Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2013-05-14:
Eg har ikkje jegerprøva, men eg kjem til å halde innlegget mitt likevel. Representantane Skumsvoll, Nesvik, Grimstad, Bredvold, Amundsen og Trældal har foreslått å oppheve forbodet mot blyhagl. Forbodet vart i si tid innført for å beskytte spesielt fuglar og anna dyreliv mot ei av dei mest alvorlege miljøgiftene vi kjenner til. Bly har mange alvorlege effektar for både menneske og dyr som vert eksponerte, f.eks. kan det gi nedsett intellektuell utvikling hos barn. For dyr og plantar kan bly vere giftig sjølv i små mengder. Bly brytst ikkje ned i naturen og hopar seg opp i næringskjedene. Bly er òg ei miljøgift som vert transportert langt frå utsleppskjeldene. For å setje det i eit internasjonalt perspektiv fører bly framleis til svært store skader på menneske og natur. Sjølv om utsleppa av bly i Noreg er kraftig reduserte, og dei farlegaste kjeldene, som f.eks. bensin, er stansa, har vi framleis eit internasjonalt ansvar for å redusere utsleppa så mykje som mogleg. På grunn av dei alvorlege eigenskapane til bly er stoffet omfatta av det ambisiøse nasjonale målet om at bruk og utslepp av miljøgifter skal stansast innan 2020. Vi arbeider derfor aktivt for å regulere og avgrense bruk og utslepp av bly både nasjonalt og internasjonalt. Forbodet mot blyhagl er ein viktig del av det nasjonale arbeidet mot spreiing av bly. Før totalforbodet tredde i kraft, utgjorde bly frå blyhagl om lag 70 pst. av samla utslepp av bly frå kjende kjelder på land i Noreg. Etter at blyhagl vart ulovleg, er utsleppa frå slik ammunisjon nesten borte. Eg meiner det er gode faglege grunnar for eit totalforbod. Det kjem fram m.a. i konsekvensvurderinga frå 2001 som ligg til grunn for forbodet. På grunn av dei sterke giftige effektane til bly utgjer blyhagl ein betydeleg fare for dyr og fuglar som får det i seg. Fuglar kan få i seg blyhagl ved at dei tar blyhagl i staden for småstein inn i kråsen, der det vert liggjande og forgifte fuglen. Det er vel dokumentert at blyhagl kan utgjere eit problem i våtmarksområde, der bruken kan føre til blyforgifting av ulike fuglar. Før totalforbodet mot blyhagl tredde i kraft i 2005, hadde vi eit avgrensa forbod. Hensikta var å verne utsette fugleartar ved å forby bruk av blyhagl til den typen jakt som dominerte i våtmarksområde. Fleire funn tydde likevel på at det avgrensa forbodet ikkje var tilstrekkeleg for å verne dei utsette fugleartane frå blyforgifting, f.eks. viste undersøkingar at talet på døde andefuglar ikkje hadde vist nokon klar nedgang etter at forbodet vart innført. Til grunn for innføringa av totalforbodet ligg òg ei vurdering av at bruk av blyhagl utgjer eit miljøproblem også utanfor våtmarksområde, f.eks. er det påvist blyhagl i gulpebollar til norske rovfuglar. Blyhagl kan utgjere eit problem for bevaring av trua norske rovfuglar som kongeørn. På same måten som våtmarksfuglar kan landlevande fuglar få i seg blyhagl i staden for småstein i kråsen. Eg har også merka meg ein studie frå Grønland som viser at blyinnhaldet i fugl skoten med blyhagl, var uventa høgt, og at blyhagl såleis kan utgjere ei kjelde for bly i diett. Det synest eg er uroande. Det er viktig å understreke at det i dag finst fleire gode alternativ til blyhagl som ikkje er giftige. Det er òg gjort fleire studiar som viser at det ikkje er ein statistisk sikker forskjell i drepeevne mellom blyhagl og alternativa. Med bakgrunn i dei faglege argumenta som eg har gjennomgått, meiner eg at det ikkje er riktig å endre på forbodet mot blyhagl no. Eg er svært opptatt av at bly ikkje skal sleppast ut i naturen på ein måte som kan skape problem for natur og menneske. Dersom det skulle framkome ny kunnskap av betyding for forbodet, vil eg sjølvsagt vurdere det grundig. Eg merkar meg at fleire stiller spørsmål ved at forbodet òg gjeld utanfor våtmarksområde og skytebaner. Eg vil derfor sørgje for at det vert innhenta ytterlegare kunnskap om effektane av forbodet mot blyhagl utanfor dei områda. I det arbeidet vil vi ha kontakt med Norges Jeger- og Fiskerforbund, som eg òg ser på som ein skikkeleg og ordentleg organisasjon.