Quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự về việc tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 459
Ngày: 31/12/2024
Tòa án xét xử: TAND Quận 8, TP. Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Ông Mai Duy Th yêu cầu Tòa án nhân dân Quận 8 tuyển bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Võ Thị Ng

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 8 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Độc lập - Tự do - Hạnh phúc Số: 549/2024/QĐST-DS Quận 8, ngày 31 tháng 12 năm 2024 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v Tuyết bố một người mất năng lực hành vi dân sự TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 8 - THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Với thành phần tiến hành phiên họp gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Lê Minh Tường.
Thư ký phiên họp: Bà Nguy ễn Anh Tú - Thư ký Tòa án nhân dân Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Trần Thị Nga - Kiểm sát viên.
Ngày 31 tháng 12 năm 2024 tại Trụ sở của Tòa án nhân dân Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh mở phiênh ọp sơ thẩm công khai giải quy ết việc dân s ự thụ lý số:
247/2024/TLST-DS ngày 31 tháng 5 năm 2024 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số:
356/2024/QĐST-DS-MPH ngày 16 tháng 12 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêuc ầu giải quyết việc dân s ự: Ông Mai Duy Th , sinh ngày 01 tháng 12 năm 1983 {sau đây gọi tắt là ông Th (Có mặt)};
Số định danh cá nhân: 07908302****; Giấy chứng minh nhân dân số: 02371****;
Địa chỉ nơi thường trú/liên lạc: Số nhà A đường B, Phường 15, Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Không.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo nội dung Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 09 tháng 4 năm 2024 và quá trình tố tụng giải quyết việc dân sự, người yêu cầu là ông Th trình bày:
Bà Võ Thị Ng, sinh ngày 28 tháng 6 năm 1955 (sau đây gọi tắt là bà Ng) có cha tên là Võ Văn R và có mẹ tên là Nguyễn Thị B (ông Võ Văn R đã chết từ năm 1972 không có giấy chứng tử; bà Nguyễn Thị B đã chết từ năm 1969 không có giấy chứng tử).
 BàNg có chông tên là Mai Văn Y , sinh năm 1958 {ông Y đã chết theo Giấy chứng tử số: 005 ngày 16/01/1997 và Trích lục khai tử (bản sao) s ố: 288/TLKT -BS ngày 05/4/2024 do Ủy ban nhân dân Phường 15, Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh cấp}.
Ông Th là con ruột của bà Ng.
 BàNg không còn người thân thích nào khác.
 BàNg có tiền sử bệnh tim, bệnh huyết áp cách đây kho ảng 15 năm; thời giang ần đây bàNg có những biểu hiện bất thường như hoang tư ởng, nói chuy ện một mình, bu ồn vui lẫn l ộn, không đúng thực t ế vvv …; gia đình đưa đến Bệnh vi ện tâm thần đ ể khám khoảng 02 năm nay; trong bệnh án và toa thu ốc của bà Ng, bác sĩ đã chuẩn đoán bàNg bị bệnh mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát sớm, rối loạn cảm xúc lưỡng cực, hiện tại giai đoạn trầm cảm nặng không có các tri ệu chứng loạn thần, không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

## Page 2

Từ trước đến nay, bàNg sinh sống tại địa chỉ số nhà A đường B, Phường 15, Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh do ông Th là người trực tiếp chăm sóc bàNg (chăm lo việc ăn uống, vệ sinh …).
Ông Th đã nhiều lần đưa bàNg đến bệnh viện để khám bệnh và chữa trị nhưng bệnh của bàNg ngày càng nặng. Bác sĩ đã kết luận bàNg bị bệnh mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát sớm và các rối loạn lo âu hỗn hợp khác.
 Do bàNg bị bệnh mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát sớm và các rối loạn lo âu hỗn hợp khác và hiện tại không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, nên ông Th yêu cầu Tòa án nhân dân Qu ận 8 tuyên b ố bàNg là người mất năng lực hành vi dân s ự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (người đại diện hợp pháp)
cho bà Ng, để quản lý tài sản của bàNg (nếu có) và để thuận lợi trong việc làm các thủ tục giấy tờ có liên quan, trong giao dịch dân sự và thực hiện các quyền, nghĩa vụ của công dân theo quy định của pháp luật.
Với những lý do nêu trên, ông Th đã làm đơng ửi đến Tòa án nhân dân Qu ận 8 yêu cầu Tòa án nhân dân Qu ận 8 giải quyết việc dân sự về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân s ự” đối với bà Ng, căn cứ theo quy định tại Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015.
Trong việc dân sự này, ông Thyêu cầu Tòa án nhân dân Qu ận 8 tuyên b ố bàNg là người mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (người đại diện hợp pháp) cho bà Ng.
 Tại phiên họp:
 Ông Th vẫn giữ nguyên yêu cầu Tòa án tuyên b ố bàNg là người mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp lu ật (đại diện hợp pháp) cho bà Ng.
 Chủ tọa phiên họp đã công bố các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự này.
 Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu ý kiến về việc giải quyết việc dân sự:
 Về tố tụng: Từ khi thụ lý đến phiên họp hôm nay, Thẩm phán và Thư ký Tòa án đã thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn và tuân theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 khi tiến hành gi ải quyết việc dân s ự này. Ông Th đã thực hiện đúng quy ền và nghĩa vụ của mình theo quy định của pháp luật.
 Về nội dung: Đơn yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Th; Bản Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trung cầu số: 9248/KLGĐ ngày 18 tháng 11 năm 2024 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh thuộc Bộ Y tế và các tài li ệu, chứng cứ có trong h ồ sơ việc dân s ự này đã đảm bảo thủ tục đúng theo quy định của pháp luật. Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015, đề nghị Tòa án nhân dân Quận 8 tuyên bố bàNg là người mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (đại diện hợp pháp) cho bà Ng.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiênh ọp; ý ki ến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát nhân dân Qu ận 8 tại phiên họp, Tòa án nhân dân Quận 8 nhận định:
[1] V ề tố tụng: Quy ền yêuc ầu gi ải quy ết vi ệc dân s ự, quanh ệ pháp lu ật, thẩm quyền giải quyết của Tòa án: BàNg bị bệnh mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát sớm, rối loạn cảm xúc lưỡng cực giai đoạn trầm cảm nặng …, không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi; bàNg cư trú tại Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh; căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự

## Page 3

năm 2015 và Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015, Tòa án xác định đây là việc dân sự về “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, nên ông Th có quyền yêu cầu Tòa án nhân dân Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh có thẩm quyền giải quyết việc dân s ự tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Ng.
 [2] Về nội dung yêu cầu của đương sự:
Ông Th xác định bàNg bị bệnh mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát s ớm, rối loạn cảm xúc lưỡng cực giai đoạn trầm cảm nặng …, không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Bác sĩ của Bệnh viện tâm thần thuộc Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh đã kết luận bà Ng bị bệnh: Mất trí trong bệnh Alzheimer khởi phát sớm, các rối loạn lo âu khá c, rối loạn cảm xúc lưỡng cức, hiện tại giai đoạn trầm cảm nặng …
Tòa án nhân dân Qu ận 8 đã ra Quyết định trưng cầu giám định số: 34/2024/QĐ-TA ngày 15 tháng 11 năm 2024 gửi đến Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh thuộc Bộ Y tế để trưng cầu giám định về tình trạng sức khỏe và tâm thần của bà Ng.
Tại Bản Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trung cầu số: 9248/KLGĐ ngày 18 tháng 11 năm 2024 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh thuộc Bộ Y tế đã kết luận xác định:
“1.1. Về Y học: Đương sự Võ ThịNg bị: Rối loạn cảm xúc lưỡng cực, hiện tại giai đoạn trầm cảm nặng, không có các triệu chứng loạn thần (F31.4-ICD10) có Sa sút tâm thần trong bệnh mạch máu não, mức độ nặng (F01-ICD10).
1.2. Về khả năng nhân thức và đi ều khiển hành vi: Đương sự Võ ThịNg mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”.
Như vậy, đã có đủ cơ sở để xác định bàNg là người mất năng lực hành vi dân s ự, phù hợp với quy định tại Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015, nên việc ông Thyêu cầu Tòa án tuyên bố bàNg là người mất năng lực hành vi dân s ự là có cơ s ở xem xét để chấp nhận.
[3] Xét yêu cầu của ông Thanh về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố bàNg là người mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (đại diện hợp pháp) cho bàNg là có căn cứ, phù hợp với các quy định của pháp luật, không trái đạo đức xã hội, tại phiên họp đại diện Viện kiểm sát nhân dân Qu ận 8 đề nghị Tòa án nhân dân Qu ận 8 chấp nhận yêuc ầu của ông Th tuyên bố bàNg là người mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Th là người giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (đại diện hợp pháp) cho bà Ng. Đề nghị này phù hợp với nhận định của Tòa án, nên yêu cầu của ông Th được Tòa án chấp nhận.
[4] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Th phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật tại khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.
Vì các lẽ trên;
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, khoản 1 Điều 36, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 48, khoản 2 Điều 67, khoản 4 Điều 143, các Điều 149, 150, 361, 367, 369, 370, 371, 372, 376, 377 và 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ các Điều 22, 46, 47, 48, 49, 51, khoản 2 Điều 53, các Điều 57, 58, 59, 60, 62, 63, 134, các khoản 2 và 3 Điều 136, Điều 139, các điểm a, b, d khoản 4 Điều 140, các Điều 141 và 143 của Bộ luật Dân sự năm 2015;

## Page 4

Căn cứ khoản 1 và 4 Đi ều 68; các khoản 1, 2, 4 và 5 Đi ều 70; khoản 2 Đi ều 71;
khoản 3 Điều 75 và Điều 103 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014;
Căn cứ Luật Thi hành án dân sự;
Căn cứ khoản 1 Đi ều 37 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngà y 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Mai Duy Th.
 Tuyên bố bà Võ Thị Ng; sinh ngày 28 tháng 6 năm 1955; gi ới tính: N ữ; Số định danh cá nhân : 07915501 ****; Giấych ứng minh nhân dân s ố: 02024****; Địach ỉ nơi thường trú/liên l ạc: Số nhà A đường B, Phường 15, Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh là người mất năng lực hành vi dân sự.
Ông Mai Duy Th; sinh ngày 01 tháng 12 năm 1983; giới tính: Nam; Số định danh cá nhân: 07908302 ****; Giấych ứng minh nhân dân s ố: 02371 ****; Địach ỉ nơi thư ờng trú/liên l ạc: S ố nhà A đường B, Phư ờng 15, Qu ận 8, Thành phố Hồ Chí Minh là ngư ời giám hộ và là người đại diện theo pháp luật (người đại diện hợp pháp) của bà Võ Thị Ng.
Giao dịch của ông bà Võ ThịNg do ông Mai Duy Th xác lập, thực hiện.
Ông Mai Duy Th được thực hiện các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ và người đại diện theo pháp lu ật (người đại diện hợp pháp) cho bà Võ ThịNg theo quy định của pháp luật.
2. Về lệ phí giải quyết việc dân sự:
Buộc ông Mai Duy Th phải chịu lệ phí giải quy ết việc dân s ự theo quy định của pháp luật là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) để sung vào công quỹ nhà nước. Được trừ vào số tiền mà ông Mai Duy Th đã nộp tạm ứng lệ phí là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thut ạm ứng án phí, l ệ phí Tòa án s ố: 0000925 ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Chi cục Thi hành án dân s ự Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh. Ông Mai Duy Th đã nộp đủ lệ phí.
3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị:
Đương sự là là ông Mai Duy Th (người yêuc ầu giải quyết việc dân s ự) có quyền kháng cáo quy ết định sơ thẩm giải quyết việc dân s ự này trong thời hạn 10 (Mười) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định (ngày 31/12/2024).
Viện kiểm sát nhân dân Quận 8 có quyền kháng nghị quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự này trong thời hạn 10 (Mười) ngày, Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 (Mười lăm) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định (ngày 31/12/2024).
Nơi nhận:
- Đương sự;
- Viện kiểm sát nhân dân Quận 8;
- Tòa án nhân dân Tp.Hồ Chí Minh;
- Viện kiểm sát nhân dân Tp.Hồ Chí Minh;
- Chi cục Thi hành án dân sự Quận 8;
- Lưu Văn phòng và hồ sơ việc dân sự.

 THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Lê Minh Tường