Gjermund Hagesæter (Fremskrittspartiet), 2002-06-04:
Framstegspartiet er opptatt av å få til eit enklare og meir føreseieleg skattesystem enn det vi har i dag. Vi ønskjer eit skattesystem der ein kan bruke ressursane til å skape verdiar – ikkje til skatteplanlegging. Vi ønskjer også eit skattesystem der skattlegging berre skjer ved gevinst. Det er nettopp det denne saka dreier seg om. Her har vi nemleg ein skatteregel som medfører at skatt blir pålagt utan at vedkomande har mottatt noka form for kompensasjon eller økonomisk gevinst. Eg kan nemne eit eksempel: Eit selskap har ein verdi av 10 mill. kr. A eig 99 pst., og B eig 1 pst. B ønskjer å selje seg ut, og A ønskjer å kjøpe denne andelen for det den er verd, altså 100 000 kr. Då er det sjølvsagt logisk at B må skatte av gevinsten, av salssummen på 100 000 kr som han får for andelen sin. Det vil dei fleste forstå. Men det som ikkje er logisk, er at A, som altså ikkje har selt nokon ting, men berre har kjøpt ein andel til 100 000 kr, og som heller ikkje har blitt rikare på nokon måte, må skatte for andelen sin på 9,9 mill. kr. Dette er altså ein skatt som fort kan kome opp i både 2 og 2,5 mill. kr, avhengig av inngangsverdien, og som blir pålagt utan at vedkommande har selt noko som helst av selskapet, og utan at vedkommande har motteke ein einaste krone i forteneste. Dette er urimeleg. Og det blir endå meir urimeleg når vi veit at det er fullt mogleg å tilpasse seg desse skattereglane. Dersom A, i staden for å kjøpe andelen sjølv, opprettar eit aksjeselskap som er heileigd av A, og lar aksjeselskapet kjøpe denne andelen, så vil ein altså sleppe skattlegging på sin andel på 9,9 mill. kr. Det er det som er det urimelege i dette, altså at ein har ein regel som er komplisert, vanskeleg å kjenne til, men som ein lett kan tilpasse seg dersom ein har ressursar til det og dersom ein kjenner regelen. Dersom ein har 99 pst. av aksjane i eit aksjeselskap, og ein kjøper den siste prosenten, så fører jo ikkje det til noka form for skattlegging av dei 99 pst. ein har frå før. Eg har vanskeleg for å forstå at regjeringspartia ønskjer å forsvare denne klart urimelege skatteregelen. Dette er òg ein regel som kan medføre store tilpassingskostnader, og som det også er vanskeleg å ha oversikt over. Finansministeren skriv i sitt brev til komiteen at det er viktig å setje seg godt inn i skattereglane for slike disposisjonar. Det er sjølvsagt riktig. Men eg har fått konkrete eksempel i denne saka som viser at sjølv forretningsadvokatar ikkje kjenner til regelen. Det er forretningsdrivande som har teke kontakt med advokat for å få bistand i ein salsprosess, og ein har altså ikkje fått opplyst om denne veldig spesielle regelen. Det er klart at når denne regelen er så komplisert og særeigen at forretningsadvokatar ikkje kjenner til den, er det sjølvsagt vanskeleg for folk flest å kjenne til den. Ei endring av skatteloven på dette punktet vil derfor gjere skatteloven meir oversiktleg og mindre komplisert. Ein vil då få ein meir rettferdig regel ved at ein berre blir skattlagd når ein har motteke ein gevinst, og det vil leggje betre til rette for at skattytarane kan bruke sine ressursar på verdiskaping og mindre på skatteplanlegging. På bakgrunn av denne gjennomgangen vil eg på nytt fremje Framstegspartiet og Kystpartiets forslag frå finanskomiteen.