May-Helen Molvær Grimstad (Kristelig Folkeparti), 1999-10-12:
«Regjeringen arbeider for en samfunnsutvikling preget av et solid verdifundament forankret i vår nasjonale og kristne kulturarv», var innleiinga til trontalen. Vidare heiter det: «Ved inngangen til et nytt årtusen står arbeidet for å bevare livsgrunnlaget på kloden, fred og menneskerettigheter og utjamning mellom verdens folk i første rekke.» Sentrumsregjeringa set verdiar og menneskerettar på dagsordenen – det er flott. Etter to år med regjeringsmakt har vi fått sett mange saker på dagsordenen. Familiepolitikken er ei av dei. Slik eg ser det, har familiepolitikken aldri vore så mykje diskutert som dei to siste åra. For Kristeleg Folkeparti er det viktig å sette familien sine behov i sentrum. Gjennomslag for innføring av kontantstøtte til småbarnsforeldre har vore ein viktig siger for å gi foreldra høve til meir tid saman med barna. Samtidig er det viktig for å gi ein reell valfridom mellom kontantstøtte og barnehage at dei som har behov for barnehageplass, får tilgang til det. Regjeringa varsla i trontalen at ein framleis satsar på utbygging av barnehagar, og at ein vil legge fram ei stortingsmelding med strategiar for full behovsdekning og vidare kvalitetsutvikling i barnehagane. I løpet av år 2000 reknar ein med at det blir full barnehagedekning for barn over tre år. I trontalen blei det også sagt at ein ville føreslå innføring av sjølvstendig rett til fødselspengar for fedrar. Det er ein etterlengta rett for å styrke fars høve til omsorg for dei minste barna. Fedrar vil no få rett til fødsels- og adopsjonspengar, basert på eiga opptening og stillingsbrøk når mor etter fødselen går ut i arbeid eller utdanning. Det inneber at det må vere eit omsorgsbehov for at faren sin rett til fødselspengar skal utløysast. Men det gir foreldra større høve til å dele på omsorga for barna. Innan likestillingspolitikken er dette eit viktig tiltak. Forsking viser at når fedrar får god tid saman med barna når dei er små, styrker det kontakten mellom barn og far, både på kort og lang sikt. Dette er viktig. Barnetrygda vil bli føreslått utvida til 18 år, blei det òg varsla i trontalen. Barnetrygda stoppar i dag på eit tidspunkt då barna er dyre for foreldra. Dei fleste bur framleis heime og er elevar på vidaregående skule. No føreslår vi altså eit regelverk som er betre tilpassa dagens situasjon. Både Aleneforeldreforeningen og Kvinne- og familieforbundet ønsker barnetrygd til 18 år. Etter at eg har studert innretninga på å heve barnetrygda til 18 år nærmare, er eg ikkje i tvil om at Regjeringas framlegg er eit godt tiltak. Jan Petersen sa i sitt innlegg at vi har føreslått å fjerne forsørgjarfrådraget, men det som er realiteten, er at forsørgjarfrådraget er innlemma i barnetrygda. Barnetrygdsatsane er på grunn av det auka noko for første og andre barnet. Dei foreldra som ikkje betaler skatt, får i dag forsørgjarfrådraget utbetalt kontant. Forsørgjarfrådraget har same formål som barnetrygda, nemleg å kompensere for dei ekstra utgiftene ein har knytt til det å forsørgje barn. Å innlemme forsørgjarfrådraget i barnetrygda er ei forenkling av måten staten overfører pengar til barnefamiliane på. Med Regjeringa sitt forslag til omlegging vil ein få ein mindre reduksjon i overføringane til barnefamiliane for eit år på ca. 108 kr pr. barn i månaden for første barnet. Men så vil økonomien til barnefamiliane bli styrkt i ein periode som mange opplever som ekstra krevjande. Det er ikkje slik at tenåringsforeldre er ferdige med å betale på huslån og studielån. Mange foreldre opplever at det er mykje større utgifter med tenåringar enn ein hadde trudd på førehand. Og eg har høyrt mange foreldre som seier at dei greier seg gjerne med ein hundrelapp mindre i månaden mot å få behalde barnetrygda til 18 år. Eg håper at dette vil få fleirtal på Stortinget. Regjeringa satsar på kultur. For Kristeleg Folkeparti er dette viktig. Eg vil spesielt framheve verdien av markeringa av tusenårsskiftet. Dette årtusenskiftet vil gi oss eit referansepunkt med heilt nye dimensjonar. Nettopp av denne grunnen deler eg Regjeringas målsetting om å skape vilkår for at heile samfunnet i alle delar av landet skal kunne ta del i eit levande og mangfaldig kulturliv. Kunst og kultur er ein vesentleg del av eit moderne velferdssamfunn, noko som utgjer viktige verdiar for livskvaliteten. Kristeleg Folkeparti vil medverke til å skape kulturelle møteplassar i lokalmiljøet. Vi er glade for at Regjeringa no vil utarbeide ein investeringsplan for kulturbygg. Markeringa av år 2000 vil vere til inspirasjon og nytenking og til å skape sans for verdiar i forhold til vår eigen kultur. Markeringa skal også avspegle at vi er eit fleirkulturelt samfunn. Eit inkluderande og omsorgsfullt samfunn ønskjer vi i Kristeleg Folkeparti inn i neste årtusen.