turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Bulancak yöresinde yemek kültürünün doğal çevre ile ilişkisi

Beslenme insanların temel ihtiyaçlarından biridir. Bu temel ihtiyacı giderirken zaman içinde insandan insana, toplumdan topluma değişen yemek kültürü var olmuştur. Yemek kültürünün şekillenmesinde coğrafi, toplumsal, tarihi, dini, kültürel birçok faktör etkili olmaktadır. Bu yüzden yemek kültürü; antropoloji, sosyoloji, gastronomi, tarih, coğrafya gibi bilim dallarının inceleme konusu olmaktadır. Yemek kültürü konusu coğrafyanın alt dalı olan kültür coğrafyasının alanına girmektedir. Kültür coğrafyası yemek kültürünü etkileyen faktörleri, yemek kültürünün mekan ve zaman içindeki değişimini coğrafyanın ilkelerine göre inceleyip ortaya koymaktadır. Bu çalışmada Bulancak yöresinin yemek kültürü, kültür coğrafyasının bakış açısıyla incelenmiş ve elde edilen bulgular ortaya konmuştur. Bulancak, Giresun'un Karadeniz'e kıyısı bulunan en büyük ve en gelişmiş ilçelerinden biridir. Bulancak'ın kendine özgü bir yemek kültürü bulunmaktadır. Çalışmada yöre halkına birebir görüşme yöntemiyle anket formu uygulanmış, çalışma sahasında gözlem ve incelemeler yapılmıştır. Arazi gezisi sırasında gerçekleştirilen anket uygulamasıyla beraber ses ve kamera kayıtları alınmış fotoğraf çekilmiştir. Elde edilen bulgulara göre yörenin yemek kültüründe doğal şartların önemli bir yeri vardır. Yöre insanı doğanın sunmuş olduğu zenginliklerden faydalandığı için doğal şartların etkisi mutfak kültüründe önemli bir yer edinmiştir. Yörenin her mevsimi yağışlı yazları serin kışları çok soğuk olmayan ılıman iklimi yörede gür ve zengin bitki varlığının oluşmasına sebep olmuştur. İklim lahana, mısır, fasulye, bezelye, kabak gibi sebzelerin tarımı için uygun koşullara sebep olmuştur. Bu durum yörenin yemek kültürünün sebze ve bitki ağırlıklı olmasında etkili olmuştur. Sebze ve bitkilerden mısır unlu çorba, dible, kavurma, mısır unlu kızartma, turşu gibi yemekler yapılmaktadır. Yeryüzü şekillerinin engebeli ve yükseltinin fazla olması insanların hayvancılık yapmasını olumsuz etkilemiş insanları balıkçılık yapmaya sevk etmiştir. Bu durum da yörenin yemek kültüründe balık tüketiminin, kırmızı et tüketiminden daha önemli bir yer edinmesine sebep olmuştur. Balıkların genellikle tavada mısır unu ile kızartması yapılır. Hayvansal gıda olarak en çok tüketilen ürünler; ayran, yoğurt, çökelek peyniri ve tereyağıdır. Kışlık yiyecek hazırlığı olarak turşu kurma, yiyecek kurutma yapılır. Turşuların yörede yemeği yapılır. Turşu kavurması, turşu diblesi, ekmekli turşu kızartması bu yemeklerdendir. Yörede genel olarak az yağlı, az baharatlı, bol soğanlı, salçasız yemek yapımı yaygındır. Yörenin yemek kültüründe zaman içinde bazı değişiklikler yaşanmaya başlamıştır. İnsanların kırdan şehre göç etmesi, ilçenin zaman ile sosyo-ekonomik bakımdan gelişmesi, teknolojinin gelişmesi, yeni neslin eski yemekleri beğenmemesi bunda etkili olan faktörlerdir. İnsanlar kolaya kaçmaktadır. Yemeklik malzemesini eskisi kendi üretmemekte marketten hazır almaktadır. Yapımı zahmetli olan yöresel yemekler terk edilmeye başlamaktadır.
Türkiye-Kazakistan ticari ilişkileri (1992-2014)

Bu çalışmada 1992- 2014 yıllarını kapsayan Türkiye ile Kazakistan arasındaki ticari ilişkiler ele alınmıştır. İlişkilerin 1992 yılından başlamasının sebebi 1991 yılının sonunda egemenliğini ilan ederek bağımsız olan Kazakistan'la diplomatik ve ticari ilişkilerin 1992 yılından itibaren başlamasıdır. Toplam 23 yılı kapsayan bu sürede iki ülke arasındaki ticari ilişkiler ürün bazına inilerek incelenmiştir. Yıllar itibariyle ticareti hangi ürünler şekillendirmiş, hangi ürünler ne yoğunlukta ticaretin konusu olmuştur bunlar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Kuşkusuz her ülkenin ticareti kendi özelliklerine göre şekillenir. Ürettiğini, fazla üretebildiğini satarken ihtiyacı olanı, kendisinin üretemediğini veya yetersiz ürettiğini de dışarıdan alır. Diğer taraftan coğrafi şartlara, politik gelişmelere ve ulaşım imkanlarına göre ticaret şekillenebilmektedir. Bu temel gerçeklikler üzerinden iki ülkenin ticareti anlaşılmaya çalışılmıştır. Çalışma yapılırken Türkiye ve Kazakistan istatistik kaynaklarının rakam bazında birbiriyle çelişmesi karşılaşılan önemli sorunlardan biri olmuştur. Diğer taraftan Kazakistan'la ilgili Türkçe kaynakların, aradan geçen bunca süreye rağmen istenilen sayıya henüz ulaşamadığı gözlenmiştir. Türkiye Kazakistan arasındaki ticaretin başlangıcından bugüne kadarki içeriği incelenmiş, bu geçmişşin gelecekteki yol haritasını nasıl şekillendireceği göz önüne serilmeye çalışılmıştır.
Beritan Aşireti'nin konar-göçer yaylacılık faaliyetleri

Bu çalışmada, Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgelerinde konar-göçer yaylacılık faaliyetlerinde bulunan Beritan Aşireti'nin yaşam koşulları ele alınmıştır. Bu kapsamda, Beritan Aşireti'ne mensup ailelerin Güneydoğu Anadolu bölgesindeki alçak ovalarda bulunan kışlak alanları ile Doğu Anadolu Bölgesinde bulunan yüksek plato sahalarında bulunan yaylak alanlarındaki mevsimlik yaşam koşullarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bulgular, Beritan Aşiretinin doğal şartlar nedeniyle hayvancılık faaliyetleriyle uğraştıklarını, bundan dolayı da yaylak ve kışlaklar arasında göç etmek zorunda kaldıklarını göstermiştir. Ayrıca, bu yaylacılık faaliyetleri modern metodlardan ziyade geleneksel yöntemlere bağlı olarak yapılmaktadır. Geçmiş dönemlerle karşılaştırıldığında, bu faaliyete katılan ailelerin sayısında zamanla azalmalar olmuştur. Sadece bazı aileler halen bu faaliyetleri ve kendi geleneklerini devam ettirmektedirler.
Kumalar Çayı havzasının doğal ortam özelliklerinin beşeri ve ekonomik coğrafyaya etkisi

Bu çalışma Kumalar Çayı havzasının doğal ortam özellikleri ile beşeri ve ekonomik coğrafya özellikleri arasındaki ilişkilerin incelenerek, sahanın mevcut sorunlarının ortaya konulması ve tespit edilen sorunlara yönelik çözüm önerileri getirilmesi amacı ile gerçekleştirilmiştir. Kumalar Çayı havzasında, Dinar ilçesine bağlı 19 köy, Kızılören ilçesine bağlı 2 köy ve Keçiborlu ilçesine bağlı 1 köy olmak üzere 22 köy yerleşmesi yer almaktadır. Yapılan bu çalışmada literatür taraması, kamu kurumları istatistiklerinin analizi, gözlem ve görüşme gibi nitel veri toplama yöntemleri kullanılmış olup, araştırma sahasında nüfus miktarının yıllara göre nasıl bir seyir izlediği, nüfus ve yerleşmelerin dağılışı, mesken tipleri, meskenlerin inşasında kullanılan yapı gereçleri, yöre insanının temel ekonomik uğraşları olan tarım ve hayvancılık faaliyetleri ile bunları etkileyen fiziki coğrafya faktörleri arasındaki ilişkiler ele alınmıştır. Ayrıca araştırma sahasında yürütülen eğitim ve sağlık hizmetlerinin durumu ortaya konulmuş, sosyal ve ekonomik açıdan belirlenen bir takım sorunlara vurgu yapılmıştır. Sonuç olarak, araştırma sahasında yer alan kırsal yerleşmelerde tarımda makineleşme, işsizlik, eğitim ve sağlık hizmetlerinin yetersizliği, sosyo-kültürel açıdan ihtiyaçların karşılanamaması ve daha iyi yaşam isteği gibi nedenlerden dolayı başta Isparta ili ve Dinar ilçesi olmak üzere çevre illere olan göçlerle nüfus sürekli azalmaktadır. Araştırma sahasında nüfusun azalmasına bağlı olarak doğal ortam koşullarından kaynaklanan potansiyel yöre halkı tarafından yeterince değerlendirilmemekte ve bu durum sahanın sosyo-ekonomik açıdan geri kalmasına neden olmaktadır. Araştırma sahasında fiziki, beşeri ve ekonomik coğrafya açısından belirlenen sorunlara karşı alınacak önlemler sahanın gelişmesine ve ülke kaynaklarının doğru bir şekilde kullanılmasına katkı sağlayacaktır.
Ladik ve çevresinin bitki örtüsü

Karadeniz Bölgesi'nin, Orta Karadeniz Bölümü sınırları içersindeki saha Ladik depresyonuyla bu depresyonu çevreleyen orta yükseltideki dağlardan ibarettir. Karadeniz ikliminin tesiri altındaki sahada kış aylarının fazla soğuk geçmediği, yaz ile kış arasındaki sıcaklık farkının çok az olduğu görülür. Yıllık yağış tutarı 700 mm. nin üstünde olan sahada yağışın büyük çoğunluğu sonbahar ve kış aylarında düşer. Saha Köppen'e göre Cfa harfleri ile ifade edilen, kışı ılık, yazları sıcak ve her mevsimi yağışlı iklim tipine, Thornthwaite'e göre ise C2B' 2 sb'4 harfleri ile ifade edilen yarı nemli, ikinci derecede mezotermal su noksanı yaz mevsiminde ve orta derecede olan deniz tesirli iklim tipine girer. Değerleri esas alınan Samsun'da ortalama düşük sıcaklıklar hiçbir ayda 0 C'nin altına düşmez. 49 yıllık rasatlar sonucu 0 C'nin altındaki sıcaklıkların çoğu yetişme devresi dışında görüldüğünden bitki hayatı bakımından tehlikesizdir. Sahada esas olarak güney sektörlü rüzgarlar hakimdir. İnceleme alanında hakim toprak tipini zonal topraklardan kahverengi orman toprakları meydana getirir. Diğer toprak gruplarını ise kestane rengi ve alüvial topraklar oluşturmaktadır. 41 Sahanın jeomorfolojik birimlerini Ladik depresyonu ve bu depresyonu güneyden çevreleyen Akdağ (2062 m.) kütleleri ve depresyonun kuzeyinde uzanan platolar oluşturur. Sahanın asli vejetasyonunu meydana getiren orman formasyonu nemli ve kuru ormanlar olmak üzere ikiye ayrılır. Nemli ormanlar araştırma sahasındaki başlıca kütle olan Akdağ'ın bütün kuzey yüzlerini, güneye dönük yüzlerinin çoğunlukla kabul havzalarına rastlayan yüksek seviyelerini ve Ladik depresyonu kuzeyinde uzanan platoluk ve tepelik alanları kaplar. Depresyonun kuzeyinde uzanan platoluk alanda büyük kısmıyla sapsız meşe, Akdağ kütlesi üzerinde ise kayın ormanları yayılış gösterir, akdağ kütlesinin kuzey eteklerinede 1000- 1100 metreler arası sapsız meşe, bu seviyenin üstünde kayın ormanları ve 1800 metrelerde ise alpin bitkiler yer alır. Nemli ormanlar tür çeşitliliği ve zengin orman altı katıyla dikkati çeker. Kayın ormanları içine giren ikinci derecedeki ağaç cinsleri çoğunlukla adi gürgen, sapsız meşe ve sarıçam dır. İnceleme sahasında kuru ormanlar Akdağ kütlesinin güney yüzlerinde yayılış gösterir. Akdağ kütlesinin Karadeniz etkisine kapattığı bu kesimler, hakim elemanlarını 1750- 1500 metereler arasında sarıçam, 1250- 1500 metreler arasında karaçam ve daha aşağı seviyelerde saçlı meşe nin oluşturduğu kuru orman sahaları, çeşitliliğin azlığı ve ormanaltının fakir oluşuyla nemli orman sahalarından farklı bir görüntüye sahiptir. 42 Akdağ kütlesinin zirveler bölgesi alpin bitkilerin yayılış alanıdır. Doğal olarak 2000 metreden itibaren başlaması gereken bu bitkiler tahrip neticesinde 1500- 1750 metrelere kadar inmiştir. Yaygın olan alpin elemanlar; Daphne oleides, Festuca, Acontholimon, Astragalus ve Juniperus nana'dır. 43
Yeşilırmak deltasının kumul vejetasyonu: Ekolojisi ve çevresel değerlendirilmesi

Kıyılar tarih boyunca en çok yerleşilen alanlar olmuştur. Uygun iklim şartları, ekonomik ve sosyal değerlerin yanında oldukça zengin flora ve fauna olanaklarına sahiptir. Nüfusun artmasıyla kıyı yerleşmeleri her geçen gün daha da çoğalmaktadır. Kıyı kumul ekosistemleri beşeri baskıların etkisiyle bozulmaya uğramıştır. Türkiye'nin ikinci büyük deltası olan Yeşilırmak kıyı kumulları araştırmanın sınırını oluşturmaktadır. Araştırma noktaları olarak; Çaltı, Hürriyet, Sahilköy, Gölardı, Taşlık köyü ve Sancaklı köyü kumulları seçilmiştir. Bu çalışmanın konusu, 'Yeşilırmak Deltasının Kumul Vejetasyonu: Ekolojisi ve Çevresel Değerlendirilmesi' olarak belirlenmiştir. Araştırmanın ilk aşamasını arazi çalışması oluşturmuştur. Periyodik olarak Eylül, Mayıs, Nisan, Haziran aylarında arazi gezileri yapılmış, bitki örnekleri toplanmış ve uygun şartlar altında presleme yapılmıştır. Arazi çalışması esnasında birçok farklı bitki türü tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular ArcGIS 10.3 programı ile haritaya aktarılmıştır. Araştırma alanının ekolojik özelliklerinin belirlenmesi ve vejetasyonun dağılışını ortaya koyabilmek için iklim, topografya, ana materyal, toprak özellikleri incelenmiş ve bitki dağılışına etkileri açıklanmıştır. Araştırma sahası kıyı kumulları ön kıyı, art kıyı, sulak alan olarak bölümlere ayrılmış ve incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular şöyledir; Ön kıyı zonunda, kum zambağı, deniz boğa dikeni, kıyı sütleğeni, kumsütleğeni, pıtrak, kumteresi, soda otu, kumul bozotu tesbit edilmiştir. Bu bitkiler deniz etkisine çok yakın oldukları için tuz stresine karşı dayanıklı halofit bitkilerdir. Bunlardan kum zambağı nesli tehlikede olan bitkilerdendir. Art kıyı zonunda ise yalancı iğde, ak taş yoncası, yabani havuç, topalak gibi birçok tür yayılış göstermiştir. Ağaçlandırma çalışması sebebiyle Art kıyı zonunun kesintiye uğradığı tespit edilmiştir. Kıyıdaki lagünler, küçük göller, bataklıklar ve akarsuyun kenar kısımlarını temsil eden sulak alanda kaz arpası, böğürtlen, dikenucu, dişbudak, adi kızılağaç tespiti yapılmıştır. Kıyı kumulları için tehdit oluşturan Akkavak, Sahil Çamı plantasyonlarının olası etkileri toprak özellikleri incelenerek değerlendirilmiştir. İncelemeler sonucunda kıyı kumul toprak profil yapısının değiştiği saptanmıştır. Yeşilırmak nehri üzerine inşa edilen barajlar sebebiyle kıyıya ulaşan sediment miktarı azalarak deltanın büyüme hızında yavaşlama ve kıyı gerilemesi görülmektedir. Bir diğer beşeri etki ise sanayi faaliyetleridir. Yeşilırmak deltası batı ucundaki sanayi bölgesinde yer alan kumul vejetasyonundan söz etmek mümkün değildir. Ayrıca kumul üzerinde yapılan tarımsal faaliyetlerin ekonomik getirisi olsa da kumul vejetasyonunu olumsuz yönde etkilemektedir. Bu olaylar kumul bitkisinin ortamı terk etmesine ve bitki çeşitliliğinde azalma sebep olmaktadır.
Coğrafya dersi amaçlarının sınanması: Balıkesir örneği

Bu çalışma, Balıkesir il merkezinde bulunan 11 lisede yapılmıştır. 17 coğrafya öğretmenine, 9 idareciye ve coğrafya dersini alan 451 öğrenciye anket uygulanmış olup, bu kişilerin coğrafya dersine ve dersin amaçlarına ilişkin görüşleri alınmıştır. Elde edilen sonuçlar bilgisayara aktarılmış ve Excel paket programında değerlendirilmiştir. Sonuçların yüzdelik dağılımları ve frekansları çıkartılarak tablo ve grafikler oluşturulmuştur. Daha sonra ise bu değerler yorumlanmış ve sonuçlara ulaşılmıştır. / Öğretmenlerin ve öğrencilerin coğrafya dersi amaçlarına yönelik anket sorularına verdikleri cevaplar genel itibariyle örtüşmektedir Öğretmenlerin tamamı ders amaçlan arasında
Isparta şehrinde trafik kaynaklı gürültü kirliliği

Gürültü, nüfus artışı ve kentleşme ile beraber gün geçtikçe insan sağlığı için özellikle büyük şehirlerde önemli bir tehdit haline gelen bir sorundur. Bu sorun birçok ülke, bölge ve ilimizde incelenmekte, gürültü kaynağı tespit çalışmaları yapılmakta ve önlenebilmesi adına öneriler sunulmaktadır. Bu çalışmanın amacı Isparta ilçe merkezinin trafik kaynaklı gürültü kirliliğinin kaynaklarını tespit etmek, çevresel gürültü ölçümlerini yapmak ve haritaların oluşturularak analiz, yorum ve değerlendirmelerini yapmaktır. Bu amaçla Ağustos 2014 - Aralık 2014 ayları arasında 117 noktada Testo- 816 gürültü ölçüm cihazıyla, gündüz, akşam ve gece zaman dilimlerinde ölçümler yapılmıştır. Isparta'da yaşayanların gürültü farkındalığını belirlemek amacıyla da 386 kişiye anket çalışması yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda Isparta şehrinde en önemli gürültü kaynağının trafik gürültüsü olduğu, gürültü miktarının kentin merkezi kesimlerinde yüksek olduğu, dış mahallelerde ise gürültü seviyesinin çok yüksek olmadığı ve sınır değerleri geçmediği gözlenmiştir. Gürültü miktarı hava koşullarına, araçların hızına ve yolların durumuna göre farklılık göstermektedir. Isparta kentinde yaşayanların gürültü farkındalığı ise cinsiyet, yaş ve uzun yıllar yaşanılan idari birime göre değiştiği bulunmuştur.
Bölgesel bir analiz: suruç'un kuruluşu, gelişmesi ve fonksiyonları

Araştırma sahasının da içinde bulunduğu Suruç ilçesi, Şanlıurfa iline bağlı idari birimlerden biri olup 788 km2 alana sahiptir. Batı ve kuzeybatıda Birecik ve Bozova ilçeleri, doğu ve kuzeydoğuda; Şanlıurfa, güneydoğuda; Akçakale ilçesi güneyde ise Suriye devlet sınırı ile çevrilidir. Araştırma sahasını oluşturan ilçe merkezinin geçim kaynakları tarım, hizmet ve sanayidir. Ancak nüfusun büyük bir çoğunluğu geçimini tarım ve hizmetten sağlar. İlçe nüfusu 2016 yılında 102356 olup bunun 65102'si ilçe merkezinde, 37254'ü kırsal kesimde yaşamaktadır. İlçe merkezinin aritmetik nüfus yoğunluğu 36,8 kişi km/km2'dir. İlçe merkezi 1980- 1990 yıllarından sonra yoğun bir şekilde dışarıya göç vermiştir. İlçe merkezinin yoğun göç vermesinin nedeni tarımda yaşanılan kuraklık, sanayinin olmayışı ve terör olaylarıdır. Suruç Ovası, yurdumuzun en verimli ve bereketli sahalarından biri olmasına rağmen gerek fiziki ve beşeri gerekse iktisadi özellikleri yönünden olması gereken konumda değildir. Bununla birlikte Suruç, her geçen gün önemi artan bir yerleşme özelliğindedir. Fakat coğrafi manada hemen hemen hiç ele alınmamış bir saha özelliği gösterir. Buna istinaden bu çalışmada; Suruç ilçe merkezinin kuruluşu, gelişmesi ve fonksiyonlarını ele alınarak sahanın gerek fiziki gerekse beşeri ve iktisadi özelliklerini, sahada karşılaşılan sorunları ve bunları telafi şekillerini imkanlar dahilinde ortaya koymaya gayret gösterdik.
Avanos - Kesikköprü Barajı arasında Kızılırmak'ın kıyı kenar çizgisinin belirlenmesi ve kıyı kenar çizgisinden kaynaklanan sorunlar

Bu çalışma Avanos -Kesikköprü Barajı arasındaki Kızılırmak Vadisi kıyısındaki güncel kıyı kenar çizgisi ile ilgili olarak yaşanan problemlerin çözümüne katkı sağlaması amaçlanarak bu çalışma yapılmıştır. Günümüzde akarsu kıyı kenar çizgisi ile ilgili olarak çeşitli arazi anlaşmazlıkları, arazi kullanımı ile ilgili sorunlar ya da kıyı bölgelerinin yerleşim yeri olarak kullanılması gibi birçok sorun vardır. Çalışma alanında özellikle Avanos-Gülşehir-Kesikköprü arasında arazi kullanımı ve mülkiyet ile ilgili geçmişş tarihlerde ve güncel olarak devam eden bir takım sorunlar meydana gelmiştir. Bunun temel nedeni bu bölgedeki kıyı kenar çizgisinin belirlenmemiş olmasıdır. Hirfanlı barajından, Kesikköprü barajına kadar olan sahada dar bir boğaz içinde akış özelliğini göstermekte ve kıyı kenar çizgisi, kıyı çizgisi ile üst üste bulunmaktayken, sahanın diğer kesimlerinde geniş yatak içinde akış gösteren Kızılırmak; yatağın insan eliyle bozulmadığı sahalarda küçük yatağından 1 ile 2 m yüksekteki taşkın yatağının son bulduğu alandan, mendereslenmeye bağlı oluşan çarpma yamaçlarında, çarpmanın şiddeti ve süresine bağlı olarak 1 m, kum-çakıl alımı gerçekleştirilen alanlarda ise kıyı çizgisi ile üst üste geçmektedir. Çalışmada 1982 yılında üretilmiş olan 1/25000 ölçekli topoğrafya haritaları ve eski tarihli uydu görüntüleri üzerinden kıyı kenar çizgisi oluşturulmuş, güncel tarihli uydu görüntüleri ve sahada GPS ölçümleri ile oluşturulan KKÇ karşılaştırılma yapılmış, Tuzköy HES santral sahasında akarsu yatağında önemli değişiklikler meydana geldiği ve bunun KKÇ değişiminde oldukça önemli bir rol oynadığı tespit edilmiştir.
Fırtına deresi havzasında ekoturizm

Dünyada giderek popülerliği artan ekoturizm ülkemizde de önemli gelişme göstermektedir. Bu doğrultuda; milli parklar, tabiat alanları, tabiat koruma alanları, tabiat anıtları, sit alanları gibi sahalar çoğaltılarak ekoturizm sahaları koruma altına alınmaya çalışılmaktadır. Ekoturizm; turizmin doğal ve kültürel çevre üzerindeki olumsuz etkisini en aza indirmeyi, insanlara çevresel ve kültürel farkındalık yaratmayı, insanlarda çevreye saygı konusunda bilinç oluşturmayı, bir yandan doğayı korurken bir yandan da yöre halkına ekonomik fayda sağlamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada; Rize ilinde yer alan Fırtına Deresi Havzası'nın doğal ortam özellikleri, bu havzada uygulanan ekoturizm çeşitleri, havzanın ekoturizm potansiyeli, bunların değerlendirilmesi ve bu değerlendirmenin SWOT Analizi ile desteklenerek incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmanın öncelikli amacı Fırtına Deresi Havzası'nın ekoturizm potansiyelini ortaya çıkarmaktır. Havzada sürdürülebilir kullanımın esaslarına dikkat çekilmiştir. Bu çalışma dört ana bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde Fırtına Deresi Havzası'nın doğal ortam özellikleri, ikinci bölümünde ekoturizm ile ilgili temel kavramlar, üçüncü bölümünde Fırtına Deresi Havzasının ekoturizm potansiyeli ve son bölümde ise Fırtına Deresi Havzası'nın SWOT Analizi ile değerlendirilmesi yer almaktadır. Araştırma sahasına ait bütün veriler değerlendirildikten sonra SWOT analizi yöntemiyle Fırtına Deresi Havzası'nda yapılan her bir ekoturizm türünün; güçlü yönleri, zayıf yönleri, fırsatları ve tehditlerinin değerlendirilmesi ile araştırma sahasındaki mevcut durum ve gelecek durum analizi yapılmasına imkan sağlanmıştır. Fırtına Deresi Havzası ekoturizme yönelik büyük bir potansiyele sahiptir. Bu sahanın doğal ve beşeri koşulları burada birçok turizm çeşidinin yapılabilmesine uygun olanaklar sağlamaktadır. Fırtına Deresi Havzası'nın doğal ve kültürel özelliklerinin ekoturizme uygun ortamlar yaratması bu sahanın ekonomik olarak güçlenmesini de beraberinde getirecektir. Bu sahadaki turizm, ekoturizm ilkeleriyle paralel yapıldığında hem doğa hem yöre halkı hem de gelen turist açısından olumlu sonuçlar elde edilecektir.
Spatio-temporal crime prediction model based on analysis of clusters

Suç sosyal, ekonomik ve çevresel faktörlerin sonuçlarının bütünlesmesi ile olusmus bir davranıs bozuklugudur. Suç tahmini günümüzde gittikçe önemi artan suç analizi konseptinin en popüler konularından biridir. Suç ile ilgili olan paydaslar gerekli önlemleri alabilmek için suçun yerini, zamanını, miktarını ve tipini ögrenme egilimi içindedirler. Bu egilimler de dikkate alınarak, bu tezde cografi bilgi sistemlerini tabanlı öngörü modelleri ve basitmekansal dagıtım yaklasımı kullanılarak zamansal ve mekansal suç tahmini modeli gelistirilmistir. Model 2003 yılında Bahçelievler ve Merkez Çankaya Karakol bölgelerinde meydana gelen suç verisi ile uygulanmıstır. Methodolojinin ilk adımı farklı kümelesme algoritmaları kullanılarak suç kümeleri olusturulmasıdır. Kümelesme metodları arazi kullanımı ve verininmethod tarafından gösterimine göre karsılastırılmıs ve en uygun kümeler seçilmistir. Daha sonra suç verisi mekansal ve zamansal dagılımını incelemek için meydana geldigi güne göreayrılmıstır. Suçu zamansal olarak tahmin etmek için haftanın günleri göz önüne alınarak zaman serisi modeli olusturulmustur. Daha sonra öngörülen suç olayları zaman ve mekansal suçkümelerine göre dagıtılmıstır. Sonuç olarak bu tezde önerilen model zaman ve mekanda suç tahmini yapmakta ve elde edilen sonuçlar polisin taktik ve planlama operasyonlarına katkı sağlam aktadır.
Çan termik santrali çevresinde ağır metal ve sülfürün coğrafi dağılışı ve çevresel etkileri

Dünya nüfusundaki artış ve teknolojik gelişmeler enerji üretimini tüm ülkeler için önemli hale getirmiştir. Türkiye'de, artan enerji talebini yerli kaynaklardan karşılamak amacıyla kurulan linyitle çalışan termik santrallerin sayısı artmaya devam etmektedir. Bu çalışmada Çan havzasındaki linyit rezervlerini değerlendirmek için kurulan Çan Termik Santrali'nin yakın çevresine olan etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Çan Termik Santralinin çevresinden eşit aralıklarla, 20 cm derinlikten 50 adet toprak numunesi alınmıştır. Alınan bu numunelerde alüminyum, arsenik, demir, kobalt, manganez, kurşun, kadmiyum, krom, nikel, çinko, civa ve bakır analizi yapılmıştır. Ayrıca, bu numuneler topraklardaki sülfür kaynağının belirlenmesi için kararlı izotop analizine tabi tutulmuştur. Analizlerden elde edilen veriler ArcGIS 10.3 yazılımında haritalandırılarak ağır metallerin ve sülfürün mekansal dağılışı ortaya konulmuştur. Termik santraller kuruldukları yerde fiziksel çevrenin yanı sıra sosyal ve ekonomik hayatı da etkilemektedir. Çan Termik Santrali hakkında yerel halkın algısını belirlenmesi amacıyla yakın çevresindeki köylerde anket yapılmıştır. Anket verileri SPSS yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre Çan Termik Santrali çevresindeki topraklarda yer yer kurşun, kadmiyum, nikel, çinko, kobalt, civa ve bakır kirliliği tespit edilmiştir. Topraklardaki alüminyum, manganez, demir ve krom içeriğinin ise izin verilebilir sınırlar arasında olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, termik santralin inceleme alanında tarımsal faaliyetler açısından olumsuz etkiler ortaya çıkarabileceğini göstermektedir. Anket sonuçlarına göre yerel halkın termik santral konusundaki algısı üzerinde mesafenin ve ekonomik nedenlerin etkili olduğu görülmüştür.