Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2013-06-19:
Klimapolitikken handlar først og fremst – og aller mest – om å kutte klimagassutslepp. I tillegg må vi tilpasse oss dei klimaendringane som er her, her og no, og til dei som vil kome i framtida. Det er nødvendig fordi verda ikkje har lykkast med å kutte utsleppa av klimagassar. Klimaendringane skjer så raskt at mange artar ikkje rekk å tilpasse seg endringane. Ingen klimamodellar har føresett omfanget av tap av snø og is i Arktis dei siste åra. Endringane verkar inn på livet i Arktis, og med lengre vekstsesong kjem nye artar til. Med eit meir ope Arktis må vi òg passe på at ny verksemd vert balansert opp mot omsynet til miljøet. Ekstrem nedbør gjer stor skade. Nedbør over Noreg har auka med om lag 20 pst. dei siste 100 åra, og nedbøren kjem med større intensitet enn før. Vi må vere førebudde på at den utviklinga vil halde fram. Det vil verte varmare. Låglandet vil nokre år kunne verte snøfrie vinterstid i dette hundreåret. Samfunnet må tilpasse seg ein endra risiko for hendingar som flaum og ekstremvêr, så vel som til meir gradvise endringar i naturen som svekkjer miljøet og folk si helse. Dei naturutsette næringane, som landbruk, fiskeri og turisme, vil få endra rammer. Det er viktig å fange opp breidda i utfordringane. Det er krevjande å skaffe kunnskap og halde oversikt over klimaendringane og kva dei betyr. Utfordringane må verte møtt med ein aktiv politikk. Denne våren har vi nok ein gong vore vitne til dramatiske bilde av flaumøydeleggingar. Ein kan ikkje slå fast at ein slik flaum aleine kjem av menneskeskapte klimaendringar. Men risikoen for flaum som følgje av ekstrem nedbør kan auke. Vi kan få flaum på nye stader som følgje av eit endra vêrmønster. Det skaper utfordringar, og i meldinga gjer vi greie for korleis vi skal møte dei. Klimatilpassing har over år vore ein prioritet på området. Kunnskapsutvikling har stått i fokus. Gjennom forsking, aktiv bruk av nettverka rundt kommunane og målretta informasjon og vegleiing har mange starta arbeidet med klimatilpassing. Eg vil knyte nokre særlege kommentarar til spørsmålet om overvatn. Nedbør gir risiko for overfløyming, særleg i byane, der vatnet ikkje alltid finn naturlege avløp. Avløpsnettet er ikkje dimensjonert for å handtere store mengder regnvatn. Gode tiltak kan minske risikoen for overvatn, flaum i byane og samtidig auke kvaliteten på bymiljøet. God handsaming av overvatn handlar om ansvar og rammer i norske kommunar, og famnar om fleire krevjande spørsmål. Derfor vil vi opprette eit offentleg utgreiingsutval som skal vurdere det regelverket som gjeld i dag, og kome med eventuelle forslag til forbetringar av rammevilkåra for handsaminga i kommunane når det gjeld aukande mengder overvatn på grunn av eit klima i endring. Ei vanleg levetid for bygningar er 78 år. I alle vedtak som har betydning langt fram i tid, må ein tenkje på klimatilpassing. Når ein skal vurdere korleis klimaendringane kan verke, må ein vere føre var. Derfor legg regjeringa til grunn at ein skal ta utgangspunkt i høge klimaframskrivingar når konsekvensar for klimaendringane skal verte analyserte. Kommunane har ansvar for planlegging. Klimaendringane er ein ny dimensjon som skal inn i planlegginga. Statlege styresmakter legg premissar. I arbeidet med meldinga har mange ønskt tydelegare føringar og retningslinjer for arbeidet med klimatilpassing på ulike område i kommunane. For kommunale ansvarsområde og tenester som arealplanlegging, vatn og avløp og transport, er klimaet ein viktig faktor. Derfor har regjeringa vedteke at ein skal utarbeide ei statleg planretningslinje for kommunanes og fylkeskommunanes arbeid med klimatilpassing i areal- og samfunnsplanlegginga. Retningslinja skal verte innarbeidd i den eksisterande statlege planretningslinja for klima og energi. Alle har eit ansvar for klimatilpassing. Det gjeld einskildpersonar, bedrifter, kommunar, fylke og stat. Staten skal ta ansvar på eige område og leggje til rette for at andre kan vareta sitt. Kunnskap og verktøy er stikkord. Derfor vil regjeringa at kunnskapsgrunnlaget for tilpassing til klimaendringane vert styrkt gjennom ei meir aktiv overvaking, ei framleis opptrapping av klimaforskinga og ei utvikling av det nasjonale senteret for klimatenester.