İşletmelerde örgütsel bağlılık ve bir karşılaştırma örneği

Bu çalışmanın amacı iki farklı ülkede ancak aynı sanayi dalında çalışan işgörenlerin örgütsel bağlılık seviyelerini ölçmek, çıkan sonuçlara göre iki ülke çalışanları arasında örgütsel bağlılık tutum ve düşünceleri bakımından varsa benzerlikler veya farklılıkları ortaya koymak ve bu benzerlik veya farklılıkların nedenlerini irdelemektir. Çalışma alanı olarak, Türkiye ve Pakistan'daki tekstil ve konfeksiyon sanayi işgörenleri seçilmiştir. Bu nedenle, çalışmanın ilk bölümünde, tekstil ve konfeksiyon hakkında tanımlayıcı bilgiler verilmiş, daha sonra tekstil ve konfeksiyon sanayinin dünya ticareti içerisindeki yeri ve önemine değinilmiştir. Daha sonra konu ülkeler bazına indirgenerek, Türk Tekstil ve Konfeksiyon Sanayi ile Pakistan Tekstil ve Konfeksiyon Sanayi hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiş, emek yoğun özellik gösteren bu sanayi dalının üretim, dış ticaret ve istihdam açısından her iki ülke ekonomisi içerisindeki mevcut durumu incelenmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise, örgütsel bağlılık konusuna bir kavramsal çerçeve çizilmeye çalışılmıştır. Burada, örgütsel bağlılığın farklı bilim adamları tarafından yapılmış tanımları verildikten sonra, örgütsel bağlılığın yapısı, sınıflandırılması, örgütsel bağlılığı etkileyen faktörler ile örgütsel bağlılığın sonuçlan hakkında detaylı izahatlarda bulunulmuştur. Üçüncü bölümde ise, ilk iki bölümde verilen bilgiler ışığında, Türkiye ve Pakistan Tekstil ve Konfeksiyon Sanayilerinde çalışan işgörenler arasında bir anket çalışması yapılmıştır. Bu anket çalışmasında, daha önce bu konuda yapılan farklı araştırmalarda kullanılmış olan 'örgütsel Bağlılık Anketi'nden faydalanılmıştır. Toplanan veriler, istatistiksel yöntemlerle tablolar haline dönüştürülerek, yönetim bilimi ve örgütsel bağlılık konusu açısından ne anlam ifade ettikleri yorumlanmaya çalışılmıştır. 138 Çalışmanın sonucunda, Türk Tekstil ve Konfeksiyon Sanayinde çalışan işgörenlerin genel olarak kurumları hakkında olumlu duygu, düşünce ve tutumlara sahip oldukları, işletmelerinin başarısı için beklenenden fazla gayret gösterme kararlılığı ve istekliliği gösterdikleri belirlenmiştir. Hakim olan görüş, işgörenlerin mevcut işletmelerinde daha iyi çalışma şartları ile mali ve sosyal imkanlar istedikleridir. Bunun yanında arzu ettikleri, kendilerini kanıtlama ve yaratıcılıklarını ortaya koyabilmelerine imkan tanıyacak örgüt kültürü ile çalışanlar hakkında alınan kararlara katılım hakkıdır. İşgörenlerin, genelde mevcut durumlarından memnun olduklarını ifade eden görüş bildirmeleri, sektörde çalışanlar yararına bazı iyileştirmeler yapılmakta olduğu ve yöneticiler tarafından çalışanlara daha fazla önem verilmeye başlandığı fikrini vermektedir. Durum, Türk Tekstil ve Konfeksiyon Sanayi açısından ümit verici olarak algılansa da, işgörenler açısından yeterli olmadığı söylenebilir. Pakistan Tekstil ve Konfeksiyon Sanayinde ise, işgörenlerin genelde kurumları hakkında olumlu duygu ve düşünceye sahip olmadıkları sonucuna varılmıştır. Pakistan'daki işgörenlerin anket sorularına verdikleri cevaplara bakıldığında, mevcut durumlarını beğenmedikleri, işletmenin başarısı için fazla bir gayret gösterme isteği duymadıkları ve işletmelerine karşı herhangi bir bağlılık hissetmediklerini açıkça ifade ettikleri görülmektedir. Ayrıca, ülkedeki ekonomik durum, mevcut işe olan talebin fazlalığı ve geçim zorlukları gibi nedenlerden dolayı işten ayrılma veya iş değiştirme konusunda isteksizlik içerisinde oldukları tespit edilmiştir. Bu durumdaki işgörenden üstün performans, çaba, gayret, verimlilik ve kalite beklemenin doğru olmayacağı tahmin edilebilmektedir. Pakistan'daki araştırma sonuçlarından çıkan tablo, Türkiye'nin bir zamanlar yaşamış olduğu sıkıntıları gösterir nitelikte olması açısından önemlidir.