Svein Gjelseth (Arbeiderpartiet), 2009-12-09:
Det har alltid vore sterke band mellom stat og kyrkje. Kristen tru og religion har gjennom tusen år vore med på å forme og halde oppe tradisjonar, kulturar og verdiar i det norske samfunnet. Den norske kyrkja er ein viktig berar av den kristne kulturarven og spelar ei viktig rolle som verdiformidlar og verdiinstitusjon. Eit overordna mål for kyrkjepolitikken er å leggje til rette for at Den norske kyrkja kan vidareførast og utviklast som ei open og inkluderande folkekyrkje. Den norske kyrkja skal vere landsdekkjande, lokalt forankra og ha plass for ulike religiøse behov og teologiske retningar. Kyrkjeforliket som dei politiske partia på Stortinget slutta seg til 10. april 2008, er eit historisk forlik om forholdet mellom staten og Den norske kyrkja. Eg synest det er flott at ein maktar å få til eit forlik mellom partia i Stortinget om ei sak som er så viktig for folket som Kyrkja er. Kyrkjeforliket inneber eit lausare band mellom Kyrkja og staten, men eit tettare band mellom Kyrkja og folket. Kyrkjevala skal vere samanfallande med stortings- og kommunevala. I forkant av kyrkjeforliket var det ein grundig prosess. I 2006 leverte Gjønnes-utvalet ei omfattande utgreiing, der dei kom med fleire forslag til endringar i Kyrkja. Høyringsprosessen etter Gjønnes-utvalet står fram som historias største gruppearbeid. Trond Bakkevig leidde eit utval som såg på moglegheitene for ei demokratireform i Kyrkja. Forslaget frå utvalet har vore på høyring. Det har gjeve nokre tiltak som no vert gjennomførte, og som saman med nye forslag som vil kome, skal utgjere demokratireforma. Deltakinga ved kyrkjevalet i 2009 vart meir enn dobla i høve til tidlegare år. Kyrkjevalet i 2009 vert no evaluert. Evalueringa skal leggjast til grunn for gjennomføring av eit nytt val hausten 2011, samtidig med kommunevalet. Grunnlovsendringane vil verte lagde fram for Stortinget i 2012. Eit fleirtal av befolkninga er medlemmer av Den norske kyrkja. Vi ønskjer å sikre denne som ei open, trygg og demokratisk kyrkje som har brei forankring blant medlemmene. Samtidig er det avgjerande for oss at innbyggjarar som har eit anna religiøst eller livssynsmessig syn, ikkje skal føle seg diskriminerte eller tilsidesette av fleirtalet. Arbeidarpartiet vil derfor: følgje opp kyrkjeforliket saman med Kyrkja sine organisasjonar gjennomgå og forbetre valordninga og medlemsregisteret leggje fram ei sak om trus- og livssynspolitikken bidra til fleire livssynsnøytrale seremonilokale vidareføre trusopplæringsreforma auke talet på preste- og diakonstillingar leggje til rette for fleire kvinnelege sokneprestar, prostar og biskopar sikre at utanlandske forkynnarar som har arbeid av varig karakter i trussamfunn, skal gjennomgå opplæring i norsk språk og om det norske samfunnet at kommunane får økonomisk hjelp til å ruste opp kyrkjebygg når det trengst Arbeidarpartiet har følgjande hovudprioriteringar for Kyrkja: 20 mill. kr i auke til trusopplæring 2 mill. kr i auke til prestetenesta 5 mill. kr til tiltak for å styrkje pilegrimstradisjonen i Noreg 1 mill. kr i auke som følgje av utvidinga av talet på medlemmer i bispedømmeråda og i Kyrkjemøtet 1,75 mill. kr i auke til fem nye kulturrådgjevarar 1 mill. kr i auke i tilskotet til kyrkjemusikk vidareføring av 10 mill. kr til sentrale tiltak for sikrings- og dokumentasjonsarbeid i høve til kyrkjebygga Kunnskap om eiga tru og religiøs identitet er like viktig i dagens fleirkulturelle samfunn som det var i tidlegare tider. Barn og unge som er trygge på sin eigen identitet, får respekt og toleranse i møte med andre som har ei anna tru eller eit anna livssyn. Reform av Kyrkja si trusopplæring har dei seinare åra vore eit prioritert område i arbeidet med å vidareutvikle Den norske kyrkja som ei folkekyrkje. Kyrkjemøtet i 2009 vedtok ny plan for trusopplæring i Den norske kyrkja. I møte med eit samfunn og ei verd i rask endring skal Den norske kyrkja stimulerast til kontinuerleg fornying.