Tore Storehaug (Kristelig Folkeparti), 2019-12-04:
Av alle fagdebattane vi har i løpet av denne statsbudsjettbehandlinga, er den til energi- og miljøkomiteen både den beste og den viktigaste. Eg vil takke komiteen for eit godt samarbeid. Eg vil òg seie at det som er godt å merke seg i løpet av debatten, er at vi har ei felles forståing av kva som er dei store utfordringane. Klimaendringane er her, vi står i meir ekstremvêr, og andre plassar i verda er det allereie slik at menneske lever livet på flukt på grunn av dei klimaendringane som skjer. Biosystem kollapsar, og vi er nøydde til å føre ein offensiv politikk der Noreg tek ei offensiv rolle i å klare å hindre og avgrense dei klimaendringane som er, så mykje som mogleg. Det botnar i at vi forvaltar jorda sine ressursar i dag, og at vi har eit stort ansvar for å gje dei generasjonane som kjem etter oss, ei god verd å ta vare på, men at vi òg har eit ansvar for dei av medmenneska våre som i dag lever i dei delane av verda der klimaendringane rammar hardare enn her, og der dei har mindre ressursar til å demme opp for dei endringane som kjem. Det viktigaste som har skjedd no, er at dei aller fleste partia på Stortinget har teke viktige grep for at vi skal klare å gjere meir for å sørgje for det globale klimaet. Fyrst har Stortinget gjort mykje viktig arbeid med rammeverket rundt denne debatten, då vi fekk på plass ei klimalov som gjer at debatten om norske klimagassutslepp er den dominerande på den dagen då statsbudsjettet blir lagt fram. Og kanskje endå viktigare er det når dei aller fleste partia i denne salen forpliktar seg til å redusere klimagassutsleppa i samarbeid med nabolanda våre, både i kvotepliktig og i ikkje-kvotepliktig sektor. Når vi no har den avtalen i botnen, kan vi definere tiltak og innhald heime, men vi skal nå klimamåla gjennom eit forpliktande felles regelverk med nabolanda våre. Det er bra. Reglane trur eg kanskje kjem til å lage debatt i denne salen, for ofte er det litt slik i klimadebatten at ein er einig om det overordna og om målsetjingane, og så blir det litt meir strekk i laget når ein kjem til den konkrete politikken som dette faktisk botnar ut i, og ein ser kva konsekvensane er. Den store testen der får vi når Noreg får eit klimabudsjett for utslepp frå dei enkelte sektorane frå 2021 til 2030. Budsjettet som vi har til handsaming i dag, er eit steg på vegen. Trass i at vi ikkje er i mål enno, går framskrivingane rett veg. Det er blitt gjort mange viktige grep i norsk politikk dette året som dette statsbudsjettet følgjer opp. Nysnø får 700 mill. kr meir, det blir ei kollektivsatsing som har fått 1,2 mrd. kr og ei jernbanesatsing på 1,1 mrd. kr, der 100 mill. kr òg skal gå til oppstart av elektrifisering av Trønderbanen. CO 2 -avgifta blir auka med 5 pst., og avgiftsnivået på CO 2 -utslepp har dobla seg frå 2013 – den gongen var det 229 kr per tonn, no er det 544 kr per tonn. Ein har fått på plass ein handlingsplan for grøn skipsfart som får 100 mill. kr i dette statsbudsjettet. Nullutsleppsfondet er oppe i ein heil milliard, og kanskje endå viktigare: Frå den felles formuen vår i Statens pensjonsfond utland er det trekt ut 80 mrd. kr frå oppstraums olje- og gasselskap. Når vi i tillegg til det aukar klimabistanden og arbeidet med CO 2 -handtering går for fullt – med løyving frå staten til å starte prøveboring frå førre gongen vi heldt på med budsjettdebatt, i revidert budsjett – viser det at ein kjem med nye tiltak, som òg er det som ligg til grunn for at klimaframskrivingane går rett veg, om dei enno ikkje er i mål. Arbeidet med å avgrense klimaendringane må òg supplerast med arbeid for ei betre klimatilpassing. Dei klimaendringane som er, rammar oss allereie i dag, noko hendingane på Jølster i sommar var ei kraftfull påminning om. Òg difor er det viktig at vi følgde opp med høge løyvingar både til flaum- og skredsikring, som er sårt tiltrengt. Debatten rundt oss viser òg at vi har naboland som ønskjer at vår del av verda skal gå i front, mens resten av verda no haltar etter og lagar usikkerheit og splid i klimasaka. I denne tida er dei grepa Noreg har gjort i løpet av desse åra, viktigare enn nokon gong. Vi går i front, men vi er ikkje i mål, for vi skal gjere endå meir, og eg er stolt av det budsjettet som blir lagt fram, og som vi no debatterer.