Magnhild Meltveit Kleppa (Senterpartiet), 2010-12-08:
Nasjonal transportplan 2010–2019 stakar ut kursen for samferdsel i Noreg for ein tiårsperiode. Historisk høge økonomiske rammer, eit statsbudsjett for 2011 med auka løyvingar, ei opptrapping i den fyrste fireårsperioden; ingen skal vera i tvil om at regjeringa vil gjennomføra planen. Opposisjonspartia har mange forslag om ulike organisasjonsformer og finansieringsordningar. Eg er open for å tenkja nytt. Det sektoren no treng, er likevel framfor alt høge og føreseielege løyvingar som kan omsetjast til tenester av høg kvalitet i heile landet. Vi stansar i 2011 veksten i forfallet på riksvegnettet. På jernbanen skal ei markert satsing på vedlikehald og fornying medverka til å gjera jernbanenettet meir påliteleg. Samferdsel betyr transport av fleire hundre tusenar menneske kvar dag. Det er ille for norsk transport når feil og manglar på togmateriell og infrastruktur fører til stress og forseinkingar for dei som skal nå ulike gjeremål. Å gjennomføra alt nødvendig vedlikehald og rusta opp eit gamalt og nedslite jernbanenett tek tid. Regjeringa er godt i gang med dette arbeidet. Den samla løyvinga til jernbanen for 2011 er 11,5 mrd. kr, ein auke på 1,4 mrd. kr frå 2010. Samanlikna med 2005 er auken på 67 pst., eller 3,7 mrd. kr målt i faste prisar. Det er formidabelt. I 2011 er det planlagt å ta i bruk tre nye, store og viktige jernbaneprosjekt: Gevingåsen tunnel, Barkåker–Tønsberg og Lysaker–Sandvika. Dei vil kvar på sitt vis bety auka kapasitet i togtrafikken. Vi held fullt trykk på gjennomføringa av Oslo-prosjektet; det er særs viktig for å kunna betra driftsstabiliteten i togtrafikken på heile det norske jernbanenettet. I budsjettet varslar vi ei gradvis innføring av ny grunnrutemodell for Austlandsområdet. Målet er at togtilbodet skal trappast opp til eit nivå som gjer at dei nye toga er med og løyser dei store transportutfordringane samtidig som driftsstabiliteten blir betre. Jernbaneverket og NSB samarbeider no tett om eit beslutningsgrunnlag for innføring av ny grunnrutemodell snarast råd. Eg vil koma tilbake til denne saka seinast i samband med 2012-budsjettet. For å få gjennomført fornyinga og alle investeringane som er prioriterte i NTP 2010–2019, er det nødvendig å styrkja arbeidet med rekruttering og kompetanseutvikling i Jernbaneverket, særleg innanfor jernbanefaga. Eg veit at Jernbaneverket arbeider med dette, og at dei ser at det er ein føresetnad for å få gjennomført planlegginga og møta dei store utfordringane Jernbaneverket står overfor. Jernbanedirektøren har lagt ned eit betydeleg arbeid for å fornya Jernbaneverket. Ho har fått på plass ei leiargruppe som eg er overtydd om vil arbeida målretta for å utvikla organisasjonen vidare. Den største utfordringa i dag er å få betra driftsstabiliteten i togtrafikken. Talet på forseinkingar i november i år viser at Jernbaneverket arbeider godt – utviklinga har vore positiv. For eksempel har lokaltrafikken i Oslo-området hatt høgare punktlegheit enn både i 2008 og 2009, og ligg ikkje langt under målet på 90 pst. Utgreiingar om intercity- og høgfartstog og nordområdeutgreiinga vil gje eit godt grunnlag for rette val i 2013. Samferdsel rundt om i landet handlar ofte om vegar. Budsjettforslaget for Statens vegvesen er totalt på 15,1 mrd. kr – ein auke på om lag 1,5 mrd. kr, eller 11,2 pst. frå 2010. Innan utgangen av 2011 er det lagt opp til å opna 700 km ny riksveg. Målet for vedlikehald er bl.a. 1 000 km asfalt. Det er nødvendig med stor innsats for å følgja opp på plansida dei prioriteringane som ligg i NTP. Berre på vegsida skal det gjennomførast meir enn 25 konseptutvalutgreiingar, KVU/ekstern kvalitetssikring, KS1, fram mot neste NTP. I finansdebatten tok vi ei reise langs E6 frå Oslo til Trondheim. Lat oss no ta oss tid til E39, med utgangspunkt i Kristiansand. Då møter vi vegarbeid, med ny strekning Fardal–Udland–Osestad, som er ferdig i 2011. Vi får orientering om Gartnerløkka–Hannevikdalen, Ålgård–Hove–Sandved og Smiene–Harestad. Alle desse er planlagde nye prosjekt i siste perioden av NTP. Eiganestunnelen er tema i fylkestinget i Rogaland no i desember. Der er det planar om oppstart i fyrste fireårsperiode, noko som vil innebera ein firefeltsveg utanom Stavanger sentrum. Så kjem Rogfast – eg heldt på å seia – som ei kule. Det er avsett midlar i siste del av tiårsperioden. Men det er eit veldig trykk for ferjefri kryssing av Boknafjorden. Det er per dato mange avklaringar som står igjen. Fer vi over Stord, går det der føre seg vegarbeid. Mange delstrekningar er ferdige i 2012–2013. Det er arbeid i gang på Nyborgkrysset rett nord for Bergen, og vi håpar på anleggsstart både på Svegatjørn–Rådal og på Vågsbotn–Hylkje – altså Eikåstunnelen. Svegatjørn–Rådal i 2012, Vågsbotn–Hylkje i 2011. Så er det endå fleire prosjekt: Nyborg–Klauvaneset og Vikanes–Romarheim bru i siste del av perioden. Torvund–Teigen er under bygging, Lavik ferjekai er klar til oppstart i 2011. Det er omfattande opprusting av E39 på mange strekningar gjennom Sogn og Fjordane i inneverande fireårsperiode. Loteberget er aktuelt i siste seksårsperiode. Så kjem vi til Kvivsvegen, som altså er under bygging og ferdig i 2012: 17 km ny veg i ny trasé – ferjefri riksveg mellom Nordfjordeid og Sunnmøre. Vi startar i januar rassikringsarbeid på eit stort prosjekt: 8 km ny veg i Hjartåberga, som altså heng saman med Kvivsvegen. Som om ikkje det er nok: Kjem vi over i Sør-Trøndelag, er det ytterlegare under bygging 4,5 km ny veg Knutset–Høgset. Vi håpar på Astad–Knutset i forlenginga av det. Sør-Trøndelag vil forskottera Høgkjølen–Harangen, og vi vil vidareføra utbetringa mellom Ålesund og Trondheim på fleire strekningar. Renndalen–Staurset opna i september. Der var det fleire hundre menneske i surt haustver. Glade ansikt, musikk og nasjonalsong, og dei same forventingane som i Kristiansand: Vi høyrer til den same kyststamvegen! Lat meg òg leggja til: Den tredje gassferja Arsvågen–Mortavika er i rute. Riksvegsambandet Lavik–Oppedal i 2011 blir lyst ut som utviklingskontrakt. Regiondirektør Olav Ellefset begynner i mars på eit eige prosjekt: ferjefri E39, og det er seks KVU-ar som skal klargjerast før rulleringa av Nasjonal transportplan på E39. Samferdsel inneber òg tap av menneskeliv. Trafikktryggleiken i Noreg er svært høg. Eitt tapt liv i trafikken er likevel eit for mykje. Difor: nullvisjon. Aktørane i trafikktryggingsarbeidet gjer eit godt og systematisk arbeid. Regjeringa hjelper til ved å følgja opp rammene for tryggingstiltak i NTP. Eit fleirtal i Stortinget vil auka innsatsen til midtrekkverk med 20 mill kr. Det følgjer vi sjølvsagt opp. For å nå målet om framkomst og tryggleik i heile vårt langstrakte land har vi følgt opp løftet om ein rassikringsmilliard i 2011 – full oppfølging av NTP. Vi veit kva det betyr med omsyn til tryggleik for mange av dei som kvar dag må bruka rasutsette vegar. I byar og tettstader treng vi at folk går over frå privatbil til kollektivtrafikk og sykkel. Her er påskjøningsordninga sentral. Det blir ein auke i løyvinga med 30 pst. i 2011, og det er byar med dei mest radikale grepa for redusert bilbruk som blir premierte. Innsatsen til gang- og sykkelvegar blir auka med 77 mill. kr og skal gå til samanhengande nett. Så vil eg gjerne seia noko om både forsking, om post og tele og om luftfart. Det får eg koma tilbake til i eit seinare innlegg.