Ingunn Gjerstad (Sosialistisk Venstreparti), 2015-02-03:
Det er greitt med litt oppvarming før 2030-måla skal landast. Det går ikkje ein dag utan at vi blir minna om at klimaendringane er farlege og urettferdige. Eg konstaterer at folk utanfor denne salen er utolmodige. Noreg er eit av dei rikaste landa i verda og har høge utslepp per innbyggjar. Det betyr at vi må ta konsekvensen av det. Vi har ansvar for å kutta og omstilla oss til eit nullutsleppssamfunn. Og vi kan byggja landet grønt innanfor rammene av den norske modellen og eit trygt, regulert arbeidsliv, slik vi har bygt landet før – om vi vil. Samstundes må vi støtta fattige land i deira klimaomstilling. I klimaforliket har Stortinget sett som mål at norske utslepp skal ned til maksimalt 47 millionar tonn CO2-ekvivalentar innan 2020. Vi har starta arbeidet. Då Miljødirektoratet la fram rapporten sin om klimamål for 2020, slo dei fast at Noregs klimapolitikk frå 2007 har ført til utsleppskutt på over 5 millionar tonn CO2 fram mot 2020, samanlikna med prognosen. Det har vi gjort, m.a. gjennom reduksjon i forbruk av fyringsolje, aktiv bruk av bilavgifter og innfasing av elbilar, bruk av kraft frå land til oljeplattformer, teknologitiltak i industrien og deponiforbod i avfallssektoren. Det er difor ikkje sant at ingenting skjedde i norsk klimapolitikk under raud-grønt fleirtal. Likevel slår Miljødirektoratet fast at skal klimamålet til Stortinget nåast, må utsleppa kuttast med ytterlegare 8 millionar tonn fram mot 2020 – difor denne saka i salen i dag. Miljødirektoratet har lagt fram ein rapport med ei rekkje faglege forslag til tiltak i alle sektorar som viser korleis det norske klimamålet kan nåast. Den førre regjeringa gav oss òg Klimakur – i 2010. Så kunnskap finst. Vi i SV har i representantforslaget vårt fremja 29 forslag for å nå klimamålet som Stortinget har sett, baserte nettopp på fagleg funderte forslag. Vi er glade for at vi gjennom komitéhandsaminga har fått fleirtal for fem av desse forslaga, noko som har blitt framforhandla i komiteen. Det er viktig at det ligg makt i denne sal. Stortinget skal no vurdera å forby all bruk av fossil fyringsolje, både den såkalla grunnlasten og topplasten, for det gjev lita meining at vi som politikarar meiner at privatpersonar skal måtta fasa ut all den fossile oljefyringa, mens næringsbygg og staten skal få lov til å bruka fossil fyringsolje når det er kaldt. Det er viktig at regjeringa får ansvar for å få fart på omstillinga til ein utsleppsfri kollektivtrafikk, slik at ein kjem i mål med ein utsleppsfri kollektivtrafikk i 2025. Eg er òg spent på kva regjeringa kjem tilbake med for å få meir bruk av landstraum i norske hamner. Dette er òg – som kjent – viktig for å heva luftkvaliteten i byane våre. Likevel er det verdt å leggja merke til at fleire av dei forslaga som vi har blitt einige om, handlar om å få nye strategiar og planar. Dei 29 forslaga frå SV ville kunna kutta over halvparten av det som trengst for å nå Stortingets klimamål. Dei fem forslaga som ligg her i dag, er ikkje nok, og det er berre fem år til 2020. Eg skulle verkeleg ønskja vi slapp å ha så store vanskar med å samlast om ein politikk som går litt lenger enn å laga planar og strategiar. Regjeringa har lova å forsterka klimaforliket. Ei rimeleg tolking av ein slik lovnad er at ein i det minste freistar å nå det målet som Stortinget har sett for 2020. Likevel viser regjeringa liten vilje til å føreslå ny politikk som gjer det realistisk å nå målet. Eg må òg spørja Arbeidarpartiet, som har vore med på å vedta målet om at norske utslepp skal ned til 47 millionar tonn CO2 i 2020: Kva er politikken deira – som gjer det sannsynleg å nå målet? Sidan Arbeidarpartiet berre har ei handfull av forslaga som SV har fremja, kva politikk har dei for å kutta utslepp utover det? Eg vil utfordra alle parti som no slår seg på brystet over å inngå forlik med fine mål, til faktisk å støtta ein politikk som gjer at ein når måla. På vegner av SV tek eg opp dei forslaga som enno ikkje er tekne opp av andre.