Kjersti Toppe (Senterpartiet), 2019-05-28:
Dette var ein veldig avklarande interpellasjon, når vi høyrer på det siste innlegget til statsråden. Der hevdar han, med forakt i stemma, at dersom ein skulle tatt Senterpartiets forslag på alvor, ville det bety at ein måtte oppretta mange fleire ambulansestasjonar i strøk der det nesten ikkje bur folk. Det vi føreslår, er at ein skal retta seg etter dei rettleiande responstidskrava. Vi føreslår ikkje noko tøffare krav – at ambulansen skal koma fortare. Vi berre føreslår at dei responstidskrava som har vore gjeldane sidan 2000, faktisk må fungera der ute. Når statsråden seier at dette er heilt umogleg å få til, seier han samtidig til Stortinget at han og regjeringa ikkje har tenkt å la desse responstidskrava vera gjeldande for folk ute i distrikta. Det var klare ord for pengane. At ein skal ta det inn i nokre kvalitetskrav, vil jo verta gjort. Men vi forstår med ein gong at det ikkje vil få nokon konsekvensar. Statsråden har ikkje noko mål om at desse krava skal nåast, fordi dei er umoglege, som han sjølv sa frå talarstolen. Det er på grunn av dette vi har vore engasjerte i denne saka heile tida, for vi ser at regjeringa ikkje har eit mål om å gjera responstidene betre der ute. Det er nesten eit mål om det motsette – for dette har altså ikkje regjeringa råd til. Når eg høyrer svaret frå statsråden her, er eg enda sikrare på at vi er nøydde til å lovfesta dette, om ein skal få likeverdige tilbod der ute. 25-minuttsgrensa, noko som eigentleg allereie er veldig lang tid, må vera eit minimum som ein må kunna forventa for 90 pst. av befolkninga – ikkje alle, men altså 90 pst. må kunna forventa at ein ambulanse kjem på plass innan den tida. Statsråden viste til at akuttutvalet ikkje føreslo lovfesta krav. Nei, det er sant, men heile utgangspunktet for akuttutvalet var jo ein sterk kritikk mot at regjeringa ikkje hadde gjort nok for å styrkja det prehospitale tilbodet. Dei skildra ein situasjon der det var ei samtidig sentralisering av både legevakt, akuttmottak og ambulansetenester, og dei meinte at det måtte koma ei stor styrking av det prehospitale tilbodet. Det som skjer, er at mange helseføretak har planar om kutt i ambulansetilbodet. Vi kan ta Helse Møre og Romsdal som det siste eksempelet, som i tillegg til å flytta fødeavdelinga og gi dei fødande lengre reiseveg, skal kutta ca. 10 mill. kr – var det vel – som ligg over den tenesta som eit krav til innsparingar. Det vert ikkje kortare responstid av at ein skal spara 10 mill. kr. Det er òg slik at statsråden tar fatt i det eine punktet som akuttutvalet føreslo, og meiner at det er ei forklaring på kvifor ikkje regjeringa gjer meir for å styrkja ambulanseberedskapen ute i distrikta og elles. Vi har tjue år med rettleiande krav til responstid, og vi ser inga betring. Difor er det godt grunngitt når Senterpartiet er opptatt av denne saka. Det er òg slik at statsråden ikkje har følgt opp akuttutvalet i ei eiga stortingsmelding. Det er ganske spesielt. No seier statsråden at dette skal inn i Nasjonal helse- og sjukehusplan – ja, på same måten som samhandling skal inn i Nasjonal helse- og sjukehusplan fordi ein ikkje vil evaluera samhandlingsreforma, på same måten som psykisk helse skal inn i Nasjonal helse- og sjukehusplan fordi ein ikkje ville levera ei eiga stortingsmelding om psykisk helse. Dette er jo berre prat for å koma unna det som faktisk er realiteten der ute. Sanninga er at det er akutthjelparar der ute som må overta mykje av det som har vore ambulanseoppdrag før. Akutthjelparar har inga slik helseutdanning. NOU-en anbefalte ei utgreiing av akutthjelpeordninga. Det følgjer statsråden og regjeringa ikkje opp. Senterpartiet har gode argument for å føreslå ei lovfesting, og det er berre så synd at ikkje regjeringa følgjer det opp.