Liv Signe Navarsete (Senterpartiet), 2009-02-04:
Fylkeskommunane og Oslo kommune har ansvaret for den lokale kollektivtransporten, med unntak av jernbana, riksvegferjene og Kystruta Bergen–Kirkenes. Innanfor dei frie inntektene sine, altså skatt og rammetilskot, skal fylkeskommunane sjølve prioritere mellom kollektivtransport og andre fylkeskommunale føremål. Regjeringa er svært oppteken av å sikre kommunane og fylkeskommunane økonomi til å gi innbyggjarane eit godt tilbod. Dette er viktig av mange grunnar, ikkje berre av omsyn til klimagassutslepp. Rammetilskota over Kommunal- og regionaldepartementet sitt budsjett har derfor vorte auka kraftig under denne regjeringa, og kommunesektoren har fått 30 milliardar kr meir å rutte med i perioden. Dette skal m.a. gi kommunane/fylkeskommunane høve til å utvikle gode tilbod på transportområdet. Dei siste månadenes fall i råoljepris – og dermed drivstoffpris – er òg positivt for kollektivtransportsektoren. I tillegg til midlane som vert løyvde gjennom rammetilskotet, kan fylkeskommunane søkje Samferdsledepartementet om øyremerkte kollektivmidlar frå ein eller fleire av tilskotsordningane som Samferdsledepartementet har på sitt budsjett. Ordningane er delvis innførde, delvis styrkte, under denne regjeringa, og eg vil nemne tre: Gjennom fylkeskommunane kan dei største byområda søkje om midlar frå belønningsordninga for betre kollektivtransport og mindre bilbruk. Denne ordninga vart innført i 2004, med ei løyving på 100 mill kr. For 2009 er løyvinga 323 mill. kr. Ordninga har som føremål å påverke transportutviklinga i dei største byområda slik at fleire vel kollektivtransport framfor eigen bil. Det er ein føresetnad at midlane vert nytta til å betre kollektivtransporten si konkurranseevne overfor personbil, men utover dette vert det ikkje lagt føringar for kva slags tiltak midlane kan finansiere. I tillegg til å styrkje kollektivtransporten i storbyområda styrkjer Regjeringa kollektivtransporten i distrikta. I 2007 sette Regjeringa i gang programmet «Betre kollektivtransport i distrikta». Løyvinga til dette programmet er på 21 mill. kr i 2009. Programmet er eit samarbeid med fylkeskommunane, og alle fylkeskommunar vert inviterte til å søkje. Målet er å gjennomføre tiltak for å vise korleis kollektivtilbodet til reisande i distrikta, eller mellom distrikt og tettstad eller storby, kan styrkjast gjennom meir effektiv samordning av ressursar og verkemiddel. Ordninga med tilskot til tilgjengelegheitstiltak er òg retta mot fylkeskommunane, og har som føremål å stimulere arbeidet lokalt for betre tilgjenget for funksjonshemma til kollektivtrafikken. Òg desse midlane vert nytta til kollektivtiltak, og dei fleste av tiltaka kjem alle passasjerar til gode. Det er sett av 56 mill. kr til ordninga i 2009. Regjeringa vil fortsetje arbeidet med å styrkje det generelle økonomiske handlingsrommet for kommunar og fylkeskommunar. Regjeringa vil òg vidareføre satsinga på kollektivtransport. Når det gjeld prioritering mellom dei ulike lokale tilboda, meiner eg fylkeskommunen saman med kommunale styresmakter er best eigna til å vurdere kva slags kollektivtilbod som er best for innbyggjarane lokalt. I dette ligg òg å prioritere slik at kollektivtilbodet samla sett vert best mogleg innanfor dei disponible rammene ein har. Eg meiner dette er ei rett tilnærming, og ynskjer ikkje noka sterkare styring av fylka på dette området.