Olaf Gjedrem (Kristelig Folkeparti), 2003-06-18:
Den saka som me har til handsaming her i dag, er forlenginga av ei spesiell sak som blei aktualisert gjennom Oslo kommunes planlagde sal av aksjane sine i energiselskapet Hafslund ASA. I førre veke fekk me første episode, då fleirtalet på Stortinget heilt utan lovteknisk førearbeid og utan legalitetskontroll vedtok ei endring med uviss verknad i konkurranselovgjevinga. I denne episoden av serien, som me kan kalla Lex Hafslund, er det Arbeidarpartiet som fremjar fem forslag som har vore gjenstand for omfattande debatt, og som i seg sjølv stiller oss overfor utfordringar av heilt andre dimensjonar enn Oslo kommune sitt eventuelle sal av eigardelen sin i Hafslund. På den eine sida er det lovverket. Den endringa som blei gjord sist veke, har som føresetnad at me har eit velfungerande overføringssystem til dei nordiske landa. Det har me ikkje enno. I periodar er det flaskehalsar som gjer at omsetnaden av elektrisitet møter hindringar. Men så til representanten Hedstrøms siste innlegg, der han påstod at me har fri konkurranse i Noreg. På grunn av at me har liten alternativ kapasitet når det gjeld konkurrerande energi på den norske markneden, er det ikkje fri konkurranse i Noreg i dag. Det er ein veldig viktig føresetnad. Å innskrenka konkurransen i denne situasjonen vil gå ut over kundane og gje dyrare elektrisitetsprisar. Dette bekymrar tydelegvis ikkje fleirtalet på Stortinget. Konkurransetilsynet påla som kjent Statkraft å selja seg ut av tre kraftproduksjonsselskap etter at Statkraft kjøpte seg opp i Agder Energi, i sterk konkurranse med ein annan norsk regional energiaktør, Lyse Energi, som etter mi vurdering burde ha fått anledning til å utvikla seg som ein sterk regional aktør i konkurranse med Statkraft. På den andre sida verkar det som om fleire av forslaga frå Arbeidarpartiet ikkje har som mål å halda Hafslund på norske hender, men å gjera Statkraft større og sterkare på den innanlandske marknaden enn dei allereie er. Dette gjeld både forslaget om å tilføra meir eigenkapital til Statkraft, å forlengja fristen for nedsal i Hedmark Energi og Trondheim Energiverk og endringa i konkurranselovgjevinga som eg tidlegare har referert til. Det er freistande å spørja om forslagsstillarane verkeleg meiner at Statkraft skal bli ein endå sterkare innanlandsaktør, gjeve at føremålet med forslaget er å hindra at Hafslund hamnar på finske hender. Korleis vil ein då laga eit opplegg som openbert favoriserer Statkraft? Me veit jo f.eks. at det er tre andre nasjonale interessentar inne i biletet som kjøparar av kraftproduksjonsdelen i Hafslund. Eg meiner det ville vera klargjerande dersom fleirtalet i komiteen avklara om det var ei styrking av Statkraft, eller om det var nasjonal eigarskap som var føremålet med dette forslaget. Det hadde òg vore interessant å få vita kva dei ulike partia som i dag støttar forslaget frå Arbeidarpartiet, kvar for seg meiner om Statkrafts rolle på energisektoren. Eg er dessverre redd for at me ikkje får noko svar på dette i dagens debatt. Me veit at Statkraft har levert ein søknad om å få tilført meir eigenkapital. Me vil lata departementet taka den tida det treng for å avklara dei nødvendige forholda for å handtera søknaden frå Statkraft når det gjeld dette, om kapitaltilførsel er aktuelt, og eventuelle vilkår for bruken av denne kapitalen, innanlands eller utanlands. Kristeleg Folkeparti er interessert i ein størst mogleg grad av nasjonal kontroll over kraftproduksjonen, men me ser det ikkje som noko hovudpoeng at Statkraft skal bli så mykje større enn dei er i dag innanlands. Nasjonal eigarskap blir ikkje sikra gjennom lovendringar og ikkje utgreidde forslag som nærast blir vedtekne over bordet, men gjennom eit breitt politisk samarbeid for å skapa rammevilkår som gjer den norske kraftsektoren interessant for norske investorar. Me er gjerne med på ein slik prosess, men panikklovgjeving har aldri skapt rammevilkår som skapar ei slik interesse, snarare tvert imot.