Eli Sollied Øveraas (Senterpartiet), 2004-05-11:
Senterpartiet har tradisjonelt vore oppteke av NRK sin posisjon som lisensfinansiert, reklamefri allmennkringkastar, og av at NRK skal ha gode rammevilkår, slik at heile landet får tilgang til eit godt produkt, basert på allmennkringkastingsprinsippet. NRK står sterkt hos dei norske sjåarane og scorar høgt på mange ratingar. Men eg er samd med statsråden når ho i orienteringa si minner om at lyttar- og sjåaroppslutning aldri kan vere det einaste suksesskriteriet i ein ikkje-kommersiell allmennkringkastar. NRK har som vår fremste kultur- og medieverksemd eit spesielt ansvar for å fremje demokratiske, sosiale og kulturelle verdiar i samfunnet. Statsråden brukte mykje av tida si til å snakke om barn. Ho peika på kanalar som sender frå land der reglane tillèt reklame retta mot barn. Ho peika òg på at desse kanalane kan vere ein trussel mot produksjon av nasjonale barneprogram og for barn sin kulturelle identitet. Ei styrking av barneprogram på samisk bør vere eit satsingsområde. Målet bør vere 15 minutt pr. dag – ikkje 15 minutt pr. veke, som no. Men kvar er statsråden si støtte til NRK sine planar om auka satsing på barneprogram? Eg har lyst til å gi ros til NRK for planane om å starte heildags barne-TV på NRK2. Det norske språket er under sterkt press, og ei motvekt til alle dei internasjonale TV-gigantane som no sender døgnet rundt, hadde vore eit verdfullt bidrag. Senterpartiet helser NRK sine planar velkomne og håper desse vil sjå dagens lys om ikkje altfor lenge. Dette fører meg naturleg inn på NRK sin økonomi. Stortinget har mange krav til NRK. NRK har eit særleg ansvar når det gjeld å gi eit breitt tilbod av nyheitsstoff, aktuell informasjon og kulturstoff. Vi vil at NRK skal underhalde og informere, vi vil at NRK skal medverke til å fremje norsk og samisk språk, identitet og kultur, og vi vil at NRK skal sende norskproduserte program. Vi vil ha smale program. Vi ønskjer å behalde distriktskontora rundt om i landet. Minst 25 pst. av verbalinnslaga skal vere på nynorsk – det er bra det er semje om eit nynorsk kompetansesenter i Sogn og Fjordane – og ikkje minst vil vi at tilbodet til minoritetsgruppene skal styrkjast. Når Stortinget stiller seg bak desse krava, må også Stortinget vere villig til å gi NRK eit økonomisk grunnlag som tek vare på alt dette. Vi står også føre ei digitalisering av arkivet til NRK, som vil koste svært mange millionar. Eg er samd med statsråden i at leiinga i NRK fortener ros for den økonomiske utviklinga i selskapet, men eg er usamd når statsråden gir inntrykk av at dei økonomiske rammevilkåra til NRK er gode nok. Under budsjettbehandlinga hausten 2003 kom det tydeleg fram at det var stor avstand mellom NRK-leiinga og statsråden når det gjaldt synet på den økonomiske situasjonen i selskapet. Eg tenkjer då på framlegget om å vidareføre lisensen utan prisjustering. Også NRK treng føreseielegheit når dei skal planleggje verksemda si. Det ville ikkje vere unaturleg om lisensen kvart år vart prisjustert. Eg er uroa, til liks med mange av dei andre talarane, over dei sterke signala statsråden gir når det gjeld sponsing. Vel skal vi ha klare køyrereglar på dette feltet, men i dagens Medie-Noreg er det ofte heilt avgjerande å få vise plakatar for å få sende diverse sports- og kulturprogram. Eit forbod mot sponsing kan få svært negative konsekvensar for ei rekkje såkalla smale idrettar og nasjonale og internasjonale kulturarrangement. Det går ikkje berre på økonomien. Det er bra at statsråden, til liks med Senterpartiet, er krystallklar på at NRK skal ha eit fullt utbygt distriktstilbod i Nordland innan 1. januar 2005. Eg er også glad for at kulturministeren tok opp situasjonen for dei hørselshemma. Men ho vedkjenner seg ikkje Regjeringa sitt ansvar for meir teksting av direktesendt fjernsyn. Ein samrøystes komite har peika på at Regjeringa har eit spesielt ansvar for at det vert utvikla teknologi for talegjenkjenning. Eg forventar derfor at statsråden i samband med budsjettet for 2005 kjem attende til Stortinget med forslag om tiltak.