Åsa Elvik (Sosialistisk Venstreparti), 2002-05-23:
Dette har etter kvart utvikla seg til å bli ei temmeleg underleg sak. Det heile starta, som fleire har vore inne på, i fjor vår, med ei enorm merksemd rundt fenomenet fiskefusk, det som vi no kallar økonomisk kriminalitet og miljøkriminalitet i fiskerinæringa. Denne merksemda førte bl.a. til at det i regjeringa Stoltenberg si tid vart oppretta ein eigen fiskefusktelefon, ei eiga linje hos Fiskeridirektoratet, der ein kunne leggje igjen tips om lovbrot i fiskerinæringa. Dette skjedde ikkje utan protestar. Slettes ikkje. Nokre meinte at dette innebar uthenging av ei heil yrkesgruppe som lovbrytarar, andre var meir pragmatiske og meinte at denne tipstelefonen kunne vere eit verkemiddel for at styresmaktene skulle vere i stand til å slå ned på alvorlege brot på forvaltningsregimet i fiskerinæringa. Telefonen viste seg å vere effektiv. Til Dagbladet 26. februar sa statsadvokaten i Troms, Lars Fause: «Den korte tida linja var åpen, resulterte det i ti anmeldelser. Det var et godt redskap i kampen mot juksemakerne.» Då vart det sjølvsagt reaksjonar etter at statsråden stengde fiskefusktelefonen nesten før han hadde rokke å setje seg i statsrådsstolen. Så vidt eg forstår på medieoppslaga, var det også delte reaksjonar internt i regjeringspartia på kor fornuftig den avgjerda eigentleg var. Oppstyret førte til slutt til at statsministeren gjekk ut og lova at ein felles telefon for økonomisk kriminalitet og miljøkriminalitet skulle opprettast under Økokrim. Då var det nok mange som trekte på skuldrene og tenkte; Ja ja, dei hadde vel ikkje noko anna val. Og fleire tenkte nok: Ja ja, greitt nok, det blir vel ikkje heilt det same, men det får så vere. Sånn tenkte i alle fall eg. Men så viste det seg altså i februar i år at det slettes ikkje er oppretta nokon telefon under Økokrim, og straumen av tips til Fiskeridirektoratet om juks i fiskerinæringa har sjølvsagt snudd. Men den 27. februar tok det fire timar frå representantane Elvik, Arnesen og Solberg leverte det forslaget vi i dag har til behandling, til det kom ei pressemelding om at no opprettar Økokrim ein tipstelefon. Regjeringa si handtering av denne saka er ikkje spesielt elegant. Forslagsstillarane har likevel ikkje sett meining i no å skulle opprette ein eigen fiskefusktelefon når telefonen hos Økokrim endeleg har kome på plass. Det ville ha vore for dumt. Men vi har som resten av komiteen merka oss at denne ordninga vil bli evaluert, og vi ser fram til denne evalueringa. Eg meiner at det er mogleg å vere kritisk og konstruktiv på samme tid. Sjølv om eg meiner at det var makelaust dårleg politisk handverk å leggje ned fiskefusktelefonen, er eg innstilt på å vere med i arbeidet mot økonomisk kriminalitet og miljøkriminalitet i fiskerinæringa også framover. Fisken i havet er i dag ein strengt regulert ressurs. Sjølv om det er få – eg trur ikkje eg har møtt nokon – som er fornøgde med dei kvotane dei har fått tildelt, kan ingen ta seg til rette for gjennom smutthol i regelverket eller gjennom direkte brot på regelverket å få ein større del av kaka. Dessutan må vi, som representanten Kristiansen var inne på, ta med i vurderinga at fiskerinæringa er ei eksportorientert næring som er avhengig av tillit i marknaden. Samtidig skal vi frå denne stolen vere såpass audmjuke at vi innser at dei mange reguleringane i næringa også kan gjere yrkesutøvarane til ufrivillige lovbrytarar. Bifangstproblematikken blir gjerne nemnd i så måte. Men samtidig som vi veit at bifangst er vanskeleg å kontrollere for fiskaren, veit vi også at dette er eit forhold som det rett og slett blir spekulert i for å hente ut høgare forteneste. Eg må derfor seie at eg er glad for at komiteen einstemmig går inn for I i forslaget til vedtak, der vi ber om at det blir lagt fram ei sak om arbeidet mot ressurskriminalitet i fiskerinæringa, og der vi ber om ei vurdering av om det er nødvendig med endringar i forvaltningsregimet, og ei vurdering av strengare sanksjonar mot grove lovbrot. Det er eit viktig forslag som Stortinget vedtek i dag. Eg trur dette er nødvendige steg vidare i arbeidet mot økonomisk kriminalitet og miljøkriminalitet, og eg ser fram til at Stortinget får ei sak om dette.