Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2020-03-10:
Eg vil også takke statsråden for ei god utgreiing. Vi i SV har full tiltru til dei helsefaglege råda som helsemyndigheitene gir til kvar tid. Vi vil også gjere merksam på at vi er klare når som helst, kvar som helst for å trå til dersom det er nødvendig, med tiltak, løyvingar osv., som kan avhjelpe situasjonen. Vi er einig i at det er ein god strategi å gjere tiltak som hindrar at smitten kjem i stort omfang, og at han blir spreidd utover i ein lengst mogleg periode for å unngå dei mest negative konsekvensane. Våre spørsmål og bekymringar knyter seg til meir strukturelle ting – for der har vi nokre utfordringar. Vi kan slå fast at vi manglar utstyr. Og vi kan slå fast – det er jo eit vedvarande problem – at vi manglar medisinar. Difor er det positivt at regjeringa no føreslår at ein skal auke labkapasiteten, og at ein skal etablere eit beredskapslager for medisinar. Dette er noko vi i SV har føreslått over lengre tid, og vi meiner at ein bør gå enda lenger for å handtere den vedvarande krisa når det gjeld medisin. Staten bør gå føre og produsere medisin sjølv, og det bør etablerast eit StatMed. Vi trur at den situasjonen vi står i no, aktualiserer det problemet ytterlegare når vi ser kapasiteten og dei store manglane vi har her. Kapasiteten er også svært tynnsliten på sjukehusa og i primærhelsetenesta. Budsjetta har sørgd for at sjukehusa har vore underfinansierte over lengre tid, noko som gjer at kapasiteten til å handtere denne typen hendingar blir svekt. Det same gjeld tilstanden i primærhelsetenesta. Vi stilte for nokre veker sidan spørsmål om statsråden ville vere villig til å etablere ei ordning, ei sikkerheit, for kommunane, slik at dei kunne få midlar utover det dei i dag har, at dei har ei sikkerheit når dei no skal planleggje. Svaret frå statsråden på det var nei. Når ein ser den veldig desentraliserte strukturen vi har i dette spørsmålet, der fagfolk lokalt i stor grad skal ta avgjerdene, er det spesielt at ikkje kommunane blir gjorde betre i stand til å kunne møte denne ekstraordinære situasjonen ved å vite at dei har fått ekstraordinære midlar til rådigheit. Alternativet for dei er å planleggje ut frå dagens situasjon Vi er bekymra for kommunar som f.eks. Moskenes, som i utgangspunktet har ein svært alvorleg økonomisk situasjon – kva vil skje dersom dei blir ein del av dette problemet og må handtere det lokalt? Det er fleire tilfelle der vi ser at den desentraliserte avgjerdsmyndigheita er problematisk. Det som skjedde ved Ullevål, var uklart, ein tok ulykksalige avgjerder, råda blei uklart handterte. Eit fly frå Nord-Italia kom til Tromsø med ein person, og det viste seg at det var kommunelegen i Tromsø som skulle hatt ansvaret for å handtere den situasjonen og eventuelt stoppe det flyet. Helsedirektøren var overraska over at kommunelegen tillét at flyet landa. Og det var uklart om kommunelegen oppfatta at det var den personen si rolle å ta den typen avgjerd. Vi har utfordringar når det gjeld å ha klare linjer, noko som har kome fram i fleire av innlegga her – tydelege beskjedar frå helsemyndigheitene, slik at ein har tydelege råd som ein kan følgje rundt omkring i landet. Alternativet er at ein lokalt er klar over at ein har denne rolla, at ein er i stand til å handtere rolla, og at det er kapasitet til å gjere det. Vi kjem til å følgje utviklinga nøye, og eg vil enda ein gong understreke at vi er klare når som helst. Vi har også stor tillit til dei helsefaglege vurderingane. Vi er bekymra for kapasiteten og rolleforståinga, ansvarsforståinga, i dette systemet. Dette kjem samtidig med krise i andre sektorar, noko som gjer at behovet for tiltak i brei forstand blir veldig viktig. Vi ser også fram til behandlinga av dei økonomiske utfordringane som dette medfører på lang sikt.