Kjell Ingolf Ropstad (Kristelig Folkeparti), 2010-03-02:
Den nye IA-avtala som nyleg er inngått, inneheld ikkje så veldig mange nye tiltak for å få ned sjukefråveret eller for å få fleire av dei menneska som har problem i arbeidslivet, tilbake i jobb. Det betyr at det er utfordrande å oppfylle målsetjinga om å redusere sjukefråveret med 20 pst. Arbeidsretta rehabilitering er eitt av verkemidla for å få menneske raskare tilbake i jobb. Derfor burde dette tiltaket opprioriterast og ikkje nedprioriterast. Eg har besøkt fleire institusjonar og fleire som har fortalt litt om dei ulike tiltaka som dei jobbar med. Det eg synest er utruleg spennande med denne gruppa, er at dei greier å sjå at menneska er heile menneske og at mennesket er meir enn berre arbeidssituasjonen. Som oftast gjeld dette menneske med samansette behov – muskel- og skjelettplager og kanskje psykiske plager – og mange av dei har vore lenge vekk frå arbeidslivet eller vore sjukmelde over lengre tid. At ein då klarar å sjå at det ikkje nødvendigvis er situasjonen på arbeidsplassen eller innanfor arbeidsgivar si rekkjevidd å kunne gjere noko med problema, synest eg er interessant. Den måten fleire tilbod rettar seg inn på, er å sjå det meir i eit 24-timars perspektiv, der ein ser at ein må meistre privatlivet for å kunne meistre arbeidsplassen. Eg synest det er utruleg spennande at ein klarar å få ein slik type tiltak. Meir til debatten som har vore og signal som eg har fått. Ein lokal Nav-leiar seier f.eks. klårt og tydeleg at i midten av februar var det tomt for midlar. Det betyr at dei fekk signal om å seie stopp til fleire om å leie folk til tiltak. Det var altså i midten av februar – halvannan månad ut i det nye året. Det synest eg er utfordrande, for det signalet kan vere uheldig. I eit anna fylke sa dei på forvaltinga at dei hadde eit overforbruk, men eit bevisst overforbruk. Dei rapporterte inn for å kunne fortsetje på same måten fordi dei meinte at tiltaka var så viktige. Der meiner eg me er ved nøkkelen, for viss tiltaka er gode, viss ein trur på dei, må det satsast. Eg trur det er slik med nye tiltak at det ofte tek tid før ein kan bruke dei, fordi – som fleire òg har sagt – ein er litt usikker på om verknaden er der. Men når tiltaka er der og begynner å verke, og det då blir meldt at sorry, det er tomt på budsjettet, de må stoppe, er det eit svært uheldig signal å sende ut. For det som då skjer, er at kompetanse som er bygd opp, må byggjast ned, eller at dei Nav-kontora som tidlegare leidde menneske ut til denne typen tiltak, ikkje gjer det lenger fordi pengane ikkje er der. Då mister me det gode tilbodet, og dei som tidlegare var vande med å leie over på arbeidsretta rehabilitering, gjer ikkje det meir. Det er svært uheldig. Derfor må eg seie at når representanten Steinar Gullvåg begynner å stille spørsmål, er det kanskje på sin plass – og det er alltid lurt å stille spørsmål om korleis ting fungerer – men signalet ut må ikkje bli at me set spørsmålsteikn ved om arbeidsretta rehabilitering fungerer. Det same gjeld det signalet statsråden gir i forhold til revidert nasjonalbudsjett. Det meiner eg må vere klart og tydeleg at ja, me kjem med fleire pengar, fordi det er viktig. Dersom signalet om at det kjem meir pengar er der, trur eg òg at Nav-kontora faktisk vil bruke tilbodet og dermed fortsetje opptrappinga og få endå fleire raskare tilbake i arbeidslivet. Det hjelper veldig lite med samtaler og planar for oppfølging av sjukmelde, dersom tiltaka for faktisk å hjelpe dei tilbake ikkje er til stades. Kristeleg Folkeparti sitt signal vil vere at Regjeringa må kome med meir pengar i revidert. Viss dei gjer det, skal dei i alle fall få Kristeleg Folkeparti si støtte, for heile oppfølginga av IA-avtala vil krevje at me følgjer nøye med på om verkemidla er til stades og er gode nok. Eg trur at for å hindre at desse menneska blir ståande i eit lengre sjukefråver i ein lengre periode utanfor arbeidslivet og kanskje ikkje kjem tilbake, er arbeidsretta rehabilitering eit av dei tilboda som vil sørgje for at måla i IA-avtala lettare kan bli nådde.