Sigrid Brattabø Handegard (Senterpartiet), 2014-05-22:
Denne saka reiser mange viktige, prinsipielle spørsmål som er knytte til deltidsbruk. I forslaget handlar det berre om deltidsbruken i sjukehusa. Det er eit viktig tema, men diskusjonen om deltidsbruk er like viktig i resten av helsesektoren, i andre offentlege verksemder og i arbeidslivet generelt. Senterpartiet har som mål, på generelt grunnlag, å redusera bruken av ufrivillig deltid. Det betyr at me ynskjer at heiltidsstillingar skal vera målet for alle som ynskjer det. I sjukehusa ser me i dag ein veldig høg grad av bruk av deltid. Signala er tydelege på at det i dag er mange som jobbar i deltidsstillingar i spesialisthelsetenesta, som eigentleg ynskjer å jobba i heil stilling. Derfor ynskjer me forslaget frå representantane velkome. Me støttar forslaget som handlar om at heiltidsstillingar bør vera hovudregelen i norske sjukehus, og me trur at graden av heiltidsbruk kan aukast mykje før det går ut over den frivillige deltida. Samtidig vil me understreka at heiltidsbruken ikkje må gå så langt at han går ut over dei som av ulike grunnar ynskjer å jobba i redusert stilling. Vårt mål er at flest mogleg skal jobba, og at arbeidslivet skal ha ordna forhold og plass til alle. Arbeidskrafta er vår viktigaste ressurs. Derfor er arbeidslinja ein føresetnad for å halda oppe det høge velferdsnivået me har i Noreg. Eit variert arbeidsliv er nøkkelen til å gje alle moglegheit til å finna ein arbeidsplass som passar for dei, og er dermed òg nøkkelen til høg sysselsetjing. Yrkesdeltaking bør òg vera målet for personar som er sjuke, eller som har nedsett funksjonsevne. Dette betyr at me må ha eit arbeidsliv med tilstrekkeleg fleksibilitet og openheit, sånn at alle som har arbeidsevne, får sleppa inn. Nokon gonger handlar dette òg om å gje moglegheit for deltidsarbeid. Det er mykje som tyder på at me i framtida kan få utfordringar med å rekruttera ungdom til helsefag, og det krevst ein innsats for å sikra at me har nok belegg i helse- og omsorgssektoren. Det betyr at me ikkje har råd til å skusla vekk dei ressursane me allereie har, eller dei personane som vurderer å velja karriere innanfor helsetenestene. Det er òg ein grunn til å jobba for at det er tilstrekkeleg med heiltidsstillingar som kan gjera det meir attraktivt å velja yrket, og som sikrar ei god utnytting av ressursane. Samtidig skal me ikkje leggja opp til ei retning der folk vel det vekk, eller der dei som av ulike årsaker ikkje kan delta 100 pst. i arbeidslivet, vel bort ein slik karriere fordi det er umogleg å få deltidsstilling. I desse dagar er det litt naturleg å dra nokon parallellar til jordbruket. På dette området er me oppteken av å få nytta alle ressursane i ei pressa næring, både dei store og dei små bruka, for å sikra mest mogleg matproduksjon. På same måten må me også utnytta alle ressursane innanfor helsetenestene – også hos dei som har nedsett arbeidsevne, eller som av ulike årsaker ikkje kan jobba i ei heiltidsstilling ved sjukehusa. Som ei følgje av dette er me i lag med Kristeleg Folkeparti og SV samla om ein merknad som understrekar at det er viktig at deltidsarbeid framleis skal vera ei moglegheit, og at det må leggjast til rette for arbeidstakarar som i periodar ynskjer redusert arbeidstid. Det forundrar meg kanskje litt at eit parti som Arbeidarpartiet ikkje stiller seg bak dette og på det viset legg opp til ei linje der frivillig deltid ikkje skal vera ei moglegheit. For oss står dette i motsetning til ambisjonen om å få alle i arbeid. Senterpartiet ynskjer ei sterk arbeidsmiljølov som sikrar ordna forhold i arbeidslivet. Samtidig går me inn for at myndigheitene, i lag med partane i arbeidslivet, føretek ein gjennomgang der dei vurderer behovet for å gjera endringar i dagens arbeidsmiljølov. Målet er å kunna møta nye krav i arbeidslivet samtidig som rettane til arbeidstakarane vert sikra. Dette er som sagt eit godt forslag om eit viktig tema, men eg meiner likevel det er eitt perspektiv som har vorte litt gløymt i denne samanhengen, og det handlar om bruken av midlertidige stillingar, som førre talar òg var innom. Bruken av deltid er ikkje den einaste utfordringa, det er også problem knytte til stor bruk av tidsavgrensa stillingar. På same måten som bruk av deltid er dette òg ein trussel som kan hindra rekruttering og senka attraktiviteten til yrket. På mange område kan auka bruk av faste stillingar gje betre effekt når det gjeld rekruttering og utnytting av ressursane, enn auka bruk av heiltid.