Knut Arild Hareide (Kristelig Folkeparti), 2013-10-22:
Eg vil starte mitt innlegg med å gratulere den nye stortingspresidenten. Eg ser fram til å arbeide under hans leiing. Eg kan vel adressere det slik at eg ser fram til å arbeide under di leiing, president. Etter valet opplever Stortinget ein ny vår. Etter åtte år med fleirtalsregjering opplever me at Stortinget igjen skal vere arena for forhandlingar, endring og forbetringar av regjeringas mange forslag i ulike saker. Det vil gi ein ny dynamikk og ein ny moglegheit for Stortinget. Trond Helleland har allereie sitert Johan Sverdrup – «all makt i denne sal». Når ein no skal snekre politikken og regjeringa er avhengig av å sikre fleirtal for alle saker i Stortinget, vil Stortingets betyding som politisk arena naturleg nok bli endra. Det meiner eg er positivt for demokratiet. Etter stortingsvalet er den parlamentariske situasjonen endra. Me har fått ei mindretalsregjering av Høgre og Framstegspartiet, og eit samla sentrum er nok ein gong ein maktfaktor i Stortinget – det gir spanande moglegheiter. Då eg tala til Kristeleg Folkepartis landsmøte i vår, sa eg følgjande: «KrF vil bidrage til at eit ikkje-sosialistisk fleirtal skal gi landet ei ikkje-sosialistisk regjering. Me vil gå inn i opne samtalar med dei andre opposisjonspartia for å avklare grunnlaget for ei ny regjering. Det som avgjer, er politikken. Konklusjonen vil derfor avhenge av styrkeforholdet mellom partia og framfor alt av politisk plattform og partiets gjennomslag.» Kristeleg Folkeparti har følgt oppskrifta og innfridd våre løfte. No er det vår jobb å bruke posisjonen i Stortinget til å setje vårt stempel på politikken me skal vedta. Grunnmuren for samarbeidet med regjeringa er samarbeidsavtalen; avtalen der Kristeleg Folkeparti og Venstre har fått gjennomslag for ei rekke saker og som regulerer korleis me skal vere eit konstruktivt opposisjonsparti. Samarbeidsavtalen mellom dei to regjeringspartia og Kristeleg Folkeparti og Venstre gir forpliktingar og høve til påverknad for alle partar. Avtalen sikrar to ting: Landet får ei styringsdyktig regjering, og Kristeleg Folkeparti og Venstre får ein nøkkelposisjon i Stortinget. Resultatet av valet og sonderingane gir Kristeleg Folkeparti auka innverknad dei neste fire åra. Ja, me har faktisk oppnådd meir på to–tre veker enn ein oppnådde dei siste åtte åra med ei raud-grøn fleirtalsregjering. Kristeleg Folkeparti gjekk til val på familie- og menneskeverd. No får familiane større valfridom og fleksibilitet. Kontantstøtta blir styrkt og vil på nytt bli innført for toåringar. Me set grenser og gjer politiske val som stoppar reisa mot eit sorteringssamfunn. Kristeleg Folkparti og Venstre har sikra eit vern av dei sårbare områda utanfor Lofoten, Vesterålen og Senja. Me har sikra konkrete tiltak for å hjelpe barn som lever i fattige familiar i vårt eige land. Me har fått på plass ein avtale som sikrar ei varig endring, der barnefagleg vurdering skal stå sterkare i vurderinga av asylbarna, og ei eingongsløysing for langtidsbuande barn og deira familiar frå land med returavtale. Me har sikra at linjene i norsk alkoholpolitikk skal liggje fast. Me har sikra kunnskap om vår kristne kulturarv i skulen. Me har fått gjennomslag for å greie ut lovfesta rett til heildøgns pleie og omsorg med sikte på innføring i løpet av denne fireårsperioden. Og ikkje minst har me fått gjennomslag for å føre ein offensiv klimapolitikk og styrkje det klimaforliket som ligg til grunn. Òg regjeringsplattforma vitnar om at me har fått ei regjering som vil både lytte og lære. Kristeleg Folkpearti har notert seg fleire gode saker i regjeringsplattforma, og det er umogleg å nemne alle. Eg har likevel lyst til å trekkje fram nokre saker som me ser særdeles positivt på. Den nye regjeringa seier: Dei vil reformere ordningane med omsorgsløn og pleiepengar for foreldre med sjuke og funksjonshemma barn, som oppfølging av Kaasa-utvalets innstilling. Regjeringa seier dei vil behalde fast tilsetjing som hovudregelen i arbeidsmiljølova. Den nye regjeringa vil gjere brukarstyrt personleg assistanse – BPA – til ein rett. Regjeringa vil auke eingongsstønaden ved fødsel og adopsjon. Dei vil leggje til rette for at fleire får moglegheit til å nytte tilbod om barnehageplass og SFO gjennom differensiert foreldrebetaling. Den nye regjeringa seier òg at ho vil byggje familievernpolitikken rundt prinsippet om førebyggjande arbeid og tidleg innsats for å sikre gode oppvekstsvilkår. Den nye regjeringa seier ho vil etablere ei opptrappingsplan for rusfeltet og igjen innføre regelen om at rus og psykisk helsevern – kvar for seg – skal ha ein årleg vekst i kvart helseforetak som er høgare enn for somatikk. Den nye regjeringa seier at den raskt skal utvide og kjøpe ledige plassar for rusbehandling, sikre ettervern frå første dag etter endt avrusing og behandling, supplert med øvrige hjelpetiltak. Ein seier òg at ein skal sikre at den indre sjølvbestemmingsretten skal vere reell i alle trus- og livssynssamfunn. Med dette som utgangspunkt ser eg veldig fram til samarbeidet med den nye regjeringa. Norsk utviklingspolitikk er eit uttrykk for at Noreg ikkje er seg sjølv nok. Vi tar internasjonalt ansvar. Som eit av verdas rikaste land har vi betre moglegheiter til å bidra enn nesten alle andre land i verda. Derfor må Noreg innta ein leiarposisjon i kampen mot internasjonal fattigdom. For det første må Noreg få ein mer samstemt utviklingspolitikk, der òg handel og investeringar bidreg sterkare til utviklingsmåla. Det nye stortingsfleirtalet opnar no for at midlar frå Oljefondet gir kapital til eit nytt investeringsprogram for å skape utvikling i fattige land. Dette er eit framskritt etter at dei raud-grøne har røysta ned slike forslag i Stortinget. Innretninga av bistandspolitikken kan òg bli meir resultatorientert. Det er bra, og det er viktig. 1 pst.-målet for norsk utviklingsbistand står sterkt. Dette har stått som ein viktig pilar gjennom ei årrekke. Etter at Noreg for første gong på tretti år ikkje lenger har ein eigen utviklingsminister, blir bistandsbudsjettet ein viktig prøvestein på om dette òg er eit uttrykk for svekt internasjonal solidaritet. Frå utanrikskomiteen kjem eg til å følgje utanriksministeren med argusauge og sørgje for at utviklingspolitikken ikkje blir nedprioritert . Kristeleg Folkeparti vil òg prioritere klima som eit av dei viktigaste satsingsområda. Me hadde gjerne sett at det òg var med blant regjeringsplattformas åtte viktigaste saker. Samstundes er eg glad og letta over å sjå at det ligg mykje god og attkjenneleg klima- og miljøpolitikk i regjeringserklæringa. Grunnlinjene i klimapolitikken ligg fast. Eg er glad for at regjeringa vil føre ein offensiv klimapolitikk og ikkje minst at dei så tydeleg seier at dei vil styrkje klimaforliket. Eg nemnde Lofoten, Vesterålen og Senja tidlegare – at desse områda skal vere oljefrie. Eg er glad for at me skal auke satsinga på fornybar energi, på miljøteknologi og forsking. Klimapolitikk vil komme høgt på den internasjonale dagsordenen i denne stortingsperioden. Kristeleg Folkeparti har ei forventing om at Noreg skal vere ein aktiv pådrivar i dei internasjonale klimaforhandlingane og bidra til å få på plass ein sterk, internasjonal og bindande avtale. Med ei ny regjering er dagens situasjon for landbruket langt betre enn det bildet som blei teikna før valet. Me har ei mindretalsregjering som har skrive under på ein avtale med Kristeleg Folkpearti og Venstre om at avtaleinstituttet skal bli ført vidare, politikken skal vere føreseieleg, og ein skal ha auka lønsemd i landbruket. I tillegg må regjeringa søkje Stortinget for å få fleirtal for endringar i landbrukspolitikken, og Kristeleg Folkeparti og Venstre skal vere dei første ved forhandlingsbordet. Kristeleg Folkeparti vil arbeide for god sentrumspolitikk og vil samarbeide med alle som ønskjer å bidra til det.