Sanayi işletmelerinin yatırım kararları ve bu kararlarda uygulayacakları yapılabilirlik metodları

'Sanayi İşletmelerinin Yatırım Kararlan ve Bu Kararlarda Uygulayacakları Yapılabilirlik Metodları' başlıklı bu çalışma, korumacılığın azaltıldığı, gümrük duvarlarının gittikçe aşağı çekilerek yerli sanayimizin Dünya devleri ile rekabete zorlandığı günümüzde, sanayi işletmelerimize yatırımlarının değerlendirmelerinde kullanabilecekleri, sadece finansal verilere bağımlı olmayan, yatırımlarının içinde bulundukları pazarı da ele alarak işletmeleri ile bir bütün olarak değerlendiren tekniklerin kazandırılması amacıyla yapılmıştır. Bu amaçtan yola çıkılarak yapılan bu çalışmanın kapsamı bölümler itibariyle şöyledir. Birinci bölümde, yatırım projesinde karar aşamasına kadar olan süreçte, uygulanacak yatırım öncesi çalışmalarının kapsam ve boyudan ile literatürde bilinen klasik yatırım değerlendirme metodlan, 'Finansal Analizler' ve 'Yatıran Karlılık Analizleri' başlıkları altında toplanarak incelenmiştir. Finansal analizler başlığı altında 'Likidite ve Sermaye Yapısı Analizleri', yatırım karlılık analizleri başlığı altında ise, 'Basit Karlılık Oram', 'Geri ödeme Süresi', 'Net Bugünkü Değer', 'Karlılık Endeksi', ve 'İç Verim Oram' yöntemleri incelenmiştir. İkinci bölümde risk faktörünü yatırım değerlendirilmesinde dikkate alan yöntemler, 'Başabaş Analizi', 'Yatırımın Risk Derecesine Göre İskonto Oranının Farklılaştırılması', 'Yatırımın Sağlayacağı Nakit Girişlerinin Risk Faktörüne Göre Düzeltilmesi', 'Geri Ödeme Kuralı', 'Risk Faktörünün Olasılık Dağılımı Yaklaşımı ile Dikkate Alınması', 'Risk ve Belirsizlik Koşullarında Yatırım Değerlendirilmesi Metodları' başlıkları altında incelenmiştir. Üçüncü bölümde işletmelerin sahip oldukları kaynakların kısıtlılığından yola çıkarak, sermaye kısıtlılığı altında yatırım değerlendirilmesi ve rasyonel sermaye yatıran seçenekleri araştırılmıştır. Sermaye kısıtının tek veya birden fazla dönem olduğu2/ 2 durumların incelendiği bu bölümde, Net Bugünkü Değer ve İç verim Oranı yöntemlerinin hangi koşullarda farklı sonuçlar verdiği incelemiştir. Dördüncü bölümde ülkemizin içinde bulunduğu kronik enflasyon sorunundan yola çıkarak, enflasyon koşullarında yatırım kararlan alınırken çözülmesi gereken sorunlar, enflasyonun yatırım analizleri ve yatırım kararları üzerine etkileri ve enflasyonun proje değerlendirilmesinde yarattığı sorunlara karşı firmalarca alınabilecek önlemler incelenmiştir. Beşinci bölümde ise, sanayimizin teknolojileşme yarışında olduğu bu süreçte, klasik değerlendirme telcniklerinin teknoloji yatırımlarının bütün faydalarını kavrayamadığı gerçeğinden yola çıkarak, bu metodlann bir adım önüne geçebilecek tekniklerin varlığı araştırılmıştır. Bu kapsamda çeşitli yazarlar tarafindan öne sürülen teknikler incelenerek bunların uygulanabilirliği ve zayıf kalan noktaları araştırılmıştır. İncelenen teknikler ana başlıkları ile, 'Genişletilmiş Finansal Analiz Kavramı', 'Rekabet Avantajı Kavramı', 'Stratejik Olarak Geliştirilen Finansal Analiz Modeli' ve 'Statejik Maliyet Yönetimi Kavramı' dır. İncelenen değerlendirme teknikleri arasında, yatırımdan kaynaklanacak faydaların açık bir şekilde incelendiği, gelişmiş üretim teknolojilerinden yola çıkarak türetilmiş, firmayı hem kendi içinden ve hem de içinde bulunduğu pazar açısından inceleyen Statejik maliyet yönetimi kavramının, en gelişmiş model olduğu anlaşılmıştır. Bundan sonra, altıncı bölümde, savunma sanayiinde faaliyet gösteren bir kuruluşun yapmak istediği, fakat işletme yönetimince klasik tekniklerle değerlendirilerek yapılamaz sonucuna varılan bir yatırım projesi incelenmiştir. Daha önce yapılacağı birim açısından ele alman bu yatırım projesi, klasik yöntemle tekrar incelendikten sonra, kuruluş hammadde tedarikçisinden ürünü sattığı müşterisine kadar bir bütün olarak ele alınmış ve Stratejik Maliyet Yönetimi kavramı ile yatırım projesi tekrar değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda, yatırımdan kaynaklanan faydalarla yatırımın yapılabilir olduğu ve işletme yönetiminin projeyi reddetmekle yıl bazında büyük miktarlar tutan yatırımdan kaynaklanan faydalan dikkate almadığı anlaşılmıştır.