Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2008-11-21:
Kjernebodskapen i denne stortingsmeldinga er at vi står overfor eit alvorleg problem i kunnskapssamfunnet, nemleg at norske barn som veks opp i dag, ikkje lærer nok, ikkje fullfører vidaregående opplæring i stor nok grad, og at for mange elevar ikkje opplever inkludering og meistring av skulekvardagen. Vi veit at det er eit alvorleg problem for mange enkeltmenneske, at det er eit stort samfunnsproblem, for vi treng alles krefter i bruk, og sjølvsagt er det eit stort sosialt problem, for det er ikkje tilfeldig kven som slit med grunnleggjande kunnskapar, og kven som opplever å droppe ut av vidaregåande skule. Dette er ei melding med ei svært tett pakke med tiltak, mange av dei i budsjettet for 2009, andre er no sende ut på høyring som lovforslag, og mange jobbar ein no med oppfølginga av. Men eg trur ein kan seie at dersom ein skal trekkje fram særleg tre punkt, er det for det første mykje større vekt på tidleg innsats. Vi avdekte dei store sosiale forskjellane og mangelen på tidleg innsats i den norske skulen i St.meld. nr. 16 for 2006–2007, som vi la fram for få år sidan. No legg vi fram omfattande tiltak om kompetanse, kartleggingsprøver, fleire lærarar og andre pedagogar som skal følgje opp og konkretisere den tidlege innsatsen i skulen, i tillegg til den barnehagerevolusjonen som vi gjennomfører i denne perioden, som sjølvsagt òg har avgjerande betyding for ein tidleg innsats. Så er det kompetanse. Vi veit at ingenting betyr meir for kva elevane lærer på skulen og korleis dei har det, enn lærarane. Derfor gjer vi her eit historisk vedtak, eit historisk grep i meldinga, nemleg ved å innføre eit varig system for vidareutdanning av norske lærarar, som vil gi rom for at 2 000–2 500 lærarar med det budsjettnivået vi nå signaliserer, vil kunne få vidareutdanning årleg. Det er eigenleg ikkje pengar, men kapasitet og vikarar som antakeleg vil vere den største begrensinga på det området i åra som kjem. Vi innfører i tillegg ei skuleleiarutdanning. Så varslar vi ei klarare styring på alle nivå. Vi varslar ei klarere nasjonal styring av skulen. Vi varslar at kommunar og fylkeskommunar må ta eit klarare grep om styringa av skulane sine, og vi varslar at den enkelte skule, bl.a. gjennom skuleleiarutdanninga, må ta ei klarare styring over skulen sin. Det er ei stor glede for meg å sjå at det er så brei einigheit om så mange viktige tiltak som no vert gjennomførte og vil verte gjennomførte, og at opposisjonen i all hovudsak sluttar seg til alle forslaga i meldinga. Og i den grad ein skal kommentere det: Når det gjeld den raud-grøne politikken som Regjeringa foreslår, varslar opposisjonen på nokre viktige punkt at dei vil ha meir av den raud-grøne politikken og vil gå enda lenger i den retninga. For eksempel vil dei ikkje berre ha ei skuleleiarutdanning, ho skal vere obligatorisk. Og ja, det bør vi vurdere etter kvart. Dei varslar at den kompetansesatsinga som no er, vil ein ha endå meir av. Og ja, det kan godt hende vi skal ha endå meir av det, men dette er eit viktig historisk lyft i første omgang. Og det er det same på enkelte andre område. Det andre som eg synest det er grunn til å påpeike, er at sidan det er så stor einigheit her i salen om at enkelte forslag er gode forslag, som f.eks. forslaget om skuleleiarutdanning, kunne ein kanskje ha venta at tonen av rausheit hadde vore større enn tonen av snurtheit, som vi vel ser i innstillinga og hører frå talarstolen her. Ein kan jo då trekkje fram representanten Dørum som eit godt eksempel i så måte. For både SV og Venstre har i tiår vore opptekne av å få eit system for vidareutdanning for lærarar. Venstre har sete i sju år i regjering. Vart det eit einaste kompetanseår eller ein einaste kompetansedag dei åra? Svaret på det er jo nei. Det vart ikkje noko varig system for vidareutdanning. Eg kan skjøne at ein då vert snurt over at det er SV som no gjer dette. Det vi kan lære av det, er iallfall at når rollefordelinga er slik at Venstre sit i regjering og SV pressar på, skjer det ingenting. Når SV sit i regjering og Venstre pressar på, skjer det veldig mykje. Slik sett er det ei betre rollefordeling. Eg vil til slutt få takke for eit godt arbeid i komiteen av saksordføraren. Det er veldig bra at det er brei tilslutning til den raud-grøne politikken frå heile Stortinget, sjølv om vi framleis har ein del utfordringar når det gjeld enkelte spørsmål, bl.a. når vi ser på budsjetta til nokre av opposisjonspartia.