turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ergenlerin psikolojik sağlamlıklarının boyun eğici davranışlar ve öz anlayış açısından incelenmesi

Bu araştırmanın amacı ergenlerin psikolojik sağlamlık düzeylerini boyun eğici davranışlar ve öz-anlayış açısından incelemektir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, farklı okullara devam etmekte olan 11 ve 12. sınıf lise öğrencilerinden tesadüfi küme örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Araştırmaya 293 kız ve 225 erkek, 518 lise öğrencisi katılmıştır. Araştırmada verileri toplamak amacıyla Psikolojik Sağlamlık ve Ergen Gelişim Ölçeği, Boyun Eğici Davranışlar Ölçeği, ÖzAnlayış Ölçeği, Risk Faktörleri Belirleme Listesi ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmada, t testi, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Tekniği ve çok yönlü hiyerarşik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, ergenlerin cinsiyet değişkenine göre psikolojik sağlamlık ölçeğinin dışsal koruyucu faktörler puan ortalamaları arasında anlamlı fark ortaya çıkmazken, içsel koruyucu faktörler alt boyutunda kız öğrenciler lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Ergenlerin psikolojik sağlamlık ile boyun eğici davranışlar ölçeğinden aldıkları puan ortalamaları arasında sadece dışsal koruyucu faktörler alt boyutunda düşük düzeyde negatif bir ilişki bulunmuştur. Öğrencilerin psikolojik sağlamlık ile öz anlayış ölçeğinden aldıkları puan ortalamaları arasında anlamlı ve pozitif bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, öz anlayış puanlarının psikolojik sağlamlık ölçek puanları üzerinde yordayıcı olduğu bulunmuştur.
Otizm spektrum bozukluğundan etkilenmiş kardeşi olan bireylerin aileleri ile ilgili duygu ve düşünceleri

Bu araştırmada, Otizm Spektrum Bozukluğundan etkilenmiş kardeşi olan bireylerin aileleri ile ilgili duygu ve düşüncelerini öğrenmek amaçlanmıştır. Katılımcılar, normal gelişim gösteren, OSB'li kardeşleri olan, 15-16 yaşında üç kişiden oluşmaktadır. Bulgular anlatı deseni ile yansıtılmıştır. Görüşmelerden önce katılımcılara beş gün süreyle birer fotoğraf makinesi verilmiş ve bu beş gün içinde ailelerini tanıtan 10 fotoğraf çekmeleri istenmiştir. Araştırma verileri, fotoğraf aracılığı ile yapılan yarı-yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış ve anlatı analizi ile analiz edilmiştir. Bu bağlamda üç katılımcının hikayeleri oluşturulmuş ve her hikaye üç ana başlıktan oluşmuştur. İlk ana başlık altında, katılımcının kendi hakkındaki düşünceleri; ikinci ana başlık altında, katılımcının OSB'li kardeşi ile ilgili düşünceleri ve üçüncü ana başlık altında, katılımcının ailesi ile ilgili düşünceleri anlatılmıştır. Bulgular, katılımcıların OSB ile ilgili yeterli bilgiye sahip olmadıklarını göstermektedir. Erkek katılımcı, OSB'li kardeşinin dışarıda sergilediği hareketlerden dolayı utanma hissi taşıdığını söylemiştir. İki kız kardeşin ise, OSB'li kardeşlerine kabullenici ve korumacı yaklaştığı görülmüş ve katılımcıların OSB'li kardeşlerinin geleceği ile ilgili endişeli oldukları ve anneleri ile istedikleri kadar zaman geçiremedikleri anlaşılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, uygulama ve araştırmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Çok Boyutlu Sağlık Denetim Odağı Ölçeği C Formu: Türkiye geçerlik-güvenirlik çalışması

Bu çalışma, Çok Boyutlu Sağlık Denetim Odağı Ölçeği C Formunun geçerlik ve güvenirliğini Son Dönem Kronik Böbrek Yetmezliği olan Türk bir hasta grubunda incelemeyi amaçlamıştır. Örneklem, 109'u erkek ve 87'si kadın olmak üzere, toplam 196 kişiden oluşmaktadır. Ölçeğin güvenirliği; iç tutarlılık ve 2 aylık bir test-tekrar test güvenirliği dikkate alınarak değerlendirilmiş; bu değerlendirmeler de geçerlik, ölçüt ve yapı geçerliği dikkate alınarak incelenmiştir. Ölçüt geçerliğine yönelik hipotezleri test etmek için, hastalar ÇBSDO ölçeği Form C, Kısa Form 36 ve Genel Sağlık Anketi-12'yi doldurmuşlardır. Diyet ve sıvı kısıtlamalarına uyum; diyaliz seansları arası kilo alımı, kan serum üre, potasyum ve kreatinin seviyeleri gibi klinik verilerden faydalanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular ölçeğin iç tutarlılığının (İç SDO =.82; Şans SDO =.82; Doktorlar SDO =.63; Güçlü Diğerleri SDO =.57) ve yüksek bir test-tekrar test güvenirliğinin olduğunu (İç SDO, .88; Şans SDO, .83; Doktorlar SDO, .72; Güçlü Diğerleri SDO, .57) göstermiştir. Ölçüt geçerliği için elde edilen bulgular, hipotezleri kısmi olarak desteklemekte ve geçerlik için kanıt sağlamaktadır. Geçerliği incelemek adına daha çok çalışma gerekmektedir. Yine de, bu ölçeğin SDBY hastalarında sağlık denetim odağının yaşam kalitesi, duygusal iyilik ve uyum gibi sonuç değişkenlerine etkisi incelenirken kullanılabileceği öngörülmektedir.
Complexity as a feature of interior design and place attachment

Bu çalışma, süs veya iç tasarım özelliklerinin mekan ile duygusal bağ üzerindeki etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Süsleme veya tasarım özelliği, bir iç tasarıma sahip ve herhangi bir tasarıma sahip olmayan koşullar arasında farklılık gösterir. Ve mekan ile duygusal bağ, bir kişinin pratik bir işleve hizmet etmediği zaman içinde bir yeri seçtiği ölçüde tanımlanmıştır. Deneme ortamı, katılımcılara her bir çiftin tasarım öğeleriyle ve tasarımsız olarak aynı yeri gösterdiği ve katılımcılardan 'boş zamanlarını' geçirme tercihlerini derecelendirmelerini isteyen 'thesis-experiment. com' websitesiydi. Resimlerde gösterilen yer ve reaksiyon süreleri ölçüldü. Katılımcılar ayrıca BIG FIVE envanter doldurdu ve birbirine bağlı yedi daire arasından doğaya iç içe olma seviyelerini seçtiler. Sonuçlar, insanların karmaşık resimlere bakmak için daha fazla zaman harcadıklarını ve bu resimlerde gösterilen yerlerde kalma tercihleri bakımından daha fazla derecelendirdiklerini göstermektedir. Üstelik, karmaşık resimlerin puanları, deneyimleme açıklığı ile anlamlı ve pozitif olarak ilişkiliydi, ancak yalnızca ters kodlu ve Türkçe olan öğelerdi. Bu bulguların bulguları stimülasyon perspektifinden tartışılmaktadır.
İlkokul çağı çocuklarında görülen kekemelik ve ana-baba ile öğretmenin kekemeliğe karşı tutum ve davranışları

Bu araştırmada Trabzon İl Merkezindeki İlkokullarda okuyan kekeme çocukların kekeme durumları ile ana-baba ve öğretmenin kekemeliğe karşı tutum ve davranışları incelen- miştir. Araştırma grubunu Trabzon i 1 Merkezinde yer alan 30 ilkokulun 16'sında 6-11 yaş arasındaki 92 kekeme ilkokul öğ- rencisi ile onların öğretmen ve aileleri oluşturmuştur. Bu araştırmada betimsel yöntem modellerinden tarama modeli kullanılmıştır. Tüm kekeme çocukların, öğretmenlerinin ve ailelerinin kekemeliğe karşı tutum ve davranışları çeşit- li değişkenlere göre yüzdeler ile ifade edilmiş ve sonuçlar tablolarda verilmiştir. Ayrıca çeşitli değişkenlere göre ana-baba ve öğretmen tutum ve davranışları arasında fark olup-olmadığı x tekniği ile incelenmiştir. Bu araştırmada elde edilen bulgular aşağıdaki şekilde özetlenebilir. Bunlar: 1. Kekeme çocuk konuşurken takıldığında, en çok görülen anne-baba ve öğretmen davranışları çocuğun cümlesini tamam- lama biçimindedir. 2. Ceza ve hoşgörü davranışları açısından, ana-baba, öğretmen ve çocuğun görüşleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. 3. Ana-babanm eğitim düzeyleri ile çocuklarına karşı tutumları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. 4. öğretmene göre eğitim düzeyleri ne olursa olsun, olumlu tutumlar annelerde babalardan daha yüksektir. 5. Ana-babaya göre, çocuklarının kişiler arası ilişki- lerinde çevresindekilere karşı davranışları genellikle olum- ludur. 6. Çocuklarının başarı düzeyleri ne olursa olsun, ana-babanm çocuklarına karşı tutumları olumlu olmaktadır. IV
A memory illusion in twins autobiographical memories

İllüzyonlu anılar bir olayı kimin yaşadığını hatırlayamamak ya da başkasının yaşadığı olayı kendi yaşarmış gibi hatırlamak olarak tanımlanabilir. Bu araştırmada tek yumurta ikizleri otobiografik belleklerinin doğruluğu açısından kardeşlerle karşılaştırmıştır. Araştırma yüz yüze görüşme yöntemiyle yapılmış, katılımcılardan olayları kısaca anlattıktan sonra ilgili sorulara yanıt vermeleri istenmiştir. Katılımcıların yaşları 18-43 arasında değişmekte ve araştırmada 15 çift tek yumurta ikizi ve 15 çift kardeş katılımcı bulunmaktadır. Sonuçlar illüzyonlu anıların tek yumurta ikizlerinde kardeşlere göre daha fazla görüldüğünü ve bu tür anılarda ikizin/kardeşin, aile bireylerinin veya arkadaşların olaya tanık olma olasılığının kişisel ve diğer kardeşe ait anılara göre daha fazla olduğunu göstermiştir. Aynı zamanda bu tür anıların daha küçük yaşlara ait ve daha eski anılar olduğu görülmüştür. Kişisel anılar illüzyonlu anılara göre daha yeni, daha fazla ve daha ayrıntılı konuşulmuş, daha fazla insana anlatılmış, zihinde daha ayrıntılı canlanan anılardır. Karıştırılan anı sayısı duygusal tepkideki benzerlik ile pozitif korelasyon göstermektedir.
Üniversite öğrencilerinin bağlanma stilleri ile yaşam doyumu, psikolojik dayanıklılık ve aleksitimik özellikleri arasındaki ilişkide benlik saygısının rolü

Bu çalışma üniversite öğrencilerinin bağlanma stilleri, benlik saygısı, aleksitimik özellikleri, yaşam doyumu ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla güvensiz bağlanma stillerinin yaşam doyumunu, benlik saygısını, aleksitimiyi ve psikolojik dayanıklılığı yordadığı hipotezleri sınanmıştır. Ayrıca bu çalışmada benlik saygısının, bağlanma stilleri ile aleksitimi, yaşam doyumu ve psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkide aracı rolüne ilişkin yapısall eşitlik modellemesi yapılmıştır. Kurulan bu model yol analizi ile incelenmiştir. Araştırmanın örneklemi Türkiye'nin çeşitli illerinde öğrenim görmekte olan 425 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Gönüllü Onam Formunu imzalayan öğrencilere Demografik Bilgi Formu, bağlanma stillerini belirlemek için Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, Toronto Aleksitimi Ölçeği ve Yetişkinler İçin Dayanıklılık Ölçeği uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre güvensiz bağlanmanın kaygı ve kaçınma boyutları benlik saygısı puanlarını ve aleksitimiyi pozitif yönde yordamaktadır. Yaşam doyumunu ise negatif yönde yordamaktadır. Doğrusal regresyon analizi sonuçları kaygılı ve kaçınmacı bağlanma örüntülerinin psikolojik dayanıklılığı yordamadağını göstermektedir. Bu bulgu bağlanma stilleri ile psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkiyi gösteren teori ve araştırmaları desteklememiştir. Yol analizi sonuçları kaygılı ve kaçınmacı bağlanma örüntüleri ile yaşam doyumu arasında benlik saygısının aracı rolünü ortaya koymuştur. Ayrıca YEM analizi bağlanma örüntülerinin aleksitimi ve psikolojik dayanıklılık üzerinde doğrudan etkisinin yanı sıra dolaylı olarak da etkisinin bulunduğunu, göstermektedir. Bu bulgular benlik saygısının aracı rolüne ilişkin hipotezimizi desteklemektedir. Sonuçlar literatür ışığında tartışılmıştır.
Kadına yönelik şiddetin farklı değişkenler açısından incelenmesi

Kadınlara ilişkin şiddetin farklı değişkenlere göre incelenmesini amaçlayan bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinde kurgulanmış betimsel bir araştırmadır. Bu amaçla, Iğdır il merkezinde ikamet eden farklı yaş, eğitim, sosyo-ekonomik vb. değişkenlere sahip ve aile içi şiddete maruz kaldıklarını beyan eden 102 kadına aile içi şiddetle dini tutum ve davranışlar arasındaki ilişkiyi ölçmek amacıyla hazırlanan ölçek uygulanmıştır. Katılımcılar belirlenirken nicel araştırmalarda kullanılan örnekleme yöntemlerinde kolay ulaşılabilir örneklem tekniği kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler analiz edilmiş ve bulgular belirlenen alt problemler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, araştırmaya katılan kadınların çoğunluğunun geleneksel ve ataerkil ailelerde doğup büyüdükleri veya yaşadıkları şiddete de genellikle aile içerisinde maruz kaldıkları tespit edilmiştir. Yine araştırmada katılımcıların maruz kaldıkları şiddet sonrasında ortaya çıkan fiziksel, sosyal ve psikolojik sonuçların çekirdek aile modelinde yaşayan kadınlardan çok, geniş aile modelinde kadınlarda daha yaygın olduğu tespit edilmiştir. Yine araştırma sonucunda dikkate değer bir bulgu olarak katılımcıların çoğunun birden çok şiddet türüne maruz kaldıkları belirlenmiştir. Araştırma sonucunda katılımcı kadınların dindarlık değişkenine dair kendileri ve eşleri hakkındaki düşüncelerinden elde edilen bulgulara göre kadınların ve eşlerinin büyük çoğunluğu Allah'a, Peygambere ve ahiret inancına sahip oldukları anlaşılmıştır. Buna bağlı olarak kadınların eşlerinin dini tutum ve davranışları arttıkça kadınların da dini tutum ve davranışlarının arttığı ve yine eşlerin dini tutum ve davranışları arttıkça kadınlara daha az şiddet uyguladıkları ve kadınların şiddetin sonuçlarından daha az etkilendikleri tespit edilmiştir. Buna karşın kadınların itaatkarlıkları ile aile içi şiddet kavramları arasında anlamlı bir bağlantı olmadığı tespit edilmiştir.
Ergenlerde algılanan ebeveyn tutumu ve duygusal zeka arasındaki ilişkide, dijital oyun bağımlılığının aracı rolünün incelenmesi

Bu araştırmanın temel amacı, ergenlik dönemindeki algılanan anne-baba tutumları ile duygusal zeka arasındaki ilişkide, dijital oyun bağımlılığının aracı etkisinin bulunup bulunmadığını araştırmaktadır. Ek olarak, katılımcıların algılanan ebeveyn tutumları, duygusal zeka düzeyi ve dijital oyun bağımlılığı düzeylerinin sosyodemografik değişkenlere göre farklılaşma durumu incelenmiştir. Araştırmaya 14-18 yaş aralığında olan 478 lise öğrencisi katılmıştır. Veri toplama aracı olarak; Sosyodemografik Bilgi Formu, Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği (DOBÖ-7), Anne-Baba Tutum Ölçeği ve Bar-On Duygusal Zeka Ölçeği Çocuk ve Ergen Formu (EQ-i kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre yapılan regresyon analizi sonucunda, ergenlerin algıladığı kabul/ilgi alt boyutu ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişkide dijital oyun bağımlılık düzeyinin kısmi aracı etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Araştırmanın ikinci aşamasında ise, ebeveyn tutumunun kategorik bir değişken olması ve regresyon analizine sokulamaması dolayısıyla katılımcıların dijital oyun bağımlılığı ve duygusal zeka düzeylerinin ebeveyn tutumlarından ne derece etkilendiğini görmek adına ANCOVA analizi yapılmıştır. Sonuca göre, dijital oyun bağımlılık düzeylerine göre düzeltilmiş duygusal zeka seviyeleri ile ebeveyn tutumları arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur. Diğer bir deyişle demokratik ebeveyn tutumuna sahip ergenlerin duygusal zeka seviyelerinin diğer tutumlara göre daha yüksek, otoriter ebeveyn tutumuna sahip ergenlerin duygusal zeka düzeylerinin ise diğer ebeveyn tutumlarına göre daha düşük olduğu görülmüştür.
Yenidoğan dönemindeki kısa süreli annelik yoksunluğunun 2-3 yaş arası çocukların ruh sağlığı ve gelişimi üzerine etkisi

Çalışmada, yenidoğan döneminde kısa süreli anne yoksunluğu yaşayan ve yaşamayan çocukların gelişim düzeyi ile sosyal, duygusal ve davranışsal problemlerinin karşılaştırmalı şekilde incelenmesi ve erken çocukluk döneminde anne-bebek ilişkisini etkileyen değişkenlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, araştırmaya katılmayı kabul eden 75 çocuğa Çocuk Davranış Değerlendirme Ölçeği 1,5- 5 Yaş Formu (ÇDDÖ-1,5/5) ve annelerin bildiriminin yanı sıra klinisyen değerlendirmesini de gerektiren Ankara Gelişim Tarama Envanteri uygulanmıştır. Ayrıca annelere Çocuk ve Aile Bilgi Formu doldurularak aile ve çocuğa ilişkin bilgilere ulaşılmıştır. Yaşları ortalama 35,05 5, 92 (24-47) ay olan, doğumun ardından yenidoğan yoğun bakım ünitesinde kalmış 40 çocuk araştırma grubunu, 34,31 7, 07 (24-47) ay olan yenidoğan yoğun bakım ünitesinde kalmamış olan 35 çocuk da kontrol grubunu oluşturmuştur. Çalışmada, araştırma grubunun ÇDDÖ toplam problem puanlarının yanı sıra içe yönelim, dışa yönelim, uyku sorunları ve diğer sorunlar alt alanlarından aldıkları puanların da kontrol grubuna oranla daha yüksek puanlar aldıkları saptanmıştır. Ayrıca, çalışmada, araştırma ve kontrol grupları ÇDDÖ'nün DSM-IV tanı sınıflamaları alt alanları açısından da karşılaştırılmış ve araştırma grubunu oluşturan çocukların duygudurum sorunları, yaygın gelişimsel sorunlar, kaygı, dikkat eksikliği/hiperaktivite sorunları, karşıt olma-karşı gelme sorunları alanlarının tümünde, kontrol grubundan daha yüksek puanlar aldığı ve gruplar arasında anlamlı bir farklılık olduğu saptanmıştır. Yapılan gelişim değerlendirmesinde, araştırma grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunsa da, bu farklılığın cinsiyet ve anne-baba akrabalığı değişkenlerinden kaynaklandığı belirlenmiştir.
Problemli internet kullanımı ile ilişkili bazı değişkenler: Ebeveyn-ergen ilişki niteliği, yalnızlık, öfke ve problem çözme becerileri

Üniversite öğrencilerinin problemli internet kullanımına ilişkin özelliklerinin belirlenmesi ve problemli internet kullanımı ile ebeveyn-ergen ilişki niteliği, yalnızlık, öfke ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi araştırmanın temel amacıdır. Araştırmanın örneklemi çoğunluğu Ankara ili içerisindeki üniversitelerde eğitimlerine devam eden üniversite öğrencilerinden oluşmaktadır. Çalışmada 243'ü kadın, 159'u erkek olmak üzere toplamda 402 katılımcı yer almaktadır. Çalışma kapsamında, Kişisel Bilgi Formu İnternette Bilişsel Durum Ölçeği, Ebeveyn-Ergen İlişki Niteliği Ölçeği, Problem Çözme Envanteri, Çok Boyutlu Öfke Ölçeği ve UCLA Yalnızlık Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre çalışmada incelenen değişkenler biribiri ile ilişkilidir. Problemli internet kullanımı yordayan değişkenleri belirlemek amacıyla yapılan regresyon analizi sonucunda, interette kalınan süre, internet kullanım amacı, olumsuz anne-ergen ilişkisi, içe dönük tepkiler, haksızlığa uğrama, saldırgan davranışlar ve yalnızlığın problemli internet kullanımını yordayan değişkenler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Model testi analizi sonuçlarına göre ise, olumsuz anne-ergen ilişkisi ve olumsuz baba-ergen ilişkisi ile problemli internet kullanımı arasında yalnızlık, öfke ve problem çözme becerilerinin aracı etkisi olduğu bulunmuştur.
Gamified product design for paper recycling

Bu araştırmada, bireylerin daha çok kağıt geri dönüşümü yapması için bir oyunlaştırılmış ürün tasarımı geliştirilmiş ve ürünün etkililiğine yönelik konu alanı uzmanlarının görüşleri analiz edilmiştir. Tasarım geliştirilirken kuramsal çerçeveden özellikle Werbach'ın D6 Teorisi'nden yararlanılmıştır. Tasarlanan bu oyunlaştırılmış materyalde kullanıcılardan kullanılmış kağıtları buruşturup makineye entegre olan potalardan geçirmeleri ve puan toplamaları beklenmektedir. Çalışma tasarım ve geliştirme araştırması olarak yürütülmüştür. Çalışma grubu oyun ve oyunlaştırma alanlarında akademik ve sektörel çalışmalar yapmış uzman kişilerden oluşmaktadır. Belirtilen amaç doğrultusunda konu alanı uzmanlarıyla yarı yapılandırılmış formda sorulardan oluşan görüşmeler yapılmıştır. Toplanan veriler, nitel veri toplama yöntemine uygun olarak, belirlenen kodlar ve temalar altında toplanarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda oyunlaştırma modeliyle hazırlanmış bu geri dönüşüm tasarımının bireylere çevre hakkında farkındalık kazandırdığı ortaya çıkmıştır. Konu alanı uzmanlarıyla yapılan görüşmelerde tasarlanan modelin bireylerde motivasyon yarattığı ve sunduğu eğlence ile bireyleri makineyi kullanmaya teşvik ettiği belirtilmiştir. Görüşmeler sonucunda tasarlanan bu makinenin çoğaltılıp kampüs ve geniş çaplı iş yerlerine yerleştirilmesi önerilmektedir.
Çevrecilik: Yetkecilik, yükleme karmaşıklığı ve sistemi meşrulaştırma açısından bir değerlendirme

Bu araştırmada çevresel sorunların farkında olma ile yetkecilik, yükleme karmaşıklığı ve sistemi meşrulaştırma değişkenleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmada ayrıca, yetkecilik ve çevresel sorunların farkında olma değişkenleri arasındaki ilişkide yükleme karmaşıklığı ve sistemi meşrulaştırma değişkenlerinin aracı rolleri de bir model aracılığı ile test edilmiştir. Araştırmada katılımcıların çevresel sorunların farkında olma düzeylerinin cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığı da incelenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu 207'si kadın 111'i erkek 318 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Bu araştırmada veri toplamak amacı ile Demografik Bilgi Formu, Çevre Araştırma Envanterinin Çevresel Sorunların Farkında Olma Alt Ölçeği, Sağ-Kanat Yetkecilik Ölçeği, Yükleme Karmaşıklığı Ölçeği ve Sistemi Meşrulaştırma Ölçeği kullanılmıştır. Gerçekleştirilen analiz sonuçlarına göre, katılımcıların çevrecilik düzeylerini sistemi meşrulaştırma negatif yönde yordarken, yükleme karmaşıklığının pozitif yönde yordadığı belirlenmiştir. Bu ilişkilere ek olarak, yetkecilik ve çevrecilik arasındaki ilişkide yükleme karmaşıklığı ve sistemi meşrulaştırma değişkenlerinin sıralı olarak aracı rol oynadığı görülmüştür. Ayrıca, kadınların çevresel sonuçların farkında olma ve yükleme karmaşıklığı düzeylerinin erkeklerinkinden yüksek; yetkecilik ve sistemi meşrulaştırma düzeylerinin erkeklerinkinden düşük olduğu saptanmıştıR.
Ergenlerin anne baba ve öğretmenlerinden algıladıkları duygusal istismarın öz yeterlikleri üzerindeki yordayıcı etkisine ilişkin bir inceleme

Bu araştırmanın amacı, ergenlerin anne babalarından ve öğretmenlerinden algıladıkları duygusal istismarın sosyal, duygusal, akademik öz yeterlikleri üzerindeki yordayıcı etkisini incelemektir. Ayrıca, ergenlerin anne baba ve öğretmenlerinden algıladıkları duygusal istismar ve öz yeterlikleri, cinsiyet, yaş, kardeş sayısı, doğum sırası, anne babanın eğitim durumu, anne babanın çalışma durumu ve birliktelik durumu değişkenlerine göre incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2014- 2015 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Ataşehir ilçesindeki beş devlet okulunda 6., 7. ve 8. sınıfa devam eden 323 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, ergenlerin anne babalarından algıladıkları duygusal istismarı belirlemek için 'Anne/Baba Genç İlişkileri Ölçeği' (Erkman ve Vardar, 1994); öğretmenlerinden algıladıkları duygusal istismarı belirlemek için 'Algılanan Öğretmen Davranışları Ölçeği' (Erkman ve Çakar, 1994); sosyal, duygusal, akademik ve genel öz yeterliklerini belirlemek için 'Çocuklar için Öz yeterlik Ölçeği' (Telef ve Karaca, 2011) kullanılmıştır. Ayrıca, araştırmaya katılan öğrenciler hakkında bilgi toplamak için araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu'ndan yararlanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı ve aşamalı çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucuna göre, ergenlerin anne ve babalarından algıladıkları duygusal istismar ile akademik, duygusal, sosyal öz yeterlik; öğretmenlerden algıladıkları duygusal istismar ile akademik ve sosyal öz yeterlik arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ergenlerin öğretmenlerinden algıladıkları duygusal istismarın akademik ve sosyal öz yeterliği; babalarından algıladıkları duygusal istismarın ise duygusal öz yeterliği anlamlı bir şekilde yordadığı belirlenmiştir. Ergenlerin anne baba ve öğretmenlerden algıladıkları duygusal istismar cinsiyete göre; babalarından algıladıkları duygusal istismar babaların eğitim durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermiştir. Erkek ergenlerin anne baba ve öğretmenlerinden daha fazla duygusal istismar algıladığı belirlenmiştir. Ayrıca, babaları ortaokul mezunu olan ergenlerin, üniversite mezunu olanlara göre babalarından daha fazla duygusal istismar algıladığı tespit edilmiştir.