Erling Sande (Senterpartiet), 2009-12-01:
Petroleumsnæringa er ei stor og viktig næring for landet, som fleire har vore inne på. Ikkje berre bidreg aktiviteten til fellesskapet med store midlar gjennom skatt, avgift og direkte eigarskap, men han skaper tusenvis av arbeidsplassar rundt om i landet vårt. Derfor er tema for debatten viktig. Regjeringa har, som statsråden har vore inne på, sett i verk ei rekkje tiltak for å sikre næringa mot negative verknader av finanskrisa – det vere seg styrking av Eksportfinans og GIEK for å sikre dei gode garantiordningane som sikrar ei næring som i høgste grad er eksportretta, det vere seg permisjonsordningar, som sikrar moglegheita for å halde på kompetanse, eller det vere seg ordningane gjennom Innovasjon Norge og viktig FoU-aktivitet, som òg er med på å gjere næringa meir robust. Dette har statsråden vore inne på, og også representanten Eirin Kristin Sund belyste dette på ein god måte, så eg skal nytte høvet til å bruke litt tid på eit nært tema. Det er rett at det er viktig at vi som styresmakter er observante på den viktige rolla næringa har for å skape aktivitet og ringverknader lokalt, men det er òg særs viktig at næringa er seg sitt ansvar bevisst i høve til at denne type aktivitet, altså utvinning av naturressursar, skal føre til aktivitet og ringverknader lokalt. Det er på denne bakgrunnen at Regjeringa i den nye regjeringserklæringa understrekar – og ikkje berre understrekar, men styrkjer – formuleringane om at næringa aktivt skal nytte basestrukturen langsmed kysten ved utvinning av olje og gass. Grunnen til at eg tek opp dette er at det tidvis synest å eksistere ei innstilling hjå enkelte aktørar i næringa som går ut på at det er vanskeleg – ja, nærast umogleg – å byggje kompetansemiljø og driftsorganisasjonar utanfor dei store byane. Det stemmer ikkje. Tvert om er det mogleg å byggje kompetansemiljø i basebyane langs heile kysten og å gjere det i langt større grad enn i dag. Eg håper det kan skje, ikkje berre fordi at den raud-grøne regjeringa stiller krav om det, men at selskapa ser verdien av å byggje viktig kompetanse rundt om i heile landet. Ikkje minst er det viktig for legitimiteten til næringa, slik at det å skape arbeidsplassar rundt om i landet gir seg det utslaget at politikarar, kommunar, fylke og arbeidstakarar blir opptekne av den aktiviteten næringa står for, og på den måten kan få nødvendig merksemd kring næringa både i gode og i litt meir vanskelege tider. Så er det slik at interpellanten sitt parti brukte si makt i regjering til å svekkje desse vilkåra for å skape den kompetansen og arbeidsplassane rundt om i landet som ho i dag viser til, og det kunne vere artig å høyre om interpellanten står ved Høgre sitt syn om at ein skal svekkje desse krava, eller om ein er einig med den raud-grøne regjeringa i at desse krava er viktige å stille i høve til næringa. Så sleppte interpellanten katta delvis ut av sekken i forhold til kva denne debatten handlar om, for det er altså ikkje ein debatt der interpellanten er usamd i dei tiltaka som Regjeringa har gjort for å møte finanskrisa. Ein er heller ikkje usamd i den framdrifta ein har i petroleumspolitikken gjennom ordinære konsesjonsrundar og TFO. Men dette handlar i stor grad om Lofoten og Vesterålen, som interpellanten òg tematiserte i sitt innlegg. I denne saka er Senterpartiet sitt standpunkt veldig klart. Vi meiner at det er feil å opne desse viktige og kanskje mest sårbare havområda, om ein ser på fiskeressursane, for petroleumsverksemd. Det er ikkje slik at vi kan rydde opp i en global finanskrise ved å setje på spel viktige naturressursar. Derfor er vi kritiske til å opne desse områda. Om Høgre fekk gjennomslag for sitt syn om å opne desse områda for petroleumsverksemd, ville den aktiviteten som kom som følgje av det, likevel liggje langt fram i tid og ikkje på nokon måte vere ei løysing på dagens finanskrise. Derfor må fokuset vere framover, ikkje berre korleis ein kan styrkje næringa no i ein kritisk fase, men òg å sjå på kva næringa kan utvikle seg til framover. Det er heilt klart at den framtidige energipolitikken og potensialet i fornybar energi også vil vere viktig for denne næringa fordi denne næringa sit på ein svært viktig kompetanse, offshorekunnskap, som vil vere viktig når ein skal gå frå det fossile til det fornybare energisamfunnet, der energiproduksjonen til havs kjem til å vere ein viktig del av løysinga.