Knut Arild Hareide (Kristelig Folkeparti), 2011-10-27:
Orda «meir openheit, meir demokrati» er blitt ståande som nokre veldig viktige ord i etterkant av 22. juli. Det er eg glad for, og det trur eg me kan trenge. Eg har lyst til å gi ros til interpellanten for å lyfte eit særdeles viktig tema. Partiet Venstre er òg gode på nettopp å lyfte ord som «demokrati og openheit» inn i samfunnsdebatten, ein viktig debatt. Eg vil bruke mitt innlegg til å snakke om utfordringane knytte til overvaking, ytringsfridom og media og frivilligheit. I 1949 skreiv George Orwell romanen «1984», der han beskriv det totalitære regimet Oceania, eit samfunn der borgarane blir overvakte kontinuerleg for å sikre lojalitet og underdanigheit til partiet. George Orwells dystre framtidsvisjon har så langt vore fiksjon her i Noreg, men USA nærma seg eit «Big Brother»-system under McCarthys heksejakt på såkalla venstrevridde liberalarar på 1950-talet og hadde tendensar til det same i handhevinga av «Patriot Act», som blei vedteken etter 11. september 2001. I Noreg har me så langt unngått å gå i den grøfta, men eg trur det vil vere naivt ikkje å sjå at denne typen diskusjonar og utfordringar vil kome. Derfor er eg så glad for orda «meir openheit, meir demokrati». Eg trur det er veldig viktig at kvart forslag som kjem i etterkant av 22. juli, nettopp blir prøvd opp mot og testa mot orda «meir openheit, meir demokrati». Men vel så viktig som debatten om overvaking er openheit for ulike syn i samfunnsdebatten. Ytringsfridomen er stadig gjenstand for diskusjon, både i Noreg og i andre land, men tilnærminga kan vere nokså ulik. Eg trur knapt nokon vil hevde at ytringsfridomen er trua i Noreg, i alle fall ikkje ytringsfridomen som idé eller som ei av beresøylene i vårt rettssystem. Ifølgje stortingsmeldinga som kom før endringsforslaget til ny § 100 i Grunnlova, skal det offentlege rom fremje dei tre samfunnskonstituerande prosessane sanningssøking, demokrati og individets frie meiningsdanning. Staten har altså eit overordna ansvar for oppbygginga av det offentlege rom, slik at alle kan få ytre seg. Ytringsfridomskommisjonen la i si tid til grunn eit breitt spekter av offentlege tiltak som spenner frå skule, utdanning, kunst, kultur og offentleg støtte til organisasjonar, via pressestøtte til økonomisk støtte til media for minoritetsgrupper. Det kan sjølvsagt òg vere meir enn dette. Føresetnaden for ei aktiv og informert deltaking i samfunnsdebatten er fri tilgang til eit mangfald av informasjon og synspunkt. Media utgjer såleis ein veldig viktig del. Eg har berre lyst til å nemne to delar nettopp knytte til media. Det eine er at me no ser at me får eit mediespekter på nye plattformer. Då må me òg ha ei mediestøtte som treffer dei ulike plattformene, slik at me ikkje favoriserer berre den eldre typen plattformer. Me er nøydde til å ha ei omlegging i tråd med den endringa me ser i samfunnet. Det andre eg har lyst til å seie, er at det er viktig at me ser heilskapleg på dette. Som tidlegare miljøvernminister kunne det vere med ei litt blanda oppleving ein las avisa Nationen om morgonen, men dersom det ikkje hadde vore for nettopp avisa Nationen, trur eg ein del debattar som er veldig viktige, faktisk ikkje hadde nådd det offentlege Noreg og fått ein slik brei debatt som pregar f.eks. miljøområdet og lokal forvaltning, der eg ser at avisa Nationen spelar ei viktig rolle. Eg ser fram til denne debatten, den er det viktig at me tek i etterkant av 22. juli.