Küresel finansal teknoloji sektöründe ortaya çıkan yeni girişimlerin ekonomik ve teknolojik belirleyicileri

Günümüz finansal teknolojilerinin gelişmesine bağlı olarak sunulan finansal hizmetlerin kalitesi ve çeşitliliği zamanla artmaktadır. Finansal ve teknoloji kelimelerinin birleşmesiyle oluşan FinTek kavramı internet, mobil, veri analitiği gibi inovatif teknolojileri kullanarak geleneksel finansal hizmet anlayışını ortadan kaldırmış, yenilikçi bir yaklaşımla finansal hizmetlerin tüketicilere ulaşmasını kolaylaştırmıştır. FinTek girişimleri ise hem gerçek hem de tüzel işletmeler için inovatif ve kaliteli finansal hizmetler, ürünler ve iş modelleri sunmak için yeni teknolojilerin oluşturduğu fırsatlardan yararlanan işletmelerdir. FinTek girişimlerinin faaliyet gösterdiği farklı iş modelleri mevcuttur. Bu iş modelleri sırasıyla ödemeler, varlık yönetimi, kitle fonlaması, kredilendirme, sermaye piyasası ve sigorta hizmetleridir. FinTek girişimleri geleneksel bankacılık ve finans kurumlarıyla doğrudan rekabet ederek, pek çok açıdan banka ve finans kurumlarını şaşırtmaktadır. FinTek girişimleri yapay zeka, makine öğrenmesi, uygulama programlama arayüzleri, blok zinciri ve kuantum bilişimi teknolojilerini etkin bir şekilde kullanarak yenilikçi finansal ürün, hizmet ve iş modellerini tüketicilere sunmaktadırlar. Gelişen yeni teknolojilere bağlı olarak FinTek girişimleri finansal hizmetlerin nasıl sunulması gerektiğiyle ilgili değişimlere devam etmektedir. Değişim yolunda FinTek girişimlerinin tüketicilere sağladığı avantajlar sadece müşteri deneyimi, hız ve kolaylık değildir; aynı zamanda zaman ve mekandan bağımsız hizmetlere erişim ve düşük maliyetlerde tüketicilerin FinTek girişimlerini seçme nedenleridir. Bu tez çalışmasında, küresel finansal teknoloji sektöründeki FinTek girişimlerinin ortaya çıkmasına neden olan ekonomik ve teknolojik belirleyiciler sayma veri modeli yöntemi ile araştırılmıştır. FinTek girişimlerinin ortaya çıkmasında doğrudan ve dolaylı etkisi olduğu düşünülen değişkenler; ekonomi ve teknoloji alanlardan alınarak araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma 49 ülkenin 2007- 2016 dönemindeki yıllık verileri kullanılarak, 490 gözlemden oluşturulmuştur. Bağımsız değişken verileri panel veri seti olarak oluşturulmuştur. Araştırmadaki bağımsız değişkenler arasında yüksek seviyede korelasyon ve doğrusal ilişkinin tespiti için korelasyon matrisi ve varyans büyütme faktörü değerleri incelenmiştir. Araştırmada bağımlı değişken sayma verisi olduğu ve aşırı yayılım gösterdiği için Negatif Binom Regresyon modeli kullanılmıştır. Araştırma modelindeki bağımsız değişkenlerin değerleri, gecikmeli olarak modele dahil edilmiştir. FinTek girişimlerinin %47'si ABD'de kurulduğu için araştırma sonuçları, ABD FinTek girişim verileri dahil ve hariç olarak incelenmiştir. ABD verilerinin araştırma sonuçlarını etkilediği tespit edilmiştir. Araştırma modeli FinTek girişim sayıları ekonomik, teknolojik ve tüm bağımsız değişkenler ile ayrı ayrı çalıştırılmıştır. Tüm bağımsız değişkenlerin çalıştırıldığı modeldeki elde edilen sonuçlara göre; işsizlik oranındaki artışın görüldüğü ekonomilerde FinTek girişim sayılarında artış gözlemlenmektedir. Ülkelerin bilimsel ve teknik dergi makale sayısındaki artışın FinTek girişim sayısını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Teknolojik belirleyici olan inovasyon seviyesindeki yükselişin daha fazla FinTek girişimlerinin kurulmasına neden olduğu tespit edilmiştir. Finansal piyasalardaki gelişimin ve işgücü piyasasındaki verimliliğin FinTek girişim sayılarının artmasına neden olduğu tespit edilmiştir.