Müzik bölümü öğrencilerinin duygu gereksinimleri ve kişilik özellikleri üzerine bir araştırma

İnsanoğlunun kendisi ve başkaları için duygu içeren durumlar ya da aktivitelere yaklaşmak ya da kaçınmak için genel güdülenme düzeyi Duygu gereksinimi olarak tanımlanmaktadır. Duygular bizim ayrılmaz bir parçamızdır ve biz o duyguları daha yakından tanımamız ve diğer insanların duygularını anlamaya çalışmaya çaba göstermemiz bizim mutlu, güvenli, ilişkilerimizde sağlıklı, başarılı, saygılı ve huzurlu yaşamamız için önem taşımaktadır. Yaşadığımız dünyayı daha renkli ve daha kolay hale getire bilmemiz için duygularımızı tanımamız, kişilik özelliklerinden doğan farklılıklardan dolayı az veya çok hissedebilmemiz, ifade edebilmemiz ve başka insanların duygularını anlayabilmemiz bir gereksinimdir. Bireyin Duygu gereksinimi davranışında bulunmasını olumlu ya da olumsuz yönde belirleyen her ne kadar bazı psikolojik, sosyolojik, ekonomik vb. etkenler olduğunu varsaysak da gerçek anlamda kişinin kendi içindeki benlikler savaşı Duygu gereksinimini etkilemektedir. Bu araştırmanın amacını, üniversitede müzik bölümü öğrencilerinin duygu gereksinimleri ve kişilik özellikleri bağlamında incelemek oluşturmuştur. Ayrıca öğrencilerin duygu gereksiniminin çeşitli demografik özelliklerine göre değişip değişmediği de araştırmada alt amaçlarını oluşturmuştur. Bu amaçları temel alarak öğrencilere öncelikle kültürümüze uygun hale getirilmiş bir Duygu Gereksinimi Ölçeği, Kişisel Bilgi Formu ve Transaksiyonel Analiz Ego Durumları Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmanın verileri, Türkiye'nin farklı şehirlerindeki müzik ve sahne sanatları eğitimi veren kurumlarında ve Konservatuarlarda öğrenimine devam eden ve araştırmaya seçkisiz olarak dahil edilen 115'i bayan, 92'si erkek toplam 207 öğrenci üzerinden toplanmıştır. Araştırmanın bulguları incelendiğinde;Öğrencilerin duygu gereksinimlerinin bağımsız değişkenlerine göre; duygu gereksinimi ve tüm alt boyut davranışlarında cinsiyete göre anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Bu durum cinsiyetin duygu üzerinde anlamlı bir role sahip olmadığını açıklamaktadır ki bu da beklenen bir durumdur. Yaşa göre varyans analizinde kaçınma alt boyutunda anlamlı derecede 16-21 yaş ile 25 yaş ve üstü arasında farklılık görülmüştür. Duyguya yaklaşma alt boyutunda ise anlamlı ilişki görülmemiştir. Bu sonuca göre de insan yaşı arttıkça kendisini tanıdıkça duygularını daha kontrollü bir şekilde yaşamayı tercih edebildiği görülmektedir. Bu da öğrencilerin gelişim süreçleri ile bağlantılı olduğunu göstermekte. Duygu gereksinimleri ölçeğine ait puan ortalamasının kardeş sayısı ve doğum sırası değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla yapılan tek yönlü varyans analizi sonucunda kardeş sayısı ve doğum sırası gruplarının aritmetik ortalamaları ve alt boyutları arasında farklılık görülmemiştir. Bu da beklenen bir sonucu ortaya koymaktadır. Her ne kadar Adler'e göre doğum sırası insanın kişiliğini etkilese de baskın ego durumu duyguları yansıtmada daha önem kesp etmektedir. Diğer yandan anne ve baba eğitim durumu ile ilgili sonuçlar ise ters orantılı olarak görülmüştür. Şöyle ki anne eğitim durumu ne kadar az ise duyguya o kadar yaklaşmakta, baba eğitim durumu ne kadar az ise duygudan kaçınmakta olarak görülmektedir. Burada kültürün getirdiği faktörler de çok önemli rol oynamaktadır. Anne-Baba beraberlik durumu test sonuçlarında da anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Duygu gereksinimi ölçeğinin kişilik özelliklerine göre anlamlı ilişki sonuçlarına bakıldığında ise, Eleştirel ebeveyn puanı arasında negatif yönde anlamlı, Koruyucu ebeveyn puanı arasında ise doğrusal yönde anlamlı bulgularına ulaşılmıştır. Araştırmada regresyon denklemine giren değerler açısından Koruyucu ebeveyn değerinin hem yaklaşma alt boyutunu hem de kaçınma alt boyutunu yordamada en güçlü ego durumu olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonucunda elde edilen bulgular konuyla ilgili yapılan diğer araştırmalar bağlamında incelenmiş nihayetinde hem tutarlı hem de tutarlı olmayan bulgulara ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda ulaşılmış olunan bu bulgular doğrultusunda çeşitli öneriler getirilmiştir.