Sanal ortamda eğitim görselyöre sunucusunda kayıt, izleme ve sınav program paketi

Sanal ortamda eğitim; derslerin Internet üzerinden hem görüntü hem de ses destekli olarak izlenebildiği, öğrenci kayıt işlemlerinin yapılabildiği, ödev tesliminin gerçekleştirilebildiği ve sınavlara girilebildiği bir yapıdan meydana gelen sistemdir. Bu özelliklerden, kayıt ve sınav uygulamaları yapılan bu çalışmanın kapsamındadır. Buna bağlı olarak, Linux İşletim Sistemi üzerinde geliştirilen program paketini; Perl Programlama Dili, Postgresql Veritabanı Yönetim Sistemi, HTML ve CGI uygulamaları oluşturmaktadır. Program paketinin altyapısını oluşturan temel öğelerden biri Postgresql Veritabanı Yönetim Sistemi olmuştur. Elde edilen bilgi topluluklarını sağlıklı bir şekilde saklayabilme, bu bilgiler üzerinde sorgulamalar yapabilme, istenilen koşullan sağlayan bilgiler arasında güncelleme ve silme işlemlerine olanak sağlama gibi işlemler Postgresql kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Postgresql komutlarının Perl, C gibi programlama dillerinde de kullanılabilmesi kullanıcıya esneklik sağlamaktadır. Ayrıca Postgresql ile diğer programlama dilleri arasında köprü görevi gören, her programlama diline ait modüller bulunmaktadır. Bu çalışma sırasında Perl Programlama Dili kullanıldığından bu dile ait Pg. pm paketi kullanılmıştır. Bahsedilen paket, veri tabanı üzerinde yapılan sorgulamalarda elde edilen bilgilerin Perl tarafından rahatlıkla işlenebilmesini sağlar. Verilerin alınması, veri tabanına işlenmesi, veri tabanında sorgulamalarda kullanılması, yapılan sorgulamaların işlenmesi gibi bir veri tabanı yönetim sistemine ait uygulamalar hazırlanan program paketinde Perl Programlama Dili aracılığıyla oluşturulmuştur. Perl, özellikle örüntü tanıma işlemleri ile katarlar üzerinde oldukça etkindir. Bu özellikler elde edilen bilgiler üzerinde istenilen değişikliklerin yapılabilmesini kolaylaştırmıştır. Internet kullanıcıları ile görselyöre sunucusunda bulunan uygulamalar arasındaki bilgi alışverişi HTML ile sağlanmıştır. Görsel yöre sunucusunda yayınlanan sayfalar sayesinde kullanıcılara bilgiler verilebilmekte ve HTML yapılarından yararlanılarak kullanıcılardan bilgiler alınabilmektedir. Hazırlanan program paketinde bulunan HTML yapıları, HTML dosyaları yerine CGI dosyaları olarak oluşturulmuştur. CGI uygulamaları, görselyöre sunucularının Internet kullanıcılarından HTML yardımıyla aldığı bilgilerin arka planda bulunan, işletim sistemine ait olan uygulamalara indirilebilmesini sağlamaktadır. CGI uygulaması olarak söz edilen uygulamalar ancak bir programlama dili kullanılarak oluşturulabilir. Bu uygulamalara; Perl, C, TCL, Python gibi programlama dilleri destek vermektedir. Bu kaynakta, program paketinin oluşturulmasında araç olarak kullanılan programlama dilleri ve veri tabanı yönetim sistemi ile ilgili genel bilgiler ikinci bölümden başlayarak altıncı bölüme kadar verilmiştir. Çalışmanın amacının ve hedeflenen noktanın anlatıldığı birinci bölümün ardından, ikinci bölümde Postgresql hakkında bu çalışmada kullanılan özellikleri içeren bilgilerin verildiği bir anlatım yapılmıştır. PostgresqPin yüklenmesi aşamaları, tarihçesi, veritabanmın yönetilmesi, veri tabanı üzerinde işlemlerin yapılmasına olanak tanıyan komutlar, kullanılan veri türleri bu bölüm içerisinde bulunan konulardır. Bu içerik ve oluşturulan veri tabanı yapısı 6.3. 2 sürüm numaralı Postgresql için geçerlidir. Veritabanmın ve İnternet kullanıcılarından alınan bilgilerin yönetilmesi, genel çizgileriyle üçüncü bölümde sözü edilen Perl Programlama dili ile gerçekleştirilmiştir. Bir programlama dilinde olması gereken temel özelliklerin yanında Perl ile etkin bir şekilde kullanılan örüntü tanıma işlemlerinden söz edilmiştir. Programlarda kullanılan Perl programlama dilinin sürüm numarası ise, 5.004. 03 şeklindedir. Internet kullanıcıları ile görselyöre sunucusu arasındaki bağlantının kurulduğu HTML dilinin genel anlatımı dördüncü bölümü oluşturmaktadır. Hazırlanan programlarda kullanılan özelliklerden söz edilen bu bölümde bir sayfa tasarımı için gerekli olan temel HTML etiketleri ile kullanıcılardan bilgi alınması için kullanılan yapılar anlatılmıştır. Sanal ortam kullanıcılarından alınan bilgilerin veritabanına, veri tabanındaki bilgilerin ve uygulamaların kullanıcılara aktarılmasını sağlayan yapıyı CGI uygulamaları oluşturmaktadır. Beşinci ve altıncı bölümlerde bu uygulamalar hakkında çalışma kapsamında kullanılan özellikler ve ilgili örnekler bulunmaktadır. Perl, Postgresql ve HTML program kodlarının CGI yapısı içerisinde birleştirilmeleri ve İnternet kullanıcıları, görselyöre sunucusu, veri tabanı yönetim sistemi üçgenindeki iletişim bu bölümlerin konusudur. Ayrıca bu bütünleşmeyi sağlayan kitaplıkların yüklenmesinden ve yapısından da söz edilmiştir. Çalışmanın yedinci bölümü, çalışma boyunca hazırlanan sanal ortamda öğrenci kayıt ve sınav işlemlerine yönelik programlar ile bu programların çevresinde geliştirilen yardımcı uygulamaların anlatımını içermektedir. Program paketi temel olarak iki kısımdan oluşmaktadır. Kullanılan uygulamalar hakkındaki bilgilerin ve bu uygulamaların sonuçlarının tutulduğu veri tabanı yapısının hazırlanması birinci kısmı oluşturmaktadır. Bu bilgilerin saklandığı tablolar ve bu tablolara ait alanlar tanımlanmıştır. Bilgiler, gereksinim duyulan konu başlıklarına göre oluşturulan on beş adet tabloda ve bu tablolarda bulunan alanlarda saklanmaktadır. Program paketinin ikinci kısmını, kayıt ve sınav programları ile bu hizmetler çevresinde gereksinim duyulabilecek yardımcı programlar oluşturmaktadır. Öğrenciler sanal ortamda eğitim görselyöresine bağlanarak sisteme ve derslere kayıt olabilmekte, bu dersler ile ilgili temel akademik bilgiler ile o döneme ait özel bilgilere ulaşabilmekte ve kayıt oldukları derslerin sınavlarına girebilmektedir. Belirtilen bu uygulamalara taban hazırlamak amacıyla sistem yöneticisinin, öğretim üyelerinin ve kullanıcıların girebildiği üç farklı bölüm hazırlanmıştır. Kayıt işlemleri ile destek verilen dersler hakkındaki temel bilgiler sistem yöneticisi tarafından girilmektedir. Bu bilgiler kayıt işlemleri sırasında gereken şehir, ülke, fakülte, lisans programı, öğretim üyesi gibi bilgilerdir. Öğretim üyelerinin yararlanabildiği bölümde, dersler hakkında öğretim üyesi tarafından belirlenen özel bilgilerin girilmesini sağlayan uygulamalar bulunmaktadır. Öğrencilerin sorumlu olduğu sınavlar hakkındaki bilgiler ile sınav soruları ve sınavlarda izlenecek yapı öğretim üyesi tarafından verilmektedir. Sistemin kullanıcıları olan öğrencilerin ulaşabildikleri bölümde ise, kayıt işlemleri, sınav uygulamaları, sınav tarihleri ile sonuçları hakkındaki bilgiler ve gereksinim duyulan güncellemeler bulunmaktadır. Öğretim üyesi, sistem yöneticisi ve öğrenci için ayrılmış bu bölümlere girişler geçişsözcükleri ile denetim altında tutulmaktadır. Çalışmanın son bölümünü ise belirlenen hedef doğrultusunda ulaşılan sonuçlar ve bu konuda ilerleyen günlerde neler yapılabilceği hakkında bilgiler bulunmaktadır.