Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2004-05-14:
Tomme lokale til tidlegare fiskeforedlingsbedrifter i Mehamn, i Båtsfjord, i Vardø – det kjendest absurd då komiteen var på si reis i vinter. Det kjendest absurd at denne landsdelen skal ha å gjera med ein næringsminister som forfektar næringsnøytralitet, og ein fiskeriminister som meiner at marknaden skal rå. Det er nødvendig med ein ny fiskeripolitikk, auka lokal ressursutnytting, leveringsplikt, regionale kvotar, tilgjengeleg risikokapital. Det er ikkje daglegdags at ein fylkesmann slår alarm. Det er gjort i Finnmark. Senterpartiet står saman med Arbeidarpartiet og SV om å føreslå ein statleg aksjonsplan for næringsverksemd i fiskerikommunane i tiltakssona. Tiltakssona for Nord-Troms og Finnmark er den kraftigaste distriktspolitiske innsatsen staten har gjennomført i noko område av landet. Det har vore heilt nødvendig. Dette området har heilt spesielle utfordringar når det gjeld befolkningstettleik, klimatiske forhold og store avstandar. Møreforsking konkluderer med at innsatsen i tiltakssona bør styrkjast, ut frå at ein ser ei demografisk utvikling som vil gjera det vanskeleg å oppretthalda busetjinga. Senterpartiet står for ein heilt annan og ein meir offensiv distriktspolitikk enn det Regjeringa legg opp til. Dessverre har Regjeringa med støtte frå Framstegspartiet svekt dei distriktspolitiske målsetjingane gjennom endra busetjingsmål og ikkje minst gjennom ei kraftig nedbygging av dei distrikts- og næringspolitiske verkemidla. Møreforsking tek til orde for nettopp ei styrking av selektive, innovasjonsretta næringsverkemiddel. Troms og Finnmark fylkeskommunar har begge komme med viktige innspel til komiteen sitt arbeid. I Senterpartiet finn vi ingen grunn til å overprøva dei forslaga som det her vert bedt om. Vi meiner det trengst ei betydeleg forsterking. Det bør leggjast vekt på både ein ny fiskeripolitikk og å sikra behovet for risikovillig kapital i samband med næringsutvikling. Vi ynskjer momsfritak for samisk duodji. Vi ynskjer ei prisregulering og ei styrking av dei personretta verkemidla. Vi vil utvida ordninga med nedskriving av studiegjeld, men vi synest faktisk òg at vi bør sjå på både ei prisregulering av barnetrygda, ei indeksregulering av botnfrådraget for finnmarksskatten og ei gjeninnføring av stipendet for bortebuande elevar. Senterpartiet vil òg vidareføra lønnstilskotet til førskulelærarar, og vi vil vidareføra ordninga med lønnstillegg for lærarar. Vi vil òg vidareføre ordninga med faglege og pedagogiske styrkingstiltak. Så er det slik at ei positiv utvikling i tiltakssona er avhengig av ein ny politisk kurs for Noreg. Ikkje minst er det viktig å prioritera ei styrkt infrastrukturutbygging – veg, fly, hamner, breiband – ein styrkt og samordna regionalpolitikk, ein forsterka næringspolitisk innsats og ein styrkt kommuneøkonomi. Ein av dei største feila til denne regjeringa er den mistenkjeleggjeringa ho står for i høve til offentleg sektor og den betydninga den har, ikkje minst når det gjeld kommunane og fylkeskommunane si rolle. Finnmark fylkeskommune og Troms fylkeskommune, begge to, er i praksis regionale utviklingsaktørar. Det kan ikkje vera vanskeleg å skjøna at òg kommunane er spesielt sårbare i tiltakssona, for det er heilt nødvendig at dei har midlar, ikkje berre til skule, til omsorg og til kultur, men faktisk òg til den aktøren som dei skal vera når det gjeld næringsutvikling. Det er mange som no har store forventningar til fleire arbeidsplassar innanfor olje- og gassindustrien. I Senterpartiet har vi meint at det var viktig å venta til den heilskaplege forvaltningsplanen låg føre, før det kunne takast beslutningar om auka petroleumsaktivitet. Så synest vi at det er ganske pinleg at ikkje staten så langt har sørgt for ei statleg finansiering av Barentssekretariatet. Med dei moglegheitene som ligg der, må det vera ei prioritert oppgåve. Heilt til slutt tek eg opp Senterpartiet sine forslag.