Jorunn Ringstad (Senterpartiet), 1999-05-28:
På nytt har Stortinget fått seg førelagt ei sak som omtalar Romeriksporten. Eit lyspunkt i denne stortingsmeldinga er at Romeriksporten kan opnast for trafikk i august 1999. Men det er framleis ein del spørsmål om Gardermobanen som vi må kome tilbake til seinare. Endelege kostnadstal for Romeriksporten, og dermed heile Gardermobanen, får vi ikkje før sluttoppgjer med entreprenørar og avgjerd i voldgiftssak ligg føre. Det er altså ikkje siste gongen vi debatterer Romeriksporten og Gardermobanen i denne salen. Stortingsfleirtalet har tidlegare sagt at miljøaspektet skal tilleggjast avgjerande vekt i arbeidet med tetting av Romeriksporten. Når vi i St.meld. nr. 31 får oversikt over resultatet av tettingsarbeidet fram til 18. februar 1999, ser vi at tettingsarbeidet både for Lutvann Vest, Lutvann-sona og Puttjernbekken har resultert i ein innlekkasje på nivå med konsesjonskravet. Når det gjeld Puttjern-sona, viser måleresultata klart at trass i stor intensitet i tettingsarbeidet har det ikkje lukkast å redusere lekkasjane sidan juni 1998. Likevel har det vore gjennomført ytterlegare tetting i denne sona fram til februar 1999, sjølv om innlekkasjen altså i juni 1998 låg under konsesjonskravet. Her har det i alle fall ikkje vore snakk om å avslutte tettingsarbeidet for tidleg. Når det også skal installerast eit vassinfiltrasjonsanlegg i tunnelen i Puttjernsona for å sikre vassbalansen også i tørre år, og det er etablert eit overvakingsprogram, meiner eg at miljøomsynet er teke vare på på best mogleg måte – når tunnelen fyrst er bygd. Setjingane og bygningsskadane i bustadområda over tunnelen blir også etter mi vurdering no handsama på ein forsvarleg måte. Dette er dei konsekvensane av tunnelbygginga som har gjeve dei største skadane for enkeltpersonar i området. Eg forstår godt at dei dette gjeld, er sterkt uroa, men eg vonar at ein med dei tiltaka som er valde, vil handtere problema som har oppstått, på ein god måte. Ei gledeleg utvikling for Gardermobanen er den høge marknadsdelen av flypassasjerane som nyttar banen. Når om lag 60 pst. av flypassasjerane nyttar kollektive transportmiddel – buss og bane – er dette positivt. Overfor Stortinget har det tidlegare vore gjort greie for den uvissa som er til stades når det gjeld Flytoget si framtidige inntening. Det har i tidlegare saker lege inne at ein burde vente til ein hadde eit års drift før ein gjorde ei vurdering av verdien på selskapet NSB Gardermobanen AS. Denne saka kjem vi derfor tilbake til seinare. Men det er viktig at når saka om dei økonomiske sidene kjem, må ho innehalde full oversikt over alle – og eg vil streke under alle - kostnadene som bygginga av Gardermobanen har medført. Den nye flyplassen på Gardermoen har så langt vore mykje prega av innkøyringsproblem. Det var vel ingen som trudde at det skulle bli heilt utan innkøyringsproblem å ta flyplassen i bruk, men eg trur svært mange meiner at innkøyringsproblema vart både meir langvarige og meir omfattande enn det som var førespegla. Vinterdrifta, spesielt i tilfelle med mykje is, har skapt store problem. Dessutan har m.a. problem med bagasjeanlegget, problem med lystavlene og lang ventetid ved både innsjekking og tryggleikskontroll skapt vanskar og vore til irritasjon for passasjerane. Eg er heilt einig i det komiteleiaren sa: Flyplassen er i fyrste omgang til for passasjerane. Desse vanskane har også vore medverkande årsaker til dei problema flyselskapa har hatt, og som har ført til kanselleringar. Eit alvorleg problem på Gardermoen er avisingsproblematikken, både når det gjeld bane- og flyavising. Når det viser seg at den interne styringa, kontrollen og rapporteringa hos Oslo Lufthavn AS både i driftsførebuinga og under sjølve drifta ikkje har fungert fullgodt, er dette alvorleg. Det er vesentleg at det i framtida blir gode nok prosedyrar for avising av bane og fly. Og eg har, på same måten som andre har gjort det før, lyst til å streke under at grunnvatnet ikkje skal forureinast. Mangel på flygeleiarar har vore ein minimumsfaktor ved oppstartinga på Gardermoen. Dette burde ikkje kome som ei overrasking. Denne situasjonen må ha vore kjend i årevis og burde ha vore gripen fatt i lenge før den nye flyplassen på Gardermoen vart opna. På grunn av alvoret i situasjonen ber difor komiteen om at Regjeringa legg fram ein plan som sikrar tilstrekkeleg kapasitet i flygeleiartenesta, og eg ser fram til at ein slik plan kjem.