Determinants of renewable energy supply in Europe: A potential solution for Turkey's energy dependency

Enerji kaynakları, sürdürülebilir ekonomik gelişimlerin önemli bir bölümünü oluşturur. Endüstrileşmiş ekonomiler, gelişmekte olan ekonomilere oranla birim çıktı ve kişi başına daha fazla enerji kullanırlar. Bununla birlikte yükselen ekonomilerin son on yılda enerji talepleri artmış durumdadır ve önümüzdeki yirmi yılda dünya enerji gelişimini domine edecekleri beklenmektedir. Gelişmekte olan bir ekonomi olarak Türkiye'nin enerji ihtiyacı son otuz yılda önemli ölçüde artmıştır. Son on yıldaki yüksek büyüme oranı ve makroekonomik dengeler, enerji ihtiyacının artmasındaki ana unsurlar olmuşlardır. Maalesef ülkenin enerji tüketiminin %90'ından fazlasının fosil yakıtlar olmasından ve ülkenin büyük oranlarda petrol ve doğalgaz rezervlerinin bulunmamasından ötürü, Türkiye ciddi şekilde enerji bağımlısı haline gelmiştir. Buna ek olarak, çevresel kaygılar ve milli enerji güvenlik politikası da ülkenin yeni enerji kaynakları araştırmasını zorunlu hale getirmiştir. Bu durum, Türkiye'nin alternatif enerji kaynaklarını kullanması ve enerji kaynaklarındaki kullanım oranlarını değiştirmesi gerektiği sonucunu ortaya çıkarmıştır. Bu nedenle, Türkiye yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanmalı ve mevcut enerji karmasını değiştirmelidir. Bu çalışmanın amacı, başta rüzgar, güneş ve jeotermal enerji olmak üzere, yenilenebilir enerji kaynaklarından enerji üretilmesini belirleyen faktörleri, AB-15 ve AB-12+ 2 ülkeleri açısından 1995- 2008 dönemi için analiz etmektir. Yenilenebilir enerji arzının ana belirleyicileri, yerel ülkenin yenilenebilir enerji üretimindeki temel faktörlerine göre sınıflandırılmıştır. Ekonomik kapasite, teknolojik altyapı kapasitesi, yabancı yatırım kapasitesi, çevresel etki, nükleer enerji kapasitesi, yerel enerji kapasitesi, enerji ticaret kapasitesi, yenilenebilir enerji kapasitesi, yerel petrol ve doğal gaz kapasitesi ile petrol ve doğal gaz ticaret kapasitesi Panel Data Modelleri kullanılarak analiz edilmiştir. Ampirik bulgular, nüfus ve doğrudan yabancı yatırım değişkenlerinin, toplu örneklem için, yenilenebilir enerji arzı üzerinde negatif etkileri olduğunu göstermektedir. Enerji yoğunluğu da yeni üye ve aday ülkeler için yenilenebilir enerji arzında negatif etkiye sahiptir. Bu ülkeler, enerji verimliliği politikalarını uygularken daha fazla duyarlı olmalıdırlar. Şaşırtıcı olarak, bulgular nükleer enerji kapasitesinin yüksek oluşunun, özellikle AB-14 ülkeleri için, yenilenebilir enerji arzı için önemli olduğunu göstermektedir. Yenilenebilir enerji arzının bileşenleri incelendiğinde, deneysel bulgular hidro ve güneş enerjisi üretiminin tüm ülke grupları için pozitif katkı sağladığını göstermektedir. Bununla beraber, AB-15 ile AB-14 ülkeleri arasında dikkat çeken farklılık, jeotermal ve rüzgar enerjisinin potansiyel rolüdür. Bu kaynakların yenilenebilir enerji arzına katkısı, AB-15 için pozitif iken AB-14 için negatiftir. Bu yüzden, yeni üye ve aday ülkeler, rüzgar ve jeotermal kapasitelerini bütünüyle ve verimli şekilde kullanmalılardır. Böylece, AB-14 ülkelerinin geleneksel yakıtlara olan enerji bağımlılıkları azalacaktır. Bu çalışma, potansiyel yatırımcıların Türkiye'deki yenilenebilir enerji pazarındaki fırsatları keşfetmelerine bir kılavuz olarak hizmet edebilir.