Hallgeir H. Langeland (Sosialistisk Venstreparti), 2003-02-25:
Når eit prosjekt blir overskride med 5,8 milliardar kr allereie i startfasen, meiner SV det er nødvendig å stoppa opp og tenkja seg om. 5,8 milliardar kr tilsvarer om lag to operabygg, iallfall med dagens kalkylar, eller ein berbar pc til kvar av dei 600 000 elevane som går i norsk grunnskule. Det er altså betydelege beløp me snakkar om i overskridingar i ein tidleg fase av prosjektet. Det kan gjerne oppfattast som omkamp, men ansvarsmedvit kan det òg oppfattast som når ein ønskjer å stoppa opp for å sjå om eit prosjekt er økonomisk forsvarleg å gjennomføra. Som Stortinget er klar over, var SV prinsipielt imot ei utbygging av Snøhvit m.a. på grunn av usikkerheit knytt til miljø, usikkerheit knytt til fiskeressursar og usikkerheit knytt til dei konsekvensutgreiingane som Regjeringa har sagt skal koma. Når ein får så store overskridingar som her, er SV sjølvsagt det første partiet til å stoppa opp, akkurat slik som me har gjort i tidlegare saker som Stortinget har hatt til behandling, når beløpa er blitt enormt store, slik som dei kan bli innanfor denne sektoren. Me tek derfor i første omgang opp eit forslag som ikkje blir vedteke fordi stortingsfleirtalet ønskjer å køyra på utan å tenkja på at det kan koma nye kostnadsoverskridingar. Men me ønskjer å ta ein pause for å forsikra oss om at ein ikkje held fram med desse overskridingane. Dette forslaget fell, og SV taper sånn sett den runden. Me tapte kampen om Snøhvit når det galdt konsekvensutgreiingar og miljøomsyn, og me taper òg no når det gjeld dette med å stoppa opp i forhold til overskridingar. Då startar me kampen for at oppdraget skal gå til norsk industri. Det er rett og rimeleg. Men kva skjer då? Jo, me veit at fagrørsla, Arbeidarpartiet og andre har engasjert seg i at Statoil skal bruka norsk leverandørindustri, norsk verftsindustri. Statoil vel dessverre likevel, ut frå det som stortingsfleirtalet har sagt, nemleg at dei skal driva kostnadseffektivt – det er eit børsnotert selskap som skal tena aksjonærane sine – ein oppdragsgjevar i Spania i staden for norsk verftsindustri. Det beklagar SV sjølvsagt. Men det betyr altså at stortingsfleirtalet gjennom sin politikk har gjeve frå seg dei styringsinstrumenta dei før hadde, då dette selskapet var 100 pst. statleg. Så kan ein seia, slik nokon seier, at ein ikkje brukte styringsretten då det var 100 pst. statleg. Nei, det er riktig, ein gjorde ikkje det, ikkje mange gonger iallfall, men moglegheita var der. Når ein har AS-ifisert selskapet, har ein altså redusert moglegheita til òg å styra oppdrag. Det beklagar SV sjølvsagt, og me minner om at Senterpartiet og SV gjekk imot privatiseringa. For at ein likevel skal gjera eit forsøk, fremjar me derfor følgjande forslag: «Stortinget ber Regjeringa fremme tiltak for å sikre at oppdrag knyttet til utbygging på norsk sokkel kan utføres av norsk verftsindustri.» Det har stortingsfleirtalet vore med på før, spesielt knytt til dei skatteregima og subsidieregima som ein eventuelt må ha i EU. Men me meiner det er viktig òg i denne saka å slå fast at ein må prioritera nasjonal industri ved utbygging på norsk sokkel. Eg tek med dette opp dei to forslaga frå SV.