Unn Aarrestad (Senterpartiet), 1999-06-08:
Eg kunne ha lyst til å begynna med eit sitat frå Øystein Sunde: «Hva var det jeg sa? » Då tenkjer eg på resultatet av fleirtalsforslaget frå i fjor om å regulera opningstidslova ved hjelp av areal. Eg skal likevel spara meg og andre nå for vidare kommentarar til akkurat det, for gjort er gjort. Dette området har vore lovregulert sidan 1897, altså ikkje noko nytt. Men Senterpartiet er framleis ueinig i at areal var nokon god måte å avgrensa sundagshandelen på. Me trur framleis at vareutval ville ha vore ein betre måte å gjera det på, noko òg fleirtalet i dei innkomne høyringsutsegnene tok til orde for. Utanom å sikra forbrukarane høve til å kjøpa visse nødvendige varer, ville det òg ha hindra urimelege skilnader i behandlinga av ulike utsalsstader som nå konkurrerer i marknaden. Me har òg dette året som har gått etter at lova vart vedteken, sett at butikkar og bensinstasjonar har planlagt å utnytta dei moglegheitene som finst, og sundagshandelen har ikkje minka. Nå har t.d. Hakon-Gruppa og ICA-kjeden gjort avtale med Statoil for å få fleire kvadratmetrar å selja daglegvarer på. Eg skjønar elles at butikkar framleis tykkjer det vart ei konkurransevriding i høve til bensinstasjonane, som truleg lenge hadde vore på kant med norsk lov. Lovendringa nå gjer ikkje dette så mykje betre, men det er òg klårt at intensjonen var at bensinstasjonane skulle ha bilrekvisita på 50 av sine 150 m2. Her kunne fleirtalet bak dette forslaget ha ordna opp. Dette ville òg vore heilt annleis med ein annan modell for avgrensing. Elles har alt enkelte gått ut med å testa gråsoner i den nye lova. Kjøpmann Trond Lykke i Trondheim opna ballet i januar og fann smuttholet i lova som gav sundags opne butikkar ved kommunikasjonsknutepunkt. Dette punktet hadde vore lovregulert i mange år, men ingen hadde sett nokon grunn til å gjera noko med det før det nå ikkje høvde med avgrensingane på kvadratmeter. Så får me sjå kva som vert det neste forsøket. Eg har høyrt nemnt at mykje varer utandørs er neste trekk for å prøva ut lova. Dette syner igjen at denne lova er lite fullkomen. I Senterpartiet ville me ikkje ha sundagen som ein vanleg handledag. Eg trur korkje velferda eller velstanden i samfunnet ville auka om sundagsturen vart handletur, om familien si sundagsutflukt gjekk til varehuset i staden for ut i naturen eller på familiebesøk. Ingen var vel heller i tvil om at utvida opningstider i seg sjølv ville føra til konsentrasjon i varehandelen, og at handelslekkasjen frå bygdene inn til dei store handelssentra ville skyta fart. Dessutan vil dette lett kunna verta ein mellomstasjon mot full sundagsopning på alle felt, for alle slags butikkar. Det er vel heller ingen tvil om at til lenger butikkane har ope dagleg og over veka, til dyrare vert varene til dei som måtte vera interesserte i det. Elles er det litt merkeleg at dei som ropar høgast om dyre matvarer i Noreg, er dei som vil ha flest butikkar sundagsopne og døgnopne. Dessutan er det noko som heiter tryggleik for titusenvis av tilsette. Me ser at butikkar som har ope på seine kveldar og netter, vert utsette for ran. Nettopp her er det ofte berre éin tilsett på denne tida. Eg veit at Handel og Kontor Oslo – Akershus er svært bekymra for dette, og går inn for at det skal vera minimum to tilsette på vakt heile tida. Ved ran er det ein aukande tendens til at dei skjer ved ulagleg arbeidstid med éin åleine på jobb. For det var vel ikkje meininga at dei ekstra tilsette i nattbutikkane skulle vera politi? Eg er redd det er slik det følest for mange av dei tilsette. Eg må nok seia at dei føreslåtte endringane i opningstidslova kunne ha vore unødvendige dersom senterpartimodellen til ei opningstidslov hadde fått fleirtal i fjor. Likevel har denne lova nå fått verka i vel fem månader og har eit fleirtal på Stortinget bak seg. Det ville verta total forvirring blant butikkane dersom me skulle ha endra dette til ein ny modell. Derfor vil ikkje Senterpartiet føreslå det, om me er aldri så ueinige i sjølve lova. Endringane nå vil vonleg kunna føra til at det vert større samsvar med det som var intensjonane frå fleirtalet med opningstidslova. I tillegg går òg Handel og Kontor nå inn for dette.