Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2011-03-28:
Det er sjukdom som gjer at eg har steppa inn som vikar i dag for statsråd Navarsete. Eg seier meg lei for dei 2 minutta og 17 sekunda eg kom for seint. Eg er glad for at eg har fått med meg mesteparten av stortingsmøtet så langt likevel. Det var behov for lovendringar for å hindra innsidehandel og spekulasjon ved kjøp av burettslagsbustader. Det er difor regjeringa i seinare tid har teke initiativ til fleire endringar som kan ha betydning for den kommunale verksemda og for moglegheitene for spekulasjon med burettslagsbustader. Siste lovendring kom på plass 1. januar 2011. Regelverket i Noreg er no bygd godt ut. Vi har reglar som set grenser for kven som kan kjøpa burettslagsbustader, og vi har reglar som avgrensar moglegheitene for spekulasjon med slike bustader. Det er i tillegg habilitetsreglar og etiske reglar for kommunal verksemd. Ei oversikt over habilitetsreglane i forvaltningslova viser at høg etisk standard i kommunal verksemd legg grunnlaget for tillit frå innbyggjarane. Ein offentleg tenestemann er inhabil til å leggja grunnlaget til rette for ei avgjerd eller for å ta avgjerd i ei forvaltningssak når han er medlem av styret for eit selskap som er part i saka, og som ikkje heilt ut blir ått av stat eller kommune. Det er ein generell habilitetsregel i forvaltningslova § 6 fjerde ledd. Det er nyleg vedteke skjerpa habilitetsreglar for styremedlemmer i kommunale selskap. Dei trer i kraft frå 1. november 2011. I tillegg kan det seiast om kommunale etiske retningslinjer at dei kan famna tilfelle som ikkje blir ramma av reglar i forvaltningslova. Mange kommunar har slike retningslinjer. KS oppfordrar alle kommunar til å utarbeida eit etisk regelverk. Om bustadbyggjelaga blir det sagt at dei kan ha etiske retningslinjer for verksemda si, t.d. har OBOS reglar som forbyr tilsette å kjøpa bustader i prosjekt den tilsette er med på å utvikla. I burettslagslova er det reglar om kjøp av delar. Hovudregelen er at berre fysiske personar kan vera deleigarar, altså brukareigeprinsippet. Deleigarar kan berre eiga éin del. Dei nye reglane som skal hindra såkalla spekulasjonskjøp, og som tredde i kraft frå 1. januar i år, seier at spekulasjonskjøp ligg føre når selskap og/eller personar kjøper fleire bustader som er knytte til, eller skal knytast til, framtidige delar i burettslag. Dersom selskapet eller privatpersonen sel bustaden vidare før delen blir overdregen frå utbyggjar, var det tidlegare tvilsamt om dette var i strid med burettslagslova. Formålet med lovendringa er å verna deleigarane i burettslaga og å sikra brukareigeprinsippet. Endringa inneber m.a. at eigedomsselskap ikkje kan spekulera i å kjøpa og selja burettslagsbustad frå utbyggjarar. Brot på regelen kan føra til erstatningsansvar. Forbodet er teke inn i § 2-12a i burettslagslova. Lat meg konkludera med å seia: Ytterlegare lovendring kan neppe hindra at enkeltpersonar i kommunesektoren opptrer etisk tvilsamt, og eventuelt òg i strid med bindande lovreglar. Fleire nye lovreglar set grenser for moglegheita for innsidehandel og spekulasjon med burettslagsbustader. Det er lite føremålstenleg å skjerpa eksisterande reglar endå meir eller å føreslå nye reglar på dette feltet no. Men det må i slike saker alltid gjevast rom for både etisk refleksjon og ei gjennomtenking av om praksisen er i samsvar med regelverket. Så reiste representanten Thorkildsen to spørsmål: Bør det vera plikt for alle kommunar til å ha eit etisk regelverk, og bør ein ha moglegheit til å ta frå personar tillitsverv? Det er spørsmål som eg tek med meg tilbake til kommunal- og regionalministeren.