Değişim yönetiminde lidelik faktörü ve SIEMENS-SİMKO Sanayi ve Ticaret A. Ş.'de bir uygulama örneği

İletişim ve bilgi çağını yaşadığımız günümüzde ve 21. yüzyıla adım atmamızın eşiğinde, her geçen gün daha da acımasız bir şekilde bürünen global rekabete değişimin gerekliliği yeniden vurgulanıyor, takip edilmesi gerekecek yoların haritası yeniden çıkarılıyor ve kurallar yeniden yazılıyor. Çünkü yüzyıldır geçerli olan kurallar ve yöntemler bu derece hızlı ve küresel bir rekabet ortamında artık yetersiz kalıyor. Rekabetçi şirketlerin çoğu yoğun çabalarla yenilenme arayışlarını sürdürürken, rekabet gücü avantajını elde edebilmek amacı ile çeşitli yönetim, yapılanma ve kalite tekniklerini uygulamaya çalışmaktadırlar. Sürekli bir değişim içinde, ülke sınırlarının yok olduğu global pazarlarda, tüm şirketler rekabet güçlerini koruyabilmek için sadece bugünle ilgilenmenin yeterli olmadığım, aynı zamanda artık geleceği de etkin bir şekilde yönlendirerek dönüşümü gerçekleştirmek zorunda oldukları bilincine varmaktadırlar. İşte bu noktada herkesin ortak fikri, yüzyıldır uygulanan hiyerarşik ve otorite bazlı yönetim tarzının giderek artan bir hızla tarihe karışmakta olduğudur. 21. yüzyılda, rekabet üstü kurum başarısına damgasını vuracaklar, yönetim sisteminin geçmişşte tıkanmasına yol açan, yöneten-yönetilen ilişkisine dayalı otoriter sistemi ortadan kaldıran ve onun yerine takım çalışmasını stratejik bir yapılanma içerisinde yerleştiren, ortak fikirler üreten ve ortak uygulayan, çalışanların önündeki engelleri kaldıran ve onların azami kapasitede, insana saygılı ve güven dolu bir kültür içinde, toplum ve çevre bilinci ile en iyi sonuçlar üretmesini sağlayan ve bu süreçte katalizör görevini üstlenen katılımcı liderler olacaktır. Yaşanacak değişimin başarılı sonuçlar vermesinde etkili olan pek çok faktör olmakla birlikte, yönetimin tam katlımı ve etkin liderliğin büyük önemi olduğu bir gerçektir. Liderlik değişimin yönetimidir. Sürekli ve sonsuz bir süreç olan bu değişim, kuruluşun ileride varmak istediği noktaya doğru sürekli ilerleme ile sonuçlandığı sürece başarılı sonuçlar verir. Etkin bir liderin değişimi nasıl bir bakış açısı ile yönetmesi gerektiği sorusunun cevabı, müşteri odaklılıktır. Liderin başta çalışanlar olmak üzere tüm paydaşlarını müşteri olarak görmesi, onların beklenti ve ihtiyaçlarını belirlemesi ve değişim sürecini bu ihtiyaçlara cevap verecek şekilde yönetmesi başarısında son derece önemlidir. İş mükemmelliğini hedefleyen, müşteri memnuniyetini esas alan, odağında insan olan ve sürekli gelişme anlayışının egemen olduğu yönetim tarzına doğru bir değişimdir. Her süreçte olduğu gibi başarı için bu değişim sürecinin de etkin bir şekilde yönetilmesi gerekmektedir. O halde liderin fonksiyonu net olarak karşımıza çıkmaktadır; Değişimi Yönetmek. O halde lider, değişimle etkileşim içinde olan, tüm paydaşları müşterisi olarak görmeli, beklentilerini iyi anlamalı ve değişimi bu beklentileri karşılayacak şekilde yönetmelidir. Paydaşların içinde, değişim sürecinde oynadıkları rol itibari ile çalışanlar en önemli kesimi oluşturmaktadır. Çünkü değişim ancak çalışanların katılımı ile gerçekleşebilir. Lider çalışanlar üzerinde kültürünü ne kadar oturtabilirse, onlarda müşteri odaklılığı, sürekli gelişmeyi alışkanlık haline getirebilirse, değişim için gerekli olan süreçlerin gelişimini o süreçleri ileten çalışanlar gerçekleştirecek, kuruluşun vizyonuna ulaşması için gereken ilerlemeyi yine çalışanlar sağlayacaktır. Kısacası lider değişimin gerçekleşmesini değil, çalışanlar tarafından gerçekleştirilmesini sağlamalıdır. İletişim liderin her aşamada çalışanlardan geri bildirim alma ve onlara gerekli mesaj lan verme yönünde kullanması gereken önemli araçtır. Lider değişimi sürekli kılmak için performans yöntemini etkin bir şekilde kullanarak kuruluştaki değişimi ve çalışanlardaki gelişimi izlemelidir. Liderin unutmaması gereken bir noktada değişimi önce kendisinde, davranışlarına gerçekleştirmesi gereğidir. Taklit çalışanlar tarafından yaygın olarak kullanılan bir öğrenme aracıdır. Çalışanlar liderlerinin iş yapış ve problemlere yaklaşım tarzını, başkaları ile iletişimine bakarak kendi yaklaşımlarını da bu yönde gerçekleştirirler. Bu nedenle lider, rol model olarak davranışlarını her fırsatta sergilemeli, çalışanlara örnek olmalıdır. Dünyadaki gelişmeleri takip edebilen, çağdaş üretim ve hizmet tekniklerini liderlerinin katılımcılığı çerçevesinde uygulayan her şirket rekabetçi bir dünya şirketine temelde tek bir şartla dönüşebilir. Bu şartın tam anlamı ile yerine getirebilmesi, çalışanlarına insan olduklarından dolayı değer vermesini bilen, onları yetkilendirebilen, ortak kararlar alabilen ve ortak uygulamaya geçirebilen, kararlı, prensip sahibi, evrensel değerleri olan, kendisi ile barışık, alçak gönüllü katılımcı Liderler sayesinde mümkün olacaktır. Liderlikleri, geleneksel zihniyetlerini temelde değiştiremeyen ve bu bağlamda müdürlükten ileri gidemeyip, günlük sorunlarını aşamayan, yaşanılan iletişim ve bilgi çağına uyum sağlayamayan, vizyonsuz, gözünü hep iki ay sonrasına diken, potansiyelini iyibelirleyemeyen şirket ve ülkeler ise vasatlık çizgisini hiçbir zaman aşamazlar. Şirketlerin, ülke ekonomisi ile birlikte sosyal yapısının da gelişmesi sayesinde global rekabet arenasında kalıcı olarak yer alması, ancak etkin liderleri ışığında gerçekleşecektir. Rekabette kalıcılığı başarabilmek için, şirketlerin vizyon sahibi olan, doğru olan şeyleri basara ile icra edebilecek katılımcı liderlere gereksinmeleri ileride daha da fazla olacaktır. Kültür bariyerlerini kaldırmada liderlerin rolü çok önemli olup, kalite ve şirket kültürünün içi içe girmesi ile elde edilecek güç rekabette göz ardı edilemeyecek en etkili sistem olarak kalacaktır. Liderler katılımcılığı elden bırakmamalı, çalışanlarını başarılı ve tatminkar olmaları için motive etmelidirler ve hatta onları birer şampiyon olarak görmeli ve çalışanlarının kendilerini şampiyon gibi düşünmelerini ve hissetmelerini sağlayabilmelidirler.