Qaly s yaklaşımı ile Kırşehir'de yaşayan toplumun genel sağlık durumunun tespiti ve sağlık işletmelerine yansıması

Toplumun sağlık düzeyini yükseltmek, kaliteli yaşamasını sağlamak sağlık sisteminin amacıdır. Bu amaç doğrultusunda sağlık sektörüne mikro ve makro bazda politikalar oluşturmak için öncelikle kişilerin mevcut sağlık durumları değerlendirilmelidir. Sağlık durumlarını değerlendirme yöntemleri sağlık göstergeleri, tıbbi veriler ve yaşam kalitesi ölçeklerinde yer almaktadır. Bu araştırmada bir yaşam kalitesi ölçeği olan EuroQol 5D Türkiye'de ilk kez kullanılarak QALYs metodu ile kişilerin kaliteli yaşam yıllan hesaplanmıştır. Kırşehir'de yaşayan hanehalkı üzerinde, DİE tarafından Türkiye'yi temsil eden bir nüfus olarak seçilen örneklem üzerinde sadece QALYs değil, toplumun genel sağlık düzeyi sorgulanmakta ve kaliteli yaşamı etkileyen faktörler de ortaya konmaktadır. Böylece sağlık kurumlan toplumun genel sağlık düzeyi konusunda bir veri elde edecektir. Bu verilere dayanarak sağlık kuruluşlarının toplumun sağlık faydasını artırılması üzerine uygulayacağı uzun ve kısa vadeli stratejiler ve sağlık sektörüne getirilecek politikalar önem kazanacaktır. Araştırma sorularına dahil edilen Hanehalkı Sağlık Harcamalarının bölümünde Kırşehir'de yaşayan hanehalklarının hangi sağlık kuruluşlarım tercih ettikleri ve harcamalarının kaynağı ile ilgili bilgile? sağlık sigortası hizmeti veren kuruluşlara ve hastanelere veri kaynağı sağlayacaktır. Bu da sadece sağlık kuruluşları değil aynı zamanda diğer sağlık güvence sistemi veren kuruluşlara projeksiyon yapmaları konusunda bir imkandır. Araştırmadaki bir başka bölümde risk faktörleri sorgulanmaktadır. Bu bölümde sigara, alkol, beslenme, fiziksel aktivite ile ilgili sorularla kişilerin ne kadar risk faktörleri ile beraber yaşadıkları ortaya çıkarılmaktadır. Halk sağlığı alanında risk faktörlerinin azaltılması konusunda yapılacak çalışmalara bu toplumun ortalama kaliteli yaşam yıllan veri sağlayacaktır. Araştırma sonucunda ortalama Kırşehir nüfusunun son 5 yılda QALYs skoru 4,52 QALYs olarak hesaplanmıştır. Bıı değerlendirmenin bir başka deyişle anlamı ortalama olarak Kırşehir nüfusu son 5 yılda yaşamının 0,48 yılım yani yaklaşık 6IV ayım sağlıksız olarak geçirmiştir. Kentte yaşayan cevaplayıcılann son 5 yıldaki QALYs ortalamaları 4,47 ve kırda yaşayan cevaplayıcılann QALYs ortalamaları 4,62 olarak tespit edilmiştir. Öğrenim durumlarına göre ise QALYs değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark belirlenmiştir (F=6,83, P<0,05). Kronik hastalığı hastalığın varlığı ile QALYs arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p < 0 ,01). Bireylerin yaşı ile QALYs arasında beklenilen yönde negatif bir ilişki düzeyi gözlenmiş ve bu ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur ( p < 0 ,01). İstatistiksel olarak yaşam kalitesi ile çay/kahve tüketimi arasında beklenilen yönde ters bir ilişki gözlenmiş ve bu ilişki i>:atistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p < 0 ,05). Her ne kadar yaşam kalitesi ile cevaplayıcılann aylık geliri, yaşadıklan evdeki oda sayısı, tuz tüketimi ve meyve tüketimi arasındaki ilişki beklenilen yönde çıksa da bu ilişkiler istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır ( p > 0 ,05). Kronik hastalığın varlığı ile genel sağlık durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Yerleşim yerinin genel sağlık düzeyi üzerinde bir etkisinin olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Çalışanlar ve çalışmayanlar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,05) Cevaplayıcılann Vücut Kitle ndeksi ortalamalan yerleşim yerine göre karşılaştınldığında kentte yaşayanlann VKİ ortalamalan kırda yaşayanlara göre daha yüksektir (t=l, 70 S. D. = 242 p<0,10). Vücut Kitle İndeksi ortalamalan cinsiyete göre karşılaştınldığında kadınlann Vücut Kitle İndeksi ortalamalan erkeklere göre daha yüksektir (t= -1,659 S. D. =242 p<0,10). Çalışanların ve çahşmayanlann Vücut Kitle İndeksi ortalamalarında önemli bir fark gözlenmemiştir ( p>0,05). Tütün ve mamullerini kullananların kullanmayanlara göre Vücut Kitle İndeksi ortalamalan daha kötüdür (t= -1,921 S. D. = 242 p<0,10). Akut hastalığı olanlann olmayanlara göre Vücut Kitle İndeksi ortalamalan daha düşüktür (t=4, 329 S. D. = 242 p<0,05). Kronik hastalığı olmayanlann Vücut Kitle İndeksi ortalamalan olanlara göre daha düşüktür (t=2,018, S. D.=242, p<0,05).