Magne Rommetveit (Arbeiderpartiet), 2011-04-14:
Stad skipstunnel er omtalt i fleire stortingsmeldingar dei siste åra, og han er med i Nasjonal transportplan 2010–2019. I samband med framlegginga av budsjettet for 2008 vart det i St.prp. nr. 1 for Fiskeri- og kystdepartementet gjort greie for avgjerda om å setja i gang nye utgreiingar om Stad skipstunnel. Bakgrunnen for utgreiinga var m.a. innspel frå fylkesordførarane i Møre og Romsdal og Sogn og Fjordane, og eit av alternativa skulle vera stor tunnel, slik at hurtigruta og andre fartøy med tilsvarande dimensjonar kan segla gjennom. Det var det representanten Hareide gjekk inn for i stad. Kystverket fekk oppdraget, og utgreiinga gjorde det òg naudsynt med ekstern kvalitetssikring av prosjektet. Dette kravet er ikkje noko ein har funne på spesielt for dette prosjektet, men det gjeld alle store prosjekt som har ei kostnadsramme på over 500 mill. kr. Arbeidet med den siste utgreiinga har teke lang tid. Grunnen er at tidlegare rapportutkast ikkje har fylt alle krav som vert stilte i prosessen med kvalitetssikring. Departementet har derfor lagt føringar på denne, nettopp for å sikra at alle formelle plankrav har blitt følgde. Det har frå fleire hald vorte reist spørsmål om Kystverket sin KVU-rapport har teke med alle relevante tal i den samfunnsøkonomiske analysen. Eg føreset at desse forholda vert grundig gjennomgått og belyst i den eksterne kvalitetssikringa som no skjer. I NTP står det at prosjektet vil verta vurdert for eventuell oppstart mot slutten av planperioden, altså ein gong etter 2013. Dette er første gongen ei regjering og eit storting har lagt inn Stad skipstunnel. Regjeringa, og seinare Stortinget, har sett av midlar til Stad skipstunnel i andre delen av planperioden – 200 mill. kr. Vidare står det også at det er ein føresetnad for oppstart at prosjektet har tilstrekkeleg samfunnsmessig nytte. Ein skipstunnel gjennom Stadlandet har vorte utgreidd i fleire omgangar både på 1990-talet og på 2000-talet, og forventningane langs kysten for å få dette prosjektet realisert har vore, og er, store. Det forstår eg godt. Det er ingen tvil om at det er fleire gode grunnar til å byggja Stad skipstunnel. Det er eit sterkt fokus på tryggleik langs leia. I tillegg vil det vera viktig for næringslivet når det gjeld ein meir miljøvenleg transport av både personar og gods, med redusert ventetid, auka føreseielegheit og regularitet. I Soria Moria-erklæringa peikar regjeringa på at det er ei målsetjing at godstrafikken skal bort frå landevegen og over på sjø og bane. Realisering av Stad skipstunnel vil i så måte bidra til å fjerna ein flaskehals langs kysten. KVU-rapporten vert no kvalitetssikra av to eksterne firma, Holte Consulting og ECON. På bakgrunn av konseptvalutgreiinga og kvalitetssikringa av denne skal regjeringa etter ei samla vurdering føreslå for Stortinget kva for eit av dei tre alternativa som skal veljast. Dette kan verka som ein svært omstendeleg prosess, men så store prosjekt må baserast på godt gjennomarbeidde fakta. Det er viktig her å understreka at arbeidet er i rute i høve til prosessane knytte til NTP, slik som dei tidlegare har vorte vedtekne. Nasjonal transportplan skal reviderast av det sitjande stortinget i 2013. For ikkje så lenge sidan vart transportetatane sin utgreiingsrapport lagd fram. Den trekkjer opp mykje av det som må vera dei samla transportutfordringane i neste planperiode. Eit av hovudgrepa som her vert føreslått, er fleire tiltak for å få meir gods frå veg over til sjø og bane. Til slutt vil eg understreka at det er Stortinget som har det siste ordet i denne saka, og det er me som skal ta stilling til om Stad skipstunnel skal byggjast eller ikkje, og i tillegg kva dimensjon han skal ha. Den føreliggjande utgreiinga frå Kystverket er berre eitt av grunnlaga som me skal byggja denne avgjerda på.