Liv Signe Navarsete (Senterpartiet), 2008-01-17:
Representantforslag nr. 22 for 2007-2008, «om opprettelse av et statlig veiselskap som skal legge forholdene til rette for hurtig utbygging av et effektivt, sikkert og miljøvennlig veinett basert på statlig finansiering», er nært i slekt med representantforslag nr. 27, frå dei same representantane. Den einaste forskjellen er at det forslaget handlar om jernbane, mens dette handlar om veg. Forslag nr. 22 omhandlar omfattande tema som kva tilknyting eit statleg organ for vedlikehald og utbygging av vegnettet skal ha, korleis ein slik aktivitet skal finansierast, og sist, men ikkje minst, prioritering av kva område innan vegsektoren det skal satsast på. Eg registrerer at opposisjonspartia i merknadene sine i all hovudsak konsentrerer seg om eitt tema, nemleg korleis slik aktivitet kan finansierast. Dei andre delane av forslaget er snautt nok behandla i merknadene frå desse partia. Vidare har eg merka meg at ein samla komite viser til at Statens vegvesen har vegbygging som ei viktig oppgåve, og at ulike finansieringsmåtar for slik aktivitet ikkje endrar dei reelle verknadene i økonomien. Dette er eit viktig poeng i dagens situasjon, der presset i norsk økonomi er høgt. Det er ein klår samanheng mellom rommet innanfor totaløkonomien og tilgangen på arbeidskraft for auke i offentleg forbruk og realinvesteringar - og tilsvarande i privat sektor. Debatten forslaget trekkjer opp, fører ingen annan stad enn til risiko for auka inflasjon og ubalanse i økonomien om me ikkje tek dette inn over oss. Den siste tida har me observert og erfart ein stor prisvekst når det gjeld både jernbane og veg. Denne utfordringa vil ikkje verte endra om vi kjøper tenestene på avbetaling i staden for kontant. Eg skal ikkje bruke mykje tid no på korleis Regjeringa, i samarbeid med mine etatar, legg opp arbeidet for å møte prisauken i anleggsmarknaden, men Framstegspartiet sin merknad om å sjå på moglegheita for større entreprisetilbod er eitt av dei mange alternativa som vert vurderte. Etter mi vurdering er merknadene frå opposisjonen samla sett eit klårt uttrykk for ei undervurdering av Stortinget si evne til å gjere fornuftige politiske val og prioriteringar. Det er difor med glede eg registrerer at fleirtalet understrekar at Statens vegvesen sine oppgåver fyrst og fremst skal gjevast prioritet gjennom løyvingar over statsbudsjettet. I forslaget til Nasjonal transportplan frå transportetatane, som vart lagt fram i dag, er det fagleg grunngjevne forslag om korleis dei meiner desse løyvingane skal disponerast. Både OPS og andre former for prosjektfinansiering er nemnde. Eg ser fram til å arbeide vidare med det i NTP-samanheng. Eg har likevel lyst til å minne om at berre dei tre OPS-prosjekta som er sette i gang i vegsektoren, krev årlege betalingar på i storleik 600 mill. kr når alle er ferdig bygde. Dei som måtte tru at ein slik sum ikkje merkast når budsjettet skal gjerast opp, må tru om igjen. Når det gjeld merknaden frå opposisjonen om at dei ser fram til at ei utgreiing om prosjektfinansiering vil bli førelagd Stortinget, vil eg vise til brevet mitt datert 6. desember 2007, der eg orienterte om at ein slik gjennomgang vart gjeven i Gul bok for 2007. Eg forstår dei gode intensjonane i dette forslaget, men dersom meininga med å etablere ulike låneordningar er å sikre gjennomføring av investeringar som elles ikkje når opp i prioriteringa, er dette å skjule realitetane og å omgå ei vurdering av effekten tiltaket har på totaløkonomien. I Sverige, som det vert vist til i ein merknad frå Framstegspartiet, er dette løyst ved at Riksgäldskontoret sine netto utlån til investeringar, som skjer innanfor stramme rammer, vert rekna med ved måling av finanspolitisk stramleik. Departementet har, som komiteen er kjend med, fått gjennomført ei evaluering av dei førebelse erfaringane med dei ovanemnde OPS-prosjekta. Funna som vart gjorde, er ikkje overraskande. Regjeringa vil i sitt vidare arbeid leggje vekt på korleis me skal ta med oss dei positive effektane i form av kortare byggjetid. Dette vil me sjølvsagt ta med oss inn i NTP-arbeidet som no startar for fullt frå Regjeringa si side. Til slutt vil eg seie at eg er tilfreds med at fleirtalet i komiteen ønskjer at Statens vegvesen også i framtida skal ha ansvaret for utbygging og vedlikehald av det statlege vegnettet i Noreg.