turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Yeşilırmak Deltası'nda jeomorfolojik değişiklikler ve gelecek ile ilgili öngörüler

Bu tez çalışmasında; Yeşilırmak Nehri Deltası'nda zaman içinde gerçekleşen jeomorfolojik değişiklik, bunların sebep ve sonuçları incelemiştir. Bu jeomorfolojik değişikliklerden özellikle son 30-35 yılda ortaya çıkan kıyı erozyonu ve sonuçları üzerinde durularak, kıyıda erozyona sebep olan faktörler araştırılmıştır. Araştırma sahasındaki jeomorfolojik değişikliklerin tespitinde 1/25. 000 ölçekli temel topoğrafya haritaları (1957, 1978 ve 2009) ile RapidEye (2013) uydu görüntüsü verileri kullanılmıştır. Yeşilırmak Nehri Deltası'ndaki jeomorfolojik değişikliklerin ortaya konmasında bu verilerin Coğrafi Bilgi Sistemleri teknolojileri kullanılarak yapılan analizlerinin yanı sıra, arazi gözlemlerinden ve morfometrik analizlerden faydalanılmıştır. Çalışmada ayrıca iklim verileri ile akım ve sediment verileri kullanılarak trend analizleri ile dönemlik değişim analizleri yapılmıştır. Yapılan analizlere göre Yeşilırmak Nehri Deltası 1978 yılına kadar deniz içerisine doğru ilerleyişini sürdürürken, bu tarihten itibaren kıyı çizgisi hızla gerilemeye başlamıştır. 1978- 2009 yılları arasında 600 m (20m/yıl) gerilediği hesaplanan kıyı çizgisi, 2009- 2013 yılları arasında 155 m (38.7m/yıl) ile gerilemeye hızını arttırarak devam etmiştir. Meydana gelen regresyon; kıyıda yer alan kumul alanlarının daralmasına, lagünlerin, sazlık ve bataklık küçülerek değişmelerine neden olmuştur. Yapılan analizler sonucunda; kıyı çizgisindeki gerilemede en önemli rolü antropojenik faktörlerin oynadığı anlaşılmıştır. Akarsu sediment yüklerinin zaman içindeki değişim miktarları ile nehir üzerindeki barajların yapım tarihleri ilişkilendirilerek, kıyı çizgisi gerilemesi hedefli çıkarımlar yapılmıştır. Sonuçlar; barajda tutulan su ve akarsu sediment yükünün, deltada sediment birikiminin negatif bilançosu üzerinde doğrudan etkili olduğunu göstermiştir.
Ortaöğretim coğrafya ders kitaplarında aktivite ilkesinin incelenmesi

Bu araştırmada, 2012- 2013 öğretim yılında hazırlanan lise 1,2, 3 ve 4. sınıf coğrafya kitapları incelenmiş ve konuların aktivite ilkesine göre ele alınıp alınmadığı tespit edilmeye çalışılmıştır. Coğrafya eğitimi ve öğretimi açısından önemli pek çok ilke vardır. Bu ilkelerin en önemlilerinden biri de aktivite ilkesidir. Aktivite ilkesi; coğrafya eğitimi ve öğretimi açısından çok önemli bir ilkedir. Gerek coğrafya dersleri işlenirken coğrafya öğretmenlerinin, gerekse coğrafya kitapları hazırlanırken kitap yazarlarının önemle üzerinde durmaları gereken ilkelerin başında aktivite ilkesi gelmelidir. Yeni müfredat programına göre hazırlanan ortaöğretim coğrafya ders kitaplarında aktivite ilkesinden yararlanılırken, özellikle konulara uygun olarak değişik aktivitelere yer verilmiştir. Ayrıca konuların tamamlayıcısı olarak-öğrenciler yetersiz görse de-ölçme değerlendirme bölümüne farklı türde sorular da konulmuş bu durum aktivite yönünden sınav sistemine uygunluğu desteklemiştir. Bu durum konuların pekiştirilmesini kolaylaştırmıştır. Sonuç olarak yeni programa göre hazırlanan ortaöğretim coğrafya ders kitaplarındaki konuların bazılarında aktivite ilkesine uyulmuştur.
Yukarı Peri Suyu Havzası'nın coğrafyası

Tez, Fırat Havzası'nın çalışılmamış bir bölümüne ışık tutacak, yörede yapılması planlanan çeşitli projeler ve bilimsel çalışmalar için gerekli temel bilgilerin bir arada bulunduğu bir kaynak görevi görecektir. Yukarı Peri Suyu Havzası'nın Coğrafyası tezi, Fırat Havzası'nın bir bölümünü daha aydınlatacaktır; bu çalışma kendi başına, kapsamına giren yörelerin fiziki ve buna bağlı beşeri ve ekonomik özelliklerini ortaya koymasının yanında, Fırat Havzası'nın bir bütün olarak ele alınıp iyi bir şekilde algılanmasına destek olacaktır. Çalışma Peri Suyu Havzası ve çevresinin temel coğrafi özelliklerini bir bütün halinde sunmaktadır. Bu yönüyle birçok çalışma ve projeyi destekleyecektir. Havza içerisinde ya da yakınında yer alan birim ve kurumlardan jeolojik, jeomorfolojik, meteorolojik veriler ile toprak ve su envanterleri ayrıca nüfus, yerleşme ve ekonomik faaliyet alanlarına ilişkin bilgiler sağlanmıştır. Bu veriler yardımı ile uygun konularda, verilen bilgileri desteklemek üzere haritalar yapılmış, tablo ve grafikler hazırlanmıştır. Yazılı belge ve bilgilerin yanı sıra yöreye yapılan gezilerde yöre halkından edinilen bilgiler değerlendirilmiştir. Bilgileri desteklemek üzere fotoğraflar çekilmiştir. Yukarı Peri Suyu Havzası fiziki, beşeri ve ekonomik yapısı ile özgün bir alandır. Bu yöreye Türkiye'de benzediğini söyleyebileceğimiz başka bir yer yoktur. İçerisinde bulunduğu Doğu Anadolu'dan bile birçok açıdan farklılaşmaktadır. Zengin bir jeolojik yapıya sahiptir ve depremsellik açısından Türkiye'nin en tehlikeli bölgesidir. Ortalama yükselti 2000 metredir. Genel olarak karasal iklim bölgesinde bulunmakla beraber sıcaklık, yağış, nem ve rüzgar şartları kısa mesafelerde değişmektedir. Bitki örtüsü ve toprak türleri de iklim şartları gibi kısa mesafelerde değişiklik göstermektedir. Havza'da hem etnik hem de dinsel yapı çeşitlilik arz eder. Böylece zengin bir kültürel yapı ortaya çıkmıştır. Tarım, hayvancılık, arıcılık, balıkçılık, ormancılık temel geçim kaynaklarıdır. Sanayi ve ticaret çok az gelişmiştir. Bu durum Yüksek, dağlık ve engebeli topografya ile sert karasal iklimin olumsuz etkilerine bağlanmaktadır. Bu ifade gerçeği tam olarak yansıtmaz. Doğal şartlar elbette kısıtlayıcı bir rol oynamıştır. Ancak havzanın gelişiminin önündeki en büyük engel otuz yılı aşkın bir süredir devam eden terör olaylarıdır. En büyük sermayesi bozulmamış doğası olan havzada güvenlik tam anlamı ile sağlandığında doğal kaynakların işlenmesi mümkün olacak, ekonomi güçlendikçe göç sona erecektir.
Hadim ilçe merkezi'nin beşeri ve ekonomik coğrafyası

Hadim iç Anadolu Bölgesi'nin Konya Bölümü'nde Konya ili sınırları içindekuzey yarım kürede 36 59' kuzey enlemi ile 32 28' dogu boylamı civarında yer almaktadır. 921 km 'lik yüz ölçüme sahip ilçenin, denizden yüksekligi 1495 m. dir. Yapısal bakımdan Orta Toroslar Tektonik Kusagı içinde bulunan ilçenin en önemli yükseltileri Akdag, Çaldagı, Çekiç Dagı, Geyik Dagı, Esenler Dagı, Büyük EyreDagı, Hacıbaba Dagı, Karakus Dagı, Haydar Dagı, Kara Dag, Yıldız Dag ve MahremDag'dır. Jeolojik devirlere ait kalkerler, sistler, mermerler ve alüvyonlar Hadim'inbaslıca jeolojik elemanlarıdır. Bölgenin hidrografik unsurları ilçe sınırları içinden geçen Göksu Çayı, Karasu, Avsar Deresi, Gezlevi Çayı, Degirmen Deresi ve Kayhan Deresi'dir. ölçenin toprak yapısı alüvyal, kolüvyal, Kırmızı Akdeniz Toprakları ve Kahverengi OrmanTopraklarından olusur. Arastırma sahamızın merkezinde karasal iklim hükümsürerken Göksu Vadisinin geçtigi yerlerde ise Akdeniz iklimi görülmektedir. Hadim'inyıllık sıcaklık ortalaması 9,5 C iken, yagıs ortalaması da 632, 9 mm'dir. Toplam nüfusu 59 941 olup, bunun 16 620'si ilçe merkezinde yasamaktadır. lçe merkezi 4 mahalle, genelde ise 7 belediye ve 20 köyün idari merkezi durumundadır. Meskenlerin çogu birkaç katlı betonarme yapılar ile toprak ve agaçtan olusan karmabinalardan olusmaktadır. Hadim'in hakim ekonomik faaliyeti hizmet ve tarım sektörleridir. Ayrıcabünyesinde çesitli ticari faaliyetler gösteren dükkanlar barındırmaktadır.
Kurt Deresi ve çevresinin beşeri ve ekonomik coğrafyası

Jüri: Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZAMAN Yrd. Doç. Dr. Mustafa ÖZDEMİR Yrd. Doç. Dr. Serkan DOĞANAY Bu çalışmanın amacı; Kurt Deresi ve çevresinin fiziki, beşeri ve ekonomik özellikleriyle coğrafya ilkeleri doğrultusunda araştırılmasıdır. Araştırma esnasında elde edilen veriler, tablo ve grafikler yardımıyla yorumlanarak sahaya ilişkin özellikler analiz edilmeye çalışılmıştır. Girişte, sahaya ait başlıca lokatif özellikler belirtilerek, araştırmanın amacı ve metodu üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde, sahanın fiziki coğrafya özellikleri incelenmiştir. Harita, tablo ve diyagramlar yardımıyla sahanın sahip olduğu jeomorfolojik, klimatik, hidrografik, bitki ve toprak özellikleri genel hatları ile ortaya konulmuştur. İkinci bölümde, saha beşeri coğrafya özellikleri bakımından incelenmiş; nüfus yapısı, sahanın yerleşme özellikleri ve bunlara etki eden çevresel faktörler incelenmiştir. Üçüncü bölümde, sahanın sahip olduğu insan varlığı ile kaynaklarının karşılıklı etkileşimi incelen. Bu sayede sahadaki ekonomik yapı; tarım, hayvancılık ve ulaşım başlıkları altnda ortaya konmaya çalışılmıştır. Dördüncü bölümde, doğal çevre, beşeri çevre ve ekonomik faaliyetlerle ilgili sorunlar tespit edilerek. Bu sorunlara bağlı olarak başlıca çözüm önerileri sunulmuştur. Sonuç kısmında ise, saha bütün özellikleri ile değerlendirilerek daha önceki bölümlerde yapılan analizlerden hareketle sentez edilmeye çalışılmıştır.
İklim koşulları ile bitki örtüsü arasındaki ilişkilerin uzaktan algılama yöntemleri ile incelenmesi

Türkiye bulunduğu topografyası, iklim özellikleri, jeolojisi ve jeomorfolojisi açısından dikkate alındığında ekosistem çeşitliliği oldukça yüksek coğrafi bir konuma sahiptir. Bitki örtüsünün kısa mesafelerdeki değişimi tür çeşitliliğini artırdığı gibi bitki örtüsünün zamansal ve mekansal olarak da birbirinden farklılık göstermesine neden olmaktadır. Ekosistemlerdeki karmaşık yapıların anlaşılabilmesi amacıyla geçmişş dönemlerde birçok metot denenmiştir. Ancak, geniş alanlarda geleneksel metotların uygulanması zamansal ve ekonomik açıdan oldukça zordur. Son yıllarda uydu teknolojilerinin hızla gelişmesi, uzaktan algılama metotlarının gelişimini de beraberinde getirmiştir. Böylece, uzaktan algılama verileri sayesinde geniş alanlardan bitki örtüsünün biyolojik ve fizyolojik karakterlerinin izlenmesi de mümkün hale gelmiştir. Bu çalışmanın amacı, iklim koşulları ile bitki örtüsünde arasındaki ilişkinin belirlenmesi ve izlenmesidir. Bu amaçla, bitkilerin zamansal değişiminin izlenmesi ve bitkilerin iklim değişkenlerinden yağışa verdikleri tepkinin ölçülmesi için SPOT-Vegetation uydu verileri ve yersel meteorolojik ölçüm istasyonu verileri kullanılmıştır. 1998- 2013 yılları arasında bitkilerin vejetatif aktivitelerini belirlemek amacıyla, SPOT-Vegetation uydusuna ait 10 günlük Normalize Fark Bitki İndeksi değerleri kullanılarak, bitki örtüsünün 10 günlük periyotlarda zamansal değişimi izlenmiş ve bitkilerin yağışa verdiği tepki ölçülmeye çalışılmıştır. Ayrıca, mekansal olarak birbirinden farklılık gösteren formasyonların yeşillenme dönemleri Vejetasyon Durum İndeksi kullanılarak hesaplanmıştır. Çalışma periyodu boyunca, bitkilerin vejetasyon aktivite seviyeleri, vejetasyon süreleri ve maksimum-minimum aktivite gösterdikleri dönemler belirlenmiştir. Sonuç olarak, farklı ekosistemlerdeki bitkilerin birbirlerinden farklı sürelerde vejetatif aktivite gösterdikleri ve fenolojik başlangıç evrelerinin farklı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca orman, tarım, çayır ve mera gibi arazi yüzeylerinin yağışlara ne kadar sürede tepki gösterdikleri belirlenmiştir.
Geographical imagination in school geography during the late Otoman period, 1876-1908

Bu çalışmanın amacı, II. Abdülhamid dönemi Osmanlı coğrafya eğitimini toprak algısı kavramı bağlamında, yani II. Abdülhamid'in imparatorluğun tüm vilayetlerini kendi otoritesiyle bütünleştirme ve bu vilayetleri oluşturan topraklar ve halklar üzerinde iktidarını meşrulaştırma çabaları bağlamında ele almaktır. Bu dönemde coğrafya eğitimi Osmanlı kamusal eğitiminin ayrılmaz ve bütünsel bir parçası haline gelmiş ve coğrafya dersleri ibtidaiye, rüşdiye ve idadiye mekteplerinin müfredatında yer almıştı. Bu derslerin içeriği Maarif-i Umumiye Nezareti tarafından belirlenmekte ve denetlenmekteydi. Derslerde kullanılan başlıca kaynaklar, bu nezaret içerisindeki teftiş heyetleri tarafından sıkıca teftiş edilen ve izlenen coğrafya ders kitapları, haritalar ve atlaslardı. Bu kaynak ve malzemeler, II. Abdülhamid döneminde Osmanlı devletinin resmi coğrafi tahayyülünü yansıtmakla kalmıyor, aynı zamanda Osmanlı İmparatorluğu'nun konjonktürel gerçeklikleri ve koşullarına paralel olarak, devlet tarafından uygulanan teftiş ve denetim süreci dolayısıyla bu tahayyülün oluşumuna ve ortaya konmasına da katkıda bulunuyordu. Bu bağlamda, söz konusu malzemeler, Avrupa'da üretilen coğrafya ve kartografya çalışmalarının basit birer yansıması veya kopyası değillerdi; bunlar, Osmanlı İmparatorluğu'nun gerçekliklerine ve koşullarına adapte edilmişlerdi. Sonuç olarak, bu malzemeler ve coğrafya dersleri, öğrencilerin zihninde imparatorluğun bütünlüğü hissini yaratmak ve sultanın iktidarını meşrulaştırmak üzere kullanıldı.
Samsun şehir nüfusu

Bu çalışmanın konusunu Samsun Şehir Nüfusu oluşmaktadır. Çalışmanın amacı ise dinamik bir değişken olan nüfusun coğrafya bilimi perspektifinde Samsun şehir ölçeğinde güncel bir durum analizini ortaya koymaktır. Samsun şehri, Karadeniz Bölgesinin Orta Karadeniz Bölümünde yer almaktadır. Samsun ilinin doğu-batı doğrultusunda yaklaşık olarak ortasında Karadeniz kıyısında yer alan Samsun şehri, doğudan batıya doğru sırasıyla Tekkeköy, Canik, İlkadım ve Atakum adlı 4 ilçeden oluşmaktadır. Tarihi çok eskilere dayanan şehir, sahip olduğu coğrafi konum ve ekonomik özellikler gibi üstünlükleri sayesinde bölgenin diğer şehirlerine göre daha hızlı gelişim göstererek bölgesinin en büyük nüfuslu şehri durumuna gelmiştir. Samsun şehrinde nüfus geçmişşten günümüze sürekli bir artış göstermiştir. Samsun şehrinin, çoğu dönem Türkiye şehirler ortalamasından daha yüksek yıllık nüfus artış hızlarına sahip olduğu görülür. Günümüzde, yaşlı nüfus oranının arttığı, çocuk ve yetişkin nüfus oranlarının azaldığı bir nüfus gelişimine sahiptir. Bu duruma bağlı olarak; genç bağımlılık oranının azaldığı, yaşlı ve toplam bağımlılık oranlarının ise arttığı görülmektedir. Samsun'da insanların hayatlarını giderek daha çok etkileyen şehirsel yaşam şartlarına bağlı olarak doğum oranlarındaki düşüş hızlanmaktadır. Samsun şehri Türkiye'nin hemen bütün illerinden göç alan ve birçok ile göç veren bir yerleşmedir. En fazla göç aldığı ilk üç il sırasıyla İstanbul, Ordu ve Ankara'dır. Araştırma alanımızda nüfusun dağılımı dengeli değildir. Son yıllarda şehir içi ikametgah hareketliliği artmıştır. Özellikle Atakum, şehir içi ikametgah hareketliliğinde önemli bir çekim alanı durumundadır.
İstanbul'un iktisadi coğrafyası (20 yy.'ın ilk yarısı)

Çalışmamızın konusu İstanbul'un İktisadi Coğrafyası olarakisimlendirilmiştir. İiktisadi coğrafya? kavramını tartışan bu çalışmanın kaynaklarını yazılı kaynakların yanı sıra haritaları da kullandık. 20. yy. ilk yarısında İstanbul'daki iktisadi teşekkülleri Pervitich'in İstanbul'un sigorta haritalarını inceleyerek tespit ettik. Haritalarüzerindeki ; Fabrikalar, İmalathaneler, Hanlar, Atölyeler, Oteller, Bankalar, Sağlık Kuruluşları gibi daha birçok iktisadi birim tespit ettik. Bu teşekküllerin paftalardakikonumların yanı sıra ; ilçeleri, mahalleler, sokakları gibi bilgileri inceleme ve tablolaradönüştürme fırsatımız oldu. Bu baptan haritaların incelenmesi o dönemdeki ekonomik durumu yansıtması açısından kıymet ve öneme haizdir. O dönemde Türkiye çapında yapılan iktisat sayımının raporları ve İzmir iktisatkongresinin sonuç raporlarının verileri haritalardan elde ettiğimiz bilgileri destekleme noktasında bir altık vazifesini üstlendi. Çalışmamızın ikinci kısmını İstanbul için ö dönemde hazırlanmış mimari planlarınraporlarının incelenmesi oluşturmaktadır. Yüzyılın başında İstanbul için yurt dışından getirilen birçok mimar ve şehir plancısı şehir için ayrı plan teklifleri hazırlamıştır. Ancak bu planlarınancak kısmı olarak uygulanmıştır. Sonuç olarak çalışmamız İstanbul'un yy.'ın ilk yarısındaki iktisadi durumunu tespit etmeye çalışmış ve bu noktada iktisadi coğrafya içerisinde mimari planların kullanılması gerektiğini savunmuştur.
Bulgaristan Filibe ve yakın çevresinin coğrafi etüdü

Bulgaristan Cumhuriyeti'nin siyasi başkenti Sofya, kültürel başkenti ise Filibe'dir. Filibe aynı zamanda Bulgaristan'ın ikinci büyük şehridir. Bulgaristan'ın tarihi konusu ile ilgili yapılmış çok sayıda bilimsel araştırma bulunmaktadır. Coğrafya söz konusu olduğunda ise yapılan araştırmaların sayısı azalmaktadır. Bu çalışmada Filibe ve yakın çevresinin fiziki, beşeri ve ekonomik coğrafya özellikleri ele alınmış bu özellikler açıklanırken bilimsel veri ve kaynaklarla desteklenmiştir. Filibe şehri Bulgaristan Cumhuriyeti'nin güneyinde yer alır. Yukarı-Trakya ovasının verimli toprakları üzerinde kurulmuş, şehrin çevresinde Bulgaristan'ın ve Balkan yarımadasının en önemli dağları olan Rodop Dağları, Sredna Gora ve Stara Planina yer alır. Bulgaristan, Yunanistan ve Türkiye arasında sınır oluşturan Meriç nehri Bulgaristan topraklarından doğar ve Filibe şehrinden geçerek, şehrin tarihsel süreç içerisinde gelişmesine olumlu yönde katkıda bulunur. Filibe binlerce yıldan bu yana çeşitli uygarlıklara ev sahipliği yapmıştır. Bu uygarlıklardan kalan eserler Filibe'yi Balkanların en eski ve kültürel mozaik açısından zengin bir şehir konuma getirmiştir. Hammadde kaynakları açısından zengin olması, verimli topraklar üzerinde yer alması, işgücüne katılım oranının yüksek olması şehirde sanayi ve ticaretin gelişmesine neden olmuştur. Stariyat Grad '' Eski Filibe '' arkeolojik yapı üzerinde yer alan tarihi eserler ''UNESCO tarafından koruma altına alınarak geçmişş ve gelecek arasında köprü oluşturmaktadır. Çalışmada yer alan verilerin ve bilgilerin büyük bir kısmı Eylül/2009- Haziran/ 2010 tarihleri arasında arazi çalışmaları sırasında elde edilmiştir.
İbn-i Haldun ve coğrafyacılığı

Bu çalışmada, İbn-i Haldun'un geliştirdiği yedi iklim teorisinden yola çıkılarak, coğrafyanın insan ve toplum faaliyetlerine etkisi incelenmiştir. Tarih felsefesinin kurucusu ve sosyolojinin öncüsü kabul edilen İbn Haldun coğrafyanın, iklimin ve sıcaklığın, insanın hem bedenine hem de ruhsal yapısına etki ettiğini düşünmüştür. Bu nedenle ünlü coğrafyacıların yaptığı gibi dünyayı güneyden kuzeye doğru yedi iklime bölmüş; bu bölgelerde yaşayan toplumları incelemiş; daha sonra iklimin hava sıcaklığının insanın faaliyetlerine etkisini araştırmıştır. Araştırmaları neticesinde, yedi iklim bölgesinden bazılarının (3. 4. 5. İklim bölgeleri), insan yaşamına daha müsait olduğunu, büyük medeniyetlerin bu bölgelerde kurulduğunu, din, bilim, sanat ve kültürün bu coğrafyada geliştiği sonucuna varmıştır. Bu bölgelerin fiziki koşullarını incelerken; iklimini de incelemiş ve sıcaklığın insan yaşamı üzerinde olumsuz etkileri olduğunu görmüştür. Çalışmamızda, temel kaynak İbn Haldun'un Mukaddimesi'dir. Mukaddime'de yazdıklarından yola çıkarak coğrafyanın etkileri incelenmiştir. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, İbn Haldun'un hayatı, eserleri ve etkileri incelenmiştir. İkinci bölümde, coğrafyanın tarihte gelişimi; diğer teorilerle ilişkisi incelenmiş; eleştirisi, sınırları ve gücü tartışılmıştır. Üçüncü bölümde, İbn Haldun'un toplumu ve devleti canlı bir organizmaya benzettiği görüşü 'organizmacılık'; coğrafyacılığı, yedi iklim teorisi açıklanmış; coğrafyanın milletlerin gelişimine, insan faaliyetlerine etkileri incelenmiş; son olarak İbn Haldun'un diğer coğrafyacılarla karşılaştırması yapılarak, coğrafya ile ilgili verdiği bilgilere getirilen eleştiriler açıklanmıştır.
İstanbul'da kentleşmenin doğal orman alanlarına etkilerinin dendrokronoloji ve palinoloji yöntemleri ile belirlenmesi

Yerleşme tarihi çok eskilere dayanan İstanbul'da kent ekosisteminin alanının sürekli gelişme göstermesi karşısında doğal ekosistemlerin hem alanları hem de tür çeşitliliği ve ve genetik rezervler azalmıştır. Bu çalışma dendrokronoloji ve palinoloji yöntemleri ile İstanbul'da orman örtüsünün nasıl bir değişme gösterdiğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Dendrokronoloji yöntemi için 11 örnekleme alanından toplam 20 karot üzerinde çalışılmıştır. Yıllık halka genişlikleri üzerine kentleşmenin olumsuz örnekleri belirlenmeye çalışılmıştır. Palinoloji yöntemi sonucunda İstanbul'da geçmişş dönemlerde dahaönemli bir itki örtüsünün varlığına işaret etmektedir.
Narlı ile Belkıs tombolosu güneyi arasının kıyı kullanımı ve planlaması

Öz İnceleme alanı, Marmara Denizi'nin güneyinde bulunan Kapıdağ Yarımadası'nın batı ve güneybatı kıyılarını kapsamaktadır. Sahanın, kuzeybatıdaki Narlı Köyü ile güneydoğudaki Belkıs Tombolosu arasında 35 km2'lik bir kıyı şeridi bulunmaktadır. Bu çalışmadaki amaç, öncelikle inceleme alanındaki fiziki ve beşeri özelliklerin etkileşimi ortaya koymaktır. Daha sonra ise bu özellikler ışığında sahada belirlenen sorunlara çözüm önerileri sunmaktır. İnceleme alanındaki yerleşmelerin tarihi M. Ö. 7. yy'a kadar dayanmaktadır. Bu tarihten günümüze kadar saha, önemli ölçüde tahribata uğramıştır. Günümüzde, turizm ve tarım sahadaki ekonomik aktiviteler arasında önemli yere sahiptir. Tanm kadar olmasa da balıkçılıktan söz edilebilir. Sahanın güneydoğusunda bulunan Bandırma şehri, hızlı gelişen görünümüyle endüstriyel faaliyetlerin yoğunlaştığı bir yerleşim birimidir. İnceleme alanında bir doğal yaşamı koruma alanı, bir de antik Kyzikos kentinin yer aldığı 1. derecede arkeolojik sit alanı bulunmaktadır.
Lise 1. sınıf öğrencilerinin algılarına göre coğrafya dersi öğrenme-öğretme süreci açısından çan'daki hava kirliliğinin incelenmesi

Çan Çanakkale'nin ilçeleri içerisinde en hızlı gelişenlerinden birisi olmuştur. Kurulan seramik fabrikaları, kömür işletmeleri ve son olarak da termik santral bu bölge ve çevresini kısa zamanda cazip hale getirmiş, Çan göç alan bir yer haline gelmiştir. Bu durum öngörülemeyen bazı sorunları da beraber getirmiştir. Bunların en önemlilerinden biri de hava kirliliği sorunu olmuştur. Yerleşim yerinin jeomorfolojik özellikleri de bu sonucun ortaya çıkmasında önemli bir etken olmuştur. Çan yerleşim yeri olarak çukur bir alanda, bir akarsu vadisinin kenarında kurulmuştur. Bu durum bölgenin hızla nüfuslanmasıyla birlikte kalori değeri düşük olan Çan linyit kömürünün de kullanılmasıyla birlikte hava kirliliğini arttıran bir sonuç doğurmuştur. Çevresel etmenlerin eğitim öğretim üzerinde doğrudan ya da dolaylı yoldan etkili olabileceği kabul edilmesi gereken bir gerçektir. Günümüzde bazı şehirlerin en önemli çevre sorunları arasında hava kirliliği yer almaktadır. Bu çalışmada Lise 1. sınıf coğrafya dersi öğrenme-öğretme sürecinde öğrenci algılarına göre Çan'daki hava kirliliği incelenmiştir. Bu amaçla Çan'da bulunan ortaöğretim kurumlarında eğitim gören 385 öğrenciye anket uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara dayanarak coğrafya dersi öğrenme-öğretme sürecinde hava kirliliği ile ilgili yorumlamalara gidilmiştir. Başlıca sonuç; öğrencilerin coğrafya dersi öğrenme-öğretme sürecinde hava kirliliğini doğrudan olumsuz bir etken olarak görmemeleridir. Öğrenciler -genel olarak- başarısızlık durumunda mazeret olarak hava kirliliğine sığınmamakta sorumluluğun tamamen ya da çoğunlukla kendilerine ait olduklarını düşünmektedirler. Bu durum istenilen bir sonuç olarak görülebilir. Ancak hava kirliliğinin etkilerinin daha derinlemesine, somut ve gerçekçi öğretilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Okullara ve öğrencilere göre verilen cevaplar arasında oldukça yüksek farklılıklar görülmüştür. Ulaşılan sonuçlara son bölümde yer verilmiştir.
Sipahizade-Evzahü'l-Mesalik

Çalışmamız, Evzahü'l-Mesalik ila Marifeti'l-Büldan ve'l-Memalik adlı yazmanın fonetik, morfolojik ve sözlük bilimsel özelliklerini ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. 147 varak 21 satırdan oluşan eser, dil özellikleri ve barındırdığı terimler nedeniyle söz varlığı açısından oldukça önemlidir. Çalışma giriş, metin, dizin olmak üzere üç bölümdür. Giriş bölümünde Osmanlı döneminde coğrafya üzerine genel bilgi verilmiştir. Ardından metin ve yazarının tanıtımı yapılmıştır. Dil incelemesi yazım özellikleri, ses bilgisi ve yapı bilgisi olmak üzere üç ana başlık altında toplanmıştır. Yazım bölümünde, ünlü ve ünsüzlerin yazımı üzerinde durulurken ses bilgisinde metin, ünlü uyumları ve diğer ses olayları açısından değerlendirilmiştir. Yapı bilgisinde ise iyelik ekleri, ad durum ekleri, zarf yapma ekleri, fiil çatıları, fiil çekimi, birleşik fiiller ve fiilimsiler Türkiye Türkçesinden farklı yönleriyle örneklendirilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın metin bölümünde eserin çeviri yazısı verilmiştir. Dizin bölümü, gramatikal, yer isimleri ve özel isimler olmak üzere üç başlık altında incelenmiştir. Gramatikal dizinde 2960, yer isimleri dizininde 1973, özel isimler dizininde 359, kavim isimleri dizininde de 77 madde başı bulunmaktadır. Gramatikal dizinimizde 1725 Arapça, 195 Farsça, 1000 Türkçe, 8 Yunanca, birer tane Macarca, Fransızca ve İtalyanca kelime bulunmaktadır.