Pháp lệnh Không số
Về Hàm, cấp ngoại giao
Cơ quan ban hành: Uỷ ban Thường vụ Quốc hội
Ngày ban hành: 1995-05-31

ỦY BAN THƯỜNG VỤ QUỐC HỘI CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc Số: Không số Hà Nội, ngày 31 tháng 5 năm 1995 PHÁP LỆNH VỀ HÀM, CẤP NGỌAI GIAO Để góp phần nâng cao hiệu quả họat động đối ngọai của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, từng bước thực hiện chính quy hóa ngành ngọai giao, tiêu chuẩt hóa đội ngũ công chức ngành ngọai giao Việt Nam và phù hợp với pháp luật và tập quán quốc tế; Căn cứ vào các Điều 84, 91 và 103 của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992; Căn cứ vào Nghị quyết Quốc hội khóa IX, kỳ họp thứ 6 về công tác xây dựng pháp luật năm 1995; Pháp lệnh này quy định về hàm, cấp ngọai giao Việt Nam; CHƯƠNG I NHỮNG QUY ĐỊNH CHUNG Điều 1 Hàm ngọai giao là chức danh Nhà nước phong cho công chức ngành ngọai giao để phục vụ công tác đối ngọai ở trong nước và ở nước ngòai. Điều 2 Công chức đang công tác trong ngành ngọai giao có đủ các tiêu chuẩn về chính trị, đạo đức, chuyên môn, nghiệp vụ ngọai giao và năng lực họat động trong lĩnh vực đối ngọai thì được xét phong hàm ngọai giao và được xếp vào một cấp ngọai giao theo quy định của Pháp lệnh này. Điều 3 Người mang hàm ngọai giao phải không ngừng rèn luyện và học tập nhằm nâng cao trình độ và năng lực về mọi mặt, tích cực góp phần vào việc xây dựng và phát triển nền ngọai giao Việt Nam, giữ gìn phẩm chất và danh dự của công chức ngành ngọai giao Việt Nam, chịu trách nhiệm trước Nhà nước và pháp luật về việc thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn của mình. Điều 4 Trong Pháp lệnh này ngành ngọai giao bao gồm những cơ quan, tổ chức thuộc Bộ Ngọai giao. CHƯƠNG II HÀM, CẤP NGỌAI GIAO, MỐI QUAN HỆ GIỮA HÀM NGỌAI GIAO VÀ CHỨC VỤ NGỌAI GIAO Điều 5 Hệ thống hàm, cấp ngọai giao Việt Nam được quy định như sau: Cấp ngọai giao cao cấp gồm có: - Hàm Đại sứ; - Hàm Công sứ; - Hàm Tham tán. Cấp ngọai giao trung cấp gồm có: - Hàm Bí thư thứ nhất; - Hàm Bí thư thứ hai. Cấp ngọai giao sơ cấp gồm có: - Hàm Bí thư thứ ba; - Hàm Tùy viên. Điều 6 Người mang hàm ngọai giao nào được giữ hàm ngọai giao đó khi được cử đi công tác ở nước ngòai với cương vị ngọai giao hoặc cương vị lãnh sự. Điều 7 Người mang hàm ngọai giao khi được điều động sang công tác tại cơ quan, tổ chức khác hoặc nghỉ hưu thì được ngữ nguyên hàm, cấp ngọai giao mang khi đó như một vinh dự của ngành ngọai giao. Điều 8 1- Công chức thuộc cơ quan, tổ chức khác được điều động sang công tác tại ngành ngọai giao, nếu có đủ tiêu chuẩn theo quy định của Pháp lệnh này thì được xét phong hàm ngọai giao. 2- Người mang hàm ngọai giao đã được điều động sang cơ quan, tổ chức khác, khi được điều động trở lại ngành ngọai giao được xét phong hàm ngọai giao phù hợp với trình độ hiện có. Điều 9 1- Chức vụ ngọai giao là chức vụ bổ nhiệm cho thành viên có cương vị ngọai giao công tác tại Cơ quan đại diện ngọai giao Việt Nam ở nước ngòai hoặc Phái đòan đại diện thường trực Việt Nam tại Tổ chức quốc tế Liên chính phủ. 2- Chức vụ ngọai giao Việt Nam gồm có: - Đại sứ đặc mệnh tòan quyền, Công sứ đặc mệnh tòan quyền, Đại biện, Trưởng đòan đại diện thường trực tại Tổ chức quốc tế Liên chính phủ; - Công sứ; - Tham tán công sứ; - Tham tán; - Bí thứ thứ nhất; - Bí thứ thứ hai; - Bí thứ thứ ba; - Tùy viên Điều 10 1- Người mang hàm ngọai giao được cử đi công tại tại Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngòai, được bổ nhiệm giữ một chức vụ ngọai giao hoặc chức vụ lãnh sự tương ứng với hàm ngọai giao của người đó. Trong trường hợp do nhu cầu công tác, người mang hàm ngọai giao có thể được bổ nhiệm giữ một chức vụ ngọai giao hoặc chức vụ lãnh sự cao hơn hoặc thấp hơn so với hàm ngọai giao của người đó. 2- Người mang hàm ngọai giao có hàm từ Tham tán trở lên có thể được cử giữ chức vụ người đứng đầu Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngòai; khi hết thời hạn công tác về nước thì giữ hàm ngọai giao đã được phong trước đó. Điều 11 Trong giao tiếp đối ngọai, người mang hàm ngọai giao được xếp thứ bậc theo chức vụ ngọai giao hoặc chức vụ lãnh sự. Những người mang hàm ngọai giao có cùng chức vụ ngọai giao hoặc chức vụ lãnh sự thì người có hàm ngọai giao cao hơn hoặc nếu mang cùng hàm thì người mang hàm lâu hơn được xếp thứ bậc cao hơn. Điều 12 Công chức thuộc cơ quan, tổ chức khác được cử đi công tác tại Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngòai nếu có đủ tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật và căn cứ vào nhu cầu công tác, thì được xét bổ nhiệm giữ một chức vụ ngọai giao hoặc chức vụ lãnh sự để thực hiện công tác của Cơ quan đại diện. CHƯƠNG III TIÊU CHUẨN CÁC HÀM NGỌAI GIAO PHONG HÀM, THĂNG HÀM, HẠ HÀM VÀ TƯỚC HÀM NGỌAI GIAO Điều 13 Công chức ngành ngọai giao có đủ các tiêu chuẩn: trung thành với Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt; nắm vững và có khả năng thực hiện đúng đắn đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về đối nội và đối ngọai; có trình độ văn hóa đại học, trình độ chính trị cao cấp; được đào tạo chính quy về nghiệp vụ ngọai giao, biết sử dụng thông thạo ít nhất một ngọai ngữ; có thời gian công tác trong ngành ngọai giao từ 10 năm trở lên, tích lũy được nhiều kinh nghiệm trong công tác đối ngọai; là Bộ trưởng, Thứ trưởng hoặc tương đương, Vụ trưởng, Phó Vụ trưởng hoặc tương đương, chuyên viên cao cấp hoặc đã là người đứng đầu cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngòai, có những đóng góp xứng đáng vào các họat động ngọai giao của Việt Nam, thì được xét phong hàm Đại sứ. Điều 14 Công chức ngành ngọai giao có đủ các tiêu chuẩn: trung thành với Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt; có khả năng thực hiện đúng đắn đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về đối nội và đối ngọai; có trình độ văn hóa đại học, trình độ chính trị từ trung cấp trở lên; được đào tạo về nghiệp vụ ngọai giao, biết sử dụng ít nhất một ngọai ngữ; có thời gian công tác trong ngành ngọai giao từ 8 năm trở lên, tích lũy được kinh nghiệm trong công tác đối ngọai; là Vụ trưởng, Phó Vụ trưởng hoặc tương đương, chuyên viên cao cấp, chuyên viên chính hoặc chuyên viên thì được xét phong từ hàm Tham tán đến hàm Công sứ. Điều 15 1- Công chức ngành ngọai giao có đủ các tiêu chuẩn: trung thành với Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt; có khả năng thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về đối nội và đối ngọai; có trình độ văn hóa đại học, trình độ chính trị trung cấp; được đào tạo về nghiệp vụ ngọai giao; biết sử dụng một ngọai ngữ; có thời gian công tác trong ngành ngọai giao từ 5 năm trở lên, có hiểu biết về nghiệp vụ chuyên ngành, là chuyên viên chính hoặc chuyên viên thì được xét phong từ hàm Bí thư thứ hai đến hàm Bí thư thứ nhất. 2- Công chức ngành ngọai giao có đủ các tiêu chuẩn quy định tại khỏan 1 Điều này, có thời gian công tác trong ngành ngọai giao từ 3 năm trở lên, là chuyên viên thì được xét phong từ hàm Tùy viên đến hàm Bí thư thứ ba. Điều 16 Việc phong, thăng, hạ và tước hàm, cấp ngọai giao thuộc thẩm quyền của Chủ tịch nước. Điều 17 Thủ tướng Chính phủ thành lập Hội đồng tư vấn về hàm, cấp ngọai giao; quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức bộ máy và quy chế làm việc của Hội đồng này. Điều 18 1- Việc thăng hàm, cấp ngọai giao được tiến hành khi có nhu cầu của công tác đối ngọai và căn cứ vào các tiêu chuẩn được quy định tại các điều 13, 14 và 15 của Pháp lệnh này. 2- Người mang hàm ngọai giao hòan thành xuất sắc nhiệm vụ và theo nhu cầu cần thiết của công tác đối ngọai, có thể được xét thăng vượt hàm ngọai giao. Điều 19 Công chức ngành ngọai giao bị thi hành kỷ luật từ hình thức khiển trách trở lên không được xét phong hoặc thăng hàm, cấp ngọai giao trong thời gian quyết định thi hành kỷ luật còn hiệu lực. Điều 20 Người mang hàm ngọai giao bị thi hành kỷ luật thì tùy theo hình thức kỷ luật có thể bị hạ hàm, cấp ngọai giao; nếu bị buộc thôi việc hoặc phạm tội, bị Tòa án kết án và bản án đã có hiệu lực pháp luật thì tước hàm, cấp ngọai giao. CHƯƠNG IV NGHĨA VỤ VÀ QUYỀN LỢI CỦA NGƯỜI MANG HÀM NGỌAI GIAO Điều 21 Người mang hàm ngọai giao có nghĩa vụ: 1- Tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, nhân dân và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; 2- Nghiêm chỉnh chấp hành đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước, quy chế và các quy định của ngành ngọai giao; 3- Bảo vệ lợi ích quốc gia, bí mật Nhà nước và danh dự của dân tộc; 4- Thường xuyên rèn luyện, học tập nâng cao trình độ và năng lực chính trị, nghiệp vụ chuyên môn và ngọai ngữ, giữ gìn tư cách công chức ngành ngọai giao Việt Nam. 5- Hòan thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. Điều 22 Người mang hàm ngọai giao đang công tác được hưởng mọi quyền lợi của công chức Nhà nước. Việc phong, thăng hàm, cấp ngọai giao là một cơ sở để bố trí công tác, bồi dưỡng nâng cao trình độ, đề bạt chức vụ và xếp lương cho công chức phù hợp với quy định chung về chế độ tiền lương của Nhà nước. Điều 23 Người mang hàm ngọai giao được quyền sử dụng hàm ngọai giao trong công tác đối ngọai, nhưng không được sử dụng vào mục đích khác trái với quy định của pháp luật. Điều 24 Người mang hàm ngọai giao được pháp luật bảo vệ và được các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giúp đỡ khi thi hành công vụ. Điều 25 Người mang hàm ngọai giao được cấp giấy chứng nhận về hàm, cấp ngọai giao. Mẫu giấy chứng nhận và thủ tục cấp giấy chứng nhận về hàm, cấp ngọai giao do Chính phủ quy định. Điều 26 Người nào vi phạm các quy định của Pháp lệnh này và các văn bản pháp luật khác có liên quan, thì tùy mức độ vi phạm bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự. CHƯƠNG V ĐIỀU KHỎAN THI HÀNH Điều 27 Pháp lệnh này có hiệu lực kể từ ngày ban hành. Những quy định trước đây trái với Pháp lệnh này đều bãi bỏ. Điều 28 Chính phủ quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh này. Hà Nội, ngày 31 tháng 5 năm 1995 TM. ỦY BAN THƯỜNG VỤ QUỐC HỘI CHỦ TỊCH (Đã ký) Nông Đức Mạnh