May Britt Vihovde (Venstre), 2004-06-14:
Eg har lyst til å starta mitt innlegg med å gå litt tilbake i tid. I juni 1999 støtta Venstre eit oppmodingsvedtak frå Arbeidarpartiet og Framstegspartiet om å greia ut spørsmålet om sprøyterom. Vi visste at våre dåverande regjeringspartnarar, Kristeleg Folkeparti og Senterpartiet, var imot. Arbeidarpartiet overtok regjeringsansvaret i mars 2000. Men det skjedde ingenting med denne saka. Då året 2000 var omme, viste kald statistikk at 327 menneske var døde av overdose. Våren 2001 fremja difor Venstre forslag om eit kriseprogram mot overdoseepidemien. Eit av dei tiltaka vi fremja, var oppretting av sprøyterom. Framstegspartiet var det einaste partiet som heilhjarta støtta oss. Dåverande sosialminister Guri Ingebrigtsen uttalte at saka var til behandling i departementet med sikte på ferdigbehandling den sommaren. Sosialistisk Venstreparti signaliserte sterke motførestellingar mot dette forslaget. Venstre hadde hastverk. Vi bestemte oss for at dersom vi igjen skulle koma i regjering etter valet i 2001, skulle rusomsorga prioriterast. Arbeidarpartiet var fornøgd med sin innsats. Vi fekk plussa på 16 mill. kr i revidert nasjonalbudsjett for 2001. Då Samarbeidsregjeringa la fram sitt første budsjett, budsjettet for 2002, som var ein slags revisjon av det regjeringa Stoltenberg la fram i oktober 2001, plussa vi på ytterlegare 71,5 mill. kr. Og at det var behov for auka innsats, ja, det syner talet på overdosedødsfall, som auka frå 337 i 2000 til rekordhøge 338 i 2001. Både i budsjettet for 2003 og 2004 har Samarbeidsregjeringa auka innsatsen for at våre rusmiddelmisbrukarar skal få den hjelpa dei treng. Innsatsen når det gjeld lågterskeltiltak, auka frå 8 mill. kr i budsjettet til Jens Stoltenberg til 43,4 mill. kr i 2004. Omorganisering av rusomsorga, pasientrettar og retten til individuell plan er òg tiltak som skal hjelpa. Har det så vist resultat? Ja, talet på overdosedødsfall er nesten halvert. I 2003 var det 172 overdosedødsfall. Venstre sitt mål er sjølvsagt ingen døde, og samstundes meiner vi at ingen skal stå i kø for å få hjelp til å koma seg ut av sitt rusmiddelmisbruk. Vi skal ha eit hjelpeapparat der du skal få hjelp straks. Så til den saka vi i dag handsamar. Eg har sjeldan sett merknader som så detaljert fortel kva innhaldet i eit sprøyterom skal vera. Med all respekt for justiskomiteen, men det var slik at eg faktisk leita etter om Stortinget skulle ha ei meining om gardinvalet. For Venstre har omgrepet "sprøyterom" hatt følgjande innhald: Ein stad der våre mest slitne narkomane skal kunna koma inn og få sett sine sprøyter. Eit hjelpetilbod i samband med andre lågterskeltilbod, som ei varmestove, eit helsesenter, ein stad som du kunne venda deg til for å få hjelp til det du måtte ha behov for. Mange av våre mest slitne narkomane har lita tiltru til hjelpeapparatet, etter at dei i mange år er blitt møtte med krav og stigmatisering. Eit sprøyterom kan vera det tilbodet som igjen kan gi dei tillit, ein stad der dei kan få stell av sår og kanskje eit tilbod som for første gong gir dei tillit til hjelpeapparatet og motivasjon til å søkja om hjelp til å koma seg ut av sitt rusmiddelmisbruk. Difor meiner Venstre at dette skal vera eit tilbod til våre mest slitne narkomane. I og med at vi så å seia ønskjer sprøyteromma samlokaliserte til lågterskel helsetilbod, så meiner vi at behovet for tilgang til helsepersonell blir dekt ved at dette personellet vil opphalda seg i naboromma. Når eg no har lese fleirtalsmerknadene, blir eg ganske overraska over det eg kallar mangel på tanke for ulike konsekvensar og ulike dilemma. Eit fleirtal ønskjer at ein kan ta med seg den mengda stoff vedkomande sjølv forventar å nytta under besøket i sprøyterommet. Ein ønskjer heller ikkje å utelukka deltakarar i LAR. Dette kan faktisk vera med og auka risikoen for overdose i sprøyteromma. Fleirtalet meiner samstundes at den rusavhengige kan få konkret, individuell rådgiving også i samband med sjølve sprøytesetjinga. Om det oppstår eit tilfelle av overdose, kanskje med døden som utgang, skal då personellet stillast til ansvar for dette? Og når ein meiner at brukarane skal ha lov til å hjelpa kvarandre med sjølve sprøytesetjinga, kan den eine bli ansvarleg for helseskadar som den andre får? Eg registrerer at eit fleirtal meiner dette, men at dei ikkje har fremja forslag om konkrete lovendringar som avklarar ansvarsforhold. Representanten Thorkildsen uttalte at det er underordna kva dei har i sprøyta. Det er stor forskjell på det og det som representanten Ballo uttalte i debatten 5. juni i 2001 om SV sitt syn i denne saka. Venstre vil stemma imot forslaga B og C i innstillinga, men for forslag D. Vi støttar regjeringa sine framlegg til lovendringar. Denne regjeringa treng ingen marsjordre for å hjelpa våre tunge rusmiddelmisbrukarar. Denne regjeringa viser at det prioriterer dei.