Bản án số:21/2019/HS-ST
Rơ Châm H "Cố ý làm hư hỏng tài sản" - phạm tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản
Số: 21
Ngày: 14/10/2019
Tòa án xét xử: TAND huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai
Cấp xét xử: Sơ thẩm

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HUYỆN ĐỨC C Độc lập – Tự do – Hạnh phúc TỈNH GIA LAI Bản án số:21/2019/HS-ST Ngày:14/10/2019 NHÂN DANH NƢỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN ĐỨC C, TỈNH GIA LAI

 - Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa: ông Nguyễn Văn Thanh;
Các Hội thẩm nhân dân : Ông Đinh Văn Lộc, Giáo viên nghỉ hưu Bà Lê Thị Phụng, Giáo viên nghỉ hưu -Thƣ ký phiên tòa: Bà Phạm Thị Thúy – Thư ký Tòa án nhân dân huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai.
-Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huy ện ĐỨC C , tỉnh Gia Lai tham gia phiên tòa: Ông Bùi Ngọc Trung - Kiểm sát viên.
Trong ngày 14 tháng 10 năm 2019 tại Hội trường xét xử Tòa án nhân dân huyện ĐỨC C , tỉnh Gia Lai xét x ử sơ thẩm công khai vụ án hình s ự sơ thẩm thụ lý số 22/2019/TLST-HS ngày 22 /8/2019 theo Quy ết định đưa v ụ án ra xét x ử số:
38/2019/QĐXXST-HS ngày 24 tháng 9 năm 2019 đối với bị cáo:
Rơ Châm H, sinh ngày: 16/8/2000, tại: ĐỨC C, Gia Lai.
Nơi ĐKHKTTvà chỗ ở: Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C, Gia Lai.
Nghề nghiệp: Làm Nông Trình độ học vấn: 10 /12 Dân tộc: Jrai Giới tính: Nam Tôn giáo: Không Quốc tịch: Việt Nam Con ông Rơ Mah T, sinh năm 1979 và bà Rơ Châm H’R , sinh năm 1983 Hiện cư trú tại: Làng C, xã Ia P, huyện Đ, tỉnh Gia Lai.
Bị cáo chưa có vợ, con.
Tiền án: Không; Tiền sự: Không;
Nhân thân: Không Bị cáo bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú. Có mặt tại phiên tòa.
- Người bị hại:
Chị Lê Thị Thúy N, sinh năm 1990. Có mặt Anh Phạm Văn H, sinh năm 1983. Vắng mặt Cùng địa chỉ: Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai.
- Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan :
Anh Siu H, sinh năm 2004, Anh Ksor K, sinh năm 2002, Anh Rơ Mah Đ, sinh năm 2003, Anh Rơ mah T, sinh năm 2002, Anh Siu T, sinh năm 2003, Anh Siu Si M, sinh năm 2002,

## Page 2

Anh Rơ Châm N, sinh năm 2003, Anh Rơ Châm T, sinh năm 2001, Anh Siu T, sinh năm 2001 Cùng địa chỉ: Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai.
(Đều có mặt)
-Người đại diện hợp pháp cho những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
Ông Rơ Châm Đ và bà Rơ Mah H’ B ( cha mẹ của Rơ Mah Đ)
Ông Rơ Lan K và bà Rơ Châm H’ P ( cha mẹ của Rơ Châm N )
Ông Rơ Mah L và bà Siu H’ Ph ( cha mẹ của Siu T)
Ông Rơ Mah T và bà Siu H’ V ( cha mẹ của Siu Si M)
Ông Rơ Mah H và bà Siu H’ N ( cha mẹ của Siu H)
Ông Rơ Mah D và bà Ksor H’ L ( cha mẹ của Ksor K)
Ông Rơ Lan K và bà Rơ Châm H’ Y (cha mẹ của Rơ Châm T )
Ông Rơ Châm và bà Siu H’ B ( cha mẹ của Siu T)
Ông Rơ LanH và bà Rơ mah H’U ( cha mẹ của Rơ mah T )
Bà Rơ Châm H’R (mẹ của bị cáo H)
Cùng địa chỉ:Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai.
(Đều có mặt)
- Người bào chữa cho bị cáo:
Bà Trang Thị Thùy Dương - Trợ giúp viên pháp lý của Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Gia Lai. Có mặt.
- Người phiên dịch: Anh Rơ Lan Pum Công tác tại: Công an xã Ia K, huyện Đ, tỉnh Gia Lai. Có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong h ồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án theo cáo trạng được tóm tắt như sau:
Vào khoảng 18 giờ ngày 29/11/2018, sau khi nhậu xong Rơ Châm H đến quán Internet của chị Lê Thị Thúy N, tại Làng C, xã IaP , huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai để chơi Internet. Khi đang chơi do máy b ị kẹt xu nênH đã dùng tay đập vào máy. Thấy vậy, anh Phạm VănH (là chồng chị N) đi đến nhắc nhở H. Tuy nhiên, H không nghe mà xông lại đánh anh H thì bị anh H dùng tay nắm lấy cổ H. Thấy vậy, Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ và Rơ mah T cùng trú tại Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C, tỉnh Gia Lai, là bạn của H cũng đang có mặt tại quán Internet xông đến định đánh anh H thì anh H bỏ tay ra và chạy vào phía trong. Lúc này, chịN thấy vậy nên đã đuổi H và những thanh niên trên về. H không nghe và dùng tay đánh chị N, chịN đánh lại. Khi thấy H đánh nhau với chịN thì Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ và Rơ mah T đều xông vào dùng tay không đánh chị N. ChịN bỏ chạy ra quầy thu tiền. H đi theo và dùng tay hất đổ bàn để bánh kẹo rồi cầm một chiếc vỏ két bia ném về hướng chịN nH chịN đỡ được thì bị H cùng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T xông vào đánh. Do bị đông đối tượng đánh

## Page 3

nên chịN đã lấy 01 (một) con dao loại dao thái để trên tủ bán bánh mì gần đó và chém liên tục về phía H với mục đích đe dọa không cho H tiến lại gần mình, nH H vẫn xông lại nên bị chịN chém trúng, Siu H bị trúng một nhát vào đầu. Bị chém, H liền vật ngã chịN xuống nền nhà làm đầu chịN đập xuống nền nhà b ị thương. Thấy vậy, anh H liền lấy một con dao thái thịt xông đến và dùng sống dao chém hù dọa H, Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ và Rơ mah T nH không ai bị thương tích gì. Thấy anh H và chịN chống cự Hờ, Két, Đam và Thước bỏ ra phía trước nhà chị N. Ksor K bực tức nên dùng chân đá một cái cào cửa sắt nH không hư hỏng gì. Tại quán của chị N, H tiếp tục có lời qua, tiếng lại cãi nhau với chịN và anh H.
` Lúc này, tại sân nhà chịN có Siu T, Siu Si Mít, Rơ Châm N, cùng trú tại Làng C, xã IaP , huyện ĐỨC C cũng vừa đến và hỏi H có chuyện gì thì H trả lời là bị gia đình chịN đánh. Sau đó, Rơ Mah Đ chở H về nhà để lấy dao xuống đánh lại anh H, chị N. Đam chở H về đến nhà thì Đam quay lại nhà chị N, cònH đi vào nhà lấy dao.
Trong lúcH và Đam đi lấy dao thìt ại nhà chịN có Siu H, Siu T, Rơ mah T, Siu Si Mít, Rơ Châm N và Rơ Mah Đ dùng đá ném vào mái nhà, vào quán và cửa quán làm hư hỏng một số đồ đạc vàc ửa nhà. Sau đó, Rơ Châm T đang chơi tại quán của chịN thấy bạn ném đá vào nhà và cửa quán của chị Nhừơng nên cũng nhặt đá ném theonH không trúng gì và SiuT trú tại Làng C, xã Ia P, huyện ĐỨC C đi chơi về ngang qua nhà chịN thì thấy mọi người ném đá vào nhà chịN nên dừng lại xem. Mặc dù không biết rõ nguyên nhân sự việc là gìnH Toái vẫn nhặt đá ném một viên về phía quán nhà chịN nH không trúng.
Đối với Rơ Châm H, sau khi về nhà lấy được dao H cầm con dao quay lại nhà chịN thì thấy anh H trong quán, H liền đuổi theo đánh anh H nH được can ngăn nên H về nhà. Do bức xúc vì b ị gia đình anh H đánh nênH tiếp tục quay lại nhà chị N.
Trên đường đi, H nhặt một cây g ỗ ven đường và đi đến vị trí để chiếc xe máy nhãn hiệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu xanh đen, bi ển kiểm soát: 81U1–137.14 của gia đình chịN đập vào phần đầu xe máy làm phần đầu chiếc xe máy bị hư hỏng. Sau đó, Công an xã đến giải quyết thì vụ việc mới được chấm dứt.
Căn cứ vào kết quả khám nghiệm hiện trường xác định tài sản của chị Lê Thị ThuýN và anh Phạm VănH bị hư hỏng như sau:
- 01(một) hệ thống đèn chiếu sáng hiên nhà bị bung rời, vỡ nát bóng đèn.
 - Hệ thống mắt Camera giám sát trước cửa nhà bị bẻ gập đầu.
- Ô cửa xếp kim loại số 2 kích thước (2,8x3,5)m bị móp méo tại cánh cửa bên pH trong diện (2,0x1,0)m, móp sâu vào trong 30cm. Trên ô cửa số 2 có vết rách tôn, móp méo có diên (40x40)cm.
- Ô cửa xếp kim loại số 3 kích thước (2,8x3)m, tại vị trí cánh cửa pHô cửa số 3 bị móp méo trong diện (1,5x2,8)m.
- Ô cửa xếp kim loại số 4 kích thước (2,8x3)m, bị móp méo, cong vênh.
- Ô cửa xếp kim loại số 5 kích thước (2,8x3,5)m. Toàn bộ hai cánh cửa bị bung rời hoàn toàn, các phần khung kim loại bị cong vênh, móp méo, biến dạng.

## Page 4

- Tủ kính khung kim loại màu nâu đỏ, kí hiệu (T1) khung kim loại màu nâu đỏ, có kích thước (1,7x1,35x0,5)m, các mặt kính bị bể vỡ hoàn toàn. Kính dày 05mm.
- Tủ kính khung kim loại màu nâu, kí hiệu (T2) khung kim loại màu nâu, có kích thước (1,7x1,0x0,5)m bị bể vỡ hoàn toàn các mặt có gắn kính. Kính dày 05mm.
- Tủ nhựa màu trắng, kí hiệu (T3) có kích thư ớc (1,7x1,2x0,5)m bị bể vỡ hai cánh trái, pH diện (1,2x1,0)m.
- Tủ kính khung gỗ, kí hiệu (T4) có kích thư ớc (1,2x1,8x0,45)m bị bể vỡ hoàn toàn phần kính bên hông pH của tủ trong diện (0,5x0,45)m. Kính dày 04mm.
- Tủ kính khung kim lo ại màu trắng xám, kí hi ệu ( T5) có kích thư ớc (2,15x1,2x0,5)m bị bể vỡ kính hoàn toàn. Kính dày 05mm.
- Tủ kính khung kim loại màu trắng, kí hiệu (T6) có kích thước (2,55x1,5x0,5)m bị bể vỡ hoàn toàn phần kính, móp méo khung nhôm. Kính dày 04mm.
- Tủ kính khung kim loại, kí hiệu (T7) có kích thước (3,0x1,25x0,65)m bị bể vỡ kính hoàn toàn. Kính dày 05mm.
- Tủ kính khung kim lo ại màu tr ắng, kí hi ệu (T8) có kích thư ớc (2,25x1,75x0,5)m bị bể vỡ mặt kính bên p H của tủ trong diện (0,5x1,0)m. Kính dày 04mm.
- Tủ kính khung kim loại màu xanh, kí hiệu (T9) có kích thước (1,0x1,2x60)m bị bể vỡ hoàn toàn mặt kính phía trư ớc trong diện (1,0x0,8)m, mặt hông trái bị vỡ kính trong diện (0,6x0,6)m. Kính dày 05mm.
- Khung của kính, kim lo ại màu trắng ngăn cách gi ữa khu bán hàng và b ếp, phòng ngủ có kích thước (2,5x3,0)m. Khung kim loại lắp kính có cửa ra vào kích thước (1,0x2,2)m. Phần cánh cửa ra vào b ị bể vỡ kính trong diện (2x1)m, phần hông trái khung bị bể vỡ kính trong diện (2,2x1,0)m. Kính dày 05mm.
- Xe mô tô, nhãn hiệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu đen xanh, BKS: 81U1 – 137.14 bị bể vỡ hoàn toàn phần nhựa đầu xe và bị bể gương chiếu hậu bên trái.
- 01(một) màn hình máy tính nhãn hiệu Dell, bị bễ vỡ nứt hoàn toàn màn hình có diện (36x36)cm. (màn hình đã qua sử dụng).
- 01(một) bàn phím máy tính màu đen xanh, bị bung rời các nút bàn phím trong diện (10x20)cm. (bàn phím đã qua sử dụng).
Tại Kết luận định giá tài sản số:14 ngày 03/5/2019 của Hội đồng định giá trong tố tụng hình sự huyện ĐỨC C, kết luận:
Tổng giá trị thiệt hại tài sản yêu cầu định giá là 23.315.000đ (hai mươi ba triệu ba trăm mười lăm ngàn đ ồng).
Trong tổng số giá trị bị thiệt hại, có giá trị thiệt hại của chiếc xe mô tô, nhãn hiệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu đen xanh, BKS: 81U1 – 137.14 do bị cáo Rơ Châm H đập vỡ hoàn toàn phần nhựa đầu xe và bị vỡ gương chiếu hậu bên trái, trị giá định giá là 4.200.000đ (Bốn triệu hai trăm ngàn đồng).
Đối với thương tích của Rơ Châm H và Siu H do chị Lê Thị ThuýN gây ra. Do chịN gây thương tích thuộc trường hợp phòng vệ chính đáng. Hơn nữa, Rơ Châm H và Siu H không yêu cầu nên không đề cập xử lý.

## Page 5

Đối với Thương tích của chịN do H gây là 2%. Trong quá trình đi ều tra Cơ quan Cảnh sát đi ều tra Công an huy ện ĐỨC C đã nhiều lần triệu tập chịN đến để cung cấp chứng cứ yêu cầu bồi thường nH chịN không đến, nên chưa có đầy đủ cơ sở để buộc bị cáo bồi thường.
Trong quá trình điều tra bị cáo Rơ Châm H và các đối tượng liên quan đã khai nhận toàn bộ hành vi cố ý làm hư hỏng tài sản của bị hại.
Tại cáo trạng s ố:20/CT- VKS-ĐC ngày 12 /8/2019, Vi ện kiểm sát nhân dân huyện ĐỨC C truy tố bị cáo Rơ Châm H về tội “ Hủy hoại tài sản” theo khoản 1 Điều 178 của Bộ luật hình sự năm 2015;
Tại phiên tòa:
-Đại diện Viện kiểm sát trình bày bản luận tội, giữ nguyên cáo trạng đã truy tố và đ ề nghị: Tuyên bố bị cáo Rơ Châm H về tội “ Cố ý làm hư hỏng tài sản” theo khoản 1 Điều 178 của Bộ luật hình sự năm 2015.
+Về trách nhiệm hình sự: Đề nghị Hội đồng xét xử: Căn cứ Điều 50; Điểm b, i, s kho ản 1 Điều 51, khoản 2 Điều 51; Điều 65 và khoản 1 Điều 178 Bộ luật hình sự năm 2015, đề nghị xử phạt bị cáo Rơ Châm H từ 09 đến 12 tháng tù, nH cho hưởng án treo. Thời gian thử thách từ 18 đến 24 tháng, tính từ ngày tuyên án.
Đối với các đối tượng gồm: Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N, Rơ Châm T, SiuT là những người có liên quan đến việc làm hư hỏng một số tài sản của bị hại trong vụ án này, nH quá trình điều tra và tại phiên tòa không làm rõ được bị cáo Rơ Châm H là người hô hào, xúi dục các đối tượng này tham gia làm hư hỏng tài sản của bị hại, nên không xác định các đối tượng này tham gia với trò đồng phạm. Ngoài ra đã làm rõ các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N và SiuT tại thời điểm thực hiện hành vi làm hư hỏng tài sản của bị hại chưa đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự, còn đối với Rơ Châm T tuy đủ tuổi chịu trách nhiệm hình s ự, nH chỉ có ném đá một lần, không gây thiệt hại gì. Do đó, Cơ quan Cảnh sát đi ều tra đã ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đôi với các đồi tường này là có cơ sở. Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét chấp nhận.
+Về trách nhiệm dân s ự: Trong quá trình đi ều tra các bên không thỏa thuận được với nhau. NH đã chứng minh được thiệt hại của gia đình b ị hại là 23.315.000đ (hai mươi ba riệu ba trăm mười lăm ngàn đồng). Do đó đề nghị buộc bị cáo và các đối tượng bồi thường. Tuy nhiên gia đình bị cáo H và các đối tượng liên quan đã nộp số tiền 24.200.000đ (hai mươi bốn triệu hai trăm ngàn đồng) hiện đã chuyển cơ quan thi hành án dân s ự huyện ĐỨC C quan lý. Do đó, đề nghị tuyên bảo thủ số tiền này để bảo đảm việc thi hành án bồi thường cho b ị hại 23.315.000đ, đối với số tiền còn lại 885.000đ, các đối tượng liên quan không ý kiến yêu cầu gì, do đó đề nghị tuyên sung vào Ngân sách Nhà nước.
+Về vật chứng vụ án: Đối với 01 (một) con dao lo ại dao thái dài 31,3cm, cán được làm bằng gỗ dài 11cm, lưỡi dao bằng kim loại màu đen dài 20,3cm, phần tiếp giáp giữa cán dao và lư ỡi dao đư ợc gắn một miếng kim loại màu đen hình tròn dài 0,9cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,2cm là của chị Lê Thị ThuýN sử dụng chém

## Page 6

Rơ Châm H và Siu H và 01 (một) con dao loại dao thái dài 33,5cm, cán dao được làm bằng gỗ dài 13cm, lưỡi dao được làm bằng kim loại màu đen dài 20,5 cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,9cm, phần tiếp giáp giữa lưỡi dao và cán dao đư ợc bọc một miếng kim loại màu trắng dài 1,4cm của anh Phạm VănH dùng để hù dọa các đối tượng. Tại phiên toàch ị N không yêuc ầu nhận lại, nên đ ề nghị tuyên tịch thu tiêu hủy.
+Về án phí: Do bị cáo và các đối tượng liên quan là người dân tộc thiểu số sống ở vùng thuộc xã đặc biệt khó khăn, đề nghị miễn theo quy định của pháp luật.
-Người bào chữa trình bày luận cứ bào chữa cho bị cáo Rơ Châm H:
+Về tội danh và điều khoản: Nhất trí với Viện kiểm sát nhân dân huyện ĐỨC C truy tố bị cáo Rơ Châm H về tội “Hủy hoại tài sản” theo khoản 1 Điều 178 của Bộ luật hình sự năm 2015.
+ Về áp dụng tình tiết giảm nhẹ và hình phạt: Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét cho bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ như: Bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; bị cáo đã tự nguyện nộp tiền bồi thường thiệt hại do hành vi phạm tội của mình gây ra, bị cáo là người dân tộc thiểu số, sống ở vùng đặc biệt khó khăn, nhận thức pháp luật còn hạn chế là những tình tiết giảm nhẹ được quy định tại các điểm b, i, s khoản 1 Điều 51, kho ản 2 Đi ều 51 Bộ luật hình s ự năm 2015. Từ đó quy ết định cho bị cáo hưởng mức án thấp hơn mức án đại diện Viện kiểm sát đề nghị và đề nghị miễn cho bị cáo theo quy định của pháp luật.
-Bị hại trình bày: Bị cáo và các đối tượng liên quan coi thường pháp luật, sau khi vụ việc xảy ra các đối tượng liên quan còn có hành động đe dọa. Do đó đ ề nghị giải quyết theo quy định của pháp luật về hình phạt cũng như trách nhiệm bồi thường.
-Những người có quy ền lợi nghĩa vụ liên quan khai nhận toàn b ộ hành vi làm hư hỏng tài sản của bị hại, do thấy bạn (bị cáo Rơ Châm H) bị chém chảy máu, đã bực tức, nên tự động ném đá vào nhà quán của bị hại, mà không pH do bị cáo H hô hào, xúi dục. Đồng thời nhất trí với việc b ị cáo H trình bày, không ý kiến yêu cầu gì đối phần trách nhi ệm đã bồi thường, không ý kiến tranh luận gì với đại diện Viện kiểm sát.
-Bị cáo khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội, không có ý kiến gì với quyết định truy tố của Viện kiểm sát nhân dân huyện ĐỨC C; Ý kiến luận tội của Kiểm sát viên giữ quyền công tố tại phiên tòa và ý kiến bàoch ữa của người bào chữa, đồng thời nói lời nói sau cùng xin Hội đồng xét xử giảm nhẹ hình phạt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ s ở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Vào khoảng 18 gi ờ ngày 29/11/2018, sau khi nhậu xong Rơ Châm H đến quán Internet của vợ chồng chị Lê Thị ThuýN và anh Phạm Văn H, tại Làng C, xã Ia

## Page 7

P, huyện Đ, tỉnh Gia Lai để chơi, do máy bị kẹt nênH đã dùng tay đập vào máy. Thấy vậy, anh H đi đến nhắc nhở anh H không nghe mà còn xông lại đòi đánh thì bị anh H dùng tay nắm lấy cổ H. Thấy vậy các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ và Rơ mah T cư trú cùng địa chỉ với H cũng đang có mặt tại quán xông đến định đánh anh H thì anh H bỏ H ra vàch ạy vào phía trong. Lúc này, chịN thấy vậy nên đã đu ổi H và những đối tượng trên về thì H dùng tay đánh chị N. Khi thấy H đánh nhau với chịN thì các đối tượng trên đều xông vào dùng tay đánh, chịN bỏ chạy ra quầy thu tiền, H đi theo và dùng tay hất đ ổ bàn đ ể bánh kẹo rồic ầm một chiếc vỏ két bia ném về hướng chịN nH chịN đỡ được thì b ị H cùng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T xông vào đánh. Do b ị các đối tượng đánh nên chịN đã lấy 01 con dao loại dao thái để trên tủ bán bánh mì gần đó và chém liên tục về phía H với mục đích đe dọa không cho H tiến lại gần mình, n H H vẫn xông lại nên bị chịN chém trúng, Siu H bị trúng một nhát vào đ ầu. Bị chém, H liền vật ngã chịN xuống nền nhà làm đầu chịN đập xuống nền nhà b ị thương. Thấy vậy, anh H liền lấy một con dao thái thịt xông đến và dùng sống dao chém hù dọa H, Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ và Rơ mah T nH không ai bị thương tích gì. Sau đó chịN và H tiếp tục cãi nhau, một lúc sau Rơ Mah Đ chở H về nhà để lấy dao thì Đam quay lại nhà chịN trước. Trong lúcH về nhà lấy dao thìt ại nhà chịN các đối tượng Siu H, Siu T, Rơ mah T, Siu Si Mít, Rơ Châm N và Rơ Mah Đ dùng đá ném vào mái nhà, vào quán và cửa quán làm hư hỏng một số đồ đạc và cửa nhà. Còn Rơ Châm T đang chơi tại quán của chịN thấy mọi người ném đá nên cũng nhặt một viên đá ném theonH không trúng gì, tương tự như vậy SiuT khi đi chơi về thấy mọi người ném đá vào nhàch ị N cũng nhặt một viên đá ném về phía quán nhà chịN nH không trúng.
Đối với bị cáo Rơ Châm H , sau khi về nhà lấy dao quay lại nhà chịN thì thấy anh H trong quán, H liền đuổi theo đánh nH được can ngăn đưa H về nhà. NH do bức xúc bị đánh, nênH tiếp tục quay lại nhà chịN và nhặt một cây gỗ ven đường đi đến vị trí đ ể chiếc xe máy nhãn hi ệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu xanh đen, bi ển kiểm soát: 81U1–137.14 của gia đình chịN đập vào phần đầu xe máy làm phần đầu xe máy bị hư hỏng. Sau đó, Công an xã đến can thiệp thì sự việc chấm dứt.
- Tại Kết luận định giá tài sản s ố 14 ngày 03/5/2019 của Hội đồng định giá trong tố tụng hình sự huyện ĐỨC C, kết luận:
Tổng giá trị thiệt hại tài sản yêu cầu định giá là 23.315.000đ (hai mươi ba triệu ba trăm mười lăm ngàn đồng). Trong đó chiếc xe mô tô, nhãn hi ệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu đen xanh, BKS: 81U1 – 137.14 do bị cáo đập bể vỡ hoàn toàn phần nhựa đầu xe và b ị bể gương chiếu hậu bên trái, thiệt hại theo định giá là 4.200.000đ (bốn triệu hai trăm ngàn đồng).
 Tại phiên tòa, bị cáo khai nhận toàn b ộ hành vi phạm tội, phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong h ồ sơ vụ án. Do đó, Viện kiểm sát nhân dân huyện ĐỨC C truy tố các bị cáo Rơ Châm H về tội Hủy hoại tài sản” theo khoản 1 Điều 178 của Bộ luật hình sự năm 2015 là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

## Page 8

[2] Hành vi phạm tộic ủa bị cáo là nguy hi ểm cho xã h ội, đã xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản hợp pháp của người khác được pháp luật bảo vệ, gây bất bình cho nhân dân trên địa bàn. Do đó đ ể góp phần vào việc tuyên truyền và phòng chống tội phạm nói chung, cần thiết p H xử lý nghiêm mới có tác dụng giáo dục b ị cáo và phòng ngừa chung.
[3] Tuy nhiên, khi quy ết định hình phạt cần xem xét các tình ti ết tăng nặng, giảm nhẹ cho các bị cáo.
- Về tình tiết tăng nặng: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng.
- Về tình tiết giảm nhẹ: Bị cáo phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; đã tác động gia đình tự nguyện nộp tiền bồi thường thiệt hại do hành vi phạm tội của mình gây ra, là người dân tộc thiểu số sống ở vùng đặc biệt khó khăn, nhận thức pháp luật còn hạn chế, là những tình tiết giảm nhẹ được quy định tại các điểm b, i, s khoản 1 Điều 51, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015. Do đó cần giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo và áp dụng hình phạt tù cho hưởng án treo đối với bị cáo, thể hiện sự khoan hồng của pháp luật.
 [4] Về trách nhiệm dân s ự: Cần buộc b ị cáo và các đối tượng liên quan bồi thường cho b ị hại là chị Lê Thị Thúy N, anh Phạm VănH toàn bộ giá trị tài sản thiệt hại theo kết qu ả định giá là 23.315.000đ (hai mươi ba tri ệu ba trăm mư ời lăm ngàn đồng), trong đó bu ộc bị cáo Rơ Châm H pH bồi thường 4.200.000đ cho chị Lê Thị Thúy N, anh Phạm VănH về hành vi cố ý làm hư hòng chi ếc xe mô tô, nhãn hiệu Yamaha, loại xe Jupiter FI, màu đen xanh, BKS: 81U1 – 137.14.
[5] Về xử lý vật chứng: Đối với 01 (một) con dao lo ại dao thái dài 31,3cm, cán được làm bằng gỗ dài 11cm, lưỡi dao bằng kim loại màu đen dài 20,3cm, phần tiếp giáp giữa cán dao và lư ỡi dao đư ợc gắn một miếng kim loại màu đen hình tròn dài 0,9cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,2cm là của chị Lê Thị ThuýN sử dụng chém Rơ Châm H và Siu H và 01 (một) con dao loại dao thái dài 33,5cm, cán dao được làm bằng gỗ dài 13cm, lưỡi dao được làm bằng kim loại màu đen dài 20,5 cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,9cm, phần tiếp giáp giữa lưỡi dao và cán dao đư ợc bọc một miếng kim loại màu trắng dài 1,4cm của anh Phạm VănH dùng để hù dọa các đối tượng. Tại phiên toàch ị N nhận thấy giá trị khong lớn, không yêuc ầu nhận lại, nên cần tuyên tịch thu tiêu hủy.
- Đối với số tiền 24.200.000đ (Hai mươi bốn triệu hai trăm ngàn đồng) tiền do Ngân hàng nhà nước Việt Nam phát hành (Là số tiền mà gia đình bị cáo Rơ Châm H nộp 4.200.000đ và các đối tượng Siu H nộp 3.000.000đ, Ksor K nộp 2.000.000đ, Rơ Mah Đ nộp 2.000.000đ, Rơ mah T nộp 2.000.000đ, SiuT nộp 2.000.000đ, Siu SiM nộp 3.000.000đ, Rơ Châm N nộp 2.000.000đ, Rơ Châm T nộp 2.000.000đ và SiuT nộp 2.000.000đ để bồi thường cho b ị hại), hiện cơ quan thi hành án dân s ự huyện ĐỨC C đang quan lý. Do đó, cần tuyên bảo thủ số tiền này để bảo đảm việc thi hành án bồi thường cho b ị hại 23.315.000đ, đối với số tiền còn lại 885.000đ, các đối tượng liên quan không ý kiến yêu cầu gì, do đóc ần tuyên sung vào Ngân sách Nhà nước.

## Page 9

[6] Đối với các đối tượng gồm: Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N, Rơ Châm T, SiuT có liên quan đến việc làm hư hỏng một số tài sản của bị hại trong vụ án này, nH quá trình điều tra và tại phiên tòa đã không làm rõ đư ợc bị cáo Rơ Châm H là người hô hào, xúi dục các đối tượng này tham gia làm hư hỏng tài sản của b ị hại, nên không xác định các đối tượng này tham gia với trò đồng phạm. Ngoài ra đã làm rõ các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N và SiuT tại thời điểm thực hiện hành vi làm hư hỏng tài sản của bị hại thì chưa đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự, còn đối với Rơ Châm T tuy đủ tuổi chịu trách nhiệm hình s ự, có ném đá một lần, n H không gây thiệt hại gì. Do đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính là có cơ sở. Nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[7] Đối với thương tích của Rơ Châm H và Siu H do chị Lê Thị ThuýN gây ra.
Do chịN gây thương tích thuộc trường hợp phòng vệ chính đáng. Hơn nữa, Rơ Châm H và Siu H không yêu cầu, cơ quan điều tra không xử lý là có cơ s ở, nên không xem xét.
[8] Đối với thương tích của chịN do H gây là 2%. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa, chịN không cung cấp chứng cứ yêu cầu bồi thường. Nên chưa đầy đủ cơ sở để buộc b ị cáo bồi thường. Nếu sau nàych ị N làm đơn khởi kiện yêuc ầu bồi thường và cung cấp chứng cứ chứng minh, thì sẽ được xem xét giải quyết trong vụ án dân sự khác.
 [9] Xét v ề tính hợp pháp của hành vi, quyết định tố tụng: Quá trình điều tra, truy tố; Cơ quan điều tra Công an huy ện Đ, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân huyện Đ, Kiểm sát viên, Người bàoch ữa đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa, người bào chữa cho b ị cáo, b ị cáo, b ị hại không có ngư ời nào có ý ki ến hoặc khiếu nại về hành vi , quyết định của các cơ quan ti ến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quy ết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
 [10] Về án phí: B ị cáo và các đối tượng liên quan là người dân tộc thiểu số, sống ở vùng đặc biệt khó khăn. Do đó căn c ứ điểm đ khoan1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án, cần tuyên miễn toàn bộ án phí.
Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:

- Tuyên bố: Bị cáo Rơ Châm H phạm tội “Cố ý làm hư hỏng tài sản”.
 Căn cứ vào các Điều 36; 50; các điểm b, i, s khoản 1 Điều 51, khoản 2 Điều 51;
Điều 65 và khoản 1 Điều 178 của Bộ luật hình sự năm 2015;
 Xử phạt bị cáo Rơ Châm H 09 (chín) tháng tù, nhưng cho hưởng án Treo, thời gian thử thách là 18 (mười tám ) tháng tính từ ngày tuyên án(14/10/2019).

## Page 10

Giao bị cáo Rơ Châm H cho Ủy ban nhân dân xã Ia P, huyện Đ, tỉnh Gia Lai giám sát giáo dục trong thời gian thử thách.
 Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo pH chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hư ởng án treo.
Trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại khoản 1Điều 69 của Luật thi hành án hình s ự.
-Căn cứ các Điều 46, 47, 48 Bộ luật hình sự; Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự 2015 và các Điều 584, 586, 587, 589 của Bộ luật dân sự .
+Buộc bị cáo Rơ Châm H và các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N, Rơ Châm T, SiuT bồi thường cho chị Lê Thị ThuýN và anh Phạm VănH 23.315.000đ, đư ợc khấu trừ vào số tiền 24.200.000đ bị cáo Rơ Châm H và các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ, Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N, Rơ Châm T, SiuT đã nộp. Sung vào Ngân sách Nhà nước 885.000đ còn lại.
+Bảo lưu s ố tiền 24.200.000đ (Hai mươi bốn triệu hai trăm ngàn đồng) tiền do ngân hàng nhà nước Việt Nam phát hành, để bảo đảm việc thi hành án bồi thường cho chị Lê Thị ThuýN và anh Phạm VănH 23.315.000đ nêu trên.
+Tịch thu tiêu hu ỷ: 01 (một) con dao lo ại dao thái dài 31,3cm, cán đư ợc làm bằng gỗ dài 11cm, lưỡi dao bằng kim loại màu đen dài 20,3cm, phần tiếp giáp giữa cán dao và lưỡi dao được gắn một miếng kim loại màu đen hình tròn dài 0,9cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,2cm và 01 (một) con dao loại dao thái dài 33,5cm, cán dao được làm bằng gỗ dài 13cm, lưỡi dao đư ợc làm bằng kim loại màu đen dài 20,5 cm, phần rộng nhất của lưỡi dao là 5,9cm, phần tiếp giáp giữa lưỡi dao và cán dao đư ợc bọc một miếng kim loại màu trắng dài 1,4cm.
` (Theo biên bản giao gi ữa đại diện Cơ quan đi ều tra và Cơ quan thi hành án dân sự ngày 14/8/2019).
-Căn c ứ điểm đ khoan1 Đi ều 12 Nghị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án. Tuyên miễn toàn bộ án phí hình sơ sơ th ẩm, dân s ự sơ thẩm cho bị cáo Rơ Châm H và các đối tượng Siu H, Ksor K, Rơ Mah Đ , Rơ mah T, Siu T, Siu Si M, Rơ Châm N, Rơ Châm T và Siu T.
Bị cáo, b ị hại có quy ền kháng cáo bản án; người có quy ền lợi, nghĩa vụ liên quan có quy ền kháng cáo bản án đối với vấn đ ề trực tiếp liên quan đến quyền lợi, nghĩa vụ của mình theo trình t ự xét xử phúc thẩm theo quy định của pháp luật. Thời hạn kháng cáo là 15 ngày, k ể từ ngày tuyên án. Đối với những người có quyền kháng cáo vắng mặt tại phiên tòa, thì thời hạn kháng cáo được tính từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật

## Page 11

 Nơi nhận: TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM
- VKSND huyện Đ; THẨM PHÁN- CHỦ TỌA PHIÊN TÒA
- Công an huyện Đ;
- TAND tỉnh Gia Lai;
- Bị cáo; Bị hại -Người có QLNVLQ;
- Người bào chữa;
- Sở tư pháp;
- Lưu HSVA;
- Lưu THAHS,DS; Nguyễn Văn Thanh