Alf Egil Holmelid (Sosialistisk Venstreparti), 2012-06-14:
Regjeringa la nyleg fram ei stortingsmelding om landbruks- og matpolitikken. Her fekk vi ein brei gjennomgang av landbruket si rolle nasjonalt og internasjonalt. Verda treng meir mat, og det norske landbruket må ta sin del av ansvaret for å auke produksjonen av mat. Men det er viktig at han i størst mogleg grad blir basert på nasjonale resurssar, som grovfôr og beite, og ikkje på auka import av fôr. SV er derfor glad for at det i tilbodet til landbruket er lagt inn ein auke i beitetilskotet. Det stimulerer til bruk av innanlandske resurssar for vår matproduksjon. Eit anna sentralt element i landbruksmeldinga er landbruk i heile landet, som vi har vore inne på i replikkvekslinga før i dag. På dette punktet er det stor forskjell mellom høgre- og venstresida i politikken. Tilbodet frå regjeringa inneber styrking av distriktsprofilen. Det skal satsast spesielt der landbruket er ein viktig del av det lokale næringslivet, og der utviklinga er spesielt utfordrande på grunn av topografiske og klimatiske forhold. Merknadene frå Høgre og Framstegspartiet går i motsett retning. Desse partia skriv at dei ønskjer ei strukturrasjonalisering i landbruket for å redusere prisen på det bonden leverer. Ei rekkje av dei konkrete forslaga frå høgrepartia vil fremje sentralisering. Det gjeld bl.a. fjerning av dei geografiske grensene for omsetjing av mjølkekvotar. Dersom Høgre og Framstegspartiet får ei hand på rattet i landbrukspolitikken, kan vi seie farvel til ambisjonane om landbruk i heile landet. I landbruksmeldinga er det lagt vekt på at norsk landbruk er avhengig av eit godt importvern. Her er det òg stor forskjell mellom høgre- og venstresida. Framstegspartiet og Høgre vil byggje ned tollvernet. Det vil svekkje inntektsgrunnlaget og føre til sentralisering. Dette kjem i tillegg til dei milliardkutta som kjem kvar haust i statsbudsjettet. Kristeleg Folkeparti har sine eigne merknader. Det kan vere grunn til å minne om kva partiet klarte å få til då dei sat i regjering. Det kan òg vere grunn til å spørje om dei klarer å få til meir når dei skal ha Framstegspartiet med på lasset. Dei store daglegvarekjedene har fått stadig større makt over handelen med matvarer her i landet. Dette kan true landbrukssamvirket og gjere det vanskelegare å halde oppe produksjon av landbruksvarer i heile landet. Det undrar meg at høgrepartia er opptekne av å redusere pris til bøndene, men ikkje vil sjå på kva makt kjedene har over prisutviklinga i andre enden. SV er svært glad for at det er eit fleirtal i komiteen som vil leggje opp til å få på plass ei lov om god handelsskikk. Då vi behandla landbruksmeldinga, slo Stortinget fast at norsk landbrukspolitikk byggjer på tre viktige pilarar: importvernet, landbrukssamvirket og landbruksavtalen. Landbruksavtalen og landbruksforhandlingane er viktige for at landbruksorganisasjonane skal få ei hand med på rattet på utviklinga av og retninga på dei tiltaka som skal setjast i verk for å styrkje landbruket. Men når vi forhandlar, er det ikkje alltid at partane blir samde. Det må vi akseptere og ta til etterretning. Vi kom ikkje i mål i år. Derfor er det viktig for SV å slå fast at vi står fast på måla i landbruksmeldinga. Vi står fast på inntektsmålet, og vi står fast på ambisjonane om å utnytte handlingsrommet i importvernet – og vi står fast på ambisjonane om eit landbruk i heile landet, som vi vil kjempe for mot høgrekreftene sin rasjonaliserings- og sentraliseringspolitikk.