Lene Vågslid (Arbeiderpartiet), 2020-04-24:
Denne midlertidige loven har me i justiskomiteen behandla på skikkeleg vis på under ei veke. Det har me gjort for å bidra til nødvendige tiltak og at me får på plass endringar som kan hjelpe norske bedrifter og viktige arbeidsplassar som no står i fare for å gå konkurs som fylgje av koronautbrotet. Eg vil starte med å takke komiteen for eit svært godt samarbeid – litt intenst – og gode forhandlingar. I ei tid der mange bedrifter blir hardt ramma, er det viktig at me på Stortinget bidreg til at bedrifter ikkje går over ende. Det kan gode og sunne bedrifter faktisk oppleve når kontantstraumen i ein periode plutseleg stoppar heilt opp. Komiteen meiner at effektive rekonstruksjonsreglar kan bidra til at bedrifter som under normale omstende ville klart seg godt, i større grad no kan reddast og viktige arbeidsplasser og verdiar sikrast. Med endringane Stortinget vedtek i dag, kan ein lettare få ytterlegare kredittar og lån som er nødvendige for å kome over kneika. Spesielt viktig er det at nye kredittar får superprioritet, som gjer at desse blir sikra framfor eldre gjeld. Statsråden må òg merke seg dei tydelege føringane som kjem frå justiskomiteen. Det er ein samla komité som meiner at regjeringa må fylgje nøye med på korleis denne loven verkar undervegs, og at regjeringa må kome med endringsforslag viss det viser seg at innretninga ikkje gjev det resultatet me ynskjer. Ein slik type fortløpande evaluering vil òg gje grunnlaget for å vurdere ei forlenging viss det viser seg å vere nødvendig. Komiteen meiner det må leggjast vekt på om tiltaka har hatt ynskt effekt, f.eks. om små og mellomstore bedrifter nyttar reglane i tilstrekkeleg grad, og om reglane gjev arbeidstakarane eit nødvendig vern, slik som føresett. Hovudregelen i denne midlertidige loven inneber at tilsette kan ta del i drøftingane og bli konsulterte ved rekonstruksjonsforhandlingar. Men det blir òg stilt eit unntak der regjeringa i forskrift kan gje retten moglegheit til å unnlate å nemne opp kreditorutval for dei minste bedriftene. Dermed blir òg dei tilsette si stemme vald bort i forslaget til regjeringa. Eg er difor glad for at det er ein samla komité som i dag føreslår å sikre at tilsette blir høyrde i alle rekonstruksjonsprosessar. Komiteen fremjar difor eit forslag som sikrar at dette må varetakast når regjeringa utformar slike forskrifter. Viss retten etter dette unnlèt å nemne opp kreditorutval, skal ein sikre at dei tilsette blir høyrde på ein annan måte. I krisetider må me òg passe på at retten og vernet til arbeidstakarane blir sikra, og det oppnår me no, med det forslaget komiteen får vedteke i dag. Statistikk frå SSB frå 9. januar 2020 viser at det er mindre enn 5 pst. av alle selskap i Noreg som har meir enn 50 tilsette. Arbeidarpartiet meiner det er prinsipielt og reelt viktig at det er hovudregelen i loven som primært skal brukast i desse viktige prosessane. Som ein ser av innstillinga, meiner Arbeidarpartiet at det bør vere eit tak på 30 personar som definerer det som skal vere små føretak, og me fremjar det som eit eige forslag. Det er viktig at me no stiller til disposisjon alle nødvendige og fungerande verktøy som kan hjelpe så mange bedrifter som råd gjennom den krisa me no står i. Viss desse reglane blir brukte tidleg nok på ein riktig måte, meiner me dei vil kunne utgjere ein forskjell for mange bedrifter med tilsette som kan få berga arbeidsplassane sine. Med færre i arbeid vil me kunne få lågare omsetning, som igjen resulterer i endå færre arbeidsplassar. Denne negative spiralen vil me i Arbeidarpartiet bidra alt me kan i denne prosessen for å endre. Viss me ikkje får til dette, vil det kunne utfordre vår felles velferd. Den norske modellen er eit svært viktig bidrag for å sikre dette, og eg er glad for at dei tilsette si stemme òg no, gjennom komitéforhandlinga, er sikra. Som ein ser, er det ein samla komité som stiller seg bak tilrådinga. SV har varsla, i eige forslag, at dei stemmer imot § 66 nr. 3. Det kjem representanten frå SV til å gjere greie for sjølv. Elles tek eg opp det forslaget Arbeidarpartiet står bak, og takkar igjen for eit godt samarbeid i ei veldig viktig sak.