Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2008-01-15:
Fag- og timefordelinga for elevar i grunnopplæringa er regulert gjennom forskrift til opplæringslova. Forskrifta set eit minste timetal for kvart fag elevane har i vidaregåande skule. Av lova følgjer at elevane har rett til opplæring i samsvar med det. Skule er eit av satsingsområda til Regjeringa, m.a. har Regjeringa som mål at det skal verte tilsett fleire lærarar i skulen. Det er derfor bekymringsfullt at departementet har teke imot signal om brot på elevane sine rettar i enkelte fylkeskommunar, ved at elevane ikkje får det timetalet dei har krav på. Vi følgjer uviklinga gjennom ordinære rapporteringar frå kommunane og fylkeskommunane. Førebelse GSI-tal, tal frå Grunnskolens informasjonssystem, for skuleåret 2007-2008 viser at det historiske lyftet i kommuneøkonomien ikkje har gitt utslag i auka ressursbruk i grunnskulen - gjennomsnittleg gruppestorleik har halde seg på eit stabilt nivå dei siste par åra, og lærartettleiken har altså ikkje vorte auka slik vi hadde forventa. I vidaregåande opplæring har talet på elevar auka betydeleg, mens lærartettleiken har halde seg på eit stabilt nivå dei siste par åra. Statistikk for inneverande skuleår ligg endå ikkje føre for vidaregåande opplæring. Elevane er blant dei som kjenner forholda ved den enkelte skulen best. Det er derfor òg viktig at elevane og deira foreldre tek opp saka med skulen si leiing eller med skuleeigaren dersom dei har mistanke om at regelverket vert brote. Eit lokalt engasjement er sentralt for å sikre ein god skule. Eg kan òg nemne at eg kjenner heilt konkret til ei av dei sakene som har vore omtalte i media. Den saka vart det sett fingeren på på grunn av ei melding frå ein person på ein skule til departement og lokale myndigheiter som førde til at fylkesmannen gjekk inn i saka, m.a. på initiativ frå statsråden og departementet. Det betyr likevel ikkje at vi kan overlate ansvaret til nokon andre enn dei som har ansvaret, altså nasjonale og lokale myndigheiter. Fylkesmannen si hovudoppgåve på utdanningsområdet er å føre tilsyn med skuleeigaren, altså kommunane og fylkeskommunane, for å sikre at grunnopplæringa vert driven i samsvar med opplæringslova og privatskulelova. I 2008 vert tilsynet styrkt med 7,5 mill. kr for å auke kvaliteten og omfanget på tilsynet som skal gjennomførast. Det er ikkje akseptabelt om elevane ikkje får dei timane dei har krav på. Eg er derfor oppteken av at vi får eit så godt bilete av situasjonen som mogleg, samtidig som vi sikrar dei rettane som elevane har. Utdanningsdirektoratet har derfor i brev av 7. desember 2007 etter betydeleg planlegging gitt fylkesmennene i oppdrag å gjennomføre skriftleg tilsyn med at fylkeskommunane oppfyller det fastsette minstetimetalet for opplæring av elevar i vidaregåande skule. Fylkeskommunane skal, gjennom tilsynet, dokumentere at elevane får det fastsette timetalet som dei har krav på. Resultatet av tilsynet vil verte rapportert til Utdanningsdirektoratet innan utgangen av mai 2008. I den grad det vert avdekt brot på regelverket, vil fylkesmannen gi fylkeskommunane pålegg om å rette på forholda. Gjennom ein god kommuneøkonomi har Regjeringa lagt til rette for at kommunane og fylkeskommunane skal kunne gi ei god opplæring. Departementet følgjer uviklinga gjennom ordinær rapportering frå kommunar og fylkeskommunar. I tillegg vil eit målretta og effektivt statleg tilsyn bidra til at elevane får den opplæringa dei har krav på. Vi må med andre ord fortsetje med den politikken vi har, med å styrkje økonomien til dei som har ansvar for å drive skule, kommunar og fylkeskommunar. Vi må kritisk vurdere ressursgrunnlaget for den norske skulen i lys av det vi no har sett av internasjonale undersøkingar, og sørgje for at det er bra. Samtidig vil det uavhengig av løyvingar vere eit behov for å sjekke at elevar får oppfylt dei rettane dei har på ulike område. No er vi særleg opptekne av det temaet som interpellanten tek opp, nemlig å sjekke at dei får det fag- og timetalet som dei har krav på. Derfor er det eit eige tilsyn som vil rapportere tilbake til Utdanningsdirektoratet i mai 2008.