turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
ANAYASA MAHKEMESİNİN TMK m. 187’NİN İPTALİNE İLİŞKİN KARARININ ANALİZİ VE DÜZENLEME ÖNERİSİ

Kişinin soyadı üzerindeki hakkı, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'yla ve Türkiye'nin de taraf olduğu milletlerarası sözleşmelerle koruma altına alınmış, vazgeçilemez, devredilemez, kişiye sıkı sıkıya bağlı bir hak niteliği taşımaktadır. 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi döneminden bu yana evlilik birliği içindeki kadının, kocasının soyadını taşıması yasal bir zorunluluk olarak düzenlenmiştir. Kadınların evlilik birliği içinde doğumla kazandıkları soyadlarını kullanabilmek için bu düzenlemeye karşı uzun yıllardır verdikleri mücadele, Anayasa Mahkemesinin 22. 02. 2023 tarihli, evli kadının soyadını düzenleyen 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 187. maddesinin iptaline ilişkin kararıyla başarıya ulaşmış, Türk Hukuku'nda kadın-erkek eşitliğine bir adım daha yaklaşılmıştır. Çalışmamızda ilk olarak Türk Hukuku'nda kadının soyadına ilişkin yargısal süreç kısaca açıklandıktan sonra Anayasa Mahkemesinin, iptal kararı değerlendirilecek, bu kararın Kanun'daki diğer hükümlere etkisine değinilecektir. Son kısımda ise soyadı düzenlemelerine ilişkin olarak öğretide daha önce sunulmuş görüşler değerlendirilerek, kadın-erkek eşitliği ve özellikle çocuğun soyadına ilişkin olarak uygulamada yaşanan sıkıntılar da gözetilerek Kanun'da, soyadına ilişkin olarak yapılması gerekli değişiklikler için düzenleme önerisi sunulacaktır.
DİJİTALLEŞMENİN İŞ GÜCÜ PİYASALARINA ETKİSİ: AVRUPA BİRLİĞİ ÜZERİNE DİNAMİK PANEL VERİ ANALİZİ

Sanayi devrimlerinin beraberinde getirdiği teknolojik gelişmeler ekonomik ve sosyal hayat üzerinde önemli etkiler yaratmıştır. Dijitalleşmenin ivme unsuru olarak kabul edilen dördüncü sanayi devrimi teknolojilerinin, günümüzde kullanım alanlarının genişlemesinden iş gücü piyasası da etkilenmektedir. Bu çalışmada; dijitalleşme ve dijital dönüşüm kavramları özetlendikten sonra iş gücü piyasalarına ilişkin teoriler incelenmiştir. Analiz bölümünde ise; Avrupa Birliği ülkelerinin 2002-2018 yılları arasındaki istihdam oranları Rutin Yoğunluk Endeksi'ne göre bilişsel, manuel ve rutin olarak gruplandırılarak analizin üç ayrı bağımlı değişkeni oluşturulmuştur. Avrupa Birliği'nin bilişsel, manuel, rutin istihdam oranları ile dijitalleşme arasındaki ilişki üç ayrı model üzerinden ayrı ayrı incelenmiştir. Sistem GMM tahmincisi ile çözümlenen panel veri analiz sonucunda dijitalleşmenin iş gücüne etkisinin bilişsel istihdam oranını arttırıp, rutin istihdam oranını azalttığı gözlemlenmiştir
Uluslararası Standartlar (AAOIFI ve IFSB) Çerçevesinde Kurumsal Yönetim

İslami bakımdan kurumsal yönetim faaliyetleri, İslam hukuku ve hükümlerinin yönetim süreçlerinde uygulanmasını esas almaktadır. Bu yönetim sistemi içerisinde, İslam hukukuna uygun olarak kurumsal faaliyetlerin yürütülmesini sağlayan danışma kurulları mevcuttur. Danışma kurulları, İslami esaslara dair hizmet verildiğinin gözetimini yapan ve güvence mekanizması işlevi gören kuruldur. Merkezi danışma kurulları ise fıkhi konularda uyuşmazlıkların çözümünü yapmaktadır. Bu bilgiler doğrultusunda, kurumsal yönetim esaslarının belirlenmesi ve fıkhi olarak uygun bir yönetim sisteminin öneminin artması sebebiyle AAOIFI ve IFSB standartları geliştirilmiştir. Çalışmanın amacı, AAOIFI ve IFSB standartları çerçevesinde yürütülen kurumsal yönetim faaliyetlerini incelemek ve karşılaştırma yapmaktır. Ayrıca, İslam hukukuna uygun olarak gerçekleştirilen kurumsal yönetim faaliyetlerinin referans ülkeler bazında incelemesi yapılarak Türkiye için öneriler sunmak amaçlanmıştır. Bu çalışma, İslami kurumsal yönetim ile ilgili mevcut literatür ve araştırma eksikliğine katkıda bulunmaktadır. Araştırma bir derleme çalışması olup herhangi bir yöntem kullanılmamıştır.
Borluk Vadisi Kaya Resimlerinin Sanatsal Açıdan Önemi

Anadolu coğrafyasının kuzeydoğu bölümünde yer alan Kars, kaya resimleri bakımından zengin bir bölgedir. Kars il sınırları içerisinde bulunan Borluk vadisi birbirinden farklı birçok figürün çiziminin bulunduğu bir yerdir. Bu araştırmada Borluk vadisinde yer alan kaya resimlerinin gerek konusu gerek çizim yöntemleri açısından sanatsal yönü irdelenmiştir. Kars Borluk vadisi kaya resimlerinin sanatsal yönü incelenirken dünyanın başka coğrafyalarında bulunan kaya resimleriyle benzerlikleri de dikkate alınmıştır. Borluk vadisi kaya resimleri ile Kars il sınırları içerisindeki diğer bölgelerdeki kaya resimleri de karşılaştırılmıştır. Araştırma sonuçları göstermiştir ki Borluk vadisi kaya resimlerinin benzerleri Orta Asya coğrafyasının çeşitli bölgelerinde bulunmakta olup göçer-konar insanların hayat anlayışının sanatsal bakış açısını yansıtmaktadır. Bu yansıma kayalar üzerine betimlenen birbirinden farklı birçok figürde kendini göstermektedir. Ayrıca Orta Asya merkezli Türk dünyası coğrafyasında taşlara işlenen bu benzer motifler Türk kültür ve sanatının geçmişten günümüze kanıtları niteliğindedir.
Diyarbakır kent merkezinin aktif açık-yeşil alanlarının yeterliliğine yönelik bir değerlendirme

Kentsel açık-yeşil alanların doğal yaşamı kente taşıma, sakinlerin nefes almasını sağlama gibi olumlu psikolojik ve fiziksel etkiler oluşturma gücü bulunmaktadır. Kentlerdeki mevcut açık-yeşil alanların büyüklüğünün ve dağılımının tespiti, gelişmekte olan kentlerdeki açık-yeşil alanların planlanmasına önemli katkı sunmaktadır. Araştırma kapsamında coğrafi konumu itibariyle önemli bir merkez konumunda ve gelişmekte olan Diyarbakır kentinin üç merkez ilçe ve bu ilçelere bağlı 34 mahallede aktif yeşil alanların niceliksel bulguları elde edilmiş, büyüklük, oran ve dağılımlar, tablo ve grafikler aracılığıyla verilmiştir. Büyükşehir Belediyesi ve merkez ilçe belediyelerinin imar planlama raporları ve uygulama imar planları üzerinden saptanan verilerle beraber, mevcut aktif yeşil alanların tespiti için yerinde gözlem yapılmış, tapu ve kadastro uygulaması, kent rehberi ve çevrimiçi haritalar kullanılmıştır. Yapılan çalışma ile Kayapınar, Bağlar ve Yenişehir ilçelerinde 138 adet aktif açık-yeşil alan ile 116 adet park alanı belirlenmiştir. Mevcut aktif yeşil alanlar değerlendirildiğinde kişi başına 3, 38 m alan düşmektedir. Aktif açık yeşil alanların mevcutta ilçe ve mahalle idari sınırları içerisinde dengeli ve yeterli dağılmadığı, mevzuata göre aktif açık yeşil alan ihtiyacının karşılanamadığı tespit edilmiştir.
Yapı cephelerinde oluşan bozulmaların/hasarların tespiti ve müdahale stratejileri için bir yöntem önerisi

Bu çalışmada, yapılarda zamanla meydana gelen bozulma/hasarların tespit ve müdahale stratejilerine yönelik kullanılabilecek bir yöntem oluşturulması amaçlanmıştır. Kurgulanan yöntem, bozulma/hasar tespiti bilgisinin sistemli bir görsel analiz şemasının oluşturulması ve verilerin sayısallaştırılmasına dayalı bir yaklaşımı benimsemektedir. Bozulma/hasar düzeyini belirlemede üç ana kriter ve alt kriterleri üzerinden belirlenen kusur puanları ile görsel analiz verilerinin sayısallaştırılması yapılmıştır. Kriterlerin önem düzeylerinin belirlenebilmesi için yapılmış çalışmalardan elde edilen veriler kullanılmış ve çalışmaya uyarlanmıştır. Çalışma sonucunda, önerilen yöntemin, tek katmanlı bir geleneksel konut cephesi özelinde denenmesi ile, cepheye eleman/bileşen özelinde müdahale kararının somut sayısal verilere dayandırılması gerçekleştirilmiştir. Durumu iyi olarak belirlenen cephenin bileşenleri için önerilen müdahale düzeyleri, önleyici ve durum bazlı olmuştur. Çalışma kapsamında geliştirilen yöntem ile yapıların bozulma/hasar sonucu oluşan sorunları ve müdahale stratejilerinin izlenebilir, denetlenebilir, geliştirilebilirliğine yönelik uzmanlara karar aşamasında yardımcı olacak bir yaklaşım önerilmiştir.
TÜRK HUKUKUNDA REFAKATSİZ ÇOCUKLARIN  HUKUKİ DURUMU

Türkiye, coğrafi konumu nedeniyle tarih boyunca göç hareketlerine ev sahipliği yapmıştır ve halen de yapmaktadır. Bu göç hareketlerinin sonucunda Türkiye sınırları civarında veya dahilinde bulunan yabancıların arasında "refakatsiz çocuk" olarak nitelendirilen çocuklar da bulunmaktadır. Bu çalışmada bu çocukların Türk yabancılar hukukundaki durumları ele alınmıştır. Bu kapsamda, refakatsiz çocuk kavramıyla bu çocukların korunmasına ilişkin uluslararası alanda benimsenen prensiplerle bunların Türk mevzuatına nasıl yansıdığı incelenmiştir. Refakatsiz çocukların, esasen uluslararası korumadan yararlanacağı öngörüldüğünden, bu çocukların statü belirleme sürecinde yapılacak işlemlerle alınması gereken tedbirler analiz edilmiştir. Bulundukları andan itibaren koruma altına alınmaları, bakım, barınma, eğitim gibi kendilerine sağlanacak hizmetlerle uluslararası koruma başvuru veya statüsü sahibi olarak haklarla yükümlülükleri ayrıntılı olarak incelenmiştir. Geçici korunan refakatsiz çocuklar, uluslararası korumadan yararlanamayacaklarından, bunlara sağlanacak hizmetlerin neler olduğu, hakları ve yükümlülükleri de ayrıca ele alınmıştır.
AVRUPA PARLAMENTOSU SEÇİMLERİNDE  REFORM İHTİYACI

Bir tanesi henüz yürürlüğe giremese de 1976 tarihli Avrupa Seçim Yasası bugüne kadar iki kez değişikliğe uğramış ve Avrupa Parlamentosu, Mayıs 2022'de Avrupa Seçim Yasasını yürürlükten kaldırmak için yeni bir Konsey tüzüğü önerisi kabul etmiştir. Temel çıkış noktası seçimlerin "Avrupalılaşma"sı olan bu öneri ile Avrupa Parlamentosu seçimlerinin ulusötesi aday listesi, Spitzenkandidaten prosedürü, tüm üye devletlerde yeknesak bir seçim sistemi gibi radikal değişikliklerle yapılması hedeflenmektedir. 2010 yılından itibaren Birliğin içinde bulunduğu kriz döneminin Birlik vatandaşlarının talep ve görüşlerinin gözardı edilmesinden kaynaklandığı düşünüldüğünde Avrupa seçim yasasında yapılması önerilen bu değişikliklerle siyasi partilerin doğrudan Avrupa meselelerine odaklanması ve böylece seçmenlerin de Birlik için en beğendikleri seçim programına oy verme imkanları söz konusu olabilecektir. Her ne kadar Avrupa Birliğinin İşleyişi Hakkındaki Antlaşma m. 223'de öngörülen prosedür nedeniyle yürürlüğe girip girmeyeceği belli olmasa da Avrupa Parlamentosu tarafından kabul edilen önerinin Birliğin geleceğinin belirlenmesinde önemli bir kilometre taşı olduğu düşünülmektedir.
ADALET YÖNETİMİNDE ETKİNLİK ARAYIŞLARI: ROBOTİK BÜROKRASİ VE YAPAY ZEKÂ YÖNETİŞİMİ

Bu çalışmada sorunları çözmekte zorlanan bürokrasinin çıkış arama sürecinde dijitalleşmesi ve teknolojiden yararlanması sürecinde yapay zeka yönetişimi uygulamalarından ve robotik bürokrasinden nasıl yararlanabileceği hususu adalet yönetimi özelinde incelenmektedir. Dünya genelinde adalet yönetiminde yaşanan sorunlar analiz edildiğinde bilgi iletişim teknolojilerinin yetersiz kullanılmasının temel rol oynadığı çok açıktır. Bu nedenle yönetimde robotlaşma ve yapay zeka uygulamaları büyük adalet yönetimi alanında büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamda çalışmada önce bürokrasinin neden yıprandığı ve sorunlara çözüm bulamadığı, adalet yönetimin bürokratik çıkmazları özelinde incelenmiştir. Ardından bu alanda yaşanan teknolojik gelişmelerin, verimlilik arayışlarına katkısı değerlendirilmiştir. Dijital teknolojilerin kullanımını içeren dijital otomasyonun önemli bir bileşeni olan robotik süreç otomasyonu ve robotik bürokrasi konusu ele alınmış, buradan teknolojik adalet yönetimi ve yapay zeka yönetişimi uygulamalarına geçilerek, adalet yönetiminin bu süreçten nasıl etkilenebileceği değerlendirilmiştir. Sonuçta etkin ve verimli bir adalet yönetimi için teknolojiden mutlak surette yararlanılması gerektiğine, bu doğrultuda robotik bürokrasinin ve yapay zeka uygulamalarının sürece çok ciddi katkısı olacağı gerçeğine ulaşılmıştır.
EŞYA TAŞIMA HUKUKUNDA HASAR,  ZIYA VE GECİKMEDEN DOĞAN BİLDİRİM SÜRELERİ

Bu çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Çalışmamızın ilk bölümünde taşıma hukuku kapsamında bildirim kavramının hukuki niteliğine değinilerek hasar zıya ve gecikme kavramları açıklanmıştır. Ardından sırasıyla kara taşıma hukuku, hava taşıma hukuku, deniz taşıma hukuku, demiryolu ile taşıma hukuku ve multimodal taşıma hukuku; ulusal ve uluslararası mevzuat kapsamında ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Çalışma boyunca görüleceği üzere ulusal mevzuatta düzenlenen bildirim süreleri uluslararası konvansiyonlarla belirlenen süreler birbiriyle örtüşmektedir. Şüphesiz bu durum taşıma hukuku pratiğini açık ve belirgin kılmaktadır. Meydana gelen bir zarardan dolayı hak sahibinin taşıyıcıya süresinde bildirimde bulunmaması, tüm taşıma sistemleri yönünden taşıyıcının eşyayı sözleşmeye uygun olarak taşıdığına karine oluşturmaktadır. Öte yandan taşıtan veya eşya üzerinde hak sahibi olan göndericinin süresinde bildirimin yapma külfetinin yanında eşyanın hasar, zıya ve gecikmeden dolayı zarara uğradığı hallerde ispat hukuku açısından birtakım tedbirler alması elzemdir. Çalışmamızda sadece eşya taşıma hukukundan doğan bildirim sürelerine yer verilmiştir. Bu kapsamda zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden belirlenen süreler konumuz dışında kaldığından bunlara çalışmamızda yer verilmemiştir.
EN ÇOK KAYRILAN MÜŞTERİ ŞARTLARININ  REKABETE ETKİLERİ  -Dar EKM Şartlarına Özel Bakış-

Sağlayıcının alternatif alıcılara ya da satış kanallarına daha avantajlı şartlar sunmasını yasaklayan en çok kayrılan müşteri şartları, çevrim içi platformların ticarette daha yoğun kullanımıyla rekabet otoritelerinin gündeminde önemli bir yer almaya başlamıştır. Çevrim içi pazarlardaki yirmi yıldan uzun süreli uygulamasına bakıldığında, EKM şartlarının rekabet hukukuna aykırı olup olmadığının tespitinde olay bazında etki analizinin belirleyici olduğu görülmektedir. Bu analizler sonucunda, zamanla geniş ve dar EKM şartları şeklinde ikili bir ayrım gelişmiştir. ABD, AB ve Türkiye gibi farklı pazarlardan örnekler incelendiğinde, alternatif platformlarda daha avantajlı şart sunulmasını kısıtlayan geniş EKM şartlarının rekabet karşıtı etkilerinin daha belirgin bir şekilde ortaya konulduğu; bu şartları konu edinen incelemelerin daha istikrarlı bir şekilde rekabet hukukuna aykırılık tespiti ile sonuçlandığı görülmektedir. Diğer yandan, sağlayıcının kendi kanallarında daha avantajlı şart sunmasını kısıtlayan dar EKM şartlarını konu edinen davalar benzer bir tutarlılık sağlayamamaktadır. Almanya ve Türkiye'de bu şartlara yönelik daha müdahaleci kararlar görülmektedir. Buna karşın, diğer ülkelerdeki davalar rekabet hukukuna aykırılık yönünde bir tespit yapılmaksızın sonlandırılmıştır. Ancak bu ülkelerin bir kısmında daha sonra yürürlüğe giren düzenlemelerde dar EKM şartlarının da yasaklandığı gözlemlenmektedir. Açıklanan sebeplerle, işbu makalede geniş ve dar EKM şartlarının rekabete etkileri geçmiş davalar, yasal düzenlemeler, öğretideki görüşler çerçevesinde kronolojik sıralama esas alınarak incelenecek, çoğunlukla dar EKM şartlarına haklı gerekçe olarak öne sürülen bedavacılık sorununun ne şekilde ele alınması gerektiği çalışılacaktır.
Osmanlı Devleti’nde Âsâr-ı Atîka Bilincinin Gelişimi: Kaş Kazası Örneği (1842-1908)

Osmanlı Devleti'nin kurulmuş olduğu topraklar olağanüstü zenginlikler barındıran bir bölgededir. Çok fazla medeniyete ev sahipliği yapmış olmanın verdiği bu zenginlik çok geç fark edilmiştir. Osmanlı topraklarında XIX. yüzyılın ikinci yarısından itibaren yabancı araştırmacılar tarafından arkeolojik kazılar yapılmaya başlanmıştır. Bu tarihten itibaren devlet dış dinamiklerin etkisi ile eski eserlere yönelik hukuki düzenlemeler yapmaya başlamıştır. Eski eserlerin ortaya çıkarılması ve korunmasına yönelik gelişmeler taşrada da etkisini göstermiştir. Eski eserlere yönelik XIX. yüzyıl sonlarında başlayan ilgi, XX. yüzyıl başlarında da devam etmiştir. Çalışmamızın konusu bu tarih aralığında Kaş kazasında ortaya çıkarılan eski eserlerdir. Arşiv belgeleri ışığında Kaş kazasındaki eski eser bilinci ortaya konulmaya çalışılmıştır. Kazada araştırmalar neticesinde ya da tesadüfen ortaya çıkarılan eski eserlere merkez ve taşra bürokrasisinin tutumu incelenmiştir. Kaş ve çevresindeki eski eserlere yabancı devletlerin ve araştırmacıların ilgisinden bahsedilmiştir. Netice itibariyle gelinen noktada eski eserlere ilginin artmış olduğu ifade edilebilir, ancak tam anlamıyla bir bilincin geliştiğini söylemek pek mümkün değildir.
Dil Öğretiminde Geçişli Dil Süreçleri Pedagojisi Kullanımı: Bir Derleme Çalışması

Uzun yıllardır tek dilli bakış açısıyla şekillenen dil öğretiminde, tüm dil kaynaklarının derslerde kullanılması gerektiğinin savunulduğu çok dilli dil öğretimi görüşü tartışmaları başlamıştır. Tek dilli bakış açısı, yalnızca öğretilen hedef dili sınıf içerisinde kullanır ve dili ana dil olarak kullanan bireylerin yeterliğini hedefler. Böyle bir sınıfta, öğrencilerin diğer dil kaynakları kullanılmaz. Ortak temel yeterlik ve dinamik çift dillilik tartışmaları, öğrencilerin tüm dil kaynaklarının kullanılmasının hedef dili de geliştirebileceğini savunmuş ve içerik ve dil öğretiminin, tüm dil kaynaklarıyla yapılmasını önermiştir. Geçişli dil süreçleri kavramı, bu görüşün içindeki bir uygulama ve süreçtir. Geçişli dil süreçleri vasıtasıyla, iletişim durumunun gerektirdiği şekilde bireyler tüm dil kaynakları arasında geçiş yapabilir aynı zamanda tüm dil ötesi kaynaklarını kullanabilirler. Geçişli dil süreçleri pedagojisi ise bu kavramın öğretim amacıyla derslerde stratejik kullanımıdır. Pedagojinin genellikle ikinci dil öğretimi bağlamında genel eğitim programlarında çalışılmasına rağmen vadettikleri yabancı dil öğretim bağlamında da kullanılabileceğini göstermektedir. Geçişli dil süreçleri kavramı ve pedagojisi genellikle İngilizce ve diğer dillerin öğretimi bağlamlarında çalışılmıştır. Bu derleme makalesinin amacı hem kavram ve pedagojiyi özetlemek hem de yapılan çalışmaların derlenmesidir. Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi günümüzde gittikçe daha fazla yaygınlaşmaktadır ancak bu bağlamda geçişli dil süreçleri pedagojisi çalışmaları yok denecek kadar azdır. Kavramların özetlendiği ve çalışmaların sunulduğu bu derleme çalışmasının özellikle yabancı dil olarak Türkçe öğretimi bağlamındaki çalışmalara katkı sunabileceği öngörülmektedir.
Yenişehir’in kayıp mekânı: Millet Meydanı

Bu araştırma, Carl Christoph Lörcher'in Ankara'nın ilk planında (1924-25) önerdiği 'meydanlar silsilesinin' önemli bir parçası olan Millet (Ulus) Meydanı'na odaklanmaktadır. Araştırma resmi belgeler ve arşivler, gazete kupürleri, kişisel hatıratlar, biyografiler ve romanlar üzerinden betimsel analizlere dayanmaktadır. Bugünkü Atatürk Bulvarı, İzmir ve Tuna Caddelerinin kesiştiği noktada yer alan Millet Meydanı, Jansen Planı'nda (1932) iptal edilmesine rağmen, ada düzenin devamlılığı ve çevresinde sembolik mekanların toplanması ile Yenişehir'in en önemli kamusal odaklarından biri haline gelmiştir. Çalışma, meydanın Lörcher'in öngördüğü noktada adeta gizil bir 'düğüm' gibi varlığını sürdürdüğünü göstermektedir. Bununla birlikte, Erken Cumhuriyet döneminde Ankara'da yaşanan mekansal karar verme süreçlerinin zorlu ve çok katmanlı yönlerini göstermekte, kamusal mekan ve yer olgularının girift birlikteliğini ortaya koymaktadır. Daha da önemlisi, Yenişehir'in belki de en önemli kayıp değerlerinden biri olan Millet Meydanı'nın hikayesini gün yüzüne çıkarmıştır.
Anadolu’daki kale-kentlerin karşılaştırmalı morfolojik analizi

Geçmişten 20. yüzyıla kadarki süreçte savunma yapıları, yerleşim alanlarını ve sarayı dışarıdan gelecek saldırılara karşı korumak amacıyla inşa edilmişlerdir. Anadolu'da nüfusun artmasıyla yeni yerleşim alanlarına talebin artması ve savaş teknolojisindeki gelişmelerle surlar işlevsel açıdan önemini kaybetmiştir. Fakat bu yapıların kültürel mirasın bir parçası olması nedeniyle korunması ve kentle bütünleştirilmesi ile adaptasyonunun sağlanması gereklidir. Bu kapsamda Anadolu'daki kale kent yerleşimlerinin sanayileşme öncesi ve sonrasında entegrasyon, okunabilirlik ve erişilebilirlik sorunu çalışmanın ana problemini oluşturmaktadır. Kale-kent ilişkisinde morfolojik değişimin incelemesi ve etkili olan dinamiklerin araştırılması kapsamında alan çalışması yapılmıştır. Anadolu'da iç ve dış kalesi olan 30 kent tespit edilmiş ve bu kentlerden nüfus parametresine göre yedi bölgeden birer il seçilerek örneklem belirlenmiştir. Bu doğrultuda Antalya, Bursa, Afyonkarahisar, Kayseri, Trabzon, Şanlıurfa ve Van'ın kentsel sit alanlarının sanayileşme öncesi ve sonrası (19.-21. yy.) haritaları Space Syntax Metodu'yla analiz edilmiştir. Sonuç olarak bulgular doğrultusunda kentlerin illüstrasyonları oluşturularak, kentin surlarla bütünleşmesini ve okunabilirliğini artırmaya yönelik öneriler sunulmuştur.
Üniversite Öğrencilerinin Covid-19 Farkındalık Düzeylerinin Belirlenmesi: Spor Bilimleri Fakültesi Örneği

Dünya günümüze kadar birçok çeşitli salgın hastalık sürecinden geçmiştir. Son olarak da 2019 yılının aralık ayında Covid-19 (Koronavirüs) adı verilen salgın hastalık ortaya çıkmıştır ve halen varlığını sürdürmektedir. Gelişen teknoloji ve altyapı imkanları ile insanların şehirler, bölgeler ve ülkeler arası ulaşım kolaylığı artmıştır. Bu yüzden Covid-19 hastalığının yayılma hızı önceki salgın hastalıklara göre daha hızlı olmuştur. Salgın hastalıkların yayılmasının önlenmesinde halkın bilinçlendirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, üniversite öğrencilerinin Covid-19'a karşı farkındalık düzeylerinin belirlenmesidir. Çalışmaya Spor Bilimleri Fakültelerinde öğrenim gören 306 öğrenci katılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından oluşturulan demografik bilgiler formu ve Bilgin (2020) tarafından geliştirilen 3 alt boyutlu (Bulaşma Tedbiri Farkındalığı, Güncel Gelişmeleri Takip Farkındalığı, Hijyen Tedbiri Farkındalığı) "Koronavirüs Farkındalık Ölçeği (KFÖ)" kullanılmıştır. Uygulanan Shapiro-Wilk Testi sonucuna göre verilerin normal dağılım göstermediği sonucu elde edilmiştir. Bu doğrultuda Mann Whitney U ve Kruskall Wallis testleri uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçları ele alındığında, 4. sınıf öğrencilerinin bulaşma tedbiri farkındalığının diğer sınıf öğrencilerine göre yüksek olduğu, takım sporları ile ilgilenen katılımcıların hijyen tedbiri farkındalıklarının yüksek olduğu ve kadınların erkeklere göre hijyen tedbiri farkındalıklarının yüksek olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
İŞ SÜREÇLERİNDE SİSTEMATİK YENİLİK YAKLAŞIMI – YARATICI PROBLEM ÇÖZME TEORİSİ’NİN KULLANILMASI

Günümüzde giderek artan küreselleşmeye ve devamlı farklılaşan çevre koşullarına bağlı olarak işletmelerin devamlı artan küresel rekabet ortamında farklılaşan müşteri talep ve beklentilerini karşılayabilmek adına, sürekli ve sistematik olarak yenilenmeleri ve yenilikçilik çalışmaları yapmaları gerekmektedir. İşletmelerin müşteri beklentilerini karşılanmasının yanı sıra iş süreçlerinin de yenilenmesi, bu sayede iş süreçlerindeki maliyet ve zararları azami seviyede azaltması aynı zamanda gelir, kar ve faydaların ise olabildiğince maksimize edilmesi gerekmektedir ve beklenmektedir. Bu çalışma beş ana kısımdan oluşmaktadır, birinci kısımda çalışmanın amacı hakkında genel tanımlayıcı bilgiler verilmiştir. İkinci kısımda sistematik yenilikçilik yaklaşımı, yenilikçilik ve türleri, yaratıcı problem çözme teorisi (TRIZ) konuları literatür araştırmalarından faydalanılarak tanımlanmıştır. Üçüncü kısımda ise yaratıcı problem çözme teorisinin nasıl uygulanacağına dair süreç tanımlaması örnek bir lojistik firmasında işletmenin devamlılığını ve karlılığını sağlamak için finans, pazarlama, taşıma hizmet süreçleri ve insan kaynakları ve benzeri alanlarda daha başarılı iş süreci oluşturulması için uygulanmıştır ve süreçler tanımlanmıştır. Dördüncü kısımda ise; yapılan örnek çalışmanın sonucunda elde edilen veriler özet halinde listelenmiş ve bulgular hakkında yorum yapılmıştır. Sonuç kısmında ise; çalışmanın örnek bir işletmenin potansiyel ve mevcut kaynaklarını kullanarak daha karlı ve verimli iş süreci elde edebilmesi adına gözlem ve ölçmeye dayalı, TRIZ teorisinin temel prensiplerini temel alan, gelişmeye ve yenilikçiliğe yönelik uygulanan uygulamanın faydaları gösterilmiştir. Sistematik yenilikçilik üzerine çok sayıda araştırmacının çok sayıda çalışması bulunmaktadır ve geniş bir literatüre sahiptir. Ancak literatürde sistematik yenilikçilik yaklaşımı iş süreçlerinde uygulanır ise nasıl sonuçlara sebep olacağı yönünde yeterli sayıda çalışma mevcut değildir. Yapılan çalışma ile sistematik yenilikçilik yaklaşımının iş süreçlerinde uygulanmasının nasıl sonuçlar doğuracağı incelemiş, iş süreçlerinin yenilenmesinden ve iyileştirilmesinden sağlanan soyut ve somut faydalar ortaya konmuştur.