turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Moğolistan'da doğrudan yabancı yatırım ve Türkiye'nin rolü

18. ve 19. yüzyıllarda sermayenin serbestleştirilmesi, ulus ötesi yatırımların hızını da artırmıştır. Ülkeler, ekonomik büyüme ve kalkınmaya katkılarından dolayı doğrudan yabancı yatırımların öneminin farkına varmışlardır. Böylece ev sahibi ülkeler yabancı yatırımcılar için mevcut pazarın cazibesini artırmayı amaçlayan farklı politika ve stratejiler uygulamaya başlamışlardır. Doğrudan Yabancı Yatırımların ülke ekonomilerini tercihindeki faktörlerin saptanması doğrudan yabancı yatırım girişlerinin sürekliliğinin sağlanması açısından büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamda bu çalışmanın teorik bölümünde doğrudan yabancı yatırımların önemi, belirleyici faktörleri ve sınıfları açıklanmıştır. Ampirik bölümde, çekim modeli, Moğolistan'ın doğrudan yabancı yatırımı üzerine uygulanmıştır. Modelde Moğolistan'a en fazla yatırım yapan 22 ülke için 16 değişkenin 2011- 2018 arasını kapsayan 8 yıllık panel veri seti yer almıştır. Ayrıca, Türkiye'den gelen doğrudan yabancı yatırımların gerçekleşen ve potansiyel değerleri de hesaplanarak, ileride Türkiye'den yatırım çekebilecek sektörler önerisi de ortaya konmuştur. Çalışmanın sonunda, Moğolistan'a yatırım yapan ülkenin gayri safi yurt içi hasılasının büyüme hızı, komşuluk, iki ülkenin siyasi istikrarı ve yolsuzlukla mücadele değeri farkının kaynak ülke lehine yüksekliği doğrudan yabancı yatırımı pozitif etkilediği görülmektedir. Ancak teorinin aksine Moğolistan'a yatırım yapan ülkelerin nüfus sayısının oldukça az olduğu tespit edilmiştir. Uzaklık esnekliği, iki ülkenin şeffaflık değeri farkının yüksekliği, kurumlar vergisi doğrudan yabancı yatırımı negatif etkilediği sonucu ortaya çıkmıştır.
İnternet iş modellerinin modern işletmecilik sistemine kattığı değerler ve Türkiye verileriyle bir uygulama

Geleneksel işletmelerin, para kazanmak, becerilerini arttırmak, yaptıkları işleribüyütmek ve geliştirmek, çevreye uyum sağlamak ve varlıklarını devam ettirmek için elektronik dönüşüm sürecine girmeleri kaçınılmaz görünmektedir. Internet ve dijital teknolojiler, hem işletmelere değer yaratma faaliyetleri konusunda yeni fırsatlar doğurmaktahem de rekabetçi avantajlara sahip olma noktasında işletme fonksiyonlarınıdesteklemektedirler. Bunun için dönüşüm sürecinde, işletmelerin bazı temel teknolojik altyapıihtiyaçlarını karşılamaları gerekecektir. İş modeli bu aşamada, belirlenen amaçlara ulaşma noktasında kritik bir rol oynamaktadır. Ayrıca iş modeli, tedarikçiler, ortaklar ve müşteriler için önemli bir değer yaratma kaynağı durumundadır. İş modellerini sınıflandırma yaklaşımları araştırmacıların bakış açılarına göre farklı isim ve tanımlamalarla düzenlenmiştir. İşletmelere vizyon ve stratejilerini belirlemede, yeni iş fırsatları yakalamakta, iş süreçlerini düzenleme ve değiştirmenoktasında yardımcı olmaktadır.
Finansal başarısızlığı belirlemede istatistiksel yöntemlerin sınıflandırma performanslarının karşılaştırılması: Borsa İstanbul'da bir uygulama

Teknolojinin hızla gelişmesi ve rekabet koşullarının zorlaşması nedeniyle işletmelerin varlığını devam ettirebilmelerinin ve faaliyetlerini sürdürebilmelerinin gün geçtikçe zorlaştığı görülmektedir. Piyasa koşullarının zorlaşması nedeniyle ve ekonomideki dalgalanmaların etkisiyle krizler yaşanmaktadır. Bu yüzden, işletmeler finansal başarısızlıkla karşı karşıya kalmaktadır. Ancak, işletmeler ani bir şekilde finansal başarısızlığa maruz kalmamakta, öncesinde bu duruma ilişkin bazı sinyaller vermektedir. Bu durum, finansal başarısızlığın önceden belirlenmesinin ve bu belirlemeyi sağlayan önem seviyesi yüksek göstergelerin tespitinin önemini ortaya koymaktadır. Finansal başarısızlık hem işletmelerle yakından ilgili grupları hem de genel ekonomiyi doğrudan etkilemesi nedeniyle önemli bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Dolayısıyla söz konusu durumun nedenlerinin doğru bir şekilde tespit edilmesi ve gereken önlemlerin zamanında alınması işletme yönetimi, ülke ekonomisi, yatırımcılar, kredi kuruluşları ve toplum açısından oldukça yararlı olacaktır. Bu bağlamda çalışmanın amacı, finansal başarısızlık sinyallerinin önceden tespit edilmesini sağlayacak göstergeleri belirlemek ve bunu sağlayacak analizlerin hangisinin daha güçlü sınıflandırma yeteneğine sahip olduğunu ortaya koymaktır. Çalışma kapsamında 2013 2016 yılları arasında Borsa İstanbul'da işlem gören, imalat sanayii sektöründe yer alan ve bilanço ile gelir tablolarına ulaşılan 156 işletme incelenmiştir. Veriler, Kamuyu Aydınlatma Platformu'nun internet sitesinde yer alan tablolar yardımıyla ve Excel'de yapılan hesaplamalar sonucunda sağlanmıştır. Böylece, hesaplanan finansal oranlar bağımsız değişkenleri ve finansal başarı durumu bağımlı değişkeni oluşturmuştur. Yöntem olarak lojistik regresyon analizi, kısmi en küçük kareler diskriminant analizi, CHAID analizi ve yapay sinir ağları tercih edilmiştir. Lojistik regresyon ve CHAID analizleri SPSS 25.0, kısmi en küçük kareler diskriminant analizi MATLAB R2012b ve yapay sinir ağları SPSS Modeler 1.0 paket programları kullanılarak yapılmıştır. Bu dört yöntemle de elde edilen doğru sınıflandırma oranlarının oldukça yüksek çıktığı görülürken, en yüksek sınıflandırma gücüne sahip analizin üç dönem için de yapay sinir ağları olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra finansal başarısızlığın belirlenmesinde en etkili oranlar net kar marjı, esas faaliyet kar marjı, kaldıraç oranı, duran varlıklar/devamlı sermaye oranı, stok bağımlılık oranı ve duran varlıklar/öz kaynaklar oranı olarak belirlenmiştir. Karlılık oranlarının ve kaldıraç oranının işletmeler için önemli olduğu dikkate alındığında, önem derecesi yüksek değişkenler arasında yer almaları beklentiyi karşılamıştır.
E-ticaret sitelerine ziyareti etkileyen faktörler ve tüketiciler üzerinde bir uygulama

E-ticaret, 'elektronik aygıtlar aracılığı ile yapılan ticaret' olarak tanımlanmaktadir. Günümüzde, ülkemizde ve Dünya'da hızla gelişen e-ticaretin önemi her geçen gün artmaktadır. Belirli değişkenler ile e-ticaret sitelerine ziyareti etkileyen faktörler arasındaki ilişkide ayni hızla gelişmektedir. Bu nedenle e-ticaret sitelerine ziyareti etkileyen faktörler; dağıtım, fiyat, tutundurma, tasarım, ek hizmet olarak belirlenmiş. Ve bunlar üzerinden hazırlanan sorular ile 156 katılımcı sağlanarak sosyal medya ve elektronik posta yoluyla anket çalışması yapılmıştır. Bu çalışmanın amacı, E-ticaret sitelerine ziyareti etkileyen faktörleri belirlemektir.
Kişi-çevre uyumu ve iş tutumları arasındaki ilişkinin öz belirleme teorisi ile açıklanması

Bu araştırmada kişi çevre uyumu ve Öz Belirleme Teorisi literatürüne bağlı olarak; uyum düzeyleri ile çalışma tutum ve davranışları arasındaki ilişkilerin açıklanmasında, farklı Temel Psikolojik İhtiyaçlar'ın aracı etkileri konu alınmaktadır. Bu bağlamda yataklı sağlık kurumlarında görev yapan hemşirelik mesleği çalışanlarının kişi-örgüt, kişi-iş, kişi-grup ve kişi-yönetici uyumu algıları çeşitli işlevselleştirme ve kavramsallaştırma türleri açısından değerlendirilmektedir. Araştırma kapsamında öncelikle çalışanların farklı düzeylerde algıladıkları uyumun, örgüte duygusal bağlılık, işe bağlılık ve yardımseverlik üzerindeki etkileri incelenmiştir. Daha sonra bu etkilerin gerçekleşmesinde, Öz Belirleme Teorisi'nde Temel Psikolojik İhtiyaçlar olarak belirtilen; özerklik, yeterlilik ve ilişkili olma ihtiyaçlarının tatmin edilmesinin aracılık rolü, Yapısal Eşitlik Modeli üzerinden test edilmiştir. Araştırma modelinin bağımsız değişkenleri kişi-örgüt, kişi-iş, kişi-grup ve kişi-yönetici uyumunun, ilgili çevre düzeylerine yönelik çalışma tutum ve davranışları üzerinde önemli etkilere sahip olduğu saptanmıştır. Benzer biçimde Temel Psikolojik İhtiyaçlar'ın da niteliklerine göre farklı ilişkilerde işlevsel rol oynadığı tespit edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, uyum ile çalışma tutum ve davranışları arasındaki ilişkide, Temel Psikolojik İhtiyaçların aracı ve kısmen aracı etkileri olduğu görülmektedir. Dolayısıyla çalışma çevreleriyle girilen etkileşimler sonucunda ortaya çıkan farklı uyum düzeyleriyle ilgili psikolojik süreçlerin açıklanmasında, bireylerin Temel Psikolojik İhtiyaçlar'ının tatmini, kullanışlı bir açıklama çerçevesi sağlamıştır. Bununla birlikte farklı çalışma çevresi düzeyleriyle algılanan uyumun, iş yerinde Temel Psikolojik İhtiyaçlar'ın tatmininde etkili unsurlar olduğu sonucuna varılmıştır.
Bankacılık sektöründe eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesinde performans değerlemenin yeri

Bu çalışmada, bankacılık sektöründeki performans değerlemenin, eğitim faaliyetlerine etkileri ve sonuçları incelenmiştir. Araştırma, anket yöntemi ile bankacılık sektöründeki eğitim ihtiyaçlarının tespitinde performans değerlendirmenin rolü belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma kapsamında, bankacılık sektöründeki performans değerlendirme ve performans değerlendirmeye dayalı eğitim uygulamaları hakkında banka çalışanlarının anket sorularına verdiği cevaplar temel alınmıştır. Değerlendirme sonuçlarına dayalı olarak performans değerlendirme ile eğitim arasındaki etkileşim incelenmiştir. Araştırmanın evreni, Osmaniye ilinde faaliyette bulunan kamu ve özel sektöre ait 13 bankanın 26 şubesinde (N=312) çalışandan oluşmaktadır. Araştırmada, evrenden örneklem seçimi yoluna gidilmiştir. Bu çerçevede tesadüfi örnekleme yöntemi ile seçilen dokuz farklı banka şubesinde (n=106) personele anket uygulanmıştır. Anket verilerinin analizinde, frekans ve yüzde tanımlayıcı istatistikleri ile ki-kare ve korelasyon analizi yöntemleri kullanılmıştır. Performans değerleme ve eğitime dair bulgular, bankacılık sektöründe eğitim ihtiyaçlarının tespitinde performans değerleme sonuçlarının kullanıldığı, eğitim ve geliştirme faaliyetlerine katılan çalışanların edindiği bilgi ve becerileri çalışırken uygulayabildikleri görülmektedir. Bankacılık sektörünün eğitim ve performans değerleme uygulamaları arasındaki ilişkiye dair bulgular, çalışanların kararlara katılım düzeyi ile eğitim alma durumları arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu anlaşılmaktadır. Çalışanların performans değerlendirme sonuçlarını gerçekçi bulma düzeyi ile eğitim arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu anlaşılmaktadır. Performans olgunluk göstergeleri ile eğitim etkinliği arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğunu saptanmıştır. Bu bulgulardan hareketle çalışanların performans değerleme sürecinde verilen kararlara katılımı ve sonuçları gerçekçi bulmaları, bankacılık sektörünün performans olgunluk düzeyini arttırdığını, eğitimlerin de etkinliğinin buna bağlı olarak arttığı görülmektedir.
A decision support system for production planning and scheduling in a smart factory environment

Son dönemlerde ortaya çıkan Endüstri 4.0 vizyonuyla beraber, üretim sistemleri ileri üretim teknolojileriyle zenginleştirildi. Bu akıllı üretim sistemleri değişken müşteri taleplerinden, esnek teslim tarihlerinden, teknik arızalardan, ürün tedarik problemleri vb. sebeplerden kaynaklanan üretim planı değişikliklerine daha hızlı cevap verebiliyorlar. Bu çalışma akıllı fabrikaların dinamik yapısını desteklemek amacıyla üretim planlama ve zaman çizelgeleme için verimli, etkili ve esnek bir platform sunmayı hedefliyor. Literatürdeki çalışmaların birçoğunda, üretim planlama ve zaman çizelgeleme problemleri hesaplama zorluğundan dolayı ayrı ayrı ele alınıyor. Bir geliştirme olarak, bu tez çalışmasında üretim planlama ve zaman çizelgeleme problemini birlikte ele alan ve maliyetini en aza indirecek bir Karışık Tamsayı Karesel İzlenceleme modeli geliştirildi. Ardından, bu model, hesaplama performansını artırmak amacıyla doğrusallaştırıldı ve bir Karışık Tam Sayılı Doğrusal İzlenceleme modeli oluşturuldu. Son olarak, bu optimizasyon modeli akıllı bir siber-fiziksel sistemde verimli, etkili ve esnek bir karar verme ortamı yaratmak amacıyla bir web tabanlı, veri tabanıyla desteklenmiş bir Karar Destek Sistemi içerisine yerleştirildi. Bu KDS birçok test senaryosuyla test edildi ve performansı ölçüldü.
Çalışanların motivasyonlarının performanslarına etkisi: Beylikdüzü'ndeki özel eğitim kurumlarında bir araştırma

Günümüzde özel eğitim kurumlarına olan ihtiyacın giderek arttığı görülmektedir. Bu ihtiyacı karşılamaya yönelik olarak işletmeler, hizmet kalitelerini arttırarak çalışmak durumundadırlar. Bunun da başlıca koşulu verimlilik ve performans artışıdır. İşletmeler özellikle çalışan motivasyonunu arttırarak performansı arttırmayı hedefler. Bu çalışmanın amacı, özel eğitim sektöründeki eğitimcilerin çalışma motivasyonu üzerindeki etkilerinin performanslarına nasıl yansıdığıdır. Araştırma yöntemi olarak çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma örneklemi eğitmen ve yöneticilerden oluşan yaklaşık 220 kişidir. Bulgular, çalışan motivasyonunun performanslarını pozitif yönde etkilediğini istatiksel olarak gösterir.
Ameliyathanede radyasyon güvenliği; çalışanların iyonize radyasyondan korunmadaki bilgi ve davranışları

İleri teknolojinin kullanıldığı ameliyathanelerde çalışanlar bazı risk faktörleri ile karşılaşmaktadır. Bu faktörlerden birisi iş sağlığı ve güvenliği için fiziksel bir tehlike olarak bilinen iyonize edici radyasyondur. Bazı cerrahi vakalarda hastaların tedavisinde kullanılan c kollu skopi cihazları iyonize edici radyasyon olan x ışını prensibi ile çalışmaktadır. Kurşun önlük, kurşun paravan gibi koruyucu ekipmanlar iyonize edici radyasyonun zararlı etkilerinden koruyacağı gibi, c kollu skopi cihazlarının çalıştığı zamanlarda mümkün olduğunca uzak durmak gibi davranışlar maruz kalınacak iyonize radyasyon miktarını azaltmaktadır. İyonize edici radyasyon doku ve hücrelere zarar vererek genetik, doğumsal ve üreme sağlığı gibi bazı sistemleri olumsuz etkileyebilmektedir. Ameliyathanelerde radyasyon güvenliğine dair önlemler almak ve uygulamak çalışan sağlığını korumak bakımından oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacı, C kollu Skopi cihazlarının kullanıldığı ameliyathanelerde çalışan personelin; radyasyon güvenliği ve iyonize radyasyondan korunmadaki bilgi düzeylerini ve farkındalığını tespit ederek koruyucu ekipmanları kullanma davranışlarını değerlendirmektir. Bu araştırmada; nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Sonuçlar SPSS Windows 11.5 programı ile değerlendirilmiştir. Verileri değerlendirmek için tanımlayıcı istatistik olarak ortanca, minimum, maksimum ve yüzde değerleri ve verilerin karşılaştırılmasında Ki-Kare testi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi olarak 0,05 esas alınmıştır. Elde edilen sonuçlar tablolaştırılarak yorumlanmıştır. Ameliyathane çalışanlarının radyasyon güvenliği ve radyasyondan korunmadaki eksikliklerini gidermek için, radyasyon güvenliğiyle ilgili hizmet içi eğitimlere ihtiyaç olduğu tespit edilmiştir.
Balanced scorecard aracılığıyla performans analizi ve Kütahya Gediz Devlet Hastanesinde bir model denemesi

Finansal muhasebe ölçümlerine dayanan performans ölçüm yöntemlerinin artık eskimesi, geçerliliğini yitirmesi ve Balanced Scorecard'ın ortaya çıkışı performans ölçme ve strateji belirleme üzerine yeni bir çığır açmıştır. Bir kurumun faaliyetlerinin hedeflenen sonuçlara ulaşılıp ulaşılmadığı, hizmetlerin verimli, etkin ve karlı bir düzeyde gerçekleşip gerçekleşmediği konuları Balanced Scorecard ile daha iyi ölçülmüş ve planlanmıştır. Bu çalışmanın yapılma nedeni Balanced Scorecard'ın sağlık işletmelerinde ve yönetiminde kullanılarak performans, verimlik ve hizmet kalitesinin arttırılması, örgütsel değişime ayak uydurulması, kurum içi işleyişin iyileştirilmesi, öngörülen misyon ve vizyonun fiziksel ölçüler haline dönüştürülerek bu kalıplara göre sürekli gelişim ve değişimi sağlayarak stratejik hedeflere ulaşılması, hasta ve hasta yakınlarının beklentilerinin saptanarak onlara en iyi sağlık hizmetinin verilmesi, hastane personelinin eğitimi ve gereksinimlerinin karşılanarak hizmet kalitesi ve personel memnuniyetinin ve performansının arttırılması ve sıraladığımız bu boyutlar arasında dengeyi sağlayarak stratejik planlama ve yönetim üzerindeki etkilerinin nasıl gerçekleştirildiğine dair bilgi toplamaktır. Kütahya Gediz Devlet Hastanesi'nde uygulanan model neticesinde kurumun ilk önce vizyon ve misyonu doğrultusunda Balanced Scorecard'ın dört boyutunu da kapsayan stratejik amaçları belirlenmiştir. Kurumun çalışma prensibi, sahip olduğu tıbbi ve fiziki yapısı, kurumdan hizmet alan hasta ve hasta yakınları ve kurum çalışanları belirlenen stratejik amaçlar kapsamında değerlendirilip başarı ve performansı ölçülmeye çalışılmıştır. Ölçümleme ve değerlendirmeler neticesinde kurumun başarılı ve başarısız, güçlü ve zayıf yönleri tespit edilerek öneri ve eleştirilerde bulunulmuş, stratejik yönetim açısından önemli bulgulara ulaşılmıştır.
Kıdem tazminatı:Türkiye ve Kanada örneği

Çalışma hayatının en önemli unsuru sanayileşme sürecinde değeri daha da artan insandır. İnsana gereken değerin verilmesi, barış ortamının sağlanması ve verimin de arttırılmasi yoluyla hem işçi hem işveren kesimine yarar sağlayacaktır. Tüm bunların yasal boyutları ise İş Hukuku kapsamına girmektedir. Türkiye'de İş Hukukunun çok tartışılan konularından biri olan ve belirli koşullarda işten ayrılmalarda çalışanlara işyerinde geçen zaman ve emeklerine karşılık olarak ödenen kıdem tazminatı, hem işveren hem de işçi kesimi açısından önemlidir. Aslında bu ödemeler zamanla amacından sapmıştır. İşçiye emeklilik ikramiyesi şeklinde algılanması gereken kıdem tazminatı mevcut haliyle çalışanlara gerekli avantajları verememekte, işverenlere ise maliyeti yüksek gelmektedir. Nitekim bu sebeplerdir ki Türkiye'de çesitli çabalara rağmen Kıdem Tazminatı Fonu'nun kurulması ile ilgili yasa henüz çıkarılamamış, şimdilik eski tazminat maddesi aynen korunmuştur. Henüz her kesimi memnun edecek ortak bir noktaya varılamamıştır. Kanada devletinin sistem farkı dolayısıyla hem federal düzeydeki yasalarda bu konu düzenlenmiş hem de değişik eyaletlerdeki çalışma hayatını düzenleyici kanunlarla kıdem tazminatı miktarları belirlenmiştir. Özellikle işten çıkarmalar konusunda kanunların çok detaylı olması ve haksız çıkarmaların engellenebilmesi; hem de kıdem tazminatına hak kazanmış çalışanın bu tazminatı alabilmesi için sosyal barışı koruyucu düzenlemeler getirilmiştir. Araştırdığımız her iki ülkede de sendikaların bu konudaki rolleri çok önemli olmakla beraber sendikalaşma oranları düşüktür. Bu tezde değişik yerli ve yabancı kaynaklar irdelenmiş, kıdem tazminatının gerek ülkemizde gerekse Kanada'daki uygulamaları değişik yönlerden ele alınmış ve mevcut yasaların iş hayatına yaptığı etkiler incelenmiştir.
Shewart, Cusum ve Ewma kontrol grafiklerinin bir üretim işletmesinde uygulanması

19. yy sanayi devrimi sonrasında ürün ve hizmet sektöründe rekabet piyasasının oluşması ile birlikte kalite kavramı doğmuştur. Üreticiler ve tüketiciler geçmişşten günümüze kaynaklarını optimal düzeyde kullanmak istemeleri kalitenin gelişimine çok fazla katkıda bulunmuştur. Küresel rekabet ortamı ile işletmelerin ürün veya hizmet piyasasında var olmasında kalite kavramı çok fazla önem kazanmıştır. Bu çalışmanın amacı ürün veya hizmetlerin kalite seviyelerini arttırmaya yönelik kalite araçlarından kontrol grafiklerinin kullanımını örneklemektir. Yapılan çalışmada, hedeflenen kalite düzeyini tespit etmek amacıyla değişken nicelikler için kontrol grafikleri, kümülatif toplam kalite kontrol grafikleri ve üstel ağırlıklı hareketli ortalama kontrol grafikleri kullanılmıştır. Farklı tür kontrol grafikleri kullanılarak aralarındaki farklılıklar sunulmuştur. Bakır sektöründe yapılan kontrol grafiği analizi yapılacak olan işletme uygulamalarına ve teorik çalışmalara yardımcı olacaktır.
Hasılatın muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ilkelerinin Türk vergi mevzuatı ile finansal raporlama standartları (TFRS 15 - BOBİ FRS) kapsamında incelenmesi ve bir uygulama

TFRS 15 Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat Standardı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanmış ve 01 Ocak 2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir. TFRS 15 Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat Standardı içerisinde inşaat, perakende, yazılım vb. sektörün bulunduğu pek çok alanda hasılatın tespiti ve raporlanması açısından büyük ve önemli yenilikler getirmiştir. Hasılatın tespiti ve finansal tablolarda raporlanması Vergi Usul Kanunu, Türkiye Finansal Raporlama Standartları ile Büyük ve Orta Boy İşletmeler için Finansal Rapor-lama Standartları açısından farklılıklar içermektedir. Bu çalışmanın amacı; TFRS 15 Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat Standardının oluşumu, kapsamı ve getirdiği yenilikle-rin Türk Vergi Sistemi ile BOBİ FRS kapsamında, hasılatın tespiti ve raporlanmasına ilişkin farklılıkların karşılaştırılarak incelenmesi. Yapılan değerlendirmeler ışığında, yeni standart ile birlikte hasılatın tespiti, za-manlaması ve finansal tablolarda sunumu ile ilgili var olan aksaklıkların ve eksikliklerin giderilmesi beklenmektedir.
Belirsizlik ortamında muhasebe verilerinin işletme kararlarında kullanılması

Bugün karşılaştıklarımız, geçmişşte vermiş olduğumuz kararların sonucudur. Verilen kararlar gelecekte oluşacak olayları etkileme amacına yönelik olduğundan, kişi veya işletmeler geleceği bilememe ile karşı karşıyadırlar. Bu belirsizliği aşmak, tahmin etmekten öteye gitmez. Bu tahminlerde, geçmişşte yaşananların üzerine kuruludur. Kişi veya işletme, karar vereceği gelecekteki olaya ait gerçekleri toplamalı, bu gerçekleri düşünce ve duygu süzgecinden geçirmeli ve zamanında karar merkezine ulaştırmak ki; karşılaşılması beklenilen olay için iyi tahmin yapılabilsin ve karar alınabilsin. Kişi veya işletmelerin, belirsizlik ortamında karar verebilmek için, bu belirsizliği gidermesi gerekecektir. Bu durumda karar, risk altında karar verme durumuna dönecektir. Bu aşamadan sonra oluşturulacak olasılıklar ve çeşitli karar teknikleri aracılığı ile karar verme ortamı sağlanmış olur. İşletmelerin yapmış oldukları ekonomik işlemlerin düzenli bir bilgi seti halinde bulunmasını sağlayan muhasebe sistemi, her alınacak karar için gerekli ve yeterli bilgiyi veremez. Özellikle alternatif maliyetler gibi bazı kavranılan muhasebe sisteminde bulunmaz. Bu nedenle bu tür bilgilerin yönetim muhasebecisi tarafından ilave, bir çalışma sonucu elde edilmesi gerekecektir. Bunun yanında farklı amaçlar için farklı bilgiler gerekli olduğundan her karar için ayrı bir çalışma yapılması gerekir. Bu da, her kararın kendisi için geçerlilik taşıyan bilgisinin olması anlamına gelir. Rutin kararlar işletmenin sık karşılaştığı karalar olup işletmenin karar için fazla zaman harcamadığı ve normal politikası dahilindeki kararlardır. Rutin olmayan kararlan ise, sık sık karşılaşılmayan ve işletmenin ekonomik ve fiziksel yapısında ani sıçramalar yaptıracak etkisi uzun vadeli veya işletmenin normal politikası dışında bir durum yaratacak etkisi kısa vadeli nitelikte kararlardır. Yönetim muhasebecisi bu bilgiler ışını altında, alternatifler arasında farklılık gösteren bilgilerin söz konusu olduğu farklılaşan değerleri, kısa dönemliII kararlarda değişken giderlerin öne çıktığı katkı payı kavramını ve yeni yatırma gitmeden işletmenin mevcut atıl kapasitesini dikkate alarak geleceğe ait karar setleri oluşturabilir.