Florya, Sarıyer, Kumköy ve Şile istasyonlarının sıcaklık parametrelerinin trend analizi

İklim ve iklim parametrelerinde meydana gelen değişimler üzerine yapılmış olan çalışmaların sayısı son yıllarda artmıştır. İklim parametreleri arasında en değişken yapıya sahip olan sıcaklık üzerinde yapılan analizler önemli bir yere sahiptir. Araştırmanın konu kapsamı, ''Florya, Sarıyer, Kumköy ve Şile İstasyonları Sıcaklık Parametrelerinin Trend Analizi'' olarak belirlenmiştir. Bu bağlamda İstanbul ilinde bulunan Kumköy, Florya, Sarıyer ve Şile istasyonlarının 1940- 1979 / 1979- 2018 ve 1940- 2018 yıllarını kapsayan sıcaklık verileri 3 farklı periyoda ayrılarak incelenmiştir. Çalışma sahası içerisindeki istasyonların sıcaklık verilerinin uzun yıllar içerisinde eğilim gösterip göstermediği saptanarak var olan trendlerin yönü, boyutu ve şiddetinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmayı önemli kılan; şehirleşmenin ülkemizde en hızlı yaşandığı erlerden biri olan İstanbul'da, şehirleşme ve sanayileşme faaliyetlerinin iklim parametrelerinden sıcaklık üzerindeki etkisini ortaya koymasıdır. İklim ve diğer verilerin düzenlenmesi ve parametrelere ait tablo, grafik ve şekillerin oluşturulmasında Microsoft Excel 2016 ve IBM SPSS 23 programlarından yararlanılmıştır. Google Earth görüntülerinden yararlanılmıştır. Trend analizleri için Trend Analysis for Windows adlı yazılım programı kullanılmıştır. Çalışma kapsamında kullanılan istatistiki yöntemlerde verilerin öncelikle tanımlayıcı istatistikleri yapılmıştır. Bundan sonra Kolmogorov-Smirnov testi ile normallik dağılımları yapılarak verilerin normal dağılmadığı görülmüştür. Sıcaklık verilerinin aralarındaki farkın belirlenmesi için Kruskal-Wallis H testi yapıldıktan sonra korelasyon analizi için Spearman Rho yöntemi kullanılarak aralarındaki ilişki saptanmıştır. Sıcaklık parametrelerinin eğilim analizleri için Mann-Kendall, Spearman Rho ve Sen testi ile eğilim yönleri belirlenmiştir. Şehirleşmenin daha az olduğu 1940- 1979 yıllarını kapsayan periyotta Mann-Kendall ve Spearman'ın Rho test analiz sonuçlarına göre yıllık ortalama sıcaklıklarda Florya ve Şile istasyonlarında eğilimler saptanamazken, Sarıyer ve Kumköy istasyonlarında ise negatif yönlü eğilimlerin olduğu görülmüştür. Mevsimlik olarak incelendiğinde ilkbaharda sadece Florya istasyonunda pozitif yönlü eğilim saptanmıştır. Diğer kalan istasyonlarda ise trend söz konusu değildir. Yaz mevsiminde Sarıyer ve Kumköy istasyonlarında negatif eğilimlerin olduğu görülmektedir. Sonbahar ve kış mevsimlerinde ise genel olarak bütün istasyonlarda bir eğilim yoktur. 1979- 2018 yıllarını kapsayan periyotta ise tüm istasyonlarda yıllık olarak pozitif yönde kuvvetli bir eğilim saptanmıştır. Ayrıca mevsimlik olarak tüm istasyonlarda da pozitif yönde kuvvetli bir eğilim görülmektedir 1940- 2018 yılları arasında ortalama sıcaklık verilerinde yıllık olarak tüm istasyonlarda pozitif yönde kuvvetli eğilim görülürken, mevsimlik olarak da tüm istasyonlarda pozitif yönde eğilim olduğu tespit edilmiştir.1940- 2018 yıllarını kapsayan periyotta nüfus ve şehirleşmeye bağlı olarak sıcaklıklarda genel olarak artışların olduğu görülmüştür. Florya, Şile, Kumköy, Sarıyer istasyonlarında yıllık, ilkbahar ve yaz dönemlerinde sıcaklıkta kuvvetli yönde artışlar bulunmaktadır. Şehirleşmenin artmasıyla meteorolojik istasyonların şehir içerisinde kalması sıcaklık ölçümlerini etkilemiş ve beraberinde kuvvetli eğilimlere yol açmıştır.