Terje Breivik (Venstre), 2015-06-16:
Behovet for ei trygg hamn, for å føla seg verdsett og å ha nokon som stiller krav og forventningar til ein, fordi ein er glad i deg, kjenner ikkje noka aldersgrense på 18 år. Derimot er gjeldande rettsreglar rimeleg bastante og fører til at det er svært varierande om ein får ettervern eller ikkje. Det er store skilnader frå kommune til kommune når det gjeld kor god og langvarig oppfølginga er. I dag kan tiltak som er sette i verk før barnet er 18 år, verta oppretthaldne til fylte 23 år. Det skjer likevel sjeldan, og ungdom vert for ofte nedprioritert på grunn av for lite tid, kapasitet og stor saksmengd. Det skjer mykje godt arbeid i utviklinga av barnevernet. Landet har ein minister som utvilsamt bryr seg, og som legg ekte engasjement i jobben ho gjer. Og sjølvsagt er eg glad for gjennomslaget Venstre fekk i stortingsmeldinga om fosterheimsomsorga. Eg er òg glad for at eit lovutval skal gjennomgå heile lova, og då òg skal vurdera om barnevernslova skal verta ei rettslov, som Venstre tidlegare fremja som eit forslag i Stortinget. Eg vonar og trur utfallet av arbeidet er forpliktande og fører til betre barnevernstenestar, som òg sikrar ungdom over myndigheitsalder det ettervernet dei fortener. Venstre er usamde i det svaret minister Horne har gjeve til komiteen om at det ikkje er rett å utvida aldersgrensa for å få ettervern til 25 år, grunngjeve med at det er flest 18–19-åringar som tek imot ettervern i dag. Horne meiner at me heller bør styrkja den tenesta me alt har for dei mellom 18 år og 23 år. Det er og må då nødvendigvis vera eit paradoks for alle i salen at samfunnet forventar at ungdom med erfaring frå barnevernet, som i regelen har langt dårlegare nettverk enn annan ungdom, skal takla overgangen til vaksenlivet på kortare tid og under langt dårlegare føresetnader enn andre. Utanforskap svekkjer livskvaliteten til den einskilde og kostar samfunnet store summar. Gjev me desse ungdomane litt meir omsorg og støtte, aukar òg sjansane monaleg for eit godt vaksenliv. Me veit dessverre at det går dårleg med altfor mange av dei ungane som har vorte utsette for omsorgssvikt, og som har teke imot hjelp frå barnevernet. Der det offentlege har overteke foreldreskapet, har me eit stort ansvar. Spørsmålet er ikkje om me har råd til dette, men om me har råd til å la vera. Så veit me heldigvis at det er mange fosterheimar som tek frivillig livslangt ansvar. Kjensler kjenner heller inga aldersgrense. Internkontrollen kommunane har med barnevernet er varierande. Ein god internkontroll vil kunna hjelpa den einskilde kommunen og gje god og systematisk oppfølging av ungdom. Eg er usikker på kor godt det arbeidet vert drive sidan det utvilsamt er kapasitetsproblem i barnevernet. Gjennomgangen til Helsetilsynet av ettervernet i 2009 avdekte alvorleg svikt i kommunane si oppfølging av barnevernsbarn over 18 år, og etter 2009 har lovverket vorte noko styrkt når det gjeld høve til å få ettervern, men det er ein veikskap at bevisbyrda for å rettferdiggjera tiltak ligg hos ungdommane sjølve. Høvet til å klaga vert òg opplevd av ungdomane som vanskeleg. Eg er difor glad for at Horne i brevet til komiteen skriv at departementet vurderer om ettervernspraksisen i barnevernet skal vera tema for fylkesmennene sitt landsomfattande tilsyn, sjølv om eg nok hadde håpa på ei endå sterkare forsikring om at regjeringa vil jobba endå tettare saman med kommunane for å sikra ein god ettervernspraksis, i tråd med lovverket. Kontroll er trass alt ikkje det viktigaste, men at ungdomane får reell hjelp og omsorg. Det bringer meg til det siste forslaget vårt, om ein handlingsplan for ettervernet. Når me veit kor tilfeldig ettervernspraksisen er, er det liten tvil om at det er behov for forpliktande tiltak i ein handlingsplan. Eg er difor veldig glad for at Kristeleg Folkeparti er av same oppfatning og støttar Venstre i dette. Det er behov for å samla dei ulike initiativa for å styrkja ettervernet og for å forsikra oss om at arbeidet er koordinert og gjev ungdom over 18 år gode og saumlause tenester og ei skikkeleg «backing» inn i vaksenlivet. Avslutningsvis fremjar eg forslaga frå Venstre.