Ortaokul İngilizce öğretmenlerinin program uygulama yaklaşımlarının öğrencilerin motivasyonlarına ve akademik başarılarına etkisi

Amaç: Bu çalışmanın amacı, ortaokul İngilizce öğretmenlerinin yedinci sınıf İngilizce dersi öğretim programını uygularken eğilim gösterdikleri yaklaşımları ortaya çıkarmak ve programın uygulanmasına yönelik öğretmen yaklaşımlarının öğrencilerin İngilizce dersine yönelik motivasyon ve akademik başarı düzeylerine etkisini belirlemektir. Yöntem: Karma desende tasarlanan araştırmanın nitel çalışma grubunu maksimum çeşitlilik ve ölçüt örnekleme yöntemleri ile belirlenen 14 İngilizce öğretmeni ve bu öğretmenlerin sınıflarında öğrenim gören ortaokul yedinci sınıf öğrencileri oluştururken, nicel çalışma grubunu ortaokul yedinci sınıflarda öğretim yapan 181 İngilizce öğretmeni ve yine bu öğretmenlerin sınıflarında öğrenim gören 4342 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın nitel verileri gözlem, görüşme ve doküman incelemesi ile elde edilmiştir. Nicel verilerin toplanmasında ise Öğretmenlerin Program Uygulama Yaklaşımları Ölçeği, Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği'nin güdülenme boyutu ve öğrencilerin İngilizce dersi sınavından aldıkları puanlar kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen nitel verilerin çözümlenmesinde içerik analizinden faydalanılırken, nicel veriler betimsel istatistikler, t-testi, tek yönlü ANOVA, Welsh ve Brown-Forsythe testleri, korelasyon analizi, basit ve çoklu regresyon analizleri yardımıyla çözümlenmiştir. Bulgular: Araştırma bulguları, öğretmenlerin sınıflarında programı uygularken programa bağlılık, programın uyarlanması ve programın tasarlanması olmak üzere temelde üç farklı yaklaşım sergilediklerini göstermiştir. Öğretmenler genellikle her bir yaklaşım altında öğrenci odaklı ve sınav odaklı uygulamalara yer vermektedirler. Fakat programın uyarlanması yaklaşımı altındaki sınav odaklı ve öğrenci odaklı uygulamalar öğretmenlerin benimsedikleri felsefe açısından önemli farklılıklar göstermektedir. Öğretmenlerin program uygulama yaklaşımlarının öğrenci üzerindeki etkileri incelendiğinde, programa bağlılık ve sınav odaklı uyarlama yaklaşımlarına eğilim gösteren öğretmenlerin, öğrencilerin İngilizce dersine yönelik motivasyon ve akademik başarı düzeyleri üzerinde önemli bir etkiye sahip olmadıkları görülmüştür. Diğer taraftan program materyallerinde öğrenci odaklı uyarlamalara yer veren öğretmenler, öğrencilerin derse yönelik motivasyonlarının ve akademik başarı düzeylerinin artmasına olumlu yönde katkı sağlamaktadırlar. Programın tasarlanması yaklaşımına eğilim gösteren öğretmenler ise öğrencilerin akademik başarılarını olumlu yönde etkilerken, derse yönelik motivasyonlarını belirli durumlarda etkilemektedirler. Sonuç ve Öneriler: Öğretmenlerin program materyallerini sınıflarında uygularken öğrenci ilgi, ihtiyaç ve seviyelerini dikkate alarak uyarlamalar yapmaları öğrencilerin derse yönelik motivasyonlarını arttırmakta, öğrenme ve akademik başarı düzeylerini olumlu yönde etkilemektedir. Hem öğretmenler hem de öğrenciler program materyallerindeki içerik ve etkinliklerin sıkıcı, yetersiz olduğunu ve öğrenci seviyesine uygun olmadığını belirtmişlerdir. Program materyallerindeki bu sorunları gidermek adına sınıfta program materyalleri dışında bir kaynağa yer verilmesi ve öğrenci özellikleri doğrultusunda ekstra etkinlikler yapılması öğrencilerin derse olan motivasyonlarını ve öğrenme düzeylerini arttırmaktadır. Bu nedenle, resmi öğretim programını sınıflarında uygularken program materyalleri olan ders kitaplarına sıkı sıkıya bağlı kalmaları konusunda öğretmenlere baskı yapılmamalıdır. Öğretmenler programın yapılandırmacı felsefesine uygun bir şekilde program materyallerini sınıflarında uygularken öğrenci özellikleri doğrultusunda nasıl uyarlamalar yapabilecekleri konusunda bilgilendirilmelidirler.