Ingrid Heggø (Arbeiderpartiet), 2015-06-15:
Som saksordføraren gjorde greie for, er det einigheit om at modellen for forvaltninga av kongekrabbe har vore særs vellukka. Ein har med det todelte forvaltningsregimet faktisk greidd å utvikla kommersielt fiske i aust samtidig som ein evnar å halda bestanden under kontroll med utreinskingsfiske i vest. Arbeidarpartiet er òg einig i å innføra krav til aktivitet om omsetning i andre fiskeri for å få tildelt kvote i kongekrabbefisket, som ordføraren òg gjorde greie for. Arbeidarpartiet vil i denne samanhengen òg peika på at enkelte tradisjonelle fiskeri er vanskeleggjorde på grunn av kongekrabben – f.eks. fjordfisket etter rognkjeks og flyndre – slik at ein til ein viss grad vil kunna vera negativt påverka av kongekrabben sjølv om ein ikkje har levert fangst. Vi viser òg til at skiljet mellom fiskarar på blad A og B med høvesvis halv og heil kvote er slutt. Derfor ber vi om at øvre og nedre grense i den føreslegne modellen vert nøye overvaka og evaluert etter ei tid. Vi har vore opptekne av at det er viktig med miljøovervaking, og vi peikar også på at tilskotsordninga framleis er eit viktig tiltak for å avgrensa spreiinga av kongekrabbe. Det er usemje i komiteen på to felt. Den eine handlar om dei med båtar under seks meter skal få delta i krabbefiske, den andre om fiskarane i Måsøy kommune skal få delta. Først om båtar under seks meter: Hovudgrunnen for å gje kvotar til kongekrabbefangst var at dei som var mest plaga av at kongekrabben kom inn, og som av den grunn mista tilgang til fiske, var dei som skulle få kvotar. Dette vil òg gjelde dei med båtar under seks meter. Med aktivitetskrav og kvotefordelingtabell vil kvoten som går til fartøy under seks meter, vera svært avgrensa. Det bør ikkje utløysa dei store ekstra kontrolltiltaka. Dessutan er det eit tvilsamt argument regjeringa legg til grunn når alle skal straffast på grunn av at nokre få juksar. Vi vil påpeika at det må stillast strenge krav også til dei med båtar under seks meter som sikrar god dyrevelferd ved at fartøya har dekksplass for krabben om bord, og som bidreg til å vareta sikkerheita og gjennomføringa av fisket. Når vi ikkje fremjar eige forslag om dette, har det ein klar samanheng med at det i komiteen berre er Arbeidarpartiet og Senterpartiet som deler dette synet. Heile komiteen er oppteken av og kjend med at fiskarane frå Måsøy kommune har etterlyst moglegheit til å kunna delta i det kommersielle fisket. Måsøy er ein grensekommune, og også kommunen har påpeikt det dilemmaet at ein med garn og linefiskeri får problem med at kongekrabbefisket opptek gamle fiskefelt og på den måten er til hinder for det tradisjonelle fisket. Ein kan sjølvsagt argumentera med at det alltid vil finnast ein grensekommune, men hovudprinsippet for å få krabbekvote har vore og er at dei som er mest plaga av at kongekrabben har kome inn, er dei som bør ha kvote. Det at krabben har kome inn, vedkjem fiskarane frå Måsøy både ved at krabben kan vera til hinder for tradisjonelt fiske og indirekte gjennom grenseproblematikk mot det kommersielle fangstområdet. Det bør vera mogleg å laga ei ordning der dei som ønskjer det, kan søkja om å få kvote i det kommersielle området, men at dei då vert avskorne frå å driva desimeringsfiske i den perioden dei driv det kommersielle fisket – dette for å koma i møte kontrollaspektet. Ein båt som søkjer om å få delta i det kommersielle fisket, må gje opp perioden det skal fiskast, f.eks. januar eller februar. Når kvoten i det kommersielle fisket er teken opp, kan ein igjen fiska i desimeringsområdet. Det må på same måten vera lov for båtar som har kvote, og om ein er busett aust for Nordkapp – grensa for det kommersielle området – å få driva med desimeringsfiske etter at den kommersielle kvoten er teken opp. Det er ønskjeleg at flest mogleg av fiskarane i Måsøy skal driva med desimeringsfiske. Ved å gje dei tilgang til det kommersielle fisket vil dei få ei sikrare inntekt slik at dei kan investera i utstyr for krabbefiske. Arbeidarpartiet er opptekne av at ein også i desimeringsfisket må ta med eit forpliktande og konkret utforma aktivitetskrav, f.eks. i form av levert kvantum desimeringskrabbe, for at ein skal få kvote i dei kommersielle områda. Frå Arbeidarpartiets side vil eg understreka at det er viktig å konsultera Sametinget før det eventuelt vert gjort endringar. Eg tek hermed opp framlegget frå Arbeidarpartiet og Senterpartiet.