Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2003-10-06:
Eg hadde moglegheit til å besøkja mange bedrifter i valkampen. Eit forslag som gjekk igjen i næringslivets eigne ynske, var styrkte kommunikasjonar. Det er pinleg at stortingsfleirtalet, leidd av regjeringspartia, har sørgt for at vi ligg milliardbeløp bak det vedtaket som er gjort i samband med Nasjonal transportplan. Senterpartiet kjem tilbake til det temaet i samband med budsjettet for 2004. Eg vil utfordra Regjeringa på to punkt: kamp mot fattigdom og styrkt lokaldemokrati. Det er veldig bra at Regjeringa no varslar intensivering av kampen mot fattigdom. Regjeringa legg ned ein betydeleg innsats på dette feltet internasjonalt. Senterpartiet er glad for det, men vi stiller oss desto meir undrande til Regjeringas puslete handtering av den aukande fattigdomen i Noreg. Vi vil be om at den vidare innsatsen dreiar seg om noko meir enn det vi såg i årets budsjett. Då var det auka eigendelar, altså sjuke og arbeidslause, som skulle betala for ein småleg og beskjeden handlingsplan mot fattigdom. Undersøkingar fortel at funksjonshemma og innvandrarar er overrepresenterte når det gjeld arbeidsløyse, og at einpersonshushald og barnefamiliar slit med å få det til å gå rundt. Fattigdom er eit avgrensa problem i Noreg, desto enklare skulle det vera å setja inn tiltak som verkar. Så til eit styrkt lokaldemokrati. Senterpartiet deler statsministeren sin uro over historisk låg valdeltaking. Makt- og demokratiutgreiinga viser at folk har mindre interesse for det politiske systemet. Organisasjonsdeltakinga går ned, og partia mister oppslutning. Lokalpolitikarane har mindre makt. Det representative folkestyret er svekt i alle ledd. Globaliseringa tek makta frå det lokale avgjerdssystemet, og rettsvesenet si makt er aukande. Kvardagen viser at lokalmiljøet mobiliserer når det verkeleg gjeld, for skulen, for lokalsjukehusa og for fødeavdelingar som står i fare for å bli lagde ned. Fremst i kampen står òg ofte lokalt næringsliv. Mange næringslivsleiarar i distrikta ser samanhengen mellom gode lokale velferdstilbod og rekruttering av kvalifisert arbeidskraft. Statsministeren synest å gjera lokal handlefridom til eit spørsmål om nokre øyremerkte tilskot frå eller til. Fekk fleire funksjonshemma sin assistent om det tilskotet etter Regjeringa sitt ynske blei fjerna? Fekk distriktskommunane fleire landslinetilbod i den vidaregåande skulen om det tilskotet datt vekk? Den lokale handlefridomen som Regjeringa går for, ser ut til å vera tvang til å kutta. Senterpartiet vil sleppa lokale folkevalde meir fri, men grunnlaget må vera samsvar mellom oppgåvene og dei midlane som skal til. Lokaldemokratiet synest å trivast best i mindre einingar. Det er viktig med nærleik mellom innbyggjarar og avgjerdstakarar, med lokale folkevalde som møter veljarane sine på gata og i butikken. Innbyggjarane må sikrast reell innverknad over dei avgjerdene som gjeld deira kvardag. Dei må bli møtte med folkevalde som tar ansvar. Ei rekkje eksempel viser at Regjeringa fråskriv seg ansvar og skuldar på kommunane i saker der Regjeringa sjølv har svikta. Nye pasientar blir overførde frå sjukehus til kommunane utan nye midlar. Det blir oppretta nye asylmottak utan nødvendig dialog med lokalbefolkninga. Det blir lokka med bruer og breiband for å få til kommunesamanslåing. Senterpartiet har i dag fremma fem forslag, alle baserte på løfte gitt av eit fleirtal i denne salen i valkampen. Støtte til desse forslaga er eit bidrag til å attreisa den tilliten som skal vera mellom veljarar og folkevalde! Eg anbefaler alle desse fem forslaga. Så brukte statsministeren utviklinga i offentleg sektor frå 1973 til i dag for å visa at den offentlege sektoren sin del av BNP har auka. Han lot vera å fortelja at delen no går ned, og at det er Regjeringa sitt mål at så skal skje. Ja, skal vi då vera så optimistiske at vi skal tru at statsministeren ser at han er på feil veg, at han er i feil selskap, at han må tilføra meir midlar for at oppgåvene lokalt skal kunna løysast i kommunesektoren?