Valgerd Svarstad Haugland (Kristelig Folkeparti), 1998-11-18:
Det er kome mange positive tilbakemeldingar etter mannsrollekonferansen «Nye tider – nye menn?», som statsministeren og eg arrangerte. Konferansen understreka behovet for nytt søkjelys på fleire sider av mannsrolla. Utsegna frå statsministeren som Alstad trakk fram, vart gitt i etterkant av denne konferansen, og eg har lyst til å gjengi svaret statsministeren gav i Nationen den 4. november, for å gi eit meir dekkande bilete: «Det blir vanskelig å knytte betingelser til kontantstøtte, men vi vil evaluere kontantstøtten. Hvis evalueringen viser at den brukes av kvinner, kan det være aktuelt å vurdere om menn bør ta ut en del av tida.» Kontantstøtta er ikkje ei permisjonsordning. Kontantstøtte er ei kontantoverføring til familiar som ikkje – eller berre delvis – nyttar barnehage til borna sine. Det er ikkje krav om at ein av foreldra er heime. Slik ordninga er utforma, er det derfor ikkje aktuelt med ein fedrekvote i kontantstøtta etter modell av fedrekvota i fødselspermisjonen. Sjølv om det ikkje er eit vilkår for kontantstøtte at ein av foreldra er heime, er det eit mål med ordninga at den skal bidra til at småbarnsforeldre brukar meir tid på omsorg. Regjeringa ynskjer og håpar at både kvinner og menn vil nytta det høvet som kontantstøtta gir til å redusera arbeidstida eller vera heime på heiltid ein periode for å ta seg av borna sine. Representanten Alstad påstår at kontantstøtta vil pressa fedrane bort frå omsorgsrolla. Eg stiller meg undrande til korleis Alstad kan trekka slike bastante konklusjonar. Kontantstøtta inneber ein ny valfridom for småbarnsfamiliane, og vi veit førebels lite om verknaden av ordninga med omsyn til korleis familiane faktisk organiserer barneomsorga. Eg reknar med at det i utgangspunktet vil vera fleire kvinner enn menn som vel å arbeida mindre ute på grunn av kontantstøtta. Alle ordningar som gjer det mogleg å bruka meir tid saman med borna, er hittil mest nytta av kvinner. Berre 12,7 pst. – i 1997 – av mennene tar ut større del av fødselspermisjonen enn fedrekvota. Ei undersøking som Statistisk sentralbyrå har gjennomført, viser at berre 7,5 pst. av dei spurde seier at far vil arbeida mindre enn no eller vera heime på heiltid når familien får kontantstøtte. Undersøkinga vart gjennomført på eit tidspunkt då kontantstøtteordninga enno ikkje var vedtatt av Stortinget. Talet seier derfor ikkje så mykje om korleis familiane vil innretta seg når det kjem til stykket. Erfaringane med fødselspermisjonen viser at fedrane tar meir og meir del i omsorga i barnets fyrste leveår. Auken har kome gradvis over tid, og eg trur vi etter kvart vil sjå at fleire fedrar vel å arbeida mindre ute også mens borna er mellom eit og to år gamle. Vi vil fylgja utviklinga nøye i form av statistikk, forsking og evaluering. Mellom anna vil vi legga vekt på å få fram kva for verknader kontantstøtta har på yrkesdeltakinga for mødre og fedre og på delinga av oppgåvene i heimen. Dersom evalueringa skulle visa at småbarnsforeldre ikkje brukar meir tid på omsorg for eigne born som fylgje av kontantstøtta, eller at ordninga forsterkar skilnadene mellom mødrer og fedrar når det gjeld omsorg og yrkesdeltaking, må vi ta dette opp til vurdering. Det er for tidleg å spekulera i kva som i så fall kan gjerast. Når forskingsresultata og oversikten over utviklinga kjem til meg, vil eg sjølvsagt sørgja for at statsministeren får den same kunnskapen.