Jenny Klinge (Senterpartiet), 2014-06-10:
Saka vi har til behandling i dag, dreiar seg om korleis vi behandlar dei menneska samfunnet anvender tvangsmiddel mot, for anten ein kort eller ein lang periode, menneske som kanskje har gjort noko dumt, men som ikkje har nokon moglegheit til å kome seg ut av den situasjonen dei står i etter ei pågriping. Då har det offentlege eit ansvar for dei, og i norsk strafferettspleie skal alle få ei human og rettferdig behandling. Eg er glad saka blir sett på dagsordenen, og at vi får anledning til å ta nokre grep. Det har kome kritikk mot Noreg si handtering av bruk av glattceller. Det ligg òg føre ein ikkje rettskraftig dom frå Oslo tingrett, som påpeiker dei same forholda. Etter mi oppfatning kviler dette hovudsakleg på ein systemfeil. Feilen består i at ein ikkje har ordinære fengselsplassar eller fengselsceller å tilby dei som blir sette i varetekt. Saka dreier seg om eit misforhold mellom talet som blir pågrepne og talet varetektsceller. Omsyn som skal avvegast i denne typen saker, er politiet sitt behov for bruk av isolasjon og pågriping av omsyn til etterforskinga, og på den andre sida er omsynet til enkeltmennesket. Vi må ikkje gløyme politiet sitt behov her heller, men samtidig er det fullt mogleg å foreine det med ei human behandling av dei innsette. Det er ikkje til å stikke under stol at det er ein grunn til at nokre blir sette på nettopp glattcelle, men det fritek oss ikkje frå ansvaret for å ha ei human behandling av folk. Prinsippet er og skal vere at tvangsmiddel ikkje må vere meir inngripande enn det treng å vere. I praksis skal glattcelle brukast berre når det er nødvendig. Når ein som politikar besøker ei glattcelle, er det vanskeleg å førestille seg korleis det er å sitte der når døra blir stengt. Er det for nokre timar, kan det vere handterleg, men når det blir mange timar og døgn etter døgn, er faren for seinskadar stor. Talet på menneske som tek livet sitt på glattcella er høgt. Det kan skuldast både psykiatri, rus, og at dei pågrepne tek pågripinga svært tungt. Vi som samfunn må leggje til rette for at dette ikkje kan skje. 48-timersregelen må bli følgt. Det finst, slik eg ser det, ingen grunn til at han skal bli fråviken. Det viktigaste for å få til dette, er å ha tilstrekkeleg tal varetektsplassar. Vidare vil eg seie at forslaga frå Arbeidarpartiet og Senterpartiet som ligg i innstillinga, er gode. Dei vil langt på veg betre situasjonen, samtidig som vi gjer det litt meir humant å sitje på glattcelle for dei som må det. Ein bør straks begynne å innreie enkelte celler rundt omkring i arrestane. Så skal ein heller ikkje gløyme at det alltid vil vere behov for glattceller. For menneske som er ein fare for seg sjølv, er sjølvsagt det tryggaste alternativet ei glattcelle der og da, men for det store fleirtalet er det ikkje nødvendig. Det er òg viktig å slå fast at ungar, som ein klar hovudregel, ikkje skal setjast i glattcelle. I førre veke hadde vi ein god debatt om fengselskapasitet. Dei same argumenta kunne vi gjort gjeldande også i dag. Dette berre understrekar behovet for at ministeren raskt må kome på banen for å auke fengselskapasiteten. Det er derfor for meg noko merkverdig at regjeringspartia ikkje er med på forslaga frå Arbeidarpartiet og Senterpartiet. Det er forslag som ikkje er fordyrande, men som vil ha stor betyding for mange.