turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Özel eğitime gereksinimi olan zihinsel engelli çocukların annelerinin başa çıkma becerileri ile psikolojik dayanıklılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Özel eğitime ihtiyacı olan zihinsel engelli çocukların bakımları oldukça zordur. Zihinsel engeli olan çocukların bakımını çoğunlukla anneler üstlenir ve bu durum annelerin psikolojik açıdan yıpranmalarına neden olmasının yanında başa çıkma becerileri ve psikolojik dayanıklılık açısından yeterli olmalarını gerektirir. Özel eğitim ihtiyacı olan zihinsel engelli çocukların başa çıkma becerileri ve psikolojik dayanıklılıkları arasındaki ilişkinin açıklanması bu çalışmanın temel amacı olarak belirlenmiştir. Bu amaç gereğince 370 annenin katılımını içeren bir araştırma yapılmıştır. Ulaşılan sonuçlara göre annelerin başa çıkma stratejileri algı düzeyi arttıkça psikolojik dayanıklılıkları da aynı oranda artmaktadır. Çalışmada ayrıca özel eğitim ihtiyacı olan zihinsel engelli çocukların annelerinin başa çıkma becerileri arttıkça kendilik algısı ve sosyal yeterlilik düzeyinin artış gösterdiği yönünde sonuçlar elde edilmiştir. 370 farklı özel eğitim ihtiyacı olan zihinsel engelli çocuk annesiyle yapılan görüşmeler sonrasında bu sonuçların elde edilmesi, çalışmanın sınırlılıklarını meydana getirmektedir.
Using visual research methods to understand perception of concrete in interior

Bu çalışmada malzemenin kullanıcı üzerinde etkisi ve iç mekanda beton malzemesinin algı kapsamında değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Algı kavramının iç mimaride malzeme ile ilişkisini ortaya koymak amacıyla görsel araştırma methodları bu çalışmaya yol göstermiştir. Beton ve algı kavramları, mimaride çağdaş ve yeni anlayışlar göz önünde bulundurularak birlikte değerlendirilmiştir. Eğitim çevreleri incelenirken, algı kapsamı ışığında çocukların gelişimiyle ilişkisini araştırmak amaçlanmıştır. Eğitim yapılarının literatür araştırması, standartların malzeme ve fiziksel koşullar ile incelenmesiyle desteklenmiştir. Alışılmışın dışındaki mekanlarla ilgili var olan yargıları karşılaştırmak için, algı gelişimlerinin başında olan ve 'yargı' yetenekleri henüz gelişmeyen ilkokul çocukları göz önünde bulundurulmuştur. Ön çalışmaya, algı ve malzeme ilişkisi konusunda laboratuar ortamı oluşturan, İSMEP projesi kapsamındaki 44 okul ışık tutmuştur. Ön çalışmada, bu proje kapsamında tasarlanan okullardan birinin fotoğrafı katılımcılara gösterilerek veriler toplanmıştır. Yeni tasarlanan bu okulların değerlendirilmesi ve kullanıcı algısı, toplum-mekan ilişkisi için çok önemli bir rol oynamaktadır. Katılımcılar, 18-24 yaş arası, aynı algı gelişim periyodunda olan iki gruptan oluşturulmuştur; bunlar tasarım eğitimi alanlar ve almayanlar olarak belirlenmiştir. 40 tasarım eğitimi alan ve 40 tasarım eğitimi almayan katılımcıları araştırmaya dahil etmekteki amaç, beton malzemesiyle ilgil önyargıların tasarım eğitimiyle kazanılan bakış açısıyla ve önyargılarla ilgili olup olmadığını algı kapsamında ortaya koymaktır. Sonuçlar, beğeni kapsamında değerlendirilmiş ve açık uçlu sorular kategorize edilerek analiz edilmiştir. Bu ön alan çalışması, malzeme algısında önyargıların etkisinin olup olmadığını araştırma amacıyla oluşturulan deneysel çalışmaya ışık tutmuştur. İlkokul birinci sınıf öğrencilerinden oluşan 33 kişilik deney grubu oluşturularak sanal gerçeklik 'VR' yöntemi ile deneysel çalışma gerçekleştirilmiştir. Mimari ve fiziksel elemanları aynı sınıf tasarımına, malzeme ve dokularla 2 farklı uygulama yapılmıştır. Bu iki sınıf ilkokul öğrencilerine sanal gerçeklik gözlüğü ile deneyimletilerek algısal beğenilerini değerlendirmek ve beton-algı ilişkisini araştırmak amaçlanmıştır. Herhangi bir sınıf yargısı olmayan çocuklarda, sınıf tasarımının mekan algılarına etkisinin yeterli olmadığı gözlemlenmiştir. Çocuklar, gördükleri fiziksel elemanları inceleyerek duygularını ifade etmişlerdir.
Yetişkinlerde bağlanma stilleri ve öfke tarzları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Öfke ve bağlanma ile ilgili yapılan çalışmaların genel olarak belirli yaş ve/ya meslek grubunda yürütüldüğü görülmektedir. Yapılan bu çalışma belirli yaş ve meslek grubu gözetmeksizin normal popülasyondan seçilen bireylerin bağlanma stilleri ve öfke ifade tarzları arasındaki ilişkinin incelenmesini içermektedir. Bu araştırma Sakarya ilinde yaşayan 213 erkek, 294 kadından oluşan toplamda 507 kişiyle yürütülmüştür. Örneklemi yaşları 18 ile 65 arasında değişen, kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenen yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Değerlendirmede iki ölçekten yararlanılmıştır. Bağlanma stillerini tespit etmek için 'İlişki Ölçekleri Anketi' ile öfke ve öfke ifade tarzlarını tespit etmek için 'Sürekli Öfke-Öfke İfade Tarzı Ölçeği' kullanılmıştır. Ayrıca demografik bilgilere ulaşmak amacıyla 'Demografik Bilgi Formu' kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre bağlanma stilleri ile sürekli öfke ve öfke ifade arasında ilişki gözlenmiştir. Buna göre kayıtsız, korkulu ve saplantılı bağlanma stilleri ile sürekli öfke, öfkenin dışa yöneltilmesi ve öfkenin içe yöneltilmesi arasında pozitif yönde ilişki gözlenmiştir. Güvenli bağlanma stili ile öfkenin dışa yöneltilmesi arasında negatif yönde, güvenli bağlanma stili ile öfkenin kontrol edilmesi arasında ise pozitif yönde ilişki bulunmuştur. Ayrıca medeni duruma, en uzun süre yaşanılan yere, arkadaşlık ilişkilerinin kalitesine, kendi davranış biçimine ve bağlanma sorunu bildirme durumuna göre bağlanma stilleri anlamlı farklılık göstermektedir.
Ergenlerde akıllı cep telefonunun problemli kullanımını azaltmaya yönelik bir psikoeğitim programın etkililiğinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, ergenlerde akıllı cep telefonunun problemli kullanımını azaltmaya yönelik hazırlanmış olan psikoeğitim programının etkililiğini incelemektir. Araştırmada çok aşamalı karma desen kullanılmıştır. İlk olarak keşfedici sıralı karma desene dayalı olarak bir ölçme aracı geliştirilmiştir. İkinci aşamada ise iç içe geçmişş karma desen kullanılarak deneysel çalışma için program hazırlanmış, uygulanmış, test edilmiş ve etkililiği incelenmiştir. Araştırmada, veri toplama amacıyla ilk önce altı kişiden oluşan üç ergen grupla odak grup görüşmesi, altı rehber öğretmen ve beş veli ile bireysel görüşme yapılmıştır. Ardından odak grup görüşmeleri ile bireysel görüşmeler ve alanyazın dikkate alınarak hazırlanmış olan madde havuzu üzerinden geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılarak bir ölçme aracı geliştirilmiştir. Ardından ilk aşamada elde edilen nitel veriler ve alanyazın dikkate alınarak 11 oturumluk program hazırlanmış, uygulanmış ve test edilmiştir. Son olarak ise deney grubundaki bireylerden psikoeğitim programının etkililiğine ilişkin görüşleri alınmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre ilk aşamada yapılan görüşmeler sonucunda her üç grupta nedenler, sonuçlar ve öneriler adı altında temalar ve bu temalara ilişkin alt temalar oluşturulmuştur. Ölçek geliştirme aşamasında ise ölçeğin yapı geçerliliği için 423 kişi üzerinden açımlayıcı faktör analizi ile 290 kişi üzerinden ise doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Ardından ölçeğin güvenirliğine ilişkin iç güvenirlik katsayıları, madde analizleri ile ölçüt geçerliği bulguları elde edilmiştir. Ayrıca 76 öğrenci üzerinden test tekrar test bulguları elde edilmiştir. Elde edilen analizler sonucunda geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı elde edilmiştir. Deneysel aşamada ise 11 oturumluk psikoeğitim programının ergenlerin akıllı cep telefonlarının problemli kullanımlarını azaltmada istatistiksel olarak etkili olduğu bulunmuştur. Son olarak ise deney grubundaki üyelerin görüşleri dikkate alındığında üyeler, akıllı cep telefonlarını problemli kullanmalarına bağlı olarak yaşamlarının farklı alanlarında ortaya çıkan olumsuzluklar üzerinde katıldıkları psikoeğitim programının olumlu değişimler meydana getirdiğini belirtmişlerdir. Elde edilen bulgular doğrultusunda alanyazın dikkate alınarak tartışma yapılmış ve bu bulgular doğrultusunda ergenlere, velilere, rehber öğretmenlere ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.
Akran zorbalığı bağlamında psikolojik bulgular

Çocukluk ve ergenlikte 'Akran Zorbalığına' maruz kalmak, ileride, onarılması güç travmalar oluşturabilir. Bu çalışmayla, aralarında bariz bir sebep-sonuç ilişkisi bulabilme iddiasında bulunmamakla beraber, zorbalığı oluşturan ortamlarla birlikte var olan/olmayan koşulları, durumları tespit etmek amaçlanmıştır. Böylelikle bu bulguların, ilerde istenmeyen akran zorbalıklarının önlenmesi için, zemin hazırlayabilmesine, malzeme oluşturması hedeflendi. 13, 14, 15 yaş grubu bireylerle ile ilgili olarak, çocuk ve ergenlerin 'Akran Zorbalığına' maruz kalıp kalmadıkları ve/veya uygulayıp uygulamadıkları ele alınmıştır. Hem zorbalıkta bulunanların ve/veya hem de zorbalığa maruz kalanların, değişik yaş, sınıf, ortam, aile koşullarında, şiddete doğrudan veya dolaylı yollardan maruz kalıp kalmadıkları ve bu bireylerin öz-yeterliliklerine göre, psikopatolojik açıdan değişkenlik gösterip göstermedikleri incelenmiştir. Araştırma ölçekleri Kocaeli ilinde 2 ortaokul, 1 imam hatip ortaokulu, 1 mesleki ve Teknik Anadolu lisesi ve 1 Anadolu lisesi olmak üzere 5 okulda uygulanmıştır. Araştırmaya 282 kız, 268 erkek öğrenci katılmıştır. Toplam 550 öğrenciye ölçek uygulanmıştır. Zorbalıkta bulunanların ve/veya zorbalığa maruz kalanların tespiti için Akran Zorbalığı Ölçeği yaş, sınıf, ortam, aile koşullarında, şiddete doğrudan veya dolaylı yollardan maruz kalıp kalmadıklarının tespiti için araştırmacı tarafından oluşturulan Kişisel Bilgi Formu ve bireylerin öz-yeterliliklerine göre, psikopatolojik açıdan değişkenlik gösterip göstermediklerini incelemek için Çocuklar İçin Öz-yeterlilik Formu kullanılmıştır. Araştırmanın sürekli değişken olan demografik değişkenleri için ortalama hesabı, kategorik değişkenleri için de frekans dağılımı ve yüzdelik hesabı yapılmıştır. Bağımsız değişkenlere göre ölçeklerden alınan puanlar bağımsız örneklem t testi ile p<0, 05 anlamlılık düzeyine göre karşılaştırılmıştır. Araştırmada kullanılan ölçeklerin ölçtüğü değişkenlerin birbirleri ile ilişkisinin p<0, 05 ve p<0, 01 anlamlılık düzeyinde değerlendirilebilmesi amacıyla Pearson Korelasyon analizleri yapılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular şu şekildedir: akran zorbalığı yapmak ya da zorbalığa maruz kalmak ile yaş, cinsiyet, devam edilen okul türü, anne-babanın birlikte yaşayıp yaşamadıkları, ekonomik durum, aile içinde doğrudan ya da dolaylı olarak şiddete maruz kalıp kalmadıkları, aile içinde yaşanan şiddetin türü, aile içinde yaşanan şiddetin kimler arasında yaşandığı arasında anlamlı bulgulara ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra akran zorbalığı yapmak ya da zorbalığa maruz kalmak ile öz-yeterlilik arasında, aralarında bir sebep sonuç ilişkisi iddiasında bulunmamakla birlikte, pozitif korelasyon olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular literatür referans alınarak tartışılmıştır.
Aileleriyle birlikte yaşayan ergenlerle yetiştirme yurtlarında kalan ergenlerin değer tercihlerinin karşılaştırılması

64 Jüri: Yrd. Doç. Dr. Mahir ÖZKAN Araştırma amacı aileleriyle birlikte ve yetiştirme yurtlarında kalan ergenlerin değer tercihlerinde benzerlik ve farklılıkları ortaya koymaktır. Araştırmanın örneklemi Artvin Lisesinde okuyan 120 ve yetiştirme yurdunda kalan 84 denek olmak üzere toplam 204 kişidir. Araştırmanın bulgularını şöyle özetleyebiliriz. 1. Aileleriyle birlikte ve yetiştirme yurdunda kalan ergenlerin ilk beş değer sıralamasında amaç değerlerde % 60, araç değerlerde % 40, son beş değer sıralamasında amaç değerler için % 20, araç değerler için % 20, benzerlik bulunmuştur. Amaç değerler ilk beş değer sıralamasında amaç değerler için % 40 araç değerler için % 60, son beş değer sıralamasında amaç değerler için % 80 araç değerler için % 180 oranında farklılaşma bulunmuştur. 2. Aileleriyle birlikte ve yetiştirme yurtlarında kalan kız ergenler ilk beş değer sıralamasında amaç değerler için % 40 araç değerler için % 20, son beş değer sıralamasında amaç değerler için % 20 araç değerler için % 20 araç değerler için % 20, benzerlik bulunmuştur. İlk beş değer sıralamasında amaç değerler için % 60, araç değerler için % 80 son beş değer sıralamasında amaç değerler için % 80 araç değerler için, % 80 farklılık bulunmuştur. 3. Aileleriyle birlikte ve yetiştirme yurdunda kalan erkek ergenler ilk beş değ3er sıralamasında amaç değerler için % 40, araç değerler için % 20, son beş değer sıralamasında amaç değerler için % 20 araç değerleri için % 20, benzerlik göstermiştir. İlk beş değer sıralamasında amaç değerler için % 60, araç değerler için % 80 son beş değerler sırasında amaç değerler için % 80, araç değerler için % 80 farklılık gözlenmiştir.
Evcil hayvanımın gölgesinde: Sosyal dışlanmış tüketicilerin evcil hayvanlarını antropomorfize etme eğilimleri altında yatan güdülerin araştırılması

Sosyal dışlanma tüketicilerin yaşam tarzı ve kararlarına ilişkin yargılarını etkileyen, belli davranışsal getirisi olan karmaşık, psikolojik bir faktördür. Antropomorfizm ise pazarlama stratejileri karar alıcıları tarafından kullanılan bir fenomen olmakla beraber sosyal dışlanmanın bir sonucu olarak da tüketicilerin hayatlarında yer edinmektedir. Bu iki karmaşık yapıya ilişkin tüketici değerlendirmeleri araştırılması gereken yapılar olarak literatürde yerini almaktadır. Mevcut araştırmanın amacı sosyal dışlanma deneyimi yaşayan bireylerin evcil hayvanları üzerinden antropomorfize etme eğilimlerinin altında yatan temel güdü ve niyetleri keşfetmektir. Yapılan araştırmada nitel yöntemlerden yararlanılmıştır. Araştırmanın sosyal dışlanma manipülasyonu aşamasında Cyberball aracı kullanılmıştır. Sosyal olarak dışlanan bireylere antropomorfizm eğilimini ölçmek adına Lexington Evcil Hayvanlara Bağlanma Ölçeği temelinde hazırlanmış senaryo seçimi sunulmuştur. Son aşamanın verileri Zaltman Metafor Çıkarım Tekniği uygulanarak derinlemesine mülakat yöntemi ile toplanmıştır. Toplamda 19 katılımcı ile görüşülmüştür. Katılımcıların 5'inde sosyal dışlanma duygu durumu, 3'ünde ise antropomorfize eğilimi bulunmamış, 1 mülakat da örneklem dışı bırakılarak toplamda 10 görüşme analiz edilmiştir. Analiz aracı olarak MAXQDA programından yararlanılmıştır. Verilerin analizi sonucunda elde edilen bulgular, sosyal psikoloji bağlamında yorumlanmıştır. Sosyal olarak dışlanmış bireylerin antropomorfizm fenomeni ile arasındaki çok yönlü ilişki daha detaylı bir şekilde ifade edilmiştir. Sonuçlar, sosyal dışlanma yaşayan bireylerin evcil hayvanlarını antropomorfize ederken hangi unsurları aradığını ortaya çıkarmıştır. Bu tüketicilerin bir varlığı antropomorfize ederkenki en temel faktörlerin; saf sevgi, sadakat, hayvanların insanlara olan ihtiyacı, canlılık ve sarılmak olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Sosyal psikoloji perspektifinden yorumlanan bu sonuçlar tüketicilerin antropomorfik bir nesneyle kuracakları ilişkide aradıkları ve arayacakları unsurlar olarak literatüre ve sektöre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Ergenlerde internet ve problemli internet kullanım davranışının incelenmesi

Araştırmada, ergenlerin genel internet kullanım davranışlarının, internet ortamında oyun oynama davranışlarının betimlenmesi ve bu davranışlar bakımından problemli internet kullanım düzeylerinin önemli bir farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, araştırmada genel internet kullanım süresi, internette oyun oynama süresi, problemli internet kullanım düzeyi ile genel erteleme ve akademik erteleme arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Son olarak ise ergenlerin internet hakkındaki görüşlerinin nitel olarak betimlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu toplam 1088 lise öğrencisinden oluşmuştur. Araştırmanın verilerini toplamak için 'Problemli İnternet Kullanım Ölçeği-Ergen', 'Genel Erteleme Ölçeği', 'Akademik Erteleme Ölçeği' ve 'Kişisel Bilgi Anketi'nden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre ergenlerin günlük internet kullanım süresi 30 dakika ile 15 saat arasında, ortalaması saat olarak 3 .42'dir. Ergenlerin internet kullanım süresi arttıkça problemli internet kullanım düzeyleri de artmaktadır. Ergenler en çok cep telefonu ile internet kullanmaktadır. Ayrıca cep telefonu ile kullanan ergenler, taşınabilir bilgisayar ile kullananlara göre daha yüksek problemli internet kullanım düzeyine sahiptirler. Ergenler interneti en çok eğlenmek-vakit geçirmek için kullanmaktadır. Ayrıca eğlenmek-vakit geçirmek ile iletişim kurmak amaçlı internet kullanan ergenlerin problemli internet kullanım düzeylerinin bilgi elde etmek amaçlı internet kullananlara göre daha yüksek problemli internet kullanım düzeyine sahip oldukları belirlenmiştir. İkiden fazla kişiyle oynanan oyunları oynayanların problemli internet kullanım düzeyleri tek ve iki kişiyle oynanan oyunları tercih edenlere göre daha yüksek bulunmuştur. Araştırmada internette günlük ortalama oyun oynama süresi ile genel erteleme düzeyi arasında, problemli internet kullanımı ile genel erteleme düzeyi arasında ve günlük ortalama internette oyun oynama süresi ile akademik erteleme düzeyi arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki elde edilmiştir. Problemli internet kullanımı ile akademik erteleme düzeyi arasında ise pozitif yönde - anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, ergenlerin interneti en çok bilgi elde etme aracı olarak gördüğü belirlenmiştir. Ergenler internetin en çok olumlu yönünün bilgi elde etmeyi sağlaması olduğunu ve en çok olumsuz yönünün ise boşa zaman kaybettirmesi olduğunu ifade etmişlerdir.
Motivasyonel yaklaşımın bir öğesi olan karar dengesi çalışması ile eğitsel yaklaşımın tıp öğrencilerinin sigara tüketim miktarı üzerine karşılaştırmalı etkisi

Amacı karar dengesi görüşmesinin tıp öğrencilerinin sigara kullanım davranışını değiştirmeye yönelik niyet ve motivasyon ve tüketim miktarı üzerine etkisini incelemek ve bu etkiyi eğitsel yaklaşımın etkisi ile karşılaştırmak olan çalışma 2006- 2007 öğretim yılında altı haftalık Psikiyatri Ana Bilim Dalı staj döneminde olan Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi 5. sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. 141'i (%49.1) erkek, 146'sı (%50.9) kız olmak üzere toplam 287 öğrenci çalışmaya katılmıştır. Sigara kullanımı olduğu belirlenen 45 öğrenci seçkisiz atama yöntemi ile kontrol, karar dengesi görüşmesi ya da eğitsel görüşme grubuna atanmıştır. Çalışmanın bulgularına göre sigara kullanım yaygınlığı ve nikotine fizyolojik bağımlılık düzeyi erkek öğrencilerde kız öğrencilerden fazladır. Tüm grupta sigara kullanım yaygınlığı %17.8'dir. Karar dengesi görüşmesi kısa dönemde sigara tüketimini azaltmaya verilen önem puanını kontrol ve eğitsel görüşme grubuna göre anlamlı olarak arttırdığı belirlenmiştir. İzlemde önem puanını eğitsel görüşme grubuna göre arttırmaktadır. Karar dengesi görüşmesi sigara tüketimini azaltmaya hazır olma puanını eğitsel görüşme grubuna göre kısa dönemde arttırmaktadır. Karar dengesi görüşmesi ve eğitsel görüşme kontrol grubuna göre tüketilen sigara miktarını azaltmaktadır. Sonuç olarak karar dengesi görüşmesinin tıp fakültesi öğrencileri için sigara kullanım davranışını değiştirmeye önem ve hazır olma düzeylerini artması ve sigara kullanım miktarının azalması konusunda etkilidir.
Üniversite öğrencilerinin, karar verme stillerinin ve karar vermede özsaygı düzeylerinin utangaçlık ve benlik saygısı açısından incelenmesi

Bu araştırmada üniversite öğrencilerinin, karar verme stillerinin ve karar vermede özsaygı düzeylerinin utangaçlık ve benlik saygısı açısından incelenmiştir. Araştırmanın genel evreni, Selçuk Üniversitesinin farklı fakültelerinde öğrenim görmekte olan 1., 2., 3., 4. Sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma evreni Eğitim Fakültesi, Mesleki Eğitim Fakültesi, Teknik Eğitim Fakültesi, Fen Edebiyat Fakültesi olarak belirlenmiştir. Araştırma örneklemi bu fakültelerin çeşitli bölümlerinde öğrenim görmekte olan öğrencilerin tesadüfi küme örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırma örneklemi toplam 636 kız ve erkek öğrenciden oluşmaktadır. Verilerin analizinde karar vermede özsaygı, karar verme ile düşük ve yüksek utangaçlık ve benlik saygısı ilişkisini ortaya koymak amacıyla gruplar için t testi kullanılmıştır. Karar vermede özsaygı ve karar verme stilleri ile utangaçlık ve benlik saygısını açıklama gücünü ve ne düzeyde açıkladığını belirlemek amacıyla regresyon analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgular kısaca şöyle özetlenebilir: 1. Araştırma bulgularına utangaçlık açısından bakıldığında, utangaçlık ile karar vermede özsaygıyı ve dikkatli karar verme arasında negatif yönde bir ilişki olduğu yani utangaçlık arttıkça karar vermede özsaygı ve dikkatli karar vermenin azaldığını göstermiştir. 2. Benlik saygısı ile karar vermede özsaygı ve panik karar verme ile anlamlı bir ilişki saptanmış bunun yanında karar vermede erteleyici yaklaşım arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı bulunmuştur. 3. Karar vermede özsaygı puan ortalamaları ile düşük ve yüksek utangaçlık düzeylerine bakıldığında öğrencilerin utangaçlık düzeyleri düştükçe karar vermede özsaygı puan ortalamaları artmaktadır. Aynı durum dikkatli karar vermede de mevcut iken kaçıngan, erteleyici ve panik karar verme durumlarında öğrencilerin utangaçlık düzeyi düştükçe kaçıngan, erteleyici ve panik karar verme düzeyleri de düşmektedir.4. Karar vermede özsaygı puan ortalamalarına baktığımızda benlik saygısı düşük olan öğrencilerde karar vermede özsaygı puan ortalamaları düşerken yüksek olan öğrencilerde de yükseldiği tespit edilmiştir. Kaçıngan karar verme alt boyutunda bakıldığında ise benlik saygısı yükseldiğinde kaçıngan karar verme davranışı düşerken benlik saygısı yüksek öğrencilerde kaçıngan karar verme durumlarında düşüş gözlemlenmektedir. Karar vermenin diğer alt boyutları olan dikkatli karar verme, erteleyici karar verme ve panik karar vermede anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır.
Proaktif kişiliğin sporcuların psikolojik iyi oluş düzeyine etkisi

Proaktif bir sporcunun, spor faaliyetleri esnasında kendi üzerine düşen rolü en iyi şekilde yerine getirebilmesi bakımından olaylar karşısında sorumluluğu kendiliğinden ele aldığı ölçüsünde diğer bireylerden farklı özelliklere sahip olduğu kolayca anlaşılabilir. Bireyin psikolojik iyi oluş'unu; bireyin yaşam doyumu, yaşam kalitesinin artışı, mutluluğu, stres ortamlarındaki güçlü duruşu ve olaylara pozitif bakışı şeklinde ifade etmek mümkündür. Buna göre; bir sporcunun iyi oluş düzeyinin yüksek olmasının; aktif olarak icra ettiği spor dalında kendisi ve takımının başarılı olmasındaki önemi oldukça büyüktür. Proaktif kişilik ile psikolojik iyi oluş kavramlarının spor psikolojisi bağlamında birlikte değerlendirilmesi tezimizin ana çerçevesini oluşturmuştur. Çalışmamızda proaktif kişiliğin; sporcunun iyi oluş düzeyi üzerindeki etkisinin mesleki bağlamda değerlendirilmesi amacıyla; olgubilim perspektifinde oluşturulan yarı yapılandırılmış sorular, psikolojik performans danışmanlığı sertifikasyonuna sahip spor psikologlarına yöneltilmiş ve alınan yanıtlar birlikte değerlendirilmiştir. Spor psikologlarının sorularımıza vermiş oldukları yanıtlara bakıldığında; proaktif sporcuların özgüveni ve motivasyonu yüksek, rekabetçi, sorunlarla baş etmede güçlü duruşuyla sorumluluk alan bireyler oldukları tespit edilebilmektedir. Çevresiyle olumlu ilişkiler kuran, kendi kişilik yapısının farkında olan ve olduğu gibi kabullenen bir sporcunun iyi oluş düzeyinin yüksek olmasında proaktif kişilik özelliğinin oldukça etkili olduğu ve bu özelliğin bireyin kendi kişilik yapısı dahilinde olması dışında, bu anlamda gerekli çalışmaların yapılmasıyla proaktifliğin bir bireye sonradan kazandırılmasının mümkün olabileceği kanaatine varılmıştır. Bu konuda alınan yanıtlar, literatür taramalarında karşımıza çıkan benzer görüş ve önerileri de desteklemiştir.