turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
KAZAN TATAR EDEBİYATINDA AYAZ İSHAKİ VE GAZETECİLİĞİ

Köklü bir geçmişe sahip olan Kazan Tatar edebiyatı, bünyesinde geniş bir kültür zenginliği barındırmaktadır. Tarihsel süreç içerisinde evrildiği dönemler dikkate alındığında muhtelif dönemlerde gelişim gösteren Kazan Tatar edebiyatı, Tatar halkının var olduğu andan itibaren tarih sahnesine çıkmıştır. Ortaya çıkış tarihi kesin yargılarla belirtilemese de geçmişinin çok eskilere dayandığı aşikardır. Her toplum ve edebiyatta olduğu gibi Kazan Tatar edebiyatında da Tatar toplumunun sosyal, siyasal, ekonomik ve coğrafi şartları belirleyici özellik olmuştur. Rusya'da 19. yüzyılın özellikle ikinci yarısında cereyan eden hadiseler, halkın hareketlenmesine sebep olmuştur. Bu halk hareketleri Kazan Tatarlarını da etkilemiştir. Bu dönemden sonra ivme kazanan Kazan Tatar edebiyatında, halkın gelişim göstermesi ile edebi türlerin de geliştiği görülmüştür. İdealist aydınların büyük rol oynadığı bu gelişim döneminde önde gelen aydınlardan biri de Ayaz İshaki'dir. Her türde eser veren İshaki'nin, sanat anlayışında daima ön planda tuttuğu hedefi, halkın eğitim oranını arttırmak ve milliyetçi düşüncelerini yayıp Tatarların öz kimliklerine geri dönmelerini sağlamaktı. Her edebi türde olduğu gibi gazetecilik türünde de Ayaz İshaki'nin çalışmaları bulunmaktadır. Kendi döneminin siyasi meselelerine gösterdiği hassasiyeti, mücadeleye dayalı milliyetçi ve gelişime meyilli şahsiyeti, toplumsal olaylara gösterdiği reaksiyonunu en güzel yansıttığı alanlardan birisi de gazeteci kimliği olmuştur. Kazan Tatar edebiyatının en keskin temsilcilerinden Ayaz İshaki'nin yaşadığı dönemde gazetecilik, toplumun bilinçlendirilmesi ve haberdar edilmesi için oldukça önemli bir araçtır. Özellikle Rusya'nın Japonya yenilgisinden sonra yerel basında yayınlara izin vermesi, Ayaz İshaki'yi de harekete geçirmiş ve bu dönemden sonra gazeteciliğinin ilk örnekleri görünmeye başlamıştır.
KÜLTÜR VE TOPLUMU SİNEMA İLE OKUMAK: “THE HEDGEHOG” FİLMİ ÖRNEĞİ

ÖZ Günümüzün büyük çoğunluğu tarafından kabul edilen önemli gerçeklerden biri de sinemanın toplumun yansıtılması bakımından en etkili araçlardan biri olduğudur. Bu çalışmada "The Hedgehog" filminin okuması yapılacak olup iletişimde kültürel farklılıklar, toplumsal önyargı, sınıf konuları Greimas'ın göstergebilimsel analiz yönteminden de yararlanılarak açıklanmaya çalışılacaktır. Öncesinde toplum, kültür, sınıf vb. kavramların tanım ve özelliklerine önemli sosyal bilimcilerin görüşü paralelinde yer verilecek ve tarihsel gelişimin kavramlar üzerindeki etkisi açıklanacaktır. Her anlatıda bir yüzeysel, temel anlam bir de derin anlam olduğu düşünüldüğünde, derin anlamda ifade edilmemiş olana ulaşım hedeflenmektedir. Anlatıda derin anlamın kavranabilmesi için analiz yöntemine ihtiyaç duyulmaktadır. Filmin seçilmesinin başlıca nedenlerinden biri farklı sınıflara ve kültürel anlayışlara sahip kimseleri aynı çatı altında birleştirmesidir. Mona Achache tarafından yönetilen filmin başrollerinde Josiane Balasko ve Garance Le Guillermic yer almaktadır. Muriel Barbery'nin aynı adlı romanından uyarlanan filmdeki olaylar Paloma isimli aklı evvel bir kız çocuğunun gözünden izleyiciye aktarılmaktadır. Kızın gözlem yeteneği paralelinde çizdiği olumlu profil doğum gününde kendini öldürmeyi planlaması açısından da paradoksal bir duruma işaret etmektedir. Kitapta ise Paloma karakterine ayrılan bölüm kadar Renee'nin de gözlemlerine yer verildiği ortaya çıkmaktadır. Ayrıca kitapta "Kirpinin Zarafeti" başlığı kullanılırken, filmde "Yaşamaya Değer" başlığı orijinal isim yerine kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda elde edilen çıkarımlardan biri de kitaba kıyasla filmde ana karakterlerin kişilik özelliklerinin ve psikolojik durumlarının daha yüzeysel ele alındığı ve seyircinin ana karakterlerle özdeşleşmesinin kitap ile aynı seviyede olmadığıdır. Kitapta okuyucu Renee karakteriyle duygudaş olma fırsatı yakalarken ve Marx'a dair bir bölüm ile başlarken filmde ise, açılış sekansından itibaren filmin büyük çoğunluğunda elinde bir kamerayla Paloma'nın algı ve yorumlamaları seyirciye düzenli olarak gösterilmektedir. Benzer zekaya sahip olmanın ve benzer zengin iç dünyalara sahip olmanın, yaş farkı ile beraber sınıf farkını da ortadan kaldırdığını savunan filmde aynı zamanda sessiz yaşayan insanlara üstü örtülü bir övgü de söz konusudur.
Metaverse’te Beyin-Bilgisayar Arayüzleri Kullanımına Yönelik Sağlık, Oyun, Pazarlama ve Reklam Sektörleri Bağlamında Bir Değerlendirme

Metaverse, yapay zeka , blok zinciri, genis letilmis gerc eklik teknolojileri temelinde, Web 3. 0 alt yapısıyla, avatarları ile temsil edilen kullanıcılara hayatın her alanında farklı deneyimler sunan kurgusal sanal evrenler topluluğudur. Ekonomi perspektifinden bakıldığında Metaverse; sanal ekonomi, yeni iş modelleri, güncel sağlık uygulamaları, yeni ürünler, yeni bir pazarlama ve reklam kanalı sunmaktadır. Çalışma, Metaverse'te Beyin-Bilgisayar Arayüzleri kullanımını bu alanda öne çıkan sektörlerden olan sağlık, oyun, pazarlama ve reklam açısından değerlendiren güncel literatür taramasına dayanan betimsel bir incelemedir. Ulusal ve uluslararası alanyazında Metaverse'te Beyin-Bilgisayar Arayüzleri kullanımının farklı sektörlerdeki avantajlarının yanı sıra dezavantajları da ele alınmaktadır. Çalışmalarda Metaverse bağlamında ön plana çıkan çeşitli avantajlar (sürekli etkileşim, avatar ile hareket aksiyonu, meta-tıp, biyolojik katılım, sürükleyici ve öğretici kullanıcı deneyimi vb.) olmakla birlikte en sık vurgulanan dezavantajları mahremiyet ve siber güvenliktir. Ayrıca erişebilirlik, kullanıcı entegrasyonu, nöral siber saldırılar, kullanım maliyeti, sanal bağımlılık, davranış bozuklukları, sosyal izolasyon vb. sıralanan dezavantajlar arasında yer almaktadır.
Sürdürülebilirliğin Endüstrileşmesi, Kapitalizmin İleri Dönüşümü ve Postdijital Sürdürülebilirlik

Sürdürülebilirlik, ileri kapitalist toplumların temel sorunsalıdır. Kapitalizmin ilerlemesi ise insan ve gezegen odağında devam etmektedir. Fiziksel dünyayı aşmak isteyen ileri kapitalizm, dijitalleşme yoluyla kendini yeniden üretebilen metaları da kendi sisteminde üretmektedir. Dijital sonrası dönemi ifade eden postdijital çağ, ileri kapitalizmin dijital metalarının tüm boyutları ile fiziki dünyayı sardığı ve fiziki dünya ile iç içe geçtiği yeni aşamayı işaret etmektedir. Bu çalışma, fiziksel ve dijital evrenlerin sürdürülebilirliği ile ileri kapitalizm arasındaki ilişkiyi değerlendirirken "postdijital" ve "sürdürülebilirlik" kavramlarından türetilen yeni bir terim ileri sürmektedir. Ayrıca kapitalizmin sürdürülebilir dönüşümünü ve sürdürülebilirliğin bir endüstriye dönüşmesini, "postdijital sürdürülebilirlik" kavramsallaştırması ve postdijital teori bağlamında bir örnek üzerinden betimlemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla, yapay zeka Tilda tarafından dijital ve fiziksel atıklarla sürdürülebilir şekilde hazırlanan ve Dünya Çevre Günü'nde Metaverse'te lanse edilen dijital ileri dönüşüm projesi, betimsel analiz yöntemi ile incelenmiştir. Çalışmanın; insan, toplum ve doğa sorunsalının postdijital durumuna yeni bir bakış açısı kazandırarak alana katkı sunacağı düşünülmektedir.
8-BİT OYUN GRAFİKLERİNİN TEKNİK OLARAK ÇÖZÜMLENMESİ: PAC-MAN ÖRNEĞİ

Transistör çipin geliştirilmesi ve elektronik devre elemanlarının veri iletimini daha etkili bir biçimde yapabilmesi ile günümüzde kullandığımız bilgisayar teknolojileri ortaya çıkmıştır. Mikro işlemcilerin hızlı biçimde veriyi işlemeleri sayesinde de bilgi üretimi ve bilginin hemen her alana yayılması ivme kazanmıştır. Teknolojideki bu ilerlemeler bilişim ve tasarım gibi alanları da şekillendirmiştir. Bilgisayarların işlemci gücü ve tasarım bilgisinin bir araya gelmesi ile dijital oyunlar ortaya çıkmış ve serbest zaman aktivitesi olarak kullanılmaya başlanmıştır. Dijital oyun tasarımına dair ilk akla gelen algoritma ve programlama olsa da önemli diğer bir unsur görsel tasarım sürecidir. Özellikle tasarım ve animasyon öğeleri içeren dijital oyunlar daha akılda kalıcı olabilmekte ve içerdikleri senaryoyu da daha etkili biçimde oyunculara aktarabilmektedirler. Bu çalışmada dijital oyunların öncülerinden biri olarak kabul edilen 1980 yapımı Pac-Man isimli oyun teknik olarak analiz edilecek ve oyuna ait grafikler günümüz teknolojileri ile yeniden üretilecektir. Türkiye'nin genç nüfusuna bakıldığında dijital oyun üretiminin gelişmesi ve üretilen bilişim ürünlerinin ihraç edilmesi ihtimaller dahilindedir. Bu çalışma ile dijital oyun üretimine alanında Türkçe literatüre katkı sağlamak ve bu alanda çalışma yapan araştırmacılara yol gösterici olmak amaçlanmıştır.
AYAZ İSHAKİ’NİN İLK DÖNEM EDEBȊ YARATICILIĞI ÜZERİNE GENEL BİR BAKIŞ

Kırım Tatar Türklerinden İsmail Gaspıralı'nın başlattığı ceditçilik ideolojisi, bütün Türk coğrafyasında olduğu gibi İdil Ural bölgesini de harekete geçirir. Daha çok din ve eğitim alanındaki reformları göz önünde bulunduran bu sosyal-siyasi ve entelektüel fikir akımı, toplumun pek çok katmanını canlandırır, edebiyat alanında yeni türlerin ve akımların oluşmasında etkili olur. Ceditçiliğin akabinde gelen 1905 Devrimi, Kazan Tatar toplumunun ve edebiyatının hızlı bir şekilde gelişmesine, zirveye ulaşmasına sebep olur. Bu dönem, çok yönlü sanatçıları da ortaya çıkarır. Onların pek çoğu kendilerini aynı zamanda eğitimci, gazeteci, siyasetçi, nesir ve dram yazarı olarak tanıtır. Tatar toplumundaki gelişmelere önderlik eden şahıslar, edebi eserleriyle de bu gelişmeleri destekler. XX. yüzyıl başı Tatar toplumunun siyasi ve edebi ortamında kaynayan, çeşitli faaliyetleriyle milletini uyandırmak, ezilen sınıfın haklarını savunmak için mücadele veren önemli figürlerden biri de gazeteci, siyasetçi, nesir ve dram yazarı Ayaz İshaki'dir (1878-1954). Çalışmada; XIX. yüzyıl sonu ve XX. yüzyıl başı Tatar toplumu, toplumda gerçekleşen gelişmelerin, yazarın hayatında ve onun eserindeki yansımaları üzerinde durulacaktır. Sanatçının edebi yaratıcılığının ilk döneminde kaleme alınan nesir ve dram eserleri tür, konu ve kahraman bakımından incelenecek. Eserlerin sanat acısından işlenişine ve Tatar edebiyatı uzmanları tarafından değerlendirmelerine değinilecek. XX yüzyıl başı Tatar edebiyatının oluşumunda ve gelişiminde Ayaz İshaki'nin katkısı açıklanacaktır.
Ortalama Kayma Dalgası Hızının  Farklı Yöntemlerle Belirlenmesi ve Edirne İli Özelinde Değerlendirilmesi

Yapı tasarımı sürecinde zemin sınıfının doğru olarak tespit edilmesi oldukça önemlidir. Yapı-zemin etkileşiminde binalara etkiyen deprem yüklerini belirleyen en önemli parametrelerden birisi zemin hakim periyodudur. Zemin hakim periyodu ise ortalama kayma dalgası hızı ile ilişkilidir. Birçok deprem yönetmeliğinde zemin sınıflarının belirlenmesinde kullanılan önemli parametrelerden birisinin ortalama kayma dalgası hızı olduğu görülmektedir. Ortalama kayma dalgası hızı ve buradan hareketle zemin hakim periyodunun belirlenmesi ile ilgili literatürde ve farklı deprem yönetmeliklerinde önerilen birçok bağıntı bulunmaktadır. Bu çalışmada ilk olarak literatürde hali hazırda kullanılan yaklaşık bağıntılar irdelenmiş ve kesin çözüm olarak nitelendirilebilecek çözümle karşılaştırılmıştır. Çalışmada kesin çözüm olarak zemin hakim periyodu esas alınmıştır. Kesin çözüm için literatürde yer alan değiştirilmiş sonlu elemanlar taşıma matrisi yöntemi kullanılmıştır. Ayrıca bu yöntemi doğrulamak için Transfer Function Tool programı kullanılarak transfer fonksiyonları elde edilerek zemin hakim periyotları bulunmuştur. İki yöntemle elde edilen kesin periyot değerlerinin birebir aynı olduğu görülmüştür. Bu kapsamda zemin hakim periyodunun hesaplanması için biri kesin çözüm olmak üzere 6 farklı yöntem belirlenmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında ise Edirne ili sınırlarında bulunan 10 farklı sahadan alınan zemin etütleri incelenmiştir. İncelenen zemin etüt sonuçlarından faydalanılarak bu sahalara ait zemin profilleri belirlenmiştir. Ardından belirlenen zemin profilleri kullanılarak literatürde önerilen bağıntıların performansları irdelenmiştir. Çalışma sonucunda deprem yönetmelikleri arasında kesin çözüme en yakın sonucun Japon Deprem Yönetmeliğinin önerdiği bağıntıda gerçekleştiği sonucuna varılmıştır.
AYAZ İSHAKİ’NİN SÜNNETÇİ DEDE ESERİNDE TATAR KÖY HAYATI

Tatar Türklerinin köy hayat tarzı ve hayat felsefesini yakından yaşayıp bilen ünlü yazar Ayaz İshaki fazla hacimli olmayan Sünnetçi Dede hikayesinde birçok diğer eserinde olduğu gibi gerçekçi üslupla 19. yüzyıl sonu 20. yüzyıl başı Tatar Türklerinin milli değerlerini, zengin etnografı detaylarını, aile içi ilişkileri ve sıradan insanların iç dünyasını ele alır. Hikayede mekan, ataerkil bir düzen süren sıradan Tatar köyüdür. Yani eserde anlatılan köy de hayat tarzı ve yaşam felsefesi de henüz devrimler ve devrimci fikirlerle bozulmayan geleneksel, Tatar halkının yüzyıllarca sürdürdüğü düzeni yansıtan bir köy, hayat tarzı ve yaşam felsefesidir. Zaman da bu köyde yaşayan Tatar Türklerinin atalardan gelen gelenekleri ve İslam dinini daha doya doya yaşadıkları 19. yüzyılın sonu 20. yüzyılın başıdır. Ana karakter de böyle bir Tatar köyünde mesleğini ve milli değerleri hayatının merkezine yerleştiren Sünnetçi Dede'dir. Eserin dokusuna köy kesiminde yaşayan Tatar Türklerinin ev ve bahçe düzeni, geçim kaynağı, geleneksel mutfağı, giyim kuşamı ve dini değerleri gibi bir halkı ayakta tutan kültürel değerler de özenle işlenmiştir. Bu hikaye ile Ayaz İshaki edebi kabiliyetini, Tatar halkının ve bu halktan olan bir insanın gönül derinliklerine inmeyi başaran usta kalemini bir kez daha ortaya koymuştur.
Ürkün Hadisesi

20. yüzyılın başlarından itibaren Kırgız Türkleri Çarlık Rusya idaresi altında yaşamak zorunda kalmıştır. Rusya, Kırgızistan bölgesinde otoritesini güçlendirmek askeri baskı ve kolonizasyon politikası uygulamıştır. Çarlık Rusya'nın Kırgız topraklarını acımasızca sömürmesinden ve yönetimden hoşnut olmayan Kırgız halkı, dönem dönem ayaklanmıştır. Bu ayaklanmalar, 1916 isyanı ile patlak vermiştir. 1916 büyük halk ayaklanması, Kırgızlarla birlikte bütün Orta Asya Türklerinin sayısı bir netlik kazanmamış olmasına rağmen, bu konuda farklı görüşler ileri sürülmüştür. Ülkenin kuzeyindeki ayaklanmacılar öldürülmüş, diğer 120. 000 Kırgız Çine kaçmıştı. Çin hükümeti, isyancıların, Doğu Türkistan halkını kötü etkilemesinden korkarak, Kırgızları geri göndermeye çalışmıştır. Sovyet iktidarının af çıkaracağı, fakirlere yardım elini uzatacağı gibi söylentilerle ümitlenen halkın dönüşü hızlanmakla birlikte, bu geri dönüş Sovyet ve Çin arasında yapılan anlaşmaya göre 1924 yılına kadar sürmüştür.
KÜRESEL MEDYADA ZAMANSIZ ZAMAN: ANİMASYONLARDAKİ KÜLTÜREL KODLAR VE POPÜLER KÜLTÜR

Küresel dünyada bireyler üretilen her şeyi hızla tüketmektedir. Özellikle yeni iletişim teknolojilerinin gelişimi kullanıcılarının katılımına imkan sağlamakta ve içeriklerin, yeniliklerin hızla üretilmesini ve tüketilmesini sağlamaktadır. Kitle iletişim araçları kullanıcıları bu anlamda yönlendirmektedir. Frankfurt okuluyla ortaya çıkan kültür endüstrisi bireylerin kitle iletişim araçları tarafından tek tipleştirildiğini ve yönlendirildiğini ifade etmektedir. Geleneksel mecralardan biri olan Televizyon bireyleri ideolojik olarak yönlendirmektedir. Sinemada da duygu-düşünceler kitlelere iletilmekte ve kültürel kodlar aktarılmaktadır. Her yapımın kendine özgü kültürel kodları bulunmaktadır. Bununla birlikte sinema filmlerinde popüler olan kültürel kodlara görsel ve dilsel olarak çağrışım yapılmaktadır. Bu bağlamda kültür endüstrisi global olarak devam etmektedir. Ritzer'e göre ise popüler olanın bilinirliliği McDonaldlaşma olarak ifade edilmektedir. Popüler olan sürekliliğini korumaktadır. Küreselleşen dünyada popüler olan varlığını korumaya devam etmektedir. Bu çalışmada popüler olanın sürekliliğini koruduğu ve animasyonlarda nasıl verildiği ortaya çıkmaktadır. Hangi görsel ve dilsel öğelerin kullanıldığı göstergebilimsel olarak analiz edilmektedir. Popüler olan toplumu hızla yeniden üretmekte ve tüketmektedir. Simülasyon evreni zamansızlığını kültürel kodlar ve popüler olan kodlarla korumaktadır.
Eucalyptus camaldulensis ve Eucalyptus grandis türleri ile melezlerinin klon denemeleri: Beşinci yaş sonuçları

Bu çalışmada, Eucalyptus camaldulensis Dehn. ve Eucalyptus grandis W. Hill ex Maiden ile bunlara ait melezler; farklı yetişme ortamlarında boy, çap, hacim ve yaşama oranı açısından klonal olarak mukayese edilmiştir. Dört farklı yerde, rastlantı blokları deneme desenine göre tesis edilen deneme alanlarında klonlar, 5 blokta toplam 25 fidan ile temsil edilmiştir. Fidanlar, beş ağaçlı sıra parseli şeklinde 3, 25x3, 25m aralık mesafede dikilmiştir. Varyans analizi sonuçlarına göre, gelişim ve yaşama oranı açısından bütün deneme alanlarında klonlar arasında istatistiksel olarak önemli bir fark oluşmuştur. Hacim gelişimi ve yaşama oranının birlikte değerlendirilmesi sonucunda; Karabucak ve Ceyhan koşullarında G96 klonu, Kırıkhan koşullarında ise C298 klonu en yüksek değerlere sahip olmuştur. Öte yandan, daha az sayıda yaşayan klona sahip olan Kırıkhan hariç diğer üç deneme alanları arasında gelişim ve yaşama oranı açısından istatistiksel olarak fark çıkmıştır. Bu değişkenler açısından, Karabucak-111, diğer deneme alanlarına göre daha yüksek değerlere sahip olmuştur. Her üç deneme alanının birlikte değerlendirilmesi sonucunda klonlar arasında istatistiksel olarak fark olduğu; G96 klonun, özellikle hacim gelişimi bakımından en yüksek değerlere sahip olup ilk sırada yer aldığı görülmüştür. 5. yaş sonunda, bütün deneme alanlarında büyüme bakımından saf türleri geçen hiçbir melez klonun bulunmamasına rağmen başarılı klonların arasında yer alan verimli üç melez klon (M77, M85 ve M46) ümit verici görülmüştür.
Palyatif Bakım Hastalarında Psikososyal Semptomların Yönetimi

Modern palyatif bakım, görece olarak tıbbın ihmal ettiği ileri evre hastalığı olan bireylerin ve ailelerinin fiziksel ve psikolojik ıstırabına yanıt olarak ortaya çıkmıştır. Hastaların fiziksel semptomlarını hafifletmek için geliştirilen sistematik yaklaşımlarda ciddi ilerlemeler kaydedilmiş olmasına rağmen psikolojik semptomların yönetiminde alınan yol henüz yeterli değildir. Diğer taraftan psikolojik semptomların hafifletilmesine yönelik girişimler de rutin palyatif bakıma dahil edilememiş ve rastlantısal olarak uygulanmaktadır. Psikolojik bakımın bu görece ihmali, modern tıbbın tüm branşlarını kapsayan önemli bir sorundur. Bunun nedeni yaşamı sınırlayan bir hastalık durumunda gelişen psikolojik/ psikiyatrik semptomların hem hasta yakınları hem de sağlık çalışanları tarafından normal kabul edilmesi, empati içeren girişimlerin profesyoneller için zahmetli, kazanılması ve öğrenilmesi zor ve pahalı, ancak alıcılar için belki de tüm tıbbi girişimlerin içinde en ucuzu olmasıdır. Bu anlamda bakıldığında genel olarak psikolojik girişimler biyoloji ve teknolojiyi içeren girişimlerden daha az değerli olma eğilimindedir. Son on yılda palyatif bakım alan hasta ve ailelerinin psikososyal gereksinimlerine yönelik uygulanan girişimlerin etkinliğine dair kanıtlar da artış göstermektedir. Bu derlemede palyatif bakım hastalarına yönelik olarak gerçekleştirilen psikolojik girişimlerin etkinliğine dair kanıtların incelenmesi amaçlanmıştır.
Bir Kadın Olguda Metamfetamin Kullanımına Bağlı Gelişen Psikotik Bozukluk

Metamfetamin, Dünya çapında sıklıkla suistimal edilen ve güçlü bağımlılık yapıcı etkileri olan amfetamin türevi bir maddedir. Kronik metamfetamin kullanımı bir süre sonra dopaminerjik reseptör yoğunluğunda değişikliklere yol açar. Özellikle mezolimbik sistem ve striatumdaki dopaminerjik sistemler üzerinde etkilidir. Duyarlılık ve bağımlılıkla sonuçlanır. Dopaminerjik sistemdeki bu değişiklik psikotik belirtileri açıklayabilir. Bununla birlikte metamfetaminin neden olduğu psikoz mekanizması ve cinsiyete özgü özellikler tam olarak aydınlatılabilmiş değildir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda metamfetamin ve benzeri uyarıcıların şizofreni ve ilişkili bozuklukların görülme sıklığında artışa neden olduğu ortaya konulmuştur. Metamfetamin psikozu şizofreni benzeri klinik özelliklere sahiptir. Hatta bazen birbirlerinden ayırt etmek oldukça güçtür. Bu olgu sunumunda tek seferlik ve düşük doz metamfetamin kullanımı sonrası psikotik bozukluk gelişen bir kadın olgu ele alınmıştır.
KİŞİSEL BENLİK SAYGISINA GÖRE EL YAZISININ FARKLILAŞMA DURUMUNUN İNCELENMESİ

El yazısından farklı kişisel bilgilere ulaşma ve bunları farklı amaçlara yönelik kullanma isteği insan yaşamında her zaman ilgi konusu olmuştur. Yazma olgusu aslında beyin tarafından gerçekleştirilen bir fonksiyondur. Yazma işlemi, beyin tarafından gönderilen sinyallerin kağıt üzerine aktarılmasıdır. El yazısı; parmak izi, kan grubu ve DNA örneği gibi kişisel farklılık gösteren ve kişileri birbirinden ayıran temel özelliklerdendir. Bu nedenle de el yazısı adli bilimler tarafından geçerliliği kabul edilmiş, ayırt edici bir özelliktir. Bilgi teknolojilerindeki ve görüntü işleme gibi yazılım geliştirme platformlarındaki hızlı gelişmeler ile el yazısı analizine yönelik çalışmalara da ivme kazandırmıştır. El yazısı analizine yönelik çalışmalar incelendiğinde kişilik analizine yönelik çalışmaların ağırlıklı olduğu görülmektedir. Bu çalışmada farklı olarak kişisel benlik saygısına göre kişilerin el yazısının farklılaşma durumu araştırılmıştır. Bu kapsamda görsel algılamaya dayalı el yazı analiz yazılımı araştırmacılar tarafından geliştirilmiştir. Yazılım kapsamında katılımcıların el yazı eğim değeri, satırlar arası boşluk oranı, satır yoğunluğu, kelime eğimi, yazı büyüklüğü özellikleri elde edilmiştir. Kişisel benlik saygı düzeylerine göre el yazısı özelliklerinin farklılaşma durumu sorgulanmıştır. Çalışma kapsamında 274 katılımcının el yazısı örnekleri ve benlik saygı ölçeği yanıtları Google Forms üzerinden alınmıştır. Araştırma sonucunda katılımcıların cinsiyeti ve benlik saygı düzeylerine göre bazı el yazısı özelliklerinde anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Bu çalışma ile, ulusal düzeyde gerçekleştirilecek el yazısı analizine ve buna yönelik yapılacak karar alma sistemlerine yönelik yazılım ve değerlendirme çalışmalarına farklı bir bakış kazandırması beklenmektedir
KİTAP İNCELEMESİ: KÜRESEL GIDA GÜVENLİĞİ (GERÇEKLER-ÇAĞRILAR-PERSPEKTİFLER)

Bu çalışmanın amacı, Prof. Dr. Eldar Guliyev'in "Küresel Gıda Güvenliği (Gerçeklikler-Çağrılar Perspektifler)" isimli küresel gıda güvencesi konusunda önemli bilgiler veren ve farklı bakış açıları geliştiren kitabını tanıtmaktır. Yazar, "Gıdaya ulaşım hakkını temel insan hakkı" olarak tanımlayan 1948 tarihli Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nden başlayarak başta Birleşmiş Milletler (BM) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) olmak üzere ulusal veya uluslararası düzeyde pek çok kuruluşun önemle üzerinde durduğu gıda güvencesi hususunda; mevcut durumu ortaya koymuş, ülkelerin ve uluslararası kuruluşların yaptığı çalışmalar hakkında bilgiler vermiş, küresel gıda güvencesini günümüzde tehdit eden ve gelecekte muhtemel tehdit edebilecek konuları sıralayıp bunlar için çözüm önerileri geliştirmiştir. İncelenen kitap, uluslararası ödüllü olup, 2017 yılı Kasım ayında Roma'da gerçekleştirilen, 8 ülkenin ünlü bilim ve eğitim kurumları, akademik çevreler, Roma'daki uluslararası örgütler ve aynı zamanda BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) temsilcileri ile birlikte Azerbaycan'ın İtalya'daki Büyük Elçilik temsilcilerinin de katıldığı kitap tanıtımında İngilizce dilinde geniş çevrelere tanıtılmıştır. Bu tanıtımda, Prof. Eldar Guliyev'e, BM Kamu Hizmetler Ödülü Konseyi'nin uluslararası Yılın Kitabı ödülü takdim edilmiştir. Kitap, BM İsviçre'deki Merkezi Kütüphane Fonu'na alınmıştır. Aynı zamanda tanıtımda Prof. Eldar Guliyev'e Vatikan Bonifesiana Akademisi'nin gerçek üyelik (akademik) diploması da takdim edilmiştir. Ayişe Nebi tarafından Azerbaycan Türkçesi'nden Türkiye Türkçesine aktarılan kitap, Türk Dünyası Araştırmaları Uluslararası İlimler Akademisi'nin Bilimsel Kurul üyelerinin 24 Mayıs 2019 tarihli, 5 nolu kararına istinaden 1000 adet olarak Eylül 2019'da yayımlanmıştır.