Gjermund Hagesæter (Fremskrittspartiet), 2007-05-29:
Det som vi skal behandle i denne saka, er forslag til ny lov om verdipapirhandel, verdipapirhandellova, og ny lov om regulerte marknader, børsloven. Dei to lovforslaga vil gjennomføre EØS-reglar som svarer til direktiv 2004/39/EF om marknader for finansielle instrument, forkorta MiFID, direktiv 2004/109/EF om utskrivars informasjonsplikter, rapporteringsdirektivet, og direktiv 2004/25/EF om overtakingstilbod. Lovforslaga byggjer på Verdipapirmarkedslovutvalgets to delutgreiingar i NOU 2005:17 Om overtakelsestilbud(tilbudsplikt og frivillige tilbud ved oppkjøp av selskaper) og NOU 2006:3 Om markeder for finansielle instrumenter Gjennomføring av MiFID og transparencydirektivet. (tilbudsplikt og frivillige tilbud ved oppkjøp av selskaper) Gjennomføringa av dei tre EU/EØS-direktiva vil vidareføre og til dels styrkje dei omsyna som ligg bak gjeldande verdipapirhandel- og børslov. Direktiva inneber ei større grad av harmonisering av viktige rammevilkår for verdipapirmarknadene innan EU/EØS-området. Gjennomføringa av MiFID i norsk rett inneber bl.a. at verdipapirforetak og marknadsplassar, børsar mv. i større grad enn i dag vil kunne drive verksemd innan heile EU/EØS-området på bakgrunn av sin heimlandskonsesjon. Dette vil auke tilbodet for investorar ved val av meklarføretak, og norske meklarføretak vil lettare kunne yte tenester til kundar i heile EU/EØS-området. Gjennomføringa av rapporteringsdirektivet i norsk rett vil bl.a. innebere at bedrifter og andre utskrivarar av finansielle instrument blir underlagde harmoniserte rapporteringsreglar i heile EU/EØS-området, noko som kan gjere det enklare og billigare for bedrifter å hente inn kapital i den europeiske verdipapirmarknaden. Gjennomføringa av direktivet om overtakingstilbod legg til rette for auka integrering av dei europeiske marknadene ved å skape felles rammer for overtakingstilbod for selskap som er opptekne til notering på regulert marknad innan EØS-området. Direktivet fastset grunnleggjande spelereglar for oppkjøp av selskap med aksjar noterte på ein regulert marknad i ein EØS-stat. Hovudomsynet bak direktivet er beskyttelse av minoritetsaksjonærane. Dei tre direktiva føreset vesentlege endringar i verdipapirhandellova og børsloven, og i tråd med Verdipapirmarkedslovutvalgets forslag blir det altså foreslått ein ny lov om verdipapirhandel og ein ny lov om regulerte marknader. Det fann ein ut var meir føremålstenleg enn å flikke på dei tidlegare lovane. På dei aller fleste områda er finanskomiteen samla i denne saka. Men ikkje på alle område. Departementet og fleirtalet går lenger enn kva direktiva krev, på enkelte område. Det er ein del av opposisjonen sterkt ueinig i. Det er også eit poeng at det er enkelte ting som kan skape tolkingsproblem, og som derfor burde vore litt klårare presiserte. Desse lovane regulerer eit område der det er store summar involverte, og dersom det blir tolkingsproblem og uvisse, kan det koste svært mange pengar. Eg vil ta for meg dei tre delane, og startar med gjennomføringa av MiFID, proposisjonens del I. Her er det semje på dei fleste punkta. Denne delen sikrar at Noreg på dei fleste områda får same rammevilkår for finansmarknadene som våre naboland. Det er sjølvsagt veldig positivt. Ein samla opposisjon konstaterer likevel at ein på enkelte område legg opp til at norsk finansnæring skal ha andre og strengare regler enn finansnæringane i andre EØS-land. Det er ikkje så positivt. Strengare rammevilkår kan gi ei uheldig konkurransevriding som det er vanskeleg å sjå konsekvensane av, spesielt på litt lengre sikt. Dette gjeld bl.a. avgrensingane for tilsette og tilknytte agentar i verdipapirføretak til å spare i aksjar og verdipapirfond. Her er reglane langt strengare enn reglane for verdipapirføretak som har hovudsete i andre EØS-land. Dette medfører at EØS-verdipapirføretak som har filial i Noreg, vil ha andre og mindre strenge reglar på dette området enn norske verdipapirføretak i Noreg. Reglane som vi skal vedta i dag, vil også i utgangspunktet gjelde for kredittinstitusjonar som berre yter avgrensa investeringstenester. På denne bakgrunnen viser eg til verdipapirhandellova § 1–3, der det er heimel for at Regjeringa kan utarbeide forskrift til å frita ein del av dei som yter avgrensa investeringstenester, frå bl.a. plikt a til å føreta lydbandopptak. Eg går ut frå at Finansdepartementet og Regjeringa vil gå grundig inn i dette og vurdere eit slikt fritak. Saksordføraren konstaterer òg at det er brei einigheit om at det skal utvisast fleksibilitet, slik at mindre bankar og bankane sine filialnett ikkje vert underlagde unødvendige organisatoriske krav. Det kjem fram i merknader både frå fleirtalet og frå opposisjonen. Eg håpar, og går sjølvsagt ut frå, at departementet følgjer det opp. Det er nemleg viktig både ut frå konkurranseomsyn og ut frå behovet for ein mest mogleg landsdekkjande distribusjon av ulike banktenester og tilbod. Når det gjeld proposisjonens Del II, Gjennomføring av rapporteringsdirektivet, omfattar denne m.a. den såkalla flaggeplikta. Direktivet inneber at flaggeplikt no vil kunne utløysast utan at det skjer nokon handel, altså ved passivitet. Det kan diskuterast kor fornuftig det er, men det er i alle fall slik reglane er, og der har ein òg følgt direktivet. Når det gjeld språket, delte Verdipapirmarkedslovutvalet seg i eit fleirtal og eit mindretal i spørsmålet om kva språk ein kan bruke ved offentleggjering av opplysningar. Mindretalet i utvalet foreslo at ein kan gi opplysningane på norsk, svensk, dansk eller engelsk, og fleire høyringsinstansar, blant dei Kredittilsynet, har støtta dette. Departementet støtta her fleirtalet og foreslår at berre norsk kan nyttast. Kredittilsynet kan likevel dispensere frå dette og delegere til Oslo Børs retten til å dispensere. Uansett er det ein hovudregel at berre norsk kan nyttast ved informasjon. For prospekt er det ikkje tilsvarande krav, jf. lovforslagets § 7-17, som slår fast at prospekt i utgangspunktet skal utarbeidast på norsk, svensk, dansk eller engelsk. Det fører med seg at ein då får ein forskjell i regelverket når det gjeld generell informasjon og når det gjeld prospekt. Eg vil òg føye til at enkelte selskap, m.a. Statoil, held sine møte på engelsk, men når informasjon skal givast, må han vere på norsk. Uansett er ikkje dette noko stort problem, for dei aller fleste selskapa presenterer i utgangspunktet informasjonen på norsk, så ein skal ikkje dramatisere betydninga av dette. Eg går òg ut frå at Kredittilsynet, eventuelt Oslo Børs, kjem til å dispensere frå dette dersom det er føremålstenleg. Når det gjeld Del III, Gjennomføring av direktivet om overtakelsestilbud, foreslår fleirtalet å setje grensa for tilbodsplikt til 33,3 pst., mot dagens 40 pst. Mange andre land opererer med ei grense på 30 pst. Dette medfører at Noreg dermed skil seg ut frå det som tilsynelatande kan vere ein europeisk standard. Ei rekkje instansar har overfor finanskomiteen reist spørsmål ved fleire sider av tilbodspliktreglane. Fleire overtakingssituasjonar dei seinare åra har vist at reglane er uklare og dermed har gitt opphav til ei rekkje tvistar. Overtakingssituasjonar er sterkt fokuserte i finansmarknaden og involverer store verdiar. Potensialet for svekt tillit til den norske marknaden er derfor betydeleg om ikkje rammeverket er tilstrekkeleg klart. Derfor bør Regjeringa fortløpande vurdere behovet for ein heilskapleg gjennomgang av reglane om overtakingssituasjonar, under dette tilbodspliktgrensa på 33,3 pst. kontra 30 pst. Det antek eg òg at departementet vil gjere så snart ein får litt erfaring med desse lovane, og òg med dei forskriftene som er heimla i desse lovane. Til slutt vil eg fremje dei mindretalsforslaga som Framstegspartiet står bak anten åleine eller saman med andre parti.