Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2011-11-10:
Eg vil først takke justisministeren og forsvarsministeren for gode og grundige utgreiingar. På vegner av SVs gruppe vil eg òg takke dei og resten av regjeringa for den innsatsen som er gjord etter det forferdelege terrorangrepet. Han har vore viktig, og han har vore god. Men på vegner av gruppa vil eg ikkje minst nytte høvet til å takke alle som bidrog med redningsarbeid, hjelpearbeid og anna arbeid i samband med terrorangrepet – offentlege etatar av alle slag, frivillige, alle stader dei bidrog. Ein viktig lærdom frå utgreiingane i dag er at mange gjorde mykje viktig som redda liv. Ein annan viktig lærdom frå utgreiingane er at det er ting som kan gjerast betre i ekstreme situasjonar i framtida. Mange samfunnsinstitusjonar, kongehus, adel, forsvarsmakt uttrykkjer sin storleik gjennom fysiske monument. Demokratiet har vore parlament, men demokratiets storleik kjem først og fremst til uttrykk gjennom handlingar, gjennom augneblinkar – den franske revolusjonen, Murens fall, Eidsvoll 1814, eller små hendingar, som Rosa Parks som i 1955 nekta å reise seg frå setet sitt på avdelinga for svarte på bussen i Montgomery, Alabama. Ein kvit mann ville ha setet hennar fordi det var fullt på avdelinga for kvite. Ho vart arrestert, men det var opptakta til ein bussboikott som førte til slutten på raseskiljet på bussane i byen, og etter kvart i USA. Utan samanlikning elles: Det norske folket sin reaksjon på terrorangrepet, den frivillige innsatsen, rosetoget, kjærleiken, samhaldet, statsminister Jens Stoltenberg sin bodskap om meir demokrati, meir openheit – kanskje den viktigaste politiske enkeltbodskapen i Noreg i nyare tid – er eit eksempel på ein demokratisk viktig augneblink i vår nyare historie. Det er eit stort ansvar for Stortinget å følgje opp og setje ut i livet det svaret. Derfor er det klokt av regjeringa å kome til Stortinget og greie ut om det no og å offentleggjere alt bakgrunnsmaterialet for utgreiinga. Frå SV si side er vi førebudde på å delta i debatten om alle dei hovudområda som justisministeren tek opp i si utgreiing. Det same gjeld utfordringane som ligg frå forsvarsministeren. Debatten må førast kontinuerleg, og informasjonen vil kome gradvis. Nokre konklusjonar er trekte, andre vil verte trekte framover. Eg vil likevel påpeike at det viktigaste er at konklusjonane er riktige, ikkje berre raske, og eg vil nytte sjansen til å åtvare mot at vi får ein partipolitisk debatt om dette. Eg vil òg trekkje fram nokre andre viktige perspektiv. Det finst mange eksempel på at sikkerheit og fridom er to sider av same sak. Sikkerheit mot ulykker og angrep legg t.d. eit viktig grunnlag for fridomen vår. Men det finst òg eksempel på at sikkerheit og fridom må balanserast mot kvarandre, fordi sikkerheitstiltak fråtek oss nærleik til makthavarar, eller moglegheita til å kommunisere så fritt som ønskjeleg. I dei tilfella må vi erkjenne motsetningar og debattere dei, som justisministeren tek initiativ til. Politisk vald i nyare tid i Noreg er utøvd av høgreekstreme miljø. I andre land er biletet annleis, men òg i eit europeisk perspektiv står høgreekstreme bak svært mykje politisk vald. Eg meiner det er rett å føre ein debatt framover om vi har hatt nok fokus på dei miljøa, og om vi må prioritere det sterkare framover. Eg ser fram til openheit om PST sine prioriteringar og ein politisk debatt om prioriteringane. Til sist: Terrorangrepet var eit politisk angrep på regjeringa, på AUF, på verdiar som mangfald, demokrati og eit fleirkulturelt samfunn. Korleis sørgjer vi for at det verdigrunnlaget best vert vareteke vidare? Terrorangrepet var òg eit angrep på menneske, og menneske vert best hjelpte av menneske: familie, vener, frivillige og profesjonelle. Korleis utviklar vi vidare eit samfunn der samhaldet mellom oss står sterkt, der tilliten er høg, viljen til å vise solidaritet er sterk og det offentlege tilbodet fungerer godt? Svaret på dei utfordringane utgjer kanskje vår aller viktigaste beredskap som samfunn for framtida.