Solveig Sundbø Abrahamsen (Høyre), 2020-12-18:
Gode velferdstenester og konkurransekraft for næringslivet krev både moderne infrastruktur med høg kvalitet og effektive og sikre transportløysingar. Teknologiutviklinga gjev enorme moglegheiter i samferdselssektoren. Ny teknologi og nye løysingar kan gje auka bevegelsesfridom til alle samtidig som kostnadene, utsleppa, ulykkene og køane kan reduserast. Sidan 2013 har me hatt ei historisk satsing på samferdsel, og samferdselsbudsjetta er nærmast dobla. Men løyvingar aleine er ikkje nok. Like viktig er det at me evnar å utnytte ressursane maksimalt. Eit godt eksempel på det er opprettinga av vegselskapet Nye Vegar AS, som har vore ein stor suksess. Opprettinga av selskapet har vist at konkurranse også innanfor bygging av infrastruktur gjev gode resultat med lågare kostnader og samtidig betre resultat. Me får meir veg att for pengane me brukar. Statens vegvesen må få same verktøy som Nye Vegar har. Eg er glad for at det no går føre seg utprøving av to modellar for tidleg involvering av entreprenør som Statens vegvesen kan teste ut. Målet er å finne dei mest effektive løysingane for gjennomføring av vegprosjekt og at løysingane kan bidra til å kutte kostnader og kortare byggjetid. Statens vegvesen fortener skryt for E6 i Hedmark og rv. 3 gjennom Østerdalen som opna i sommar til 1,5 mrd. kr mindre enn budsjettert. Det same skjer i mitt heimfylke, Telemark, på rv. 36, der vegprosjektet Seljord–Bø blir ferdigstilt før tida 30 pst. under budsjett. Her blir det frå Statens vegvesens side peika på samarbeid med entreprenør og god planlegging. Takstane på denne strekninga vil bli sette ned til glede for mange. Akkurat som med endringar i måten å tenkje å byggje veg på ønskjer Høgre at ein får ei betre samordning av bygging av infrastruktur mellom kommunane, statlege og eventuelt private aktørar. I mitt heimfylke Telemark, i Kvitseid kommune, ønskjer kommunen å få til ein lenge etterlengta gang- og sykkelveg samtidig som dei arbeider med nytt vatn- og avløpsanlegg på same strekninga. Dette burde vere ein fornuftig bruk av ressursar, og eg er glad for at det er ein samla komité som ber statsråden om å følgje opp dette viktige punktet. Regjeringas satsing på utbygging og vedlikehald av jernbanen utgjer, saman med jernbanereforma, den største satsinga på norsk jernbane på over 50 år. Målet med jernbanereforma er å gje dei reisande eit betre togtilbod samtidig som me får meir og betre jernbane for pengane. Konkurranse òg på jernbanen fungerer. Det legg til rette for meir innovasjon i sektoren og utnyttar ressursane betre enn tidlegare. Regjeringas strategi for digitalisering av offentleg sektor og den omfattande utbygginga av den digitale infrastrukturen er viktig for å gje innbyggjarane, næringsliv og frivillig sektor ein enklare kvardag. Den viktigaste føresetnaden for å få dette til er at alle husstandar og private og offentlege verksemder får eit tilbod om breiband med god kvalitet. Digitalisering er og vil vere eit kraftfullt verkemiddel for å nå måla om forenkling og effektivisering av offentleg sektor. Det er viktig at det offentlege kan tilby innbyggjarane moderne løysingar i ei digital tid. For me nordmenn er storforbrukarar av digitale verktøy. Ifølgje Kompetanse Norge kjem det i ei undersøking fram at 86 pst. av befolkninga brukar digitale verktøy som internett, smarttelefon, datamaskin eller nettbrett. Undersøkinga viser at i dei siste ti åra har andelen ikkje-digitale falle frå 24 pst. til 14 pst. Digital inkludering har òg blitt endå viktigare etter covid-19 når mykje av samhandlinga i samfunnet går føre seg digitalt. Digital kompetanse og deltaking i heile befolkninga gjennom livsløpet er ein sentral føresetnad for å hente ut gevinsten av digitalisering i offentleg og privat sektor. I statsbudsjettet føreslår ein midlar til tilbod om rettleiing i grunnleggjande digital kompetanse i alle landets kommunar, noko statsråd Hofstad Helleland òg poengterte i innlegget sitt. Tilgang til raskt og stabilt breiband er grunnleggjande og viktig for at me kan bu, arbeide og drive næring i heile landet. Tilbodet om høghastigheitsbreiband har auka betydeleg dei siste åra, frå 63 pst. av husstandane i 2013 til om lag 90 pst. av husstandane i dag. Dagens regjering har lagt til rette for tidleg 5G-utbygging, bl.a. gjennom å kjøpe fri frekvensar frå Norges televisjon, som no er tildelt mobilnetteigarane. 5G-utbygginga er i full gang, og netteigarane har mål om nasjonal dekning i løpet av tre–fire år. Det er eit godt utgangspunkt for teknologiutviklinga me ser på samferdselsområdet med smarte byar og sjølvkøyrande bilar. 5G-utbygginga blir ein ny epoke i digitaliseringshistoria.