Hadia Tajik (Arbeiderpartiet), 2016-12-16:
Først vil eg gjerne takka komiteen for arbeidet med budsjettet. Det har vore ein uvanleg haust, der det lenge var uklart om det ville verta eit budsjett, og korleis budsjettet ville verta. No er me i alle fall der at det kjem til å verta vedteke eit budsjett, sjølv om det ikkje er heilt det budsjettet som Arbeidarpartiet ønskte seg. Midlane til politiet er enten øyremerkte eller effektiviserte vekk. Den såkalla avbyråkratiserings- og effektiviseringsreforma kuttar 194 mill. kr til politiet. Me har spurt regjeringa om korleis dei sikrar seg at dette skal bety auka kvalitet, men svaret er ganske nedslåande. Dei følgjer ikkje reforma. Dei sjekkar ikkje korleis ho slår ut. Dei kan difor ikkje svara på kva for effekt den såkalla avbyråkratiserings- og effektiviseringsreforma har hatt. Eg håpar at dette ikkje er eit frampeik for politireforma – ei av dei verkeleg store omleggingane i denne regjeringsperioden. Eg kan forsikra regjeringa om at me i Arbeidarpartiet kjem til å følgja med. Eg har merka meg innlegget til Silje Dølplads Johansson, som er tillitsvald i Sør-Aust politidistrikt. På måndag skreiv ho: «Politireformen fører til færre operative mannskaper, selv om politikerne sier noe annet.» Så har eg òg merka meg at magasinet Politiforum dokumenterer avviket i Justis- og beredskapsdepartementets krav til tenestestadane, og Politidirektoratets tolking av det same. Det er vanskeleg å unngå å sjå at regjeringa legg opp til stramme budsjett for politiet, når det meste av pengane enten går til prisjustering eller til pensjon, og det som vert igjen, er øyremerkt. Regjeringa har faktisk øyremerkt heile veksten i budsjettet sitt – altså null i handlingsrom. Ingenting kan politidistrikta gjera av sjølvstendige prioriteringar. Anundsen utmerkar seg i konkurransen med Dørum, Storberget og Faremo, som alle låg på 50 pst. eller like under i øyremerking. Det dette betyr i praksis, er at politidistrikt kan koma til å la ledige stillingar stå tomme for å få budsjettet til å gå opp, at kompliserte saker, som Lime-saka, kan verta lagde til sides, og at ein ikkje går inn i dei fordi det ikkje er økonomisk rom til å prioritera det. Det betyr òg at viktige investeringar kan verta utsette fordi ein ikkje har pengar til å gjera dei. Arbeidarpartiet har lagt inn 150 mill. kr meir enn regjeringa til dei frie driftsmidlane til politiet, slik at politiet får ein sterkare økonomi i det som er ei krevjande og viktig tid for politiet. Så har regjeringa annonsert noko litt snedig. Dei vil hyra eksterne konsulentar til å finna ut kvar pengane til politiet har vorte av. Det tyder berre på ein ting: at justisministeren ikkje har kontroll over sitt eige budsjett, at han ikkje vil ta det ansvaret som er hans. Og det er eit mønster. Me såg det i saka om asylbarna i 2014. Me såg det då regjeringa mista kontroll over grensa ved Storskog i 2015. Eg fryktar at me ser det igjen i gjennomføringa av politireforma. Arbeidarpartiets klare krav og forventingar har vore at reforma må verta godt forankra lokalt. Difor bekymrar det oss at ordførarar som Sigrun Wiggen Prestbakmo i Salangen sender oss brev der ho fortel at reforma «ligner mer og mer på «politi i pølsebod» der tilbudet blir tilfeldig, og enkelte tjenestesteder blir så innholdsløse at de lett i neste omgang kan legges ned». Eg vil ha forsikring frå justisministeren om at han tek ansvar for gjennomføringa av reforma, for akkurat no verkar det som om han manglar kontroll. Politidirektoratet kan i statistikken sin frå september i år fortelja at det er 8 423 lønte politiårsverk i dei tolv politidistrikta. Det betyr 65 færre enn for eitt år sidan. Det er ikkje i tråd med våre ambisjonar. Me vil ha fleire politifolk. Me vil ha eit sterkare politi, og difor er me heller ikkje reie til å gje grønt lys for å ta ned opptaket av politistudentar, slik det har vorte varsla om. Ein må gjera ein gjennomgang av oppgåvene som politiet no har, og ikkje minst av dei forventingane me som politikarar har til dei, og oppgåver me har pålagt dei i forbindelse med politireforma, før ein bestemmer seg for om det er riktig å ta opptaket ned allereie no. Dette vert ettermælet til denne regjeringa på justisfeltet. Dei store oppgåvene har vorte skovne fram i tid. Viktige investeringar har ikkje vorte noko av. Dei moderate forbetringane me har sett, har lite praktisk betyding for politiet og for veldig mange andre i justissektoren.