Knut Arild Hareide (Kristelig Folkeparti), 2013-01-22:
Eg vil få takke interpellanten for nettopp å setje trafikksikkerheit på dagsordenen inn i NTP-året 2013. Dette er vår viktigaste jobb, og eg trur me kan seie at i løpet av dei åra me har sete i transportkomiteen, har nettopp engasjementet rundt midtrekkverk blitt sterkare år for år. I denne samanhengen er det eit relativt nytt verkemiddel i Noreg, og me har sett kor vellykka det er. Derfor er det store forventningar til at når me kjem til Nasjonal transportplan, er det fokus på og ei tydeleg forplikting i høve til utbygging av midtrekkverk i langt større grad enn det me har hatt så langt. Eg er einig med representanten Bratli i at me er nøydde til å ha heilskapsperspektivet her. Me har òg sett nettopp kor viktig ATK – både punktvis ATK, altså automatisk trafikkontroll, og strekningsvis ATK – har vore. Òg strekningsvis ATK, som me har fått dei siste åra, har gitt veldig gode resultat. Fagmyndigheitene si anbefaling når det gjeld strekningsvis ATK, er krystallklar. Så er det òg slik at dette har med haldning å gjere. Det dreier seg ikkje berre om bil og veg, men det dreier seg om våre haldningar, og eg trur at det at me kan snu haldningar, er viktig. Me veit at me for ei viss tid tilbake gjennomførte røykeloven. Det har ført til ei haldningsendring blant unge når det gjeld det å begynne å røyke. Mitt håp er at me kan få til tilsvarande haldningsendringar blant ikkje minst unge menn som køyrer bil, og som ofte køyrer for fort og for uansvarleg. Eg har lyst til å ta opp ei konkret sak i dag. Det gjeld Statens havarikommisjon, som gjekk særleg inn i ei dødsulykke den 10. september 2010. Det var ein personbil som møtte ein trailer på E39 i Vest-Agder, og det blei ei tragisk ulykke, med fleire drepne. Åtte timar etter ulykka blei det teke ein promillekontroll av føraren, som viste 1,27 i promille. Så gjekk Statens havarikommisjon inn og undersøkte denne saka. Dei såg at bilen var blitt ombygd, og dei gjekk òg inn og såg på kva føraren hadde gjort dei siste timane før ulykka. Dei fekk ikkje det til å stemme overeins med den promillekontrollen som var gjennomført. Statens havarikommisjon bad Folkehelseinstituttet ta ein ny test. Det Statens havarikommisjon skriv, to år etter ulykka, er følgjande: «Resultatet fra prøvene viste at føreren ikke hadde inntatt alkohol før han døde, men at alkoholen var dannet i kroppen i tidsrommet fra føreren døde til prøvene ble tatt.» Tenk om ikkje Statens havarikommisjon hadde gått inn i denne saka! Tenk på dei pårørande som sjølve opplevde dette tragiske! Mitt spørsmål, som eg ikkje ber om noko svar på, men som eg har lyst til å få statsrådens vurdering av, er om dei bør gjere det same som dei gjer i Sverige, at alle trafikkdrepne blir obduserte, både på bakgrunn av det kunnskapsmaterialet me no har frå Statens havarikommisjon i denne saka, og ikkje minst fordi me òg kan få kunnskap om kvifor ulykkene skjer. I Sverige blir alle trafikkdrepne obduserte. Dette er eit juridisk, etisk og økonomisk aspekt. Eg synest me må sjå på det juridiske og etiske aspektet. Det økonomiske aspektet må ikkje vere teljande, fordi me opplever at rusmiddelbruk er ei stor utfordring når det gjeld trafikksikkerheit. Dersom me går nokre tiår tilbake i tid, veit me at rus var lik alkohol. I dag veit me at rus knytt til vegsikkerheit er meir mangfaldig – det er ulike delar av dette. Kristeleg Folkeparti vil i NTP på nytt fremje vårt forslag om ein barnas transportplan, nettopp knytt til trafikksikkerheit.