Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2003-04-29:
Senterpartiet har eit sterkt engasjement for å ta vare på viktige fellesverdiar i samfunnet vårt. Vi er djupt urolege over den forverringa i kommuneøkonomien som Bondevik II-regjeringa har gjennomført ved hjelp av Framstegspartiet. Ein god og gratis skule, ei omsorg der den enkelte blir møtt med respekt og verdigheit, lèt seg med dagens økonomiske rammer faktisk ikkje realisera i alle kommunar. I vinter har det kome talrike eksempel på at stramme kommunerammer har fått følgjer for det lokale kyrkjearbeidet. Det gjeld både vedlikehald og drift. Eg vil understreka behovet for ein heilskapleg gjennomgang av økonomien til Kyrkja og òg av behovet for å få på plass eit konkret, større statleg medansvar. Det gjeld både vedlikehald og drift. Kyrkjerådet har uttalt seg heilt klårt når det gjeld bekymring for situasjonen. Kirkens Arbeidsgiverorganisasjon har gjort eit svært grundig arbeid for å få fram den lokale oversikta. Teknisk berekningsutval fortel om eit auka underskot på 4 milliardar kr i kommunesektoren i løpet av to år, og eit driftsresultat på 0,4 pst. i 2002 mot 3 pst. i gjennomsnitt for 1990-talet. Alle medlemmene av kommunalkomiteen veit at kommunane har hatt ekstraordinære pensjonsutgifter som ikkje er kompenserte. Vi veit at KS bad om 6 milliardar kr i forhold til opplegget frå Regjeringa for 2003. I lys av dei tala burde faktisk ikkje undersøkinga til Kyrkja sin arbeidsgivarorganisasjon koma som ei overrasking på nokon. Når 385 av 434 fellesråd fortel at 19 pst. har gjennomført nedbemanning og 24 pst. førebur det same, at 36 pst. førebur eller har gjennomført nedlegging av aktivitet, og at vedlikehaldet på kyrkjene er redusert, så veit vi at dette har lokale følgjer, både for ungdomsarbeidet og anna viktig førebyggjande arbeid, og det har følgjer i forhold til klenodie dersom vedlikehaldet minkar. Det burde ringja bjøller i oss alle, og det har gjort det hos fleire. Det har vore spørsmål i Stortingets spørjetime, det har vi i Senterpartiet og andre stått for, og både kyrkjeministeren og kommunalministeren har kommentert situasjonen. Arbeidarpartiet har teke eit konkret initiativ. Dei har rekt ut ei hand i form av eit forslag, dei har fått brakt på det reine at dersom Kristeleg Folkeparti, som tradisjonelt har vore spesielt oppteke av økonomien til Kyrkja, vil, er det fleirtal i Stortinget for ein kommuneøkonomi som inneber ei styrking også når det gjeld Kyrkja sin økonomi. Vi er då i ein underleg situasjon, for vi opplever at saksordføraren i innstillinga fører ein prosedyre om kven som har skulda så langt. Det ein får ei kjensle av, er meir ei ansvarsfråskriving i forhold til fortida enn det ansvaret som Kristeleg Folkeparti og Høgre no har i regjering. Statsråd Svarstad Haugland har oversikt over situasjonen. Prisverdig nok har Regjeringa teke initiativ til møte med Kyrkjerådet både når det gjeld dagens situasjon og framtida. Men no hadde dei altså hatt mogleheita til ein felles framstøyt i revidert budsjett for å styrkja kommuneøkonomien. Saksordføraren har i dag uttrykt store forventingar til kommuneproposisjonen. I lys av landsmøtet til Høgre kan ikkje Senterpartiet dela desse forventingane, men det står att å sjå. Lat oss no håpa at vi får ein kommuneproposisjon som styrkjer kommunane generelt, og som òg gir rom for dei styrkingane av kyrkjeøkonomien som dagens rammer dessverre ikkje gir rom for.