Torstein Rudihagen (Arbeiderpartiet), 2008-10-06:
Moelven Industrier seier opp 200 personar, og Hydro Raufoss Automotiv permitterer. Dette er berre to eksempel på korleis internasjonaliseringa av handelen og økonomien gjer at den opphavlege amerikanske finanskrisa får ringverknader også i Noreg, i dette tilfellet i Innlands-Noreg. Desto viktigare er det at vi har hatt og har god økonomistyring, reguleringar av finansmarknaden og verkemiddel som dempar verknaden. Vi har hatt og har svært god økonomi i landet, ein god skatteinngang og ei avkastning av Pensjonsfondet som gir oss handlingsrom - ei avkastning vi ikkje har nytta fullt ut dei siste åra, da utfordringa har vore manglande arbeidskraft og oppheita økonomi. Eit alternativ der staten pøsa på med meir pengar og større aktivitet ville ha gitt ein langt større kostnadsauke, høgare rente og kronekurs, som ville ha forverra konkurransesituasjonen for norsk næringsliv. Dette ville ha vore resultatet om Stortinget hadde slutta seg til Framstegspartiets utallige forslag om statlege milliardar til ei rekkje formål. Regjeringa reverserte Bondevik-regjeringa sine skattekutt og bruker pengane til å styrkje fellesskapet, helse- og omsorgstenester for alle, betre skule og utdanning og ei historisk satsing på barnehageutbygging. Regjeringa vil også framover arbeide for eit stadig betre velferdssamfunn som gir alle same moglegheiter. Dette er den raud-grøne linja som vi veit at eit stort fleirtal i folket meiner er ein riktig kurs. Samferdselssektoren er styrkt med fleire milliardar i samsvar med rammene for Nasjonal transportplan. Vi må ikkje gløyme at Bondevik-regjeringa kom til Stortinget med eit forslag til transportplan som var langt mindre ambisiøst. No blir det løyvd mykje meir enn det som Høgre, Venstre og Kristeleg Folkeparti foreslo. Likevel er desse partia freidige nok til å kritisere at det ikkje blir gjort nok. Desse partia kunne kanskje heller vedgå at det var bra at deira framlegg blei forkasta. Det vi alle må vedgå og ta eit ansvar for, er eit altfor dårleg vedlikehald av infrastrukturen over mange år, noko som gjer at vi må prioritere dette langt meir enn det transportplanen føreset. I hop med at utbyggingsprosjekta har blitt mykje dyrare, bidreg dette til at vi i nokon grad er på etterskott med gjennomføringa av mange utbyggingar. Vi har utvikla eit velstandssamfunn og eit næringsliv som medfører auka mobilitet. Trafikken aukar mykje meir enn føresett i transportplanen, særleg gjeld det godstransporten. Transportsektoren har blitt hengande etter i denne utviklinga. Derfor er kapasiteten sprengd, derfor står toga altfor ofte, derfor er forureininga stor, og derfor har vi fått ei tragisk utvikling av trafikkulykker. Derfor vil Arbeidarpartiet og Regjeringa ha eit samferdselsløft. Her må auka trafikktryggleik vere eit av hovudmåla. Det er god samfunnsøkonomi, og det er god helsepolitikk. Arbeidarpartiet vil arbeide for eit miljøvennleg, trygt, tilgjengeleg og effektivt transportsystem som heng i hop. Vi må utnytte fortrinna til dei enkelte transportsektorane med auka kollektivsatsing i og omkring byane, men òg gode jernbanetilbod for gods og personar på strekningar mellom regionar. Regjeringa utgreier moglegheitene for høgfartstog i Noreg. Uansett kva konklusjonen på det må bli, meiner eg at første steget må vere å byggje dei strekningane som vi har planar om å byggje ut, med ein standard som gjer at toga kan kjøre fort, dvs. 250 km i timen. Da tek vi samtidig høgd for ei framtidig høgfartssatsing. Så må vi ikkje gløyme at vegane våre er og vil vere dei viktigaste transportårene i store delar av landet. Vi må utbetre hamner og farleier og betre ferjetilbodet langs vår langstrakte kyst. Det er rett å prioritere samferdsel framover no, først og fremst fordi landet treng det. Det vil effektivisere samfunn og næringsliv. Avkastninga av Pensjonsfondet gir oss handlingsrom til å gjere det utan å bryte med handlingsregelen dersom vi vel å prioritere denne sektoren. Vi ser at høgkonjunkturen er over. Det blir meir kapasitet på anleggssektoren, og om snautt eit tiår slår dei store pensjonskostnadene inn for fullt, samtidig som vi ser konturane av reduserte oljeinntekter. Denne satsinga vil òg vere heilt i tråd med intensjonen bak handlingsregelen, som er å bruke avkastninga av Pensjonsfondet til å gjere Fastlands-Noreg robust og næringslivet konkurransedyktig, med tanke på ei tid der vi ikkje kan gjera oss rike av oljeinntektene. Da vil langt betre kommunikasjon og infrastruktur vere avgjerande viktig. Vi veit ikkje kor alvorleg og langvarig lågkonjunktur vi står overfor, men eg registrerer at mange allereie har teke til orde for ein aktiv motkonjunkturpolitikk. Om ein må ty til det, er i alle fall utbygging av transport og kommunikasjon eit godt verkemiddel i dobbel forstand. Det gir sysselsetjing, og det effektiviserer næringslivet. Vi ser også at både LO og NHO no er svært aktive for å få betre samferdsel.