Integrating online methods to revenue generation process of museums

Yakın geçmişş, müzelere sağlanan devlet desteğinde önemli ölçüde bir düşüş eğilimi olduğunu gösteriyor. Devletler, müzelere sağladığı desteği azaltarak rekabetçi piyasa koşullarında hayatta kalmaları için teşvik edici yöntem arayışı içindeler. Ancak, müzelerin kar-amacı gütmeyen kuruluşlar olması ve bu bağlamda kar amacı güden kurumlara kıyasla piyasa koşullarına uyum sağlamakta ve rekabet etmekte daha zayıf pozisyonda olmaları sponsorluklar veya bağışlar aracılığıyla yeni finansal kaynak yaratımında bir takım güçlüklerle karşı karşıya kalmalarına neden oluyor. Her ne kadar müzeler giriş bileti satışında bulunup restoran ve kafe gibi işletmeler aracılığıyla gelir karmalarını çeşitlendirmeye çalışsalar da olası bir ekonomik daralma veya kriz dönemlerinde gelir yapılarının olumsuz anlamda en az etki alması ve sürdürülebilir olması için yeni gelir kaynakları arayışına girmeleri bir gereklilik olarak önlerinde duruyor. Bu tez çalışması kapsamında, internet siteleri, mobil uygulamalar, sosyal ağ platformları gibi çevrimiçi sergileme ve eğlence yöntemleri ile çevrimiçi ödeme yöntemlerinin bir araya getirilmesi sonucunda müzelerin eğlendirici ve eğitici dijital içerik satışında bulunması ve bu satış gelirlerinin müzelerin gelir karmasına eklenmesi önerilmektedir. Müzelerin piyasa koşullarına daha uyumlu hale gelmesine katkıda bulunan önemli faktörlerden bir tanesi olarak müze yönetimi ve müze yöneticilerinin yönetimsel davranışlarındaki değişim gösterilebilir. Günümüzde süper star müze olarak tabir edilen kurumların sundukları eğitim programlarını fiyatlandırırken katlandıkları maliyetleri gözetmesi ve bunun sonunca da en azından maliyetlerini karşılayacak şekilde fiyatlama yapması ve hatta bazı durumlarda belli bir kar oranı da ekleyerek kar elde edilemeyen ana faaliyetlerine devam edebilmek için (James, 1983)- katılım ücretini belirlemesi bir örnek olarak verilebilir. Bununla birlikte müzeler dijital teknolojik gelişmeler ile yakın bir ilişki içindeler. Müzelerin kendilerini sanal dünyada temsil ettikleri internet siteleri ve mobil uygulamalara sahip olması ve hatta iletişim temelli sosyal ağlardan faydalanmaları da artık alışıldık bir durum. Dolayısı ile müzelerin ellerindeki bilgi gibi taşınamaz varlıklarını, sergilerini ve eğitim programlarını dijital ticaret faaliyetleri ile bir araya getirmelerini önermek karşılaştıkları fon kısıtlarını aşmaları konusunda yardımcı bir rol oynayabilir. Bu gibi bir uygulama, Türkiye'de olduğu gibi, devlet yardımının oldukça kısıtlı bir şekilde dağıtıldığı özel sanat müzeleri için hayati bir önem taşıyabilir. Bu doğrultuda Türkiye'deki özel müzeleri araştırma kapsamına dahil etmenin anlamlı bir iç görü sağlaması beklenmektedir. Güncel teknoloji, müzelerin sergi ve eğitim programlarını dijital platformlar ile entegre etmesini mümkün kılıyor. Araştırma kapsamında seçilen özel sanat müzeleri dijital araçları sıklıkla iletişim ve pazarlama faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi amacı ile kullanıyor. Her ne kadar pazarlama amacı ile kullanılsa da Türk müze yöneticileri dijital araçlar üzerinden ticari bir faaliyette bulunmaya karşı mesafeli bir duruş sergiliyor. Söz konusu özel müzeler Türkiye'deki en büyük sanayi ve ticaret kuruluşları ile organik bir ilişki içerisindeler ve bu nedenle ziyaretçilerinin gözünde para odaklı bir yaklaşım sergilemekten kaçınıyorlar. Bu araştırma, Türkiye'deki özel sanat müzelerinin dijital temsillerini yine dijital ticari faaliyetler ile birleştirmelerinin imkanlarını araştırmayı amaçlıyor. Bu bağlamda ilk olarak Türkiye'deki müze yöneticilerinin ABD, Birleşik Krallık ve Avrupa'daki meslektaşları gibi gelir karmalarını çeşitlendirme adına piyasa odaklı bir yönetim anlayışı benimseyip benimsemediğine ve dijital teknolojiler ile ne derecede bir entegrasyon kurulduğuna odaklanıldı. Ek olarak, dijital içerik satışı aracılığı ile elde edilecek gelirin bu kurumların gelir karmalarına finansal olarak ne derecede bir etki getirmesi beklenebileceği de göz önünde bulunduruldu. Etnografik araştırma yöntemi bu çalışmanın araştırma metodu olarak benimsendi. Veri toplama ise katılımcı gözlem, İstanbul'da bulunan beş özel sanat müzesi yöneticileri ile gerçekleştirilen mülakatlar, müze yönetimi, müze ekonomisi, müze alanı ve dijitalleşme, ve müze pazarlaması gibi konular üzerine geniş bir literatür taraması ile diğer ülkelerdeki müzelerin gelir karmaları ve bu kapsamdaki ticari faaliyetlerine ilişkin bir karşılaştırma yapabilmek için çevrimiçi araçlardan faydalanılarak tamamlandı. Önerilen uygulamanın finansal olarak getireceği etki ise seçilen kurumların ticari faaliyetlerde bulunmak konusundaki mesafeli duruşu nedeniyle ölçümlenemedi. Dolayısı ile böyle bir uygulamanın yaratacağı finansal etki ticari faaliyette bulunmak konusunda daha istekli müze yöneticilerinin bulunduğu şehir veya ülkelerde gerçekleştirilebilecek araştırmalar aracılığı ile desteklenebilir. Ek olarak, bu araştırmanın, müze ziyaretçilerinin fiziki ziyaretleri veya çevrimiçi ziyaretleri sırasında dijital içerik tüketimi konusundaki tercihlerine ve isteklerine de ışık tutacak şekilde genişletilmesi yerinde olacaktır.