Bård Vegar Solhjell (Sosialistisk Venstreparti), 2015-12-17:
Dette kan verte den stortingsperioden då permanent væpning av norsk politi vart verkelegheit. Eg seier ikkje at det skjer, men det er ei reell moglegheit for at når vi i ettertid ser tilbake, vil vi seie at den avgjerande endringa skjedde gjennom ei tilvenning i denne stortingsperioden. Det spesielle er at det kan skje, sjølv om berre eitt av partia på Stortinget har det som politisk standpunkt, og sjølv om Stortinget våren 2015 gjekk samrøystes mot det. Mange politikarar har uttrykt skepsis og bekymring, eit fleirtal i Stortinget faktisk. Ei rask googling viser at mange av representantane som er til stades her i dag, er blant dei. Fleire av dei har til og med i media nemnt ei tidsramme for når mellombels ikkje lenger er mellombels, men har vorte permanent. Når vi risikerer at den mellombelse væpninga gradvis vert varig, er det etter mitt syn tre årsaker til det. Det første er varigheita. Spørsmålet vi må stille oss, er: Kor lenge kan ein situasjon kallast mellombels? Eit kvartal, eit år – eller finst det absolutt ingen grenser i det heile? Det er svært vanskeleg å setje ei grense. Dersom ein meiner at det ikkje finst ei grense, er skiljet mellom mellombels og varig absolutt utviska. Då overser ein eit grunnleggjande spørsmål: Kor lenge kan ei væpning som er mellombels i namnet, stå seg før det har endra norsk politi, det norske samfunnet, på ein måte som vert vanskeleg å reversere fordi det har vorte vanleg? Det andre er korleis grunngjevinga har forandra seg. Då den mellombelse væpninga vart innført, var det som ein respons på ein særskild situasjon der det var ein konkret trussel mot uniformert personell. Det var basert på informasjon i ei trusselvurdering frå PST og FKTS, Felles kontraterrorsenter. Nær eit år etter væpninga vart den mellombelse væpninga oppheva, den 13. november. Trusselnivået var lågare, og grunnlaget for mellombels væpning hadde teke slutt. Politidirektoratet var klar: «PST vurderer at sannsynligheten for at en terrorhandling vil skje i Norge er lavere enn ved forrige trusselvurdering, herunder også sannsynligheten for angrep på uniformert personell fra politi og forsvar.» Så kom terroråtaka i Paris. Væpninga vart forlengd til 10. desember på grunn av ein uoversiktleg situasjon. Trusselbildet var framleis lågare. Så har det no gått åtte nye veker, heller ikkje denne gongen grunngjeve i eit forsterka trusselbilde, ifølgje direktoratet: «PST har ikke hevet trusselnivået siden forrige forlengelse av midlertidig bevæpning. Grunnen til at Politidirektoratet har besluttet forlengelse er at situasjonen fremdeles fremstår som uoversiktlig og uavklart etter angrepene i Paris i november.» Framleis redusert trussel, ein annan type trussel – likevel er svaret framleis væpning. Det spesielle er at væpning av norsk politi står fram som svaret på relativt ulike truslar – ein konkret trussel mot uniformert personell, ein uoversiktleg og uavklart situasjon. Dei som ikkje synest det er verd å dvele ved det, bør i alle fall svare på følgjande spørsmål: Kva for ein realistisk situasjon i Europa i vår tid er det som ikkje kan beskrivast som uoversiktleg og uavklart? For det tredje: Eg har aldri sagt at væpning av norsk politi vert snikinnført. Det har eg ikkje sagt, for eg har ikkje meint det, og eg meiner det ikkje no heller. Eg trur situasjonen har oppstått av reelle grunnar, og ikkje er eit forsøk på snikinnføring. Men eg stiller spørsmål ved om Framstegspartiet og justisministeren i det siste har bestemt seg for å nytte høvet til å føre debatten vidare – kvifor? Vel, i vår gjekk Framstegspartiet imot å innføre generell væpning. I den eine saka vi behandlar i dag, fremjar partiet – delar av regjeringa altså – eit forslag i Stortinget om å innføre det. Tidlegare var justisministeren oppteken av å dempe koplinga til debatten om generell væpning. No har han aktivt løfta det fram dagar etter Paris-terroren. Dette er ei vanskeleg sak. Det er vanskeleg for Stortinget å overprøve eit vedtak basert på sikkerheitsvurderingar vi ikkje fullt ut kjenner. Difor bør det og skal det vere regjeringa som avgjer mellombels væpning, men det er ikkje urimeleg at regjeringa etter noko tid må få det godkjent av Stortinget og dermed gje ei utvida grunngjeving for det. Det er ikkje ei endring av ansvarsforholda. Det er ein demokratisk sikkerheitsventil. Å møte ei endring med skepsis og bekymring, men også aksept og auka innsikt, kan vere klokt, som mange parti i denne salen har gjort – mellombels. Men varig skepsis og bekymring utan å gjere noko med skepsisen sin og bekymringa si minner meir om ansvarsfråskriving enn klokskap, etter mitt syn. Eg synest difor at dei partia på Stortinget som er mot permanent væpning, og dei representantane som har gjeve uttrykk for bekymring over utviklinga, bør tenkje gjennom sine standpunkt og om ein på ulike måtar skal ta større ansvar for om Noreg berre sklir over i ein situasjon med varig væpning.