Elmadağ şehir coğrafyası

Elmadağ şehri, İç Anadolu Bölgesi, Yukarı Sakarya Bölümünde yer almaktadır. İlçe topraklarının toplam yüzölçümü 573 km2, şehir merkezinin alanı ise 1213 ha'dır. Şehir Paleozoik ve Mezozoik yaşlı kalker tabakaları üzerinde kurulmuştur. Topografik olarak engebeli bir arazide yer alan Elmadağ, bir yontuk düz üzerindedir. Güneybatıda Elma Dağı, kuzeyinde ise İdris Dağı şehri çevrelemektedir. Karasal iklim özellikleri gösteren Elmadağ'da en sıcak aylar Temmuz ve Ağustos, en soğuk aylar ise Ocak ve Şubat'tır. Şehirdeki en önemli akarsu mevsimlik olarak akan Kargalı Deresi'dir. Elmadağ şehri 1970 yılında 11152 kişilik nüfusa ulaşarak şehir karakteri kazanmıştır. Yavaş bir artış seyreden nüfus 1995 yılında tahmini olarak 22 .000'e ulaşmıştır. İlçenin nüfus yoğunluğu km2'ye 66 kişi olup Türkiye ortalaması olan 76'nın altındadır. Nüfus şehir merkezinde daha çok Kemalpaşa, Gümüşpala ve İsmetpaşa mahallelerinde yoğundur. Şehirde bulunan tarihi eserler, Roma dönemine kadar şehrin tarihinin uzandığını bize göstermektedir. Osmanlı İmparatorluğu Döneminde Yozgat olan yerleşmenin ismi, daha sonra Asi Yozgat ve Küçük Yozgat olarak değişmiştir. 19. yy'ın başlarında Ankara Sancağı, Kasaba-i Bala ve Çukurcuk nahiyesine bağlı olan Yozgat köyü 1928 yılında bucak merkezi, 1960 yılında da ilçe merkezi olmuştur. Şehirde, 1944 yılında belediye teşkilatı kurulmuştur. 102 Elmadağ şehri, fonksiyonları açısından bir hizmet merkezidir. Nüfusun sektörlere dağılımında birinci sırada hizmet, ikinci sırada sanayii ve üçüncü sırada ise tarım sektörü gelmektedir. İktisaden faal nüfusun %57'si hizmet, %39'u sanayii, %4'ü ise tarım sektöründe çalışmaktadır. Şehir merkezinde sık dokulu bir yerleşme hekim iken, çevreye doğru yerleşmeler seyrekleşmektedir. Gümüşpala, İsmetpaşa, Kemalpaşa, Yenice, Yenidoğan, Yenipınar, Kurtuluş ve Tatlıca mahalleri şehir merkezini oluştururken, Üçevler, Yenimahalle ve Lalabel mahalleleri şehir merkezinden uzakta kurulmuştur. Hem nüfus, hem de yüzölçümü bakımından en büyük mahalle Kurtuluş mahallesidir. Meskenler çoğunlukla tuğladan, çok az bir kısımda taş ve kerpiçten yapılmıştır. Elmadağ'daki başlıca sanayii tesisleri Makina Kimya Endüstrisi Kurumu'na bağlı olan Barutsan A. Ş. ile Elroksan A. Ş. Fabrikaları, Roketsan A. Ş., Baştaş Çimento Fabrikası, Özpor Styropor Fabrikası ve Çay-Kur Çay Paketleme Fabrikası'dır. Fabrikalarda üretim genellikle Ankara ve Türkiye'nin ihtiyacına yönelik yapılmaktadır. Elmadağ'da resmi ve idari alanlar genellikle, şehir merkezinde yoğunlaşmış olup, küçük bir alan kaplamaktadırlar. İş ve ticaret alanları ise daha çok Hükümet caddesi kenarlarında, Kemalpaşa, Yenice, İsmetpaşa ve Yenidoğan mahallelerinde yoğunluk kazanmıştır, gelişmiş bir eğitim-öğretim sistemi olan şehirde 13 camii, iki askeri ve bir polis karakolu, bir Devlet Hastanesi ve bir de SSK Sağlık Merkezi bulunmaktadır. 103 Şehirde alt yapı olarak şu ana kadar sosyal tesisler haricinda herhangi bir eksiklik görülmemiştir. Ulaşım açısından oldukça şanslı bir konumda olan Elmadağ E-88 Ankara-Samsun karayolu üzerinde yer almaktadır. Ayrıca Ankara'yı Doğu Anadolu ve Karadeniz Bölgelerine bağlayan demiryolu hattı buradan geçmektedir. Şehirde elektrik ve su ihtiyacı da yeterli düzeyde karşılanmaktadır. 4 ayrı kaynaktan sağlanan içme ve kullanma suyu tüm birimlere ulaşmaktadır. Eğlence ve dinlenme alanları şehirde hemen hemen yok gibidir. Elmadağ yeni ve büyüyen bir hizmet ve sanayii şehri olarak gelecekte örnek bir yerleşme düzenine sahip olacaktadır.