Ingrid Heggø (Arbeiderpartiet), 2011-06-16:
Eg vil starta innlegget mitt med å gje honnør til Norges Bondelag, som tok ansvar og var med på å gje eit godt akseptabelt oppgjer til bøndene òg i år. Det er òg gledeleg at ein vidarefører den sterke distriktsprofilen frå fjorårets oppgjer, bl.a. ved å prioritera grasbasert drift. Det er ein del stolpar som regjeringa sin jordbrukspolitikk er bygd på. Den eine stolpen er kanaliseringspolitikken. Den sikrar at det vert produsert mat og korn på dei beste areala og mjølk og kjøtt ute i distrikta. Kulturlandskapspleie vert ein naturleg effekt av matproduksjonen, nettopp fordi beitenæringa vert prioritert i oppgjera. Ein annen effekt av norsk landbrukspolitikk er busetjing over heile landet. Vi må berre innsjå at vilkåra er forskjellige i det langstrakte landet vårt, og ynskjer vi busetjing og landbruk over heile landet, kan ikkje marknaden styra dette åleine. Det er tydeleg og lett å sjå den raude tråden i denne regjeringa sin jordbrukspolitikk, med ein variert bruksstruktur og eit aktivt landbruk over heile landet. Men eg må berre tilstå at eg ikkje greier å finna den raude tråden i høgresida sin jordbrukspolitikk. Korleis skal ein halda oppe landbruk i heile landet med færre dyr på beite, med ingen – eller i alle fall sterkt redusert – landbruksstøtte på den eine sida og billigare mat og sterkt fokus på kulturlandskapspleie på den andre sida? Og tollvernet, det skal ned, eller bort. Vel, frå Høgre får vi nok svar i deira varsla jordbruksmelding. Når det gjeld Framstegspartiet, som korkje skal ha jordbruksavtale, tollvern eller overføringar, kan dette berre forståast som éin ting: Framstegspartiet er og blir det store importpartiet, og distriktspolitiske mål – det har ein ikkje. Eg har prøvd å finna ut kva Høgre meiner om sentrale spørsmål som mjølkekvoter og mottaksplikt. I Nationen den 7. mai i år kunne vi lesa at representanten Flåtten sa ja til at mjølkekvotane forsvinn med Høgre, og ja til mottaksplikt. Representanten konkluderte likevel med: «Hvorvidt det skal være en mottaksplikt eller ei(…) (…) Og i merknadene til jordbruksavtalen er Høgre, saman med Framstegspartiet, for å høgja taket på mjølkekvotane – det står ikkje lenger «ta bort». Det er jo sjølvsagt ein fair sak at ikkje alle har svar på alt, men eg går ut frå at dette temaet no er gjennomtenkt frå Høgre si side, og at det framkjem i deira varsla jordbruksmelding. Så mitt spørsmål er: Kor lenge må bøndene venta i spenning på denne varsla jordbruksmeldinga for å få greie på kva Høgre vil i jordbrukspolitikken sin? Ikkje veit eg grunnen til at det tek såpass lang tid i Høgre, men sett i lys av sterke utsegner om at regjeringa si jordbruksmelding tek altfor – eg gjentek altfor – lang tid, ja så må det vera lov å forventa at Høgre snart er ferdig med den interne kjeklinga i partiet og kjem med denne meldinga. Eller er det slik at kritikk av at regjeringa brukar lang tid, er vorte ein vane? Eller kan hende var området litt meir komplekst enn ein fyrst trudde? Eller er det det at Høgre viser seg lite dyktig til å trekkje konklusjonar og lite leveringsdyktige når alt kjem til alt? Vi ser også her i dag tydelege skilje i norsk politikk mellom oss raud-grøne, som ynskjer eit aktivt og variert landbruk og busetjing over heile landet, og Høgre og Framstegspartiet, som når alt kjem til alt, er mest opptekne av at marknaden skal rå åleine.