Çocukluk çağı travmaları, algılanan sosyal destek ve algılanan anne baba tutumunun psikolojik sağlık ile arasındaki ilişki

Bu çalışmanın amacı çocukluk çağı travmaları, algılanan sosyal destek ve algılanan anne baba tutumunun psikolojik sağlık ile aralarında bir ilişkinin olup olmadığını araştırmaktır. Araştırma Üsküdar Üniversitesi'ne devam eden öğrenciler ile yapılmıştır. Çalışmaya belirtilen zaman aralığında ortalama yaşı 23,9 (S. D.=3,1) yıl olan 102 öğrenci alınmıştır. Öğrencilerin %52,9'u (n=54) kadın; %47,1'i (n=48) erkektir. Araştırmaya 18 yaş ve üzerinde olan, herhangi bir fiziksel problemi olmayanlar ve Üsküdar Üniversitesi öğrencisi olanlar dahil edilmiştir. Araştırma öğrencilere bizzat araştırmacı tarafından uygulanılmış olup, katılımcılara 'Bilgilendirilmiş Onam Formu', demografik bilgilerin öğrenilmesi için 'Kişisel Bilgi Formu', çocukluk çağındaki travmatik yaşantıları sorgulamak için 'Çocukluk Çağı Travma Ölçeği'nin Türkçesi-2.0', algılanan sosyal desteği belirlemek için ''Çok Boyutlu Algılanan Soyal Destek Ölçeği'', katılımcıların algıladıkları ebeveyn tutumunu sorgulamak için ''Anne-Baba Tutumu Ölçeği'', psikolojik durumu sorgulamak için ''Kısa Semptom Envanteri'' ve ''Psikolojik İyi Oluş Ölçeği'' verilmiştir. Nominal veriler sayı ve yüzde olarak özetlenmiştir. Sayısal verilerin ikili karşılaştırılmasında normal dağılım özelliklerinin varlığına göre bağımsız gruplar için t veya Mann-Whitney U testleri kullanılmıştır. İkiden fazla gruptaki sayısal verilerin karşılaştırılmasında normal dağılım varlığına göre tek yönlü varyans analizi veya Kruskal-Wallis non-parametrik varyans analizi kullanılmıştır. Nominal verilerin gruplar arasında karşılaştırılmasında ki-kare testleri kullanılmıştır. Ki-Kare testlerinde gerektiğinde Yates ve Fisher düzeltmeleri kullanılmıştır. Çok gözlü tablolarda lineer trend ki-kare testi kullanılmıştır. İkili korelasyonlarda normal dağılım özelliklerine göre Pearson veya Spearman korelasyon analizleri kullanılmıştır. ANOVA ile anlamlı fark saptandığında ikili karşılaştırmalarda varyansların eşliğine göre Tukey veya Tamhane T2 testleri kullanılmıştır. Tüm analizlerde p 0,05 olarak alınmış ve karşılaştırmalar çift yönlü olarak yapılmış bulunmaktadır. Emosyonel ihmal ve emosyonel istismar, otoriter ve koruyucu ebeveyn tutmuları ve psikolojik iyi oluş arasında anlamlı negatif korelasyonlar olduğu görülmüştür. Demokratik ebeveyn tutumu, arkadaşlar, aile ve özel kişiden algılanan sosyal destek ise psikolojik iyi oluş ile anlamlı pozitif korelasyon göstermektedir. Çocukluk çağında fiziksel ihmal/istismar, emosyonel ihmal/istismar ve cinsel istismar KSE içerisinde tüm semptom boyutları ile pozitif korelasyon göstermektedir. Demokratik olarak algılanan ebeveyn tutumu, KSE içerisindeki tüm semptom boyutları ve çocukluk çağı travmaları ile negatif korelasyon göstermektedir. Otoriter ve koruyucu ebeveyn tutumu KSE içerisindeki tüm semptom boyutları ve çocukluk çağı travmaları ile pozitif korelasyon göstermektedir. Demokratik ebeveyn tutumu ile aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal desteğin anlamlı pozitif korelasyon gösterdiği, otoriter ve koruyucu aile tutumlarının ise aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek ile anlamlı negatif korelasyon görülmüştür. Arkadaşlardan algılanan sosyal destek KSE semptom boyutları ve fiziksel ihmal dışındaki çocukluk çağı travmaları ile negatif ilişkilidir. Çocukluk çağı travmaları ile psikolojik sağlık arasında negatif, psikolojik yakınmaların olmasıyla pozitif yönlü ilişki bulunmuştur. Algılanılan sosyal destek ve demokratik ebeveyn tutumu ile psikolojik sağlık arasında pozitif yönlü ilişki, koruyucu ve otoriter ebeveyn tutumuyla da negatif yönlü ilişki gösterdiği bulunmuştur. Bu konuyla ilgili yapılacak araştırmaların fazlalaşması, daha geniş örneklemle yapılması veya kontrol gurubu bulundurulması gerekmektedir. Bununla birlikte boylamsal çalışmalara gereksinim vardır. Bireysel, ailesel, toplumsal anlamda bilinçlenmenin önemli olduğu düşünülmekte, çocuk istismarında devletlere ve eğitimcilere büyük görev düşmekte, aileler ebeveyn tutumları ve sosyal desteğin önemi hakkında bilinçlendirilmelidir.