Gjermund Hagesæter (Fremskrittspartiet), 2008-06-06:
Eg registrerer her at finanskomiteens leiar, representanten Sandal, bruker skyts mot Framstegspartiet, truleg for å stoppe opprøret i eigne rekkjer som også synest det er urimeleg at bensinavgiftene skal aukast ytterlegare. Det er heilt riktig, som representanten Sandal var inne på, at Framstegspartiet ønskjer lågare bilrelaterte avgifter, både når det gjeld drivstoff, når det gjeld årsavgift, og når det gjeld eingongsavgift. Dette er også forslag som vi fremmar i samband med dei ordinære statsbudsjetta. Vi fremma det i samband med 2008-statsbudsjettet, og eg kan også love at vi skal fremme nye forslag til kutt når statsbudsjettet for 2009 skal behandlast. Men det er ikkje det som er utgangspunktet for denne saka. Det er ikkje slik, som representanten Sandal hevdar, at vi fremmar forslag om avgiftskutt på tilfeldige tidspunkt. Dette er eit forslag som utelukkande viser til at oljeprisen har auka veldig sterkt og no er langt høgare enn det ein gjekk ut frå i statsbudsjettet for 2008. Då statsbudsjettet for 2008 blei vedteke, la ein til grunn at ein skulle ha ein gjennomsnittleg råoljepris på 360 kr pr. fat for 2008. No ligg prisen på ca. 650 kr pr. fat. Som representanten Sandal også var inne på, består pumpeprisen av fire element. Det eine er råoljeprisen, som er variabel, og som har vore sterkt aukande den siste tida. Så har ein bruttoavansen til raffineria, så har ein bruttoavansen til bensinstasjonane, og så har ein avgiftene til staten. Sjølv med dagens pumpeprisnivå stikk staten av med ca. 60 pst. av den pumpeprisen som bilistane betaler for bensin. Då vi vedtok statsbudsjettet for 2008, ville ein altså dersom kalkylen for råoljeprisen og det avgiftsnivået som blei vedteke, hadde halde seg, fått ein pumpepris ut til bilistane på ca. 11 kr for både 95 oktan og diesel. No er prisen 2,50 kr høgare - 13,50 kr. Det er det vi foreslår her, at vi skal redusere bensinavgifta med 2 kr, og pluss moms blir det ein avgiftsreduksjon på til saman 2,50 kr, slik at vi får pumpeprisen ned på det nivået som Stortinget gjekk ut frå i statsbudsjettet for 2008. No var det ei bekymring frå representanten Sandal om inntekter til staten, og om at ein ikkje kan bruke høgare oljeprisar til å stramme inn statsbudsjettet osv. Eg vil minne om at med dagens råoljepris kan staten få eit overskot på 150 milliardar kr meir enn det som i utgangspunktet var budsjettert. Ein kan altså auke overskotet til staten frå 350 milliardar til 500 milliardar kr. Ein reduksjon i den storleiken vi har foreslått, vil koste litt over 3 milliardar kr på halvårsbasis og i underkant av 7 milliardar kr på årsbasis. Likevel vil ein altså ha eit overskot som er 140-150 milliardar kr større enn det ein gjekk ut frå for få månader sidan. Representanten Sandal var også inne på at kostnadene for bilen er dei same uavhengig av kva råoljeprisen er. Det ville vere interessant om vi kunne få desse reknestykka når det gjeld kostnadsanslaga på bilen, korfor bilen kostar akkurat så mykje. Korfor må vi ta inn 50 milliardar kr i bilrelaterte avgifter, mens det berre er 13 milliardar kr som går ut til veg? Så ville det også vere interessant å få vite korfor kostnadene når det gjeld bil, er høgare i Noreg enn dei er i våre naboland. Ein annan ting er at om ein trekkjer inn kva som er kostnadene ved bilhald, må ein også trekkje inn kva som er gevinsten ved bilhald. Vi har jo hatt eit slagord tidlegare: «Uten bilen stopper Norge», spesielt gjeld det Distrikts-Noreg. Det er klart at med den høge auken på drivstoff som vi har sett no, er det spesielt mange innanfor transportnæringa som begynner å få problem. Så dette er eit veldig godt, fornuftig og gjennomtenkt forslag. Det interessante her er jo at det at ei endring i råoljeprisen også bør medføre ei endring i avgiftsnivået på bensin, ikkje er heilt nye tankar. Eg vil gå tilbake til våren 1986, då Willoch-regjeringa styrte landet. Då blei den såkalla «Påskepakken» lagd fram. Vi hadde då den situasjonen at råoljeprisen hadde falle veldig mykje - meir enn ein hadde føresett - noko som medførte at pumpeprisen til bilistane blei lågare enn det ein gjekk ut frå i statsbudsjettet. Eg vil først sitere frå St.prp. nr. 59 for 1985-1986, side 11: «Forslaget kan særlig ses på bakgrunn av at den sterke nedgangen i oljeprisene har bidratt til en sterk nedgang i utsalgsprisene på bensin innenlands.» Så er det vidare eit sitat: «Den foreslåtte avgiftsøkning vil kunne medføre at utsalgsprisene på bensin etter avgiftsøkningen kan komme opp mot tilnærmet samme nivå som i desember i fjor.» Eg vil også ta eit sitat frå Innst. S. nr. 140 for 1985-1986. Der er det ein merknad frå Høgres, Kristeleg Folkepartis og Senterpartiets medlemmer i komiteen. Dette står på side 22 i innstillinga: «Disse medlemmer vil peke på at denne utviklingen har gitt de som bruker bensin en utilsiktet økning i sin kjøpekraft i forhold til de forutsetninger Regjeringen og Stortinget bygget på med fjorårets budsjettbehandling.» Då brukte ein omgrepet «utilsiktet økning» i kjøpekrafta, og det er altså det motsette som er tilfellet her. Ein har fått ein «utilsiktet» reduksjon av kjøpekrafta. Det er dette vi ønskjer å rette opp, då vi meiner det er det fornuftige å gjere, og vi fremjar det forslaget som eg har vist til tidlegare, om å redusere avgiftene for bensin totalt med kr 2,50 frå 1. juli. Det står l. mai i innstillinga. Dette er ein skrivefeil. Det ville nok blitt problematisk å få gjennomført dette - dersom vi skulle fått fleirtal for det - med tilbakebetaling av avgifter til dei som allereie har kjøpt bensin og diesel i mai. I tillegg til dette forslaget har vi eit forslag II, som også leiaren av finanskomiteen var inne på. Det er eit forslag om variabel drivstoffavgift. Dette er altså ikkje noka variabel drivstoffavgift som skal bli justert kvar veke, eller for kvar tiøre. Vi ser for oss at ein skal gå inn og justere når det er store utslag i pumpeprisen. I første omgang fremjar vi forslag om at Regjeringa skal leggje fram ei vurdering av forslaget. No ser det ikkje ut som om forslaget får fleirtal, men dersom ein synest det er så mange negative sider ved dette, synest eg at ein i det minste burde fått utgreidd det og fått lagt det fram for Stortinget. Poenget vårt i denne saka er at vi ønskjer lågare avgifter. Det legg vi fram i vårt alternative statsbudsjett, men i denne saka er det altså ein føresetnad at vi går ned på det som var føresetnaden - ca. 11 kr pr. liter ut til bilistane. Vi synest det er trist at vi ikkje får stortingsfleirtalet med på dette, spesielt med tanke på dei enorme statsinntektene som no kjem inn i pengebingen til Kristin Halvorsen på grunn av den uføresett høge råoljeprisen. Dette har vi absolutt råd til! Eg vil avslutte med på nytt å fremje dei to forslaga i innstillinga, frå Framstegspartiet.