Số: 01/2026/QĐST-VDS
Lê Thị Cương - Hoàng Minh Thiện
Số: 01
Ngày: 13/01/2026
Tòa án xét xử: Tòa án nhân dân khu vực 1 - Lâm Đồng, tỉnh Lâm Đồng
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Lê Thị Cương - Hoàng Minh Thiện

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 – LÂM ĐỒNG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

Số: 01/2026/QĐST-VDS Lâm Đồng, ngày 13 tháng 01 năm 2026

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 - LÂM ĐỒNG

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thùy Vinh Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Ngọc Quỳnh Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng tham gia phiên họp:
Bà Hồ Thị Thanh - Kiểm sát viên.
Ngày 13 tháng 01 năm 2026, tại Trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng mở phiênh ọp sơ thẩm công khai gi ải quy ết vi ệc dân s ự thụ lý s ố 254/2025/TLST-VDS ngày 14 tháng 10 năm 2025 v ề việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân s ự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 160/2025/TB-VDS ngày 29 tháng 12 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Lê Thị C, sinh năm 1955; Nơi cư trú:
Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng.
Người bị yêu cầu: Ông Hoàng Minh T , sinh năm: 1979; nơi cư trú: Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng.
(Bà C có mặt tại phiên họp)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự, bản tự khai, lời trình bày của bà Lê ThịC và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thì nội dung việc dân sự như sau:
Bà Lê ThịC với ông Hoàng Minh T1 có con chung tên Hoàng Minh T, sinh năm: 1979. Ông Hoàng Minh T1 chết vào ngày 31/10/2022 theo gi ấy chứng tử số 79 ngày 31/10/2022 của Ủy ban nhân dân phường H, thành phố Đ nay là Phường L
- Đ, tỉnh Lâm Đồng.
BàC xác định ông Hoàng Minh T từ khi sinh ra đến năm 3 tu ổi mới biết nói nhưng nói cũng không rõ nên phải gửi vào trường K. Đến năm 15 tuổi nhà trường cho về do ông T bị thiểu năng trí tuệ nên không học chữ được, thần kinh không ổn định, thường xuyên mất ngủ, rất sợ sệt khi bị la mắng, tinh thần hay cáu g ắt. Ông Hoàng Minh T cho hưởng trợ cấp ưu đãi do bị nhiễm chất độc hóa học theo Quyết định số 46 ngày 01/11/2013 Sở Lao động thương binh xã hội tỉnh L và giấy xác nhận

## Page 2

tình trạng dị dạng, dị tật của Trung Tâm y tế thành phố Đ cấp ngày 03/12/2008. Để thực hiện các giao dịch dân s ự liên quan đến thừa kế tài sản đối với cháu Hoàng Minh T nên bà Lê ThịC làm đơn đề nghị Tòa án tuyên bố cháu Hoàng Minh T mất năng lực hành vi dân sự.
Kiểm sát viên phát biểu ý kiến: Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo kết luận số 490/KL-VPYTW ngày 22/12/2025 của Viện pháp y tâm thần Trưng ương B đã kết luận: “Ông Hoàng Minh T bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần nặng. Theo bảng phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số F72. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều kiển hành vi”
 Do đó, đề nghị Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng chấp nhận yêu cầu của bà Lê ThịC về việc yêu cầu tuyên bố ông Hoàng Minh T mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng nhận định:
[1] Về tố tụng: Đây là việc dân sự về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”. Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Lâm Đồng.
[2] Về nội dung:
Xét nội dung yêu cầu của bà Lê ThịC thì thấy rằng:
Bà Lê ThịC và ông Hoàng Minh T1 là bố mẹ ruột của ông Hoàng Minh T theo giấy khai sinh cấp ngày 16/4/1979. Hiện nay ông Hoàng Minh T1 đã chết vào ngày 31/10/2022 theo giấy chứng tử số 79 ngày 31/10/2022 của Ủy ban nhân dân phường H, thành phố Đ nay là Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng. Ông Hoàng Minh Thiện nay không có vợ con. Như vậy, bà Lê ThịC là mẹ ruột của ông Hoàng Minh T nên bàC có quyền làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Hoàng Minh T mất năng lực hành vi dân sự.
Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần số 490/KL-VPYTW ngày 22/12/2025 của Viện pháp y tâm thần Trưng ương B đã kết luận: “Ông Hoàng Minh T bị bệnh:
Chậm phát triển tâm thần nặng. Theo bảng phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số F72. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều kiển hành vi”.
Do đó, yêu cầu của bà Lê ThịC là có căn cứ chấp nhận.
[3] Về lệ phí: bà Lê ThịC phải chịu lệ phí tòa án. Tuy nhiên hiện nay ông T là con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự và bàC cũng đã trên 60 tuổi là người cao tuổi theo quy định tại Điều 2 Luật Người cao tuổi số 39/2009/QH12 nên căn cứ điểm b, đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; miễn miễn toàn bộ án phí Dân sự sơ thẩm cho bà Lê Thị C.
QUYẾT ĐỊNH:

## Page 3

Căn cứ khoản 1 Đi ều 27, đi ểm a kho ản 2 Điều 35, đi ểm a kho ản 2 Đi ều 39, khoản 2 Điều 146, khoản 1 Điều 149, Điều 369, Điều 370, Điều 376, Điều 371, Điều 377 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;
Căn cứ các Điều 22, 47 và Điều 53 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
Căn c ứ Nghị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận yêuc ầu của bà Lê Thị C. Tuyên b ố Ông Hoàng Minh T , sinh năm: 1979; nơi cư trú: Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí Tòa án: bà Lê ThịC phải chịu lệ phí tòa án. Tuy nhiên hiện nay ông T là con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự và bàC cũng đã trên 60 tuổi là người cao tuổi theo quy định tại Điều 2 Lu ật Người cao tuổi số 39/2009/QH12 nên căn cứ điểm b, đ kho ản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; miễn miễn toàn bộ án phí Dân sự sơ thẩm cho bà Lê Thị C. Hoàn trả cho bà Lê ThịC số tiền 600.000 đồng (sáu trăm ngàn đồng) bàC đã tạm nộp theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí số 0005063 ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Cơ quan thi hành án dân sự Lâm Đồng.
Bà Lê ThịC có quyền kháng cáo, Vi ện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.

Nơi nhận:
- TAND tỉnh Lâm Đồng;
- VKSND khu vực 1 – Lâm Đồng;
- Phòng THADS khu vực 1 – Lâm Đồng;
- Đương sự;
- Lưu hồ sơ việc dân sự.
THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP






Nguyễn Thùy Vinh








Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Độc Lập – Tự do – Hạnh Phúc

## Page 4

BÁO ÁN Kính gửi: Lãnh đạo Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thùy V Ngày 13 tháng 01 năm 2026, tại Trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng mở phiênh ọp sơ thẩm công khai gi ải quy ết vi ệc dân s ự thụ lý s ố 254/2025/TLST-VDS ngày 14 tháng 10 năm 2025 v ề việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân s ự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 160/2025/TB-VDS ngày 29 tháng 12 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Lê Thị C, sinh năm 1955; Nơi cư trú:
Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng.
Người bị yêu cầu: Ông Hoàng Minh T , sinh năm: 1979; nơi cư trú: Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng.
Hướng đề xuất giải quyết của Thẩm phán:
[1] Về tố tụng: Đây là việc dân sự về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”. Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Lâm Đồng.
[2] Về nội dung:
Xét nội dung yêu cầu của bà Lê ThịC thì thấy rằng:
Bà Lê ThịC và ông Hoàng Minh T1 là bố mẹ ruột của ông Hoàng Minh T theo giấy khai sinh cấp ngày 16/4/1979. Hiện nay ông Hoàng Minh T1 đã chết vào ngày 31/10/2022 theo giấy chứng tử số 79 ngày 31/10/2022 của UBND phường H nay là Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đ ồng. Như v ậy, bà Lê ThịC là mẹ ruột của ông Hoàng Minh T nên bàC có quyền làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Hoàng Minh T mất năng lực hành vi dân sự.
Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần số 490/KL-VPYTW ngày 22/12/2025 của Viện pháp y tâm thần Trưng ương B đã kết luận: “Ông Hoàng Minh T bị bệnh:
Chậm phát triển tâm thần nặng. Theo bảng phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số F72. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều kiển hành vi”.
Do đó, yêu cầu của bà Lê ThịC là có căn cứ chấp nhận.
Ông Hoàng Minh T có bố là Hoàng Minh T1 đã chết vào năm 2022; mẹ là Lê Thị C, không có v ợ con do đóc ần xác định bà Lê ThịC là người giám hộ đương nhiên cho ông Hoàng Minh T là có căn cứ theo khoản 3 Điều 53 Bộ luật dân sự năm 2015.
[3] Về lệ phí: bà Lê ThịC phải chịu lệ phí tòa án. Tuy nhiên hiện nay ông T là con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự và bàC cũng đã trên 60 tuổi là người cao tuổi theo quy định tại Điều 2 Luật Người cao tuổi số 39/2009/QH12 nên căn cứ

## Page 5

điểm b, đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; miễn miễn toàn bộ án phí Dân sự sơ thẩm cho bà Lê Thị C.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Đi ều 27, đi ểm a kho ản 2 Đi ều 35, đi ểm a kho ản 2 Đi ều 39, khoản 2 Điều 146, khoản 1 Điều 149, Điều 369, Điều 370, Điều 376, Điều 371, Điều 377 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;
Căn cứ các Điều 22, 47 và Điều 53 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
Căn c ứ Nghị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận yêuc ầu của bà Lê Thị C. Tuyên b ố Ông Hoàng Minh T , sinh năm: 1979; nơi cư trú: Số I T, Phường L - Đ, tỉnh Lâm Đồng mất năng lực hành vi dân sự.
Bà Lê ThịC là người giám hộ đương nhiên của ông Hoàng Minh T. BàC thực hiện quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của pháp luật cho đến khi có sự thay đổi khác.
2. Về lệ phí Tòa án: bà Lê ThịC phải chịu lệ phí tòa án. Tuy nhiên hiện nay ông T là con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự và bàC cũng đã trên 60 tuổi là người cao tuổi theo quy định tại Điều 2 Lu ật Người cao tuổi số 39/2009/QH12 nên căn cứ điểm b, đ kho ản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; miễn miễn toàn bộ án phí Dân sự sơ thẩm cho bà Lê Thị C. Hoàn trả cho bà Lê ThịC số tiền 600.000 đồng bàC đã tạm nộp theo biên lai thu ti ền tạm ứng án phí, lệ phí số 0005063 ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Cơ quan thi hành án dân sự Lâm Đồng.
Bà Lê ThịC có quyền kháng cáo, Vi ện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.

Người báo án