Haakon Blankenborg (Arbeiderpartiet), 2003-12-17:
Eg er ikkje usamd i at det er ein viktig debatt SV tek opp når ein skal forsøke å finne ein balanse mellom det å kunne bidra til fred og forsoning og det å delta i militære operasjonar. Eg trur berre at dei trekkjer ein feil konklusjon når dei fryktar så mykje å gå inn i kontroversielle oppdrag som det ein kan få inntrykk av frå SV. Dette er ikkje eit spørsmål om å vere usynleg i kontroversielle konfliktar, men det er eit spørsmål om å ha tillit hos partar som er i konflikt, og det kan vere både hos små og store. Så det vil vere ganske klokt å leggje vekt på det å ha tillit i forskjellige retningar og respekt for dei forskjellige retningane, like mykje som denne frykta for at ein skal komme inn i kontroversielle situasjonar. Når det gjeld utgreiingane, er det sagt tidlegare frå Arbeidarpartiet at det opplegget som Regjeringa presenterer i dei to utgreiingane, i hovudsak er i samsvar med dei prioriteringane som også Arbeidarpartiet har. Derfor skal eg gi nokre fleire kommentarar om det som kanskje ligg litt lenger fram, og også nokre fleire grunngjevingar for det engasjementet vi har. Også når det gjeld reforma i Forsvaret, er det i det i alt vesentlege semje om dette, at vi skal leggje stor vekt på internasjonale operasjonar, og at vi også skal leggje vekt på å vere truverdige partnarar når vi går inn i eit oppdrag. Det vil seie, som også utanriksministeren var inne på, at vi har ein vilje til å vere med lenge, dersom det skulle vere nødvendig. Vi skal ikkje vere av dei som forsvinn ut når fjernsynslampene sloknar. Vi skal vere i stand til å vere der, og vi skal vere i stand til å tenkje to strategiar samtidig. Vi skal vere aktive i NATOs spesialisering og arbeidsdeling med dei pliktene og bindingane som følgjer av at vi har slutta oss til opplegget med ein eigen reaksjonsstyrke i NATO. Det gir bindingar, og det gir forpliktingar, men vi skal også vere i stand til å delta i oppdrag som gjer at vi blir ståande lenge. For eg trur verda i tida framover vil etterspørje ikkje berre styrkar som kan gå raskt inn og rykkje raskt ut. Det vil også bli behov for styrkar som er i stand til å stå over lengre tid, og som vil vere i stand til å byggje dei bruene mellom den militære konflikten og det sivile samfunnet som eg har inntrykk av at også utanriksministeren la stor vekt på i sitt innlegg. Da må vi sørgje for at dei bindingane som vi sluttar oss til i tråd med allianseforpliktingane, ikkje skal gjere det umogleg for oss å delta i operasjonar, også operasjonar utanom alliansen, som krev at vi blir ståande over lang tid. Eg forsøkjer ikkje å konstruere opp ei motsetning mellom desse to, men det er viktig at vi i debatten er i stand til å presentere begge desse linene, slik at vi ikkje berre blir med i utviklinga av eit forsvar som berre er i stand til å delta i dei hurtige utrykkingane og i og for seg også dei hurtige tilbaketrekningane. Vi må vere i stand til å delta i operasjonar over lengre tid og kanskje operasjonar som liknar meir på dei gammaldagse FN-operasjonane. Dei kan dukke opp fortare enn vi aner det, og ein av dei, har vi antyda i debatten her, kan bli aktuell. Både statsråd Krohn Devold og utanriksministeren var inne på at Sudan kan bli aktuell. Det kan bli ein heilt annan type operasjon enn det vi er vane med, og det vil vere eit eksempel på at vi må vere i stand til å balansere våre ressursar mellom det å binde dei til allianseforpliktingar og det å vere med ute i operasjonar som ikkje liknar på dei som vi har vore vane med dei siste dagane og dei siste månadene. Det som da må vere eit poeng, er at i tillegg til spesialisering innafor alliansen, vil og bør det vere ein norsk spesialitet og ein europeisk spesialitet å byggje bruer mellom militær konflikt og sivilt samfunn. Det betyr også, dersom ein ser det i lys av ein del av dei konfliktane vi er inne i, at vi nok blir ståande f.eks. i Kosovo ei tid framover, slik som Regjeringa også antyda, men kanskje på ein annan måte enn vi har gjort det til no, fordi ein forhåpentlegvis kan nærme seg ei løysing på konflikten. Der var kanskje forsvarsministeren litt rask med å konstatere at det som nokon kallar samtaler mellom Beograd og Pristina, som det var sagt, har sluttstatus som tema. Så vidt eg kjenner til, har det ikkje det. I den grad det kan kallast samtaler, er det andre, meir trivielle ting som blir diskutert enn sluttstatus. Men her kan det vere noko som eg ikkje veit om, og det er for så vidt ein ganske vanleg situasjon. Med det som utgangspunkt får eg håpe at det er sluttstatusforhandlingar på gang.