Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2013-06-13:
Debatten om finansmarknadsmeldinga 2012 er prega av den uvissa som rår i verdsøkonomien, og tiltak som må fylgjast opp før eller seinare for å sikra finansiell stabilitet. Stortinget behandla førre veke Prop. 96 L om auka kapitalkrav til bankane. Det var brei semje om forslaga regjeringa fremma, og også semje om at det var i norsk interesse å gjennomføra tiltaka mens vi er i ein føre-var-posisjon og er så heldige å ha ei robust finansnæring. Ein samla komité uttrykkjer i innstillinga bekymring for at stadig fleire hushald i Noreg har ei gjeldsbelastning som gjer dei sårbare for høgare rente, auka arbeidsløyse eller fall i bustadprisane. Verken bustadprisane eller hushalda si gjeld har nokon gong vore så høge som no. Låg rente dempar verknadene av dette. Komiteen er einig i verkelegheitsbeskrivinga, men trekkjer ulike konklusjonar når det gjeld tiltak som er sette inn for å dempa risikoen for verknadene på norsk økonomi. Dette kan handla både om kundar som ikkje kan betena låna sine, og om bankar som må ta store tap på utlån. Begge delar er dramatisk for dei det direkte gjeld, og for samfunnsøkonomien. Fleirtalet har ut frå dette forståing for Finanstilsynet sine krav om 15 pst. eigenkapital ved bustadkjøp. Opposisjonen vil fjerna eller redusera krava. Eg trur ikkje det er kloke konklusjonar ut frå den felles verkelegheitsbeskriving vi har i komitéinnstillinga. Så vil eg seia meg tilfreds med oppfylginga av Stortinget sitt oppmodingsvedtak frå 2012, der regjeringa vart bedt om å vurdera organiseringa av Finansklagenemnda med sikte å styrkja rettstryggleiken til klagarane. Det er skissert fleire tiltak som Finansklagenemnda sine avtalepartar forsikrar om skal fylgjast opp og bli gjennomførte. Det vil bli lettare å melda inn klagar, samansetjinga i klagenemndene blir gjennomgått, og det skal arbeidast med betre rettleiing til publikum om klagerett og korleis ein klage skal utformast. Eg er òg tilfreds med forsikringa i finansmarknadsmeldinga om at det blir arbeidd med å sikra at den norske innskotsgarantien blir oppretthalden. EU sitt ynskje om full harmonisering av dekningsnivået til 100 000 euro vil redusera verdien av vår nasjonale garanti med 60 pst. Frå Senterpartiet si side vil vi understreka at det ikkje er aktuelt å svekkja den norske innsatsen for å sikra vår nasjonale innskotsgaranti. Noregs Bank si verksemd er meir omfattande og betydningsfull enn kva som er tilfellet for dei fleste lands nasjonale bankar. Som i andre land har dei si rolle knytt til penge-, kreditt- og valutapolitikken, men Noregs Bank er òg tillagt forvaltninga av Statens pensjonsfond utland. Det har etter kvart vorte ei svært viktig rolle å fylla, som vi nettopp har drøfta. Det er regjeringa som utnemner hovudstyret i Noregs Bank, mens Stortinget utnemner representantskapet. Representantskapet sitt kontroll- og tilsynsansvar er viktig, og i meldinga blir det vist til deira direkte ansvar overfor Stortinget, gjennom at representantskapet si melding om verksemda – som vi òg behandlar i dag – skal sendast direkte til Stortinget og ikkje vegen gjennom Finansdepartementet, som tidlegare. I finansmarknadsmeldinga 2012 heiter det at ein bør vera open for å sjå nærmare på korleis representantskapet si rolle kan utviklast vidare, bl.a. ved val av hovudstyret. Det er òg teke opp i komitémerknaden til representantskapet si melding til Stortinget. I Senterpartiet er vi positive til ei styrking av representantskapet si rolle. Det vil kunna gje representantskapet – og indirekte Stortinget, som utnemnande organ – ein hensiktsmessig funksjon, om f.eks. representantskapet blir gjeve ei rolle når Noregs Bank sitt hovudstyre og banken si leiing skal utnemnast.