Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2018-02-06:
Jord og hav er på mange måtar grunnlaget for eksistensen til Noregs befolkning. Korleis vi forvaltar jord og hav på lang sikt avgjer korleis vi som nasjon vil ha det og korleis vi vil overleve i tida som kjem. Derfor er det forslaget som vi behandlar i dag, av djup betydning for staten Noreg og den norske befolkninga, på same måte som spørsmål kring hav også er det. Noreg har eit ganske utfordrande utgangspunkt, berre 3 pst. er overflatedyrka mark. Innmarksbeite er det som utgjer desse tre prosentane, og berre 30 pst. av det igjen er det mogeleg å dyrke matkorn på. Så Noregs utgangspunkt er utfordrande, og verda er i endring, som representanten frå Arbeidarpartiet var inne på: Vi ser auka usikkerheit. Klimaendringane og øydelegginga av miljøet fortset, gjerne i eit høgare tempo enn vi har spådd tidlegare. Alt dette utfordrar desse store ressursane vi har. I den situasjonen kan vi vel seie at jordvernet i beste fall står på staden kvil. I verste fall går det feil veg. Viss vi skal snu denne utviklinga, viss vi verkeleg skal styrkje desse områda, må vi ta vare på den jorda vi har, vi må styrkje ho, og så må vi auke utnyttinga av norske arealressursar. I tillegg må vi ha ein beredskap i tilfelle ting går gale. Og i den situasjonen vi lever i i dag, med klimaendringar, veit vi at det oftare og oftare kan gå gale. I tillegg har vi ein sikkerheitssituasjon internasjonalt som ser ut til å forverre seg. For SV er den overordna konkretiseringa av dette bildet – éin – å styrkje jordvernet og – to – å auke kvaliteten på jorda. Derfor er det dessverre eit mindretal, men eit kraftig mindretal, som her går inn for å auke karbonopptaket, at Noreg skal slutte seg til Frankrikes initiativ om 4 promille per 1 000 dekar i auka karbonopptak i jorda. Det høyrast kanskje smått ut, men vi veit at auka karbon gir betre kvalitet på jorda. Så éin ting er å styrkje vernet av jorda, det andre er å få meir ut av jorda, rett og slett å gjere ho meir dyrkbar, av høgare kvalitet. Det er avgjerande viktig for SV å leggje om landbruket, frå ein stadig vekk meir importavhengig matforsyning til ein meir sjølvforsynt landbrukspolitikk – kort sagt å ta jorda i bruk, å leggje ein landbrukspolitikk der vi tar i bruk meir av areala som ligg i utkanten, der vi får fleire små bruk. Det er vegen Norge må gå viss vi skal ha eit mål om auka sjølvforsyning. Saka vi behandlar i dag, der eit fleirtal på mange måtar dyttar spørsmålet inn til revidert nasjonalbudsjett, trur eg er fornuftig. Da vil vi få eit større kunnskapsgrunnlag å byggje dette på, og det vil vere eit større grunnlag for fleira til å ta stilling til nye tiltak som kan styrkje strategien for jordvern. Vi har også eit fleirtal for å etablere ei beredskapsordning for korn. Det trur vi er avgjerande viktig. Vi må ikkje vere naive i den tida vi lever i. Vi kan ikkje seie at vi på den eine sida må styrkje politi, forsvar osv. og hausse opp den usikkerheita vi lever i i verda, men at vi på matfeltet berre skal dempe det heilt ned og ha ein heilt annan inngang. Vi må ha eit edru forhold til desse spørsmåla. Det er openbert at vi i Noreg – med den vesle tilgangen vi har til areal kor det kan dyrkast korn – treng å ta våre forholdsreglar. Det er ingen forslag vi i SV står bak aleine, men vi vurderer altså forslaget som Senterpartiet har kome med. På mange vis er vi einige i veldig mange av dei forslaga som Miljøpartiet Dei Grøne har kome med. For oss har det vore viktig å sørgje for eit fleirtal, slik at vi kan gå vidare og få ein ny runde på dette i samband med revidert nasjonalbudsjett. Så vi vurderer om vi kanskje også – sekundært – skal røyste for forslaga til Miljøpartiet Dei Grøne. Den primære linja vår her er å få eit tydeleg fleirtal som faktisk vil snu den utviklinga som vi er ein del av no.