Hallgeir H. Langeland (Sosialistisk Venstreparti), 2006-04-25:
Eg vil gjerne starta med å takka Høgre for innsatsen – heldt eg på å seia – ikkje for forslaget i dag, men for at dei i regjering faktisk valde å lytta til SV og auka terskelverdiane. SV var dei første på Stortinget som foreslo å heva terskelverdiane. Det skjedde i debatten om konkurranselova våren 2004. Sjølv om Høgre akkurat då var imot, er me glade for at dei i etterkant kom på betre tankar og forstod kva me snakka om, og snudde og heva terskelverdiane i regjering, slik SV hadde foreslått. Kva var så argumenta våre – og etter kvart Høgre sine argument? Jo, at konkurranse skaper eit byråkrati som er svært kostbart både for anbydar og for kjøpar, kostnader i form av papirarbeid og byråkrati for den som kjøper, men òg for den som leverer, og spesielt alle dei timane som går med for alle dei som ikkje får anbodet. Dette er kostnader og timar som skal dekkjast inn seinare på eit eller anna tidspunkt av andre, kommande anbydarar, og det bidreg ikkje, dersom ein ser dette på sikt, til lågare prisar. Det er slåande for meg at det måtte ein Asplan Viak-rapport til før Høgre forstod dette. Asplan Viak leverte nemleg sommaren 2004 til dåverande moderniseringsminister Morten Meyer ein rapport om konkurranseutsetjing i kommunal sektor. Rapporten viste at auka konkurranse på offentlege innkjøp ikkje førte til prisreduksjon. Rapporten viste i tillegg at dei administrative kostnadene for innkjøparar og leverandørar har auka. At Høgre vel å ikkje vidareføra denne logikken, synest eg derfor er underleg. Vanlegvis går jo kalkulatorane varme i Høgre, men no er det jo mogleg at Høgre i opposisjon har fått litt betre tid til å tenkja seg om, og då bør dei gjerne bruka den tida og kalkulatoren på å rekna litt på kostnader ved konkurranse. Då vil dei sikkert forstå at auka bruk av konkurranse og det å formalisera anbod på lågare summar ikkje nødvendigvis er det klokaste samla sett. Då kunne me ha sloppe å bruka unødvendig tid på slike forslag som det fleirtalet no avviser. Det finst ein masse ting å læra frå denne verkelegheita. I tillegg til den omtalte Asplan Viak-rapporten vil eg nemna det BI-amanuensis Espen Andersen peiker på om bruken av anbod på konsulenttenester, at det gjerne lokkar fram dei som er betre til å skriva billige anbod enn til faktisk å løysa problema. Samtidig skriv han at rigide anbodskrav gjer at gode kompetansemiljø held seg unna, fordi desse heller tek jobbar med mindre formalkrav og større krav til resultat, ifølgje Aftenposten den 2. juli 2004. Er det nokon grunn til å tru at ikkje dette gjeld alle dei områda som Høgre ønskjer å anbodsutsetja? I DN den 27. november 2003 skriv Roger Pihl frå profileringsbedrifta TIBE AS at eit anbodsoppdrag på 400 000 kr raskt fører til kostnader og papirarbeid for bedriftene på nærmare 2 mill. kr, fordi 30 bedrifter bruker eitt vekesverk kvar på å laga anbod og fylla ut anbodsskjema. Det er ikkje SV som finn på dette, det er ei bedrift som sjølv innrømmer det. Dette er kostnader som ein altså seinare ved desse bedriftene må dekkja inn av andre oppdrag. Det einaste me kan fastslå, er at Høgres teori og andres verkelegheit er to forskjellige ting. Me veit no at konkurranse- og anbodsutsetjingar like gjerne fører til auka kostnader, auka konkurransebyråkrati, mindre kvalitet og redusert langsiktigheit. Eg er derfor glad for at regjeringspartia viser klokskap og avviser forslaget frå Høgre.