esenyurt ilçesine göre daha zengindir. Ailenin ekonomik durumu fark yaratmasa da içinde yaşanılan çevrenin öğrencilerin düşüncelerini ve hayallerini etkilediği düşünülebilir. Hem duygusal zekanın hem de bilgisayar oyun bağımlılığı ölçeklerinin genel toplam puanları ile kendi alt ölçekleri arasında anlamlı ve olulu ilişkiler bulunmuştur. Bu çalışmada öncelikli olarak duygusal zeka ile bilgisayar oyunları bağımlılığı arasında ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Sonuçta da iki test / durum arasında anlamlı ve olumlu ilişki bulunmuştur. Duygusal zekanın dört farklı alt boyutu ile, bilgisayar oyun bağımlılığının dört farklı alt boyutu arasında anlamlı ve olumlu ilişkiler bulunmuştur. Duygusal zekanın, nötr ve şiddet de içeren bilgisayar oyunlarıyla değil sosyal içerikli bilgisayar oyunlarıyla bağlantılı olduğu öngörülebilir.