Ingmar Ljones (Kristelig Folkeparti), 2001-10-26:
Det har vore interessant å følgja debatten i tilknyting til forhandlingane på Sem og skipinga av Regjeringa. Det har spesielt vore fokusert på ulikskapen i samarbeidspartia sine program. Men som kjent er det ikkje ulikskapane som kan leggja grunnlaget for godt samarbeid, det er derimot det som desse partia har felles. Sem-erklæringa har lagt eit godt grunnlag for kursendring, som vil opplevast positivt for mange. Eg vil fokusera på nokre område som etter Sem-erklæringa og regjeringserklæringa vil merkast positivt. Som kommune- og bypolitikar gjennom mange år har eg sett klårt uheldige sider ved gjeldande barnehagepolitikk. Mange småbarnsforeldre har stram økonomi, med studielån, store etableringsutgifter og utgifter til barnehage. Det er store variasjonar i foreldrebetalinga for ein barnehageplass, den kan variera mellom frå i underkant av 3 000 kr til over 5 000 kr pr. månad pr. barn. No veit vi at det heller er unntaket enn regelen at foreldra kan velja barnehage og på den måten betalingssats. Dette opplever ein som urimeleg, og det er urimeleg. Dette føreslår no Samarbeidsregjeringa å retta opp ved at godkjende offentlege og private barnehagar får ei samla overføring frå staten. På den måten vil altså dei private og dei offentlege barnehagane bli stilte likt, og foreldra vil ikkje merka skilnad på dei tilboda dei får. I Sem-erklæringa heiter det på side 47 om kommuneøkonomien: «Overstyringen av kommunesektoren gjennom lover, forskrifter og øremerkede tilskudd som ikke er begrunnet i overordnede nasjonale hensyn, må reduseres.» Her har Samarbeidsregjeringa vist at ho vil gi kommunepolitikarane ansvar og handlefridom i staden for detaljstyring – slik det har vore i altfor stor grad – av alt og alle. Dette vil gjera kommunepolitikken meir interessant, og kommunepolitikarane kan få ansvar for det dei har gjort, ikkje for det sentrale styresmakter har bestemt. Altfor ofte er det kommunepolitikarane som blir skyteskive for vedtak som er gjorde på sentralt hald. Regjeringa Bondevik si miljøsatsing vil også vise att – og eg vonar det kan skapast optimisme både lokalt og sentralt. Eg registrerte med glede miljøvernministeren sitt sterke engasjement frå første dag for å få bort den øydeleggjande forureininga frå Sellafield-anlegga. Store mengder radioaktivt avfall påverkar, ja faktisk øydelegg, den delen av livsgrunnlaget vårt som vi er heilt avhengige av, og det har monaleg større omfang enn det vi trudde tidlegare. Det er heilt utruleg at det i dag, nettopp no, blir sleppt ut technetium frå Sellafield som kan øydeleggja livsgrunnlaget i store havområde generelt og langs kysten vår spesielt. Vi har inga tid å missa, og miljøvernministeren og Regjeringa treng støtte for omgåande å få til avtalen som kan stoppa dei dødbringande utsleppa. Det er vel ingen i Stortinget som kan vera ueinig i dette. Regjeringa går også inn for å bruka naturgass slik det er omtalt på side 17 i Sem-erklæringa. Noreg kan bli eit føregangsland innan forskning og i utprøving av ny teknologi som kan utnytte ein vesentleg større del av naturgassen enn tilfellet er i dag ved konvensjonell teknologi. Det er spennande å bli orientert om forskarane sitt arbeid med prosjekt der CO2-gassen kan skiljast ut og brukast som viktig ressurs, m.a. i produksjonen av fiskefôr. I går kom det ein rapport frå eit av desse forskingsmiljøa der dei kunne gjera greie for at CO2 kan skiljast ut og vera ein ressurs i arbeidet med å produsera fiskefôr. Så eg trur nok at både Olje- og energidepartementet og Miljøverndepartementet snart vil få den dokumentasjonen på bordet og på den måten kunna starta eit godt arbeid slik at vi kan semjast om å bruka naturgassen på ein meir riktig måte. Vi må no ta oss tid til å leggja bruken av naturgassen fram på ein annan måte, og det som tidlegare var sett på som ei ulempe, kan no bli ein fordel i arbeidet. Vi kan på den måten tillate oss å få ein storstilt bruk av naturgassen her til lands. Vi er inne i «Miljøets tiår», og her vil nok miljøvernministeren og olje- og energiministeren ha sentrale roller i det arbeidet som skal skje.