Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2020-04-07:
Eg begynner med å ta opp forslaga våre, først som sist. Dette er jo ei enorm ordning, og det er kanskje ei av dei mest omfattande kompensasjonsordningane i heile Europa, både når det gjeld golv og tak på tilskot, og når det gjeld låg eigendel. Samtidig treffer ho ikkje alle, og ho treffer også mange dårleg. Kva effekt dette i sum vil kunne ha på næringsstrukturen i landet når røyken går bort, er noko vi må tenkje nøye gjennom. Det betyr at vi etter kvart må vurdere endringar, etter kvart må gjere tillegg, for viss ikkje tar vi val på systemnivå som kan få store konsekvensar for korleis næringsstrukturen i dette landet ser ut. Difor er dette berre starten på eit reisverk som må byggjast opp undervegs. For oss i SV har det ikkje vore eit alternativ å ikkje støtte denne kompensasjonsordninga, rett og slett fordi det er fleire tusen arbeidsplassar som står på spel, som no ser stupet framfor seg, som må reddast, og ikkje minst av respekt for alle dei mange hundre tusen arbeidsplassane som også står på spel. Dette er ei kompensasjonsordning som er heilt på sin plass, og som må utviklast. Men – og det er eit stort men her: Det er mykje pengar, og det er veldig viktig at dei pengane går til det føremålet som dei er meint å gå til, altså å redde bedrifter og sikre arbeidsplassar. Dei skal ikkje gå til utbyte som er utover ordinær løn, som ikkje går til investeringar, osv. Det har vi føreslått. Det skal ikkje vere ei utgliding av føremålet her. Det skal vere å redde. Dette skal vere ei redningspakke, ei krisepakke – ikkje ei gåvepakke for dei som ikkje står i den situasjonen, som ikkje har ein svak økonomi. Gjennom denne prosessen har vi kome med fleire forslag – og med det vi står framfor i dag. Vi har eit konkret forslag på bordet som det ikkje står noko teknisk i vegen for å gjennomføre. Det står ikkje noko i vegen når det gjeld statsstøttereglane, å gjennomføre det, og andre land har det. For eksempel har Sverige avgrensingar på utbyte, og vi har gjort det før, i tidlegare kriser. Under finanskrisa stilte ein krav gjennom lån – ikkje direkte støtte eingong, men gjennom lån. Men det er altså ikkje eit fleirtal i landet villig til å gjere: å ha avgrensingar. Dermed står vi i fare for at dette går til utbyte, til bonusar, til leiarløningar, til bedrifter som ikkje står i denne kritiske situasjonen. Det er for oss heilt uforståeleg at ein ikkje passar betre på fellesskapets midlar enn det. Det er på same måten når det gjeld oppseiingar. Føremålet med denne lova, når ein i tillegg har gode permitteringsordningar som gjer at vi finansierer mesteparten av permitteringskostnadene for dei permitterte, er jo at i staden for at folk skal bli oppsagde, skal dei vere permitterte. For det kan hende at nokre nyttar seg av, misbrukar, koronakrisa til å nedbemanne – i ein situasjon som fører til at dei folka kjem tilbake når ting begynner å roe seg ned igjen – i form av mellombelse tilsetjingar, utleige osv. Dei som i dag ikkje støttar våre forslag, har tatt på seg eit veldig stort ansvar for ein situasjon som kan oppstå, der nokre få tener veldig store pengar til eiga lomme, og som skaper ein heilt ny situasjon i arbeidslivet. Dei har tatt på seg eit stort ansvar i den situasjonen vi står i no. Så til dei forslaga vi elles støttar: Vi har stor forståing for at dette rammar spesielt dei verksemdene som har mindre omsetning. Vi har sett på fleire eksempel som er kritiske, spesielt for små aktørar, mangesysleri osv., og vi støttar dermed forslag nr. 3, frå Senterpartiet og Raudt. Vi støttar også forslaga nr. 12–16, 20, 21 og 23. Når det gjeld Framstegspartiets ønske om å, omtrent over natta, forandre på oljeskatteregimet, er vi djupt imot det, og vi ønskjer ikkje å rushe den ordninga, slik ein får inntrykk av i innstillinga – at ein skal gjere dette fort. Tiltak retta mot leverandørindustrien er noko som er ekstremt viktig, men det må vi også gjere ordentlege vurderingar av, før vi berre gjer noko plutseleg frå Stortinget i krisetid.