Bjørn Lødemel (Høyre), 2010-06-03:
Høgre ser det som positivt at Framstegspartiet føreslår ein gjennomgang av lovverket for bygging av kraftlinjer, deriblant ei drøfting om grensedraging for val av luftspenn kontra jord- eller sjøkabel. Dei har gitt ei god grunngjeving for det her i dag. Høgre har også ved fleire høve hatt liknande framlegg, og det er skuffande å sjå at regjeringa ikkje ønskjer å følgje opp dette. Høgre har bl.a. føreslege ein ny politisk retningslinje for kabling, fagråd for ny teknologi og fortgang i arbeidet med eit europeisk supernett, som vil vere heilt avgjerande for at Noreg kan eksportere fornybar energi. Bygging av kraftlinjer er svært konfliktfylt, og det store engasjementet mot kraftlinjer vi ser over heile landet, burde fått regjeringspartia til å ta inn over seg at dagens regelverk er forelda. Den sterke og aukande motstanden er ein viktig grunn til at viktige utbyggingar stoppar opp. Det er stort behov for ein fullstendig gjennomgang av nettpolitikken, både innanlands og mot Europa. Dersom vi ønskjer at Noreg skal vere ei energistormakt på rein fornybar energi, og at dette skal vere eit satsingsområde i åra som kjem, må vi ha eit nett som er godt tilpassa denne målsettinga. Det har vi ikkje i dag. Kraftlinjer er kontroversielt både når det gjeld 420 kV og lågare spenningar. Mange lokalsamfunn og enkeltpersonar protesterer når store luftspenn kjem nær busetnad og viktige landskapsområde. Dei norske fjordlandskapa er kåra til verdas fremste reisemål, og UNESCO har peika ut nokre av fjordane på Vestlandet til verdsarvområde. Dei planlagde linjene i Hardanger og mellom Ørskog og Fardal får svært negative konsekvensar for miljøet og livskvaliteten til mange innbyggjarar. Høgre meiner at regjeringa sin passivitet og manglande vilje til nytenking er ei svært viktig årsak til at vi står fullstendig i stampe både når det gjeld nettforsterking og vidare utbygging av nettet. Gamaldagse haldningar og forelda retningslinjer for nettpolitikken er katastrofalt for viktig utbygging av nettkapasitet. Eg vil gje nokre konkrete eksempel på forelda tenking når det gjeld nettpolitikk, frå min heimkommune, Hornindal. Ei ny 132 kV-linje gjennom Hornindal skapte mykje motstand bl.a. på grunn av at ho gjekk rett forbi barnehagen. Etter sterkt press frå lokalmiljøet var utbyggjaren villig til å leggje delar av strekninga i jordkabel for å redusere dei negative konsekvensane med luftspenn forbi barnehagen. Trass i at dette ikkje kosta meir enn 2–3 mill. kr, fekk ikkje utbyggjaren løyve til å gjere dette, korkje i NVE eller då saka vart anka til Olje- og energidepartementet. Stivbeinte reglar hindra ei fornuftig løysing. Få år seinare kom det fram planar om ei ny 420 kV-linje gjennom kommunen. Hornindalsvassdraget vart utbygt i 1960-åra og seinare verna i 1970-åra. Då Statnett kom med planar om ei 420 kV-linje gjennom bygda, hadde vernestatusen liten verdi. Dei ulike statlege vernevedtaka er med andre ord på fullstendig kollisjonskurs. I Hardanger ser vi stor motstand mot ei ny 420 kV-linje gjennom eit av dei viktigaste fjordlandskapa på Vestlandet, og det er stor mistillit til statleg byråkrati både når det gjeld utbyggjarar og forvaltningsorgan. I Bergens Tidende blir det vist til at det finst fleire alternativ til nytt luftspenn mellom Sima og Samnanger som manglar fullstendige utgreiingar, og at trusselen om mørklegging av bergensområdet blir brukt som eit hovudargument for å presse fram denne linja. Etter at Statnett vart pressa til å offentleggjere viktig bakgrunnsinformasjon om utbygginga, kjem det også fram at det vil vere positivt å vente til 2015 med å ta endeleg avgjerd om bygging av linja i Hardanger for å få betre oversikt over forbruksutviklinga i området. Dette stiller Statnett og NVE i eit underleg lys, og det gjev mistillit til behandlingsrutinar i slike saker. Når Bergens Tidende og andre hevdar at det er så mange feil og manglar i grunnlaget for avgjerd om utbygging av linjenettet, skapar det stor mistillit, og det hindrar ei rask og effektiv utbygging av straumnettet. Derfor er det svært beklageleg at regjeringa ikkje støttar framlegget om evaluering av regelverket for bygging av kraftlinjer der kabling kan vere eit avbøtande tiltak som gjer at utbygging kan skje raskare. Høgra tek opp framlegget frå Framstegspartiet, Høgre og Kristeleg Folkeparti og vil i tillegg støtte det framlegget som er omdelt i salen – forslag nr. 2, frå Venstre.