Jon Lilletun (Kristelig Folkeparti), 2005-11-25:
Til liks med dei talarane som har hatt ordet før meg, vil eg gje honnør til representanten Høglund for interpellasjonen og den breidd som interpellasjonen har. Kristeleg Folkeparti ser med uro på situasjonen i Midtausten og i Iran spesielt. Den regionale stabiliteten er forverra, og valden aukar. Parlamentsvalet i Iran i 2004 førte til ein markant tilbakegang for dei reformvenlege kreftene. Det er ei alminneleg oppfatning at det er den religiøse leiinga, med Khamanei og Vaktarrådet, som utgjer det eigentlege maktsentrumet i dag, noko elles òg nobelprisvinnar Ebadi faktisk streka under då ho var i Noreg og hadde møte med utanrikskomiteen i samband med at ho fekk fredsprisen. Sjølv då sa ho at det var Vaktarrådet som hadde det endelege ordet i saker som angjekk kvinner, som angjekk religionsfridom, og som angjekk menneskerettar. Men med valet av den konservative Ahmadinejad til president i år går den demokratiske utviklinga i Iran i ei ytterlegare negativ retning. Presidenten forsterka den regionale spenninga med utsegna om at Israel må verte viska ut av kartet. Det er ei svært alvorleg ytring frå leiinga i eit land som er medlem av FN. Vi har òg døme på at iransk TV manar til utsletting av Israel, den 28. oktober i år. Vi gjer klokt i å ikkje undervurdere desse utsegnene og haldningane, særleg frå eit land som ikkje samarbeider om atomprogram, og som allereie i dag er ein sterk maktfaktor i området. Og det er eit spørsmål om ikkje ei slik sak – når eit land som er medlem av FN, truar med utsletting av eit anna land som er medlem av FN – er ei sak for Tryggingsrådet. Det er vidare svært alvorleg å registrere fråvær av sivile politiske og religiøse rettar i Iran og korleis styresmaktene behandlar si eiga befolkning. Dødsdomen mot Leyla Mafi vekte sterke reaksjonar internasjonalt. I Noreg aksjonerte meir enn 19 000 mot dommen. Mafi er utviklingshemma og vart valdteken og tvinga til prostitusjon som barn. Ho fekk barn då ho var 9 år, og då ho var 14 år, og vart begge gongene dømd til 100 piskeslag for prostitusjon. Det er dramatisk å sjå korleis eit samfunn først kan tvinge ei jente til prostitusjon og så etterpå straffe i forhold til konsekvensane av det. Liksom representanten Nybakk vil eg seie meg glad for at dødsdommen vart endra, men straffa er framleis urimeleg. Spørsmålet er om det går an å overleve straffa. Eg er òg svært uroa over at det skjer så mange grove brot på menneskerettane i Iran, særleg mot kvinner og born, og eg er samd med representantane Elvik og Nybakk i at vi på dagen gjerne kan ha spesielt kvinner i fokus. Avretting av barn er i Iran formelt ulovleg, men Amnesty kan dokumentere at barn nyleg vart dømde til døden i Iran. Ikkje noko samfunn kan kallast sivilisert utan at rettane til barn og kvinner vert respekterte. Shirin Ebadi fekk Nobels fredspris for sin innsats for demokrati og menneskerettar, og særskilt for sin kamp for rettane til kvinner og born. Noreg må stå saman med henne i kampen for menneskerettane. Eg vil seie meg glad for alle dei tiltaka som utanriksministeren nemnde som Noreg har på tapetet i forhold til Iran. Med bakgrunn i erfaringane frå Burma vil eg stille spørsmål om boikott vil vere det rette. Internasjonalt har vi eitt glanseksempel, det er Sør-Afrika. Dei andre har veldig sjeldan vist seg å fungere. Difor må det andre vere prøvd til endes fyrst, og difor støttar eg den linja som utanriksministeren har lagt opp på vegner av Regjeringa. Men heilt til slutt vil eg òg seie at det er urovekkjande at både kvinner og konvertittar vert sende tilbake til Iran frå Noreg. Det kan dokumenterast at dei kjem i alvorlege vanskar. Det må vi kome tilbake til på eit seinare tidspunkt.