Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2015-02-10:
Politikken er full av vanskelege spørsmål med store nyanser som det er vanskeleg å ta stilling til. Dette er ikkje eit slikt spørsmål, etter mitt syn. Dette er eit spørsmål der det er sjeldant lett å gjere det rette, nemleg at vi bør avvikle pelsdyrnæringa. Lat meg gå gjennom dei sju argumenta eg meiner peikar i den retninga: Punkt 1: Rovdyr er ikkje meint å skulle leve i bur. Det strider mot deira instinkt, og det er ikkje rett å la dyr som ikkje er domestisert over tusenvis av år, leve i bur. Det er rett og slett etisk feil. Punkt 2: Førre gongen Stortinget hadde ei grundig behandling av pelsdyrspørsmålet, i 2003, sa ein at det skulle vere eit klart mål å avle fram betydeleg meir tillitsfulle dyr – og ein har ikkje vore i nærleiken av suksess! På eit møte som Mattilsynet nyleg hadde med Norges Pelsdyralslag, går det fram av referatet at Mattilsynet meiner at det ikkje har vore nokon dokumenterbar effekt av dette i rett retning dei siste ti åra. Punkt 3: Eg kjem sjølv frå ei landbruksbygd, Naustdal i Sogn og Fjordane, og har vakse opp med kor viktig landbruks- og matproduksjonen er for oss. Men pelsdyr er – i motsetnad til mykje av den landbruksproduksjonen vi har – ikkje eit nødvendig produkt for at vi skal kunne leve, og for at alle menneske skal kunne fø seg på ein god måte. Det er ein fundamental forskjell på andre delar av landbruket som har store utfordringar med dyrevelferda – som kylling – og pelsdyrproduksjonen. Punkt 4: Pelsdyrnæringa er, sakleg sett, ei lita næring og ei lite viktig næring for Noreg. Det er svært få sysselsette – nokre hundretals – og det er berre nokre heilt få kommunar i Noreg der pelsdyrnæringa speler ei viktig rolle. Og med det nye utvalet si innstilling har vi ein mogleg og realistisk veg for raskt å leggje næringa ned. Omstillinga for Noreg frå å vere ein oljenasjon til ein nasjon som lever av noko anna, er nødvendig, men veldig tøff og vanskeleg. Omstillinga frå å vere ein nasjon som har ei pelsdyrnæring, er veldig lett. Punkt 5: Det er ein utbreidd myte – som berre vert gjenteke og gjenteke utan dokumentasjon – at pelsdyrnæringa i Noreg er klart betre enn pelsdyrnæringa dei fleste andre stader. Eg har til gode å sjå vesentleg dokumentasjon for det. Tvert imot finst det gjennomgangar som viser at vi i hovudsak har det same regelverket som andre land med pelsdyrproduksjon. Punkt 6: Det som gjer at det er slik, og som gjer det nesten umogleg å tenkje seg at vi skal ha ein heilt annan pelsdyrproduksjon med ein heilt annan etisk standard enn andre land, er at pels i all hovudsak – ca. 99 pst., viss eg ikkje tek feil – er eit eksportprodukt til heilt andre marknader, i stor grad det kinesiske, men òg nokre andre marknader. Det betyr at ein heilt og fullt konkurrerer med dei vilkåra produksjonen har i andre land. Så viss ein avlar opp blårev til å vere veldig mykje større enn han bør vere, i andre land – vel, da må vi òg gjere det på grunn av størrelsen på pelsen som vert etterspurd. Og viss ein har ein produksjon der bura vert små, vel, så er det veldig, veldig vanskeleg å gjere dei større for næringa i Noreg viss ein skal tene store summar. Punkt 7: Bodskapen om at dyrevelferd er viktig, at seriøse aktørar skal få fortsetje, men ikkje dei useriøse, at nå må det ryddast opp, er ein utprøvd bodskap – ikkje éin gong, ikkje to gonger, men gjentekne gonger, nesten årleg, i altfor mange år. Derfor er det no på tide at Stortinget tek seg saman. Heldigvis er det ei positiv utvikling: Fleire og fleire parti har teke etter det SV og andre i mange år har meint. Andre diskuterer dette meir internt. Viss eg får lov til å trekkje fram eitt parti spesielt, så er det Kristeleg Folkeparti. Eg synest det er veldig vanskeleg å forstå – med den ideologiske basisen til Kristeleg Folkeparti og det engasjementet partiet har i andre miljø- og verdispørsmål – at dei kan ha det standpunktet dei per i dag har til pelsdyrnæringa. Det er eit tidsspørsmål før pelsdyrnæringa i Noreg vert avvikla. Ei liknande utvikling, på litt ulikt vis, skjer i mange land i Europa. Lat oss ikkje vere ei sinke. Lat oss ta det etiske valet raskt.