Liv Signe Navarsete (Senterpartiet), 2017-06-01:
Stortingsmelding nr. 22, Hav i utenriks- og utviklingspolitikken, er den fyrste stortingsmeldinga i sitt slag. For eit land med ein langstrekt kyst og tilhøyrande store havområde er det svært positivt at Stortinget får denne anledninga til å drøfte kva for moglegheiter og utfordringar havet representerer for vårt eige land, og kor mykje det betyr for internasjonal politikk. Eg vil difor rose regjeringa. Det er ikkje alltid denne representanten gjer det, og det er heller ikkje alltid at ei innstilling er så samla som denne innstillinga er. Det viser at her har regjeringa eit breitt fleirtal i Stortinget bak seg i det viktige arbeidet som skal gjerast vidare framover. Regjeringa får brei støtte for å trappe opp den norske innsatsen for berekraftig bruk av havressursane, setje i verk havdialogar med andre land med mål om reine og sunne hav og om vekst i den blå økonomien, noko som er viktig for Noreg, men òg for det globale samfunnet. FNs berekraftmål nr. 14 seier at ein skal bevare og bruke havet og marine ressursar på ein måte som fremjar berekraftig utvikling. Det er òg slått tydeleg fast i det same målet at ein skal utrydde svolt og fattigdom. Regjeringa sitt syn på korleis me forvaltar havet, spelar ei stor rolle for om me skal nå desse måla. Korleis regjeringa er aktør i den globale dialogen for fiskeri og akvakultur, vil spele ei stor rolle i arbeidet med global mattryggleik. Noreg har truverde i spørsmål knytte til korleis me forvaltar ressursane i havet på ein berekraftig måte. Det er difor positivt at Noreg tek ei leiarrolle i dette arbeidet. Spesielt viktig er arbeidet i fiskerikomiteen i FNs matvareorganisasjon(FAO) (FAO) Trygge hav er ein føresetnad for å sikre norske havinteresser. Eit godt samarbeid i NATO er viktig for Noreg sin sikkerheitspolitikk, også på havet. Tryggleik og høg beredskap mot uønskte hendingar er svært viktig for samfunna i Arktis og ei god økonomisk utvikling i nordområda. Store nyinvesteringar i moderne fartøy og erfaringar frå fiskeri- og oljeverksemd på havet gjer Noreg til ein leiande aktør i nordområda når det gjeld SAR-beredskap. Havrettskonvensjonen utgjer det rettslege rammeverket for Noreg sitt internasjonale samarbeid om vern og berekraftig bruk av hav- og marine ressursar. Det gjeld både globalt og regionalt. Difor er det viktig at Noreg har eit sterkt engasjement for å styrkje havretten, slik meldinga legg opp til. Noreg har lenge vore ein pådrivar for å få på plass globale køyrereglar og beredskap i polare farvatn. Havområda i nord er svært viktige for nasjonen vår. Klimaendringar kan føre til nye næringsmoglegheiter og endra farleier, og kan gjere desse områda endå viktigare for Noreg i framtida. Men klimaendringane har òg negative konsekvensar for havmiljøet, som vert stadig surare. Det er eit trugsmål mot mattryggleiken. Marin forsøpling er òg eit aukande internasjonalt problem. Det er svært viktig at det internasjonale samarbeidet om å redusere marin forsøpling og mikroplast lukkast. FNs miljøforsamling har teke denne utfordringa, og Noreg er ein pådrivar òg i dette arbeidet. Noreg har saman med dei arktiske landa eit spesielt ansvar for Arktis og arbeidet for å ta vare på livet i havet der. Noreg må arbeide for eit internasjonalt forbod mot tungolje som drivstoff i arktiske strok, slik det er gjort i Antarktis. Nye farleier kan gjere presset på miljøet i Arktis større. Eit fleirtal i komiteen slår fast at det ikkje finst noko oljevern som fungerer i arktiske strok. Difor må dette arbeidet intensiverast. Det er positivt at heilskapleg berekraftig forvaltning av marine ressursar òg er eit tydeleg tema i bistandspolitikken. Bistandsprogramma Olje for utvikling og Fisk for utvikling er viktige satsingar der Noreg har mykje å bidra med gjennom lang, lang erfaringstid. Noreg har i meir enn 40 år drive Nansen-programmet i samarbeid med FNs organisasjon for ernæring og landbruk. Det er eit viktig og godt bidrag, som Noreg bør halde fram med. Regjeringa har full støtte frå komiteen for å styrkje innsatsen for ein berekraftig blå økonomi i utviklingspolitikken og for å styrkje Fisk for utvikling-programmet. Det er mange tunge og viktige oppgåver på dette feltet. Regjeringa har brei støtte både for å setje desse temaa på dagsorden og for å intensivere arbeidet i tida framover.