Torgeir Knag Fylkesnes (Sosialistisk Venstreparti), 2020-02-11:
Dette er ei veldig spesiell sak. Utgangspunktet var at eit stort fleirtal på Stortinget kom fram til at pelsdyroppdrett ikkje er i samsvar med god dyrevelferd. Og det er ikkje berre noko Stortinget har funne på; vi har det frå dei myndigheitene vi har på dette området. Ein klarte rett og slett ikkje å få pelsdyroppdrett inn i dyrevelferdslova, og det var utgangspunktet for forbodet. SV si haldning i denne saka er at vi støttar forbodet, og så vil vi samtidig ha eit skikkelig oppgjer for dei som sit igjen etter at forbodet er innført. Altså: Vi har vore kritiske til det som har vore regjeringa sine forslag, det som har vore fastsett i forskrift. Vi har kome med eigne forslag til korleis ein kan utvide denne ordninga slik at ingen blir sett i ein vanskeleg situasjon, og det skal ikkje vere noka gjeld. Folk som har investert tungt i eigedomane sine, i anlegga sine, skal få ein ordentleg kompensasjon, og det har vi ikkje sett at regjeringa har lagt opp til. Ein har lagt opp til eit løp der vi har fått flust med eksempel som viser at dette blir tungt for mange bønder som ikkje har alternativ bruk for anlegga sine. Det er spesielt folk som er på slutten av karrierelivet, og som har investert tungt, som blir sette i ein veldig vanskeleg situasjon. Vi har kome med forslag til alle desse ulike eventualitetane og er blitt nedstemde i Stortinget. Det som skil oss frå Arbeiderpartiet og Senterpartiet, er at vi synest det er merkeleg å trekkje dette inn i ein ekspropriasjonssituasjon. For etter Grunnlova § 105, og etter ei juridisk vurdering, er dette ikkje å rekne for ein ekspropriasjon, og vi synest det har vore ei avsporing. Det er fullt mogleg å etablere ei god erstatning for forbodet utan å gå inn i ein diskusjon om ekspropriasjon. Ser vi på Grunnlova § 105, står det om ekspropriasjon: «Fordrer statens tarv at noen må avgi sin rørlige eller urørlige eiendom til offentlig bruk(…) (…) Det er jo ikkje tilfellet her. Det er jo ikkje nokon som har avstått sin rørlege eller urørlege eigedom til offentleg bruk – og då skal ein altså få full erstatning av statskassa. Vi støttar at det skal vere full erstatning, men når ein knyter dette til ekspropriasjon, beveger ein seg inn i ein vanvitig, prinsipiell situasjon, der vi utvider ekspropriasjonsomgrepet. Skal det no vere sånn at kvar gong staten på ulike område, f.eks. i det store grøne skiftet, innfører forbod av ulike slag, så skal det bli oppfatta som ekspropriasjon? Eg må seie at regjeringa på det prinsipielle området har ført ein heilt riktig argumentasjon. Dei seier det heilt eksplisitt: Dei har gjort sine vurderingar, dei har sett på ulike behandlingar av ekspropriasjon i europeiske domstolar, i våre eigne domstolar osv. – og funne ut at her er det ikkje snakk om ekspropriasjon. Det som er spesielt, er at ein i dag likevel kjem med eit forslag om at ein skal gi kompensasjon som om det dreier seg om eit ekspropriasjonsarta inngrep. Det er forslag nr. 3. Vidare kjem dei i forslag nr. 5 inn på det same: «faglige verdivurderinger som tar utgangspunkt i ekspropriasjonsrettslige regler». Dermed har regjeringa rota også seg sjølv inn i ei vanskeleg prinsipiell hengemyr. Stemmeforklaringa frå SV er at vi støttar forslaga til regjeringa fordi det er den einaste vegen vi ser ut av den situasjonen vi er i no, der tidlegare pelsdyroppdrettarar skal få eit skikkeleg oppgjer. Det er den einaste vegen ut av dette. Men eg synest det er spesielt at ein legg seg på ei prinsipiell linje som kan få utilsikta konsekvensar på mange andre samfunnsområde. Det er vår tydelege stemmeforklaring. Det hadde vore bra om vi hadde klart å få det same meiningsinnhaldet, med full erstatning, utan å bevege oss inn i ekspropriasjonsprinsippet i denne saka. Vi vil også ta opp vårt forslag i saka, og så stemmer vi sekundært for forslaga frå regjeringspartia og Framstegspartiet.