Jorunn Ringstad (Senterpartiet), 2001-10-26:
Regjeringserklæringa og også Sem-erklæringa inneheld mange formuleringar som dei fleste kan slutte seg til. Men det er òg klart at det er vesentlege endringar i den politiske plattforma denne Bondevik-regjeringa har, samanlikna med plattforma for sentrumsregjeringa. Eksempel på dette er at det no er større fokus på enkeltmennesket og mindre vekt på fellesskapet; no er det større vekt på konkurranseutsetjing og på ny kurs for statens eigarskapspolitikk. Men det som blir meir interessant enn formuleringane i ulike dokument og erklæringar, er kva for politikk dette vil resultere i. Den fyrste klare peikepinnen på kva for politikk denne regjeringa vil føre, får vi når tilleggsproposisjonen til budsjettet kjem seinare i haust. Det blir interessant å sjå om det då f.eks. er fellesskapsoppgåvene eller skattelette som blir prioritert høgast. Både i dokumentet frå Sem-forhandlingane og i erklæringa halden i Stortinget den 23. oktober i år står det: «En god næringspolitikk er også god distriktspolitikk. Viktige distriktsnæringer som fiskeri, havbruk, landbruk og reiseliv bidrar til verdiskaping, spredt bosetting og gode levevilkår over hele landet.» Dette er eg heilt samd i. Men eg vil streke under at det er berre med ein god distriktspolitikk vi kan utnytte dei mange og store naturressursane i landet vårt. Store delar av naturrikdomane er spreidde rundt om i landet, ofte i område med liten busetnad. Skal vi kunne utnytte naturressursane, må vi satse på utvikling i heile landet. Det er òg verdt å merke seg at fleire av dei mindre folketette fylka ligg høgt på statistikken over fylke med stor eksportverdi. Desse fylka kjem òg godt ut på statistikken over fylke med stor produksjon pr. innbyggjar. God distriktspolitikk og satsing i distrikta er grunnlagsinvesteringar for å kunne utnytte det utviklingspotensialet naturressursane gir oss, og for at vi skal få ei så stor verdiskaping i Fastlands-Noreg som mogleg. Ein av grunnpilarane i distriktspolitikken er gode kommunikasjonar. Avstandane i Noreg er store. Dette set krav til infrastrukturen. Mange verksemder i landet har urimeleg store avstandskostnader fordi kommunikasjonane ikkje er gode nok. Dårlege vegar, høge ferjekostnader og mange og høge bompengesatsar fører f.eks. til auka kostnader for næringslivet. Det blir vanskeleg å vere konkurransedyktig når avstandskostnadene er høge. Bondevik-regjeringa seier ho vil styrkje samferdselsinnsatsen og auke vegløyvingane. Regjeringa vil òg satse på betre kollektivtransport. Vegløyvingar og kollektivløysingar er viktige satsingsområde. Senterpartiet har lenge sagt at vi må sjå på dei ulike utfordringane ulike delar av landet har. Byar og tettbygde strøk har store utfordringar for å betre kollektivtransporten. Satsing på kollektivtransport med buss og/eller bane vil kunne avlaste noko av presset på vegnettet. I andre delar av landet er kollektivtilbodet nesten fråverande. Då blir eigen bil einaste alternativet for persontransport. Og når også vegtransport mange stader er det einaste tilbodet for varetransport, må ikkje vegbygginga i distrikta bli nedprioritert. Bondevik-regjeringa har lova avgiftslette for luftfarten. Det denne regjeringa ikkje seier noko om, er flyplasstrukturen. Då kortbanenettet vart bygt ut for nokre tiår sidan, var dette ein revolusjon på samferdselsområdet for store delar av landet. Difor er det ikkje merkeleg at mange no reagerer når media kan fortelje at Luftfartsverket har gått gjennom flyplasstrukturen for kortbanenettet. Konklusjonen inneber at framtida kan vere usikker for mange av flyplassane. Oppdraget er gitt av Stoltenberg-regjeringa, og mandatet frå regjeringa var å vurdere ulike strategiske grep framfor neste anbodsrunde. Det var også opning for å vurdere nedlegging og samanslåing av lufthamner. Dersom Luftfartsverket sine tilrådingar blir følgde, vil dette setje mange distrikt kraftig tilbake. Senterpartiet meiner det må vere etablert transportbetringar i andre transportformer som ikkje medfører ulempe for dei aktuelle regionane, før diskusjonen om nedlegging/samanslåing av flyplassar startar. Dette er ikkje situasjonen i dag, og det bør den nye regjeringa merke seg. Eg har registrert at det i tiltredingserklæringa frå Bondevik-regjeringa står at informasjons- og kommunikasjonsteknologien gir nye moglegheiter for å ta heile landet i bruk. Det er eg samd i, men – og det er eit stort men – då må denne teknologien vere eit tilbod til heile landet innan rimeleg tid. Dersom denne teknologien blir bygd ut i dei mest sentrale og folkerike delane av landet fyrst, og så litt etter litt kanskje blir bygd ut i resten av landet dersom det løner seg, vil ikkje denne teknologien vere noko incitament for å ta heile landet i bruk. Vi må gå inn med statlege midlar, slik det t.d. er gjort i Frankrike. Den franske regjeringa overlet ikkje til marknadskreftene å styre kven som skal få breiband. Det bør vi heller ikkje gjere her i landet.