Yêu cầu tuyết bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 151
Ngày: 30/05/2019
Tòa án xét xử: TAND Quận 8, TP. Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Ông Trần Thiện C yêu cầu tuyên bố bà Đinh Thị H mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 8 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Số: 151/2019/QĐST-DS CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc Quận 8, ngày 30 tháng 5 năm 2019

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 8, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Lương Duy Minh Chính Thư ký phiên họp: Bà Hứa Hồng Đào – Thư ký Tòa án nhân dân Quận 8 Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 8 tham gia phiênh ọp: Bà Dương Thị Thanh Nhàn - Kiểm sát viên.
Ngày 30 tháng 5 năm 2019 , tại Tòa án nhân dân Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 284/2018/TLST-DS ngày 20 tháng 8 năm 2018 về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 46/2019/QĐST-DS ngày 22 tháng 5 năm 2019, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Trần Thiện C, sinh năm 1990;
Nơi cư trú: Số 2055/21 đường A, Phường B, Quận C , Thành phố Hồ Chí Minh;
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1. Bà Trần Thị Hồng D, sinh năm 1983;
2. Ông Trần Đức T, sinh năm 1986;
Cùng nơi cư trú: Số 2055/21 đường A, Phường B, Quận C, Thành phố Hồ Chí Minh;
(Các đương s ự vắng mặt tại phiênh ọp và có đơn đề nghị giải quyết việc dân sự vắng mặt)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Ông Trần Thiện C có cha là ông Trần Tử M, sinh năm 19 58, chết năm 2009 và mẹ là bà Đinh Thị H, sinh năm 1962. Ông M và bà H có 03 người con.
Cụ thể:
- Bà Trần Thị Hồng D; Sinh năm 1983;
- Ông Trần Đức T; Sinh năm 1986;
- Ông Trần Thiện C; Sinh năm 1990;

## Page 2

Cùng nơi cư trú: Số 2055/21 đường A, Phường B, Quận C, Thành phố Hồ Chí Minh;
Bà Đinh Thị H có cha là ông Đinh Công P, sinh năm 1933, chết năm 1986 và mẹ là bà Vũ Thị E, sinh năm 1935, chết năm 1990.
Ông C khai rằng mẹ ruột là bà Đinh Thị H do di chứng tai biến mạch máu não hiện nay liệt hoàn toàn nửa người phải, không đi lại được, quên nhiều, chỉ nhớ được tên mình, không nhớ họ. Tình trạng tâm thần của bà H hiện nay không có khả năng nhận thức, làm chủ được hành vi của mình.
Nay ông Cyêu cầu Tòa án nhân dân Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh tuyên bố bà Đinh Thị H mất năng lực hành vi dân sự để túc bổ hồ sơ tranh chấp về thừa kế.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:
[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của tòa án:
Xét đơn yêu cầu của ông Trần Thiện C xin tuyên bố bà Đinh Thị H là mẹ ruột mất năng lực hành vi dân s ự, hiện nay bà H đang cư trú tại Quận C . Nên đây là việc dân s ự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Quận 8 theo quy định tại Điều 27, Điều 35 và Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.
[2] Về thủ tục: Người yêu cầu ông Trần Thiện C và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Trần Thị Hồng D, ông Trần Đức T cùng có đơn đề nghị Tòa án giải quyết việc dân sự vắng mặt nên căn cứ vào Điều 361, Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành phiên họp giải quyết việc dân sự vắng mặt các đương sự.
[3] Về nội dung:
Bà Đinh Thị H có cha là ông Đinh Công P, sinh năm 1933, chết năm 1986 và mẹ là bà Vũ Thị E, sinh năm 1935, chết năm 1990.
Bà H kết hôn với ông Trần Tử M, sinh năm 19 58, chết năm 2009 theo Giấy công nhận kết hôn số 07-P.6, quyển số 01 đăng ký ngày 17/01/1983 tại Ủy ban nhân dân Quận F, Thành phố Hồ Chí Minh.
Bà H và ông M có 03 người con chung. Cụ thể:
- Bà Trần Thị Hồng D; Sinh năm 1983;
- Ông Trần Đức T; Sinh năm 1986;

## Page 3

- Ông Trần Thiện C; Sinh năm 1990;
Ông C là con ruột của bà H khai rằng do di chứng tai biến mạch máu não nên hiện nay bà H bị liệt hoàn toàn nửa người ph ải, không đi lại được, quên nhiều, chỉ nớ được tên mình, không nhớ họ . Để b ổ sung hồ sơ tranh chấp về thừa kế, ông C làm đơn yêuc ầu tuyên bố bà Đinh Thị H mất năng lực hành vi dân sự.
Ngày 18/10/2018 Tòa án đã ra Quyết định trưng cầu giám định v ề năng lực hành vi của bà Đinh Thị H. Ngày 02/5/2019 Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh có Kết luận Giám định Pháp y Tâm thần s ố 1948/2019/KLGĐTC kết luận về y học, v ề khả năng nhận thức v à điều khiển hành vi của bà Đinh Thị H như sau:
+ Về y học: Đương sự b ị bệnh Sa sút tâm thần trong bệnh mạch máu não (F01-ICD10).
+ Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Trần Thị Hồng D và ông Trần Đức T tại các bản tự khai đều xác nhận v ề quan hệ nhân thân, v ề tình trạng hôn nhân c ủa bà H; Tình trạng sức khỏe của bà H hiện nay không có khả năng nhận thức, điều khiển hành vi như trình bày của ông C là đúng và cùng thống nhất với yêu cầu của ông C về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Đinh Thị H mất năng lực hành vi dân sự.
Theo quy định tại Khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13:
“1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần.”
Do đó, yêu cầu của ông Trần Thiện C về việc tuyên bố bà Đinh Thị H là người mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở để được chấp nhận vì phù hợp với Khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13.
[4] Về lệ phí:
 Ông Trần Thiện C phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định tại Đi ều 149 B ộ luật t ố tụng dân s ự, Đi ều 36 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016.

## Page 4

QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ: Các Điều 27, 35, 39, 361, 367, 371, 372 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng Dân sự 92/2015/QH13;
- Áp dụng:
+ Khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13;
+ Điều 36 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016;
 1. Chấp nhận yêu cầu của ông Trần Thiện C:
Tuyên bố bà Đinh Thị H ; Sinh ngày 28/11/1962; Nơi cư tr ú: Số 2055/21 đường A, Phường B, Quận C , Thành phố Hồ Chí Minh là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự là 300.000đ (Ba trăm ngàn đồng), ông Trần Thiện C phải chịu nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự đã nộp là 300.000đ (Ba trăm ngàn đồng) theo Biên lai thu tiền số 0018194 ngày 15/8/2018 của Chi cục Thi hành án dân sự Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh. Ông C đã thi hành xong phần lệ phí.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị : Các đương sự có quyền kháng cáo Quyết định này trong thời hạn 10 (Mười) ngày kể từ ngày Quyết định được tống đạt hoặc niêm yết hợp lệ. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 (Mười) ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 (Mười lăm) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định./.


Nơi nhận:
- Đương sự;
- Chi cục THADS Q.8;
- UBND P. 6, Q. 8;
- VKSND Q.8;
- TAND TP. HCM;
- Lưu: Hồ sơ việc dân sự.
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (đã ký)
Lương Duy Minh Chính