Kjersti Toppe (Senterpartiet), 2020-03-10:
Takk til statsråden for ei realistisk og god utgreiing. Eg har lyst til å understreka at vi i ein slik situasjon skal og må ha tillit til helsemyndigheitene og dei helsefaglege råda som ligg til grunn for dei ulike avgjerdene som må takast i denne situasjonen. Vi må òg ha stor respekt for kor krevjande dette er, både for helsemyndigheitene og sjølvsagt også for alle dei som jobbar ute i helsetenestene. Vi vert minte om at infeksjonar utgjer ein betydeleg trussel mot den globale folkehelsa, og at utbrot av smittsame sjukdomar skjer hyppigare og hyppigare. Da er det viktig å ha ein god helseberedskap, som er noko anna enn pasientbehandling. Det inneber at vi skal verna både enkeltindivid og samfunn mot unødig sjukdom, og at vi har kapasitet til å behandla òg i ein krisesituasjon. Eg tenkjer at vi i Noreg har eit godt utbygd offentleg helsevesen som gjer at vi er i ein annan situasjon enn ein god del andre land når det gjeld å takla slike epidemiar. Samtidig vil det sjølvsagt òg utfordra oss når vi får ein slik epidemi. Det er sagt, som sant er, at det òg utfordrar kvar enkelt av oss til å ta eit solidarisk ansvar for å opptre på ein slik måte at vi ikkje smittar andre. Det vert òg sagt at vi til og med har ein industri som stiller opp. Ein av desse er Janus, som har sagt at dei vil omprioritera produksjonen sin for om mogleg å produsera munnbind i store mengder. Denne fabrikken var elles ein beredskapsfabrikk for myndigheitene fram til 1980-talet – kanskje noko å tenkja på i ettertid. I 2009–2010 hadde vi svineinfluensa, og i etterkant fekk vi ei stortingsmelding om beredskap mot pandemisk influensa. Det er ein del ting der som eg vil ta opp igjen. I evalueringa kom det fram at ein var bekymra for at forholdet mellom Helse- og omsorgsdepartementet, Helsedirektoratet og Folkehelseinstituttet var for lite avklarande, og ein tok òg opp at rolla til fastlegane var utydeleg. Det kom klare tiltak i stortingsmeldinga, m.a. at regjeringa skulle sørgja for koordinering av informasjon frå sentrale helsemyndigheiter til den operative helsetenesta, noko som òg vert diskutert no, merkar eg meg. Det vart sagt at ein måtte få utarbeidd oppdaterte beredskapsplanar både i kommunar og i helseføretak, som eg forstår av statsråden er sett i verk. Det vart òg sagt at ein skulle gjera ei kartlegging av beredskapsevna til sjukehusa ved ekstraordinære behov for intensiv respiratorbehandling og for laboratoriekapasitet. Eg merka meg at statsråden greidde ut om at talet på intensivplassar kan utvidast ved ei prioritering, og det roar meg. Eg kunne ønskt at han òg sa noko om sjølve respiratorkapasiteten, korleis han vert vurdert, og laboratoriediagnostikkapasiteten, om ikkje han vert kartlagd på førehand. Så hadde vi òg oppe til behandling endring i smittevernlova. Da var Senterpartiet bekymra for dei tilbakemeldingane som kom inn, om at lova framleis ikkje var tydeleg nok på rolledelinga mellom Helsedirektoratet og Folkehelseinstituttet. No er det slik at Helsedirektoratet hentar inn råd frå Folkehelseinstituttet og sjølv skal gjera ei sjølvstendig vurdering av råda. Det kan gå veldig bra, men det kan vera noko som ligg der som ein kanskje må sjå på, i alle fall i ettertid. Vi hadde òg eit forslag om ein nasjonal handlingsplan for smittevernet utanfor helseinstitusjonar. Men alt i alt sluttar vi fullstendig opp om alle dei tiltaka som statsråden har varsla, og eg vil ønskja både han og helsetenesta lukke til i det vidare arbeidet.