Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2014-02-11:
Vi forsøkte vel alle å komme inn på Stortinget, og vi meinte også at vi ville komme inn. Vi forsøkte, og vi kom inn. Det var ikkje sånn at vi forsøkte berre for forsøket si skuld, og at vi da vi faktisk kom inn, angra på det. Forsøk er ikkje noko ein berre leikar med, forsøk gjer ein fordi ein ønskjer å sjå om det er noko ein ønskjer å innføre. Forsøk er i seg sjølv bra, men ein skal vere rimeleg trygg på at dei eksperimenta ein gjer, fungerer – spesielt når vi snakkar om barn, om verkelege menneske. Barn skal ikkje bli brukte til å eksperimentere med. Barn skal ein gå varsamt fram med. Karakterar har vi hatt på alle trinn i Noreg. På 1960-talet hadde vi karakterar i heile skuleverket, og først i 1973 avslutta ein æraen med karakterar på barnetrinna. Det var også veldig fagleg grunngitt. Viss ein går inn og ser på debatten som var da, vil argumentasjonen frå dei som var mot å fjerne karakterar i barneskulen, likne veldig mykje på argumentasjonen som ligg bak frå dei som no ønskjer å gå vidare med forsøk med karakterar i barneskulen. Forskinga og stemninga blant dei som er i skulen, dei som kan barn og læring, er veldig tydeleg. Ei undersøking Respons gjennomførte, viste at 77 pst. av alle lærarane meiner at karakterar i 5. klasse vil verke demotiverande. 71 pst. var mot å innføre karakterar i 5. klasse. Utdanningsforbundet, som organiserer mesteparten av lærarane, er massivt imot. Foreldra er imot, og forskarane – no skal vi ikkje hamne oppi ein sånn klimadiskusjon der ein sjølvsagt kan finne ein eller annan forskar som har meint noko anna – er unisone, så langt vi kan seie at forskarar er unisone. Dei legg også vekt på at den ytre motivasjonen for læring, som ein karakter er, er instrumentell – du lærer fordi du skal oppnå ein karakter, du lærer fordi du skal bli målt på ein prøve. Du fremjar ikkje den indre motivasjonen, som er den sterkaste drivkrafta for læring. Å satse på karakterar i lågare alder er for forskarar derfor eit veldig instrumentelt menneskesyn. I dette landskapet er det da to parti i norsk politikk som skil seg ut. Høgre og Framstegspartiet har programfesta at dei ønskjer å innføre karakterar, mot all den massive kunnskapen vi har på området, og mot stemninga som er i skulen. Det er også litt av grunnen til at vi i SV foreslår dette. Vi trur at Høgre og Framstegspartiet er truande til faktisk å tvinge forsøk på skulen trass massiv motstand i skulen sjølv og åtvaringar frå forskarar. Det seier litt om kva slags forslag dette er. Ordførarar for det som til saman vil utgjere eit elevgrunnlag på nesten halvparten av alle elevane i norsk skule, står klare til å starte med forsøk. Drivkrafta frå kommunane kjem ikkje frå skulen, ho kjem frå kommunestyra. Det er politikarene som veit best korleis ein skal gjennomføre dette. I enkelte av desse kommunane har dei til og med fått tilbakemelding frå skulane og fått motstand mot forslaget. Eg vil seie at det representerer ei ideologisk eksperimentering dersom ein no startar forsøk med karakterar i barneskulen – ei ideologisk eksperimentering med barn på barnetrinnet. Da er spørsmålet: Kven skal vere dei som er først ut i dette eksperimentet? Er det Drammen og elevane der som skal bli brukte i eksperimentet? Er det Oslo? Er det Bergen? Kjem skuleleiarane til å bli høyrde? Kjem ein til å spørje lærarane? Kjem ein til å spørje elevane? Kjem ein til å spørje foreldra? Eller er kommunestyrerepresentantane dei einaste ein lyttar til, som innstendig ønskjer å følgje partiprogramma til Høgre og Framstegspartiet? Derfor ønskjer eg å fremme forslaget til mindretalet, som er referert i sakspapira.