Ingrid Heggø (Arbeiderpartiet), 2015-06-11:
Kjernen i departementet sitt framlegg er å opna for tildeling av fiskeløyve til eit fartøy til erstatning for tilsvarande løyve som vert oppgjeve for eit anna fartøy, utan omsyn til om fartøyet har same eigar. Forslaget legg altså til rette for at to reiarlag kan inngå privatrettsleg avtale om overføring av fiskeløyve, utan at dei samstundes må overdra fartøyet som fiskeløyvet er knytt til. Føresetnaden om at det er fiskeriforvaltinga som tildeler naudsynt fiskeløyve til fiskefartøya, ligg fast. Det same gjeld at noverande og framtidige dispensasjonar frå aktivitetskravet skal, som i dag, godkjennast av departementet. Ein slik privatrettsleg avtale er altså ikkje bindande for fiskerimyndigheitene. Lovendringa omhandlar også ei lovfesting av gjeldande reglar om tildeling av konsesjon, ved utskifting av fartøy og sal av fartøy for framleis drift, splitting og oppsamling av driftsgrunnlag. I dag er dette berre heimla i forskrifter, og komiteen er samla i synet på at det er viktig og riktig å få alt samla i ei lov. Då vil sentrale delar av tildeling av konsesjon koma fram av deltakarlova. Utgangspunktet for splittingsinstituttet er departementet sine instruksar av 15. januar 1999, 7. juli 2000 og 26. juni 2003, der formålet var å tilgodesjå eigar av fleirbåtsreiarlag med ei fleksibel løysing til sjølv å avgjera kva fartøy reiaren til kvar tid ønskjer å fiska driftsgrunnlaget sitt med. Einbåtsreiarlag må i dag gjennomføra minst tre forskjellige søknadsprosessar overfor fiskeriforvaltinga og i tillegg gjennomføra kjøp og attendesal av eitt av fartøya. Det har fram til i dag vore krav om reelle transaksjonar. Det vert per i dag ikkje stilt krav til at det nye fartøyet skal nyttast til fiske av mellombelse eigarar, og heller ikkje krav til varigheit av det mellombelse eigarskapet. Hovudmålet med forslaget er å forenkla denne prosessen, der ein slepp å gjera reelle fram- og attendesal av eit fartøy for å oppfylla krava frå fiskeriforvaltinga. Komiteen vil påpeika at dei forenklingsendringane som skjer her, ikkje inneber at vi lovleggjer det dersom nokon har omgått tidlegare regelverk eller brote dette. Denne forenklinga inneber heller ikkje at grunnkvotar kan splittast og overførast mellom fartøy, og vi understrekar at rekrutteringskvotar framleis ikkje er omsetjelege. Det som er nytt, er graden av omsetjelegheita. Men ein er framleis underlagd det frie skjønet til fiskerimyndigheitene for å få fiskeløyve. Det er ein samla komité som peikar på at det ikkje må leggjast til rette for løysingar som undergrev den nye ordninga. Likevel er Arbeidarpartiet og Senterpartiet åleine om å påpeika at det er viktig å følgja nøye med på korleis praksisen utviklar seg, og om nødvendig koma tilbake til Stortinget med tiltak. Men eit klart fleirtal, alle unnateke Høgre og Framstegspartiet, ser det som viktig med lovfesting og understrekar at dette nye forslaget ikkje inneber «fri flyt» av løyve mellom ulike fartøy og reiarlag, og at det bør krevjast at den einskilde tildelinga av fiskeløyve vert gjeve ein meir permanent karakter enn det forslaget legg opp til – dette for å unngå ein ny arena for «smarte løysingar». Der komiteen skil lag, er i synet på aktivitetsplikt. Alle, unnateke Høgre og Framstegspartiet, understrekar at aktivitetskravet i deltakarlova skal bestå som i dag. Etter Arbeidarpartiet sitt syn er det også eit underleg standpunkt, sett i lys av at det ikkje kan garanterast at nasjonalkravet består, dersom eit så vesentleg punkt i deltakarlova vert endra, for det er ein samla komité som slår fast at nettopp nasjonalkravet skal bestå. Arbeidarpartiet går ut frå at regjeringa tek omsyn til at det ikkje er fleirtal i Stortinget for å endra aktivitetskravet i deltakarlova, og føreset at dette vert spegla av i det som kjem frå regjeringa si side i samband med behandlinga av innstillinga frå Sjømatindustriutvalet.