Erling Sande (Senterpartiet), 2007-12-07:
I løpet av det siste året har vi i endå større grad enn tidlegare blitt gjorde merksame på dei følgjene den menneskeskapte aktiviteten på jorda fører med seg for miljøet. FN sitt klimapanel har ikkje berre slått fast at det følgjer klimaendringar i kjølvatnet av menneskeskapte klimagassutslepp, men at endringane er meir omfattande og skjer raskare enn det vi tidlegare har trudd. Senterpartiet er tufta på ein tradisjon om å tenkje lenger enn ein generasjon. Vi veit at dei politiske vala vi gjer her i dag, får følgjer for dei som kjem etter oss, på godt og vondt. I klimadebatten blir vala endå viktigare og følgjene endå meir omfattande. På den bakgrunnen er Senterpartiet stolt av å vere ein del av ei regjering som driv med nybrotsarbeid i klimapolitikken, ei regjering som tek på alvor dei utfordringane verda står overfor, både gjennom å bidra til gode løysingar når det gjeld klimaet andre stader i verda, og gjennom å setje i verk tiltak innanlands. Vi er eit rikt land, rikt på kapital og rikt på kompetanse. Når Regjeringa set inn vesentlege midlar på fangst og lagring av CO2 på Kårstø og på Mongstad, er det ikkje berre eit viktig innanlands tiltak for å redusere klimagassutslepp. Det er også med ei von om å vere med på å drive fram ny teknologi, som kan vere med på å løyse dei utfordringane som verda står overfor globalt. Klima og energi heng nøye i hop. Senterpartiet er oppteke av at vi skal nå måla til Regjeringa om 30 TWh ny fornybar energi innan 2016. Virkemidla må innrettast slik at dette målet blir nådd. Regjeringa satsar tungt på miljøvenleg energiproduksjon. Den samla ramma for 2008 er om lag 1 450 mill. kr, ein auke på om lag 660 mill. kr frå året før. Det er midlar som skal nyttast til energieffektivisering, varme- og elektrisitet frå fornybare energikjelder, for å gjere Noreg til ein meir miljøvenleg energinasjon. Nyheita frå i dag om å ta opp att forhandlingane med svenskane om grøne sertifikat er positiv i så måte. Energi- og miljøbelastinga i vårt land og i andre vestlege land heng nøye i hop med det forbruksmønsteret vi har. Det stadig veksande forbruket er ei stor miljøbelasting, og klimadebatten er ikkje komplett før vi vågar å ta tak i forbruksnivået vårt. Denne debatten er i stor grad fråverande i dag, og det undrar meg at ein av landets næringslivstoppar i debatten om produksjon av biodrivstoff på matjord kan få seg til å seie at dessverre så må vi i åra som kjem, godta at fleire døyr av svolt i den fattige delen av verda, for no handlar det om å produsere miljøvenleg drivstoff til den rike delen av verda. Det er trass alt viktigare å berge kloden. Det er altså lettare å setje dei primære behova til menneske i andre delar av verda til side enn å lyfte debatten om vårt eige høge forbruk. Eit anna viktig område er biologisk mangfald. Kartlegging og bevaring av artsmangfaldet er avhengig av midlar og politiske prioriteringar. Her leverer Regjeringa på fleire område. Arbeidet for bevaring av fjellreven er eit viktig område, artsdatabanken eit anna. Oppsummert: Noreg har kjempestore utfordringar både innanfor energifeltet og innanfor miljøfeltet. Regjeringspartia møter begge desse utfordringane på ein meir offensiv måte enn noka anna regjering tidlegare har gjort. Vi brukar meir midlar enn nokon gong for å få fram ny fornybar energi. Vi presenterer grep innan miljø- og klimapolitikken som inga regjering har vore i nærleiken av å gjere tidlegare. Det er fordi vi er fast bestemte på å nå dei ambisiøse måla som vi har sett oss på desse områda. Det at opposisjonen på få år har gått frå ei rimeleg einsidig fokusering på skattelette til å konkurrere med Regjeringa om ambisjonsnivået for større miljøsatsing for å nå dei måla som er fastsette i Soria Moria-erklæringa, ja, det meiner vi i Senterpartiet er bra. Det meiner vi i Senterpartiet at det er grunn til å gje opposisjonen ros for. Det har vore mange gode innlegg om klimaet her i dag. Eg gler meg over representanten Kristiansen frå Høgre sitt innlegg. Det synest eg signaliserte ein noko ny kurs frå partiet Høgre i klimapolitikken. Det gjev seg ikkje så stort utslag i politikken og i merknadene som ligg til grunn her i dag, men vi håpar på å sjå ei ny linje frå Høgre i denne politikken.