Hallgeir H. Langeland (Sosialistisk Venstreparti), 2003-11-25:
Det bekymrar ikkje SV så mykje at Framstegspartiet ikkje stør forslaget til SV, for i miljøpolitikken er det svært, svært sjeldan at Framstegspartiet og SV står saman. Det er meir bekymringsfullt at alle dei andre partia, òg dei som tidlegare har vore kritiske til Halden-reaktoren, no står last og brast ved konklusjonane som ein tidlegare har hatt. SV har i denne saka aldri lagt skjul på at me saman med Bellona og miljørørsla no ønskjer å stengja heile reaktoren. Det har me aldri lagt skjul på. Me har heller ikkje lagt skjul på at når det gjeld MOX og eksperimentering med MOX, har me ønskt å stansa det. Me trudde at det som skjedde m.a. i sommar, der ein stengde ned heile reaktoren på grunn av brester, eventuelt lekkasjar, ville få fleire til å lytta og fleire til å ta på alvor at det faktisk er ein snart 50 år gamal reaktor me snakkar om. Men den gong ei. MOX, Mixed Oxide Fuel, er kjernereaktorbrensel produsert av reprosessert uran og plutonium. Dei fleste landa lagrar sitt brukte reaktorbrensel, mens t.d. Sellafield reprosesserer. Av den grunn har ein m.a. utslepp frå Sellafield som alle i Noreg er sinte på. Då er det eit lite paradoks, synest SV, når BNFL, eigaren av Sellafield, er ein av oppdragsgivarane til Halden-reaktoren. Dermed kan ein indirekte vera med og medverka til utslepp frå Sellafield gjennom MOX-forskinga som ein driv med i Halden. Tidlegare miljøvernminister Siri Bjerke greip fatt i noko av dette gjennom å bestilla ei konsekvensutgreiing frå NUPI. Den blei overlevert i april 2002. Det er noko av grunnen til at SV igjen reiser ei sak om dette. Konklusjonen i den er: «MOX-forskningen i Haldenreaktoren strider med en rekke miljø- og ikke-spredningshensyn som Norge tidligere har kjempet for.» Det er veldig tydeleg, ifølgje NUPI. Så er det klart at IFE og andre vil kjempa med nebb og klør mot denne konklusjonen og forsøkja å seia at dette ikkje har noko med verkelegheita å gjera. Men det er altså NUPI som har levert denne rapporten, og som konkluderer med dette. Viss ein kjører den reprosesseringslinja som Framstegspartiet og alle andre parti på Stortinget minus SV ønskjer, og MOX-eksperimenteringa fortset, kan Halden-reaktoren medverka til at Noreg som rådgivar for BNFL Sellafield medverkar til at utsleppa frå Sellafield fortset. Det er ein tankekross for SV. SV får altså ikkje støtte i dag for å stansa MOX-eksperimenta med Halden-reaktoren. Det beklagar me. SV har derfor eit anna forslag enn det eigentlege forslaget i Dokument nr. 8-forslaget, nemleg å ha eit offentleg utval til å vurdera om MOX-arbeidet ved Halden-reaktoren «utelukkende er sikkerhetsrelatert», eller om det òg er andre motiv knytte til MOX-eksperimentering som direkte eller indirekte bidreg til at reprosesseringa av plutonium og andre ting held fram, som då altså bidreg til å halda liv i Sellafield. Men til og med ei uavhengig, offentleg vurdering blei for mykje og for farleg for alle andre parti. Det er veldig rart. I forhold til saka som SV har fremma, er det eitt positivt element, som saksordførar Konglevoll var inne på, nemleg det som Høybråten skriv i sitt svarbrev, og som er knytt til konsesjonsvilkåra. IFE må innan 31. desember 2004 utarbeida «en oppdatert plan for nedleggelse», ein detaljert plan, og «et kostnadsoverslag» på dette. Erfaringar frå andre land viser at dekommisjonering er skikkeleg kostbare greier, og det trur SV er noko av grunnen til at denne saka på ein måte berre blir skuva framfor oss i tid. Med dette tek eg opp SV sitt forslag.