Jon Georg Dale (Fremskrittspartiet), 2011-04-27:
Statsråden sitt innlegg ber preg av at den historiske kampen mot karakterar fortset. Det hadde for så vidt mange av oss forventa. Problemet er jo at når statsråden i dag har ordet, ser ho berre på den eine delen av problemstillinga som norsk skule står overfor. Dette er jo ein karakterdebatt – vel og bra, men det må også vere mogleg for regjeringa å ha to tankar i hovudet samtidig. Statsråden hevdar at når 10.-klassingane er dei som slit mest i norsk skule, skulle det tilseie at karakterane ikkje er til hjelp. Men for å ta problemstillinga: I den siste PISA-undersøkinga seier f.eks. 25 pst. av elevane i 5. klasse – og det er omtrent dei same tala frå 5. til 10. klasse, men betre tal etterpå – at skulearbeidet ofte eller aldri gir dei tiltrekkeleg utfordring. Det heng naturlegvis saman med moglegheit for evaluering. Det nyttar ikkje å ta ein ting ut av heilskapen og vurdere berre ut frå det. Det trur eg vi kan vere einige om. Likevel er det slik at karakterar er viktig for mange. Når statsråden argumenterar med at brå overgangar mellom dei ulike nivåa i utdanninga er til hinder for vidare god læring for elevane, er jo det eit argument for å begynne å evaluere tydelegare, òg i retning av karakterar på tidlegare alderstrinn i viktige fag. Det er trass i alt det debatten dreiar seg om, om ein i enkelte viktige fag for elevane skal lette overgangen, gjere dei vante med eit system som dei møter for fullt i 8. klasse – det er det denne debatten dreiar seg om. Då kan gjerne Arbeidarpartiet, SV og Senterpartiet prøve å gjere dette til ein ideologisk kamp for eller mot karakterar, men dette er eit forsøk på å betre overgangane mellom dei ulike utdanningsnivåa. Når det då er slik at mange elevar seier at dei ønskjer meir karakterar velkomen, òg i tidlegare fase, og når mange norske foreldre seier det same, er det urovekkjande at statsråden ikkje eingong opnar for ei prøveordning der ein ser om dette har dokumentert effekt. Det er ideologisk kamp, det, når ein faktisk ikkje eingong er interessert i å sjå kva som verkar, og å gjere lokale prøveprosjekt på enkelte skular eller i enkelte kommunar for å sjå om ein kan forbetre norsk skule ved å endre modellen. I denne saka er det ikkje opposisjonen som driv ein ideologisk kamp, det er det regjeringa som gjer. Då kan ein spørje seg om kvifor det er slik at den lokale handlefridomen til å utvikle ein god skule i dette tilfellet ikkje skal gjelde. Og så er det eit argument som Høgre dreg fram i sitt første innlegg som eg meiner det er god grunn til å stoppe litt opp ved, og som statsråden prisverdig nok vel å hoppe glatt over, nemlig undersøkinga frå Sverige som eintydig viser at karakterar i tidlegare alder kan ha sosialt utjamnande effekt – sosialt utjamnande effekt. Ein lyfter dei svakaste elevgruppene opp ved å innføre karaktervurdering tidlegare. Det har så langt ikkje vorte problematisert av verken statsråden eller Arbeidarpartiet. Men det eg stiller eit stort spørsmål ved, er kvifor ein glatt hoppar over ei slik undersøking. Dersom statsråden faktisk ønskjer å utvikle ein god skule, må ho opne for prøveprosjekt, slik ein no t.d. søkjer om i Oslo. Det bør ikkje vere slik at norske kommunar må forsøkje å omgå regelverket for å utvikle ein skule som foreldra ønskjer, som elevane ønskjer, og som ein i andre land ser har positiv effekt på læringa. Derfor håpar eg at den ideologiske kampen mot karakterar på sikt sluttar òg i regjeringspartia. Eg meiner den rette vegen å gå er å starte ei gradvis innføring av karakterar i tidlegare alder enn i dag.