Ingunn Gjerstad (Sosialistisk Venstreparti), 2014-12-05:
Eg sluttar meg først til komitéleiinga sin takk for eit godt samarbeid i komiteen, og spesielt med sekretæren vår, frå oss i SVs miljøfraksjon. Det har vore ein krevjande innspurt, og vi har fått god hjelp som førstereis. I går etter transportdebatten sat eg og las litt i avisene ei lita stund. Der ser eg: «Ta oljeplattformene ut av ørene og lytt til Afrika! De som faktisk tar ansvar under klimaforhandlingene, er de som bor sør for velferdsstaten». Dette skreiv Tale Hammerø Ellingvåg frå Natur og Ungdom i Aftenposten. Ho er ungdomsdelegat på klimatoppmøtet i Lima, der også nokon av oss skal samlast i neste veke. Den grunnleggjande årsaka til klimaendringane er forbruket av fossil energi. Før årets klimaforhandlingar i Lima har ei gruppe afrikanske land føreslått at ein skal snakka om ordningar for fornybar energi og korleis ein konkret kan få til ei rettferdsbasert global omstilling til eit grønt samfunn som ein del av forhandlingane. «Det er ikke så rart at det er de afrikanske landene som foreslår dette. Klimaendringene vi har forårsaket ødelegger allerede millioner av menneskers liv, og at vi må ta ansvar for å gjøre noe med dette samtidig som vi kutter utslipp.(…) Vi sier vi er en klimanasjon. Da er det på tide at vi ser energiforbruk og klima som én ting, tar oljeplattformene ut av ørene våre og begynner å lytte til de afrikanske landene», skreiv Tale. (…) Noregs største medlemsorganisasjon, Kyrkja, fremja nyleg ei uttale frå Mellomkirkelig råd. Der heiter det at vi «Må styrke Norges klimainnsats. Norge har, som rik oljenasjon, et særlig ansvar for å redusere de globale klimaendringene. Vårt klimapolitiske bidrag bør reflektere en rettferdig byrdefordeling basert på vår økonomiske kapasitet og historiske ansvar. Norge må kutte sine utslipp med minst 50 prosent innen 2030. Og vi må øke våre bidrag til klimafinansiering i årene som kommer.(…) Mellomkirkelig råd vil be norske myndigheter å øke klimafinansieringen i tiden framover. Denne økningen må komme i tillegg til bistandsbudsjettet. Det er en god start med Norges nylig annonserte bidrag til Det grønne klimafondet», som vi skal vedta i dag. (…) Kyrkja seier vidare at vi «trenger politikere som tør å ta modige grep for å legge til rette for en fornybar satsing og en avvikling av vår bruk av fossil energi.» Tidlegare denne veka, på oppfordring frå SVs stortingsgruppe, fekk vi frå fem norske forskarar utgreidd kor mykje klimagassar det er rimeleg og rettferdig at Noreg tek ansvaret for å kutta fram mot 2030. Hovudkonklusjonen er at Noreg bør ta ansvar for betydeleg større utsleppskutt fram mot 2030 enn det vi gjer i dag. Særleg om vi tek omsyn til prinsippet om kapasitet, får Noreg eit klimaansvar i ein heilt annan storleik enn vi til no har diskutert i norsk klimadebatt, sa forskar Steffen Kallbekken frå CICERO ved framlegginga. Eg vil anbefala den rapporten. Bygningar står i dag for nærmare 40 pst. av energibruken i samfunnet vårt. For å kjempa mot klimaendringane er det viktig at langt fleire bygg i verda går frå å vera storforbrukarar av energi til å bli energiprodusentar. Eg har lenge trudd at solceller er ei viktig og lovande klimaløysing for verda, men ikkje så aktuell for Noreg, kanskje, for her er det så mørkt om vinteren. Men no viser både prøveprosjekt og nye forskingsresultat at store delar av Noreg passar betre for å produsera solcellestraum. Forskarar frå Noregs miljø- og biovitskaplege universitet på Ås kan fortelja at solinnstrålinga til mange plassar i Noreg er god, om lag 20 pst. betre enn forventa og like god som t.d. i Tyskland. Desse lovande funna er bakgrunnen for at SV meiner vi må tenkja nytt om solceller i norsk klima- og energipolitikk. Det er derfor vi ber partia i denne salen om å vera med på å støtta følgjande forslag: «Stortinget ber regjeringen vurdere å innlemme solceller i Enovas rettighetsbaserte støtteordning for energitiltak i husholdningene.» Eg leverer dette forslaget her. Eg ser i dag, som andre fredagar, at besteforeldras klimaaksjon står utanfor her som dei pleier. Eg vil visa til SVs alternative budsjett, der vi tek imot det folkelege engasjementet som er i klima- og miljøsaka, og løyver meir pengar til det, noko eg skal koma tilbake til i eit seinare innlegg.