turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Şehirlerarası yol güzergahındaki yerleşim yerlerinin gürültü ve hava kirliliği sorunu

Nüfus artışı, değişen yaşam tarzı ve teknolojideki gelişmeler beraberinde gürültü ve hava kirliliği gibi çevre sorunlarının ortaya çıkmasında etkili olmaktadır. Bu durum yerleşmelerin lokasyonu ile de ilişkilidir. Karayolu ve demiryolu güzergahı üzerinde yer alan yerleşmeler gürültü ve hava kirliliği sorunuyla daha çok karşılaşmaktadır. Bu çalışmanın amacı da Havza ilçe merkezinde gürültü kaynaklarını tespit etmek, açık alan gürültü ölçümleri yapmak, elde edilen verilerden yola çıkarak gürültü haritaları oluşturmak ve bu haritaların analiz, yorum ve değerlendirmeleri yapmaktır. Ayrıca Havza ilçe merkezinde hava kirliliğine karşı halkın duyarlılığını ortaya koymaktır. Bu amaçlarla Aralık 2013 -Mart 2014 ve Ağustos 2014 tarihlerinde 15 farklı noktada Testo- 816 gürültü seviyesi ölçüm cihazıyla sabah, öğle, akşam ve gece zaman dilimlerinde ölçümler yapılmış ve bu değerlerin ortalamaları alınarak gürültü haritası oluşturulmuştur. Havza ilçe merkezinde halkın hava kirliliğine karşı duyarlılığını tespit etmek maksadıyla 228 kişiyle anket çalışması yapılmıştır. Çalışma sonucunda Havza ilçesinde en önemli gürültü kaynağının trafik gürültüsü olduğu; şehirlerarası karayolu ve demiryolu hattının ilçe merkezinden geçmesinin bu durumun başlıca nedeni olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca traktör sayısının fazlalığı ve ulaşım aracı olarak kullanılması da diğer önemli bir gürültü kaynağıdır. Hava kirliliğine neden olan ana faktörün ise ısıtma amaçlı konutlarda kullanılan kömür yakıtı olduğu tespit edilmiştir. Şehrin kurulduğu yerin bir vadi tabanı ve yamaçlara doğru olması nedeniyle çukurda kalan sahalarda hava kirliliğinin çok fazla olduğu anlaşılmıştır.
Bafra ve Kavak organize sanayi bölgelerinin karşılaştırmalı coğrafi analizi

Türkiye'de Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı ile birlikte ülkenin kalkınmasının sanayileşmesine bağlı olduğu fikrine varılmıştır. Bu bağlamda belli bir plan dahilinde, şehirlerin dışında, sanayi kuruluşlarının ortak altyapıdan yararlandıkları işbirliği içerisinde çalıştıkları ortam olan organize sanayi bölgeleri hızlı, kolay ve planlı sanayileşmenin gerçekleşmesi için bir araç olarak görülmüştür. Bu amaçla Türkiye'nin birçok yerine organize sanayi bölgeleri kurulmuştur. Bu çalışmanın amacı Samsun'da Bafra ve Kavak organize sanayi bölgelerinin kuruluş yeri özellikleri ve çevreleriyle ilişkilerini coğrafi açıdan değerlendirmek; kuruluş şartlarını, gelişimlerini ve potansiyellerini karşılaştırmalı olarak analiz etmektir. Bu çalışmada Bafra ve Kavak organize sanayi bölgelerinin sanayi potansiyellerini saptamada ve kıyaslamada SWOT analiz tekniği kullanılmıştır. Bunun yanında yerinde gözlem, anket ve mülakat yöntemine başvurulmuştur. Çalışmada elde edilen veriler CBS ile haritalandırılmıştır. Buna göre; Samsun İlinin farklı kesimlerinde yer alan ve birbirine yakın tarihte kurulan Bafra ve Kavak organize sanayi bölgeleri kuruluş yeri ve sitüasyon şartlarına bağlı olarak farklı bir gelişim göstermiştir. Verimli tarım alanlarının çevresinde kurulan Bafra Organize Sanayi Bölgesi'nde tarıma dayalı sanayi öne çıkmış ve dolayısıyla hammaddeye yakınlık önemli bir faktör olmuştur. Kavak OSB'nin ise Karadeniz'i iç bölgelere bağlayan karayolu üzerinde kurulması ve çevre illere kolay ulaşım imkanına sahip olması bölgenin gelişiminde pazara yakınlık faktörünü ön plana çıkarmıştır. Fakat Bafra ve Kavak önemli bir coğrafi potansiyele sahip ilçeler olmalarına karşın, ilçelerde yer alan organize sanayi bölgelerine yatırımlar amaçlanan seviyede değildir. Bu nedenle yatırımcıların Bafra ve Kavak'a yönlendirilmesi teşvik edilmelidir.
Kültür, mekan ve doğurganlık bağlamında Erciş ve Yalvaç ilçelerinde doğurganlığın coğrafi analizi

Erciş ve Yalvaç ilçelerinde doğurganlığın coğrafi analizinin yapıldığı bu çalışma 4 ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde çalışma alanı olarak seçilen Erciş ve Yalvaç'ın nüfus gelişimi ele alınmıştır. İkinci bölümde kavramsal çerçeve ve doğurganlığı etkileyen faktörler incelenmiştir. Üçüncü bölümde Dünyada ve Türkiye'de doğurganlığın değişimi ve bu değişim üzerinde etkili olan etmenler açıklanmıştır. Son bölüm de ise alan araştırmaları sonucunda elde edilen verilerin her iki ilçe açısından değerlendirilmesi yapılmıştır. Erciş ve Yalvaç hem doğurganlık değerleri hem de doğurganlığı etkileyen etmenler bakımından birbirinden farklı özelliklere sahiptir. Nitekim Erciş ilçesi doğurganlık konusunda Türkiye'nin doğu ve güneydoğu bölgelerinin, Yalvaç ilçesi ise batı bölgelerinin özelliklerini yansıtmaktadır. Örneğin Yalvaç'ta bir anneye düşen ortalama çocuk sayısı 2,63 iken Erciş'te bu değer 4 ,19'a yükselmektedir. Kadınların eğitim düzeyi, işgücüne katılımı ve ailenin ortalama gelir düzeyi v. b. bakımından da Erciş ile Yalvaç arasında büyük farklılıklar görülmektedir. Yalvaç'ta okuma yazma bilmeyen kadınların oranı % 16, Erciş'te % 52'ye yükselmektedir. Aynı şekilde işgücüne katılan kadınların oranı Yalvaç'ta % 22 iken, Erciş'te bu oran % 1'e düşmektedir. Çalışmanın ilk üç bölümünde kullanılan veriler çeşitli kamu kurumlarından elde edilmiştir. Tezin son bölümünde yer alan bulgu ve veriler ise alan araştırması sonucunda elde edilmiştir. Erciş ve Yalvaç ilçelerindeki kadınların % 1'ine anket uygulanmıştır. Gerek çeşitli kurumlardan toplanan veriler gerekse alan araştırması sonucunda elde edilen veriler SPSS ve Arc Gis programlarıyla çeşitli analizlere tabi tutulmuştur. Elde edilen bilgi ve bulgular analitik yöntemle yorumlanarak çalışma tamamlanmıştır.
Milli Görüş Hareketi'nin çokkültürcülük yaklaşımı

Bu çalışmanın temel amacı, Milli Görüş Hareketi'nin çokkültürcü toplum yaklaşımını Kürt ve Alevi kültürel kimlikleri üzerinden analiz etmektir. Araştırma giriş ve sonuç bölümleri dışında altı bölümden oluşmaktadır. İkinci bölümde, çalışmanın temel analitik araçları olarak kültür, kimlik, çokkültürlülük ve çokkültürcülük bağlamlarına, yurttaşlığa ve yapısall dönüşümüne, bir arada yaşamaya dair siyasal sözleşmelere, bir kimlik siyaseti olarak kültürel çoğulculuğun demokratik yapıdaki mevziisine ve hakların temsiline dair dinamiklerine odaklanılmıştır. Üçüncü bölümde, çokkültürcülük kuramının genel çerçevesi ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda birey ve grup hakları tartışmaları ile paralel olarak gelişme gösteren yurttaşlık yaklaşımları ele alınarak kültürel farklılıkların grup haklarıyla çokkültürcü yurttaşlık kurulumuna eklemlenme durumu değerlendirilmiş ve böylece çalışmanın kuramsal altlığı oluşturulmuştur. Dördüncü bölümde, Türkiye'nin çok kültürlü toplum yapısında yaşanan demografik ve mekansal değişimler 1927, 1945 ve 1965 nüfus sayımları bağlamında incelenerek siyasal ideolojinin çokkültürcü coğrafyalara yönelik biyopolitik pratikleri ortaya konulmuştur. Beşinci bölümde, Milli Görüş Hareketi'nin temel karakteri, kültür politikaları, siyasal söylem ve pratiği analiz edilmiştir. Çalışmanın altıncı ve yedinci bölümlerinde ise önceki bölümlerde temellendirilen tartışmalar zemininde konuya ilişkin bulgular analiz edilmiştir. Araştırma neticesinde Milli Görüş Hareketi'nin çokkültürcü kimlik siyasetine dair çağdaş dinamikleri ortaya koymada yetersiz kaldığı, türdeş sübjektif kimlik sunumuyla kültürel çoğunluğu savunduğu dolayısıyla metamekansal bir coğrafya yapısalllığı öngördüğü ve grup haklarının kamusal/kurumsal temsiline imkan tanıyacak farklılaşmış yurttaşlık tasarımından yoksun olduğu sonucuna varılmıştır.
Çıldır Eyaleti Macahel Sancağı 2769 numaralı Nüfus Defteri'nin transkripsiyon ve değerlendirmesi

Osmanlı Devleti'nin XIX. Yüzyılına ışık tutan ve şehir tarihi araştırmalarının en önemli kaynaklarından birisi olan Nüfus Defterleri içerisinde barındırdığı bilgiler açısından oldukça önemlidir. Ülke genelindeki erkek nüfusun kaydedildiği bu defterler nüfusun hem askerlik için elverişlilik durumunu hem de vergi verebilme durumunu tespit etme amacıyla tutulmuşlardır. İstanbul ve civarında 1831 yılı itibariyle başlanılan sayım her yerde aynı sürede tamamlanamamıştır. Çalışmaya konu olan Macahel Sancağı'nı da içine alan Çıldır Eyaleti'ndeki sayımlar ancak 1835 yılında tamamlanabilmiştir. Sayımların İstanbul'dan daha geç bir tarihte bitmesinin sebepleri arasında bölgenin merkeze olan uzaklığı, arazinin dağlık ve yerleşimin dağınık olması ve sayımı yapacak olan yetişmiş personel eksikliği gibi etkenler sayılabilir. Devlet Arşivleri Başkanlığına bağlı Osmanlı Arşivleri'nde bulunan 2769 Numaralı Çıldır Eyaleti Macahel Sancağı Nüfus Defteri'ne dayanan bu çalışmada; nüfus defterinden elde edilen bilgilerden hareket ederek karyelerin sayısı, her karyede yaşayan kişilerin isimleri, fiziksel özellikleri, mesleki bilgileri, kullandıkları unvanların değerlendirmeleri yapılmıştır. Giriş, birinci bölüm, ikinci bölüm ve sonuç kısmından oluşan çalışmanın giriş kısmında araştırmanın metodu ve çerçevesi üzerinde durulmuştur. Birinci Bölümde defterdeki nüfus kayıtları ile ilgili çeşitli değerlendirmeler yer almaktadır. İkinci bölümde ise ilgili defterin transkripsiyonu yapılmıştır. Sonuç bölümünde ise defterden elde edilen veriler ışığında genel bir değerlendirmeye gidilmiştir.
Türkiye'de doğrudan yabancı yatırımların Lokasyon seçimi üzerine uygulamalı bir araştırma

Bu araştırma, Türkiye'de doğrudan yabancı yatırımların lokasyon seçimini incelemektedir. Araştırmanın ana amacı, Türkiye'de faaliyet gösteren yabancı sermayeli firmaların ülke içindeki lokasyon seçimini belirleyen faktörleri açıklamaktır. Bu ana amaçla ilişkili olarak bu çalışma aynı zamanda, Türkiye'deki yabancı firmaların sektörlere görelokasyon seçiminin farklılık gösterip göstermediğini de ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Araştırma, bu ana amaca dayalı olarak formüle edilen iki temel hipotezi test ederek ampirik bir analiz sağlamaktadır. Bu araştırma, hem dış ticaret ve lokasyon teorisi, hem de doğrudan yabancı yatırım teorisine dayanmakla birlikte, esas olarak Dunning'in eklektik paradigmasını benimsemektedir. Her bir lokasyon faktörücoğrafya, iktisat ve işletme literatürünün ortaya koyduğu ampirik araştırmalara dayalı olarak seçilmiştir. Bu lokasyon faktörlerinin önemini ortaya koymak için En Küçük Kareler yöntemli çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Çoklu regresyon analizinin sonuçları göstermiştir ki, Türkiye'de yabancı firmaların lokasyon seçimi yığılma ekonomileri, piyasapotansiyeli, piyasanın büyüme eğilimi, alım gücü, emek arzı, emekmaliyeti, emek niteliği, hükümet teşvikleri, serbest bölgeler, yaşam kalitesi, mesafe ve erişilebilirlik/ulaşım şeklinde tanımlanan faktörler tarafından belirlenmektedir. Yabancı firmaların lokasyon seçimini etkileyen en önemli faktör, yığılma ekonomileridir. Ayrıca, statistikselbulgular, lokasyon seçimini belirleyen faktörlerin firmanın faaliyet gösterdiği sektöre göre büyük ölçüde değişiklik gösterdiğini ortaya koymuştur. Buna göre, sanayi firmalarının yer seçimini belirleyen faktörler hizmet firmalarınınkinden farklıdır. Analiz sonuçları, emek verimliliği, sendikalaşma düzeyi, karayolu ağı, elektrik altyapısı ve arazi büyüklüğü gibi değişkenlerin Türkiye'de yabancı firmaların lokasyonseçiminde istatistiksel bakımdan önemli olmadığını ortaya koymuştur. Sonuç olarak, Türkiye'de yabancı firmaların lokasyon seçimi en başta yığılma ekonomileri olmak üzere, piyasa, emek, kamu teşvikleri, erişilebilirlik, altyapı ve coğrafi konum gibi faktörler tarafından belirlenmektedir. Bu ampirik kanıtlar ileri sürülen hipotezleri desteklemektedir. Bu araştırma, gelişmekte olan bir ekonomide yabancı firmaların lokasyon seçerken nasıl davrandığını anlamamızıderinleştirmek yoluyla literatüre katkı sağlamaktadır. Bu araştırmanın sonuçları, Türkiye'deki her bir ilin veya kentin kendi yerel/bölgeselyatırım politikasını oluşturmaya ihtiyacı olduğunu ve böylece daha fazla doğrudan yabancı sermaye çekebileceğini önermektedir.
Mardin kent çalışması

ÖZ Bu çalışma Mardin'in kent yapısının, fiziki ve beşeri açıdan incelenmesine yöneliktir. Bir kültür ve tarih kenti olan Mardin'in coğrafi özelliklerinin yanı sıra tarihi dokusu da tez kapsamında incelenmiştir. Kentin coğrafi mevkii ve yakın çevresinin coğrafi özellikleri, beşeri özellikleri iktisadi faaliyetleri, başlıca fonksiyonları, tarihi değerleri ve turizm özellikleri tez çalışması içerisinde ele alınan başlıca konulardır. Bu çalışmalar esnasında gezi, gözleme dayanan araştırma ve incelemeler yapılmıştır. Ayrıca Valilik, Belediye ve diğer idari birimlerin kaynaklarından istifade edilmiştir. Kentin kültürel ve tarihi dokusunun korunmasına yönelik çalışmalar ve mevcut sorunların aşılması için alınması gerekli tedbirler ve öneriler sonuç bölümünde sunulmuştur. Bununla birlikte Mardin Kentsel Rehabilitasyon Projesinin kente kazandıracağı değişimler de bu bölümde ele alınan bir diğer önemli konudur. Yapılan çalışmanın Mardin'in tanıtılması ve sorunlarının aşılmasına katkıda bulunacağı ümit edilmektedir.
Ulukışla ilçesi doğal kültürel coğrafya araştırmaları ve ekoturizm potansiyeli

Ulukısla, dogal güzellikleri ve tarihi ile önemli turizm potansiyeline sahip biryerlesimdir. lçe Orta Toroslar üzerindeki Bolkar Dagları'nın kuzeyinde yer almaktadır. yi bir ulasım potansiyeline sahip ilçenin tarihi dokusu, cografi yapısı, dogal kaynakları ve güzellikleri bakımından ekoturizm için önemli bir bölge olduğu görülmektedir. Bu çalısma ilçenin dogal ve kültürel yönden arastırılmasını ve ekoturizm potansiyelinin belirlenmesini hedeflemistir. Bu amaç dogrultusunda yapılan çalısmalarbölgenin ekoturizm alanı olarak değerlendirimesine ve tanıtımına etkili olacagı düsünülmüstür. Ulukısla'nın dogal çevre sartları içerisindeki genel özelliklerinden jeomorfolojik, jeolojik, hidrolojik, bitki örtüsü, iklim, toprak özellikleri, arazi kullanımı gibi farklılıkları incelenmistir. Beseri görüntü içinde ise ulasım, saglık, egitim, arazi kullanımı, imar ve yapılasma, nüfus ve yerlesme özelikleri anlatılmıstır. Yerlesmeiçerisinde köy tipleri, mesken çesitleri ve mesken yapımında kullanılan malzemelerin özellikleri açıklanmıstır. Nüfusun yıllara göre gelisimi ve degisimi gösterilmis, kırsal nüfus özellikleri üzerinde durulmustur. Dogal ve beseri faktörlerin ilçede ne kadargelistigi üzerinde durulmustur. Bu özelliklerin gelistirildigi takdirde ilçede olabilecekdegisikler anlatılmıstır. Kültürel cografya arastırmaları içinde ise ilçede yer alan yerlesik kültür, Kazak ve göçmen kültürü degerleri anlatılmıstır. Bu kültürlere ait farklı unsurlar tek tek ele alınarak açıklanmıstır. Ekoturizm yönü ile önemli potansiyele sahip ilçedeki dogal güzellikler ve tarihidegerler üzerinde durulmustur. lçede yapılabilecek ekoturizm faaliyetleri anlatılmıstır. Bolkar Dagları'ndaki kıs ve dag turizm faaliyetleri, yaban hayatı, endemik bir tür olanRana holtzi kurbagası gibi degerler anlatılmıstır. Sonunda yapılan değerlendirme kısmında ise arastırmanın ortaya koyduklarıöneri halinde sunulmustur.
Kerkük'ün değişen demografik yapısı ve Türkiye-Irak ilişkisine olası etkileri

2005 Irak Anayasası'na göre idari statüsü belirlenemeyen Kerkük, Kuzey Irak'ın zengin petrol ve doğalgaz yataklarına sahip stratejik bir bölgesidir. Çoğunluğu Kürt, Arap ve Türkmenlerin oluşturduğu bölgede 1957'den bu yana sağlıklı bir nüfus sayımı yapılamamıştır. Saddam Hüseyin ve Baas Partisi'nin Araplaştırma politikaları sonucunda çoğunluğun azınlığa dönüşmesiyle Türkmen şehri özelliğini kaybeden Kerkük'te, ABD'nin Irak işgali sonrasında Kürtleştirme politikaları uygulanmıştır. BM analistlerine göre Kerkük ilinde güncel nüfus 1,4 milyona ulaşmıştır. Bu çalışmada Türkiye'nin Orta Doğu politikaları ile Kuzey Irak'ta yaşanacak olası bir siyasi sınır değişikliğinin Türkiye jeopolitiğine etkileri analiz edilmiş, Türkiye'nin bölgesel tezlerine ilişkin öneriler sunulmuştur. Araştırma metodunu geniş bir literatür ve basın taraması oluşturmuştur. 2010 Irak Ulusal Seçim sonuçları, Irak Merkezi İstatistik Kurumu ve Irak'ı Yeniden Yapılandırma Birimi raporları ile Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin 2017 Bağımsızlık Referandumu verileri esas alınarak Kerkük'ün demografik yapısı analiz edilmiştir. 2010 Irak Ulusal Seçim sonuçlarının analizine göre Kerkük il nüfusunun %40'ı Kürtlerden, %35'i Araplardan ve %20'si Türkmenlerden oluşmuştur. 2017 Bağımsızlık Referandumu sonuçlarında ise IKBY'nin sınırlarına dahil etmeye çalıştığı Kerkük'te Kürtlerin %60'la ciddi bir çoğunluğa dönüştüğü saptanmıştır. Araplar %25 ile ikinci, Türkmenler %14 ile üçüncü sırada yer almıştır. Türkmenlerin uygulanan baskı ve göç politikaları neticesinde ekonomik, demografik ve politik güçlerinin azaldığı anlaşılmıştır. Güçlü bir siyasi ve askeri yapıya sahip olmayan Türkmenlerin, Türkiye'nin bölgeye yönelik gerçekçi ve uzun vadeli politikalarının olmaması ve Orta Doğu'daki devlet ve devlet dışı aktörlerin hakimiyet mücadelesi nedeniyle başta Türkiye olmak üzere farklı coğrafi bölgelere göç ettiği görülmüştür.
Gürcistan'dan Türkiye'ye döngüsel emek hareketliliği: Süreçler, paternler ve sonuçlar

Küresel ölçekte hareket sürekli olarak artmakla birlikte giderek daha çok insan hareket yüklü olma potansiyeli taşımaktadır. Kişiler birçok farklı şekilde eylemlerini gerekçelendirerek harekete etmektedirler. Döngüsel hareket küresel ölçekte oldukça önem taşımakla birlikte özellikle kuzey ülkeleri bu hareketi önemsemektedirler. Bunun için politikalar ve programlar oluşturmaktadırlar. Hareketin desteklenmesi üçlü kazan olarak hareketin tanımlanmasından kaynaklanmaktadır. Gürcistan'dan Türkiye'ye döngüsel harekete katılan Gürcüler belli bir tarım ürününde yoğunlaşmaları ve o işte uzmanlaşmaları bakımından önemli bir gruptur. Bu çalışma bu döngüsel hareketin nasıl gerçekleştiğini ve kimlerin hangi gerekçelerle geldiğini ortaya koymaktadır. Bu süreçte yaşanan dışlama ve içerme mekanizmaları da tartışılmıştır. Gürcülerin döngüsel hareketten kazandıklarının değerlendirme durumları belirtildiği gibi bu havalelerin kısa ve uzun vadede ortaya çıkarabilecekleri etkiler de tartışılmıştır. Gürcü döngüsel hareketliliğe çay hasadının bağımlılığı ortaya konulmuş ve bir politika önerilmiştir. Çalışma yapılırken temel olarak nitel veri teknikleri kullanılmış ve uygulanan anketin verileri nitel verileri destekleyici olarak kullanılmıştır. Çalışma bu konuda ve bu bağlamda yapılmış ilk kapsamlı araştırma olduğundan araştırma süresi boyunca yorumlayıcı sosyal bilim duruşu sergilenmiştir. Bu duruş sergilenirken de keşfedici bir araştırma güdülmüştür.
Sosyal bilgiler derslerinde, cbs temelli uygulama ve etkinliklerin öğrenci başarısına ve derse karşı tutumuna etkisi

Bu çalışma, ilköğretim okullarındaki Sosyal bilgiler derslerinde CBS'nin kullanılması ile ilgili olarak yapıldığı için, öncelikli olarak Coğrafi Bilgi Sistemlerinin sistematiği hakkında bilgi verilmiştir. İkinci olarak da CBS'nin sosyal bilgiler derslerinde kullanılması ile eğitim-öğretime sağlayacağı katkılar üzerinde durulmuştur. Sosyal bilgiler derslerinde CBS'nin kullanılmasının hem dersleri daha canlı kılacağı, hem de yapılacak derslerin zihinde kalmasına vesile olacağı savunulacaktır. Çalışmada nicel ve nitel yöntem teknikleri birlikte kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde ortalama, frekans, standart sapma, t-testi ve ANOVAkullanılmış, nitel veriler ise betimsel analiz yöntemiyle irdelenmeye çalışılmıştır. Araştırma, iki ilköğretim 6. sınıfında, 33'ü deney grubunda 35'i ise kontrol grubunda olmak üzere toplam 68 öğrenciye uygulanmıştır. Araştırma sürecinde, bir gruba CBS temelli etkinliklerle, diğer gruba ise geleneksel yöntemlerle ders yapılmıştır. Kontrol grubundaki derslere hiçbir şekilde müdahale edilmemiştir. Sonuçta konuyla ilgili 25 soruluk çoktan seçmeli başarı testi uygulanarak frekans analizi, t-testi ve ANOVA da değerlendirilerek yorumlanmıştır. Nitel yöntem kullanılan kısımda, CBS ile yapılan derslerden sonra öğrencilere, açık uçlu ve yarı yapılandırılmış sorular sorulmuş ve sonuçlar analiz edilmiştir. vBaşarı öntestinde; deney ve kontrol grubunun sorulara verdikleri doğru cevaplarınortalaması, birbirine yakın olmasına rağmen, son test sonuçlarından deney grubununcevaplarının ortalamasının, kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Aynı şekilde her iki gruba uygulanan sosyal bilgiler ve bilgisayar tutum ölçeklerinin sonuçlarından, deney grubunun tutumunun, kontrol grubuna göre daha olumlu olduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel bulgularından çıkan sonuçlar değerlendirildiğinde ise; CBS ile yapılan etkinliklerden öğrencilerin büyük zevk aldıkları, uygulamalar esnasındabirbirleriyle daha kolay iletişim kurdukları, uygulamalar sonucunda da bilgi kaynaklarına ulaşmada daha başarılı oldukları görülmüştür. Ayrıca öğrencilerin, araştırma becerisi, analiz ve sentez becerisi ile harita yapma ve yorumlama becerisikazandıkları, en önemlisi konuları öğrenmede bu program sayesinde daha başarılı oldukları tespit edilmiştir. Bu bulguların ışığında, CBS temelli etkinlik ve uygulamalarla işlenen sosyal bilgiler derslerinin öğrencilerin başarılarında, geleneksel yöntemlere göre önemli oranda bir artışa yol açtığı, sosyal bilgiler derslerine ve bilgisayar kullanımına yönelik tutumlarında olumlu bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir.
Coğrafya ve ekonomik büyüme ilişkisi: Panel veri analizi

Bu çalışmanın amacı coğrafya ile ekonomik büyümenin ilişkisi olup olmadığının araştırılmasıdır. Ekonomik büyüme, ülkede üretilen mal ve hizmetlerin kapasitesinde yıldan yıla meydana gelen artışları ifade etmektedir. Ekonomik büyüme, yaşam standardının yükselmesini, milli gelirin yeniden dağılımını sağlamaktadır. Hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeler tarafından istikrarlı ekonomik büyüme arzu edilmektedir. Coğrafya, ülkenin sahip olduğu fiziki konumun sağladığı avantaj ve dezavantajları kapsadığı için ekonomik büyümenin temel belirleyicilerinden biri olarak görülmektedir. Bundan dolayı coğrafya ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkilerin ortaya çıkarılması, sahip olunan avantajların nasıl değerlendirileceği veya dezavantajların etkisinin nasıl giderileceği noktasında uygulanabilecek iktisat politikalarına fikir verebilir. Çalışmada coğrafyanın büyüme üzerindeki etkisi, Dünya Bankası gelir sınıflandırmasına göre orta gelir düzeyine sahip 79 ülkenin 2001- 2012 yılları arasındaki verileri kullanılarak coğrafi faktörlerin açıklayıcı değişken olarak ele alındığı panel regresyon modeli aracılığıyla araştırılmıştır. Coğrafya ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin incelenmesinde, temel analiz GSYH üzerinden gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizlerde coğrafi faktörlerin ekonomik büyüme üzerinde etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Buna göre ticaret merkezlerine coğrafi uzaklık ve denize kıyısı olmama ekonomik büyüme üzerinde negatif yönlü etki yapmaktadır. Kentsel nüfus yoğunluğu ise ekonomik büyüme üzerinde pozitif etkiye sahiptir. Benzer biçimde arazi alanı, nüfus miktarı ve petrol ihraç eden ülke olma, ılıman iklim kuşağında bulunma ekonomik büyümeyi pozitif yönde etkilemektedir. Dolayısıyla neoklasik büyüme modelleri tarafından genellikle ihmal edilen coğrafi faktörlerin, modellerin içine dahil edilmesi ekonomik büyüme çalışmaları açısından faydalı olacaktır. İktisadi faaliyetler ve bunların gelişimleri incelenirken coğrafi yapıyı da göz önünde bulundurmak iktisat teorisi açısından daha geniş bir perspektifte olayların incelenmesine imkan sağlayacak gibi görünmektedir.