turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Evcil hayvan sahibi olan bireyler ile evcil hayvan sahibi olmayan bireylerin empatik eğilim ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, evcil hayvan sahibi olan bireylerle evcil hayvan sahibi olmayan bireylerin empatik eğilim düzeyini ve yaşam doyumunu karşılaştırmaktır. Araştırmanın örneklemini, İstanbul ilinden 18 ile 65 yaş arasında 70 kadın ve 70 erkek olmak üzere 140 kişi oluşturmaktadır. Çalışma yüz yüze yapılmış ve katılımcılar çalışma ile ilgili bilgilendirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak Sosyodemografik Form, Empatik Eğilim Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Evcil hayvanı olan ve olmayan bireylerin empatik eğilim düzeyini ve yaşam düzeyini karşılaştırmak için bağımsız örneklem t-testi; evcil hayvan sahibi olmanın merhamet, sorumluluk, mutluluk ve ev dışında geçirilen süre ile ilgili fikirlerle ilişkisine bakmak için Pearson korelasyon analizlerinden faydalanılmıştır. Analizlerde anlamlılık derecesi 0.05 olarak alınmış, güven aralığı %95 olarak kabul edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, evcil hayvan sahibi olmak ya da evcil hayvan sahibi olmamak empatik eğilim düzeyini ve yaşam doyumunu etkilememektedir. Evcil hayvan sahibi olan bireylerin merhamet ve sorumluluk duyguların da bir değişim görülmezken; evcil hayvanla geçirilen süre arttıkça mutluluk hissinde azalma görülmüştür. Çalışmamızın sonuçlarından elde ettiğimiz bulguların, ileriki çalışmalar tarafından desteklenmesi gerekmektedir.
Davranışlarda iç-dış kontrol odağı ile ruh sağlığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Rotter tarafından ileri sürülen kontrol odağı, bireyin kendisine olanları kontrol edebilmesi, ya da edememesi algısını sunan bir kavramdır. Olumlu veya olumsuz olaylar üzerinde kendi kişisel kontrollerinin bulunduğuna inanan kişilerden iç kontrol odaklı, bunların kendi davranışlarından bağımsız meydana geldiğine inananlardan da dış kontrol odaklı olarak söz edilir. Çalışmalar, iç kontrol odaklı olmanın, olumlu bir kişilik özelliği olduğunu vurgulamaktadır. Birçok çalışmada dış kontrol odağı ile psikopatoloji arasında anlamlı ilişkiler bildirilmektedir. Problem çözmede kendini algılamayla ilgili araştırmalarda problem çözmede kendini yeterli algılamanın ruh sağlığını olumlu yönde etkilediği ve yeterli olarak algılayanların çevreyi kontrol etmede kendine güvendikleri, nedenleri daha fazla iç ve kontrol edilebilir faktörlere atfettikleri bildirilmektedir. Bu araştırmada kontrol odağı ve problem çözmede kendini algılamayla ruh sağlığı arasındaki ilişki üniversite öğrencileri üzerinde incelenmiş ve Ege Üniversitesi Edebiyat ve Fen Fakültelerindeki Türk Dili ve Edebiyat, Tarih, Fizik, Kimya bölümleri ikinci ve üçüncü sınıf öğrencileri örneklemi oluşturmuştur. 327 kişi araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırmada sosyo-demografık değişkenler Bireysel Bilgi Formuyla, ruh sağlığı düzeyi, Katz Uyum Skalası Bireysel Formuyla, kontrol odağı, Rotter'in tç - Dış Kontrol Odağı Ölçeğiyle, problem çözme konusunda kendini algılama da Problem Çözme Envanteriyle ölçülmüştür. Araştırma sonunda kontrol odağı-problem çözme konusunda kendini algılama, problem çözme konusunda kendini algılama-ruh sağlığı ve kontrol odağı-ruh sağlığı arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Öğrencilerde dış kontrol odağı eğilimi arttıkça problem çözmede kendini yetersiz algılamalarının da arttığı, problem çözmede yetersiz algılamaları arttıkça ruh sağlıklarının bozulduğu, dış kontrol odağı-eğilimi arttıkça da ruh sağlıklarının bozulduğu görülmüştür. Bu ilişkileri daha iyi anlayabilmek için kontrol odağı ve problem çözmede kendini algılama açısından örneklemin uç ve orta noktalarında yer alan denekler ayrılarak bunların ruh sağlığı düzeyleri incelenmiştir. Uygulanan varyans analizi sonucunda kontrol odağı ve problem çözmede kendini algılamanın ayrı ayrı ruh sağlığı üzerinde anlamlı etkileri olduğu görülmüş fakat çift yönlü varyans analizi sonucunda bu iki değişkenin ruh sağlığı üzerinde birlikte anlamlı ortak bir etki göstermedikleri saptanmıştır. (p>0.05).
Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygının kendini sabotaj ve erteleme davranışı ile ilişkisi

Bu çalışmada üniversite öğrencilerinde sosyal kaygı ve kendini sabotajın, akademik erteleme davranışı üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Bu doğrultuda Üsküdar Üniversitesi'nde lisans eğitimi gören ve 86 kadın, 114 erkek olmak üzere toplam 200 üniversite öğrencisine anket yapılmıştır. Katılımcılara uygulanan veri toplama aracında sosyodemografik bilgi formu ile birlikte Sosyal Kaygı Ölçeği, Kendini Sabotaj Ölçeği ve Akademik Erteleme Davranışı Ölçeği yer almaktadır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre kaygı ve kaçınma akademik ertelemeyi artırmaktadır. Bununla birlikte kendini sabotaj da akademik ertelemeyi artırmaktadır. Kaçınma, kendini sabotaj ve akademik erteleme yaşa göre farklılaşmaktadır. Yaşı küçük olan üniversite öğrencilerinin kaçınma, kendini sabotaj ve akademik erteleme davranışları daha yüksektir. Diğer taraftan anne eğitim düzeyine göre kaygı, kendini sabotaj ve akademik erteleme davranışı farklılaşırken; baba eğitim düzeyine göre de kaygı, kaçınma ve akademik erteleme davranışı farklılaşmaktadır. Ebeveyn eğitim düzeyi düşük olan katılımcıların sosyal kaygı, kendini sabotaj ve akademik erteleme davranışları daha yüksektir.
Effects of motherhood conceptualization and gender role of mothers on gender stereotyped knowledge in their preschool children

Bu çalışmada, 4-5 yaş grubu çocukların ve onların annelerinin toplumsal cinsiyet rollerine yaklaşımı, çocuğun cinsiyeti üzerine gerçekleşen yarı-yapılandırılmış biranne-çocuk sohbeti ile incelenmesi amaçlanmıştır. Katılımcılar 65 Türk, anne-çocukçiftidir (Nçocuk = 65; Nanne = 65). Çocukların yaş aralığı 45-65 aylık; annelerin yaş aralığı 25 ile 44 yaş arasındadır. Anneler Bem Cinsiyet Rolü Envanteri'ni ve Annelik Rolü Övgüsü ölçeğini dolmuşlardır. Annelik Rolü Övgüsü ölçeği bu çalışma kapsamında geliştirilmiş olup, annelerin annelik deneyimlerini nasıl kavramsallaştırdıkları ve bunu annelik kimliğiyle nasıl içselleştirdiklerini ölçmeyi amaçlamaktadır. Annelerin feminenlik ve maskülenlik seviyeleri ve annelikkonseptini oluşturma şekilleri, çocuklarıyla yaptıkları çocuklarının cinsiyeti üzerinesohbette, çocuk ve annenin cinsiyet rolleri şemalarını ve geleneksel tutumlarıyla ilişkisini incelemek için bakılmıştır. Çalışmamız, anne ve çocuk sonuçları arasında uyumlu bir model bulmuştur. Cinsiyet üzerine sohbet esnasında, hem annelikövgüsü yüksek olan anne hem de bu annenin çocuğu daha çok geleneksel ifadekullanmıştır. Buna ek olarak, genç anneler ve onların çocukları da daha çok geleneksel olmayan ifadelerle çocuğun kendi cinsiyeti hakkında konuşmuşlardır. Bu yazında çalışmanın sonuçları, sonuçların yorumları ve sonraki araştırmalar için önerilerde bulunulmuştur
Genç yetişkinlik döneminde (25-35 yaş) duygusal zekanın karar verme stratejileri üzerindeki etkisi

Bu çalışmada genç yetişkinlik döneminde duygusal zekanın karar verme stratejileri üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca ek değişkenler olarak empati düzeyi, yaş ve cinsiyet farklılıkları açısından da incelenmiştir. Bu sayede, kişinin birçok tutumunda etkili olan duygusal zekanın, karar vermede ne derecede etkili olduğunun farkındalığını arttırmak hedeflenmektedir. Özellikle son 15 yılın araştırmalarında konu olan duygusal zeka, birçok yaş grubunda ve genel olarak farklı mesleklerdeki akademik başarı ve yöneticilik üzerindeki etkileri ile ilişkilendirilmiştir. Bu çalışma ise gelişimin genç yetişkinlik dönemini temel alarak karar verme üzerindeki etkisi üzerine yoğunlaşmıştır. Araştırma kapsamında 131'i kadın 109'u erkek olmak üzere toplam 240 katılımcıya ulaşılmıştır. Çalışmaya katılan kişilerin duygusal zekalarını saptamak amacıyla Bar-On, karar verme stratejilerini saptamak üzere Karar Stratejileri Ölçeği, duygusal ve bilişsel boyutuyla empatiyi saptamak üzere Temel Empati Ölçeği ve demografik bilgi toplamak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen Sosyodemografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Katılımcılardan elde edilen veriler araştırmacı tarafından kodlanmış ve SPSS 21.0 programına aktarılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların demografik bilgileri frekans ve yüzde analizi olarak sunulmuştur. Ölçek puanlarının normallik sınamasında Çarpıklık katsayısı kullanılmıştır. Sürekli bir değişkenden elde edilen puanların normal dağılım özelliğinde kullanılan çarpıklık katsayısının 1 sınırları içinde kalması puanların normal dağılımdan önemli bir sapma göstermediği şeklinde yorumlanabilir (Büyüköztürk, 2011 :40). Normallik sınamasında ölçek ve alt ölçek puanları normal dağılım gösterdiğinden puanların cinsiyet, medeni durum, yaş ve öğrenim düzeyi değişkenlerine göre karşılaştırılmasında bağımsız iki örneklem t testinden yararlanılmıştır. Ölçekler arası ilişki analizi için Pearson korelasyon tekniği; nedensellik ilişkisi için çoklu regresyon analizinden yararlanılmıştır. Analizlerde anlamlılık düzeyi 0,05 (p<0,05) olarak belirlenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre genç yetişkinlerin; duygusal zeka ve içtepisel karar verme puanı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamış, kararsız karar verme puanı arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki, ve bağımlı karar verme ve mantıklı karar verme arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur. İçtepisel karar verme ile empati alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki görülmemiş, diğer alt boyutlar arasında çeşitli ilişkiler ortaya çıkmıştır. Duygusal zeka ile bilişsel empati arasında anlamlı bir ilişki bulunmamış, duygusal empati ile arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.
Gemi adamlarında bağlanma stilleri ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün ruhsal belirtilerle ilişkisi

Giriş: Gemi adamlarının evlerinden ve ailelerinden uzun süre ayrı kaldıkları izolasyonlu iş ortamlarının stresle birlikte hem fiziksel hem ruhsal sağlıkları için olumsuz sonuçlara yol açtığı bilinmektedir. Yorgunluğun sebep olduğu stres aynı zamanda alkol/madde kötüye kullanımı ve ruhsal problemlerle ilişkili bulunmuştur. Yapılan çalışmalarda belirsizliğe tahammülsüzlük arttıkça da intihar düşüncesinin arttığı ve duygu durumun negatif etkilendiği gözlemlenmiştir. Bağlanma ilişkisi de psikopatoloji için genel bir risk faktörü kabul edilmektedir. Depresyon ve intihar düşüncesinin güvensiz bağlanma biçimiyle ilişkili olduğu ileri sürülmüştür. Amaç: Çalışmada gemi adamlarında bağlanma güvenliği düştükçe ve belirsizliğe tahammülsüzlük arttıkça ruhsal belirtilerin arttığı sonuçları bulunması amaçlanmaktadır. İntihar riskinin yüksek olduğu bu meslek grubunda ruhsal belirtilerin bağlanma stilleri ve belirsizliğe tahammülsüzlükle ilişkisini araştırmak literatüre katkı sağlamanın yanı sıra iş etkinliği ve ruh sağlığı açısından önem taşımaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırma seçkisiz örneklem yöntemi kullanılarak Aliağa ilçesinde uzun yola çıkan 120 gemiadamına yapılmıştır. Ölçek ve formlar internet ortamı üzerinden e-posta aracılığı ile toplanmıştır. Bulgular: Yapılan araştırmada ruhsal belirtiler, belirsizliğe tahammülsüzlük ve bağlanma stilleri ile anlamlı pozitif ilişkili bulunmuştur. Demografik bilgiler incelendiğinde ise; ruhsal belirtiler eğitim durumu ile ilişkili bulunurken, belirsizliğe tahammülsüzlük ve bağlanma stilinin ise eğitim durumu ile arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Medeni durumu evli olanların ise tüm ölçek ve alt boyut puanları ilişkisi olan ve olmayanlara kıyasla daha yüksek saptanmıştır. Ruhsal belirtilerin tüm alt boyutları, belirsizliğe tahammülsüzlük ve bağlanma stilleri ile meslekteki yıl arasında istatistikçe anlamlı bir farklılık saptanmıştır. 'Somatizasyon', 'Fobik anksiyete' ve 'Psikotizim' alt boyutları belirsizliğe tahammülsüzlük ve bağlanma stilleri ile gemideki görevler arasında istatistikçe anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Alkol kullanım durumu ile bağlanma stilleri ile ilgili anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Madde kullanımı ile Belirsizliğe tahammülsüzlük arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır.
Üniversite öğrencilerinde mükemmeliyetçilik, bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve kaygı arasındaki ilişkiler

Bu araştırmada üniversite öğrencilerinde mükemmeliyetçilik, bilişsel duygu düzenleme stratejileri, akademik erteleme ve kaygı arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmanın örneklemi 360 üniversite öğrencisinden (210 kadın, 150 erkek) oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama amacı ile Kişisel Bilgi Formu, Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği, Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği, Akademik Erteleme Ölçeği ve Kaygı Anketi kullanılmıştır. Gönüllü katılımcılara ölçek ve araştırma ile ilgili bilgilendirme internet üzerinden yapılmış ve ölçekler online olarak www. surveey. com adresi üzerinden doldurulmuştur. Yapılan bağımsız örneklem T-testi analizleri sonucunda, erkek katılımcıların kadın katılımcılara kıyasla çok boyutlu mükemmeliyetçilik ölçeğinin toplam puanından, sosyal olarak belirlenen mükemmeliyetçilik alt boyutundan, bilişsel duygu düzenleme ölçeğinin pozitif tekrar odaklanma ve diğerlerini suçlama alt boyutlarından anlamlı derecede daha yüksek puan aldıkları görülmüştür. Kadın katılımcıların erkek katılımcılara kıyasla bilişsel duygu düzenleme ölçeğinin ruminasyon alt boyutundan ve kaygı anketi puanlarından anlamlı derecede daha yüksek puan aldıkları bulunmuştur. Araştırma değişkenleri arasındaki korelasyon analizleri sonucunda da kendine yönelik mükemmeliyetçilik alt boyutu ile kendini suçlama ve ruminasyon stratejileri arasında pozitif yönde anlamlı ilişkilere, sosyal olarak belirlenen mükemmeliyetçilik ile kendini suçlama ve felaketleştirme stratejileri arasında pozitif yönde anlamlı ilişkilere ulaşılmıştır. Son olarak kaygı toplam puanının yordanmasına ilişkin yürütülen hiyerarşik regresyon analizi sonucunda, akademik ertelemenin, sosyal olarak belirlenen mükemmeliyetçilik alt boyutunun ve plana tekrar odaklanma, felaketleştirme ve diğerlerini suçlama stratejilerinin kaygı puanlarıyla anlamlı derecede ilişkili olduğu bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen bulgular ilgili literatür bilgileri ışığında tartışılmış, araştırmanın sınırlılıkları ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.
Telkin edici görüşmelerin çocukların bellekleri üzerindeki etkisi

Bu araştırmada, okul öncesi dönemde telkinin çocuk belleği üzerindeki etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çocuklarda telkine yatkınlığı etkileyen, görüşme ortamına ve çocuğun bireysel özelliklerine bağlı bazı değişkenler ele alınmıştır. Araştırmaya, yaşları 4-6 arasında değişen (48- 80 ay), 49'u kız, 51'i erkek toplam 100 çocuk katılmıştır. Çocuklara, katılımcı olarak izledikleri bir tiyatro oyununa ilişkin farklı türde sorular yöneltilmiştir. Katılımcılar seçkisiz olarak iki gruba atanmışlardır. Gruplardan birinde kısa, diğerinde uzun aralıklarla gerçekleştirilen görüşmelerde yanıtlamışlardır. Bu sorularla çocukların serbest hatırlama, ipuçlu hatırlama ve telkine yatkınlık düzeyleri değerlendirilmiştir. Yanlış yönlendirici soruların da yer aldığı bu görüşmeler iki kez tekrarlanmıştır. Bunların ardından ayrı bir görüşmede verilen bellek testi ile katılımcıların belleklerinde, verilen telkinlerin etkisiyle oluşan bozulma derecesi ölçülmüştür. Ayrıca çocukların alıcı dil becerileri ve akıcı zekaları, mizaçları ve ebeveynlerinin çocuk yetiştirme tarzlarının, onların telkine yatkınlık düzeyi ve diğer bellek performanslarıyla ilişkileri incelenmiştir. Bu bilişsel ve psiko-sosyal özellikleri ölçmek için sırasıyla Peabody Resim Kelime Testi, Renkli Progressive Matrisler, Çocuklar için Kısa Mizaç Ölçeği ve Çocuk Yetiştirme Anketi kullanılmıştır. Uzun aralıklarla görüşme yapılan grubun telkine yatkınlık düzeyinin ve telkinler sonucu belleklerinde oluşan bozulmanın kısa aralıklarla görüşülen gruptan daha fazla olduğu gözlenmiştir. Katılımcıların yaşları; tepkisellik, sebatkarlık ve sıcakkanlılık özellikleri; anne-babalarının itaat bekleme, sıcaklık ve açıklayıcı akıl yürütme ebeveynlik tarzları; alıcı dil becerileri ve akıcı zekaları; serbest hatırlama ve ipuçlu hatırlama performansları telkine yatkınlık düzeyleriyle ilişkili bulunmuştur. Bulgular, ilgili alanyazın ışığında ve adli alandaki uygulamalarla ilişkisi kapsamında tartışılmıştır.
Lise öğrencilerinde benlik saygısı ve yaşam doyumu ilişkisi

Bu araştırmanın amacı, ergenlik dönemindeki lise öğrencilerinin demografik değişkenleri göz önüne alınarak, lise öğrencilerinde benlik saygısı ile yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma niceliksel araştırma yöntemlerine uygun olarak yapılmıştır. 2017- 2018 eğitim-öğretim yılında lise düzeyindeki ergenlerden, tezin yöntem kısmında açıklanan örneklemi içermektedir. Anket formunda Benlik Saygısı Ölçeği, Çok Boyutlu Yaşam Doyumu Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu yer almıştır. Araştırma verilerinin analizinde SPSS 21.00 kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, lise öğrencilerinin yaşam doyumu puanlarının benlik saygısını anlamlı düzeyde yordamadığı bulunmuştur.
Relationship between self-construals and marital quality

Bu çalışma, amaçlanan dört ana başlıkta incelenebilir. Birinci olarak, Dengeli Bütünleşme-Ayrışma modelinden hareketle insanların ayrışma ve bütünleşme ihtiyaçlarından doğan dört farklı benlik tipinin algılanan karar verme kalitesi, çift uyumu, ile evlilik doyumu üzerindeki etkisi incelendi. İkinci olarak, evlilik tiplerinin üç derecesi olan görücü usulü, aile içerikli anlaşarak ve anlaşarak evlenmenin algılanan karar verme kalitesi, çift uyumu, ile evlilik doyumu üzerindeki etkisine bakıldı. Üçüncü olarak, bu iki değişkenin ortak etkisine bakıldı. Son olarak, evlilik kalitesini yordayan değişkenler yapısall eşitlik modeliyle test edildi. İkiyüzdoksaniki evli çift en az bir yıllık evli olmak önkoşuluyla, kartopu tekniği kullanılarak, İstanbul, Ankara, Mersin, Denizli ve Ordu illerinden seçilerek bu çalışmaya katılmıştır. Sonuçlara göre, benlik tipinin tüm değişkenler üzerinde anlamlı temel etkisinin olduğu bulunmuştur. Benlik tipi ile evlilik tipinin çift uyumu ve evlilik doyumu üzerine ortak etkilerinin anlamlı olduğu; ayrıca, evlilik tipinin evlilik doyumuna temel bir etkisinin olmadığı yapılan analizler sonucunda ortaya çıkmıştır. Son olarak, ilişkili olma ve kendileşmenin doğrudan ve/veya algılanan karar verme kalitesinin aracılığıyla evlilik kalitesini anlamlı şekilde yordadığı bulunmuştur.
Evli bireylerin umutsuzluk ve depresyon düzeylerinin sosyodemografik değişkenlere göre incelenmesi

Bu çalışmada evli bireylerin umutsuzluk ve depresyon düzeyleri sosyodemografik değişkenlere göre araştırılmıştır. Çalışmaya İstanbul, Bakırköy'de yaşayan random olarak 60'ı erkek 60'ı kadın olmak üzere toplam 120 evli birey katılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak 'Beck Depresyon ölçeği', 'Beck Umutsuzlık ölçeği' ve 'Sosyodemografik Bilgi Formu' kullanılmıştır. Toplanan verilerin analizi SPSS V23 programı ile yapılmıştır. Verilerin normal dağılıma uygunluğunu incelemek için Kolmogorov-Smirnov testi uygulanmıştır. Normal dağılıma uymayan Beck depresyon ve Beck Umutsuzluk Ölçeği puanlarının sosyodemografik özelliklere göre karşılaştırılması Mann Whitney U ve Kruskal Wallis testleri ile incelenmiş ve depresyondan alınan puanlarla umutsuzluk puanları arasındaki ilişkiyi belirlemek için Korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırmada ulaşılan sonuçlar, evli bireylerde depresyon ve umutsuzluk arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğunu göstermiştir. Evli bireylerde depresyona göre farklılık gösteren sosyodemografik değişkenler babanın hayatta olmaması ve ailede ruhsal rahatsızlık yaşayan bir kişinin bulunması olarak belirlenmiştir. Umutsuzluk ile farklılık bulunan sosyodemografik değişkenler ise cinsiyet, ailede ruhsal rahatsızlık yaşayan bir kişi varlığı ve ev sahibi olma durumu şeklindedir.
Özel eğitim ve rehabilitasyon alanında çalışanlarda tükenmişlik

Çalışanların işyerinde yorulması ya da yıpranması anlamına gelen duygusal tükenme, tükenmişliğin en çok yaşanan boyutudur ve çalışanın kendini duygusal olarak yıpranmış ve yorulmuş hissindeki artış olarak tarif edilir. Duygusal tükenme, yoğun çalışma temposundaki kişinin aşırı sorumluluk alarak zorlanması ve hizmet götürdüklerinin beklentileri karşısında yetersizlik yaşaması sonucu ortaya çıkar. Tükenmişliğin ikinci boyutu, kendisini diğerlerine alaycı ya da olumsuz tutum sergileme ve onlara bir madde muamelesi yapma şeklinde gösteren duyarsızlaşmadır. Çalışan içinde bulunduğu duygu durumla baş edebilmek için, hizmet götürdüklerine karşı alaycı, onları küçümseyen, duyarsız davranış bütünü göstermektedir. Böyle bir duygu durumunda kişinin kendisi ile ilgili değerlendirmeleri olumsuz bir nitelik kazanır. Bu durum onun iş ve iş arkadaşlarıyla ilişkisinde yetersizlik duygusu yaşamasına yol açar. Kişisel başarı beklentisindeki düşme sonucunda, tükenmişliğin üçüncü boyutu ortaya çıkmış olur. Özel eğitim alanı, hizmet verilenle birebir ilişkinin yoğun olduğu bir alandır. Aile, engelli ya da uzmanın beklentisinin bazen yüksek olduğu bilinmektedir. Çalışmamızda tükenmişlik genel bir anlatım ile özetlenmiş ve özel eğitim kurumlarında çalışanların yaşamış oldukları tükenmişliğin gizli, örtük fenomenleri açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın birinci bölümünde, tükenmişlik olgusu ele alınmıştır. Tükenmişlik modelleri özetlenmiştir. Çalışma çerçevesinde ayrıca, tükenmişliğin nedenleri, tükenmişliğin fiziksel, davranışsal ve psikolojik nedenleri ele alındıktan sonra tükenmişliğin kişisel boyutu, iş hayatı üzerindeki etkileri vb. gibi sonuçlar ele alınmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise; özel eğitim ve rehabilitasyon kurumlarında çalışanların tükenmişlik düzeylerini belirlemek için bir alan araştırması yapılmıştır. Yapılan bu araştırmada; bireylerin duyarsızlaşmasının, onların duygusal tükenmişlik düzeyini olumlu etkilediği bulunmuş ve tükenmişliğin en kritik boyutunun duygusal tükenme boyutu olduğu sonucu elde edilmiştir.
Koku ve bilişsel uyarımın beyin fırtınasında yaratıcılığa etkisi

İnsan hayatını daha kolay hale getiren birçok yeni programın, teknolojinin ve materyalin üretilmesinin ardında insanlar tarafından üretilen düşünceler yatmaktadır. Düşünce üretimini artırmayı amaçlayan bir teknik olan beyin fırtınası, teorik ve uygulamalı olmak üzere yaygın olarak çalışılan bir konudur. Beyin fırtınasında düşünce üretimini artırmak için bugüne kadar birçok yöntem ve kolaylaştırıcı etmen uygulanmış olsa da koku sunumunun etkisi neredeyse hiç incelenmemiştir. Bu amaçla gerçekleştirilen ilk deneyde koku ve bilişsel uyarımın beyin fırtınasında yaratıcılığa etkisi incelenmiştir. Katılımcılar bireysel beyin fırtınası gerçekleştirerek, bir satış temsilcisinin işindeki verimliliğinin artırılması için düşünceler üretmişlerdir. Bilişsel uyarım koşulunda olan katılımcılar, beyin fırtınasından önce problem ile ilişkili ipucu kelimeler almıştır. Koku sunumu ise bu bilişsel uyarılma esnasında gerçekleştirilirken, ikinci olarak da beyin fırtınası oturumunun ortasında gerçekleştirilmiştir. Koku ile birlikte eşleştirilen bilişsel uyarılma, oturumun yarısından itibaren ikinci koku sunumu ile tetiklenmiş ve düşünce üretiminde artış gözlenmiştir. Aynı zamanda koku sunumu alan katılımcıların toplam özgün düşünce sayıları ve esnek düşünme becerileri koku almayan katılımcılardan yüksektir. Bu bulgular kokuların bellekten geri getirme özelliği ve çağrışımsal bellekte sağladığı uyarımla açıklanmıştır. Benzer bir işlem ile gerçekleştirilen ikinci deneyde bütün koşullarda ipucu kelime bulunmaktadır. İlk deneyden farklı olarak oturum öncesinde ve oturum ortasında olmak üzere koku sunum zamanları değişimlenmiştir. Sonuç olarak oturum öncesinde koku sunumu alan katılımcıların toplam esneklik puanları, diğer koşuldaki katılımcılardan yüksek bulunmuştur. Ayrıca iki farklı zamanda koku sunumu alan katılımcıların özgün düşünce sayıları ikinci yarıdan itibaren daha yüksek bulunmuştur. Bu bulgular, ilk deneydeki sonuçları doğrulaması ve koku sunumunun esneklik üzerindeki etkisi bağlamında açıklanmıştır.