Örgütsel adaletin örgütsel sessizliğe etkisi: Ampirik bir çalışma

Bu araştırmada örgütsel adalet algısı ile örgütsel sessizlik düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca araştırmada demografik değişkenlerin çalışanların örgütsel adalet algılarında ve örgütsel sessizlik düzeylerinde farklılık ortaya çıkarıp çıkarmadığı da belirlenmeye çalışılmaktadır. Alan araştırmasında anket tekniği ve kolayda örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Çalışmanın evrenini Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi'nde görev yapmakta olan bütün akademik ve idari personel oluşturmaktır. Hazırlanan anket formları maksimum katılımcı sayısı hedeflenerek dağıtılmıştır. Geri dönüşü olan anketlerden 301 tanesi araştırma kapsamına dahil edilmiştir. Araştırma sonuçlarına ulaşmak için SPSS 21.0 paket program aracılığıyla tanımlayıcı istatistikler, faktör analizi, güvenirlik analizi, önemlilik karşılaştırma testleri kullanılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek için ise Pearson Korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi ve basit doğrusal regresyon analizleri uygulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, örgütsel adalet ve örgütsel sessizlik ölçeklerinin literatüre uyumlu şekilde dağıtım adaleti, işlem adaleti, etkileşim adaleti, kabullenici sessizlik, savunmacı sessizlik, korumacı sessizlik şeklinde üçer alt boyuttan oluştuğu, ölçeklerin yapısall geçerliliğinin ve güvenilirliğinin oldukça yüksek değerlerde olduğu bulgusu elde edilmiştir. Ayrıca üniversite çalışanlarının dağıtım adaleti algısı ortalamalarının 3 ,63, işlem adaleti algısı ortalamalarının 3 ,36, etkileşim adaleti algısı ortalamalarının 3,65 ve örgütsel adalet algısı ortalamalarının 3,56 şeklinde yüksek bir değere yakın olduğu, kabullenici sessizlik ortalamalarının 2 ,29, savunmacı sessizlik ortalamalarının 1,95 ve örgütsel sessizlik ortalamalarının ise 2,65 şeklinde ortalamaya yakın bir değerde olduğu belirlenmiştir. Bir anlamda olumlu sessizlik olarak kabul edilen korumacı sessizlik ortalamalarının ise 3,71 değerinde yüksek bir düzeyde olduğu sonucu elde edilmiştir. Araştırmada incelenen değişkenlerin katılımcıların demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğini belirmek amacıyla fark testleri yapılmıştır. Buna göre; erkeklerin kadınlardan daha yüksek örgütsel adalet ve örgütsel sessizlik düzeyinde oldukları, doktora derecesinde eğitim sahibi ve 1-5 yıl aralığında kurum hizmet süresine sahip olan, akademik personel statüsündeki ve öğretim üyesi olan çalışanların en yüksek örgütsel adalet algısı içinde oldukları, en düşük gelir düzeyindeki çalışanların en düşük örgütsel adalet algısına sahip oldukları, ön lisans mezunlarının ve en düşük gelir grubunda yer alanların en yüksek örgütsel sessizlik düzeyinde oldukları, öğretim üyelerinin en düşük örgütsel sessizliğe sahip grup oldukları bulunmuştur. Kabullenici sessizlik üzerinde dağıtım adaletinin negatif yönlü ve anlamlı, işlem adaletinin ise pozitif yönlü ve anlamlı şekilde etkilediği, etkileşim adaletinin ise anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Savunmacı sessizlik üzerinde dağıtım ve etkileşim adaletinin negatif yönlü ve anlamlı şekilde etkilediği, ancak işlem adaletinin anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmüştür. Korumacı sessizlik üzerinde dağıtım adaletinin pozitif yönlü, işlem adaletinin negatif yönlü ve anlamlı etkisinin olduğu, etkileşim adalet algısının ise anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca örgütsel sessizlik üzerinde örgütsel adalet algısının negatif yönlü ve anlamlı bir etkisinin olduğu, örgütsel sessizliğin varyansının %1,4'ünün örgütsel adalet tarafından açıklandığı da bulunmuştur.