Bản án số: 551/2018/HCPT
NKK: Ông Trần Văn Đ- NBK: Ủy ban nhân dân
Số: 551/2018/HCPT
Ngày: 14/11/2018
Tòa án xét xử: TAND cấp cao tại Hà Nội
Cấp xét xử: Phúc thẩm

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI HÀ NỘI

 Bản án số: 551/2018/HCPT Ngày: 14/11/2018 V/v: khiếu kiện quản lý về đất đai CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập- Tự do- Hạnh phúc


NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI HÀ NỘI Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

 Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Lê Thị Thúy Bình;
 Các Thẩm phán: Ông Lương Đức Chính;
 Ông Nguyễn Văn Cường.
 Thư ký phiên tòa: Ông Phạm Thành Trung, Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội.
 Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội tham gia phiên tòa: Ông Lê Song Lê - Kiểm sát viên.
 Ngày 14 tháng 11 năm 2018 tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội mở phiên tòa công khai xét xử phúc thẩm vụ án hành chính thụ lý số 67/2018/TLPT-HC ngày 29 tháng 3 năm 2018 về việc “Khiếu kiện quản lý về đất đai” do có kháng cáo của Ủy ban nhân dân huyện BG đối với Bản ánh ành chính sơ thẩm số 44/2017/HCST ngày 26 tháng 9 năm 2017 của Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương.
 Theo Quyết định đưa vụ án ra xét x ử số 7168/2018/QĐ-PT ngày 30 tháng 10 năm 2018 giữa:
1. Người khởi kiện: Ông Trần Văn Đ , sinh năm 19 57 và bà Vũ Thị N, sinh năm 19 58; Đều có địa chỉ: thôn PĐ, xã HK, huyện BG, tỉnh Hải Dương.
Người đại diện theo ủy quyền của ông Đ: bà Vũ Thị N, vắng mặt;
2. Người bị kiện:
- Ủy ban nhân dân (UBND) huyện BG, tỉnh Hải Dương.
Người đại di ện theo pháp lu ật: ông Nguyễn Trung K Chủ tịch UBND huyện BG, tỉnh Hải Dương. Địa chỉ nơi làm vi ệc: Thị trấn KS, huyện BG, tỉnh Hải Dương, có đơn xin xét xử vắng mặt.
- Chủ tịch UBND huyện BG, tỉnh Hải Dương - Ông Nguyễn Trung K. Địa chỉ nơi làm vi ệc: Thị trấn KS, huyện BG, tỉnh Hải Dương, có đơn xin xét x ử vắng mặt.
Người bảo vệ quyền và lợi ích cho UBND huyện BG và Chủ tịch UBND huyện BG: ông Lương Đức C - Phó trưởng phòng Tài nguyên và Môi trư ờng huyện BG (Theo Văn bản số 473/UBND-VP ngày 09/10/2018), có mặt.

## Page 2

- Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương: Ông Nguyễn Đức T; Địa chỉ nơi làm việc: Số 45 QT, thành phố HD, tỉnh Hải Dương, có đơn xin xét x ử vắng mặt.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
Ngày 21/02/2008, UBND huyện BG ban hành Quy ết định s ố 591/QĐ- UBND về việc thu hồi 12.435,34m2 tại ba xã Tân Vi ệt, Hồng Khê, Thái H ọc, huyện BG giao cho cho ban qu ản lý các d ự án giao thông thu ộc Sở Giao thông vận tải tỉnh Hải Dương để nâng cấp, cải tạo đường 394 (đoạn từ Km10+500 đến Km13+700). Trong đó, có h ộ gia đình ông Trần Văn Đ và bà Vũ ThịN bị thu hồi 27,3m2.
Ngày 25/12/2008, UBND tỉnh Hải Dương ban hành Quy ết định s ố 4967/QĐ-UBND v ề việc phê du yệt phương án bồi thư ờng, h ỗ trợ giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất để cải tạo, nâng cấp đường 394.
Ngày 14/12/2010, UBND huyện BG ban hành quyết định thu hồi 18,48m2 đất của 27 hộ nằm ngoài phạm vi 6,25m tính t ừ tim đường 394 (141 h ộ còn lại có diện tích bị thu hồi nằm trong phạm vi 6,25m tính t ừ tim đường nên UBND huyện không ban hành quy ết định thu hồi đ ất). Hộ gia đình ông Đ và bàN không nhận được quyết định thu hồi đất.
Ngày 16/12/2010, UBND huyện BG ban hành Quy ết định số 2869/QĐ- UBND phê duyệt chi ti ết phương án bồi thường, hỗ trợ bổ sung, trong đó bồi thường 18,48m2 đất ở của 27 hộ nằm ngoài phạm vi 6,25m tính từ tim đường.
Theo ông Trần Văn Đ và bà Vũ Thị N: Nguồn gốc diện tích đất của ông Trần Văn Đ, bà Vũ ThịN do bố mẹ là cụ Vũ Văn Hữu và cụ Lưu Thị Tuyết cho sử dụng từ năm 1976. Thực hiện giải phóng mặt bằng để nâng cấp đường 394, gia đình ông Đ bị thu hồi 27,3m2 đất ở nằm trong diện tích 98m2. Ông Đ, bàN có đơn khi ếu nại về việc UBND huyện BG không ban hành quy ết định thu hồi đất riêng cho từng hộ và sử dụng bản đồ 299 để xác định đường 394 rộng 12,5m là không đúng.
Ngày 26/3/2013, Chủ tịch UBND huyện BG ban hành Quy ết định gi ải quyết khiếu nại số 901/QĐ-UBND với nội dung không chấp nhận khiếu nại của các hộ dân trong đó có hộ ông Đ và bà N.
Ông Đ , bàN tiếp tục có đơn khi ếun ại đến Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương.
Ngày 30/10/2014, Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương ban hành Quy ết định giải quyết khiếu nại số 2687/QĐ-UBND với nội dung không chấp nhận khiếu nại của các hộ dân, trong đó có hộ ông Đ, bà N.
Ngày 25/3/2015, ông Trần Văn Đ và bà Vũ ThịN khởi kiện, sau đó b ổ sung yêu cầu đề nghị Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương:
- Buộc UBND huyện BG ban hành quyết định thu hồi đất cá biệt đối với 27,3m2 của gia đình ông bà và bồi thường theo quy định của pháp lu ật đối với loại đất ở tại thời điểm ra quyết định thu hồi.

## Page 3

- Hủy một phần Quyết định giải quyết khiếu nại số 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 của Chủ tịch UBND huyện BG liên quan vi ệc không bồi thường đất cho hộ ông Đ, bà N.
- Hủy một phần Quyết định giải quyết khiếu nại số 2687/QĐ-UBND ngày 30/10/2014 cuảCh ủ tịch UBND tỉnh Hải Dương liên quan vi ệc không bồi thường đất cho hộ ông Đ, bà N.
Theo UBND huyện BG và Chủ tịch UBND huyện BG:
Thực hi ện các Quy ết định s ố 1138/QĐ-UBND ngày 29/3/2006; Quy ết định s ố 591/QĐ-UBND ngày 21/02/2008 của UBND tỉnh Hải Dương v ề việc phê duy ệt d ự án, thu hồi đất phục v ụ dự án cảit ạo nâng cấp đư ờng 394 (Km12+500-Km13+700) đoạn qua xã HK, huyện BG. UBND huyện BG đã ban hành Quyết định số 893/QĐ-UBND ngày 30/8/2006 thành lập ban giải phóng mặt bằng, đồng thời triển khai giao nhiệm vụ cho ban Ban giải phóng mặt bằng phối hợp với UBND xã HK tiến hành các quy trình về thu hồi đất như thông báo cho cách ộ dân, đo đạc kiểm đếm, xác định loại đất, lập phương án đền bù, h ỗ trợ việc thu hồi đất, tài sản trên đất.
Căn cứ các quy định về hành lang an toàn giao thông theo Nghị định số 203/NĐ-HĐBT ngày 21/12/1982; bản đồ 299; bản xác định nguồn gốc sử dụng đất ngày 04/10/2008, ngày 06/10/2010 do UBND xã HK lập, biên bản kiểm kê và các hồ sơ quản lý, sử dụng đất thể hiện đường 194 cũ (nay là 394) qua xã HK đoạn đường nhà ông Đ, bàN có chiều rộng 12,5m; diện tích 27,3m2 đất thu hồi thuộc dự án chiếm dụng tiếp giáp thửa đất của ông Đ, bàN thuộc đất hành lang giao thông do Nhà nư ớc qu ản lý, không phải đất của hộ gia đình nên UBND huyện BG không ban hành quyết định thu hồi đất cá biệt, không bồi thường mà chỉ hỗ trợ về đất đối với hộ ông Đ, bàN là đúng quy định của pháp luật.
Chủ tịch UBND huyện BG xác định vi ệc ban hành Quy ết định s ố 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 về việc giải quyết khiếu nại là đúng trình tự, thủ tục, thẩm quyền theo quy định của pháp luật.
Do đó, UBND huyện BG và Chủ tịch UBND huyện BG giữ nguyên hành vi hành chính, quy ết định hành chính b ị khởi ki ện, không chấp nhận yêuc ầu khởi kiện của ông Đ, bà N.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương:
Khi ông Đ, bàN có đơn khiếu nại, Chủ tịch UBND tỉnh đã thành lập đoàn cán bộ tiến hành thẩm tra xác minh các quy trình thực hiện đền bù hỗ trợ khi thu hồi đất hộ gia đình ông Đ, bàN và hơn 90 h ộ dân khác tại thôn PĐ, xã HK, huyện BG. Căn c ứ kết quả xác minh chủ tịch UBND tỉnh xác định chiều rộng mặt đường 394 mà UBND huyện BG xác định là 12,5m tuy chưa có cơ sở chính xác nhưng có lợi cho ngư ời dân nên chấp nhận phương án này, tuy nhiên tại Điều 2 của Quyết định số 2687/QĐ-UBND ngày 30/10/2014 Chủ tịch UBND tỉnh đã giao cho UBND huyện BG tiến hành rà soát l ại, nếu người dân chưa có

## Page 4

các lo ại giấy tờ về sử dụng đất hợp pháp nhưng h ọ ra ở, sử dụng trước ngày 21/12/1982 mà được thể hiện trên bản đồ 299 thì xem xét bồi thường cho họ.
Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương xác định việc ban hành Quy ết định số 2687/QĐ-UBND đúng trình t ự, đúng pháp lu ật nên không chấp nhận yêuc ầu khởi kiện của ông Đ, bà N.
 Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 4 4/2017/HCST ngày 26 tháng 9 năm 2017 của Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương, đã quyết định:
Căn cứ Điều 30, Đi ều 32, đi ểm b, c Đi ều 193 Lu ật Tố tụng hành chính ;
khoản 4 Điều 50, khoản 2 Điều 42 Luật Đất đai 2003; khoản 2 Điều 3 Nghị định số 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính ph ủ; khoản 6 Đi ều 7 Nghị định 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính ph ủ; Nghị định 203/HĐBT ngày 21/12/1982 của Hội đồng B ộ trưởng; kho ản 2 Đi ều 32 Nghị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của U ỷ ban thư ờng v ụ Quốc hội quy định về án, lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Trần Văn Đ và bà Vũ Thị N:
- Buộc UBND huyện BG ban hành quyết định thu hồi đất cá biệt diện tích 27,3m2 của ông Đ, bà N.
- Hủy một phần quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu số 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 của Chủ tịch UBND huyện BG liên quan đến quyền và lợi ích của ông Đ, bà N.
- Hủy một phần quyết định giải quyết khiếu nại lần 2 số 2687/QĐ-UBND ngày 30/10/2014 của Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương liên quan đến quyền và lợi ích của ông Đ, bà N.
- Buộc UBND huyện BG phải bồi thường cho ông Đ, bàN diện tích 27,3m2 đất với giá theo quy định của pháp luật tại thời điểm bồi thường đối với loại đất ở.
Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn tuyên v ề án phí, quy ền kháng cáoc ủa các đương sự.
Ngày 11/12/2017, UBND huyện BG kháng cáo đề nghị: Giữ nguyên Quyết định s ố 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 của Chủ tịch UBND huyện BG . Hủy yêu cầu khởi kiện của ông Trần Văn Đ và bà Vũ Thị N.
Tại phiên tòa phúc thẩm:
 Người bảo vệ quyền, lợi ích của UBND huyện BG và Chủ tịch UBND huyện BG trình bày: Tại Biên bản thẩm định ngày 18/9/2018 tổng diện tích gia đình ông Đ hiện đang sử dụng là 1 36m2; tăng so với diện tích đo đạc năm 2001 là 33m2; diện tích tăng thêm 33m2 là tăng phía trước. Từ đó có đủ căn cứ xác định diện tích 27,3m2 đất bị thu hồi không thuộc diện tích 117m 2 đất của gia đình ông Đ, mà thuộc đất hành lang giao thông, nên không ban hành quyết định thu hồi đất và bồi thường mà chỉ hỗ trợ công vượt lập cho hộ dân sử dụng đất ;
đề nghị không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đ, bà N.
 Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát cấp cao tại Hà Nội:
Về thủ tục tố tụng:

## Page 5

Việc tuân theo pháp lu ật của Thẩm phán: Thẩm phán đãch ấp hành đúng các quy định của Luật tố tụng hành chính.
Việc chấp hành pháp lu ật của người tham giat ố tụng: từ khi thụ lý vụ án cũng như tại phiên tòa hôm nay các đương s ự đã thực hiện đúng quy định Luật tố tụng hành chính. Đơn kháng cáoc ủa UBND huyện BG đúng quy định của Luật tố tụng hành chính nên đ ủ điều kiện xem xét gi ải quyết theo thủ tục phúc thẩm.
 Về nội dung: Tại Biên bản kiểm kê ngày 21/9/2006 thể hiện diện tích 27,3m2 là đất vượt lập và ông Đ đã xác nhận. Biên bản thẩm định ngày 18/9/2018 tổng diện tích gia đình ông Đ hiện đang sử dụng là 136m2; tăng so với diện tích đo đạc năm 2001 là 33m2; diện tích tăng thêm 33m2 là tăng phía trước.
Từ đó có đủ căn cứ xác định diện tích 27,3m2 đất bị thu hồi không thuộc diện tích đất của gia đình ông Đ, mà thuộc đất hành lang giao thông. Tòa án cấp sơ thẩm đã chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đ và bàN là thiếu căn cứ. Đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm áp dụng Khoản 2 Điều 241 Luật tố tụng hành chính chấp nhận kháng cáo của UBND huyện BG, sửa bản án hành chính sơ thẩm.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
 Sau khi nghiên cứu các tài li ệu có trong h ồ sơ, nghe ý ki ến trình bày của người bị kiện, quan điểm giải quyết vụ án của đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội; Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định:
 [1] Về tố tụng: Quyết định giải quyết khiếu nại số 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 của Chủ tịch UBND huyện BG và Quyết định giải quyết khiếu nại số 2687/QĐ-UBND ngày 30/10/2014 của Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương là quyết định hành chính thuộc đối tượng khởi kiện của vụ án hành chính; đối với yêu cầu khi thu hồi đất phải ban hành quyết định thu hồi đất cá biệt và bồi thường theo giá đất ở đã được giải quyết tại Quyết định giải quyết khiếu nại số 901/QĐ-UBND và Quyết định giải quyết khiếu nại số 2687/QĐ-UBND. Ngày 25/3/2015, ông Đ và bàN khởi kiện là vẫn còn thời hiệu khởi kiện; vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương theo quy định tại Điều 30, 32, khoản 2 Điều 116 Luật tố tụng hành chính, Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương thụ lý giải quyết là đúng quy định của pháp luật.
 [2]. Về nội dung:
 [2.1]. Về hình thức, trình tự, thẩm quyền ban hành Quyết định số 901/ QĐ-UBND và Quyết định số 2687/QĐ-UBND:
Theo quy định của Luật đất đai, Luật khiếu nại, Luật tổ chức chính quyền địa phương thì Chủ tịch UBND huyện BG và Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương ban hành các quyết định giải quyết khiếu nại là đảm bảo về hình thức và đúng về trình tự và thẩm quyền.
[2.2]. Xét diện tích đất bị thu hồi:

## Page 6

Tại Biên bản kiểm kê ngày 21/9/2006 để phục vụ dự án cải tạo, nâng cấp đường thì diện tích đất của hộ ông Đ, bàN mà UBND sử dụng giải phóng mặt bằng là 27,3m2 đất vượt lập, phi nông nghiệp (ông Đ có ký tên chủ hộ).
Tại Biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 1 8/9/2018 thể hiện: từ tim đường 394 đến mép đường 394 là 3, 71m; từ tim đường 394 đến diện tích đất ông Đ đang sử dụng là 06m. Diện tích gia đình ông Đ đang sử dụng là 136m2 đất ở nông thôn, diện tích đất tăng thêm so với số liệu đo đạc năm 2001 là 33m2, diện tích đất tăng phía trước đường thửa đất giáp đường 394 là 33m2.
Phía người bị kiện cho rằng diện tích thu hồi của hộ ông Đ 27,3m2 thuộc công trình giao thông, không thu hồi vào đất của hộ ông Đ nên UBND huyện đã không ban hành quyết định thu hồi đất và bồi thường về đất cho hộ ông Đ mà chỉ hỗ trợ công bồi đắp là có cơ sở.
Như vậy, không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đ và bàN cho rằng phải ban hành quyết định thu hồi đối với diện tích 27,3m2 đất và phải bồi thường theo giá đất ở tại thời điểm ban hành quyết định thu hồi đất. Vì vậy, không có căn cứ chấp nhận yêu cầu hủy một phần Quyết định số 901/QĐ -UBND của Chủ tịch UBND huyện BG và Quyết định số 2687/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương. Tòa án cấp sơ thẩm đã chưa đánh giá đúng các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ ; không thẩm định hiện trạng hộ gia đình ông Đ đang sử dụng diện tích đất để xem xét diện tích đất gia đình ông Đ bị thu hồi 27,3m2 là đất ở hay đất vượt lập, mà đã chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đ là không chính xác.
Do đó, Hội đồng xét xử phúc thẩm cần chấp nhận kháng cáo của UBND huyện BG và ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội sửa bản án sơ thẩm.
[3].Về án phí: Do yêu cầu kháng cáo của UBND huyện BG được chấp nhận nên không phải chịu án phí hành chính sơ thẩm và phúc thẩm. Ông Trần Văn Đ phải chịu án phí hành chính sơ thẩm theo quy định tại khoản 2 Điều 34 Nghị quyết số 326/2016/UBNTVQH ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương và Chủ tịch UBND huyện BG không phải chịu án phí hành chính sơ thẩm. Về chi phí thẩm định phía UBND huyện BG tự nguyện chịu mọi chi phí, nên không yêu cầu người khởi kiện phải chịu chi phí thẩm định.
Bởi các lẽ trên:
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 2 Điều 241 Luật tố tụng hành chính.
 Chấp nhận kháng cáo của UBND huyện BG, sửa Bản án hành chính sơ thẩm số 4 4/2017/HCST ngày 26 tháng 9 năm 2017 của Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương, đã quyết định:
Bác yêu cầu buộc UBND huyện BG ban hành quy ết định thu hồi đất cá biệt diện tích 27,3m2 của ông Trần Văn Đ và bà Vũ Thị N.

## Page 7

Bác yêu cầu hủy một phần Quyết định số 901/QĐ-UBND ngày 26/3/2013 giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND huyện BG liên quan đến quyền và lợi ích của ông Đ, bà N.
Bác yêuc ầu huỷm ột phần Quy ết định s ố 2687/QĐ-UBND ngày 30/10/2014 giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương liên quan đến quyền và lợi ích của ông Đ, bà N.
Bác yêu cầu buộc UBND huyện BG phải bồi thường cho ông Đ, bàN diện tích 27,3m2 đất với giá theo quy định của pháp luật tại thời điểm bồi thường đối với loại đất ở.
Về án phí: UBND huyện BG không phải chịu án phí hành chính sơ thẩm và phúc thẩm; hoàn trả cho UBND huyện BG 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số AA/2016/0002897 ngày 11/12/2017 của Cục thi hành án dân sự tỉnh Hải Dương.
Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương và Chủ tịch UBND huyện BG không phải chịu án phí hành chính sơ thẩm. Ông Trần Văn Đ phải chịu 300.000đồng án phí hành chính sơ thẩm được đối trừ 300.000 đồng theo Biên lai thut ạm ứng án phí, l ệ phí Tòa án s ố AB/2014/0004351 ngày 16/3/2017 cuảC ục thi hành án dân s ự tỉnh Hải Dương.
Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án phúc thẩm.

Nơi nhận:
- VKSNDCC tại Hà Nội;
- TAND tỉnh Hải Dương;
- VKSND tỉnh Hải Dương;
- Cục THADS tỉnh Hải Dương;
- Các đương sự (theo địa chỉ);
- Lưu HS, HCTP.
 TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA




 Lê Thị Thúy Bình







 CÁC THẨM PHÁN THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA


 Nguyễn Văn Cường Lương Đức Chính Lê Thị Thúy Bình

## Page 8

8