Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2019-04-11:
Da vi begynte dagen i dag, leverte Senterpartiet inn eit forslag om at sjølvforsyninga skal opp til 50 pst. innan 2026. No er ho på rundt 30 pst. anslagsvis, på grunn av den tørken som vi har bak oss, men dei siste åra har ho lege på rundt 40 pst. At ein på sju år skal opp frå den situasjonen til 50 pst., er utruleg djervt – utruleg djervt – men det er antakeleg heilt nødvendig, heilt tvingande nødvendig. Den situasjonen vi ser globalt, er at stadig meir jord blir forpint. Store delar av verda kan ein ikkje bu i. Ein kan ikkje drive jordbruk der ein dreiv jordbruk før. Verdas kornorganisasjon seier at vi no framover vil sjå ein nedgang i kornproduksjonen globalt, og det vil ramme alle som importerer, slik som Noreg gjer. Vi importerer i ganske stor stil, både korn og ulike typar innsatsfaktorar til å forsyne vår eigen matproduksjon og jordbruk. Noreg må gå ein slik veg der vi tilpassar bruken av jorda. Vi tar i bruk meir jord enn det vi gjer i dag. Vi tar tilbake jord frå det som har gått ut av bruk. Vi tilpassar dyra den nye verkelegheita, tilpassar dei dei norske arealressursane, ikkje innsatsfaktorane som vi importerer, men vi tilpassar kua norsk areal. Ikkje minst tilpassar vi kosthaldet norske ressursar, altså vi fortset kjøtetinga i Noreg og aukar den. Det vil vere i direkte konflikt med både importvern og norsk produksjon av kjøt. Vi vil ikkje kunne forsyne det åleine. Vi er i ein situasjon der vi må leggje om ganske dramatisk, men omlegginga kan jo ikkje skje dramatisk, for vi har driftsstrukturar her som har tilpassa seg rådande regime. Ein har investert mykje. Nokon har tatt opp uhorveleg mykje gjeld i den situasjonen vi har vore i, og så skal vi plutseleg leggje om. Vi må leggje om så raskt vi kan, og da må vi i alle fall ha eit 20-årsperspektiv. I løpet av dette 20-årsperspektivet skal vi også halvere eller fjerne alle utslepp frå Noreg. Så det er ein ganske dramatisk situasjon ein står i, her og no – omlegging raskt, men utan havari. For å seie litt om kva mi vurdering av regjeringa si linje er: Her viser ein til jordbruksmeldinga, jordbruksoppgjeret og statsbudsjettet. I jordbruksmeldinga – det er heilt riktig – stod det noko om klima, men det stod ingenting om tørke. Det var ingen som såg det kome. Det var ingen som trudde at ein plutseleg skulle stå i fare for å tømme norske vassmagasin, og at tørke skulle slå ut store delar av norsk kornproduksjon – ingen såg det kome, og plutseleg var det ein realitet. Ikkje eingong i klimaforliket for nokre år sidan stod det eitt ord om tørke. Varmare, villare, våtare var omkvedet da. Ingen føresåg at vi faktisk kunne hamne i ein situasjon i Noreg med for lite vatn. Det var heilt utenkjeleg. Da var det fokus på drenering og grøfting og slike ting, som er kontraproduktivt for tørke, for å seie det slik. Så vi må endre rytmen vi har no, der vi med ganske mange års mellomrom får ei større stortingsmelding om jordbruket, der det skjer i samband med oppgjera og statsbudsjettet. Vi bør ta inn over oss den nye situasjonen, leggje om takta og omstillinga av norsk jordbruk. Det bør skje no. Viss ikkje kan dette få fatale konsekvensar for norsk matproduksjon og for strukturen i norsk jordbruk. Så vi treng ei aktiv regjering som er mykje meir på i desse spørsmåla. Vi treng eit aktivt storting, og vi treng ei aktiv næring dersom vi skal klare å løyse den situasjonen vi står i.