Gunvald Ludvigsen (Venstre), 2008-10-14:
Også denne interpellasjonen er viktig, som fleire har vore inne på, i den store sjukehusdebatten, og går rett inn i det dagsaktuelle, spesielt naturlegvis i Helse Sør-Aust. No er det jo ein pågåande prosess i det største helseføretaket i landet, men det som skjer her, har konsekvensar og betydning for resten av Helse-Noreg. Difor vil eg vere nokså generell i innlegget mitt. Finanskrisen som vi er midt oppe i, kunne vi kanskje ikkje føreseie, men utviklinga i folketal og endringar i samansetjinga av folkesetnaden må vi nærast sjå på som ein eksakt vitskap. Vi veit at talet på eldre vil auke, og vi veit implisitt at talet på sjuke då vil auke. Dette inneber igjen at gitt same behandlingsregime på sjukehus som i dag vil trongen for sjukehussenger auke. Vi registrerer i dag at mange sjukehus opererer med korridorpasientar. Å liggje i ein korridor som frisk på eit hotell ville dei fleste seie var uverdig. At ein skal lide ein slik skjebne når ein i tillegg er alvorleg sjuk, er vel hakket verre. Eg har vore sjukehusdirektør på eit lokalsjukehus i meir enn ti år, og eg veit at korridorpasientar kan vere vanskeleg å unngå heilt. Men vi må iallfall vakte oss vel for at helseføretaka nærast planlegg at nokre pasientar må rekne med å liggje på gangen, berre skjulte bak eit skjermbrett. Dei som treng medisinsk behandling på eit sjukehus, må sjølvsagt få ei seng og eit rom som varetek både verdigheit og den smule privatliv som eit sjukehusopphald gir rom for. Debatten om sjukehussenger har samanheng med samhandlinga med førstelinetenesta, altså kommunane. Vi veit at statsråden er oppteken av samhandling mellom tenestenivå, at han nærast har gitt uttrykk for at dette er nøkkelen til suksess for Helse-Noreg, og han har gjenteke dette i dag. Som Inge Lønning var inne på, samhandling er eit omgrep som i og for seg er positivt, og det er ingen som kan vere ueinige i det. Heller ikkje vi i Venstre er ueinige i det, snarare tvert imot, vi er veldig einige i at betre samhandling er bra, og at det er eit stort potensial, både for pasientar og for samfunnet generelt. Eg trur likevel vi treng litt kaldt vatn i blodet, nær sagt. Vi trur ikkje det berre er å knipse med fingrane og tru at problema er løyste. Historia så langt har vel også vist at samhandling ikkje er lett i praksis, så her er det store utfordringar. I alle fall meiner eg det er viktig at når ein skal sjå på endringar i sengetal i sjukehusa våre, må det gjennomførast grundige analysar i forkant. Skal førstelinjetenesta overta meir ansvar for pasientar som i dag er på sjukehus – som er riktig – må det m.a. gjennomførast ei relativt omfattande ressursomfordeling. Ein treng ikkje vere særleg til spåmann – ein treng ikkje ringje til spåkone heller – for å seie at slik pengeflytting ikkje berre er kurant. Helse- og omsorgskomiteen har nyleg vore på ein interessant tur i Tan‡ania og Mosambik. Der såg vi m.a. ei fødestove som var nokså intensivt utnytta. Eg hadde ikkje med meg metermål, men eg trur eg kan seie at det rommet vi såg, var ca. 100 m2. Der var det, så vidt eg hugsar, 16 senger med gravide kvinner. Det betyr – og no må vi ta matematikken i bruk igjen – at det blir ca. 6 m2 pr. pasient. Sjølv om vi lærte mykje på turen, trur eg likevel ikkje at denne fødestovemodellen er overførbar til Noreg. Til Inge Lønning, som antyda at pasienten dett mellom to senger: Der var det så liten plass at det nesten ikkje var mogleg å dette mellom to senger. Det er altså ei moglegheit, men eg trur ikkje det er overførbart. Min konklusjon er at vi ikkje må la helseføretaket byggje ned sengekapasitet som vi veit vi treng mykje av i framtida – i alle fall må ikkje denne nedbygginga skje uavhengig av det tilbodet som vi skal ha i kommunane.