turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Occurrence, distribution and sources of polychlorinated biphenyls at selected industrial sites in Turkey

Bu çalışmada, poliklorlu bifenillerin varlığı ve mekansal dağılımını incelenmek amacıyla iki organize sanayi bölgesi, bir termik santral, hurda metal tesisi ve trafo bakım-onarım tesisi civarından çoğunluğunu sedimanların oluşturduğu 120 adet numune toplanmıştır. Numunelerdeki toplam PCB derişimi ölçüm limiti ile 385 ng/g arasında değişmektedir. Yapılan analizler, numunelerin PCB'ce zenginleştiği ve özellikle Seyitömer termik santrali civarının ciddi düzeyde kirlilik içerdiğini göstermiştir. Tekil PCB bazlı analizler 5 ve 6 klorlu PCB'lerin yoğunluğuna işaret etmektedir. Numune alınan bölgelerdeki PCB derişimleri dünyanın çeşitli bölgelerindeki toprak veya sedimanın temel kirlilik düzeyiyle kıyaslanabilir seviyededir. Tekil PCB verileri kirlilik kaynaklarının belirlenmesi amacıyla Kimyasal Kütle Dengesi modeliyle incelenmiştir. Genel olarak, trafo ve kapasitör gibi ekipmanların sıkça kullanıldığı enerji üretimi/dağıtımı ve yüksek enerji gereksinimi olan sanayiler başlıca PCB kirlilik kaynağı olarak bulunmuştur. Ayrıca, numune alınan bölgeye bağlı olarak, PCB'lerin açık kullanım alanlarına işaret eden sonuçlara da ulaşılmıştır. Sonuç olarak, numune alınan çoğu bölgede mevcut ulusal yönetmeliklere göre ciddi bir kirlilik belirtisi gözlenmezken, kirlilik potansiyeli mevcuttur. Öte yandan, bu sonuçlar kirliliğe uzun süreli maruziyet dikkate alındığında, kirliliğin çevreye ve insan sağlığına sorun teşkil edebileceğini göstermektedir.
Atıktan türetilmiş yakıt üretim tesislerinde işletme sorunları ve çözüm yaklaşımları

Nüfusun hızla artması, beraberinde insanoğlunun ihtiyaçlarını arttırmaktadır. Bu ihtiyaçların karşılanması için teknolojik anlamda yaşanan gelişmeler insanlığın enerji gereksinimini gün geçtikçe zorunlu kılmaktadır. Bu enerjiyi elde etmek için kullanılan ve doğal yoldan elde edilen yakıtların tükenebilir oluşu ortaya çıkan maliyetleri arttırmaktadır. Enerjinin verimli kullanılmasını öngören politikalar, daha çevreci ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelik gelişmeler ve planlamalar sürdürülebilir enerji yönetimine destek sağlamaktadır. Atıklardan yakıt üretimi gelişmekte ya da gelişmiş toplumlarda nüfus atışına bağlı olarak oluşan katı atık sorununa farklı bir bakış açısıyla çözüm getirmektedir. Çimento fabrikaları gibi geleneksel yakıtları kullanan tesislerin bu yakıtlara olan bağımlılığını azaltacağı gibi depolama tesislerinin atık depolama sorunlarına da bir çözüm olacaktır. Yapılan bu çalışmada, tehlikesiz atıklardan yakıt nitelikli ürün üreten bir tesisinde meydana gelen işletme sorunları ve çözüm yaklaşımları incelenmiştir. Bakım ve onarım maliyeti yaklaşık 200. 000 TL/yıl olan bu tesisin atık işleme kapasitesi yıllık 5.000 ton olarak belirlenmiştir. Ortaya çıkan bakım onarım maliyetlerinin %70'i rotor üstü bıçak ve rotor üstü bıçak takozlarının aşınması, kırılmasından kaynaklı değişiminden meydana geldiği görülmektedir. Uygun fiziksel yapıya sahip olmayan atıklar bıçak ve takozların kırılmasına neden olmakla birlikte bu maliyeti arttırdığı görülmektedir. Mevcut sistemin üretim verimliliğini iyileştirmek için kaynağında ayırma ve belirlenmiş prosedürlere göre uygun atık seçiminin önemli olduğu görülmektedir. Uygulanacak bu iyileştirme yöntemleri ile enerji ve çevrenin korunmasına ayrıca bakım onarım maliyetlerinin de düşürülmesine katkı sağlayacaktır.
İç ortam hava kalitesinin iyileştirilmesinde gümüş iyonları içeren PVC malzemelerin antimikrobiyal etkisinin belirlenmesi

İç ortam hava kalitesinin iyileştirilmesi amacıyla gümüş iyonu içeren PVC malzemenin antimikrobiyal etkisinden faydalanmaya yönelik deneysel çalışmalar yapılmıştır. Malzemeye yönelik antimikrobiyal etkinlik testleri ve bu etkinin süresini belirlemek amacı ile stabilite testleri yapılmıştır. Sonuçlara göre deneyde kullanılacak malzemenin %99, 9 antimikrobiyal ve bu özelliğini çevresel koşullarda koruduğu tespit edilmiştir. İç ortamı temsil etmek üzere belirli özelliklere sahip 1 m3 hacimde sıkıştırılmış cam ile yapılmış oda modeli tasarlanmıştır. İç ortamda en sık görülen mikroorganizmaların çözeltileri belirli süre ve konsantrasyonlarda modele enjekte edilmiştir. Belirli aralıklarla biyoaerosol örnekleri alınarak ortamdaki konsantrasyon değişimi izlenmiştir. Çalışma, iç ortam modeli içinde herhangi bir PVC olmaması, gümüş iyonu içeren antimikrobiyal PVC malzeme olması ve standart PVC malzeme olması durumları olmak üzere 3 ayrı koşulda gerçekleştirilmiştir. Deney süresi boyunca sıcaklık, tanecik boyutu, nem parametreleri izlenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre zamana bağlı mikroorganizma konsantrasyonundaki azalma oranı gümüş iyonu içeren PVC malzemenin ortamda olduğu durumda diğer durumlardan yüksektir. Gümüş iyonu taşıyan PVC malzeme, iç ortam havasında mikroorganizma konsantrasyonunun azalmasında etkili olmuştur. Bu etki etkilenen mikroorganizma türüne göre değişiklik göstermektedir.
Marmara Denizi balast numunelerinde mikroorganizmaların tespiti ve giderimi

Son zamanlarda hızla gerçekleşen, uluslararası ve kıtalararası ulaşım, daha ucuz ve güvenilir olması nedeniyle deniz taşımacılığında önemli ölçüde artış meydana getirmiştir. Bu artış gemi kökenli deniz kirliliğinin artmasına sebep olmuştur. Deniz kirliliği, deniz ekolojisinin bozulması, insan sağlığının olumsuz yönde etkilenmesi ve ülkelerin ekonomisinde ciddi boyutlarda zararların ortaya çıkmasına sebep olmaktadır. Deniz taşımacılığında ortaya çıkan tehdit unsurlarından en önemlilerinden birisi balast suyudur. Bu kapsamda, balast suyu ile taşınan zararlı istilacı türlerin bölgeler arası taşınımının önüne geçebilmek için IMO tarafından zorunlu kılınan sınırlandırmalar dikkate alınarak E. Koli, fekal koliform, salmonella ve enterekok bakterileri Marmara Denizi'nin beş farklı noktasından alınan balast numunelerinde analiz edilmiştir. Özellikle gemi trafiğinin yoğun olduğu düşünülen bölgeler dikkate alınarak gemilerden kaynaklanan kirliliğin önemi ortaya konulmuştur. Ayrıca bu çalışmada, fiziksel bir arıtma düzeneği kullanılarak tespit edilen türlerin giderimi araştırılmıştır. Sonuç olarak, beş farklı bölgeden alınan balast numunelerinde özellikle gemi trafiğinin yoğun olduğu bölgelerde mikrobiyolojik kirlenmenin IMO tarafından belirtilen standartların üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Bu türler fiziksel bir arıtma düzeneğinden geçirildikten sonra salmonella enterekok ve fekal koliform bakterilerinin tamamen giderilebildiği fakat E. koli ve diğer koliform bakterilerinin gideriminin yeterli düzeyde gerçekleşmediği gözlemlenmiştir.
Pirhüseyin ve Yalıncak köyleri civarındaki bölgede bulunan topraklarda arseniğin biyoyarayışlılığı, biyoalınabilirliği ve türlendirilmesinin araştırılması

Kayaçlardan ya da antropojenik faaliyetlerden kaynaklanan ve toprağa ulaşan arsenik suda çözünmüş, çökelmiş ve adsorblanmış halde canlı ekosistemine etki ederek çevresel döngüye katılmaktadır. Topraklarda As gibi metallerin mobilitesi, toprakta potansiyel olarak bulunan toplam metallerin biyoyarayışlılık, biyoalınabilirlik, mobilite ve topraktan yıkanabilirliğine bağlıdır. Bu nedenle çeşitli doğal maddeler arasında dağılmış olan metallerin derişiminin belirlenmesi toplam metal derişimini belirlemekten çok daha önemli hale gelmiştir. Bu çalışmada Pirhüseyin ve Yalıncak köylerinden sekiz örnekleme noktasından profil boyunca alınan topraklarda toplam As konsantrasyonu belirlenmiştir. Ayrıca örnekleme noktalarında tek ve ardışık ekstraksiyon prosedürleri uygulanarak As türlendirmesi, biyoyarayışlılığı ve biyoalınabilirliği belirlenmiştir. Bu amaçla asit yağmurlarının topraktan As taşınımına etkisi yapay yağmur suyu ile yapılan Asit Yağmuruyla Yıkanabilirlik yöntemi ile test edilmiştir. Arsenik'in bioyarayışlılığı yani bitkiler tarafından alınabilirliği, Bitkiye Yarayışlı Metallerin Alınabilirliği yöntemiyle, ve kirlenmiş topraklardan As'nin mide-bağırsak sisteminde insanlar tarafından alınabilirliği ise in vitro gastrointestinal yöntem ile test edilmiştir. Toprakların farklı formlardaki As konsantrasyonlarının belirlenmesinde modifiye edilmiş Bureau Referans Komitesi tarafından önerilen dört basamaklı ardışık ekstraksiyon prosedürü uygulanmıştır. Ayrıca türlendirme için ardışık ekstraksiyon prosedürleri uygulanmıştır. Toplam As, ardışık ekstraksiyon prosedürleri uygulanarak belirlenen As türlendirmesi, As biyoyarayışlılığı ve As biyoalınabilirliği arasındaki ilişki korelasyon analizleri ile istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar 3. ve 8. örnekleme noktasında profil boyunca As kirliliğinin olduğunu ortaya koymuştur. Topraktaki As'nin doğrudan yutulması ya da As içeren bitkilerin insanlar tarafından tüketilmesi ile mide-bağırsak sistemine alınması durumunda insan sağlığını tehlikeye sokabileceği belirlenmiştir. Elde edilen ayrıntılı bulgular Sivas-Hafik gibi As ile kirlenmiş toprakların iyileştirme stratejilerinin geliştirilmesinde temel veri oluşturmaktadır.
Removal of imidacloprid from wastewaters by ozonation and photo-ozonation

Mikrokirleticilerin alıcı ortamlarda yaygın olarak bulunması, konvansiyonel atıksu arıtma tesislerinin bu tür kirleticileri gideremediğini açıkça göstermektedir. Belirlikirletici ve insektisit olan İmidakloprid'in, Yeşilırmak havzasındaki çeşitli atıksu arıtma tesisinin alıcı ortamında Çevre Kalite Standartlarını (0,14 g/L, yıllık ortalama) aştığı gözlemlenmiştir. ÇKS değerinin sağlanması ve Yeşilırmak havzasında yüzey suyu kalitesine erişilmesi için ileri arıtma yöntemlerinin incelenmesi amaçlanarak ozonlama ve O3/UV prosesleriyle su ve atıksudan IMIgiderimi karşılaştırılmalı olarak ilk kez çalışılmıştır. Bu amaçla, farklı pH, ozon dozu, ozon gazı debisi, başlangıç IMI konsantrasyonu ve atıksuların IMI giderim kinetiği üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Yüksek pH'nın IMI ozonlamasında etkili olduğu görülmüştür. IMI gideriminde atıksu matrisinin etkisi ozonlama sırasında O3/UV'degözlemlenenden daha belirgindir. Çalışılan bütün atıksu matrislerinde, UV ışınınınOH oluşumunu arttırmasından dolayı, IMI ve oluşan yan ürünlerin giderimindeO3/UV prosesi en iyi sonuçları vermiştir. 10 dakikalık arıtma süresince ozonlama ve O3/UV yöntemleri için IMI giderimi sırasıyla %55 ve %99,5'tir. IMI giderimmekanizması, IMI'in ozona karşı dirençli olduğunu ve indirekt mekanizma yoluylaesas olarak OH tarafından giderildiğini kanıtlamıştır. IMI ile OH arasındaki 2. derece hız sabitleri ozonlama ve O3/UV yöntemleri için sırasıyla 2,23x 1011 ve 9,08x 1011 M-1s- 1 olarak hesaplanmıştır. IMI giderim yolu IMI'in parçalanmasısırasında NO2 ve HNO2 kaybettiğini göstermiştir. Ayrıca, IMI'in ozonlama ve O3/UVprosesleriyle giderimi sonucunda benzer yan ürünlerin oluştuğu gözlemlenmiştir.
Kızılırmak nehrinde azot ve fosfat düzeylerinin belirlenmesi; Kırıkkale havzası örneği

Bu çalışmada; Kırıkkale Kızılırmak havza suyunda nitrat ve fosfat seviyelerinin tespiti amacıyla nehir üzerinde belirlenen 8 adet istasyondan Kasım 2009 ile Ekim 2010 tarihleri arasında 12 ay boyunca su numuneleri alınmıştır. Özellikle tarımsal faaliyetlerin yapıldığı yerlere yakın istasyonlar belirlenmiştir. Her bir istasyonda aylık olarak 1 yıl boyunca sıcaklık, pH, çözünmüş oksijen, amonyak, nitrat ve ortofosfat analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre su kalitesi sınıflarının belirlenmesinde, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği Kıtaiçi Su Kaynaklarının Sınıflarına Göre Kalite Kriterlerinde belirtilen sınır değerler kullanılmıştır. Bir yıl boyunca Kızılırmak suyunun sıcaklık değerlerinin 11-27, 50 C ( = 17,13 C) arasında değiştiği görülmüştür. Ortalama sıcaklık değerleri SKKY'nde belirtilen I. sınıf su kalite kriterlerine uygundur. Çalışmamız süresince pH değerlerinin 6 - 8,20 ( = 7 ,19) arasında değiştiği belirlenmiştir. Ortalama pH değeri açısından Kızılırmak suyu I. sınıf su kalitesindedir. Suyun çözünmüş oksijen değerleri 3,45-8, 40 mg/l ( = 5,28 mg/l) arasında değişmektedir. Kızılırmak çözünmüş oksijen açısından III. sınıf su için verilen kalite kriterlerine uymaktadır. Su numunelerinin amonyak değerleri 0,01-3, 30 mg/l ( =0,83 mg/l) arasında değişmektedir. Ortalama amonyak değerine göre Kızılırmak II. sınıf su kalitesindedir. Su numunelerinin nitrat değerleri 0,13-3, 44 mg/l ( = 1,40 mg/l) arasında değişmektedir. SKKY'ne göre I. sınıf su için verilen kalite kriterlerine uymaktadır. Su numunelerinin ortofosfat değerleri 0,05-0, 40 mg/l ( = 0,24 mg/l) arasında değişmektedir. Bu değer açısından ise SKKY'ne göre III. sınıf su kalitesindedir. Araştırma bulguları değerlendirildiğinde; Kırıkkale Kızılırmak havza suyundaki azot ve ortofosfat seviyelerinin Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliğinde belirtilen sınır değerleri aşmadığı görülmüştür.
Boyar madde içeren tekstil atıksularında renk gideriminin entegre arıtım yaklaşımıyla incelenmesi

Bu çalışmada, tekstil atıksularının arıtımında önemli bir problem olan boyar maddelerin arıtım alternatifleri değerlendirilmiştir. Çalışmada, anaerobik reaktörlerle ve anaerobik/aerobik ardışık reaktörlerle renk ve KOİ giderimi incelenmiştir. Çalışmada üç farklı karakterde atıksu kullanılmıştır. Fabrikadan gelen sular Ham Atıksu I, II ve III olarak sınıflandırılmıştır. Fabrikada mevcut aerobik sisteme ilave olarak işletilen anaerobik reaktör, termofilik (55 oC) ve mezofilik (35 oC) koşullarda, 0,07 kg/m3. gün'lük organik yükleme hızında işletilmiştir. İlk olarak Ham atıksu I ile işletime alma süresince besleme yapılmıştır. Ham Atıksu II ile beslenen anaerobik reaktörde KOİ giderim verimi mezofilik ve termofilik şartlarda sırasıyla, %45 ve %39 olmaktadır. Mezofilik koşullarda renk giderimi (sırası ile Pt-Co, 436 nm, 525nm, 620nm) %51, %42, %55, %53 iken, termofilik koşullarda %39, %35, %43, %47 olmaktadır. Mezofilik (35 oC) koşullarda Renk ve KOİ giderim veriminin yüksek olması ve yüksek sıcaklığın ekstra maliyet getirmesinden dolayı işletime mezofilik (35 oC) koşullarda devam edilmiştir. Ancak yine de SKKY'deki deşarj standartlarını sağlamamıştır. Bu yüzden ileri arıtma olan ozonlama ile deşarj standardını sağlaması amaçlanmıştır. Ozonlama prosesinde 11,1 mg/dk, 12,1 mg/dk, 13,6 mg/dk ve 12,7 mg/dk uygulanan ozon dozlarında deneyler yapılmıştır. Ozonlama süreleri 5-15- 30 dk olmaktadır. Anaerobik reaktör çıkış sularının 11,1 mg/dk uygulanan ozon dozunda 30 dk ozonlandıktan sonra KOİ, renk giderimleri sırası ile %36, %76, %77(436nm), %85(525nm), %93(620nm) olmaktadır. Ancak ozon deneyi esnasında 15 dk ya kadar atıksuyun renginde gözle görülecek şekilde renksizleştiği gözlenmiştir. Bu yüzden Anaerobik çıkış sularının ozon uygulama süresi 5-15 dk olarak belirlenmiştir. 12, 13 mg/dk uygulanan ozon dozunda, 15 dk ozonlama süresinde KOİ ve renk giderimi %64, %76, %71(436nm), %83(525nm), %91(620nm) olmaktadır. 12,7 mg/dk uygulanan ozon dozunda, 5 dk ozonlama süresinde, KOİ % 68, renk ise ortalama %83 olmaktadır. Tez çalışması kapsamında, tekstil atıksuyunun anaerobik, ozonlama ve aerobik proseslerinin arıtılabilirlik çalışması için respirometrik deneyi yapılmıştır. OTH'larına bakıldığında ham atıksuyun anaerobik arıtmadan sonra OTH'larının arttığı bu da modelleme ile birlikte yavaş ayrışan organik madde miktarında artış olduğunu göstermiştir. Ozonlama ile birlikte ise atıksu içerisinde organik madde miktarında ciddi bir azalma söz konusudur. Sonuç olarak, tekstil atıksuyu arıtımında renk gideriminin anaerobik ve ozonlama proseslerinde, KOİ gideriminin ise aerobik arıtım ünitesinde gerçekleştiği, anaerobik/aerobik sistemlerin kullanımının verimli olduğu görülmüştür.
Demir elektrotlar kullanılarak tekstil atık suyu ve boyalarının elektrokoagülasyon ile arıtımı

Bu çalışmada elektrokoagülasyon ile reaktif tekstil boyası (Remazol Red RB 133) çözeltilerinden renk giderimi ve tekstil atıksularından COD ve türbidite giderimi araştırılmıştır. Bu amaçla monopolar paralel bağlı alüminyum elektrotların kullanıldığı bir elektrokimyasal reaktör tasarlanmıştır. Renk giderimi, COD ve türbidite giderimi üzerine pH, iletkenlik, akım yoğunluğu, karıştırma hızı, zaman, konsantrasyon, polielektrolit ilavesi gibi parametrelerin etkisi araştırılmıştır. Ayrıca enerji tüketimi, çözünmüş alüminyumun renk giderme kapasitesi ve çözünmüş alüminyumun COD giderme kapasitesi incelenmiştir. Ayrıca sabit karbon kolon yatağında, farklı yüksekliklerde ve farklı akış hızlarında breakthrough eğrileri elde edilmiş, karbon tükenme noktalan belirlenmiş, deşarj standartlarını aşmayacak şekilde COD konsantrasyonunun hangi aşamada sağlanacağı yapılmıştır. Yapılan çalışmalarda elektrokoagülasyonun renk ve türbidite giderminde oldukça etkili olduğu, ancak tekstil atıksularından COD giderimin de aynı düzeyde etkili olmadığı görülmüştür. Bu da Fe türlerinin çözünmüş COD gidermede kısmen etkili olduğunu göstermektedir.
Şanlıurfa ili içme suyunda trihalometan potansiyelinin belirlenmesi

İlinin temiz ve sağlıklı su ihtiyacının karşılanabilmesi amacıyla Kasım 2003'te İçme Suyu Arıtma Tesisi tamamlanıp devreye alınmıştır. Ülkemizdeki birçok arıtma tesisinde olduğu gibi bu tesiste de ön dezenfeksiyonprosesinde klorlama yapılmaktadır. Bu çalışma ile, ön dezenfeksiyon sonrasındaoluştuğu bilinen, ve kanserojen madde olarak dünyada ciddi sınırlamalar getirilenTHM'ların Şanlıurfa İçme Suyu Arıtma Tesisinden sağlanan suda oluşumunungözlemlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Ocak ile Nisan aylarını kapsayan dört aylık dönemde;toplam dört defa arıtma tesisi girişinden, ön klorlama sonrasından, durultucu çıkışından, filtrasyon çıkışından, temiz su deposundan; şebekenin M1 diye adlandırılan hattın 500, 1000, 2500, 5000., M2 diye adlandırılan hattın 500, 1000 ,2500, 5000. metrelerinde tespit edilen toplam 13 noktadan ikişer set olacak şekildenumuneler alınmıştır. Numune alma esnasında ön klorlama klor dozu 0.5 mg/L, filtrasyon sonrası son klorlamada ise klor dozu 0.6 mg/L olarak ölçülmüştür. Alınan numunelerin 24 saatlik bekleme süresi sonrasında analizleri yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar incelendiğinde USEPA tarafından öngörülen limit olan 80 A g/L değerinin; Arıtma tesisinde, ortalama TTHM konsantrasyonları ham suda2. 47 A g/L, ön klorlama sonrasında 3.39 A g/L, durultucu çıkışında 8.05 A g/L, filtrasyon sonrasında 7.83 A g/L, tesis çıkışında ise 12.23 A g/L olarak ölçülmüştür. Arıtma tesisinin beslediği şebekelerden M1 olarak adlandırılan hattaki ortalama sonuçlar 12.38-17. 45 A g/L; M2 olarak adlandırılan hattaki ortalama sonuçlar ise13.51-18. 98 A g/L olarak bulunmuştur. Mart ayında tespit edilen 33.22 A g/Lmaksimum TTHM konsantrasyonunun dahi, USEPA tarafından öngörülen çok altında olduğu görülmüştür. Şanlıurfa ilinin iklim koşulları düşünüldüğünde; çalışmanın, su sıcaklığının 25 oC değerlerine ulaştığı Haziran-Ağustos aylarını da kapsayacak bir yıllık periyodayayılması daha faydalı olacaktır.
Samsun ili tıbbi atık yönetimi

Bu çalışmanın amacı Samsun'daki tıbbi atık yönetimini incelemektedir. Tıbbi atık yönetimi organizasyonundan Samsun Büyükşehir Belediyesi sorumludur ve belediye yetkilileri bu organizasyonu özel sektör kuruluşlarını kullanarak mümkün kılmışlardır. Tıbbi atıkların toplanma, taşınma ve sterilizasyon aşamaları yetkili özel kuruluşlar tarafından düzenli bir şekilde gerçekleştirilmektedir. Yönetimin son aşaması sterilize edilmiş tıbbi atıkların Büyükşehir Belediyesi tarafından şehir merkezindeki evsel atıklarla birlikte düzenli depolanmasıdır. Çalışmanın amacına ulaşabilmesi için şehir merkezinde konumlanmış 5 hastanenin tıbbi atık yönetimi incelenmiştir. Bu hastaneler Medicana International Hastanesi, Medical Park Hastanesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi, Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Gazi Devlet Hastanesi'dir. Bu çalışmanın sonucunda elde edilen veriler Samsun'daki yatak başına düşen ortalama tıbbi atık miktarının 0.91 kg/gün olduğunu, en yüksek ortalama tıbbi atık miktarının Medical Park Hastanesi'nde ve en düşük ortalamanın Medicana Internetional Hastanesi'nde ortaya çıktığını açık bir şekilde göstermektedir. İncelenen hastanelerin tıbbi atık miktarlarında mevsimler arasında belirgin bir değişim görülmemiştir. Araştırmaya konu olan hastanelerde bina içindeki tıbbi atık toplama şeklinin özensiz olduğu, özellikle geçici depolama bölümleri hijyenik sorunlara neden olabileceği görülmüştür. Taşıma ve sterilizasyon aşamalarının ise yönetmeliklere uygun şekilde gerçekleştiği gözlemlenmiştir.
Su kirliliğinin beton borulara etkisinin araştırılması ve değerlendirilmesi

Zararlı kimyasal madde ihtiva eden sular beton üzerinde zararlı etkiye neden olabilmektedir. Hızlı sanayileşmenin yaşandığı günümüzde deniz ve yeraltı suları ile temasta olan yapılarda, kimyasal maddelerin depolandığı, ayrıca endüstri atıklarının taşındığı ya da depolandığı yapılarda beton zararlı kimyasal madde ihtiva eden sularla karşılaşabilir. Betonda bağlayıcı olarak kullanılan portland çimentosunun karma oksitlerinden olan C3A (3CaO. Aİ203) sülfatlar ile reaksiyona girerek etrenjit oluşturur. Oluşan bu tuzun büyük miktarda bu hacim artışına yol açması nedeniyle beton çatlar ve dayanıklılığını kaybeder. Zararlı kimyasal maddelerin etkin olduğu uygulamalarda üretilecek betonda kullanılan çimentonun bu maddelerin etkilerine dayanıklılığı istenir. Bileşiminde en çok %5 ve daha az C3A bulunan çimentolar genel olarak sülfata dayanıklı olarak kabul edilir. Ancak yapılan araştırmalar C3A sınırlandırmasının yeterli olmadığını aynı zamanda hidratasyon sonucu açığa çıkan kirecin (Ca 2'de düşük olması gerektiğini ortaya koymuştur. Bu çalışmada Q150 mm çapındaki beton borular sülfat, amonyum ve bikarbonat çözeltileri içersinde iki ay süre ile bırakılmıştır. Bu maddelerin beton boruların mukaveet değerleri üzerindeki etkileri araştırılmıştır.
Investigation of vegetable oil containing wastewater treatment by biological methods

Bu tezde bitkisel yağ içeren atıksuların biyolojik metotlarla arıtımı araştırılmıştır. Bu çalışma kesikli flask ve yarı kesikli deneyleri olmak üzere iki kısımdan oluşmaktadır. Tezin ilk bölümünde Box-Wilson Experimental Design metotu kullanılarakbitkisel yağ içeren sentetik atıksuyun kesikli arıtımında yardımcı besin, bitkisel yağ ve biyokütle konsantrasyonlarının etkisi araştırılmıştır. COD ve yağ giderimi üzerinde bu parametrelerin önemli etkileri gözlemlenmiştir. Yüksekbiyokütle konsantrasyonu ve düşük glikoz konsantrasyonunda maksimum COD veya giderme verimleri %75 ve %98 olarak elde edilmiştir. Tezin ikinci kısmında yarı kesikli işletim ile bitkisel yağ içeren sentetik atıksuyun arıtımı çalışılmıştır. COD ve yağ giderimi üzerinde başlangıç yağ konsantrasyonu ve çamur yaşlarının etkileri araştırılmıştır. Deneyler karbon kaynaklı ve karbon kaynaksız olarak uygulanmıştır. Yaklaşık olarak %3 yağkonsantrasyonlarında maksimum COD ve yağ giderimleri elde edilmiştir. Artançamur yaşı COD ve yağ giderim performansını önemli ölçüde etkilemiştir. Çamur yaşı arttığı zaman COD ve yağ giderimi oranları azalmıştır. Son olarak yağın biyolojik ayrışımı üzerinde biyosurfaktantın etkisi yarı kesikli işletim ile araştırılmıştır. Biyosurfaktant ilavesinin COD ve yağ gideriminiartırmadığı görülmüştür.
Samsun kenti içme ve kullanma suyunun arıtma tesisi ve şebeke boyunca kalite değişiminin incelenmesi

Bu tezin amacı Samsun İçme ve Kullanma Suyunun arıtma tesisi ve şebeke boyunca kalite değişimini incelenmesidir. Bu nedenle arıtma tesisinden ve yerleşimin yoğun olduğu merkez yerleşim bölgesinden toplam 15 örnekleme noktası seçilmiştir. Belirlenen bu noktalarda, bakır, demir, toplam fosfor, fosfat, kadmiyum, kalsiyum, Kjehdahl azotu, klorür, kurşun, magnezyum, mangan, nitrat, nitrit ve pH analizlerinin yanı sıra mikrobiyolojik olarak toplam koliform, fekal koliform ve fekal streptekok analizleri de yapılmıştır. Elde edilen değerler ham su için Kıta İçi Su Kaynakları Kalite Parametreleri, içme ve kullanma suyu için TS 266 ile karşılaştırılmıştır. Bu tez sonucunda, arıtma tesisine giren ham suyun arıtım sürecinde kalite değişimi ve devamında şebekede kalite değişimine uğradığı gözlemlenmiştir. Elde edilen veriler ışığında, demir, kjehdahl azotu, kurşun ve mangan parametreleri standartların üzerinde bulunmuştur, içme suyundaki bu değişiminin nedeni şebekenin yetersizliği ve eskimiş olması, boru bağlantılarının doğru yapılmamış olması ve bu noktalarda borulardan içeri kirleticilerin sızması olabilir. Bu nedenle daha geniş ölçekli çalışmalar başlatılmalı ve Samsun şehrinin mevcut alt yapısı gözden geçirilmelidir.