Cinsel işlev bozukluklarından empotansın psikolojik boyutları üzerine bir araştırma

Çalışmada, empotanlarda cinselliği yaşamada güçlükler, beden imgesi doyumu, nedensel yükleme biçimi, kontrol odağı inancı, liberal-konservatif boyutta tutumlar ve eş ilişkilerini araştırmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, öncelikle, empotanlarda cinsel sorunlar ve eşle cinsel alandaki ilişkilerin niteliğini değerlendirmek üzere, Rust ve Golombok (1983) tarafından geliştirilen Golombok-Rust Cinsel Doyum Envanteri erkek formunun toplumumuz için geçerlik ve güvenirliği incelenmiştir. Güvenirlik çalışmasına esas olarak hesaplanan madde-test korelasyon katsayıları toplam 28 maddenin 22 si için anlamlı düzeyde bulunmuştur (p<. 01 ve.05). Test yanlama yöntemi ile elde edilen güvenirlik katsayıları disfonksiyoneller için.59; normaller için. 69 dur. İç tutarlık açısından incelendiğinde, Cronbach alfa katsayısı. 80 olarak bulunmuştur. Geçerlik incelemesinde, disfonksiyonellerin ölçeğin tümüne ve alt ölçeklere ilişkin puan ortalamaları normallerden anlamlı düzeyde yüksektir (p<. 01 ve.05). Bu sonuçlara göre, ölçeğin geçerlik ve güvenirliği yeterli bulunarak araştırmada kullanılmasına karar verilmiştir. Esas çalışmanın ömeklemini oluşturan denekler, tıbbi incelemeler sonucu empotans tanısı alan 30 evli erkekten oluşmuştur. Kontrol grubunu, yaş ve eğitim düzeyi açısından benzer özellikler taşıyan 30 evli erkek oluşturmuştur. Deneklere, araştırmacı tarafından hazırlanan sosyodemografik ve cinsel yaşantıya ilişkin bilgileri içeren formun yanı sıra, Vücut Algısı ölçeği, Golombok-Rust Cinsel Doyum Envanteri, Rotter'in İç-Dış Kontrol Odağı Ölçeği, Depresif Yükleme Biçimi Ölçeği, Modernlik ölçeği ve Evlilik Yaşamı Ölçeği uygulanmıştır. Empotans ve kontrol graplannm karşdaşnnlmasmda t ve Mann-Whitney U testleri kullanılmış, ayrıca empotan grupta sosyodemografik ve araştırma değlşkerderinin birbiriyle korelasyonu hesaplanmıştır. Anlamlılık düzeyi p<.01 ve p<.05 olarak kabul edilmiştir. 116 Bulgular şöyle özetlenebilir: Empotan grup, cinsel yaşantının ölçülen tüm alanlarında kontrollardan daha sorunludur ve cinsel ilişki kuramamak empotan grup için daha büyük önem taşımaktadır. Cinsel organ ve işlevler açısından beden imgesi empotanlarda kontrollara göre olumsuz olup, cinsel doyumsuzluk yaşantıları ve eşten uzaklaşma ile de ilişkili bulunmuştur. Evlilik doyumu kontrollardan farklı bulunmamasına karşın, cinsel doyumda azalma ile birlikte, evlilik yaşantısından alman doyum da azalmaktadır. Empotanların eşleriyle ilişkileri, cinsel ilişkiden ve iletişimden kaçınma yönünde bozulmuştur. İletişimsizlik ise eşten uzaklaşma ve duyumsuzlukla ilişkilidir. Empotanlar kontrollara göre daha konservatif tutumlara sahip olup, kontrol odağı inancı ve genel nedensel yükleme biçimi açısından kontrollardan farklı bulunmamışlardır. Bununla birlikte, empotanların cinsel sorunun nedenini içsel ve genel faktörlere yükledikleri, sorunun yoğunluğuna bağlı olarak, nedenini değişmez faktörlere yükleme eğilimlerinin arttığı; bir başka deyişle, sorunun çözülebileceğine ilişkin inancın azaldığı bulunmuştur. Bulgular ilgili kaynaklar ışığında tartışılmış, empotanların başarısızlık - çaresizlik - çözümsüzlük yaşantılarına işaret ettiği ve tedavide bu noktaların dikkate alınmasının yararlı olacağı sonucuna varılmıştır. 117