Ove Trellevik (Høyre), 2019-12-05:
Kommunesektoren har vorte styrkt med om lag 30 mrd. kr i den tida Erna Solberg har leia denne regjeringa. Kommunane har gode overskot, og det overskotet ligg over kommunesektoren sine eigne forventingar. Det visast også på ROBEK-lista, som no tel berre ti kommunar, og det er det lågaste talet sidan kommunane vart registrerte på denne lista. Høgre prioriterer å leggja til rette for vekst i heile landet, slik at det vert skapt jobbar også utanfor dei største byane. Men då må me lytta til kommunane og lokaldemokratiet i areal- og plansaker, slik denne regjeringa gjer. I tillegg treng ein meir kompetanse, veg og skattelette som gjer at bedriftene kan veksa og utvikla seg og bidra til velferd over heile landet. Me har kome godt i gang, og me ser at norsk økonomi er inne i ein god periode med låg ledigheit samtidig som det vert skapt nye jobbar landet rundt. Då er det viktig at me held tilbake på den offentlege pengebruken. Slik hadde det ikkje vorte med det økonomiske opplegget til opposisjonen. Det har me høyrt tidlegare i dag. Alternativet til opposisjonen er å bruka betydeleg meir offentlege pengar og reia grunnen for auka kostnader i framtida, og dette skal sjølvsagt dekkjast med auka skattar for næringsliv og folk flest. At det går bra i næringslivet, er regjeringa sin politikk eit godt eksempel på. Når skatteinngangen denne hausten me no er inne i, viser at me kan få så mykje som 5 mrd. kr meir i skatteinntekter enn det me antok då me behandla revidert budsjett og kommuneproposisjonen i vår, så seier det ganske mykje. Kommunebudsjettet legg opp til at veksten i frie inntekter til neste år vert på heile 1,3 mrd. kr. Dette dekkjer auken i både demografi- og pensjonsutgifter. Til dei som måtte meina at verken barnehage- eller lærarnorm er fullfinansierte, til tross for at Utdanningsforbundet meinte det i budsjetthøyringane, gjev 1,3 mrd. kr rom for kommunane til å satsa på både skule, barnehage og psykiatri, for den del. Så er det slik at opposisjonen her kritiserer at eigenandelen for ressurskrevjande tenester auka med 50 000 kr. Me høyrde representanten Sivertsen her i stad. Det han ikkje nemnde, var at regjeringa Stoltenberg føreslo store kutt i den ordninga i 2014. Då ville dei gå frå ein statleg del på 80 pst. og ned til nokon og sytti prosent. Den ordninga er vorten svært dyr. Ho begynte på 1,5 mrd. kr, og me brukar nesten 11 mrd. kr på den ordninga no. Så eg er ganske imponert over Arbeidarpartiet, som tilsynelatande kan løysa svært mange av utfordringane kommunane opplever, med berre nokre få hundre millionar kronar ut over den veksten som regjeringa legg opp til i sitt budsjett. Dei andre milliardane Arbeidarpartiet legg til, er stort sett øyremerkte nye oppgåver og underfinansierte nye reformer for kommunane, som igjen vil binda staten opp i mange år framover. Arbeidarpartiet skriv i sine merknader at det må til ein kraftig vekst i kommuneøkonomien. Eg er overraska over at Arbeidarpartiet i budsjettet legg opp til ein kraftig auke i veksten i dei offentlege utgiftene i mange år framover, trass i det faktum at me kjenner til at me vert stadig fleire eldre, og at det vert færre yrkesaktive per pensjonist, og det er fråflytting frå mange kommunar. Det er eit faktum at me må omstilla oss. Hadde Jens Stoltenberg vore her på huset og sett det som skjer her i desse dagar, ville me kanskje ikkje sett ei slik uansvarleg utvikling som me ser i Arbeidarpartiets budsjett. Det er slik at i dei alternative budsjetta til Arbeidarpartiet føreslår dei innføring av nye reformer som ikkje er fullfinansierte, men det er ein start, med lovnad om meir pengar frå Arbeidarpartiet. Skulemat er eit godt eksempel på ei slik satsing. Kommunebudsjettet til Arbeidarpartiet kan umogleg imponera kommunesektoren. Bundne midlar i både SFO og ei rekkje andre tiltak gjer ikkje at kommuneøkonomien vert noko særleg betre. Så var Sivertsen inne på ein kommune som heiter Osterøy, og at dei klaga over dårleg kommuneøkonomi. Det er slik at denne kommunen var på ROBEK-lista i alle dei åra dei raud-grøne styrte. Det nemnde han ikkje med eitt einaste ord. Det var denne regjeringa si satsing på kommunesektoren, med over 30 mrd. kr, som gjorde at den kommunen kom seg ut av ROBEK-lista. Det er slik at Osterøy har utfordringar, bl.a. med økonomistyring. Det er bygd ei rekkje nye flyktningbustadar som ein måtte byggja om etter nokre få månadar. Det er ulik praksis rundt om i Noreg. Det er nok mange kommunar som slit, og det er gode grunnar til det, men mykje av det kan òg vera sjølvforskyld. Ein må ta ein del av ansvaret for korleis ein utviklar seg, sjølv i Kommune-Noreg.