Investigating the impact of leadership on resistance to change

Günümüzde organizasyonların yapılarında personel sayısının azaltılması, hiyerarşik yapıdaki değişimler, bilgi akışının değişmesi gibi pek çok yenilik göze çarpmaktadır. Teknolojik gelişmeler, işgücü yapısının değişmesi ve küresel rekabet bu değişimlerin itici gücünü oluşturmaktadır. Öte yandan organizasyonlar toptan kalite yönetimi, iş süreçlerinin yenilenmesi gibi yeni yaklaşımlarla beraber bir dönüşüm ve yenilenme sürecine girmişlerdir. Başarılı organizasyonların farklılığı çevrelerini değerlendirmelerinden, stratejik ve operasyonel değişimi birbirlerine bağlamalarından, insan kaynaklarını yönetişlerinden, değişim sürecinin tamamına uyum sağlamalarından kısaca değişime kılavuzluk etmelerindeki farklılıktan kaynaklanır. Bu değişim süreci esnasında tamamen doğal bir tepki olarak değişime direnç oluşmaktadır. Değişime direnci gidermeye yönelik çok sayıda yöntem ve araştırma bulunmasına rağmen bu tepkiyi tamamen kaldırmak mümkün görünmemektedir. Dönüştürücü liderler değişim ihtiyacını tanımlayabilen, yeni vizyonlar yaratabilen ve bu vizyonları doğrultusunda insanları örgütsel değişime yönlendirebilen liderlerdir. Liderdeki bu değişim vizyonu ve kararlılığı örgütsel yapının değişim sürecine daha uyumlu olmasını sağlar. Doğal olarak dönüşümcü liderler ile çalışan bireylerde değişime direncin daha az olması beklenir. Bu çalışmanın esas amacı da dönüşümcü liderliğin değişime dirence yok etmedeki olumlu etkisini bulmaktır. Yani değişime direnç ile dönüşümcü liderlik arasında ters orantı bulunması beklenmektedir. Buna karşılık yönetsel liderler iş standartlarını, hedef odaklı görevleri vurgulayan ve çalışan performansını etkilemek için ödül ve cezaya dayanan liderlerdir. Yönetsel liderler ve dönüşümcü liderler aktif liderlerdir. Ama yine de hayatta liderliğin olmadığı durumlara ilişkin örnekler çoktur. Bu tarz liderler karar almaktan, sorumluluk üstlenmekten kaçınırlar. Sonuç olarak bu tarz liderlerin bulunduğu işletmelerde değişim dinamiklerinin zayıflar ve çalışanlarda sürekli stabil durum nedeniyle kolaylıkla değişime direnç durumu belirginleşir. İkinci hipotezimiz bu yaklaşımın üzerine geliştirilmiştir: Liderliğin yokluğu değişime dirençle doğru orantılıdır. Liderliği ölçmek için Bass ve Avolio'nun Çoklu faktör Liderlik Anketi kullanılmıştır. Bu anket, dönüşümcü liderlik, yönetsel liderlik ve liderliğin yokluğu boyutlarını içerir. Araştırmamızın uygulaması makine üreticisi sektöründe otuzun beş firma ile yapılmıştır. OEM sektörü genellikle küçük ve orta boy işletmelerden (çalışan sayısı <100) oluşmaktadır. Profesyonel bir yönetim anlayışına sahip olmayan bu şirketler çekirdekten yetişme şirket sahipleri tarafından yönetilmektedirler. Şirketlerin rekabetçi kalabilmeleri, en son teknolojiyi takibi gerektirmektedir. Teknolojideki ve müşteri isteklerindeki hızlı değişim makine üretici firmaları hızlı bir değişim sürecine zorlamaktadır. Ancak sahip olunan kaynakların yetersizliği ve profesyonel bir yönetim anlayışına sahip olmamaları sebebiyle değişim sürecinden diğer firmalara göre daha çok etkilenmektedirler. Makina üreticisi sektörü sahip olduğu bu dinamik yapı nedeniyle bu araştırmada tercih edilmiştir.