Atatürk Havalimanı saldırısından 6 ay sonra personelde görülen travma sonrası stress belirtileri ve travma sonrası büyüme ile ilişkili faktörler

Psikolojik travma kişilerin hayatını, vücut bütünlüğünü ya da ruhsal dengesini tehdit eden ve duygusal anlamda üstesinden gelmekte zorlandığı olaylar, deneyimler veya durumlardır. Travmatik yaşantılar ise ölüm, ölüm tehdidi, ağır yer alanma ya da bedenin bütünlüğüne yönelik bir tehdidin ortaya çıktığı ve kişinin kendisinin yaşadığı ya da tanık olduğu olaylar olarak tanımlanmaktadır. Travma sonrası büyüme, ciddi stres içeren bir durumun ardından ortaya çıkan olumlu psikolojik değişimdir. Terör saldırıları, en yüksek psikolojik etkiye neden olabilecek şekilde tasarlanan bir savaş biçimidir. Terörist saldırıların ardından TSSB, depresyon ve anksiyete gibi psikiyatrik bozukluklar sık görülmektedir. Yapılan araştırmalar gösteriyor ki konuyla ilgili yalnızca ikincil travmatize olmuş kişilere ulaşılmış ve bu kişilerle çalışmalar yürütülmeye çalışılmıştır. Yapılacak olan bu çalışmada doğrudan olaya tanıklık etmiş özel güvenlik görevlileri ile çalışılacak olup konuyla ilgili literatüre katkı sağlanacaktır. Bu çalışmada terör saldırısınına maruz kalan özel güvenlik personelinde ortaya çıkan olumlu ve olumsuz psikolojik etkiler araştırılacaktır. Literartüre bakıldığında böyle bir çalışma yalnızca arama kurtarma ekiplerine yani travmaya doğrudan maruz kalmayan kişilerle yapılmıştır. Bu çalışmayı diğer çalışmalardan ayıran en önemli nokta özel güvenlik personeli hem travmaya doğrudan maruz kalmış olması hem de yolculara patlama sonrası destek olarak yardım ekibi gibi çalışıp dolaylı olarak ta travmaya maruz kalmışlardır. Bu konunun literatüre yeni bir kaynak kazandırması önemli olup yapılan çalışma sonrası elde edilen verilerle personele sağlanan psikolojik destek hizmetinin de yeni bir yön kazanması amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu, TAV Özel Güvenlik Hizmetleri A. Ş'de çalışan ve 28 Haziran gecesi yaşanan terör saldırısında görevde olan özel güvenlik görevlileri oluşturmaktadır. Çalışmaya 50'si kadın, 71'i erkek olmak üzere toplam 121 kişi katılmıştır. Araştırmaya katılan personele 'Bilgilendirilmiş Onam Formu' ve 'Sosyo-Demografik Veri Formu', 'Travma Sonrası Stres Belirtileri Ölçeği' ve 'Travma Sonrası Büyüme Ölçeği' uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS 20.01 programına yüklenerek analiz yapılmıştır. Bulgular incelendiğinde kadınların travma sonrası stres bozukluğu ölçeğinden aldığı puan ortalamaları erkeklerin travma sonrası stres bozukluğu ölçeğinden aldığı puan ortalamasına kıyasla daha yüksek olduğu saptanmıştır. Cinsiyet değişkenin TSSB puanını pozitif yönde ve orta düzeyde, yaş değişkenini pozitif yönde ve zayıf düzeyde yordadığı görülmektedir. Eğitim düzeyi değişkeninin ve medeni durum değişkeninin TSSB puanını yordamadığı görülmektedir. Cinsiyet değişkeninin TSB puanını pozitif yönde ve orta düzeyde, yaş değişkeninin pozitif yönde ve zayıf düzeyde yordadığı görülmektedir. Eğitim düzeyi değişkeninin ve medeni durum değişkeninin TSB puanını yordamadığı görülmektedir. Yapılan çalışma sonucunda terör saldırısına doğrudan ve dolaylı olarak maruz kalmış personele düzenli olarak psikolojik destek hizmeti verilmelidir. Travmaya maruz kalan kişilerin sosyo-ekonomik düzeylerinin düşük olduğu göz önünde bulundurulduğunda bu kişilere destek vermek adına şirketlerde ya da resmi kurumlarda travma üzerine çalışan ruh sağlığı hekimlerinin bulundurulması sürecin daha sağlıklı ilerleyebilmesi için önemli olacaktır.