Erken çocukluk döneminde otizm spektrum bozukluğu tanısı alan çocuklarda uygulanan tedavi ve eğitim yöntemlerinin semptomların düzelmesine etkisinin değerlendirilmesi

Giriş: Otizm Spektrum Bozukluğu, temel semptomlar olan sosyal-iletişimsel alanlarda yetersizlikler, kısıtlı ilgi alanları ve tekrarlayıcı davranış kalıpları ile karakterize edilmiş bir nörogelişimsel bozukluktur. Belirtileri yaşamın erken dönemlerinden itibaren görülmektedir. OSB'nin asıl tedavisi erken çocukluk döneminde tespit edilerek özel eğitim uygulanmasıdır. Erken dönemde sosyal iletişimi arttırmak için kreş eğitimi, davranış problemleri eşlik ettiğinde antipsikotik ilaç kullanımı faydalı olmaktadır. Gerekli eğitsel önlemler alındığında çocukların bir kısmında OSB'nin temel semptomları azaltmakta ve yaşamın geri kalanını tipik gelişim gösteren akranlarıyla ve toplumla kaynaşarak sürdürebilmektedir. Amaç: Bu çalışmada erken çocukluk dönemindeki çocuklarda (0-4 yaş aralığı) görülen OSB ve çocuklarda uygulanan girişimlerin semptomlarda düzelmeye etkisi değerlendirilecektir. Tedavide kullanılan yöntemleri uygulayan ve uygulamayan 0-4 yaş arası çocuklarda görülen OSB semptomlardaki farklılıkların karşılaştırılarak tedavide kullanılan yöntemlerin etkinliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Balıklı Rum Hastanesi Çocuk Psikiyatri Kliniği'nde takip edilen ve 0-4 yaş arası ilk kez çocuklarda görülen OSB çalışmaya alınmıştır. Hastaların ailelerinin bir sene sonraki takipte düzelmeye etkili yöntemlerden hangilerinin kullanıldığı öğrenilmiştir. İlk kez OSB tanısı alan ve 1 sene gözlem altında tutulan hastalara uygulanan 'Otizm Davranış Kontrol Listesi' ile semptom sıklıkları değerlendirilmiştir. İlk tanı ile 1 yıl sonraki tanı arasındaki semptomlarda azalma oranları uygulanan yöntemlere göre farklılık gösterip göstermediği değerlendirilmiştir. Ayrıca yapılan ODKL ölçeği sonuçları ve alınan Sosyodemografik bilgiler SPSS 11,5 windows paket programı kullanılarak bilgisayar ortamına aktarılarak ve istatistiksel işlemlere tabi tutulmuştur. Bulgular: Çalışma sonuçlarında ODKL formunda başlangıç ve 1 yıl sonra genel ortalamaların da anlamlı bir farklılık elde edilmiştir. Sosyal ve öz bakım alt boyutu, dil beceri alt boyutu, beden ve nesne kullanımı, ilişki kurma alt boyutu, duyusal alt boyutu puanlarında başlangıç ve 1 yıl sonra ortalamalarında anlamlı bir farklılık elde edilmiştir. Kreşe giden grubun gitmeyen gruba oranla ODKL formunun puanlarının 1. yıl puan ortalamalarında başlangıç puan ortalamalarına göre anlamlı düzeyde farklılık olduğu görülmektedir; kreşe giden gruptaki farklılık, gitmeyen gruba göre daha düşük çıkmıştır. Özel eğitim alan grubun almayan gruba oranla 1. yıl puan ortalamalarında başlangıç puan ortalamalarına göre anlamlı düzeyde düşük olduğu görülmektedir. Aynı şekilde antipsikotik ilaç kullanan grubun kullanmayan gruba oranla ODKL formunun puanlarının 1. yıl puan ortalamalarında başlangıç puan ortalamalarına göre anlamlı düzeyde düşük olduğu görülmektedir. Sonuç: Çalışma sonuçlarında özel eğitim alan ve antipsikotik ilaç kullanan çocukların özel eğitim almayan ve antipsikotik ilaç kullanmayan çocuklara kıyasla ODKL formunda başlangıç puan ortalamalarına ile 1 yıl sonraki ortalamalarında anlamlı bir düşme olduğu saptanmıştır. Bu sonuçlara göre iki girişimin çocuklardaki semptomların düzelmesinde etkili olduğu, diğer girişim için ise de gerekli eğitsel bilgilendirmeler ve yönlendirmelerin yapılması gerektiği söylenmektedir.