Türkiye'de 2005-2015 dönemi sosyal politika temel konularını esas alan akademik yayınların ve hükümet programlarının nitel analizi

Geniş anlamda toplumun huzur ve refahının sağlanmasına yönelik uygulanan politikalar bütünü olarak tanımlanan sosyal politika uygulamalarının temelinde eğitim, istihdam, konut, sağlık, sosyal güvenlik kavramları yer almaktadır. Literatürde 'Büyük Beşli' olarak tanımlanan söz konusu kavramlar ile ilişkili olarak sosyal politikalar etki alanının sonsuz olduğu değerlendirilmektedir. Sosyal bilimler alanında çalışan bilim insanlarının araştırmalarındaki gözlem, yorum ve tespitleri ile kıyas farklılıkları nedeniyle araştırmalar sonucunda ortaya çıkan eserler üzerinde sürekli derinlemesine bir analiz yapma ihtiyacı ortaya çıkabilmektedir. Akademisyenlerin araştırmaları ile bilim dünyasının kullanımına sundukları katkının devlet politikaları nezdinde ne şekilde karşılık bulduğu ise önemli bir araştırma sorusudur. Hükümetler tarafından uygulanan tüm politikaların başlangıç kılavuz dokümanı olarak kabul edilen hükümet programlarında, hükümetlerin uygulamayı taahhüt ettiği sosyal politikaların ipuçlarını bulmak mümkündür. Bu tezde, 2005- 2015 yılları arasında kurulmuş olan hükümetlerin programlarındaki sosyal politikanın temel bileşenleri olan eğitim, istihdam, konut, sağlık, sosyal güvenlik içeriğinin, aynı sosyo-politik içeriğe haiz akademik yayınlar ile uyumunun analizi icra edilmiştir. Hükümet politikalarının temelindeki akademik izlerin paterni analiz edilerek akademik dünyanın ve hükümet programlarının sosyal politika alanındaki etkileşimi araştırılmıştır. Sıklıkla kullanılan istatistiki nicel analiz yöntemlerinden ziyade, tüm dünyada gün geçtikçe kullanımı artan bilgisayar destekli nitel veri analizi yöntemleri vasıtasıyla bir gömülü teori temelinde karma metod uygulaması tercih edilmiştir. İcra edilen analiz neticesinde hükümet programları ve akademik yayınlarda önemli benzerlikler gözlemlenirken ağırlıklı olarak hükümet politiklarının akademik yayınları yönlendirdiği tespit edilmiştir. Hükümet programları ve akademik yayınların sosyal politikalardaki en önemli çalışma alanının 'İstihdam' olduğu gözlenirken, en düşük ilgi alanının 'Konut' kavramı olduğu tespit edilmiştir. Analiz bulgularına göre 'Eğitim-İstihdam' ve 'Sağlık-Sosyal Güvenlik' etkileşimleri ortaya çıkmıştır. Akademik yayınlarda 'Eğitim', 'Sağlık' ve 'Sosyal Güvenlik' başta olmak üzere sosyal politikalarda refah devleti uygulamalarının yerini sıklıkla neoliberalizme terk edildiği veya terk edilme riski taşıdığı vurgulanmaktadır. Sosyal politikanın temel bileşenlerine yönelik nitel veri analiz çalışması ile birlikte akademik yayınların ve hükümet programlarının analizlerinin yanında Türkiye'nin sosyal politika modelinin belirlenmesi ve nitel akademik/sosyal politika haritasının oluşturulmasına katkı sağlayacak önemli bir çalışma altyapısı ortaya çıkmıştır. Söz konusu çalışma altyapısının nitel açıdan modüler ve geliştirilebilir olması sebebiyle müteakip dönemde icra edilecek akademik çalışmalara başlangıç platformu olarak tanımlanabilecektir. Böylelikle zaman içerisinde Türkiyenin sosyal politika modellemesi ile gelecek yönlü sosyal politika çalışma alanlarının tespiti mümkün olabilecektir.