Magne Rommetveit (Arbeiderpartiet), 2009-10-12:
Det kjennest som eit stort privilegium å få ta sete i nasjonalforsamlinga i det landet som nett har blitt kåra til det beste å bu i i heile verda. Trontalen peiker på hovudlinene i Regjeringa sin politikk for det komande året. Saman med Regjeringa si politiske plattform for fireårsperioden, som byggjer på fellesskap, verdiskaping og rettferd, gir dette eit godt grunnlag òg for det arbeidet me i Stortinget skal utføra. Det må ikkje vera eit mål åleine at me er best i verda. Det må vera like viktig at andre land òg opplever ei god utvikling. Internasjonalt står me overfor finanskrise, matkrise og klimakrise. Dette er kriser som tydeleg har synt at marknadskreftene må styrast og må regulerast. Den internasjonale finanskrisa har sett verdsøkonomien i den kraftigaste nedgangen sidan andre verdskrigen. Me har ikkje blitt så hardt råka her til lands, og det er teikn til oppgang gjennom neste år. Likevel har me bransjar som høgst sannsynleg vil slita dei første par åra. Spesielt gjeld dette eksportindustrien. Eg er derfor glad for at det i trontalen vart peika spesielt på at Regjeringa vil følgja utviklinga nøye på dette feltet. Finanskrisa og lågare oljepris har ført til at investeringar i skip og i olje- og gasssektoren har blitt sette på vent. Det vil vera svært uheldig om dei gode teknologimiljøa våre innan desse felta no får seg ein knekk. Slike bølgjedalar har denne industrien vore nede i før, og erfaringane frå dei nedturane syner at det er tungt å byggja opp att eit teknologimiljø som har forvitra over tid. Mange av dei investeringane som no er sette på vent, vil òg vera viktige bidrag for å møta klimautfordringane. Transportsektoren i Noreg står for om lag 30 pst. av klimagassutsleppa våre, og i dei største byane kan utsleppa utgjera om lag 50 pst. Endra reisevanar og nye drivstoff er heilt naudsynt. Elektrisitet og biodrivstoff er kanskje dei to mest aktuelle nye drivstoffa. Elektrisitet frå fornybar energi er utsleppsfri, og biobrensel er CO2-nøytralt, fordi karbondioksyd som vert frigjort ved avbrenning, opphavleg er trekt ut av atmosfæren av levande plantar. Mange stader vil det vera fornuftig å starta med elektrisitet for mindre kjøretøy og kortare kjøreavstandar og biodrivstoff for tyngre kjøretøy. Biogass er spesielt godt eigna for tunge kjøretøy som bussar, renovasjonsbilar og anna transportverksemd som har faste oppstillingsplassar om natta, både med omsyn til produksjon og fyllestasjonar. Der det alt er bygd ut ein infrastruktur for naturgass, vil biogass ha særlege føresetnader fordi desse kan brukast om kvarandre når biogassen er reinsa. Noreg har stort potensial for produksjon av biodrivstoff som kan lagast av gjødsel, organisk avfall og av avfall frå skogsvirke. I Sverige er dei godt i gang med ei vellukka satsing på gass som drivstoff. Det starta med naturgass, som etter kvart vert erstatta med biogass, og som no utgjer 65 pst. av gassen. Innan sjøtransporten er det sett i gang ei positiv utvikling der naturgass no er i bruk i ni ferjer, i tillegg til forsyningsskip, tankskip og kystvaktskip. Dette fører til monaleg reduksjon av CO2, NOx og partiklar. Det er gledeleg at Regjeringa no legg opp til å setje inn fleire gassferjer. I tillegg er det eit stort potensial for endå større kutt i klimagassutsleppa ved å satsa tungt på miljøteknologi, t.d. brenselcelleteknologi, som no er til testing i skip. Samferdselspolitikken skal bidra til å nå måla i klimapolitikken. Derfor kjem det no ei sterk satsing innan kollektivtrafikken, med styrking av jernbane, bybane og ei dobling av midlane til byområde som inngår langsiktige avtalar med staten om bruk av verkemiddel som gjev redusert biltrafikk. Eg ser fram til her i Stortinget å få vera med på det store samferdselslyftet NTP-en inneber innafor ei berekraftig ramme.