Bản án số: 18/2018/DS-PT
Đinh Khắc D và Đinh Tuấn A
Số: 18
Ngày: 29/10/2018
Tòa án xét xử: TAND tỉnh Quảng Bình
Cấp xét xử: Phúc thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Tranh chấp đất đai về đòi đất cho mượn, cho sử dụng nhờ, lấn chiếm...
Thông tin vụ việc: Kháng cáo yêu cầu sửa phần bồi thường tài sản trên đất

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH QUẢNG BÌNH

Bản án số: 18/2018/DS-PT Ngày: 29-10-2018 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc V/v đòi lại quyền sử dụng đất

NHÂN DAH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH QUẢNG BÌNH
- Với thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán chủ tọa phiên tòa: Bà Từ Thị Hải Dương Các Thẩm phán: Ông Nguyễn Hữu Tuyến Bà Võ Thị Kim Nhung
- Thư ký phiên tòa: Bà Hoàng Thị Thu - Thư ký Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Bình
- Đại di ện Vi ện ki ểm sát nhân dân tỉnh Qu ảng Bình: Bà Nguy ễn Thị Hường - Kiểm sát viên tham gia phiên tòa.

Ngày 29 tháng 10 năm 2018, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Bình xét xử phúc thẩm công khai v ụ án thụ lý số: 14/2018/TLPT-DS ngày 4 tháng 9 năm 2018 về việc đòi lại quyền sử dụng đất theo Quyết định đưa vụ án ra xét x ử phúc thẩm số: 745/2018/QĐ-PT ngày 01 tháng 10 năm 2018 giữa các đương sự:
 1. Nguyên đơn: Ông Đinh Khắc D, sinh năm 1965 Trú tại: Tiểu khu n, thị trấn Đ, huyện T, tỉnh Quảng Bình, có mặt tại phiên tòa, ủy quyền cho bà Nguyễn Thị N, trú tại TKn thị trấn Đ, huyện T, tỉnh Quảng Bình theo giấy ủy quyền ngày 04/10/2018, có mặt tại phiên tòa.
2. Bị đơn: Ông Đinh Tuấn A, sinh năm 1974.
 Bà Nguyễn Hoài Th, sinh năm: 1979 Đều trút ại: Thôn Q, xã L, huyện T, tỉnh Quảng Bình. Ông A vắng mặt, ủy quyền cho ông Nguyễn Tiến T, trú tại thị trấn Đ, huyện T, tỉnh Quảng Bình theo giấy ủy quyền ngày 19/10/2018, có mặt; Bà Th có mặt.
Ngoài ra trong vụ án còn có người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan: UBND huyện T, người làm chứng: ông Đinh Minh T nhưng kháng cáo của nguyên đơn ông Đinh Khắc D không liên quan đến những người này nên Tòa án không triệu tập đến phiên tòa.

NỘI DUNG VỤ ÁN:
 Theo hồ sơ vụ án và bản án dân s ự sơ thẩm của Tòa án nhân dân huy ện Tuyên Hóa thì nội dung vụ án được tóm tắt như sau:
 Tại đơn khởi kiện ngày 20/02/2017 kèm các bản trình bày cũng như lời khai tại phiên tòa ông Đinh Khắc D trình bày:

## Page 2

 Gia đình ông được UBND huyện T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số: L716354 ngày 10/11/1997, tại thửa đất số 28, tờ bản đồ số 03, địa chỉ: thôn Q, xã L, huyện T với diện tích 10.000m2 . Tháng 2 năm 1999 ông chuy ển về ở thị trấn Đ, thửa đất của ông tạm thời để lại cho em trai ông là Đinh Tu ấn A sử dụng kèm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên Đinh Khắc D để vay vốn. Năm 2013 khi ông làm thủ tục để cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì phát hi ện thửa đất của ông UBND huyện T đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình ông Đinh Tuấn A, bà Nguyễn Hoài Th thuộc thửa đất số 405, tờ bản đồ số 8 có diện tích 6.988m2 chồng lên thửa đất số 28, tờ bản đồ số 03 là thửa đất mà UBND huy ện T đãc ấp cho ông. Ngày 16/4/2015 chủ tịch UBND huy ện Tra Quyết định số: 961/QĐ-UBND thu hồi và hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của hộ gia đình ông Đinh Tu ấn A, bà Nguyễn Hoài Th. Ngày 16/3/2018 ông Đinh Khắc D làm đơn xin rút một phần đơn khởi kiện vì xuất phát từ tình cảm anh em, số diện tích vợ chồng ông A lâu nay sử dụng và tài sản gắn liền với đất, ông Dyêu cầu ông A, bà Th phải di chuyển toàn bộ cây trồng trên đất để ông sử dụng.
 Tại biên bản lấy lời khai ngày 28/4/2017 đối với ông Đinh Tuấn A cũng như bản tự khai của bà Nguyễn Hoài Th thì vợ chồng khai:
 Do ông D không thể trồng và chăm sóc cây cao su nên ông D đã làm giấy ủy quyền không thời hạn cho v ợ chồng ông A, bà Th trồng và chăm sóc. Năm 2000 UBND huyện T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho v ợ chồng ông A, bà Th là 6.988m2. Năm 2009 vợ chồng ông làm nhà kiên cố và trồng cây trên thửa đất đó. Năm 2014 ông Đinh Khắc D kiện vợ chồng ông A, bà Th lấy đất của ông D để làm nhà ở. Năm 2016 UBND huy ện Tra quyết định hủy và thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đãc ấp cho v ợ chồng ông bà. Qu an điểm của vợ chồng ông bà là thửa đất mà vợ chồng ông bà đang sử dụng đã có quyết định cấp đất của nhà nước có thẩm quyền thì vợ chồng ông bà mới sử dụng. Việc cấp đất sai của cơ quan nào thì cơ qu an đó phải bồi thường toàn bộ tài sản trên đất lúc đó vợ chồng ông bà sẽ tháo dỡ toàn bộ tài sản để trả lại đất cho ông Đinh Khắc D.
 Bản tự khai của ông Hồ DuyP được chủ tịch UBND huyện Tủy quyền trình bày:
 Hộ gia đình ông Đinh Khắc D đã được giao đất vàc ấp gi ấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại thửa đất số 28, tờ bản đồ địa chính số 03, khoảnh 8, tiểu khu 80A, loại đất sản xuất lâm nghi ệp, diện tích 10.000m 2, thời hạn sử dụng 50 năm.
Năm 1999 ông D chuyển về ở tại thị trấn Đ, thửa đất của ông D để lại cho em trai là Đinh Tu ấn A sử dụng để vay vốn ngân hàng trồng cây cao su. Năm 2000 thực hiện đo đạc bản đồ, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ông A đã được đo đạc và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo hiện trạng mà ông A đang sử dụng.
Do trong quá trình kiểm tra, rà soát h ồ sơ, đơn xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cán b ộ địa chính xã Lê Hóa thi ếu kiểm tra khu đất mà ông A đang sử dụng trước đây đã cấp cho ông Đinh Khắc D nên đã đề nghị hội đồng tư vấn của xã L xét cấp thửa đất của ông D cho ông A thuộc thửa đất số 405, tờ bản đồ số 8, diện tích 6.988m2. Sau khi ông D phát hiện thửa đất của mình đãc ấp một phần cho hộ gia đình ông A, ông D đã làm đơn khi ếu nại, UBND huy ện T đã thành lập đoàn kiểm tra và xác định diện tích cấp GCNQSDĐ cho h ộ ông Đinh Tuấn A nằm trên

## Page 3

diện tích đã cấp GCNQSDĐ cho ông Đinh Khắc D. Ngày 16/4/2015 UBND huyện T ban hành Quyết định số 961/QĐ-UBND về việc thu hồi và hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của hộ gia đình ông Đinh Tuấn A, bà Nguyễn Hoài Th.Ông A, bà Th không nhất trí với Quyết định của huyện nên đã khi ếu nại lên UBND t ỉnh, UBND tỉnh đã thành lập đoàn ki ểm tra ti ến hành xác minh gi ải quyết khiếu nại.
Ngày 29/9/2015 UBND tỉnh ra Quyết định số 2668/QĐ-UBND công nhận việc thu hồi GCNQSDĐ của hộ gia đình ông A, bà Th là đúng.
 Tại biên bản lấy lời khai ngày 07/6/2018 cũng như lời trình bày tại phiên tòa sơ thẩm ông Đinh Minh T khai:
 Ông Đinh Khắc D và ông Đinh Tuấn A là con trai của ông. Nguồn gốc thửa đất hi ện đã đư ợc cấp GCNQSDĐ cho ông D nguyên trư ớc đây là do ông khai hoang phục hóa để trồng khoai, sắn. Sau một thời gian do sức khỏe nên ông không làm nữa và giao lại cho con trai là ông D tiếp tục sử dụng và sau đó UBND huyện T đã cấp GCNQSDĐ cho ông D. Khi ông D chuyển về thị trấn Đ ở ông T có đề nghị với ông D số diện tích này không làm nữa thì nên để lại cho vợ chồng ông A một nửa để sử dụng. Việc UBND huyện cấp đất cho vợ chồng ông A trùng lên diện tích đất của ông D lý do vì sao thì ông không rõ và không có ý kiến.
 Bản án dân sự sơ thẩm số 04/2018/DSST ngày 01/8/2018 của TAND huyện Tuyên Hóa đã Quyết định:
 Chấp nhận đơn khởi kiện và rút một phần đơn khởi kiện về “Đòi lại quyền sử dụng đất” của ông Đinh Khắc D đối với ông Đinh Tuấn A, bà Nguyễn Hoài Th.
 Áp dụng các Đi ều 166, Đi ều 189 BLDS năm 2015 và các Đi ều 135, Đi ều 202 và Điều 203 Luật đất đai xử: Buộc ông Đinh Tuấn A, bà Nguyễn Hoài Th phải trả lại số diện tích đất lâm nghiệp đã lấn chiếm là 6.684,3m2 cho ông Đinh Khắc D được quản lý và sử dụng.
 Ông Đinh Khắc D được sở hữu số cây trồng trên di ện tích 6.684,3m 2 gồm:
182 cây cao su; 10 cây g ỗ huỵnh (trong đó có 04 cây có phit ừ 20 đến 40cm; 06 cây có phi từ 10 đến 20cm) và số cây keo đã trồng trên diện tích 3.962,3m2. Tổng giá trị tài sản trên đất là 63.085.000 đồng ông Đinh Khắc D phải có trách nhiệm và nghĩa v ụ trả lại cho ông Đinh Tu ấn A, bà Nguy ễn Hoài Th số tiền 63.085.000 đồng.
 Ngoài ra bản án sơ thẩm còn tuyên về chi phí thẩm định và định giá, án phí dân sự sơ thẩm, quyền kháng cáo cho các đương sự.
 Ngày 08 tháng 8 năm 2018 nguyên đơn ông Đinh Khắc D có đơn kháng cáo nội dung: Ông không đồng ý bồi thường toàn b ộ giá trị tài sản trên di ện tích đất 6.684,3m2 số tiền là 63.085.000 đồng cho bị đơn ông Đinh Tu ấn A và bà Nguyễn Hoài Th. Đề nghị tòa án cấp phúc thẩm sửa một phần bản án sơ thẩm buộc ông Đinh Tuấn A và bà Nguyễn Hoài Th phải giải phóng toàn bộ số cây trồng trái phép trên diện tích đất chi ếm dụng là 6.684,3m 2 hoặc tư ớc b ỏ quyền s ở hữu s ố cây trồng nói trên của phía ông Đinh Tuấn A và bà Nguyễn Hoài Th để trả lại đất và tài sản trên đất mà không kèm theo điều kiện nào.
Tại phiên tòa phúc th ẩm, cả nguyên đơn và b ị đơn trình bày hi ện tại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Đinh Khắc D đang thế chấp tại phòng giao dịch Ngân hàng nông nghi ệp và phát tri ển nông thôn huy ện Tuyên Hóa; Nguyên

## Page 4

đơn vẫn gi ữ nguyên yêuc ầu khởi ki ện, gi ữ nguyên kháng cáo. Các đương s ự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Quảng Bình phát biểu quan điểm:
+ Về tố tụng: Trong quá trình tiến hành tố tụng, giải quyết vụ án người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng quy định của pháp luật.
+ Về nội dung vụ án: Việc Tòa án cấp sơ thẩm buộc ông A trả lại cho ông D đất và buộc ông D thanh toán tiền cây trên đất cho ông A là có căn cứ; Tuy nhiên, án sơ thẩm không xác định rõ di ện tích đất buộc bị đơn trả lại cho nguyên đơn thuộc vị trí như thế nào (số thửa, tiếp giáp); Theo đơn khởi kiện ông D khởi kiện đòi 6.988m 2, sau khi thẩm định thì kết quả là lấn chiếm 8.201,3m 2 nhưng hồ sơ không b ổ sung đơn yêuc ầu khởi ki ện; giấych ứng nhận quy ền s ử dụng đất của thửa đất đang tranh chấp hiện tại đang thế chấp vay vốn ngân hàng nông nghi ệp nhưng Tòa sơ thẩm không đưa Ngân hàng nông nghiệp vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, chưa giải quyết triệt để các vấn đề có liên quan trong vụ án. Vì vậy, đề nghị hội đồng xét x ử hủy án sơ th ẩm, chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
 Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
 [1]. Về tố tụng: Trong quá trình giải quyết vụ án, ông Đinh Khắc D có xuất trình gi ấy xác nhận của Ngân hàng nông nghi ệp huyện Tuyên Hóa về việc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông D đang thế chấp tại ngân hàng. Tuy nhiên quá trình gi ải quy ết v ụ án, Tòa án cấp sơ thẩm đã không đưa Ngân hàng nông nghiệp vào tham giat ố tụng với tư cách là ngư ời có quy ền lợi và nghĩa v ụ liên quan trong vụ án. Tại phiên tòa phúc th ẩm, phía bị đơn đã khẳng định vi ệc thế chấp quyền sử dụng đất (thửa đất đang tranh chấp) để vay vốn Ngân hàng Nông nghiệp nhưng vẫn chưa thanh toán hết nợ nên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất còn ở Ngân hàng. Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết tranh chấp quyền s ử dụng đất đang bị thế chấp nhưng không đưa ngư ời nhận thế chấp vào tham giat ố tụng là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
 [2]. Về nội dung:
Xét kháng cáoc ủa ông Đinh Khắc D không đồng tình với một phần quyết định của bản án sơ thẩm số 04/2018/DSST ngày 01/8/2018 của Tòa án nhân dân huyện Tuyên Hóa buộc ông phải thanh toán tiền cây trên đất cho ông A, Hội đồng xét xử thấy rằng: Năm 1999 khi ông Đinh Khắc D chuyển về thị trấn Đ để sinh sống, do không thể trồng và chăm sóc cây cao su nên đã ủy quyền lại cho em trai là ông Đinh Tu ấn A sử dụng tại giấy ủy quyền ngày 10/01/2000. T ừ năm 2000 đến năm 2009 vợ chồng ông A, bà Th đã trồng cây và xây dựng nhà ở kiên cố trên thửa đất đó nhưng ông D không có ý ki ến gì. Hiện tại, ông D khởi kiện đòi lại đất. Tài sản trên đất là những loại cây chưa thu hoạch được, không thể chặt bỏ làm mất giá trị của tài sản trên đất. Việc ông A trồng cây là có sự đồng ý của ông D nên ông A

## Page 5

không có lỗi và không có trách nhiệm chịu thiệt hại nếu phải trả lại đất. Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết buộc ông A trả lại đất cho ông D và buộc ông D phải thanh toán tiền cây trên đất cho ông A là có căn cứ. Tuy nhiên, bản án buộc ông A trả lại một phần di ện tích đất cho ông D (phần còn lại ông D không đòi l ại) nhưng không tuyên trả lại phần nào (th ửa đ ất, v ị trí) là không gi ải quyết tri ệt đ ể yêu cầu của đương sự, bản án không thi hành đư ợc. Với những nhận định nêu trên, thấy cần hủy án sơ thẩm chuyển hồ sơ về cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án.
[3]. Về án phí: các đương sự chưa phải chịu án phí Dân sự sơ thẩm; Ông Đinh Khắc D không phải chịu án phí phúc thẩm.
Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 1 Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự;
Áp dụng Điều 166, Điều 189 Bộ luật dân sự 2015 và các Điều 135, Điều 202 và Điều 203 Luật đất đai xử:
1. Chấp nhận kháng cáo của ông Đinh Khắc D, hủy bản án dân sự sơ thẩm số 04/2018/DSST ngày 01/8/2018 của Tòa án nhân dân huyện Tuyên Hóa, chuyển hồ sơ cho Tòa cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm.
2. Về án phí: Ông Đinh Khắc D không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm, trả lại cho ông D số tiền 300.000 đồng ông đã nộp tại biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0003648 ngày 15/8/2018 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình.
Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

 Nơi nhận: T/M. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM
- VKSND tỉnh Quảng Bình; THẨM PHÁN- CHỦ TỌA PHIÊN TÒA
- TAND huyện Tuyên Hóa; (Đã ký)
- Chi cục THA huyện Tuyên Hóa;
- Các đương sự;
- Lưu hồ sơ vụ án.



 Từ Thị Hải Dương