Số: 01/2025/QĐST-VDS
Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 01/2025/QĐST-VDS
Ngày: 13/01/2025
Tòa án xét xử: TAND TP. Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: bà Lụa yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Bùi Duy H là người mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ H TỈNH NINH BÌNH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 01/2025/QĐST-VDS TP. H, ngày 13 tháng 01 năm 2025

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ H, TỈNH NINH BÌNH Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Bình Thư ký phiên họp: Bà Trần Thị Hồng Giang, Thư ký - Tòa án nhân dân thành phố H, tỉnh Ninh Bình.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố H , tỉnh Ninh Bình tham gia phiên họp: Bà Trần Thị Đào - Kiểm sát viên.
Ngày 13 tháng 01 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố H, tỉnh ninh Bình, mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 03/2024/TLST-VDS ngày 04 tháng 10 năm 2024 về việc “Yêu cầu tuyên b ố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2025/QĐST-VDS ngày 02 tháng 01 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: bà Phạm Thị L, sinh năm 1952; Địa chỉ: Số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình; (Có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
- Chị Bùi Thị Giang H , sinh năm 19 77; Địa chỉ: Số nhà 6 12, đường N, phố T, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình; (Có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).
- Chị Bùi Thị Mỹ H, sinh năm 1984; Địa chỉ: số nhà 19, ngõ 161, đường N, phố P, phường N, thành phốN ( nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình . (Có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
- Theo trình bày của bà Phạm Thị L thì anh Bùi Duy H, sinh năm 1981 ; địa chỉ cư trú tại số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình là con trai bà, lúc sinh ra bình thường. Đến lúc khoảng 06

## Page 2

tháng tuổi thì anh H bị co giật nên gia đình đưa vào Bệnh viện tỉnh Ninh Bình điều trị và được chuẩn đoán là mắc bệnh về não, từ đó anh H không nhận thức được gì. Càng lớn chân tay anh H càng không phát triển được mà co quắp không thể tự vận động được. Từ năm 2000 anh H phải nằm một chỗ, không đi lại được, mọi sinh hoạt cá nhân đều do bà Lụa chăm sóc. Hàng năm gia đình vẫn thường xuyên vào khoa nhi của bệnh viện tỉnh Ninh Bình khám bệnh và đến Trạm y tế phường N, thành phốN (nay là thành phố H) lấy thuốc để điều trị cho anh H . Tháng 11/2023 gia đình đưa anh H vào Bệnh viện tâm thần Ninh Bình khám bệnh và điều trị, anh H được chẩn đoán là bệnh động kinh và chậm phát triển tâm thần nặng. Bệnh viện tâm thần Ninh Bình chỉ định anh H nằm viện điều trị nhưng do anh H khóc, la hét làm ảnh hưởng đến các bệnh nhân khác nên Bệnh viện cho điều trị ngoại trú. Từ năm 2023 bệnh tình anh H chuyển nặng, không thể tự đi lại, ăn uống, phải nằm một chỗ và không tự vệ sinh cá nhân được phải có người chăm sóc. Anh H không giao tiếp với ai, không tiếp xúc với xã hội, thường xuyên khóc và la hét. Hàng tháng gia đình vẫn đưa anh H đi khám và lấy thuốc điều trị định kỳ tại bệnh viện tâm thần Ninh Bì nh. Do vậy, bà Lụa yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Bùi Duy H là người mất năng lực hành vi dân sự.
- Những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan chị Bùi Thị Giang H và chị Bùi Thị Mỹ H thống nhất trình bày: Đồng ý với ý kiến trình bày của bà Phạm Thị L và đề nghị Tòa án tuyên bố anh Bùi Duy H bị mất năng lực hành vi dân sự.
- Đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên họp phát biểu ý kiến:
Việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, thư ký phiên họp trong quá trình giải quyết vụ việc đã thực hiện đúng theo quy định; Người tham gia tố tụng đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo quy định.
Yêu cầu của bà Phạm Thị L xin tuyên bố anh Bùi Duy H mất năng lực hành vi dân sự phù hợp với các quy định của pháp luật. Căn cứ Điều 22, Điều 53 Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 367;
Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự; Khoản 2 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của UBTVQH về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, Điều 2 Luật người cao tuổi năm 2009; đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Phạm Thị L, tuyên bố anh Bùi Duy H, sinh năm 1981 ; địa chỉ cư trú tại số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình bị mất năng lực hành vi dân sự.
Lệ phí giải quyết việc dân sự: bà Phạm Thị L là người cao tuổi nên được miễn nô ̣p lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp ; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát Tòa án nhân dân thành phố H nhận định:

## Page 3

[1]. Bà Phạm Thị L đề nghị Tòa án tuyên bố anh Bùi Duy H bị mất năng lực hành vi dân sự thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật tố tụng Dân sự;
anh Bùi Duy H có địa chỉ cư trú phường N, thành phốN (nay là thành phố H ), tỉnh Ninh Bình nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố H , tỉnh Ninh Bình theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng Dân sự.
[2]. Xét yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà Phạm Thị L , ngày 04 tháng 11 năm 20 24 Tòa án đã ra Quyết định trưng cầu giám định pháp y tâm thần số 01/2024/QĐ-TCGĐ đối với anh Bùi Duy H, sinh năm 1981 ; địa chỉ cư trú tại số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình. Tại Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 363/KLGĐ ngày 25/12/2024 Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Bùi Duy H bị bệnh Động kinh toàn thể cơn lớn/Chậm phát triển tâm thần trầm trọng. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số G40.6/F73.
Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”.
Do đó, yêu cầu của bà Phạm Thị L đề nghị Tòa án tuyên bố anh Bùi Duy H mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ theo quy định tại Điều 22 Bộ luật dân sự nên cần được chấp nhận.
Về người giám hộ : anh Bùi Duy H là người đã thành niên mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi chưa có vợ con nên bà Phạm Thị L là mẹ đẻ là người giám hộ đương nhiên của anh Bùi Duy H theo quy định tại khoản 3 điều 53 Bộ luật dân sự.
Về nghĩa vụ và quyền của người giám hộ được thực hiện theo các Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.
[3]. Các vấn đề khác:
- Về chi phí trưng cầu giám định pháp y tâm thần : bà Phạm Thị L tự nguyện nộp toàn bộ chi phí giám định và không yêu cầu Tòa án giải quyết.
- Về lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm: bà Phạm Thị L là người cao tuổi nên được miễn lệ phí quy định.
- Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
Vì các lẽ trên:
QUYẾT ĐỊNH Căn cứ: Điều 22, khoản 3 Điều 53, các điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự; khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 , điểm a khoản 2 Điều 39 , Điều 367, Điều 378 Bộ luật tố tụng Dân sự ; Khoản 2 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của UBTVQH về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của bà Phạm Thị L về việc tuyên bố anh Bùi Duy H mất năng lực hành vi dân sự:

## Page 4

1.1. Tuyên bố anh Bùi Duy H , sinh năm 1981; Địa chỉ: số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H), tỉnh Ninh Bình bị mất năng lực hành vi dân sự.
1.2. Bà Phạm Thị L, sinh năm 1952; Địa chỉ: Số nhà 22, ngõ 482, đường N, phố N, phường N, thành phốN (nay là thành phố H ), tỉnh Ninh Bình là người giám hộ đương nhiên của anh Bùi Duy H ; Nghĩa vụ và quyền của người giám hộ được thực hiện theo quy định tại Bộ luật dân sự.
2. Lệ phí giải quyết việc dân sự bà Phạm Thị L không phải nộp;
3. Người yêu cầu, Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo và Viện kiểm sát có kháng nghị quyết định này theo quy định pháp luật.

Nơi nhận:
- Các đương sự;
- TAND tỉnh Ninh Bình;
- VKSND thành phố H;
- THADS thành phố H;
- UBND phường N;
- Lưu hồ sơ vụ án.
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (ĐÃ KÝ)


Nguyễn Ngọc Bình