turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Türkiye’de Uygulanan Tarımsal Su Kullanım Hizmet Bedeli Algoritmaları ve Tarifelerinin Değerlendirilmesi

Suyu en fazla tüketen tarım sektöründe, iletim ve dağıtım kayıplarını en aza indirmek, damla ve yağmurlama gibi basınçlı sulama yöntemlerini azami oranda kullanarak sudan tasarruf sağlamak amacıyla yüzey sulama şebekeleri borulu şebekeye dönüştürülmektedir. Ayrıca dönüştürülen ya da ilk kez inşa edilen borulu şebekelerde, suyun kullanıcılar tarafından bilinçli kullanımını teşvik eden otomasyon destekli sayaç sistemlerini kullanan hacim esaslı ücretlendirme hızla yayılmaktadır. Yapılan bu çalışmada, ülkemizde uygulanan tarımsal su kullanım hizmet bedeli algoritmaları ve tarifeleri ayrıntılı olarak irdelenmiş ve mevcut durum bölgesel olarak değerlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda, farklı su kullanıcı teşkilatlarında, alan, bitki-alan, sefer, hacim, zaman esaslı ve diğer olmak üzere altı farklı yöntem uygulandığı tespit edilmiştir. Ayrıca hacim esaslı ücretlendirme başlığı altında hidrant-saat ve sifon-saat, diğer yöntemler başlığı altında ise başlık-adet ve ağaç-adet olmak üzere farklı hesaplama yaklaşımları açıklanmaya çalışılmıştır. 2021 yılında Devlet Su İşleri tarafından sulama birliklerince işletilen sulama tesislerinde asgari değer olarak alınacak su kullanım hizmet bedeli tarifelerinde 5 farklı grupta en düşük ücretin 1. Grupta 17 TL da-1 ile hububat, anason, haşhaş, nohut, keten, kenevir, jüt, susam, bağ ve aspir bitkilerinde olduğu buna karşın en yüksek ücretin ise 5. Grupta 224 TL da-1 ile muz bitkisinde olduğu saptanmıştır.
Nohut (Cicer arietinum L.) Çeşitlerinin Mardin-Kızıltepe ve Şanlıurfa-Bozova Koşullarında Verim ve Verim Unsurları Bakımından Değerlendirilmesi

Bu çalışma 2019-2020 yetiştirme yılında Mardin-Kızıltepe ve Şanlıurfa-Bozova lokasyonlarında kuru şartlarda yapılmıştır. Çalışmada tescil edilmiş 12 nohut (Seçkin, Caner, Sezgin, İnci, Onur, Arda, Hasanbey, Azkan, Diyar-95, Aksu, Aslanbey ve Çağatay) çeşidi kullanılmıştır. Denemeler tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Varyans analiz sonuçlarına göre incelenen özellikler bakımından çeşitler, lokasyonlar arasında ve çeşit x lokasyon interaksiyonlarında istatistiki açıdan %1 ve %5 düzeyinde önemli farklılıklar oluşmuştur. Araştırma sonunda farklı lokasyonlardan elde edilen ortalama sonuçlara göre; çıkış gün sayısı 19. 2-25. 3 (gün), çiçeklenme gün sayısı 115. 8-125. 0 (gün), bitki boyu 50. 2-70. 7 (cm), ilk bakla yüksekliği 20. 6-36. 8 (cm), dal sayısı 3. 0-4. 3 (adet/bitki), bakla sayısı 21. 3-38. 9 (adet/bitki), tane sayısı 22. 8-45. 2 (adet/bitki), 100 tane ağırlığı 34. 6-47. 5 (g), tane verimi 176. 1-292. 1 (kg/da), biyolojik verim 470. 9-695. 6 (kg/da), hasat indeksi % 36. 5-41. 5 ve protein oranı %17. 9-23. 3 arasında değişmiştir. Elde edilen sonuçlara göre tane verimi bakımından Hasanbey çeşidi, protein oranı bakımından Arda çeşidi ön plana çıkmıştır.
Yalova İncisi (Vitis vinifera L.) Üzüm Çeşidinde Kademeli Taç Yönetimi Uygulamalarının Omca  Mikroklimasına Etkilerinin Belirlenmesi

Bu araştırma, 'ÇOMÜ Dardanos Yerleşkesi Ziraat Fakültesi Bitkisel Üretim Araştırma ve Uygulama Birimi'nde yer alan 'Sofralık Üzüm Çeşitleri Uygulama ve Araştırma Bağı'nda, 2019 ve 2021 yıllarında yürütülmüştür. Araştırmada, 'Yalova İncisi' üzüm çeşidinde kademeli taç yönetimi uygulamalarının omca mikroklimasına etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Omcaların taç yönetimi uygulamalarından önceki ilk durumları kontrol (KNT) uygulamasını oluşturmuştur. Bunun ardından aynı omcalar üzerinde kademeli taç yönetimi uygulamaları EL 17 fenolojik evresinde gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda; aynı omcalarda sırasıyla obur sürgünlerin alınması (OSA), alt dip yapraklar ile alt koltukların alınması (ADYA+AKA) ve üst koltuklar ile sürgün uçlarının alınması (ÜKA+SUA) uygulamaları yapılmıştır. Kademeli taç yönetimi uygulamalarının omca taç içi ve taç dışı mikroklimasına etkileri bakımından sıcaklık ( C), oransal nem (%), ışık miktarı (Lux) ve rüzgar hızı (m sn 1) parametreleri incelenmiştir. Bütün uygulama ve ölçümler günün 11:00 15:00 saatleri arasında gerçekleştirilmiştir. İki yıllık araştırma bulgularına göre; sıcaklık değerleri bakımından taç içi ve taç dışında uygulamalar arasında istatistiki olarak önemli bir farklılık tespit edilmemiş, ancak kontrolden taç yönetimi kademesine doğru rakamsal artışlar belirlenmiştir. Oransal nem değerleri açısından da taç içi ve taç dışında istatistiki olarak önemli bir farklılık saptanmamış, ancak kontrolden taç yönetimi kademesine doğru düzenli rakamsal azalışlar kaydedilmiştir. Işık miktarı bakımından taç dışında uygulamalar arasında istatistiki olarak önemli bir farklılık tespit edilemezken, taç içinde en yüksek ışık miktarına ulaşılan uygulama ÜKA+SUA (7541 Lux) uygulaması olmuştur. Omcalarda taç yönetimi uygulamalarının kademeli olarak gerçekleştirilmesiyle, taç içindeki ışık miktarında önemli düzenli artışlar meydana gelmiştir. Taç içindeki en düşük rüzgar hızı KNT'de (1. 39 m sn 1), en yüksek rüzgar hızı sırasıyla ÜKA+SUA (1. 89 m sn 1) ve ADYA+AKA (1. 83 m sn 1) uygulamalarında belirlenmiş, taç yönetimi uygulamalarının kademesine göre etkileri taç dışı mikroklimasına da rakamsal olarak olumlu yönde yansımıştır.
Gıda Gruplarına Göre Gıda Atık Esnekliği; Konya Örneği

Gıda atığı; insan tüketimi için üretilen gıdaların tedarik zincirinde (üretim, hasat, taşıma ve diğer aşamalar) ve nihai tüketim noktalarında amaçlandığı biçiminin dışına çıkan ürünlerin miktarındaki azalmayı ifade etmektedir. Atık miktarları; nüfus, gelir, eğitim, cinsiyet, medeni durum, kültürel yapı, inançlar ve gıda grupları itibariyle farlılık arz etmektedir. İnsanların temel besin ihtiyaçlarını karşılayan gıdalar biyolojik olarak bozulabilir nitelikte olmaları ve depolama olanaklarının sınırlı olması nedeni ile atık miktarını etkileyen önemli bir faktördür. Bu nedenle gıda arz zincirinin kontrol altına alınması ve atık miktarının minimize edilmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda gıda atık yönetmeliklerinin takip edilerek atıkların gruplar halinde toplanması ve işlenmesi gereken yerlere en kısa zamanda ulaştırılması gerekmektedir. Oluşan atıkların çöp oluşmasını engellemek ve geri kazanımları sağlanarak hem bireysel hem bütünsel fayda sağlaması amaçlanmaktadır. Atık oluşumunun önlenmesinde en küçük ancak etki düzeyi yüksek grup, hanehalklarıdır. Bu nedenle hanehalkları başta olmak üzere tarım işletmelerinde, hal esnaflarında, perakende sektöründe bilinç oluşturularak atık oluşmasına yönelik eylemler için çalışmalar yürütülmelidir. Bu çalışma kapsamında Konya ilinde gıda grupları itibariyle gıda atık esnekliğinin hesaplanması amaçlanmıştır. Konya ilinde toplamda 1. 300. 000 insan yaşamakta olup basit tesadüfi örnekleme yöntemine göre belirlenen 270 tüketici ile görüşülmüş ve tüketici gelirleri ile atık miktarları kullanılarak esnekliğin hangi yönde olduğu sonucuna varılmaya çalışılmıştır. Yapılan çalışma içerisinde gelir gruplarına göre atık esnekliği ürün çeşitlerine göre satın alma ve atık miktarlarında azalma ya da artma göstererek esneklik göstermektedir. Esneklik oranlarının önemli bir bölümü pozitif ve 1'den küçüktür. Negatif esneklik gelir gruplarına göre ağırlıkta süt ve süt ürünlerinde görülürken bazı gelir gruplarında da negatif esnekliğe rastlanmaktadır. Atık esnekliğinin yüksek olduğu ürünlerin et ve et ürünleri ile sebzeler olduğu tespit edilmiştir.
Moğol Sosyal Hayatındaki Bazı Terimler Hakkında Bir İnceleme: Obog-Bogol- Tarhan-Küriyen- Agil-Noyan-Nöker

XIII. yüzyıl Batı Dünyası, Doğu Avrupa ve Rusya'nın istilası sonucunda Asya tarihinin kadim milletlerinden biri olan Moğolların farkına varmıştır. Cengiz Han'dan önce konfederasyon şeklinde boylar halinde örgütlenip daha çok Türklerin kurdukları devletlerde yaşamlarını sürdüren Moğollar, geleneksel bozkır kültürüne uygun olarak şekillenen yaşamları dolayısıyla Türklere benzetilmekte hatta zaman zaman da karıştırılmaktadır. Moğolların sosyal hayatlarının Yasun, Obog ve İrgen adlarındaki sosyal yapılardaki akrabalık bağı üzerinde şekillendiği görülmektedir. Yasunlar (Kemik) birleşerek Obogları (Kabile) onlar da birleşerek İrgen (millet) adı verilen siyasi yapıları oluşturmaktaydı(Grouset, 1990: 204). Bu çerçeveden bakıldığında Türk sosyal hayatındaki Boy, Budun ve Devlet kavramlarıyla örtüştüğünü söylemek yerinde olacaktır. Konargöçer bir yaşam stili çerçevesinde yaşamlarını sürdüren Moğollar, içinde bulundukları zorunluluğun da etkisiyle farklı göç usulleri geliştirmişlerdir. Bu bağlamda makale, Moğol göçerlerinin sosyal yaşamlarına dair önemli terimleri ve içeriklerini ortaya koymayı hedeflemektedir.
Diyarbakır İli Tavukçuluk İşletmelerinde Oluşan Kümes Atıklarının Değerlendirmesi

Bu çalışma, Diyarbakır ilinde faaliyet gösteren tavukçuluk işletmelerinde üretim aşamasında oluşan kümes atıklarının (tavuk dışkısı + altlık malzemesi) değerlendirilme durumunun incelenmesi amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla, 2021 yılında Diyarbakır ili ve ilçelerinde faaliyet gösteren tavukçuluk işletmelerinde gayeli örnekleme yöntemi kullanılarak bir anket çalışması yapılmıştır. İncelenen 9 adet tavukçuluk işletmesinin 6'sı etlik piliç yetiştiriciliği, 3'ü ise yumurta üretim işletmesi olarak faaliyetini sürdürmektedir. Elde edilen sonuçlara göre, tavukçuluk işletmelerinde kümes atıklarının bekletilerek veya bekletilmeden tarlaya atıldığı, bazı tavukçuluk işletmeleri tarafından ise enerji üretimi yapan firmalara verildiği belirlenmiştir. Kümes atıklarını bekleterek tarlaya atan işletmelerin bu atıkları açıkta beklettiği tespit edilmiştir. Ankete katılan işletmelerin büyük bir kısmı atıklardan herhangi bir gelir elde etmediklerini veya elde edilen gelirin maliyeti ancak karşıladığını bildirmişlerdir. Kümes atıklarının işletme sahipleri açısından sorun teşkil etmediğini belirlenmiştir. Kümes atıklarından tavuk gübresi elde edilmesi konusunda ise, işletmelerin farklı görüşlere sahip olduğu görülmüştür.
Yüksel Pazarkaya’nın Ben Aranıyor adlı romanında kimlik (benlik) arayışı

Sosyoloji, psikoloji, siyasi ve iktisadi bilimler, teoloji, antropoloji ve felsefe alanlarında olduğu kadar edebiyat dünyasında da önemli bir yere sahip olan kimlik (benlik) olgusu hem bireysel hem de toplumsal anlamda var olabilmenin ön koşulları arasında yer alır. Toplumsal bir varlık olan insan, kimliğini içinde yetiştiği çevrenin değer yargılarına, normlarına, diline, dinine, gelenek ve göreneklerine karşı geliştirdiği aidiyet bilinci içerisinde oluşturur. Kişi, hem kendini ve ait olduğu toplumu hem de öteki bireyleri ve toplumları bu kimlik aracılığıyla anlamlandırmaya çalışır. Birden fazla kimlik arasında kalan bireyler, "Ben kimim?" ve "Ben nereye aitim?" şeklinde bir sorgulama içerisine girerek bu belirsizlikten kurtulmak isterler. Çok kültürlü bir ortamda yetişen yazarlar da hiç şüphesiz içinde bulundukları mekanın ve zamanın sorunlarına eserlerinde yer vererek bireysel ve toplumsal farkındalığı oluşturup, okurlarını bu sorunlar karşısında düşünmeye, sorgulamaya teşvik eder ve daha bilinçli bir benlik inşasına hizmet ederler. Tam da bu noktada şair, yazar ve çevirmen Yüksel Pazarkaya da üniversite öğrenimine kadar Türkiye'de yaşamış ardından yüksek öğrenim için Almanya'ya göç ederek iki dil, iki toplum, iki kültür dolayısıyla da iki kimlik arasında kalmıştır. Ben Aranıyor adlı eserinde de Almanya'da yaşayan ve yıllar sonra ülkesine dönen Orhan karakteri aracılığıyla kimlik kavramı üzerine düşünmemizi ve sorgulamamızı sağlamıştır. Eserin ana karakteri Orhan eserin en başında anavatanına doğru bir yolculuğa çıkar ve tıpkı yeni doğan bir bebek misali yaşama sıfırdan başlayarak benliğini yeniden inşa etmeye çalışır. Bu çalışmada, anavatanında edindiği kimlik ile içinde bulunduğu egemen kültüre ait kimlik arasında kalan karakter aracılığıyla günümüz küresel dünyasının kaçınılmaz bir sonucu olarak ortaya çıkan çok kültürlü toplum yapısı ile kimlik sorunsalı arasında bir paralellik kurularak edebiyatın kimlik inşasındaki rolü mercek altına alınacaktır.
Güncel iş ilanlarında çevirmen profili

Günümüzde yaşanan teknolojik gelişmeler her alanı olduğu gibi çeviri sektörünü ve buna bağlı olarak çevirmenden beklenen hizmetleri ve performansı etkilemiştir. Söz konusu gelişmeleri açıkça görebileceğimiz ortamlardan biri ilanların yer aldığı dijital platformlardır. Bu araştırmanın amacı, yayınlanan çevirmen ilanlarında günümüzde aranan çevirmen özelliklerini temel alarak profil oluşturmak ve bu sayede çeviri öğrencilerinin sektörü tanımalarına olanak sağlamaktır. Bu amacı gerçekleştirmek için LinkedIn platformunda 10 Mart 2023 tarihinde erişilen 49 çevirmen ilanı seçilmiştir. Seçilen ilanlar tümevarımsal içerik analizi yöntemiyle incelenmiş ve belirlenen kategoriler kapsamında çözümlenmiştir. Bu kategoriler arasında sektörel dağılım, mezuniyet, deneyim, dil dağılımları ve aranan nitelikler bulunmaktadır. Çevirmen ilanı veren sektörler, diğer kategoriler özelinde ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Çeviri gereksinimi olan sektörler arasında sağlık, medya, emlak, bilişim teknolojileri, dil hizmetleri ve yerelleştirme, insan kaynakları, ticaret şirketleri ve eğitim yer almaktadır. İlanlarda çevirmenlerin mezun oldukları bölümler göz önüne alınarak taleplerin ağırlıklı olarak hangi bölüme yöneldiği ele alınmıştır. Ayrıca aranan çevirmenler için deneyimin dikkate alınıp alınmadığı ve hangi dil veya dil çiftlerinde çevirmen arandığı incelenmiştir. Son olarak da çevirmenlik mesleğine özgü beceriler ve sosyal beceriler irdelenerek, modern çevirmenlerin sahip olması beklenen özellikler bir araya toplanmış ve bir profil elde edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler ışığında, dil ve yerelleştirme sektörü dışında ülkemizde çevirmen yetiştiren kurumlar olmasına rağmen hala ilanlarda çeviri bölümü mezunu olma gerekliliğinin aranmadığı, dil ve yerelleştirme ile medya sektöründe mesleki deneyim şartı aramasına rağmen diğer sektörlerde bu şartın aranmadığı görülmüştür. Bu durum diğer sektörlerin yeni mezun öğrencilere daha açık olduğunu ve bu sektörlerde iş olanaklarının daha fazla olduğunu gösterir. Ticaret şirketleri sektörü hariç tüm sektörlerde İngilizce ilk aranan dil olmakla birlikte özellikle medya sektöründe İspanyolca ve Arapça dillerinin arandığı görülmüştür. Ayrıca tüm sektörlerde mesleki becerilere ek olarak sosyal beceriler kapsamında kişilerarası iletişim ile bireysel gelişim ve motivasyon özelliklerinin ağırlıklı olarak arandığı gözlemlenmiştir. Sektöre göre değişiklik göstermekle birlikte proje yönetimi, MS Ofis programları ile çeviri teknolojilerini kullanma ve sosyal medya kullanımı çevirmen adaylarında aranan diğer nitelikler arasındadır.
Avanzâde Mehmed Süleymân’ın Âyîne ile Keşf-i İstikbâl’i

İnsan, yaşamı boyunca etrafında gelişen olay ve olguları anlamlandırdığı gibi bilinmezleri de keşfetme arzusunda olmuştur. Kültür tarihine bakıldığında insanın bilinmeze olan yolculuğu çeşitli inanış ve ritüellerde karşımıza çıkmaktadır. Çoğu zaman evrende var olan her şeyi merak ve keşfetme arzusuyla farklı usul ve esaslar uygulayan insanoğlunun bu faaliyetleri zamanla büyücü, falcı, kahin, sihirbaz gibi adlarla anılan kişiler tarafından bir meslek olarak icra edilmeye başlamıştır. Söz konusu kişiler çoğu zaman görünmez varlıklarla temasa geçerek insanın halihazırdaki yaşantısı ve geleceği ile ilgili çıkarımlarda bulunmuştur. Geleceği öğrenmek, şans ve kısmeti anlamak amacıyla çeşitli yöntemlere başvurularak anlam çıkarma faaliyeti olarak tanımlanan fal, tarihin çok eski dönemlerinden bu yana kültürden kültüre bazı değişiklikler göstererek günümüze kadar gelmiştir. Türlü araç ve teknikler kullanılarak el falı, kuş falı, ateş falı, su falı, ayna falı, çay falı, kahve falı, yıldız falı gibi pek çok fal türü ortaya çıkmıştır. Kaynaklardan edinilen bilgilere göre Türklerin de Müslüman olmadan önceki yaşamlarında falın önemli bir yeri olduğu bilinmektedir. Suya bakma, kurşun, kürek kemiği, kahve, bakla falları Türklerde yaygın olan fal türlerindendir. Türk kültür tarihine bakıldığında bu konuda çok sayıda eser yazıldığı dikkati çekmektedir. Bu eserlerden biri de Meşrutiyet Dönemi aydınlarından Avanzade Mehmet Süleyman'ın kaleme aldığı Ulum-ı Hafiyyeden Ayine ile Keşf-i İstikbal adlı eserdir. Bu çalışmada, Avanzade Mehmed Süleyman'ın Ayine ile Keşf-i İstikbal adlı eseri konu edilecektir.
Kırmızı ve Siyah romanı ile Mai ve Siyah romanlarında renkler üzerine bir inceleme

Bu makalede Fransız edebiyatında realizm akımının en önemli temsilcilerinden biri olan Stendhal'ın Kırmızı ve Siyah romanıyla, Halit Ziya'nın Mai ve Siyah romanı renkli dünyalarıyla ele alınmaktadır. Bilindiği gibi Türk yazarları Fransız edebiyatının seçkin eserlerinden etkilenmişlerdir. Bu etki çok uzun bir zaman devam etmiştir. Realizm akımının en önemli temsilcilerinden biri olan Stendhal da Türk romanının modernleşmesinde büyük katkıları olan Halit Ziya'yı etkilemiş yazarlardan biridir. Her iki romanda da sosyal meseleler ferdi ıstıraplardan daha çok önem taşımaktadır. 19. Yüzyılın ilk ve ikinci yarısının sosyal meselelerinin dikkat çektiği bu romanlarda her iki yazar da Julien Sorel ve Ahmet Cemil'in şahsında bir devir romanı inşa etmişe benzerler. Siyah her iki romanda da ortak tek renktir. Mai ve Siyah'ta hayal kırıklığını Kırmızı ve Siyah romanında ise ruhban sınıfını ve kiliseyi simgelemektedir. Bu çalışmada kullanılan yöntem Karşılaştırmalı edebiyat yöntemidir. Bu yöntemle her iki romanın benzerlikleri ve farklılıkları ortaya çıkacaktır. Ancak asıl önemli olan renklerin taşıdığı anlamın ve bu renklerle anlatılmak istenenlerin ortaya çıkarılmasıdır.
Bir neolojizm örneği: medeniyet kavramının Türkçe kurgu dışı metinlerdeki serüveni

Neolojizm, bir dilde daha önce bulunmayan yeni bir kelime veya terim oluşturma sürecidir. Kelimenin kökeni Latincedeki "neos" (yeni) ve "logos" (kelime) kelimelerinden gelir. Bu terim, dilin gelişimiyle ortaya çıkan yeni kelimeleri ifade etmek için kullanılır. Neolojizmler, dil içi ihtiyaçları karşılamak, yeni kavramları ve teknolojileri tanımlamak için kullanılan yeni kelimeler ve deyimlerdir. Bu terim, dilin sürekli gelişimine ve yenilenmesine işaret eder. Tanzimat Dönemi'nde Osmanlı'dan Avrupa'ya gönderilen bürokratlar, risalelerde ve sefaretten yazdıkları mektuplarda "medeniyet" kavramını ifade etmek için "sivilizasyon" sözcüğünü kullanmışlardır. "Sivilizasyon", Fransızca "civilisation" sözcüğünden Türkçeye ödünçlenmiştir. 19. yüzyılın sonlarına doğru Türk yazarların özellikle Avrupa'dan yazdıkları hatıra, mektup ve seyahat yazılarında "sivilizasyon" kelimesi yerine "medeniyet"i tercih ettikleri görülmüştür. Arapça kökenli "medeniyet" kelimesi, zamanla Türkçenin yapısına uyum sağlamış ve Türk kültüründeki kullanımına uygun hale gelmiştir. Bu süreçte kelimenin anlamı farklılaşmış ve genişlemiştir. Tanzimat'tan II. Meşrutiyet'e kadar yaşanan siyasi ve sosyal gelişmelerin etkisiyle, yazarlar kurgu dışı metinlerde medeniyet ve Batı'yı ilişkilendirdikleri için, Türklerin çağdaşlaşma öyküsünü ayrıştırmak adına "terakki" sözcüğünü yaygın şekilde kullanmaya başlamışlardır. Arapça kökenli "terakki" kelimesi ise içerisinde barındırdığı "ilerleme, gelişme ve yükselme" anlamlarıyla Türk aydınlarının Batılılaşma sürecindeki eğilimlerinin bir sonucu olarak ortaya çıkmış ve 19. yüzyılın sonlarında yazarların üzerinde sözleştiği bir kavram olarak pek çok fikir yazısında tekrar edilmiştir. 20. yüzyılın başında, Milli Mücadele başlamış ve bu büyük değişim ifade edilirken içerisinde "devrim" anlamı barındıran "inkılap" kelimesi metinlerde yaygın şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Bu çalışmada neolojizm ışığında bir kavramın Türk kültür tarihindeki değişimi ve dönüşümü kurgu dışı metinler üzerinden tarihselleştirilerek aktarılmaya çalışılacaktır. Bu söylem analizi sayesinde, Türk aydınının Batılılaşma sürecini hangi sözcükler etrafında anlamlandırdıkları ortaya çıkarılacaktır.
Tenkitli Neşirden Popüler Neşre: Necâtî Bey Dîvânı’nın 1992 Baskısında Yer Alan Hatalar ve Bu Baskıdan Hareketle Yapılan Bazı Yanlış Değerlendirmeler

Klasik Türk şiirinin kurucu şairlerinden olan Necati Bey, özgün üslubu ile kendisinden sonra gelen pek çok şaire örnek olmuştur. Divan'ını hayatının son devrelerinde tertip etmesinden ve katipler/ müstensihler ile ilgili yazdığı olumsuz şiirlerden Necati Bey'in, şiirlerinin yanlış nakledilmesi endişesi taşıdığı söylenebilir. Müstensihlerin kopyalama esnasında yaptıkları hatalar ve gerçekleştirdikleri bazı tasarruflar şairin bu endişesinde haksız olmadığının göstergesidir. Benzer bir durum günümüzün katipleri/ müstensihleri hüviyetindeki yayınevleri için de zikredilebilir. Zira yayınevleri, gelişen basım ve yayın imkanlarına rağmen baskı hatalarında bulunabilmektedir. Ali Nihat Tarlan tarafından 1963 yılında hazırlanan Necati Bey Divanı'nın, transkripsiyonsuz hali ile 1992 yılında yapılan popüler neşri bu hususa örnek teşkil etmektedir. Mısra, kelime ve ek düzeyinde değişiklikler, beyit atlamaya ve Arapça ifadelerin alelade aktarımına varan özensiz tutumlar neşirde tespit edilen hatalardandır. Ayrıca baskıda yer alan yanlış aktarımlar sonucu bazı araştırmacılar Necati Bey'in şiiri ile ilgili bazı hatalı saptamalarda bulunmuştur. Çalışmamızda Necati Bey Divanı'nın 1992 baskısında yer alan hatalar ortaya konmuş ve bu hatalardan kaynaklı yanlış değerlendirmeler üzerinde durulmuştur. Büyük emeklerle ortaya çıkan tenkitli metin çalışmalarının yayınevleri aracılığıyla tahribatlara uğrayabileceği belirtilmiştir. Aynı yayınevi tarafından 1992 yılında bir dizi halinde çıkarılan popüler metin neşirlerine dikkatle yaklaşılması gereği vurgulanmıştır. Böylece tenkitli metin neşirlerinde olduğu gibi popüler metin neşirlerinde de, bir metodoloji zemininin oluşması lüzumu ortaya konmuştur.
Osmanlı Dönemi’nde Kur’an tercümeleri ve Kurd Efendi’nin eserleri üzerine

Tercüme yani çevirinin tarihi insanlık tarihi kadar eskiye gitmektedir. Nerede bir kültür var olmuşsa orada bilgi aktarımı için tercümelere ihtiyaç duyulmuştur. Her toplumda olduğu gibi Türkler de yakın oldukları komşu toplulukların dillerinden ve dinlerinden etkilenmişler ve onları da etkilemişlerdir. Türklerin kabul ettikleri dinler sayesinde farklı kültürlerle olan etkileşimi artmış, dil, kültür, sanat, edebiyat hatta yaşam şekline kadar bazı değişiklikler oluşmaya başlamıştır. İslamiyet'in kabulünden sonra ise yeni benimsedikleri bu dini öğrenmek, okuyup anlamak, birilerine aktarabilmek ve sosyal yapıyı İslamiyet'le uyuşturmak amacıyla Kur'an-ı Kerim'e, Kur'an-ı Kerim'in tercüme ve tefsirlerine önem vermişlerdir. Dahil olunan bu yeni dinin öğretilerini kavrayabilmek için evvela kutsal kitabın muhtevasını anlayabilmek bir ihtiyaç haline gelmiş ve yeni bir ilim sahası ortaya çıkmıştır. Kur'an, insanlığın anlaması ve yaşaması için gönderilen kutsal bir kitaptır ve dili Arapçadır. Bundan dolayı başka dillere tercüme etme gereği duyulmuş ve tefsir gibi ilmi çalışmalarla da insanoğlunun mukaddes kitabı anlaması, kavraması, esasların ve kuralların gereği gibi öğretilmesi sağlanmıştır. Kur'an'ın diğer dillere tercümesinin Hz. Peygamber dönemine kadar dayandığı söylenebilir. Türkler de İslamiyet'le birlikte bu tefsir çalışmalarına dahil olmuşlardır. İlk aşamada Fatiha, İhlas, Yasin, Tebareke gibi kısa surelerin tercümeleri ve tefsirleri yapılmıştır. Osmanlı döneminde de bu faaliyetler artarak devam etmiştir. Yine bu dönemde; yaygın hale gelen, yaygın hale gelmeyen ve kısmı tefsir çalışmaları olmuştur. Bunların arasında Ebü'l-Leys es-Semerkandi'nin Tefsirinin Tercümeleri, Hüseyin Vaiz-i Kaşifi'nin Mevahib-i 'Aliyye'sinin Tercümeleri, Hıdır b. Abdurrahman el-Ezdi'nin et-Tibyan Fi Tefsiri'l-Kur'an'ının Tercümesi dikkat çekmektedir. Bu çalışmada, yukarıda zikredilen tefsir tercümelerinin yanı sıra Osmanlı müelliflerinden, halveti şeyhi olan ve Sultan III. Murad'ın iltifatlarına mazhar olan Kurd Efendi'nin hayatı ve eserleri incelenecektir. Kurd Efendi'nin Berlin Devlet Kütüphanesi'ndeki Kur'an-ı Kerim tefsiri, yüksek lisans tezi olarak çalışılma aşamasındadır. Çalışmanın amacı, Osmanlı döneminde yapılan Kur'an tercümelerine ilaveten Kurd Efendi'nin hayatı ve eserleri hakkında bilgi vererek dil, tercüme ve çeviri faaliyetlerine katkı sunmaktır.