Olav Akselsen (Arbeiderpartiet), 1998-12-07:
Etter dette innlegget må det vel kanskje vera rett å minna om at det var Høgre som sørgde for at denne regjeringa overlevde nok ein gong. Oljeprisen er den lågaste på mange år. Det set spesielle krav til oss som er politikarar i eit land med så stor oljesektor som det Noreg har. Heldigvis har målmedveten politikk gjort Noreg langt mindre sårbar for svingingar i oljeprisen enn berre for nokre år sidan. Ved hjelp av oljefondet har me skapt ein buffer som kan ta av for svingingane. Reduserte oljeinntekter betyr ikkje lenger automatisk kutt i offentlege utgifter eller tenester. Sjølv om låge oljeprisar og dermed reduserte inntekter for staten ikkje er fullt så akutt som før, vil sjølvsagt eit redusert oljefond bli eit problem på sikt. Men låge oljeprisar betyr meir for Noreg enn reduserte inntekter. Oljesektoren i seg sjølv er svært viktig. Tusenvis jobbar i oljeselskap og leverandørindustri. Ringverknadene skapar ny aktivitet og nye arbeidsplassar. Mange lokalsamfunn og kommunar er heilt avhengige av den aktiviteten som skjer innan oljesektoren. Dersom denne sektoren får problem, betyr det at store delar av Noreg får det. Redusert oljepris over tid kan trua tusenvis av arbeidsplassar. Om me kan påverka oljeprisen, er ei sak for seg. Men oljeprisen er ikkje det einaste rammevilkåret denne industrien lever under. All den tid oljeprisen er så flyktig, er det dess meir viktig at dei andre rammevilkåra er føreseielege og langsiktige. Dette har ikkje vore tilfellet det siste året, snarare tvert imot. Det er innført ei ny uvisse, ei uvisse knytt til styresmaktene si handtering av denne sektoren. Fleire representantar har vore inne på forslag om auka CO2-avgift, auka kapitalskatt og senka grense for forenkla godkjenning – alle forslag som går i feil retning. I staden for å medverka til å gjera det meir interessant å investera i Noreg i ein vanskeleg periode, har Regjeringa gjort det motsette. Eg kan heller ikkje sjå at statsråd Arnstad sitt innlegg tidlegare i dag var særleg avklarande eller roande på dette området. Det ser dessverre ut som om denne næringa må leva med uvisse knytt til styresmaktene sin politikk. Det er blitt hevda at det ikkje er dei heilt store skilnadene i dei ulike budsjetta i dag. Eg vil likevel hevda at forholdsvis små kutt – eller for den sakas skuld påplussingar– får langt større konsekvensar på nokre område enn på andre. Eit slikt sårbart område er Riksantikvaren. Når forlikskameratane har kutta 6 mill. kr, eller eigentleg 8 mill. kr, på dette området, får det direkte konsekvensar for aktiviteten som Riksantikvaren skal utføre. Fleirtalet er urolege for sine eigne kutt. Samtidig som dei kuttar på posten for vern og sikring av freda kulturminne, ber dei om å bli haldne orienterte om verknaden av kuttet. Det normale er å plussa på dersom ein er uroleg for om eit område får nok pengar, og ikkje slik som fleirtalet her gjer, å kutta. Eg synest òg det er litt merkeleg at ein prøver å skjula dette kuttet slik som fleirtalet eigentleg gjer. Eg synest det hadde vore meir reieleg om ein gav beskjed om kva kuttet ville innebera. Me står no på terskelen til eit nytt årtusen. Eg synest det gjev oss eit høve til å sjå bakover, sjå på historia vår, og då er spørsmålet kva som kjenneteiknar det århundret som me no er i ferd med å gå ut av. Eg vil hevda at blant mange ting er ikkje minst industrialiseringa av Noreg avgjerande for den velstanden som me alle i dag kan ta del i. Eg synest det er viktig å ta vare på den delen av kulturarven vår som er knytt til industri og tekniske kulturminne. Eg seier meg derfor lei for at det ikkje var mogleg å få til ein auke av stønaden til desse. Og eg konstaterer at iveren etter å ta vare på desse kulturminna var viktigare for regjeringspartia den gongen dei var i opposisjon enn tilfellet er i dag. Eg håper at dei kutta som fleirtalet har gjennomført, ikkje vil gå ut over industriminna. Det har i dag vore ramsa opp ei rekkje tiltak som Regjeringa har fullført, og som dei skryter av. Eg vil seia at denne lista først og fremst viser at ambisjonane på dette området er sterkt reduserte. Eg meiner at det rette ville vera å samanlikna dagens satsing med desse partia si satsing då dei var i opposisjon. Mellom anna er det slik at enøksatsinga til regjeringspartia er meir enn halvert sidan 1997. Det kunne ha vore interessant å få svar på kva det er som tilseier at ein treng mindre løyvingar til enøk i dag enn for berre to år sidan.