Heidi Grande Røys (Sosialistisk Venstreparti), 2005-12-16:
I Soria Moria-erklæringa kom det tydeleg fram at Regjeringa ville reversere dei endringane i tenestemannslova som vart vedtekne våren 2005. Dei omfattande endringane i lova som det førre stortinget vedtok, var ikkje tilstrekkeleg verken vurderte eller drøfta på førehand. Eg vil òg vise til Innst. O. nr. 102 for 2004–2005, der komiteen sine medlemmer frå Arbeidarpartiet, Sosialistisk Venstreparti og Senterpartiet meinte at framlegget til ny embets- og tenestemannslov var av eit slikt omfang at det skulle ha vore utgreidd av eit eige lovutval, der ein kunne ha sett på dei ulike konsekvensane. Bondevik-regjeringa fjerna sentrale delar av forvaltings- og tenestemannsretten utan at det naudsynte samarbeidet med dei tilsette sine organisasjonar låg føre. Denne regjeringa vil understreke at gode endringsprosessar i staten er avhengig av eit godt samarbeid mellom alle partar på begge sider av bordet. Større endringar av lover og reglar må verte grundig utgreidde, og dei tilsette sine organisasjonar må sjølvsagt trekkjast med i det arbeidet. Eg er ikkje usamd i at gjeldande tenestemannslov bør vurderast med tanke på fornying. Men vi meiner at det er ein klar føresetnad at det arbeidet vert gjort i samarbeid med arbeidstakarpartane. Dette arbeidet er så vesentleg at det er viktig å få ein grundig utgreiingsprosess, der særleg konsekvensanalysar får ein sentral plass. Eg har difor nemnt for hovudsamanslutningane tanken om å setje ned eit utval til å sjå nærare på lova. Eg har fått positive tilbakemeldingar på det. Ei årsak til at vi treng å sjå nærare på lova, er prosedyrane for tilsetjing. Mange verksemder mister godt kvalifiserte søkjarar fordi prosessen i dag tek for lang tid. Dette bør vi gjere noko med, men ikkje ved at dei tilsette mister sin medavgjerdsrett. Det er ikkje det som tek tid. Demokrati skal ta tid om det trengst, men det er andre ting med tilsetjingsprosedyrane som vi må gå inn og sjå på, heller enn å ta frå dei tilsette deira rettar. Dessutan treng vi òg på sikt ein grundig gjennomgang av embetsmannsordninga. Det fall utanfor Arbeidslivslovutvalet sitt mandat. Poenget er altså at vi skal gjere det i samarbeid med organisasjonane. Det er òg signalisert at det kan vere grunn til å sjå på ventelønsordninga på ny. Det har både denne statsråden og statsministeren sagt. Venteløn skal altså ikkje vere ein tidlegpensjon. Venteløn vert heller ikkje gitt utan vilkår, men som ein rett som vert gitt ein tenestemann som vert sagd opp t.d. på grunn av omstilling. Venteløn er meint å vere ei løn som ein får medan ein ventar på nytt arbeid. Det vert kravd at ein ventelønsmottakar har meldt seg til Aetat som reell arbeidssøkjar, og det er Aetat sitt ansvar å følgje opp vedkommande. Når det gjeld spørsmålet om å harmonisere lovverket i statleg og privat sektor, må ei slik avgjerd nettopp gjerast på ein heilskapleg måte ved å vurdere heile tenestemannslova i samanheng og ikkje fragmentert, slik som tilfellet var då Arbeidslivslovutvalet fekk utvida sitt mandat til å omfatte stillingsvernreglane i staten. Komiteen sine medlemmer frå Framstegspartiet, Høgre og Kristeleg Folkeparti meiner at Regjeringa vil gjere det vanskeleg for staten å omstille ved ikkje å la den nye tenestemannslova gjelde frå nyttår. Ein hevdar at det å behalde gjeldande embets- og tenestemannslov vil gjere arbeidet med å føre statlege oppgåver over til kommunalt nivå vanskeleg. Det er eg usamd i. Vi skal sjølvsagt ha gode omstillingsprosessar i staten. I debatten om kommunalkomiteens forvaltingsbudsjett i går var vi innom forvaltingsreforma som denne regjeringa skal jobbe med desse fire åra. Den jobben skal vi gjere. Denne lova legg ingen hindringar i vegen for at vi skal få til det. Eg kan heller ikkje sjå at den førre regjeringa burde ha vore usamd i det vi no gjer, nemleg å setje oss ned med organisasjonane og finne ut korleis vi skal starte arbeidet med å gå gjennom lovverket som det ligg føre. Det var nettopp difor partane trekte seg frå det arbeidet, fordi ein gjennomførte det omtrent over natta utan å ha teke med seg organisasjonane. Så dei som har skoen på, dei som skal gjennomføre ei omstilling der ute, skal altså ikkje ha noko som helst å seie i forhold til omstillingsprosessar. På den måten trur ikkje denne regjeringa at vi vil få til gode omstillingsprosessar verken i stat eller kommune, eller for den del i privat verksemd. Å høyre på sine tilsette som er midt oppi dette i kvardagen, er det beste utgangspunktet for å få til ting vi ynskjer. Eg skal samle partane over jul. Vi skal setje oss ned og finne ut av om vi skal setje ned eit lovutval, eller om vi skal setje ned eit utval samansett av partane, og så får vi ta vegen vidare derifrå i forhold til dei punkta eg no har nemnt.