tripathysagar/odia_wiki huggingface dataset:
ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ  (୧୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୨୩ - ୧୭ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୩)ଓଡ଼ିଶାରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ ଗାଳ୍ପିକ, ପ୍ରାବନ୍ଧିକ, ନାଟ୍ୟକାର  । ସେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ନବନାଟ୍ୟ ଆନ୍ଦୋଳନର ମୁଖ୍ୟ ପୁରୋଧା ଥିଲେ । ଜୀବନ କାଳ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ, ୧୯୨୩ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ୧୦ ତାରିଖରେ କଟକ ଜିଲ୍ଲା, ବୟାଳିଶ ମୌଜା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଝରକୋଟା ପାଟଣା ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପିଲା ଦିନରୁ ନାଟକ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଆଗ୍ରହ ରହିଥିଲା ଏବଂ ସ୍କୁଲ ସମୟରୁ ହିଁ, ନିଜ ଅଭିନୟ ପ୍ରତିଭା ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇଆସିଥିଲେ । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିବା ସମୟରେ, ସେ ବିଶ୍ୱସ୍ଥରୀୟ ନାଟ୍ୟଶାସ୍ତ୍ର ସହ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ସେ, ନିଜ ଗୁରୁ ପି. ଏସ୍. ସୁନ୍ଦରମ୍ ଓ ନାଟ୍ୟକାର କାଳୀଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କଦ୍ୱାରା ଗଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ନିଜ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କୁ ନେଇ ସୃଜନୀ ନାମରେ ଏକ ଥିଏଟର ଗୋଷ୍ଠି ତିଆରି କରିଥିଲେ । ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମ, ତାଙ୍କ ନାଟ୍ୟ ଚେତନାକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିଲା ଓ ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତାର ଠିକ ତିନି ଦିନ ଆଗରୁ ତାଙ୍କ ନାଟକ  'ଅଗଷ୍ଟ ନଅ' ର ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇ ଖୁବ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲା । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରି, ମନୋରଞ୍ଜନ ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଆଇନରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ସେ ଆକାଶ ବାଣୀର ଆଞ୍ଚଳିକ ବାର୍ତ୍ତା ବିଭାଗର ସହ ସମ୍ପାଦକ, ଆକାଶ ବାଣୀ ତଥା ଦୂରଦର୍ଶନର ଡ୍ରାମା ବିଭାଗର ବରିଷ୍ଠ ପ୍ରଯୋଜକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ । ଏହା ବ୍ୟତିତ ସେ, ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ, ଓଡ଼ିଶା ସଂଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ଓ ଓଡ଼ିଶା ଲଳିତ କଳା ଏକାଡେମୀର ସମ୍ପାଦକ, ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ମହାସଚିବ ତଥା କଳା ବିକାଶ କେନ୍ଦ୍ରର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ରୂପେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଆକାଶବାଣୀ କଟକର ପ୍ରଡ୍ୟୁସର ଏମିରେଟସ ଭାବରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ ବେତାର ନାଟକକୁ ନୂତନ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦେଇଥିଲେ । ୨୦୧୩ ମସିହା, ଫେବୃଆରୀ ମାସ ୧୭ ତାରିଖ ରାତି ୧୧ଟା ୪୫ ମିନିଟ୍ ସମୟରେ, କଟକର କଲେଜ ଛକ ନିକଟସ୍ଥ ବର୍ଦ୍ଧମାନ କମ୍ପେକ୍ସସ୍ଥିତ ନିଜ ବାସଭବରେ ମନୋରଞ୍ଜନ ବାବୁ ଶେଷ ନିଶ୍ୱାସ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ,  'ସ୍ମୃତି ସଂଳାପ' , ଓଡ଼ିଆ ବ୍ୟତିତ ହିନ୍ଦୀ, ଇଂରାଜୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦ ହୋଇ ଖୁବ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇପାରିଛି । ଆକାଶବାଣୀ ସମ୍ବାଦ ପରିବେଷଣ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ ୧୯୪୮ ମସିହା ଜାନୁୟାରୀ ମାସରେ ଆକାଶବାଣୀ ଦିଲ୍ଲୀ କେନ୍ଦ୍ରରେ ସମ୍ବାଦ ବିଭାଗରେ ସହ ସମ୍ପାଦକ ଭାବରେ ଚାକିରୀରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ । ୨୮-୧-୧୯୪୮ ତାରିଖରେ ଆକାଶବାଣୀ କଟକ କେନ୍ଦ୍ରର ସ୍ଥାପନା ହୋଇ ପ୍ରଥମ ପ୍ରସାରଣ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ସେହି ଦିନ ସଂଧ୍ୟା ୭-୧୫ରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଆକାଶବାଣୀରୁ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଖବର ବୁଲେଟିନ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା ଯାହାକି କଟକ ଆକାଶବାଣୀଦ୍ୱାରା ରିଲେ କରି ପ୍ରଚାର କରାଯାଇଥିଲା । ସେହି ପ୍ରଥମ ଦିଲ୍ଲୀ କେନ୍ଦ୍ରର ଓଡ଼ିଆ ଖବର ପଢ଼ିଥିଲେ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ । ତାର ମାତ୍ର ଦୁଇଦିନ ପରେ ତାଙ୍କୁ ଆକାଶବାଣୀରୁ ଜାତିର ପିତା ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ବିୟୋଗ ଖବର ଶୁଣାଇବାକୁ ପଡିଥିଲା । ସେତେବେଳେ ସେ ଥିଲେ ଦିଳ୍ଳୀ ଆକାଶବାଣୀର ପ୍ରଥମ ଓ ଏକ ମାତ୍ର ଓଡ଼ିଆ କର୍ମଚାରୀ । ମାତ୍ର ଉପରିସ୍ଥ ଅଧୀକାରୀଙ୍କ ଚକ୍ରାନ୍ତ ହେତୁ ସେ ବହୁତ ଶୀଘ୍ର ସେଠାରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇ ଓଡ଼ିଶା ଚାଲି ଆସିଥିଲେ । ପରେ ୧୯୫୮ ମସିହାରେ ଯେତେବେଳେ କଟକ ଆକାଶବାଣୀର ଆଞ୍ଚଳିକ ସମ୍ବାଦ ପ୍ରସାରଣ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ସେତେବେଳେ ସେ ସେଠାରେ ସହ ସମ୍ପାଦକ ଭାବରେ ଯୋଗ ଦାନ କରିଥିଲେ । ଏହି ବିଭାଗରେ ସେ ୧୯୬୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପରେ କଟକ ଆକାଶବାଣୀର ଡ୍ରାମା ବିଭାଗକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ହୋଇଥିଲେ । ରଚନାବଳୀ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସ ଓଡ଼ିଆ ନାଟକରେ ଅନେକ ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ନାଟକରେ ଆଧୁନିକ ସମାଜିକ ଓ ରାଜନୈତିକ ବାସ୍ତବତାର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଓଡ଼ିଆରେ ଉଦ୍ଭଟ ନାଟକ   ଲେଖିବାର ପରମ୍ପରା ସେ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ କୃତୀ ମଧ୍ୟରେ କାଠଘୋଡ଼ା ଓ ଅରଣ୍ୟ ଫସଲ ଅନ୍ୟତମ । ଅରଣ୍ୟ ଫସଲ ନାଟକ ପାଇଁ ସେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେ଼ମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।
ପର୍ନିସିଅସ୍ ଆନିମିଆ ବା ଜୀବସାର ଖ୧୨ ବା ଭିଟାମିନ ବି୧୨ ଅଭାବ ଜନିତ ଆନିମିଆ, ଏକ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ଜୀବସାର ଖ୧୨ ଅଭାବ ଯୋଗୁ ଯଥେଷ୍ଟ ଲୋହିତ ରକ୍ତ କଣିକା ନ ଥାଏ । ଥକ୍କା ଲାଗିବା ଏହି ରୋଗର ପ୍ରଥମ ସାଧାରଣ ଲକ୍ଷଣ । ଛୋଟ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା, ଶେତା ଚର୍ମ, ଛାତି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ପାଦ ଓ ହାତ କାଲୁଆ ହେବା, ସନ୍ତୁଳନ ଅଭାବ, ପାଲିସ୍ ଲାଲ ଜିଭ, ଦରିଦ୍ର ରିଫ୍ଲେକ୍ସ ଓ ଚିନ୍ତା ଭ୍ରମ ଇତ୍ୟାଦି ଅନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣମାନ ଦେଖାଯାଏ । ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ କଲେ କେତେକ ଲକ୍ଷଣ ସ୍ଥାୟୀ ହୋଇଯାଏ । ଟେକ୍‌ନିକାଲ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଯଥେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଟ୍ରିଞ୍ଜିକ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟର ନଥିଲେ ପର୍ନିସିଅସ୍ ଆନିମିଆ ନାମ ଦିଆଯିବା କଥା କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତ ଜୀବସାର ଖ୧୨ ଅଭାବ ଜନିତ ଆନିମିଆକୁ ଏହି ନାମ ଦିଆଯାଉଛି । ପାକସ୍ଥଳୀରେ ଏହି ଇଣ୍ଟ୍ରିନ୍‌ଜିକ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟର ତିଆରି କରୁଥିବା ଜୀବକୋଷ ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବା ଯୋଗୁ ଏହି ଅବସ୍ଥା ଉପୁଜେ । କୌଣସି କାରଣ ବଶତଃ ପାକସ୍ଥଳୀର ଏକ ଅଂଶ ବାହାର କରିଦେଲେ ଏହି ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଉପୁଜେ । ଅଳ୍ପ ଜୀବସାର ଖ୧୨ ହେବାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରଣ ମଧ୍ୟରେ ଅଳ୍ପ ଖାଦ୍ୟ, ସିଲିଆକ ରୋଗ   ଓ ଫିତାକୃମି ସଂକ୍ରମଣ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ । ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା ଓ ବେଳେ ବେଳେ ଅସ୍ଥି ମଜ୍ଜା ପରୀକ୍ଷା କରି ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ଥଳେ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ରୋଗୀର ରକ୍ତରେ ଅଳ୍ପ ସଂଖ୍ୟକ ବଡ଼ ଆକାରର ଲୋହିତ ରକ୍ତ କଣିକା, ଅଳ୍ପ ସଂଖ୍ୟକ ଯୁବ ଲୋହିତ ରକ୍ତ କଣିକା, କମ୍ ସ୍ତରର ଜୀବସାର ଖ୧୨ ଓ ଇଣ୍ଟ୍ରିଞ୍ଜିକ ଫ୍ୟାକ୍ଟର ପ୍ରତି ଥିବା ଆଣ୍ଟିବଡି ମିଳେ । ଇଣ୍ଟ୍ରିଞ୍ଜିକ ଫ୍ୟାକ୍ଟର ଅଭାବ ଯୋଗୁ ହେଉଥିବା ପର୍ନିସିଅସ୍ ଆନିମିଆ ରୋଗର ପ୍ରତିଷେଧ ନାହିଁ । ଜୀବସାର ଖ୧୨ ଅଭାବ ଯୋଗୁ ଏହି ରୋଗ ହେଉଥିଲେ ସୁଷମ ଓ ଅନୁପୂରକ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରତିରୋଧ କରାଯାଇପାରେ । ଜୀବସାର ଖ୧୨ ବଟିକା ବା ଇଞ୍ଜେକସନ ଦେଇ ଏହି ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ଲକ୍ଷଣ ସାଂଘାତିକ ହୋଇଥିଲେ ପ୍ରଥମରୁ ଇଞ୍ଜେକସନ ଦିଆଯାଏ । ବଟିକା ଗିଳିବାରେ ଅସୁବିଧା ଥିଲେ ନାକ ସ୍ପ୍ରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଇପାରେ । ଜୀବନବ୍ୟାପୀ ଚିକିତ୍ସା ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ । ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ ଜନିତ ପର୍ନିସିଅସ୍ ଆନିମିଆ ୧୦୦୦ଜଣରେ ଜଣକୁ ହୁଏ । ଷାଠିଏ ବର୍ଷ ବୟସରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨% ଲୋକଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ଉତ୍ତର ୟୁରୋପ ଦେଶର ମୂଳ ବଂଶଧରମାନଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ସାଧାରଣତଃ ହୁଏ । ମହିଳାମାନେ ପୁରୁଷଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ଉପ‌ଯୁକ୍ତ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଲେ ଅଧିକାଂଶ ରୋଗୀ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ଯାପନ କରନ୍ତି । ପାକସ୍ଥଳୀ କର୍କଟ ରୋଗ ସମ୍ଭାବନା ଥିବାରୁ ନିୟମିତ ପରୀକ୍ଷଣ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ । ସନ ୧୮୪୯ରେ ଥୋମାସ୍ ଆଡିସନ ପ୍ରଥମେ ଏହି ରୋଗର ସ୍ପଷ୍ଟ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ । ପର୍ନିସିଅସ୍ ଅର୍ଥ ଘାତକ; ଚିକିତ୍ସା ନ ମିଳୁଥିବା ସମୟରେ ଏହି ରୋଗ ପ୍ରାଣ ଘାତକ ହୋଇଥିବା ଯୋଗୁ ଏହି ପର୍ନିସିଅସ୍ ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏ ସଙ୍ଗ ଅଫ ଆଇସ ଆଣ୍ଡ ଫାୟାର ହେଉଛି ଏକ କାଳ୍ପନିକ ଉପନ୍ୟାସ, ଯାହାକି ଜର୍ଜ ଆର. ଆର. ମାର୍ଟିନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ। ସେ ଏହି ଉପନ୍ୟାସର ସ୍କନ୍ଧ, ଗେମ ଅଫ ଥ୍ରୋନ୍ସ ୧୯୯୧ ମସିହାରେ ଲେଖିବା ପ୍ରାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ, ଯାହାକି ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା। ଯଦିଓ ଏହା ତିନୋଟି ସ୍କନ୍ଧ ବିଶିଷ୍ଟ ଉପନ୍ୟାସ ହେବବୋଲି ପରିକଳ୍ପନା ହୋଇଥିଲା, ହେଲେ ସମୁଦାୟ ସାତୋଟି ସ୍କନ୍ଧ ହେବ ବୋଲି ପରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଗଲା। 2018 ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ଲେଖକ ସାତୋଟି ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚଟି ସ୍କନ୍ଧ ଲେଖିସାରିଲେଣି। ପଞ୍ଚମ ସ୍କନ୍ଧ, ଏ ଡ୍ୟାନ୍ସ ୱିଥ୍ ଡ୍ରାଗନ୍ସ୍ ସେ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଲେଖିଥିଲେ। ଏ ଡ୍ୟାନ୍ସ ୱିଥ୍ ଡ୍ରାଗନ୍ସ୍ ତାଙ୍କୁ ଲେଖିବାପାଇଁ ଛଅ ବର୍ଷ ଲାଗିଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ସେ ତାଙ୍କର ଷଷ୍ଠ ସ୍କନ୍ଧ, ଦ ୱିନ୍ଡସ୍ ଅଫ୍ ୱିନ୍ଟ୍ର୍ ଲେଖିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ।୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଆମେରିକାର ଏକ ଟେଲିଭିଜନ ଉଦ୍ୟୋଗ ଏଚବିଓ ଏହି ଉପନ୍ୟାସ ଉପରେ ପୃଥିବୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧାରାବାହିକ, ଗେମ ଅଫ ଥ୍ରୋନ୍ସ ନିର୍ମାଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା ।
ମୃତ ପ୍ରସବ  (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ) ନାମ ଦିଆଯାଏ ଯେତେବେଳେ ଗର୍ଭସ୍ଥ ଶିଶୁର   ୨୦ରୁ ୨୮ ସପ୍ତାହ ସମୟରେ ବା ତା 'ପରେ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଯାଏ । ଏହା ଫଳରେ ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ସମୟରେ ତାହର କୌଣସି ବଞ୍ଚିବା ଲକ୍ଷଣ   ନ ଥାଏ । ଏହି ଅବସ୍ଥା ଆସିଲେ ମାତା ନିଜକୁ ଦୋଷୀ   ଅନୁଭବ କରେ । ଜନ୍ମ ହେବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଶିଶୁ ମରିଗଲେ ଜୀବନ୍ତ ଜନ୍ମ   କୁହାଯାଏ ଓ ପ୍ରାକ୍-ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲେ ଗର୍ଭପାତ କୁହାଯାଏ । ମୃତ ପ୍ରସବର କାରଣ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଅଜ୍ଞାତ ଥାଏ । ଜଣାଶୁଣା କାରଣ ମଧ୍ୟରେ ଗର୍ଭ ଜଟିଳ   ହେଲେ ଯେପରିକି ପ୍ରିଏକ୍ଲାମ୍ପସିଆ, ଜନ୍ମ ଜଟିଳତା  , ପ୍ଲାସେଣ୍ଟା   ସମସ୍ୟା, ନାହି ସମସ୍ୟା   ଓ ଜନ୍ମ ତୃଟି  , ମ୍ୟାଲେରିଆ ଭଳି ସଂକ୍ରମଣ ଓ ଖରାପ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଇତ୍ୟାଦି ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ‌ଯୋଗ୍ୟ । ସଙ୍କଟ ଦାୟକ ଅବସ୍ଥାମାନଙ୍କ ନାମ: ୩୫ ବର୍ଷ ବୟସ ପରେ ଗର୍ଭାଧାନ, ପ୍ରଥମ ଗର୍ଭ, ଧୂମ୍ରପାନ, ନିଶା ବ୍ୟବ‌ହାର ଓ ସାହାଯ୍ୟକାରୀ ପ୍ରଜନନ ଟେକନୋଲୋଜି   । ଗର୍ଭସ୍ଥ ଶିଶୁ ଚଳନହୀନ ଅନୁଭବ ହେଲେ ମୃତ ପ୍ରସବ ସନ୍ଦେହ କରାଯାଏ । ଅଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ   ସାହାଯ୍ୟରେ ଏହି ଅବସ୍ଥା ନିଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ । ଉନ୍ନତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଣାଳୀ ନିର୍ବାହ କରିପାରିଲେ ପୃଥିବୀର ଅଧିକାଂଶ ମୃତ ପ୍ରସବ ପ୍ରତିରୋଧ କରିହେବ । ଶିଶୁଜନ୍ମ   ସମୟରେ ପ୍ରାୟ ଅଧା ମୃତ ପ୍ରସବ ହୁଏ ଓ ଏହାର ହାର ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ । ପ୍ରସବ ନିମନ୍ତେ ଇଣ୍ଡକସନ   ବା ପ୍ରସବ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ କରିବା ସଠିକ୍ ସମୟ ଓ ଡାଇଲେସନ ଓ ଇଭାକୁଏସନ   ଅପରେଶନ ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଆବଶ୍ୟକ । ଥରେ ମୃତ ପ୍ରସବ ହେଲେ ଆଉଥରେ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଅଧିକାଂଶ ଗର୍ଭର ସେଭଳି ସମସ୍ୟା ରହେନି । ମୃତ ପ୍ରସବ ହେଲେ ଅବସାଦ, ଆର୍ଥିକ‌ହାନୀ   ଓ ପାରିବାରିକ ବିଚ୍ଛେଦ   ଭଳି ଜଟିଳ ସମସ୍ୟା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । ସନ ୨୦୧୫ରେ ସାରା ପୃଥିବୀରେ ୨୮ ସପ୍ତାହ ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ପରେ ୨.୬ ନିୟୁତ ମୃତ ପ୍ରସବ  (ପ୍ରତି ୪୫ ଜନ୍ମରେ ଗୋଟିଏ ମୃତ ପ୍ରସବ) ହୋଇଥିଲା  । ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ   ଓ ସବ ସାହାରା ଆଫ୍ରିକା   ଭଳି ବିକାଶଶୀଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ‌ହୁତ ସାଧାରଣ ଭାବରେ ଏହି ପ୍ରସବ ହୁଏ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ପ୍ରତି ୧୬୭ ଜନ୍ମରେ ଗୋଟିଏ ମୃତ ପ୍ରସବ ହୁଏ । ସନ ୧୯୫୦ ପରଠାରୁ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ୨/୩ ଅଂଶ କମିଯାଇଛି ।
କୌଣସି ଜିନିଷର ଗୁଣକୁ ଗାଣିତିକ ଆକାରରେ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ଆମେ ଏକକର ବ୍ୟବହାର କରିଥାଉ । ଏକକ ଗୁଡ଼ିକ ଗଣିତ, ବିଜ୍ଞାନ ଛଡ଼ା ସାଧାରଣ ଜୀବନରେ ବହୁଳ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ । ନିମ୍ନରେ ଏପରି କିଛି ଏକକ ଦିଆଗଲା ‌।
ଚିଦାମ , ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସିକ୍କିମର ଦକ୍ଷିଣ ସିକ୍କିମ ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ଗ୍ରାମ । ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ଚିଦାମର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି 27.12  88.45    / 27.12; 88.45.ଠାରେ ଏହା ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ 2,687 ମିଟର ଉପରେ ରହିଛି ।
ମାଇକେଲ କୋଲିନ  ( ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୩୦ - ୨୮ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୧) ଜଣେ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଇଂଜିନିୟର ତଥା ସଂଯୁକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ର ବାୟୁସେନା  (ରିଜର୍ଭ)ର ପୂର୍ବତନ ମେଜର ଜେନେରାଲ  । ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନରେ  (ଜେମିନି-୧୦ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନ) କମାଣ୍ଡର ପାଇଲଟ୍ ଜନ ୟଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ଦୁଇଟି ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଯାନରେ ସେ କକ୍ଷୀୟ ପରିଭ୍ରମଣ କରିବା ସହ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷରେ ଚାଲିବାରେ ସମର୍ଥ ହୋଇଥିଲେ  । ଏହାପରେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନରେ ସେ ଆପୋଲୋ-୧୧ ଚନ୍ଦ୍ର ଅଭିଯାନରେ କମାଣ୍ଡ ମଡ୍ୟୁଲର ପାଇଲଟ ଭାବେ ଚନ୍ଦ୍ର କକ୍ଷରେ ଯାନ ପରିଚାଳନା କରୁଥିବା ବେଳେ ନୀଲ ଆର୍ମଷ୍ଟ୍ରଙ୍ଗ ଏବଂ ବଜ ଆଲଡ୍ରିନ ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଷ୍ଠରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲେ । ଏହି ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନରେ ମଣିଷ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଷ୍ଠରେ ପାଦ ପକାଇବା ପାଇଁ ସମର୍ଥ ହୋଇଥିଲା । ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଥିବା ୨୪ତମ ବ୍ୟକ୍ତି ଏବଂ ମହାକାଶରେ ଭାସମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ପଦଚାଲନା କରିବାରେ ତୃତୀୟ ଆମେରୀକିୟ । ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ କୋଲିନଙ୍କ ଜନ୍ମ ଅକ୍ଟୋବର ୩୧, ୧୯୩୦ ମସିହାରେ ରୋମ ସହରରେ । ପିତା ଜେମସ ଲାଟନ ଥିଲେ ଆମେରିକାର ଜଣେ ଆର୍ମି ଅଫିସର ଏବଂ କୋଲିନଙ୍କ ଥିଲେ ତାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ସନ୍ତାନ । କୋଲିନଙ୍କ ଗୋଟିଏ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇ ଜେମସ ଲାଟନ କଲିନ  (ଜୁନିୟର) ଏବଂ ଦୁଇ ଭଉଣୀ ଭିର୍ଜିନିଆ ଏବଂ ଆଗନେସ୍  । ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ୧୭ ବର୍ଷ ସେ ପିତାଙ୍କ ବାରମ୍ବାର ବଦଳି ଯୋଗୁଁ ରୋମ, ଓକଲାହମା, ଗଭର୍ନରସ ଆଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ନିଉୟର୍କ, ପୂର୍ତ୍ତୋରିକୋ, ସାନ ଆଣ୍ଟୋନିଅ ତଥା ଟେକ୍ସାସ ଭଳି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଯାଗାରେ ରହିବାର ସୂଯୋଗ ପାଇଥିଲେ । ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ଆମେରିକା ଯୋଗ ଦେବାପରେ କୋଲିନଙ୍କ ପରିବାର ୱାଶିଂଟନ ଡି ସିକୁ ଚାଲିଗଲେ । ସେଠାରେ କୋଲିନ ସୈଣ୍ଟ ଆଲବାନସ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରି ୧୯୪୮ରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କଲେ । ମାଅ ଚାହୁଁଥିଲେ ସେ କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ସେବାରେ ଯୋଗ ଦେଉ, କିନ୍ତୁ ସେ ପିତାଙ୍କ ପଦାଙ୍କ ଅନୁସରଣ କରି ସେ ସୈନ୍ୟ ବାହିନୀରେ ଭର୍ତ୍ତି ହେବା ପାଇଁ ଚାହିଁଲେ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ମିଲିଟାରୀ ଏକାଡେମିରେ ସେ ଯୋଗ ଦେଇ ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ମିଲିଟାରୀ ବିଜ୍ଞନରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କଲେ । ତେବେ ଏ ସବୁ ସତ୍ତ୍ୱେ ବିଭିନ୍ନ୍ ଅକାରଣ ବଶତଃ ସେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ବାୟୁସେନାରେ ଯୋଗ ଦେଲେ । ନାସା ଏବଂ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନ ସମ୍ମାନ ଜେମିନି ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଅଭିଯାନରେ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି । ଜେମିନି-୧୦ ଅଭିଯାନରେ ତାଙ୍କର କୃତି ପାଇଁ ସହଯୋଗୀ ୟଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ନାସାଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ଆପୋଲୋ ଅଭିଯାନରେ ତାଙ୍କର ସଫଳତା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏବଂ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି । ଏହାଛଡା ୧୯୭୭ ମସିହାରେ ସେ ସମ୍ମାନରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନିତ ।
କୁଲ୍ଫୀ ଏକ ଲୋକପ୍ରିୟ ମିଠା ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ଅଟେ ଯାହା ଦୈନିକ ଭୋଜନ ଶେଷରେ ପରିବେଷିତ ହୋଇଥାଏ । ଏହାକୁ ସାଧାରଣତଃ ଭାରତୀୟ ପାରମ୍ପରିକ ଗତ ଆଇସ-କ୍ରିମ ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥାଏ । ଏହା ସାଧାରଣତଃ ଭାବେ ଭାରତ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ପାକିସ୍ତାନ, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ, ନେପାଳ, ମିଆଁମାର, ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବ ଏବଂ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ, ୟୁରୋପ, ପୂର୍ବ ଏସିଆ, ଉତ୍ତର ଆମେରିକାର ଭାରତୀୟ ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟରେ ବ୍ୟାପକ ରୂପେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥାଏ । ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦେଶର ଆଇସ କ୍ରିମର ତୁଳନାରେ କୁଲ୍ଫୀ ବହୁତ ବହଳିଆ ଏବଂ ମଲାଇବାଲା ହୋଇଥାଏ , କାରଣ ଆଇସ କ୍ରିମକୁ ବହୁ ଜୋରେ ଫେଣ୍ଟିକରି ତିଆରି ହୋଇଥାଏ ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେଥିରେ ପବନ ମିଶିଯାଇଥାଏ , ମାତ୍ର କୁଲ୍ଫୀକୁ ବିନା ଫେଣ୍ଟି ଜମା ଯାଇଥାଏ । ପ୍ରାୟତଃ କୁଲ୍ଫୀରେ ଗାଈ ବଦଳରେ ମଇଁଷି କ୍ଷୀରରେ ତିଆରି ହୋଇଥାଏ କାରଣ ଏହା ବହୁତ ବହଳିଆ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରସ୍ତୁତି ପ୍ରଣାଳୀ ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ ଉପାୟ ଅଟେ ଯେଉଁଥିରେ କ୍ଷୀର, ମଲାଇ, ଖୁଆ ଏବଂ ଚିନିର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ । ଏଥିରେ ଅଳେଇଚ ସ୍ୱାଦ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଅଳ୍ପ ମସଲା ପକା ଯାଇଥାଏ । ମୁଖ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ   କ୍ଷୀର : ସର୍ବଦା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫେଣ୍ଟି ହୋଇଥିବା କିମ୍ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ରିମର କ୍ଷୀର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।   କ୍ରିମ : ଏଥିରେ ୩୫ ପ୍ରତିଶତ କ୍ରିମ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଏହାଛଡା ଏଥିରେ ଅମୁଲ ଫ୍ରେଶ କ୍ରିମର ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ ।   ଖୁଆ : ଏଥିରେ ଅଳ୍ପ ମାତ୍ରାରେ ଖୁଆ ପଡିଥାଏ ଯାହା ପ୍ରାୟତଃ କ୍ରିମ କୁଲ୍ଫୀ ବନେଇଥାଏ ।   ଶୁଖିଲା ମସଲା : ଏଥିରେ ବାଦାମ, ପେସ୍ତା, କାଜୁ ଏବଂ ଖିସମିଶ ପକାଯାଇଥାଏ । ବିଧି ଏକ କଡେଇରେ କ୍ଷୀର ଢାଳିଦିଆଗଲା । ଚୁଲାର ଆଞ୍ଚକୁ ମଧ୍ୟମ ରଖାଯାଉ । ଏହାକୁ ଅଳ୍ପ ଫୁଟିବାକୁ ଦିଆଯାଉ । ଅଳ୍ପ ସମୟ ପରେ ଏହାକୁ ଚାମଚରେ ଘାଣ୍ଟି ଦିଆଯାଉ ଯେପରି କଡେଇରେ ନ ଲାଗେ । ଯେତେବେଳେ କ୍ଷୀର ଅଳ୍ପ ଉତୁରିବାକୁ ଲାଗେ ଗ୍ୟାସକୁ ମଧ୍ୟରୁ ପୁରା କମେଇ ଦିଆଯାଉ ଏବଂ ଏହା ଅଧାରୁ କମ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଘଣ୍ଟା ଯାଉ । ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ୩୫-୪୦ ମିନିଟ ସମୟ ଲାଗିଥାଏ । ଏବେ ଚିନି ପକାଯାଉ । ଏହାପରେ ଖୁଆ ପକେଇ ଦିଆଯାଉ । ଏହାକୁ ଭଲଭାବେ ମିଶାଇ ଦିଆଯାଉ । ଚିନି ଏବଂ ଖୁଆ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଫେଣ୍ଟି ହୋଇଯିବା ପରେ ଗ୍ୟାସକୁ ବନ୍ଦ କରିଦିଆଯାଉ । ଏଥିରେ କ୍ରିମ  (ମଲାଇ) ପକାଇ ମିଶାଇ ଦିଆଯାଉ  । ଛୋଟ ଅଳେଇଚ ପାଉଡର ପକାଯାଉ । କଟାଯାଇଥିବା ବାଦାମ ପେସ୍ତା ପକାଯାଉ । ଗୋଲାପ ଜଳ ପକାଯାଉ । ଏହାକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଥଣ୍ଡା କରିବାକୁ ଦିଆଯାଉ । ଯେତେବେଳ ଏହା ଥଣ୍ଡା ହୋଇଯିବ ଏହି ମିଶ୍ରଣ ବହଳିଆ ହେବାକୁ ଲାଗିବ । ଏହାପରେ ଏହାକୁ ଯଥାଶୀଘ୍ର ଥଣ୍ଡା ହେବାପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ କପରେ କାଢିନିଆ ଯାଉ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଛାଞ୍ଚକୁ କାଢ଼ିବାକୁ ସହଜ ହୋଇଥାଏ । ଥଣ୍ଡା ହେବାପରେ ଏହାକୁ କୁଲ୍ଫୀ ଛାଞ୍ଚରେ କାଢିନିଆ ଯାଉ । ଏହାଛଡା ଛୋଟ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ କପରେ କଢାଯାଇ ପାରେ । ଏହାକୁ ଏବେ ଆଲୁମିନିୟମ ପେପର କିମ୍ବା ଏକ ସାଧାରଣ ଘୋଡାଣିଦ୍ୱାରା ଘୋଡେଇ ଦିଆ ଯାଉ । ଏହିପରି ମୋଲ୍ଡକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଭରିଦିଆ ଯାଉ । ଏହାପରେ ଏହାକୁ ଫ୍ରିଜରରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ହେବାପାଇଁ ରଖିଦିଆ ଯାଉ । ଯେତେବେଳେ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବସିଯିବ ସେତେବେଳେ ଏହା ପରସିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ହୋଇଯିବ । ଏହାକୁ ଫ୍ରିଜରରୁ କାଢି ଦିଆଯାଉ ଏବଂ ସାଧା ପାଣି ପାତ୍ରରେ ୧-୨ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୁଲ୍ଫୀ ରଖାଯାଇଥିବା ପାତ୍ରକୁ ବୁଡ଼େଇ ରଖାଯାଉ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସହଜରେ କୁଲ୍ଫୀ କଢାଯାଇ ପାରିବ । ଏହାପରେ ଏହାକୁ ଏକ ମାଟି ପାତ୍ର କାଢିନିଆ ଯାଉ ।
ସନ୍ଥ ନିର୍ମଳା ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଭାରତର ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ କବି ଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ସନ୍ଥ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ସେ ଥିଲେ ଚୋଖାମେଳାଙ୍କ ସାନ ଭଉଣୀ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ସହିତ ସମାନ ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ସନ୍ଥ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ନିର୍ମଳା ସନ୍ଥ ବାଙ୍କାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ବାଙ୍କା ଥିଲେ ମହାର ଜାତିର । ନିର୍ମଳା ମୁଖ୍ୟତଃ ଅଭଙ୍ଗମାନ ରଚନା କରିଥିଲେ ଓ ସେଥିରେ ପ୍ରଧାନତଃ ଜାତି ପ୍ରଥା ଯୋଗୁଁ ସେ ଭୋଗୁଥିବା ଅନ୍ୟାୟ ଓ ଅସମାନତା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ । ନିର୍ମଳା ସଂସାରିକ ବୈବାହିକ ଜୀବନକୁ ନେଇ ଦୁଃଖ ପ୍ରକାଶ କରିବା ସହ ପଣ୍ଢରପୁରର ଭଗବାନଙ୍କୁ ନିଜର କରିଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କ କବିତାରେ କେବେ ବି ବାଙ୍କାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିନାହାଁନ୍ତି ।
ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ  (୨ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୦ - ୧ ମଇ ୧୯୯୯) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ  । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଛଅ ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୭, ୧୯୯୦ ଓ ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୪ର୍ଥ, ୫ମ, ୬ଷ୍ଠ, ୮ମ, ୯ମ ଓ ୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ ୧୯୪୦ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ୨ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଭୀମା ମାଢ଼ୀ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ରତ୍ନମାଳା ଦୋରା । ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଛଅ ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ ବିବରଣୀ ମୃତ୍ୟୁ ଗଙ୍ଗାଧର ମାଢ଼ୀ ୧୯୯୯ ମସିହାର ମଇ ୧ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୫୮ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଉମରକୋଟ ଶିବ ମନ୍ଦିର, ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର । ଏହା ପାକିସ୍ତାନ ଦେଶର ସିନ୍ଧ ପ୍ରଦେଶ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜାହାଙ୍ଗୀର ଗୋଠ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଛି । ସେଠାରେ ହଜରତ ନିମାନୋ ଶାହ ଦରଗହ ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ତାପର୍ଜୀ ସିନ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହୁଥିବା ହିନ୍ଦୁ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ମନ୍ଦିର ଖୁବ ପବିତ୍ର ଓ ଏହା ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ ଭକ୍ତିପୀଠ । ଏଠାରେ ଅସୁବିଧାରେ ଥିବା ଅନେକ ଭକ୍ତ ଆଶ୍ରୟ ନିଅନ୍ତି । ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା ଏଠାରେ ବିଶ୍ୱର ସାନୁଠାରୁ ଚମତ୍କାର ଶିବ ଲିଙ୍ଗା ରହିଥିବା କୁହାଯାଇଥାଏ ।ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ତାହାର ଆକାର ବର୍ଦ୍ଧନ ହେଇଥିବା କଥା ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଇଥାଏ । ଯାନୀ ଯାତ୍ରା ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏଠାରେ ମହଶିବରାତ୍ରି ପାଳନ ହେବା ସହ ଆଖ ପାଖ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଅନେକ ଭକ୍ତଙ୍କ ସମାଗମ ହେଇ ମେଳା ମଧ୍ୟ ହେଇଥାଏ । ମେଳାରେ ବହୁ ପ୍ରକାର ସଂସ୍କୃତିକ କରଜ୍ୟକରମ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇଥାଏ । 3 ଇନ ଧରି ଏଠାରେ ଜନସମାଗମ ହେଇଥାଏ । ଏଠାକୁ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ମଧ୍ୟ ଆସିଥାନ୍ତି । ଇତିହାସ କୁହ ଯାଏ ଯେ ହଜାର ବର୍ଷ ଆଗରୁ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତି ଏଠାରେ ଗାଈ ଗୋରୁ ରାଖୀ ଜୀବିକା ଅର୍ଜନ କରୁଥିଲେ । ଦିନେ ଦେଖିଲେ ଯେ ଏକ ଗାଈ ଏକ ସ୍ଥାନକୁ ଯାଇ ଆପେ ଆପେ ତାହାର କ୍ଷୀର ଏହା ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି । ସେ ସ୍ଥାକୁ ଯାଇ ଦେଖିଲେ ଯେ ସେଠାରେ ମାଟି ତଳୁ ଏକ ଶିବଲିଙ୍ଗର ଅବିଭାବ ହେଇଛି । ତା ପରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକ ଆସି ସେଠାରେ ଶିବ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରି ଆରାଧନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତେବେ ଏହି କାହାଣୀ ତ ସତ୍ୟତା ନେଇ କିଛି ପ୍ରମାଣ ମିଳିନହି ।
ରାଧାଗୋବିନ୍ଦ ପଟ୍ଟନାୟକ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ପ୍ରଛଦପଟ୍ଟ ଗାୟକ। ତାଛଡ଼ା, ଆକାଶବାଣୀ କଟକ ଏବଂ ରେକର୍ଡ଼ ଜରିଆରେ ସେ ଅନେକ ଗୀତ ବୋଲିଥିଲେ। ମୁମ୍ବାଇରେ କିଛି ଦିନ ନାଁ କରିବା ପରେ ଓଡ଼ିଶା ଫେରି ଆସିଥିଲେ।
କଲିକତା ଚକ୍ରାକାର ରେଳପଥ ବା , ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ପୂର୍ବ ରେଳବାଇ ଜୋନ ଅଧୀନରେ ଥିବା ଏକ ରେଳପଥ, କାଜ କଲିକତା ସହର ଭିତରେ ଯାଇଛି । ଏହା ବିମାନ ବନ୍ଦର ରେଳ ଷ୍ଟେସନରୁ ବାହାରି ପୁଣି ସେହି ଷ୍ଟେସନରେ ଶେଷ ହୋଇଛି । ଏଥିରେ ସମୁଦାୟ 21ଟି ଷ୍ଟେସନ ଥିବାବେଳେ ଏହାର ଦୈର୍ଘ୍ୟ 35 କିଲୋମିଟର । ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଇନ ପାଇଁ ଟ୍ରେନ ସେଆବା ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ଭାଗ ପାଇଁ ଓ ଏଥିରୁ ଅନନ୍ୟ ରେଳପଥକୁ ଟ୍ରେନ ସେବା ସବୁ ରହିଛି । ବିମାନ ବନ୍ଦର ଷ୍ଟେସନରୁ ବୁରେବଜାର ଦେଇ ମଜେରହାଟ ଓ ବିମାନ ବନ୍ଦରରୁ ବାଲିଗଞ୍ଜ ଦେଇ ମଜେଠାତକୁ ଟ୍ରେନ ସେବା ରହିଛି । ଷ୍ଟେସନ ସବୁର ତାଲିକା ଓ ବିବରଣୀ ଏୟାର ପୋର୍ଟ ଯାଏ ପରିବର୍ଦ୍ଧନ ଏହି ରେଳପଥକୁ ନେତାଜୀ ସୁବାସ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଯାଏ ପରିବର୍ଦ୍ଧନ କରାଯାଇଛି ।
ଛତୁ ତରକାରୀ ଭାରତର ଓଡ଼ିଶାରେ ରନ୍ଧାଯାଉଥିବା ଏକ ଖାଦ୍ୟ । ଏହା ଛତୁକୁ ଛୋଟ ଛୋଟ ଖଣ୍ଡ କରି କାଟି ମସଲା ଛୁଙ୍କ ଦେଇ ତିଆରି କରାଯାଇଥାଏ । ଉପାଦାନ ଛତୁ ଆଳୁ ଗୋଟା ଜିରା ଗୋଟା ସୋରିଷ ଲୁଣ ହଳଦୀ ଗୁଣ୍ଡ ପ୍ରକାର ଛତୁ ତରକାରୀ: ଏହା ଛତୁ, ଆଳୁ, ବାଇଗଣ ଆଦିକୁ ଅଦା, ରସୁଣ, ପିଆଜ ଓ ବିଲାତି ବାଇଗଣ ଛୁଙ୍କ ଦେଇ ତିଆରି କରାଯାଇଥାଏ । ଛତୁ ବେସର: ଏହା ଛତୁ, ଆଳୁ, ବେସର ବଟା ସହ ଅଦା, ରସୁଣ, ପିଆଜ ଓ ବିଲାତି ବାଇଗଣ ଛୁଙ୍କ ଦେଇ ତିଆରି କରାଯାଇଥାଏ । ତିଆରି ପ୍ରଣାଳୀ ଛତୁ ଓ ଆଳୁକୁ ଛୋଟ ଛୋଟ ଖଣ୍ଡ କରି କାଟି ସେଥିରେ ହଳଦୀ ଗୋଳାଇ ତାହାକୁ ଭଜା ଯାଇଥାଏ । ପିଆଜ, ଗୋଟା ଜିରା ଓ ଗୋଟା ସୋରିଷ, ବେସର ବଟା, ଲଙ୍କା, ବିଲାତି ବାଇଗଣ ଆଦିକୁ ତେଲରେ ଛୁଙ୍କ ଦେଇ ଏହା ତିଆରି କରାଯାଇଥାଏ ।
ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବା ହିନ୍ଦୁ ବିଶ୍ୱକୋଷରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ସମୁଦ୍ର ମନ୍ଥନଦ୍ୱାରା ବାହାରିଥିବା ଚଉଦ ରତ୍ନ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଥିଲେ । ପୌରାଣିକ ପ୍ରଥା ଅନୁସାରେ ୟେ ଧଳା ରଙ୍ଗର ଏବଂ ସାତୋଟି ମୁଖଧାରୀ ଘୋଡ଼ା ଥିଲେ ଯାହା ଦେବତା  (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ  । ଗୀତାରେ କୃଷ୍ଣ ଭଗବାନ ଶ୍ରେଷ୍ଠତମ ବସ୍ତୁ ମାନଙ୍କରୁ ନିଜର ତୁଳନା କ୍ରମରେ ନିଜକୁ ଅଶ୍ୱରେ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବା ବୋଲି କହିଥିଲେ । କୁମାରସମ୍ଭବମ୍ରେ କାଳିଦାସ, ଏହାକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ତାଡ଼କାସୁରଦ୍ୱାରା ଛଡ଼ାଇ ଯାଇଥିବାର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି ।
ଶକୁନ୍ତଳା ଲାଗୁରୀ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାତନ, ୨୦୧୪ରେ ଷୋହଳତମ ଲୋକ ସଭାକୁ କେନ୍ଦୁଝର ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ  (ବିଜେଡି)ର ସଭ୍ୟ  ।
୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଦେଶ ହେବା ସମୟରେ ୬ଟି ଜିଲ୍ଲା ଥିଲା । କଟକ, ପୁରୀ, ବାଲେଶ୍ୱର, ସମ୍ବଲପୁର, ଗଞ୍ଜାମ ଓ କୋରାପୁଟ । ଭାରତବର୍ଷ ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ ମସିହାରେ ସ୍ୱାଧୀନ ହେଲା । ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା ୨୬ଟି ଗଡଜାତ ରାଜ୍ୟରୁ ୨୪ଟିର ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶ୍ରଣ ହୋଇ ଓଡ଼ିଶା ଏକ ରାଜ୍ୟରୂପେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲା । ୨୬ଟି ଗଡଜାତ ରାଜ୍ୟଙ୍କୁ କ, ଖ, ଗ, ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇ ଥିଲା ।
ଦାମୋଦର ନଦୀ  ( :/ /)ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ ଓ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହଉଥିବା ଏକ ମୁଖ୍ୟ ନଦୀ  । ଏହି ନଦୀ ଉପତ୍ୟକା ଅଞ୍ଚଳ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦରେ ପରିପୂର୍ଣ ଓ ଏହାର ତଟବର୍ତୀଇଲାକାରେ ବହୁଳ ପରିମାଣରେ ଖଣି ଓ ସମ୍ପର୍କିତ ଶିଳ୍ପରେ ପରିପୂର୍ଣ । ଏହା ପ୍ରଥମେ  " ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗର ଦୁଖ "  ନାମରେ କୁହାଯାଇଥାଇ ପ୍ରତିବର୍ଷ ବନ୍ୟା ବଙ୍ଗୀୟ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ବିପତ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲା । ତେବେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦାମୋଦର ଓ ତାହାର ଶାଖା ନଦୀ ସମୂହରେ ଅନେକ ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ଜଳ ସଂଗ୍ରହ କରାଯିବାରୁ ବନ୍ୟା ବିପତ୍ତି ଅନେକ ପରିମାଣରେ ରୋକା ଯାଇ ପାରିଛି । ବ୍ୟୁପତ୍ତି ସଂସ୍କୃତରେ  'ଦାମ' କୁ ରଜ୍ଜୁ କୁହାଯାଇଥାଏ ଓ  " ଉଦର"  ପେଟକୁ ବୁଝାଏ ।ତେଣୁ ଏହା  " ପେଟକୁ ଘେରେଇ ରହିଥିବା ରଜ୍ଜୁ   ବେଲ୍ଟ "କୁ ବୁଝାଏ । ହିନ୍ଦୁ ଦେବତା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ବିମାତା ରଜ୍ଜୁରେ ବାନ୍ଧି ଥିଲେ ବୋଲି ପୁରାଣରେ ଉଲେଖ । . ଉପନଦୀ ସମୂହ ବରକାର , କୋନାର । ବୋକାରୋ , ହରାରୋ , ଯମୁନିଆ , ଘରି, ଗୁଆଇଆ, ଖଣ୍ଡିଆ , ଓ ଭେରା ଆଦି ଏଗାର ଉପନଦୀଗୁଡ଼ିକ । . ବରକାର ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀ । ଏହା ପଦ୍ମା ନଦୀରୁ ହଜାରିବାଗ ଜିଲ୍ଲାରେ ବାହାରି ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ରାଜ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହେଇ ଦିଶେର୍ଗଦଠାରେ ଦାମୋଦର ସହ ଲୀନ ହୁଏ । ଏହି ନଦୀ ଓ ଦାମୋଦର ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମି ଅଞ୍ଚଳକୁ ତ୍ରିଭକ୍ତ କରିଥାଏ । ଏହା ପାର୍ବତ୍ଯ ଅଞ୍ଚଳରେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ ଓ ଏଥିରେ ବାରାହୀ ନିକଟରେ ଗ୍ରାଣ୍ଡ ଟ୍ରଙ୍କ ରୋଡ ପାଇଁ ଦୁଇଟି ବୃହତ ସେତୁ ରହିଛି । ଶେଠୀ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ସେତୁ ବରକାର ନଦୀର ପ୍ରବଳ ବନ୍ୟାଜଳରେ ଧୋଇ ହେଇ ଯାଇଥିଲା । ଏକ ସେତୁ 1913 ମସିହାରେ ପ୍ରସ୍ତରଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହେଇଥିଲା ଓ ଅନନ୍ୟ ଏକ 1946 ମସିହାରେ ନିର୍ମିତ ହେଇଥିଲା । . ଦୁଖର ନଦୀ ବର୍ଷା ଋତୁ ସମୟରେ ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ ହାରାହାରି 1,400 ମିଲିମିଟର ବୃଷ୍ଟିପାତ ହେଇଥାଏ । ଏହାଦ୍ୱାରା ଦାମୋଦର ନଦୀ ଓ ତାହାର ଉପନଦୀରେ ଜଳ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ । ଏହା ତଳ ଅଞ୍ଚଳରେ କୁଳ ଲଂଘିବା ସହ ବହୁ କାଳରୁ ପ୍ରବଳ ବନ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିଆସୁଥିଲା । . ଦାମୋଦର ଉପତ୍ୟକା ହଜାରିବାଗ , ବୋକାରୋ , କୋଦରମା ଆଦି ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ଦାମୋଦର ଉପତ୍ୟକା ରହିଛି । ଏହି ଉପତ୍ୟକା ବିପୁଲ୍ଲ ପରିମାଣରେ ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ପରିପୂର୍ଣ । ନଦୀ ଜଳର ଉପଲବ୍ଧିତା ହେତୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ବହୁ ଶିଳ୍ପ ଗଢ଼ି ଉଠି ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ , ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଆଦି ରାଜ୍ୟର ଅର୍ଥନୀତିରେ ବହୁତ ଉନ୍ନତି ଆଣିଛି । 1948 ମସିହାରେ ଏଠାରେ ବହୁମୂଖୀ ଜଳଭଣ୍ଡାର ପ୍ରକଳ୍ପ , ଯାହା ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ବହୁମୂଖୀ ବିଶାଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଥିଲା , ତାହା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଲା ପରେ ଏହା ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ ଓ ଜଳସେଚନ ଦେବା ସହ ବନ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଅଗ୍ରଣୀ ଭୂମିକା ନେଇଛି । ଦାମୋଦର ଉପତ୍ୟକାଞ୍ଚଲାରେ 2.883 ବର୍ଗକିଲୋମିଟର ଅଞ୍ଚଳରେ କୋଇଲା ଥିବାର ଅନିଷ୍କାର କରାଯାଇଥିଲା । ଏହିଠାରେ ବର୍ତ୍ତମାନ , ଝରିଆ , ରାଣିଗଞ୍ଜ , ପଶ୍ଚିମ ବୋକାରୋ , ପୂର୍ବ ବୋକାରୋ , ରାମଗଡ , ଦକ୍ଷିଣ କରାନପୁରା ଉତ୍ତର କରାନପୁରା କୋଇଲାଖଣି ସମୂହ ରହିଛି ।
ନୂତନ ବର୍ଷ ଏକ ଉତ୍ସବ ରୂପେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ସ୍ଥାନରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ତିଥି ତଥା ବିଧିରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ବିଭିନ୍ନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ନବବର୍ଷ ସମାରୋହ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଏହାର ମହତ୍ୱର ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ସଂସ୍କୃତିରେ ପରସ୍ପର ଭିନ୍ନତା ହୋଇଥାଏ । ହିବୃ ନବବର୍ଷ ହିବୃ ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ ଭଗବାନଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱକୁ ତିଆରି କରିବାରେ ସାତଦିନ ଲାଗିଥିଲା । ଏହି ସାତଦିନ ସନ୍ଧାନ ପରେ ନୂଆ ବର୍ଷ ମନାଯାଏ । ଏହି ଦିନ ଗ୍ରେଗରୀ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁସାରେ ୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରୁ ୫ ଅକ୍ଟୋବର ମଧ୍ୟରେ ଆସିଥାଏ । ହିନ୍ଦୁ ନବବର୍ଷ ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କ ନବବର୍ଷ ଚୈତ୍ର ମାସ ନବରାତ୍ରିର ପ୍ରଥମ ଦିନମାନେ ଗୁଡି ପର୍ବରେ ସମସ୍ତ ବର୍ଷ ଚିନି କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁସାରେ ପ୍ରଥମ ମାସର ପ୍ରଥମ ଚନ୍ଦ୍ର ଦିବସକୁ ନବବର୍ଷ ରୂପେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ୨୧ ଜାନୁଆରୀରୁ ୨୧ ଫେବୃଆରୀ ମଧ୍ୟରେ ପଡିଥାଏ । ପଶ୍ଚିମୀ ନବବର୍ଷ ନବବର୍ଷ ଉତ୍ସବ ୪୦୦୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ବେବିଲୋନରେ ପାଳିତ ହେଉଥିଲା । କିନ୍ତୁ ନୂଆ ବର୍ଷର ଏହି ଉତ୍ସବ ୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ପାଳିତ ହେଉଥିଲା ଯାହା ବସନ୍ତର ଆଗମନ ତିଥି ମଧ୍ୟ ଭାବିନିଆ ଯାଉଥିଲା । ପ୍ରାଚୀନ ରୋମରେ ମଧ୍ୟ ନବ ବର୍ଷୋତ୍ସବ ପାଇଁ ବଛା ଯାଇଥିଲା । ରୋମର  "ତାନାଶାହା"  ଜୁଲିୟସ ସିଜରଈସା ପୂର୍ବ ୪୫ବିଂ ବର୍ଷରେ ଯେବେ  "ଜୁଲିୟସ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର"  ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ, ସେହି ସମୟରେ ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ଥର ୧ ଜାନୁଆରୀକୁ ନୂତନ ବର୍ଷର ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଗଲା । ଏହାକୁ କରିବା ପାଇଁ ଜୁଲିୟସ ସିଜରଙ୍କୁ ପୂର୍ବବର୍ଷ ,ମାନେ ୪୬ ବର୍ଷ ତଳେ ୪୪୫ ଦିନର କରିବାକୁ ପଡିଥିଲା । ଭାରତୀୟ ନବବର୍ଷ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶରେ ନବବର୍ଷ ଅଲଗା ଅଲଗା ତିଥିରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ପ୍ରାୟତଃ ଏହି ତିଥି ମାର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ ପଡିଥାଏ । ପଞ୍ଜାବରେ ନୂଆବର୍ଷ  "ବୈଶାଖୀ"  ନାମରେ ୧୩ ଏପ୍ରିଲରେ ପାଳନ କରାଯାଏ ।  "ଶିଖ"  ନାନକ ଶାହୀ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁସାରେ ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ହୋଲା ମୋହଲ୍ଲା ନୂଆବର୍ଷ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ତିଥି ପାଖାପାଖି ବଙ୍ଗାଳୀ ତଥା ତାମିଲ ନବବର୍ଷ ମଧ୍ୟ ଆସିଥାଏ । ତେଲୁଗୁ ନବବର୍ଷ ମାର୍ଚ୍ଚ-ଏପ୍ରିଲ ମଧ୍ୟରେ ଆସିଥାଏ । ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶରେ ଏହାକୁ  "ଗୁଡ଼ି ପର୍ବ"   (ୟୁଗାଦୀ ୟୁଗ+ଆଦୀର ଅପଭ୍ରଂଶ) ରୂପେ ପାଳିତ ହୁଏ  । ଏହା ଚୈତ୍ର ମାସର ପ୍ରଥମ ଦିନ ହୋଇଥାଏ । ତାମିଲ ନବବର୍ଷ ବିଶୁ ୧୩ କିମ୍ବା ୧୪ ଏପ୍ରିଲରେ ତାମିଲନାଡୁ ଏବଂ କେରଳରେ ପାଳିତ ହୁଏ । ତାମିଲନାଡୁରେ ପୋଙ୍ଗଲ ୧୫ ଜାନୁଆରୀରେ ନବବର୍ଷ ରୂପେ ପାଳନ କରାଯାଏ । କାଶ୍ମୀରୀ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ନବରେହ ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ହୋଇଥାଏ । ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଗୁଡ଼ି ପର୍ବ ରୂପେ ମାର୍ଚ୍ଚ-ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । କନ୍ନଡ଼ ନବବର୍ଷ ଉଗାଡ଼ି କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଲୋକ ଚୈତ୍ର ମାସ ପୂର୍ବଦିନରୁ ପାଳିତ ହୁଏ । ସିନ୍ଧି ଉତ୍ସବ  "ଚେଟି ଚଣ୍ଡ" , ଉଗାଡୀ ଏବଂ ଗୁଡ଼ି ପର୍ବ ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ପାଳିତ ହୁଏ ।  "ମଦୁରୋ" ରେ ଚୈତ୍ର ମାସରେ ଚୈତ୍ର ତେରୁବିଜା ନବବର୍ଷ ରୂପେ ପାଳନ ହୁଏ ।"ଓଡ଼ିଆ"  ମାନଙ୍କ ନବବର୍ଷ ବୈଶାଖ ମାସର ମହାବିଷୁବ ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଦିନ ପାଳନ କରାଯାଏ। ଏହା ଇଂରାଜୀ ଏପ୍ରିଲ ମାସର ୧୪ ତାରିଖରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପଡେ।  "ମାରୁଆଡ଼ି"  ମାନଙ୍କ ନବବର୍ଷ ଦୀପାବଳୀ ଦିନ ହୋଇଥାଏ ।  "ଗୁଜୁରାଠୀ"  ନବବର୍ଷ ଦୀପାବଳୀର ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ଅକ୍ଟୋବର କିମ୍ବା ନଭେମ୍ବର ମାସରେ ପଡିଥାଏ । ବଙ୍ଗାଳୀ ନବବର୍ଷ ପ୍ରଥମ ବୈଶାଖୀ ୧୪ କିମ୍ବା ୧୫ ଏପ୍ରିଲରେ ପଡିଥାଏ । ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗାଳୀ ଏବଂ ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ଏହି ଦିନ ନବବର୍ଷ ପାଳିତ ହୁଏ । ଇସ୍ଲାମୀ ନବବର୍ଷ ଇସ୍ଲାମୀ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡରର ନବବର୍ଷ ମହରମ ହୋଇଥାଏ । ଏହି କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣତ ଚନ୍ଦ୍ର ଆଧାରିତ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅଟେ ଯାହା କାରଣରୁ ଏହାର ବାର ମାସର ଚକ୍ର ୩୩ ବର୍ଷରେ ସୌର୍ଯ୍ୟ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡରକୁ ଗୋଟେ ଥର ବୁଲିଥାଏ । ଏହି କାରଣରୁ ନବବର୍ଷ ପ୍ରଚଳିତ  (ଗ୍ରେଗୋରୀ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର)ରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ମାସରେ ପଡିଥାଏ  । ବାହାର ଆଧାର ନବବର୍ଷର କାମନା ସନ୍ଦେଶ - 2016-12-30 . - ନବବର୍ଷର କାମନା ଭିଡିଓ 2016-12-30 . ଦେଶ ଦେଶରେ ନବବର୍ଷ ଗୁଡିପର୍ବ ଭାରତୀୟ ନବବର୍ଷ ଅଟେ ଦେଶରେ କେତେ ନବବର୍ଷ?  (ଦୈନିକ ଭାସ୍କର) କିପରି ନବବର୍ଷରେ ନୂଆ ସଂକଳ୍ପ ତିଆରି କରିବା?
ରାଜକନିକା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସହର, ବ୍ଲକ ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀ । ଏଠାରେ ଥିବା ଭିତରକନିକାଠାରେ ଜାତୀୟ କୁମ୍ଭୀର ସଂରକ୍ଷଣ ଉଦ୍ୟାନ ରହିଛି । ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ କନିକା ରାଜ୍ୟର ପୂର୍ବତନ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରାସାଦ ମଧ୍ୟ ଏକ ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାପତ୍ୟ । ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ରାଜକନିକାର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ଏକ ଦ୍ୱୀପ ପରି । ଏହାର ତିନି ପାଖରେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ, ବୈତରଣୀ ଓ ଖରସ୍ରୋତା ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ । ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଓ ଭଦ୍ରକ ଓ ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହାର ପଶ୍ଚିମ ମୁଣ୍ଡରେ ଗୋପାଳପୁର ରହିଛି । ରାଜକନିକା ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭା ପାଇଁ ଆଳି ଅଧୀନରେ ଥିବା ବେଳେ ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଲୋକ ସଭା ମଣ୍ଡଳୀ ଅଧୀନରେ ରହିଛି । ବର୍ତ୍ତମାନର ବିଧାନ ସଭା ସଦସ୍ୟ ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେବ ଓ ଲୋକ ସଭା ପ୍ରତିନିଧି ଅନୁଭବ ମହାନ୍ତି । ଗମନାଗମନ ଏହା ଜାତୀୟ ରାଜପଥଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ସହ ସୁସଂଯୁକ୍ତ ରହିଛି । ଏହାର ନିକଟତମ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ଭଦ୍ରକ ୫୫ କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । ଏହାର ନିକଟତମ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଭୁବନେଶ୍ୱର ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଓ ଏହା ୧୨୦ କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । କଟକରୁ ରାଜକନିକା ବସ ଯୋଗେ ୩ ଘଣ୍ଟା ଲାଗିଥାଏ । ଇତିହାସ ରାଜକନିକା ପୂର୍ବତନ କନିକା ରାଜ୍ୟ ଥିଲା । ଏହାର ଶେଷ ରାଜା ନରେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ ଥିଲେ ଓ ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ କନିକା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟସମୂହରେ ମିଳିତ ହେଇ ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ବ୍ଲକ ଭାବରେ ରହିଲା । ପରେ ଜିଲ୍ଲା ବିଭାଜନ ପରେ ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଅଂଶ ହେଲା । ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ରାଜକନିକା ଏକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲା । ରାଜକନିକାରେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଯଥା ୧୯୭୧, ୧୯୮୩, ଓ ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଏବଂ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ପ୍ରବଳ ବାତ୍ୟା ଓ ବନ୍ୟାଦ୍ୱାରା ବହୁଳ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲା । ଶିକ୍ଷା ରାଜକନିକା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅନେକ ଡିଗ୍ରୀ କଲେଜ ରହିବା ସହ ହାଇସ୍କୁଲସମୂହ ରହିଛି । ଏଠାରେ ଥିବା ଆର.ଏନ. ହାଇସ୍କୁଲ ୧୯୧୮ ମସିହାରେ ତତ୍କାଳୀନ ରାଜା ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜଦେଓଙ୍କଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ହେଇଥିଲା । ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସର୍ବପ୍ରାଚୀନ ହାଇସ୍କୁଲମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏଠାରେ ଥିବା ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଭାରତର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅଭୟାରଣ୍ୟ । ଏଠାକୁ ବୋଟଦ୍ୱାରା ପହଞ୍ଚିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । ଜୟନଗରର ଗୁଆଲିଗ ଘାଟରୁ ବା ଚାନ୍ଦବାଲି ଘାଟରୁ ଏଠାକୁ ଯାଇହୁଏ । ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଲବଣ ଜଳ ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ରହିଥିବା ସହ ଅନେକ ଅରଣ୍ୟ ଜୀବଜନ୍ତୁ ତଥା ପକ୍ଷୀ ଅଛନ୍ତି । ୧୮ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ନିର୍ମିତ ରାଜମହଲ ରାଜକନିକାର ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ମନ୍ଦିର ଯଥା ନୃସିଂହନାଥ ମନ୍ଦିର, ଗୋପୀନାଥ ମନ୍ଦିର, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାରାୟଣ ମନ୍ଦିର, ମା ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱରୀ ମନ୍ଦିର ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ଏଠାରୁ ଅନତି ଦୂରରେ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଆରଡ଼ିଠାରେ ଆଖଣ୍ଡଳମଣି ମନ୍ଦିର, ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର, ଚାନ୍ଦବାଲିର ପ୍ରାଚୀନ ପୋତାଶ୍ରୟ ଆଦି ଜଣାଶୁଣା ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥଳ । ଶିଆଳିଆ ଗ୍ରାମ ରାଜକନିକା ବ୍ଲକରେ ଅବସ୍ଥିତ ଗ୍ରାମ ତାହାର ଏକ ନିଆରା ପରମ୍ପରା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଏହି ଗ୍ରାମରେ କୌଣସି ଘରେ କବାଟ ନ ଥାଏ ଓ ଘରସବୁ ଖୋଲା ରହିଥାଏ । ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରୁ ବିଷୁ ଓ ବାସୁଣୀ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ । ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ସାହିତ୍ୟିକ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଦାସ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।
ହରିହର ମହାପାତ୍ର  ପୂର୍ବତନ ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସ   'ବାସନ୍ତୀ' ର ଇଂରାଜୀ ସଂସ୍କରଣ ଲୋକାର୍ପିତ - 7 2019   କବି ଅନନ୍ତ ମହାପାତ୍ର  'ବାସନ୍ତୀ'  ଉପନ୍ୟାସର ଅନ୍ୟତମ ଲେଖକ ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ରଙ୍କ .. ଅବିସ୍ମରଣୀୟ ବିନୋଦ କାନୁନଗୋ ଉତ୍କଳମଣି ଗୋପବନ୍ଧୁ, ସଂଗ୍ରାମୀ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଚୌଧୁରୀ, ଜଷ୍ଟିସ. ହରିହର ମହାପାତ୍ର ପ୍ରଭୃତି ବହୁ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଦେଖ‌ିଲେ ... ସେ ଜଷ୍ଟିସ୍ ହରିହର ... ଅନନ୍ତ ମହାପାତ୍ର - ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଅନନ୍ତଙ୍କ ଜନ୍ମ କଟକ ସହରରେ ହୋଇଥିଲା । ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର ଥିଲେ ତାଙ୍କର ପିତା । ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ହରିପ୍ରିୟା ଦେବୀ । ପିଲାବେଳରୁ ସେ ... ଭାଷା - ଉଇକିପାଠାଗାର - ... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର ଏକ ବକ୍ତୃତା ପ୍ରସଙ୍ଗରେ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ସେମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଣୀରେ ଥରେ ... ବୟୋଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସାମ୍ବାଦିକ ଡ଼କ୍ଟର ରାଧାନାଥ ରଥ, ଜଷ୍ଟିସ. ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ବିଲ୍ୱରପତି ରାଜକିଶୋର ଦାସ, ସୁସାହିତ୍ୟିକ ରାଜ୍ୟପାଳ ଚାହୁଁଥିଲେ,ରଥରେ 'ଛେରା ପହଁରା'  ନୀତି ବନ୍ଦ ହେଉ 6 2018   ... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ସମାଜ ସମ୍ପାଦକ ରାଧାନାଥ ରଥ ଏବଂ ଏମାର ମଠ ମହନ୍ତ ଅଯୋଧ୍ୟା ... ସତ୍ୟବାଦୀ ବନ ବିଦ୍ୟାଳୟ - କୃଷି - ... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ଅଧ୍ୟାପକ ସଦାଶିବ ମିଶ୍ର ଆଦି ପ୍ରଧାନ। ଶେଷକଥା. ଭାରତର ଚାରିଆଡେ ଏହି ... ୨୬ରେ ରେଭେନ୍‌ଶା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ସମାବର୍ତ୍ତନ ଉତ୍ସବ ଇଂଲିଶ ବିଭାଗର ସ୍ନାତକ ପରୀକ୍ଷାରେ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିବା ଅଧ୍ୟାୟୀଙ୍କୁ ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ... ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ମେଜର ଜେନେରାଲ ବି.କେ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପରଲୋକ - କଟକରେ ଜନ୍ମିତ ମେଜର ଜେନେରାଲ ମହାପାତ୍ର ପୂର୍ବତନ ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପୁଅ । ସେ ... ଆରପାରିରେ ବିଶିଷ୍ଟ ନାଟ୍ୟକାର ଓ ସଂଳାପକାର ରଣଜିତ୍ ପଟ୍ଟନାୟକ ... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର ସ୍ମାରକୀ ପୁରସ୍କାର, ନାଟ୍ୟମ ସମ୍ମାନ, ଆଦି ନାଟ୍ୟକାର ସମ୍ମାନ, ଗଣକବି ... ଗଭୀର ଅନୁଭୂତି ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ଅଭିଜ୍ଞତା ବିନା ସୃଜନଶୀଳ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ଭବ ... 6 2021   ... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର ନାଟ୍ୟସାହିତ୍ୟ ପୁରସ୍କାର ସହ ଆହୁରି ଅନେକ ସାହିତ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନ ..... ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର , ଶ୍ରୀ ନନ୍ଦକିଶୋର ମିଶ୍ର , ମହନ୍ତ ଅଯୋଧ୍ୟା ଦାସ ପ୍ରମୁଖ ଓଡ଼ିଶାର ... ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ହରିହର ମହାପାତ୍ର; ଅନନ୍ତ ପ୍ରସାଦ ପଣ୍ଡା; ଜ୍ଞାନୀଦେବାଶିଷ୍ ମିଶ୍ର; ଜଷ୍ଟିସ ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ମହାନ୍ତି ... ଅଶୁଭ ଦିନର ଅକୁହା ଅନୁଭବ ବିଜୁବାବୁ ଓ ରବି ରାୟ ଦିଲ୍ଲୀରେ ମିଶା ବଳରେ ଗିରଫ ହୋଇ ହରିଆଣା ଜେଲରେ ନିକ୍ଷିପ୍ତ ହେବାବେଳେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ, ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ଭଳି ତୁଙ୍ଗ ନେତା କାରାକଷଣ ଭୋଗିଲେ। ଶାସକ ଦଳର ବିଧାୟକ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ତ୍ରିଲୋଚନ କାନୁନ୍‍ଗୋ କାରାରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ଓ ସୁଦୂର ଟିଟିଲାଗଡ଼ ଜେଲରେ କାରାଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଜର୍ଜରିତ ହେଲେ। ଭ୍ରଷ୍ଟାଚାର ବିରୋଧରେ ଜୟପ୍ରକାଶଙ୍କ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ରାନ୍ତି ଆନ୍ଦୋଳନ ସହ ଆମେ ଯେଉଁମାନେ ସିଧା ସଳଖ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଥିଲୁ ତାଙ୍କର ଜେଲ ଯିବା ଅବଧାରିତ ଓ ସୁନିଶ୍ଚିତ ଥିଲା। ଆମ ଯୁବଗୋଷ୍ଠୀ ଭିତରେ ବ୍ରଜ ତ୍ରିପାଠୀ, ପ୍ରସନ୍ନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ରାଜୁ ସିଂହ ପ୍ରମୁଖ ଥିଲେ। ଅଧିକ ଅଡ଼ୁଆ ନ ମୂଲେଇବାକୁ ରମାଦେବୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବାଦ ଦିଆଗଲା। ଜଷ୍ଟିସ ହରିହର ମହାପାତ୍ର ଓ ଉଲ୍ଲିଖିତ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ନିଜ ସାଧ୍ୟମତେ ଏକଛତ୍ରବାଦ ବିରୋଧରେ ଜନମତକୁ ଜାଗ୍ରତ ରଖିଥିଲେ ଯାହାର ସୁଫଳ ୧୯୭୭ ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ମିଳିଲା।
ଦେବୀ ନଦୀ କେଦ୍ର-ପୂର୍ବ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସମୂହ ଓଡ଼ିଶା, ଛତିଶଗଡ଼ ଆଦି ରାଜ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ମୁଖ୍ୟ ନଦୀ ମହାନଦୀର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀ । ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଜଗତସିଂହପୁର ଓ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ମଧ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପତିତ ହୋଇଛି । ଗତିପଥ ଏହି ନଦୀ ମହାନଦୀର ଉପନଦୀ ଜଳ ସମୂହର ଚୁଡାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ରହିଛି । ପ୍ରଥମେ କାଠଯୋଡ଼ି କୁହା ଯାଉଥିବା ଏହି ନଦୀ କଟକଠାରେ ମହାନଦୀରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେଇ ଆଳିପିଙ୍ଗଳ, ମାଛଗାଁ ଓ ନୂଆଗାଁ ଦେଇ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଅସ୍ତରଙ୍ଗ କଣାସ ବ୍ଲକ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ । ଏହା ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ କଟକ ଓ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ସୀମା ନିକଟରେ ମହାନଦୀର ମୁହାଁ ନିକଟରେ ୭୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ପତିତ ହୁଏ । ନଦୀର ମୁହାଣ ଘଞ୍ଚ ଅରଣ୍ୟରେ ପରିପୂର୍ଣ ଓ ଜନବସତି ଶୂନ୍ୟ । ନୌଚାଳନ ଏହି ନଦୀ ମାଛଗାଁ ଯାଏଁ ସୁନବ୍ୟା । ଜୁଆର ଜଳ ଏଥିରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ମାତ୍ର ବହୁ ପରିମାଣରେ ବାଲୁକା ଯୋଗୁଁ ଏହା ମଧ୍ୟକୁ ବଡ଼ ଜାହାଜ ଆସି ପାରେ ନାହିଁ । ୧୯୮୮ରେ ଏଠାରେ ନୌକା ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଦୁଇଜଣ ନାବିକ ପ୍ରାଣ ହରେଇଥିଲେ । କଚ୍ଛପ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଏହି ନଦୀ ମୁହାଣ ନିକଟରେ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍ଥାନ ପାଉଥିବାରୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଅନେକ ସଂଖ୍ୟାରେ ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ ପ୍ରଜାତିର କଚ୍ଛପ ସମୁଦ୍ରରୁ ଆସି ନଦୀ ଶଯ୍ୟାରେ ବାଲୁକାରେ ଅଣ୍ଡା ଦେଇଥାନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ବର୍ଷକୁ ଶୀତ କାଳରେ ୮ ଲକ୍ଷ କଚ୍ଛପ ଆସୁଥିବାର ଗଣନା କରାଯାଇଛି । କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ବହୁଳ ମୋଟର ବୋଟଦ୍ୱାରା ମୁହାଣ ଅଞ୍ଚଳରେ ମାଛ ଧରା ପାଇଁ ଏମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କମି ଯାଉଥିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଉଛି । ଏହାକୁ କଚ୍ଛପ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଘୋଷଣା କରାଯିବାକୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକ ବିରୋଧ କରନ୍ତି ।
ସୁଧାଂଶୁ ମୋହନ ସାହୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ପାରିବେନି କେହି ଅଲଗା କରି ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଲୋକ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି ହେଉଛନ୍ତି ଭାରତୀୟ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ସଦନର ସଭାପତି। ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ ପରେ ଲୋକ ସଭାର ପ୍ରଥମ ବୈଠକରେ ବାଚସ୍ପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି। ବାଚସ୍ପତି ପରମ୍ପରାଗତ ଆଧାରରେ ଶାସକ ଦଳ କିମ୍ବା ସହଯୋଗୀ ଦଳର ଲୋକ ସଭାର ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥାନ୍ତି ।ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ । ଲୋକ ସଭାକୁ ନୂତନ ଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦମାନେ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ବାଚସ୍ପତି ଚୟନ କରନ୍ତି। ବାଚସ୍ପତି ପ୍ରାର୍ଥୀ ଶାସକ ତଥା ବିରୋଧୀ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ଗ୍ରହଣୀୟ ହେବା ଏକ ପରମ୍ପରା।ବାଚସ୍ପତି ହେଉଛନ୍ତି ଲୋକ ସଭାର ନିର୍ବିବାଦୀୟ ଓ ନିରପେକ୍ଷ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ। ସେ ଗୃହର ସଭା କାର୍ଯ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳାର ସହିତ ପରିଚାଳନା କରନ୍ତି । ଉଭୟ ବାଚସ୍ପତି ଓ ଉପବାଚସ୍ପତି ଗୃହର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ ଓ ବହିଷୃତ ହୁଅନ୍ତି । ବାଚସ୍ପତି ପଦର ଯୋଗ୍ୟତା ଲୋକ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି ହେବାର ଯୋଗ୍ୟତା ମାନଦଣ୍ଡ ହେଉଛି: ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଭାରତର ନାଗରିକ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ  ସେ ୨୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏବଂ ସେ ଭାରତ ସରକାର କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଅଧୀନରେ କୌଣସି ଲାଭଦାୟକ ପଦବୀରେ ରହିନଥିବେ । ବାଚସ୍ପତି ନିର୍ବାଚନ ସାଂସଦମାନେ ଜଣେ ସାମୟିକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନାମ  (ପ୍ରୋ-ଟେମ୍ ସ୍ପିକର) ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଅନ୍ତି  ପ୍ରୋ-ଟେମ୍ ସ୍ପିକର ବାଚସ୍ପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ଅଧିବେଶନରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରନ୍ତି ।ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିଜ ମହାସଚିବଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ବାଚସ୍ପତି ନିର୍ବାଚନ ତାରିଖ ଘୋଷଣା କରନ୍ତି। ଯଦି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ କେବଳ ଗୋଟିଏ ନାମ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଏ, କୌଣସି ଔପଚାରିକ ଭୋଟ୍ ବିନା ବାଚସ୍ପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୁଅନ୍ତି  ଯଦି ଏକରୁ ଅଧିକ ନାମାଙ୍କନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ, ତେବେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୂଚିତ ହୋଇଥିବା ତାରିଖରେ ସାଂସଦମାନେ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ଭୋଟ୍ ଦିଅନ୍ତି। ଆଗାମୀ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଫଳ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଲୋକ ସଭା ବାଚସ୍ପତି ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୁଅନ୍ତି। ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ କ୍ଷମତା ଓ ଦାୟିତ୍ୱ ଲୋକ ସଭାର ବାଚସ୍ପତି ଲୋକ ସଭାର ପରିଚାଳନା କରନ୍ତି। ଏକ ବିଲ୍ ଅର୍ଥ ବିଲ୍ କି ନୁହେଁ ତାହା ସ୍ଥିର କରିବାର ଅଧିକାର କେବଳ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କର । ସେମାନେ ସଦନରେ ଶୃଙ୍ଖଳା ବଜାୟ ରଖନ୍ତି ।ସେ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ଅସାଧୁ ଆଚରଣ ପାଇଁ ନିଲମ୍ବନ କରିପାରନ୍ତି । ବାଚସ୍ପତି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ପ୍ରସ୍ତାବ ଏବଂ ସଂକଳ୍ପ ଯଥା ଅନାସ୍ଥା ପ୍ରସ୍ତାବ, ମୁଲତବୀ ପ୍ରସ୍ତାବ, ଧ୍ୟାନ ଅକର୍ଷଣକରି ପ୍ରସ୍ତାବ ଇତ୍ୟାଦି ଆଗେଇବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତି । ଗୃହର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ମନ୍ତବ୍ୟ ଏବଂ ଭାଷଣ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରାଯାଏ  ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହର ମିଳିତ ବୈଠକରେ ବାଚସ୍ପତି ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରନ୍ତି । ପ୍ରାଥମିକତା କ୍ରମରେ ଲୋକ ସଭା ବାଚସ୍ପତି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସହ ଷଷ୍ଠ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛନ୍ତି । ବାଚସ୍ପତିଙ୍କର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସଚିବାଳୟ ଅଛି ।
ଅବସ୍ଥିତି କୋରାପୁଟଠାରୁ ଏହାର ଦୂରତା ୮୮ କିଲୋ ମିଟର। ଲମତାପୁର ବ୍ଲକଠାରୁ ଅନକାଡେଲି ଯିବା ପୂର୍ବରୁ ଡୁଡୁମା-ମାଛକୁଣ୍ଡ ଜଳପ୍ରପାତ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚର ହୋଇଥାଏ। ବିଶେଷତା ଆକର୍ଷଣ ଏହି ଜଳ ପ୍ରପାତରେ ୧୫୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରୁ ଜଳ ପଡ଼ୁଥାଏ। ଏହି ସ୍ଥାନଟି ବିପଦ ସଙ୍କୁଳ। ଯୋଗାଯୋଗ ଦୈନିକ ଯିବା ଆସିବା କରିବାପାଇଁ କୋରାପୁଟ, ସେମିଳିଗୁଡ଼ା ଓ ଜୟପୁରଠାରୁ ଯାନବାହନର ସୁବିଧା ରହିଛି। ଜୟପୁରଠାରୁ ପ୍ରତିଦିନ ବସ ସୁବିଧା ରହିଛି। ଖିଆପିଆ କରିବାପାଇଁ ଛୋଟ ଛୋଟ ଜଳଖିଆ ଦୋକାନ ଏଠାରେ ଅଛି। ଏହି ସ୍ଥାନରେ ରାତ୍ରି ଯାପନ କରିବାପାଇଁ ବିଦ୍ୟୁତ ବିଭାଗର ଏକ ଆବାସସ୍ଥଳୀ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
ଉଚ୍ଛଲା, ଓଡ଼ିଶାର କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାର ଜୟପାଟଣା ବ୍ଲକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏକ ଗାଆଁ । ଏହି ଗାଆଁଟି କଳାହାଣ୍ଡି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଗମନାଗମନ ଏହା ଜିଲ୍ଲାର ସଦର ମହକୁମା ଭବାନିପାଟଣାଠାରୁ ୬୮ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଶିକ୍ଷା ଏହାର ଅନତି ଦୂରରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗୋଟିଏ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଛି। ସଂସ୍କୃତି ଏହି ଗାଆଁଠାରୁ ଅଳ୍ପ ଦୂରରେ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଅଛି । ଏଠାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ମହା ଶିବରାତ୍ରି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ ।
ସବର୍ଣାସଂରହଶାଳା               , ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗର କଲିକତା ସହରରେ ସ୍ଥାପିତ ଏକ ବେସରକାରୀ ସଂଗ୍ରହାଳୟ।ଏହା ସବର୍ଣା ଚୌଧୁରୀ ପରିବାର ପରିଷଦ ତରଫରୁ 2005 ମସିହାରେ ଏଇତିହାସିକ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ରବ୍ୟ ର ସଂଗ୍ରହ ଓ ସଂରକ୍ଷନ ପାଇଁ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି । ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଏହା କଲିକତା ସହରର ବାରିଷା ଥରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏଠାରେ ବିରଳ ଏଇତିହାସିକ ନଥିପତ୍ର ସବୁ ସହ ଏଇତିହାସିକ ଗବେଷଣା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଦ୍ରବ୍ଯ ସବୁ ସଂରୁହିତ ହେଇ ରକ୍ଷା ଯାଇଛି । 18ଶ ଓ 19 ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଅନେକ ଦଲିଲ ସହ କବିଲାତିପତ୍ର କବି ରମପରସଦ ସେନଙ୍କ ହସ୍ତଲିପି ଯୁକ୍ତ ନଥିପତ୍ର , 1840 ମସିହାର ମାଟିପତ୍ର ହୂକାହ , 1845ର ବଟିବା ପଥର , ଧାତବ ମହମବତୀ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ବିରଳ ଷ୍ଟାମ୍ପ ଇତ୍ୟାଦି ରହିଛି । ବିଭିନ୍ନ ସମୟର ବିରଳ ମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ରହିଛି । କଲିକତା ହାଇ କୋଟର ଏଇତିହାସିକ ଦଲିଲ ଓ ରିପୋର୍ଟ , ଆଳିକତା ସହରର ସ୍ଥାପନ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ହାଇ କୋଟର ନିଷ୍ପତ୍ତିପତ୍ର ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ରହିଛି । ଲାଇବ୍ରେରୀ ସଂଗ୍ରହାଳୟର ନିଜସ୍ୱ ଲାଇବ୍ରେରୀରେ ଅନେକ ପୁରାତନ ପୁସ୍ତକ ଓ ପାଣ୍ଡୁଲିପି ରହିଛି । ଏହାକୁ ପରେ ଡିଜିଟାଲ କରାଯାଇ ସର୍ବସାଧାରଣଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଲବ୍ଧ କରାଯାଇଛି । ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳର ପୁରାତନ ପୁସ୍ତକ ସବୁ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ସ୍ଥାନିତ । . ପ୍ରକାଶନ ମନ୍ନା ପ୍ରକାଶନ ସହଯୋଗିତାରେ ଏଠାରୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାଶନ ସବୁ ବାହାରିଥାଏ । ବଙ୍ଗୀୟ ସବର୍ଣା କଥା କାଳୀକ୍ଷେତ୍ର କଲିକତା ମଧ୍ୟ ଏଠାରୁ ପ୍ରକାଶ ହୁଏ । ଦୀପକ ରାୟ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ସମ୍ପାଦିତ & ଏଠାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଇଥିଲା ।
ପ୍ରତିଭା ଭୋଇ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ ଦଳିତ ଲେଖକ । ସେ ଦଳିତ ଚେତନା ସମ୍ବଳିତ ତାଙ୍କର ସମକାଳୀନ ଓଡ଼ିଆ କବିତା ରଚନା ନିମନ୍ତେ ଜଣାଶୁଣା । ତାଙ୍କ କବିତାରେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ, ଦଳିତମାନଙ୍କ ସାମାଜିକ ଅସ୍ମିତା ଓ ସମ୍ମାନ, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବର୍ଣ୍ଣର ହିଂସାର ଉତ୍ତର ହିଂସାରେ ଦେବା ବାବଦରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ୧୯୯୧ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣେତା ଓ ସମାଜ ସଂସ୍କାରକ ଭୀମରାଓ ରାମଜୀ ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କ ଜନ୍ମ ଶତବାର୍ଷିକୀ ପାଳନ କାଳରେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ବଳବତ୍ତର ହୋଇଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ ସମକାଳୀନ ଦଳିତ ଚେତନା ସମ୍ବଳିତ ଓଡ଼ିଆ କବିତା ରଚନା ପାଇଁ ଜଣା କବିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ଜଣେ ଦଳିତ ନାରିକବି ଭାବେ ପ୍ରତିଭା ଭୋଇ ଅନ୍ୟତମ । ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ କବିତା ଭିତରେ  "ନିଆଁ"  ଏବଂ  "ଧର୍ମ ଓ ଜାତି"  ଅନ୍ୟତମ ।  "ନିଆଁ"  କବିତାରେ ଦଳିତଙ୍କ ପ୍ରଗତି ବିରୋଧରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବର୍ଣ୍ଣର ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି । ଧାର୍ମିକ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଜାତିପ୍ରଥା ଦଳିତ ଓ ଶୁଦ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ଅନ୍ଧାରରେ ରଖିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଥିଲା । ତେବେ ଆଧୁନିକତା ଓ ସାମ୍ବିଧାନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବଳରେ ଦଳିତମାନେ ଏବେ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି, ନିଜ ଅଧିକାର ପାଇଁ ଲଢ଼େଇ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି । ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ସମାଜ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଏହି ଉନ୍ନତିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା କଷ୍ଟକର ଓ  "ନିଆଁ"  ସେମାନଙ୍କ ଈର୍ଷାର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ । ଏହି କବିତାରେ କ୍ଷୁବ୍ଧ, କ୍ରୋଧ, ପ୍ରତିବାଦ ଓ ହିଂସା ଆଦି ବର୍ଣ୍ଣିତ । ତାଙ୍କ  "ଧର୍ମ ଓ ଜାତି"  କବିତାରେ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ ଏବଂ ଜାତି ପ୍ରଥା ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରକାଶିତ । ସେଥିରେ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ଦଳିତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟତା ଏବଂ ବହିଷ୍କାରର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରନ୍ତି । କବି ଆଲୋକପାତ କରିଛନ୍ତି ଯେ ହିନ୍ଦୁ ଦେବତାମାନେ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟତା ପାଳୁଥିବାରୁ ଦଳିତମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜର ଦେବତା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ । ମନ୍ଦିର ଓ ହିନ୍ଦୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିଷିଦ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳ ଆଖ୍ୟା ଦେଇ କବି ଧର୍ମରେ ନିହିତ ଗଭୀର ଜାତିବାଦକୁ ସୂଚାଇଛନ୍ତି । ଆଶୀର୍ବାଦ ଏବଂ କ୍ଷମା ନିମନ୍ତେ ଜପ, ଅର୍ପଣ ଏବଂ ଡୁବନ ଭଳି ରୀତିନୀତିକୁ ଦଳିତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିରର୍ଥକ କିମ୍ବା ଅଭିଶାପ ଭାବରେ ଚିତ୍ରିତ କରିଛନ୍ତି । ଏସବୁ ସେମାନଙ୍କୁ ନିମ୍ନ ଦେଖାଏ ଓ ସେମାନେ ବୃହତ୍ତର ସମାଜରୁ ଦୂରେଇଯାଆନ୍ତି ବୋଲି ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି
ଗ୍ରାମ୍-ବିରୋଧୀ ବ୍ଯାକ୍ଟେରୀଆଙ୍କର ଏକ ମୁଖ୍ଯ ପର୍ବ ପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆ ଅଟେ । ଏଥିରେ ବହୁ ପ୍ରକାରର ରୋଗକାରୀ ବ୍ଯାକ୍ଟେରୀଆ ଅଛନ୍ତି, ଯଥା - ଇଶ୍ଚେରିଚିଆ ସାଲ୍ମୋନେଲା, ଭିବ୍ରିଓ, ହେଲିକୋବ୍ୟାକ୍ଟର, ୟର୍ସିନିଆ, ଲେଜିଓନେଲେଲ, ଇତ୍ଯାଦି ଇତ୍ଯାଦି । ଅନ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମୁକ୍ତ-ଅଣପରଜୀବୀ ବ୍ଯାକ୍ଟେରୀଆ ଯେଉଁମାନେ ଯବକ୍ଷାରଜାନ ବିବନ୍ଧନ ମଧ୍ଯ କରିଥାନ୍ତି । କାର୍ଲ ଓଏସ ୧୯୮୭ ମସିହାରେ ଏହି ବର୍ଗୀକରଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଏହାକୁ  "ବାଇଗଣୀ ବୀଜାଣୁ ଏବଂ ତା 'ର ସମ୍ବନ୍ଧୀ " ବୋଲି ନାମ ଦେଇଥିଲେ । ଏହି ପର୍ବରେ ବହୁପ୍ରକାରର ଜୀବରୂପ ମିଳୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଗ୍ରୀକ୍ ଦେବତା ପ୍ରୋଟିଅସଙ୍କ ନାମରେ ନାମିତ । ଏହା ପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆ ପ୍ରଜାତି ପ୍ରୋଟିଓସର ନାମରେ ନାମିତ ନୁହେଁ । କିଛି ଆଲ୍ଫାପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆ ଖୁବ୍ କମ୍ ସ୍ତରର ପୋଷକ ପଦାର୍ଥରେ ମଧ୍ଯ ବଢ଼ି ପାରନ୍ତି ଏବଂ ଏହାଙ୍କର ଅସାଧାରଣ ବାହ୍ୟଗଠନ ରହିଥାଏ । କେତେକ ବୀଜାଣୁ କୃଷିଭିତ୍ତିକ ମହତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଟନ୍ତି । ଏଗୁଡ଼ିକ ଉଦ୍ଭିଦ ସହ ସହଜୀବୀ ସମ୍ବନ୍ଧ ସ୍ଥାପନ କରି ଯବକ୍ଷାରଜାନ ବିବନ୍ଧନ କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ପର୍ବର ପ୍ରତିନିଧି ଗଣ ହେଉଛି କୌଲବ୍ଯାକ୍ଟେରାଲ୍ସ । ଏଥିରେ ଷ୍ଟକ ଥିବା କୌଲବ୍ଯାକ୍ଟର ରହିଛି । ସୁନ୍ଯଷ୍ଟୀୟକମାନଙ୍କର ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆଟି ଆଲ୍ଫାପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆର ବଂଶଜ ବୋଲି ଧରାଯାଏ । ବିଟାପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆମାନେ ଚୟାପଚୟ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ବହୁ ପ୍ରକାରର ଯଥା - କେମୋଲିଥୋସ୍ୱଭୋଜୀ, ଫୋଟୋସ୍ୱୋଭୋଜୀ, ଏବଂ ପରଭୋଜୀ । ପ୍ରତିନିଧି ଗଣ - ବୁର୍ଖୋଲ୍ଡେରିଏଲ । ଏଥିରେ ଅନେକ ସୁବିଧାବାଦୀ ଜୀବାଣୁ ରହିଛନ୍ତି । ଗାମାପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆ, ବର୍ଣ୍ଣିତ ଜାତିସଂଖ୍ୟା ଅନୁସାରେ ସର୍ବବୃହତ୍ ବର୍ଗ ଅଟେ । ପ୍ରତିନିଧି ଗଣ - ସ୍ଯୁଡୋମୋନାଡେଲ । ଏହି ଗଣରେ ସ୍ଯୁଡୋମୋନାସ ତଥା ଯବକ୍ଷାରଜାନ ବିବନ୍ଧକ ଆଜୋଟୋବ୍ଯାକ୍ଟର ପରି ପ୍ରଜାତିମାନ ରହିଛନ୍ତି । ଡେଲ୍ଟାପ୍ରୋଟିଓବ୍ଯାକ୍ଟେରିଆରେ ଅନ୍ୟ ବ୍ଯାକ୍ଟେରୀଆଙ୍କୁ ଶିକାର କରୁଥିବା ବୀଜାଣୁ ରହିଛନ୍ତି । ଏମାନେ ଅବାୟବିକ ଗନ୍ଧକଚକ୍ରର ଏକ ମୁଖ୍ଯ ଯୋଗଦାନକାରୀ । ପ୍ରତିନିଧି ଗଣ - ମିକ୍ଜୋକୋକେଲ । ଏଥିରେ ମିକ୍ଜୋକୋକସ ପରି ସ୍ୱସଂଗଠନ ଗୁଣ ଥିବା ବୀଜାଣୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ବିଷୁବ ମିଳନ ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପକ୍ଷରୁ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ରର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା, ସାହିତ୍ୟିକ ତଥା ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ଏହି ଉତ୍ସବ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟରେ ଏବେ ଆୟୋଜିତ ସାହିତ୍ୟ ଉତ୍ସବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ  ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ବିଷୁବ ଉତ୍ସବ  ହେଉଛି ସର୍ବ ପୁରାତନ 2023-11-20 . । ଦୀର୍ଘ ୭୪ ବର୍ଷ ଧରି କଟକରେ ଓଡ଼ିଆ ନୂଆ ବର୍ଷ ବା ବିଷୁବ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଅବସରରେ ଏହା ଆୟୋଜିତ ହୋଇଆସୁଛିବ୍ୟବହାରକାରୀ: /ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି। ଅନ୍ୟ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିମାଇଁ ଚରଣ ହରିଚନ୍ଦନ, କମଳାକାନ୍ତ ଲେଙ୍କା, ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ, କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ, ଓ ଚିନ୍ତାମଣି ବେହେରା ପ୍ରଭୃତି ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ପୁରସ୍କୃତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ବୁଧ ସୌରଜଗତର ଏକ ଅଂଶବିଶେଷ । ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ଏହା ପ୍ରଥମ ଗ୍ରହ । ବିଶେଷତା ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ତପ୍ତ ଏବଂ ସେହି ତୁଳନାରେ ଥଣ୍ଡା ମଧ୍ୟ ଦୂରତା ଅନୁସାରେ ବୁଧ ସୂର୍ଯ୍ୟର ନିକଟତମ ଗ୍ରହ ଆୟତନ ଅନୁସାରେ ଏହ ସୌରଜଗତର କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ଗ୍ରହ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଅତି ନିକଟରେ ଥିବାରୁ ଏହାର ପରିକ୍ରମଣ ବେଗ ଖୁବ୍ ବେଶୀ  ନଚେତ୍ ଏହ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଡକୁ ଆକର୍ଷିତ ହୋଇ ତା ସହିତ ମିଶି ଯାଇଥାନ୍ତା ଏହାର ପରିକ୍ରମଣ କାଳ ପ୍ରାୟ ୫୮ ଦିନ ଓ ଆବର୍ତନ କାଳ ପ୍ରାୟ ୫୯ ଦିନ ବୁଧର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ପ୍ରାୟ ନାହିଁ କହିଲେ ବି ଚଳିବ
ଏମିସ ଲୋକ  (ଏମି କିମ୍ବା ପଙ୍ଗକା) ଏକ ଅଷ୍ଟ୍ରୋନେସିଆନ ଜାତୀୟ ସମୂହ ଅଟନ୍ତି, ଏବଂ ତାଇୱାନର ମୂଳ ଏସିଆ ଭାଷା  (ଏମିସ) ଅଟେ  । ସେମାନେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାବେ ଏମିସ ଭାଷା କୁହନ୍ତି ଏବଂ ଯାଇୱାନ ବାସୀ ଆଦୀବାସିମାନଙ୍କୁ ୧୬ତମ ଆଧିକାରିକ ରୂପେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଅଟେ । ଏମିସର ପାରମ୍ପରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ପାହାଡ଼ ଏବଂ ତଟୀୟ ପର୍ବତ  (ହୁଆଟୁଙ୍ଗ ଘାଟୀ), ତଟୀୟ ପାହାଡ଼ ଏବଂ ହେଙ୍ଗଚୁନ ଉପଦ୍ୱୀପ ପାଇଁ ପ୍ରଶାନ୍ତ ତଟୀପ ମଇଦାନ ମଧ୍ୟରେ ଲମ୍ବା ଏବଂ ସଙ୍କୀର୍ଣ୍ଣ ଘାଟୀ ସାମିଲ ରହିଛି  । ୨୦୧୪ ମସିହାରେ, ଏମିସର ନମ୍ବର ୨୦୦,୬୦୪ । ଏହା ତାଇୱାନର ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱଦେଶୀ ଆବାଦୀର ପାଖାପାଖି ୩୭।୦୧% ରହିଥିଲା, ଜାହାଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ସବଠାରୁ ବଡ଼ ସ୍ୱଦେଶୀ ସମୂହ ମିଳିଥିଲା । ଏମିସ ମୁଖ୍ୟରୂପେ ନିଜ ତଟୀପ ସ୍ଥାନ କାରଣ ମାଛଧରାଳୀ ଅଟନ୍ତି, ସେମାନେ ପରମ୍ପରା ଋପେ  "ମାଟ୍ରିନିଆଲିଟି"  ଅଟନ୍ତି । ପରମ୍ପରାଗତ ଋପେ ଏମିସ ଗ୍ରାମ ଏସିଆର ଦେଶୀ ଲୋକା ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ବଡ଼ ଥିଲା । ସାଧାରଣତଃ ୫୦୦ ଓ ୧୦୦୦ ମଧ୍ୟରେ ଆଜିର ତାଇୱାନରେ ଆମିସରେ ସହର ଆଦୀବାସିର ବହୁମତ ସାମିଲ ରହିଛି ଏବଂ ପୂରା ଦ୍ୱୀପର ପାଖାପାଖି ବହୁ ସହର ସମୁଦାୟର ବିକାଶ ହୋଇଛି । କିଛି ଦଶକୋରେ, ଏମିସ ଏକ୍ସଗୋମୀଙ୍କୁ ଭି ହନ ତାଇୱାନୀ ଏବଂ ତା 'ସହିତ ଅନ୍ୟ ସ୍ୱଦେଶୀ ଲୋକାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଛନ୍ତି । ଚିହ୍ନତ ଏବଂ ବର୍ଗୀକରଣ ଏମିସ ଲୋକା ସାଧାରଣତଃ ନିଜକୁ ପଙ୍ଗକା କହିଥାନ୍ତି, ଯାହାର ଅର୍ଥ ମାନବ ଅଟେ । ଆଜିର ତାଇୱାନରେ ଏମିସର ପ୍ରୟୋଗ ଅଧିକ ଥର କରାଯାଇଥାଏ । ଏକ ଅନୁମାନ ଏହା ରହିଛିକି ମୂଳ ରୂପେ ଏହାକୁ ପୟୁମା ଲୋକଦ୍ୱାରା ପଙ୍ଗକାକୁ ଡାକିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ କାରଣ ପଙ୍ଗକା ଉତ୍ତରରେ ରହୁଥିଲା । ଏକ ଅନ୍ୟ ଅନୁମାନ ଏହା ରହିଛି କି ତାୟତିଙ୍ଗ ପ୍ଲେନରେ ରହୁଥିବା ଲୋକ ଏମିସ କହନ୍ତି କାରଣ ସେମାନଙ୍କ ପୂର୍ବଜ ଉତ୍ତରରୁ ଆସିଥିଲେ । ପରେ ସ୍ପଷ୍ଟିକରଣ ରେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇଥିଲା, ଏହା ଇଙ୍ଗିତ କରିଥାଏ କି ମାନବ ବୈଜ୍ଞାନିକଦ୍ୱାରା ଫଲାଙ୍ଗ ଏମିସ ରୂପେ ବର୍ଗୀକୃତ କରାଯାଇଛି, ସେମାନଙ୍କ ନିକଟ ଆନୁବାଂଶିକ ପରିବାର ବର୍ଗ ଫିଲିପିନୋ ଲୋକ ଅଟନ୍ତି । ଅନ୍ୟ ବାର୍ତ୍ତା ପରିବାର ସମେତ ପାରିବାରିକ ମାମଲାକୁ ମହିଳା ଗୃହସ୍ତଦ୍ୱାରା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଏ, ଏମି ପରମ୍ପରାରେ ଭୁତ ଲୋକ ଏମିକୁ ଦେଖି ନଥାଇ ପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଭୁତ ଲୋକ ଏମିକୁ ଶୁଣିଥାଇ ପାରନ୍ତି । ସଙ୍ଗୀତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଏନ୍ମା  (ସଙ୍ଗୀତ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ), ତାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ଆଲବମ -  "ଦି କ୍ରସ ଅଫ ଚେଞ୍ଜେସ" ରେ ନିଜ ଗୀତ ଓ  "ରିଟନ ଟୁ ଇନୋସେନ୍ସ" ରେ ଏକ ଏମି ଚାଣ୍ଟର ବ୍ୟଭାର କରିଥିଲେ । ଏହି ଗୀତ ୧୯୯୬ ଗ୍ରୀଷ୍ମ କାଳୀନ ଓଲିଓମ୍ପିକ୍ସର ଥିମ ଗୀତ ଥିଲା । ସବୁଠାରୁ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପାରମ୍ପରିକ ସମାରୋହ  "ହାରଭେଷ୍ଟ ପର୍ବ"  ଅଟେ । ଏମିର ହାରଭେଷ୍ଟ ପର୍ବ ଲୋକ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧନ୍ୟବାଦ ଏବଂ ଦେବତା ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା ଏବଂ ଆସୁଥିବା ବର୍ଷରେ ଫସଲ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା ହୋଇଥାଏ । ଏହା ସବୁ ଜୁଲାଇ ମାସରୁ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।
ଶହିଦ ସ୍ମାରକୀ , ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବିହାରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏଠାରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ  ( ଅଗଷ୍ଟ 1942 )ରେ ସେକ୍ରେଟାରିୟଟ ଭାବନା ଉପରେ ଜାତୀୟ ପତାକା ଉତ୍ତୋଳନ କରିବାକୁ ଗଲା ବେଳେ ବ୍ରିଟିଶ ସେନାଙ୍କ ହାତରେ ପ୍ରାଣବଳି ଦେଇଥିବା 7 ଜଣ ଯୁବକଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତି ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି  । ଏହି ସ୍ମାରକୀର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ଥର ବିହାରର ତତ୍କାଳୀନ ରାଜ୍ୟପାଳ ଜୟରାମ ଦାସ ଦଉଲତରାମଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅଗଷ୍ଟ 15 , 1947ରେ ସ୍ୱାଧୀନତା ଉତ୍ସବ ଅବସରରେ ଦିଆ ଯାଇଥିଲା । ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଦେବିପ୍ରସାଦ ରାୟଚୌଧୁରୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ମୂର୍ତିଗୁଡ଼ିକ ଇଟାଲୀରେ ଛାଞ୍ଚଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇ ସେଠାରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଟଣାର ସେକ୍ରେଟରିଆଟ ଭାବନା ସାମ୍ନାରେ ଏହା ରହିଛି । . ପ୍ରଚ୍ଛଦ ଓ ନାମ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ବେଳେ ଗାନ୍ଧୀବାଦୀ ନେତା ଡାଃ ଅନୁଗ୍ରହ ନାରାୟଣ ଜାତୀୟ ପତାକା ଉଡେଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଳା ବେଳେ ବ୍ରିଟିଶମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଗିରଫ ହେଇଥିଲେ । ସେହି ସମୟରେ 7 ଜଣ ଯୁବ ଛତ୍ର ଜାତୀୟ ପତାକାକୁ ଉଡେଇବା ପାଇଁ ବଦ୍ଧ ପରିକର ହେଇ ବ୍ରିଟିଶ ମାନଙ୍କ କର୍ଜୟାଳୟ ଉପରେ ତାହାକୁ ଲଗେଇବାକୁ ଗଲା ବେଳେ ସେମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରା ଯାଇଥିଲା ।
ବିଶ୍ୱଜିତ ଦାସଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆକଥାଚିତ୍ର ମାନ ଅଭିମାନ ୧୯୮୧ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଆମାୟୋଟ୍ରୋଫିକ୍ ଲାଟେରାଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍  ଇଂରାଜୀରେ ସଂକ୍ଷେପରେ , ଅନ୍ୟ ନାମ ଲାଓ ଗେହ୍‌ରିଗ ରୋଗ  ' ଓ ସାର୍କୋ ରୋଗ  , ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ନାୟ୍ୟ କ୍ଷୟକାରୀ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ସ୍ନାୟୁକ୍ଷୟ ହୋଇ ସ୍ନାୟୁମାନଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ । ଇଂଲଣ୍ଡରେ ଏହି ରୋଗକୁ ମୋଟୋନିଉରନ୍ ରୋଗ  ( ବା ) କୁହାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନେ ସେହି ନାମକୁ ଗୋଟିଏ ଦଳର ନାମ ହିସାବରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରନ୍ତି ଯେଉଁଥିରେ ଆମାୟୋଟ୍ରୋଫିକ୍ ଲାଟେରାଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍ ଏକ ରୋଗ ଥାଏ  । ଆମାୟୋଟ୍ରୋଫିକ୍ ଲାଟେରାଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍ ରୋଗରେ ମାଂସପେଶୀ ଦୃଢ଼ ହୋଇଯାଏ, କ୍ଷଣିକ ପେଶୀ ସଂକୋଚନ ହୁଏ ଓ କ୍ରମଶଃ ପେଶୀ ପତଳା ହୋଇ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଏ । ଏହା ଫଳରେ ଭଲରେ କଥା କ‌ହି ହୁଏନି ଓ କ‌ହିବା କଥା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏନି, ଗିଳିବାରେ ଅସୁବିଧା ହୁଏ ଓ କଷ୍ଟକର ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ହୁଏ । ଏହି ରୋଗର କାରଣ ୯୦ରୁ ୯୫ % କେଶ୍‌ରେ ଅଜଣା ରହିଛି । ୫ରୁ ୧୦ % ରୋଗୀର ପିତାମାତାଙ୍କଠାରୁ ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଆସିଥାଏ । ଏହି ଜେନେଟିକ୍ କେଶ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧା ସଂଖ୍ୟାରେ ଦୁଇତି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜିନ୍ ଯୋଗୁ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଫଳରେ ଇଚ୍ଛାକୃତ ମାଂସପେଶୀକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ସ୍ନାୟୁମାନଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ । ରୋଗୀର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରୋଗ ସମ୍ଭାବନାକୁ ଦୂରୀଭୁତ କରାଯାଏ । ଆମାୟୋଟ୍ରୋଫିକ୍ ଲାଟେରାଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍ ରୋଗ ଆରୋଗ୍ୟ ହୁଏନି । ରିଲୁଜୋଲ୍   ନାମକ ଏକ ଔଷଧ ଦେଲେ ୨ରୁ ୩ ମାସ ଆୟୁଷ ବଢ଼ିପାରେ । ନନ୍ ଇନ୍‌ଭେସିଭ୍ ଭେଣ୍ଟିଲେସନ୍‌ଦ୍ୱାରା ଜୀବନ‌ଧାରାର କିଛି ଉନ୍ନତି ହୋଇପାରେ । ଏହି ରୋଗ ପ୍ରାୟ ୬୦ ବର୍ଷ ବୟସରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ କିନ୍ତୁ ବଂଶାନୁଗତ ରୋଗ ଥିଲେ ୫୦ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ । ରୋଗ ଆରମ୍ଭ ପରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବାକୁ ୩ରୁ ୪ ବର୍ଷ ଲାଗେ । ମାତ୍ର ୧୦ % ରୋଗୀ ୧୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବଞ୍ଚିପାରନ୍ତି । ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ବନ୍ଦ ଯୋଗୁ ମରିଯାଆନ୍ତି । ପୃଥିବୀରେ ଏହି ରୋଗ ହାର ଜଣାନାହିଁ । ୟୁରୋପ ଓ ଆମେରିକାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏକ ଲକ୍ଷ ଲୋକରେ ୨ଜଣ ଏହି ରୋଗ ଭୋଗନ୍ତି । ଚାର୍ଲ୍ସ ବେଲ୍ ୧୮୨୪ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମେ ଏହି ରୋଗର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ । ସନ ୧୮୬୯ରେ ଜିନ-ମାର୍ଟିନ ସାର୍କୋ  ଏହି ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ ସ‌ହିତ ସ୍ନାୟୁଗତ ସମ୍ପର୍କ ଥିବା ଲେଖିଥିଲେ ଓ ୧୮୭୪ ମସିହାରେ ଏହାକୁ ଆମାୟୋଟ୍ରପିକ ଲାଟେରାଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ୍ ନାମକରଣ କରିଥିଲେ । ଆମେରିକାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବେସ୍‌ ବଲ୍ ଖେଳାଳୀ ଲୁଇ ଗେହରିଗ   ଏହି ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହେବାରୁ ସେ ଦେଶରେ ଏ ରୋଗ ସୁପରିଚିତ ହୋଇଗଲା, ଓ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ସ୍ଟିଫେନ୍ ହକିଙ୍ଗ ବିଖ୍ୟାତ ହୋଇଗଲେ । ସନ ୨୦୧୪ରେ ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ଏକ ଭିଡିଓ ବରଫ ବାଲ୍ଟି ଚାଲେଞ୍ଜ   ଭାଇରାଲ୍ ହୋଇ ଜନ ସଚେତନତା ଲାଭ କଲା ।
ସୋଜୀୱାନ  ( : , ସାଜିବାନ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଥାଏ ) ଏକ 9 ତମ ଶତାବ୍ଦୀ ନିର୍ମିତ ମହାୟାନ ବୁଦ୍ଧ ମନ୍ଦିର  । ଏହା କେନ୍ଦ୍ର ଜାଭା ରବ କେବନ ଡାଲେମ କିବୁନ ଗ୍ରାମରେ ଅବସ୍ଥିତ । ପ୍ରେମବରଣ ମନ୍ଦିରଠାରୁ ଏହା 2 କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ପ୍ରେମବରଣ ସମତଳ ଅମଚଳାରେ ପରିବ୍ୟାପ୍ତ ଭାବରେ ଥିବା ଅନେକ ଭାରତୀୟ ମଦିର ମଧ୍ୟରୁ ଏହା ଅନ୍ୟତମ । ଇତିହାସ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ମିଉଜିଆମରେ ଥିବା 907 ମସିହାର ରୁକାମ ଲେଖାରୁ ଜଣାପଡେ ଯେ ଭୂମିକମ୍ପଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ୱଂଶ ରୁକାମ ଗ୍ରାମର ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ ନିନୀ ହାଜୀ ରକ୍ଷୟନ ସଞ୍ଜୀବନଙ୍କଦ୍ୱାରା ହେଇଥିଲା । ଏହାର ପ୍ରତିବଦଳରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ଲିମ୍ବୁଙ୍ଗଠାରେ ଥିବା ବୌଦ୍ଧ ମନ୍ଦିରର ଦେଖାରେଖ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଏହାକୁ ସୋଜୀୱାନ ମନ୍ଦିର କୁହାଗଲା । ଏହା ରାନୀ ପ୍ରମୋଦବର୍ଦ୍ଧିନୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହି ମନ୍ଦିର ମୂଳତଃ 842ରୁ 850 ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ନିର୍ମାଣ ହେଇଥିଲା । ସୋଜୀୱାନ ମନ୍ଦିର ଭଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ 13 ମସିହାରେ କର୍ନଳ କାଳୀନ ମାକେଞ୍ଜି ନାମକ ଜଣେ ବ୍ରିଟିଶଙ୍କଦ୍ୱାରା ପୁନରାବିସ୍କୃତ ହେଇଥିଲା । ତେବେ ଏହା ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥିଲା । 1996 ମସିହାରେ ସରକାର ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ ଯୋଜନା କଳା ବେଳେ ଏହାକୁ ଖୋଦନ କରାଯାଇଥିଲା। ସେଠାରୁ ମନ୍ଦିରର ଚତୁପାର୍ଶ୍ୱରେ ପ୍ପ୍ରଚିର କାନ୍ଥ ଥିବାର ଜଣାଯାଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପୁନର୍ବାର ଭୂକମ୍ପଦ୍ୱାରା 2006 ମସିହାରେ ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ବନ୍ଧ ହେଇଯାଇଥିଲା । ପୁନଶ୍ଚ ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହେଇ 2011 ମସିହାରେ ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ ସମାପ୍ତ ହେଇଥିଲା । ଏହା ଡିସେମ୍ବର 2011 ମସିହାରେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ପର୍ଯ୍ୟଟନ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ସୃଜନଶୀଳ ଅର୍ଥନୀତି ମନ୍ତ୍ରୀ ପେଙ୍ଗେସ୍ତୁ ଙ୍କଦ୍ୱାରା ଉଦ୍ଘାଟିତ ହେଇଥିଲା । ଏହି ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସାରିବାକୁ 15 ବର୍ଷ କାଳ ଲାଗିଥିଲା । ଭାସ୍କର୍ଜ୍ୟ ବୋରୋବୁଦୁରଠାରେ ଥିବା ମେନଦୂତ ମନ୍ଦିର ପରି ଏହା ମଧ୍ୟ ଅଣ୍ଡେସାଇଟ ପଥରରେ ନିର୍ମିତ । ସମଗ୍ର ପରିସର 8,140 ବର୍ଗ ,ଇତର ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି ଓ ମନ୍ଦିରର ଉଚ୍ଛତା 27 ମିଟର ମନ୍ଦିର ଭିତରେ ବୁଦ୍ଧ ବୋଧିସତ୍ୱଙ୍କ ପ୍ରତିକୃତି ମାନ ରହିଛି । ବର୍ତ୍ତମାନ ସେଇଟା ଖାଲି ରହିଛି । ମନ୍ଦିରର ଛତ ସ୍ତୂପକୃତି ରହିଛି । ଖୋଦନ ସମୟରେ ମନ୍ଦିର ସ୍ଥଳରୁ 14 ଏବଂ 30 ମିଟର ଦୂରରେ ଦୁଇଟି ପ୍ରାଚୀର ଥିବା ଆବିଷ୍କାର କରାଯାଇଥିଲା । ସେଠାରେ ଅନନ୍ୟ ମନ୍ଦିରର ଭଗ୍ନାବଶେଷ ରହିଥିବାରୁ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ତାହା ଏକ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଥିଲା ।
ବ୍ରହ୍ମପୁର ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ କେରାଣ୍ଡିମାଳ ପାହଡ଼ମାଳା ସନ୍ନିକଟସ୍ଥ ଏକ ମନୋରମ ପରିବେଶରେ ତଥା ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ପଡ଼ିଆର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ମନ୍ଦିରରେ ଦେବୀ ମହୁରିକାଳୁଆ ପୂଜିତା । ମନ୍ଦିରଟି ମହୁରି ରାଜାଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଦେବୀ ରାଜବଂଶର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ ରୂପେ ପରିଚିତ । କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ପ୍ରଥମେ ଦେବୀ ପାହାଡ଼ର ଉପର ଭାଗରେ ଏକ ନିକାଞ୍ଚନ ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ ପାହାଡ଼ର ପାଦଦେଶରେ ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଛୋଟ ମନ୍ଦିରରେ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିକୃତିକୁ ସ୍ଥାପନା କରାଯାଇ ରାଜବଂଶ ପକ୍ଷରୁ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରାଯାଇ ଆସୁଥିଲା । ମହୁରି ରାଜା କୌଣସି ସମସ୍ୟାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ ପାହଡ଼ର ଶିଖର ଦେଶରେ ଥିବା ଦେବୀଙ୍କ ଶରଣାପନ୍ନ ହେଉଥିଲେ ଓ ବିନା କୌଣସି ପ୍ରତିବନ୍ଧକରେ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହେଇଯାଉଥିଲା । ଲୋକକଥା ଅନୁଯାୟୀ ଦେବୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଏକ ତରବାରୀ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ୤ ଉକ୍ତ ତରବାରୀର ଲମ୍ବ ମାତ୍ର ଚାଖଣ୍ଡେ ରହିଥିବା ବେଳେ ଆବଶ୍ୟକ ବେଳେ ତାହା ଚାରି ହାତ ଲମ୍ବା ହୋଇଯାଉଥିଲା । ପୂଜା ଓ ଭୋଗ ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରତ୍ୟହ ଦୁଇଥର ବାଳଭୋଗ ଓ ଦୁଇଥର ଅନ୍ନଭୋଗ ହେଉଥିବାବେଳେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଓ ଅନ୍ୟ ପର୍ବ ପର୍ବାଣିରେ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ । ପୂର୍ବ ପ୍ରଥା ଅନୁଯାୟୀ ଦେବୀଙ୍କ ପୂଜାରେ ରାଜ ପରିବାରର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଆସିଛି । ବିଶେଷ କରି ମେଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ପୂଜା ସମୟରେ ରାଜ ପରିବାରଙ୍କୁ ମନ୍ଦିରକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରି ଅଣାଯାଇଥାଏ ଏବଂ ସେମାନେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲା ପରେ ଅନ୍ୟମାନେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିଥାନ୍ତି । ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ମନ୍ଦିରରେ ଆଶ୍ୱିନ ନବରାତ୍ର, ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ର, ଦୀପାବଳି, କୃଷ୍ଣ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ, ମହାଶିବରାତ୍ରି ସାଙ୍ଗକୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ବିଶେଷ କରି ମେଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଦିନ ମନ୍ଦିରର ବାର୍ଷିକ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ଗମନାଗମନ ବ୍ରହ୍ମପୁରଠାରୁ ରାୟଗଡ଼ା ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ପ୍ରାୟ ୧୫ କି.ମି. ଦୂରରେ ତଥା ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୧୯୪ କିମି ଦୁରରେ ଏହି ପୀଠ ଅବସ୍ଥିତ । ରେଳପଥରେ ଆସିଲେ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମପୁରରେ ଓହ୍ଲାଇ ଘରୋଇ ପରିବହନ ସେବା ମାଧ୍ୟମରେ ଏଠାକୁ ଆସିବାର ସୁବିଧା ରହିଛି ।
ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଦାସ  (୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୧୭ - ୩ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୯୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ  । ଶାନ୍ତନୁ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ତଥା ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ପରାଧୀନ ଭାରତର ୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ସେ ପୂର୍ବ ଯାଜପୁର ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୫୨, ୧୯୫୭, ୧୯୬୧ ଓ ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଯାଜପୁରରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧ମ, ୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା, ୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା, ୪ର୍ଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ୧୯୭୭ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିଞ୍ଝାରପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଦାସ ୧୯୧୭ ମସିହାର ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ନିଧି ଦାସ ଏବଂ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ କଲ୍ୟାଣୀ ଦାସ । ଶାନ୍ତନୁଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ମାଟ୍ରିକ୍ । ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ଶାନ୍ତନୁ କୁମାର ଦାସ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ, ଜନ କଂଗ୍ରେସ ଓ ଜନତା ଦଳ କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୬ଥର ବିଧାୟକ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ ବିବରଣୀ ମୃତ୍ୟୁ ଶାନନ୍ତୁ କୁମାର ଦାସ ୧୯୯୩ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ୩ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୭୬ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ  ଇଂରାଜୀରେ , ପାଲି ଭାଷାରେ ଆଙ୍ଗୁଠି ମାଳ   ; . ' '  ଚରିତ୍ର ବୌଦ୍ଧଧର୍ମର ଥେରାଭାଡ଼ା   ପରମ୍ପରାରେ ଏକ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ । ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦୟୀ ଡାକୁ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିଲା ଯିଏ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣରୂପେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୋଇ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା । ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିକ୍ଷାରେ ଚରିତ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନର ସେ ଏକ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଉଦାହାରଣ ଥିଲା ଓ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିକ୍ଷା ଦକ୍ଷତାର ପରିଚୟ ଦେଇଥିଲା । ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳକୁ ଶିଶୁ ଜନ୍ମର ସଂରକ୍ଷକ ସନ୍ଥ ମାନନ୍ତି ଓ ଦକ୍ଷିଣ ତ‌ଥା ଦକ୍ଷିଣପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ତାଙ୍କ ନାମ ଉର୍ବରତା ସାଥିରେ ଯୋଡ଼ାଯାଏ । ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ‌ ଗଳ୍ପ ଅନେକ ଭାଷାରେ ଲିଖିତ ଅଛି ଯେପରିକି ପାଲି, ସଂସ୍କୃତ, ତିବେତ ଓ ଚୀନ ଭାଷାରେ । ଅହିଂସକ ନାମରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ‌ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା । ସଭାତ୍ଥିରେ   ବଡ଼ ହୋଇ ଏକ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଯୁବକ ଭାବରେ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲା ଓ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସେ ତାଙ୍କ ଶିକ୍ଷକଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଛାତ୍ର ଥିଲା । ଇର୍ଷ୍ୟାତୁର ସାଥୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ମତେଇଲେ । ତାଙ୍କ ଶିକ୍ଷକ ତାଙ୍କଠାରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏକ ହଜାର କଟା ଅଙ୍ଗୁଳି ଆଣିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ଓ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଲକ୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିପାରିଲେ ତାଙ୍କ ବିଦ୍ୟାଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିବାରେ ସ‌ହାୟକ ହେବାକୁ କ‌ହିଲେ । ଏଭଳି ଲକ୍ଷ ପୁରଣ କରିବା ନିମନ୍ତେ ସେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ହୋଇଗଲା ଓ ନିଷ୍ଠୁର ଡାକୁ ହୋଇ ଅନେକ ହତ୍ୟା କରିବା ଫଳରେ ସମୁଦାୟ ଗ୍ରାମମାନଙ୍କରୁ ଲୋକମାନେ ଛାଡ଼ି ପଳେଇଲେ । ଏଥି ଯୋଗୁ ସେଠାକାର ରାଜା ପସେନାଡ଼ି ତାଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଏକ ସୈନ୍ୟ ଦଳ ପଠେଇଲେ । ଇତିମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ମାଆ ଏହି କାମରୁ ତାଙ୍କୁ ନିବୃତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି ପ୍ରାୟ ନିଜ ପୁଅଙ୍କ ହାତରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିବା ଅବସ୍ଥା ଆସିଯାଇଥିଲା । ସୌଭାଗ୍ୟକୁ ବୁଦ୍ଧଦେବ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରୁ ତାଙ୍କୁ ନିବୃତ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ପ୍ରୟୋଗ କରି ସଠିକ ମାର୍ଗରେ ଦେଖେଇଦେଲେ । ଏହା ପରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ବୁଦ୍ଧଦେବଙ୍କ ଅନୁଗାମୀ ହୋଇ ସନ୍ଥା ହୋଇଗଲା ଯାହା ରାଜା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱିତ କରିଥିଲା । ତ‌ଥାପି ଗ୍ରାମ‌ବାସୀମାନେ ତାଙ୍କ ଉପରେ କ୍ରୋଧାନ୍ୱିତ ହୋଇଥିଲେ ଯେତେବେଳେ ସେ ଛୁଆ ଜନ୍ମ କରିବାରେ ଏକ ମାତାକୁ ସାକାକ୍ରିୟାଦ୍ୱାରା   ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲା । ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳର ପରିବର୍ତ୍ତନ ପୂର୍ବରୁ ସେ ଏକ ଭୟାନ‌କ ପନ୍ଥ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଥିବା ବିଦ୍ୱାନମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି । ଭାରତବିତ୍ ରିଚାର୍ଡ଼ ଗୋମ୍ବ୍ରିଚଙ୍କ ମତ ଅନୁସାରେ ସେ ପୁର୍ବତନ ତନ୍ତ୍ର ଶକ୍ତିର ପ୍ରଭାବରେ ବୋଧହୁଏ ଆସିଥିଲା କିନ୍ତୁ ଏହି ମତକୁ ଅନ୍ୟମାନେ ମାନିନଥିଲେ । ବୋଦ୍ଧଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଏକ ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କ କାହାଣୀ ଏକ ଶିକ୍ଷା ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜୀବନ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ବୋଲି ନିଶ୍ଚିତ ହୁଅନ୍ତି । ଏହାଦ୍ୱାରା ଇଂଲଣ୍ଡର ସରକାରୀ ବୌଦ୍ଧିକ ଜେଲର ଅଫିସରମାନେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ନାମରେ ନାମକରଣ କରିଥିଲେ । ନ୍ୟାୟ ଓ ପୁନର୍ବସତିର ବୌଦ୍ଧିକ ଚିଚାର ବିମର୍ଷରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳର କାହାଣୀ ଉଲ୍ଲେଖ ହୁଏ । ହିନ୍ଦୀ ଓ ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ ଭାଷାରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମା ଅନେକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କାହାଣୀ ତିଆରି ହୋଇଛି । ସାରା ପୃଥିବୀରେ ଆତଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଦେଖି ସତିଶ କୁମାରଙ୍କର   ବୁଦ୍ଧ ଓ ଆତଙ୍କବାଦୀ ବ‌ହି ଲେଖି ଏହାକୁ ପୃଥିବୀର ଆତଙ୍କ ଉପରେ ଯୁଦ୍ଧ   ନାମରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା ।
ରାଶିପୁରମ କୃଷ୍ଣସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣ  ୨୪ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୨୧   ୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୫  ଜଣେ ଭାରତୀୟ ବ୍ୟଙ୍ଗ ଚିତ୍ରକାର, ଥିଲେ । ସେ ୧୯୫୧ରେ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିବା  "ଟାଇମ୍ ‍ସ ଅଫ୍‍ ଇଣ୍ଡିଅା 'ର ନିୟମିତ କାର୍ଟୁନ ସ୍ତମ୍ଭ  "ୟୁ ସେଡ୍ ‍ ଇଟ୍‍ ' ଓ କମନ ମ୍ୟାନ ନିମନ୍ତେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅଟନ୍ତି । ଆର. କେ. ଲକ୍ଷ୍ମଣ ୨୪ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୨୧ ମସିହାରେ ମହୀଶୂରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । କଲେଜ ସମୟରୁ ବିଭିନ୍ନ ଖବରକାଗଜ ପାଇଁ କାର୍ଟୁନ୍‍ କରିବା ଅାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ । ପରେ ମୁମ୍ବାଇର ଫ୍ରି ପ୍ରେସ୍‍ ଜର୍ଣ୍ଣାଲରେ ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଅାରମ୍ଭ କଲେ । ବ୍ୟଙ୍ଗ ଚରିତ୍ର  "କମନ୍ ‍ ମ୍ୟାନ୍‍ ' ଦେଶବ୍ୟାପୀ ତାଙ୍କପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଅାଣି ଦେଇଥିଲା । ୧୯୫୧ରୁ ସେ ଇଂରାଜୀ ଦୈନିକ ଖବରକାଗଜ ଟାଇମ୍ସ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଆସୁଥିଲେ । ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କର ଏବେ ପତ୍ନୀ କମଳା, ପୁଅ ଶ୍ରୀନିବାସ ଓ ବୋହୂ ଉଷା ଅଛନ୍ତି । ମୃତ୍ୟୁ ୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୫, ସୋମବାର ଦିନ ଚିକିତ୍ସାଧୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୯୪ ବର୍ଷ ହୋଇଥିଲା । ମୂତ୍ରାଙ୍ଗ ସଂକ୍ରମଣ ଓ ଛାତିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହେତୁ ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୨୩ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କୁ ପୁନେସ୍ଥିତ ଏକ ଘରୋଇ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଇଥିଲା, ପରେ ଶରୀରର ବିଭନ୍ନ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଅଙ୍ଗ ଅଚଳ ହୋଇପଡିଥିଲା । ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟବସ୍ଥା ଜଟିଳ ହେବାରୁ ୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୫ଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ଜୀବନ ରକ୍ଷାକାରୀ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମାଧ୍ୟମରେ ରଖାଯାଇଥିଲା । ୨୦୧୦ରେ ସେ ଏକାଧିକ ହୃଦ୍‌ଘାତର ଶିକାର ହୋଇଥିଲେ ।