trymtv/norwegian-parliament-speeches huggingface dataset:
Ingunn Foss (Høyre), 2017-06-16:
Det har vært en interessant debatt, hvor opposisjonen har prøvd å skape mest mulig usikkerhet om den videre prosessen i saken, og om inntektsmål og produksjonsmål. Det har også vært referert til jordbruksmeldingen en rekke ganger og enigheten om både inntektsmål og produksjonsmål. Vi var enige om at inntektsmålet var å redusere forskjellen basert på markedsbalanse, vi var enige om at produksjonsmålet er mer mat på norske ressurser. Men i denne saken skriver altså alle partier, bortsett fra Høyre og Fremskrittspartiet, i en merknad at målet er «å sikre kronemessig lik utvikling mellom jordbruket og andre grupper», uten å ha stemt for dette i jordbruksmeldingen og heller ikke satt fram noe forslag om dette i denne salen. Dette er dobbeltkommunikasjon og skaper inntrykk av noe som faktisk ikke har rot i virkeligheten. Jeg vet ikke hva som er inntektsmålet til Arbeiderpartiet, Senterpartiet, Kristelig Folkeparti og SV, når det nå høres ut som om de har gått bort fra det vi var enige om i forbindelse med jordbruksmeldingen. Til slutt vil jeg som saksordfører takke for debatten og samtidig berolige både opposisjonen og bøndene med at Høyre har vedtatt i sitt neste stortingsprogram at vi vil opprettholde avtaleinstituttet, kanaliseringspolitikken, vi vil ha små og store bruk i hele landet, og vi erkjenner at landbruk er viktig både for arbeidsplasser, for bosetting, for kulturlandskap og annet. Så helt til slutt en kommentar til representanten Kjell-Idar Juviks innlegg, som lurer på om Høyre og Fremskrittspartiet tror at bøndene betaler regningene sine med prosenter. Nei, vi regner med at de betaler regningene sine med de kronene som de faktisk har i henhold til SSBs tall.
Ingunn Foss (Høyre), 2017-06-16:
Jeg har allerede takket for debatten, men fant allikevel grunn til å kommentere et par ting som kom opp her helt i siste runde. Representanten Knut Storberget snakker om spill. Så vidt jeg husker, har jeg ikke nevnt politisk spill i mine innlegg, men der må jeg ta forbehold. Jeg skal heller ikke bruke det ordet jeg brukte i innlegg før i dag mot representanten Knut Storberget – det blir det store avisoppslag av. Det jeg sa, var at Arbeiderpartiet, Senterpartiet, Kristelig Folkeparti og SV dobbeltkommuniserer om inntektsmålet, og jeg klarer ennå ikke å forstå hva som er inntektsmålet. Det står i merknaden at det er «kronemessig lik utvikling», men det er ikke noe forslag verken i forbindelse med jordbruksmeldingen eller i denne saken i dag om kronemessig lik utvikling. Så til representanten Per Olaf Lundteigen om selvforsyning. Det er helt rett at norsk matproduksjon er avhengig av protein fra utlandet hvis vi skal opprettholde dagens produksjon. Men per i dag er vi selvforsynt både med melk, kjøtt, egg, korn i gode år, og vi produserer ca. 35 millioner fiskemåltider hver eneste dag til en befolkning på 5 millioner mennesker. Vi har faktisk overproduksjon i mange av disse sektorene. Så det vi importerer, er frukt og grønnsaker. Det er det potensial for å produsere mer av. I tillegg importerer vi mye sukker, kaffe, te, kakao, krydder, drikkevarer og tobakksvarer. Dette må vi kanskje slutte med, for jeg regner med at representanten Per Olaf Lundteigen ikke har tenkt at vi skal begynne å produsere det også i Norge.
Ingunn Foss (Høyre), 2017-06-16:
Jeg skal ikke bruke så lang tid, men jeg vil gjerne kommentere Knut Storbergets siste innlegg. Hvis det er så klart at det er Arbeiderpartiets fremtidige politikk på området, burde de ha satt fram et forslag om at det var det. Slik som det foreligger nå, gjelder det i år, og vi vet ingenting om hva som er framtiden når det gjelder inntektsmålet.
Odd Omland (Arbeiderpartiet), 2017-06-16:
For meg er det uklart hva en vedtar, da det ikke kommer fram av selve vedtaket. En merker seg at en ber partene om rask framdrift. Når det gjelder rammen, er det sånn å forstå at staten vil åpne forhandlinger med å tilby 625 mill. kr? Det andre spørsmålet er: Hva skjer dersom det blir brudd? Er det statens opprinnelige tilbud på 410 mill. kr, eller er det 625 mill. kr som gjelder? Det står at en skal styrke grunnlaget for beite på innmark. Er det i forhold til statens føringer i sitt tilbud, eller tar en hensyn til flertallet i meldingen, om at utmarksbeite skal styrkes, men ikke gå på bekostning av innmarksbeite?
Odd Omland (Arbeiderpartiet), 2017-06-16:
Da registrerer jeg at her ligger et stort handlingsrom for ministeren til å fastlegge føringer i jordbruksoppgjøret. Men jeg spurte konkret, og det må vel representanten fra Høyre som er landbrukspolitisk talsmann vite – som er med på forslaget: Hvis det blir brudd, er det 410 mill. kr som er statens utgangspunkt, eller er det 625 mill. kr som vil være gjeldende? Uansett utfall av saken vil saken komme tilbake til Stortinget, som er den ordinære måten å håndtere dette på?
Odd Omland (Arbeiderpartiet), 2017-06-16:
Jeg tror jeg vil begynne med et godt Kvinesdal-uttrykk og si at jeg ble «øvegidde» da jeg hørte representanten Ørsal Johansens forvrengning og svartmaling av det innlegget som jeg hadde, og av den landbrukspolitikken som Arbeiderpartiet står for. Jeg står ved hvert ord jeg har sagt. Det er viktig for en statsråd i en mindretallsregjering å lytte til Stortinget. Stortinget har lagt klare føringer for hvordan landbrukspolitikken skal være i årene framover. Det jeg la vekt på at var viktig å stoppe, var den store føringen når det gjelder de strukturendringene som denne regjeringen har foretatt. Vi er veldig opptatt av at vi nå må satse på og prioritere landbruk over hele landet, for å få økt selvforsyning. Vi må satse på små og mellomstore bruk. Vi må satse på distriktene og prioritere også dem i dette – og ikke bare fortsette med den enorme strukturendringen og satsingen på bare de store brukene. Det er å ta landbrukspolitikken i feil retning. Jeg tror det vil komme veldig klart fram hva som er Arbeiderpartiets landbrukspolitikk – gjennom merknadene og forslagene i forbindelse med jordbruksoppgjøret, der vi har vært med på prioriteringene. Med dette håper jeg at selv om denne debatten har vært svært uoversiktlig – det blir en vanskeligere situasjon å forhandle ut fra – kan det til slutt ende bra. Men jeg er skeptisk ut fra debatten. Den har i alle fall ikke skapt mer oversiktlighet.
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Spørsmålet mitt går på spilleregler. Representanten sier at det at Stortinget går inn i jordbruksoppgjøret, er å undergrave forhandlingsinstituttet for framtida. Det er helt i tråd med hva statsministeren sa i Klassekampen den 1. juni i 2017. Hun sa: «Det har vært litt av justisen i dette forhandlingssystemet at bøndene har visst at de ikke kan få mer i Stortinget om forhandlingene mellom partene ikke gir et resultat.» Dette er drøyt, dette er feilinformasjon. Jeg har her med meg Hovedavtale for jordbruket, NOU 1988:10. Der står det på side 20 – Eivind Smith var rådgiver – at jordbruksforhandlingene anses som en forberedelse til Stortingets behandling. Stortinget står sjølsagt fritt i å mene det de vil om jordbruksoppgjøret, som i enhver annen sak som kommer til Stortinget. Hvorfor ønsker regjeringa å undergrave denne forståelsen og dette faktum?
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Stortinget er i en spesiell situasjon. Fremskrittspartiets hovedtalsmann sier at dagens vedtak vil gi flertall for regjeringas politikk, Venstre snudde i tolvte time – ville rose Venstre. Når en hører Venstres hovedtalsmann, må en legge merke til at Venstre ikke har fremmet forslag om vedtak om rammen når en står overfor fordelingsforhandlinger. Venstre har ikke avklart hva som er rammen. Det som blir sagt, tyder på at rammen er 755 mill. kr. Jeg vil ha en bekreftelse på om det er rammen som det skal fordeles ut ifra, eller ikke. For det andre: Det skal fordeles penger ut ifra mindretallsmerknader fra Venstre. Det er jo en helt umulig situasjon. Venstre sier bl.a. at en skal videreføre økologisatsingen, noe som Venstre andre ganger i Stortinget har sagt er feil, fordi en har ønsket å styrke økologisatsingen. Dette er bevisst uklart.
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Det er mange som engasjerer seg i spørsmålet om hva en vil med jordbruket, for dette er ganske viktig for hvordan landet ser ut, og hva som er sikkerheten for folk. Den jordbrukspolitiske debatten preges av ord og vedtak som er uklare. Den preges i stor grad av uklarhet. Det er upresise formuleringer, det er upresise begreper, det er tolkninger, og nå har en gått enda et skritt videre med den behandlingen, hvis dette blir resultatet, til at en nå skal sende saken tilbake til partene uten at det er vedtak som sier hva partene skal forhandle på. Ansvaret for det ligger selvsagt på Høyre, Fremskrittspartiet og Venstre. Fremskrittspartiet har sagt at Venstre har snudd i tolvte time, at det er flertall for regjeringas politikk. Jeg forstår utsagnene sånn at regjeringa får flertall for kursen i sin politikk, slik den kursen ble lagt i dokumentet som ble skrevet i 2014 av Høyre, Fremskrittspartiet, Venstre og Kristelig Folkeparti. Det er kursen som er fast. Det sies her at avtaleinstituttet kan komme under press hvis Stortinget blander seg inn i det. Avtaleinstituttet er fra 1950, og det sier at en skal ha forhandlinger mellom jordbrukets to faglag og staten, og det står i NOU-en som jeg har referert til, at det er å se på som en forberedelse til Stortingets behandling. Det som er problemet, er at forhandlingene skal skje ut fra det som er Stortingets vilje foregående år. Når den viljen er uklar, får en et sprik mellom hva partene står for. I år er det penger på over 1 mrd. kr. Det burde være et tankekors for hele denne salen at vi fortsetter med en situasjon hvor jordbruket tolker Stortinget sånn, mens regjeringen tolker det sånn. Det kan ikke fortsette. Det må en opprydning til her. Jeg vil innstendig be om at Arbeiderpartiet og Senterpartiet etter valget går sammen om å definere framtidas jordbrukspolitikk så tydelig at vi kommer vekk fra dette. For dette skaper en situasjon hvor det blir diskusjoner om hele systemet, samtidig som det blir en forvirring blant folk flest. Det er ikke Stortinget verdig. Dessverre har dette vært en utvikling over lang tid, og noen ser seg tjent med at det skal være sånn. De som ser seg tjent med at det skal være sånn, er de som har makta innenfor samfunnet og jordbrukspolitikken, de som er fornøyd med dagens kurs, de som er fornøyd med at det blir mindre jordbruk over hele landet, de som er fornøyd med at matvaresikkerheten går ned, at jordbruksarealet går ned, og at beitebruken går ned. Vi må få en åpen, ærlig debatt.
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Når den jordbrukspolitiske debatten preges av uklarhet, blir det manglende forutsigbarhet – det blir manglende forutsigbarhet for dem som arbeider med å få maten fra jorda og fram til bordet. Alle snakker om mer forutsigbarhet. Det er et tankekors at de som snakker så høyt om det, ikke ser det som sin hovedoppgave å avklare hva det er de vil med matproduksjonen, og hvordan matproduksjonen skal skje. Samfunnsoppdraget som ligger i jordbrukspolitikken, er nok, naturlig og trygg mat og et åpent landskap – naturlig og trygg mat i slike mengder at det gir nødvendig beredskap. Det er sjølsagt basert på det som produseres av planter i Norge. En får ikke beredskap ved å produsere planter i utlandet, importere dem og at dyra spiser dem. Det gir ikke noen bedre beredskap enn om en importerer melka eller kjøttet. Derfor er det første en må starte med, å definere hva en mener med beredskap og sjølforsyningsgrad. Her opererer saksordføreren, fra Høyre, med prosenter omkring 50. Det er ukorrekt, for det er brutto. En tar ikke hensyn til det som importeres av korn. Det er feilaktig, det skapes et feil bilde. Den reelle sjølforsyningsgraden er på om lag 40 pst., mens den i et land som vi i mange sammenhenger sammenligner oss med, nemlig Sveits, er på 55 pst. Hvis den i Norge skulle gå fra 40 pst. til 55 pst., er det behov for nærmere to millioner dekar ny jord og/eller betydelige beitearealer. Da må det lønne seg å drive denne jorda, da må det lønne seg å ha beitearealer – og da kommer vi inn på korn- og kraftfôrpolitikken. En får ikke orden på jordbrukspolitikken uten at en skjønner korn- og kraftfôrpolitikken, for det er gjennom den en verdsetter plantene. Kraftfôr er mat som alle kan spise. Verdien av det fastsetter også verdien av gras. Alle husdyr kan spise kraftfôr, og det som lønner seg best, gjør gårdbrukeren. Derfor er det sjølsagt Senterpartiets mening at en må ha en kraftfôrpris som gjør at en får en økonomi i grasproduksjonen som gjør den lønnsom. Det er kjernen i dette. Men utgangspunktet mitt er: Ærlighet og åpenhet gir forutsigbarhet, slik at alle vet hva en har å forholde seg til – og slipper å gjøre feilinvesteringer, som skjer i dag, som følge av uklare vedtak i Stortinget. Nå får vi ikke engang vedtak som skal gis til partene.
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Korn- og kraftfôrpolitikken er avgjørende for lønnsomheten i planteproduksjonen og dermed for hvor mange planter gårdbrukeren dyrker. Det er sjølsagt at dette standpunktet må kobles sammen med et bedre importvern, økte rammer, altså målpriser og bevilgninger. Det er det som i sum gir lønnsomhet. Så må disse pengene fordeles slik at det understøtter samfunnsmålet. Gårdbrukere er sjølstendig næringsdrivende. De gjør det som lønner seg best. Gårdbrukerne fyller samfunnsoppdraget slik Stortinget bestemmer. Derfor må vi få en åpen debatt. Jeg er glad for flere av innleggene, som nå tyder på at vi kanskje endelig kan få en åpen debatt. Jeg appellerer til at jordbrukets faglag nå tar hansken og tar den åpne debatten om hva de sjøl vil med jordbruket sitt, og at ikke minst forbrukerne engasjerer seg, for dette er en forbrukersak: Hva slags mat skal vi ha, og hva slags mattrygghet er det vi betaler for?
Per Olaf Lundteigen (Senterpartiet), 2017-06-16:
Det gjelder også EOS-kontrolloven, lovvedtak 130, jf. Innst. 431 L. Som representanten Tetzschner sa, er det nødvendig og nyttig å ha en andre gangs behandling, og at det i den sammenheng kan komme opp nye forhold som ikke ble belyst eller tatt fram ved første gangs behandling. Men det vi står overfor her, er at forslaget som er lagt fram, er identisk likt et brev fra statsråd Eriksen Søreide til kontroll- og konstitusjonskomiteen av 27. mars 2017. Det brevet er vedlagt innstillinga. Så disse forholdene er nøye drøftet i komiteen. Det var en enstemmig komité, en enstemmig innstilling og et enstemmig vedtak. Innstillinga ble avgitt 6. juni 2017. Senterpartiet står ikke bak lovanmerkningen og lovforslaget som kommer fra Fremskrittspartiet. Vi står tvert imot bak innstillinga og den lov som ble vedtatt ved første gangs behandling. Både innstillinga og vedtaket var enstemmige den gangen.
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
I dag skal Stortinget vedta landbruksoppgjeret – det vil seie, vi skal ikkje vedta det, vi skal vedta nokre føringar for vidare forhandlingar i landbruksoppgjeret. Det er ikkje fleirtal for nokon føringar i dei vidare forhandlingane i landbruksoppgjeret i innstillinga. Det er ingen merknader som har fleirtal bak seg. Det nærmaste ein kjem eit fleirtal, er det som Arbeidarpartiet, Senterpartiet, Kristeleg Folkeparti og SV står bak. Elles har ein regjeringspartia, som ikkje har fleirtal for sine merknader, og Venstre, som openbert ikkje har fleirtal for sine merknader. Ramma i denne saka i dag er heilt uklar – det er ingen som anar kva ho er og kva som blir resultatet etterpå. Da er spørsmålet: Kva skal vere føringa etter denne debatten? Vil det vere merknadene til opposisjonen? Vil det vere merknadene til regjeringspartia? Eller vil det vere merknadene til Venstre som er det som skal leggje føringar på dei vidare forhandlingane?
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Representanten Ørsal Johansen manar i innlegget sitt til moderasjon i jordbrukssektoren. Regjeringa foreslår det som i kroner vil bety 7 000 kr i lønsvekst for bøndene, mens gjennomsnittet for dei fleste lønsmottakarane er 14 000 kr. I går vedtok Stortinget, med representanten Ørsal Johansen, at stortingsrepresentantane skal få ei lønsvekst på 21 674 kr. Kvifor er det rett at representantane sjølve får ei lønsvekst på 21 674 kr, mens det er gale med ei lønnsvekst på 14 000 kr for bøndene?
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Eg opplever at representanten frå Venstre er veldig tydeleg på at ramma er 625 mill. kr. Samtidig seier representanten Farstad at det heller ikkje er noko tak, det skal ikkje leggjast føringar på forhandlarane. Det betyr at ein også kan kome til eit resultat som er høgare enn 625 mill. kr. Stemmer det?
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Det vil eg absolutt.
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Viss vi legg alle teatralske fakter til sides, så er det jo ein ganske kritisk situasjon vi står i no på mange vis for veldig mange menneske der ute, og det er med éi stemme overvekt at dette blir vedteke i Stortinget. Det er det knappast moglege fleirtalet som kan skapast, og dermed blir det så ekstremt viktig det statsråden no skal seie. Og derfor håpar eg han kan svare veldig klart og tydeleg på det, utan mykje om og men, så dette vil vere klart for oss alle. Og det er om statsråden kan bekrefte Farstads botnplanke og fortelje oss andre på Stortinget: Når skal landbruksoppgjeret 2017 behandlast av Stortinget?
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Dette har vore ein veldig rar debatt for oss som har følgt forhandlingane frå start til slutt. Det er spesielt Venstres forklaring i dag som skil seg veldig frå det som har vore forklaringa på standpunktet deira tidlegare. For meg er mange av dei argumenta som kjem fram, ganske uheiderlege. Det er jo ein tradisjon for her i Stortinget at ein ikkje seier noko om innhaldet i forhandlingane ein har hatt. Men her forsøkjer ein å late som om ein var noko ein ikkje var i dei forhandlingane. Det er vel ikkje berre SV som har fyldige referat frå alle dei samtalene som var der. Eit eksempel er målpris. Det var ein diskusjon om kor mykje budsjettmidlar ein skulle bruke – kor mykje på målpris. Kan f.eks. representanten Skjelstad garantere at det standpunktet Venstre no har, er det ein har hatt heile vegen i denne prosessen? Kan han garantere det? Dersom ein verkeleg er så oppteken av små og mellomstore bruk i Venstre, som ein no lest som at ein er, kvifor støttar ein ikkje etableringa av eit nytt verkemiddel i landbruket, som er driftsvansketilskot? Kvifor har ein ikkje signalisert at ein støttar det? Det er blitt løfta av faglaga nettopp for at ein skal kunne ta i bruk dei areala i Noreg som er vanskelege å drive. Det er eit verktøy som verkeleg kan løfte fjell- og distriktslandbruket på Vestlandet, i Nord-Norge osv. Det er eit verkemiddel som faglaga meiner at ein ikkje har i dag, men som ein treng om ein skal få fart på det. Så er det veldig spesielt å sjå at ein i merknadene til Venstre går inn for berre å oppretthalde satsinga på økologisk produksjon, når ein i programmet sitt og i stortingsmeldinga har sagt at ein skal styrkje ho. Når ein plutseleg får moglegheita til å setje sitt preg på oppgjeret, skriv ein ikkje at ein skal styrkje satsinga, men at ein skal oppretthalde ho. Kva er det for noko? Då blir gapet frå det som høgst sannsynleg blir resultatet av desse forhandlingane, og det som er opposisjonens løysing, enorm, også på det området. Berre for å klargjere dette med det kronemessige: For SV var det rett og slett meint å vere ei pedagogisk løysing for partane. Vi opplevde aldri at diskusjonen var om ein skulle redusere gapet eller ikkje. Det var eit stort fleirtal på Stortinget heilt einig i.(Presidenten klubbar) Det var vi som ville seie konkret at det kronemessig måtte til. Det var inga usemje om …(Presidenten klubbar igjen) (Presidenten klubbar) (Presidenten klubbar igjen)
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Denne saka handlar om rammene for norsk matproduksjon. Vi er eit land med høge fjell, djupe dalar og eit røft klima, og vi produserer mat i nesten alle kommunar. Vi har eit politisk mål om å produsere mat over heile landet, og vi meiner at dei som produserer maten vår, skal ha ei anstendig inntekt. Difor er spørsmål om toll og import viktige. Vi må ha ein politikk som legg til rette for at det er mogleg å leve av å produsere mat i Noreg. Vi treng rett og slett eit skikkeleg importvern. Vi i SV støttar ikkje denne avtala. Nationen kallar det å støtte denne avtala å svekkje norsk landbruk med opne auge. Det er ei vurdering eg deler. Det er eit paradoks at vi aukar importen av mat samtidig som vi seier at vi ønskjer å auke matproduksjonen med utgangspunkt i norske arealressursar. – Få det til å henge på greip. Denne avtala er basert på at Noreg har gitt og gitt, utan å få noko tilbake, og avtala har ikkje tatt inn over seg at Storbritannia er i ein utmeldingsprosess frå EU. No har vi fått ei avtale som set det norske hagebruket i spel, fordi det kan importerast såpass mykje potteplanteprodukt og hagebruksprodukt. Ifølgje Norsk Gartnerforbund kan dette redusere omsetninga for norske gartneri med så mykje som 100 mill. kr i året. Det er eit stort tap for norsk landbruk. Her blir det òg gambla med plantevern, for det er stor risiko knytt til å importere store mengder levande plantemateriale. Det er veldig viktig at denne auka importen blir møtt med gode kontrollar av plantene som kjem inn, og at importørar som påfører skadar, har eit tydeleg erstatningsansvar. Når denne avtala først får fleirtal, er det viktig at regjeringa kjem tilbake med tiltak som kompenserer. Da tenkjer eg spesielt på mjølkeprodusentar. I dag gir vi ikkje berre frå oss eit kaotisk jordbruksoppgjer, vi godtar også ei dårleg forhandla avtale som svekkjer måla for matproduksjonen. Det er ein trist dag for alle som vil at det skal produserast meir mat med utgangspunkt i norske ressursar.
Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2017-06-16:
Òg SV vil stemme for forslaga.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Viss målet er å gje tydelege signal, vil eg seia at Høgre ikkje har lukkast. For no har det vorte sagt at Høgre og Framstegspartiets primære standpunkt var å senda det tilbake. Eg trudde Høgre og Framstegspartiets primære standpunkt var 410 mill. kr. Men eg vil be representanten Foss berre bekrefta noko som vart sagt i innlegget, nemleg at utgangspunktet for tilbodet er Venstres merknad – utgangspunktet for tilbodet er Venstres merknad! Ergo er det 625 mill. kr. Det vil vel seia at ramma for oppgjeret er gjeve – den er 625 mill. kr, og det ein skal forhandla om, er innretninga av dei. Eg ber representanten Foss bekrefta eller avkrefta det.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Det er jo ein rørande omtanke for forhandlingsinstituttet frå eit parti som har programfesta at dei ønskjer å avvikla heile forhandlingsinstituttet, og har gjort alt dei kan for å svekkja det, og no er ein plutseleg veldig oppteken av det. I 1983 vart det gjort endringar i Stortinget. 1987 var òg eit spesielt år. I 2014 var det nødvendig å gjera endringar, og i 2017 meiner me at det er nødvendig å gjera endringar. Det vert det òg lagt opp til: at ein skal gjera endringar gjennom å justera ramma. Eg meiner at forhandlingsinstituttet har to oppgåver. Det skal løna seg for bøndene å forhandla, men forhandlingsinstituttet skal ikkje vera ein reiskap for ei fløyregjering som ønskjer å gjennomføra ein politikk som ikkje har fleirtal i Stortinget. Det som skjedde både i 2014, og det som skjer no i 2017, er nettopp at Stortinget gjer jobben sin med å kontrollera at regjeringa held seg innanfor det. Så det einaste ekstraordinære her er at me har ein landbruksminister frå Framstegspartiet, og det er eg einig i at me bør slutta med.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Nei, det gjer han ikkje. Det er rett at det er jordbruket som har ansvaret for overproduksjon og for å oppnå dei målprisene som er sette. Samtidig er landbruket no kome i den situasjonen at dei verkemidla som dei har hatt for å oppnå målpris, hamrar regjeringa og Venstre laus på. Me får ein artikkel 19 som vil auka straumen av utanlandske matvarer på den norske marknaden, ein angrip målpris på svin, som vil gjera det vanskelegare å oppnå målpris, ein har fått for seg at ein vil ha slutt på det at bøndene ønskjer å ha ei felles marknadsføring av matvarene gjennom opplysningskontora. Så på område etter område svekkjer ein den moglegheita landbruket har til å driva marknadsregulering. Og då vert det vanskeleg å ta ut prisane. Målprisauken er marginal, det er 10 kr per nordmann. Det er ikkje det jordbruksoppgjeret står og fell på.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Nei, dette er definitivt ikkje luftpengar. Så kan ein ha lange diskusjonar om i kva grad det er mogleg å ta ut 2 øre meir per liter mjølk eller ikkje. Det kan me gjerne diskutera. Poenget er at me i vårt opplegg aukar budsjettmidlane med 485 mill. kr. Me finansierer ramma med det. Det som òg har vore viktig for Senterpartiet, er at me held oss til den finansieringa av ramma som er den ordinære, og at ein ikkje brukar juksepengar. Då er det budsjettmidlar, og der har me 485 mill. kr. Me har teke 45 mill. kr meir på målpris. Regjeringa har føreslått pluss 150, og så har me lagt 45 mill. kr oppå det. Så er det overført midlar som me finansierer ramma med, og så er det verknader av skattefrådraget. Det har vore veldig viktig for oss at me har teke størstedelen av veksten på budsjettet fordi det er avgrensa moglegheit til å ta ut på pris, men at me heller ikkje har innført trylleelement i finansieringa av ramma – og det har me ikkje gjort.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Eg registrerer at representanten André N. Skjelstad no gjorde eit forsøk på nærmast å verta talsperson for Norges Bondelag. Det trur eg berre han lukkast sånn delvis med. Forhandlingsinstituttet er strengt teke så sterkt som eit fleirtal i Stortinget ønskjer å gjera det til. Men det er ein viktig del av forhandlingsinstituttet at det ikkje skal frita Stortinget for ansvar – det ansvaret Stortinget har for å sørgja for at den jordbrukspolitikken som regjeringa fører, er i tråd med dei føringane som Stortinget har gjeve. No har me ei ny jordbruksmelding. Ho gjev klare føringar. Ho slår fast eit klart inntektsmål. Og då er det sjølvsagt at Stortinget skal sjå etter at regjeringa følgjer det. Så er det jo ikkje Senterpartiet som har gått ut over og gjort endringar i det som er forhandla fram. Det er Venstre som har gjort det, både i 2014 og i 2017.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
For det første synest eg at fleire både i Høgre og i Framstegspartiet burde begynna å lesa både Bondebladet og Nationen, det er mykje viktig kjelde til kunnskap der. Så meiner eg at me kan ikkje vurdera jordbrukspolitikken ut frå enkeltutslag frå eitt år til det neste. Dette handlar om meir langsiktige trendar. Og det er klart at når ein har ei enorm strukturendring, legg ned småbruk og investerer i store, vil investeringane vera høge. Me har i vårt alternativ for jordbruksoppgjeret no lagt inn betydelege midlar til investeringar. Me har lagt klare føringar på at det skal vera mogleg å investera òg på dei gardane som ikkje har grunnlag for å auka produksjonen. For om me kjem i ein situasjon der store fjøs er moderne fjøs og mellomstore og små fjøs er gamaldagse fjøs, vil me over tid koma i ein situasjon der me berre har store fjøs. Eg trur at den bonden som tek ei investeringsavgjerd no i vår og begynner å byggja fjøs no i vår, han reknar òg med at ved valet i haust skal det gå greitt.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Representanten Ørsal Johansen nyttar anledninga til å gjera opp rekneskapen, ein litt selektiv rekneskap, og den hårete elefanten i rommet nemnde han ikkje i det heile. Regjeringa har varsla at ein ønskjer å satsa på utmarksbeite. Då er det ikkje berre jordbruksoppgjeret og jordbruksmeldinga som er viktige, men rovdyrpolitikken er òg eit svært sentralt tema. Det nyttar lite å ha gode ordningar for sauen viss sauen vert eten av ulv. Det er eit faktum at det er lenge sidan det har vore så mykje ulv, og det er lenge sidan det var vore ført ein så passiv rovdyrpolitikk som no. Så mitt spørsmål er, når representanten Ørsal Johansen gjer opp status etter fire år, om han er nøgd med rovdyrpolitikken, og særleg med ulvepolitikken, som hans eiga regjering har ført?
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Eg har aldri trekt i tvil regjeringas vilje til å reisa ut og sjå på ulven, men eg har trekt i tvil regjeringas vilje til å skyta ulven. Lat det vera klart. Representanten sa i innlegget sitt at viss det no vart einigheit i desse justeringsforhandlingane, hadde ein greidd å få til einigheit i tre av fire år. Det må vel vera slik at resultatet av jordbruksoppgjeret i år, var at det vart eit brot, at ein ikkje kom til einigheit, og at det ein no skal gjera, er å ha ei fordelingsforhandling innanfor ei ramme på 625 mill. kr, ut frå dei føringane som Venstre har i merknaden sin. Er representanten einig i den beskrivinga av det som no skal skje?
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Eg vil minna statsråden om at det ikkje berre er omsynet til jordbruksforhandlingane han skal vareta, han skal vareta omsynet til Stortinget, og det bør statsråden vera oppteken av, for det vert lagt opp til at me i dag skal vedta årets jordbruksoppgjør, trass i at representanten Morten Ørsal Johansen har skapt litt usikkerheit rundt det. Derfor fortener Stortinget å få veta: Kva er det me vedtek i dag? Er det, som Pål Farstad seier, fulle forhandlingar med 625 som botnplanke der ein kan auka budsjettmidlar opptil 770, 790, 890 mill. kr? Eller er det fordelingsforhandlingar med ei ramme på 625 mill. kr? Eller er det fulle, opne forhandlingar som kan innebera at ein kan kome på tal både høgare og lågare enn 625?
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Sjølv om ei ramme på 625 mill. kr. vil auka inntektsgapet, ikkje redusera det, som Stortinget har sagt, er eg glad for at me har fått avklara at det skal forhandlast på ei ramme på 625 mill. kr. Det betyr i praksis at Stortinget har sett statsråden under administrasjon, at me har bunde han til eit gitt beløp. No er det fordelinga det skal forhandlast om. Så seier Venstres representant André N. Skjelstad at i tillegg har ein LUF-midlar. Ja, det har me òg i vårt tilbod, men me ville ikkje våga å selja pengane to og tre gonger, sånn som Venstre gjer i dette spelet. Det ligg inne i vårt tilbod, men me prøver ikkje å marknadsføra det som noko meir enn det det er – fordeling av midlar. Noko ligg allereie i ramma, noko er resterande midlar, og noko er resultatet av ei redusert prisnedskriving på kraftfôr. Elles er eg litt usikker på om talet 130 mill. kr, som Venstre opererer med, er rett. Så har det openbert skjedd at Venstres representant i forhandlingsrommet, før dei braut, har gått ut og feilinformert sine partikollegaer. For når ein seier at me vil svekkja kanaliseringspolitikken, er det ikkje hald i det. Når ein seier at ein ikkje vil prioritera distriktslandbruket, er det ikkje hald i det. Den feilinformasjonen skulle eg ønskt at Venstre heldt seg for god til. For realiteten er at viss ein tek eit rekneeksempel innanfor ei ramme på 790 mill. kr, kan me få eit mjølkebruk i Møre og Romsdal på 15 mjølkekyr, og me vil få auka driftstilskotet med omtrent 30 000 kr. Eit mjølkebruk i Østfold eller Akershus med 70 mjølkekyr vil få auka driftstilskotet med 17 000 kr. I tillegg vil bruket i Møre og Romsdal nyta godt av auka distriktstilskot, auka arealtilskot, og ein vil nyta godt av auken i fraktordningane. Så å påstå at det som våre parti har lagt fram, svekkjer distriktsprofilen, svekkjer kanaliseringspolitikken, er det ikkje i det heile grunnlag for. Så meiner eg me må bruka debatten no til å få avklara ein del ting frå Venstre, for ein har lagt ei føring om beitetilskot. Når det gjeld beitetilskot, har Venstre hatt vanskeleg for å uttrykka seg. Mitt spørsmål er: Er bestillinga at ein skal auka denne såkalla faktoren på innmarksbeite, eller er Venstre bekymra for omfordelingseffekten av at ein kuttar ut det generelle beitetilskotet heilt? Det meiner eg Venstre bør avklara. I tillegg vert det vist til jordbruksmeldinga om Venstres syn på målpris. For meg er det ikkje veldig lett å få fram – å lesa – kva som er Venstres syn på målpris, og eg ber om at partiet òg avklarar det.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Det ser ut som om behandlinga av dei to sakene går veldig bra, så eg vil knyta ein kommentar til den første saka vi diskuterer, nemleg jordbruksoppgjeret. Denne debatten gjev meg endeleg moglegheit til å bruka Hambros gode ord om at det står kvar representant fritt å gje uttrykk for den forvirringa som herskar i hovudet hans. For dei påstandane som vart framsette av Venstre og representanten Skjelstad når det gjeld Senterpartiet sitt syn på distriktsprofil og på kanaliseringspolitikk, har ikkje rot i verkelegheita, har ikkje rot i det forslaget som me har lagt fram. Men det som er bra, og som er klara opp i diskusjonen i dag, er at det skal forhandlast, ramma skal vera 625 mill. kr. Det er eit lågare nivå enn det me ønskte det skulle vera, men det er bra at det er brakt klarleik i det. Men det er på nokre punkt der Venstre ikkje har avklart kva dei eigentleg meiner. Eg spurde ikkje om målpris på svin; eg spurde om forslaget om å leggja om frå ein målprismodell til ein volummodell, eit grep som berre har éin hensikt, nemleg å skada landbruket. Støttar Venstre dette, eller meiner ein at ein skal venta til det er rom i WTO til at ein vert nøydd til å gjera det? Det andre spørsmålet som me ikkje har fått avklart, er Venstres syn på beitetilskot. Det har gått ein diskusjon der. Venstre har lagt ei føring på innmarksbeite. Ein har ikkje lagt ei føring på den store omprioriteringa som gjev dramatiske utslag for mange av bøndene. Er det slik at ein berre ønskjer å styrkja innmarksbeite noko, eller ønskjer ein å behalda det generelle beitetilskotet og gjera ei mindre omfordeling enn det ein legg opp til? Eg er glad for at det har kome til ei einigheit under denne prosessen, mellom Arbeidarpartiet, Kristeleg Folkeparti, Senterpartiet og SV – det me har skrive oss saman om, det me har klart å forhandla og verta einige om: ein ny vår, ein ny kurs, for norsk landbrukspolitikk. Det er viktig i det arbeidet som skal gjerast vidare, og eg trur den innstillinga vil kunna brukast òg ved seinare anledningar. Så oppfattar eg det slik at denne saka ikkje skal tilbake til Stortinget, at neste gong me ser noko til ho, er i samband med statsbudsjettet 2018, all den tid ein ikkje berre ber partane om å forhandla, men ein òg gjev ei fullmakt til å sluttføra vårens jordbruksoppgjer. Så er òg det avklart.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Presidenten kan leggja klubba vekk, for det har eg tenkt å gjera! No har det seint i debatten kome forslag frå Miljøpartiet Dei Grøne, som eg meiner det er rett å kommentera. Først til Innst. 371 S, altså sak nr. 3, eit forslag om forbod mot sal og produksjon av buregg i Noreg: Det er eit forslag som eg meiner at den saksbehandlinga me har hatt, har brakt fram at det ikkje er eit fagleg grunnlag for. Det er høgst usikkert at dyrevelferda er høgare i lausdrift enn det ho er i såkalla miljøbur, så det forslaget vil ikkje Senterpartiet slutta seg til. Eg meiner at det i tråd med den innstillinga som komiteen har levert, heller ikkje er eit godt forslag. Så til forslaga i sak nr. 2 som Miljøpartiet Dei Grøne har sett fram. Først forslag nr. 3: Det er eit godt forslag, det er eit forslag som er heilt i samsvar med ein merknad som ein samla komité har, så eg vil oppmoda fleire parti til å vurdera om ein skal støtta forslag nr. 3 frå Miljøpartiet Dei Grøne i sak nr. 2. Når det gjeld forslag nr. 2 i sak nr. 2, omhandlar det å ta inn minimumskrav til bruk av norske ressursar i fôret som eit av kriteria til Nyt Noreg-merket. Eg meiner det vert for detaljert at Stortinget skal ha meiningar om det. Norske ressursar i fôret er eit tema som òg vart diskutert i den andre saka som me har til behandling no, og eg meiner at like viktig som å ha ei merkeordning er det at me gjer som Senterpartiet ønskjer, nemleg å auka kraftfôrprisen noko, betra kornøkonomien, og betra lønsemda i produksjon av gras. Det vil vera eit viktig bidrag for å auka den norske delen i produksjonen, som eg trur har langt større effekt enn om Stortinget skal endra kriteria for Nyt Noreg-merket.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Denne saka har stor betydning for norsk landbruk og norsk matproduksjon. Utviklinga har vore at EU sel stadig meir mat til Noreg, stadig fleire jordbruksvarer til Noreg – ein kraftig vekst. Difor burde ikkje denne liberaliseringa som det no vert lagt opp til, vera nødvendig. Ho kjem jo på toppen av dei innrømmingane som er gjevne tidlegare. Me er altså i den situasjonen at importen av jordbruksvarer frå EU er stigande. Det utfordrar den nasjonale produksjonen vår, og det er òg to føresetnader i artikkel 19 i EØS-avtalen som eg meiner ikkje er oppfylte. Det eine er at det skal skje innanfor ramma av jordbrukspolitikken til partane. Det andre er at det skal skje på gjensidig fordelaktig basis. Senterpartiet meiner at ingen av desse vilkåra er oppfylte, og kan difor ikkje slutta seg til utvidinga. Når det gjeld dei fleirtalsmerknadene som Senterpartiet er med på, meiner eg at representanten Hjemdal gjorde godt greie for dei. Der hadde eg tenkt å slutta, men så gjekk talspersonen til Høgre – frå regjeringspartiet Høgre – på talarstolen og tok til orde for at me no skal kopla fisk og landbruk tydelegare, at me skal gje større innrømmingar på fiskefeltet, at me skal ofra jordbruket og jordbruksinteressene for det. Det er eit linjeskifte, det meiner eg er svært beklageleg, og det er veldig oppsiktsvekkjande at den utsegna kom i dag. Eg vil tru at representanten Trellevik ikkje er privatpraktiserande Høgre-politikar, men talsperson for regjeringspartiet Høgre, og at han dermed òg gjev uttrykk for det synet regjeringa har. Eg vil be statsråd Bakke-Jensen avklara det seinare i debatten viss det ikkje er tilfellet. For det er jo sånn at Høgre-folk i Noreg er veldig ivrige etter å snakka om koplinga mellom fisk og landbruk – viss me berre gjev opp tollvernet på jordbruk, vil me få fritt sal av fisken. Eg trur ikkje det er rett, for viss ein ser på talet på måltid som norske innbyggjarar et, samanlikna med talet på måltid som EU-borgarane et, altså dei marknadene ein byter mot kvarandre, og dei produksjonsmoglegheitene me har innanfor fisk og oppdrett, trur eg ikkje at EU vil seia: OK, det er greitt – de fjernar tollvernet på jordbruksvarer, då får de selja fisken tollfritt. Så enkelt er det ikkje. EU-forhandlingane i 1994 viste at så enkelt var det ikkje. For skulle me ha meir marknadstilgang, kva var det då EU skulle ha? Jo, dei skulle ikkje berre ha tollfridom, dei skulle ha tilgang til våre ressursar, til våre fiskeriressursar. Eg håper debatten kan avklara at dette var noko som bobla over, at det var eit snakke-uhell. Viss dette er uttrykk for eit linjeskifte frå Høgre og ei ny linje i Noregs forhold til handelspolitikken med EU, er det viktig å få det avklart, for det er ein stor debatt.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Når det gjeld reindriftsavtalen, registrerer eg at det har vorte einigheit der, og skal ikkje bruka meir tid på han. Eg vil knyta nokre kommentarar til meldinga. Senterpartiet var òg i tvil om me skulle behandla denne meldinga no i vår, både på bakgrunn av den prosessen som har vore, den situasjonen næringa var i, og den situasjonen Stortinget var i. Det var likevel eit fleirtal som ønskte å gjera det, og då har me ønskt å gje uttrykk for våre realitetssynspunkt i meldinga. I mange av merknadene står me saman med Arbeidarpartiet, og eg viser difor til det innlegget Knut Storberget heldt om dei. I høyringa i komiteen kom det fram ganske sterke reaksjonar på både innhaldet og prosessen. Det har me merka oss, og eg trur det er viktig å ta med seg det vidare. For Senterpartiet er det viktig at økonomisk, økologisk og kulturell berekraft er tre likeverdige forhold, at dei må sjåast i ein tett samanheng, og at det ikkje er slik at nokre av desse berekraftsomsyna trumfar dei andre. Det er særleg den kulturelle berekrafta som kan verta utfordra. Difor meiner eg det er rett å utvisa forsiktigheit med å overføra jordbrukspolitikkens logikk til reindriftsnæringa. Det er ei familienæring, og nokre gongar når ein skal vurdera behova til næringa – både dei økonomiske, dei økologiske og dei kulturelle – opp mot behova til forvaltinga, må dei historiske, tradisjonelle forholda vinna fram. Når det kjem til saka om merking i meldinga, ei obligatorisk individmerking, har ikkje Senterpartiet støtta eit påbod der. Me meiner det er rettare å stimulera til det gjennom dei komande reindriftsavtalane. Me har òg peika på at det kan vera behov for å gjera endringar i konsultasjonsordninga slik at målet på ein god konsultasjon ikkje er kor mange konsultasjonsmøte ein har hatt, men at ein faktisk har greidd å verta einige – om det er rom for å gjera endringar for å sikra ein meir reell prosess. Også for reindriftsnæringa er synet på rovdyrpolitikken og den rovdyrpolitikken som vert ført, svært, svært viktig. Eg meiner at dette landet treng ein tøffare rovdyrpolitikk – ein rovdyrpolitikk som tek meir omsyn til folk, og som tek meir omsyn til næringsinteresser enn det som er situasjonen i dag. Eg er òg glad for at det er eit fleirtal i komiteen for at Reindriftsstyret skal behalda oppgåvene sine. Og til slutt vil eg understreka at dei tiltaka som det er varsla i meldinga skal gjennomførast, skal underleggjast ein ordinær prosess, slik at reindriftsnæringa òg skal få ei moglegheit til å påverka utforminga av dei.
Geir Pollestad (Senterpartiet), 2017-06-16:
Eg ønskjer å knyta ein merknad til lovvedtak nr. 128 om endringar i konsesjonsloven. Det er partia Arbeidarpartiet, Kristeleg Folkeparti, Senterpartiet og Sosialistisk Venstreparti som står bak den. Partia har nok litt ulik grunngjeving, men i hovudtrekk er dette eit godt eksempel på korleis ein lovprosess ikkje bør vera. Saka kom seint frå regjeringa. Senterpartiet og Arbeidarpartiet var ikkje klare til å leggja fram innstillinga då ho skulle verta lagd fram, og det vart først avklart i debatten kva for standpunkt partia hadde. Det enda opp med eit lovvedtak, og som ein høyrde i Ørsal Johansens innlegg: eit lovvedtak som ikkje hang saman. Dette er ein svært viktig lov, det er ein svært komplisert lov, og me meiner det er uforsvarleg at det skal skje ved ein dialog mellom departementet og komitésekretæren på e-post mellom første og andre gongs behandling. Så her er spørsmålet: Ligg det føre fleire feil som ikkje er oppdaga? Kan det vera endringar i loven som har utilsikta verknader som ikkje har kome fram på grunn av den lovprosessen som har vore? Derfor vert følgjande forslag fremma: «Lovvedtaket bifalles ikke. Anmerkning: Lovforslaget bør henlegges. »
Ove Trellevik (Høyre), 2017-06-16:
Representanten Lundteigen var litt innom spelereglar, og for så vidt var representanten Pollestad òg innom dette. Men eg oppfatta det slik at det har vore ein sedvane lenge at ein aksepterer statens opphavlege tilbod når avtalepartane ikkje vert einige. Slik var det også då Senterpartiet var ein del av eit fleirtal, både her i Stortinget og i regjering. Mitt spørsmål lyder slik: Har ikkje no Senterpartiet ved å vera med og nærmast føreslå å dobla rammene eigentleg gjeve bøndene beskjed om at det berre er å bryta framtidige forhandlingar og koma til Stortinget, for her er det meir å få. Set ein ikkje på ein måte avtaleinstituttet i fare med å gje slike signal som ein her no gjer, mens ein, då ein var ansvarlege i posisjon, ikkje gjorde det på den måten?
Ove Trellevik (Høyre), 2017-06-16:
Førre talaren tok til orde for at det var ein spesiell situasjon. Eg må seia det er ganske spesielt når så å seia eit samla storting har som mål å redusera inntektsgapet, at nokon vel å tolka det som at inntektsgapet skal tettast – og ikkje nok med det, det skal òg tettast ganske raskt. Det må ikkje vera tvil om at Høgre ønskjer å vera med å redusera inntektsgapet, men me har altså ikkje teke til orde for at det skal tettast over natta og på kort sikt. Men me ønskjer å bidra til at det vert redusert. Me merkar det både i debatten her i dag og i andre debattar, at ein driv ein form for overbodspolitikk innanfor fleire sektorar. Det gjeld ikkje berre i landbrukspolitikken, det gjeld i verkemiddelapparatet elles, i andre støtteordningar og ikkje minst innanfor samferdsel. Eg må seia at den ansvarskjensla me opplevde under Stoltenberg si tid i Arbeidarpartiet, den er på ein måte definitivt forlaten i Arbeidarpartiet slik me høyrer dei i debatten her i dag og i andre saker. Med det tempoet Arbeidarpartiet legg opp til når det gjeld å tetta inntektsgapet, er det altså så mykje som 3 mrd. kr me må auka rammene med i dei åra som kjem – kanskje på nokre få år og innanfor neste periode – utan at ein er villig til å ta inn over seg at ein skal sjå på andre delar av målet med landbrukspolitikken, og ta inn over seg dei marknadsmoglegheitene marknaden gjev. Dette er ein ny politikk Arbeidarpartiet er kome med, som eigentleg står i stor kontrast til den landbrukspolitikken Arbeidarpartiet har ført gjennom fleire tiår. Den politikken denne regjeringa har ført, har vist at han verkar i praksis. Produksjonen aukar, omsetjinga av lokal mat aukar, reduksjonen i talet på bruk flatar ut, og i min del av landet, på Vestlandet, har me høg investeringsvilje. Ifølgje NIBIOs driftsgranskingar for 2015 var nettoinvesteringane høgast på Vestlandet. Det vitnar jo om at dei trur på landbrukspolitikken òg på Vestlandet. Produktiviteten aukar, og bøndene tek meir ut i marknaden. Alt i alt meiner eg at landbrukspolitikken er på god veg over heile landet. Me skal ha ein variert bruksstruktur, og me skal ha landbruk over heile landet. Det legg altså denne regjeringa godt opp til.
Ove Trellevik (Høyre), 2017-06-16:
Trass i slakt har eg enno litt taleevne igjen.(Latter i salen.) Men eg var ganske tydeleg på at det var mi oppfatning eg presenterte, og det var altså slik i den førre debatten at Lundteigen og Pollestad presenterte ulike syn. Det at ein kan ha ein liten debatt om ulike syn, forfriskar eigentleg berre debatten, tenkjer eg. (Latter i salen.) EU er ein utruleg viktig marknad for norsk fisk – 80 pst. av fisken vår er avhengig av EU. Vi forhandlar kvotar inn til EU-marknaden på fisk òg i andre samanhengar. Poenget mitt er nettopp det eg opplever kvar gong eg er med EØS-komiteen i Brussel og møter kollegaene mine der nede, då er det eit gnag om at dei ønskjer marknadsåtgang til Noreg, og at dei kan tilby marknadsåtgang om me berre vil gje dei det. Det som er poenget mitt, er at me må prøva å sjå etter gode moglegheiter og gode løysingar, nettopp for at me skal få betre marknadsåtgang inn til EU for all den eksporten som me ønskjer å få til. Det er Høgres gode politikk. Me ønskjer marknadsåtgang, og me jobbar sjølvsagt med dette. Men å gå på akkord med artikkel 19 er aldeles ikkje verken min eller Høgre sin politikk.
Morten Ørsal Johansen (Fremskrittspartiet), 2017-06-16:
Nei, jeg tror ikke vi skal slutte med å ha en landbruksminister fra Fremskrittspartiet. Jeg tror det vil være bra for norsk landbruk også i framtida, som det har vært i de fire siste årene. Det er jordbruket som har ansvaret for overproduksjon og det pristapet som eventuelt følger med overproduksjon. Og det er bøndene og landbruket som ser best hva det er mulig å ta ut i markedet i en sånn situasjon. Som jeg ser av forslaget som foreligger nå, finansierer opposisjonen en del av rammen ved å øke målprisen mer enn det bøndene krevde. Jeg synes det er direkte uansvarlig. Synes ikke representanten Pollestad det?
Morten Ørsal Johansen (Fremskrittspartiet), 2017-06-16:
Så representanten Pollestad mener ikke at det er uansvarlig at man legger opp til å ta ut mer i målpris enn det jordbruket selv mener de kan klare å få ut. Da tyder jo det på at opposisjonen enten bruker luftpenger, eller så skaper de et problem for jordbruket i balanseringen av markedet. Da vil jeg ha svar på spørsmålet: Er dere ute etter å skape problemer for jordbruket, eller bruker dere bare luftpenger?