Olav Akselsen (Arbeiderpartiet), 2006-05-23:
Trass i at det siste innlegget her kunne tyda på noko anna, må me kunna slå fast at det er stor oppslutning om den utviklingspolitikken som blir ført i Noreg. Ikkje minst gjeld dette målet om at 1 pst. av bruttonasjonalproduktet skal gå til bistand. Det er positivt, men stor einigheit kan òg vera uheldig dersom det fører til at debatten stilnar. Når målet om 1 pst. av BNP enno ikkje er nådd, kjem det etter mitt syn ikkje av mangel på politisk vilje, verken frå den førre regjeringa eller den me har i dag, for dersom ein ser vekk frå prosentsats, og fokuserer på kroner og øre, ser ein ein imponerande vekst. Når prosentmålet ikkje er nådd, kjem det først og fremst av ein enormt sterk vekst i norsk økonomi, og ikkje minst den høge oljeprisen. Det er derfor rett å hevda at bistandspolitikken både er og har vore eit satsingsområde, og eg trur at det forpliktande målet om at ein skal nå 1 pst. av BNP, er ein av hovudgrunnane til at ein har fått veksten på dette området. Sjølv om ein skal stå fast på dette målet, er det likevel viktig at ein ikkje berre hengjer seg opp i kvantiteten og gløymer innhaldet. Særleg er det slik at me som ønskjer at Noreg skal spela ei viktig rolle i utviklingspolitikken, må vera opptekne av korleis desse pengane blir brukte. Dårlege prosjekt eller erfaringar kan setja heile politikken i vanry. Derfor er ein sterk kontroll og eit kritisk blikk på bruken av bistandsmidlar avgjerande viktig. Eg må vera heilt ærleg og seia at når ein ser kor mykje pengar Noreg bidreg med på denne sektoren, er debatten både i Noreg og i Stortinget altfor liten. Derfor er det positivt at me har fått denne debatten i dag, og at me har fått ei utgreiing frå utviklingsministeren. Størstedelen av jordas befolkning er fattig. Mange lever i reint elende, utan å få dekt dei mest grunnleggjande behova. Det kan vera lett å mista motet, men dersom ein ser seg om i verda, ser ein òg eit anna bilete. Totalt sett går det betre med verda. Berre i Kina åleine har over 400 millionar personar blitt lyfta ut av fattigdom dei siste åra. Òg i andre asiatiske land opplever ein ein positiv økonomisk vekst. Det er altså slik at det gamle norske ordtaket om at når det regnar på presten, så dryp det på klokkaren, heldigvis òg ser ut til å gjelda her. Økonomisk vekst er med og bidreg til å redusera fattigdomen. Òg i Afrika ser ein vekst i økonomien i svært mange land dei siste åra. Sjølv om ein aldri vil kunna overføra erfaringar direkte frå eit land til eit anna, bør me prøva å finna dei fellesnemnarane som finst for dei landa som har fått til ei positiv utvikling. Eg er einig med Solheim når han peikar på at ein fungerande stat er avgjerande, at ein òg må ha ein marknadsbasert økonomi som ein føresetnad. Slik det ser ut for meg, har dei landa som har hatt sterkast vekst, anten hatt ein naturressurs eller greidd å starta ein produksjon av varer som dei så har kunna selt på verdsmarknaden, noko som igjen har vore med på å bidra til denne veksten. Derfor må satsing på næringsaktivitet, industrialisering og handel vera viktige delar av utviklingspolitikken vår. Frå tid til anna er det ein diskusjon i Noreg om norske bedrifter bør etablera seg i land med eit mangelfullt styresett eller i diktatur. Det finst sjølvsagt grenser for dette. Likevel vil eg påstå at det er ein fordel å få til utanlandske investeringar i dei fleste regima. På den måten kan ein vera med og bidra til utvikling og til dialog, og ein får òg nye kanalar for samhandling, ein får eit folk til folk-samarbeid gjennom folk som jobbar i desse bedriftene, men ein opnar òg for myndigheitskontakt på ein heilt annan måte. Det er slik at me i Noreg har laga eit etisk regelverk for investeringar til oljefondet. Kanskje hadde det vore ein idé å utvikla eit liknande regelverk òg for investeringar gjorde av norsk næringsliv. Sannsynlegvis må dette i så tilfelle vera rettleiande, men eg trur likevel det kan vera viktig. Skal me greia å få fleire norske bedrifter til å investera i fattige land, trur eg det er viktig med gode finansieringsordningar, ordningar som er betre enn dei me har i dag. No renn tida frå meg, men eg vil berre seia at eg støttar fullt opp om alt som er sagt om gjeldslette. Eg trur det er ein av føresetnadene for at særlig mange av dei nye demokratia skal kunna fungera.