turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Grupla psikolojik danışma uygulamalarının boşanmış ebeveyne sahip ergenlerin depresif belirtilerine etkisinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, boşanmış ebeveynlere sahip ergenlere grupla psikolojik danışma uygulaması yapıldığında, ergenlerin depresyon durumlarında değişim olup olmadığını incelemektir. Bu araştırma İstanbul İli, Beyoğlu İlçesi, Kasımpaşa Anadolu Lisesi 9. ve 11. sınıf öğrencileri ile çalışılmıştır. Öğrencilerin 10'u kız, 10'u erkek olmak üzere toplam 20 öğrenci deney grubunu oluşturmaktadır. Kontrol grubunda ise 7 kız 13 erkek olmak üzere toplam 20 öğrenci bulunmaktadır. Grupla psikolojik danışma programının oluşturulmasının akabinde çalışma yapılacak ergenlik çağındaki öğrencilerden çalışma grubu seçilmiştir. Gruplar gönüllülük esası göz önünde bulundurularak oluşturulmuştur. Uygulamaya başlamadan önce deney ve kontrol grubuna ön-test olarak Beck Depresyon Envanteri uygulanmıştır. Deney grubuna Grupla Psikolojik Danışma uygulamaları kapsamında haftada bir gün 90 dakika olmak üzere 12 oturumluk grupla psikolojik danışma uygulamaları çalışılmış, kontrol grubu ile herhangi bir çalışma ya da uygulama yapılmamıştır. Yapılan araştırmada, '2x2'lik ön test-son test kontrol gruplu deneysel desen' kullanılmış olup 'p<0,05' değeri kabul edilmiştir. Ardından istatistiksel testlerin anlamlılık düzeyine bakılmıştır. Araştırmadan elde edilen veri sonuçlarının analizinde kişi sayısının 30'dan az olması sebebi ile 'Non-Parametrik testler' kullanılmıştır. Veri analizlerinde 'Mann Whitney U testi ve Wilcoxon işaretli sıralar testi' kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına bilgisayar ile SPSS istatistik paket programı kullanılarak ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda, anne ve babası boşanmış olan, bir gelişim dönemi olan ergenlik döneminde bulunan öğrencilere uygulanan grupla psikolojik danışma uygulamalarının, ergenlerin depresyon düzeyi puanlarının azalmasına etki ettiği görülmüştür.
What they see, what they say: A mix-method study of depression in turkish children

Bu çalışmanın amacı, düşük ve yüksek depresyon belirtilerine sahip okul çağı çocuklarının hikayelerindeki farklılıkları araştırmaktır. Çocukların depresyon seviyeleri Çocuklar için Depresyon Ölçeği kullanılarak ölçülmüştür. Çocukların hikayelerindeki farklılıklar yeni geliştirilen bir projektif test olan Çocukların Yaşam Değişimleri Ölçeği ile incelenmiştir. İki grup cinsiyet özellikleri, kullandıkları ortalama kelime sayısı, ve yaşları açısından eşitlenmiştir. Hikayeler içerik analizi ve tematik analiz yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Yedi tema çıkarılmıştır: Hikayenin Sonlanması, Duygular, Aile, Dış Dünya Algısı, Okul, Arkadaş ve Hareket Halinde Olmak. Yüksek depresyon skoruna sahip olan grup düşük depresyon skoruna sahip gruba kıyasla hikayelerini daha fazla kez olumsuz sonlandırmış ve daha fazla olumsuz duygu kullanmıştır. Bu fark aile figürleri içeren kartlarda görülmemiştir. İki grup dış dünyayı algılamaları ve içselleştirilmiş ebeveyn figürleri bakımından da farklılık göstermiştir. Yüksek depresyon skoruna sahip olan grup diğer gruba kıyasla daha fazla olumsuz ebeveyn figürleri kullanmıştır ve dış dünya algıları daha özgürlüklerini kısıtlayıcı ve zararlıdır. Sonuçlar mevcut literatür doğrultusunda tartışılmış ve klinik uygulamalar ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.
İlişkiye dair inançlar ve bilişsel çarpıtmaların evlilik uyumuna etkisi

Evlilik süresince, evliliğin niteliğinde değişimler olabilmektedir ve bu değişimlerle evlilik olumlu ya da olumsuz yönde etkilenebilmektedir. Son dönemlerde yapılan konuyla ilgili çalışmaların çoğu eşlerin inançlarının içeriğine odaklanmıştır. Bunun nedeni ise bazı ilişki inançlarının işlevsel olmaması ve ilişkideki bireyleri mutsuzluğa sürüklemesidir. Eşler isteklerini, beklentilerini ve inançlarını evlilik ilişkisine yansıtmakta ve bunlar karşılanmadığında uyumsuzluklar ve sorunlar görülmektedir. Bu araştırmada, evlilik uyumunda ilişkiye yönelik bilişsel çarpıtmaların ve inançların etkileri çok yönlü değerlendirilmiştir. Araştırmaya Türkiye'de yaşayan ve gönüllü olarak katılan 176 kadın ve 64 erkekten oluşan toplam 240 evli birey katılmıştır. Araştırmada demografik özelliklerin belirlenebilmesi için oluşturulan 'Demografik Bilgi Formu', Evlilikte Uyum Ölçeği, İlişkilerde İnanç Envanteri ve İlişkilere İlişkin Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği kullanılmıştır. Veriler internet ortamında ölçeklerin doldurulmasıyla toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular üç bölümde toplanmıştır. Öncelikle, analiz öncesinde veri temizleme, betimleyici istatistikler ve değişkenler arasındaki korelasyonlar verilmiştir. Sonrasında, değişkenler arasındaki grup farkları sunulmuştur. Son olarak, hiyerarşik regresyon analizine yer verilmiştir.
The relationship between clients' ethnicity and psychotherapists' presumed emotional and behavioral reactions

Bu çalışmanın temel amacı danışanların etnik kökenlerinin ve cinsiyetlerinin, farazi durumlarda, terapistlerin duygusal ve davranışsal tepkilerine olan etkiyi ölçmektir. Tez verileri çevrimiçi anket yöntemiyle toplanmıştır. 102 katılımcı anketi tamamlamıştır. Anket içeriği sırasıyla Bilgilendirilmiş Onam Formu, Klinik Durum Hikayeleri, Demografik Bilgi Formu ve Çalışmanın Amacı'ndan oluşmaktadır. Klinik Durum Hikayeleri'nde, terapi odasında gerçekleşebilecek durumlar, danışanların adlarıyla birlikte yer almaktadır. Bu isimler farklı etnisiteden kadın, erkek isimleridir. Olumsuz duygular oluşturabilecek durumlarda, terapistlerin, azınlıklara ve genel olarak kadın danışanlarına, Türkler ve genel olarak erkeklere oranla daha yüksek seviyelerde olumsuz duygu hissetmeleri beklenmiştir. Ayrıca, olumlu duygular oluşturabilecek durumlarda, terapistlerin, Türklere ve genel olarak erkek danışanlara, azınlıklara ve genel olarak kadın danışanlara oranla daha yüksek seviyelerde olumlu duygular hissetmeleri beklenmiştir. Araştırmanın sonuçları, danışanların etnik kökeninin, cinsiyetinin ve etnik köken ve cinsiyetin etkileşiminin terapistlerin duygusal ve davranşsal tepkilerine etkisi olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, olumlu duygular oluşturabilecek durumlarda, terapistlerin mutlu olma seviyelerinin Türklerle, özellikle Türk erkeklerle daha yüksek olduğunu göstermiştir.
The Dimensions of perfectionism and their relations to helpless explanatory style

oz MÜKEMMELLİYETÇİLİK BOYUTLARININ ÇARESİZLİĞE ÖZGÜ AÇIKLAMA BİÇİMİ İLE İLİŞKİLERİ Sun Selışık, Zeynep Eda Yüksek Lisans, Eğitim Bilimleri Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Gül Aydın Temmuz, 2003, 89 sayfa Bu çalışma, bir Türk üniversite örnekleminde, mükemmeliyetçilik ve çaresizliğe özgü yükleme biçimi arasındaki ilişkinin cinsiyete bağlı olarak değişip değişmediğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın örneklemi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nin 35 bölümünde öğrenim görmekte olan 331 lisans öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplamak üzere daha önce Türkçe'ye uyarlanan Çok Boyutlu Mükemmelliyetçilik ölçeği (ÇBMÖ, Oral, 1999) ve Depresif Açıklama Biçimi Ölçeği (DABÖ, Aydın, 1988a) kullanılmıştır. Çoklu Varyans Analizi öncesinde, öğrencilerin mükemmeliyetçiliğin boyutlarını algılayışlarını belirlemek için ÇBMÖ üzerinde faktör analizi işlemi uygulanmıştır. Mükemmelliyetçilik ve çaresizliğe özgü açıklama biçimi arasında bir bağlantı olup olmadığı, varsa bu bağlantınıncinsiyete bağlı olarak değişip değişmediği ise Çoklu Varyans Analizi ile incelenmiştir. Faktör analizi sonucu, kendine yönelik, başkalarınca belirlenen, başkalarına yönelik mükemmelliyetçilik, ve mükemmeHiyetçilik beklentisi olmak üzere kuramsal olarak anlamlı dört faktörün varlığını göstermiştir. Çoklu Varyans Analizi sonuçları mükemmelliyetçilik ve çaresizliğe özgü açıklama biçimi arasında cinsiyete gore anlamlı bir ilişkinin bulunmadığını ortaya koymuştur.
Romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar ve ilişki doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar ve ilişki doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Ayrıca belirtilen değişkenlerle ilişkili olabileceği düşünülen eğitim düzeyi, cinsiyet, yerleşim yeri, ilişki durumu ve süresi gibi demografik özellikler de çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmanın örneklemini İstanbul ilinde yaşayan 18-40 yaş aralığındaki, romantik bir ilişki içerisinde bulunan bireyler oluşturmaktadır. Örneklem, 268'i kadın (%72.1), 104'ü erkek (%27.9) olmak üzere toplam 372 kişiden oluşmaktadır. Veri toplama araçları olarak; araştırmacı tarafından oluşturulan 'Demografik Bilgi Formu', bireylerin romantik ilişkilerle ilgili akılcı olmayan inançlarını ölçmek üzere Sarı (2008) tarafından geliştirilen 'Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği', ve ilişki doyumunu ölçmek amacıyla ise Hendrick (1988) tarafından geliştirilmiş ve Türkçe uyarlaması Curun (2001) tarafından yapılmış olan 'İlişki Doyumu Ölçeği' kullanılmıştır. Araştırmanın değişkenleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amacıyla Pearson Korelasyon Analizi yapılmıştır. Analizlerin sonucuna göre romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar ile ilişki doyumu arasında negatif yönlü düşük seviyede bir ilişki bulunmuştur. RAİNÖ'nün 'Cinsiyet Farklılıkları', 'Farklı Düşünmek', 'Fiziksel Yakınlık', 'Sosyal Zaman Kullanımı', 'Zihin Okuma' alt boyutları ile romantik ilişki doyumu arasında negatif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Demografik değişkenlerden romantik ilişki durumu, ilişki süresi ve yaş değişkeninin ilişki doyumuna katkısı anlamlı bulunmuştur. Gruplar arasındaki farkların belirlenmesinde post-hoc analizlerinden scheffe analizi uygulanmıştır. Kullanılan ölçeklerin iç tutarlılık katsayıları hesaplanmıştır. Buna göre Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği için.86, İlişki Doyumu Ölçeği için. 89 olarak bulunmuştur. Araştırma bulguları literatür ışığında tartışılmıştır.
Evli bireylerin stresle başa çıkması ile evlilik uyumunun incelenmesi

Bu çalışmada stresle başa çıkma stratejileriyle evlilik uyumu arasındaki ilişkiyi ortaya koyarak bu doğrultuda çözüm önerileri getirmek amaçlanmıştır. Bu kapsamda evli bireylerin evlilik uyumu cinsiyet, yaş, eğitim durumu, evlenme yaşı, evlilik süresi, çocuk sayısı, evlilik şekilleri, aile tipleri, gebelik sayıları, evlilik sayıları, ve ekonomik durumlarına göre incelenmiştir. Bu araştırmada evli bireylerin stresle başa çıkma tutumları ve evlilik uyumları ölçülmüş ve bu değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Bu kapsamda; İstanbul ili Şişli, Bakırköy ve Beylikdüzü ilçelerinde bulunan özel okullarda çalışan evli bireyler ve çocukları bu okullarda öğrenim gören evli veliler kolayda örnekleme yöntemi ile seçilerek anket uygulanmıştır. Katılım sağlayan 209 kişiye Stresle Başa Çıkma Tutum Değerlendirme Ölçeği ve Evlilik Uyumu ölçeğini içeren anket formu uygulanmış ve katılımcıların demografik özelliklerine göre bu ölçek algıları arasındaki farklar incelenmiştir. Araştırmada elde edilen verilerin istatistiksel analizleri için SPSS 24.0 paket programı kullanılmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken betimleyici ve ilişkisel istatistiksel rnetotlar kullanılmıştır. Çalışma sonucunda farklı demografik özelliklere sahip katılımcıların başa çıkma tutumları arasında anlamlı bir fark olduğu gözlenmiştir. Problem odaklı başa çıkma stratejilerinden olan Aktif başa çıkma ve plan yapma tutumunun evlilik uyumunu pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Davranışsal olarak boş verme stratejisinin evlilik uyumu ile negatif yönlü ilişkisi bulunduğu tespit edilmiştir.
İnsanda sayı işleme ve aritmetik ile ilgili nöral şebekenin intrakranyal EEG ile araştırılması

Çalışmanın amacı aritmetik işlemlerin gerçekleştirilmesi sırasında insan beyninde aktivasyon gösteren bölgelerin intrakranyal elektroensefalogram ile tespit edilmesi ve bilişsel işlevinin tartışılmasıdır. Aritmetik işlemlerin gerçekleştirilmesi sırasında aktive olan başlıca beyin bölgeleri olan ventral temporal korteks, lateral pariyetal korteks ve prefrontal korteks alanlarına odaklanan çalışmada, klinik amaçlarla kortikal iEEG elektrotları implante edilmiş 20 katılımcıya, biri görsel sayı sembollerinin aritmetik işlem haricinde algılanması ile ilgili aktiviteyi, diğeri aritmetik işlem sırasındaki aktiviteyi ölçmeyi amaçlayan iki deney uygulanmıştır. Deney-1'de sayı sembollerine seçici aktivite gösteren alanlar ağırlıklı olarak VTK'da ve daha az sayıda LPK'da tespit edilmiştir. PFK'da sayı sembollerine seçici anlamlı bir aktivite gözlenmemiştir. Deney-2'de, hem deney-1'de sayı sembollerine seçici olduğu tespit edilen tüm alanlarda aktivite kaydedilmiş hem de farklı alanlarda da aktivite izlenmiştir. Elektrofizyolojik bulgular aritmetik işlemlerin gerçekleştirilmesi sırasında VTK, LPK ve PFK alanlarından kaydedilen aktivitenin hem aktivite paterni, hem aktivitenin oluşum zamanı ve sürekliliği hem de belirlenen bölgelerin alt alanlarına dağılımı açısından oldukça heterojen olduğunu göstermiştir. VTK alanı sayı formu alanı ve SFA harici, LPK alanı inferiyor ve superiyor pariyetal lob ile intrapariyetal sulkus, PFK alanı inferiyor, orta ve superiyor frontal girus bölgelerine ayırılarak incelendiğinde SFA harici alan aktivitesinin en yoğun aktivite olduğu, ardından İPS aktivitesinin geldiği ve SFA'nın sağ hemisferde bulunma eğilimi tespit edilmiştir. Sonuç olarak VTK'nın salt sayı sembollerini tanıma dışında işlevleri olduğu; LPK'nın sayı duyusu ve sözel kodlama ile ilişkisi, PFK'nın strateji belirleme ve çalışma belleği işlevleri tartışılarak bu heterojen elektrofizyolojik aktivite tablosu aydınlatılmaya çalışılmıştır.
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri gösteren ve göstermeyen sağlıklı erişkinlerde dikkat süreçlerinin EEG ile incelenmesi

DEHB, çocukluk/ergenlik çağının sıkça rastlanan bir bozukluğu olmasına karşın yetişkinlikte de devam etmektedir. DEHB'de bilişsel süreçlerde bozulma olduğu bilinse de bilinen bir biyolojik ayırt edicisi bulunmamakta ve tanı davranışsal gözlemlere dayanarak konulmaktadır (Castellanos ve Tannock, 2002). Son yıllarda yapılan araştırmalar erişkin DEHB'de bilişsel bozulmaları incelemeye yönelmiştir. Bu bilişsel bozulmalardan en önemlisi dikkattir. Bu çalışmanın temel amacı görsel dikkat testlerinden elde edilen davranışsal verilerin ve testler sırasında kaydedilen elektrofizyolojik yanıtların DEHB belirtileri gösteren ve göstermeyen sağlıklı yetişkinlerde farklı olup olmadığının incelenmesidir. Araştırmada 801 öğrenciye Erişkin DEB/DEHB ölçeği uygulanmıştır. Daha sonra bu gruptan 74 gönüllü katılımcı EEG çalışmasına alınmıştır. Katılımcılar ölçek verilerine göre belirti gösteren ve göstermeyen olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Bu gruplardan Brain Vision Recorder 2.1, Brainamp DC 32 kanal EEG-EP sistemi aracılığıyla EEG kaydı alınmıştır. Kayıt esnasında sürekli dikkati ölçen Sürekli Performans Testi AX ve örtük seçici dikkati ölçen İpuçlu Dikkat Testleri uygulanmıştır. Analizler öncesi BrainVision Analyzer 2.1 analiz programı aracılığıyla filtreleme, dilimleme, artefakt temizliği ve temel düzeltme yapılmıştır. Her üç testte her bir görev durumu için ayrı ayrı, büyük ortalamalar alınarak olaya ilişkin potansiyeller ve osilasyonlar elde edilmiştir. Tez çalışmasında davranış testlerinin doğruluk oranı ve tepki zamanları analiz edilmiş, DEHB+ ve DEHB- gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. SPT-AX testi için ön bölgede DEHB+ grupta DEHB- gruba göre yüksek P2 (220- 260 ms), arka bölgede düşük P3 (335- 415 ms) dalga genliği elde edilmiştir. Bu bulgu, DEHB+ grubun dikkatlerini odaklayabilmek için daha fazla çaba harcadıklarının ancak ileri işlemleme için çabalarını sürdüremediklerinin bir göstergesidir. Delta ve teta frekans bandında ön bölgede P2 dalga genliği, alfa frekans bandında orta bölgede P3a dalga genliği DEHB+ grupta DEHB- gruba göre yüksek bulunmuştur. Bu bulgu DEHB+ grubun uyaranı kısa süreli belleğe taşıma çabaları olduğu ancak yeni uyarana tetikte olmakta güçlük yaşadıkları şeklinde yorumlanmıştır. İpuçlu dikkat testlerinde OİP ve OİO'da istatistiksel anlamlılığa yakın düzeyde olsa da- gruplar arası anlamlı fark elde edilmemiştir. Sonuç olarak, tez bulguları tanı almamış DEHB belirtileri gösteren genç yetişkinlerin OİP ve OİO verilerine göre sürekli dikkat mekanizmalarında farklılaşma olduğunu göstermektedir. Sağlıklı katılımcılardan elde edilen veriler DEHB'li bireylerle yapılan çalışmalara benzerlik göstermekte olup DEHB belirtileri olan grubun dikkat mekanizmalarında bozulma olduğunun bir göstergesi olarak değerlendirilebilir.
Oyun tabanlı psikoeğitim programının boşanmış aileye sahip okul öncesi çocukların duygu düzenleme beceri düzeylerine etkisi

Bu araştırmanın temel amacı, Oyun Tabanlı Psikoeğitim Programının Boşanmış Aileye Sahip Okul Öncesi Çocukların Duygu Düzenleme Beceri Düzeylerine Etkisinin araştırılmasıdır. Araştırma plasebo kontrol gruplu ön test, son test ve izleme testi modeline dayalı yarı deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın deney (8 kız; 6 erkek) ve plasebo kontrol grupları (4 kız; 6 erkek) öğrenciden oluşturulmuştur. Araştırma, 2015- 2016 eğitim-öğretim yılında Osmaniye ilinde bulunan 7 Mart İlkokulu bünyesindeki anasınıfında öğrenim gören annesi ve babası boşanmış toplam 24 öğrenci katılmıştır. Çocukların duygu düzenleme beceri düzeyi araştırmanın bağımlı değişkenidir. Bağımsız değişken ise oyun tabanlı psikoeğitim programıdır. Programın etkililiğini değerlendirmek için Shields ve Cicchetti (1997) tarafından geliştirilen, 'Çocukların Duygularını Değerlendirme Ölçeği' hem çocuğun velayetinin bulunduğu ebeveyne hem de öğretmenine uygulanmıştır. Ayrıca ebeveyn ve çocuk kişisel formlarıyla kişisel bilgilerin dışında ebeveyn boşanmasının ardından geçen süre ve velayeti alamayan ebeveynin çocuğunu görme sıklığına ilişkin bilgiler toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizi için SPSS ile açık kaynak R programları kullanılmış; değişkenler açısından anlamlı farklar olup olmadığını tespit etmek amacıyla Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis Testi ile Wilcoxon İşaretli Sıralar Testlerinden yararlanılmıştır. Deney grubuna haftada bir kez her biri ortalama 20 dakika süren 7 oturumluk oyun tabanlı psikoeğitim programı uygulanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre: 1. Oyun Tabanlı Psikoeğitim Programının uygulandığı deney grubundaki öğrencilerin duygu düzenleme beceri düzeyleri, plasebo kontrol grubundaki öğrencilerin duygu düzenleme beceri düzeylerine oranla anlamlı düzeyde artmıştır.2. Oyun Tabanlı Psikoeğitim Programının uygulandığı deney grubundaki öğrencilerin duygu düzenleme beceri düzeylerindeki artış, anlamlı düzeyde erkek öğrencilerin lehine olmuştur.3. Oyun Tabanlı Psikoeğitim Programının uygulandığı deney grubundaki öğrencilerin duygu düzenleme beceri düzeylerindeki artış, ebeveynini daha sık gören öğrencilerin lehine olmuştur.4. Oyun Tabanlı Psikoeğitim Programının uygulandığı deney grubundaki öğrencilerin duygu düzenleme beceri düzeylerindeki artış, bir ay sonra yapılan izleme testi sonucunda kendini korumuştur. Kısacası bu araştırmanın bulguları genel olarak değerlendirildiğinde araştırmanın hipotezlerinin desteklendiği görülmüştür. Araştırmadan elde edilen ampirik sonuçlara dayalı olarak ilerdeki bilimsel çalışmalar için çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Travmatik olayların psikolojik sonuçlarının diğer güç yaşam deneyimlerinden farkı: Toplum temelli bir çalışmanın bulguları

Bugüne kadar travma tanımı sınırlılıkları konusu literatürde birçok araştırmaya ve tartışmaya konu olmuştur. Bu araştırmada DSM-IV'te tanımlanan travma tanımına uymayan stres verici yaşam olaylarının travma tanımına uyan olaylar kadar Travma Sonrası Stres Bozukluğu belirtilerine ve tanısına yol açabileceği karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Araştırma İstanbul'un Beşiktaş ilçesinde seçkisiz yöntem ile seçilen 232 gönüllü katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara travmatik olaylar ve olumsuz yaşam olayları içeren birer liste verilmiştir ve psikolojik olarak en çok etkilendikleri olaya göre ''Travma Sonrası Belirti Ölçeği' uygulanmıştır. Katılımcıların %88.4'ü hem travmatik hem de yaşam olayı deneyimi olduğunu, %10.8'i sadece yaşam olayı deneyimi olduğunu, %0.9'u da sadece travmatik olay deneyimi olduğunu bildirdi. Katılımcılardan her iki tür olay deneyimi olanlardan %57.1'i yaşam olayının, %41.9'u ise travmatik olayın kendilerini psikolojik olarak en çok etkilediğini bildirmişlerdir. Travma grubunda olası TSSB oranı %15. 6 iken, yaşam olayı grubunda bu oran %16. 2 idi. İki grup arasında TSSB tanı oranları ve belirti şiddeti açısından anlamlı fark bulunmadı. Katılımcıların her iki olay karşısında verdikleri korku / sıkıntı / acı / rahatsızlık tepkisi karşılaştırıldığında yaşam olayına verilen tepkinin travmatik olaya verilenden daha şiddetli olduğu görüldü. Doğrusal regresyon analizi TSSB belirtilerini yordayan en güçlü faktörün travma ya da yaşam olayına kişinin verdiği korku / sıkıntı / rahatsızlık / acı tepkisi düzeyi olduğunu gösterdi. Bu bulgular travma tanımına giren olaylar ile stresli yaşam olaylarının psikolojik etkilerinin birbirlerinden farklılık göstermediğini ve olayların nesnel şiddet özelliklerindense bireylerin olaylar karşısında yaptıkları öznel değerlendirmelerin olay sonrası ortaya çıkan travmatik stres belirtilerinde belirleyici rol oynadığını göstermektedir.
Kariyer kararı verme öz-yetkinliği: Bir model testi

Bu çalışmanın amacı, üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme öz-yetkinliği düzeylerini etkileyen değişkenleri ortaya koymaktır. Bununla birlikte çalışmada, Kariyer Kararı Verme Yetkinliği Ölçeği geliştirilmesi ve cinsiyete ve öğrenim görülen alana göre kariyer kararı verme öz-yetkinliği düzeylerinin incelenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla araştırmaya üç farklı çalışma grubu dahil edilmiştir. Birinci ve ikinci çalışma gruplarında, Ankara ilinde bulunan bir devlet üniversitesinin çeşitli fakültelerinde ve sınıf düzeylerinde öğrenim görmekte olan sırasıyla 523 ve 424 üniversite öğrencisi yer alırken, üçüncü çalışma grubunda aynı üniversitenin çeşitli fakültelerinde öğrenim görmekte olan 729 üniversite son sınıf öğrencisi yer almaktadır. Çalışmada veri toplama araçları olarak, KVYÖ, Algılanan Kariyer Engelleri Ölçeği, Kontrol Odağı Ölçeği, Beck Umutsuzluk Ölçeği, Pozitif-Negatif Duygu Ölçeği ve Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Bu çalışmada verilerin işlenmesi ve çözümlenmesinde SPSS 21, LISREL 8.7 ve AMOS 22 paket programlarından faydalanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, yapısall eşitlik modeli, bağımsız guplar için t testi ve tek yönlü varyans analizi yöntemleri kullanılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarında, Türkiye kültüründe üniversite öğrencilerinin kariyer kararı verme öz-yetkinliği düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş olan KVYÖ'nün geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir. KVYÖ'nün geçerliği faktör analizi, güvenirliği ise Cronbach Alpha ve testi yarılama yöntemi ile test edilmiştir. Bununla birlikte, üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme öz-yetkinliğinin test edildiği model ile umutsuzluk ve algılanan kariyer engelleri değişkenlerinin üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme öz-yetkinliğini manidar olarak etkilerken; negatif duygu ve kontrol odağı değişkenlerinin manidar olarak doğrudan bir etkisi olmadığı ortaya konmuştur. Öte yandan algılanan kariyer engelleri değişkeni umutsuzluk aracılığıyla da kariyer kararı verme öz-yetkinliğini manidar olarak etkilemektedir. Benzer şekilde kontrol odağı değişkeni umutsuzluk aracılığıyla kariyer kararı verme öz-yetkinliğini manidar olarak etkilemektedir. Son olarak ise cinsiyete göre üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme öz-yetkinliği düzeylerinde manidar bir fark olmadığı görülürken; öğrenim görülen alana göre manidar bir fark olduğu görülmektedir. Elde edilen bu bulgular, ilgili literatür ışığında tartışılmış ve araştırmacılara, alan çalışanlarına, politika yapıcılara ve üniversite öğrencilerine önerilerde bulunulmuştur.