Sveinung Rotevatn (Venstre), 2014-02-25:
Uførereforma frå 2011 har mykje godt ved seg. Ho gjer det enklare å kombinere uføretrygd og arbeid, ho er enklare å forstå, og ho gjer systemet meir berekraftig. Vi er inne i ei brytningstid for velferdsstaten, der mange ordningar som fungerte godt tidlegare, trenger justeringar og tilpassingar for å fungere godt også i tida vi skal inn i. Særleg gjeld det prinsippet om at det alltid skal lønne seg å jobbe, som fleire har vore innom i dag, og som også Venstre er oppteke av at skal knesetjast gjennomgåande på heile arbeids- og sosialfeltet. Sjølv om mange har jobb i dette landet – og det skal vi vere glade for – er det heller ingen tvil om at det er for mange som står utanfor arbeidsmarknaden. Vi skal ha eit godt sosialt sikkerheitsnett for dei som treng det, og vi skal akte oss for at det blir til ei hengjekøye. Og for alle dei som har ei restarbeidsevne, er det avgjerande at det å kombinere arbeid med trygd lønner seg. Heile 80 pst. av uførepensjonistane er klassifiserte som 100 pst. uføre, og heile 15 pst. av befolkninga i yrkesaktiv alder står nesten heilt utanfor arbeidsmarknaden på grunn av varige helseproblem. Og det kjem i tillegg til dei om lag 6 pst. av dei sysselsette som til kvar tid er fråverande på grunn av sjukdom. Utgiftene til livsopphald for dei som står utanfor arbeidsmarknaden på grunn av kortvarig eller varig sjukdom, legg no beslag på meir enn 5 pst. av den samla verdiskapinga i Noreg. Det er veldig mykje, og det er noko ein skal vere veldig bevisst på. Forslaget vi har til behandling i dag, er ei naturleg vidareføring av prinsippa frå pensjonsreforma, med etterfølgjande reform av uføreordninga i folketrygda til no også å gjelde dei offentlege tenestepensjonsordningane. Sidan forslaget vart lagt fram av Stoltenberg II-regjeringa og ikkje er trekt tilbake av Solberg-regjeringa, er det naturleg at det i dag er eit breitt fleirtal som støttar endringane. Det gjer også Venstre, trass i at vi ikkje har sete i nokre av desse regjeringane. Høyringsrundane viser i det store og heile brei støtte til forslaga til endringar, og dette er viktig å ha med seg når vi snakkar om noko så grunnleggjande som pensjon. Det er viktig med brei støtte i Stortinget for viktige velferdsordningar, dersom dei endringane ein gjer, skal stå seg over tid. Om lag ein tredjedel av arbeidstakarane i Noreg er omfatta av ei offentleg tenestepensjonsordning. Ordningane blir vedtekne av staten og dannar mønster for andre offentlege tenestepensjonsordningar. Fleirtalet i komiteen legg derfor til grunn at hovudtrekka i lovendringane vi vedtek her i dag, også blir gjorde gjeldande for dei andre offentlege tenestepensjonsordningane, sjølv om vi sjølvsagt er klare over at det vil innebere dialog med partane i arbeidslivet, der det er snakk om tariffesta rettigheiter. Forslaget til lovendringa vi har framfor oss, svarer ikkje på alle spørsmål rundt framtidige uførepensjonar – f.eks. vil mottakarar med mange barn framleis kunne få relativt høge samla kompensasjonsgrader etter skatt, bl.a. fordi det behovsprøvde barnetillegget i folketrygda aukar. Det same gjeld spørsmålet om ei mogleg omlegging av uføreordninga til ei rein forsikringsordning, noko det har vore stor velvilje til i høyringsprosessen, gjeve tilsvarande endringar for privat sektor. Vi ser fram til at regjeringa kjem tilbake til Stortinget med grundige drøftingar rundt dei spørsmåla – og andre spørsmål, som framleis står opne – etter at vi har vedteke innstillinga i dag.