Ünlülerin sosyal medyada bulunmasının sosyal hareketlerdeki etkisinin dijital iletişim uzmanları gözüyle değerlendirilmesi

Sosyal bir problemin farkına varma ve bu problem etrafında bir araya gelme, çözümü yönünde ortak hareket etmeyi gerekli kılar. Sosyal hareketler, ideolojik, politik, ekonomik nedenlerle olabilir. Günümüzün sosyal hareketlerinin büyük çoğunluğu bilinen klasik sosyal hareketlerden bazı açılardan ayrılmaktadır. Örneğin siyasal bir tabana bağlı değildir; sınıfsal ve ekonomik bir temeli yoktur; üyeleri heterojendir, her sınıftan, her eğitim seviyesinden olabilir. Önemli olan problemin farkına varmış belli bir grubun, daha büyük bir çoğunluğunda problemin farkına varması yönünde sistematik, sürekli ve bilinçli iletişim çabası içine girmesidir. Bu tezde bahsedilen sosyal hareketler daha çok sosyal bir problemin çözümüne yönelik sosyal hareketleri kapsamaktadır. Günümüzde sosyal hareketler daha çok dijital ortamlarda temellenmektedir. Çünkü günümüzün en güçlü ve etkili iletişim aracı, sosyal medyadır. Sosyal medya, kullanıcıların birbirleriyle etkileşimde bulunabildikleri internet platformu olan Web 2.0 teknolojilerinin kullanıldığı web siteleri olarak tanımlanmaktadır. İnternetle beraber hayatımıza giren bu yeni medya dinamiği, sosyal hareketi şekillendiren alışılagelmiş iletişim taktiklerinde de büyük bir değişimin hikayesini başlatmıştır. Bu hikayeye güçlü bir örnek olarak hem globalde hem de ülkemizde ALS hastalığına karşı farkındalık ve destek kampanyası olan Ice Bucket Challenge kampanyaları analiz edilmiştir. Bu kampanyaların başarısında ünlü kişilerin payı büyüktür. Ünlü; kamuoyu tarafından tanınan kişileri ifade etmektedir. Sosyal medya ile birlikte sosyal hareketlerdeki ünlülerin kullanımı terimi değişmiştir. Artık ünlü kullanımı değil ünlü katılımı terimi kullanılmaktadır. Ünlüler sosyal problemin farkına varmış ve bu problemin çözümüne yönelik katalizör görev üstlenmişlerdir. Ünlülerin, bu tarz hareketlerdeki gönüllü katılımcı olma durumu güven sağlamakta ve mecralardaki ilgili kitlelerin, söz konusu olan hareketlere katılımını arttırmaktadır. Bu çalışmanın amacı, sosyal medya kullanıcılarının sosyal medyayı kullanım motivasyonlarını; sosyal medyada ünlülerin üzerlerinde yarattığı etkiyi; sosyal hareketler ve sosyal kampanyalara dair içeriklere olan yaklaşımlarını ve ünlülerin bu konuda paylaşımları konusunda ne tip reaksiyonlar gösterildiğini araştırarak, dijital iletişim uzmanlarının gözünden sosyal hareketler üzerindeki varlıklarına odaklanmaktır. Bir iletişim kanalı olarak sosyal medya aracını kullanan; dijital iletişim alanında çalışan, markaların sosyal medya iletişimini gerçekleştiren, bu konuda projeler geliştiren sektör profesyonelleri gözüyle yeni ve güçlü bir iletişim kanalı olan sosyal medyanın sosyal hareket üzerindeki etkisini, hedef kitlenin bir ünlünün sosyal medya paylaşımlarına gösterdikleri tepkinin nedenlerini, ve bir ünlünün sosyal medyada etkili olmasını sağlayan değerleri, kriterleri onların değerlendirmeleriyle tanımlayabilmektir. Bu nedenle tanımlayıcı araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Tez çalışmasında sosyal hareketlerin dinamiğini anlayabilmek için insanların hangi şartla altında sosyal eylemlere katıldığı, onun bir parçası olmaktan gurur duyduğu, değişim yönünde topluca hareket ettiği, bazı sosyal hareketler başarıya ulaşırken diğerlerinin neden başarısızlıkla sonuçlandığı, ünlünün bir sosyal bir problemi çözme yönünde sosyal bir harekete öncülük etmesinin etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Bu tez çalışmasında nitel araştırma tekniği olan derinlemesine görüşme yöntemine ve odak grup çalışmalarına yer verilmiştir. İlk basamakta derinlemesine görüşme yöntemiyle dijital iletişim uzmanlarının, ünlülerin sosyal medyada bulunmasının sosyal hareketlerdeki etkisini öğrenmek için kılavuzluk etmesi; odak grup çalışmalarının temeli olacak soruların belirlenmesi ve gerekiyorsa genişletilmesi amaçlanmıştır. İkinci basamakta ise iki farklı odak grup çalışması yapılmıştır. Bu çalışmalardan biri sosyal medya ajansının kreatif ekibi; diğeri aynı sosyal medya ajansının marka ekibiyle gerçekleştirilmiştir. Yapılan tüm bu görüşmelerde ortaya çıkan bilgiler analiz edilmiştir. Sonuç olarak, dijital iletişim uzmanlarının değerlendirmesiyle kullanıcı tarafından sosyal medyanın mecralarının her birinin farklı konumlandırıldığı; sosyal medyanın sosyal hareket ve kampanyaların çözümünü hızlandırdığı ve ünlü katılımlarının hareketin etki gücünü arttırdığı ortaya konmuştur.