turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Kadıasker Mustafa İzzet Efendi’nin Sultan İkinci Mahmud ile Musikî Ve Resmi İlişkileri

Çocuk yaşta yüksek eğitim için İstanbul'a gönderilen Kadıasker Mustafa İzzet Efendi, hocası yoluyla Sultan II. Mahmud ile tanıştırılır ve saraya bürokrat yetiştiren önemli eğitim kurumlarına kaydettirilir. 1821 civarı Enderun'dan mezun oluncada saray içi hizmetlere alınarak II. Mahmud'un Huzur Fasıllarına katılmasına izin verilir. Bu durum sonraki on yıl boyunca devam eder. II. Mahmud 1826'da Yeniçeri ve Mehter Ocağı'nı ilga edip Batılı danışmanların rehberliğinde kıyafet ve eğitim açısından Batılı görünümlü yeni bir ordu ile Muzıka-ı Humayun'u kurar. Muzıka-ı Humayun için Avrupa'dan askeri müsizyenleri getirtip onlara paşa rutbesi ile görev verir. Bu dönemde ayrıca tüm saray ricaline de Avrupa-i tarzda kıyafetler giyme mecburiyeti getirir. Bu dönemde Mustafa İzzet Efendi Surre Alayı ile hac yolculuğuna çıkar ve hac dönüşü Kahire'ye geçer. Daha sonra İstanbul'a dönünce saraydaki vazifesine gitmez. Ancak bir sure sonra iradesi dışında meydana gelen zor durumlar onu saraydaki görevine tekrar dönmeye mecbur bırakır. Nitel araştırma türünde gerçekleştirilen bu çalışmada şimdiye kadar yapılmış yayınlarda pek değinilmeyen Kadıasker Mustafa İzzet Efendi'nin Saraydaki görevinden uzaklaşma nedenleri konusu ele alınmıştır. Ayrıca onun hac için İstanbul'dan ayrılış ve dönüş tarihleri konusunda mevcut olan farklılık ve belirsizlikler netleştirilmeye çalışılmış ve onun hac dönüşü Sultan Mahmud'a yakalanma olayının arka planı incelenmiştir.
Spekülasyonun İktisadi ve Fıkhi Açıdan Değerlendirilmesi: Meşru Ticaret mi Yoksa Yasak Kumar mı?

Bu çalışmada günümüz piyasasında sıkça uygulanan spekülasyonun iktisadi ve fıkhi açıdan değerlendirilmesi yapılmıştır. Spekülasyonun mahiyetinin tespit edilmesi önemli olduğu için öncelikle tanımı, gerçekleştirildiği piyasalar ve benzer kavramlarla karşılaştırılmasına yer verilmiştir. Bu bağlamda spekülasyonun manipülasyon ve yatırım kavramları ile karşılaştırılmasına yer verilmiştir. Daha sonra çağdaş İslam hukukçularının spekülasyonla ilgili görüşleri ve spekülasyonun günümüz hukukundaki yeri incelenmiştir. Araştırmanın bu kısmı, fıkhi değerlendirmenin yapılacağı sonraki konular için önemlidir. Spekülasyonun mürekkep sözleşme niteliği, sözleşmenin sonlandırılma şekillerinden fiziksel teslim, nakdi mutabakat ve ters işlemin spekülasyon ile ilişkisi, spekülasyonun kumar niteliği, spekülasyonun İslam hukukunun külli kaideleri ve makasıdü'ş-şeria açısından tahlili konuları ise fıkhi açıdan değerlendirme kısmında yapılmıştır. Çalışmada spekülasyonun özü açısından meşru olmakla birlikte gayrı meşru bir amaca götürmesi durumunda bazı türleri için yasaklama getirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Buna göre spekülasyona tamamen olumlu veya tamamen olumsuz bir yaklaşım benimsenmemiştir. Bunun yerine spekülasyonun tanımı ve gerçekleştirilme amaçlarına odaklanılmıştır.
Jeolojik ve Jeomorfolojik Yapının 1999 Depremleri Sonrası Adapazarı Kent Dokusunun Oluşumundaki Etkisi / The Effect of Geological and Geomorphological Structure on the Formation of Adapazarı Urban Fabric after the 1999 Earthquakes

Bu çalışmada 17 Ağustos 1999 (Mw 7, 4) ve 12 Kasım 1999 (Mw 7, 2) tarihlerinde meydana gelen depremler sebebiyle büyük ölçüde yıkıma uğrayan Adapazarı kent merkezinin, mevcut kentsel alanlar ve yeni gelişme alanlarının yer seçimi ile jeolojik ve jeomorfolojik yapının ilişkisinin ortaya koyulması amaçlanmıştır. Sakarya Nehri'nin taşıdığı alüvyon zemin yapısına sahip, yeraltı su seviyesinin oldukça yüksek olduğu Adapazarı Ovası'na kurulmuş olan Adapazarı kent merkezi; 17 Ağustos ve 12 Kasım 1999 depremlerinde meydana gelen sıvılaşmaya bağlı hasar oluşumunda, depremlerin etkilediği yerleşim alanları içerisinde ilk sırada yer almaktadır. 07. 01. 2010 tarihinde onaylanan Sakarya ili 1/100. 000 ölçekli 2025 yılı Çevre Düzeni Planı kapsamında, Adapazarı kent merkezinin tamamını içine alan Merkez Planlama Bölgesi, çalışma alanı olarak kabul edilmiştir. Hava fotoğrafları, uydu görüntüleri, sayısal yükseklik modelleri ve kurumlardan elde edilen sayısal verilerin Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) kullanılarak üst üste getirilmiş; çalışma alanına ait jeolojik jeomorfolojik yapı ve kent formu arasındaki ilişki ortaya koyulmuştur. Temel amacı jeolojik ve jeomorfolojik yapının, deprem sonrası kent dokusu üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi olan bu çalışmada; kentsel gelişmeye etki eden jeolojik ve jeomorfolojik faktörler, Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemiyle ağırlıklandırılarak; 1999 depremleri sonrası değişen kentsel dokuyla olan ilişkisi tartışılmıştır. Analizler sonucunda elde edilen sentez haritası ile kentsel dokunun çakıştırılması sonucunda çalışma alanının %65'inin yerleşme için uygun olmayan yapıda olmasına rağmen yapılaşmanın devam ettiği; 1999 depremleri sonrası mevcut kent merkezinin kuzeyinde yer seçen yeni gelişme alanlarının ise jeolojik ve jeomorfolojik açıdan yerleşime uygun yapıda olduğu tespit edilmiştir.
İbn Atıyye ve Ebû Hayyân’ın Tefsirlerinde Bakara Sûresi'ndeki İstihzâ ile Tevriye ve Kinâye Sanatı

İstihza kelimesinin çoğunlukla meallerde ve tefsirlerde, münafıkların alay etmelerine karşılık 'Allah'da onlarla alay eder' şeklinde kelimenin gerçek anlamıyla yer aldığı görülmektedir. Alay etmek, olumsuz bir fiil olmakla birlikte insanlar açısından düşünüldüğünde mümkün olmakla birlikte yaratıcı açısından düşünüldüğünde böyle bir fiilin gerçekleştirilmesi mümkün değildir. Alay etmek, insanlara has olumsuz bir durumu ifade ettiğinden böyle bir fiili yaratıcıya atfetmek yaratıcıyı insanla eşdeğer hale getirmek olacağından asla uygun değildir. Yaratıcı, insanla alay edecek varlık da değildir insan seviyesine düşecek bir varlık da değildir. O halde bu durum farklı bir şekilde ifade edilmelidir. Bunun insani vasıflarla açıklanmasının vahyin indiriliş amacına da uygun olmayacağı açıktır. Bu makalede İbn Atıyye ve Ebu Hayyan'ın istihza meselesini nasıl ele aldıklarından yola çıkarak farklı bir açıdan konuya bakmaya çalıştık. Kur'an'da yer alan bu ifadenin Arap Dili açısından hangi söz sanatlarıyla irtibatlı olabileceği incelenmiştir. İstihza ifadesinin anlam bakımından durumunu, nasıl ele alındığını incelediğimiz bu çalışmamızda İbn Atıyye ve Ebu Hayyan örnekliğinde ilmi istifadeye bir nebze katkı sunmak için gayret ettik. Tevriye ve kinaye sanatı ile istihza ifadesinin edebi sanatla ilgisini ele almak suretiyle farklı bir akademik bakış açısı sunmayı amaçladık. Dilin inceliklerini bilmenin, doğru anlama açısından önemini dile getirirken, aynı zamanda Kuran'ın mesajının doğru anlaşılmasına da katkı sağlamaya çalıştık.
Kitap İncelemesi Yahudi Kaynaklarına Göre Hz. Musa  Kitabı Yazar Ömer Faruk Araz

Doğumundan ölümüne, tüm yaşantısı ve misyonuyla sayısız olağanüstülüğü zatında ve yaşamında barındıran Hz. Musa, günümüze ulaşan portresi açısından son derece senkretik bir karakter taşımaktadır. Ele aldığımız çalışmada yazar, yıllar süren ana kaynak incelemelerinde tespit ettiği rivayetlerle ortaya çıkan belli başlı arketiplerin izlemcisi olmuş ve ilgili arketiplerin tüm bu rivayet kurgusallığına nasıl eklemlendiğini okuyucuya göstermeye çalışmıştır. Yazar, bu yönüyle eserinde alegorik dilin olanca sembolizmine rağmen, gerek İbrani literatürünün kendi dinamikleri içinde yarattığı, gerekse farklı kültürlerden devralarak devşirdiği arketip tekrarlarının iz sürücülüğünü yapmaktadır.
Batı Anadolu Grabenlerinin Gelişim Süreci İçinde Selçuk Grabeni’nin Morfotektonik Evrimi / Morphotectonic Evolution of Selçuk Graben in Development Process of Western Anatolian Grabens

Küçük Menderes Grabeni'nin batı ucunda yer alan ancak ondan sol yönlü doğrultu atımlı faylarla kesilip güneybatıya atılmış olan grabene bu çalışmada Selçuk Grabeni adı verilmiştir. Çünkü bu graben ana grabenden ileri evrelerde önemli farklılıklar geçirmiştir. Grabeni sınırlayan horstlarda metamorfik temel kayaları mostra vermektedir. Dolgusu ise Küçük Menderes Nehri'nin alüvyonundan oluşmaktadır. Selçuk Grabeni asimetrik bir grabendir. Güney kanat morfolojik nitelikleriyle belirgin ve aktif kenardır. Normal faylar bu kanatta birkaç fay basamağı halindedir. Kuzey kanat, aktif kenarı oluşturan kürek biçimli ana fayın tavan blokunda gelişmiş, antitetik faylar olarak yorumlanabilir. Grabeni az çok uzanımına verev birçok doğrultu atımlı fay kesmiştir. Genç yapısal ögeler graben ve yakın çevrenin morfolojisindeki izleriyle tanınmaktadır. Batı Anadolu'nun morfotektonik gelişim süreci içinde Selçuk Grabeni en geç gelişen grabenlerdendir. Küçük Menderes Grabeni, üzerinde yer aldığı horstun, Kuvaterner'de önce yükselip daha sonra çökmesi döneminde açılmıştır. Bu dönemde Selçuk Grabeni ana grabenin batıdaki uzanımında yer almıştır. Daha sonra özellikle sahil bölgelerinin morfotektoniğini büyük ölçüde değiştiren KKB doğrultulu sol yönlü doğrultu atımlı faylar ve bunlarla eşzamanlı fay çiftlerinin gelişmesiyle Küçük Menderes Grabeni'nden ayrılarak güneybatı yönünde ötelenmiş ve Küçük Menderes'le olan doğrudan bağlantısı kopmuştur. Geç Kuvaterner'de gelişmiş olan bu evreden sonra gelişimini bağımsız bir graben olarak sürdürmektedir.
Mordoğan Bölgesinin Neojen Jeolojisi ve Stratigrafik Korelasyonu,  Karaburun Yarımadası, Batı Anadolu / Neogene Geology and Stratigraphic Correlation of Mordoğan Region, Karaburun Peninsula, Western Anatolia

Foça Çöküntüsü'nün batı kenarında yer alan Kösedere ve Mordoğan alt havzalarındaki orta Miyosen tortullaşması, egemen gölsel Hisarcık formasyonu ile temsil edilir. Hisarcık formasyonu, erken Miyosen sonunda bölgeye yerleşen kalkalkalen karakterli volkanitler (Karaburun volkanitleri ve Foça tüfü) üzerinde uyumsuzlukla yer alır. Orta Miyosen havzalarının sınır fayları boyunca yüzeyleyen Karaburun volkanitleri andezit bileşimlidir. Foça tüfü riyolitik ignimbiritlerle temsil edilir. Hisarcık formasyonunun havza kenarı alüviyal çökellerini temsil eden Kösedere üyesi, Kösedere alt havzasının sınır fayları önünde çökelmiştir. Gölsel kıyıyüzünde çökelmiş yeşil renkli kiltaşı-silttaşı topluluğundan oluşan Karabağları üyesi, yanal-düşey geçiş ilişkisiyle Kösedere üyesi üzerine gelir. Karabağları üyesinin Mordoğan alt havzasındaki yanal eşdeğeri kabul edilen Ardıç üyesi, çamur düzlüğü çökelimini yansıtan çamurtaşı-kumtaşı ardışık istifiyle simgelenir ve geç MN5 biyozonuna ait büyük memeli fosilleri kapsar. Hisarcık gölsel çökeliminin son dönemini yansıtan Mordoğan kireçtaşı üyesi, Karabağları ve Ardıç üyeleri üzerine geçişli gelir. Hisarcık formasyonu üzerine, MN10-11 biyozonlarına ait büyük memeli fosilleri kapsayan Esendere grubu çökelleri uyumsuzlukla gelir. Hisarcık formasyonu, Sakız Adası, Çeşme Yarımadası ve Foça Çöküntüsü'nde temsil edilir. Sakız Adası'nda Keramaria ve Nenita birimleri, Çeşme Yarımadası'nda Çiftlik formasyonu ve Foça Çöküntüsü'nde Aliağa kireçtaşı, Hisarcık formasyonu ile deneştirilebilir. Urla havzası ve İzmir Körfezi adalar topluluğunda yüzeyleyen Urla grubu çökelleri, Hisarcık formasyonunun eşdeğeridir.
Mekkî b. Ebî Tâlib’in ve Nesih Konusuna Yaklaşımı “el-Hidâye Örneği”

Nesih konusu, geçmişten günümüze kadar tartışmalı bir konu olup bu konuda farklı görüşler ortaya atılmış ve ihtilaflar meydana gelmiştir. Kur'an'da neshi kabul edenler olduğu kadar, karşı görüş beyan edenler de olmuştur. Bu makalede, hicri 4. asırda yaşamış olan ve ağırlıklı olarak kıraat ve tefsir alimi olarak bilinmekle birlikte diğer İslami ilimlerde de rüsuh sahibi olan Mekki b. Ebi Talib'in nesih anlayışı incelenmiş ve bu konudaki değerlendirmelerine temas edilmiştir. Neshe dair ortaya atılan tanımlar ışığında özellikle el-Hidaye isimli eserinden istifade edilerek ve bu eserde yer verdiği görüşlerden yola çıkılarak neshe yaklaşımı ve kullanımı tespite çalışılmıştır. Çalışma esnasında Kur'an'da bazı ayetlerin ayeti veyahut sünneti nesh ettiğine dair örnekler görülmüş ve ayetler arasında da karşılaştırma yapılarak muhtemel anlamlara yer verilmiştir. Çalışmanın amacı, Mekki'nin nesih konusuna yaklaşımını ve bunu eserine nasıl yansıttığını görmektir. Mekki'nin neshi kullanımını görmek amacıyla tefsir eseri olan el-Hidaye'si gözden geçirilmiş, bu eserde neshe konu olabilecek bazı ayetler incelenmiştir. Aynı zamanda müellifin el-İzah li nasihi'l-Kur'an ve mensuhıhi isimli eseri de başlıca kaynak olmuştur. Mekki'ye ait olan el-Hidaye isimli eser, Kur'an ilimlerinden istifade edilerek hazırlanmış çok yönlü bir eserdir. Bu eserde nesih konusu da işlenmiş ve bu konuda birçok ayete ulaşma imkanı olmuştur. Bu bakımdan zengin bir içeriğe sahip olan eserde, gerek neshe konu olan ayetleri, gerekse bu konudaki görüşleri görmek ve açığa çıkarmak mümkün olmuştur.
Konya İlinin Doğal Varlıkları ve Jeolojik Miras Potansiyeli / Natural Assets and Geological Heritage Potential of Konya Province

Doğal ve/veya jeolojik miras şehirlere değer katan ve kimlik kazandıran varlıklar olup giderek daha çok dikkat çekmekte ve korunmasına özen gösterilmektedir. Jeolojik miras, bulunduğu bölgenin jeolojik evrimini ve o evrimdeki çok önemli olayları temsil eder. Mevcut bilimsel veriler ışığında jeolojik mirasın belirlenmesi, envanterinin yapılması yerbilimcilerin, bunların tescili ve koruma önlemlerinin alınması, yerel kalkınma için kullanılması ise karar vericilerin sorumluluğundadır. Bu çalışmada, Jeolojik Mirası Koruma Derneği'nin (JEMİRKO) kayıtlarından yararlanılarak, Konya il merkezi ve ilçelerinde var olan jeolojik mirasın tanıtılması ve niteliklerinin tespiti amaçlanmıştır. Araştırma henüz başlangıç aşamasında olup zamanla daha da genişletilecektir. İncelemeler Konya'da, çoğunluğu uluslararası nitelikte 61 jeositin varlığını göstermektedir. Bunlara ilaveten 22 doğal miras ve 9 tescilli alan (milli park, tabiat parkı) bulunmakta olup bu potansiyel, bölge için eşsiz bir jeoturizm fırsatı sunmaktadır.
Ruhnâme

Bu çalışmada Kurbanali Ahmed'in sözlü sohbetleri esas alınarak hazırlanan Ruhname adlı kitap değerlendirilecektir. Akaid, mezhepler, batıl fırkalar, tarikat edep ve usulleri gibi konuları içeren eserde büyük ölçüde İmam-ı Rabbani'nin Mektubat adlı eserinden istifade edilmiş ve konular bazı mektuplar ışığında ele alınmıştır. Yazıda Orta Asya tasavvuf tarihi ve yazar hakkında kısa bilgi verildikten sonra eser detaylı bir şekilde tanıtılmış ve değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Ruhname, bilimsel yöntemler cihetinden bazı eksiklikler içermekle beraber Orta Asya müslümanlarının güncel dini meselelerini tasavvuf ve modern fizik bilimi açısından ele almakla alana yeni bir perspektif kazandırabilir.
Türkiye'de Suçun Sosyo-Ekonomik Belirleyicileri

Bu çalışma, suç ile sosyo- makro ekonomik değişkenler ve ayrıca siyasi şiddet arasındaki ilişkiyi araştırmaktadır. Bu ilişkiyi ortaya koyabilmek için vektör otoregresyon (VAR) modelinde, kişi başına GSYİH, enflasyon oranı, İşsiz sayısı, nüfus yoğunluğu, politik şiddet, eğitim seviyesi, gelir düzeyi ve polis sayısı bağımsız değişken olarak kullanılırken suç verileri bağımlı değişken olarak kullanılmıştır. Ayrıca, suç ve bağımsız değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisinin ve hangi yönde olduğunu tespit etmek amacıyla Granger nedensellik analizi yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, suç ve sosyo-makro ekonomik değişkenler arasında ilişki tespit edilmiştir.
In Vitro Koşullarda Farklı Poliamin Uygulamalarının Çilekte Tuzluluk Stresi Üzerine Etkileri

Küresel ısınma ile birlikte yaşanan iklim değişiklikleri en yoğun olarak tarımsal üretime zarar vererek verim ve kaliteyi doğrudan etkilemektedir. Bu amaçla yürütülen araştırmada, Festival çilek çeşidinde, in vitro kültür koşullarında farklı poliamin tipi ve konsantrasyonlarının, farklı tuzluluk düzeyleri üzerinde eksplantların bazı morfo-fizyolojik ve biyokimyasal özellikler üzerine etkileri incelenmiştir. Araştırmada in vitro şartlarda çoğaltılan eksplantlar, üç farklı tuzluluk düzeyinde (1. Kontrol; 2. %0. 4 NaCl: Orta düzey tuzluluk; 3. %0. 8 NaCl: Yüksek düzey tuzluluk) ve beş farklı poliamin uygulamasında (1. Kontrol; 2. 0. 5 mg L-1 spermin; 3. 1. 0 mg L-1 spermin; 4. 0. 5 mg L-1 putresin; 5. 1. 0 mg L-1 putresin) kültür edilmiştir. Araştırma sonucunda, tuzluluk konsantrasyonunun artışına bağlı olarak, eksplant başına düşen sürgün sayısı, sürgün boyu, sürgün çoğalma oranı ve solgunluk skalası değerleri düşüş göstermiştir. Ayrıca denenen tüm poliamin uygulamaları, kontrole göre eksplant başına düşen sürgün sayısı, sürgün boyu ve solgunluk skalası değerlerini artırırken, sürgün çoğalma oranını istatistiksel olarak etkilememiştir. Araştırma bulgularımız gerek orta ve gerekse yüksek tuzluluk konsantrasyonlarında poliamin kullanımının, tuz zararlarının etkisini morfo-fizyolojik ve biyokimyasal olarak baskıladığını göstermiştir. Özellikle 1 mg L-1 spermin kullanımı, tüm stres koşullarında eksplantların pozitif yönde gelişmelerine katkıda bulunmuştur.
Stratejik Planlamada “Stratejik Yönelim Turu-SOR” Analizi Yaklaşımı

Küreselleşen dünyada bilişim ve iletişim teknolojilerindeki yaşanan hızlı gelişmeler ve artan rekabet koşulları, ülkeler, organizasyonlar, kurum ve kuruluşların verimli ve etkin yönetilmesinde stratejik yönetim anlayışını gündeme getirmiştir. Önümüzdeki yıllarda daha da zorlaşacağı öngörülen global pazar koşullarında sektörlerin rekabetçiliği; stratejik yönetim anlayışının gereği olan stratejik plan hedefleri ile uyumlu adımlar atılmasına bağlıdır. Kazandığı önem neticesinde stratejik planlama konusunda pek çok yöntem geliştirilmiş ve geliştirilmeye devam etmektedir. Stratejik Yönelim Turu (Strategic Orientation Round-SOR) analizi, yaygın bir şekilde kullanılmaya başlayan ve başarılı sonuçlar elde edilen yöntemlerden birisi olarak karşımıza çıkmaktadır. Yöntem, ticaret, tarım, turizm, bölgesel kalkınma, mekansal planlama, örgütsel deneyim, tarımsal gıda atıklarının değerlendirilmesi, sosyal medya gibi pek çok farklı alanda başarılı şekilde kullanılmaktadır. Bu çalışmada, yazın taraması ile stratejik yönetim ve stratejik yönetimin ilk aşaması olan stratejik planlama ile ilgili temel bilgiler verilmiş ve sektör/organizasyonların rekabetçiliği açısından oldukça faydalı bir stratejik planlama yöntemi olan SOR Analiz yöntemi, kavramsal boyutlarıyla ele alınarak, metodolojik uygulamasına yer verilmiştir.
Kamu Politikaları Doğrultusunda Devlete Olan Güvenin Yaşam Kalitesi Üzerindeki Etkisi

Sosyal sermaye, hem sosyolojik hem de ekonomik alanda kullanılan bir kavramdır. Sosyal sermayenin önemli bileşenlerinden biri ise güven kavramıdır. Güven toplumsal ağlardan hem etkilenmekte hem de toplumsal ağları etkilemektedir. Toplumsal güvenin sağlanması açısından bireyler arasındaki güvenle birlikte toplumsal güvenin bir parçası olarak kurumlar arasındaki güvenin sağlanması da önemlidir. Genel olarak yaşam kalitesi "insanların birey ve topluluk olarak istediklerini gerçekleştirebilmeleri" olarak tanımlanmaktadır. Çünkü, insanoğlunun önemli özelliklerinden birisi her zaman daha iyiye istek duymasıdır. Bu durum bir taraftan gelişmenin temelinde yatmaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı kamu politikalarıından yola çıkarak devlete olan güvenin subjektif iyi olma hali (subjective wellbeing) üzerindeki etkisini analiz etmektir. Buradan hareketle çalışmada Eurobarometer ve World Economic Outlook verleriyle 2010-2021 döneminde 27 AB ülkesi ve Türkiye için kamu borcu, büyüme, işsizlik, enflasyon ve devlete olan güven değişkenlerinin yaşam kalitesi üzerindeki etkisi sıralı probit modeliyle incelenmektedir.
Portakal Yağının Yeşil Şeftali Yaprak Biti [(Myzus persicae Sulzer) (Hemiptera: Aphididae)] Populasyonu Üzerine Etkisi

Yeşil şeftali yaprakbiti, Myzus persicae (Sulzer, 1776) (Hemiptera: Aphididae) şeftali tarımının yapıldığı alanlarda zarar yapan önemli bir türdür. Mücadelesinde sıklıkla sentetik kimyasallara başvurulmaktadır. Sentetik kimyasalların dezavantajlarının tartışıldığı son yıllarda tarımsal zararlı kontrolünde alternatif mücadele yöntemlerinin araştırıldığı çalışmalar hız kazanmıştır. Portakal yağı gibi monoterpenoid yapılı preparatların kullanımı çevre ve insan sağlığına dost mücadele yöntemleri olarak umut vadetmektedir. Mevcut literatürde portakal yağının M. persicae üzerinde öldürücü etkisi olduğunu rapor eden çalışmalar mevcuttur. Fakat ülkemizde M. persicae için ruhsat almış bir portakal yağı içerikli ürün bulunmamaktadır. Bu çalışmada portakal yağı içerikli ticari bir preparatın (Prev-am) 400 ml 100 L-1, 300 ml 100 L-1, 200 ml 100L-1 dozlarının arazide M. persicae'ye karşı en etkili dozun tespit edilmesi ve kapama şeftali bahçesinde iki yıl süre ile M. persicae mücadelesinde kullanım olanağını araştırmak amaçlanmıştır. Yapılan çalışmalarda en etkili dozun 400 ml 100 L-1 olduğu görülmüş, arazi çalışmalarında ise aynı dozun M. persicae'ye temas etmesi halinde öldürücü etkisi olduğu anlaşılmıştır. Çalışma sonucunun 60 g L-1 portakal yağı içerikli preparatın (Prev-am) M. persicae' nin mücadelesinde kullanım olanağı oluşturmak için bilgi sağlayacağı düşünülmektedir.
Türkiye’de Akıllı Şehir Uygulamasına Yerel Yönetimlerin Mali Görünümü Çerçevesinde Bir Bakış

Günümüzde dünya nüfusunun yarısından fazlası şehirlerde yaşamakta ve şehirleşen nüfus günden güne artış göstermektedir. Kentleşme olgusunun kazandığı ivme nedeniyle yerel yönetimlerin faaliyet alanını oluşturan ulaşım, eğitim, sağlık, güvenlik ve altyapı gibi birçok kamusal mal ve hizmetin sunumunda sosyal ve mali problemlerle karşı karşıya kalınmaktadır. Bu bağlamda yerel yönetimler açısından, diğer rekabetçi ve yenilikçi kentsel politikaları kapsayıcı rolü ile ön plana çıkan akıllı şehir uygulama ve projeleriyle, kamusal hizmet sunumlarında karşılaşılan problemlerin etkin, ekonomik, verimli ve şeffaf bir şekilde çözülebileceği öne sürülmektedir. Bu çalışma kapsamında Türkiye'nin yerel yönetimlere ilişkin güncel istatistiksel verilerinden faydalanılarak, mali yerelleşme ve mali yapı kompozisyonu tartışılmaktadır. Sonuç olarak, akıllı şehir uygulamalarının yerel bağlamda finanse edilmesi ve altyapı ve üstyapı projelerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması için büyük önem arz eden ve mali yerelleşmenin önemli unsurlarını oluşturan yerel yönetimlerin harcama ve gelir kapasitesinin azaldığı sonucuna varılmaktadır. Türkiye'de harcama, gelir ve borçlanma açısından daha az yerelleşen ve daha çok merkezileşen dinamik yapı ve bunun yansımalarından biri olarak yerel yönetimlerin öz gelirlerindeki düşüş, akıllı şehir uygulamalarının mali sürdürülebilirliği açısından bir darboğaz riski yaratmaktadır. Bu durum; yerel yönetimlerin sınırlı olan öz gelir, harcama ve borçlanma sınırları içerisinde akıllı şehir proje risklerinin azaltılması ve bütçe dengesinin korunması için birtakım mali ve kurumsal stratejilerin benimsemesini gerekli hale getirmektedir.
Yolsuzluk ve Kamu Kesimi Büyüklüğü: Panel Nedensellik Analizi ile Bir İnceleme

Bu çalışmanın hazırlanmasındaki temel güdü ulusal ve uluslararası boyutta önemli bir gündem olan yolsuzluk ile kamu kesimi büyüklüğü arasındaki karşılıklı nedensellik ilişkisinin yönünü tespit etmektir. Bu çerçevede 1996-2021 yılları arasında verilerine ulaşılabilen 24 Avrupa ülkesi için yolsuzluğun kamu kesimi büyüklüğünü açıkladığı ve kamu kesimi büyüklüğünün yolsuzluğu açıkladığı 2 ayrı modelde tahminler yürütülmüştür. Sonuç olarak gerek eş bütünleşme testinde gerekse nedensellik analizinde kamu kesimi büyüklüğünden yolsuzluğa doğru bir ilişkinin olduğu gözlemlenmiştir. Diğer bir ifadeyle ilişkinin yönünün kamu kesimi büyüklüğünden yolsuzluğa doğru olduğu doğrulanmıştır. Buna karşın elde edilen bulgular neticesinde yolsuzluktan kamu kesimi büyüklüğüne doğru ne kısa dönemli ne de uzun dönemli bir ilişkinin varlığı saptanamamıştır. Bu çerçevede kamusal politikaların yönlendirilmesinde, kamu kesiminin yolsuzluklar üzerindeki belirleyiciliğini belirginleştiren bu tahmin sonuçlarının dikkate alınması önem arz etmektedir.