Kjersti Toppe (Senterpartiet), 2015-03-17:
Komiteen har behandla meldinga om kvalitet og pasientsikkerheit i helse- og omsorgstenestene for 2013. Dette er første gongen det kjem ei slik melding til Stortinget. Meldinga er basert på årsmeldingane frå pasient- og brukaromboda, Statens helsetilsyn, Norsk pasientskadeerstatning, det som kjem gjennom Kunnskapssenterets meldeordning, og sluttrapporten frå den nasjonale pasientsikkerheitskampanjen. Komiteen er tverrpolitisk opptatt av tiltak for å styrkja kvalitets- og pasientsikkerheitsarbeidet i Noreg. I innstillinga er dei fleste tilrådingane frå ein samla komité. Meldinga handlar om heile spesialisthelsetenesta og heile kommunehelsetenesta inkludert eldreomsorg, og komiteen vil, som regjeringa skriv i meldinga, understreka at mykje er bra i norsk helseteneste. Helsevesenet representerer ei kunnskapsintensiv verksemd med mange kompetente fagfolk, og vi oppnår gode resultat på mange viktige område. Mellom anna gjer vi det godt når det gjeld overleving etter akutt hjarteinfarkt, hjerneslag og kreftformene livmorhalskreft, brystkreft og kolorektal kreft. Men kvaliteten varierer for mykje, og for mange vert skadde eller døyr tidleg som følgje av svikt og uheldige hendingar. Infeksjonar og feil legemiddelbruk er to vanlege årsaker til skade. Helsevesenet er heller ikkje gode nok på informasjonsflyt, kommunikasjon og samhandling. Utskrivingssituasjonen frå sjukehus er òg eit veldig sårbart område. Ventetider for utgreiing, diagnose og behandling har også vore for lang for for mange. Komiteen legg stor vekt på at arbeidet med kvalitet og pasientsikkerheit må prioriterast, og at stortingsmeldinga om god kvalitet og trygge tenester vert følgd opp. Komiteen meiner at årlege meldingar, slik regjeringa legg opp til, er viktig. Komiteen peiker vidare i innstillinga på at god og tydeleg leiing er viktig på alle nivå i helsetenesta, og det er eit leiaransvar å sørgja for ein kultur som fremjar pasientsikkerheit i alle ledd – ein kultur der ein melder frå om feil, der ein lærer av eigne feil, og der tilsette sjølvsagt ikkje må vera redde for å ta opp ting internt og for å ytra seg offentleg. Komiteen meiner at pasientopplevd kvalitet må leggjast vekt på, og at betre informasjon til, kommunikasjon med og involvering av pasienten og deira pårørande må stå heilt sentralt i arbeidet for å skapa gode tenester. Komiteen deler bekymringa til regjeringa for at vi har mangel på kunnskap om kvaliteten i teneste på kommunenivå og ser fram til at det skal verta utvikla eit kommunalt helse- og omsorgsregister og kvalitetsindikatorar for dei kommunale tenestene. Komiteen trekkjer òg fram bekymringa til pasient- og brukaromboda for kapasitet og kvalitet i eldreomsorga. Eit fleirtal i komiteen viser til at det vert stilt spørsmål om tenestene er tilstrekkeleg dimensjonerte i kommunane for å møta utfordringane i eldreomsorga. Fleirtalet i komiteen meiner òg at dette området må få stor merksemd, og ber om at neste kvalitetsmelding gir ei fyldigare beskriving av situasjonen på dette området. Komiteen viser også til Statens helsetilsyn si tilsynsmelding for 2013, og ein samla komité understrekar særleg behovet for å auka kvaliteten og kapasiteten i helsestasjonsarbeidet og i legevakttenesta. Når det gjeld Kunnskapssenteret si meldeordning, meiner ein samla komité at det er behov for ei liknande meldeordning for kommunehelsetenesta. Eit mindretal i komiteen, som består av Arbeidarpartiet, SV og Senterpartiet, peiker i innstillinga på behovet for at dagens rett til koordinator for pasientar med behov for langvarige eller koordinerte tenester vert ein reell rett ved alle sjukehus og i alle kommunar. Komiteen viser òg til det store behovet for betre kommunikasjon innetter i helseføretaket, kommunikasjon med pasient og pårørande og kommunikasjon mellom dei ulike helseføretaka og mellom helseføretak og kommune. Ein samla komité peiker i innstillinga på at det skal utarbeidast ein handlingsplan i helsevesenet mot utbreiing av antibiotikaresistente bakteriar. Senterpartiet har i innstillinga i tillegg fokusert på at norske sjukehus i dag har høg beleggsprosent, der gjennomsnittet i 2014 var på ca. 93 pst., og føreslår ei grense for det som er forsvarleg, på 85 pst. belegg, slik Helsetilsynet og britiske myndigheiter har gjort vedtak om. Vi kunne ha fremja mange forslag til denne saka, som er så omfattande, men det har ikkje komiteen gjort. Vi har valt å samla oss om viktige felles tema i merknader til denne årsmeldinga som er lagd fram frå regjeringa, og komiteen legg til grunn at statsråden og departementet les merknadene våre nøye.