yêu cầu tuyên bố một người khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi
Số: 1371
Ngày: 30/09/2025
Tòa án xét xử: Tòa án nhân dân khu vực 2 - Hồ Chí Minh, TP. Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Bà T yêu cầu yêu vố ông H khó khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 2 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Số: 1371/2025/QĐST-DS

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 30 tháng 9 năm 2025 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 2 - THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Phương Thảo Thư ký phiên họp: Bà Đậu Thị Hải Hoài – Thư ký Tòa án nhân dân Khu vực 2-Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 2 - Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Trương Thị Thùy Linh – Kiểm sát viên.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân Khu vực 2 -Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 1230/2025/TLST-DS ngày 22 tháng 5 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 3018/2025/QĐST-DS ngày 17 tháng 9 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Đoàn Thị Thanh T, sinh năm 1985 Hộ khẩu: 112 Lô M, chung cư Ngô Gia Tự, phường 2, Quận 10.
Địa chỉ: 97/6 đường 20, phường H nay là phường H, Thành phố Hồ Chí Minh Người bị yêu cầu: Ông Nguyễn Khắc H, sinh năm 1983 Hộ khẩu: 112 Lô M, chung cư Ngô Gia Tự, phường 2, Quận 10.
Địa chỉ: 97/6 đường 20, phường H nay là phường H, Thành phố Hồ Chí Minh Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
Bà Nguyễn Thị Ngọc Thanh , sinh năm 1965 Địa chỉ: 97/6 đường 20, phường Hnay là phường H, Thành phố Hồ Chí Minh.
( Bà Đoàn Thị Thanh Thủy và bà Nguyễn Thị Ngọc Thanh đều vắng mặt)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu ngày 07/2/2025, ngày 26/3/2025, đơn sửa đổi yêu cầu ngày 10/9/2025 và bản tự khai ngày 16/9/2025, người yêu cầu – bà Đoàn Thị Thanh T trình bày:
Bà là vợ ông Nguyễn KhắcH theo Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn số 53, quyển số 1-10 do UBND Phường 2, Quận 10 nay là phường Vườn Lài, Thành phố Hồ Chí Minh cấp ngày 20/5/2010. Bà và ông Huy có 01 người con chung Nguyễn

## Page 2

Khắc An K, sinh năm 2011.
Vào ngày 06/11/2024, trong lúc sinh hoạt tạinh à, ông H cảm thấy cơ thể có phát sinh các triệu chứng mệt mỏi, choáng váng, chân không thể đứng vững và lời nói dần chậm chạp, khó khăn và không còn lưu loát như bình thường. Ông H được bệnh viện chuẩn đoán đột quỵ. Sau khi phẫu thuật nhiều lần, tình trạng sức khỏe của ông Huy đã được cải thiện nhưng vẫn khó khăn trong lời nói, nhận thức, sinh hoạt còn phụ thuộc vào người thân. Bà yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn KhắcH có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Đồng thời xác định bà Đoàn Thị Thanh T là người giám hộ cho ông H trong thời gian ông H khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Tại bản tự khai ngày 16/9/2025, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan – bà Nguyễn Thị Ngọc Th trình bày: Bà là mẹ ruột của ông Nguyễn KhắcH . Cha ruột của H là ông Nguyễn Khắc H1, sinh năm 1964 đã bỏ nhà đi biệt tích từ năm 2000, đến nay không có thông tin còn sống hay chết, nơi cư trú ở đâu. Bà đồng ý với lời trình bày của bàT về tình trạng bệnh của ông Nguyễn Khắc H. Bà đồng ý với yêu cầu của bàT về việc tuyên ông Nguyễn KhắcH có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, và xác định bà Đoàn Thị Thanh T là người giám hộ cho ông H trong thời gian ông H khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Bà Đoàn Thị Thanh T và bà Nguyễn Thị Ngọc Th có đơn đề ngày 16/9/2025 xin vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự.
Ngày 05/9/2025, Tòa án nhân dân Khu vực 2-Thành phố Hồ Chí Minh ban hành Quyết định trưng cầu giám định số 25 91/2025/QĐ-TCGĐ đối với ông Nguyễn Khắc H.
Ngày 09/9/2025, Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh có Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 6901/KLGĐ về việc kết luận ông Nguyễn KhắcH có khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 2-Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu ý kiến:
Về việc tuân theo pháp luật tố tụng: Thẩm phán, Thư ký và các đương sự đã chấp hành đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về việc giải quyết việc dân sự: Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 6901/KLGĐ ngày 09/9/2025 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh kết luận ông H có khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Đoàn Thị Thanh T về việc tuyên bố ông Nguyễn KhắcH khó khăn trong năng nhận thức và làm chủ hành vi. Về lệ phí: Bà Đoàn Thị Thanh T phải chịu theo quy định của pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự đã được thẩm tra tại phiên họp; sau khi nghe ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Tòa án nhân dân Khu vực 2 -Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:

## Page 3

[1] Về thẩm quyền giải quyết vụ việc: Bà Đoàn Thị Thanh Tyêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Khắc H, sinh năm 1983 có khó khăn trong nhận thứ c, làm chủ hành vi. Ông Nguyễn KhắcH có nơi cư trú tại phường H, Thành phố Hồ Chí Minh. Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 (sửa đổ i, bổ sung năm 2025) xác định đây là vụ việc dân sự về yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 2- Thành phố Hồ Chí Minh theo thủ tục sơ thẩm.
[2] Về thủ tục tố tụng: Người yêu cầu bà Đoàn Thị Thanh T và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Ngọc Th vắng mặt tại phiên họp nhưng có đơn xin vắng mặt. Do đó, căn cứ khoản 2, khoản 3 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành phiên họp vắng mặt bà T, bà Th.
[3] Về yêu cầu của đương sự:
Căn cứ Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn số 53, quyển số 1 -10 do UBND Phường 2, Quận 10 ngày 20/5/2010, có cơ sở xác định bà Đoàn Thị Thanh T và ông Nguyễn KhắcH là vợ chồng. Do đó, bàT có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn KhắcH có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại khoản 1 Điều 23 Bộ luật Dân sự năm 2015 và khoản 1 Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự. năm 2015 ( sửa dổi, bổ sung năm 2025)
Căn cứ vào lời khai của bàT và bà Th và tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện ông Nguyễn KhắcH bị tai biến mạch máu não từ ngày 06/11/2024 dẫn tới việc tư duy chậm, phát âm chậm, khó nghe, đi lại yếu, mọi sinh hoạt phải phụ thuộc vào người thân chăm sóc.
Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 6901/KLGĐ ngày 09/9/2025 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh đối với ông Nguyễn KhắcH đã kết luận:
“1.1. Về y học: Đương sự bị Sa sút tâm thần trong bệnh mạch máu não, mức độ nhẹ (F01-ICD10).
1.2. Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự là người có khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi.”
Điều 23 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định “Người thành niên do tình trạng thể chất hoặc tinh thần mà không đủ khả năng nhận thức, làm chủ hành vi nhưng chưa đến mức mất năng lực hành vi dân sự thì theo yêu cầu của người này, người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định người giám hộ, xác định quyền, nghĩa vụ của người giám hộ.”
Xét ông Nguyễn KhắcH bị bệnh tai biến mạch máu não dẫn đến khó khăn trong nhận thức và điều khiển hành vi, có nghĩa ông H không tự mình điều khiển hành vi của mình một cách bình thường, chuẩn xác mà cần có người hỗ trợ, giúp đỡ nên ông H khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi của mình. Do đó, xét yêu cầu của bà Đoàn Thị ThuT về việc tuyên bố ông Nguyễn KhắcH có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 376

## Page 4

của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 ( sửa đồi bổ sung năm 2025) và khoản 1 Điều 23 của Bộ luật Dân sự năm 2015 nên được chấp nhận.
Bà Đoàn Thị Thanh Tyêu cầu được làm giám hộ cho ông H là phù hợp với ý kiến của bà Th nên căn cứ Điều 46 và Điều 54 Bộ luật dân sự năm 2015, Tòa án chỉ định bà Đoàn Thị Thanh T làm Người giám hộ cho ông Nguyễn Khắc H.
[4] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 4 và Điều 37 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, người yêu cầu bà Đoàn Thị Thanh T phải chịu lệ phí sơ thẩm là 300.000 đồng, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng là tạm ứng lệ phí mà bàT đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng số 0075569 ngày 02/4/2025 của Chi cục Thi hành án Dân sự Quận 10 nay là Phòng Thi hành án Dân sự Khu vực 4 - Thành phố Hồ Chí Minh. Bà Đoàn Thị Thanh T đã nộp đủ lệ phí.
Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 2-Thành phố Hồ Chí Minh là phù hợp với nhận định của Tòa án nên chấp nhận.
Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
- Áp dụng khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 149, Điều 367, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 ( sửa đổi, bổ sung năm 2025);
- Áp dụng khoản 1 Điều 23 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
-Áp dụng khoản 1 Điều 4 và Điều 37 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà Đoàn Thị Thanh Thủy.
Tuyên bố ông Nguyễn KhắcH (sinh ngày 29/9/1983; Căn cước công dân 079083000753; Hộ khẩu: 112 Lô M, chung cư Ngô Gia Tự, phường X, Quận Y;
Địa chỉ: 97/6 đường 20, phường H nay là phường H, Thành phố Hồ Chí Minh) là người khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
2. Bà Đoàn Thị Thanh T là người giám hộ theo pháp luật cho ông Nguyễn Khắc H. Bà Đoàn Thị Thanh T có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Điều 57, Điều 58 và Điều 59 Bộ luật dân sự năm 2015.
3. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự là 300.000 đồng, bà Đoàn Thị Thanh T phải chịu nhưng được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng làt ạm ứng lệ phí mà bàT đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng số 0075569 ngày 02/4/2025 của Chi cục Thi hành án Dân sự Quận 10 nay là Phòng Thi hành án Dân sự Khu vực 4 - Thành phố Hồ Chí Minh. Bà Đoàn Thị Thanh T đã nộp đủ lệ phí.
4. Quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; Thời

## Page 5

hạn thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017).
5. Quyền kháng cáo, kháng nghị:
Đương sự vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, tính từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết.
Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Nơi nhận:
- VKSND KV2-TP.HCM;
- Phòng THADS KV2-TP.HCM;
- Các đương sự;
- Lưu hồ sơ, VP.

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP



 ( đã ký)






Nguyễn Thị Phương Thảo