Türkiye demir çelik işletmelerinde maliyet sistemi uygulaması ve amaçlara uygunluk açısından değerlendirilmesi

Kar maksimizasyonu amacı güden işletmelerin günümüz rekabet ortamında bu amaca ulaşmaları gittikçe zorlaşmaktadır. Pazara sunulacak malların fiyatı, hitap ettikleri müşteri kitlesinin alım gücüne paralel olmalıdır. Aksi takdirde arzulanan kar oranını sağlayacak satış hacmine ulaşılamayacaktır. Bunun olmaması için işletme yöneticileri farklı pazarlama stratejileri uygulamaktadırlar. Fakat, ne kadar modern pazarlama stratejileri kullanılırsa kullanılsın ve pazarlama yeteneği ne kadar yüksek olursa olsun, satılacak malların fiyatı aynı nitelikteki mallan satan diğer firmaların belirlediği fiyatlardan yüksek ise, işletme başarısız olacak ve karını azamileştiremeyecektir. Bu yüzden işletme yöneticileri mamullerin maliyetlerine eğilmek zorunda kalırlar : Eğer düşük maliyette mal üretirlerse işletmeler, piyasaya bunları düşük fiyattan sunabilecekler, talebi arttırabilecekler ve dolayısıyla işletme karlılığını yükseltebileceklerdir. işletmeler için bu kadar önemli olan ürünlerin birim maliyetlerinin doğru tespit edilmesi işlemi ile maliyet muhasebesi departmanı görevidir. Maliyet muhasebesi görevlerini eksiksiz olarak yerine getirebilmek için iyi bir muhasebe sistemi içinde bir alt sistem olarak yer alması ve faaliyet göstermesi gerekir. Bununla birlikte işletmenin maliyet sisteminin iyi oluşturulması da şarttır. Çünkü, maliyet sisteminde yer alan maliyetleme yöntemleri sayesinde maliyet muhasebesi- Kanıtlayıcı Bilgi Üretme ve Yönetime Kararlarını Destekleyici Bilgi Üretme - amaçlarına ulaşmaktadır. Maliyet muhasebesinin rolü tüm işletmeler için önemlidir. Fakat, bu işletme ülke ekonomisi için çok önemli mamuller üretiyor ve kendi sektöründe lider işletmelerden biri ise maliyetleme fonksiyonunun doğru yapılması daha da büyük önem kazanmaktadır, incelenen işletme -İskenderun Demir ve Çelik A. Ş.- kendi sektöründe stratejik durumda olduğu gibi ülkemizin ekonomik kalkınmasında da önemli katkılarda bulunmaktadır. Bu yüzden işletmedeki maliyet sisteminin incelenmesi ve değerlendirilmesi çalışmanın konusu için uygun bulunmuştur. İsdemir maliyet sisteminin incelenmesi ve değerlendirilmesi maliyet muhasebesinin iki ana amacı doğrultusunda gerçekleştirilmeye çalışılmıştır. Birinci amaç, Kanıtlayıcı Bilgi Üretme, ikincisi ise Yönetime Kararlarını Destekleyici Bilgi Üretme amacıdır. Ayrıca üretimin gerçekleştiği 5 ana üretim ünitesinde birim maliyetlerinin evreler itibariyle nasıl tespit edildiğine ve teori ile uygulama arasındaki farklılıkların değerlendirilmesine de değinilmiştir. 'Türkiye Demir ve Çelik İşletmeleri'nde Maliyet Sistemi Uygulaması ve Amaçlara Uygunluk Açısından Değerlendirilmesi' konulu yüksek lisans tez çalışmasının kapsamı, İskenderun Demir ve Çelik A. Ş. iye sınırlı tutulmuştur. Bunun sebebi, T. D. Çİ. Genel Müdürlüğü'ne bağlı işletmelerden üretim teknolojisi en yeni olan ve entegre tesiste üretim yapan tek işletme İsdemir'dir. Entegre tesislerde üretilen mamullerin maliyetlerini belirlemek zor ve emek alıcı bir süreçtir. Bu sürecin incelenmesi ile çalışma, bundan sonra Demir-Çelik sektörünü muhasebe açısından ele alacak kişilere ışık tutacak ve maliyet muhasebesi ile ilgili işletmede özellik arz eden konuların tespit edilmesinde ve bunların incelenmesinde de yardımcı olabileceği kanısındayız.