Avrupa Birliği ortak tarım politikasına yönelik tarımsal muhasebe veri ağı incelenmesi

Avrupa Birliği Ortak Tarım Politikasına Yönelik Tarımsal Muhasebe Veri Ağı ncelenmesiTaner ALTINKOLDokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsüşletme Anabilim DalıTezli Muhasebe Yüksek Lisans ProgramıFADN sistemi, 1965 yılında kanuni düzenlemeleri yapılıp üye ülkelerinçiftlikleri ile ilgili verileri toplayan, işleyen ve çıktı olarak topluluğa sunan bir Avrupa Birliği organizasyonudur. FADN sistemi, üye ülkeleri kendi içinde bölgelere ayırır, bu bölgelerdekiçiftliklerin çiftçilik türü ve ekonomik büyüklüğü ile ilgili verileri toplar ve çok boyutlu analizler yapar. FADN sisteminin amacı, bu çok boyutlu analizler aracılığıyla sektör ile ilgili daha doğru karalar alınmasını sağlamaktır. Doğrukararlar da doğru veriler ile alınmaktadır. Bu nedenle tarımın kayıt altına alınması gerekmektedir. Bu nedenle, FADN sisteminin amaçlarından biri de tarımın kayıt altına alınmasıdır. Sistemin kendi içerisinde bir organizasyon şeması ve prensipleri vardır. Organizasyon şeması, ulusal düzeyde ve Avrupa Birliği düzeyinde oluşturulan komisyonlar ve yapılardan oluşmaktadır. Bu yapılar ve komisyonlararacılığıyla ulusal düzeyde toplanan veriler, Avrupa birliği düzeyindekikomisyonlara sunulmaktadır. Bu bilgilerin toplanmasında ve sunulmasında temel prensip vardır. Bu temel prensipler, gizlilik ve gönüllülük prensipleridir. Gönüllülük prensibine göre hiçbir çiftçi sisteme katılması için zorlanamaz. Gizlilik prensibi göre, sunulan bilgiler vergi otoritesine karşı gizli tutulmalıdırve çıktılar incelendiğinde bireysel çiftlikler ile ilgili verilere ulaşılamamasıgerekmektedir. Komisyonlar aracılığıyla toplanan veriler, Avrupa Birliği komisyonunasunulduğunda 700'ü aşkın teste tabi tutulmaktadır. Bu testler sonucu hatlıolduğu düşünülen veriler ile ilgili gerekli açıklamaların yapılması istenmektedir. Anlamlı bir açıklaması olmayan yanlış veriler, sisteme dahil edilmemektedir. Toplanan ve testlere tabi tutulan veriler, FADN formatındaki hesap planına kaydedilmektedir. Daha sonraki aşamada veriler, bazı tablolar aracılığıyla topluluğa sunulmaktadır. Sistem çıktılarını karşılaştırmak amacıyla bazı tablo formatları belirlenmiştir. Her sene komisyon tarafından bu tablolar ile ilgili standart sonuçlar sunulmaktadır. Bu sistem içerisindeki aktörler ve sistemin çevresi çok geniştir. Bu nedenle sistemin uygulanmasında bazı zorluklar ortaya çıkmaktadır. Bu zorlukları başında verilere ulaşmama ve verilere doğru olarak ve zamanındaulaşamama gelmektedir. Verilere ulaşamamanın nedenleri, gönüllük prensibi, tarımın kayıt altına alınmaması ve sistem içerisindeki aktörlerin gerekli eğitim düzeyindeolmamasıdır. Bu sorunların çözümlenmesi için çalışanların gerekli eğitimetutulması ve tarımın kayıt altına alınması gerekmektedir. Tarımın kayıt altına alınması için de belli bir standardın olması gerekmektedir. Tarımın kayıt altına alınabilmesi için tarımla ilgili uluslararası muhasebe standardı yayınlanmıştır (IAS 41). Ülkemizde de, 31.12. 2005 tarihinden sonraki hesap dönemlerinde uygulanacak olan, TMS 41 yayınlanmıştır. Bu nedenle, IAS 41'indüzenlenmesinde FADN sisteminin etkili olduğu savunulmaktadır.