Valgerd Svarstad Haugland (Kristelig Folkeparti), 1999-06-08:
Det er uvanleg at ein proposisjon om å endra ei lov blir lagd fram mindre enn eit halvt år etter at førre endring av lova tredde i kraft. Eg kan likevel ikkje seia meg einig med dei representantane for mindretalet som hevdar at dette er kritikkverdig. Når formuleringar – eller tolkingar – av ei lovtekst skaper problem, må det vera i alle si interesse å få rydda opp i det som er uklårt og finna betre løysingar så raskt som mogleg. Eg vil òg streka under at dei problema som oppstod like etter at lova tredde i kraft ved nyttår, kom fyrst og fremst som eit resultat av at delar av handelsstanden starta med å tolka andre føresegner i lova på ein til då ukjend måte – i høve til så vel handelsstanden sin eigen praksis som Stortinget sine klåre intensjonar bak føresegnene. Unntaket for trafikknutepunktet, som det vart strid om, var ingen ny regel, men ei vidareføring av tidlegare unntak. Forslaget til endringar som no er lagt fram, er viktig for å få eit klårare regelverk og ryddigare tilhøve omkring opningstidene. Eit særleg omsyn er at ikkje forretningar gjennom tvilsame tolkingar skal få ein konkurransefordel framfor forretningar som heilt klårt held seg på rett side av lova. Dei endringane og tillegga det er gjort framlegg om, inneber knapt endringar av realiteten i lova. I det alt vesentlege blir innhaldet presisert på bakgrunn av dei intensjonane Stortinget tidlegare har lagt til grunn. Som påpeikt også ved førre handsaminga, er lova eit uttrykk for eit politisk kompromiss og ei avveging mellom ulike omsyn. Det er eit overordna mål for Regjeringa å avgrensa den kommersielle aktiviteten på søndagar. I eit stadig meir kommersialisert samfunn er det viktig å ha dagar der andre aktivitetar kan spela hovudrolla, og der det er rom for å ta hand om andre gjeremål i ei fritid som ikkje er prega av kommersialiseringa. Omsynet til dei tilsette i handelen og deira rett til fritid er eit anna viktig moment. Dei generelle opningstidene i lova skulle i det store og heile gi tilfredsstillande høve til å gjera innkjøp, og unntaka gir rimeleg høve til nødvendige suppleringskjøp til andre tider. Høgre og Framstegspartiet argumenterer med forbrukaromsyn når dei vil oppheva alle restriksjonar. Eg meiner prisen for å ha eit døgnope samfunn blir altfor høg ut frå generelle samfunnsinteresser, ut frå arbeidstakarsynspunkt og arbeidsgjevarsynspunkt, og kan henda også ut frå eit forbrukarsynspunkt. Om vi prøver å sjå isolert på rolla som forbrukarar, trur eg ikkje vi er tente med ei ytterlegare forsterking av forbruks- og kjøpepresset som eit frislepp av opningstider vil innebera. 74 pst. av norske tenåringsjenter nemner «shopping » som sin viktigaste hobby, viser ei diplomoppgåve frå Norges Markedshøgskole. Eg meiner vi treng eit lovverk som kan bremsa kjøpepresset, og er glad for at også eit fleirtal på Stortinget er samd i det. Så over til dei konkrete forslaga i proposisjonen. Eg har med glede merka meg tilslutninga frå eit fleirtal i komiteen på alle punkt til Regjeringa sine framlegg, og like eins til grunngjevinga i det enkelte høve. Eg vil difor særleg kommentera dei innvendingane mindretalet reiser. Departementet har gjort framlegg om å fjerna unntaket for utsal på trafikknutepunkt som sel varer til dei reisande sine behov. Dette er eit unntak som skulle vera unødvendig med dei førre endringane av lova som vart gjorde. Eg viser til utgreiinga og grunngjevinga i proposisjonen. Som ei fylgje av dette gjer ein òg framlegg om ein eigen heimel for å unnta det tradisjonelle salet på lufthamner for avgrensingane i opningstidene. Mindretalet kommenterer ikkje direkte framlegget om å oppheva unntaket for kommunikasjonsknutepunkt. Derimot peikar både Høgre og Framstegspartiet på ei forskjellshandsaming i at det blir gitt unntak for lufthamner og ikkje for jernbanestasjonar, og er usamde i at det skal gjelda ulike reglar. Eg viser også her til grunngjevinga i proposisjonen. Som fleirtalet legg vekt på, vil sal frå forretningar i dei mange og i hovudsak sentralt plasserte jernbanestasjonane retta seg mot det ordinære kjøpande publikum i ein heilt annan grad enn salet ved lufthamner. Dette vil både undergrava lova sine intensjonar og skapa utilsikta og grunnlause konkurransefordelar for ordinære utsal som har lokale i stasjonsbygningar. Det generelle unntaket for utsalsstader opp til 100 m2 skulle i alle høve vera meir enn tilstrekkeleg til å dekka dei behova tog passasjerane har på sjølve reisa. Unntaket i gjeldande lov for campingplassar kan oppfattast slik at plassering av eit utsal på campingplass i seg sjølv gir eit fullstendig unntak frå føresegnene om opningstider, uavhengig av sesong og kapasitet. Eg reknar med at dette blir tatt opp i replikkordskiftet, så eg får koma tilbake til det.