Otel işletmelerinde işgören sinizminin çalışanların motivasyon ve iş tatminine etkileri: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde bir araştırma

Otel işletmeleri sundukları hizmeti basit fakat bütünleşik bir şekilde gerçekleştirmektedir. Yapısı, sunduğu hizmeti ve hizmeti sunuş şekli açısından diğer işletmelerden farklı olan otel işletmeleri; hizmetin insandan insana sunulması, üretim ve tüketimin eş zamanlı olması ve bu hizmetin stoklanamaması gibi kendine ait birçok özelliğinin yanında işgörenler açısından yoğun çalışma koşullarına sahip, özel hayat ve çalışma hayatının dengesizliğine yol açabilen bunun yanında işgörenler açısından stres yaratan işletmeler olma niteliğine de haizdir. İşgörenlerin çalışırken stres altında olmaları müşteri memnuniyetini etkileyen büyük bir sorundur. Çünkü yüksek memnuniyet düzeyine sahip otel işletmelerinin rakiplere karşı avantajı ve karlılığı arttırma oranı da yüksek olacaktır. İşgörenlerin mutsuz ve huzursuz olması, çalıştıkları otel ile ilgili olumsuz tutum ve davranış sergilemesi, otel yöneticilerine ya da diğer işgörenlere karşı sorumsuz olması aynı zamanda işgörenlerin çalışmakta oldukları otelin vizyon ve misyonuna bağlı hareket etmediğini düşünmesi otel işletmeleri için önemli bir dezavantaj oluşturmaktadır. Otel işletmelerinin varlığını sürdürememesi, rekabet şansını kaybetmesi gibi nedenler örgütsel sinizmin, motivasyonun ve iş tatmininin otel işletmelerine zarar verdiğinin göstergesidir. Yapılan bu araştırmanın amacını Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde faaliyet gösteren 5 yıldızlı otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm durumları ile işgörenlerin motivasyon ve iş tatmin düzeylerinin tespit edilmesi ve örgütsel sinizmin motivasyon ve iş tatminine olan etkilerinin ortaya konulması oluşturmaktadır. Öte yandan örgütsel sinizmi oluşturan boyutların motivasyon ve iş tatminini oluşturan boyutlarla arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması da bu araştırmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Araştırma 2017 yılının Nisan ayında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki otellerde çalışan 500 işgören üzerinde, anket uygulaması ile gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Ayrıca, araştırma amacı kapsamında oluşturulan hipotezleri test edebilmek amacıyla verilerin normal dağılmadıkları durumu da göz önünde bulundurularak 'Kruskal Wallis H Testi' ile 'Mann-Whitney U Testleri' uygulanmıştır. Yapılan araştırmanın sonucunda otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm durumlarının 'olumsuz duygu ve davranış' ve 'misyona ve vizyona inançsızlık' olmak üzere iki boyuttan oluştuğu tespit edilirken; işgörenlerin motivasyon durumlarının da 'çalışma ortamı ve şartları' ile 'özgüven' olmak üzere iki boyuttan oluştuğu görülmüştür. Ayrıca otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmin durumlarının ise 'örgütsel ve yönetsel tatmin' ve 'ekonomik ve psikolojik tatmin' olmak üzere iki boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm düzeylerinin 'orta', motivasyon durumlarının ise 'yüksek' seviyede olduğu tespit edilirken, işgörenlerin iş tatmin durumlarının ise 'orta' düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda ise, otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm, motivasyon ve iş tatmini algılarını oluşturan bazı boyutlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.