İnsan kaynakları uygulamaları ve örgütsel bağlılık ilişkisi üzerine bir araştırma

Nitelikli insan gücünün yoğun rekabet koşullarında örgütlere üstünlük sağlaması, insan kaynakları uygulamalarının önemini artırmıştır. İnsan kaynakları departmanı doğru insanı bulmakta, eğitmekte, performansını değerlemekte ve ödüllendirmektedir. Bu uygulamaları ile örgütsel bağlılık duygusu geliştirerek, nitelikli personelin kaybını ve başka örgütlere gitmesini engellemektedir. Bu çalışmada insan kaynaklan uygulamaları olarak işgören bulma ve seçme, eğitim ve gelişim, performans değerleme ve ödüllendirme incelenmektedir. Birçok insan kaynakları uygulamaları arasından bu dört uygulamanın seçilme nedeni, örgütsel bağlılığı en çok etkilemelerinden dolayıdır. İşgören bulma ve seçme doğru kişiyi bulma hedefini taşır. Doğru kişiyi seçmek için, işin gerektirdiği bilgi, beceri ve niteliklerin bireyde varlığı, birey ve örgütün çalışma değerlerindeki yakınlık ve üst ve bireyin işte gösterilmesi gerekli davranışlar konusunda düşünceleri, bu süreçte ölçülmelidir. Bu ölçümler sonucu işe alınan aday, işe en uygun kişi olduğunu ve istenen niteliklere sahip olduğunu düşünür. Yöneticilerin davranışları, test ve mülakatta toplanan bilgilerin işle ilgili olması, soruların bireyin olası iş performansını ölçmesi, işgören bulma ve seçme aşamasında örgütle ilk temasını kuran bireyin daha başlangıçta ilk izlenimlerini olumlu kılar. Bu izlenimler daha sonraki örgütsel bağlılık oluşumunun hazırlayıcısı olmaktadır. Eğitim ve gelişim uygulaması ile çalışan bilgi ve becerisini artırmakta, alanındaki yeni gelişme ve uygulamaları öğrenmektedir. Böylece görevini daha aktif ve etkili yürütmekte ve bireysel gelişimini sağlamaktadır. Performans değerleme ile yeni çalışanın örgütsel davranış ve çalışmaları değerlenmekte ve çalışanlar için tamam ya da devam kararı alınmaktadır. İşten çıkarma ya da örgütte kalma, maaş ve terfi ile ilgili yönetsel kararlar performans değerleme uygulaması sayesinde etkili olarak alınabilmektedir. Ayrıca eğitim ve gelişim uygulamasının çalışanın iş başarısına ve bireysel gelişimine etkisi performans değerleme ile ölçülebilmektedir. Bu etkilerinden dolayı, üstün, performans değerleme sürecinde adil ve doğru değerleme yapması ve yönetsel kararlar alması, çalışanların örgütsel bağlılığını artırıcı rol oynamaktadır. Ödüllendirme ise çalışanın örgütsel katkılarının manevi ve maddi bir takım çıktılara dönüşmesidir. Ödüllendirme geçmişş çaba ve performansı için çalışana teşekkür ve gelecek performans için ise bir teşviktir. İnsan kaynakları uygulamaları yukarıdaki bu etkilerinden dolayı örgütsel bağlılığı artırıcı işlev rolü üstlenmektedir. Bu tezdeki çalışmalarda da benzer sonuçlar elde edilmiştir. İşgören bulma ve seçme, eğitim ve gelişim, performans değerleme ve ödüllendirme ile örgütsel bağlılık arasında anlamlı, pozitif ve zayıf ilişki vardır. İnsan kaynaklan uygulamalarının kendi aralarında anlamlı, pozitif ve güçlü ilişki vardır. Demografik verilerden eğitim düzeyi, görev ve unvan, medeni durum ve yaşamda en uzun süre kalınan yer ile örgütsel bağlılık arasında anlamlı ilişki varken, cinsiyet, yaş, sektör, çalışan kişi sayısı ve gelir düzeyindeki farklılaşmalar ile örgütsel bağlılık arasında anlamlı ilişki yoktur. Sonuç olarak, insan kaynakları uygulamaları örgütsel bağlılığı artırmaktadır. İnsan kaynakları bunu çalışan odaklı uygulamaları ile başarmaktadır. Bu sayede nitelikli ve yetişmiş eleman örgütte kalmakta, örgütsel amaçlar için beklenen çaba ve performansı göstermektedir. Bireysel performansı yükselen bağlı çalışan, müşterilerin örgütsel faaliyet ve ürünlerden memnun kalmasını sağlayıp tüketici tatminini artırmaktadır. Bütün bunlar sonucu genel performansı yükselen örgüt, amaçlarına ulaşabilmektedir. Örgütsel amaçlara ulaşmada, bağlılık geliştirici uygulamalar yürüten insan kaynaklan etkili rol oynamaktadır.