Liv Signe Navarsete (Senterpartiet), 2008-01-17:
Bompengar vert i dag fyrst og fremst nytta til vegutbygging. Etter gjeldande regelverk kan bompengeinntekter òg nyttast til investeringar i infrastruktur for kollektivtransport. Med lovforslaget som no er til handsaming i Stortinget, vil bruken av bompengar verte utvida til òg å kunne omfatte drift av alle former for rutegåande kollektivtrafikk. Forslaget til denne utvidinga av bruksområdet for bompengar er utforma med særleg sikte på å leggje til rette for eit meir miljøvenleg og effektivt transportnett i storbyområda. Dette lovforslaget følgjer m.a. opp eit tverrpolitisk ynske frå lokalt hald i samband med Oslopakke 3. Pakka er eit samla opplegg for framtidig utbygging og drift av veg- og kollektivsystemet i Oslo-området. Lovforslaget er avgrensa til å gjelde byområde, og bruk av bompengar til driftstiltak for kollektivtransport er vurdert til å vere mest aktuelt i dei største byområda. Etablering av bompengepakker i eit byområde skal skje på grunnlag av lokalpolitiske planar som ser arealbruk og transportsystem i samanheng. Det skal vere definert klare mål for kva etablering av bompengepakka skal oppnå i det aktuelle området. For å kunne nå desse måla er det viktig at bompengar til driftstiltak for kollektivtransport vert eit supplement til den ordinære satsinga over offentlege budsjett, og at bompengane vert nytta slik at dei etter ein avgrensa innsatsperiode har bidrege til at dei måla som er sette, vert nådde. Det er vidare lagt til grunn at det skal utviklast rutinar for rapportering og kontroll. Regjering og storting vil òg følgje utviklinga i pakkene i samband med stortingsmeldingar om Nasjonal transportplan og årlege budsjett. Eg er glad for at fleirtalet i komiteen støttar forslaget og er samd med Regjeringa i at inntekter frå bompengeordningar i storbyane bør nyttast på ein måte som betrar miljøet, kjem alle grupper av trafikantar til gode og fører til eit betre og meir samordna transportsystem. Eg har merka meg at fleirtalet i komiteen gir uttrykk for at dette er ein moderne måte å sjå på trafikk- og transportproblem på. Ein slik bruk av bompengar i storbyområda vil vere med på å styrkje kollektivtrafikken og dermed redusere miljø- og helseproblem som skriv seg frå personbiltrafikken. Mindre bruk av privatbil i storbyområda fører dessutan til betre flyt i vegtrafikken, noko som igjen kan minske transport- og distribusjonskostnadene for næringslivet. Ved å styrkje kollektivtrafikken og lette presset på vegkapasiteten kan ein i framtida unngå ein del kostbar og arealkrevjande vegutbygging gjennom bustadområde og verdfulle friluftsområde i storbyane. Når det gjeld forvaltinga av bompengane som skal nyttast til drift, er staten og lokale styresmakter samde om at Statens vegvesen forvaltar den samla pengestraumen frå bompengeselskapet. Dette er av omsyn til budsjettering, rekneskap, revisjon og kontroll. Men me er òg samde om at bruken av driftsmidlane skal styrast på bakgrunn av lokalpolitiske vedtak innafor dei rammene som vert lagde av Stortinget. Det er viktig at det vert etablert eit enkelt og føreseieleg system for direkte overføring av midlar til det nye kollektivselskapet. Vidare vert den overordna styringsmodellen for Oslopakke 3 no drøfta i samband med trinn 2-framlegget av pakka. Dette vil eg difor kome tilbake til. Eg har elles merka meg at eit fleirtal i komiteen ber Regjeringa kome tilbake til Stortinget på eigna måte med forslag som skal ta i vare ynsket om å kunne bruke finansieringstilskot på omsetjing av drivstoffavgift til driftstiltak for kollektivtrafikk, jf. regelen i veglova § 27a. Dette vil eg sjølvsagt følgje opp. Eg er glad for at fleirtalet i Stortinget følgjer opp framlegget som opprinneleg vart fremja av eit breitt politisk fleirtal i Oslo kommune og Akershus fylke. Dei har vist klokskap og er framsynte i si tenking for å kunne utvikle eit kollektivsystem som vil betre kvardagen for folk som bur i denne byen, både når det gjeld framkomst, når det gjeld lokalt miljø og når det gjeld å få sikra eit kollektivtilbod som aldersgrupper kan få glede av i framtida.