Türkiye'deki 2003-2013 yılları arasında uygulanan meslek eğitimine ilişkin politikaların analizi

Amaç: Bu araştırma, Türkiye'deki 2003- 2013 yılları arasında uygulanan meslek eğitimine ilişkin politikaların mesleki ve teknik eğitim veren örgün eğitim kurumlarında çalışan uygulayıcılar tarafından nasıl algılandığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Yöntem: Bu araştırma var olan durumu ortaya koymayı amaçladığından betimsel bir araştırmadır ve araştırmanın amacına ulaşmak için veriler toplanırken nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Bu araştırma için veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen tek faktörlü Meslek Eğitimi Politikaları Ölçeği ile toplanmıştır. Veriler betimsel istatistik yoluyla analiz edilmiştir. Demografik değişkenlerle meslek eğitimi politikalarına ilişkin uygulayıcıların algıları arasındaki olası farklılaşmalar bağımsız örneklem t-testi ve ANOVA testi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın evreni, Milli Eğitim Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü'ne bağlı örgün eğitim kurumlarında görev yapan müdür, teknik müdür yardımcısı, alan/atölye şefi ve meslek dersi öğretmenleridir. Araştırmanın örneklemi; tabakalı rasgele örnekleme yöntemiyle seçilmiş, teknik ve endüstri meslek lisesi, kız teknik ve meslek lisesi, otelcilik ve turizm meslek lisesi, ticaret meslek lisesi, sağlık meslek lisesi, mesleki ve teknik eğitim merkezi ve çok programlı lise olmak üzere belirlenen 7 tabakadan, Türkiye genelinde 77 il, 319 ilçe ve 460 okuldan olmak üzere toplam 1879 kişiden oluşturulmuştur. Sonuçlar: Mesleki ve teknik eğitim veren örgün eğitim kurumlarında çalışan uygulayıcıların, Türkiye'deki 2003- 2013 yılları arasında uygulanan meslek eğitimi politikalarına ilişkin algılarında cinsiyet, kıdem yılı, görev unvanı, okul türü, istatistiksel bölge birimleri değişkenlerine göre anlamlı bir fark olmadığı, uygulayıcıların algılarının fırsat eşitliği kategorisinde orta; öğretim programları ve müfredat kategorisinde orta; sistem ve organizasyon kategorisinde düşük; araç, gereç, donanım ve eğitim ortamları kategorisinde orta; öğretim yöntem ve teknikleri kategorisinde orta; iş piyasasıyla işbirliği kategorisinde orta; program esnekliği kategorisinde yüksek; aile, öğrenci, toplum bilinci kategorisinde düşük; rehberlik ve yönlendirme kategorisinde orta; öğretmen nitelikleri kategorisinde orta; standardizasyon ve akreditasyon kategorisinde orta; yetişkin eğitimi ve meslek edindirme kategorisinde yüksek; kurumlar ve kurullar kategorisinde orta; değerlendirme, çıktılar ve sonuçlar kategorisinde orta düzeyde olduğu görülmüştür. Öneriler: Benzer bir araştırmanın mesleki eğitim veren yaygın eğitim kurumlarında yapılması, aynı araştırmanın mesleki eğitim alan öğrenci ve velilere uygulanması, bu araştırmanın nitel araştırmayla desteklenmesi, okullarda yabancı dil kursları açılması ve yabancı dil eğitiminin mesleki öğretim programlarının içine girmesi, protokol düzenlenerek hayırseverler himayesinde yurt ve pansiyonlar yaptırılması, okulda yapılan sosyal, kültürel ve sportif faaliyetlere velilerin, mahalle sakinlerinin ve iş adamlarının davet edilmesi, mesleki eğitimin 8. sınıf öğrencilerine ve tüm ülkeye kapsamlı bir şekilde tanıtılması, yurt dışında istihdam imkanlarının arttırılması için uluslararası anlaşmalar yapılması ve bu konuda meslek lisesi mezunlarının bilgilendirilmesi, meslek lisesi öğrencilerinin burs alma şartlarının değiştirilmesi, mühendislik fakültelerine sadece mesleki ve teknik eğitim mezunlarının alınması ve mühendislik fakültelerine girişte ek puan verilmesi, ulusal düzeyde kaliteli ve nitelikli bir mesleki eğitim sisteminin oluşturulması önerilmektedir.