turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Doğal ortamdaki fizikokimyasal şartların ağır metal biyosorpsiyonuna etkisi

Küçükçekmece Gölü birçok endemik türü bünyesinde barındıran, dünyadaki doğal lagün göllerinden birisidir. Küçükçekmece Gölü'nde yapılan su kalitesi izleme çalışmalarında, su ve sediment yapıda önemli konsantrasyonlarda demir, bakır ve çinko metallerine rastlanmıştır (Üstün vd.2005). Bu çalışmada, Küçükçekmece Gölü'nden, ötröfikasyon döneminde alınan su örneklerinden izole edilen siyanobakteri izolatlarının Fe+2, Cu+2 ve Zn+2 metallerini biyosorpsiyonu/biyobirikimi incelenmiştir. Bu çalışmada önce, gölden izole edilmiş 5 siyanobakteri izolatının, Fe+2, Cu+2 ve Zn+2 metallerinin 1-20 ppm konsantrasyonunda, 14 günlük periyotta klorofil-a ölçümü yapılarak gelişim eğrileri çıkarılmıştır. Ayrıca probit analizi ile metallerin izolatlar üzerine toksisite konsantrasyonları belirlenmiştir. Bu çalışmalar sonucunda, Synechocystis sp. E35 izolatının her üç metale de diğer izolatlara göre daha fazla dirençli olduğu saptanmıştır. Genellikle alıcı ortamlarda birden fazla metal bir arada bulunmaktadır. Bu çalışmada E35 izolatının, Fe+2, Zn+2 ve Cu+2 metallerinin tekli, ikili ve üçlü karışımlarında biyosorpsiyon/biyobirikim kinetiği, bakterinin optimum gelişme koşullarında (23 C, pH 7) irdelenmiştir. Tekli metallerle yürütülen, biyosorpsiyon/biyobirikim denemeleri sonuçları incelendiğinde, sudan hücre yüzeyine metallerin geçiş hızı sırasıyla; Cu+2 > Zn+2 > Fe+2; hücre yüzeyinden hücre içine metal geçiş hızı ise, Fe+2>Cu+ 2 > Zn+2 şeklinde sıralanmaktadır. İkili metal çözeltilerinde, sudan hücre yüzeyine metal geçiş hızı sıralaması Zn+2 >Cu+ 2 > Fe+2; hücre yüzeyinden hücre içine geçiş hızı ise Fe+2 > Cu+2 > Zn+2 şeklinde sıralanmaktadır. Üç metalin bir arada bulunması halinde, sudan hücre yüzeyine metal geçiş hızı sıralamasının Zn+2 ? Fe+2 >Cu+ 2 olduğu görülmektedir. Hücre yüzeyinden hücre içine geçiş hızı ise Fe+2 >Zn+2>Cu+ 2 şeklinde sıralanmaktadır. Dirençli izolatın doğal ortamdaki davranışlarına yaklaşımlar yapabilmek amacıyla; Küçükçekmece Göl'ünden alınmış doğal su örneğiyle biyosorpsiyon/biyobirikim denemeleri yapılmıştır. Çalışmanın bu aşamasında da dirençli izolatın, en çok Fe+2 iyonlarını, daha sonra Cu+2 ve en az Zn+2 iyonlarını hücre içine aldığı görülmüştür. Synechocystis sp. (E35) izolatı ile yapılan Fe+2, Zn+2 ve Cu+2 denemeleri sonucunda, biyosorpsiyonun hem Freundlich hem de Langmuir izoterm modeline uyduğu görülmektedir. Fe+2, Cu+2 ve Zn+2 metallerinin, Synechocystis sp. (E35) izolatının morfolojik yapısında meydana getirdiği değişiklikler ve izolatın bu metallere karşı oluşturduğu savunma mekanizmaları, elektron mikroskobu görüntüleri ile ortaya konulmuştur. 10 ppm Fe+2'e maruz bırakılan Synechocystis sp. (E35) izolatına ait elektron mikroskobu görüntülerinde, hücre dışı polisakkarit yapılar gözlemlenmiştir. 10 ppm Zn+2 ve 5 ppm Cu+2 iyonları ise Synechocystis sp. (E35) izolatında, demirde görüldüğü kadar yoğun olmamakla birlikte, hücre dışı polisakkarit oluşumuna sebep olmuştur.
Yalova bölgesinden kaynaklanan endüstriyel ve evsel atıksuların bölgenin kıyı ekosistemlerinde su kalitesi üzerine etkileri

YALOVA BÖLGESİNDEN KAYNAKLANAN ENDÜSTRİYEL VE EVSEL ATTKSULARIN BÖLGENİN KIYI EKOSİSTEMLERİNDE SU KALİTESİ ÜZERİNE ETKİLERİ GÜLSEN OKYAY AVAZ
İçme suyu arıtma tesisleri için maliyet indeksi geliştirilmesi

İÇMESUYU ARITMA TESİSLERİ İÇİN MALİYET İNDEKSİ GELİŞTİRİLMESİ Türkiye'de içme suyu arıtma tesislerindeki fiyat artışlarını gösteren bir maliyet indeksi bulunmamaktadır. Bu çalışma, Türkiye şartlarını yansıtacak, içme suyu arıtma tesislerindeki maliyet artışlarını gösteren bir indeksi geliştirme amacıyla yapılmıştır. Bu çalışma doğrultusunda, İstanbul'da İSKİ tarafından yaptırılmakta olan kapasitesi 50.000 mVgün olan Taşoluk İçme suyu Arlıma Tesisi'nin kesin hesaplarının incelenmesiyle maliyet analizleri yapılmıştır. Bu inceleme sonucu maliyetler, inşaat kalemleri, nakliyeler, elektrik (1) kalemleri, elektrik (2) kalemleri, mekanik kalemleri, ekipman kalemleri, mühendislik hizmetleri kalemleri ve muhtelif kalemler olmak üzere 8 grup halinde sınıflandırılmıştır. Her bir gruptaki maliyet büeşenlerinin toplam maliyeti etkileme oranlan, yıllar arasındaki birim fiyat farkları, fiyat artış yüzdeleri, ağırlıklı fiyat artış yüzdeleri belirlenmiş ve indeksin geHştirilme esasları teşkil edilmiştir. Buna göre içme suyu arıtma tesisleri için geliştirilen inşaat maliyetleri indeksi ve bileşenleri için ayrı ayrı tablolar hazırlanarak grafikleri çizilmiştir. Hazırlanan tablolar ve çizilen grafikler doğrultusunda indeks ve büeşenlerinin değerlendirmesi yapılmıştır. Bu çalışma yardımıyla, bundan sonraki yıllar için içme suyu arıtma tesislerinin inşaası sırasında kullanılan kalemlerin o yılki birim fiyattan kullanılarak ağırlıklı fiyat artış yüzdeleri ve maliyet indeksi hesaplanabilecektir.
Plazma gazlaştırma teknolojisi ile katı atık bertarafı

Bu tez çalışmasında, oldukça yeni bir teknoloji olan plazma gazlaştırma teknolojisi ile katı atık bertarafının değerlendirilmesi üzerinde çalışılmıştır. Yine bu çalışma ile, atıkların bertarafı konusunda ülkemiz ve dünyadaki durum araştırılmıştır. Yapılan araştırmalar neticesinde ülkemizde atık bertarafı konusunda Avrupa Birliği ülkelerine nazaran yasal düzenlemeler ve bilinçlenme açısından geride olduğumuz, bununla birlikte Avrupa Birliği Uyum yasaları ile aradaki farkın kapatılmaya çalışıldığı gözlenmiştir. Çalışmanın ilk aşamasında, daha önce geliştirilmiş olunan analitik model ile içeriği bilinen bir arıtma çamuru örneğinin gazlaştırılması neticesinde açığa çıkan sentez gazının içerikleri hesaplanmıştır. Bununla birlikte plazma torcunun gücü ve açığa çıkan ısı enerjisi hesaplanmıştır. Hesaplamalar yapılırken kazan içerisinde oluşan reaksiyonların tersinmez oldukları kabulü yapılmıştır. Daha sonra bu kabulün doğruluğunu kanıtlamak amacıyla kazan içerisinde oluşan beş adet gazlaşma reaksiyonunun oluşma entalpileri hesaplanıp çalışılması gereken sıcaklık aralıkları grafikler halinde sunulmuştur. Çalışmanın ikinci kısmında ise; birinci kısımda analitik model ile çözülen arıtma çamurunun modellemesi bir paket program yardımıyla yapılmış ve sonuçları karşılaştırılmıştır. Analitik model ile hesaplanan sentez gazı içeriklerinde CH4, NH3, HCN gibi bileşikler, bilinmeyen sayısının azaltılması ve hesaplama kolaylığı açısından ihmal edilmiş olup, paket program ile adı geçen bileşiklerin miktarları hesaplanmıştır. Matematiksel hesaplamalar ile paket programın sonuçları incelendiğinde tutarlı olduğu saptanmıştır. Çalışmanın son kısmında ise bir paket program yardımıyla içerikleri ve ısıl kapasiteleri bilinen şehir çöpü atığı ve ithal kömür karışımları ile beş modelleme yapılmıştır. Bu modellerin amacı, çeşitli karışım miktarları ile oluşturulan beslemelerin gazlaştırılması ile açığa çıkan sentez gazlarının içeriklerinin incelenmesidir. Sentez gazının içeriğin, atıkların kütlesel konsantrasyonuna doğrudan bağlı olduğu gözlenmiştir. Yapılan çalışmanın neticesinde; çok yeni bir teknoloji olan Plazma Gazlaştırma Teknolojisi ile gazlaştırmanın analitik ve bilgisayar modellemeleri yapılmış olup elde edilen ürünlerin içerikleri ve ısıl değerleri karşılaştırılmıştır. Ülkemizde bu teknolojiyi kullanacak araştırmacılara ve sanayi kuruluşlarına bir takım matematiksel veriler sunarak ve yol göstermek istenilmiştir.
Atıksu arıtma tesislerinde verimlilik kontrolü ve işletme sorunları

Bu çalışmada Marshall endüstriyel atıksu arıtma tesisi giriş ve çıkışından, havalandırma havuzundan 2 saatlik kompozit örnekler alınarak pH, AKM, BOİ5, KOİ, ÇKM, UAKM, Cr+6, toplam Cr, Cd, Pb, toplam Fe, Zn, toplam CN-, ZSF analizleri yapılmıştır. AKM, BOİ5, KOİ, toplam Cr, Pb, toplam Fe arıtma verimleri araştırılmıştır. Arıtma tesisinin toplam verimi AKM için %99-95, BOİ için %98-96, KOİ için %99-97, toplam Cr için %90-87, Pb için %97-47, toplam Fe için %99- 57 olarak bulunmuştur. ÇKM'nin 110- 900 ml/l, ÇHİ'nin 27-50 ml/g, pH'ın 7,1-8, 0 aralığında değiştiği görülmüştür. Fiziko-kimyasal biyolojik arıtma tesisinde karşılaşılan işletme sorunları tanımlanmış, seçenekli çözüm önerileri sunulmuştur. İşletme sorunlarının çözümünde atıksu karakterizasyonunun bilinmesi ve uygun işletim parametrelerinin seçilmesinin önemli rol oynadığı belirlenmiştir. Deneysel sonuçlar değerlendirilerek grafiklerle sistemin verimi incelenmiştir. Sonuç olarak, dereye deşarj edilebilir nitelikte bir arıtmanın yapıldığı belirlenmiştir.
Water quality management by hydro-institutional mapping approach

Son yıllarda karşılaşılan temel sorun, mevcut su kaynaklarına göre ihtiyaç duyulan miktar ve kalitede suyun sağlanabilmesidir. Bunun ana nedeni, su kullanımında miktar artışına ve çeşitliliğine sebep olan, hızlı nüfus ve endüstri artışıdır. Dolayısıyla, mevcut durumu iyileştirmeye yönelik, su miktarı ve kalitesi yanında, kullanıcıları, kirleticileri ve yöneticileri de kapsayan 'Entegre Su Kaynaklan Yönetimi' adı verilen bir yaklaşıma ihtiyaç duyulmuş ve geliştirilmiştir. Çok yönlü perspektifi ile, ESKY, havzayı baştan başa değerlendirme imkanı sağlamaktadır. ESKY'nin kısıtlayıcı unsurlarından biri olan su kalitesi, havzalarda gün geçtikçe çok daha fazla önem kazanmaktadır. Su kalitesindeki bozulmalar, su tahsisini doğrudan etkilemekte ve su kıtlığına neden olmaktadır. Gediz Nehri Havzası da bu kirliliğe sahip olan havzalardan biridir. Sunulan çalışmada, ESKY yaklaşımı, özellikle su kalitesi dikkate alınarak, mevcut veriler doğrultusunda Gediz Havzası koşullarına uygulanmıştır. Aynı zamanda sunulan çalışmada, QUAL2E modelinin örnek havza koşullarına uygulanması ile, matematiksel modellerin ESKY yaklaşımında etkin kullanımı da vurgulamaktadır. Matematiksel modeller, doğal koşulların matematiksel ifadelerle tanımlanmasını sağlayan, yönetim ve karar verme süreçlerinde kullanılan etkili araçlardır. Mevcut verilerin sınırlı olması, diğer taraftan güncel olmaması, çalışmada elde edilen sonuçların mevcut durumu tam anlamıyla yansıtmamasına neden olmuştur. Sunulan ESKY yaklaşımı, ana bileşenleri ve yöntemi ile, güncel ve sistemli veri temini koşullarında, gelecek çalışmalara bilimsel bir temel teşkil edebilecektir.
Organik evsel katı atıklardan anaerobik ortamda biyogaz üretiminin verimliliğinin araştırılması

Bu çalışmada; çürütülmüş organik katı atık çamuru, çamur içerisinde kalan organik maddeden daha fazla faydalanmak amacıyla tekrar çürütülmüştür. Çürütülmüş çamura, hidroliz aşamasında parçalanması zor olan lignoselülozik maddeleri parçalamak amacıyla asit ve enzim ile ön işlem uygulanmıştır. Enzimatik ve asidik ön işlemleri uygulanan çürütülmüş çamur, termofilik şartlarda (55 0C) tekrar çürütülmüştür. Çürütülmüş çamurun özelliklerini belirlemek için karbonhidrat, protein, toplam katı ve uçucu katı ölçümleri yapılmıştır. Yapılan ölçümler sonucunda; metan gazı hacmi 5. ve 29. günde; ön işlem uygulanmamış çamurda sırasıyla 27 mL, 212, 5 mL; % 1 oranında asidik ön işlem uygulanmış çamurda sırasıyla 96 mL, 118, 5 mL; sadece ısıl işlem uygulanmış çamurda ise sırasıyla 216 mL, 318 mL elde edilmiştir. Böylece; çürütülmüş çamura ısıl ön işlem uygulanmasının, hidroliz aşamasını hızlandırdığı ve metan gazı hacmini artırdığı gözlemlenmiştir.
Evsel katı atık toplama ve taşıma iş kolunda çalışanların iş sağlığı ve güvenliği koşullarının değerlendirilmesi, Ankara-Yenimahalle örneği

Evsel katı atık başka bir deyişle çöp, sadece çevre kirliliği anlamında ilgilenilen bir olgu değildir. Çöp genel kapsamıyla toplama, taşıma, ayrıştırma ve depolama gibi çeşitli aşamalara sahip bir süreçtir. Bu sebeple evsel katı atık alanında çalışanlar için iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili bir takım riskler mevcuttur. Karşılaşılan bu riskler detaylı olarak araştırıldıktan sonra gerekli önlemler alınarak atılacak adımlar belirlenmelidir. Atık bilinci Türkiye'de yeteri kadar gelişmemiştir. Çöpü mümkün olduğunca kaynağında ayırmak bu bilincin gelişmesindeki en önemli faktördür. Kazanılan atık bilinciyle birlikte çöpü kaynağında ayırmanın katı atıkları toplamak ve taşımak için yapılan masrafları azaltmasıyla birlikte bu işkolunda çalışanların sıklıkla karşılaştığı risk etmenlerinin de ortadan kalkmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir. Geçmiş araştırmalarda, bu işkolunda çalışanların önemli bir kısmının sağlık ve güvenlik problemleri ile devamlı olarak karşılaştıkları görülmüştür. Evsel katı atık toplama ve taşıma iş kolunda çalışanların iş sağlığı ve güvenliği koşullarının değerlendirilmesi kapsamında yapılan bu çalışmada, ilk olarak konu ile ilgili genel bilgiler verilmiştir. Yapılan anket çalışmasının verileri çeşitli şekillerde değerlendirilerek çalışanların karşı karşıya oldukları riskler belirlenmiştir. Yenimahalle Belediyesinden alınan iş kazası istatistikleri ve risk değerlendirmeleri verilip saha çalışmasında çekilen örnek fotoğraflar değerlendirilmiştir. Türkiye'de ve dünyada yapılan saha çalışmaları, çöp toplama ve taşıma sistemleri örnekleri verilmiş ve mevzuat incelenmesi yapılmıştır. Son olarak, yapılan araştırmalar, edinilen bilgiler ve veriler ışığında çalışanların karşı karşıya olduğu risklerin tamamen ortadan kaldırılması ya da en az seviyeye indirilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.
Design, construction and operation of pilot declining rate filters in Kağıthane water treatment plant

Bu çalışmada, bir Azalan Debili Pilot Filtre Sistemi'nin projelendirilmesi, kurulması ve işletilmesi ile ilgili bilgiler ve daha sonra bu tesiste yapılan ölçümlerle ilgili veriler, değerlendirmeler ve sonuçlar yer almaktadır. Ayrıca İSKİ su arıtma tesislerinde kullanılan kumun özelliklerinin incelenmesi için yapılan bir dizi deney ve bu deneylerin sonuçları da çalışma içinde sunulmaktadır. Bu çalışma kapsamında İSKİ Kağıthane Çelebi Mehmet Han Su Arıtma Tesislerinde Pilot Azalan Debili Filtrasyon Sistemi kurulmuş ve işletilmiştir. Ham su, filtre kumu ve kum derinliği, ÇMH Su Arıtma Tesisinin sabit debili filtreleriyle aynı alınmıştır. Azalan debili pilot filtreler debi ve hız tahdit vana pozisyonları değiştirilerek çalıştırılmış ve farklı koşullardaki performansları ölçülmüştür. Bu çalışma, ülkemizde uygulaması çok kısıtlı olan Azalan Debili Filtrasyon Sistemi'nin proje, inşaat ve işletme aşamaları hakkında detaylı bilgi elde etmek, lokal şartlarda performansını gözlemlemek ve İSKİ tarafından bütün arıtma tesisleri filtrelerinde kullanılan kumun özelliklerini ortaya koyabilmek amacıyla yapılmıştır. III
Mimarlıkta doğaya uyum ve elde edilebilecek kazanımların örnekler üzerinden incelenmesi

Tez, sağlam temeller üzerinde şekillenmiş, neyin niçin yapıldığı üzerine düşünülmüş bir mimari tasarım eyleminin izini sürmektedir. Bu doğrultuda, 'doğa', mimariye rastlantısallık ve keyfincelikten uzak, ilkeleri olan temel bir dayanak olarak ele alınmıştır. Tezin üzerinde önemle durduğu, doğa esaslı düşünme biçiminin gündemdeki birtakım olmadığı ve yaşamın 'yapmak' la ilgili her alanında ve bu çalışmanın ana konusu olan mimarlıkta bu çerçeveden bakmanın gerekliliğidir. Tezle amaçlanan; mimarlıkta, yaşayan yüksek bir organizasyon olarak ele alınan 'doğa'ya uyumun ve bu sayede elde edilebilecek kazanımların örnekler üzerinden araştırılmasıdır. Araştırmanın sonucunda, doğanın işleyiş esaslarına uygun şekillenen mimarlık yoluyla elde edilebilecek fiziksel, ekonomik, psikolojik, sosyal, kültürel kazanımlar ve uyumsuz yaklaşımla oluşabilecek kayıplar ortaya çıkartılmıştır. Kullanıcısına, topluma, 'doğa'ya dair bu kazanımların, birey ve toplum sağlığı açısından olduğu kadar, mimarinin doğanın korunmasındaki sorumluluğu açısından da önemli olduğu açıktır.
Kentsel atıksu arıtan arıtma tesisinin modellenmesi ve genel atıksu karakteristiğinin endüstriyel etkilerinin belirlenmesi

Bu çalışmada İSU Genel Müdürlüğü bünyesinde bulunan KAAT atıksu karakterizasyonu ve modellemesi yapılmış, endüstriyel deşarjların genel atıksu karakteristiğine ve işletmeye etkileri incelenmiştir. Atıksu karakterizasyonu ve modellemesi için 2011 yılı kompozit numuneler kullanılmıştır. Biyolojik arıtılabilirlilik çalışmaları Eylül ayında alınan örnekle yürütülmüştür. 2011 yılı KAAT giriş KOİ değerleri 1930- 3582 mg/L aralığında değişmekte, standart sapması 520 mg/L değerini almaktadır. Endüstrilerin AKDY'de belirtilen deşarj limitlerine uymadığı belirlenmiştir. KAAT'ye en büyük etki maya, atıksularından kaynaklanmaktadır ve evsel atıksuların seyrelme etkisinin büyük olduğu görülmüştür. Biyolojik arıtılabilirlilik çalışmaları değerlendirildiğinde toplam atıksuyun %17. 6 kolay ayrışabilir KOİ, % 6 sı çözünmüş inert KOİ, %28'i çözünmüş yavaş ayrışabilir KOİ, %41 partiküler yavaş ayrışabilir KOİ, %7.4 partiküler inert KOİ olarak bulunmuştur. Aktif çamur ikili hidroliz şeklinde modellenmiş, simülasyonda Aquasim programı kullanılmıştır. KAAT nin deşarjının Kentsel Atıksu Arıtma Yönetmeliği'ne uymadığı belirlenmiştir. KAAY uymamasının nedeni olarak KAAT çıkışındaki inert KOİ ve yavaş hidroliz olabilen KOİ'nin olduğu tespit tespit edilmiştir. Endüstrilerin AKDY yönetmeliğe uymaları ve atıksu karakterinin evsel nitelikte olması halinde çamur üretiminde % 61 azalma, oksijen ihtiyacında % 61 azalma ve havalandırma enerji tüketiminde ise % 65 azalma olacağı tespit edilmiştir. Bu bölgede tüm endüstrilerin İSU denetim birimleri tarafından 24 saat kontrol edildiği, denetimler esnasında alınan numune analiz sonuçları ile KAAT sonuçlarının örtüşmediği ve sonuç olarak kaçak deşarjların olduğu sonucuna varılmıştır. Endüstrilerin denetimlerinin teknolojik olarak yapılmasının zorunlu hale geldiği, klasik yöntemlerle denetimlerin artık terk edilmesi gerekliliği öneri olarak sunulmuştur.
Sulardan humik asit giderim alternatiflerinin karşılaştırılması

Bu çalışmanın amacı: kimyasal arıtma, ozonlama, fenton oksidasyonu ve aktif karbon adsorbsiyonu işlemlerini uygulayarak içme sularındaki humik asit maddelerinin uzaklaştırılması sonucu oluşan giderim verimlerinin incelenmesidir. Kimyasal arıtma işlemlerinde: FeCl 3 için optimum pH 5 ve optimum dozaj 40 mg/L olarak tespit edilmiştir ve giderim veriminin %94'tür. Al2(SO4) 3 için optimum pH 5 ve optimum dozaj 40 mg/L olarak tespit edilmiştir ve giderim veriminin %91'tür. Ozonlama işlemlerinde 90 dakikalık ozonlama sonuçları incelendiğinde sırasıyla ile pH 10'da %84.1, pH 7'de %80.4, pH 4'de %62. 2 giderim verileri elde edilmiştir. Fenton oksidasyonu prosesleri için en uygun pH bölgesi için 3 ve 4, optimum H O dozu 120 mg/L ve optimum Fe+2 dozu 80 mg/L olduğu görülmüştür. Aktif karbon adsorbsiyonu işlemlerinde 90 dakikalık sonuçlar incelendiğinde sırasıyla ile pH 4'de %99.8, pH 7'de %68.1, pH 10'da %65. 1 giderim verimleri elde edilmiştir. Fotokatalitik oksidasyon işlemlerinde 90 dakikalık sonuçlar incelendiğinde UVA ile giderim verimi gözlenmezken UVC'de % 5.8 giderim verimi tespit edilmiştir. UVA ve UVC ışığına ek olarak 30 mg/L TiO2 eklendiğinde 30. dakikalarda giderim verimler, % 100'e ulaşmıştır. Bu sonuçlar incelendiğinde, içme suyu arıtma sistemleri için önemli veriler elde edilmiştir. İçme suyu olarak kullanılması planlanan suların özellikleri net olarak ortaya konmalı ve arıtma işlemlerinin ardından sularda kalıntı olarak karsinojenik maddelerin olmaması için doğru arıtma işlemlerine karar verilmelidir.
Ege Üniversitesi kullanma sularının kalitesinin araştırılması

Bu tezde Ege Üniversitesi'nde kullanma amaçlı yeraltı sularının parametrik değerleri incelenmiştir. İnceleme, element analizleri, polisiklik aromatik hidrokarbonların analizleri, pestisidlerin analizleri, mikrobiyolojik analizler ve temel parametrelerin analizleri olmak üzere 5 başlık altında gerçekleştirilmiştir. Bu Çalışmada, 9 Aralık 2013 saat: 18:30 ve 11 Şubat 2014 saat: 16:30 olmak üzere iki adet anlık numune, dört adet yeraltı suyu kaynağının birleşerek tek hatla geldiği Ege Üniversitesi yeraltı kullanma suyu depolama ve pompa istasyonundan alınmıştır. Elde edilen değerler doğrultusunda Ege Üniversitesi kullanma amaçlı suların 'Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği' ve 'İnsani Tüketim Amaçlı İçme Suları Hakkında Yönetmelik' kapsamında kalite sınıfı değerlendirilmiştir. Elde edilen bulguların halk sağlığına ışık tutması ve gereken tedbirlerin belirlenmesi adına katkı sağlaması amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda, incelenilen parametrelerde 'İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik' limit değerlerine göre yüksek değerdeki toplam pestisid miktarı, Arsenik ve koliform bakteriler, kullanma suyunun içme suyu olarak kullanılmasını engelleyen etmenler olduğu tesbit edilmiştir. Bununla birlikte yeraltı suyunun toplam pestisit, Civa ve Klorür değerleri 'Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde yer alan sınıflandırmalara göre sınıf 2'ye dahil iken geride kalan bütün parametrelerin yine aynı yönetmeliğe göre sınıf 1 kalite kriterlerini sağladığı görülmüştür.
Evsel atıksu arıtma tesislerinde ön arıtım ve biyolojik arıtım çıkış parametrelerinin YSA ile tahmini

Atıksu arıtma tesislerinde BOİ, KOİ gibi parametrelerin çıkış değerleri ve tesis verimi aktif çamur prosesi içerisinde yer alan mikroorganizma ve substrat konsantrasyonuna bağlı olarak geliştirilen denklemler yardımıyla tahmin edilmekte veya çıkış ölçümüyle belirlenmektedir. Yapay Sinir Ağları ile yapılan ancak işletme sırasında karşılaşılabilecek özel durumların zamanında ve doğru görülebilmesi için çıkış suyu ölçümleri yeterli değildir. Ölçümü beklenmeden, su tesisteyken parametre değerlerini tespit edebilmek, herhangi bir probleme zamanında müdahale etmek için önem taşımaktadır. YSA kullanılarak bu tür modellerin geliştirilebileceği şimdiye kadarki çalışmalarda gösterilmiştir. Ancak tesisin ara ünitelerini de dikkate alan ve geçmişş verilere dayanarak aynı anda çoklu parametrelerin tahminini yapabilen YSA üzerinde çalışmaya çok fazla rastlanmamaktadır. Oysa ara ünitede parametrelerin değerini bilebilmek ve tek parametre yerine tesis performansını belirleyen tüm kritik parametreleri aynı anda görebilmek işletmeciye önemli destek sağlayacaktır. Bu çalışmada evsel nitelikli bir atıksu arıtma tesisinde bütün parametrelerin çıkış değerlerinin tahmini amacıyla YSA modeli kurgulanmıştır. Modelde atıksu arıtma tesisi ön arıtım (YSA-1) ve biyolojik arıtım (YSA-2) ünitesi olarak alt sistemlere bölünmüş ve her bir kısım için pH, debi, sıcaklık, AKM, KOİ, BOİ, toplam N ve toplam P kontrol parametreleri çalışılmıştır. Modelde en düşük test hata oranını veren öğrenme oranı 0, 1, momentum sabiti 0,8, iterasyon sayısı 10000 olarak tespit edilmiştir. YSA- 1 için purelin-purelin 8 düğüm sayılı YSA- 2 modeli için ise purelin-purelin 13 düğüm sayılı ağ yapısı en uygun genellemeye ulaşmıştır. Model çalışmaları sonucunda bütün parametrelerin hata seviyeleri farklı olsa da aynı anda tahmin edilebileceği gösterilmiştir. Model performansı açısından YSA- 1 modelinin pH (%1,1-3,1), debi (%6,5-7,1), AKM (%8,3-14,3), KOİ (%8,1-9,4) ve BOİ (%12-13,8) parametrelerinin tahmininde başarılı olduğu sonucuna varılmıştır. YSA- 2 modelinde ise debi (%7,4-10,1), sıcaklık (%8-9,4) parametrelerinde başarılı sonuçlar elde edilirken, AKM (%21,3-62,8), KOİ (%10,6-27,2), BOİ (%9,5-41,5) tahmininde modelin performansının yetersiz kaldığı görülmüştür. pH (%2,5-5,8), toplam fosfor (%61,7-62,4) ve toplam azotun (%16,4-44,1) ise kısmen başarılı olduğu sonucuna varılmıştır. Başarısız ve kısmen başarılı alınan parametrelerin model yapılandırılırken dikkate alınarak bazı noktalarla başarılı duruma getirilebileceği görülmüştür. En az son 2 yıllık tesis verisiyle çalışılmalı ve her son ayın verisi eklendiğinde en eskisi çıkarılmalıdır. Eğitme test setleri seçilirken mevsimsel değişimi de içerecek şekilde örneğin 4 eğitme 1 test şeklinde seçilmelidir. Farklı aktivasyon fonksiyonlarında yakın hata oranları elde edilmiştir. buna dayanarak bunlar da da farklı lr ve mc ile denemeler yapılmalıdır.