Marka, ambalaj ve etiketin tüketici satın alma davranışına etkisi ve çamaşır deterjan sektöründe bir uygulama

Araştırmanın amacı; marka, ambalaj ve etiketin tüketici satın alma davranışını nasıl etkilediğini tespit etmektir. Araştırma için öncelikle ilgili kaynaklar taranarak; marka, ambalaj ve etiket ile Türkiye'deki deterjan sektörü ve ambalaj sektörü konusunda bilgi toplanmıştır. Araştırmanın uygulama şemasında araştırmacı tarafından hazırlanan anket yardımı ile veriler elde edilmiştir. Araştırmada tüketicilerin bilinen marka ve market markalı çamaşır deterjanlarına ve ambalaj ile etikete bakışı konusunda aşağıdaki bulgulara varılmıştır: Ankete katılanlar, bilinen markalı ürünlerin kaliteli ve güvenilir olduğunu, bilinen markanın ürün hakkında bilgi verdiğini, insan sağlığı ve yasal olarak koruma imkanı sağladığını ve raflarda daha kolay bulunduğunu düşündüğü tespit edilmiştir. Bunun yanında, tüketicilerinbilinen markalı ürünlerin fiyatının her yerde aynı olması ile promosyonlarının fazla olup olmadığı konusunda kararsız kaldıkları görülmüştür. Ankete katılanlar, market markalı ürünlerin fiyatının düşük olduğunu ve raflarda daha kolay bulunduğunu düşünmektedir. Ancak söz konusu ürünlerin bekledikleri faydayı sağlama, promosyonlarının fazla olması konularında fikir sahibi olmadığı, yani bu ürünleri tanımadıkları görülmüştür. Yine ankete katılanların, ihtiyaçlarını karşıladıkları mağazaya alışkın oldukları için o mağazanın ürününü almadıkları tespit edilmiştir. Ankete katılanlar için, marka adının; dikkat çekici olmaması, kulağa hoş gelmemesi, yazılış şeklinin anlaşılır olmaması ve hatırlanmasının zor olması ile marka sembolünün bir anlam ifade etmemesi sorunlarının önemli olmadığı tespit edilmiştir. Ankete katılanların, boşalan ambalajın farklı bir maksatla kullanılabileceği konusunda fikir sahibi olmadığı ancak ambalajlı ürünlerin kaliteli olduğu, güven verdiği, ambalajın taşıma kolaylığı sağladığı, ambalajlı ürünlerin sağlıklı olduğu, ambalaj üzerinde ürüne ait bilgiler bulunduğu, ambalajlı ürünlerin kullanım kolaylığı ve ambalajda saklama avantajının olduğu, diğer ürünlerle karşılaştırma imkanı bulunduğu, ambalajın markayı ve ürünü tanıttığı, ambalajın ürünü koruduğu ve çevreye zarar vermediğini düşündüğü tespit edilmiştir. Ambalaj özellikleri ile ilgili olarak; ankete katılanların, ambalajın dayanıklılığı ile ekonomik olmasının önemli olduğunu düşündüğü ancak ambalajıngörünüşü ile rengi ve grafik tasarımının önemi konusunda kararsız kaldığı görülmüştür. Ankete katılanların, ambalaj ile ürün uyumsuzluğu, ambalajın saklama koşullarına ve taşımaya elverişli olmaması, ambalajın yırtılmış veya ezilmiş olması ile açılıp kapanmış olması sorunları ile karşılaşmadıkları tespit edilmiştir. Ankete katılanların, etiket bilgilerinden üretici firma adı ve adresine, ürünün barkoduna dikkat etmedikleri ancak diğer etiket bilgilerine dikkat ettikleri görülmüştür. Ankete katılanların ürünün yeşil etiketli ve ambalajın geri dönüşümlü olup olmadığına dikkat etmeleri, tüketicilerin çevreye karşı duyarlı olduklarını göstermektedir. Ayrıca ankete katılanlar, etiket bilgilerinden fiyata, miktara, ürünün içeriğine, kullanma talimatına, imalat ve son kullanma tarihlerine, ürünün garanti belgelerine sahip olup olmadığına dikkat ettikleri görülmüştür. Ankete katılanların; etiketlerde bilgi eksikliği veya bilgi yanlışlığı, bilgilerin silik yazılmış olması, etikette belirtilen ağırlığın yanlış olması, etiketin kolayca görülür yerde olmaması ve. ürünün kullanma talimatının olmaması sorunlarıyla karşılaşmadıkları da ayrıca tespit edilmiştir. Araştırmanın dört, beş, altı, yedi ve sekizinci alt problemlerinin test edilmesinde Ki-kare test istatistiği kullanılmıştır.