Magne Rommetveit (Arbeiderpartiet), 2016-06-13:
Transport skal i framtida verta reinare og meir effektiv. Allereie før grunnlagsdokumentet frå fagetatane vart lagt fram, stilte Arbeidarpartiet krav om at den nye transportplanen måtte svara på klimautfordringane. Eg meiner me i dag ser vilje frå fleire parti til å verkeleggjera eit skifte i takt og tempo for å følgja opp målsetjinga frå resultatet etter FN sitt klimatoppmøte i Paris i desember 2015. I heile transportsektoren er det knytt utfordringar til skifte av bruksmønster og haldningar for å oppnå endring. Eg er difor glad for at Arbeidarpartiet i klimaforslaget sitt vil ha som føremål å forsterka omlegging av avgiftssystemet til fordel for null- og lågutsleppsbilar, slik at bilar med klimagassutslepp over tid vert fasa ut. Det er grunn til å tru at det er gjennom slike gulrøter at me kan oppnå dei store endringane. Uansett kva for måltal me vedtek her i dag, vil suksessen i høg grad vera avhengig av kor gode verkemidla er. Å bruka avgiftssystem vil difor vera hensiktsmessig. Eg håpar at me i dag gjer vedtak som ikkje viser til at det er marknaden åleine som skal løysa problema. Som eit eksempel kan me visa til at det i dag er mange hybridbilar, men få reine nullutsleppsbilar som berre går på hydrogen. Her er det ein veg å gå både for å få auka distribusjonen av miljødrivstoff, men òg for å få langt fleire bilmerke som kan seljast til dei som vel nullutsleppsbilar. Det er mange grunnar til at energinasjonen Noreg har eit stort fortrinn med vår totale mengde grøn energi, og eg meiner at me med kan vera optimistiske. Men eg synest det er synd at regjeringa og støttepartia ikkje er med på å gje fleirtal for å utgreia ei støtteordning for nullutsleppslastebilar og nullutsleppsbussar, slik at transportørar kunne få dekka heile eller delar av meirkostnadane ved å velja nullutsleppsteknologi. På same måten ville det vore naturleg å følgja opp arbeidet frå Grøn skattekommisjon om å greia ut bruk av fleksibel vegbruksavgift som varierer med geografisk plassering og utsleppsintensitet i drivstoffet. Eg registrerer at Arbeidarpartiet her er langt meir offensive enn fleirtalet. Me må leggja til rette for meir bruk av fornybart drivstoff, som biodrivstoff, ved å auka innblandinga opp mot 40 pst. i transportsektoren. Dette må òg vurderast for mobile kjelder som traktorar og anleggsmaskinar. Den spede begynninga med biodrivstoff i luftfarten har gjeve resultat på Gardermoen, og no kjem andre flyplassar etter. Ein stor flyplass som Los Angeles har òg teke i bruk biodrivstoff. Eg er difor glad for at forslaget frå Arbeidarpartiet om å leggja til rette for utvikling og innføring av fornybart drivstoff innan innanriks luftfart får fleirtal her i dag. Noreg har ein ambisiøs plan for å byggja ut og modernisera jernbanen. Den førre regjeringa starta ei rekke utbetringar. No vert dette følgt opp, og fleire passasjerar reiser og er fornøgde med jernbanen. Mykje har kome på plass, men me må nok erkjenna at Noreg har ein del eldre infrastruktur som må skiftast ut for å korta ned reisetida, men òg for å sikra banetraseane mot ras og utgliding ved mykje nedbør. Jernbanen kan òg gjera bruk av hydrogen, slik det vert gjort m.a. i Tyskland. Eg meiner at me må leggja til rette for utvikling og innføring av låg- og nullutsleppsteknologi for attverande dieselstrekningar på jernbanen vår. Det er òg grunn til å peika på moglegheitene for å sjå på hydrogenlokomotiv i takt med planane for IC-utbygginga og auken av togtilbodet i åra som kjem. Ampere er ei nullutsleppsferje som har fått mykje merksemd. Her har norske maritime miljø gått i front og skapt nyvinningar. Det burde vera mogleg å få fleire slike ferjer ut på fjordkryssingane våre. Landet vårt har mykje grøn kraft, og me kan bruka ressursar for å skapa eit skifte til meir låg- og nullutslepp. Hamnene våre er i dag viktige knutepunkt for persontrafikk og for godshandtering. Dei store hamnene med mange skipsanløp har store utslepp av CO2 og NOx. Eg meiner forslaget frå Arbeidarpartiet om å etablera eit samarbeid mellom stat og kommune om utbygging av infrastruktur for landstraum ved alle relevante hamner hadde vore eit stort steg framover for å redusera utslepp i hamnene. Det er håp om at andre parti kan koma etter og gje Arbeidarpartiet fleirtal for eitt av mange gode forslag i denne innstillinga.