Toplam kalite yönetiminin sanayi işletmelerinde verimliliğe katkısı ve bir uygulama örneği

Toplam Kalite Yönetimi, hızla gelişen ve değişen dünya ekonomisinde müşteri memnuniyetini sağlamak üzere ortaya çıkmış yeni bir sistemdir. Toplam kalite yönetimi sadece ürün ve hizmetteki hataları ortadan kaldırmakla kalmaz, dizayn kalitesini yükseltir, maliyetleri düşürür, servis hızını artırır ve bunların hepsinden de önemlisi şirket kültürünü değiştirir. Son yıllarda dünya ekonomisinde görülen globalleşme, tüketici istek ve ihtiyaçlarındaki değişim ve teknolojik gelişmeler, tüm şirketleri yeni yönetim teknikleri geliştirmek zorunda bırakmıştır. Toplam kalite yönetimi bu tekniklerin en başında gelendir. Toplam Kalite Yönetiminin sağladığı önemli faydalardan birkaçı şöyle sıralanabilir. Maliyetleri düşürür, Müşteri tatminini artırır, Çalışanların iş tatminini artırır, Sürekli gelişen bir örgüt sağlar, örgütte yeniden yapılanma sağlar, Rekabetçi bir yapı oluşturur, ISO sertifikası için temel oluşturur. Toplam kalite yönetiminin doğuşunu, değişik dönemlerdeki birçok kişisel ve kurumsal çalışmadan dolayı tam olarak belirlemek zordur. Toplam kalite anlayışındaki gelişiminin kronolik gelişimi şu şekilde açıklanabilir: Frederick W. Taylor, 19. yüzyıl sonları ve 20. yüzyıl başlarında iş verimini artırmak için ölçme tekniğini geliştirmiştir. 1911 yılında 'Bilimsel Yönetim Teknikleri' adlı kitabı yayımlamıştır. Kitabında Taylor, her işçinin konusunda uzmanlaşması gerektiğini savunmuştur. 1924'te Walter A. Sherwhart, İstatistiksel Üretim Kontrolü'nü geliştirmiştir. Geliştirdiği bu sistemle Sherwhart, üretimdeki değişiklikleri ölçmeyi hedeflemiştir. 1950 yılında 16 + Deming, Japon işçilerine istatistiksel kalite kontrolünün temellerini öğretmeye başlamıştır. 1951 yılında Japon Bilim adamları ve Mühendisleri Birliği, Deming ödülünü koymuş, yine 1950 yılında Armand Feigenbaum, Toplam Kalite Yönetimi adlı eserini yayımlamıştır. Feigenbaum'un bu eserinde, üretimi her aşamasında kalite kontrolünü gerçekleştirecek uzmanların olması gerektiğini iddia etmiştir. Buna karşılık Japon görüşü, herkesin kendi yaptığı işin kalitesinden sorumlu olduğu idi. 1951 yılında Joseph M. Juran, Kalite Kontrol Elkitabını yayımlanmıştır. 1962 yılında Karou Ishikawa, Kalite Çemberlerini geliştirmiş ve Japon yöneticileri çalışanların fikirlerine önem vermeleri konusunda ikna etmiştir. 1980 yılında Deming, Japon mallarında yüksek kalite ve düşük maliyeti gerçekleştirebilmenin gerekçelerini açıklamıştır. Tüm bu çalışmalara rağmen toplam kalite yönetimi anlayışının temelleri, 2. Dünya Savaşı sonrası Deming ve Juran'ın yaptığı çalışmalarla atılmıştır. 1950 yılında Deming, fikirlerini dünya pazarlarında rekabet etmekte zorlanan Japon sanayicilerine açıklamış ve ürünlerinin kalitesini yükseltme konusunda yeni bir anlayışı ortaya koymuştur. Toplam kalite yönetiminin uygulamasında kimi zorluklarla da karşılaşılmaktadır. Bunlar; kalite eğitimindeki eksiklikler, çalışanların isteksizliği, geleneksel yönetim anlayışı, bürokratik zorluklar ve eğitimli personel bulmadaki zorluklar olarak sıralanabilir. Bu çalışmada, toplam kalite yönetiminin doğuşu, gelişimi ve teorik temelleri açıklanmış ve Petlas Lastik Sanayi ve Ticaret A. Ş.'de toplam kalite yönetiminin işletmeye sağladığı faydalar incelenmiştir. Hazırlanan anketle çalışanların toplam kaliteye bakışı değerlendirilmiştir.