Üniversitelerde gelecek yönelimli toplam kalite yönetim modeli ve Başkent Üniversitesi'nde örnek uygulama

Üniversitelerde, eğitimde iyileştirme ve değişimi hayata geçirebilme sonsuz bir süreç olarak algılanmalıdır. Çevremizdeki her şey sürekli değiştiğine göre, üniversitelerin de iyileştirilmeleri sürekli olmalıdır. Son yıllarda, üniversitelerin performansını daha iyiye ulaştırabilmek için nelerin yapılması gerektiği, 2000'li yıllarda üniversite profilinin nasıl olacağı dünyanın her tarafında tartışma konusu haline gelmiştir. Dünyadaki ve Türkiye'deki üniversitelerin gelecek yönelimleri kitlesel eğitim sürekli eğitim, elit eğitim, esnek eğitim, küreselleşme, standardizasyon ve akreditasyon, ileri eğitim teknolojileri, güdümlü ve örgütlü temel araştırmalar etrafında yoğunlaşmıştır. Üniversitelerin mevcut durumlarının kalite boyutlu analizinde özellikle Toplam Kalite Yönetiminin başarısı için sistemin girdileri, süreçleri ve çıktılarının kaliteleri önemli olmaktadır. Eğitim hizmeti karşılıklı bilgi alışverişine dayandığından, yani öğrenci de hizmet eğitim sürecine katıldığından hizmetin kalitesi önemli ölçüde öğrenci kalitesi ve öğretim elemanlarının kalitesine bağlı kalmakta, fiziksel ortam, finansal durum, yararlanılan araç, gereç ve yönetim anlayışı da bu süreçlere etki eden girdiler olmaktadır. Eğitim öğretim süreci, yönetim süreci ve öğrenci ve çalışanların başarı değerleme süreçleri ise kalite açısından süreçleri oluştururken, öğrenci tatmini, personel tatmini, toplum, devlet ve sanayi tatmini ise sistemin kalitesini belirleyen çıktılar olmaktadır. ABD, Almanya, İngiltere, Japonya, Fransa gibi ülkelerin hepsinde ilköğretimden sonra öğrencilerin ilgi ve yeteneklerine göre yönlenebileceği okul türleri vardır. Dolayısıyla yükseköğretime devam eden bir meslek sahibi olarak mezun olan öğrenciler tesadüfi olmaktan çok bilerek bu işi yapmakta, istedikleri bölümde okuma olanağı bulmaktadırlar. Bunun yanında kısa süreli mesleki ve teknik eğitiminde önemli olduğu, öğrencilerin daha çok işsizliğin önlenmesi ve verimli bir işe yerleştirilmeleri için eğitildikleri görülmektedir. VI Özellikle gereksinime göre üniversiteler öğrenci yetiştirmekte, bu sağlanırken de tüm meslek kuruluşları ile bağlantı kurulmaktadır. Öğretim ve eğitim teknolojileri en son teknolojiler olup eğitim sonrası hayata başarılı mezunlar sunulmaktadır. Üniversite sistemi içinde uygulanan mevcut yönetim sürecinin tüm aksayan yönleri ve özellikle yönetim hiyerarşisinde bürokrasinin oluşması, TKY sistemi içinde takım çalışmaları ile önlenebilir. Türkiye'nin üniversite eğitim sistemini geliştirmesi için arayışlarının sürdüğü ve insan yetiştirme düzeni ile ilişkili önemli gelişmeler yaşandığı, eğitimin bir sorunlar yumağına döndüğü ülkemizde, eğitim sisteminin önemli bir boyutunu oluşturan üniversite eğitinde toplam kalite yönetimi uygulamasının bütün eğitim sistemi üzerinde olumlu katkılar getireceği düşünülmektedir. Toplam kalite yönetiminin sağladığı faydalar bütün eğitim kurumlarında ortak bir çalışmayı gerektirdiği, çalışan tüm personelde motivasyonu attırdığı için oldukça önemlidir. Üniversitelerimizin gelecek yönelimlerini bu yönde konuşlandırmaları kaliteli eğitim için gerekmektedir. Üniversiteler bizim geleceğimizdir. Bir millet diğer milletlerle üretmiş olduğu mamullerle rekabet ettiği gibi üniversiteleri ile de rekabet edebilmelidir. Rekabetin hızla arttığı dünyamızda varlığımızı sürdürebilmemiz için kalitenin üniversitelerde uygulanması ve öğretilmesi gerekmektedir Üniversitelerin de diğer hizmet kuruluşları gibi uygun liderlik süreçleri ile etkili eğitim programlan aracılığı ile kurumsal kültürlerini değiştirmeleri ve engel gibi görünen özelliklerini aşarak TKY'nin güçlü savunucuları haline gelmeleri mümkündür. Önemli olan, doğru yerlerden doğru stratejilerle işe başlamak ve bu işin sabır isteyen uzun bir yolculuk olduğunun bilinciyle yılmadan çabalan sürdürmektir.