Elektronik sözleşmelerde sözleşmenin kuruluşu ve şekil

tarihli Direktifle mesafeli sözleşmeler kapsamında düzenlenmiştir. Buna göre alıcıya hiçbir neden öne sürmeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden dönme hakkı tanınmıştır. Buna göre satıcı bildirimden itibaren 30 gün içinde iade işlemlerini tamamlar ve masraflara katlanır. 122 Türk Hukuku'nda ise durum AB hukukundan biraz farklıdır. Her şeyden önce Internet aracılığıyla yapılan mesafeli satımları düzenleyen bir hüküm mevcut değildir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı Kapıdan Satışlara İlişkin Tebliğ'de mesafeli satımlar kapıdan satışların kapsamında değerlendirilmektedir. Her ne kadar mesafeli satımlar kapıdan satışlarla nitelik itibariyle pek örtüşmese de yeni bir düzenleme yapılan kadar mahiyetine uygun düştüğü ölçüde TKHK ve özellikle 8. ve 9. maddeleri uygulanacaktır. Burada da en önemli özellik tüketiciye sözleşmeden dönme ve malı geri verme hakkının tanınmasıdır. İradeyi açıklamak için kullanılan kalıba şekil denir. Şekil konusunda elektronik sözleşmelerde de serbestiyet geçerlidir. Ancak kanunun aradığı hallerde resmi ve yazılı şekil şartının yerine getirilmesi gerekir. Gayrimenkul satışı, miras sözleşmesi, vasiyetname, evlenme, boşanma gibi aile hukukunu ilgilendiren konularda henüz Internet aracılığıyla işlem yapılamamaktadır. Sözleşmeler kurulurken yazılı şekil aranmasa da ispat aşamasında yazılı şekil ve özellikle elektronik belgelerin imzalanmaları gerekir. İmza konusunda elektronik imza dijital imzayı ve diğer biyometrik tabanlı imzalan kapsayan bir üst kavramdır. Dijital imzalar için onay kurumlarının varlığı gerekir. Onay kurumlan kişiler adına açık ve gizli anahtar adını verdiğimiz bir çift şifre üretir saklar ve yönetimini yapar. Özel anahtar kişiye özgüdür ve özenle saklanması gerekir. Açık anahtar ise kamunun erişimine açık olarak onay kurumlannca yayınlanır. Kişi bir elektronik belgeyi imzalamak istediği zaman ilk önce matematiksel bir algoritma kullanarak mesajın özetini çıkanr. Buna hash değeri denir. Sonra bunu onay kurumunun verdiği özel anahtanyla şifreleyecektir. Sonra şifreli hash değerini alıcının genel anahtanyla şifreleyip mesajı gönderecektir. Mesajı alan kendi özel anahtanyla mesajı deşifre 123 eder. Sonra aynı algoritmayla mesajın özetini çıkarır. Sonra göndericinin genel anahtarını kullanarak gönderenin bulduğu hash değeriyle kendi bulduğunu karşılaştırır. Sonuçlar aynıysa mesaj değişikliğe uğramamış demektir. Ayrıca mesajı genel anahtar sahibinin gönderdiği de anlaşılmış olur. Çünkü sadece onun özel anahtanyla şifrelenmiş bir mesajı yine onun genel anahtarı deşifre edebilir. Böylece mesajın doğnuluğu ve gönderenin kimliği teşhis edilmiş olur. Son olarak karşımıza elektronik kayıtların delil değeri gelmektedir. Türk hukukunda elektronik ortamda tutulan kayıtlar yazılı olma şartını yerine getirmediği ve elle imzalanamadığı için senet olarak kabul edilemezler. Ancak HUMK md 367 anlamında kanunda öngörülmeyen delillerden yani özel hüküm sebebi sayılır. Özel hüküm sebepleri yalnız takdiri delillerle ispatı mümkün olan hususlarda kullanılır. Senetle ispatı gereken konularda özel hüküm sebepleri ancak delil sözleşmeleriyle kararlaştırılması halinde delil olarak değerlendirilir. Aynı şeyleri dijital imalı elektronik belgeler için de söylemek mümkündür. Dijital imza da elle atılmadığından ve elektronik belgeler yazıh olma şartını yerine getirmediğinden yazılı delil başlangıcı olarak kabul edilemez. Özel hüküm sebebi olarak değerlendirilir. Delil sözleşmeleriyle kararlaştırılmaları mümkündür. 124