Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2016-03-01:
Lat meg begynne med å takke saksordføraren, som i si tid tok initiativ til dei samtalane som etter kvart, via nokre rundar, leia til det breie forliket, og takke alle partia i komiteen for at de tok det etter mitt syn kloke valet at vi gjorde det til samtalar mellom alle partia, som gjer at dette her no er vorte eit tilnærma tverrpolitisk forlik. Kva er det som gjer at Noreg er eit land med høg tillit og veldig sterke fellesskap? Mange ting – små forskjellar, verdiskaping og velferdsstat, men det er òg ting som felles språk, felles referansar og opplevingar, felles kunnskapsgrunnlag, altså at vi ikkje får kunnskapen vår frå totalt forskjellige kjelder, men kan verte einige om ein del ting om verkelegheita. Allmennkringkastartanken er ein svært sentral del av det, i Noreg og i ein del andre land som har fått til dette. Sterke fellesskap, som allmennkringkastaren er med på å gje, må balanserast med mangfald viss det ikkje skal verte totalitært. Vi har eit mangfald av idear, interesser og smak. Difor har NRK etter kvart vorte supplert med andre tilbydarar. Men mangfald er ikkje berre ulike tilbydarar, det er òg ulikt innhald, og difor er allmennkringkastartanken både det breie og alle moglege sære ting, som gjer at ein kan finne sin interesse: bråkete musikk, fjernsynsteater, B-film, filosofi og jazz – ja, til og med i same program. Kjerneideen i allmennkringkastarmodellen er altså det allmenne og store, folkeopplysninga, om ein vil, og det smale. Det store gjev tryggleik til å prøve ut mange av dei sære tinga. Lat meg ta eit eksempel: Kunne ein tenkje seg at nokon kommersiell aktør ville satse på noko så sært som Bergensbanen minutt for minutt? Det konseptet har vist seg å vere ein gigantisk kommersiell suksess, men tryggleik til å ta noko som høyrest smalt og lite ut, og prøve det ut i eit mindre format og så gjere det stort, er ein del av det særleg NRK, som allmennkringkastar, har tilbydd oss. Eg begynner på denne måten fordi bakteppet for den ganske gode meldinga som kom, og det endå betre forliket nå, er år med nokre gonger ganske sterke angrep på dette, som fleire talarar òg har vore inne på – frå begge regjeringsparti. Framstegspartiet har hatt det over tid, med sin idé om at vi skal ha eit privatisert og reklamefinansiert NRK, som ville gjeve eit NRK som er meir likt kommersielle, men dei siste åra først og fremst med eit anna tankegods, nemleg eit NRK som skal vere meir som ein restemiddag, der NRK skal dekkje det som andre i marknaden ikkje kan. Angrepa har vore ganske konkrete dei siste åra: Ein skal avgrense på plattform, fjerne tenester, det var eit kutt i budsjetta, og det har òg vore usikkerheit om den kommersielle allmennkringkastaren, nå dei siste åra TV2, som har vorte ein veldig viktig del av det samla allmennkringkastartilbodet. Eg meiner at det aller viktigaste med forliket og det som i dag vert vedteke, er at all tvil om den breie oppslutninga om den norske allmennkringkastarmodellen er feia til side, og at det er eit usedvanleg breitt fleirtal i Stortinget som står bak han. Men det er behov for å ta den folkeopplysingstanken som ligg i det, inn i ei ny tid og fornye han på viktige område. Der sett forliket i gang nokre viktige prosessar, utan at det er løyst. Eg skal nemne dei to viktigaste. Punkt ein er ny lisens, som er nødvendig. Eg har tre barn mellom seks og ti år. Vi har ein tv hengande i eit rom i vårt hus. Dei ser stort sett aldri på han. Det er ein monitor for PlayStation. Dei ser på tv på sine iPad-ar og telefonar, i snuttar, i klipp, når dei har lyst, på gud veit kva program, og det dummaste er jo at eg overtek deira vanar meir og meir. Eg trur at når dette begynner å snu, kan det skje veldig fort, og vanar ein har i ungdomen, sett seg. Difor er det nødvendig å gjere gode og kunnskapsbaserte endringar etter at ekspertutvalet kjem. Vi har lagt fram nokre premissar om tenkinga – at det skal vere meir sosialt rettferdig, at det må vere teknologirobust og slikt – men modellen må vi vente og sjå på. Det andre punktet gjeld sportsrettar. Sport er ufatteleg viktig for mange av oss, og det er enormt viktig etter mitt syn, som ein del av allmennkringkastartanken, at dei store tinga kan vere tilgjengelege via ein allmennkringkastar eller ein annan open kanal. No skal regjeringa leggje fram ei sak om korleis vi betre kan sikre det, i det som kan verte ein veldig stor og utfordrande marknad i åra som kjem. Takk for samarbeidet med andre parti, det har vore ei stor glede å jobbe med denne saka her. Det er ikkje ei mediesak, det er ei sak om korleis vi byggjer eit samfunn vidare, og eg synest vi har levert eit godt bidrag til det gjennom samarbeidet i Stortinget.