Çıldır gölü havsanının coğrefi etüdü

VE SONUÇ Çıldır Gölü Havzası, 1416 km2 bir yüzölçüme sahip olup Doğu Anadolu bölgesinin Erzurum-Kars bölümünde yer alır. Yörenin hakim iklimi karasaldır. Kura Nehrinin geçtiği alanlarda yükseltinin düşmesi sonucunda çeşitli meyve ve sebze türleri yetiştirilir. Araştırma sahasının en önemli akarsuyu Kura ve kollandır. Çıldır ilçesinin yönetim sınırlan dahilinde 1990 Genel Nüfus Sayımı sonuçlarına göre Toplam 24400 kişi yaşamakta olup km2 17 kişi düşmektedir. Bu oran Türkiye ortalamasının oldukça altındadır. Çıldır ilçesinde 44 köy bulunur. En büyük yerleşim yeri geçmişş yıllarda Yakınsu iken göçler nedeniyle günümüzde Çıldır olmuştur. Buranın nüfiısuda ikibini zorlaşmakta olup köy yerleşmesini andırmaktadır. Yörede genelde tek katli- taştan evler yaygındır. Yöredeki ailelerin esas. geçim kaynağı hayvancılıktır- son zamanlarda büyükbaş hayvancılık daha önem kazanmıştır. Arazi düz olmasına rağmen yerleşim, yerlerinin azlığı daha. doğuda yerleşim yerlerinin olmaması nedeniyle karayolu ağı da gelişmemiştir. Yörede, demiryolu, ulaşımı yoktur. Fakat yapılması planlanmıştır. Yörede Aktaş sınır kapısının açılması gündemdedir. Bu sınır kapısı Gürcistan ile sınır teşkil etmektedir. Yörede yaşayan insanların çoğu Terekeme. Türklerinden oluşur. Azerice konuşan bu insanlar Kafkasya, Kuzey ve Güney Azerbaycandan. göç etmişlerdir. Terekemeler arasında Aşıklık geleneği önemli bir yere. sahiptir. Asıl şenlik yörenin tanınmış aşığıdır. . 121 Yörede aşırı göç nedeniyle nüfus gittikçe azalmaktadır. Bazı köylerin nüfusu göç nedeniyle 100'ün altına düşmüştür. Araştırma Sahasının Temel Sorunları ve Başlıca Çözüm Önerileri A- Doğal Çevre Özellikleri ile ilgili Başlıca Soranlar: Araştırma sahası yüksek düzlüklerden oluşmaktadır. Bu nedenle çoğu tanın ürününün yetişmesi zorlaşmaktadır. Halkın temel geçim kaynağı hayvancılık ve tarımdır. Taran arazileri toplum nüfusu besleyememekte bu nedenden dolayı, yöre halkı büyük şehirlere göç etmek zorunda kalmaktadır. Yöredeki en büyük sorun kış mevsiminin uzun yaz mevsiminin ise daha kısa geçmesinden kaynaklanan sıcaklık sorunudur. Karasal iklim tipi görüldüğünde tahıl tarımı dışında pek fazla tarım ürünü yetiştirememektedir. Yörede sulama kanalı bulunmadığından halk kuru taran yapmakta yağmur düşmediği zamanlarda ürünlerin verimleri de düşmektedir. Beşeri Coğrafya Özellikleri ile ilgili Başlıca Sorunlar Nüfusla ilgili sorunların başında hiç kuşkusuz göçler gelmektedir. Yöre nüfus artışı oram her sayım dönemi azalmaktadır. Günümüz nüfus 1940 yılının nüfusu sayışma inmiştir. Bu da göç olayının önemli bir sorun olduğunu göstermektedir. Kaynaklarının az ve yetersiz olması artan nüfusun ihtiyaçlarına cevap vermemesi gibi faktörler yöredeki aileleri göçe zorlamaktadır. Göçleri önlemek amacıyla yöre insanının temel geçim kaynağı olan taran ve hayvancılık geliştirilerek birim alana ve hayvan basma verim yükseltilmelidir. Ayrıca tarımsal ürünlere dayalı sanayi tesisleri kurulabilir. Taran topraklan veraset 122 yoluyla daha fazla parçalanmakta bu da tarımda, verimliliğin ayılmasına neden olmaktadır. Arastana sahasında ilk bakışta nüfusun eğirimle ilgili sorunu yokmuş gibi gözükmesine rağmen özellik köy okullarında öğretmen sıkıntısı çekilmekte bu nedenle bazı okullarda 1 öğretmen 5 sınıfı idare etmektedir. Yörede öğrenci eksikliği nedeniyle 8 okul kapalıdır. Ayrıca 60 öğretmene yörede ihtiyaç duyulmakta bunların büyük bir çoğunluğunu branş öğretmenleri oluşturmaktadır. Diğer önemli bir sorun sağlık hizmetlerinin yaygınlaşmamasıdır. Kış mevsiminde yolların kapanması nedeniyle çoğu hasta hastahanelere götürülememekte. Bu nedenle yörede sağlık ocaklarının sayısının artırılması gerekmektedir. Arastana sahasında yakacak olarak tezek kullanılmaktadır. Tezek gübre olarak kııllanılmamaktadır. Tezeğin gübre olarak değeri düşünüldüğünde bunun önemli bir sofim olduğu ortaya çıkmaktadır. Arastana sahamızda taştan yapılmış evler görülür. Toplu yerleşme şekli yaygındır. Yerleşmenin en büyük sorunu altyapı eksikliğinden kaynaklanır. Kanalizasyon Çıldır ilçe merkezi dışındaki yerleşim yerlerinde yoktur içme suyu şebekesi ise giderek yaygınlaşmaktadır. Diğer önemli bir problem ulaşım sorunudur. Arazi yapışırım uygun olmasına rağmen ulaşım, sistemi istenilen ölçüde değildir. Kış mevsiminde yağan şiddetli karlar nedeniyle birçok köyün yollan kapanmaktadır. Ekonomik Faaliyetlerle İlgili Saranlar Çıldır Gölü Havzası'nda tarımın temel sorunları makinalaşma sulama ve gübreleme eksikliğidir. 123 Sulama suyu yetersizliği tarımın temel sorunudur. Bu yörede kuru tarım sistemi hakimdir. Bu nedenden dolayı yaz. yağışlarının hol olduğu- yıllarda tarlalardan fazla örün alınırken kurak yıllarda, ürün miktarında düşme görülür. Araştırma sahasında, gübrelemeğe de yeterince önem verilmediğinden birim alandan alınan verim az olmaktadır. Çiftlik gübresinin yakacak olarak kullanılması da çok önemli bir sorundur. Bu gübrelerin tamamı yörede, yakacak olarak kullanılmaktadır. Yörede mera hayvancılığı hakimdir- Ancak meraların, bilinçsiz olarak kullanılması meralarda veriminin giderek düşmesine neden olmakta. Bu nedenle meraların ıslahı yoluna gidilmeli. Araştırma, yöresinde, sermaye, yetersizliği ve pazarlamada karşılaşılan güçlükler modern ahularda besicilik yapılmasına engel olmuştur. Yöredeki hayvanlar basit inşa edilmiş ahırlarda kaba yemlerle beslenmektedir. Kültür ırkı hayvanlar mera hayvancılığına uygun olmaması bakım ve besleme şarjlarının zor olması gibi nedenlerle istenilen seviyeye ulaşamamıştır. Çiftçi ailelere hol ve ucuz yem temini hayvan ırklarının ıslahı düşük. faizli vadeli krediler sağlanması ile hayvancılığın sorunları çözülebilir. Bunun yanında hayvan ve hayvan ürünlerisin pazarlanması sorunu da çözümlenmelidir. Canlı hayvan ticareti komisyoncuların elinden kurtarılarak çiftçi aileleri daha çok kazanç, elde etmelidirler. Sütün değerlendirilebileceği mandıralar kurulmalıdır. Araştırma. sahamızda tarihi ve doğal güzellikleri ile turistik değerlere sahip olmasına rağmen bu konuda henüz hiçbir gelişme görülmemiştir. Diğer önemli bir sorun da göç. nedeniyle yörede bulunan meskenlerin boş kalması ve zamanla bunların tahrip olması ve nüfus azlığı, nedeniyle tarım arazilerinden yeterince yararlanılmamasıdır. 124