Reidar Sandal (Arbeiderpartiet), 2006-12-19:
I nysalderinga av statsbudsjettet for 2006 har Regjeringa ein grundig gjennomgang av endringar i skattar og avgifter som har skjedd i inneverande år. I stor grad er det snakk om auka statlege inntekter i budsjettåret. I St.prp. nr. 31 for 2006-2007 blir det dessutan gjort greie for endringar i inntekter og utgifter på ei rekkje kapittel under Finansdepartementet. I dokumentet blir det dessutan foreslått diverse endringar under Kommunal- og regionaldepartementet. Det gjeld rammetilskot til kommunar, tilbakeføring av tilskot og rammetilskot til fylkeskommunar. Under Landbruks- og matdepartementet blir det fremma forslag på tre område: miljøavgifter i landbruket, totalisatoravgift og aksjar i selskap under Landbruks- og matdepartementet. Når det gjeld Statens pensjonsfond – Utland, fremmar Regjeringa forslag om endringar i overføring til fondet og frå fondet. Det strukturelle, oljekorrigerte underskotet for 2006 har vore anslått til 65,9 milliardar kr. Det går fram av nasjonalbudsjettet 2006, tilleggsproposisjonen for 2006, som blei fremma etter regjeringsskiftet, og revidert nasjonalbudsjett 2006. Bruken av petroleumsinntekter utover forventa realavkastning av Statens pensjonsfond – Utland blei i det sistnemnde dokumentet anslått til 10 milliardar kr, mot 12 milliardar kr i nasjonalbudsjettet 2006 og tilleggsproposisjonen for 2006. Endringa må sjåast i samanheng med veksten i fondskapitalen på slutten av fjoråret. Regjeringa informerte Stortinget tidlegare i haust om endringar i skatteinngangen. Dei samla skattane og avgiftene blir justerte opp med 2,5 milliardar kr både i 2006 og 2007. Den delen av inntektsveksten som kan førast tilbake til konjunkturutviklinga, er halden utanom. For inneverande år går dei auka skatteinntektene på 2,5 milliardar kr til kommunesektoren. Anslaget for det strukturelle, oljekorrigerte underskotet på statsbudsjettet blir følgjeleg halde på same nivå som i nasjonalbudsjettet 2007. Det oljekorrigerte underskotet på statsbudsjettet er redusert med 13,4 milliardar kr sidan Stortinget vedtok budsjettet i fjor haust. Reduksjonen kjem i all hovudsak av auka skatteinntekter frå fastlandsøkonomien. Dersom ein held dagpengar og renter utanom, auka utgiftene med ca. 3,4 milliardar kr frå saldert budsjett til anslaget i nysaldert budsjett. Utgiftene auka med ca. 4,3 milliardar kr som følgje av endringar i løyving i første halvår i år, medan utgiftene er reduserte med ca. 1 milliard kr i forslag fremma for Stortinget i andre halvår. Netto kontantstraum frå petroleumsverksemda i 2006 blir no stipulert til 357,9 milliardar kr. Det er eit stort beløp. Denne summen blir overført til Statens pensjonsfond – Utland. Etter at det oljekorrigerte underskotet på statsbudsjettet er dekt ved ei overføring frå Statens pensjonsfond – Utland, blir det dermed avsett netto 300,5 milliardar kr i fondet i 2006. Renteinntekter og utbytte reknar ein med blir 49 milliardar kr. Det samla overskotet på statsbudsjettet og Statens pensjonsfond – Utland blir dermed anslått til 349,5 milliardar kr. Nysaldert budsjett 2006 viser eit oljekorrigert underskot på 57,4 milliardar kr. Det er 13,4 milliardar kr lågare enn i saldert budsjett 2006. Når ein tek omsyn til forslag i proposisjonen som vi no behandlar, vil inntektene samla auke med 22,2 milliardar kr sidan budsjettet blei vedteke i fjor haust. Då har ein ikkje teke med petroleumsverksemd og lånetransaksjonar. For same periode har utgiftene auka med 8,8 milliardar kr, også her er utgiftene til petroleumsverksemd og lånetransaksjonar haldne utanfor. Regjeringa peikar, naturleg nok, på at nysaldert budsjett vil kunne avvike frå den endelege rekneskapen. Det har samanheng med at ein ikkje kan seie eksakt kor stort det endelege forbruket vil vere på regelstyrte utgiftsordningar og på skatte- og avgiftsinntekter, og kor stort nivået blir på overførte løyvingar frå 2006 til 2007. Innstillinga frå finanskomiteen til nysalderinga av statsbudsjettet for 2006 viser brei tilslutning til alle løyvingsforslaga frå Regjeringa. Framstegspartiet står også i denne saka for ein heilt annan kurs enn resten av det politiske miljøet. Partiet har avvikande forslag på ei rekkje punkt. I innstillinga går Framstegspartiet inn for å halvere meirverdiavgifta på elektrisk kraft og å fjerne forbruksavgifta på elektrisk kraft i perioden 1. november–31. desember i år. Partiet legg dessutan opp til at den gjelda som bompengeselskap har i vegsektoren, skal slettast. Dette forslaget åleine har ein kostnad på 11,6 milliardar kr. Utover dette vil Framstegspartiet redusere gjelda som dei regionale helseføretaka har til staten med 1 milliard kr. Framstegspartiet foreslår berre i den innstillinga som vi no behandlar, å bruke ca. 15 milliardar kr meir enn det dei andre partia i Stortinget går inn for. Om Framstegspartiet sitt opplegg hadde blitt vedteke, ville det utan tvil hatt store negative konsekvensar for økonomien i landet vårt. I innstillinga peikar Framstegspartiet på at skatte- og avgiftsanslaga er auka med vel 12 milliardar kr. Partiet viser til kor mykje ulike skatte- og avgiftssatsar kunne ha vore reduserte dersom inntektsauken hadde vore brukt til reduksjonar i skattar og avgifter. På dette grunnlaget påstår Framstegspartiet at ei rekkje skattar og avgifter som partiet har foreslått redusert, kunne ha vore sette ned utan inntektstap for staten. Som eg har peika på tidlegare i innlegget mitt, kjem oppjusteringa av skatteanslaga i stor grad av veksten i norsk økonomi. Den økonomiske aktiviteten svingar over tid, som vi veit. Inntektene til statsbudsjettet frå skattar og avgifter kan etter kvart bli lågare, slik vi f.eks. opplevde i 2002, i 2003 og i 2004. Regjeringspartia legg stor vekt på at budsjettpolitikken skal vere med på å skape ei stabil utvikling i norsk økonomi, i samsvar med handlingsregelen. Dersom meirinntekter på grunn av betra konjunkturar skulle slå ut i auka utgifter eller lågare skatte- og avgiftssatsar, ville budsjettpolitikken gi ein ekstra stimulans til økonomien i gode tider. Tilsvarande ville budsjettpolitikken vere med på ytterlegare å bremse økonomien i dårlege tider. Lågare skatteinntekter på grunn av dårlegare konjunkturar ville slå ut i høgare skatte- og avgiftssatsar eller i lågare utgifter. Framstegspartiet sin politikk vil altså verke destabiliserande på den økonomiske utviklinga. Konjunktursvingingane blir dermed forsterka. Ei slik linje bryt grunnleggjande med den politiske kursen som regjeringspartia står for. Det største opposisjonspartiet i Stortinget vil ha endringar i skatte- og avgiftssatsane i samsvar med svingingane i konjunkturane. Det vil føre til at skattesystemet blir uføreseieleg. I sin tur vil det vere skadeleg også for dei som skal investere, og som skal drive næringsverksemd i landet vårt. Dei krev nemleg at vi skal ha eit stabilt skatteopplegg. Framstegspartiet si linje, derimot, er eit aktivt bidrag til det motsette. I innstillinga frå finanskomiteen heiter det i ein merknad frå Framstegspartiet at «EU-kommisjonen anbefaler Norge å fase ut engangsavgiften på nye biler ut fra hensynet til fungerende konkurranse». Denne utsegna er direkte ukorrekt. EU-kommisjonen har aldri tilrådd norske styresmakter å fjerne eingongsavgifta. Eg minner om at skatte- og avgiftspolitikken ikkje er ein del av EØS-avtala. Av den grunn kan kommisjonen ikkje gi pålegg eller tilrådingar til Noreg på dette området. Innstillinga som vi no drøftar, har brei tilslutning i finanskomiteen. Det er faktisk berre Framstegspartiet som har avvikande forslag. Ut frå innstillinga kan vi slå fast at det er vesentleg forskjell i økonomisk tenking og pengebruk mellom fleirtalet og mindretalet i finanskomiteen.