Lise öğrencilerinin sosyal medyaya ilişkin tutumları ile algıladıkları sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişki: Bahçelievler ilçesi örneği

Gerçek dünyayı sanal ortamda yaşama imkanı veren internetin bu konuda en yetkili ismi olan sosyal medya, her geçen gün kendini güncellemekte, yeniliklere açık ve öğrenme hızı yüksek gençler tarafından aktif olarak kullanılmaktadır. Gençlerin sosyal medyaya ilişkin tutumlarının merak edildiği günümüzde özellikle ergenlik döneminde olan bireylerin birçok ihtiyacını sosyal medya aracılığıyla sağladığı düşünülmektedir. Sanal desteğin önemli olduğu günümüz dünyasında sosyal medya kullanan gençlerin gerçek hayatta algıladıkları sosyal destek düzeyleri merak konusudur. Bu nedenle araştırma 'Lise öğrencilerinin sosyal medyaya ilişkin tutumları ile algıladıkları sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişki'yi ortaya koymayı amaçlamaktadır. Tarama modelinde hazırlanan araştırmada, örneklem grubu 2013- 2014 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili Bahçelievler ilçesindeki resmi ortaöğretim kurumlarından tesadüfi oransız küme örnekleme yöntemiyle seçilen 970 lise öğrencisidir. Veri toplamak amacıyla Otrar, Argın (2013) tarafından geliştirilen Sosyal Medya Tutum Ölçeği, Yıldırım (2006) tarafından geliştirilip revize edilen Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Uygulamalar doğrudan araştırmacı tarafından öğrencilerin öğrenim gördükleri okullarda gerçekleştirilmiş, uygulama öncesinde araştırmanın amacına ve uygulama sürecine ait sözlü ve yazılı yönerge verilmiştir. Uygulamalar ortalama 40-45 dakika (1 ders saati) sürmüştür. Elde edilen veriler bilgisayarda SPSS 15.00 programında çözümlenmiş manidarlıklar minimum p<,05 düzeyinde sınanmış, diğer manidarlık düzeyleri ayrıca belirtilmiş ve bulgular araştırmanın amaçlarına uygun olarak tablolar halinde sunulmuştur. Algılanan sosyal destek ve sosyal medyaya ilişkin tutumların demografik değişkenlerle arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla Bağımsız Gruplar T Testi, ANOVA, Kruskal Wallis, Mann Whithey-U analizleri yapılmıştır. ANOVA'da fark çıkan durumlarda Scheffe, Tamhane T2 ya da LSD testleri kullanılmıştır. Kruskal Wallis'te fark çıkan durumlarda Mann Whitney-U testine başvurulmuştur. Algılanan sosyal destek cinsiyet, sınıf, okul türü, başarı, algılanan gelir durumu, anne babanın birlikteliği, annenin öğrenim durumu, sosyal medyayı kullanım süresi, sosyal medyanın günlük ortalama kullanım süresi, sosyal medyayı destek aracı olarak kullanma, sosyal medya üyeliğinin sosyal çevredeki değişimi, algılanan aile tutumu, sosyal medyayı kullanım amacı değişkenlerine göre farklılaşmaktadır. Sosyal medyaya ilişkin tutum ise sınıf, okul türü, anne babanın sağ olup olmaması, takip edilen sosyal medya platformu, sosyal medyayı kullanım süresi, sosyal medyanın günlük ortalama kullanım süresi, sosyal medyayı destek aracı olarak kullanma, sosyal medyada üye olunan grup sayısı, sosyal medya üyeliğinin sosyal çevredeki değişimi, sosyal medyanın kullanım amaçları değişkenlerine göre farklılaşmaktadır. Ölçeklerden elde edilen puanlar kullanılarak sosyal medyaya ilişkin tutum ve algılanan sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişki Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı ile bulunmuştur. Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısının anlamlı olması sonucunda Sosyal Medya Tutum Ölçeği ve alt boyutları puanlarının, ASDÖ-R ve alt boyutları puanlarını ne düzeyde etkilediğini bulmak amacıyla basit regresyon analizi kullanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda, aile desteği alt boyutu paylaşım ihtiyacı alt boyutuyla pozitif yönlü, sosyal izolasyon alt boyutuyla negatif yönlü anlamlı; arkadaş desteği alt boyutu paylaşım ihtiyacı alt boyutuyla pozitif yönlü, sosyal izolasyon ve öğretmenlerle ilişki alt boyutlarıyla negatif yönlü anlamlı; öğretmen desteği alt boyutu öğretmenlerle ilişki alt boyutuyla pozitif yönlü, sosyal izolasyon boyutuyla negatif yönlü anlamlı bir ilişkiye sahiptir. ASDÖ-R ile Sosyal Medya Tutum Ölçeği arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Sosyal medya çalışmalarının çoğunun iletişim bilimleri alanında olması nedeniyle eğitim alanında azınlıktaki çalışmalara destek ve fayda sağlayacaktır.