turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Din ve psikoloji eğitimi alan öğrencilerin psikolojik sağlamlık ve affedicilik düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Bu araştırmanın amacı din ve psikoloji eğitimi alan öğrencilerin psikolojik sağlamlık ve affedicilik düzeylerini incelemektir. Bunun yanında bu iki kavram arasındaki ilişkinin cinsiyet, devlet-vakıf üniversitelerinde öğrenim görme, öğrenim gördükleri program, algılanan gelir düzeyi, ebeveyn tutumları, kardeş sayısı, anne-babanın birlikte ya da ayrı oluşu, anne-babanın yaşamsal durumu demografik değişkenleri açısından anlamlı farklılıklar gösterip göstermediğini incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2015- 2016 eğitim-öğretim yılında İstanbul'da vakıf ve devlet üniversitelerinde Psikoloji, İlahiyat, Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik bölümlerinde okuyan 423 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçlarının ilki, cinsiyet, devlet-vakıf üniversitelerinde öğrenim görme, öğrenim gördükleri program, algılanan gelir düzeyi, ebeveyn tutumları, kardeş sayısı, anne-babanın birlikte ya da ayrı oluşu, anne-babanın yaşamsal durumu hakkında bilgi toplamak amacıyla hazırlanan Demografik Bilgi Formudur. Bununla birlikte öğrencilerin psikolojik sağlamlık düzeyini saptamak için Smith ve diğerleri (2008) tarafından geliştirilen; Doğan (2013) tarafından Türkçeye uyarlanan Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği kullanılmıştır. Son olarak da öğrencilerin affedicilik düzeylerini ölçmek için Berry ve diğerleri (2005) tarafından geliştirilen; Akın, Gediksiz ve Akın (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan Affedicilik Ölçeği kullanılmıştır. Veriler; 'IBM SPSS Statistics 22.0' kullanılarak, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu, ANOVA, Kruskal Wallis H, Mann Whitney U ve t testi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, din ve psikoloji eğitimi alan öğrencilerin psikolojik sağlamlık ile affedicilik düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Din ve psikoloji eğitimi alan öğrencilerin psikolojik sağlamlık düzeylerinin cinsiyet, devlet- vakıf üniversitelerinde öğrenim görme, öğrenim gördükleri program, algılanan gelir düzeyi, ebeveyn tutumları, kardeş sayısı, anne-babanın birlikte ya da ayrı oluşu, anne-babanın yaşamsal durumu açısından farklılık göstermediği bulunmuştur. Din ve psikoloji eğitimi alan öğrencilerin affedicilik düzeylerinin öğrenim gördükleri program ve cinsiyet açısından farklılık gösterdiği; devlet- vakıf üniversitelerinde öğrenim görme, algılanan gelir düzeyi, ebeveyn tutumları, kardeş sayısı, anne-babanın birlikte ya da ayrı oluşu, anne-babanın yaşamsal durumu açısından anlamlı farklılıklar göstermediği bulunmuştur. Araştırma sonuçları, elde edilen bulgular ışığında tartışılmış ve ileride yapılacak çalışmalara ilişkin önerilerde bulunulmuştur.
Öz-kontrol ile akademik erteleme arasındaki ilişkide akıllı telefon bağımlılığının aracı rolünün incelenmesi

Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde öz-kontrol ile akademik erteleme arasındaki ilişkide akıllı telefon bağımlılığının aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme değişkenleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi ve bu değişkenlerin cinsiyet ve sosyoekonomik düzey değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediği araştırmanın alt amaçları arasında yer almaktadır. Bu araştırma, ilişkisel tarama türünde tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu 2018- 2019 eğitim öğretim yılında Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi'nde öğrenim görmekte olan 267'si kadın (%63,9), 151'i erkek (%36,1) 418 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında; araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Mezo (2009) tarafından geliştirilen ve Ercoşkun (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Öz-Kontrol ve Öz-Yönetim Ölçeği, Kwon vd. (2013) tarafından geliştirilen ve Demirci, Orhan, Demirdaş, Akpınar ve Sert (2014) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği ve Çakıcı (2003) tarafından geliştirilen Akademik Erteleme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın verileri SPSS 21.0 ve AMOS 20.0 programları kullanılarak çözümlenmiştir. Öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme değişkenleri arasındaki ilişkilerin analizinde Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu kullanılmıştır. Öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme değişkenlerinin cinsiyet değişkenine göre farklılık gösterip göstermediğini tespit etmek adına Bağımsız Gruplar t Testi; öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme değişkenlerinin sosyoekonomik düzey değişkenine göre farklılık gösterip göstermediğini tespit etmek için ise Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmıştır. Son olarak, Yapısal Eşitlik Modeli yoluyla öz-kontrol ile akademik erteleme arasındaki ilişkide akıllı telefon bağımlılığının aracı rolü incelenmiştir. Son olarak da aracı değişkenin anlamlılığını ve etki miktarını ölçmek için Sobel Testi yapılmıştır. Mevcut araştırma sonucuna göre, öz-kontrol ile akademik erteleme arasındaki ilişkide akıllı telefon bağımlılığının kısmi aracı rolü bulunmaktadır. Model uyum iyiliği indeksleri kabul edilebilir ve iyi uyum indeksleri ile karşılaştırıldığında, kurulan Yapısal Eşitlik Modeli verileri ile uyumlu olduğu ve sınanan modelin doğrulandığı görülmektedir. Ayrıca öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme düzeylerinin cinsiyete göre farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak öz-kontrol, akıllı telefon bağımlılığı ve akademik erteleme düzeyleri algılanan sosyoekonomik düzey değişkenine göre anlamlı bir şekilde farklılaşmamaktadır.
Learner driver follow-up study: Attitude change and driver behavior

Acemi sürücüler özellikle tek başlarına araç kullanmaya başladıkları dönemin başında trafik kazalarına en çok karışan gruplardan biridir. Sürücülükte öğrenme dönemi bu dönemdeki tutum ve davranışların gelecek sürücü davranışlarındaki belirleyici etkisi sebebi ile çok önemlidir. Bu nedenle sürücü eğitimi güvenli bir sürüş ve trafik için yadsınamayacak şekilde kritiktir. Bu çalışmanın ilk amacı sürücü adayları eğitime başlamadan hemen önce ve en son aşama olan direksiyon çalışmalarını bitirir bitirmez tutum ölçümü alarak eğitim boyunca oluşan tutum değişimini bir takip çalışması ile incelemektir. İkinci olarak ise, tutum değişiminin yanı sıra tutumların direksiyon eğitimlerinde ortaya çıkan sürücü davranışlarına etkisini görmektir. Bu sebeple yaş ortalamaları 25.26 olan 150 sürücü adayı (92 erkek, 58 kadın) çalışmaya gönüllü olarak katılmıştır. Manchester Sürücü Tutum Ölçeği'nin Türkçe versiyonu (Lajunen, & Özkan, 2004) sürücü adaylarının sürüş ile ilgili tutumlarını ölçmek için, Trafik İklimi Ölçeği (Özkan, & Lajunen, yayımlanmamış makale ; Gehlert, Hagemaister, & Özkan, 2014) ise trafik iklimine karşı olan tutumlarını ölçmek için kullanılmıştır. Son olarak, sürücü davranışlarını inceleyebilmek için Sürücü Davranışları Anketi'nin olumlu sürücü davranışlarını içeren versiyonu (Özkan, & Lajunen, 2005) kullanılmıştır. Sonuçlar, sürücü adaylarının risk odaklı tutumlarının sürücü eğitimi boyunca arttığını fakat güvenlik odaklı ve trafik iklimi ile ilgili olan tutumlarının aynı kaldığını göstermiştir. Eğitimden önceki ve sonraki tutumlar sürücü davranışları olan hataları, ihlalleri ve olumlu sürücü davranışlarını yordama konusunda farklı sonuçlar verse de riskli tutumlar direksiyon eğitimlerinde ortaya çıkan farklı sürücü davranışları için en güçlü yordayıcı olarak gözükmektedir. Çalışmanın sonuçları, katkıları ve olası kısıtlayıcı faktörler, gelecek çalışmalar için öneriler ile birlikte tartışılmıştır.
The role of familiarity on change perception

Bu çalısmada, görsel dikkati dogal görsel ortamlarda kontrol edenmekanizmalar incelenmistir. Sözü edilen görsel ortamlarda gelisen asinalıkhissinin gözlemcileri ortamda olusabilecek degisikliklere ve/ya yeni olaylarakarsı daha hassas yapıp yapmadıgı arastırılmıstır. Bu konunun incelendigi daha önceki çalısmalarda bulgular iki boyutlu fotograflar ve/ya resimler kullanılarak elde edildigi için dogal görmedeki karmasık yapıları tam olarakyansıtamamaktadır. Dogal ortamlarda görme konusunu daha güvenilirbulgularla inceleyebilmek ve iki boyutlu ve üç boyutlu ortamlardaki görüsfarklılıklarını daha iyi anlayabilmek için, çalısma kapsamında genel görsel algıgereksinimlerinin uygulanabilecegi iki farklı deney tasarlanmıstır. Bu deneylerden elde edilen bulgular görsel ortama karsı gelisen asinalıkduygusunun ortamdaki bir degisiklige odaklanma süresini anlamlı bir sekildearttırdıgını göstermektedir. Ayrıca, bu bulgular insanların dogal görselortamları zamanla ögrendigini ve görsel dikkatin o anki gözlemlerinin bilgihaznelerinde tuttukları betimlemelere göre olusturdugu farklılıklardankaynaklandıgı hipotezini desteklemektedir. Bu sekildeki bir mekanizmainsanların görsel dikkatlerinin bilissel ajandalarında bilinç üstü bir sekildetutulmayan objeler ve/ya olaylar üzerine çekilmesine olanaksaglayabilmektedir.
Relationship between psychotic-like experiences, automatic thoughts, coping styles and perceived social support

Sanrısal düşünce, büyülü düşünme veya halüsinasyon gibi deneyimleri içeren psikotik benzeri yaşantıların genel popülasyonda da görülebildiğine dair kanıtlar artmaktadır. Bu psikotik benzeri yaşantılar, süreklilik, ciddiyet, yoğunluk, neden oldukları rahatsızlık derecesi, ihtiyaç duydukları tıbbi yardımın kapsamında farklılık gösterebilir. Yapılan son araştırmalar, psikotik benzeri yaşantıların psikotik bozukluktan bağımsız olabileceğini vurgulasa da; psikotik bozukluğa yatkınlığın belirlenmesine de yardımcı olabileceğini göstermektedir. Bu nedenle, bu çalışmada, psikotik benzeri yaşantıların olası yordayıcılarının belirlenmesinin önemli olduğu ve sonuçların önleme programlarının geliştirilmesinde kullanılabileceği düşünülmektedir. Psikotik benzeri yaşantıları yordayabilecek olası faktörler, psikotik bozuklukların nasıl geliştiğini açıklayan bilişsel modellere dayanarak belirlenmiştir. Otomatik düşünceler, başa çıkma stilleri ve algılanan sosyal destek, psikotik benzeri yaşantıların olası yordayıcıları olarak ele alınmıştır. Bu faktörleri ölçmek için, Toplumda Psişik Yaşantılar Ölçeği (CAPE-42), Otomatik Düşünceler Ölçeği, Başa Çıkma Stilleri Envanteri ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği kullanılmıştır. Otomatik düşüncelerin, başa çıkma stillerinin ve algılanan sosyal desteğin psikotik benzeri yaşantıları yordayacağı varsayılmaktadır. 472 katılımcıdan veri toplanmıştır (X =21.19, S=2.25, yaş aralığı = 17 -65). Elde edilen sonuçlara göre, otomatik düşünceler ve pasif başa çıkma stilleri, psikotik benzeri yaşantılar toplam puanının anlamlı ve önemli yordayıcılarıydı. Otomatik düşünceler, pasif baş etme stilleri, aileden ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek pozitif ve depresif belirtilerin önemli yordayıcıları olarak bulunmuştur. Ek olarak, otomatik düşünceler, aktif başa çıkma tarzları ve aileden ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek, psikotik benzeri yaşantıların negatif belirtiler boyutunun önemli yordayıcıları olarak bulunmuştur. Yaşla ilgili hipotez kurulmamasına rağmen, genç katılımcıların yaşlı katılımcılardan daha yüksek psikotik benzeri yaşantı puanlarına sahip oldukları bulunmuştur. Çalışmanın sonuçları literatür bulgularına göre tartışılmıştır. Çalışmanın güçlü yönleri ve kısıtlamaları ile gelecekteki araştırmalar ve olası önleme stratejileri için öneriler tartışılmıştır.
Genç yetişkin bireylerin anne-babalarıyla kurdukları ilişki örüntüsünün romantik ilişkilerindeki kaygı ve kaçınma düzeylerini yordama gücü

Bağlanma kuramı yetişkinlikte romantik ilişkileri açıklamada etkili kuramlardan biridir. Bowlby'nin bağlanma kuramı, erken dönemlerde birincil bakıcılarla gelişen bağlanma biçiminin ve benlik-başkalarına yönelik zihinsel temsillerin, yetişkinlikteki romantik ilişkileri şekillendirdiğini öngörmektedir. Bu araştırma ile genç yetişkinlerin çocukluk döneminde anne babalarıyla kurdukları bağlanma örüntüsünün romantik ilişkilerindeki bağlanmaya ilişkin kaygı ve kaçınma düzeylerini yordama gücünü araştırmak amaçlanmaktadır. Bu temel değişkenlerin yanı sıra, yaş, eğitim düzeyi, cinsiyet, medeni durum, annenin eğitim düzeyi, kardeş sayısı, 0-3 yaş dönemi bakımını kimin gerçekleştirdiği, 0-3 yaş döneminde annenin çalışıp çalışmama durumu, yaşamın büyük çoğunluğunun geçirildiği yer değişkenlerine göre de anne baba bağlanma örüntüsü ve bağlanmaya ilişkin kaygı ve kaçınma düzeyleri incelenmiştir. Araştırmada ölçüt örnekleme yöntemi ile İstanbul ilinde yaşayan, 17-35 yaş arasında bulunan ve en az bir ilişki yaşamış 307 kadın ve 154 erkek toplam 461 genç yetişkin katılmıştır. Araştırmada Kişisel Bilgi Formu, Anne-Babaya Bağlanma Ölçeği ve Romantik İlişkilerdeki Yaşantılar Envanteri II kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerle yapılan analizler; değişkenler arası farklılıklar için bağımsız gruplar t testi, kategorik gruplar arası fark için tek yönlü varyans analizi ve Anova sonucu anlamlı olduğu için post hoc analizi için Scheffe kullanılmıştır. Anne babaya bağlanma örüntüsü ile bağlanmaya ilişkin kaygı ve kaçınma düzeyleri için regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda genç yetişkin bireylerin anneye bağlanma örüntüsü cinsiyet, annenin eğitim düzeyi, kardeş sayısı değişkenleri açısından anlamlı olarak farklılaştığı bulunmuştur (p<,05). Bağlanma stillerinin romantik ilişki süresi ve ilişki sayısına göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Son olarak anne-baba ile kurulan ilişki örüntüsünün, kaygılı bağlanma stilini %13, kaçınmacı bağlanma stilini %7 düzeyinde yordadığı tespit edilmiştir
Mülteci çocuklarda travma sonrası stres, depresyon ve anksiyete düzeylerinin cinsiyete göre karşılaştırılması

Bu çalışmada Türkiye'de yaşayan Suriyeli mülteci çocuklarda Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Depresyon ve Anksiyete düzeylerinin belirlenmesi ve cinsiyet açısından karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırma bir devlet okulunda okuyan 12-15 yaş arası 87 çocukla yapılmıştır. Araştırmanın verileri Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Çocuklar İçin Travma Sonrası Stres Tepki Ölçeği, Çocuklar İçin Depresyon Ölçeği ve Çocuklar İçin Sürekli Kaygı Envanteri kullanılarak toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde ilk olarak demografik bilgilerinincelendiği frekans analizleri, demografik verilerle değişkenlerin farklılıklarını ölçümlemek için t-test ve korelasyon analizi yapılmıştır. Analiz sonucu elde edilen bulgularda katılımcıların orta düzey travma sonrası stres düzeyine, yüksek kaygı seviyesine sahip olduğu bulunmuştur. Katılımcıların depresyon eşiğini geçemedikleri saptanmıştır. Cinsiyete göre fark testi analizi sonucunda; kız öğrencilerin (n=46) sürekli kaygı düzeyi, erkek öğrencilere (n=40) oranlaistatistiki olarak daha yüksek çıkmıştır (p<.001)
Üniversiteler arası basketbol müsabakalarına katılan basketbolcuların maç öncesi durumluk kaygı düzeylerinin performanslarına etkisi

Bu araştırma üniversiteler arası basketbol müsabakalarına katılan oyuncuların maç öncesi durumluk kaygı düzeylerinin performanslarına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evreni üniversiteler arası yarı final müsabakalarına katılan 100 sporcudan oluşmaktadır. Örnekleme 25 erkek, 25 bayan basketbolcu olmak üzere 50 sporcu alınmıştır. Örnekleme maçlarda en az 20 dakika oyunda kalan basketbolcular dahil edilmiştir. Araştırmanın bağımsız değişkeni olan durumluk kaygıyı ölçmek için Öner ve Le Comte tarafından geliştirilen durumluk kaygı envanteri, bağımlı değişkeni olan performansı belirlemek için Yaşar Sevim tarafından geliştirilen performans değerlendirme ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada önemli maçlarla önemsiz maçlar arasındaki durumluk kaygı ve performansların kontrolü t testiyle yapılmıştır. Ayrıca durumluk kaygı ve performans arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığı regresyon ve korelasyonlara bakılarak kontrol edilmiştir. Sonuç olarak, araştırmada bulguları, önemli maçlarla önemsiz maçlar arasındaki durumluk kaygı açısından anlamlı ilişki bulunmuş fakat performanslar arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Bu sonuçlara göre, üniversiteler arası basketbol müsabakalarına katılan sporcularda grupların özelliğinden dolayı kaygı ile performans arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. II
Beden algısının bilişsel davranışçı model doğrultusunda incelenmesi: Beden dismorfik bozukluğu belirtileri ve ilişkili bazı faktörler

Bu çalışmanın amacı, klinik olmayan örneklemde beden algısının ve ilişkili bazı değişkenlerin Bilişsel Davranışçı Model doğrultusunda Beden Dismorfik Bozukluk belirtileri ile ilişkilerinin incelenmesidir. Çalışmada ele alınan değişkenler Beden Dismorfik Bozukluk (DSM-5'teki ismiyle Beden Algısı Bozukluğu), mevcut ve ideal beden algısı, beden memnuniyetsizliği, sosyal fizik kaygısı, cinsel özgüven ve beden imgesi baş etme stratejileridir. Araştırmaya 18-65 yaş aralığında 367 kişi (179'u kadın) katılmıştır. Katılımcılara Kaliforniya Üniversitesi-Los Angeles Beden Matrisleri II, Beden İmgesi Bozukluğu Anketi, Vücut Algısı Ölçeği, Sosyal Fizik Kaygısı Envanteri, Cinsel Özgüven Ölçeği ve Beden İmgesi Baş Etme Stratejileri Ölçeği uygulanmıştır. Bu araştırmadaki ilk yenilik, Beden Matrisleri II'nin Türkiye alanyazında ilk defa kullanılmasıdır. Araştırma hipotezlerini sınamak amacıyla betimsel değerlendirmeler yapılmış; cinsiyet ve beden matrislerine dayalı memnuniyete göre grup farkları ve temel değişkenler arası ilişkiler BDB belirtileri bağlamında incelenmiştir. Sonuç olarak bazı değişkenlerde cinsiyetler arası farklılıklar bulunmuştur. Ayrıca beden matrisleri ile alınan ölçümlere göre bireylerin mevcut, ideal, çevrenin gördüğünü düşündüğü ve karşı cinsin çekici bulduğunu düşündüğü beden değerlendirmeleri açısından anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Mevcut ve ideal beden ölçümleri ile oluşturulan gruplara göre bedeninden memnuniyet ile kısmi veya tam memnuniyetsizlik arasında BDB belirtileri, vücut kitle indeksi, sosyal fizik kaygısı ve görünümü düzeltme stratejileri için anlamlı farklılıklar elde edilmiştir. Son olarak korelasyon ve regresyon analizlerinde iki cinsiyet için de BDB belirtileri ile ilişkili bulunan ortak değişkenler mevcut-ideal yağlılık farkı, beden memnuniyetsizliği ve sosyal fizik kaygısıdır. Araştırmadan elde edilen bilgilerin BDB'nin tanı ve tedavisinde erken müdahale ve farklı bakış açıları kazanma açısından faydalı olabileceği düşünülmektedir.
Açık havada gerçekleştirilen oyun etkinliklerinin 24-36 aylık çocukların gelişimlerine etkisinin incelenmesi

Bu araştırmada, kreş ve gündüz bakım evine devam eden 24-36 aylık çocukların açık havada gerçekleştirdikleri oyun etkinliklerinin gelişimlerine etkisinin olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini İstanbul Silivri ilçesinde yaşayan, kreş ve gündüz bakım evine devam eden 24-36 aylık çocuklar oluşturmaktadır. Araştırma, basit tesadüfi yöntemle deney ve kontrol grubu olarak seçilen iki kreş ve gündüz bakım evinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya dahil edilen okullardan biri deney grubu diğeri ise kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Araştırma ön test-son test, kontrol gruplu yarı deneysel desende gerçekleştirilmiştir. Deney grubunda yer alan 15 çocuk ve kontrol grubunda yer alan 12 çocuk olmak üzere toplam 27 çocuk araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma verileri, 'Aile Bilgi Formu' ve Temel ve ark. (2004) tarafından geliştirilen GEÇDA ile toplanmıştır. Deney grubundaki çocuklara, okul öncesi eğitim programlarına ek olarak, sekiz hafta süreyle haftada üç kez açık havada gerçekleştirilen oyun etkinlikleri uygulanmıştır. Kontrol grubunda yer alan çocuklar ise okullarında uygulanan okul öncesi eğitim programına devam etmiştir. Araştırmaya dahil edilen çocukların ebeveynlerinden yazılı onam alınmıştır. Verilerin analizinde, Shapiro-Wilks, Levene ve t testleri ile iki faktörlü ANOVA kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; deney ve kontrol grubuna dahil edilen çocukların psikomotor, bilişsel, dil, sosyal-duygusal gelişimlerinin deney öncesinden deney sonrasına anlamlı bir farklılık göstermediği (p>0,05) bulunmuştur. Gruba bakılmaksızın çocukların psikomotor, bilişsel, dil, sosyal-duygusal gelişimlerinde deney öncesinden deney sonrasına görülen farkın anlamlı olduğu (p<0,05) tespit edilmiştir.
Ebeveynlerin çocuklarına ilişkin sosyalleştirme hedeflerinin, kültürel değer yönelimleri ve eğitim düzeyleri ile çocuğun cinsiyeti ve doğum sırası açılarından incelenmesi

Bu araştırmanın amacı; anne-babaların çocukları ile ilgili sahip oldukları sosyalleştirme hedeflerini bireyci ? toplulukçu kültürel değer yönelimi ve eğitim düzeyleri ile çocukların cinsiyetleri ve doğum sıraların göre incelemektir. Bu hedefler doğrultusunda yaş ortalaması 30.32 olan 228 anne ve yaş ortalaması 33.28 olan 228 babaya sosyoekonomik özelliklerini belirlemek amacıyla demografik bilgi formu, kültürel değer yönelimi düzeylerini belirlemek için Bireycilik-Toplulukçuluk ölçeği ve çocukları hakkında sahip oldukları sosyalleştirme hedeflerini belirlemek amacıyla da Sosyalleştirme Hedefleri Ölçeği uygulanmıştır. Anne-babaların kültürel değer yönelimi ve eğitim düzeylerine göre sosyalleştirme hedeflerini analiz etmek amacıyla parametrik olmayan testlerde Kruskall-Wallis kullanılmıştır. Sosyalleştirme hedeflerinin çocukların cinsiyetlerine göre karşılaştırılmasında parametrik testlerde bağımsız örneklemli t-testi, doğum sırasına göre sosyalleştirme hedeflerinin incelenmesinde ise Kruskall ? Wallis kullanılmıştır. Bulgulara göre; bireyci kültürel değer yönelimleri yüksek olan anne-babalar, düşük düzeyde bu eğilimi gösterenlere kıyasla, aileye yönelik hedeflerde daha yüksek ortalamalara sahiptirler. Toplulukçu kültürel değer yönelimi düzeyi yüksek olan ebeveynlerde ise benlik gelişimi hedefleri ortalamalarının, düşük düzeyde bu eğilimi gösterenlere kıyasla daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; eğitim düzeyi daha yüksek olan ebeveynler benlik gelişimi hedeflerinde daha yüksek ortalamalara sahiptirler. Aileye yönelik hedeflerin ortalamaları ise düşük ve orta eğitim düzeyindeki anne-babalarda daha yüksektir. Çocuğun cinsiyetine göre annelerin sosyalleştirme hedeflerinde bir farklılığa rastlanmazken, babaların benlik gelişimi hedefleri ortalamaları erkek çocuklarda daha yüksek bulunmuştur. Çocuğun doğum sırasına göre ise anlamlı bir farklılaşmaya rastlanmamıştır.
Early parenting support: Application of an intervention program to enhance maternal sensitivity in Turkey

Bu çalışmanın amacı, bakım veren kişinin duyarlığını artıran bağlanma temelli bir müdahale programının Türkiye kültürüne uyarlanması, uygulanması ve etkisinin görgül olarak test edilmesidir. Çalışmaya, Ankara ve İstanbul'un görece düşük gelir ve eğitim düzeyine sahip 10-33 ay arasında çocukları olan 56 aile katılmıştır. Örneklem, müdahale ve kontrol grupları olmak üzere seçkisiz olarak iki gruba ayrılmış, müdahale grubundaki 38 anne ile dört temalı görüşme yapılmıştır. Görüşmelerde annelere, daha önceden anne-çocuk etkileşimlerinin kaydedildiği videolar üzerinden anne duyarlığı konularında bireysel geri bildirimler verilmiştir. Kontrol grubundaki 18 anneyle ise çocuklarının gelişimleri ile ilgili dört telefon görüşmesi yapılmıştır. Anne duyarlığı videoya çekilmiş anne-çocuk etkileşimleri ile ölçülmüş; bağımsız kodlayıcılar tarafından Anne Davranışları Sınıflandırma Seti ve Ainsworth Anne Duyarlık Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Annelerin duyarlı davranış ve disipline yönelik tutumları da özbildirim ölçekleri ile ölçülmüştür. Çalışmanın sonucunda müdahale annelerinin kontrol annelerine göre gözlemlenen duyarlı davranışlarında anlamlı düzeyde artış gözlenmiştir. Bunun yanı sıra, müdahale annelerinin kontrol annelerine oranla müdahale sonrasında duyarlı davranışa yönelik daha yüksek düzeyde olumlu tutum bildirdikleri bulunmuştur. Bu bulgular VIPP-SD programının toplulukçu bir kültürde yaşayan düşük sosyoekonomik düzeye sahip annelerin duyarlığını artırmada etkili olduğunu göstermektedir. Bu çalışmada bireyci kültürde yaşayan orta ve yüksek sosyoekonomik düzeye sahip annelerle yapılmış çalışmaları bir adım ileriye taşıyacak, video-geribildirimine dayanan müdahale programının farklı kültürel ve sosyoekonomik bağlamlarda uygulanabilirliği ve etkinliğine ilişkin bulgular elde edilmiştir. Ayrıca bu çalışma Türkiye'de erken dönem destek veya müdahale programı geliştirmeyi ve uygulamayı planlayan araştırmacı ve uygulayıcılara işlevsel bir kaynak sunmaktadır.