İşletmelerde motivasyon ve iş doyumu ilişkisi uygulamadan bir örnek

Yeterli niteliklere sahip insan gücünün, sağlanması, bilgi, beceri ve yeteneklerinin geliştirilmesi örgüt tarafından benimsenen 'Örgüt amaçlan' doğrultusunda güdülenerek iş başarımı ya da performansının en üst düzeye çıkarılması, örgütle bütünleşmesi ve özdeşleşmesinin gerçekleştirilerek örgüt üretkenliğinin maksimum düzeye yükseltilmesi insan kaynağı yöneticisinin ana amacıdır. Çalışan için bir mutsuzluk kaynağı, örgüt için üretkenlik sorunu olması nedeniylenmiş doyumsuzluğu, her düzeydeki yönetici tarafından üzerinde önemle durulması gereken konulardan biridir. Konu ile ilgili yazınlar incelendiğinde doyum-iş başarımı ilişkilerinin, iş doyumunu belirleyen faktörlerin, sayısız araştırmaya konu olduğu görülür. Güdüleyici bir iş ortamının varsayımları üzerinde kafa yoran örgüt kuramcıları, çalışanların çalıştıkları işleri ve çalışma ortamlarını anlamlı, doyum sağlayıcı, ilginç, ilginç olduğu kadar cazip bulmalarını sağlayacak, ihtiyaç ve arzularının çoğunluk bölümüne cevap verecek, yeteneklerini kullanmalarına ve geliştirmelerine olanak sağlayarak, kendilerini gerçekleştirmelerine uygun bir çalışma ortamının yaratılmasına ilişkin yöntemler geliştirmişler ve önerilerde bulunmuşlardır. Benzer şekilde gelişmiş ülkelerde, çalışanları doyum ve doyumsuzluğa götüren ögütsel faktörleri bulgulamak, bu yolla yönetimin, örgütsel etkenliği arttırmada hangi değişkenler üzerinde duracağını ortaya çıkarmak amacıyla ölçüm, denetim ve bulgulamalar yapılmıştır. Çağdaş motivasyon kuramlarında yer alan yöntemleri ve ileri sürülen önerileri göz önünde bulundurarak, çalışanların gereksinmelerine ve isteklerine anlaşılabilir, açık, güvenli ve doyurucu bir çalışma ortamı yaratmak, yaratılan bu ortamda çalışan bireylerin istek ve ihtiyaçlarıyla örgüt amaçlan arasında uyum sağlamak, insan 107 kaynağından daha iyi yararlanmak suretiyle verim almak günümüz yöneticisinin başta gelen görevi olmuştur. iş doyumu, iş'in içeriği ve iş ortamına karşı bireyin olumlu tutumlarının tümü olarak tanımlanmıştı. Doyum bireyin tutumlarına bağlı bir kavram olduğu için sübjektiftir. Bu nedenlenmiş doyumu sağlamayı amaçlayan işletme yönetimi, hemen her konuda açık olmak zorundadır. İş'e alma politikasından, ücret, terfi politikasına, performans değerlendirme politikasına kadar şirket içindeki tüm insan kaynakları araçlarının çalışanlarca bilinmesi ve bunların daima göz Önünde tutulması, olumlu tutumların gelişmesine yardımcı olacaktır. Ülkemizde de, doyum olgusu ile doyumsuzluk sorununu inceleyen araştırmalar yapılmıştır. Yapılan bu araştırmaların bulguları incelendiğinde gelişmiş ülke işgöreninin doyumsuzluk sorunlarıyla az gelişmiş ülke işgörenin iş'te doyumsuzluğa götüren nedenlerin birbirlerinden ayrıldığı ya da ayrımlı olduğu görülür. Örneğin ücret faktörü gelişmiş ülke çalışanları için artık doyum kaynağı olmaktan çıkmıştır. Ancak ülkemiz çalışanları için aynı sonucu söylemek mümkün değilse de sıralama yapmak gerektiğinde en azından ön sıralarda yer almadığı söylenebilir. Ülkemiz insan kaynakları yöneticileri de, çağdaş güdülenme kuramcıları tarafından geliştirilen yöntemleri, ortaya konmuş Önerileri göz önünde bulundurarak, çalışanların ihtiyaçlarına daha duyarlı bir çalışma ortamı yaratabilir ve çalışanlarda, 'denge kuramı' bulgularını yaşatarak, yararlı ve değerli bir iş yaptıkları duygusunu geliştirerek örgüt amaç ve değerlerini benimsemelerini, örgütün istekleri doğrultusunda iş başanmlannı arttırmalarını sağlayabilir, verimliliklerini yüseltebilirler. Bir işletme ya da örgütü toplumsal sistem olarak görmek mümkündür. Ülkemiz yöneticileri, bir toplumsal sistem olan örgütün çalışanlarını o sisteme üye olmak için olumlu ve duygusal eğilim göstermek, onlann davranışlarıyla elde etmek istedikleri sonuçlan etkileyebildiklerine inandırabilirler. 'İşletmelerde Motivasyon ve İş Doyumu İlişkisi Uygulamadan Bir Örnek' isimli bu çalışma ve araştırmada kamu ve özel sektör çalışanlarının iş doyumu sorunu bir takım varsayımlardan yola çıkmak suretiyle inceleme konusu edilmiş, anılan sektör çalışanlarının birincil ihtiyaçlarının çoğunlukta karşılandığı ve ikincil ihtiyaçlarının yavaş yavaş giderilme şiddeti kazandığı bulgulanmıştır.