Nils T. Bjørke (Senterpartiet), 2018-05-29:
Verjemålsreforma skulle betra tryggleiken for alle partar. Resultatet me ser i Riksrevisjonens rapport, syner at så har ikkje skjedd. Fem år etter at reforma vart sett i verk, er det framleis eit regelverk i støypeskeia me ser. Me ser at IKT-problema har vore store, og at dei datasystema ein har arbeidd med, ikkje har vore operative. Blant hovudmåla med reforma var at ho skulle gje betre individuell oppfølging. Resultatet har tvert imot vorte mangel på individuell tilpassing. Det kan vera skjebnesvangert for den einskilde. For midt oppi det heile må me hugsa på at det er snakk om menneske som har behov for at storsamfunnet stiller opp for dei. Når fylkesmennene har over 20 mrd. kr i fond på vegner av brukarane, seier det sitt om kva slags verdiar verjene må hegna om. Me som politikarar snakkar ofte om dei svake her til lands som dei som sit nedst ved bordet. Det er, med respekt å melda, ei utfordring, for det er mange av dei svakaste som aldri kjem til å få sitja ved eit bord. Dei har meir enn nok med å koma seg gjennom dagen slik han er. Difor er det svært viktig at innspela frå organisasjonane vert tekne på alvor, slik at me kan få eit verjemål som alle partar har tillit til. Me i Senterpartiet har ofte engasjert oss imot reformer, fordi me ser at når staten pålegg kommunane oppgåver, følgjer ikkje pengane med. Her vart ei oppgåve teken frå kommunane og lagd til staten, men heller ikkje her har pengane følgt med – eller dvs.: Det har ikkje kome korkje kommunane eller verjemålsetaten til gode. Statsråden har i all hovudsak vore samd i det Riksrevisjonen har peika på i revisjonen sin. Det er på høg tid at statsråden tek affære overfor sivilrettsforvaltninga og set denne i stand til faktisk å følgja opp reforma. I årsmeldinga til Statens sivilrettsforvaltning skriv direktøren at det framleis står att ein del arbeid før intensjonane med reforma vert nådd. Det er t.d. forstemmande å lesa saka om 90 år gamle Gerd Thordis Dyrud i Gausdal i Oppland, som skal ha mista verdiar for over 400 000 kr etter at Fylkesmannen i Oppland nemnde opp verje for henne utan at familien vart orientert. Det er urovekkjande når organisasjonar som t.d. Norsk forbund for utviklingshemmede meiner verjemålsreforma er ein fare for rettstryggleiken og menneskerettane her til lands. Dyrud-saka er eit grelt døme som syner at reforma ikkje har fungert. Betre kontroll, betre oppfølging og betre system – alt dette må på plass før reforma kan lukkast. Dei fem åra som har gått sidan kommunen mista desse oppgåvene, har ikkje vore fem gode år for dei som har hatt systemet tett på kroppen. Difor er det naudsynt at me tek dette på alvor, og set både system og folk i stand til å kunna vera til hjelp for dei svakaste innbyggjarane våre. Eg er redd for at målet om profesjonalisering av verjemålsforvaltninga heller har gjort at ein har fått lengre avstand mellom verjene og den enkelte. Det har vorte mindre direkte tilpassing for den enkelte. Eg trur det er mange som vert mykje meir overstyrt enn kva dei treng. Det er heilt avgjerande, som mange organisasjonar peikar på, at den enkelte får individuell tilpassing, slik at ein kan koma fram med ynska og tankane sine, sjølv om ein ikkje kan styra økonomien i eitt og alt.