Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2008-12-16:
Dei såkalla Terra-kommunane er ulike. Det er nok slik for dei alle saman at dei kvar for seg og samla, både ordførarane, dei folkevalde og innbyggjarane, har hatt ei krevjande tid, og for mange av dei fortset ho ennå, m.a. fordi dei disposisjonane som vart føretekne, får så klare følgjer for budsjett og økonomiplanar. Den saka som Stortinget behandlar i dag, Dokument nr. 3:11, handlar om ei enkeltsak, det handlar om ei vanskeleg lovfortolkingssak frå seks år tilbake. Eg sende i desember 2007 den såkalla Vik-saka over til lovavdelinga i Justis- og politidepartementet for vurdering. Lovavdelinga kom til ein annan konklusjon enn Kommunal- og regionaldepartementet gjorde i sitt svar til Fylkesmannen i Sogn og Fjordane i 2002. Kommunal- og regionaldepartementet har teke konklusjonen deira til etterretning. Dette vart følgt opp med å informera alle kommunar og fylkeskommunar om lovavdelinga si vurdering, og om korleis ein skal forstå kommunelova på dette punktet. På eit spørsmål som er stilt her i dag, er fyrste delen av svaret: Denne lovfortolkinga er følgd opp med å informera alle kommunar og fylkeskommunar. Etter dette er rutinane i departementet presiserte på to område for å vera sikre på at saker blir behandla på best mogleg måte. Det er presisert at terskelen skal vera svært låg for å lyfta opp prinsipielle lovfortolkingssaker til høgt leiarnivå. Vi har dessutan presisert at vi skal ha meir aktiv bruk av eit elektronisk påminningssystem som varslar om saker som ikkje er fullførte og ferdigbehandla. Lat meg understreka at alle saksbehandlarar i Kommunal og regionaldepartementet har fått god informasjon om dette. Så vil vi òg endra rundskrivet for lovfortolkingar ved bl.a. å leggja inn elektroniske lenkjer til korrespondansen, slik at sakene kan bli så godt belyste som mogleg. I tillegg vil vi der òg understreka det sjølvstendige ansvaret kommunar og andre som anvender kommunelova eller kommunal særlov, har for å tolka og treffa vedtak etter eigne vurderingar. Så til sjølve brevet. Vik hadde inngått ein avtale om å forskottera framtidige kraftinntekter mot eit eingongsbeløp som så vart plassert i verdipapir. Det er viktig å skilja mellom korleis investeringar blir finansierte på den eine sida, og korleis midlane blir forvalta på den andre sida. Kommunal- og regionaldepartementet vurderte den fyrste problemstillinga. Kommunal- og regionaldepartement har ikkje vurdert eller på annan måte teke stilling til risikoen ved dei plasseringane som kommunane gjorde. I brevet til fylkesmannen i Sogn og Fjordane seier departementet: «Ved å gå inn i kompliserte finansielle avtaler med komplisert risikostruktur kan kommunen bli ytterlegare eksponert for risiko. Departementet vil generelt understreka at det er viktig at kommunane opptrer som profesjonell motpart med eit medviten forhold til risiko, og at ein søker å minimere eksponeringa for risiko. I denne saka legg departementet til grunn at Vik kommune ikkje har teke risiko som bryt med gjeldande lov og forskrift. Departementet har elles ikkje vurdert graden av risiko.» Så er det stilt eit spørsmål her som gjeld Riksrevisjonen si moglegheit til innsyn i dokumenta. Lat meg der understreka: Kommunal- og regionaldepartementet skal halda seg til dei vedtaka som gjeld på dette området. Det er slik at Riksrevisjonen har fått innsyn i dei dokumenta som dei har bede om. Til Riksrevisjonen sin merknad om kva som er unnateke frå innsyn, eller rettare sagt kva Stortinget la til grunn i si behandling når det gjaldt rett til innsyn, er det nemnt tre forskjellige slags dokument. Det eine er R-notat pluss handnotat. Men det er òg nemnt to område til. Det eine er interne notat og interne drøftingar av saker som seinare kan koma til behandling i storting eller regjering, og det andre er verksemdsplanar. Men lat meg understreka: Vi skal ha som policy i departementet at Riksrevisjonen sjølvsagt får innsyn i samsvar med det Stortinget legg til grunn.