turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Travmaya maruz kalan çocuklarda TSSB gelişimi ve şiddetiyle ilişkili faktörlerin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı Şanlıurfa il sınırları içerisinde yer alan Suruç ilçesinde travmaya maruz kalan 9-12 yaş çocuklarda TSSB gelişimi ve şiddetiyle ilişkili faktörlerin incelenmesi araştırılmaktadır. Araştırmaya Şanlıurfa il sınırları içerisinde yer alan Suruç ilçesinde travmaya maruz kalan 9-12 yaş grubu 249 çocuk katılmıştır. Bu araştırma ile katılımcılara Çocuk ve Gençlerde Travma Sonrası Tepki Ölçeği uygulanarak TSSB dereceleri ağır-orta-hafif olarak sınıflandırılıp, ölçekten alınan puanlarla sosyodemografik parametreler, aile içi şiddet, Çocuklarda Depresyon Ölçeği ve Piers-Harris'in Çocuklarda Öz Kavramı Ölçeği puanları arasındaki ilişki kesitsel olarak incelenmiştir. Araştırmada, Pynoos ve arkadaşları tarafından geliştirilen, Türkçe geçerlik güvenirlik çalışması Erden ve arkadaşları tarafından yapılan Çocuk ve gençlerde Travma Sonrası Tepki Ölçeği, E. V. Piers ve Dr. Harris tarafından geliştirilen, Türkçe geçerlik güvenirlik çalışması Öner tarafından (1996) yapılan Piers-Harris'in Çocuklarda Öz-Kavramı Ölçeği, Kovacs tarafından (1980) geliştirilen, Türkçe geçerlik güvenirlik çalışması Öy (1991) tarafından yapılan Çocuklarda Depresyon Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmadaki bulgular SPSS for Windows 17,0 programı kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma sonucunda sosyodemografik özellikler incelendiğinde erkek katılımcılarda TSSB oranı yüksek bulunmuş ve aynı zamanda annenin eğitim seviyesinin düşük olduğu katılımcılarda da TSSB oranı yüksek çıkmıştır. Çalışmanın sonucunda depresyon ile TSSB arasındaki ilişkiye bakıldığında depresyon arttıkça TSSB'nin de arttığı görülmüştür. Çocuklarda öz kavramıyla TSSB arasındaki ilişkiye bakıldığında ise ağır ve orta derecede TSSB'li olanların büyük bir çoğunluğu ortalamanın altında çıkarken hafif derecede TSSB'li olanlar ortalamanın üstünde çıkmıştır. Çalışmaya alınan katılımcıların aile içi şiddet faktörüne bakıldığında ise; ebeveynleriyle problem yaşayan çocukların büyük bir çoğunluğu ağır ve orta derecede TSSB'li bulunmuştur. Elde edilen bulgular ilgili literatür çerçevesinde tartışılmış; araştırmanın sınırlılıkları belirtilmiş ve gelecek çalışmalar için öneriler sunulmuştur.
Romantik ilişkilerde doyum modeli: Temel psikolojik ihtiyaçlar, bilinçli farkındalık, ilişki niteliği, yükleme tarzları

Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde romantik ilişki doyumu ile temel psikolojik ihtiyaçlar, bilinçli farkındalık, ilişki niteliği ve yükleme tarzları arasındaki ilişkiler, önerilen Romantik İlişkilerde Doyum modeli çerçevesinde incelenmiştir. Ayrıca araştırmada, İlişkilerde Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği'nin Türk örneklemine uyarlama çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Ölçek uyarlama çalışması için 105'i erkek, 136'sı kadın toplam 241; Romantik ilişkilerde Doyum Modeli'nin test edilmesi için 584 kadın, 473 erkek olmak üzere toplam 1057 kişi çalışmaya katılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, İlişkilerde Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği'nin uyarlama çalışmalarında, ölçeğin orijinalinde olduğu gibi, özerklik, yeterlik, ilişkili olma olmak üzere 3 faktör ve 9 maddeden oluşan, 7'li Likert tipinde geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Romantik İlişkilerde Doyum Modeli testine göre; Temel Psikolojik İhtiyaçlar, Romantik İlişkilerde Doyumu yordamaktadır. Ayrıca Temel Psikolojik İhtiyaçlar ve Romantik İlişki Doyumu ilişkisine; Nedensellik-Sorumluluk Yükleme Tarzları, Bilinçli Farkındalık ve İlişki Niteliği aracılık etmektedir. Nedensellik-Sorumluluk Yükleme Tarzları Romantik İlişkilerde Doyumu yordamaktadır. Nedensellik- Sorumluluk Yükleme Tarzları Romantik İlişkilerde Doyumu ilişkisinde, İlişki Niteliği ve Bilinçli Farkındalık aracılık etmektedir. Bilinçli Farkındalık Romantik İlişkilerde Doyumunu yordamaktadır. Bilinçli Farkındalık ve Romantik ilişki Doyumu ilişkisinde, İlişki Niteliği I. Yapısal Model için aracılık etmekte, II. Yapısal Model için aracı etkisi anlamlı bulunmamaktadır.
Obsesif Kompulsif Bozukluk tanısı almış bireylerde kendilik tasarımlarının erken dönem nesne ilişkileri bağlamında Rorschach Testi ile değerlendirilmesi

Yapılmış olan bu tez çalışmasında, Mental Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı'na (DSM-5) göre, Obsesif Kompulsif Bozukluk tanısı almış bireylerin, erken dönem nesne ilişkileri bağlamında kendilik tasarımlarının niteliğine ve dış dünyayı tasarımlayış biçimlerine ilişkin Psikanalitik Kuram açısından değerlendirme yapılması amaçlanmıştır. Bu bağlamda hastaların ruhsal durumları Rorschach Testi ile değerlendirilerek, Psikanalitik yönelimli yarı yapılandırılmış klinik görüşmelerden elde edilen söylemlerle beraber, tez kapsamında tartışılmış ve Obsesyonel Nevroz psikopatolojisi üzerinde söz konusu süreçlerin nasıl bir etkiye sahip oldukları araştırılmıştır. Tez kapsamında üzerinde çalışılmış olan grup, hastanelerin psikiyatri polikliniklerine yeni başvuru yapmış ve Obsesif Kompulsif Bozukluk tanısı almış veya önceden Obsesif Kompulsif Bozukluk tanısı ile psikiyatrik takibi yapılan 20 yetişkin hastadan oluşturulmuştur. Ayrıca Psikotik bir ruhsal örgütlenmesi olan hastalar bu çalışmanın örneklem grubu dışında tutulmuştur. Araştırmaya katılım sağlanması süreci ise gönüllülük esasına dayalı bir biçimde yürütülmüştür. Çalışmaya katılmayı kabul eden tüm bireylere öncelikle, Bilgi Onam Formu imzalatılmıştır. Araştırma kapsamında Kişisel Bilgi Formu, katılımcılardan sözlü olarak edinilen bilgiler doğrultusunda, araştırmacı tarafından doldurulmuştur. Çalışma grubunda yer alan hastalarla, Psikanalitik yönelimli yarı yapılandırlmış klinik görüşme yapılarak, hastaların hastalık öykülerini anlatış biçimleri, aile ilişkilerine dair söylemleri, görüşmeciyle kurdukları ilişkileri, anıları ve rüyaları sorgulanmıştır. Görüşme sonunda ise Rorschach Testi uygulanarak erken dönem nesne ilişkileri, bu bağlamda geliştirmiş oldukları kendilik tasarımları ve dış dünya tasarımları araştırılmıştır. Rorschach Testi sonucunda elde edilen veriler ile Psikanalitik yönelimli yarı yapılandırılmış klinik görüşmelerden elde edilen söylemler, hastaların erken dönem nesne ilişkileri, kendilik tasarımları ve dış dünya tasarımları Psikanalitik Kuram'a göre içerik analizi yapılarak değerlendirilmiştir. Buna göre bireylerin erken dönem deneyimlerine bağlı olarak oluşturdukları kendiliklerine ilişkin tasarımlarının, negatif içeriklerle dolu olduğu ve kırılgan bir yapıya sahip olduğu anlaşılmıştır. Bu noktada Obsesyonel Nevroz hastalarının olumsuz nitelikli kendilik tasarımlarının, odipal dönem sorunsalını ve yaşamda karşılaşabilecekleri diğer problematikleri nasıl çözüme ulaştırabilecekleri üzerinde belirleyici olabileceği sonucuna varılmıştır.
Okula bağlanma ile öğretmenden algılanan özerklik desteği ilişkisinde motivasyonun aracı rolü

Bu araştırmanın genel amacı öğretmenden algılanan özerklik desteği ve okula bağlanma arasındaki doğrudan ilişkiyi ve motivasyon aracılıyla oluşacak dolaylı ilişkiyi test etmektir. Bunun yanında okula bağlanmanın, cinsiyet ve ders dışı etkinliklere katılım durumuna göre farklılaşıp farklılaşmadığı da araştırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiş 232'si kız, 205'i erkek toplam 437 4. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Çocuk ve Ergenler için Okula Bağlanma Ölçeği, Öğrenme İklimi Ölçeği ve İlköğretim Birinci Kademede Eğitimde Motivasyon Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde yol analizi ile bağımsız gruplar için t testi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, öğretmenden algılanan özerklik desteğinin okula bağlanmayı hem doğrudan hem de içsel motivasyon aracılığıyla dolaylı olarak yordadığı, diğer motivasyon türlerinin ise dolaylı ve manidar etkilerinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında okula bağlanmanın kızlarda erkeklere göre ve ders dışı etkinliklere katılanlarda katılmayanlara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Madde kullanım bozukluğu olan bireylerin çocuklarında dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu semptom sıklığının araştırılması

Dünyada ve ülkemizde giderek yaygınlaşan Madde Kullanım Bozukluğu, çağımızın önemli sorunlarının başında gelmektedir. MKB tek taraflı sonuçları olmayan, aynı zamanda çevresini de etkileyen bir sorun olarak pek çok araştırmanın konusu olmuştur. MKB, aile bireylerini olumsuz yönde etkileyerek bu ailelerin çocuklarında psikopatolojik sorunlara yol açabilmektedir. Araştırmaya konu olan Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu bu sorunlardan biridir. Son dönemlerde DEHB ve MKB ilişkisine yönelik pek çok çalışma yapılmış, DEHB'nin madde kullanımı ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Bu bulgulardan yola çıkarak Dünya çapında az, ülkemizde neredeyse hiç üzerinde durulmayan bu önemli konuya dair araştırma yapmak ve bu araştırmayı literatüre kazandırmak, önemli görülmektedir. Bu araştırmada, MKB olan bireylerin çocuklarında DEHB semptom sıklığının araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışmaya, MKB tanısı alan, evli ve 6-18 yaş arası çocuğu olan, erkek hastalar alınmıştır. Çalışmanın kontrol grubu olan geçmişşte psikiyatrik tanı almayan babaların çocukları ile çalışma grubu yaş, cinsiyet ve eğitim durumları bakımından eşleştirilerek oluşturulmuştur. Çalışmada, MKB olan 31 erkek hastanın 50 çocuğu ve 44 sağlıklı erkek kontrolün 50 çocuğu olmak üzere toplam 100 çocuk değerlendirmeye alınmıştır. Katılımcılar, Kişisel Bilgi Formu, Çocuk ve Gençler için Davranış Değerlendirme Ölçeği ve Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi- Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli ile değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda, MKB olan babaların çocuklarında sosyal içe dönüklük, anksiyete ve depresyon bulgularının ve dışa yönelim, suç davranışları ve saldırgan davranış sergileme, sosyal sorun yaşama olasılığının daha yüksek olduğu, daha sık dikkat sorunu yaşandığı ve DEHB semptom sıklığının daha yüksek olduğu saptanmıştır.
İleriye yönelik bellek, içerikleri farklı niyetlerin unutulması ve kişilik

Bu araştırmanın temel amacı, ileriye yönelik bellek ve kişilik arasındaki ilişkiyi, maksatlı unutma paradigmasıyla incelemektir. Araştırma iki aşamadan oluşmaktadır. Araştırmanın ilk aşamasında, günlük hayattaki ileriye yönelik bellek ve geriye yönelik belek hatalarını değerlendirmek için; İleriye Yönelik ve Geriye Yönelik Bellek Ölçeği (Smith, Della Sala, Logie, & Maylor, 2000); beş faktör kişilik özelliklerini belirlemek için ise, Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi (Bacanlı, İlhan, Aslan, 2009) kullanılmıştır. Testler toplamda 377 kişiye uygulanmıştır. Hiyerarşik regresyon analizi sonuçlarına göre, geriye yönelik bellek hataları kontrol edildiğinde, kişiliğin sadece sorumluluk boyutunun ileriye yönelik bellek sorunlarını anlamlı derecede yordadığı görülmektedir. İleriye yönelik bellek hataları kontrol edildiğinde, geriye yönelik bellek sorunlarının sadece uyum boyutu tarafından anlamlı derecede yordandığı ortaya çıkmıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında, yüksek ve düşük sorumluluk ve uyum kişilik özelliklerine göre sınıflandırılan 85 katılımcı, maksatlı unutma prosedürü içeren ileriye yönelik bellek görevi ile test edilmiştir. Sonuçlara göre; sorumluluğu ve uyumu düşük olan katılımcıların doğru hatırladıkları niyet sayıları, sorumluluğu ve uyumu yüksek olan katılımcılara göre anlamlı olarak daha fazladır. Buna ek olarak, sorumluluğu ve uyumu düşük olan katılımcılar, sorumluluğu ve uyumu yüksek olan katılımcılara göre, unutulması gereken niyetleri yanlışlıkla daha fazla hatırlamışlar ve daha fazla niyet uydurmuşlardı. Bu karıştırılan -yani unutulması gereken yerde hatırlanan- niyetlerin içeriğine bakıldığında ise; kötü niyetlerin, nötr ve iyi niyetlere göre anlamlı derecede daha az karıştırıldığı bulgulanmıştır.
Çocukluk çağı travmatik yaşantıları ile risk ve koruyucu faktörlerin, genç yetişkinlikteki yalnızlık stilleri ile ilişkisi

Bu araştırmanın amacı, çocukluk çağı travmaları, stres verici yaşam olayları, risk faktörleri ve koruyucu faktörleri yaşantılayan genç yetişkinlerin; yalnızlık stillerinde anlamlı bir farklılaşmanın olup olmadığını araştırmaktır. Araştırmanın örneklemini 19-30 yaş arasındaki 192 (119 kadın, 73 erkek) genç yetişkin oluşturmaktadır. Araştırmadaki verilerin toplanması amacıyla katılımcılara; Kişisel Bilgi Formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ-28), Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği, Stres Verici Yaşam Olayları Listesi, Risk Faktörleri Listesi ve Koruyucu Faktörler Listesi uygulanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 23.0 paket programı kullanılmış; analizlerde ise katılımcıların demografik özelliklerini incelerken, betimleyici istatistikler ve frekans analizleri kullanılmıştır. Ölçekler arası ilişkilere bakmak için; Pearson Korelasyon Analizi uygulanmıştır. Hipotezler açısından, Korelasyon Analizi ve Bağımsız Örneklem T Testi yapılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre, çocukluk çağı travmaları, stres verici yaşam olayları ile genç yetişkinlikteki yalnızlığın anlamlı bir şekilde pozitif korelasyon gösterdiği bulunmuştur. Koruyucu faktörler ile ise yalnızlık arasında ise negatif yönde korelasyon ilişkisi araştırma bulgularından olmuştur. Araştırmada risk faktörleri ve koruyucu faktörlerin etkisi, ekolojik/etkileşimsel model baz alınarak tartışılmıştır.
The role of context on boundary extension

Görsel sahnelerin sınırlarının genişletilmesi, kişilerin kendilerine gösterilen sahnelerin içerdiği bilgiden fazlasını hatırlamasına yol açan bir bellek hatasıdır. Ancak bu hatanın sahnenin dışında görünmeyen kısımların nasıl devam edeceğini tahmin etmede faydalı bir işlevi vardır (Intraub & Richardson, 1989). Çok-kaynaklı modele göre, sahne şeması ve bağlamsal bilgi bu tahminin oluşmasına destek olan iki temel unsurdur (Intraub, 2012). Bu tezde, iki ayrı deney ile bağlamın ve sahne şemasının görsel sahnelerin sınırlarının genişletilmesindeki gerekliliğini inceledik. Birinci deneyde katılımcılar beyaz bir arka planda duran nesnelere ek olarak, bağlamsal olarak uyumlu veya uyumsuz nesneler içeren sahneleri incelediler. İkinci deneyde ise katılımcılar boş arka plan üzerine konumlandırılmış soyut şekilleri incelediler. Ayrıca kişilerin görsel ve uzamsal imgelem becerilerindeki farklılıkları ölçüldü. Her tür sahne ve beyaz arka plan koşulunda sınırların genişletilmesi etkisi görüldü. Ancak sahnelerdeki bağlamsal uyumsuzluğun bu etkinin miktarını düşürdüğü bulundu. Anlamlı nesneler yerine soyut şekiller kullanıldığında ise etki görülmedi. Ayrıca, sadece resimler tahmin yürütmeyi tetikleyebilecek bir unsur içermediği koşulda bireylerin imgelem becerilerindeki farklılıklar sınırların genişletilmesi etkisinin miktarını öngörmektedir. Bu çalışmanın bulguları Çok-kaynaklı model ile uyumludur. Görsel sahnelerin sınırlarının genişletilmesi etkisini gözlemleyebilmek için sahne şemasının varlığı gerekli olsa da, bağlamsal uyum gerekli değildir. Bağlamsal uyum yalnızca etki miktarını artırmaktadır.
Adli psikiyatri olgularının retrospektif değerlendirilmesine dair bir çalışma

Adli vakaların değerlendirilmesinde psikometrik yöntemler kullanılarak gerçekleştirilen ruhsal durum muayeneleri önemlidir. Bu araştırmanın amacı, mahkemeler tarafından gönderilen adli vaka dosyalarının MMPI profillerinin sosyodemografik değişkenlere göre incelenmesidir. Çalışma 1 Ocak 2014 - 31 Aralık 2015 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı'na mahkemeler tarafından gönderilen dosyalar incelenerek gerçekleştirilmiştir. Taranan dosyalar içerisinden MMPI testi verilen 56 kişi araştırmaya dahil edilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde çıkarımsal istatistikler çerçevesinde Korelasyon Analizi, Bağımsız Örneklemler T-Testi ve ANOVA kullanılmıştır. Çalışma sonucunda suç davranışı gösteren kişilerin MMPI alt ölçek puan ortalamalarından almış olduğu değerlere göre herhangi bir alt ölçek üzerinde yoğunlaşma olmadığı görülmüştür.
Üniversite öğrencilerinde mizah tarzları ve algılanan aile tutumlarının, mükemmeliyetçilik üzerine etkisi

Bu araştırma; üniversite öğrencilerinde mizah tarzları ve algılanan aile tutumlarının, mükemmeliyetçilik üzerine etkisini incelemek için yazılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Sosyo-Demografik Veri Formu, Mizah Tarzları Ölçeği, Anne Baba Tutum Ölçeği, Frost Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya toplamda 200 öğrenci katılmıştır. Hem mizah tarzları hem de algılanan aile tutumu düzeyleri, mükemmeliyetçilik üzerinde etkilidir. Bu araştırmadan elde edilen bilgiler göstermiştir ki algılanan aile tutumu düzeyi ve mizah tarzları ile mükemmeliyetçilik birbiriyle bağlantılıdır. Üniversite öğrencilerinin mükemmeliyetçi yapıda olması ise ciddi bir sorundur ve danışman kontrolüne ihtiyaç duyulabilmektedir. Bu çalışma, algılanan aile tutumu düzeyi ve mizah tarzları ile mükemmeliyetçiliğin birbirleriyle bağlantılı olduğunu ortaya koymuş ve literatüre destek sağlamıştır.
Akademisyen ve memurlarda A/B tipi davranış örüntüsü ve cinsiyet rolü yönelimi

Bu çalışmada, A/B tipi davranış örüntüsü ile deneklerin unvanları, cinsiyet rolü yönelimleri ve biyolojik cinsiyetleri arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığını; unvanlar, biyolojik cinsiyet ile A tipi davranış örüntüsü ve A tipi davranış orunlusunun çok çalışma ve mücadelecilik, hız ve sabırsızlık ve işe katılım boyutları bakımlarından anlamlı farklılıklar olup olmadığım ve akademisyenlerle alt kademe memurlar arasında A/B tipi davranış örüntüsü sergileme bakımından farklılıklar bulunup bulunmadığını araştırmak amaçlanmıştır. Araştırmaya, Ankara'daki beş üniversiteden 560 akademisyen ve değişik kamu kuruluşlarında çalışan 140 memur olmak üzere toplam 700 kişi denek olarak katılmıştır. Veriler 2X5 seçkisiz gruplar deseni ve X2 tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları A/B tipi davranış örüntüsü gösterme bakımından bir dereceye kadar akademik koşullar ve kariyer aşamalarının önemli olduğunu göstermektedir. Akademisyenlerin A tipi davranış, hız ve sabırsızlık, işe katılım boyutlarında memurlardan daha fazla puan aldıkları gözlenmiştir. Cinsiyetler arasındaki farklılıklara bakıldığında ise işe katılım dışında, özellikle profesörlük ve doçentlik aşamasındaki kadınların daha fazla A tipi davranış örüntüsü sergiledikleri belirlenmiştir. Erkek denekler arasında da araştırma görevlilerinin A tipi puanlarının daha fazla olduğu gözlenmiştir. Cinsiyet rolü yönelimi ve A/B tipi davranış örüntüsü arasındaki ilişkiye bakıldığında ise genel olarak tüm akademisyenler, profesörler, araştırma görevlileri ve memurların cinsiyet rolü yönelimi ve A/B tipi davranış örüntüsü arasındaki ilişki anlamlı çıkmıştır. Yine kadın ve erkek akademisyenlerin cinsiyet rolü yönelimi ve A/B tipi davranış örüntüsü arasındaki ilişki de anlamlı bulunmuştur. A tipi davranış örüntüsü gösteren deneklerin çoğunluğu androjen ve erkeksi, B tipi davranış örüntüsü gösteren deneklerin çoğunluğu ise kadınsı cinsiyet rolü yönelimi göstermiştir. Bulgular ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.
Bati Marmara Bölgesi̇'nde si̇gara bağimliliği bulunan bi̇reyleri̇n pozi̇ti̇f, negati̇f duygu durumlari ve ki̇şi̇sel i̇yi̇ oluşlari arasindaki̇ i̇li̇şki̇ni̇n i̇ncelenmesi̇

Bu çalışmanın amacı, Batı Marmara bölgesinde yaşayan sigara bağımlısı kişilerin pozitifnegatif duygu durumlarının ve kişisel iyi oluşlarının arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmaya Batı Marmara bölgesinde Balıkesir, Çanakkale, Tekirdağ illerinde yaşayan 18-65 yaş arası 1397 kadın 1503 erkek katılımcı olmak üzere toplam 2900 kişi katılmıştır. Katılımcılara, Demografik Bilgi Formu, Kişisel İyi Oluş Ölçeği ve Pozitif-Negatif Duygu Durum Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, günde tüketilen sigara miktarı bakımından katılımcıların kişisel iyi oluş ve pozitifnegatif duygu durum düzeyleri anlamlı biçimde farklılık göstermektedir. Sigara kullanımı fazla olan katılımcıların kişisel iyi oluş düzeyleri düşük ve negatif duygularının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ayrıca, demografik değişkenler, kişisel iyi oluş ve pozitifnegatif duygu durum değişkenleri ile sigara kullanımı arasındaki ilişki incelendiğinde, evliler, erkekler, düşük eğitim seviyesinde olanlar ve ileri yaştaki katılımcıların günde içtikleri sigara miktarının daha fazla olduğu saptanmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçların, Türkiye'den bir örneklemle Batı Marmara Bölümü'nde erişkin bireylerde sigara kullanımı ve ilişkili psikolojik ve demografik faktörlerin ele alınması bakımından önemli katkılar sunmaktadır. İlerleyen dönemlerde yapılacak araştırmalar ve uygulamaların, bu çalışmadan elde edilen bulgulardan yola çıkarak geliştirilebileceği düşünülmektedir.
The moderator effect of mentalization on the link between attachment and somatization

Bu çalışmanın temel amacı günümüzde sağlık hizmetlerinde önemli bir krize neden olan somatik şikayetlerin bağlanma stili ile olan ilişkisini incelemektir. Bununla birlikte, öngörülen bu ilişkide zihinselleştirme kapasitesinin moderatör rolü test edilecektir. Kartopu örneklemiyle ulaşılan 402 katılımcı internet üzerinden yaygınlaştırılan anketleri doldurarak çalışmaya dahil olmuştur. Anket içeriği sırasıyla Bilgilendirilmiş Onam Formu, Demografik Bilgi Formu, Yansıtıcı İşleyiş Ölçeği, Duygusal Farkındalık Düzeyi Ölçeği (DFDÖ-4), Yakın İlişkilerde Yaşam Envanteri-II ve Somatizasyon Ölçeği'nden oluşmaktadır. Bağlanmadaki güvensizliğin somatik şikayetlerin artışıyla ilişkili olacağı beklenmiştir. Bağlanma güvensizliği kaygılı bağlanma ve kaçınmacı bağlanma olarak iki boyutta ele alınmıştır. Bu boyutlar arasından kaygılı bağlanmanın kaçınmacı bağlanma alt boyutuna nazaran somatizasyon düzeyi üzerinde daha güçlü bir yordayıcı olacağı öngörülmüştür. Zihinselleştirme becerisinin de bu ilişkide moderatör etkisinin olacağı düşünülmüştür. Bu bağlamda, kişiler sosyal ilişkilerdeki zihinsel süreçleri yorumlarken hakiki zihinselleştirme, hipermentalizasyon ve hypomentalizasyon etkisi altında olabilir. Bu süreçte ne oranda 'kesinlik' ve 'belirsizlik' etkisinde kaldıkları zihinselleştirme kapasitesindeki yetersizlikleri işaret eden iki alt boyut olarak değerlendirilmiştir. Bu iki boyutun da somatizayon düzeyi ile pozitif yönlü bir ilişkide olması beklenmiştir. Aynı zamanda, bireylerin duygusal farkındalık düzeyi ile somatizasyon düzeyleri arasındaki ilişkinin de araştırılması amaçlanmıştır. Fakat Türk örneklemi ile mevcut araştırmada ilk kez kullanılan Duygusal Farkındalık Düzeyi Ölçeği'nin dört maddelik kısa versiyonunun geçerlilik güvenilirliği beklenilen düzeyde bulunmadığı için analiz sürecine dahil edilmemiştir. Araştırma sonuçları hem kaygılı hem de kaçınmacı bağlanmanın somatizasyon ile pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkide olduğunu göstermektedir. Zihinselleştirme alt boyutları ve somatizasyon düzeyi arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Hipermentalizasyon ve somatizasyon düzeyi beklenenin aksine negatif yönde ilişkiliyken, hipomentalizasyon ve somatizasyon ilişkisi pozitif yöndedir. Moderasyon ilişkisi adımsal regresyon yöntemiyle test edilmiştir. Somatizasyon düzeyindeki varyansı en kuvvetli açıklayan modelde sırasıyla kaygılı bağlanma, kişinin sağlık durumu, annenin ne oranda sağlığından şikayetçi olduğu, kişinin eğitim durumu, hipermentalizasyon düzeyi ve cinsiyetin yordayıcı etkisi olduğu ortaya konulmuştur. Bu modele zihinselleştirme kapasitesi ve bağlanma alt boyutlarının etkileşimi dahil olmadığı için zihinselleştirme kapasitesinin moderatör rolüne dair hipotez desteklenmemiştir. Mevcut çalışmadan elde edilen bu sonuçlardan çıkarım yapılabilecek teorik ve klinik bulgular tartışılmış ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.