Küçük ve orta ölçekli işletmeler ve finansal sorunlar

Ülkemizde 1980'li yılların ortalarından itibaren gündeme gelen ve bugün ekonomi politikalarımızı yeniden oluşturma çalışmalarında temel gündemi oluşturan KOBİ'ler, bu ilgiyi çok sağlam mantıksal temellere dayalı olarak hak etmektedir. Dünyamızda son yıllarda meydana gelen sosyo-ekonomik, politik değişme ve gelişmeler bireysel yaratıcılığa ve girişimciliğe dayalı piyasa ekonomisinin kaynak dağılımında ve kullanımında en etkin ekonomik mekanizma olduğunu ortaya koymuştur. Piyasa ekonomisinin kaynak kullanımında etkinliği, bu mekanizmanın sağladığı rekabet düzeyine bağlıdır. Çünkü rekabet ekonomik kalkınma ve teknolojik gelişme için gerekli olan bireysel yaratıcılığı harekete geçirerek ekonomiye dinamizm kazandıran en önemli faktördür. İşte bu açıdan konuya baktığımızda KOBİ'ler rekabetçi bir piyasa ekonomisinin vazgeçilmez temel bileşenim oluştururlar. Çünkü bir ekonominin sağlıklılığı çok sayıda yeni girişimlerin doğuşunu ve bazılarının mevcut büyük işletmelere meydan okuyabilecek kadarbazılarının mevcut büyük işletmelere meydan okuyabilecek kadar büyümelerini gerektirir. Tüm işletmelerimizin %99.8'ini oluşturan ve ülkemizin her tarafına dağıtılmış bulunan KOBİ'lerin ekonomik faaliyetierinin etkinliği ekonomik sistemin canlılığının 'barometresini' oluşturur. KOBİ'ler ekonomilerde dinamizmin temel kaynağıdır ve bir ekonominin belkemiğini oluştururlar. Öte yandan, bir ekonominin temel amaçlarından birisi olan istihdamın yaratılmasında ve sürdürülmesinde KOBİ'ler bir motor görevi üstlenmişlerdir. Çünkü tarım kesimi hariç ekonomimizin sağladığı toplam istihdamın % 76 .2'sini genelde KOBİ'ler % 53'ünü ise tek basma küçük ve orta ölçekli sanayi işletmeleri sağlamaktadır. KOBİ'ler sanayileşme sürecinin itici gücünü oluştururlar. Çünkü bu işletmeler yeni üretim yöntem ve tekniklerine, yeni pazarlama stratejilerine kendilerini kolaylıkla uyarlayabilecek esneklik ve yenilik kabiliyetine sahiptirler. m KOBİ'ler genellikle büyük şehirler etrafında yoğunlaşmış bulunan büyük işletmelerin aksine, tüm ülke genelinde yayılmış olmaları nedeni ile bir 'taşra' özelliği gösterirler. Bu nedenle bu işletmeler bir yandan ülkedeki ekonomik faaliyetlerin bölgeler arasında dağılmasına katkıda bulunurken, diğer yandan da emek-yoğun özellikleri nedeniyle bölgesel düzeyde istihdamın yayılmasına katkıda bulunarak küçük şehirlerden büyük şehirlere göçü önlerler. Sonuç olarak, yukarıda özetlenen bu temel işlevleri ile KOBİ'ler toplumsal düzenimizin teminatı ve ekonomimizin bel kemiğim oluştururlar. Ancak araştırmamızın da ortaya koyduğu gibi, KOBİ'lerimiz başta genel ekonomideki istikrarsızlık olmak üzere pek çok önemli finansal sorunlarla karşı karşıya bulunmaktadır. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin karşı karşıya bulunduğu bu önemli sorunları; bu işletmelerin toplumsal ve ekonomik önemine içtenlikle inanan, rekabetçi piyasa ekonomisi mantığı ile uyumlu, sistematik bütünlük gösteren ve KOBİ'lerin uygun piyasa koşulları çerçevesinde finansman kaynaklarına ulaşmasını amaçlayan stratejileretv dayalı olarak çözmek tek akılcı yol olacaktır. Bu amaçla bu çalışmamda birbirini tamamlayan ve KOBİ'leri tüm işletme gelişim aşamaları boyunca destekleme amacı taşıyan bir dizi yaklaşım ve finansal model önerilmektedir. Dünyayı yemden keşfetmeye gerek kalmadan, gelişmiş ülkelerin deneyimleri ve uygulamaları KOBİ'lerin sorunlarının ancak sistematik bütünlük gösteren bu yeni stratejilere dayalı olarak geliştirilen yaklaşımlar ve finansal modeller aracılığı ile kesin çözümlere kavuşacağını göstermektedir.