Geleneksel finansal tablolar analizi ve ekonomik kar yaklaşımı: Bir reklam firmasında uygulama

Bu çalışmada finansal tabloların oran yöntemi ile analizi ve ekonomik kar yaklaşımı reklam sektöründe faaliyet gösteren bir firmada gösterilmiştir. Oran analizinin uygulanması suretiyle elde edilen bilgilerin, firma yönetimine firma ile ilgili çeşitli konularda alacağı kararlarda ışık tutmaları amaçlanmıştır. Ayrıca firmaların karlılığı konusu hem geleneksel oran analizi açısından, hem de modern ekonomik kar yaklaşımı açısından ele alınarak, bu iki yaklaşımın farklı sonuçlara ulaştırabileceğigösterilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde finansal tablo kavramı, finansal tabloların türleri gibi genel konular ele alınmıştır. Ayrıca çalışmanın uygulama kısmında örnek firmanın bilançosu, gelir tablosu ve nakit akım tablosu analize tabi tutulacağı nedeniyle, bu bölümde söz konusu finansal tablolar daha ayrıntılı olarak incelenmiştir. Daha sonra finansal analizin tanımı, finansal analiz türleri ve finansal analiz teknikleri üzerinde durulmuştur. Finansal analiz teknikleri ayrı ayrı başlıklar altında ele alınmış ve bölümün sonunda oran analizi incelenmiştir. Oran analizinin incelenmesi sırasında oran analizinin tanımı ve oranların sınıflandırılması gibi konularla ilgili bilgiler verilmiştir. Likidite oranları, mali yapı oranları, faaliyet oranları ve karlılık oranları ayrı ayrı başlıklar altında ele alınmıştır. İkinci bölümde son yıllarda gittikçe önem kazanan ekonomik kar yaklaşımı üzerinde durulmuştur. Bu bölümde ekonomik kar ile muhasebe karı arasındaki fark açıklanmış, ekonomik karın hesaplanmasının firma açısından önemi ortaya konulmuştur. Ayrıca ekonomik karın hesaplanmasında kullanılan sermaye maliyetikonusu, öz kaynak maliyeti, yabancı kaynak maliyeti ve ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti gibi alt başlıklar altında incelenmiştir. Çalışmanın en önemli kısmını üçüncü bölüm oluşturmaktadır. Bu bölümde birinci bölümde incelenen oran yöntemi ile analiz ve ikinci bölümde ele alınan ekonomik kar yaklaşımı reklam firmasında uygulanmıştır. Üçüncü bölümün ilk kısmında örnek işletme ile ilgili kısaca bilgiler ve işletmenin birbirini izleyen üç faaliyet dönemine ilişkin bilançoları, gelir tabloları ve nakit akım tabloları yer almıştır. Daha sonra söz konusu tablolar kullanılmak suretiyle reklam işletmesinin likidite, mali yapı, faaliyet ve karlılık oranları hesaplanarak bu oranların değerlendirilmesi ve yorumu yapılmıştır. Üçüncü bölümün sonunda reklam firmasının üç faaliyet dönemine ilişkin ekonomik karı hesaplanmıştır. Reklam firmasında oran analizinin uygulanması sırasında şu sonuçlara ulaşılmıştır.1. Reklam firmasının likidite durumunun analizinde firmanın oldukça yüksek bir borç ödeme gücüne sahip olduğu saptanmıştır. Ancak firmadagereğinden fazla nakit bulundurulduğu da görülmüştür. 2. Firmanın sağlam bir mali yapıya sahip olduğu ancak yabancı kaynaklardan yeterli ölçüde yararlanılmadığı görülmüştür. 3. Reklam işletmesinin çalışma durumunun analizinde alacak devir hızının azaldığı ve alacak tahsil süresinin gittikçe uzadığı saptanmıştır. Ayrıca çalışma durumunun analizi sırasında firmada aşırı net işletme sermayesininolduğu tespit edilmiştir. 4. Geleneksel finansal analiz açısından işletme faaliyetlerinin oldukça karlı olduğu görülmüştür. Yönetim için işletme karlılığının ilk önemli göstergesi, brüt satış karı oranıdır. Kırgızistan gibi gelişmekte olan ülkelerde bu oran %50'den az olmamalıdır. Örnek işletmenin ilk yıl hariç bu standartlara uyduğu saptanmıştır. Ancak son yılda brüt satış karı oranındaki düşüş eğilimi, yani satılan hizmetin maliyetinin net satışlardan hızlı artması bir başarısızlığa işaret edebilir. Son yılda net satışlar üzerinden karlılık oranlarında genel bir düşüş eğilimigözlenmiştir. Bu durum krizden de kaynaklanabilir. Diğer karlılık oranlarının düşme eğilimi göstermelerine rağmen, son yılda aktif karlılık oranının yükselmesi Du Pontanalizi yardımıyla açıklanmıştır. Bütün bunlara rağmen, geleneksel finansal analizi karlılığın ölçülmesindesermaye maliyetini dikkate almadığından, yaratılan karı doğru olarak ölçmedeyetersizdir. Bu nedenle bu çalışmanın uygulama kısmında reklam işletmesinin ekonomik karının hesaplanmasına yer verilmiştir. Reklam firmasının üç faaliyet dönemine ilişkin ekonomik karının hesaplanmasısonucu, ekonomik karın geleneksel gelir tablosunda raporlanan muhasebe karı ile paralel olarak gelişme gösterdiği ancak muhasebe karından az olduğu görülmüştür. Buna rağmen, her üç faaliyet dönemine ilişkin ekonomik kar pozitif çıkmıştır. Pozitifçıkan ekonomik kar, kullanılan sermayenin maliyetinin ne kadar üzerinde faaliyet karı elde edildiğini göstermektedir. Yani firmanın gerçek anlamda kar ettiği saptanmıştır.