Åsa Elvik (Sosialistisk Venstreparti), 2002-11-28:
Noreg og Russland vart for ikkje lenge sidan einige om nye kvoteavtalar for 2003 når det gjeld dei bestandane dei forvaltar i lag. Dei vart – ikkje overraskande – einige om å vidareføre avtalen på 395 000 tonn norsk-arktisk torsk og 40 000 tonn kysttorsk. Forskarane har sagt at kvotane i denne treårige avtalen er mykje høgare enn at ein kan seie at dei er innafor føre var-prinsippet. Eg meiner at ein gjerne set torskekvotane for høgt. Dersom eg skal prøve å halde meg unna tala for ein gongs skuld, er realiteten at ein set kvotane høgt over anbefalingane frå forskarane. Realiteten er at det er så lite kysttorsk igjen at det meste av han kjem til å bli fiska som norsk-arktisk torsk. Realiteten er at vi nærmar oss eit uttak som er kritisk, om ein ønskjer at torsken skal få moglegheit til å reprodusere seg. Realiteten er at dei unge torskeklassane som vi skal begynne å fiske på om tre–fire år, er veldig magre. Dette skulle tilseie at ein reduserte kvotane allereie i år. Men det har ein ikkje gjort. Lat meg presisere: Eg har denne gongen ikkje innteke noko ekstremstandpunkt – tvert imot. Det eg seier her, motsvarer til og med det som økonomiavdelinga i Fiskeridirektoratet har sagt til fiskeriministeren i forkant av forhandlingane, dersom ein skal tru NTB-meldinga som er send ut om det. Det er også i denne samanhengen vi behandlar innstillinga frå ein einstemmig næringskomite som kommenterer fjorårets kvote med formuleringar som desse: «Komiteen understreker at forvaltningen av torskebestanden må gjennomføres på en måte som sørger for at fiskedødeligheten og gytebestanden bringes under føre-var-grensen.» Og: «Komiteen ønsker å understreke betydningen av at Norge i ethvert fiskeripolitisk samarbeid om kvotefordeling og forvaltning av felles bestander lar hensynet til en bærekraftig forvaltning veie tyngst.Komiteen registrerer at de oppnådde forhandlingsresultat er lagt på et nivå over de anbefalinger som er gitt fra forskerhold og understreker at hovedprinsippet for de fremtidige forhandlinger skal prioritere gjenoppbygging av bestander.» I fjor var første gongen at næringskomiteen syntest det var bryet verdt å leggje seg bort i dei avtalte kvotane. Det har vekt oppsikt med oppslag i aviser, bl.a. Dagbladet og Aftenposten. Vi seier omtrent det same i år som i fjor. Vi ønskjer å leggje oss bort i, men vi har ingen annan arena enn å kommentere ein årleg rapport om snøen som fall i fjor. Eg er veldig tilfreds med at komiteen oppmodar Regjeringa om å få meir relevant informasjon på bordet i forhold til det. Vi saknar i det heile ei evaluering og sjølvransaking i denne meldinga. Det er ein fornuftig praksis å vurdere om ein når dei måla ein har sett seg, vurdere om verkemidla for å nå måla er dei rette, og vurdere om noko kunne ha vore gjort annleis. Når ein les meldinga, kan ein få inntrykk av at alt er i den skjønnaste orden, og at det ikkje er grunn til å endre noko som helst. Det er altså komiteen ikkje einig i. Eg vil gjerne presisere at eg er tilfreds med komiteens innstilling til St.meld. nr. 36, men eg må innrømme at eg synest det er litt pussig at den same komiteen ikkje ser samanhengen mellom vår haldning til tidlegare kvoteavtalar og dei forslaga til reformtiltak for framtidige kvoteforhandlingar som SV har kome med. Eg har ein smule trøbbel med å forstå korfor komiteen ikkje er interessert i at Stortinget skal involverast i større grad når vi er så kritiske til resultatet av tidlegare prosessar. Problemstillingar rundt på kva måte vi forvaltar ressursane våre er det viktigaste politikarar kan sysle med. Ei næring som ikkje er berekraftig, er ei næring som prioriterer kortsiktig økonomisk gevinst utan omsyn til det ein maksimalt får ut av ressursane på lang sikt. Det er politikk å velje om ein vil leggje til rette for lønnsemd på lang eller kort sikt, og då er det ikkje nok med fine ord i ei stortingsmelding. Då må ein gjere reelle prioriteringar. Eg er overtydd om at sjølv om det i dag ikkje er fleirtal på Stortinget for å gjere større endringar i måten kvoteforhandlingane med andre land skjer på, er det ei utvikling som tvingar seg fram av seg sjølv. Dei internasjonale trendane er heldigvis på mi side i dette spørsmålet. Eg vil ta opp forslaga frå SV som er omdelt i innstillinga, og ber om at dei blir gjorde om til oversendingsforslag.