Kjersti Toppe (Senterpartiet), 2016-05-26:
Eg vil takka interpellanten for å setja søkjelyset på tilbodet til dei fødande bymammaene. Det var den same bekymringa som var grunnlaget for representantforslaget frå Senterpartiet, som vart behandla i denne salen i vinter, da vi fremja forslag om nettopp å styrkja kvaliteten og kapasiteten ved kvinneklinikkane og innføra rammefinansiering av tilbodet. Forslaget vart nedstemt av Venstre og regjeringspartia. I 2010 kom det kvalitetskrav for dei ulike fødetilboda, og for kvinneklinikkane gjeld at alle fødande i aktiv fase av fødselen skal ha jordmor hos seg, og det skal vera bemanning som sikrar forsvarleg overvaking og behandling. Eg meiner at vi veit nok til å tru at desse kvalitetskrava vert brotne kvar einaste dag der ute. Viss eit tilsvarande kvalitetskrav vart brote så systematisk i dei små fødeavdelingane, hadde dei vorte nedlagde på dagen. I Aftenposten den 16. juli 2015 stod det at det var sprengd kapasitet ved alle fødeavdelingane i Stor-Oslo, inkludert Ahus og Bærum, og at dei fødande måtte krangla seg til ein fødeplass. I Bergens Tidende den 21. september i fjor stod det at jordmødrer ved Kvinneklinikken ved Haukeland sjukehus åtvarar mot eit uforsvarlig tilbod på Kvinneklinikken på grunn av stramt budsjett og stengte fødestover i helgene. Det gjekk så langt at leiaren i Jordmorforbundet i Hordaland åtvara fødande mot å føda i helgane. I Aftenposten den 17. juli i fjor stod det om ei kartlegging som Jordmorforbundet hadde gjort blant medlemene sine. Det var ein ganske alvorleg informasjon som kom ut derifrå. Halvparten av jordmødrene opplever at dei ikkje får overvaka dei fødande kvinnene tilstrekkeleg. Ei av fire jordmødrer seier at dei må avvise kvinner som er i aktiv fødsel frå fødeavdelinga, og at det sjeldan er nok jordmødrer til å følgja opp barselkvinner individuelt. Dårleg og knapp fødselsomsorg fører òg til dårleg barselomsorg, fordi helseføretaka prioriterer dei knappe midlane til fødetilbodet, og det går kanskje verst ut over barseltilbodet. Eg høyrer at det i debatten vert sagt at ein har mykje å læra av Kvinneklinikken i Bergen – om det omtalte Rede. Det er sikkert eit veldig bra tilbod, men det må òg seiast i denne salen, når det vert vist så mykje til Kvinneklinikken i Bergen, at i desse dagane held fylkeslegen i Hordaland på med ei tilsynssak som er oppretta nettopp mot Kvinneklinikken etter bekymringsmeldingar frå dei tilsette på grunn av den pressa bemanningssituasjonen – om det kan vera eit forsvarleg tilbod. I Bergens Tidende den 24. mai i år står det at Kvinneklinikken no skal avvikla ordninga med jordmor heim i heile sommar på grunn av budsjettsituasjonen, utan at ein skal styrkja barseltilbodet tilsvarande. Eg er veldig bekymra for dette. Fødetilbodet som vi diskuterer, er avhengig av at det er god og tilstrekkeleg økonomi. Fødetilbodet er ikkje rammefinansiert, det er 50 pst. innsatsstyrt finansiert. Vi har levert forslag om at det må rammefinansierast og synest det er ulogisk at ein fødsel skal vera aktivitetsbasert finansiert. Det alvorlege er at i dagens finansieringssystem vert komplikasjonar premierte, medan det å sikra ein god jordmorfagleg kompetanse får null ekstra kroner. Eg har eitt eksempel: Dersom ei kvinne blør 500 ml i samband med ein fødsel, får fødeavdelinga – på grunn av DRG-kodesystemet – 5 000 kr ekstra. Dette er eit system som må endrast. Vi har levert forslag om det, men vi har ikkje fått fleirtal for det enno. Om transportfødslar må eg berre seia at det som vert sagt om at kvinnene ikkje vert avviste, og at dette berre er på grunn av at det skjer hurtige fødslar, er ikkje ein realitet.