turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Yaşayan müze İmoga 'nın çağdaş Türk baskı sanatındaki yeri

'Yaşayan Müze Imoga'nın Çağdaş Türk Baskı Resim Sanatındaki Yeri' konulu tez çalışması kapsamında baskı resmin Türkiye'deki gelişimi ve baskıresim alanında eserler üreten sanatçılara dair önemli örneklerin araştırılması amaçlanmıştır. Baskı resmin ülkemizde çok eski bir tarihi olmamasına karşın, Cumhuriyetle birlikte elde edilen birikimin, bugün önemli noktalara taşındığını görmekteyiz. Bu süreçte gerek sanatçı, gerek akademik eğitime katkıları, gerekse ülkemizdeki kurumsallaşmayı sağlamaları açısından Leopold Levy, Mustafa Aslıer, Mürşide İçmeli, Sabri Berkel, ve Süleyman Saim Tekcan gibi sanatçıların katkıları büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda Süleyman Saim Tekcan'ın dünya standartlarında öneme sahip IMOGA-İstanbul Grafik Sanatlar Müzesi'ni kurmuş olması, ülkemizde özgün baskı sanatının gelişmesinde ve yaygınlaşmasında önemli bir ilerleme sağlamıştır. Bu bağlamda baskıresim sanatının günümüz teknolojik gelişmeleri ile ele alınması çoğaltma işlemini hızlandırmıştır. Bu gelişmelerin resim sanatındaki yansımalarına ait örnekler incelenerek bulgu ve yorumlarına ait sonuçların başlıklar altında toplanması ve ilgili literatüre katkı sağlanması amaçlanmıştır. Araştırmada 2004- 2019 yılları arasındaki süreçte Imoga müzesinin Çağdaş Türk baskı resmine katkılarını konu edinen Türk ve yabancı sanatçılardan; Adnan Çoker, Ali Teoman Germaner, Burhan Doğançay, Devrim Erbil, Ergin İnan, Julian Dimitrov Jordanov ve Süleyman Saim Tekcan'ın un eser örnekleri ile sınırlıdır. İncelenmek üzere seçilen sanatçıların araştırma konusu kapsamındaki istikrarlı çalışma tutumları tercih edilmelerinde referans olmuştur. Araştırma kapsamında Mustafa Sönmez'in modern baskı tekniği kullandığı uygulama çalışmalarının analizlerine yer verilmiştir. Genel tarama modelinin esas alındığı araştırmada, nitel araştırma yöntem ve teknikleri kullanılmıştır. Nitel verileri elde edebilmek için araştırma sürecinde 'doküman incelemesi ve görüşme' yöntemi kullanılmıştır ve bilgisayar, ses kayıt cihazı, fotoğraf makinası gibi cihazlardan yararlanılmıştır.
Sanat yapıtının oluşum sürecine varlıkbilimsel bir yaklaşım

Bu çalışmada, bitmiş yapıttan yola çıkan sanat düşüncesi ve eleştirisinin yerine, yapıt ve yapan ilişkisinin oluş halindeki eylem özünde ele alınması amaçlanmıştır. Buna göre, sanatçı ve yapıt aslında birbirinden ayrı iki şey olmayıp biri diğerinin izi olacak biçimde düşünülmeli ve yapıt, sanatçının sadece kendisinin 'yaptığı' değil, aynı zamanda ve esasen 'olduğu' kendisidir. Bu açıdan bakıldığında, plastik sanatlar alanında sanatsal eylem tıpkı bir tiyatro oyuncusunda olduğu gibi mimesis içerecektir. Bunun anlamı, eylem anında bir ressamın da tıpkı bir oyuncunun rolünde olduğu gibi yaptığı resimle bütünleşerek, yapıtım doğrudan kendisinden meydana getirdiğidir. Bunun sonucunda ise yapıt, şu ya da bu nesne ya da duygunun imge yoluyla temsil edildiği bir ifade biçimi değil, öncelikle ve esasen bizzat yapanın bir tezahürü olarak karşımıza çıkar. Başka bir deyişle, yapıt, yapanın kendisini meydana getirdiği dondurulmuş bir olma halidir.
Görsel tüketim nesnesi olarak motif

Tarihsel olarak motif, bir dönemi tanımlayan ve toplumu ortak bir yörüngeyeyerleştiren, bunu yaparken de bireysel eğilimlere özgürlük tanıyan bir zaman dilimi olarak okunabilir. Motiflerin yaşam tarzıyla bağlantısı, kavramsal olarak günümüzde ne anlama geldiği, güncel durumlarla etkileşimleri açıklanmaya çalışılarak başlar. Üretilen işler ve motif arasındaki bağlantılar kurularak, motifin sanat bağlamındaki kullanımı üzerine araştırmalar yapılmıştır. Yöntem olarak, motif konusu tarihsel ve kavramsal olarak araştırılmış, sanat tarihiyle ilişkilendirmesi yapılmış ve bu konuyla ilgili işler üretmiş sanatçılar ve eserleriyle ilgili örnekler ile birlikte, bunun kendi işlerim üzerindeki etkileriyorumlanmıştır
Çağlar boyunca çay ve çay takımları

Çay, M. Ö. 2000'ü yıllarda Çin'de ortaya çıkmıştır. M. S. 802 yıllarında Japonya'ya geldikten sonra Japon kültürünün ayrılmaz bir parçası haline gelmiş, çay içimi bir tören biçimini almıştır. Çay 17. yy.'da Avrupa'ya geldiğinde başta İngiltere ve Hollanda olmak üzere yaygın bir alışkanlık halini almıştır. Çay demleme ve içmekte kullanılan seramik - porselen kaplar yine Çin kökenlidir. Çin, daha sonra Avrupa'daki tasarımları da etkileyecek olan Ying bölgesi kilinden özgün çaydanlık örnekleri üretmiştir. Ming döneminde çayı ince, beyaz porselen fincanlarda içmişlerdir. 17. yy. porselen çayla beraber Avrupa'ya geldiğinde, Avrupalılar bu değerli malzemeyle üretilen eşyaları pahalı, metal ve mücevherlerle süslemiş, bu büyüleyici objeyi üretmeye çalışmışlardır. Taklitleriyle avunmuşlardır. 18. yy.'da Delft fayansları, Fransız ve İngiliz yumuşak porselenleri ve sonunda Almanya'da Böttger tarafından gerçek 'sert por selen' keşfedilir. Kraliyet aileleri Avrupa'nın her yerinde fabrikalar kurdular. Meissen ve Sevres en önemlileridir. Porselende 'saraylar devri' dediğimiz bu devirde çay orselenleri ağır sırlama ve aşırı dekorlarıyla dikkati çekerler. Wedgwood, ürünlerini geniş kitlelere sunarak seramiği zengin - soyluların eşyası olmaktan kurtardı. 19. yy.'da Endüstrileşme ile birlikte doğan Eklektik dönem estetiğin ölmesine ve bu durum Sanat ve El Sanatları haketlerinin, yüzyılın sonunda Art Nouveau'nın doğmasına sebep olmuştur. 20. yy. makineleşme ve estetiğin bir araya getirilmesini sağlayan Bauha- us'un kurulması ve Modemizm'in başlangıcına sahne olmuştur. Bu dönemde çaydanlıklar 'işlevsellik' ön plana alınarak üretilmiştir. 20. Yüzyılın ikinci yarısında da 'biçim - işlev' tartışmaları devam etmektedir. Modemizm karşıtı akımlar ön plana çıkmıştır. Bugün teknoloji çağını yaşıyoruz. Çay, bu hızlı yaşam biçimine ayak uydurmuş, demliğin yerini kettle, fincanın yerini seramik kupalar almıştır.
Ardahan yöresi düz dokumaları

Ardahan yöresinde düz dokumaların zenginliği ipek yolunun önemli merkezlerinden Ahıska'ya sınır olması ve Anadolu'dan Orta Asya'ya açılan kapılardan bir tanesi olmasıdır. Zira bu ipek yolundaki Ardahan bölgesinde yerleşik hayat kuran ve kökleri Orta Asya'ya dayanan Türk kavimlerin dokuma kültürünü zenginleştirerek devam ettikleri görülmektedir. Ardahan yöresi düz dokumaları denilince akla Ardahan merkez olmak üzere, Çıldır, Posof, Hanak, Damal ve Göle yöresinde dokunan kilim, cicim, zili vb. dokumalar akla gelir. Geometrik ve bitkisel desenlerin ağırlıklı olarak kullanıldığı yöre dokumalarında dokuma tekniklerine göre Ahıskalı, karapapak, yerli kilimi gibi yöresel adlarda kullanılmaktadır. Söz konusu dokumalar, kullanım amaçlarına ve kullanıldıkları yerlere göre seccade, divan yastığı, yer sergisi, yük örtüsü gibi adlar alırlar. Ardahan yöresindeki düz dokumalar kendine has yöresel özelliklerin yanı sıra; Anadolu'daki diğer yaygılarla da ortak özellikler göstermektedir. Düz dokuma yaygılarının malzemesi yündür. Siyah, kahverengi ve beyaz renkli yünler boyamadan saf olarak kullanılır. Boyalar eskiden doğal malzeme ve bitkilerden elde edilmiş olup, günümüzde sentetik ve doğal boyalar birlikte kullanılmaktadır. Kırmızı, siyah, kahverengi, yeşil ve beyaz renkler hakimdir. Tek ve iki şak halinde dokunur. Seccade tipi örneklerde, kenar suları üsluplaşmış lale, karanfil ve hayat ağacı motifleri, zeminde ise kandil ve ibrik benzeri motifler görülür.
1928-1938 yılları arası sinema dergileri'nde türk grafik sanatının gelişimi

Türk sinema sektörünün kalite ve üretim açısından büyümeye başlaması ve kendini şekillendirmesi her alanda olduğu gibi dergicilik sektöründe de kendini göstermiştir. Sinemadaki bu değişim ve gelişim sinema dergilerine de aynı paralellikte yansımıştır. Bu tez çalışması, dönemin sinema dergilerinin sinema tarihindeki önemini ve Türk grafik sanatının gelişim çizgisini görmemiz açısından bir belge niteliği taşımaktadır. Sinema dergilerinin grafik tasarımları incelenirken, aynı zamanda Türk sinema tarihi incelenmiş ve 1928- 1938 yılları arasındaki dönemde sinema politikaları ve bu politikaların dergilere nasıl yansıdığı ve bu yansımanın Türk grafik tasarım sanatında nasıl bir gelişmeye neden olduğu araştırılmıştır. Bu araştırmalar sonucunda ortaya çıkan nitelikler karşılaştırılmış ve sinema dergilerinin Türk grafik sanatının üslupsal gelişimine katkıları ortaya çıkarılmıştır. Bu bakımdan birer belge niteliği taşıyan ve yayınlandığı dönemin düşünce ve sanat dünyasına ışık tutan sinema dergileri üzerine yapılan bu çalışma, bu alanda katkı sağlayacak ilk çalışma olduğu için büyük önem taşımaktadır.
Dijital kurgu sistemlerinin belgesel kurgu diline katkısı: National Geographic belgesel film örneği

Sinemanın ortaya çıkışından günümüze değin teknoloji alanında birçok yenilik ve değişim gerçekleşmiştir. Özellikle son yıllardaki gelişmeler baz alındığında film ve televizyon endüstrisi kavramları ortaya çıkmıştır. Bunun ana nedenlerinden bir tanesi de ciddi yenilikler ve rekabet ortamının oluşmuş olmasıdır. Kısacası tüm bu değişim ve gelişmelere teknoloji sebep olmuştur. 1970'li yılların ortasında bir devrim söz konusu olmuş ve ilk kez bilgisayar sistemli kurgu kullanılmaya başlanmıştır. Bu durum o zamana kadar hakim olan kurgu anlayışını neredeyse kökten değiştirmiştir. Gelişen teknolojiye paralel olarak dijital kurgu sistemlerindeki gelişmelerin belgesel kurgu diline katkısını incelemek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışmanın örneklemini oluşturan National Geographic II. Dünya Savaşı Büyük Saldırılar: Öncü Birlik, Hitler'in Son Köprüsü ve Yap ya da Öl (2018) belgesel filmleri içerisinde kullanılan kamera kayıtları dışındaki tüm dijital materyaller ve kullanım şekillerinin incelenmesi söz konusu sistemlerin kurgu diline katkısını anlamak açısından büyük önem taşımaktadır.
Ağaç baskının dünü bugünü Die Brücke ve Der Blaue Reiter sanatçıları

Ağaç baskının ilk olarak Mısır ve Mezopotamya'da ıstampa biçiminde kullanıldığı tahmin edilmektedir. Çin'de M. S.105 yılında kağıdın bulunmasıyla, ıstampaların mürekkeplenip ipek ve kağıda basılmasına başlanmıştır. Bu dönemde ipek ve deri üzerine yapılmış olan, kuş, kelebek, bitki ve çiçeklerden oluşan baskı örnekleri günümüze kadar gelmiştir. Bu ilk baskılar baskı tarihinde yol gösterici olmuşturlar. Ağaç baskıyı özellikle, rahipler ve keşişler kullanmışlardır. Bunun nedeni de dinin yayılması ve halkın bilinçlendirilmesi amacıyla düşük olan okur-yazar oranının arttırılmaya çalışılmasıdır. Dini kitaplar, ilaç reçeteleri, halkın kullandığı türdeki basılı ilanlar, ağaç baskı yolu ile çoğaltılmış ve yayılmıştır. X. yüzyılda Avrupa, ağaç baskı sanatım, Çin'den gelen oyun kartı, pul ve paralarla tanımıştır. Ancak Almanya'nın 30 yıl savaşlarında zayıf düşmesi ve o dönemde bakır gravürün zengin olanakları karşısında, ağaç baskının ilkel ve yetersiz bulunması sonucu, ağaç baskı sanatına yüzyıllık bir ara verilmiştir. Ağaç baskı, dünden bugüne gelişimi içerisinde çoğu zaman hak etmediği durumlara düşmüştür. Gerçek değerini, Die Brücke ve Der Blaue Reiter sanatçıları ve bu gruplara dahil olmayan diğer sanatçılarla önemini kazanmıştır. Ve tarih içinde hak ettiği yerelde, bu dönem de ulaşılmıştır. Özellikle bu iki grup, Avrupa sanatında, Ekspresyonizm akımının en önemli ayağını oluşturmuşlardır. Türkiye'de de ağaç baskı gerektiği ilgiyi başlangıçta fazlaca bulamamış olmasına karşın, 1957 yılında, Devlet Tatbiki Güzel ivSanatlar Yükekokulunda ağaç baskı çalışmaları başlar ve ağaç baskı sanatı, bu alanda uğraşan sanatçıların artması ile birlikte bugün de kullanılan önemli bir baskı tekniği olma özelliğini korumaktadır.
Kadının sosyal psikolojisinin sanat düzleminde yorumlanması

Toplumsal cinsiyet rolleri sosyal ortamın vazgeçilemeyen özelliklerinden biridir ve bireyin kimliğini ortaya koyma noktasında oldukça etkindir. Sosyal ortamda herkesten cinsiyetleri doğrultusunda rol modellerine uygun davranışlar sergilemesi beklenir. Bu anlamda toplumsal cinsiyet rolleri bireyin zihin ve benlik süreçlerini etkileyen önemli araçsal sembollerle doludur denilebilir. Bu araçsal semboller üzerinde eril söylemin iktidar kurması temel olarak bu yaptırımların başladığı yerdir. Kadınlık ve erkeklik kavramlarına ayrıca her iki cinse dair imajlarla, onlara atfedilen özelliklerle, statülerle, cinsler arası iş bölümüyle insanoğlunun tarihinde hep rastlanmıştır. Cinsiyet kimlikleri ve bu kimliklerin oluşum süreçleri; cinsler arası ilişkilerin düzenlenme biçimleri, aile tipleri ve akrabalık ilişkileri; cinslerin birbirine karşı tutum ve davranışları, cinsel ahlak, aşk ve güzellik anlayışları o toplumun cinsiyet kültürünün meydana getirdiği bireyin sosyal psikolojisine birçok yazar ve sanatçı eserlerinde değinmiştir. 'Kadının Sosyal Psikolojisinin Sanat Düzleminde Yorumlanması' adlı bu tez çalışmasında kadın imgesinin toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında tanımlanan kimliğine, kadının sanatında kendini nasıl ifade ettiğine; kimlik, sosyal rol, toplumsal etkileşim, toplumsal cinsiyet ve toplumsallaşma kavramları çatısı altında yer verilmiştir. Bunun için nitel araştırma tekniklerinden betimsel yöntemle yapılan literatür taraması ile elde edilen verilere ve sanatsal çözümleme yöntemiyle yorumlanarak ele alınan eserlere yer verilmiştir. Beraberinde gerçekleştirilen kişisel ve özgün çalışmalar teknik, içerik, konu olarak kadının sosyo-psikolojik durumunu yansıtmak amacıyla ortaya konulmuş ve yorumlanarak sistemli ve tutarlı bir çalışma ortaya konmaya çalışılmıştır.
Günümüz heykel sanatında varoluşçu etkiler

Günümüz Heykel Sanatında Varoluşçu Etkiler başlıklı bu metin bir Sanatta Yeterlik eser metni olarak hazırlanmıştır. Varoluşçuluk, bir felsefi disiplin olarak İkinci Dünya Savaşı sonrasında, iki dünya savaşı geçirmiş, yıkıntılar içinde ve kendi yarattığı ideallerin yok olduğunu görmüş bir Avrupa'nın ortasında ortaya çıkmış ve köklerini bu coğrafyada salmıştır. Varoluşçuluğu tarihsel olarak ele alan birçok kaynakta akım köklerini, felsefe tarihini devrimsel bir şekilde değiştiren ve insanın dünyada kendini bilmesinin önemine ve nasıl yaşaması gerektiğine dair düşünceleriyle felsefenin yönünü doğadan insana doğru çeviren Sokrates'te bulmaktadır. Elbette Sokrates Varoluşçu bir filozof değildir, ancak düşünceleriyle bu akımın filozoflarını oldukça etkilemiştir. Sokrates gibi aslında Varoluşçu olmayıp bu akımla ilişki kurulan Kierkegaard, Nietzsche, Blaise Pascal gibi pek çok farklı filozof vardır ancak Varoluşçuluğun asıl yeşerdiği yer yukarıda da belirtildiği gibi İkinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa'dır. Ele aldığı iç sıkıntısı, dünyaya fırlatılmışlık, ölüm karşısında insanın varoluşu, kaygı, absürt gibi kavramlar dönemin toplumsal ve siyasal yaşantısında somut karşılıklar bulduğu için de oldukça popüler bir felsefe akımı olmuş ve etkileri günümüze kadar ulaşmıştır. Etkilerinin bu kadar geniş bir alanda ve zamansal olarak da uzun sürmesinin başka bir sebebi de akımın filozoflarının, diğer felsefe akımları ve disiplinlerinin aksine felsefi düşünce ve kavramlarını daha çok edebi metinler üzerinden aktarmaları ve bu sayede de entelektüel çevrelerde olduğu kadar gündelik yaşantının içinde de ses getirmiş olmalarıdır. Varoluşçuluk bu popülerliği üzerinden oldukça eleştirilmiş, bunalım ve umutsuzluk felsefesi olmakla itham edilmiştir. Varoluşçuluğun etkileri, edebiyat ve tiyatronun sınırlarını aşarak; resim, heykel, sinema, şiir, fotoğraf gibi alanlara da yansımış, bu felsefeden etkilenen ve kendi yaşantısı ve yaratma biçimleriyle bu felsefe arasında ilişki kuran birçok sanatçı olmuştur. Bu metnin konusu olan varoluşçuluk ve heykel ilişkisi de bu yüzden önemlidir. Bu eser metninin eser kısmını oluşturan üretimler, bütün bu kavramlar tarihsel ve felsefi olarak açıklandıktan sonra, varoluşçuluk ve heykel ilişkisine referans olabilecek üretimleri olan günümüz sanatçılarının eserleri üzerinden örneklenerek açıklanmış ve metin bu şekilde tamamlanmıştır.
Çağdaş türk resim sanatında gök kavramına bağlı imgelerin göstergebilimsel açıdan incelenmesi

Gök kavramının temelinde, kavrama sahip olan toplumun inanç sistemi ile inanmaları yer almaktadır. Bu nedenle kavramın sanatta ele alınışını ve yerini görebilmek için öncelikle kavramsal tanımı, din ve felsefedeki yeri ile ayrıca çağlar içinde yüklendiği anlamları bilmek gerekmektedir. Bu çalışmada, kavramlarla birlikte gök ve sanatsal ifade ilişkisi kapsamında üretilen sanat eserleri örnekleri incelenerek, gök kavramının, çalışmanın temelini oluşturan çağdaş Türk sanatçılarına olan etkisini belirleyerek yine çağdaş Türk resminde kavrama bağlı gelişen motif, sembol ya da imgelerin göstergebilimsel inceleme yöntemi ile çözümlenmesi amaç edinilmiştir. İmge sembol bağlamında oluşan göstergelerin çözümlenmesinde gök kavramının sanatçıların bilinçaltı dünyasının içsel bir şekilde dışavurumu ya da özgün bir bilinçle mi ele alınıp işlendiğinin araştırılması hedeflenmiştir. Bu bağlamda çok sayıda seçili çağdaş Türk sanatçısının resimleri incelenerek, literatür taraması, röportaj ve eser analizi yöntemiyle sonuca ulaşılmıştır. Çalışma sonucunda kimi sanatçıların kavrama ait motif, sembol ya da imgeleri bir bilinçle ele aldıkları, kimi sanatçıların da konuyu plastik açıdan salt biçim ve form kaygısı ile ele aldıkları tespit edilmiştir. Bu çalışma ile Çağdaş Türk resmi ve kavramla olan etkileşimlerinde, sanatçıların imge ve sembolleri, kimi zaman biçim, kimi zamanda plastik bir ifade unsuru olarak kullanılmasıyla kavram ve inanışlardan beslendiği sonucuna varılmıştır. Araştırmaya şekil veren bölümlerde ilk olarak birinci bölümle probleme ait tanım ve kavramlar ele alınmıştır. İkinci bölümde ise göstergebilimin tanımı, tarihçesi ve ilişkileri, göstergebilim ve sanat eseri incelenmesi kapsamında kuramsal ve kavramsal problemlere yer verilerek, gök kavramının göstergeye dönüşümü incelenmiştir. Üçüncü bölümde Türklerde gök kavramına yönelik anlayışlara yer verilerek kavramın çağdaş Türk sanatında ele alınış biçimi ve göstergeye dönüşümü incelenmiş, konuya ait örnek eserlerdeki imge ve sembollerin göstergebilimsel çözümlemeleri yapılmıştır. Dördüncü bölümde uygulama projesi kavram dahilin de ele alınarak konu amaç ve yöntem bakımından açıklanarak uygulama eserleri değerlendirilmiştir. Araştırmanın son bölümünde veriler değerlendirilerek, elde edilen nihai sonuçlara göre bir takım öneriler getirilmiştir.
21. yüzyıl sanat eserlerinde distopik yaklaşımlar

Araştırma konusu, 21. Yüzyıl sanat eserlerinde distopik yaklaşımlar başlığı altında sanat eserlerindeki distopya kavramı teknoloji bağlamında araştırılmıştır. Edebiyat alanında ortaya çıkan distopya sözcüğünün tanımı, tarihsel süreci ve gelişimi, teknoloji bağlamında edebi eser örnekleriyle distopik anlamsal içeriğine değinilmiştir. Teknoloji ve distopya ilişkisi araştırılarak endüstri 4.0 teknolojisi ile ilişkilendirilmiş bu bağlamda 21. yüzyıl sanat eserleri, betimleme ve yorumlama yöntemi ile incelenmiştir. Teknolojinin endüstri 4.0 ile ilerleme sürecinde, teknolojinin diğer alanlar ile birlikteliği, teknolojik gelişmelerin sunduğu cihazlar ve sistemlerin kullanım alanları ve amaçları, kontrollü bir kullanım ve değerlendirmeden uzak bireysel ve toplumsal yaşam içerisine yerleşmektedir. Günümüzde sanatçılar, yaşanılan zamana ve geleceğe dair endişelerini ifade etmekte var olan teknolojinin boyutları ve etkilerini distopya bağlamında eleştirel bir şekilde yaklaştıkları görülmektedir. Sanatçıların eserlerinde görülen distopik yaklaşımlarda, günümüz teknolojisinin olumsuz etkileri ve geleceğe dair kuşkularını biçimsel ve kavramsal açıdan yansıtmaktadırlar. Distopya kavramı teknoloji bağlamında araştırılarak incelenmiş ve özgün çalışmalar olarak sunulmuştur.
Türkiye'de güzel sanatlar fakültelerinin geleneksel Türk el sanatları bölümlerindeki eğitim programlarının etüdü ve değerlendirmesi

2005 Danışman : Prof. İlhan ÖZKEÇECİBu tezin amacı, Türkiye'de eğitim veren mevcut Güzel SanatlarFakültelerindeki, Geleneksel Türk El Sanatları Bölümlerinin, genel olarak, kısatarihlerinin, günümüzdeki durumlarının, ders müfredatlarının, ders içeriklerinin, akademik kadrolarının tanıtılması olarak özetlenebilir. Tez kapsamında sayılankonuların detaylarının verilmesi, derslerin uygulama ve teorik ağırlıklarınınverilmesi, bölümlerin ders içerikleri, ders müfredatları ve akademik kadroları açısından karşılaştırmalarının verilmesi ve bu konuların sonuçta tartışılması amaçlanmıştır. Bu tezde, verilerin toplanmasında tam sayım yönteminden yararlanılarakülkemizde mevcut bütün Güzel Sanatlar Fakültelerinde eğitim vermekte olan Geleneksel Türk El Sanatları Bölümlerinden bilgi alınmıştır. Bulguların sunulması için çizelgeler kullanılmıştır.
Katastrof

Eleştirel bakış açısı sanat ve sanatçılar için bir gelenek olmuştur. Çünkü bir merkez-çevre ilişkisi içinde biniçaltımızdan geçen imgelerin iyi tahlil edilmesi ve bir sonuca ulaşmada çevrenin iyi tanınması gerekmektedir. Yabancı bir kelime olan 'katastrof, bu çalışmada, içinde yaşanılan dünya da oluşturulmaya çalışılan bütünsel algıları yorumlama çabası ve bu çabadan ortaya çıkacak sonuçlarla resim dilinin çözümlemelerinin yapılması için gereken kuramsal temedir. Raporda, bir doğal yıkım veya afet anlamına gelen 'katastof kavramı, sanat alanında şu ana kadarki deneyimlerin ve birikimlerin bir toplamı olarak sanatsal olguların bir eleştirisidir. Konu içeriğinin açıklanması, Türkiye'de 'sanat'in oluşumunun Avrupa ve Dünya Sanatı ile birlikte incelenmesiyle mümkündür. Özellikle bir Üçüncü Dünya Ülkesinde yaşamanın kültürel yüklerini sırtlayanlar olarak evreni bir bütünsellik penceresinden algılayabilmek, araştırmacının temelini felsefe, sosyoloji, edebiyat ve politika gibi alanlar üzerine kurmasını gerektirmektedir. Bunun için Foucault, Hegel, Bürger gibi fikirleri dünyada kabul görmüş filozofların yanı sıra Hakkı Hünler, Hasan Bülent Kahraman gibi Türk düşünürlerinin de dikkatlice incelenmesi ve felsefi düşüncelerinin takip edilmesi, kendi merkezine yabancılaşmadan, onunla birlikte belli sonuçlara ulaşmak için önem taşımaktadır. 'Katastrof konusuna doğrudan gönderme yapan kaynak bulmak oldukça zordur. Seçilen bu konu belli bir yaşanmışlığın sonucu çeşitli dönemlerden geçtikten sonra ulaşılan bir sonuç olduğu için, bu evreler tekrar incelenerek, gene bunların içinden ve kendi bütünlüğü içinde kaynaklar taranarak tez raporunu oluşturmak gerekmektedir. Ayrıca Goya, Cezanne, Monet, Leonardo da Vinci, Valazquez, Miro, Basquet, Masson gibi dönemlerine izler bırakan sanatçıların, içinde yaşadıkları toplumların kültürel bağlamlarına eleştirel bir açıdan batkıları, yanlış giden veya 11 geçerliliğini kaybeden şeylere karşı devrimci duruşları, bu tez raporunun oluşturulması sırasında ilham kaynağı olmuştur. Bu çalışmada Dünya Sanatı ile birlikte Türk Çağdaş Sanatı da incelenmiştir. Sanatın güncel dillerinin oluştuğu 20. yüzyıl başlarından bu yana avangard yönelimlerle birlikte Türk Çağdaş Sanatı'nın geldiği nokta hakkındaki bu yorumlar, 'katastrof kavramı içerisinde oluşturulmaya çalışılan araştırmacının evren algılaması ile resimlerin temellerini sağlamlaştırılması için kullanılmıştır. Raporun okunması sırasında konunun kuramsal bağlamları ve resim çözümlemelerinin birlikte algılanması önemli bir noktadır. Çünkü fikir ve deneyimler bir sanat işi için ayrılmaz bir bütündür.