Số: 04/2022/QĐST-DS
Chi Q yêu cầu tuyên bố chị C mất năng lực hành vi dân sự
Số: 04
Ngày: 16/05/2022
Tòa án xét xử: TAND huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Chị Q yêu cầu tuyên bố chị C mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN VIỆT YÊN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TỈNH BẮC GIANG Độc lập –Tự do – Hạnh phúc

Số: 04/2022/QĐST-DS Việt Yên, ngày 16 tháng 5 năm 2022

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

 TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN VIỆT YÊN, TỈNH BẮC GIANG Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
 Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Vân - Thẩm phán Thư ký phiên họp: Ông Lê Duy Tuyên- Thư ký Tòa án nhân dân huyện Việt Yên.
 Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Việt Yên tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thùy- Kiểm sát viên.

 Ngày 16 tháng 5 năm 2022, tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Việt Yên mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 02/2022/TLST-VDS ngày 07 tháng 02 năm 2022 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 02/2022/QĐPH-ST ngày 09 tháng 5 năm 2022 gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
* Người yêu cầu: Chị Đoàn Thị Q, sinh năm 1979 (có mặt)
 Nơi cư trú: Thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang.
 * Người bị yêu cầu: Chị Đỗ Thị C, sinh năm 1988 (vắng mặt)
 Nơi cư trú: Thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang.
Hiện đang nuôi dưỡng tại Cơ sở bảo trợ xã hội tổng hợp tỉnh Bắc Giang.
 * Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: Chị Đoàn Thị Q yêu cầu tuyên bố chị Đỗ ThịC mất năng lực hành vi dân sự.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
 * Theo đơn yêu cầu đề ngày 30/12/2021, bản tự khai, biên bản lấy lời khai chị Đoàn Thị Q trình bày:
Chị là chị gái cùng mẹ khác cha với chị Đỗ Thị C, sinh năm 1988 ở Thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Hiện chịC đang ở Cơ sở bảo trợ xã hội tổng hợp tỉnh Bắc Giang. Địa chỉ: Đường Giáp Hải, phường Dĩnh Kế, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang. ChịC bị thiểu năng trí tuệ từ khi sinh ra cho đến giờ. Ngày 12/02/2014 chịC được UBND xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên cấp giấy xác nhận khuyết tật, dạng khuyết tật nghe nói thần kinh, trí tuệ, khác.
Mức độ khuyết tật đặc biệt nặng. ChịC được nuôi dưỡng tại cơ sở bảo trợ xá hội từ năm 2018 cho đến nay. Tình trạng sức khỏe chịC bình thường, tuy nhiên về mặt nhận thức thì chịC không nhận thức được, không thể làm việc được, không bình thường, thiểu năng trí tuệ. Nay chị yêu cầu Tòa án giải quyết tuyên bố chị Đỗ ThịC mất năng lực hành vi dân sự mục đích đề nghị tuyên bố chịC mất năng lực hành vi dân sự là để giải quyết trong vụ án tranh chấp đất, cử người tham gia

## Page 2

tố tụng đang được Tòa án nhân dân huyện Việt Yên thụ lý giải quyết. Ngoài ra, chị không có yêu cầu gì khác.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Việt Yên nhận định:
[1] Về thẩm quyền: Chị Đoàn Thị Q có đơn yêu cầu tuyên bố chị Đỗ ThịC mất tích thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân theo khoản 1 Điều 27 của Bộ luật tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự cư trú tại Thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn nên Tòa án nhân dân huyện Việt Yên thụ lý và giải quyết vụ án là đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự.
 [2] Về đơn yêu cầu của chị Đoàn Thị Q thì thấy:
 Căn cứ tài liệu, chứng c ứ có trong hồ sơ, đơn yêu cầu, bản tự khai, biên bản lấy lời khai và tại phiên họp của chị Q có khai chịC bị thiểu năng trí tuệ từ khi sinh ra đến bây giờ, chịC được UBND xã Tiên Sơn cấp giấy xác nhận khuyết tật đặc biệt nặng, chịC được nuôi dưỡng tạic ơ sở bảo trợ xã hội tỉnh Bắc Giang từ năm 2018 cho đến nay, chịC không nhận thức được, không làm việc được, không bình thường, thiểu năng trí tuệ.
 Tại khoản 1 Điều 22 của Bộ luật dân sự có quy định về mất năng lực hành vi dân sự: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần…”
 Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần số 11/2022/SKTT ngày 11/4/2022 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc đối với chị Đỗ Thị C, sinh năm 1988, trú tại thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang đang nuôi dưỡng tại Cơ sở bảo trợ xã hội tổng hợp tỉnh Bắc Giang.
Sau khi tiến hành giám định đã kết luận như sau: Đỗ ThịC bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng/Down. Hiện tại Đỗ ThịC mất năng lực hành vi dân sự.
 Như vậy, xét yêu cầu của chị Đoàn Thị Q về việc yêu cầu tuyên bố chị Đỗ ThịC mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở chấp nhận.
* Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát về việc giải quyết việc dân sự: Từ khi thụ lý cho đến phiên họp giải quyết việc dân sự, thẩm phán đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Căn cứ vào các chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự và Kết luận giám định pháp y tâm thần số 11/2022/SKTT ngày 11/4/2022 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc kết luận chị Đỗ ThịC hiện tại mất năng lực hành vi dân sự. Viện kiểm sát nhân dân huyện Việt Yên đề nghị Tòa án nhân dân huyện Việt Yên chấp nhận yêu cầu của chị Đoàn Thị Q về việc tuyên bố chị Đoàn ThịC mất năng lực hành vi dân sự.
[3] Về lệ phí giải quyết yêu cầu: Chị Đoàn Thị Q phải chịu lệ phí việc dân sự theo quy định của pháp luật.
Vì các lẽ trên,

## Page 3

QUYẾT ĐỊNH Căn cứ khoản 1 Điều 22 của Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 149, §iÒu 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 378 của Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 37 Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;
 1. Chấp nhận yêu cầu của chị Đoàn Thị Q:
 Tuyên bố chị Đỗ Thị C, sinh năm 1988 Nơi cư trú: Thôn Thần Chúc, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang.
Hiện đang nuôi dưỡng tại Cơ sở bảo trợ xã hội tổng hợp tỉnh Bắc Giang.
 Mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Chị Đoàn Thị Q phải chịu tiền lệ phí sơ thẩm là 300.000 đồng nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí việc dân sự sơ thẩm 300.000 đồng đã nộp theo biên lai thu số 0006221 ngày 28 tháng 01 năm 2022 của Chi cục thi hành án huyện Việt Yên. Xác nhận chị Đoàn Thị Q đã nộp đủ tiền lệ phí sơ thẩm.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Chị Đoàn Thị Q có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.Viện kiểm sát nhân dân huyện Việt Yên có quyền kháng nghị Quyết định này trong thời hạn 10 ngày; Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Giang có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.

Nơi nhận: TM. HỘI ĐỒNG GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
- TAND tỉnh Bắc Giang; THẨM PHÁN-CHỦ TỌA PHIÊN HỌP
- VKSND huyện Việt Yên;
- Chi cục THADS Việt Yên;
- Người yêu cầu;
- UBND xã Tiên Sơn;
- Lưu hồ sơ, VP.
 Nguyễn Thị Vân

## Page 4

4