May Britt Vihovde (Venstre), 1998-12-09:
Samferdselsbudsjettet som me skal vedta i dag, er redusert i forhold til budsjettet for inneverande år. Behovet for eit stramt budsjett for å få ned renta gjer at dette er resultatet. Innanfor denne ramma har ein prioritert: auka satsing på vedlikehald auka løyvingar til rassikring med 152 pst. satsing på betre infrastruktur for kollektivtrafikken i storbyområda auka trafikktryggleik Gjennom forhandlingane for å få eit fleirtal for Regjeringa sine prioriteringar er denne profilen framleis intakt. Auka satsing på vedlikehald av veg og bane er heilt nødvendig. Det er god distriktspolitikk og god miljøpolitikk, og har vore neglisjert over lengre tid. Det er viktig at dei ressursane me har investert i samferdsel, blir forvalta på ein slik måte at trafikktryggleiksarbeidet blir vidareført, og at me kan halda oppe standarden på samferdselsnettet. Her må ein ikkje gløyma ferjene, som er ein svært viktig del av dette. Det er gledeleg at heile komiteen er samd om at ein i eit stramt budsjett ikkje vil redusera Regjeringas forslag til krengjetogsatsing. Me har sett i det siste at når togtilbodet er godt, vil folk gjerne ta toget. Dagsavisen kunne i går melda at det nå går føre seg ein «eventyrlig» vekst i talet på reisande med NSB i Sør-Noreg. I fjor var det i periodar fokusert på togforseinkingar og kaos. Regjeringa prioriterte i budsjettet for 1998 auka satsing på vedlikehald av jernbanenettet. At dette nå gir så gode resultat, viser at vidare satsing på vedlikehald er nødvendig, og ein har auka denne posten med 133 mill. kr. I same avisa kan ein lesa at fleire tar bussen enn før. Dette er lovande for framtidig kollektivsatsing. Derfor er det òg, som før sagt, viktig med eit godt vedlikehald, slik at god tryggleik og punktlegheit kan haldast oppe. Godt vedlikehald er heilt nødvendig om ein vil at bilistane skal køyra piggfritt. Eg tenkjer her på brøyting og strøing. Det er derfor heilt meiningslaust at Arbeidarpartiet kan sjå for seg at 260 mill. kr kan fjernast frå vedlikehald og flyttast over til investeringar. Investerer ein i fleire nye vegar, blir òg behovet for vedlikehald større. I budsjettet er det løyvt 380 mill. kr som kompensasjon for dei meirkostnadene som oppheving av avgiftsfritak for autodieselavgifta for bussar fører med seg. Dette skal gjelda frå 1. januar 1999 og blir gitt som øyremerkte midlar via fylkeskommunen. Det er blitt reist spørsmål om busselskapa får full kompensasjon for desse kostnadene. Eit stort fleirtal i komiteen går inn for at bussar med ruteløyve, men utan rett til tilskot, òg skal få kompensert for bortfall av autodieselavgift. Det er eit faktum at bilar som går på autodiesel, slepp ut meir partiklar enn bilar som er drivne på bensin. Det er viktig at ein i framtida brukar dei løyvde pengane på ein slik måte at det stimulerer til effektiv og miljøvennleg drift i form av betre samansetjing av bussparken, bruk av ny teknologi og miljøvennleg drivstoff. Ved eventuell evaluering av utrekninga av kompensasjonen meiner Venstre at desse momenta må tilleggjast vekt. Ein må ikkje gløyma at det ein vil oppnå med å oppheva fritaket, er at ein skal få meir miljøvennlege transportformer. Innanfor eit svært trongt budsjett er Venstre tilfreds med at ein har klart å auka satsinga på vedlikehald og rassikring og å betra trafikktryggleiken og betra infrastrukturen for kollektivtrafikken. Når det gjeld Arbeidarpartiet sitt forslag, der ein har sendt ein del julekorthelsingar heim til mitt fylke, Hordaland, og fokusert på rassikring i Hardanger med ønske om meir midlar til det, vil eg seia at utan eit godt vedlikehalde vegnett i Hordaland kan ein godt akseptera utsetjing av ein del vegprosjekt. Men med redusert ferjetilbod og fokusering på trafikktryggleik vil det vera ein katastrofe å redusera vegvedlikehaldet. Eg la merke til at vegsjefen i Hordaland sa at Regjeringa sitt forslag til vedlikehaldsbudsjett kunne føra til fleire ulykker fordi det var litt for lite pengar til vedlikehald. Så vedlikehaldet av vegkapitalen er utruleg viktig for Distrikts-Noreg.