Số: 04/2025/QĐST-VDS
H - Tr
Số: 04
Ngày: 26/08/2025
Tòa án xét xử: Tòa án nhân dân khu vực 3 - Đắk Lắk, tỉnh Đắk Lắk
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Ông Lê Văn Tr có tiền sử sinh thường, đủ tháng nhưng từ khi sinh ra đã bị bệnh bẩm sinh, không nói được, 12 tuổi mới biết đi, đi lại khó khăn, không nhận biết được người thân trong gia đình, không có khả năng học tập, dù được gia đình đưa đi điều trị nhưng bệnh không khỏi. Trong quá trình sinh sống, ông Tr không giao tiếp được với bất kỳ ai, khi nhìn thấy người lạ đến chơi thường hoảng sợ nên chỉ ở trong nhà khóa cửa và phải có người trông coi. Ông Tr không thể tự chăm sóc bản thân, mọi sinh hoạt ăn uống, vệ sinh tắm rửa hàng ngày đều cần phải nhờ đến sự chăm sóc của cha mẹ. Hiện nay, ông Tr đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hàng tháng.

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 3 - ĐẮK LẮK CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

 Số: 04/2025/QĐST-VDS

 Đắk Lắk, ngày 26 tháng 8 năm 2025

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 3 - ĐẮK LẮK

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Phùng Thị Nở.
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Thái Hoàng – Thư ký viên Tòa án nhân dân khu vực 3 - Đắk Lắk .
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3 – Đắk Lắk tham gia phiên họp: Bà Phạm Thu Thủy – Kiểm sát viên.
Ngày 26 tháng 8 năm 2025 tại Trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 3 - Đắk Lắk mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 56/2025/TLST-DS ngày 28 tháng 7 năm 2025, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 04/2025/QĐST-DS ngày 13 tháng 8 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự : Ông Lê VănH , sinh năm 19 xx.
(vắng mặt – có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt)
Địa chỉ: Thôn H, xã M’, tỉnh Đ.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ông Lê Văn Tr, sinh năm 19xx.
(vắng mặt)
Địa chỉ: Thôn H, xã M, tỉnh Đ.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ
- Tại đơn yêu cầu và quá trình tham gia tố tụng, người yêu cầu ông Lê VănH trình bày:
Ông Lê VănH là cha đẻ của ông Lê Văn Tr. Ông Tr có tiền sử sinh thường, đủ tháng nhưng từ khi sinh ra đã bị bệnh bẩm sinh, không nói được, 12 tuổi mới biết đi, đi lại khó khăn, không nhận biết được người thân trong gia đình, không có khả năng học tập, dù được gia đình đưa đi điều trị nhưng bệnh không khỏi.

## Page 2

Trong quá trình sinh sống, ông Tr không giao tiếp được với bất kỳ ai, khi nhìn thấy người lạ đến chơi thường hoảng sợ nên chỉ ở trong nhà khóa cửa và phải có người trông coi. Ông Tr không thể tự chăm sóc bản thân, mọi sinh hoạt ăn uống, vệ sinh tắm rửa hàng ngày đều cần phải nhờ đến sự chăm sóc của cha mẹ. Hiện nay, ông Tr đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hàng tháng.
Nay, ông Lê VănH yêu cầu Tòa án giải quyết tuyên bố ông Lê Văn Tr mất năng lực hành vi dân sự.
- Kiểm sát viên phát biểu quan điểm: Về việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Thư ký phiên họp trong quá trình từ khi thụ lý việc dân sự đã thực hiện đúng quy định của pháp luật.
Về việc chấp hành pháp luật của những người tham gia tố tụng, người yêu cầu ông Lê VănH đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ quy định tại Điều 70 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về nội dung giải quyết việc dân sự: Đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Lê Văn H, tuyên bố ông Lê Văn Tr mất năng lực hành vi dân sự.
Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Lê VănH phải nộp lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự đã được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đắk Lắk nhận định:
[1] Về thủ tục tố tụng và thẩm quyền giải quyết việc dân sự: Đây là việc dân sự về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự ” đối với ông Lê Văn Tr, hiện cư trú tại thôn H, xã M, tỉnh Đ. Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Đắk Lắk.
[2] Về nội dung:
Ông Lê Văn Tr có tiền sử sinh thường, đủ tháng nhưng từ khi sinh ra đã bị bệnh bẩm sinh, không nói được, 12 tuổi mới biết đi, đi lại khó khăn, không nhận biết được người thân trong gia đình, không có khả năng học tập, dù được gia đình đưa đi điều trị nhưng bệnh không khỏi. Trong quá trình sinh sống, ông Tr không giao tiếp được với bất kỳ ai, khi nhìn thấy người lạ đến chơi thường hoảng sợ nên chỉ ở trong nhà khóa cửa và phải có người trông coi. Ông Tr không thể tự chăm sóc bản thân, mọi sinh hoạt ăn uống, vệ sinh tắm rửa hàng ngày đều cần phải nhờ đến sự chăm sóc của cha mẹ. Hiện nay, ông Tr đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hàng tháng.

## Page 3

Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số: 169/KLGĐ ngày 11/8/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên đã kết luận như sau:
- Kết luận về y học:
Hiện tại đương sự bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần nặng (theo Bảng phân loại bệnh tật Quốc tế lần thứ 10 – ICD10, bệnh có mã là F72).
- Kết luận về khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi: Hiện tại đương sự mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi.
Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự có đủ cơ sở chấp nhận yêu cầu của ông Lê VănH là tuyên bố ông Lê Văn Tr, sinh năm 1987, c ư trú tại thôn Hiệp Đạt, xã Ea M’droh, tỉnh Đắk Lắk mất năng lực hành vi dân sự.
[3] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự : Ông Lê VănH phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự. Tuy nhiên, ông H thuộc trường hợp người cao tuổi và có đơn đề nghị Tòa án miễn nộp tiền tạm ứng lệ phí giải quyết việc dân sự, lệ phí giải quyết việc dân sự nên được xem xét miễn nộp lệ phí giải quyết việc dân sự.

QUYẾT ĐỊNH:
 Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a Khoản 2 Điều 39, khoản 1 Điều 149, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 377, Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;
 Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự;
 Căn cứ các khoản 1 Điều 4, điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 và khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
 1. Chấp nhận yêu cầu của ông Lê Văn H.
Tuyên bố ông Lê Văn Tr, sinh năm 1987, nơi cư trú thôn Hiệp Đạt, xã Ea M’droh, tỉnh Đắk Lắk mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Lê VănH thuộc trường hợp được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị:
Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết.
Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định. Viện kiểm sát

## Page 4

cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định.

Nơi nhận:
- TAND tỉnh Đắk Lắk;
- VKSND tỉnh Đắk Lắk;
- VKSND khu vực 3 – Đắk Lắk;
- UBND xã Ea M’droh, tỉnh Đắk Lắk;
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự;
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan;
- Lưu hồ sơ;
- Lưu Vp.
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP


(Đã ký)


Phùng Thị Nở