Heidi Grande Røys (Sosialistisk Venstreparti), 2005-12-06:
Då eg såg komiteen og kven som sat her, tenkte eg at det er jo ikkje verst for ein komite at fire statsrådar deltek i ein og same debatt. Det er ikkje verst å vere fjerde statsråden ut heller, for å seie det sånn. Det seier noko om ein komite med eit veldig breitt saksområde, eit saksområde som både engasjerer og er viktig og omfattande, og som eg skal møte på konkurranseområdet. Lat meg starte og gå i gang med det. I konkurransepolitikken har Regjeringa gjort ein del val, som eg har merka meg at fleirtalet har slutta seg til. Vi er tydelege på kor vi skal ha konkurranse som verkemiddel, og kor vi ikkje skal ha det, nemleg innanfor viktige offentlege tenester. Regjeringa meiner at konkurranseutsetjing og privatisering ikkje er den beste framgangsmåten for å nå måla for viktige velferdsområde som utdanning, helse og omsorg. Fleirtalet i komiteen har slutta seg til det. Regjeringa ynskjer ikkje å bruke konkurranse og marknadsløysingar for offentlege tenester innanfor desse viktige velferdsområda. Bruk av konkurranse og anbodsutsetjingar kan føre til auka byråkrati, høge kostnader og redusert langsiktigheit – faktorar som alle må inngå i ei reell vurdering av den økonomiske nytta av slike verkemiddel knytte til velferdstenestene. Men konkurranse er eit viktig verkemiddel på andre område. Nærings- og konkurransepolitikken skal og kan bidra til auka konkurranseevne for næringslivet. For å sikre eit konkurransedyktig norsk næringsliv er konkurransepolitikken eitt av fleire tiltak i ein målretta næringspolitikk, der langsiktigheit, eit offentleg aktivt eigarskap, forsking og utvikling, innovasjon, stordriftsfordelar og kompetanseutvikling er element for å utvikle konkurransekraft. På marknader der aktørane følgjer opp forretningsinteressene sine innanfor alminnelege rammevilkår, er det nødvendig å ha eit effektivt konkurransetilsyn som skal handheve forboda mot skadeleg samarbeid og misbruk av marknadsmakt. Difor er det viktig med eit sterkt konkurransetilsyn. Den myndigheita som dei ulike reglane i konkurranselova gjev til Konkurransetilsynet, må nyttast fullt ut for å motverke konkurranseskadeleg verksemd. Elles får vi for lite ut av ressursane i samfunnet, og forbrukarane vert skadelidande gjennom dårleg utval og høge prisar. Budsjettframlegget til Konkurransetilsynet for 2006 legg vel til rette for at dei kan løyse oppgåvene sine på ein god måte. Konkurranselova frå 2004 er grunnlaget for det arbeidet som er gjort av Konkurransetilsynet. Lova inneheld ein modell for styring av dette arbeidet som det var mykje debatt om då han kom i stand. Eg ser at fleirtalet i sine merknader peikar på at det er viktig at retten for departementet til å overprøve tilsynet i saker som er prinsipielle, eller har mykje å seie for viktige omsyn i samfunnet, vert vurdert kontinuerleg overfor tilsynet sine vedtak. Eg vil for min del vise til at denne regelen i lova er ein sikkerheitsventil. Han skal brukast når det er nødvendig. Eg vil følgje opp det. Samtidig vil eg peike på at det ikkje er noko mål i seg sjølv eller nokon god administrativ modell å få mange slike omgjeringar av tilsynet sine vedtak. Eit anna verkemiddel er regelverket for innkjøp til det offentlege. Dette skal tene fleire omsyn som i praksis kan trekkje i kvar si retning når detaljane skal fastsetjast. Regelverket har nyleg vorte endra, slik at grensa for når det skal setjast i verk konkurranse gjennom anbod ved innkjøp, aukar frå 200 000 kr til 500 000 kr. Det var noko av det siste som Bondevik II-regjeringa gjorde. I Soria Moria-erklæringa er det sagt at ein ynskjer å auke denne terskelverdien opp mot EU-nivå. Men det er nødvendig å gå igjennom alle sider ved denne saka. Nivået på terskelverdien kan ikkje sjåast uavhengig av andre delar av regelverket for offentlege innkjøp. Reglar både over og under denne terskelen er viktige. Saka er òg viktig fordi det dreier seg om innkjøp for nærare 240 milliardar kr kvart år. I arbeidet med utviklinga av dette regelverket vil det difor vere eit mål å forenkle og forbetre dei reglane vi har i dag. Reglane må gi eit tilstrekkeleg innsyn i dei offentlege økonomiske disposisjonane. Eit slikt innsyn er god hjelp for å motverke utvikling av uheldige kulturar i den einskilde verksemda og kan vere med på å hindre skadelege omstende som kameraderi og korrupsjon. Det kan òg vere aktuelt å fastsetje sanksjonar mot ulovleg direkte innkjøp. Vidare er det nødvendig å utvikle kompetanse i staten, og ikkje minst i kommunane, både i forhold til regelverket og i forhold til det alminnelege omsynet til effektivitet i offentlege innkjøp. Eg har teke tak i det arbeidet og reknar med å kunne leggje fram ei sak i løpet av budsjettperioden om det.