Magne Rommetveit (Arbeiderpartiet), 2011-04-14:
Forslagsstillarane ynskjer å styrkja sjøtransporten si konkurranseevne innanfor transport av personar og gods. Det er eit ynske som eg deler fullt ut. Regjeringa har også i si Soria Moria II-erklæring lagt vekt på å stimulera til auka godstransport på sjøen, og dette er med på å danna bakgrunnen for regjeringa sin heilskaplege transportpolitikk. Sjøtransporten inngår som ein naturleg og viktig del av Nasjonal transportplan, og NTP er eit av dei viktigaste verktøya me har for å nå målsetjingane på samferdselssektoren. I ei nyleg framlagd pressemelding frå Avinor, Jernbaneverket, Kystverket og Statens vegvesen presenterte transportetatane sine sektorvise stamnettutgreiingar i samband med Nasjonal transportplan 2014–2023. Dette er viktige grunnlagsdokument for det vidare arbeidet med revisjon av Nasjonal transportplan. I tillegg til dei meir sektorspesifikke formuleringane vert det òg framlagt felles målformuleringar. Ikkje uventa vert det her trekt opp ei hovudutfordring med å få trafikk frå bil til kollektivt i storbyane våre. Vidare vert det framheva at næringslivet og innbyggjarane i distrikta er heilt avhengige av eit fungerande transportsystem for å skapa mest mogleg robuste bu- og arbeidsmarknader, og at det derfor i større grad må tilretteleggjast for å overføra meir gods frå veg til sjø og til bane. Eg tykkjer at dette lovar godt med tanke på å sjå transportformene betre i samanheng, og i det vidare arbeidet med transportplanen, der Stortinget også vil verta involvert, vil ein verkeleg kunna gjera dei grepa som må til for betre å nå målet om meir gods frå veg til sjø. Ei eiga stortingsmelding om tiltak for å styrkja sjøtransporten si konkurranseevne, som her vert føreslått, kan jo i utgangspunktet høyrast flott ut. Likevel vil ikkje me støtta det no. Hovudgrunnen er ikkje at me synest at sjøtransport er lite viktig. Tvert imot er sjøtransporten så viktig at nettopp for å auka sjøtransporten sin andel av godstransporten må dei strategiske grepa og tiltaka koma fram gjennom ei samla vurdering av transportsektoren. Då er det den nasjonale transportplanen vår som er den rette og beste ramma å arbeida dette fram i. Når målet er å auka sjøtransporten si konkurranseevne, er det viktig å definera kva som er dei konkurrerande transportformene. Det trengst vel ikkje så mykje forsking og utgreiingar til for å fastslå at det stort sett er vegane våre og lastebilar. Derfor vert det svært avgjerande at ein nå vidare i transportplanprosessen verkeleg maktar å balansera dette på ein måte der vegsystemet i større grad også er med på å gjera sjøtransporten og havnene våre meir attraktive for vareeigarane. I tillegg er også gjeldande NTP eit godt rammeverk i høve til å betra sjøtransporten si konkurranseevne. Det er gjort fleire viktige grep når det gjeld reduksjonar i avgiftene, forenklingar i regelverk og utbetring av hamner og farleier. Det er også utarbeidd fleire rapportar som peikar på konkrete tiltak som vil kunna dra i rett retning, og ministeren er i ein god og viktig dialog med dei aktuelle aktørane knytte til næringa. Når det gjeld sjøtransporten meir spesifikt, har den årlege ramma til dette området auka med 77 pst. samanlikna med den førre planperioden. Det tilsvarer ein årleg auke i Kystverket sitt budsjett på rundt 470 mill. kr. Alt dette er bra. Sjøtransporten har auka godsmengda si noko, men samstundes har godsmengda på veg auka endå meir. Derfor er det så viktig at også dei komande budsjetta følgjer opp med tiltak innanfor den satsinga regjeringa har hatt dei siste åra. Her er det eit stort potensial, ikkje berre for å få meir gods på sjø, men også eit stort potensial for å redusera klimautsleppa og få meir miljøvenleg transport, som saksordføraren var inne på i stad. 60 pst. av godstransporten går på sjøen. Sjøtransporten sin styrke er å kunna ta store godsmengder over lange strekningar. Stamnettutgreiinga til Kystverket legg opp til at sjøen skal kunna ta eit endå større transportvolum framover. Eg vil med dette ta opp mindretalet sitt forslag.