Lene Vågslid (Arbeiderpartiet), 2011-11-28:
Det er svært viktig med mangfaldige og kvalitativt gode barnehagar for alle ungar. Komiteen viser til at det vil bli lagt fram ei stortingsmelding på barnehageområdet hausten 2012. Dette vil vere ei melding om framtidas barnehagar, ei melding der det blir viktig å finne fram til gode strategiar og tiltak som gjer at barnehagane kan tilby alle ungar eit rikt, stimulerande og utfordrande læringsmiljø. Det er viktig at alle barnehagar skal vere for alle, uansett betalingsevne. Kommunane er i dag pålagde å ha moderasjonsordningar som kan tilby barnefamiliar med lågast betalingsevne ein reduksjon eller eit fritak for foreldrebetaling, og det er opp til den enkelte kommunen å finne gode løysingar på korleis ein kan oppfylle denne plikta. Førskulelærarane er viktige for barnehagane; dei er viktige for kvaliteten i barnehagane og for ungane. Det er viktig å behalde dei som allereie er der, samtidig som ein er nøydd til å rekruttere nye. Eg er glad for at regjeringa har eit stort fokus på dette området og arbeider med ein storstilt rekrutteringskampanje, som vil bli lansert tidlegast våren 2012. Det er viktig at me får fleire til å søkje førskulelærarutdanninga, og auke statusen for yrket og for barnehagen som arbeidsplass. Når det gjeld forslaget om eit meir fleksibelt barnehageopptak, meiner regjeringspartia at dette forslaget vil kunne dreie seg om milliardbeløp, og at det derfor er naturleg at dette blir behandla i budsjettsamanheng. Forskingsinnsatsen på barnehagefeltet blir trappa opp, noko ein samla komité er tilfreds med. Eg er i tillegg glad for at målet om styrking av forskinga i og om barnehagen blir følgt opp i regjeringa sitt budsjettforslag for 2012. Det er ein samla komité som er oppteken av tidleg innsats, og viser til at det no blir lagt til rette for at barnehagane skal tilby alle barn språkkartlegging ved treårsalder, og at helsestasjonane kartlegg barns språk ved fireårskontrollen. Det som er litt spesielt, er at då Stortinget behandla stortingsmeldinga om kvalitet i barnehagen i mars i fjor, meinte Høgre og Framstegspartiet – i lag med Kristeleg Folkeparti – at obligatorisk språktesting i beste fall var bortkasta ressursar. Dei tre partia fremma den gongen dette forslaget: «Stortinget ber regjeringen ikke innføre krav om at alle barnehager skal gi tilbud om språkkartlegging ved treårsalderen.» Me ville ikkje den gongen og vil ikkje no at det skal vere obligatorisk for alle barn, men at det skal vere obligatorisk for alle barnehagane å tilby språkkartlegging ved treårsalder. I mars i fjor blei forslaget vårt karakterisert av høgresida som eit kartleggingshysteri som høyrde heime i Kina. No har pipa fått ein annan lyd, for i dag føreslår både Høgre og Framstegspartiet å lovfeste obligatorisk språkkartlegging for alle barn etter fylte tre år, i barnehage eller på helsestasjon – sjølv om representanten Olemic Thommessen berre for litt over eitt år sidan sa at språkutvikling ikkje var avhengig av ei obligatorisk kartlegging, og at Høgres svar var fireårskontroll. Er det slik som det kan verke, at høgresida snur kappa etter vinden? Eg har nokre gonger lura litt på kva som er ein Høgre-vind, men inntrykket mitt har festa seg ytterlegare no, at det ofte er vinden som styrer høgresida, og ikkje omvendt. Under behandlinga av stortingsmeldinga om kvalitet i barnehagen seier representanten Horne frå Framstegspartiet at å begynne med obligatorisk testing av treåringar når det gjeld språk, ikkje er det rette, og at Framstegspartiet er sterk motstandar av at ein skal få ei obligatorisk språktesting av desse ungane. Framstegspartiets representant Ib Thomsen meinte at desse kartleggingane kunne minne om noko som gjekk føre seg i Kina og i tidlegare Aust-Europa, og konkluderte med at det var eit kartleggingshysteri. Kvar meiner Thomsen at forslaget frå Framstegspartiet og Høgre i dag høyrer heime? Språkkartlegging er ikkje det same som ferdigheitstesting, slik ein t.d. har i skulen. Det har me sagt lenge. Språkkartlegging i barnehagen blir gjennomført mest gjennom observasjon eller ved dynamisk bruk av kartleggingsverktøy, som t.d. TRAS. Formålet med språkkartlegging skal vere å sikre at barnehagane oppdagar barn som har behov for særskild språkstimulering. Arbeidarpartiet meiner – i år som i fjor – at barnehagane er ein unik arena for å oppdage mangelfull språkutvikling. Eg etterlyser ei oppklaring i det seminaret det kan verke som om høgresida har med seg sjølv om dagen når det gjeld kva dei meiner om språkkartlegging. Ingenting er betre enn viss både Høgre og Framstegspartiet erkjenner at det dei meinte i mars i fjor, står dei ikkje for lenger og er einige med oss i at språkkartlegging – i det minste som eit tilbod – kan vere eit viktig skritt å ta for å styrkje tidleg innsats.