turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Tekstil endüstrisi arıtılmış atıksularında renk ve öncelikli kirleticilerin ozon teknolojileri ile gideriminin araştırılması

Tekstil endüstrisi atıksuları genel olarak üretim, hammadde, su kullanımı ve kullanılan teknolojiler yönünden farklılık gösterir. Tekstil endüstrisinden kaynaklanan atıksular yüksek konsantrasyonda organik ve inorganik kimyasallar ile oldukça kuvvetli renk ve kalıntı KOI'ye sahiptirler. Tekstil endüstrisi atıksularından renk ve KOİ giderimi özellikle kullanılan boyalar, veya hazırlanan reçeteler üzerinde yürütülen çalışmalar ile yoğunluk kazanmıştır. Renk ve KOİ gideriminde yüksek verimliliği ile kimyasal oksidasyon prosesi olan ozonlama ile ileri oksidasyon teknikleri bu çalışmaların çok büyük bölümünü oluşturmaktadır. Ozon ile renk ve KOİ giderimi çalışmalarının çok az bir bölümü arıtılmış atıksular üzerinde olup öncelikli kirleticilerin de ayrıca irdelenmesini içermemektedirler. Bu konuda bölgemizde bir ilk oluşturmayı hedefleyen bu tez kapsamında, iki farklı tekstil endüstrisi arıtılmış atıksularında atıksularında ozon teknolojisi ile renk ve KOI giderimi ile öncelikli kirleticilerin giderimi izlenmiştir. İlk atıksu kaynağı Dokunmuş Kumaş Endüstrisi Alt Kategorisinde yer alan bir denim yıkama fabrikası olup tesiste kimyasal ve biyolojik arıtma çıkışından 4 kez numune alınmıştır. Bu endüstride pH ayarı yapılmadan 0,96 mg/Ldk ozon debisi ile %37 KOI giderimi ve %75 renk giderimi elde edilmiştir. İkinci atıksu kaynağı ise Sentetik Tekstil Terbiyesi alt kategorisine giren bir pamuk ve polyester boyama yapan tekstil fabrikası olup bu tesisten biyolojik arıtma girişi ve çıkışından farklı zamanlarda 3 kez numune alınmıştır. Bu endüstride atıksuların pH ayarı yapılmadan 10,8 mg/Ldk uygulanan ozon debisi ile %63, 9 KOI giderimi, %99 renk giderimi elde edilmiştir. Ayrıca tekstil endüstrisinde bulunan nonilfenol, nonilfenol etoksilat, oktilfenol ve oktilfenol etoksilat gibi öncelikli kirleticilerin oluşumu ve giderimi GC-MS analizi ile incelenmiştir. Ozonlama sonucu oluşan sülfat, nitrat, asetat, okzalat gibi iyonlar İyon kromatografı ile ölçülmüştür. Ayrıca ozonlama süreci Daphnia magna toksisite testi ile irdelenmiş olup, atıksuya bağlı ozonlama öncesi ve sonrası toksisite belirlenmiştir.
Manganez/nikel oksit partikülleri ile sentetik atıksularda krom giderimi

Bu çalışma kapsamında, asidik koşullarda sentezlenen manganez/nikel oksit partikülleri hexavalent krom (Cr gideriminde test edilmiştir. Sentezlenen Mn/Ni oksit partiküllerin mineral içeriği ve yüzey alanı X Işını Kırınımı ve Brauner-Emmett-Teller yöntemleri ile belirlenmiştir. Sentezlenen oksit partikülleri yüksek oranda hausmannit ve mangan hidroksit gibi oksit mineralleri içermektedir. Ayrıca yüksek porositeli Mn/Ni oksit partiküllerin geniş bir yüzey alana sahip olduğu (130 m2/g) BET analizleri ile tespit edilmiştir. Mn/Ni oksit partikülleri ile Cr giderimi farklı deneysel koşullarda ayrıntılı olarak araştırılmıştır. Bu kapsamda Mn/Ni kütlesel oranı, partikül dozu, karıştırma hızı, adsorpsiyon süresi, pH, sıcaklık, iletkenlik ve başlangıç Cr konsantrasyonu gibi pek çok farklı parametrelerin Cr giderimine etkileri analiz edilmiş ve bu parametreler için optimum değerler belirlenmiştir. Mn/Ni oksit partikülleri ile Cr gideriminde adsorpsiyon süresi, Mn/Ni kütlesel oranı ve partikül dozu için optimum değerler sırasıyla, 2 saat, 3/1 ve 2 g/L olarak elde edilmiştir. pH ve iletkenliğin artmasıyla birlikte krom adsorpsiyon kapasitesi azalırken sıcaklık artışı ile birlikte adsorpsiyon hızı artmıştır. Karıştırma hızı 300 rpm'e kadar krom giderimine olumlu bir katkı sağlamış, fakat daha yüksek karıştırma hızlarında giderim veriminin azaldığı gözlemlenmiştir. Mn/Ni oksit partikülleri ile Cr gideriminde önem arz eden mekanizmaların açıklığa kavuşturulması için adsorpsiyon-desorpsiyon ve XRD deneyleri gerçekleştirilmiştir. Alkali koşullarda (pH > 10) Cr partikül yüzeyinden desorbe edilerek sulu çözeltilerde absorbans değerleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre Mn/Ni oksit partikülleri ile Cr giderimi adsorpsiyona dayalı olarak gerçekleşmektedir. Deneysel verilerin Freundlich izoterm modeli ile uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Yapılan termodinamik analizler sonucunda adsorpsiyon için reaksiyonun endotermik olduğu belirlenmiştir.
Water security index for four neighbour cities in the aegean region incorporating future challenges

Su güvenliği, görece fakir toplumların temiz suya erişimde yaşadığı zorluk göz önünde bulundurulduğunda, küresel bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu problem, su kaynaklarının azalmaya devam etmesiyle birlikte daha da karmaşık bir hal almaktadır. Bu noktada, yapılan su planlamalarında iklim değişikliğinin ve nüfus artışının da dikkate alınması gerekmektedir, çünkü istikrarsız hava koşulları ve artan nüfusun beraberinde getirdiği talep artışı, gelecekteki su arzı miktarlarının öngörülmesini zorlaştırmaktadır. Bu tez çalışmasında, insan faaliyetleri ve çevre arasındaki neden-sonuç ilişkilerine dayanan Baskı-Durum-Tepki metodu kullanılarak, Ege Bölgesi'nde yer alan 4 komşu il için bir su güvenliği endeksi oluşturulmuştur. Geçmiş yılların verisi kullanılarak yapılan hesaplamalara göre, çalışma alanının su kaynaklarının mevcut durumda 'zayıf koşullar' altında olduğu ortaya çıkmış, bölgedeki su güvenliğinin şu anki durumunun ise 'ortalama koşullar' altında olduğu saptanmıştır. RCP 8.5 ve RCP 4.5 iklim değişikliği senaryoları ve nüfus artışı tahminlerinin mevcut durum sonuçlarına entegre edilmesi ise mevcut durum sonuçlarını değiştirmemiş, ancak yine de iklim değişikliği senaryoları ve nüfus artışı tahminlerinin çalışma alanının su güvenliği üzerindeki birleşik etkisi değerlendirildiğinde, endeks sonucunun kayda değer miktarda aşağı çekildiği gözlenmiştir. Bir yandan, RCP 8.5 iklim değişikliği senaryosunun 4 komşu ilin su kaynakları üzerinde tek başına yarattığı etkinin de önemli derecede olduğu ortaya çıkmıştır.
Political ecology of pollution control failure in Ergene basin of Thrace, Turkey

Bu tez, Ergene Havzası'ndaki kirlilik kontrol başarısızlığını, çevre koruma başarısızlığının özel bir örneği olarak analiz etmektedir. Politik ekoloji literatürü bir başlangıç noktası olarak kullanılarak, kirlilik kontrolü çabaları ve başarısızlıklarını etkileyen güç ve politikalar ele alınmaktadır. Ergene'deki hızlı sanayileşme, sanayi tesislerinin İstanbul'dan Trakya'ya taşınması politikasının bir parçası olarak, 1980'lerde başlamıştır. Böylece, endüstri yoğunluklu bölgeler oluşmuştur. Su kirliliği konusundaki ihmal ise kirlilik düzeyinin artmasına neden olmuştur. Öte yandan, kirliliği kontrol altına almak için halk tepkisi ve profesyonel çabalar ortaya konulmuştur. Ağır kirliliğe karşı gelişen tepkiler üzerine, kirliliğin önlenmesi için çeşitli adımlar atılmış, ancak bu çabalar yetersiz kalarak kirlilik kontrolü başarısızlığına yol açmıştır. Bu kirlilik kontrolü başarısızlığının nedenlerini anlamak için, yerel uzmanların ve merkezi yetkililerin, plan oluşturma sürecinden başlayarak uygulama aşamasına kadar olan kirlilik kontrol çabalarını araştırdık. Çevresel planların ve raporların masaüstü çalışması, kirlilik bölgelerine yapılan saha ziyaretleri ve uzmanlar, akademisyenler ve STK temsilcileri ile yapılan derinlemesine görüşmeler sonucunda şunlar gözlemlenmiştir: Çevre sorunlarının neo-liberal kalkınma bağlamında ihmal edilmesi, devletin çevre koruma politikalarını güvence altına alma konusundaki isteksizliği, iktidarın yerel makamlardan merkezi otoritelere devredilmesi kirliliğin oluşumunda çok önemli bir rol oynamıştır. Bu nedenle, bu faktörler, katılım mekanizmalarının olmamasından doğan ve entegre arıtma tesisleri ve derin deniz deşarjı projeleri üzerinden, kirliliğin maliyetinin kirleticilerden halka ve doğaya kaydırılmasına yol açan bir çevre yönetişimi sorununa işaret etmektedir.
Source apportionment of volatile organic compounds in Ankara atmosphere

Bu çalışmada, Ankara atmosferindeki Uçucu Organik Bileşik kaynaklarını ve kaynakların konsantrasyonlara katkılarını belirlemek amacıyla PAMS bileşikleri ölçülmüştür. Ölçümler Ocak, 2014 Aralık, 2014 tarihleri arasında ODTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü'nde kanister örneklemesi ile yapılmıştır. Ortalama UOB konsantrasyonları 0.04 g m-3 (cis-2-penten) ve 10.30 g m-3 arasında değişmekte olup, ortalama benzene bileşiği konsantrasyonu 1.49 g m-3 olarak ölçülmüştür. Benzen için belirlenen 5 g m-3 limit değer örnekleme süresince 9 kere aşılmıştır. Ölçülen UOB konsantrasyonlarına dört aşamalı bir karşılaştırma uygulanmıştır: Ankara şehir merkezi, ODTÜ kampüsünde yapılan önceki çalışmalar, Türkiye ve dünyanın farklı şehirlerinde yapılan çalışmalar. Bu çalışmada elde edilen sonuçların Ankara şehir merkezi ve Türkiye ve dünyadaki farklı şehirlerinde ölçülen konsantrasyonlardan düşük olduğu, ODTÜ'de yapılan önceki çalışmalara göre ise arttığı gözlenmiştir. Bu durum kampüs içindeki trafik yoğunluğunda meydana gelen artış ile açıklanmıştır. Ölçülen UOB'lerin gün içi, haftaiçi/haftasonu ve mevsimsel değişimleri incelenmiş ve eğilimin trafik kaynağı doğrultusunda olduğu görülmüştür. Sıcaklık, karışım yüksekliği ve rüzgar hızı gibi meteorolojik parametrelerin ölçülen konsantrasyonlar üzerindeki etkileri ayrıca incelenmiştir. Faktör Analizi uygulaması, dört ana başlık altında toplanan dokuz adet kaynak ortaya çıkarmıştır. Elde edilen kaynaklar şu şekilde gruplandırabilir: (1) ulaşım: benzin motorlu araç emisyonu, benzin motorlu araç kaynaklı evaporasyon, benzin istasyonlarından kaynaklı evaporasyon ve dizel emisyonları (%60), endüstriyel emisyonlar: endüstriyel evaporasyon ve endüstriyel uygulamalar (%8), solvent emisyonu: yüzey kaplama ve ikinci bir solvent kullanımı (%8) ve (4) asfalt uygulamaları (%3.5).
Investigation of traffic related inhalable particulate matter in Istanbul

Bu çalışmada, 24 saatlik örnekleme süresi boyunca ince (PM2.5) ve kaba (PM10)olmak üzere 19.10. 2006 ? 02.07. 2007 tarihleri arasında 84 tane numune toplanmıştır. Örnekler 37 mm çaplı ve 2 mikron gözenekli PTFE Teflon filtreler üzerine değişikgünlerde otomatik ardışık Dichotomus (Model 245) örnekleyici sayesinde Yıldız Teknik Üniversitesi Kampüsünde (41,0307 N, 29 ,0033 E) toplanmıştır. Kriter hava kirleticileri olan CO, SO2, NO, NO2, NOx ve TSP'lerin saatlik konsantrasyonları Yıldız Teknik Üniversitesi'ndeki sürekli hava kalitesi izleme istasyonundan alınmıştır. Yıldızbölgesine ait olan meteoroloji verileri ve trafik verileri de ilgili kurumlardan elde edilmiştir. Genel bir istatistik değerlendirmesi tüm değişkenler için SPSS 15.0 programı kullanılarak yapılmıştır. Dağılım testleri sonuçlarına göre günlük yağmur parametresidışındaki tüm verilerin dağılımları normal dağılıma uymaktadır. Çoklu korelasyonistatistiğine göre; kaba partiküler maddeler ile korelasyon sırası; rüzgar yönü (0.347) >TSP (0.268) > SO2 (0.256) > rüzgar hızı > NO2 (0.215) > NOx (0.190)şeklindedir. İnce partiküler maddeler de trafik sayımıyla ters orantı (- 0 .255), trafikhızıyla ise doğru orantı (0.241) göstermiştir. Kaba partiküller, ince partiküller ve PM10 için üç model geliştirilmiştir. Bu modellerin R değerleri sırasıyla 0 .49, 0.52 and 0.55 tir.
Preparation and characterization of silica-amine hybrid aerogels containing ionic liquid for the capture of carbondioxide (CO2)

Bu proje ile yanma sonrası oluşan gazlardan CO2 yakalamak amacıyla amin hibrid silika aerojellerin kullanıldığı adsorpsiyon temelli bir sürecin geliştirilmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla silika temelli amin hibrid aerojeller farklı kompozisyonlarda sentezlenmiş ve üretilen aerojellerin CO2 yakalama performansları, tasarlanan sabit yatak dolgulu adsorpsiyon düzeneğinde incelenmiştir. Aerojeller, silika başlatıcı olarak tetraetil ortosilikat ve amin kaynağı olarak da (3-Aminopropil) trietoksisilan kullanılarak tek aşamalı sol-jel yöntemi izlenerek hazırlanmıştır. Hazırlanan aerojellerin CO2 yakalama performansını arttırmak amacıyla yüksek CO2 çözünürlüğüne ve seçiciliğine sahip, amin içeren (1-Etil-3-metilimidazolyum bis imit) türü bir iyonik sıvı da sol ajanı olarak kullanılmıştır. Sol-jel hazırlama yöntemi sırasında, TEOS mol oranı sabit tutularak, değişik mol oranlarında APTES ve iyonik sıvı değerleri parametre olarak seçilmiştir. Hazırlanan silika aerojellerinin kimyasal yapıları Fourier Dönüşümlü Infirared Spektrometre, ısıl davranışları Termo Gravimetrik Analizler, yüzey morfolojisi ise Taramalı Elektron Mikroskobu analizleri ile incelenmiştir. Ayrıca yüzey alanı ve gözenek çap değerleri Brunauer Emmett ve Teller teorisi kullanılarak bulunmuştur. Yapılan bir dizi adsorpsiyon denemeleri sonucunda kullanılan amin kaynağı ve iyonik sıvı eklentisinin CO2 tutma kapasitelerini arttırdığı görülmüştür. Yapılan iyileştirme çalışmaları ile 368 saniyede 414. 31 mg/g (9.41 mmol/g) CO2 tutma kapasitesine ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar literatürde yer alan amin içerikli tutucuların kapasiteleriyle kıyaslanmıştır. Böylelikle bu çalışmada üretilen amin hibrid silika aerojellerin CO2 yakalama süreçleri için ümit vaat edici adaylar olabileceği sonucuna varılmıştır.
Kanal sistemlerinde atıksu arıtma prosesinin incelenmesi

Atıksuların kanalizasyon sistemlerinde taşımım sırasında bir takım fiziksel, kimyasal ve biyolojik dönüşümler meydana gelmektedir. Aynı zamanda, organik maddenin miktarı ve kalitesinde de bir takım değişiklikler oluşmaktadır. Özellikle, yan dolu akışlı kanal sistemlerinde, bir miktar BOİ5 giderimi meydana gelmekte ve organik maddelerin arıtma sistemlerine ulaşmadan bir miktar giderimi mümkün olmaktadır. Basmçlı çalışan kanal sistemlerinde ise anaerobik şartlar hakim olduğu için koku, beton ve çelik borular üzerindekikorozyon ve insan sağlığı ile ilgili olarak bir takım problemler meydana gelmektedir. Kanalizasyon sistemlerinde düşük hız nedeniyle askıdaki maddelerin çökelmelerinin önlenmesi veya yüksek hız nedeniyle boru aşınmasının meydana gelmemesi için atıksu hızlan, 0,50-1, 50 m/sn arasında alınmaktadır. 0,5 m/sn akış hızında 10 km uzunluğundaki bir kollektör hattında atıksuyun geçirdiği hidrolik kalış süresi yaklaşık olarak 5,5 saat olmaktadır. Konvansiyonel aktif çamur sistemlerinde havalandırma tanklarında ortalama hidrolik bekletme süresinin 4-6 saat arasında olduğu düşünülürse, boru içerisinde atıksuyun geçirdiği sürenin önemi daha da iyi anlaşılmaktadır. Yapılan bu çalışmayla kanallarda meydana gelen biyolojik ve kimyasal dönüşümler incelenmiş, bunların kontrol altma alınarak atıksu kanallarım arıtma sistemi gibi çalıştırma imkanları araştınlmıştır. Bu maksatla laboratuar ölçeğinde kurulan deney sisteminde kanalda akış hızı, su derinliği gibi hidrolik parametrelerin yanı sıra kimyasal oksijen ihtiyacı, NH4+-N, TKN ve toplam fosfor ölçülmüştür. Deneysel çalışmalardan elde ettiğimiz sonuçlar 0,5- 1 m/sn' de 4-5 km'lik kanal hattında iki farklı kanal eğiminde KOİ'de % 40 -85, NH/-N 'da % 40 -80, TKN'de % 40-60 ve toplam fosforda ise % 30-90 arasında giderim meydana gelmiştir. Sonuç olarak evsel atıksulann taşınmaları sırasında kanalizasyon hattının biyolojik reaktör olarak kullanımı konusunda gerçekleştirilen deneysel çalışma kirletici yüklerde azalmanın sağlanabileceğini göstermiştir. Laboratuvar koşullarında elde edilen sonuçların arazide pilot ölçekte de denenmesi faydalı olacaktır. x
MIEX reçinesi ile içme sularından doğal organik madde giderimi

REÇ NES LE ÇME SULARINDANDOĞAL ORGAN K MADDE G DER MBilgehan lker HARMANBu çalışmanın amacı, çözünmüş organik karbon giderimi için tasarlanan MIEXAreçinesi kullanılarak stanbul'un içme suyu kaynaklarından doğal organik madde gideriminin araştırılmasıdır. Su ile teması sırasında negatif yüklü ÇOK iyonları, reçine yüzeyindeki aktif alanlarda bulunan klorür iyonlarıyla yer değiştirerek giderimsağlanır. yon değişiminde kullanılan reçine partiküllerinin manyetik özelliğe sahip olması nedeniyle her bir reçine partikülü bir mıknatıs gibi davranmaktadır. 10 milyon insanın yaşadığı stanbul'un beş farklı içme suyu arıtma tesisinden alınan ham su numuneleri laboratuarda üç farklı deneysel protokolden geçirilmiştir. Bu protokoller kinetik çalışmalar, çoklu yükleme çalışmaları ve MIEXA + Koagülasyon testleri şeklinde yürütülmüştür. Kinetik çalışmalar sonucunda, tüm su numunelerinde 10 mL/L MIEXA reçine dozunda ve 5-10 dakika temas süresinde UV254 absorbans gideriminin %75- 85 arasında olduğu tespit edilmiştir. 5-10 mL/L reçine dozu ve 10-20 dakika temas süresi için ÇOKkonsantrasyonu ve spesifik UV254 absorbansı (SUVA254) sırasıyla <1,5 mg/L (ham su giriş ÇOK konsantrasyonları:4,2-6, 89 mg/L) ve <2 L/mg-m değerlerine ulaşılmıştır. Aynı şartlarda UV254 absorbansı ve ÇOK giderimine ek olarak %10- 40 nitrat ve %20sülfat giderimleri de sağlanmıştır. Çoklu yükleme deneylerinin sonucunda 2000 reçineyatak hacminde (MIEXA reçine hacminin 2000 katı arıtılmış su hacmi) reçinemiktarlarının çok az bir kısmında doygunluk meydana gelmiştir. Bu yatak hacmineulaşıldıktan sonra, elde edilen arıtılmış sularda önemsenmeyecek miktarlarda ÇOKartışı meydana gelmiştir ki bu durum reçine için gerekli olan rejenerasyonun sıklığı ve miktarı açısından avantaj sağlamaktadır. Su kaynaklarına bağlı olarak 0,1 NTUbulanıklık değerine ulaşmak için konvansiyonel koagülasyon ile karşılaştırıldığındakoagülasyon ünitesinden önce MIEXA ile ön arıtımdan geçirilen sularda koagülantihtiyaçlarında 0-30 mg/L arasında azalmalar meydana gelmiştir. Benzer olarak MIEXAile ön arıtımdan geçirilen sularda 1,5-1, 8 mg/L ÇOK seviyelerine ulaşmak için gereklikoagülant ihtiyacı 10 ve 20 mg/L arasında azalmıştır. stanbul'daki beş farklı içme suyu arıtma tesisi ham sularında yapılan laboratuar deneyleri sonucunda oldukça düşükdozlardaki MIEXA reçinesi ve kısa temas sürelerinde etkin organik madde giderimleri sağlanmıştır.
İstanbul boğazı deniz kirliliğine sebep olan kirletici kaynaklar ve su kalitesinin değişimleri

İstanbul Boğazı'nda kirlilik meydana getiren kirletici kaynakların boğaz suyuna taşıdıkları kirlilik yükleri araştırıldığında, en büyük kirleticilerin; Karadeniz'den taşınan kirlilik yükleri, İstanbul İli atıksu arıtma tesislerinden yapılan deşarjlar, İstanbul İli yüzeysel drenaj ağını oluşturan derelerden denize taşınan kirlilik yükleri ve deniz trafiği ile deniz kazaları neticesinde meydana gelen kirlilik olduğu anlaşılmaktadır. İstanbul'da meydana gelen atıksuların yaklaşık %80'i atıksu ön arıtma tesislerinde arıtma işleminden geçirildikten sonra deniz deşarjı yapılmak suretiyle uzaklaştırılmaktadır. Atıksu arıtma tesisleri çıkış sularında yapılmış olan analizler incelendiğinde, biyolojik ve ileri biyolojik arıtma tesisleri çıkış suyu kalitelerinin, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği'nde verilen deniz deşarjı standartlarına uygun olmasına karşın, ön arıtma tesisleri çıkış suyu kalitelerinin zaman zaman bu kriterleri karşılayamadığı görülmektedir. Marmara Denizi'ne dereler vasıtasıyla taşınan kirlilik yüklerinin önlenmesi kapsamında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan dere ıslah çalışmaları değerlendirildiğinde ise, ıslahı planlanan derelerin 2005 yılı Ekim ayı itibariyle %48'lik kısmının ıslahının tamamlandığı görülmektedir. Karşı karşıya kalınan çevre kirliliği riski nedeniyle, İstanbul Boğazı deniz suyu kalitesinin izlenmesi amacıyla İSKİ tarafından İstanbul Boğazı, Marmara Denizi'nin İstanbul kıyıları ve Boğaz-Karadeniz girişi bölgelerinde belirlenmiş istasyonlarda periyodik olarak ölçümler yapılmaktadır. Bu tez çalışması kapsamında İSKİ tarafından 1997 ve 2004 yıllarında yapılmış olan deniz suyu kalitesini izleme çalışmalarından elde edilmiş sonuçlar karşılaştırılmış ve deniz suyu kalitesindeki değişim izlenmiştir. Deniz suyu kalitesini yansıtan temel parametreler olarak çözünmüş oksijen, askıda katı madde, toplam azot, toplam fosfor, klorofil-a, ağır metal, polisiklik aromatik hidrokarbon, deterjan ve fekal koliform bakterisi ölçümlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, en büyük değişim oranının toplam azot ve toplam fosfor konsantrasyonlarında gerçekleşmiş olduğu gözlenmiştir.
Türkiye'deki elektrikli ark ocaklarından kaynaklanan baca gazı tozlarının yönetim ve geri kazanım seçenekleri

Demir çelik sektöründe metallerin işlenmesi sonucu oluşan atık hurda metallerin geri kazanımı için genellikle ergitme fırını olan elektrikli ark ocakları ve buna benzer ocaklar kullanılır. Fakat bu işlem sırasında oluşan atık baca gazı tozları çevresel açıdan uygun yönetilememektedir. Atık baca gazı tozlarının dolgu malzemesi olarak kullanılması ve düzensiz depolanması, çevre ve insan sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir. Hurdaların ergitilmesi sonucu oluşan baca gazı tozlarının yapısında değerli metal bileşenler bulunmaktadır. Baca gazı tozlarında bulunan çinko oksit (ZnO, metal bileşenlerden birisidir. Bu tez çalışmasında, 1 ton çelik üretiminde oluşan baca gazı tozu miktarı dikkate alınarak, Türkiye'de faaliyet gösteren demir çelik fabrikalarının 2011 yılı üretim miktarlarına göre hurda metalin EAO'nda ergitilmesi sonucu oluşan baca gazı tozlarının bölgesel dağılım miktarları tespit edilmiştir. Üretim kapasitesi 50 ton olan örnek bir EAO'nda, baca gazı tozunun oluşum süresi hesaplanmıştır. Baca gazı tozunun içerdiği maddelerden dolayı tehlikeli atık olduğu saptanmış, atık yönetim adımları belirlenmiş ve Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik ve Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'ne göre uyulması gereken hususlar üzerinde tespitler yapılmıştır. Atıkların miktarlarının azaltılması için uygulanması gereken mevcut en iyi teknikler araştırılmıştır. Tehlikeli atık olarak belirlenen baca gazı tozunun geri kazanım seçenekleri incelenerek, en avantajlı yöntem olarak Waelz Fırın Prosesi önerilmiştir. Geri kazanım seçenekleri sonucu oluşan ZnO'nın endüstriyel ve sosyal alanlardaki kullanımları hakkında da bilgiler sunulmuştur.
Yeni kompozit polimerik reaktörlerde SO2 gideriminin incelenmesi

Sülfür içeren fosil yakıtların yanması veya sülfürik asit üretimi gibi birçok endüstriden kaynaklanabilen SOx emisyonlarının, insan sağlığına ve çevreye verdiği zararlardan dolayı zaruri olan arıtım işlemi farklı adsorbentler kullanılarak yapılabilmektedir. Bu çalışmada, SO2'in belli bir miktar H2O2 içeren STY-DVB kopolimeri esaslı adsorbent yatakta uzaklaştırılması amaçlanmıştır. Öngörülen sistemde adsorbent yatağından geçirilen SO2 içeren gaz karışımı ile aynı zamanda polimer-H2O 2 karışımı kompozit malzemenin sülfonlanması sağlanmıştır. Sentezlenen adsorbent malzemenin SO2'i adsorblama özellikleri, adsorpsiyon kapasitesi, maksimum SO2 giderimi için optimum H2O2 miktarı ile disk reaktörlerdeki SO2 adsorpsiyonu sonucu meydana gelen sülfonlanmış polimer morfolojik, fiziksel ve kimyasal özellikleri ve sülfonlanma derecesi açısından değerlendirilmiştir. Çalışmada optimum hacimsel H2O2 içeriği %13, maksimum sülfonlanma derecesi %47 olarak bulunmuştur. Sülfonlanmış polimerlerin gerek tarımsal uygulamalarda su tutucu ve uygun modifikasyonlarla biyogübre olarak gerekse iyon değiştirici reçine olarak su ve atıksu arıtımında kullanıldığı bilinmektedir. Sülfonlanmış kopolimerin kullanıldığı metal adsorpsiyonu deneyleri sonucunda kopolimerin kapasitesi 0 .78meq/g ve su tutma kapasitesi de 2.61 g H2O/g polimer olarak bulunmuştur.
İç ortam hava kalitesinin poyrazmatik ile iyileştirilmesi

Konut, okul, işyeri ve restoran gibi kapalı ortamların iç hava kalitesi insan sağlığı için oldukça büyük önem taşımaktadır. Bu iç ortamların hava kalitesini direkt olarak etkileyen faktör dış ortamdan gelen kirleticilerdir. Anadolu'yu olumsuz etkileyen en büyük meteorolojik olay lodos ile Türkiye'ye taşınan çöl tozlarıdır. Bunun aksine kuzeyden gelen poyraz rüzgarları ise dış ortam hava kalitesini olumlu yönde değiştirmektedir. Günümüzde iç ortam hava kalitesini iyileştirme amacıyla kullanılan HEPA filtreler tamamen bir ülkeye bağımlı olarak ve yüksek meblağlarla elde edilmektedir. Bu çalışmanın amacı ise; daha basit ve herkesin kolayca faydalanabileceği şekilde iç ortam hava kalitesinin iyileştirilmesidir. Prof. Dr. A. Cemal SAYDAM tarafından 'poyrazmatik' olarak adlandırılan bu yöntemde su bazlı hava filtrasyonu yapılmıştır ve iç ortam hava kalitesinde kayda değer bir iyileşme olduğu gözlemlenmiştir. Bu çalışma Hacettepe çevre mühendisliği bölümü laboratuvarında bulunan 1 m3 hacmine sahip olan cam odada gerçekleşmiştir. Dış ortam havasıyla doldurulan cam odada, poyrazmatik aracılığıyla partikül maddelerin %98 oranında giderimi sağlamıştır.