turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Ekonomi politikalarının bir yansıması olarak sanayisizleşme ve mekansal değişim: İstanbul örneği

Osmanlı'nın Tanzimat'tan itibaren izlediği sanayileşme adımı, Cumhuriyet'le beraber temposunu arttırarak devam etmiştir. Böylece İstanbul'da birçok fabrika kurulmuştur. Bu fabrikaların çoğu günümüz ekonomi politikaları neticesinde kapanırken, İstanbul da 1980 sonrası başlayan 2000'lerde keskinleşen bir sanayisizleşme ile karşı karşıya kalmıştır. Bu çalışma sanayisizleşmenin İstanbul'daki mekansal etkileri ve sanayisizleşme sonrası değişen fonksiyonel kullanımın İstanbul'un coğrafi görünümünde ne gibi sonuçlara yol açtığını problem olarak ele almaktadır. Çalışma kapsamında yöntem olarak dört aşamalı bir süreç takip edilmiştir. Birinci aşamada İstanbul'a yönelik literatür taraması gerçekleştirilmiş, İstanbul'da kurulmuş sanayi tesisleri taranarak ilçelere göre listelenmiştir. İkinci aşamada farklı kaynaklardan yararlanılarak elde edilen liste güncellenmiştir. Üçüncü aşamada ise ilk iki süreçte elde edilen fabrikaların güncel durumunu tespit etmek amacıyla saha çalışması yapılmış, fabrikaların güncel hali ve son fonksiyonel kullanımları tespit edilerek koordinatlandırılmıştır. En son aşamada ise koordinatlanıp özelliğine göre tasnif edilen fabrikalar ArcGIS 10 ve CorelDraw X5 programlarının yardımıyla haritalandırılmıştır. Çalışmanın temel bulguları arasında İstanbul'da özellikle alansal olarak büyük yer kaplayan sanayi tesislerinin hızla kapandığı, fabrika sonrası fonksiyonel kullanımın gayrimenkul yatırımlarına doğru bir geçiş içerisinde olduğu tespit edilmiştir. Toplamda tespit edilen 291 fabrikada gayrimenkul yatırımına dönüşen alanlar % 35, atıl halde duran fabrika alanları ise % 30' gibi bir orandadır. Günümüzde İstanbul özellikle gayrimenkul yatırımlarıyla şekillenen hizmetler fonksiyonunun hakimiyet kazandığı bir yerleşme olma niteliği kazanmıştır. Sanayisizleşmenin eşlik ettiği bu süreçte birçok ilçede fonksiyonel kullanımın değiştiği mekanlar ortaya çıkmaktadır.
Malatya şehrinde gıda sanayii

Gıda sanayi, gıda maddelerinin hammaddeden başlayarak; depolama, tasnif, işleme, değerlendirme, dayanıklı hale getirme, ambalajlama işlerinden bir veya birkaçının yapıldığı ve gıda maddeleri satış yerlerine gönderilmek üzere depolandığı tesisler ile bu tesislerintamamlayıcısı sayılacak yerlerin tamamına denir. Türkiye'de nüfusun önemli bir kısmının tarımsal faaliyetlerle geçimini sağlaması gıdasanayisinin önemini arttırmaktadır. Tarımsal üretimin değerlendirilmesi ve halkın istihdamını sağlayan gıda sanayi, tarım ve sanayi entegrasyonunu sağlayan önemli bir sanayi koludur. Malatya şehrindeki gıda sanayi tesisleri incelendiğinde önemli bir kısmı kayısı işleme tesislerinden oluşan 130 civarında gıda sanayi tesisinin olduğu ortaya çıkmaktadır. Yapılan çalışmada gıda sanayi ve alt sektörleri olan mezbaha, meyve ve sebze, süt, şeker, un ve unlu mamuller, yem içecek, tütün, bulgur, çerez, yemek ve tuz işleme tesislerinin Malatya şehrindeki dağılışı, gelişimi ve sorunları tespit edilerek çözüm önerilerinde bulunulmayaçalışıldı.
Aşağı Yeşilırmak havzasının bitki örtüsü

İnceleme sahasını teşkil eden Aşağı Yeşilırmak Havzası, Karadeniz kıyısından itibaren iç kesimlere doğru yavaş yavaş yükselen ve yükseltisi en fazla 1250 m'ye kadar çıkabilen bir plato ile, bu platoyu parçalayan vadilerden ibarettir. Plato üzerindeki başlıca yükseltileri Buzağılık tepe (1054m), Çaltepe (1100m). Hasantepe (1050m) ve Karatepe (670m) oluşturmaktadır. Aşağı Yeşilırmak Havzası, Karadeniz Bölgesi içersinde yer aldığı, kuzeyin nemli rügarlarma açık açık olduğu için, kuzey yamaçlar nemli ormanlarla kaplıdır. Orman formasyonlarından özellikle kaym ormanları kuzey yamaçların tamamında yayılma özelliğine sahiptir. Güney yamaçlarda da çoğunlukla nemli ormanlar hakim olmakla beraber, güney yamaçlarda yayılış gösteren nemli ormanlar içindeki türler, sıcaklık isteği daha yüksek olan türlerdir. Kuzey yamaçlarda kesintisiz hakim formasyon durumunda olan kaym ormanı, güney yamaçlara da taşmakta, ancak belli bir yükseltiden sonra yerini sapsız meşe'ye veya saçlı meşe ormanlarına bırakmaktadır. Güney yüzlerdeki nemli ormanların altseviyelerinden itibaren kuru ormanlar başlar. Bu ormanları meydana getiren hakim türler saçlı meşe ve kızılcam 'dır. Kuzey yüzlerdeki nemli ormanların altkaü oldukça gür ve zengindir. Buna karşılık güney yüzlerdeki orman altı seyrek bir görünüme sahip olduğu gibi türce de fakirdir. Araştırma sahamızdaki toprak türleri kuzeye bakan yamaçlarda, 600 m'ye kadar olan sahalarda kırmızımsı sarı podsolümsü ve kahverengimsi orman 38 topraklan, daha yükseklere doğru ise organik harizonun oluştuğu ve yıkanmanın ilerlediği, buna karşılık, solum katının sığlaştığı podsolümsü orman topraklarıdır. Aşağı Yeşihrmak Havzasında coğrafi şartların belirlediği asli bitki örtüsü ormanlardır. Kuzey yüzlerde ve güney yüzlerin yüksek seviyelerinde hakim elemanlarım kayın ve sapsız meşe'nin oluşturduğu nemli ormanlar, güney yüzlerin aşağı seviyelerinde ise hakim elemanlarım saçlı meşe, karaçam ve özellikle deniz etkisinin sokulduğu vadi içlerinde kızılcam'ın oluşturduğu kuru ormanlar yaygındır. 39
Jeopark potansiyeli açısından Ayazini köyü

Bu çalışmada Afyonkarahisar/İhsaniye İlçesi Ayazini Köyü'nün sahip olduğu doğal ve kültürel değerler UNESCO Küresel Jeoparklar Ağı ölçütleri bakımından değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, sahanın sürdürülebilir bir koruma ile birlikte jeoturizme kazandırılması amaçlanmıştır. Araştırmanın özünü Ayazini Köyü'nde bulunan peribacaları, kaya yerleşmeleri, kaya mezarları, jeomorfolojik oluşumlar ve Köy'ün sahip olduğu kültürel özellikler oluşturmaktadır. Araştırmada, büyük oranda arazi inceleme yöntemi kullanılmıştır. Arazi çalışmalarında doğal ve kültürel değerlerin GPS ile koordinatları kaydedilmiş ve yaklaşık olarak 2000 adet fotoğraf çekilmiştir. Ayrıca arazi incelemelerinde köy halkından vatandaşlar ile birlikte arazi gezileri düzenlenmiş ve röportajlar yapılmıştır. Sahanın tematik haritaları Afyon Kocatepe Üniversitesi CoğrafyaBölümü CBS laboratuarında yapılmıştır. Tüm bunlara ek olarak saha ve konu ile ilgili literatür taraması yapılmıştır. Araştırma sonucunda, Ayazini Köyü ve çevresinin UNESCO Küresel Jeoparklar Ağı ölçütleri ile uyum sağladığı tespit edilmiştir. Ayrıca mevcut doğal ve kültürel değerlerin jeoturizm, eğitim ve bilimsel amaçlı olarak kullanılabileceği ve termal turizm ile birlikte pazarlanılabileceği ortaya çıkmıştır. Buna karşın Ayazini Köyü'nde, uygulanan koruma ve kullanma eylemlerinin yasal boyutta kaldığı sahada uygulanabilirliğinin yetersiz olduğu görülmüştür. Son olarak, sonuçlar doğrultusunda Ayazini Köyü ve çevresinin sürdürülebilir koruma ve kullanımı ile birlikte jeoturizme kazandırılması için önerilerde bulunulmuştur.
Afyonkarahisar ilinde coğrafi faktörlerin örgün eğitime etkileri

Bu araştırmanın temel amacı; Ege Bölgesi'nin İç Batı Anadolu Bölümü'nde yer alan Afyonkarahisar ilinde coğrafi faktörlerin örgün eğitim üzerine etkilerini belirlemektir. Belirtilen amaca uygun olarak çalışmada, belge taraması ve gözlem yöntemleri kullanılmış ve bölge ile ilgili istatiksel bilgilerden faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda, Afyonkarahisar ilinde coğrafi faktörlerin örgün eğitim üzerinde olumlu ve olumsuz etkileri belirlenmiştir. Kırsal yerleşmenin fazla olması, ülke içi ve ülke dışına göç olaylarının gerçekleşmesi, yer şekilleri ve iklimin bölgeye olumsuz yansıması, eğitimde kaliteyi ve başarıyı doğrudan etkileyen faktörler arasında yer almıştır. Araştırma sonuçları değerlendirildiğinde örgün eğitimde yaşanılan sorunların çözümü için ışık tutacaktır.
İstanbul Boğazı'nda denizyolu ve karayolu ulaşımı

Bu çalışma İstanbul Boğazı'ndaki denizyolu ve karayolu ulaşımını içermektedir. Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm İstanbul Boğazı'ndaki denizyolu ulaşımını, ikinci bölüm ise karayolu ulaşımını anlatmaktadır. Boğazdaki denizyolu ulaşım vapurlar, deniz otobüsleri ve dolmuş motorları yardımıyla yapılmaktadır. Karayolu ulaşımı, Boğaziçi Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüleri üzerinden yapılmaktadır. Boğaz' daki karayolu trafik yoğunluğunun denizyolu trafik yoğunluğundan çok fazla olduğu tespit edilmiştir. Bununla beraber denizyolu ulaşım sistemi, özellikle ulaşım sistemleri arasındaki koordinasyon yetersizliğinden dolayı, tam kapasite ile çalışamamaktadır. Bu çalışmanın sonuç bölümünde, köprüler üzerindeki aşın trafik yoğunluğunu hafifletmek ve denizyolu ulaşımının ön plana çıkartılması için gerekli görüşler beyan edilmiştir. VI
Yanarsu Çayı Aşağı Havzası jeomorfolojisi

Bu tez çalışmasında, Dicle Nehri'nin önemli kollarından biri olan Yanarsu Çayı Aşağı Havzası'nın jeomorfolojik özellikleri incelenmiştir. Yanarsu Çayı aşağı havzası, kuzeyden Mereto Dağı, güneyde Garzan ve Yanarsu dağları, batıdan Kıra Dağı ile sınırlandırılmaktadır. Kuzeydeki dağlık alanlar Paleozoyik ve Mesozoyik, güneydeki dağlık alanlar Eosen ve Oligosen dönemine ait Formasyonlardan oluşmaktadır. Bu iki dağlık kütle arasında havza tabanlarına karşılık gelen düzlükler ise Üst Miyosen-Pliyosen dolgularından oluşmaktadır. Diyarbakır Havzası'nın en doğu bölümünde güneyde Garzan ve Yanarsu Dağı, kuzeyde Eski Garzan Reşan Antiklinali arasında yer alan hafif dalgalı düzlükler, Garzan Ovası olarak adlandırılmaktadır. Ova, kuzey ve güneyde kıvrımlı yapılar arasında bir senklinale karşılık gelmektedir. Bu senklinal, Yanarsu Çayı tarafından iki parçaya bölünmüştür. Bu bölünme ile birlikte Yanarsu Çayı'nın batısında kalan alanlar akarsular tarafından fazla yarılmıştır. Doğuda kalan bölüm ise batıya göre fazla parçalanmamış hafif dalgalı düzlüklerden oluşmaktadır. Asıl Garzan Ovası, Yanarsu Çayı doğusunda kalan kuzey ve güneyden kıvrımlı yapılarla sınırlandırılan hafif dalgalı düzlüklere karşılık gelmektedir. Ova KB-GD doğrultusunda 10 km genişliğinde, 25 km uzunluğunda ortalama 250 km2'lik alan kaplamaktadır. Garzan Ovası, Üst Miyosen-Pliyosen çakıltaşı, kumtaşı ve kiltaşı litolojilerinden oluşan genç örtü birimleri üzerinde gelişmiştir. Üst Miyosen-Pliyosen boyunca sedimantasyon alanı olan havza Kuvaterner'de dış drenaja açılarak günümüz şeklini almıştır. Bu havzada buzul topoğrafyası dışındaki bütün yapılara ait yer şekilleri görülmekte olup jeomorfoloji açısından bir açık hava müzesi özelliğindedir.
Ortaokul öğrencilerinin coğrafya okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi

Bu araştırmada ortaokul öğrencilerinin coğrafya okuryazarlık düzeylerinin farklı değişkenlerle olan ilişkisi ortaya konulmuştur. Araştırmanın çalışma evreni, Adıyaman ilinde bulunan ortaokullarda öğrenim gören öğrencilerden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise Adıyaman ilinde seçilen 41 ortaokulda 7. sınıflarda öğrenim gören 1678 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma, pilot ve asıl uygulama olarak iki basamakta gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen 'Coğrafya Okuryazarlık Testi' kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin coğrafya okuryazarlık düzeylerinin yeterli düzeyde olmadığı ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin coğrafya okuryazarlık düzeylerinin, cinsiyet değişkeni açısından anlamlı farklılık göstermediği belirlenmiştir. Ebevylerin eğitim seviyesi, öğrencilerin genel not ortalamaları, sosyal bilgiler ders notu ortalamaları, öğrenim gördükleri yerleşim yerleri, yaşadıkları yerleşim yerleri, öğrenim gördükleri sınıf mevcutları, ziyaret ettikleri il sayıları ve takip ettikleri medya kaynakları açısından coğrafya okuryazarlık düzeyleri arasında anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular neticesinde var olan durumun iyileştirilmesine ve ileride yapılacak olan bilimsel araştırmalara yönelik bazı öneriler sunulmuştur.
Coğrafi planlama yönünden Şanlıurfa ilinin tarımsal yapısı

Şanlıurfa ili, coğrafi bölge ayırımında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin Fırat Bölümü'nde yer almaktadır. İdari sınırları genel olarak doğal bir sınır niteliğinde oian Şanlıurfa ili, batı ve kuzeybatısında Gaziantep ve Adıyaman, kuzey ve kuzeydoğusunda Diyarbakır, doğusunda Mardin illeri ve güneyinde ise, 223 km uzunluğunda Türkiye-Suriye devlet sınırı ile çevrilidir. Şanlıurfa ilinde genel arazi bölünüşünde tarım alanlarının payı % 64.1, otlak alanların payı % 12.5, koruluk alanların payı % 0.8 ve tarım dışı alanların payı ise % 22 ,6'dır. Tarım alanlarının içerisinde 1.083. 506 (% 90,2) ha 'ekili', 117. 067 hadise 'dikili' alan olarak kullanılmaktadır. 2003 yılı itibariyle, tarım alanlarının % 25 ,7'si (308730 ha) sulu, % 74 ,3'ü (891. 843 ha) ise kuru tanm alanı olarak değerlendirilmektedir. Çalışma alanımız, mevcut tarım potansiyeli itibariyle zengin ve elverişli bir durum arz etmektedir. Ancak, modern tarım açısından ele alındığında, bu zengin tarım potansiyelinin yeterince değerlendirilmemesinin bir sonucu olarak, çok ciddi temel yapısall sorunlarının bulunduğu dikkat çekmektedir. Bu temel sorunların başında sulama, sermaye, kredi kullanımı, çiftçi örgütlenmesi, makineleşme, kaliteli tohumluk kullanımı, gübre ve tarımsal ilaç kullanımı, pazarlama ve kalifiye insan gücü konularındaki yetersizlikler ve mülkiyet sorunu gelmektedir. Şanlıurfa ilinde 2003 yılı itibariyle 1.096. 645 hektarlık alanda 3.695. 755 tonluk üretim gerçekleşmiştir. İlde en çok tarımı yapılan ürün % 32'lik (356750 ha) bir oranla buğdaydır. Buğdaydan sonra % 26'Iık bir oranla arpa ikinci sırada, % 16'lık bir oranla pamuk üçüncü sırada, % 10 ,9'luk bir oranla kırmızı mercimek dördüncü sırada ve % 9'luk bir oranla da antepfıstığı beşinci sırada yer almaktadır, ilde sulamaya açılan alanlarda, başka bir ifade ile, sulamanın başlaması ile pamuk, mısır, domates, biber, hıyar, patlıcan, kavun, karpuz, antepfıstığı, erik, kayısı, dut, ceviz, badem, nar ve üzüm gibi tarımsal ürünlerin değişik oranlarda önem kazandığı ve kazanmaya devam edeceği gözlenmiştir. 344
Söke ilçesi coğrafyası

Ege Bölgesi'nin Ege Bölümü'nde yer alan Söke, B. D. I. E verilerine göre 954 km2dir. 1990 yılında yapılan son idari bölünüşe göre 8 kasaba, 34 köy ve bir şehirden oluşan, idari olarak Aydın ili'ne bağlı bir ilçedir. Söke, yer şekilleri, iklim, doğal bitki örtüsü, nüfus ve ekonomik faaliyetler yönünden bulunduğu bölgenin ve bölümün özelliklerini taşımaktadır. Genel olarak doğal sınırlarla çevrilmiş olan ilçenin batısında doğu-batı yönünde uzanan Dilek Dağı ile güney ve güneydoğusunda Beşparmak Dağları'nın kuzey yamaçları uzanmaktadır. İki dağ kütlesinin arasında içinden Büyük Menderes Nehri'nin geçtiği çöküntü sahası olan Söke Ovası yer alır. İlçenin en önemli akarsuyu olan Büyük Menderes Nehri, doğu-batı yönünde akarak Söke Ovası'nı ikiye ayırır ve ilçenin güneybatısında Ege Denizi'ne dökülür. Yüzey şekilleri bakımından dağlık alanlar, platolar ve Söke Ovası'ndan oluşan sahada, birikinti koni ve yelpazeleri ile dağların kıyıya dik uzanmasından dolayı girintili çıkıntılı kıyılar ile kıyı kordonu ve okları da yer almaktadır. Genel olarak Akdeniz iklimi'nin yaşandığı alanda, kışın sağnak yağışlar etkili olmakta ve yıllık ortalama yağış miktarı 943 mm.'ye ulaşmaktadır. Yazın ise kuraklık bazı yıllarda şiddetini artırmaktadır. Alandaki yerüstü suları Büyük Menderes Nehri ile nehre karışan çok sayıdaki yan dereden oluşmaktadır. Çeşitli büyüklükteki göllerin bulunduğu sahada oluşumu yeni olan ve tarafımızdan ' Serçin Gölü' olarak adlandırılan göl dikkat çekmektedir. Çamiçi Gölü ile bağlantısı alüvyon setti ile kesilen göl, drenaj kanallarının da etkisi ile ortaya çıkmıştır. Azonal, intrazonal ve zonal toprak gruplarının yer aldığı sahada en önemli pay alüvyon topraklara aittir. Tarımsal üretiminin önemli bir bölümü bu topraklardan sağlanmaktadır. İlçede bitki örtüsü ormanlardanIV ve makilerden oluşmaktadır. Paleozoiğe ait şist ve kalkerlerden oluşan Dilek Dağı üzerindeki kızılçamlar ve karaçamlar Dilek Milli Parkı kapsamı içinde yer almaktadır. Makilerin de çeşitli elemanları alanda dağılış gösterir. İlçede, genel olarak toplu yerleşmeler bulunmakta, sürekli yerleşmeler ise; şehir, kasaba, köy ve mahallelerden oluşmaktadır. Geçici yerleşme olarak tarımsal veya hayvansal üretimler yapan çiftlikler ile sahada önemi ve sayısı iyice azalmış olan bahçe damları yer almaktadır. Söke ilçesi B. D. i. E 1990 yılı nüfus sayım sonuçlarına göre sık nüfuslu yerleşmelerdendir. Aynı yıla ait nüfus sayımına göre Söke Şehri'nde 50.866 kişi, sekiz kasabasa 40.761 kişi, otuz dört köyde 28.123 kişi olmak üzere toplam 119. 750 kişi yaşamaktadır. Eğitim ve kültür düzeyi yüksek olan sahada nüfusun büyük bölümünü genç nüfus oluşturmaktadır. Alandaki ekonomik faaliyetin esasını sulu tarım alanlarında buğday ve ayçiçeği gibi ürünlerle münavebeli olarak ekilen pamuk oluşmaktadır. Her türlü sebze ve meyve üretiminin gerçekleştiği ilçede, hayvancılık daha çok tarımı destekler özelliktedir.
E. Ü. Tıp Fakültesi için CBS tabanlı bir bina bilgi sistemi tasarımı: Tülay Aktaş Onkoloji Hastanesi örneği

bilişim teknolojilerindeki gelişmelerle birlikte bilgisayarlar hayatımızın her alanında büyük rol oynamaya başlamıştır. Özellikle bilginin etkin bir şekilde yönetilmesinde sağladığı kolaylıklar, kurumlar için onu vazgeçilmez kılmıştır. Çünkü kurumların en önemli ihtiyaçlarından biri etkin veri yönetimi sağlayan, problemlerin çözümünde ve karar verme sürecinde yardımcı olan bir bilgi sistemi oluşturmaktır. Nitekim son yıllarda bu ihtiyaç sadece sözel verilerden oluşan veri tabanı oluşturmaktan çok mekansal veriyi de içeren CBS tabanlı bilgi sitemi oluşturma eğilimi kazanmıştır. Özellikle belediyeler tarafından oluşturulan kent bilgi sistemleri ya da üniversite kampuslerine yönelik CBS tabanlı kampus bilgi sistemleri buna örnektir. Bu çalışmada, günümüzde henüz yaygınlaşmamış fakat gelecek de kurumlar için büyük önem kazanacağı öngörülen CBS tabanlı bir bina bilgi sistemi uygulaması gerçekleştirilmiştir. Önemli bir coğrafi varlık olan binaların mekansal ve mekansal olmayan verilerini toplayan, depolayan, analiz, sorgulama ve raporlar halinde sunabilme imkanı veren CBS tabanlı bir bina bilgi sistemi, özellikle kurumsal binaların yönetilmesinde büyük katkı sağlayacaktır. Hastaneler karmaşık bina yapıları, içerisinde yüzlerce insanı barındırması ve onların değişen ihtiyaçları nedeniyle yönetimi zor olan kurumlardır. Bu nedenle uygulama binası olarak hastane tercih edilmiştir. Sonuç olarak hastanenin yönetimi ve planlamalarda yardımcı olabilecek CBS tabanlı veri depolama, sorgulama, analiz yapma ve raporlama aracı ortaya çıkmıştır. Günümüzde coğrafi bilgi sistemlerinde öne çıkan bir başka eğilim coğrafi varlıkların üçüncü boyutlarının da dikkate alınmasıdır. Nitekim bu çalışmada bilgi sistemi oluşturulacak bina üç boyutlu olarak modellenmiş ve öznitelik verisiyle ilişkilendirilmiştir. Sonuç olarak Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi için Tülay Aktaş Onkoloji Hastanesi Üç Boyutlu Bina Bilgi Sistemi örneği gerçekleştirilmiştir.
Sürgü kasabasının coğrafyası

Sürgü Kasabası Doğu Anadolu Bölgesinin Yukarı Fırat bölümünde Malatya İlinin Doğanşehir İlçesine bağlı bir yerleşmedir. Toplamda 103 km2 olan alanı ve 1373 m ortalama yükseltisiyle Sürgü Çayının getirdiği alüvyonlarla oluşan Sürgü Ovasının üzerine kurulu yerleşmede jeolojik olarak hemen hemen her döneme ait araziler olmakla beraber hakim litolojiyi Permiyen dönemine ait mermer üst Triyas dönemine ait kireçtaşı oluşturur. Karasal iklimin hakim olduğu yerleşmede ana hidrografik unsuru Sürgü Çayı ve bunu besleyen ve adeta sahayla sembolleşen Takas, Pınarbaşı ve Akçapınar su kaynakları oluşturur. 2017 itibariyle 3370 nüfusa sahip olan sahada kırsal yerleşmeler hakim olurken deprem bölgesi olması hasebiyle mesken tiplerinin önemli bir bölümünü deprem konutları oluşturmaktadır. Araştırma sahası genel olarak alabalık ve kültür alabalıkçılığı ile adını duyurmuş olup saha da bu faaliyet ticari anlamda yapılmakta ve önemli turizm rekreasyonel alanların oluşumuna da ciddi bir zemin hazırlamaktadır.
Madra Barajı Havzasında erozyon analizi

Çalışmaya konu olan Madra Barajı Havzası, Anadolu kara parçasının kuzeybatısında, Balıkesir-İzmir il sınırları arasında yer almakta, 26 50' 30' ve 27 14' doğu boylamları ile 39 08' 00' ve 39 22' 30' kuzey enlemleri arasında bulunmaktadır. Doktora tezi olarak hazırlanan bu çalışmada, baraj havzasında yıllık ortalama toprak erozyonunun tahmin edilmesi, buna bağlı olarak baraj rezervuarının ne kadar sürede dolarak karalaşacağına yönelik kestirimlerde bulunulması amaçlanmıştır. Baraj havzasında erozyona bağlı olarak yıllık toprak kayıplarını ortaya çıkarabilmek için MPSIAC yöntemi tercih edilmiştir. MPSIAC yöntemi dokuz farklı parametrenin sahadan elde edilen ölçümlere bağlı kalmak kaydıyla belirli katsayı oranlarıyla çarpılarak daha sonradan bu parametrelerin toplamının alınması ile yıllık toprak kayıplarının tahminine yönelik oluşturulmaktadır. Jeolojik ve hızlandırılmış toprak erozyonlarını bir arada bünyesinde barındıran bu yöntemde kullanılan temel veri kaynakları; ana kayaç sertlikleri adına schimidt çekici, yağış erozyon faktörü adına aylık ortalama yağış verileri, araştırma sahasını ilgilendiren 1/25. 000 ölçekli topografya haritaları, 1/100. 000 ölçekli jeoloji ve büyük toprak grupları haritaları, DSİ Genel Müdürlüğü 1/5. 000 ölçekli batimetri haritası, yıllık akım verileri ve ArcMap programından oluşmaktadır. Erozyonu tahmin etmek için inceleme alanına uygulanan MPSIAC yöntemi sonucunda 22,5 ton/hektar/yıl olduğu belirlenmiştir. Bu değer, ülkemizde yürütülen toprak kayıpları ile ilgili tahmini değerin (6,14 ton/hektar/yıl) üzerindedir. Havza genelinde erozyon nedeniyle gerçekleşen yıllık toprak kayıplarının orta derecede risk oluşturduğu söylenebilir. Dolayısıyla baraj rezervuarının çıktı bilançosu dışarıda bırakılmak kaydıyla 80 8 yıl süre içerisinde ekonomik ömrünü tamamlayarak karalaşma sürecini tamamlayacağı tahmin edilmiştir. MPSIAC yöntemiyle elde bulguların doğruluğunu sorgulamak amacıyla ikinci bir yöntem olarak RUSLE eşitliği de inceleme alanına uyglanmıştır. Bu kapsamda her iki yöntemde de erozyonu adına yüksek risk sınıfları ve birikim sahalarının olduğu araziler birbiriyle paralellik gösterdiği saptanmıştır. Özellikle granit, granodiyorit anakayasının yaygın olduğu eğimli arazilerde erozyon önemli bir uygulamalı jeomorfolojik sorun olarak değerlendirilmelidir. Erozyon riski yüksek sahalarda özel önlemler alınması ve erozyon hızının yavaşlatılması önerilmektedir.