turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye'de askeri işçilerin çalışma koşullarının analizi

Danışman: Prof. Dr. Nüket SARACEL Türkiye, jeopolitik konumu itibariyle, bölgesel etkinliği yüksek bir ülke olmak zorundadır. Bunun için de güçlü bir silahlı kuvvetlere sahip olması gerekmektedir. Ülkemizin güvenlik ve savunmasında ihtiyaç duyduğumuz her türlü savunma teçhizatının üretimiyle ve hizmetlerin planlanmasıyla ilgili bütün endüstriyel iş kollarını kapsayan bir organizasyon olan savunma sanayiimizde faaliyet gösteren insan gücü, diğer sektörler gibi vazgeçilmez bir faktördür. Milli savunma işkolunda çalışan işçiler diğer iş kollarına göre ülkemizin savunmasında kullanılan silah ve teçhizatın üretimini yapmaları nedeniyle önemli sorumluluklar yüklenerek kendilerini daha özverili çalışmak zorunda hissetmektedirler. Ancak çalışanlar olarak işverenden talepleri diğer iş kollarından farklı değildir. Bunlar, sosyal haklarının çoğaltılması, ücret artışları, çalışma sürelerinin azaltılması, iş güvencesinin sağlanması gibi bilinen taleplerdir. Yurtiçindeki askeri fabrika ve askeri işyerlerinde çalışan Milli Savunma iş kolu dahilindeki askeri işçilerin çalışma koşulları, diğer iş kollarında çalışanların çalışma koşullarına göre biraz daha iyi seviyededir. Ülkemizin bulunduğu ekonomik kriz ortamında, askeri işçilerin bireysel mutluluk ve refah seviyesini en üst düzeye çıkarmak amacına yarayan ücret düzeyleri diğer kamu çalışanlarına göre daha iyi durumdadır. Mevcut kazanılmış hakların korunması ve geriye gidişlerin önlenmesi toplu iş sözleşmelerinin bağıtlanması sürecindeki en önemli taleplerdir. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, işyeri, askeri işyeri, işveren, işveren vekili kavramları ile, askeri işyerlerinde işveren ve işveren vekilinden ne anlaşıldığına değinilecek ve askeri işyerlerinde çalışanların statülerinden bahsedilecektir. İkinci bölümde, askeri işyerlerinde çalışma süreleri, izinler, gelişme olanakları, yönetime katılma ve disiplin konuları incelenmiş, mevcut toplu iş sözleşmesi koşullan ve uygulama usulleri yönünden konu değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Üçüncü bölümde ise askeri işkolunda çalışan işçiler üzerinde yapılan anket sonuçları değerlenerek, işçilerin genel ve ekonomik durumları ile çalışma koşulları hakkındaki görüş ve önerileri ile ortaya konulmuştur.
Kalite güvence sistemlerinin Türkiye'deki yayılım sürecinin matematiksel ve betimsel modellerle incelenmesi

Bu çalışma Türkiye'de 1991 yılından bu yana Kalite Güvence Sistemleri'nin yayılımına ilişkin hem matematiksel hem de betimsel modellerin incelenmesine yöneliktir. Çalışma, 1991 yılından 2001 yılı sonuna kadar Kalite Güvence Sistemleri'ni benimseyen 3125 örgüte ait verilerin analizine dayalıdır. Analiz sonuçlarına göre, Türkiye'de TÜSİAD ve Kalder gibi sivil toplum kuruluşlarının, medyanın ve danışmanlık şirketlerinin oluşturduğu dışsal baskılar ve özellikle taklitçilik biçiminde çıkan içsel faktörler sonucunda Kalite Güvence Sistemleri 1990'lı yıllar boyunca istatistiki olarak anlamlı bit yayılım göstermiştir. Ancak, analiz sonuçları ayrıca, Kalite Güvence Sistemleri'ni benimseyen örgüt sayısında bir doygunluk noktasına ulaştığını da göstermektedir. Çalışmada, 2001 yılında yasana krizle birlikte, sistem belgesi alma maliyetlerinin artması ve Güvence Sistemleri yerine CE logosunun önem kazanması gibi nedenlerle Kalite Güvence Sistemleri'nin yayılımının gelecek yıllarda önemli bir düşüş göstereceği öngörülmektedir. Çalışmada ayrıca, yeniliklerin yayılımına ilişkin farklı matematiksel ve betimleyici modellerin birbirlerini bütünleştirdiği gözlenmiştir.
Bilgisayar kullanılan muhasebe sistemlerinde denetim

144 Jüri : Doç. Dr. Reşat KARCIOĞLU Günümüzün en yetenekli ve en yararlı araçlarından biri olan bilgisayarlar, insan hayatı içerisinde birçok alanda kendine kullanım alam bulmuştur. İlk görülmeye başladıkları 1950'li yılların hemen ardından 1960'larda da ekonomik hayat içinde işletmeler tarafından kullanımına başlanan bilgisayarlar, işletmeler içinde de en yoğun şekilde, sıkıcı ve yorucu muhasebe işlemlerinin yapılmasını kolaylaştırmak amacıyla istimal edilmişlerdir. İşletmeler tiplerine ve ihtiyaçlarına göre, geniş bilgisayar ağlan kurmaktan sadece birkaç masaüstü bilgisayar kullanarak işlemlerini yürütmeye kadar çeşitli oranlarda bu teknolojiyi barındırmaktadırlar. Bilgisayar teknolojisinin muhasebe işlemlerini yürütmekte bir araç olarak kullanılması, muhasebeyi temel yapı olarak değiştirmese de belge kavramım değiştirmesi ve bilgisayar kayıt ortamının farklılığı, muhasebe denetiminde klasik yolların yetersiz kalmasına neden olmuştur. Çalışmamızın birinci bölümünde bilgisayarların genel yapısı, işletme içinde genel olarak kullanımı ve muhasebeye olan etkileri ele alındıktan sonra ikinci bölümde genel olarak muhasebe denetiminden bahsedilip ardından elektronik bilgi işlem sistemlerinde denetim ve iç kontrol anlatılmıştır. Üçüncü ve son bölümde ise, bilgisayar kullanılan bir muhasebe sisteminde uygulanacak denetim teknikleri konusu işlenmiştir.
X ve Y kuşağı bağlamında örgütsel sessizlik ve presenteeism ilişkisinin incelenmesi

Örgütsel sessizlik davranışı; motivasyon eksikliği, mutsuzluk, işten ayrılma eğilimleri, stres gibi birçok olumsuzluklara sebep olmaktadır. Örgütsel sessizlik gibi, hastayken işyerinde bulunma olarak adlandırılan Presenteeism kavramı da çalışanın işte bulunmasına rağmen işe konsantre olamaması, kendini yorgun ve tükenmiş hissetmesi gibi nedenler yaratmakta olup bu da üretkenlik kaybına ve sağlık sorunlarına yol açmaktadır. Bu çalışmada X ve Y kuşağı öğretmenlerinin çalıştıkları kurumlarda sessizliği tercih ettiklerinde, sessizliğin kurum kültürüne ve kurumun gelişimine sağlayacağı olumlu ve olumsuz sonuçları ortaya koyulmaya çalışılacaktır. Presenteeism de ise öğretmenlerin hasta iken okula gelme sebepleri araştırılarak bu sebeplerin performanslarına ve sağlık sorunlarına etkilerini anlamak açısından önemli olacaktır. Çalışanların sessiz kalmaya karar verme noktasında ne zaman ve hangi koşullarda sessiz kalmaya yöneldiklerini anlamamızda, ayrıca çalışanların fiziksel ve psikolojik açıdan hazır olmadığı halde çalışmaya devam etme durumlarının, X ve Y kuşakları üzerindeki rolünü ve bunun düzeyini tespit etmemiz açısından önemli olacaktır. Çalışmanın ilk bölümünde kuşaklardan bahsedilmekte, ikinci bölümünde örgütsel sessizlik ve seslilik davranışları, üçüncü bölümünde ise presenteeism kavramı açıklanmaktadır. Bu çalışmayla ilgili araştırma hipotezleri ortaya konularak Kırklareli ili Lüleburgaz ilçesinde bulunan resmi kurumlarda çalışan öğretmenlere uygulanan anket çalışması ile X ve Y kuşakları bağlamında örgütsel sessizlik ve presenteeism ilişkisine yönelik bulgular tespit edilerek analiz edilecektir.
Kurumsal sosyal sorumluluk ve firma performansı arasındaki ilişki: Türk sermaye piyasası üzerine bir inceleme

Bu çalışmanın amacı Kurumsal Sosyal Sorumluluk ile firma performansı arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu amacı gerçekleştirmek üzere İMKB'ye kayıtlı 117 firmanın 2009- 2010 yıllarına ilişkin verileri incelenmiştir. Çalışmada regresyon ve korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. Çalışmada firma performans göstergesi olarak biri muhasebe temelli diğeri piyasa temelli olmak üzere iki değişken kullanılmıştır. Çalışmada temel bağımsız değişken olarak KSS kullanılmıştır. KSS göstergesi olarak da firmaların ilgili yıllarda yapmış oldukları Bağış ve Yardımlar esas alınmıştır. Yapılan analiz sonucunda KSS ile firma performansı göstergeleri arasında pozitif bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Bu pozitif ilişki Tobin's q ile istatistiksel olarak anlamlıdır.
Organizasyonlarda lider-üye etkileşiminin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkilerinde, izlenim yönetimi davranışının rolü:Kayseri'de hizmet sektöründe bir araştırma

Lider-üye etkileşimin, örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki direkt etkisini ve izlenim yönetimi aracılığı ile dolaylı etkisinin belirlenmesi; her bir değişkenin alt boyutları itibariyle aralarındaki etkileşimin ayrı ayrı incelenmesi, bu tez çalışmasının temel amacıdır. Lider-üye etkileşim teorisi; lider ve astları arasında farklı düzeyde etkileşimler olduğunu öne sürmektedir. Alt boyutları; katılım, sadakat, duygusal etkileşim, profesyonel itibardır. İzlenim yönetimi; sosyal ilişkilerde bilinçli ya da bilinçsiz olarak imajı kontrol etmek için yapılan davranışlardır ve iş odaklı, kişisel odaklı ve yönetici odaklı davranışlar ile savunmacı ve saldırgan stratejilerden oluşmaktadır. Örgütsel vatandaşlık davranışı; formel iş tanımında yer almayan ve formel otorite tarafından ölçülmeyen; isteğe bağlı olarak, karşılık beklemeden yapılan ve örgüt verimliliğine katkı sağlayan bireysel davranışlardır. Alt boyutları; özgecilik, sportmenlik, nezaket, vicdanlılık ve sivil erdemdir. Ayrıca örgütsel vatandaşlık davranışı odak açısından; bireye yönelik ve organizasyona yönelik olmak üzere iki farklı şekilde sınıflandırılmaktadır. Bu çalışma kapsamında Kayseri'de farklı hastanelerde çalışan ve 286 kişiden oluşan başhemşire ve hemşireler üzerinde bir araştırma yapılmış, üç model geliştirilmiş ve hipotezler kurulmuştur. Birinci araştırma modelinde; lider-üye etkileşiminin alt boyutları ile örgütsel vatandaşlık davranışı arasında pozitif yönlü ilişki olduğu ve path analizi sonucunda, izlenim yönetimi aracılığıyla lider-üye etkileşiminin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinin arttığı doğrulanmıştır. Araştırmanın ikinci modelinde; lider-üye etkileşimi ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu ve izlenim yönetimi davranışının üç alt boyutu aracılığıyla bu etkinin güçlendiği tespit edilmiştir. Araştırmanın üçüncü modelinde; lider-üye etkileşimi ile bireye ve organizasyona yönelik örgütsel vatandaşlık davranışı arasında pozitif yönlü ilişki olduğu ve izlenim yönetimi aracılığı ile iki değişken arasındaki ilişkinin güçlendiği tespit edilmiştir.
Sağlık tedarik zincirinde operasyonel verimliliği etkileyen faktörlerin belirlenmesi; analitik hiyerarşik proses yöntemi uygulaması

Sağlık sektörünün karmaşık ve farklı yapısından dolayı sağlık endüstrisinin tedarik zinciri yönetim uygulamaları, perakende ve üretim gibi sektörlerin çok gerisinde kalmıştır. Bu nedenle günümüzde artan rekabet ve risk ortamında, hastanelerin tedarik zinciri yönetim performanslarını iyileştirmeleri, sağlık hizmetlerinin verimliliğinin artırılması ve maliyetlerin azaltılmasında kritik bir öneme sahiptir. Bu çalışmada, çok kriterli karar verme yöntemlerinden Analitik Hiyerarşi Prosesi ile hastanelerin tedarik zinciri yönetiminde operasyonel performansına etki eden faktörlerin belirlenerek, hastanelerin tedarik zinciri performanslarının değerlendirilmesinde bir araştırma model önerisi oluşturulmuştur. Literatür araştırması sonucunda, hastanelerin tedarikçisine olan güveni, bilgi paylaşımı, bilişim teknolojisi entegrasyonu, hastane tedarikçi entegrasyonu, hastane tedarikçisi performans değerlendirmesi, hastanelerin tedarikçisine olan bağlılığı, çevresel belirsizlik ve işbirlikçi yönetim hastanelerin tedarik zinciri yönetiminde operasyonel verimliliklerine etki eden faktörler olarak ele alınmıştır. Uzman görüşlerinin değerlendirilmesi sonucunda, tedarik zinciri operasyonel verimliliğe etki eden faktörlerin önem dereceleri belirlenmiştir. Elde edilen en tutarlı sonuçlara göre, işbirlikçi yönetim anlayışının tedarik zinciri operasyonel verimliliğin elde edilmesinde en önemli faktör olarak bulunmuştur. İkinci önemli faktörün hastane tedarikçi entegrasyonu ve üçüncü önemli faktör ise hastanenin tedarikçisine olan güvenin olduğu yapılan analizler sonucunda elde edilmiştir. En düşük öneme sahip kriter ise çevresel belirsizlik faktörü olmuştur. Hastanelerin tedarikçisine olan güveni, işbirlikçi ve entegre bir yönetim anlayışına sahip olmaları, çevresel olarak yaşanan belirsizliklerden doğan risklerden etkilenmedikleri sonucuna varılmaktadır. Hastanelerin tedarik zinciri operasyonel verimlilik performans puanları, hastane seçiminde önemli bir kriter olarak ele alınabileceği sonucuna varılmıştır.
İşletme sermayesi yönetiminin firma değeri üzerine etkisi analizi; BİST'de işlem gören imalat sanayi işletmelerinde bir uygulama

Bu çalışmada Türkiye BİST'de işlem gören imalat işletmelerinde altı fırmanın 2004- 2014 yılları arası, işletme sermayesi yönetiminin firma değeri üzerine etkisi regresyon analizi kullanarak araştırılmıştır. Yapılan araştırmalarda, işletme sermayesi yönetimi ile firma değeri arasında negatif ilişki olduğu tespit edilmiştir, yani kısa faaliyet ve nakit döngüsü firma değerini arttırabileceği söylenmiştir. Bu çalışmadan elde edilen bulgulara göre, hisse fiyatı ile faaliyet ve nakit döngüsü arasında istatistiksel anlamlılık düzeyinde herhangi bir ilişki olmadığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca çalışmada hisse fiyatı ile cari oran arasında ilişki analiz edilmiştir. Analiz bulguları pınar süt, Tat ve Konfrut firmalarının hisse fiyatı ile cari oran arasında pozitif ilşki olduğunu göstermektedir. Cari oran yükseldiğinde, işletmenin hisse fiyatı da artmıştır. İşletme yöneticileri, hissedar değeri artmasını sağlamak için, stoklarını satmak ve işletme kredi notunu etkileyemeyecek şekilde borçlarının ödemesini geçiktirmek yoluyla, cari oranı arttırarak, hissedarların değerini arttırabilirler. Detaylı sonuçlar ve etkileri bu çalışmanın ana metninde sunulmüştür.
The effects of transformational and transactional leadership styles on work engagement in nonprofit organizations

Liderlik, kurum için bir vizyon oluşturmadaki ve takipçileri istenen hedeflere ulaşmaları konusunda motive etmedeki rolü dolayısıyla, bir organizasyonun başarısında etkisi olan en önemli unsurlardan biridir. Bu çalışma, Dönüştürücü ve Etkileşimci Liderlik Teorisi ve bu teorinin Türkiye'deki kar amacı gütmeyen kuruluşlardaki çalışanların bağlılığı üzerindeki etkilerini ele almaktadır. Çalışanların bağlılığının, iş kalitesini arttırmadaki ve ekip içi sorunları gidermedeki rolü büyüktür. Liderlik tarzı ve çalışanların bağlılığı arasında belirgin bir ilişki olduğuna işaret eden kayda değer miktarda delil mevcuttur. Bu konuda yapılmış pek çok araştırma olmakla beraber, bunların yalnızca az bir kısmı bu araştırmanın odağını oluşturan sivil toplum kuruluşlarını ele almıştır. Bu çalışmada nicel yöntem ve Çok Faktörlü Liderlik Anketi ile Utrecht İşe Bağlılık Ölçeği olmak üzere iki adet ölçek kullanılmıştır. Veriler, Türkiye'nin Gaziantep ve Hatay illerinde bulunan kar amacı gütmeyen kuruluşlardaki işçi ve çalışanların internet üzerinden doldurdukları anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre dönüştürücü liderliğin, başta ilham verici motivasyon ve ideal etki boyutunda olmak üzere, çalışan bağlılığı üzerinde önemli bir olumlu etkisi vardır. Etkileşimci liderlik de koşullu ödül boyutunda çalışan bağlılığı üzerinde önemli bir olumlu etkiye sahipken, aktif dışlamalı yönetim ya da pasif dışlamalı yönetim üzerinde olumlu ya da olumsuz herhangi bir etkiye sahip değildir.
Audit market structure, factors affecting audit fees and audit effort in Turkey

Çalışma öncelikle Türkiye'deki bağımsız denetim alanını düzenleyen yasal altyapı ile rekabet durumunu açıklamaktadır. Bu amaçla, bağımsız denetçilerin türleri, bağımsız denetçi değişiklikleri ve rekabet ortamının özellikleri ortaya çıkarılmıştır. Bir piyasayı incelemenin en temel yolu, piyasaki fiyat oluşumu ve harcanan sürenin analizidir. Bu sebeple, çalışma bağımsız denetim ücretleri ve bağımsız denetim süresi ile literatürde bunları önemli ölçüde etkilediği belirlenen değişkenler arasındaki ilişkiyi Türkiyedeki piyasaya özgü unsurları dikkate alarak analiz etmiştir. Analiz sonucunda denetlenen şirketin büyüklüğü, tüm ara dönem finansal tablolarının da denetlenip denetlenmediği, sağlanan konsolidasyon hizmetinin kapsamı ve bağımsız denetim firmasının niteliği en önemli bağımsız denetim ücret ve süre faktörleri olarak tespit edilmiştir. Bunun yanında, bağımsız denetim firmaları tarafından müşteri elde etmek için indirim yapıldığı tespit edilmiştir. Zorunlu bağımsız denetim rotasyonu için getirilen süre kısıtı dikkate alınarak yapılan ek incelemeler zorunlu rotasyon ile bağımsız denetim ücretleri arasındaki negatif yönlü ilişkiyi desteklemektedir. Bu sonuç bağımsız denetim firması rotasyonu politikasının etkilerinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacaktır. Bağımsız denetim ücretlerinde tespit edilen grup iskontosu da diğer gelişmekte olan ülke çalışmaları için yararlı olacaktır. Sunulan farklı ek hizmet türlerinin özellikle bağımsız denetim süresi üzerindeki öneminin gösterilmesi de çalışmanın bir diğer sonucudur.
Transition from Ottoman guilds to Turkish enterprises: A Weberian approach

Çalışma, Osmanlı üretim süreçlerini örgüt teorisi bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Özellikle Osmanlı toplumuna has yönetsel ve sosyo-ekonomik etkenlerin üretim örgütlenmesine etkileri üzerinde durulmaktaıdr. Osmanlı'nın kapitalist öncesi bir topluluk olduğu ve loncaların da kapitalist öncesi bir sosyal yapıda üstlenmesi gerekli fonksiyonların aynısını üstlendiği Weberci bir yaklaşımla ve farklı bir yapıya evrilmiş olan batı ile mukayeseli bir surettte gösterilmiştir.
Plastik sanayi sektöründe maliyet muhasebesi ve bir uygulama

Küreselleşmenin de etkisiyle artan rekabet, işletmenin hayatta kalma güdüsü ve en az maliyet ile üretim yapılmasının hedeflenmesi yönetimin, muhasebe sisteminden ve maliyet muhasebesinden beklentilerinin artmasına neden olmuştur. Maliyet muhasebesinin içe dönük maliyet verilerini ve genel muhasebenin de dışa dönük mali tabloları hazırlayabilmesi için birbirlerine daima ihtiyaçları vardır. Bu çalışmada plastik sanayi sektörü ve maliyet muhasebesi bir bütün olarak ele alınmıştır. Örnek uygulama ve açıklamalar ile sektörel bazda maliyet hesaplamaları yapılmış ve muhasebeleştirilmiştir. Uygulama yapılan işletme için, yıllık toplam maliyet ve ürün bazında birim maliyetin nasıl hesaplandığı gösterilmiştir.
Petrol fiyatlarındaki değişikliğin Türkiye imalat sanayi ve istihdamı üzerindeki etkileri

Petrol fiyatlarındaki değişikliğin Türkiye'de imalat sanayi ve imalat sanayi istihdamı üzerindeki etkilerinin incelendiği bu çalışmada; enerji kaynaklarına, enerji kaynağı olarak petrolün oluşumuna, petrol fiyatlarının yapısına, dünya ve Türkiye petrol piyasalarının imalat sanayinin genel yapısına, petrol fiyatlarındaki değişikliklerin imalat sanayi ve istihdamı üzerindeki etkilerine, daha önceden yapılan çalışmaların ışığında kurulan bir modelleme ile değinilmiştir. Petrol, imalat sanayinin en önemli girdisidir ve imalat sanayi de reel büyümenin itici gücüdür. Bu bağlamda petrol fiyatlarındaki değişiklikler imalat sanayindeki çıktıyı ve istihdamı da etkilemektedir. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler için imalat sanayi ve dolayısıyla petrol büyük önem taşımaktadır. Türkiye'deki petrol rezervi kendi imalat sanayi ihtiyacını sağlayacak miktarda olmadığından, bu önemli üretim kaynağı ithal edilmek durumunda kalınmaktadır. Petrol fiyatlarındaki değişimin tam da bu noktada önem kazanması, tahmin edilebileceği üzere ithalata bağlı üretim ve ihracat politikasındaki maliyetlerin artması ya da azalması konusunda önem kazanmaktadır. Siyasi ya da ekonomik olsun herhangi bir neden ile meydana gelen petrol şokları Türkiye'de olumsuz etkilere neden olmuştur. Çalışmada 'Zaman Serisi' modellemesinde kullanılmak üzere 1978 ile 2014 yılları arasındaki Brent Petrol fiyatları, Türkiye imalat sanayi kapasite kullanım oranları ve Türkiye imalat sanayi çalışan sayıları verileri kullanılmıştır. Brent petrol fiyatları bağımsız değişken iken Türkiye imalat sanayi kapasite kullanım oranı ile Türkiye imalat sanayi çalışan sayıları bağımlı değişken olarak incelenmiştir. Değişkenler arasında iki farklı modelleme kurularak ilişkilerine ayrı ayrı bakılmıştır. İmalat sanayinin petrol fiyatlarından doğrudan etkilendiği ancak imalat sanayi istihdamının aynı derece etki göstermediği de çalışmada ortaya çıkmıştır.
Muhasebe meslek mensuplarında tükenmişlik sendromu üzerine bir araştırma

Yoğun çalışma, üretme ve zaman baskısı gibi olgular çalışanlarda stres, yorgunluk ve tatminsizlik durumlarını ortaya çıkardığı bilimsel bir gerçektir. Tükenmişlik durumu ise, bu durumların son evresi olarak kabul edilmektedir. Yapılan çalışmalar, karşılıklı insan ilişkilerinin yoğun olarak yaşandığı mesleklerde tükenmişliğin daha belirgin olarak ortaya çıktığını göstermektedir. Muhasebe mesleğini icra edenler, işleri gereği sürekli, meslektaşları, müşterileri ve devlet kurumlarının mensupları ile karşı karşıya gelmektedirler. Muhasebe mesleği hem karşılaşılan insan sayısı hem de yapılan işin yoğunluğu nedeniyle yoğun stres altında icra edilen bir meslek dalıdır. Muhasebe mesleğininin bu özelliğinden yola çıkarak, bu çalışmada meslek mensuplarının tükenmişlik sendromu yaşayıp yaşamadıkları ve tükenmişlik düzeylerinin hangi boyutta olduğu ampirik olarak incelenmiştir. Böylece, uygulamalı literatüre katkıda bulunmak amaçlanmıştır. Bu amaca ulaşmak için ise, Kayseri ilinde faaliyet gösteren, muhasebe meslek mensuplarına yönelik ankete dayalı bir araştırma yapılmıştır. Elde edilen veriler Kruskal Wallis, Mann Whitney U ve Tukey HDS testleri gibi istatisitiki yöntemler kullanarak analiz edilmiştir. Bunların yanı sıra, tükenmişlik ölçeğinin alt boyutları arasındaki nedensellik ilişkilerini analiz etmek için nedensellik testi yapılmıştır. Bulgular, söz konusu muhasebe meslek mensuplarında, değişik demografik kategorilerde tükenmişlik sendromunun varlığına işaret etmesine rağmen, tükenmişlik boyutlarının yüksek derecelerde olmadığı bulunmuştur. Nedensellik analizi ise, duygusal tükenme ve duyarsızlaşma tükenmişlik alt boyutları arasında çift yönlü bir nedenselliğin olduğunu göstermektedir.
Expatların sosyo-kültürel uyum ve iş tatmin algıları

'Değişmeyen tek şey; değişimin kendisidir.' Heraklaitos. Günümüz çok uluslu işletmelerinin bu değişime ayak uydurmaları kaçınılmazdır. Çokuluslu işletmeler kendi ülkelerinde faaliyette bulunup değer yaratırken, aynı zamanda kendi ülkeleri dışında yatırım yapıp o ülkelerin avantajlarından yararlanmayı amaçlamaktadırlar. Farklı ülkeler; farklı insanlar ve farklı kültürler demektir. Farklılıkları yönetme konusunda, işletmelerin insan kaynakları yönetimine önemli roller düşmektedir. Bu bağlamda; küresel ortamda işletmelerin başarılı olabilmelerindeki en önemli etmenlerden biri de ; insan kaynağına verilen değerdir. İnsan kaynaklarının çok uluslu işletmelerdeki doğru kadrolama stratejileri, örgütlere çok büyük avantajlar sağlarken, tam tersi durumda işletmeleri zor duruma da sokabilmektedir. Çalışmada aynı amacı gerçekleştirmek için farklı kültürlerden bir araya gelen çok uluslu işletme çalışanlarının, yani expatların sosyo-kültürel sorun ve algılarından ve bunların iş tatmin yahut tatminsizliklerinden bahsedilecektir. Bu doğrultuda çok uluslu ve Japonya merkezli bir firmanın dünya çapında çalışan 119 expatı ile anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda test edilen 9 hipotezden 2'si kabul edilmiştir. Ulaşılan sonuçlara göre; expatların cinsiyet, yaş, medeni durum, çocuk sayısı, görev aldıkları ülkenin dillerine hakimiyet, ne kadar süredir expatlık yaptıkları, daha önce uluslararası iş deneyimi olup olmadığı ve herhangi bir kültürel eğitim alıp almadıklarını konusunda algı farklılıkları gözlemlenmemiştir. Eğitim durumu değişkeni açısından; kültürel zeka ve uyum algıları boyutlarına yüksek lisans veya doktora ve lisans eğitim derecesine sahip expatların lise eğitim derecesine sahip expatlardan daha yüksek yanıtlar vermişlerdir. Çalışanların görev aldıkları ülkedeki expatlık seviyesi değişkeni açısından; uyum algıları boyutunda uzun çalışma süresine sahip olan expatların, kısa çalışma süresine sahip expatlardan daha fazla olduğu sonucuna varılmıştır.