turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Belediyelerde personel eğitiminin etkinliği ve bir uygulama

Eğitim, örgütsel ve bireysel gelişme açısından da önemli olduğu kadar toplumsal ve sosyal gelişme açısından da önemli bir olgudur. Ülkelerin kalkınmışlık düzeyleri eğitimle ilişkilendirilirken; örgütlerin etkinliğinde, verimliliğinde daha genel anlamda performanslarında, eğitim etkinliğinin ağırlığı hissedilmektedir. Örgütlerde eğitimin genel amacı, personelin bilgi, beceri ve tecrübelerinin gelişmesini sağlamak, personeli işini en iyi yapabilecek konuma getirmektir. Ancak, günümüzün modern örgütlerin de eğitim işlevi, sadece personelin bilgi, beceri ve tecrübelerinin geliştirmesiyle ilgili değildir. Modern örgütlerde personel eğitimi önemli amaçlarının başında gelecekte ulaşılmak istenilen hedeflere yönelik personel ve yönetici yetiştirmek, iyi bir kariyer planlaması gerçekleştirmek gelir. Ancak, eğitim sadece kamu dışında kalan örgütler için geçerli değildir. Kamuda da, kanun ve mevzuatların gereği personel eğitimi öngörülmüştür. Bu eğitimler genelde hizmet içi eğitim olarak adlandırılmaktadır. Bir kamu kuruluşu olan belediyelerde de, diğer bütün örgütlerde uygulanan eğitim yöntemleri, hizmet içi eğitim programlan çerçevesinde uygulanmaktadır. Ancak, kamu kuruluşu olan belediyelerdeki eğitim etkinlikleri ile modern örgütlerdeki eğitim etkinlikleri amaçlan ve uygulamalan açısından farklılık göstermektedir. Modern örgütlerde özellikle de yoğun rekabet ortamında faaliyetlerini devam ettirmek zorunda kalan işletmelerde eğitimin amacı daha genel ve stratejik açıdan ele alınırken, belediyelerde bu amaçlar daha dar çerçevede ele alınmaktadır. Bunda belediyelerin eğitime yeterli bütçe ayıramamalan, bürokratik nedenler, seçimle işbaşına gelen yöneticilerin yönetim formasyonu ile vizyon eksikliğine kadar birçok etkili neden vardır. Modern örgütlerde eğitim örgütün geleceğine yönelik bir yatınm olarak görülürken; bu çalışma çerçevesinde yapılan araştırmadan da anlaşılacağı gibi, çoğu kamu kuruluşunda ve belediyelerde eğitim, mevzuat gereğim yerine getirmek için gerçekleştirilecek bir faaliyet olarak algılanmaktadır. Halbuki, belediyelerde etkin bir eğitim programı, personelin performansına, hizmetlerin etkin ve verimli bir biçimde gerçekleşmesine etki edecek en önemli araçlardan biridir.
Lüks markalarda sosyal medya pazarlamasının marka değeri ve satın alma niyetine etkisi, kişilik özelliklerinin rolü üzerine bir araştırma

Sosyal medya son yıllarda pazarlama alanının önemli bir ilgi odağı olmuştur. Markalar, geleneksel araçlarla birlikte sosyal medyada da konumlanıp pazarlama stratejilerini ve özelde de tutundurma eylemlerini bu platformlarda da uygulayarak hedef pazarlarına ulaşmaktadırlar. Marka yatırımları uzun dönemli ve büyük tutarlarda olan lüks markaların da bu platformlarda bulunmaları kaçınılmaz olmuştur. Marka değerini yükseltmek, daha güçlü hale getirmek isteyen markalar, hedef kitleleri ile sürekli bir etkileşim içinde olmak durumundadırlar. Hedef pazarlarındaki tüketicilerin kişilik özelliklerini de belirleyebildikleri ölçüde kişiselleştirilmiş sunumlarla daha başarılı olabilme imkanına kavuşmuşlardır. Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen araştırmanın amacı sosyal medya pazarlaması, marka değeri ve satın alma niyeti arasındaki ilişkileri, bu ilişkilerde kişilik özelliklerinin rolünü analiz etmektir. Araştırma bulgularına göre sosyal medya pazarlama uygulamaları marka değerini ve bileşenlerini, marka değeri de tüketici satın alma niyetini olumlu yönde etkilemektedir. Kişilik özelliklerindeki farklılıklar her iki etkide farklılıklara neden olmaktadır.
Geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünlerin kullanımı ve tüketicilerin bu ürünlere yönelik tutumları ve algılamaları üzerine bir araştırma

Geri dönüşüm günümüzde giderek daha fazla önem kazanmaya başlayan bir kavramdır. Nüfusun hızla artması, doğal kaynakların azalmaya başlaması, insan ve hayvanların atıklarını depolayacak alan sorununun ortaya çıkması sonucu geri dönüşüm daha çok önemli olmuştur. Tüketiciler geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünleri pek çok sebeplerden ötürü tercih etmektedirler. Tüketiciler geri dönüşümü şirketler için sosyal bir sorumluluk olarak görmekte ve geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünlerin kullanımının gelecekte artacağını düşünmektedir. Tüketiciler geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünleri alım gücü iyi olmayan insanlar için uygun olduğunu düşünmektedir. Tüketiciler geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünlerin çöp sorununu giderdiğini ve ekonomiye katkı sağladığını düşünmektedir. Tüketiciler geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürün kullanıcılarının çevreci, eğitimli ve maddi durumu iyi insanlardan oluştuğunu, geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünlerin fiyatının ise ucuz olduğunu düşünmektedir. Bu çalışmanın amacı, geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürün kullanımı ve tüketicilerin bu ürünlere yönelik tutum ve algılamalarının incelenmesidir. Araştırmanın bulgularına göre tüketicilerin geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen ürünlere yönelik tutum ve algıları demografik özelliklere göre değişiklik arz etmektedir
Rusya federasyonunun dış ticaret ve siyasetinde oligarkların yeri

SSCB'nin yıkılması ile Rusya kapitalist sisteme geçiş yaptı. Ekonomik ve siyasi kabuk değiştirme sürecinde 20. yüzyılın başlarında Rusya'da oligark olarak bilinen oldukça zengin işadamları ortaya çıktı. Rus ekonomisinde önemli bir paya sahip olan oligarklar aynı zamanda Rusya'nın siyasi sahnesinde de etkili oldular. Bu çalışma, Rusya'daki oligarkların Rusya'nın siyasi hayatına ve dış ticaretine etkilerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Siyasi ve ekonomik alanda Rusya'da oldukça etkili olan Rus elitlerini kavramak için çalışmanın birinci bölümünde Rus elitlerinin tarihsel arka planı hakkında bilgi verilmiştir. Eski dönem Rus şehirleri, Rus İmparatorluğu ve bu dönemlerdeki Rus seçkinlerinin yapısı hakkında araştırmalar ortaya koyulmuştur. Çalışmanın ikinci bölümünde Rusya'da oligarşik yapının temelini oluşturan nomenklatura adlı yapıya ilişkin bilgi verilmiştir. Yine bu bölümde, oligarkların oluşum sürecinde önemli rol oynayan Gorbaçov ve Yeltsin dönemindeki reformlar hakkında bilgi verilmiştir. Bunların yanı sıra, Rus siyasi seçkinlerinin Rusya'daki değişimle beraber yaş, cinsiyet, sosyolojik özellikler vs. gibi dönüşümlerini ortaya koyan analizlere yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, Yeltsin döneminde özelleştirmeler ile ortaya çıkan oligarklar, özelleştirme faaliyetlerindeki yolsuzluklar ve Yeltsin oligarklarının siyaset sahnesindeki rolü üzerine bulgular ortaya koyulmuştur. Dördüncü bölümde, Yeltsin ve Putin dönemi oligarkları hakkında bilgi verilmiştir. Yeltsin dönemindeki oligarkların siyasetle ilişkileri, Putin dönemi ile beraber bazı oligarklara karşı yolsuzluk, rüşvet gibi iddialar, buna karşın Putin döneminde ön plana çıkan oligarklar ve oligarkların Rusya'nın dış ticaretine etkileri hakkındaki araştırmalar ortaya koyulmuştur.
İşletmelerde stokların yönetimi, bağımsız denetimdeki önemi ve Borsa İstanbul tekstil sektörü bağımsız denetim raporlarında stokların analizi

Bu çalışmada teorik bilgiler kapsamında stoklar, stokların kontrolü, stokların bağımsız denetimdeki önemi incelenerek, teorik bilgilerin uygulamaya yansıması amacıyla BİST'de işlem gören tekstil işletmelerinde, stokların bağımsız denetim sürecine ve görüşüne etkisi araştırılmıştır. İşletme kalemleri içerisinde önemli paya sahip olan stokların; işletme karlılık durumu üzerinde büyük etkisinin olması, bu konunun daha da önemli hala gelmesine sebebiyet vermiştir. Değişen moda trendleri, talep dalgalanmaları, ürün çeşitliliğinin artması ve başka faktörler nedeniyle işletmeler stoklarıyla ilgili zor durumlar yaşamaktadır. Günümüz piyasa koşullarında işletmelerin faaliyetini sürdürebilmesi için tam zamanında ve doğru kararlar verebilmesi zorunlu hal almıştır. Bu nedenle işletmelerin geleceği için etkin stok kontrol ve yönetim politikaları büyük önem taşımaktadır. İşletmeler stok kalemlerinin kontrolünü sağlamalı, maliyetlerini belirlemeli, denetim süreçlerini dikkatli bir şekilde ve sürekli olarak yapmaları gerekmektedir. Bu amaç doğrultusunda 'İşletmelerde Stokların Yönetimi, Bağımsız Denetimdeki Önemi ve Borsa İstanbul Tekstil Sektörü Bağımsız Denetim Raporlarında Stokların Analizi' tez konusu olarak seçilmiş, işletmeler için önem arz eden stoklara ilişkin iç kontrol sisteminin önemine, bağımsız denetim çalışmalarında nasıl ele alındığına ve uygulama kapsamındaki işletmelerin bağımsız denetim raporları üzerindeki etkisine bakılarak, yararlı olmaya çalışılmıştır. Tez stoklarla ilgili teorik bilgiler ve uygulama bütünlüğü içerisinde ele alınmıştır.
Hisse senedi opsiyonları

Hisse senedi opsiyonlarım inceleyen bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, vadeli piyasalar tanıtılmaktadır. Organize ve organize olmayan vadeli piyasalar arasındaki farklar açıklandıktan sonra genel olarak mali türev olgusundan bahsedilmektedir. Vadeli piyasalardan yararlanan yatırımcı ve kişilerin anlatılmasından sonra, vadeli piyasaların gelişmesi ile ilgili koşullar açıklanmaktadır. Vadeli piyasaların gelişmesi için gerekli koşulların ardından vadeli piyasaların faydaları anlatılmaktadır. Vadeli piyasaların spot piyasalara olan etkilerinin açıklanmasından sonra birinci bölüm sona ermektedir. İkinici bölümjasa olarak hisse senedinin tanımı ile başlamaktadır. Opsiyonun tanımından sonra hisse senedi opsiyon çeşitleri açıklanmaktadır. Satın alma ve satma opsiyon sözleşmeleri tanıtıldıktan sonra opsiyon sözleşmelerinde prim anlatılmaktadır. Hisse senedi opsiyonları ile ilgili diğer tanımlar ve Amerikan ile Avrupa opsiyonları arasındaki fark açıklandıktan sonra opsiyonların mali sisteme olan katkıları açıklanmaktadır. İkinci bölüm opsiyon değerini belirleyen değişkenlerin tanıtılması ile devam etmektedir. Hisse senedi pozisypnları ile ilgili tanımlamalar yapıldıktan sonra ABD'deki opsiyon sözleşmelerinin, kapsamı, fiyat ve miktar ayarı, kullanımı, pozisyon limitleri, hisse senetleri, işlem saatleri ve müşteri emirleri anlatılmaktadır. İkinci bölüm, hisse senedi opsiyon pozisyonlarının kapatılması ve opsiyonların kullanımı konuları hakkında açıklamalar bulunmaktadır. İkinci bölümde, hisse senedi opsiyonları ile ilgili matematiksel sınırlar önermelerle açıklanmaktadır. Son olarak hisse senedi opsiyon fiyatlaması konusunda ortaya çıkmış olan put-call paritesi modeli, Binomial Opsiyon Fiyatlama Formülü ve Black-Scholes modeli gösterilmektedir. IV Üçüncü bölümde, Türkiye'deki mali ve hukuki altyapının yeterliliği opsiyon piyasaları açısından tartışılmaktadır. Sonuçta, yararlarından dolayı hisse senedi opsiyon piyasalarının kurulması gerektiği belirtilmiştir. Hukuki ve teknik altyapının hisse senedi opsiyon piyasasının açılması için uygun olduğu belirtilmiş fakat Türkiye'nin içinde bulunduğu ekonomik istikrarsızlık ve belirsizliğin hisse senedi opsiyon piyasalarının kurulmasında engel olabileceği belirtilmiştir.
Parti üretim sistemlerinde bir üretim planlama modeli ve simülasyon çalışması

Belirsizlik ortamının hüküm sürdüğü günümüz koşullarında sistemlerin sorunlarım daha iyi tanıması ve çözüm araması kaçınılmaz olmuştur. Bu şartlar altında, yeni çalışmaların her geçen gün daha mükemmel sistemler oluşturmaları gereğini doğurmaktadır. Son dönemlerdeki çalışmalar genellikle bu mükemmel durumu yakalamaya yönelik olmaktadır. Her işletmenin istediği düşük br maliyet ile verimliliğini arttncı ve işletmenin devamını sağlayıcı her türlü önlemi önceden almasıdır. Özellikle ürün çeşidi fazla olan küçük partili üretim yapan sistemlerde hazırlık sürelerinden kaynaklanan kayıplar ve sorunlar, çeşidin artması ve sipariş miktarının azalmasıyla önemli boyutlar kazanmaktadır. Japonlar tarafından ortaya atılan Just - In - Time felsefesi ve Sıfır Envanter gibi kavramların önem kazanması sonucu, bu kavramların hazırlık sürelerinin ve hazırlık maliyetlerinin azaltılmasında ve kalitenin iyileştirilmesinde anahtar olacağı gerçeği ortaya çıkmıştır. Çok ürün tek bir iş istasyonu ile üretildiğinde, hazırlık sürelerinin azaltılmasının avantajı daha da önem kazanmaktadır. Özellikle üretim darboğazı görüler alanlarda hazırlık sürelerinin azaltılması üretim hattının kapasitesini olumlu yönde etkiler. Bir üretim sisteminin verimliliği; kaynak kullammımn kayıpları enazlayan planlar çerçevesinde gerçekleştirilmesine bağlıdır. Ülkemiz koşullarında bu kriterlerin önemli ölçüde yerine getirilemediği bilindiğine göre; çağı yakalamaya çalışan Sımalarımızın sorunları üzerine gidilmiş ve mevcut bir sistemin darboğaz iş istasyonları durumu değişik yönlerden ele alınmıştır. Bu bağlamda; birinci bölümde kesikli sri imalat yapan bir işletmenin genel durumundan bahsedilmiş ve sistemin bir oluş hattı olduğu düşünülerek açıklayıcı bir giriş kısmı oluşturulmuştur. ııikinci bölümde; iş istasyonlarının küçük partili üretim yapmalarından dolayı oluşan makina hazırlık süreleri üzerindeki etkileri üzerinde durulmuştur. Genellikle orta ve orta-büyük çaptaki işletmelerin ürün çeşitliliği sonucu iş istasyonu önündeki kayıp zamanlarını enazlayacak çözümler içinde olmaları yadsmamaz bir durumdur. Bu bölüm bir sonraki bölüme ışık tutmak amacıyla bir genel bilgi olarak verilmiştir. Üçüncü bölümde; endüstriyel ambalaj sktöründe faaliyet gösteren ve orta-büyük bir işletmd meydana gelen darboğazlardan bir tanesi olan boya kabini önündki yığılmalar ele alınmış ve çözümleyici öneriler sunulmuştur. Darboğaz iş istasyonunda oluşan yığılmaların sebeplrinden en önemlisi hazırlık sürelerindeki değişimin etkin olmamasıdır. Bu durum bir model üzerinde, belli kısıtlayıcı koşullar altoda seçenek parti büyüklükleri denenerek smanmaktadır. Dördüncü bölümde ise, üçüncü bölümde bahsedilen darboğaz iş istasyonu önündeki yığılmalar için çözüm aranmış ve iki seçenek model halinde simülasyon kullanılarak sonuçlar birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Beşinci ve son bölümde, üçüncü ve dördüncü bölümde elde edilen sonuçlar yorumlan ve karşılaştırmaları ile smanmaktadır. 111
Karar destek sistemleri ve öğrenci işlerinde bir uygulama

Karar Destek Sistemleri konusunda son yıllarda büyük gelişmeler gözlenmiştir- Bu gelişmenin ardında iki önemli etken bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, mikrobilgisayarların ortaya çıkısı ile mümkün olabilen kişisel bilgisayar kullanımıdır. İkincisi ise karar verme ve problem çözme süreçlerinin öğrenme süreci ile bir arada ele alınmasıdır. Böylelikle Karar Destek Sistemleri problem çözmekte kullanıldıkları gibi aynı zamanda problem çözmeyi de öğretmektedirler. Bu çalışmada, Karar Destek Sistemleri'nin genel amaçlı bir bilgi ortamında kullanıcıya sağlanan problem arama ve problem çözme yordamları olarak kurulabileceği gösterilmistir. Anadolu üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümü'nde gerçekleştirilen bu çalışmayla Bölüm öğrenci Bilgi Sistemi adı verilen bilgisayarlı bir bilgi ortamı oluşturulmuştur. Yoğun bilgi akışı içeren öğrenci Bilgi Sisteminin sahip olduğu bilgi yapısı ve dBASE veri tabanı yönetim sisteminin sağladığı esnek kullanım olanaklarının kullanıcıya bu konu da güçlü bir problem çözme ortamı yarattığı görülmüştür.
Sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal denge analizi

Çeşitli risklerden dolayı bireyin gelirinde geçici veya sürekli kesilme meydana geldiğinde bu açığı karşılayan sisteme sosyal güvenlik sistemi denilmektedir. Bu sistemin temel amacı ise, bireyi hastalık, iş kazası sonucu malul olma, yaşlılık gibi durumlara karşı korumaktır. Sosyal güvenlik, bireylerin geleceğini güvence altına almak ve yaşam standartlarını arttırmada önemli bir role sahipken aynı zamanda istihdamın arttırılmasında da önemli bir etkendir. Gelişmeyi hedefleyen her ülke, sosyal güvenlik sistemine kayıtlı aktif olarak çalışan sigortalı sayısını arttırmayı amaçlamaktadır. Bunun sonucunda ise sosyal güvenlik sisteminin en önemli gelir kaynağı olan prim gelirlerinin arttırılması sağlanacaktır. Sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından aktif pasif dengesi sistemin karşılaştığı ve karşılaşacağı en büyük problemlerden biri olmaktadır. Bu çalışmada sosyal güvenlik sistemine kayıtlı aktif sigortalı, pasif sigortalı ve bunların bakmakla yükümlü oldukları kişiler dahil olmak üzere 1972- 2018 yılları arasındaki verileri analiz edilmiştir. Bu verilere dayanarak istatistiksel analiz yöntemlerinden biri olan zaman serileri analizi yöntemi Eviews programı aracılığıyla gelecek on beş yıl için tahminler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, gelecek on beş yılın sosyal güvenlik aktif pasif oranı değerlendirilmiştir. Ayrıca istihdam, prim tahsilat oranı, kayıt dışı istihdam gibi etkenlerin aktif pasif oranına olan etkileri incelenerek aktüeryal denge analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal dengesindeki problemler irdelenip, asıl meselelerin çözümü göz önünde bulundurulmaya çalışılmıştır.
Tedarik zinciri yönetimi ve bir taşıma sisteminin incelenmesi

Tedarik zinciri hammaddelerin kaynaktan elde edilmesi ile başlayan ve ürünün son tüketimi ile biten bütün süreçleri ifade eder. Tedarik zinciri yönetimi tedarik zincirindeki tüm malzeme ve bilgi akışının analizini ve yönetimini sağlayan bir yönetim yaklaşımıdır. 'Tedarik zinciri yönetimi ve bir taşıma sisteminin incelenmesi' tez çalışmasında tedarik zinciri ve taşıma yönetimi kavramları incelenmiş, entegre tedarik zincirinde taşıma kararlarının rolü yeniden tanımlanmış ve bir taşıma sistemi incelenmiştir. Çalışmanın giriş bölümünde işletmelerde taşımanın rolü ve gelişimi açıklanmıştır. İkinci bölümde tedarik zinciri yönetimi yaklaşımının işletmelere büyük faydalar sağladığı açıklanmıştır. Bu bölümde tedarik zincirinin tanımı, tarihsel gelişimi, sağladığı stratejik avantajlar ve karar bileşenleri anlatılmıştır. Taşıma işletmenin her çağında var olmuş geleneksel bir işletme fonksiyonudur. Üçüncü bölümde klasik taşıma yönetimi, taşımacılık sistemi, taşıma kararlan, özel taşımacılık ve dokümanlar incelenmektedir. Dördüncü bölümde yeni yönetim yaklaşımı tedarik zinciri yönetiminde taşımanın rolü ve önemi anlatılmış, entegre tedarik zincirinde taşıma kararları yeniden tanımlanmıştır. Çalışmanın bu bölümünde tedarik zinciri aşamaları ve bu aşamalarda taşımanın durumu ve taşıma karar ve optimizasyonu için gerekli olan sistem yaklaşımını içeren modeller ile ilgili yapılmış literatür araştırması sunulmaktadır. Uygulama bölümünde hızlı tüketim mallan sektöründe faaliyet gösteren önde gelen firmalardan birinin taşıma sistemi incelenmiştir. Tedarik zinciri yönetimi yaklaşımına göre oluşturulan bir taşıma sistemi modeli sunulmuş ve ABC firması taşıma sisteminin bu modele göre değerlendirmesi yapılmıştır.
Türk tekstil ve hazır giyim firmalarının 2012 yılı ihracat etkinliklerinin veri zarflama analizi ve analitik hiyerarşi süreci yöntemleriyle değerlendirilmesi

İstanbul Sanayi Odası 500 listesinde yer alan tekstil ve hazır giyim firmalarının 2012 yılı ihracat etkinliklerinin değerlendirilmesi amacıyla yürütülen bu çalışmada, 30 tekstil ve hazır giyim firmasının 2012 yılı verilerine göre ihracat etkinlikleri Veri Zarflama Analizi ve Analitik Hiyerarşi Süreci yöntemleri ile değerlendirilmiştir. Firmaların ihracattaki etkinlik düzeylerinin belirlenmesi amacıyla 4 girdi ve 1 çıktı değişkeni kullanılarak çıktıya yönelik VZA uygulanmıştır. Analiz sonucunda 4 firma etkin bulunmuştur. Etkin durumdaki firmaların etkinliklerinde önemli olan nitel/nicel faktörlerin ve bu faktörlerin göreli önem düzeylerinin belirlenmesi amacıyla AHS yöntemi de kullanılmıştır. Analizdeki ikili karşılaştırmalar VZA yöntemine göre etkin çıkan firmaların üst düzey yöneticileriyle yüz yüze görüşülerek yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, Türk tekstil ve hazır giyim firmalarının ihracat performansında en önemli kriter 'ürün politikalarıdır'. Genel olarak değerlendirildiğinde, hazır giyim firmaları tekstil firmalarına göre daha etkin durumdadır.
İşyerlerinde yoğun bilgisayar kullanımının çalışanların sosyal ilişkileri üzerindeki etkileri

Araştırmanın konusunu, işyerlerinde yoğun bilgisayar kullanımının, çalışanların hem çalışma yaşamında, hem de çalışma dışı sosyal yaşam alanında deneyimledikleri sosyal ilişkiler üzerindeki etkileri oluşturmaktadır. Araştırmanın kuramsal bölümünde, bu iki sosyal yaşam alanının ilişkililiği, yapısall-işlevselci kuram çerçevesinde 'sosyal rol' kavramı aracılığıyla kurulmuş ve sosyal roller çalışanların iki sosyal yaşam alanında farklı rol setlerine üye olmaları ile ilişkilendirilmiştir. Bilgisayarın etkilerini belirleyebilmek amacıyla, Ankara'da yoğun veri girişi potansiyeline sahip olan ve BİM'lerinde veri girişi ünitesi bulunduran 15 kamu kuruluşunda, saptanan evli ve çocuklu operatörlerin tümüne (661 kişi) soru kağıdı uygulanmıştır. Ancak bilgisayarın etkilerini daha açık görebilmek için, bu kuruluşlarda aynı işin bilgisayar kullanılmaksızın yapıldığı kodlama bölümünde evli ve çocuklu personel belirlenip, tümü (137) soru kağıdı verilerek araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırmada yönetici ve denetçilerle mülakat yapılmış, anketör kullanımına izin verilmemiş olması araştırıcıya zengin gözlem olanağı sağlamıştır. Araştırmanın sonucunda, yapılan işin temel özelliklerinin birbirine benzer olması nedeniyle, bilgisayarla çalışan ve çalışmayanların çalışma yaşamları ile ilgili benzer deneyimler yaşadıkları belirlenmekle beraber, işin arkadaşlığı kısıtlıyor ve engelliyor olması, kısaca sosyal izolasyonun, bilgisayarla çalışma ortamında arttığı ve iş tutumuna etki ettiği saptanmıştır. Diğer yandan çalışma dışı yaşam rollerinin niteliği ve sosyal ilişki sıklığı, bilgisayarla çalışan ve çalışmayanlar arasında iş tutumu ve günlük çalışma süresine bağlı olarak farklılaşma göstermiştir. Genel olarak bilgisayarla yoğun çalışmanın, sosyal ilişkiler üzerinde olumsuz etkileri olduğu belirlenmiş, çalışma yaşamından çalışma dışı yaşam alanına olumsuz saçılma olduğu ortaya çıkmıştır. Özetle, bilgisayarla çalışmaya karşı olumsuz tutum ile sosyal ilişkilerin niteliği genellikle aynı yönde ilişkili bulunmuştur.
İş yaşam kalitesi ve motivasyon ilişkisi: Sağlık sektöründe bir uygulama

İş yaşam kalitesi, örgütün amaç ve hedeflerine yönelik olumlu çıktılar elde edebilmek için çalışanların motivasyonunu sağlamada ve dolayısıyla performanslarını arttırmada önemli bir etkiye sahiptir. Motivasyon seviyesi düşük ve iş yaşam kalitesi çağdaş çalışma standartlarının altında olan bir örgütte görev yapan personelin etkin ve verimli olması oldukça zordur. O halde örgütleri yönetenler, çalışanların iş yaşam kalitesi ve motivasyonlarına yönelik öncelikleri belirlemek, çalışanlarının iş yaşam kalitesi ve motivasyonlarını iyileştirmek durumundadır. Bu çalışma, Uşak ilinde sağlık sektöründe çalışan 458 personelin iş yaşam kalitesi ve motivasyon düzeylerinin belirlenmesi, iş yaşam kaliteleri ve motivasyonları arasındaki ilişkilerin ortaya konması ve iş yaşam kalitesinin motivasyon üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın analizinde öncelikli olarak, iş yaşam kalitesi ve motivasyon boyutlarına ait tanımlayıcı istatistiklere yer verilmiştir. Demografik özelliklerin, iş yaşam kalitesi ve motivasyon faktörleri üzerine etkisine ilişkin t testi ve tek yönlü Anova analizleri yapılmıştır. İş yaşam kalitesi ve motivasyon faktörleri arasındaki ilişkinin ortaya konabilmesi için Pearson korelasyon ve iş yaşam kalitesinin motivasyona etkisini ortaya koymak için de çoklu regresyon analizleri yapılmıştır. Sonuç olarak, çalışanların iş yaşam kalitesi ve motivasyon düzeylerinin belirlenmesinde, yaptıkları iş karşılığında elde ettikleri ücret ve diğer ekonomik kazançların ön plana çıktığı, şu andaki iş yerlerinde çalışmaktan ve iş arkadaşlarıyla ilişkilerinden memnun oldukları tespit edilmiştir. İş yaşam kalitesi ve motivasyon faktörleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu saptanmıştır. İş yaşam kalitesinin motivasyon üzerine etkisi p<0, 01 düzeyinde anlamlı bulunmuştur.