Tore Storehaug (Kristelig Folkeparti), 2017-10-10:
God miljøpolitikk er også god distriktspolitikk. Klimaendringane er ikkje berre teoretiske. Dei er her no. Dei får følgjer for det livet vi lever, anten det er i by eller i bygd. Det ser vi i den auka rasaktiviteten og dei følgjene som det får for dei som brukar vegane våre, og vi såg det kanskje spesielt i sommar med alt det som skjedde i Utvik. Poenget mitt er at den klimadebatten vi har, må også handle om føre-var-prinsippet, men samtidig forstår ein at vi treng god klimatilpassing for å leve eit godt liv her i dag. I Sogn og Fjordane har vi nokre av dei fremste fagmiljøa innan klimatilpassing, og det er nok ikkje tilfeldig at dei ligg der. Spørsmålet som vi må stille oss, er: Korleis skal vi byggje? Korleis skal vi bu for at det også i framtida skal vere trygt å bu rundt omkring i heile landet vårt? Det blir viktig i åra som kjem. Så er det slik at tilpassing er ikkje eit svar åleine. Noreg må fylle sine forpliktingar og ta sin del av ansvaret for det grøne skiftet, og då må vi som folkevalde gjere det på ein måte som tek inn over seg at løysingane ikkje nødvendigvis er dei same i distrikta som i byane. Det blir nok aldri ny T-banetunnel i Askvoll, og toget der kjem berre til å gå 17. mai. I Kristeleg Folkeparti forstår vi dette. Så forstår vi likevel at vi er nøydde til å handle raskt for å få ned klimagassutsleppa, og då må vi få innbyggjarane i landet vårt med på det, same kvar dei bur. Det blir sagt at jordsmonnet er best nærast grasrota. Det synest eg er ein god leveregel. Det er ein god leveregel i politikken. Vi treng ein jordnær miljøpolitikk som erkjenner at utfordringane kanskje er felles, men rundt omkring i landet er løysingane ikkje dei same. Betyr dette at det er uaktuelt å auke drivstoffavgiftene for fossilt drivstoff? Absolutt ikkje. Auka avgifter er ikkje eit mål i seg sjølv, men det er eit viktig verkemiddel, for i lag med reduksjonar for el- og hybridbilar sender vi eit signal til dei familiane som rundt omkring sit rundt middagsbordet og lurer på kva slags bil dei skal kjøpe seg neste gong, om at dei er nøydde til å ta eit grønt val. Eit anna eksempel er at det har vore viktig å få på plass CO2-fondet til næringslivet, som bidrar til å få ned utsleppa frå tungtransporten. Men ein må vere klar over at auka avgifter slår annleis ut i dei områda der behovet for transport er mykje større enn i byane. Ein viktig premiss må då vere at dei tinga som vi folkevalde gjer, er mogleg å føresjå. Det er betre med ein jamn og føreseieleg auke framfor ein uføreseieleg og høg auke frå år til år. Endringa til eit lågutsleppssamfunn inneber også eit endra samfunn, men det betyr ikkje at alt må vere likt. Dersom vi skal klare å omstille oss, er vi nøydde til å bruke dei fornybare ressursane som vi finn langs heile det langstrekte landet vårt. Den fornybare vasskrafta ligg rundt omkring i distrikta, og innbyggjarane betaler for det i form at høgare nettleige. Grunnlaget for bioøkonomien finn vi også i distrikta, anten det handlar om grøne eller om blå karbon. Utnytting av desse ressursane krev at det er folk som bur der, som jobbar der, som lever livet sitt der, og det er nødvendig dersom vi skal klare ei god omstilling. Kristeleg Folkeparti er oppteke av ein klimapolitikk som verkar. Vi er ikkje redde for verken forbod eller marknadsmekanismar, skattelette eller avgiftsauke. Det vi er redde for, er symbolpolitikk – manglande realisme, manglande vilje til handling og ein klimadebatt som i liten grad tek inn over seg at utfordringane og løysingane er forskjellige rundt omkring i landet vårt. Dette får prege klimadebatten vår i dag i altfor stor grad. Kristeleg Folkeparti er eit sentrumsparti og har ikkje nokon ideologiske sperrer mot å diskutere løysingar. Løysinga er klar. Nokre ting må vi forby, slik som oljefyring. Nokre ting må bli dyrare, slik som fossilbilar, og nokre ting må bli billigare, slik som nullutsleppsbilar. Det treng faktisk ikkje vere anten–eller, for vi kan bruke heile spekteret av verkemiddel som vi har tilgjengeleg. Samtidig må vi ta omsyn til at det er forskjellige føresetnader i ulike delar av landet vårt. Vi er no i starten av ein ny stortingsperiode, og ein stortingsperiode som i stor grad avgjer om vi klarer å nå klimamåla vi har sett føre oss. Skal vi lykkast med klimapolitikken i denne perioden, er det viktig at vi klarer å finne løysingar på tvers av den politiske skalaen. Kristeleg Folkeparti er klar til å diskutere dei gode løysingane for heile landet og for dei generasjonane som kjem etter oss.