Bjørn Jacobsen (Sosialistisk Venstreparti), 2006-06-13:
Det er ikkje berre for å få ein god overgang til dei kommande forsvarssakene at eg har lyst til å trekkje fram det enorme arbeidet som FN gjer i militære operasjonar. FN er den største militære aktøren, med 80 000 mann ståande rundt omkring i verda. FN gjer ein kjempejobb. Vi har siste året fått nestleiaren, ein norsk offiser. Vi kan vere stolte over at vi har blitt sett til ei slik oppgåve, fått eit så høgt verv, i ein organisasjon som har mange sider ved seg, men som faktisk skaper utruleg mykje sikkerheit for folk rundt omkring i verda. Så vi skal ikkje gløyme at FN også er noko som nyttar, og som verkar. Og det verkar endå meir og nyttar endå meir dersom medlemslanda gjev meir til organisasjonen. Vi veit alle at FN skal ha ei overbyggjande rolle i sikkerheitshandsaminga. Men samtidig må FN halde seg til fleire andre, regionale aktørar. Vi veit at NATO ikkje heilt veit kor ein vil og kor ein skal. Vi veit at AU, African Union, også leiter etter sin måte å produsere sikkerheit på i Afrika. Vi veit også at vi har fått opp eit nytt element, ein ny måte for – iallfall uttalt – positivt å prøve å jobbe for sikkerheit, som er koalisjonar av villige. Vi veit også at EU er på leiting etter måtar å samle troppar på for å bidra til auka sikkerheit. I denne samanhengen er det viktig at FN bevarer si overordna rolle. Men FN sitt forhold til kvar av dei enkelte, og også mange fleire, må vi klare å intensivere framover, slik at ein klarer å utnytte dei ressursane som finst, ikkje berre telje troppar mange nok gonger og så seie som så at på papiret verkar dette, men få enda større smidigheit mellom det arbeidet som foregår i Generalforsamlinga, i Tryggingsrådet og dei ulike regionale aktørane. Her trur eg det kan leggjast mykje – kva vi skal seie – gammalt tankegods til sides for at ein skal kunne bli meir dynamisk og få dette til å fungere smidigare. Vi veit at av og til må det lirkast og lurast, berre for å få til det kanskje viktigaste av alt av og til, internasjonalt nærvær, for der det ikkje er internasjonalt nærvær, er det ofte at overgrepa er aller verst. Eg trur at FN vil kunne bli enda betre i sine militære operasjonar. Med auka diplomati, sjølvsagt, og smidigheit frå militærpolitisk side vil vi kunne auke sikkerheita for folk, dersom vi vil gje FN den nøkkelrolla. Men då må sjølvsagt også FN sjølv setje seg i stand til å ha den rolla, via generalsekretær og dei instrumenta som FN har. I alle moglege samanhengar snakkar vi om forholdet mellom det militære og det sivile. Vi har òg hatt debattar om det humane. Det eg har registrert, er at fleire og fleire fagmilitære peiker på at vi må gje deira innsats ei oppfølging i form av bistand. Men i tillegg høyrer eg at fleire og fleire av dei seier at vi også bør bli flinkare til å skilje mellom kva det er som er militære oppgåver, og kva det er som er politimessige oppgåver. Vi er til stades i Colombia, vi er til stades i Afghanistan med våre dyktige folk frå Politihøgskolen i Oslo, osv. Men ofte kjem det viktige arbeidet som politiet driv med, utafor debatten. Det kan i mange tilfelle vere lettare dersom ein ikkje berre har vore med og bygd opp ein nasjonal hær, men også vore med og bygd opp eit justisvesen og sjølvsagt ei utøvande sivil politimyndigheit. At vi får heile breidda og heile spekteret her, trur eg vil kunne vere med på å auke sikkerheita for dei som verkeleg treng det. Eg trur at FN kan vere ein stad der den debatten kan førast vidare. Og for all del, eg er heilt einig med representanten frå Framstegspartiet som seier at då må FN òg sjølv bli betre i stand til å få bukt med alle dei, eg heldt på å seie, interne problema ein har, for det er viktige nok og store nok problem ute om ikkje det skulle kunne øydeleggje. Sidan det har vore ein veldig roleg debatt i dag, vil eg nesten seie, må eg berre ta eit lite pek til Vallersnes, som etterspør 2 pst. til NATO. Eg skal ikkje berre skulde på Høgre, men ikkje noko parti har spurt etter at vi må auke og passe på at FN får sine midlar i form av pengar til tusenårsmåla sine.