Gunn Berit Gjerde (Venstre), 2006-04-25:
Det må ikkje vere tvil om at Venstre vil vere med i debatten om regionalisering og oppgåvefordeling. Vi er gjerne med i alle debattar, og vi har aldri signalisert at vi vil vere med på eit opplegg utan eit tredje nivå. Etter Venstre si meining må fokus vere på lokaldemokratiet. Vi er for at avgjerslene skal takast på lågast mogleg nivå, slik som mange andre har sagt her i salen. Det skal verte veldig spennande å sjå kor mange oppgåver det statlege nivået er villig til å gje frå seg til både det regionale nivået og det kommunale nivået. Eg trur at litt av bøygen kanskje ligg der, at ein gjerne vil halde oppe mest mogleg i Oslo. Eg synest at det som er kome frå Kristeleg Folkeparti i denne debatten, er tvitydig. Dei seier på den eine sida at dei vil ha ei geografisk inndeling, og på den andre sida at oppgåvene sjølvsagt må definerast først – eller ved sida av, eg har ikkje det heilt klårt for meg. Men eg synest det er vanskeleg når Kristeleg Folkeparti gjev inntrykk av at dei allereie har bestemt korleis den geografiske inndelinga skal vere – sjølv om det var sagt at dei ikkje hadde avgjort det – og til og med bestemt at Møre og Romsdal skal tilhøyre Vestlandet, og så får Kristiansund gjere som dei vil. For Venstre er det like viktig i denne debatten å tenkje over kva styringsform ein skal ha på det regionale nivået. Som representanten Bjørn Jacobsen viste til, og som vi kjenner til frå før, har Møre og Romsdal gjort eit forsøk med einskapsfylke. Det som har vore hovudargumentet mot det regionale nivået, er jo at det ikkje har hatt legitimitet i folket. Folket har på ein måte teke avstand frå fylkeskommunen, dei har ikkje heilt forstått kva ein styrer med, og det har vore for fjernt. Og etter mi erfaring på lokalplanet, og også som ordførar, hadde eg ofte problem med å sortere mellom kva som er fylkeskommunen, og kva som er Fylkesmannen. I det forsøket som er sett i gang, der fylkesmannsembetet er slått saman med fylkeskommunen til eit einskapsfylke, har kommunane og andre – privatpersonar og næringslivet – ein kanal inn til dette regionale nivået og ein kanal ut igjen. Det verkar for meg veldig fornuftig. Og det verkar veldig fornuftig at det er demokratiet og dei folkevalde som har fått større makt i dette opplegget. Eg vil så sterkt eg kan oppmode statsråden til å sjå nøye på det einskapsfylkeforsøket som vi no får veldig gode tilbakemeldingar på, både frå kommunane og frå andre – privatpersonar og næringslivet – som skal halde seg til det regionale nivået. Det er også vorte rydda litt opp i folk sine hovud, trur eg, for veldig ofte var det Fylkesmannen sine avgjersler som folk flest rista på hovudet av, og som fylkeskommunen ofte fekk skulda for. Venstre er i motsetnad til Kristeleg Folkeparti einig med statsråd Åslaug Haga, Regjeringa og regjeringspartia i at vi må få avklart oppgåvene først. Eg vil også ut frå Venstre sitt standpunkt håpe at dei oppgåvene som skal fordelast, vert mange og viktige, slik at både kommunestyra og dei regionale styra kan få auka betyding, anten dei vert kalla fylke eller noko anna regionalt. Men vitsen med denne debatten og denne endringa må vere at vi både får til ei meir fornuftig fordeling og får til eit sterkare folkeleg demokrati.