KOBİ'lerin finansal sorunları ve Sakarya yöresinde bir uygulama

Dünya ekonomisinde, son yıllarda ortaya çıkan teknolojik trendlerin, özellikle sanayiye ve ticarete olan etkileri; bu alanda yeni bir akımın başlangıcı olmuştur. Ekonomik konjuktürün dalgalanma hareketlerinde, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin; teknolojik gelişmelerdeki ve yeniliklerdeki basanları, esnekliğin ve yeniliklere yatkın olmalarının doğal bir sonucu olduğu anlaşılmıştır. 1980'lerin başında sürekli ve hızlı bir ivme kazanan, bu değişim küçük ve orta ölçekli işletmeler lehine bir sahne almış ve gerek gelişmiş gerek gelişmekte olan tüm ülkelerde bu anlayışın desteklenmesine yol açmıştır. Bununla bağlantılı olarak ülkelerin siyasi ve ekonomik politikalarında; yönlendirici ve destekleyici stratejilerin uygulanması kaçınılmaz olmuştur. Ancak her şeyden önce; bu stratejilerin hedefi olan kesimin sınırlarının çizilmesi, başarının koşulu olmuştur. Böylece küçük ve orta ölçekli işletmelerin tanımlanması gereği burada ortaya çıkmıştır. Küçük ve orta ölçekli işletme kavramları, nispi ölçütler olduğundan, bu sanıldığı kadar kolay olmamıştır. Şöyle ki; bugün küçük ve orta ölçekli işletmeler için evrensel bir tanımlama yapılamamıştır. Çünkü, ülkelerin içinde bulundukları zamana göre sosyo-ekonomik-teknik-kültürel koşulların evrelerini hep birlikte aynı anda yaşamaları imkansızdır. Bu bakımdan da ülkelerin, daha mikro boyutta ilgili kuruluşların, küçük ve orta ölçekli işletme tanımlarının ortaya konmasında nitel ve nicel bazı kriterleri kullanmaları gerekmiştir. Küçük ve orta ölçekli işletmeler, ekonomik ve sosyal sistemlerde son derece önemli bir yere sahiptirler. Bu işletmelerin gerek başka ülkelerde gerek ülkemizde ekonomik ve sosyo-politik yaşama olan yararlan saymakla bitmez. Bugün bazı veriler yardımı ile ülkemizdeki durumu şu şekilde ele alabiliriz. Toplam imalat sanayi işletmelerinin içindeki payı %99. 6 dır ve toplam imalat sanayi istihdamının %57.3'ü bu işletmelerce karşılanmaktadır. XVIAncak bu işletmeler ülkemiz ekonomisinin vazgeçilmez unsuru olmalarına rağmen, birçok sorunla içiçedirler. Özellikle Finansman sorunları, tüm sorunların başında gelmekte ve bir bakıma diğer sorunların oluşumuna da etkide bulunmaktadır. Her şeyden önce bu işletmelerin finansal yapılan yetersizdir ve büyük işletmeler gibi alternatif fon kaynaklarından yoksundurlar. Gelişmiş ekonomilerde bu konu ile ilgili; etkin bir takım çareler bulunmasına rağmen, finansman sorunları her geçen gün artan bir nitelik almıştır. Ülkemizde; bu alanda bazı modern finansal sistemlerin altyapıları oluşturulma aşamasına gelmiş ve yakın bir zamanda küçük ve orta ölçekli işletmelerin, bu araçlardan yararlanması kaçınılmaz olmuştur. Finansal yönetimin tüm işletmelerde olduğu gibi, küçük ve orta ölçekli işletmelerde de önemli bir işleve sahip olduğu bilinmektedir. Ancak; bu işletmelerin başarısında ve içinde bulunduktan sorunlann çözümünde anahtar role sahip bu işleve gerekli önemin verilmediği bir gerçektir. Finansal yönetimin araçlarından olan; sermaye, nakit, stok, duran varlık, alacak ve borçlann yönetimi; küçük ve orta ölçekli işletmelerde de etkin bir şekilde uygulanabilir. Özellikle büyük işletmelerde kullanılan finansal analiz tekniklerinin, küçük ve orta ölçekli işletmelerinde yararlanabileceği kompleks olmayan, araçlan mevcuttur. Sağlıklı bir yapının oluşturulmasında ve işletmenin devamlılığının sağlanmasında ; finansal araç ve tekniklerin uygulanması; gereklilik arz etmektedir. Çalışmanın uygulama bölümünde; Sakarya yöresinde faaliyette bulunan ve KOBİ özelliklerine sahip; gıda, elektrik, orman ürünleri, otomotiv yan sanayi ve metal ana XV11sanayi işletmelerine uygulanan çalışmadan derlenen bilgiler ışığında, bazı tespitler yapılmıştır. XV111