Heidi Grande Røys (Sosialistisk Venstreparti), 2004-06-18:
I motsetning til Regjeringa er vi i SV svært urolege over den høge arbeidsløysa. Eg må seie at eg er forundra over den måten Høgre prøver å bagatellisere situasjonen på, ved å melde at no går det mykje betre, situasjonen er i ferd med å snu - og heilt utan å leggje fram eit einaste aktivt tiltak for å få arbeidsløysa ned. Problemet er at det skjer ikkje så positive ting i forhold til sysselsetjinga som Regjeringa hevdar. Så seint som i går sende SSB ut ei oversikt over konjunkturtendensane for Noreg og slår fast at "bedringen i arbeidsmarkedet er meget beskjeden". Det er såleis typisk at Jan Tore Sanner i sitt innlegg lét vere å nemne nettopp den setninga i samband med alle dei setningane han siterte SSB på. Ved utgangen av april var så mange som 154 400 menneske utan tilfredsstillande tilknyting til arbeidsmarknaden - over 90 000 heilt utan arbeid. I staden for at desse menneska bidreg positivt gjennom arbeidsinnsats, kostar dei samfunnet mykje pengar i form av dagpengeutbetalingar. 11 milliardar kr brukte vi på dagpengar i 2003, og det er 3 milliardar kr meir enn i 2002. Ekstra ille er det at talet på langtidsledige aukar. Vi har hatt ein auke i talet på langtidsledige på 50 pst. på tre år. Vi kan ikkje ha det slik. Vi kan ikkje sitje i ro og sjå på ei slik utvikling. SV la difor i mars fram eit Dokument nr. 8-forslag om ei rekkje effektive og offensive tiltak mot arbeidsløyse. Kampen mot arbeidsløyse handlar mykje om næringspolitikk, og våre forslag tek difor aktive grep for at folk skal kunne skape verdiar heller enn å ta imot passive ytingar. For å få ned arbeidsløysa på lang sikt må ein ta grep som legg til rette for auka produktivitet. Teknologisk utvikling retta mot framtidsretta produkt og marknader må vere ein berebjelke i ei slik satsing. Forsking, teknologi og kompetanseutvikling skal gi grunnlag for lønsame bedrifter i Noreg. Det har ikkje Regjeringa skjønt, utover det å bruke retorikk i talar. Forslag til store kutt på forskings- og utviklingmidlar i revidert budsjett og kutt i budsjetta for Innovasjon Norge viser at Regjeringa ikkje har ambisjonar om verken å gjere noko med arbeidsløysa eller å ha ein aktiv næringspolitikk. SV derimot legg inn ein auke på vel 200 mill. kr til forsking og nyskaping, som eit av 12 punkt i ein tiltakspakke, og sjølvsagt nullar vi kutta på Innovasjon Norge. Pakken vår inneheld m.a. ei auka løyving til skulebyggordninga på 58 mill. kr, noko som vil gi utbygging og rehabilitering av skulebygg for ytterlegare 2 milliardar kr. Vidare aukar vi løyvingane for sosial bustadbygging med 48 mill. kr, vi aukar rassikringspotten med 125 mill. kr, og vi har ei jernbanesatsing på 285 mill. kr. SV har sjølvsagt òg ei satsing på enøk og fornybar energi, og vi har fleire tiltak som kan gi varige arbeidsplassar knytte til det. Til saman gir ein slik pakke rundt 100 mill. kr til slike prosjekt. På denne måten, med desse prosjekta eg her viser til, vil ein kunne gi ein svært stor auke i sysselsetjinga i bygg- og anleggssektoren. Bygg- og anleggssektoren er blant dei som har absolutt høgast arbeidsløyse. Sjølv om ho no er i ferd med å gå noko ned i akkurat den sektoren, så er det framleis skyhøg arbeidsløyse der. Det er då ikkje hjelp i å løyve meir pengar til oppussing av skulebygg, om ikkje kommunane har råd til å ta sin del, og òg har råd til å drive skulane. Så m.a. for å ta eit løft for Skule-Noreg aukar vi dei frie midlane til kommunane med nærare 1,2 milliardar kr. Å styrkje kommuneøkonomien og sjukehusa vil, slik eg var inne på i ein replikk til Siv Jensen, i tillegg til å gi oss betre velferdstenester sjølvsagt avhjelpe dei mange arbeidsledige innanfor helse, pleie og omsorg. SSB melde i går at arbeidsløysa framleis aukar innanfor desse sektorane. Det vil eg nesten kalle pinleg, all den tid det er rikeleg med oppgåver å ta fatt i innanfor velferdssektoren i Noreg. Vi har ei rekkje andre forslag òg, men eg skal ikkje gå inn på dei alle. Men det er god grunn til å vise til SV sine merknader og forslag i revidert budsjett. Sjølv med ei offensiv satsing innser vi dessverre at vi ikkje når alle arbeidsledige på kort tid. Difor har vi lagt inn ein monaleg auke i talet på tiltaksplassar. SV sitt opplegg har 2 000 fleire ordinære tiltaksplassar og nær 3 000 fleire for yrkeshemma. Det er viktig å halde oppe eit høgt tal tiltaksplassar, slik at folk kan ha kontakt med arbeidslivet i påvente av at arbeidsmarknaden betrar seg og dei igjen kan få fast jobb. SV har tidlegare føreslått ein nasjonal strategi for å gjere vårt land leiande innanfor solindustri. Vi har i dag 20 pst. av verdsmarknaden for silisiumplater til solcellepanel, og vi har rundt 500 arbeidsplassar i solindustrien pr. i dag. Svært gledeleg var det då at det viste seg at ein i revidert budsjett kunne slå to fluger i ein smekk og avhjelpe krisa i industribygdene Årdal og Høyanger ved å bidra til å etablere kanskje så mykje som 250 lønsame arbeidsplassar innanfor nettopp den typen framtidsretta spennande industri. Arbeidarpartiet og Regjeringa skal ha ros for å ha løyst dette på ein måte som eit samla storting òg har slutta seg til. Men her ligg det i korta at Hydro må bidra. Hydro må bidra gjennom å gjere sluttpakkane sine om til å skyte inn i den typen prosjekt. Men eg vil åtvare Regjeringa mot å tru at dette einskildgrepet løyser situasjonen for dei einsidige industristadene i landet. Det Regjeringa ikkje har skjønt, bl.a. ved å kome med nye forslag til innstramming i permitteringsreglane, er at det ikkje er slik vi kan drive industripolitikk. Nokre gonger er det Stortinget som må rydde opp, setje Regjeringa på plass, reversere kuttforslag og drive ein aktiv næringspolitikk.