turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Etkin gözetim-denetim kapsamında, bankalarda yeniden yapılanan iç denetim sistemleri, risk yönetimi süreci ve bir uygulama

oz Bu çalışmanın öncelikli amacı etkin gözetim-denetim çerçevesinde, iç denetim sistemlerinin ve risk yönetiminin uluslararası standartlar kapsamında, nasıl olması gerektiği konusunda bilgi vermektir. Ülkemizde geçtiğimiz yıl yaşanan krizler ve gelişmeler sonrasında, Türk bankacılık sektöründe hızlı bir yeniden yapılanma süreci başlamıştır. Çalışmanın ikinci önemli amacı Türk bankacılık sektörünün, gerek hukuki altyapı, gerekse teknik açıdan etkin iç denetim sistemleri ve risk yönetiminde, mevcut durumu itibariyle hangi aşamada bulunduğunu belirlemektir. Bu amacı gerçekleştirmek için Türk bankacılık sektörünün mevcut risk yönetimi ve iç denetim sistemlerine ilişkin olarak uygulama anketi hazırlanmış ve uygulama çalışması gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar SPSS 10.0 istatistik programı aracılığıyla yorumlanmıştır. Ayrıca, ülkemiz şartlarında, bankaların etkin iç denetim ve risk yönetimi sistemi kurarken karşılaştıkları sorunlar, yapısall ve sosyolojik açıdan irdelenmiş ve bunlara ilişkin sektör bazında bazı çözümler önerilmiştir.
Dönüşümcü ve etkileşimci liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkileri

Uluslararası bir markanın, İstanbul distribütörü olan şirketin 154 çalışanının katılımı ile bu çalışma gerçekleşmiştir. Katılımcıların örgütsel vatandaşlık davranışı sergilemeleri ile dönüşümcü liderlik arasında yüksek/kuvvetli, etkileşimci liderlikle zayıf/düşük ilişki bulunmuştur. Dönüşümcü liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde etkisi olduğu saptanırken; etkileşimci liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde bir etkisinin olmadığı saptanmıştır. Ayrıca katılımcıların sosyo-demografik özelliklerinden yaş, cinsiyet, medeni durum ve gelir düzeyi ile örgütsel vatandaşlık davranışı sergileme sıklıkları arasında bir ilişki tespit edilememiş; öğrenim durumu, toplam çalışma süresi ve kurumdaki toplam çalışma süresi ile örgütsel vatandaşlık sergileme sıklıkları arasında ise bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
An investigation about how human resources management influences innovative behaviors of individuals

Bu çalışmanın amacı, İKY'nin yenilikçi çalışma kültürü ve çalışanların yenilikçi iş davranışları üzerindeki etkisi ile yenilikçi iş kültürünün yenilikçi iş davranışları üzerindeki etkilerini tespit etmektir. Literatür, İKY uygulamaları, yenilikçi iş kültürü ve yenilikçi iş davranışları için incelenmiş ve özetlenmiştir. İKY uygulamalarından işe alım, eğitim, performans değerlendirme, geliştirme ve ödüllendirme incelenmiş ve özetlenmiştir. Yenilikçi iş kültürü faktörleri olarak iş tasarımı, iletişim, iş ortamı ve katılımcılık incelenmiştir. Yenilikçi iş davranışı dört boyutta gözden geçirilmiştir; fırsat araştırması, fikir üretimi, fikir paylaşımı ve fikir gerçekleştirme. Veriler elektronik posta ile iletilen anketler yoluyla toplanmış ve en az sekiz farklı sektörden toplam 120 kişi tüm soruları yanıtlanmıştır. Belirleme etkilerini test etmek için doğrusal regresyon analizi kullanılmış ve ilişkileri test etmek için korelasyon analizi kullanılmıştır. İKY ve yenilikçi iş kültürü, İKY ve yenilikçi iş davranışı, yenilikçi iş kültürü ve yenilikçi iş davranışı arasındaki ilişki test edilmiştir. İKY'nin yenilikçi iş kültürü üzerindeki belirleyici etkisi önemli ölçüde ispatlanmıştır. Bu sonuca benzer şekilde, yenilikçi iş kültürünün yenilikçi iş davranışına olan belirleyici etkisi çok önemli bir şekilde ortaya konmuştur. İKY ve yenilikçi iş davranışı arasında da önemli ama görece zayıf bir ilişki bulunmuştur.
Katı atıktan elektrik enerjisi üretimi projesi ve maliyetlemesi: Edirne şehri için bir öneri

İnsanlar yaşamlarını sürdürebilmek için beslenmek, barınmak, giyinme gibi birçok ihtiyaca sahiptir. Bu ihtiyaçların giderilmesinde en büyük yardımcıları enerjidir. Çünkü enerji insanlığın ısınma, yemek pişirme gibi ihtiyaçlarının yanında bir şeyler üretebilme ihtiyaçlarını da karşılamaktadır. İnsanlar için bu yaşamsal öneme sahip bu konu ülkelerin de ekonomik kalkınmalarında, refah seviyelerinin artışında ve dünya üzerinde söz sahibi olmalarında önemli bir yere sahiptir. Enerji birçok unsurdan üretilebilir ve bu üretim yenilenemeyen ve yenilenebilir enerji kaynakları olarak sınıflandırılmaktadır. Yenilenemeyen enerji kaynaklarını diğer kaynaklardan ayıran en önemli özellik tükenir olması ve kullanımının çevreye zarar veriyor olmasıdır. Çevreye zararının bilinmesine rağmen kullanılmasının en önemli sebebi enerji ihtiyacına hızlı yanıt verebilmesidir. Yapılan araştırmalar dünya üzerindeki yenilenemeyen enerji rezervlerinin (petrol için 50,7 yıl, doğalgaz için 52,8 yıl, kömür için 114 yıl) kısa sürede tükeneceğini göstermektedir. Hem rezervlerin ömürlerinin bu denli kısa olması hem de insanlarda ve devletlerde artan çevre bilinci yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının artmasına neden olmuştur. Bunun yanında insanlar ve devletler gelecek kuşakların yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirebilecekleri bir dünya için bir şeyler yapması gerektiğinin farkına varmıştır. Bu durum enerjide sürdürülebilirlik kavramını ortaya çıkarmıştır. Yenilenemeyen enerji kaynaklarının çevreye ve atmosfere verdiği kalıcı zararların giderilmesi, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı arttırmak ve sürdürülebilir bir enerji ve hatta sürdürülebilir bir dünya için ülkeler arası bir dizi işbirliği, anlaşma, direktif, yasa gibi emredici ve yapmayı zorunlu kılan faaliyetler her geçen gün artarak gerçekleşmektedir.
Stresin, iş gücü verimliliği üzerine etkisi: Bir uygulama

Bu çalışmanın amacı çalışanların stres düzeyleri ile verimlilik düzeylerini tespit etmek, bazı değişkenlerine göre farklılıkları incelemektir. Bunun için İstanbul Anadolu Adliyesi kalem çalışan memurlarının iş stres düzeyleri, işgücü verimlilik düzeyleri ve stres ile etkileşiminin olup olmadığı incelenmiştir. Bireysel stres faktörleri, örgütsel stres faktörleri ayrıntılı olarak açıklanmış, verimlilik kavramı irdelenerek, stres ve verimlilik ilişkisi anlatılmıştır. Örgütsel stres kaynakları varlığı, uzun süre yüksek strese maruz kalan çalışanlar olumsuz etkilemekte, sağlığını bozmakta, işgücü verimliliğinin düşmesine ve sonuçta işten ayrılmaya giden sürece neden olmaktadır. Aynı zamanda belirli oranda stresin var olması da gerekmektedir. Bu olumlu stres, çalışanı başarıya odaklamakta, iş tatmini ve doyumu sağlamakta, işgücü verimliliğini artırmaktadır. Bu nedenle stresin belirli bir seviyede optimun seviyede tutulması gerekmektedir. Yapılan literatür araştırması ile stres ve verimlilik kavramı doğru zemine oturtularak, Kişisel Bilgiler, Çalıştığınız Kurumla İlgili Özellikler, Örgütsel Stres Kaynakları, Verimliliğe İlişkin Tutum Ölçeği, Stres İle Başka Çıkma başlıklarından oluşan, 5 grupta toplamda 74 sorudan oluşan anket hazırlanmıştır. Hazırlanan bu anket İstanbul Anadolu Adliyesi kalem çalışanlarına uygulanmıştır. Toplamda 3153 kişi olan kalem çalışanlarından 367 kişiye ulaşılmış, çalışanların her grup soru için yeterli ölçüde olmasına dikkat edilmiştir. Anket uygulaması sırasında yüz yüze mülakatlar da yapılmıştır. Sahadan elde edilen veriler SPSS programından yararlanılarak değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır. Araştırmanın sonucuna göre, çalışanların stres düzeylerinde, cinsiyet, medeni durum, sahip olduğu çocuk sayısı, hane geliri, çalıştığı birim, çalışma süresi, mesleki görevi, değişkenleri arasında anlamlı bir farklılaşma görülmemiştir. Aynı değişkenler arasında, cinsiyet, medeni durum, hane geliri, mesleki görevine göre çalışanların verimlilik düzeyinin anlamlı düzeyde farklılaşmadığı, çalışma süreleri ve sahip olduğu çocuk sayısına göre verimlilik düzeyine anlamlı bir farklılaşmanın olduğu görülmüştür.
Çalışan dayanıklılığının işletmelerde verimlilik algısına etkisi

sermaye, bireyin sahip olduğu olumlu ve geliştirilebilir özellikler bütünü olarak tanımlanmaktadır. İnsan kaynakları ve örgütsel davranış alanlarına yeni bir bakış açısı getiren psikolojik sermayenin öz yeterlilik, iyimserlik, umut ve dayanıklılık olmak üzere dört temel alt boyutu bulunmaktadır. Dayanıklılık boyutu çalışanların iş doyumu, örgütsel bağlılıkları, işten ayrılma niyetleri gibi önemli yönetsel ve örgütsel olguları etkilediği ileri sürülen ve giderek değişimlerin stresli iş ortamlarının yer aldığı iş dünyasında önem kazan bir kavram olarak belirginleşmektedir. Çalışan dayanıklılığın sonuçları çerçevesinde verimlilik ve işletme performansı üzerinde etkili olduğuna dair literatürde farklı çalışmalara rastlanmıştır. Ancak diğer çalışmalarda ortaya çıkan dolaylı ilişkilerin yanı sıra çalışan dayanıklılığının, çalışan verimliliği ve işletme performansı üzerindeki doğrudan etkisine yönelik bu araştırmanın da katkı sağlayacağı düşünülmüştür. Çalışanların dayanıklılığının işletmelerdeki çalışan verimliliği üzerindeki etkisi ve bu etkide çalışanların sübjektif performans algısının çalışan verimliliğine yansımasına yönelik nedensellik ilişkisinin araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışanlarının dayanıklılık düzeylerinin verimlilikleri üzerindeki etkisinde işletmenin performans algılarının bir aracılık rolü olup olmadığı ortaya konulmaya çalışmıştır. Çalışanların dayanıklılıklarının, işletmenin performans algıları üzerindeki etkisi ve bu etkinin de çalışanların verimlilik algısına yansımasına yönelik nedensellik ilişkisinin araştırılması temel amacı kapsamında oluşturulan kavramsal modeller yapısall eşitlik modeli ile analiz edilmiştir. Araştırma modelinin analizi sonucunda çalışanların dayanıklılık düzeylerinin, verimlilik algılarını %93 oranında ve sübjektif işletme performansı algılarını da %77 oranında artırdığı bulgusuna ulaşılmıştır. Çalışan dayanıklılığının, verimlilik algısı üzerindeki etkisinin %30'luk kısmının ise sübjektif işletme performansı algısı aracılığıyla dolaylı olarak gerçekleştiği belirlenmiştir.
Determination of criterion that affects supplier selection in public administration software tenders and selection of supplier

Günümüzde proje üretimine bağlı olarak proje yönetimine önem vermeye başlanmıştır. Kamu kurumları kısıtlı kaynaklarını iyi şekilde kullanarak, en iyi hizmeti vermesi beklenmektedir. Hizmeti sağlayacak firmaların seçiminde yapacakları değerlendirmede oldukça özenli olmak zorundadırlar. Kamu kurum ve kuruluşları uygulamayı düşündükleri hizmeti sağlayacak firma seçenekleri arasındaki önceliklerin hangi ölçütlere göre belirlenmesi gerektiğine karar verebilmelidir. Çalışmada, kamu kurumlarının yaptığı yazılım ihalelerinde firma tekliflerinin değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulması gereken kriterlerin belirlenmesi ve belirlenen kriterler ışığında firma seçiminin gerçekleştirilmesi Çok Ölçütlü Karar Verme Teknikleri yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın amacı, kamu kurumları yazılım ihaleleri için uygun olan firma seçim kriterlerini göz önüne alarak, alternatifler arasından yapılacak firma seçiminde, kriter ağırlıklarının belirlenmesi için AHP tekniği ve bunların sıralanması için de TOPSIS tekniği kullanarak hibrid bir çözüm oluşturmak ve belirsizlik altında kararların verildiği bulanık ortamlarda, grup kararı vermede yararlanılan Fuzzy TOPSIS yöntemini ortaya koymaktır. Yöntemlerin uygulamasında, öncelikle kamu kurumlarından üst düzey yöneticileri ile karar kriterinin önem ağırlıklarını belirlenmiş, ardından belirlenen karar kriterlerine göre beş firma alternatifi Çok Ölçütlü Karar Yöntemleri yardımıyla değerlendirilmiştir. Böylece, kamu kurumu yazılım ihalelerinde birçok açıdan avantaj sağlayan, bilimsel ve kolay uygulanabilir yöntemleri kullanılarak, firma seçimi için ortak kararların alınabileceği gösterilmektedir.
Finansal okuryazarlık ve banka müşteri segmentasyonları üzerine bir uygulama

Bankalar, günümüzde benzer finansal özelliklere sahip müşterilerinin farklı finansal ihtiyaçlarına etkili bir şekilde cevap verebilmek, özelliklerine göre farklı pazarlama stratejilerinin uygulanmasını ve sürekli yeni stratejilerin geliştirilmesini sağlamak amacıyla müşteri profillerini segmentlere ayırmaktadır. Bankaların önemli bir müşteri grubunu temsil eden bireysel müşteriler ile ülke ekonomisine katma değer oluşturmak amacıyla faaliyet gösteren ticari ve tarımsal müşteri grubu, bankaların kullanmış olduğu segment grubu isimlerindendir. Ekonomide yaşanan hızlı değişim ve özellikle bankaların risk iştahında meydana gelen artmanın beraberinde gelen karmaşık finansal ürün yapısı, her bireyin finansal anlamda doğru bir şekilde mali kararlar almasını zorunlu kıldığı gibi, banka segment müşterileri içinde hayati önem taşımaktadır. Bu durum ise finansal okuryazarlığın ne kadar önemli olduğunu ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmada, Tokat ilindeki banka segment müşterilerinin finansal okuryazarlık düzeyleri ölçülmeye çalışılmıştır. Tokat merkez ilçede bireysel, ticari ve tarımsal olarak segmente edilebilen banka müşterilerinin finansal okuryazarlık düzeylerini ve hangi segment grubunun daha finansal okuryazar olduğunu ortaya koymaya yöneliktir. Araştırmada, banka segment müşterilerinin finansal okuryazarlık seviyesinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Finansal okuryazarlık seviyesinin, söz konusu segment grupları içerisinde en düşük olanının tarımsal segment grubu, en fazla olanının ise ticari segment grubu olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Aynı zamanda finansal okuryazarlık seviyelerinin ölçülmesi amacıyla oluşturulan ölçeğin alt faktörlerinin birbirleri ile ilişkili oldukları bulgusuna da rastlanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda elde edilen bulgulara istinaden, banka segment müşterilerinin finansal okuryazarlık düzeylerinin geliştirilmesine ilişkin önerilerde bulunulmuştur.
Profesyonel turist rehberlerinin turizm pazarlamasındaki rolüne etkisi açısından hizmetiçi eğitim seminerleri

Bu çalışma, Türk profesyonel turist rehberleri için düzenlenen hizmet içi eğitim seminerlerinde, rehberlerin pazarlama fonksiyonunu destekleyen seminerlerin verilip verilmediğini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, verilen seminerlerin rehberlerin pazarlama fonksiyonunu oluşturan davranışlarını nasıl etkilediği de araştırılmıştır. Hizmet içi eğitim programlarında yer alan seminer başlıkları, içerik analizi ile incelenmiş ve pazarlama ile ilgili seminer başlıklarına yer verilip verilmediği belirlenmiştir. Profesyonel turist rehberlerinin demografik özellikleri, hizmet içi eğitim seminerlerinden beklentileri ve tatmin düzeyleri konularında veri elde etmek amacıyla bir anket geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Anket, çeşitli özelliklerine göre rehberlerin tatmin düzeylerinde anlamlı farklılıklar olup olmadığını araştırmayı da amaçlamaktadır. Araştırmada, yapılandırılmamış görüşme ve katılımcı gözlem metotları da kullanılmıştır. Turist rehberleri, hem ulusal hem de örgütsel açıdan turizm sektörünün başarısında etkili aktörlerdendir. Taşıdıkları bu önemden dolayı, turist rehberlerinin uygun şekilde eğitilmeleri de önemli bir konudur. Türk turist rehberleri farklı eğitim seviyelerinden gelmektedir. Turist rehberlerinin, destinasyon ve ülke çapında turizm ürünleri için pazarlama rolü oynama yeteneklerinin geliştirilmesini sağlamak için, hizmet içi eğitim programlarının kullanılması bir fırsat olarak görülebilir. Turist rehberleri, pazarlama karması unsurlarının içinde yer almakta ve turizm pazarlamasında önemli rol oynamaktadır. Araştırma sonuçları, pazarlama ile ilgili seminerlere katılan ve katılmayan rehberlerin pazarlama fonksiyonu davranışlarında anlamı farklılıklar olduğunu göstermektedir. Pazarlama konusunda bilgi sahibi olmamaları durumunda rehberler, pazarlama ile ilgili üzerlerine düşen görevleri bilinçli ve profesyonel bir şekilde yerine getiremeyeceklerdir. Bu nedenle, hizmet içi eğitim programlarının tümünde pazarlama ile ilgili seminer başlıklarının yer alması sağlanmalıdır.
Türkiye odun dışı orman ürünlerinin mevcut durumu ve dış ticaret analizi

Türkiye bitki tür çeşitliliği, yaban hayatı kaynakları ve endemik türler bakımından zengin kaynaklara sahiptir. Türkiye'nin sahip olduğu zengin biyolojik kaynaklarının önemli bir bölümünü ormanlar barındırmaktadır. Ormanlardan elde edilen odun hammaddesi son zamanlara kadar ormancılığın temel amacı olarak vurgulanmış, tüm yatırım ve uygulamalar bu alan üzerinde yoğunlaşmıştır. Ancak ekonomik faaliyetlerin çeşitlenmesi ile oluşan rekabet ortamı, tüm alanlarda olduğu gibi ormancılık alanında da tüm kaynakların değerlendirilmesini zorunlu ve gerekli hale getirmiştir. Bu nedenle çeşitli üretim ve pazarlama sorunları nedeniyle ekonomik alanda yeterince yer bulamayan odun dışı orman ürünleri incelenmelidir. Türkiye yüzölçümünün % 27 ,2'sini teşkil eden ormanların sahip olduğu biyolojik çeşitliliğin büyük kısmını orman tali ürünü olarak bilinen odun dışı orman ürünleri oluşturmaktadır. Odun dışı orman ürünleri ekonomik, sosyal ve çevresel açıdan çok yönlü faydalara sahiptir. Günümüzde ormanlardan elde edilen tıbbi ve aromatik bitkilerin yanı sıra gıda, tekstil, boya, parfümeri gibi endüstri dallarında da kullanılabilen odun dışı orman ürünlerinin, üretim ve pazarlanmasından büyük faydalar elde edilmektedir. Bu çalışmada, Türkiye'nin 1990- 2009 yılları arasındaki odun dışı orman ürünleri üretim, ihracat, ithalat miktar ve değerleri tasnif edilerek, tablo ve grafik gösterimde sunulmuş ve analiz edilmiştir. Yıllar itibariyle odun dışı orman ürünlerinin üretim, ithalat ve ihracatında meydana gelen değişmeler ekonomik ve finansal açıdan incelenmiş, toplam tutar ve miktar içindeki önemli paylara sahip ürünler belirlenmiştir. Tezin son kısmında ise tomruk ve odun dışı orman ürünlerinin dış ticaret rakamları karşılaştırılmış ve değerlendirmelerde bulunulmuştur. Sonuç olarak; 1990- 2009 yılları arasında toplamda en fazla üretimi yapılan odun dışı orman ürünleri sırayla çalı, defne, kekik, fıstık çamı kozalağı, adaçayı, ladin, mersin, biberiye, harnup ve kestane olurken, en fazla ihraç edilen ürünler fındık, pamuk linteri, bazik krom sülfat, kimyon, nar, kekik, kestane, defne, çilek ve anason olmuştur. En yüksek ithalat ise sırayla ceviz, debagatte kullanılan sentetik organik maddeler, kivi, badem, yontulmaya elverişli sert taneler, kına, bazik krom sülfat, mimoza, müstahzarlar ve kebrako da yapılmıştır. 20 yıllık zaman diliminde odun dışı orman ürünleri dış ticareti daha çok ihracat lehine gerçekleşmiş ve ODOÜ ihracatından elde edilen gelir tomruk ihracatından elde edilen gelire oranla tüm yıllarda daha fazla olmuştur. ODOÜ ve tomruk ithalatında ise tam tersi bir durum söz konusu olmuş, ODOÜ ithalatı tomruk ithalatına oranla çok daha az miktarlarda yapılmıştır.
Algılanan destinasyon imajının tekrar ziyaret ve tavsiye üzerine etkisi: Ilgaz Dağı Milli Parkı örneği

Turizm sektörünün son zamanlarda gelişmesi ve insanların turizm faaliyetleri kapsamında farklı yerler görmek ve keşfetmek istedikleri görülmektedir. Bu istekler sonucunda insanların destinasyon seçimi konusunda daha seçici ve imaj açısından kendilerine daha uygun olanı tercih ettikleri de gözlemlenmektedir. Daha çok kış turizmi kapsamında önemli bir destinasyon olan Ilgaz Dağı Milli Parkı son zamanlarda turistler tarafından tercih edildiği görülmektedir. Bu çalışmada Ilgaz Dağı Milli Park'ını ziyaret eden turistlerin algıladıkları imajın tekrar ziyarete etkisi ve başka insanlara tavsiye etme arasında anlamlı bir fark olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışmada yüz yüze görüşme tekniği yöntemi ile anket uygulanmış ve araştırma Ilgaz Dağı Milli Parkı'na gelen ziyaretçileri kapsamaktadır. Çalışma kapsamında frekans, t testi, anova ve korelasyon testleri yapılmıştır. Sonuçlar doğrultusunda Ilgaz Dağı Milli Park'ının algılan imajının yüksek oranda olumlu olduğu ortaya konmuştur. Araştırmada oluşturulan hipotezler sonucu, Ilgaz Dağı Milli Parkı'nı ziyaret eden bireylerin destinasyon imajı algıları ile destinasyonu tekrar ziyaret niyeti arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu ortaya konulmuştur. Araştırmanın başka bir hipotezi olan Ilgaz Dağı Milli Parkı'nı ziyaret eden bireylerin destinasyon imaj algıları ile destinasyonu tavsiye niyeti arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu bulunmuş ve hipotezler doğrulanarak kabul edilmiştir. Bu hipotezler sonucunda, Ilgaz Dağı Milli Parkı'nın algılanan destinasyon imajının, insanların tekrar ziyaret niyetlerini ve başkalarına tavsiye etme niyetlerini olumlu yönde etkilediğini ortaya koymuştur. Bu sonuçların gelecekte yapılacak olan çalışmalara da katkılar sağlayabileceği ifade edilebilir.
Dünya klasındaki işletmelerde bir maliyet yönetimi aracı olarak faaliyetlere dayalı maliyet sistemi ve bir uygulama

Yeni rekabet ortamı, işletmelerin, 'dünya Masında bir işletme' olmalarım gerektirmektedir. Dünya Ması; bir işletmenin, çalışmalarında yüksek basan standartlarına ulaşması, müşterilerinin gereksinimlerini karlı olarak giderebilmesi ve bu başarısını sürekli geliştirmesi olarak tanımlanabilir. Dünya klasmdaM işletmeler, müşterilerin istediği kalite, maliyet ve zaman konularında bilgiye gereksinim duyarlarsa da, günümüz maliyet sistemleri, yöneticilerin maliyetleme, planlama ve kontrol kararlarıyla ilgili bilgileri, oldukça geç, çok genel ve fazla çarpık olarak sağlamaktadır. Buna karşılık, dünya arasındaki işletmelerin temel bilgi sistemi niteliğindeki modern maliyet yönetimi sistemleri; bu işletmelerin müşterileri için önemli olan ürünlerini ve işlemlerim geliştirebilmelerinde gereken, maliyetleme, planlama, ölçme ve geri-büdirimin yerine getirilmesi amacıyla oluşturulan bir grup aracı, tekniği ve yöntemi sağlamaktadır. Bu araçlardan birisi de faaliyetlere dayalı maliyetlemedir. Faaliyetlere dayalı maliyet sistemlerinin kökleri, geleneksel maliyet sistemlerinin ürün maliyetlerini çarpık olarak belirlenmesine kadar uzanmaktadır. Bu çarpıklık, işletmede kullanılan bir kaynağın ya birim fiyatının ya da miktarının, maliyet merkezlerine ve ürünlere doğru olarak yüklenmediği durumlarda oluşmaktadır. işletme kaynaklarının nasıl kullanıldığının anlaşılması için, dünya klasında bir işletmede yerine getirilen faaliyetlerin belirlenmesi gerekir. Faaliyetlere dayanan maliyet sistemleri, kaynakların faaliyetlerce tüketildiğini ve faaliyetlerinde, ürün ve müşteriler gibi, maliyet nesnelerince tüketildiğini kabul eder. Bu yüzden, faaliyetler, maliyetleri oluşturmakta ve maliyet nesneleri de faaliyetler için bir talep doğurmaktadır. Dolayısıyla, bu maliyet sistemlerinde, kaynakların maliyeti faaliyetlere aktarılır ve daha soma da, faaliyetlerin maliyeti, bu faaliyetler için bir talep doğuran, maliyet nesnelerine aktarılır. Böylece, faaliyetlere dayalı maliyet sistemleri; stratejik analiz, değer analizi, maliyet analizi ve basan analizlerinde kullanılabilecek yararlı bilgiler sağlar. Sonuç olarak,. faaliyetlere dayalı maliyet sistemleri, işletmenin kaynaklan, faaliyetleri, maliyet nesneleri, maliyet taşıyıcılan-etkenleri- ve faaliyet basan ölçüleri konusunda finansal ve işletme çalışmalarına ilişkin verileri elde ederek işleyen bir sistemdir. 'Arçelik A. Ş. Çayırova işletmesi'nde uygulanan faaliyetlere dayalı maliyet sisteminde, bu konuda çok güzel bir model olarak tanımlanabilir.