İnfertil kadınlarda depresyon ve anksiyete

Bu çalışmada, infertil kadınların depresyon ve sürekli anksiyete düzeyleri fertil kadınların depresyon ve sürekli anksiyete düzeyleriyle karşılaştırılarak sonuçta infertilitenin kadın ruh sağlığı üzerine etkisi incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma, biri deney diğeri kontrol grubu olmak üzere iki grup denekle gerçekleştirilmiştir. İ. Ü. İstanbul Tıp Fakültesi ve Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı Polikliniklerine başvuran infertil kadınlardan, önceden belirlenen seçme ölçütlerine uyan 50 infertil kadın deney grubunu oluşturmuştur. Polikliniklere doğum kontrolü için başvuran fertil kadınlardan, önceden belirlenen ölçütlere uyan 50 fertil kadın' da kontrol grubu için seçilmişlerdir. Araştırmada, hem deney hem kontrol grubuna, demografik ve diğer değişkenleri kapsayan bir soru listesi ile BDÖ ve STAI-T ölçekleri uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri hipotezimizin doğrulandığını göstermiştir; Deney ve kontrol grubunu oluşturan infertil ve fertil kadınların, bu çalışmada kullanılan depresyon ile sürekli anksiyete düzeylerini saptayan BDÖ ve STAI-T' dentaldıkları puanların korelasyonu, iki ölçek arasında istatistiksel düzeyde anlamlı bir bağıntı olduğunu göstermiştir. Yani infertil kadınlarda depresyon ve sürekli anksiyete, fertil kadınlara göre belirgin bir artış göstermiş, anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. - 69 Demografik ve diğer değişkenleri kapsayan soru listesine deney ve kontrol grubu deneklerin verdikleri yanıtlara göre yapılan istatistiksel analizlerden şu sonuçlar elde edilmiştir: 1. Çeşitli yaş gruplarındaki infertil kadınların ölçeklerdeki puan ortalamaları arasındaki farkların anlamsız olması; yaşın, infertil kadınlarda depresyon ve sürekli ank- siyeteyi etkileyici nitelikte olmadığını düşündürmektedir. 2. Gelişme çağlarını kırsal veya kentsel alanda geçiren infertil kadınların ölçeklerdentaldıkları puanların arasındaki farklılığın istatistiksel olarak anlamsız olması, gelişme bölgesinin infertil kadınlardaki depresyon ve sürekli anksiyete düzeylerini etkilemediğini düşündürmektedir. 3. Değişik düzeylerde aylık gelire sahip deney grubunu oluşturan kadınların, ölçeklerdentaldıkları puan ortalamaları arasındaki farkların istatistiksel olarak anlamsız bulunması, gelir düzeyinin infertil kadınlardaki depresyon ve sürekli anksiyete üzerine etkisinin olmadığını düşündürmektedir. 4. Deney grubundaki çalışan veya çalışmayan kadınların, ölçeklerdentaldıkları puan ortalamaları arasındaki farkların istatistiksel olarak anlamsız olması, çalışma durumunun infertil kadının depresyon ve sürekli anksiyetesi üzerine etkili olmadığını düşündürmektedir. 5. Evlilik süresinin infertil kadınlardaki depresyon ve sürekli anksiyete üzerine etkisinin olmadığı, ölçeklerdeki puan farklarının anlamlı olmaması nedeniyle düşünülmektedir. 6. Deney grubunda ölçeklerdentalınan puanların arasındaki farkın anlamsız olması, eşi ile aynı yaşta olma veya yaş farkı olmasının, infertil kadının depresyon ve sürekli anksiyetesi üzerine etkisinin olmadığını düşündürmektedir. İlk öğrenim görmüş infertil kadının ölçeklerdentaldığı puan ortalamaları, yüksek öğrenim görmüş olan infertil kadının puan ortalamalarından istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Bu da; eğitim seviyesinin çok düşük ve yüksek olmasının, infertil kadının depresyon ve sürekli anksiyetesi üzerine önemli bir değişken olduğunu düşündürmektedir. 8. Eşinin ailesiyle yaşayan infertil kadınların depresyon ve sürekli anksiyetesi, karı-koca yalnız yaşayan infertil kadınlarınkine göre yüksektir. Bu da; erkeğin ailesiyle birlikte veya ayrı yaşamanın infertil kadının depresyon ve sürekli anksiyetesi üzerine önemli bir değişken olduğunu düşündürmektedir. 9. Deney grubunu oluşturan kadınların, eşlerinin aileleriyle ilişkileri hangi düzeyde olursa olsun, ölçeklerindentaldıkları puan farklarının anlamsız bulunması dolayısıyla; erkeğin ailesiyle ilişkinin, infertil kadınların depresyon ve sürekli anksiyetesi üzerine etkisinin olmadığını düşündürmektedir. 10. Eş ile iyi ve orta düzeydeki cinsel ilişkinin' infertil kadınlardaki depresyon ve sürekli anksiyete üzerine etkisinin olmadığı, puan ortalamaları arasındaki farkların istatistiksel olarak anlamsız bulunması dolayısıyla düşünülmektedir. Bu bulgulara göre; eğitim düzeyi ve erkeğin ailesiyle oturma gibi değişkenler dışında diğer bütün değişkenler, infertil kadınların depresyon ve sürekli anksiyetesini etkileyici özellikte değildir. Buna dayanarak çocuksuzluğun kendisinin, depresyon ve sürekli anksiyeteyi arttırıcı nitelikte olduğunu kısaca; inf ertilitenin, kadının ruhsal dengesini olumsuz olarak etkilediğini söyleyebiliriz. İnfertilite, pek çok kadın için önemli bir mücadele anlamına gelmektedir. Bu konuda çalışan uzmanların ve diğer kişilerin tedavide başarılı olabilmeleri için infertil- 71 kadxnlarin psikolojik durumunu göz önüne almaları gerekir. Ayrıca infertil kadınla görüşerek tedavi süreci içinde; öfke, suçluluk, anksiyete duymasının ve depresyona girmesinin beklenilebilir bir şey olduğunu anlatmaları, kadının infertilitenin psikolojik sonuçlarıyla başa çıkmasına yardımcı olur. Sonuç olarak; daha kişilikli, kendine güvenen, girişken dolayısıyla ruhsal açıdan sağlıklı kadınlardan oluşan bir toplum daha demokratik ve dinamik olma şansına sahiptir.