Sveinung Rotevatn (Venstre), 2015-12-07:
Som dei føregåande talarane har vore inne på, er dette ei sak med ei viss forhistorie, også for underskrivne. Den 26. mars i år sende eg eit spørsmål til arbeidsministeren om kor det blir av denne saka om konkurranseklausular. Den 27. mars la regjeringa fram sak for Stortinget. Så maken til handlekraft trur eg ikkje vi har sett frå noka regjering. Utgangspunktet mitt, til liks med utgangspunktet til representanten Wiborg, er at kontraktsfridom er det som skal gjelde, og i utgangspunktet med ein føresetnad om at gjennom dei ulike interessene som finst, vil det bli avbalansert mellom arbeidstakarar og arbeidsgjevarar gjennom fri konkurranse. Likevel er det slik at når det gjeld ein del spørsmål, ser vi ganske klart – i ulike arbeidsmarknader, ulike land – at arbeidstakarar kan ha problem med å sjå kva som er i deira eiga langsiktige interesse. Det er ingen tvil om at vi i den norske arbeidsmarknaden har sett at konkurranseklausular, som det kanskje ikkje alltid kan vere så enkelt å oppfatte ringverknadene av ved kontraktssignering, kan gje ganske alvorlege avgrensingar på mobiliteten til arbeidskraft i arbeidsmarknaden. For en arbeidsgjevar vil dette ofte vere kjekt å ha, men for andre arbeidsgjevarar, som treng arbeidskraft, vil denne avgrensinga på arbeidskraftsmobilitet utgjere eit problem – ikkje berre for den enkelte arbeidstakaren, men for samfunnsøkonomien. Difor meiner Venstre at det å ha iallfall ei viss regulering av bruken av konkurranseklausular i arbeidsmiljølova er fornuftig. Det har gått ganske mange år. I 2010 sende den raud-grøne regjeringa ut ei sak om konkurranseklausular på høyring. Så skjedde det ikkje så mykje meir. Men omsider i år vart det lagt fram ei sak frå regjeringa Solberg, og regjeringa og arbeidsministeren skal ha stor honnør for at det omsider kjem ei sak. I komiteen har vi merka oss, gjennom opne høyringar og førespurnader, at her har det vore ein viss motstand blant partane i arbeidslivet på begge sider av bordet, med litt ulike grunngjevingar. Det er kanskje også grunnen til at det har teke så lang tid før det har skjedd noko. Men av og til er det faktisk slik at den lovgjevande forsamlinga i landet bør skjere gjennom. Det er ikkje alle spørsmål som eignar seg for tariffoppgjer. Det er ein del interesser som ikkje alltid blir varetekne av partane, og dette meiner eg er eit eksempel på ei av dei som ikkje har vorte vareteken. Då er det bra at nasjonalforsamlinga og folkets valde representantar kan ta ansvar for å sikre eit sterkare arbeidstakarvern. No sikrar vi det vernet, både når det gjeld avgrensingar på maksimal karantenetid og ikkje minst retten til kompensasjon. Det vil vere viktig for dei det gjeld, men primært oppfattar nok eg at det komiteen og det regjeringa ønskjer, er at ein skal få bukt med all den unødvendige bruken av konkurranseklausular. I ein del tilfelle kan det vere heilt legitimt å nytte seg av det, og då bør ein få kompensasjon. Men det bør ikkje vere slik at arbeidsgjevar nyttar seg av konkurranseklausular nærast på automatikk for ei rekkje stillingskategoriar. Det er det tydelege signalet komiteen har teke mot når det gjeld dette, frå mange av dei som organiserer arbeidstakarar i dei mest utsette bransjane, og det er det vi forsøkjer å ta eit oppgjer med i dag, i ei innstilling som heldigvis er nærast samrøystes. Det skal bli interessant å følgje utviklinga på arbeidsmarknaden framover. Det skal bli interessant å følgje bruken av konkurranseklausular. Det er å håpe at han går ned og blir avgrensa til dei tilfella der det er nødvendig, sett frå ståstaden til arbeidsgjevaren, og då vil vi iallfall ha den tryggleiken at arbeidstakaren i slike tilfelle er sikra kompensasjon, og at det går ei grense for kor lenge ein kan ha karantene.