Pål Kårbø (Kristelig Folkeparti), 2004-11-18:
Deltaking i arbeidslivet er den viktigaste sikringa for sosial inkludering og mot fattigdom. Eit inkluderande arbeidsliv som hindrar at menneske vert utstøytte, er difor viktig. For Kristeleg Folkeparti er det eit overordna mål å redusera arbeidsløysa og leggja til rette for eit arbeidsliv med plass til alle. Det er difor gledeleg å registrera ei positiv utvikling på arbeidsmarknaden generelt og arbeidet med eit inkluderande arbeidsliv spesielt. Aetat har ei sentral rolle i høve til å redusera arbeidsløysa, særleg når det gjeld personar som har vanskar i høve til arbeidsmarknaden. Difor har Samarbeidsregjeringa gjennomført den største ressurstilførselen til Aetat på mange år, med om lag 560 nye årsverk. Utover dette kjem tilleggsløyving og rammeoverføring frå trygdeetaten i 2004. I alt 160 stillingar er difor overførte til Aetat i samband med at yrkesretta attføring vart samla i Aetat. Dette har gitt grunnlag for å styrkja rettleiinga og gi tettare oppfølging av arbeidssøkjarane. Men vi må ta fleire grep: For det første må vi sikra gode tenester, slik at personar som er avhengige av førebelse ytingar eller sosialhjelp, kan verta sjølvforsørgde gjennom arbeid. For det andre må vi leggja til rette for at Aetat kan vidareutviklast som ein etat med god service til brukarane. For det tredje må vi sikra at dei som treng bistand i arbeidssøkingsprosessen, får tilbod om aktiv oppfølging frå Aetat. Og for det fjerde må vi sikra eit lovverk som er i samsvar med dagens behov, som styrkjer rettstryggleiken, og som klargjer dei ulike aktørane sine rettar og plikter. Dei tilrådde endringane i arbeidsmarknadslova som vi no debatterer, legg til grunn nettopp dette. Ikkje minst har vi tru på at kravet om skriftleg behovsvurdering av alle arbeidssøkjarar vil medverka til betre og meir treffsikre tiltak, ikkje minst fordi arbeidssøkjaren gjennom dette får høve til å medverka og påverka. Arbeidsmarknadstiltak vil framleis vera eit viktig verkemiddel overfor utsette grupper i arbeidsmarknaden. Men Kristeleg Folkeparti trur ikkje det er rett å innføra garantiar eller lovfesta rettar for ei eller fleire grupper ledige. Vi veit at behovet for aktuelle prioriteringar vil og bør variera med tida. Vi meiner difor det er svært viktig å ha fleksibilitet i lovverket som gir rom for å følgja utviklinga i arbeidsmarknaden. Det sikrar kvalitet og tidsmessig tilpassa tenester i tråd med dei arbeidslause sine behov. I dagens situasjon er det etter vår oppfatning særleg behov for å prioritera grupper som yrkeshemma, langtidsledige og ungdommar. Det er likevel ikkje sikkert at det er desse gruppene som har størst behov for bistand i morgondagen. Men behovet for å prioritera dei yrkeshemma vil mest sannsynleg vera permanent for Aetat. Det er difor òg i tråd med Kristeleg Folkeparti sine prioriteringar. Arbeidarpartiet, SV og Senterpartiet vil ha ein diskrimineringsparagraf inn i lova. Kristeleg Folkeparti meiner at dette er å blanda korta. Lat det vera klart: Kristeleg Folkeparti er imot alle former for diskriminering, òg i arbeidslivet. Men dette må ikkje forvekslast med forskjellsbehandling eller særbehandling. Arbeidsmarknadspolitikken er i stor grad basert på positiv særbehandling av grupper som står svakt på arbeidsmarknaden. Særbehandling vert gitt i form av prioritering av ulike målgrupper, slik som f.eks. innvandrarar eller ungdommar. Ei innføring av ein diskrimineringsregel i arbeidsmarknadslova er ikkje kurant, og det vil vera viktig å ha grundige vurderingar av kva presiseringar og avgrensingar som må gjerast for å vidareutvikla dagens arbeidsmarknadspolitikk. Kristeleg Folkeparti meiner at den diskrimineringa det i praksis er snakk om på dette området, er teken vare på gjennom det lovverket som forpliktar arbeidsgivaren til å sjå til at det ikkje skjer diskriminering ved tilsetjingar og i arbeidslivet elles. Aetat bør heller ikkje tilleggjast kontrolloppgåver knytte til regelverk som ligg til andre forvaltingsorgan. Det gjeld både diskriminering og kontrollfunksjon for å verna arbeidssøkjarar mot sosial dumping og useriøse arbeidstilhøve. Dette åtvarar også Aetat sterkt imot. Kristeleg Folkeparti vil halda fast på at Aetat skal vera ein tenesteytar for dei arbeidssøkjande og ikkje byggja opp funksjonar som overlappar oppgåver i andre organ.