Hallgeir H. Langeland (Sosialistisk Venstreparti), 2005-03-15:
Eg startar med å ta opp SV sine forslag og dei forslaga me står saman med andre om. Eg ber om at forslag nr. 11 blir sett opp mot innstillinga til I i endeleg votering. Eg vil så starta med å snakka litt til den framtidige regjeringspartnaren min om dette med CO2. Det er slik at det er to ting ein må opplysa Arbeidarpartiet om. Det eine er at SV ikkje har skrive noko om røyr ut frå Grenland i forslaget sitt. Me har skrive det same som i forliket. Men me har ein del vilkår, veldig klare vilkår knytte opp mot klima, når det gjeld røyr til Grenland. Det andre gjeld kunnskap om CO2-injeksjon. SV har to gonger foreslått konkrete prosjekt på Kristin-feltet og Grane-feltet knytte opp mot CO2-injeksjon og knytte opp mot noko som me har snakka om i dag, bygging av CO2-frie gasskraftverk offshore. Det har SV foreslått to gonger, på to prosjekt. Med dette har Arbeidarpartiet blitt oppdatert på kva SV faktisk har gjort. Sjølv om Onarheim i dag vrir seg, har SV fleire gonger inngått miljøforlik med Regjeringa. Eg høyrer i dag at Onarheim helst ikkje vil snakka om det, men han vil snakka om SV som den store faren i den nye regjeringa. Men då er det veldig greitt å minna Onarheim og Høgre på at Høgre faktisk har klart å samarbeida med SV i fleire miljøsaker. Onarheim har aldri skrytt av SV, så vidt eg veit i alle fall, frå denne talarstolen, om dei miljøforlika. Men statsministeren har fleire gonger i debattar opplyst det norske folk om at denne regjeringa faktisk har miljøfleirtal og fleire gonger har inngått forlik med SV. Nokre set pris på dette. Høgre set tydeligvis ikkje pris på det. Venstre og Kristeleg Folkeparti får sjølve velja sine partnarar i framtida. Men dessverre er det no slik, og det har nok delvis Høgre skylda for, at klima- og miljøpolitikken til Regjeringa ikkje er særleg mykje å skryta av lenger. Høgre har stramma grepet på Regjeringa. I fjor etablerte dei storkoalisjonen på ny. Då gjekk Høgre til Arbeidarpartiet og sørgde for å inngå eit forlik i klimapolitikken med Arbeidarpartiet, med Venstre og Kristeleg Folkeparti på slep. Me kan tenkja oss kor mykje klima- og miljøpolitikk det blir ut av ein slik konstellasjon. Sjølv om Arbeidarpartiet har ein del konstruktive sider knytte til det me snakkar om, er det her ei svært stor utfordring når det gjeld klima- og energipolitikk for det nye regjeringsalternativet. Men lat oss dvela litt ved den eksisterande regjeringa og den førre Bondevik-regjeringa. 9. mars 2000 var det nettopp Høgre og Arbeidarpartiet som kasta Bondevik I på klima, på gass. Det var altså dei to partia som i dag står fram som dei gode vennene, som då òg stod saman om å kasta vekk ein miljøvennleg politikk, slik me òg ser tendensar til i dag. SV var tydelege på at me ønskjer å gå vidare med statsråd Widvey og Høgres Leif Frode Onarheim i det forliket som me faktisk snakkar om i dag. For dette forliket som me diskuterer, er eigentleg eit resultat av eit tidlegare forlik med SV. Men me sette tydelege vilkår for å gå inn i det samarbeidet. Det måtte ikkje slå negativt ut i klimarekneskapen. Me ønskjer å ha nokre teknologikrav på Kårstø. Me ville ha eit statleg selskap som kunne ha koordineringsansvar for CO2-fanging og bruk av CO2, og me ville i drøftingane med regjeringspartia ha oppe å gå eit konkret injeksjonsprosjekt offshore, f.eks. Gullfaks. Me ville også sjølvsagt gå vidare på dei drøftingane me hadde sist knytte opp mot løysingar for infrastruktur. Me hadde registrert at Regjeringa hadde lagt fram forslag om båt, men me var opne for å diskutera andre løysingar på vegen. Sidan høyrde me ingen ting frå Regjeringa. Då forsvann Regjeringa, med Onarheim og Høgre i spissen, til Arbeidarpartiet. Då fekk me altså ikkje noko resultat som kunne ha gjort noko eller gjort dagen i dag til ein god dag i forhold til Noreg som miljønasjon. Då kunne me ha fått t.d. eitt konkret prosjekt som kunne ha redusert klimagassutsleppa gjennom injeksjon. Men Høgre ville tilbake til sin gamle kamerat, 9. mars-kameraten frå 2000, Arbeidarpartiet. Dei hadde ei felles forståing av dette og drog med seg Venstre og Kristeleg Folkeparti. Bondevik gjekk altså av fordi han ikkje ville byggja sterkt forureinande gasskraftverk. I dag ser me Bondevik II, som nærast er ein miljøversting. Dei byggjer no sterkt forureinande gasskraftverk på Snøhvit. Dei skal leggja ned grunnsteinen til sterkt forureinande gasskraftverk på Kårstø. Dei legg til rette gjennom forliket i dag for røyrsubsidiar inn til Skogn, slik at ein kan få sterkt forureinande gasskraftverk der, og me veit ikkje kva som kjem til å skje i Grenland. Sett i forhold til Bondevik I og Bondevik II, og med Kristeleg Folkeparti sine auge, er det snakk om ei svært stor endring. Eg tippar at Kristeleg Folkeparti har stor kunnskap om kor vanskeleg det er å vera i ei regjering med Høgre – kunnskap som SV kan ha nytte av i samband med sitt regjeringsalternativ, for her er det jo snakk om å gå frå å vera ein klimahelt, som vitterleg Bondevik I var, til å bli ein klimabanditt, som Bondevik II i dag framstår som. SV sin hovudprofil er at me skal ha forslag som reduserer klimagassutsleppa, og som bringar Noreg i front og gjer Noreg til ein miljønasjon. Det betyr ikkje at me ikkje skal ha gass til industrien. Sjølvsagt skal me ha gass til industrien! Me skal òg gjera norsk industri verdsleiande, spesielt knytt opp mot reduksjon av klimagassutslepp. For eksempel er me òg einige når det gjeld Hammerfest Energi, at me skal sørgja for å få den piloten opp å gå, for der har ein altså eit opplegg for å redusera klimagassutslepp knytte opp til energiproduksjon. Det betyr at vår hovudprofil sjølvsagt framleis er fornybar. Me ønskjer å hushaldera best mogleg med det me har. Men det er altså ting me òg er med på knytte opp mot gass, knytte opp mot fossile brensel, men føresetnaden er at det ikkje skal svekkja klimagassrekneskapen vår. Gasskraftdebatten illustrerer på ein måte kor tafatt fleirtalet her er. No har ein i ti år, anten frå Framstegspartiet, Arbeidarpartiet eller andre, ropt på gasskraft: No må me byggja gasskraftverk! Statsråd Widvey seier: No skal me leggja ned grunnsteinen når det gjeld gasskraft. Ja, i ti år har dei snakka om ulike modellar for gasskraftverk. Men det er berre eitt som er bygt, og det er på Snøhvit. Alle dei andre som ein har sagt var heilt nødvendige, har ein ikkje klart å byggja. Så dette er – med respekt å melda – ein tafatt gjeng når det gjeld resultat i forhold til dei løfta dei gjev i valkampar og andre stader! SV sin hovudprofil er framleis å vera fornybar, å hushaldera meir effektivt med det me har. Me har ei eiga pakke når det gjeld energi, som går på 20 TWh innan 2010, som er fornybar, og som faktisk skapar ein del arbeidsplassar, f.eks. innafor bioenergi. Eit gasskraftverk, som alle her vil ha fatt i, skapar ikkje mange arbeidsplassar. Det skapar sjølvsagt nokre når dei blir bygde ut, men ikkje etterpå. Sponheim har sagt at me kan skapa 4 000–8 000 arbeidsplassar innafor bioenergi. Det er ein ikkje oppteken av. Me må jo sjå på kva som både tek vare på miljøet og skapar arbeid. Den kombinasjonen har SV. Den saknar me, som mange andre parti her. Der det er vilje, er det ein veg, sa industrimannen Sam Eyde for 100 år sidan – han var veldig fornybar – og det er SV heilt einig i. SV har verkeleg vilje i klima- og arbeidsplasspolitikken. Derfor har SV ei rekkje forslag som viser vilje, og som viser vegen til fleire arbeidsplassar, til å utvikla ny teknologi, samtidig som me tek ansvaret for å gjera slutt på ein usolidarisk klimapolitikk. No står det att å sjå om fleire i neste runde kjem opp av forureiningsgrøfta og finn vegen til ein solidarisk gass- og klimapolitikk.