Eli Sollied Øveraas (Senterpartiet), 2003-06-03:
Eg trur det er sjeldan eg har opplevd eit så sterkt engasjement frå så mange einskildpersonar som eg har gjort når det gjeld det nye regelverket for bidragsfastsetjing. Deira bodskap har gjort eit djupt inntrykk på meg, og eg må seie at eg er bekymra på mange sine vegner. Under behandlinga av Ot.prp. nr. 43 for 2000-2001 var Senterpartiet negative til å innføre kostnadsmodellen, og vi meinte at prosentmodellen burde forbetrast. Eg erkjenner eit faktum, kostnadsmodellen er vedteken. Eg skal ikkje ta omkamp på det. Men eg finn grunn til å minne om at det var mange instansar som gav støtte til ein forbetra prosentmodell. Eg vil nemne Barneombodet, Redd Barna, NOVA og Likestillingsombodet. Ein kan vel trygt seie at dette er instansar med solid barnefagleg kompetanse. I den nye modellen vil eg peike på nokre punkt som eg meiner gir grunn til bekymring. At det ikkje skal takast omsyn til utgifter i samband med vidaregåande skule, feriereiser, lommepengar og diverse andre utgifter som isolert sett kan verke små, men som gjennom eit år utgjer ein monaleg sum, synest eg verkar urimeleg. Sjølv om SIFOs standardbudsjett ikkje er omfatta av slike utgifter, er det ein realitet at dette også er utgiftsposter som det ville ha vore heilt naturleg at departementet tok med. Så alle dei det vedkjem, står tilbake med eit ubesvart spørsmål: Kven skal dekkje forbruksutgiftene som ikkje er inkluderte i SIFOs standardbudsjett? Det er også andre ting som er uklare og verkar dårleg gjennomtenkte. I alle fall meiner eg at det vil gi uheldige utslag. Også andre representantar har vore innom det. Det gjeld dei uføretrygda og andre som mottek barnetillegg frå det offentlege. Barnetillegget vert rekna som skattbar inntekt. Mi utfordring til statsråden er då: Er det lova sin intensjon at ein bidragsmottakar som mottek barnetillegg, får barnebidraget avkorta krone for krone og på den måten endar opp i ein stadig forverra økonomisk situasjon? Dei nye reglane inneber at det ikkje skal betalast skatt av barnebidrag, men barnetillegget skal skattleggjast. Når då bidraget vert avkorta krone for krone i høve til storleiken på barnetillegget, opplever mange det som skatt på barnebidrag, særleg dei som er uføretrygda. Dette er etter mi meining ei uheldig samordning, og ein kan stille spørsmål om det er eit resultat av det som Odelstinget gjorde vedtak om. Det er positivt at komiteen står samla bak innstillinga om ei kontinuerleg og grundig evaluering av om dei nye bidragsreglane er i tråd med Stortingets tidlegare vedtak. Men eg meiner at Stortinget bør kunne gi uttrykk for at dei med lågast inntekt ikkje skal rammast. Derfor vil eg så sterkt eg kan, oppfordre spesielt regjeringspartia til å støtte forslaget frå Arbeidarpartiet, SV og Senterpartiet. Det kan umogleg vere Høgre og Kristeleg Folkeparti si meining at utilsikta og urimelege utslag ikkje skal justerast. Etter Senterpartiet si meining er trygdekontora offentlege servicekontor, der gratisprinsippet bør vere det berande prinsippet. At det skal betalast eit gebyr for fastsetjing og endring av bidrag, kan opplevast som ein ekstraskatt for dei foreldra som frå før har høgt konfliktnivå og treng hjelp frå ein nøytral instans. På den bakgrunnen ønskjer Senterpartiet at bidragsfastsetjing skal vere gratis.