Ranveig Frøiland (Arbeiderpartiet), 1999-03-25:
Eg er glad for først å konstatera at statsråd Sponheim var einig med meg i at noka tilleggsbudsjettering når det gjeld støtte til skipsverfta, ikkje har funne stad i kveld, og heller ikkje skal finna stad. Så då har nok denne representanten frå Møre og Romsdal teke feil. Men til diskusjonen vi har i dag vil eg seia at skipsverfta har vore vande med å ha ein vanskeleg konkurransesituasjon, og dei har vore vande med omstilling. Sjølv om denne industrien har hatt nokre gode år no, er den – og den vil koma til å vera – i ein vanskeleg situasjon dette året. Og ein skal ikkje vera nokon stor spåmann for å sjå kva veg utviklinga kan gå når ordrebøkene er i ferd med å verta tomme: permisjonar og oppseiingar. Regjeringa peiker på at det er først og fremst skipsbyggingsindustrien sjølv som har hovudansvaret for å sikra konkurranseevna til næringa. Denne industrien, som industrien elles, er avhengig av at konkurransevilkåra samsvarar nokonlunde med konkurransevilkåra til dei ein skal konkurrera med. Slike rammevilkår har ikkje vår industri hatt dei siste åra. Vi har hatt høge renter og ei kostnadsutvikling som har vore langt høgare enn i konkurrentlanda. I tillegg til dette gjorde Regjeringa framlegg om auka skattar og avgifter for næringslivet, som ville auka avstanden mellom vår industri og industrien til konkurrentane. Rammevilkåra til næringa kan ikkje Regjeringa fråskriva seg ansvaret for. Derfor er det viktig med dei totale rammevilkåra som ein industri har. Derfor må vi i den industrien som vi snakkar om i dag, ha det same støttenivået som dei landa vi konkurrerer med i EU, har. Det er ingen frå Arbeidarpartiet som har fråskrive seg ansvaret for at vi reduserte støttenivået på renta då ordrebøkene var så fulle som dei var for to år sidan. Men så har vi òg sagt at når vi ser ein situasjon framfor oss der ordrebøkene blir tommare, der arbeidsløysa i heile denne industrien aukar, der arbeidsløysa i oljerelatert verksemd aukar, er vi nøydde til å endra på støtteordningane slik at dei kan vera i samsvar med dei som dei vi konkurrerer med, har. Derfor har vi føreslått gong etter gong å auka rentestøtta igjen. Sjølv om finansministeren sa i spørjetimen i går at arbeidsløysa ikkje er høgare enn det den var i fjor, og den er heilt på det jamne, veit vi at den er ulik i ulike industriar. Og det kan vi ikkje sitja og sjå på med opne auge skal skje for heile Vestlandet, med det behovet som vi har for å byggja skip og ikkje minst å ta vare på den kompetansen og dei arbeidsplassane som er der. Sysselsetjingssituasjonen er veldig alvorleg i verftsindustrien og i heile den mekaniske industrien. Så har det òg vore peika på at denne industrien nok kjem til å bli verta bygd ned, og ein kan overføra dei arbeidsplassane som er der, til andre yrke. Det er det heller ikkje så enkelt å gjera i ein fart. I tillegg til at ein mistar kompetanse, må ein jo omskolerast . Og så veit vi jo at denne regjeringa ikkje har føreslått så store midlar når det gjeld arbeidsmarknadstiltak som det eigentleg er behov for, så her kan vi koma i ein vanskeleg situasjon òg på den fronten, når det gjeld arbeidsmarknadstiltak, i åra som kjem. Men eg har sagt før at det er inga skam å snu, og alle skal snu om dei meiner at det er rett å gjera det. I denne situasjonen er eg i alle fall glad for at det er eit fleirtal i Stortinget som no er med på å endra rentestøtta, slik at ein kan få ei rentestøtte som er på nivå med rentestøtta til dei vi konkurrerer med. Og så forstod eg at statsråden var veldig oppteken av å snakka om reiarskattlegginga av ein eller annan grunn i dag. Den skal ikkje eg la meg lura til å diskutera i kveld. Eg er glad for at det vedtaket som vert gjort i kveld, er slik at ein iallfall kan få fleire ordrar i skipsindustrien, sjølv om eg er litt tvilande til om det blir veldig mykje auke, for det kom for seint – det har vi sagt tidlegare, og det gjentar vi. Men likevel er det bra at det kjem.