Haakon Blankenborg (Arbeiderpartiet), 2004-03-05:
Som eg nemnde i ein replikk tidlegare, er utgangspunktet om reguleringar eller ikkje reguleringar, og om mykje styring eller lite styring, ei form for avsporing av dei fleste debattar, særleg ein debatt om globalisering. Veldig få vil meine at det ikkje er behov for regulering på det globale plan; det er nettopp regulering det er behov for. Det er med det ikkje berre spørsmål om regulering, men om kven det er som skal regulere. Og så har ein ein normal ideologisk, politisk debatt om kva slags reguleringar ein skal ha. For eksempel Framstegspartiet legg vekt på at ein ikkje skal ha reguleringar. Det er klart at ein skal ha reguleringar. Blant anna er ei av dei store utfordringane i verda migrasjon, folk som flytter på seg. Dersom ein heng fast i at alle desse homogene statane – som det skal finnast ti av, etter nokres meining – skal overleve som homogene statar, kjempar ein ein fullstendig tapt krig, fordi folk flytter på seg. Vi har det godet at vi får blanda statar, der ein kan utnytte kreativiteten – som leiaren av utanrikskomiteen var inne på – ved at ulike folk med ulik bakgrunn flytter saman. Det fører til vekst, men det fører også til nye kon-frontasjonar, til nye konfliktar. Det er eitt eksempel på at vi for det første må ha ei form for internasjonal regulering, elles går det heile amok. For det andre må vi erkjenne at det er område der det er for seint å slåst nokon av krigane. Dette er eitt av dei. Der har vi behov for regulering på det globale plan, men vi har også behov for å erkjenne at forandringa har skjedd på det nasjonale plan, og at denne tida med dei homogene statane – dei ti landa som ein påstod vi hadde – er forbi, også for oss. Vi er over i ein multikulturell fase, ein mangekulturell fase – ein kan kalle det kva ein vil, men vi er over i en ny fase, som er eit resultat av globaliseringa. Den debatten må vi også i større grad ta hos oss. Eit anna eksempel på at vi treng reguleringar, men at det kan vere ulike politiske ståstader for å avgjere kva slags reguleringar vi skal ha, er privatiseringa i land som så å seie er under internasjonal økonomisk administrasjon. Det er ikkje utan vidare slik at ei privatisering av vatn, elkraft, eller kva som helst, vil føre til vekst og framgang i eit land. Nokre meiner at ei privatisering er ein sikker veg til framgang. Men det er eit spørsmål om kvar ein står i det politiske landskapet. Arbeidarpartiet meiner at det ikkje er sikkert at privatisering i seg sjølv er noko som fører til framgang. Det kan vere at det er behov for sterk nasjonal styring, til og med offentleg styring, over ein del slike område. Det vi må sikre, er at det i dei landa er eit styresett som ikkje er korrupt, men at det er reell konkurranse, at det er reelt innsyn, og at dette ikkje er ein del av ein måte for makteliten å forsyne seg på. Det må vere effektivt, det må vere gjennomsiktig, det må vere eit godt styresett, men det er ikkje nødvendigvis slik at det skal vere private løysingar overalt. Det kan vere godt nokre stader, andre stader ikkje. Der ser ein at globaliseringsdebatten har teke nokre rare sidespor, for ein del av desse multilaterale institusjonane fremmar kravet om privatisering på område der det slett ikkje er sikkert at privatisering er ei løysing. Dei fremmer eit ideologisk syn. Då må ein også reise seg opp og seie at dette ikkje er eit spørsmål om ein naturgjeven veg inn i eit betre samfunn, men det er ein ideologisk ståstad frå dei som bestemmer i dei multilaterale organisasjonane, anten det er IMF eller kven det måtte vere. Då må også regjeringar, parlamentarikarar og andre stå opp og meine det motsette, når ein meiner at det er nødvendig. Det er ikkje gudgjeve at ei slik utvikling er noko som fører til framgang. Ein må også erkjenne at det er ideologiske skilje med omsyn til kva slags reguleringar ein skal ha. Med andre ord: Det er ikkje eit spørsmål om regulering eller ikkje regulering, det er eit spørsmål om kva slags reguleringar ein skal ha. Og ingen ønskjer ein fullstendig fri verdsorden der det ikkje finst reguleringar. Det som vi derimot har til felles, nokre av oss, er at vi ønskjer sterke globale og regionale organisasjonar som kan stå for desse reguleringane, og at vi innafor dei organa, anten det er regionalt i Europa eller globalt gjennom FN eller andre, kan utkjempe desse ideologiske diskusjonane om kva slags reguleringar vi skal ha. Det er jo eit minimum av erkjenning at ein bruker dei arenaene som er tilgjengelege for det politiske ordskiftet, og at ein ikkje ser på dei som gudgjevne organ som har ein klokskap i seg sjølve. Det er vi som skal fylle dei med den klokskapen som måtte vere der, ut frå vår politiske ståstad. Der skal då Regjeringa begynne å bruke den kreativiteten som regjeringspartia har varsla i innstillinga, om ulike reguleringar og skatte- og avgiftsordningar for å finansiere FN. Der har ein ikkje avvist nokon ting, ifølgje Lilletun, det er berre kreativiteten som gjenstår. Og Regjeringa skal no fylle desse institusjonane med kreativitet og nye ordningar.