Liv Signe Navarsete (Senterpartiet), 2016-04-26:
Eg vil også takke saksordføraren for eit godt samarbeid i arbeidet med meldinga om ein nasjonal forsvarsindustriell strategi. Forsvarsindustrien vår er viktig for Noreg, både for økonomi og for arbeidsplassar, men vel så viktig for vår nasjonale tryggleik. Dette er Stortinget samd om. Ein samla komité slår fast at Forsvaret er avhengig av industrien, ikkje berre for leveransar av materiell, men også for å oppretthalde kompetanse på komplekse sensor- og våpensystem. Å sikre tryggleik for land og borgarar er den fremste og mest grunnleggjande oppgåva for oss folkevalde. Tryggleik kjem i mange former, og samfunnet har mange behov. Me må syte for tryggleik i form av sikker tilgang til mat og vatn. Me må sikre nasjonal kompetanse på nøkkelområde i samfunnet, kontroll over viktig infrastruktur, og me må ha ei stabil energiforsyning. Men det er ikkje mogleg å sikre tryggleik utan ei tilstrekkeleg sterk og vedvarande nasjonal forsvarsevne. Og utan ein høgkompetent nasjonal forsvarsindustri får me heller ikkje ei vedvarande nasjonal forsvarsevne. Senterpartiet snakkar mykje om og jobbar hardt for å sikre sjølvforsyning. Dette vert oftast drøfta i samanheng med matproduksjon. Men me må innsjå at nasjonal produksjon også er eit sentralt element i ein truverdig og berekraftig forsvarsstrategi. Forsvarsindustrien er også viktig for arbeidsplassar og sysselsetjing mange stader i landet. Så godt som alle fylke har arbeidsplassar knytte til forsvarsindustrien. I 2014 utgjorde norsk forsvarsindustri 5 000 tilsette i 137 bedrifter. Truleg vil oppdaterte tal for 2015 vere endå høgare. I går var eg til stades i Måløy, der Kongsberg Gruppen og Måløy-bedrifta EasyForm har inngått ein avtale innan leveransar av kompositt og lette strukturar til forsvarsindustrien. Med det har 18 av 19 fylke no arbeidsplassar og aktivitet knytte til denne industrien. Forsvarsindustrien utviklar produkt som viser seg svært nyttige også til sivile føremål. Eit døme er Avinor, som nyleg underteikna kontrakt om kjøp av fjernstyrte kontrolltårn til 15 flyplassar i Nord-Noreg. Dette er ein «spin-off» av norsk forsvarsteknologi. Sensorløysinga er gjenbruk av teknologi frå både missilprogramma og kamera som er utvikla for Protector våpenstasjon på Kongsberg. Kommunikasjonsløysinga som bind det heile saman, kjem frå Indra Navia i Oslo, som også hentar mykje av sin teknologi frå forsvarsprosjekt. Slik går forsvarsindustrien og den sivile industrien hand i hand om innovasjon og utvikling som kjem heile samfunnet til gode. Senterpartiet har ein eigen merknad der me understrekar kor viktig det er å nytte artikkel 123 i EØS-avtalen på ein strategisk og aktiv måte. Norske leverandørar skal som hovudregel verte føretrekte når Forsvaret skal utvikle eller skaffe materiell. Det er mange døme på land som støttar seg til unntak frå EØS-avtalen ved innkjøp av forsvarsmateriell. Om utanlandske produsentar har ein større grad av vern i sine nasjonale marknader, kan dei nytte denne fordelen til å utkonkurrere våre bedrifter i den norske marknaden. Forsvaret må vere tydeleg på at ein ønskjer å nytte nasjonale leverandørar i alle prosjekta der det er mogleg. Hovudregelen bør vere at Forsvaret viser til artikkel 123 i EØS-avtalen, men at ein i dei enkelte tilfella der nasjonal industri ikkje kan tilby produktet, har høve til å gjere unntak. Dersom ein innanfor dei åtte prioriterte teknologiske områda likevel vel utanlandske tilbydarar, bør det grunngjevast. Dette meiner eg må vere ein viktig del av Noregs forsvarsindustrielle strategi i framtida. Det er ein styrke at det stort sett er ein samla komité som står bak denne stortingsmeldinga. Det gir breidde, og det bør bety at implementeringa av strategien vil gå sin gang uavhengig av regjeringsskifte som måtte kome – og som sett frå mi side bør kome – etter kvart i framtida.