Hadia Tajik (Arbeiderpartiet), 2020-03-19:
Eg vil takka alle partia for samarbeidet gjennom det som har vore ei ganske uvanleg tid og ganske uvanlege dagar. Landet vårt er i ein ekstrem og krevjande situasjon, og då påkallar det òg at me gjer det me kan for å stå saman om dei tinga som me klarar å stå saman om. Eg opplever at i arbeidet komiteen har hatt, har me klart å samla oss om nettopp dei viktigaste tinga. Eg opplevde i går kveld, på vegen heim, å treffa ein mann som stod midt oppe i situasjonen akkurat no, ein drosjesjåfør som fortalde at han hadde vore redd for å jobba dei siste dagane. Han var redd for å verta smitta og redd for å verta sjuk. No hadde han nådd det punktet at viss han ikkje gjekk tilbake på jobben, kom han ikkje til å ha inntekt til å betala husleiga si. Då begynte han å køyra drosje igjen, sjølv om han var redd. Den historia han fortel, trur eg dessverre at det er ganske mange som har kjent på – uroa og frykta for korleis kvardagen er, for helsa, for familien, for inntekta. Arbeidarpartiet vil gjerne vera med på å tryggja det. Eg vil gjerne trekkja fram særleg tre ting frå det arbeidet me har gjort gjennom dei siste dagane. Det eine er at det no er tverrpolitisk einigheit om at fyrstelinja som handterer denne krisa – i helsevesenet, i kommunane, i Nav – må få dei midlane dei treng. Dei står overfor ein heilt ekstrem situasjon, og då må det ikkje stå på pengane. Alt det dei gjer for å redda liv og helse og førebyggja smitte, har så stor betyding for samfunnet vårt at dei skal vita at dei har oss alle i ryggen. Barn som går heim til ein heim som ikkje er trygg, skal vita det same: at fellesskapet står opp for dei. Når landet vårt no opplever at barnehagar, skular og SFO er stengde, og at barn i lengre periodar er i karantene, er det òg eit ansvar for fellesskapet å følgja dei barna opp, sørgja for at det er vaksenpersonar til stades som oppsøkjer dei og sikrar kvardagen og tryggleiken deira – anten det er gjennom barnevern, gjennom krisesenter, gjennom skule eller gjennom dei etablerte institusjonane me har. Men det må òg regjeringa gjennom verkemidla sine bidra til. Det andre eg vil trekkja fram, er at me no tek i bruk kraftigare lut for å redda dei bedriftene og bransjane som opplever at dei står på randa av konkurs. Me er inne på verkemiddel som låneordningar og garantiordningar. Der forstår me at regjeringa kjem med meir i morgon, og det ser me òg fram til å behandla. Det viktigaste og mest kraftfulle verkemiddelet overfor bransjane og bedriftene er redusert arbeidsgjevaravgift for dei neste to månadene. Det åleine utgjer milliardbeløp og har stor betyding for økonomien til bedriftene. Det å setja ned arbeidsgjevaravgifta for ein kort periode er svært verknadsfullt, og det er eit viktig svar til dei bedriftene som i dag strever med å betala rekningane sine. Dei er viktige for landet vårt, og det at dei har tilsette, er òg så viktig at me vil bruka det verkemiddelet målretta overfor dei bedriftene som òg bidreg til at dei tilsette har ein jobb å gå til òg i framtida. Det tredje og siste som eg ønskjer å trekkja fram, er eit område der Arbeidarpartiet ønskte å gå litt lenger, og det handlar om å setja grenser for utbyte hos dei selskapa som i dag kjem til å ta imot kraftigare verkemiddel, lån og statlege garantiar, altså store summar av fellesskapet sine pengar. Det er viktig for oss at når pengane til fellesskapet vert brukte for å redda selskapa, skal dei pengane ikkje gå til personleg vinning, dei skal gjera at selskapa skal overleva. Det at det er ei ekstraordinær tid, betyr ikkje at ein skal ha ekstraordinære utbyte, og me kan ikkje ha eit system der ein endar med at underskot er noko fellesskapet ber, medan overskot berre går i private lommer. Me kan ikkje sosialisera tap og privatisera gevinst. Då svekkjer ein tilliten til systemet. Med desse innleiande merknadene takkar eg igjen for det gode samarbeidet, og eg håpar at me på vegen vidare – òg når dei neste proposisjonane skal behandlast, kan ha eit tillitsfullt samarbeid mellom partia. Eg trur at nettopp det, korleis ei krise vert handtert i startfasen, òg definerer korleis me kjem oss gjennom ho.