Olaf Gjedrem (Kristelig Folkeparti), 2002-10-10:
Trontaledebatten har så langt understreka det som er spesielt for norsk økonomi, og dermed norsk politikk, nemleg oljefondet. Noreg har ikkje statsgjeld. Her skil me oss frå nesten alle land i verda. Det viktigaste spørsmålet no er om me har rygg til å bera desse gode tidene, eller om me lèt oss freista til å bruka meir enn dei 30 milliardar kr av oljefondet som Regjeringa føreslår at me skal bruka neste år, og som er det same som avkastninga av oljefondet. For Kristeleg Folkeparti er det viktig at budsjettet er ansvarleg, rimeleg stramt og tilpassa situasjonen i økonomien. Budsjettet som Regjeringa har lagt fram, vil dempa presset på renta og kronekursen. Dette er god næringspolitikk. Og det er god distriktspolitikk. Det er dette næringslivet ber om, og det er ein fordel for innbyggjarane i landet. Det konkurranseutsette næringslivet ligg for ein stor del i Distrikts-Noreg, og me ynskjer ikkje at arbeidsplassane her vert lagde ned eller flagga ut. Då må me ikkje pøsa ut pengar i økonomien, for det vil føra til at renta og kronekursen går vidare opp og vanskeleggjer situasjonen for desse bedriftene. Har me rygg til å bera dei gode tidene, eller tek me ut for mykje i løn? Lønsauken i Noreg vil i år igjen ende opp fleire prosent høgare enn i dei landa som me konkurrerer med. Slik har det vore kvart år dei siste fem åra. Denne faktoren åleine har forverra konkurransekrafta for konkurranseutsett industri i Noreg med 14 pst. etter 1996. Ei slik lønsutvikling kan norsk næringsliv ikkje leva med i lengda, varene vert for dyre. Eg er difor glad for det initiativet som statsministeren har teke overfor partane i arbeidslivet, med sikte på å få til ei form for inntektspolitisk samarbeid. Eg håpar at dette initiativet lykkast. Eit slikt samarbeid vil landet vera tent med, og det vil auka moglegheitene for at renta kan gå ned, slik at lønsauken ikkje går med til å dekkja auka renteutgifter for dei private hushaldningane. Eg vil òg minna om at dersom sjukefråværet neste år i det minste hadde halde seg på det nivået som fråværet er på i år, ville me hatt fleire milliardar meir å bruka på statsbudsjettet for 2003. Avtalen om eit inkluderande arbeidsliv må følgjast opp av partane, slik at det samla sjukefråværet kjem ned og utstøytinga frå arbeidslivet vert redusert. Regjeringa føreslår over 200 nye stillingar i Aetat, og talet på kvalifiseringsplassar for arbeidslause passerer 30 000 for fyrste gong neste år, så her er det ei satsing for å hjelpa arbeidslause inn i fast og stabilt arbeid. Distriktspolitikken er viktig for Kristeleg Folkeparti. Det veit alle i denne salen. Det er vel òg grunnen til at me i fjor haust og i vår opplevde omfattande angrep på Regjeringa sin distriktspolitikk. Eg opplevde for min del at denne kritikken var overdriven og taktisk motivert. Det såg ut til at målet fyrst og fremst var å ramma Kristeleg Folkeparti negativt. Eg merkar meg at denne kritikken no har stilna, og at forsøka på å forteikna Kristeleg Folkeparti har flytta til andre politikkfelt, der opposisjonen i denne debatten spesielt prøver å trekkja i tvil vår kamp mot fattigdom i Noreg og internasjonalt. Det distriktspolitiske engasjementet til Kristeleg Folkeparti står uansett fast. Folk skal kunna halda fram med å bu og arbeida i alle delar av landet. Kristeleg Folkeparti arbeider, i regjering og storting, for å få fleirtal for gode løysingar i distriktspolitikken. Difor har me i lag med SV vorte einige om å oppretta eit fond for næringslivet i næringssvake distrikt på 1 milliard kr, som me i statsbudsjettet føreslår å setja av 500 mill. kr til. Me har fremja forslag om å fjerna investeringsavgifta og redusera skatte- og avgiftsbyrda for næringslivet, og ikkje minst har me sikra at det vert ført ein balansert og distriktsvenleg landbrukspolitikk. Landbruksoppgjeret i år vart betre enn på fleire år og førte til ein reell inntektsauke for heiltidsbonden. Det er eit viktig resultat for distrikta, og det er eit resultat av at Kristeleg Folkeparti er med i regjering. Kristeleg Folkeparti er eit næringsvenleg parti og eit distriktsvenleg parti. Det er eg stolt av.