Torstein Rudihagen (Arbeiderpartiet), 2002-06-20:
Då eg kom inn i salen her og høyrde saksordførar Kjæstad, lurte eg faktisk på om vi hadde kome langt uti debatten om revidert nasjonalbudsjett som visseleg skal gå føre seg noko seinare i dette døgeret. Men innlegget var slik at ein faktisk kunne få litt medkjensle med Regjeringa og representantar frå regjeringspartiet Høgre, som har så dårleg politikk at dei ikkje eingong kan stå og prate om sin eigen politikk, men faktisk brukar eit innlegg om regionale flyplassar og flytrafikken til ein lang tirade mot Arbeidarpartiet sin økonomiske politikk. Vi kan love representanten Kjæstad at det som Arbeidarpartiet måtte ha av påplussingar på Regjeringa sitt forslag, skal vi syte for å dekkje inn. Regjeringa er tydelegvis veldig desperat, fordi vi har faren for ein renteauke om hjørnet. Da må eg minne representanten Kjæstad om at når revidert er ferdig behandla i morgon, er det faktisk Arbeidarpartiet som har stramma inn budsjettet med 680 mill. kr. Det gjer vi ut frå faren for renteauke og ut frå den situasjonen som konkurranseutsett næringsliv er inne i. Når det gjeld neste års budsjett, er det faktisk Regjeringa og regjeringspartia som meir enn nokon annan har bunde det opp, med løfte ut frå Sem-erklæringa om 30 milliardar kr i skattelette innan dei første fire åra. Det er jo nettopp dette som gjer Regjeringa så desperat, og som gjer at dei no har behov for å skyve ansvaret over på opposisjonen. Det er vel nettopp for å finansiere dette at Bondevik-regjeringa fører ein politikk med dramatisk nedbygging av distrikts- og næringspolitiske verkemidlar og ikkje kan avhjelpe den prekære situasjonen for kommunane, og altså no kjem med forslag om å leggje ned regionale flyruter. Gode kommunikasjonar er avgjerande rammevilkår for næringsutvikling og busetjing. Derfor er forslaget om å avslutte statleg kjøp av flyruter på Fagernes, i Narvik og Vadsø ille for dei regionane som her blir påverka. Regjeringa bruker som ei grunngjeving at det har skjedd ei utvikling av vegsystem og transportmiddel som endrar behovet for flyrutene. Men når det gjeld Fagernes- og Valdresregionen, må eg spørje kva dette er. Regionen er i ei kommunikasjonsmessig bakevje, der det er enormt viktig å halde oppe flyruta. Regionen seier da også sjølv at vidareføring av flyruta uomstridt er den einskildsaka som vil ha størst verknad for næringsutvikling og busetjing i regionen framover. Distriktet har da òg satsa ca. 70-80 mill. kr i tillit til at staten tok sitt ansvar for kortbanedelen og ruteopplegget i tråd med det som tidlegare luftfartsplanar og stortingshandsamingar har lagt opp til. Kombinasjonen rute- og chartertrafikk har i 1990-åra generert ein årleg næringsøkonomisk gevinst på ca. 120 mill. kr i tillegg til ein stor sysselsetjingseffekt. Når Regjeringa og regjeringspartia vil leggje ned flyruta ved å vise til liten trafikk, som òg statsråden var innom her, og for store subsidiar, blir dette direkte usakleg når ein berre brukar tala for 2000 som grunnlag. År 2000 er lågmålsåret for både rute- og chartertrafikken: rutetrafikken fordi reisetida ikkje på nokon måte var tilpassa behovet, og det var brot og opphald i tilbodet, og chartertrafikken fordi charteroperatøren flytta til Oslo i slutten av 1999. Skal ein meine noko om dette, må ein i alle fall sjå på trafikktalet over fleire år, som gjev eit årleg snitt på 18 000 med rute- og charterfly, medrekna periodar utan rutetilbod. Ser ein i tillegg på trafikkgrunnlaget og potensialet, er det svært stort med tanke på ei meir lønsam drift. Ikkje minst har det vore ei enorm satsing i reiselivsnæringa som gjer dette. Det er ikkje trafikkgrunnlaget, men det ustabile og kvalitativt dårlege rutetilbodet som har vore årsaka til trafikknedgangen. Frå 1. april i år kom eit nytt selskap i gang, og no ser vi eit stigande trafikktal. I proposisjonen er det sagt at Luftfartsverket vil halde ved lag drifta på Fagernes lufthavn, Leirin, slik at chartertrafikken kan vidareførast. Det høyrest vel og bra ut, men problemet er at rutetrafikken er sjølve fundamentet for både drifta og chartertrafikken. Utan rutetilbod svekkjest også chartertrafikken. For at flyrutene på Fagernes skal få dokumentere sin livsrett, trengst det eit godt og føreseieleg rutetilbod over minimum tre år. Og eg meiner at departementet her burde vurdere ei tilknyting mellom Fagernes lufthavn og flyplassane på Vestlandet. Det går 15 fly over Valdres-området kvar veg dagleg. Om eit fly kunne mellomlande på Leirin morgon og kveld, måtte det vere ei god løysing. Det ville gi nye moglegheiter for reiselivsnæringa, auke trafikkpotensialet svært mykje og ikkje minst gi store samfunnsøkonomiske gevinstar. Dette er ei løysing som Valdresregionen har peikt på, og når samferdselsministeren har uttrykt i denne prosessen at ho ville vere lydhøyr overfor alle innspel frå lokalt hald for å utvikle eit rutetilbod som tener befolkninga, reknar eg med at dette blir følgt opp.