Afyon alkaloidleri endüstrisi atıksularının anaerobik arıtılması

Yüksek KOİ, düşük pH ve koyu renk ile karakterize edilen afyon alkaloidleri endüstrisi atıksulan bu özellikleri nedeniyle önemli çevre problemlerine yol açmaktadır. Bu endüstri atıksularmm yüzeysel sulara deşarjı su kaynakların kirlenmesine neden olmaktadır. Dolayısıyla, afyon alkaloidleri endüstrisi atıksularmm çevre korunması açısından arıtılmaları gerekmektedir. Ülkemizde bu endüstriye örnek olarak, Afyon-Bolvadin'de kurulu olan Toprak Mahsulleri Ofisi Afyon Alkaloidleri Fabrikası mevcuttur. Bu fabrikanın mevcut atıksu arıtma tesisi iki kademeli aktif çamur prosesi olarak kurulmuştur. Ancak, tesis çıkış sularında 'Su Ürünleri Yönetmeliği'indeki yüzeysel sulara deşarj standartları sağlanamamaktadır. Afyon alkaloidleri endüstrisi atıksulan çok yüksek orada organik madde içerdikleri için aerobik arıtma öncesi ön arıtma uygulanması gerekmektedir. Literatürde biyolojik olarak antılabilecek atıksular için çeşitli yöntemler tanımlanmaktadır. Bunlardan, aktif çamur yöntemi enerji gereksinimleri ve işletme maliyetleri yüksek olmasma rağmen endüstriyel atıksulann arıtılmasında aktif çamur sistemleri yaygın ve etkin şekilde kmlanılmaktadır. Arıtma maliyetleri özellikle çamur susuzlaştırma ve uzaklaştırma işlemlerinden kaynaklanmaktadır. Yüksek maliyette olması bu sistemlere alternatif olarak anaerobik sistemleri geliştirmiştir ve anaerobik arıtma sistemleri birçok ülkede son yıllarda yaygın olarak kullamlmaktadu'. Bu çalışmanın amacı, afyon alkaloidleri endüstrisi atıksularmm anaerobik olarak arıtılabilirliğini araştırmaktır. Birçok anaerobik proses arasında Havasız Çamur Yataklı Reaktör, endüstriyel atıksulann antılmasında en yaygın kullanılan yöntem olduğu için deneysel çalışmalar laboratuvar ölçekli bir HÇYR'de yürütülmüştür. Tez başlıca, aşağıdaki sekiz bölümü içermektedir: Birinci bölümde, konunun anlam ve önemi ile çalışmanın amaç ve kapsamı açıklanmıştır. İkinci ve üçüncü bölümlerde, anaerobik antmamn mikrobiyolojisi ve mikrobiyal reaksiyon kinetiği temelleriyle ve uygulamalanyla açıklanmıştır. Dördüncü bölümde, afyon alkaloid endüstrisi ve bu endüstrinin atıksu karakterizasyonu hakkında bilgi verilmiştir. Beşinci bölümde, çalışmada kullanılan deney ve analiz teknikleri açıklanmıştır. Altmcı bölümde, kullanılan atıksuyun karakterizasyonu ve deneysel çalışma sonuçlan açıklanmıştır. Yedinci bölümde, kinetik modelleme çalışmaları açıklanmış ve elde edilen sonuçlar tartışılmıştır. Sekizinci bölümde, deneysel çalışma sonuçlan değerlendirilmiş ve ileriye dönük önerilerde bulunulmuştur. Afyon alkaloidleri endüstrisi atıksulanmn laboratuvar ölçekli HÇYR'de antılabilirliğinin araştırılmasında KOİ giderimleri esas alınmıştır. Anaerobik reaktör mezofilik şartlarda 3,75 ile 10 kgKOİ/m3-gün arasmda çeşitli organik yüklerde çalıştırılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, HÇYR çıkış suyunda 5 kgKOİ/m3- gün'lük organik yükte %87 KOİ giderimi sağlanmıştır. Çalışmada ayrıca, reaktörde oluşan biyogazdaki metan oranının %72 olduğu saptanmıştır. Kinetik modelleme çalışmasında, elde edilen deneysel verilere lineerleştirilmiş ikinci derece kinetik model ile Chen ve Hashimoto metan fermantasyon modeli uygulanmıştır. Kinetik model uygulamaları sonucunda, tahmini ve gözlenen çıkış KOİ konsantrasyonları arasmda yüksek derecede uyum gözlenmiştir. Sonuç olarak, bu çalışma anaerobik ön arıtmanın alkaloid endüstrisinin mevcut aerobik sisteminin geliştirilmesinde uygun bir ön arıtma seçeneği olduğunu göstermektedir.