Eli Sollied Øveraas (Senterpartiet), 2002-06-17:
Endeleg kan det sjå ut som årelange lovnader om full barnehagedekning vert oppfylt! Stortingspolitikarar frå dei fleste partia har dei siste 10–15 åra lova full barnehagedekning innan år 2000, og vi er enno langt frå målet. Senterpartiet er glad for at det nå kan sjå ut som vi skal lykkast, og at den mangeårige lovnaden til småbarnsforeldre vert oppfylt. Den årvisse kampen frå småbarnsforeldre for å få ein barnehageplass kan nå vere over. Det må for mange småbarnsforeldre, særleg for dei med barn under tre år, vere som eit mareritt når barnehageopptaket nærmar seg og ein veit at sjansen for å få tildelt ein av dei få ledige plassane er uhyre liten. På vegner av alle småbarnsforeldre håper eg inderleg at barnehageforliket er starten på slutten av denne fortvilte situasjonen for mange, mange rundt om i det ganske land. Eit viktig stikkord for Senterpartiet i denne samanhengen er valfridom for foreldre til å bestemme sin eigen kvardag. Først når vi har full barnehagedekning, har foreldre ei reell moglegheit til å velje omsorgsform for barna sine, altså velje om dei vil ha ein barnehageplass eller kontantstøtte. Støynivået rundt det barnehageforliket som nå ligg føre, har vore rimeleg høgt. Mange er skeptiske og tviler på om dette vert ein realitet, mens andre peiker på at kvaliteten i barnehagane kan verte svekt på grunn av for få utdanna førskulelærarar. Det kan verke som om mange er meir opptekne av å finne problem ved forliket enn over det konstruktive som ligg i den viljen fleirtalet viser for å realisere full barnehagedekning og lågare foreldrebetaling! Til kvaliteten. På spørsmål til departementet om behovet for førskulelærarar ved ei utbygging av om lag 40 000 nye barnehageplassar og kapasiteten i utdanningssystemet for å imøtekome dette behovet innan år 2005, svarer departementet i brev av 29. mai: «Det ser ikke ut til at personellsituasjonen hva angår førskolelærere vil være et hinder for full barnehagedekning.» Det har vore skissert mange ulike modellar for å nå målet om full barnehagedekning og for å få ned foreldrebetalinga. Senterpartiet har vore oppteke av at dei mange barna med spesielle behov, dei som ikkje kjem inn under omgrepet funksjonshemma, skulle takast vare på, og at tilbodet skulle styrkjast. Eg er derfor svært glad for at desse barna nå skal behandlast likt med barn med funksjonshemming. Kommunane har det totale ansvaret for barnehagar. Slik skal det framleis vere. Samordning av opptaka på ein slik måte at vi sikrar likebehandling av barn og likebehandling av private og kommunale barnehagar, er eit viktig element i barnehageforliket. Det er ikkje nok å ønskje nye barnehageplassar. Stimuleringstiltak for å nå mål har ofte vist seg føremålstenleg. Veksten av barnehageplassar på 1990-talet har etter mi meinig ein klar samanheng med bruk av stimuleringstilskot. At vi no får dette på plass igjen, meiner eg vil medverke til at byggeaktiviteten vil auke. Vedtaket vil føre til full og ikkje minst reell likestilling av private og kommunale barnehagar, og det er bra. Det første barnehagetilbodet i Noreg kom i stand på initiativ frå Husmorforbundet, og private aktørar har vore sterke støttespelarar på barnehagefronten i over 100 år. Dagens barnehagetilbod hadde nok vore langt lågare utan dei private aktørane. Eg håper derfor på ein framleis konstruktiv dialog og eit samarbeid med dei private barnehagane. 40 000 nye barnehageplassar i løpet av 2005 er eit ambisiøst mål. For Senterpartiet vil det vere eit nederlag om vi ikkje greier det. Det er derfor umåteleg viktig at barnehageeigarane, både dei private og dei kommunale, er aktive medspelarar i det vidare arbeidet for å nå målet. Dette er det òg gitt klart uttrykk for i avtalen i pkt. 1 k. Eg har tru på at vi skal greie både å senke foreldrebetalinga samt å nå målet om at alle som ønskjer det, skal få ein barnehageplass. Det er eit resultat som ikkje minst vil kome barna til gode.