Çalışanların mobbing algısı: Mersin ili örneği

İşyerinde çalışanların motivasyonlarının sağlanması işletmenin verimliliğini etkileyen unsurların başında gelmektedir. Buna karşın zaman zaman bazı iş yerlerinde çeşitli nedenlerden dolayı bazı çalışanlar bazen sert bazen ise ahlaki ilkelere aykırı olacak şekilde psikolojik baskılara maruz kalmaktadırlar. Buna genellikle söz konusu mağdur kişinin işletmede bulunan diğer çalışanlardan farklı bir niteliğe sahip olması veya çıkar çatışmasına konu olması neden olarak gösterilebilir. İşletmenin sürekliliğini ve istikrarını etkilemesi, nitelikli, tecrübe sahibi çalışanlarını kaybetmesi, işletmenin itibari değerinin zedelenmesi şeklinde durumlara neden olmaları bakımından psikolojik taciz, diğer bir ifade ile mobbing, işletme sahipleri için arzu edilmeyen bir durumdur. Bu nedenle genellikle emek yoğun sektörlerde faaliyet gösteren ve çok sayıda çalışanı bulunan kurumsal firmalar psikolojik tacizi önlemeye yönelik tedbirler almakta, buna yönelik kurullar oluşturmaktadırlar. Firmalar gibi kamu nezdinde de kişilik hakları ve çalışan haklarının korunması bakımından çeşitli kanun maddeleri içerisinde bir takım düzenlemeler yapılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde mobbinge yönelik kavramsal çerçeve, tarihsel gelişim, taraflar, belirti, aşama ve dereceler hususunda açıklamalar yapılacaktır. İkinci bölümde ise mobbing hakkında yasal ve işletme özelinde alınan tedbirlerden söz edilerek üçüncü bölümde araştırmanın yöntemi, bulguların analizi ve son bölümde sonuç ve değerlendirme yapılmıştır. Bu çalışmada çalışanların iş yaşamında mobbinge maruz kalma durumları, işletme özelinde veya hukuk nezdinde haklarının bilincinde olma durumları, yine işletme özelinde veya hukuki olarak mevcut düzenlemelerin yeterliliği amprik bir uygulama ile test edilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda konu ile ilgili yapılan çalışma ve uygulamalar gözden geçirilerek, ilgili yayın, belge ve istatistiklerden yararlanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilenbulgular ise şu şekildedir:Elde edilen veriler SPSS 25 paket programı yardımı ile analiz edilmiştir. Yapılan analizler; örnekleme ait demografik özellikler, frekans analizi verileri yüzdeleri ile belirlenmiştir. Ayrıca, betimsel istatistiklerden yararlanılmıştır. Farklı sektörlerde çalışan personellerin mobbing algı düzeylerinin farklı olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan kruskal wallis testi sonucunda aradaki farkın anlamlı olmadığı X2 sd=3, N=96)=6,998, p>.05, çalışan personellerin yaş açısından mobbing algı düzeylerinin farklı olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan kruskal wallis testi sonucunda aradaki farkın anlamlı olmadığı X2 sd=4, N=96)=6,040, p>.05 görülmüştür. Çalışanların cinsiyet açısından mobbing algı düzeylerini belirlemek için yapılan Mann Whitney U testi sonucunda, çalışanların mobbing algı düzeyi ortalama puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır (U=1120,000, p>.05). Çalışan personellerin eğitim durumlarına göre mobbing algı düzeylerinin farklı olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan kruskal wallis testi sonucunda aradaki farkın anlamlı olmadığı görülmüştür, X2 sd=5, N=96)=12,698, p>.05. Bu sonuca göre çalışan personellerin eğitim durumlarına göre mobbing algı düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık yoktur. Çalışan personellerin mevcut işyerinde çalışma süreleri açısından mobbing algı düzeylerinin farklı olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan kruskal wallis testi sonucunda aradaki farkın anlamlı olmadığı görülmüştür, X2 sd=3, N=96)=7, 733 p>.05. Bu sonuca göre çalışan personellerin mevcut işyerinde çalışma süreleri açısından mobbing algı düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık yoktur.