Bản án số: 230/2018/DS-PT
tranh chấp thừa kế
Số: 230
Ngày: 25/09/2018
Tòa án xét xử: TAND TP. Hà Nội
Cấp xét xử: Phúc thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Tranh chấp về thừa kế tài sản
Thông tin vụ việc: Trong các ngày 24, 25 tháng 9 năm 2018 tại trụ sở Toà án nhân dân Thành phố Hà Nội xét xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số 157/2018/TLPT-DS ngày 20 tháng 6 năm 2018 về việc Tranh chấp chia thừa kế

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI Bản án số: 230/2018/DS-PT Ngày 25 - 9 - 2018 V/v Tranh chấp thừa kế CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Đỗ Quảng Oai Các Thẩm phán: Bà Nguyễn Thị Thúy Bà Hoàng Thị Thu Lan
- Thư ký phiên tòa: Ông Lê Hồng Hòa - Cán bộ Tòa án nhân dân Thành phố Hà Nội
- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội tham gia phiên tòa: Bà Phạm Thị Thu - Kiểm sát viên Trong các ngày 24, 25 tháng 9 năm 2018 tại trụ sở Tòa án nhân dân Thành phố Hà Nội xét xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số 1 57/2018/TLPT-DS ngày 20 tháng 6 năm 2018 về việc Tranh chấp chia thừa kế Do Bản án sơ thẩm số 0 2/2018/DS-ST ngày 2 1 tháng 3 năm 2018 của Tòa án nhân dân quận Tây Hồ bị kháng cáo Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 2 66/2018/QĐXX-PT ngày 20 tháng 8 năm 2018 giữa các đương sự:
* Nguyên đơn:
 Bà Đinh Thị Hạnh, sinh năm 1958 (có mặt)
 Cư trú tại: Số 11, ngõ 577, đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
 * Bị đơn:
1. Bà Đinh Thị Châm, sinh năm 1966 (có mặt)
Cư trú tại: Ngõ 315, đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
2. Ông Đinh Quang Thành, sinh năm 1962 (có mặt)
3. Ông Đinh Văn Công, sinh năm 1971 (có mặt)
Cùng cư trú tại: Số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
 * Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:
1. Bà Đinh Thị Xuân, sinh năm 1952 Cư trú tại: Số 31, ngõ 104/14, đường Đào Tấn, quận Ba Đình, Thành phố Hà Nội

## Page 2

2. Bà Đinh Thị Thu, sinh năm 1953 - chết năm 2011 Người kế thừa quyền và nghĩa vụ: chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn Cùng cư trú tại: Số 4, tổ 53, phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội
3. Bà Đinh Thị Mai, sinh năm 1956 - chết năm 2015 Người kế thừa quyền và nghĩa vụ của bà Mai:
Ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh , sinh năm 1987 Cùng cư trú tại: Số 16 phố Phùng Hưng, quận Hoàn Kiếm, Thành phố Hà Nội
4. Bà Đinh Thị Hòa, sinh năm 1960 Cư trú tại: Số 15, ngõ 514 đường Hoàng Hoa Thám, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
5. Bà Đinh Thị Kim Thanh, sinh năm 1964 Cư trú tại: Số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
6. Bà Đinh Thị Phúc, sinh năm 1969 Cư trú tại: Số 2, tổ 24, phường Nghĩa Đô, quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội
7. Cụ Đinh Quang Đán, sinh năm 1930
8. Ông Đinh Quang Dũng, sinh năm 1964
9. Ông Đinh Quang Ngọc, sinh năm 1970 Cùng cư trú tại: Ngõ 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
10. Bà Nguyễn Thị Thanh Hằng và chị Đinh Diệu Linh (vợ con anh Thành)
Cùng cư trú tại: Số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
11. Anh Dương Quang Trung, sinh năm 1989
12. Anh Dương Việt Anh Cùng cư trú tại: Ngõ 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội
13. UBND quận Tây Hồ Đại diện theo pháp luật: Chủ tịch UBND quận Tây Hồ Đại diện theo ủy quyền: Ông Nguyễn Lê Hoàng - Phó Chủ tịch UBND quận Tây Hồ (Theo văn bản ủy quyền số 386/UBND-TP ngày 23/3/2017)
NỘI DUNG VỤ ÁN
 * Tại các đơn khởi kiện ngày 0 9/5/2011 của bà Đinh Thị Hạnh (Yêu cầu chia phần di sản bà Châm quản lý) , đơn yêu cầu chia thừa kế bổ sung ngày 05/9/2012 (Yêu cầu chia phần di sản anh Thành và anh Công quản lý) , Đơn khởi kiện yêu cầu hủy giấy chứng nhận quần sử dụng đất cấp cho chị Đinh Thị Châm ngày 28/9/2014 và đơn khởi kiện yêu cầu chia thừa kế bổ sung nộp ngày 07/7/2017 của bà Đinh Thị Hạnh và các lời khai của các đương sự, nội dung vụ án được thể

## Page 3

3 hiện như sau:
Bố mẹ bà Đinh Thị Hạnh là cụ Đinh Văn Măng, chết ngày 11/8/1987 và cụ Lý Thị Lai, chết ngày 05/10/ 2007. Sinh thời cụ Măng và cụ Lai sinh được 10 người con , gồm: Bà Đinh Thị Xuân sinh năm1952 , b à Đinh ThịT hu sinh năm 1953 (chết năm 2011), bà Đinh Thị Mai sinh năm 1956 (chết năm 2015) , bà Đinh Thị Hạnh sinh năm 1958, bà Đinh Thị Hòa sinh năm 1960, ông Đinh Quang Thành sinh năm 1962 , bà Đinh Thị Kim Thanh sinh năm 1964, bà Đinh Thị Châm sinh năm 1966 , b à Đinh Thị Phúc sinh năm 1968 , ông Đinh Quang Công sinh năm 1971 Ngoài ra, hai cụ không có con nuôi hay con riêng nào khác.
 Bà Đinh Thị Thu chết năm 2011, có chồng là ông Dương Văn Lập chết năm 2001 và có 02 con là chị Dương Thị Thanh Hà và anh Dương Văn Sơn Bà Đinh Thị Mai chết tháng 7 năm 2015, có chồng là ông Nghiêm Văn Bình và 02 con là Nghiêm Thị Ánh Tuyết, Nghiêm Xuân Mạnh.
 Sinh thời cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai tạo dựng được 02 khối tài sản gồm:
 - Nhà đất tại địa chỉ số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên cụ Lý Thị Lai số AI711580, do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007. Hiện nay giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do UBND quận đang lưu giữ , gia đình chưa nhận.
Diện tích đất là 6 0,6m2, trên đất có 01 nhà 2 tầ ng, diện tích tầng 2 khoảng 40m 2, lợp tôn. Hướng quay ra mặt đường Thụy Khuê, bên cạnh c ó lối đi chung diện tích 31,48m2. Nhà đất trên do anh Đinh Quang Thành và vợ con anh Thành, anh Đinh Văn Công đang quản lý, sử dụng.
 Nguồn gốc đất trên là do ông nội bà Hạnh chia cho bố mẹ bà, nhà tầng 1 là nhà nguyên thủy do ông nội bà Hạnh là cụ Đinh Văn Nhật và cụ Nguyễn Thị Đằng làm và để lại cho bố mẹ bà sử dụng, tầng 2 là do anh Đinh Quang Thành làm.
 - Nhà đất tại địa chỉ ngõ 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội, chị Đinh Thị Châm sử dụng. Diện tích sử dụng riêng khoảng 64,5m2, đất không được cấp giấy chứng nhận là 21,2m2; đất sử dụng chung (ngõ đi chung) khoảng 31,48m2. Trên đất có 02 nhà cấp 4, lợp phibrô xi măng, bà Châm đang quản lý, sử dụng toàn bộ diện tích này. Nguồn gốc nhà đất trên là của bố mẹ bà là cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai.
Nhà đất trên bà Đinh Thị Châm đã tự ý kê khai cấp giấy chứng nhận mà không có sự đồng ý của các chị em trong gia đình, bà Châm tự lập biên bản thỏa thuận, giả chữ ký của các chị em trong gia đình và đã được UBND quận Tây Hồ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số A1711575 ngày 31/12/2007 , phần đất không được cấp giấy, nằm trong dự án cải tạo mương Thụy Khuê và đã được UBND quận Tây Hồ có quyết định thu hồi và có phương án bồi thường hỗ trợ với số tiền là 565.000.000 đồng (Năm trăm sáu mươi lăm triệu đồng).
Ngoài ra, cụ Lai và cụ Măng không còn di sản nào khác.
Nay bà Đinh Thị Hạnh yêu cầu Tòa án chia toàn bộ di sản thừa kế của bố mẹ bà để lại gồm hai diện tích đất trên theo quy định của pháp luật. Khi chia bà xin được nhận bằng hiện vật và chia chung cùng với bà Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa và chồng, con bà Đinh Thị Mai vào cùng một diện tích đất.

## Page 4

4 Đối với số tiền hỗ trợ giải phóng mặt bằng, bà Hạnh đề nghị Tòa án xem xét chia số tiền này theo quy định của pháp luật.
Ngoài ra bà Hạnh yêu cầu hủy quyết định cá biệt của UBND quận Tây Hồ về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Đinh Thị Châm.
* Bị đơn bà Đinh Thị Châm trình bày:
Bà Châm nhất trí lời khai của bà Hạnh về quan hệ huyết thống và họ tên, năm sinh của các anh chị em . Cụ Đinh Văn Măng chết năm 1987, không để lại di chúc, cụ Lý Thị Lai chết năm 2007, không để lại di chúc. Sinh thời hai cụ có 10 người con đẻ, như bà Hạnh trình bày, không có con nuôi, con riêng nào.
Theo bà Châm, sinh thời bố mẹ bà có 02 khối tài sản được ông bà nội của bà để lại là diện nhà đất tại địa chỉ số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội, diện tích 60,6m2 đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên cụ Lý Thị Lai số AI 711580, do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 và 01 diện tích 20m 2 chuồng lợn tại ngõ 315 Thụy Khuê. Tuy nhiên diện tích tại ngõ 315 Thụy Khuê, cụ Lý Thị Lai đã cho bà Châm từ năm 1989, khi bà đi xuất khẩu lao động về chư a có nhà ở nên mẹ bà đã cho 20m 2 chuồng lợn để cải tạo làm chỗ ở. Việc cho diện tích đất này là bằng miệng, đến năm 2005 mới lập thành văn bản, có chữ ký của cụ Lai và các anh chị em trong gia đình. Quá trình sử dụng bà đã cơi nớ i, cải tạo được diện tích 85,7m 2 sử dụng riêng và 31,58m 2 sử dụng chung. Năm 2007, bà đã kê khai xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đã được UBND quận Tây Hồ cấp giấy chứng nhận mã số 101030 14441 ngày 31/12/2007, diện tích sử dụng riêng được cấp giấy chứng nhận 64,5m2; diện tích sử dụng chung 31,48m2; diện tích không được cấp giấy chứng nhận 21,2m 2. Toàn bộ diện tích đất tại địa chỉ ngõ 315 Thụy Khuê là thuộc quyền quản lý, sử dụng của bà Châm, không phải di sản chia thừa kế.
Bà không chấp nhận yêu cầu khởi kiện chia thừa kế của bà Đinh Thị Hạnh đối với diện tích đất trên vì bà đã được mẹ bà cho. Nếu phải chia bà xin được thanh toán cho các đồng thừa kế khác bằng giá trị di sản.
Đối với diện tích nhà đất tại số 315 Thụy Khuê đứng tên giấy chứng nhận cụ Lý Thị Lai bà đ ề nghị không chia mà để lại cho ông Thành và ông Công sử dụng làm nơi thờ cúng.
 * Bị đơn ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công nhất trí với lời trình bày của bà Đinh Thị Châm. Ông Thành, ông Công xác định bố mẹ để lại 01 di sản là nhà đất tại số 315 Thụy Khuê, diện tích 60,6m 2 và đề nghị Tòa án chia di sản này cho hai ông để có nơi ăn chốn ở và thờ cúng tổ tiên. Nếu phải chia, hai ông xin nhận chung vào một khối di sản và sẽ có trách nhiệm thanh toán phần tiền thỏa đáng khi có điều kiện.
 * Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa, ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh nhất trí lời trình bày của bà Đinh Thị Hạnh, đề nghị Tòa án xem xét chia thừa kế theo quy định của pháp luật và đề nghị được hưởng di sản bằng hiện vật, chung một khối cùng với bà Đinh Thị Hạnh để làm nơi thờ cúng tổ tiên.
 * Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Đinh Thị Kim Thanh, Đinh Thị Phúc nhất trí lời khai của bà Đinh Thị Châm, nếu bà được hưởng di sản của bố mẹ các bà sẽ để lại, toàn bộ kỷ phần được hưởng hai bà tự nguyện cho cho ông

## Page 5

5 Đinh Quang Thành, Đinh Quang Công và bà Đinh Thị châm sở hữu, sử dụng.
 * Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn đề nghị Tòa án xem xét giải quyết theo quy định của pháp luật, nếu Tòa án chia nhà đất tại số 315 Thụy Khuê thì chị Hà, anh Sơn xin được nhận bằng giá trị di sản.
 * Quan điểm của UBND quận Tây Hồ:
UBND quận Tây Hồ xác định việc tại thời điểm cấp GCN cho bà Đinh Thị Châm tại ngõ 315 Thụy Khuê được thực hiện theo đúng Quyết định số 23/2005/QĐ - UB ngày 18/02/2005 của UBND Thành phố Hà Nội. Việc bà Hạnh có đơn đề nghị hủy GCN đã cấp cho bà Châm với lý do chữ ký trong biên bản họp gia đình là chữ ký giả mạo không phải chữ ký của bà Hạnh , bà Hòa đã có kết luận của cơ quan giám định, đề nghị Tòa án kiểm tra kết luận.
Đối với diện tích 38,2m 2 gia đình bà Châm sử dụng nằm trong chỉ giới giải phóng mặt bằng thực hiện dự án thoát nước nhằm cải thiện môi trường Hà Nội – Dự án II tại phường Bưởi và Thụy Khê, quận Tây Hồ.Theo phương án chi tiết đã được UBND quận Tây Hồ phê duyệt thì tổng số tiền bồi thường, hỗ trợ là 565.697.040 đ (Năm trăm sáu mươi lăm triệu , sáu trăm chín mươi bảy nghìn bốn mươi đồng). Do có khiếu kiện phát sinh nên số tiền bồi thường chưa được chi trả, hiện ký gửi tại Kho bạc Nhà nước quận Tây Hồ. Khi việc tranh chấp được giải quyết, UBND quận sẽ chỉ đạo việc chi trả tiền theo đúng quy định.
* Tại bản án số 02/2 018/DSST ngày 21/3/2018 của Tòa án nhân dân quận Tây Hồ đã xử:
1. Chấp nhận đơn khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu chia thừa kế và yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 2705/2007/QĐUB/455/2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 cấp cho bà Đinh Thị Châm.
Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 2705/2007/QĐUB/455/2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 cấp cho bà Đinh Thị Châm.
2. Về yêu cầu chia thừa kế:
- Về thời hiệu thừa kế: Xác định cụ Đinh Văn Măng chết ngày 11/08/1987, Cụ Lý Thị Lai chết ngày 05/10/2007. Vào các ngày 09/5/2011, ngày 05/9/2012 và ngày 7/7/2017, bà Đinh Thị Hạnh có đơn khởi kiện yêu cầu chia thừa kế và yêu cầu chia thừa kế bổ sung, theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015 yêu cầu chia thừa kế của bà Đinh Thị Hạnh còn thời hiệu khởi kiện.
- Thời điểm mở thừa kế: Cụ Đinh Văn Măng chết ngày 11/8/1987, thừa kế được mở lần thứ nhất. Cụ Lý Thị Lai chết ngày 05/10/ 2007, thừa kế được mở lần thứ hai. Cụ Măng và cụ Lai trước khi chết, không để lại di chúc nên di sản thừa kế của các cụ được chia cho các hàng thừa kế theo quy định của pháp luật.
- Về hàng thừa kế: Xác định hàng thừa kế thứ nhất của cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai gồm 10 người con là bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Thu (chết năm 2011) , bà Đinh Thị Mai (chết năm 2015), bà Đinh Thị Hạnh , bà Đinh Thị Hòa, ông Đinh Quang Thành , bà Đinh Thị Kim Thanh , bà Đinh Thị Châm , bà Đinh Thị Phúc và ông Đinh Quang Công.
Bà Đinh Thị Thu chết năm 2011 có chồng là Dương Tự Lập chết năm 2001.

## Page 6

6 Nay có hai con chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn được hưởng thừa kế chuyển tiếp.
Bà Đinh Thị Mai chết năm 2015 có chồng là ông Nghiêm Văn Bình và hai con là chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết và anh Nghiêm Xuân Mạnh được hưởng thừa kế chuyển tiếp.
- Di sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai được xác định , gồm: Diện tích nhà đất ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công quản lý sử dụng có trị giá 5.463.000.000 đồng + diện tích đất bà Đinh Thị Châm quản lý sử dụng có trị giá 3.375.000.000 đồng + 537.775.200 đồng tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở sử dụng trước ngày 15/10/1993. Tổng trị giá di sản sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai được xác định là 9.375.775.200đ (Chín tỷ, ba trăm bảy mươi lăm triệu, bảy trăm bảy mươi lăm nghìn, hai trăm đồng). Trong số di sản này cần trích công sức đối với người đang quản lý di sản là bà Đinh Thị Châm, ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công. Số di sản còn lại được chia đều cho các thừa kế.
* Chia bằng giá trị tài sản:
Bà Đinh Thị Châm được chia: Toàn bộ số tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở là 565.697.040 đồng, trong đó có 537.775.200 đồng sử dụng trước ngày 15/10/1993;
24.790.540 đồng tiền bồi thường công trình vật kiến trúc; 530.000đ tiền bồi thường hoa màu cây cối và 3.915.000đ tiền hỗ trợ ổn định đời sống; 01 (một) kỷ phần thừa kế bà được hưởng 803.454.545 đồng và ghi nhận sự tự nguyện của bà Đinh Thị Thanh, bà Đinh Thị Phúc cho bà Đinh Thị Châm 01 kỷ phần 803.454.545 đồng. Tổng giá trị di sản bà Châm được chia là: 2.144.684.290 đồng (Hai tỷ, một trăm bốn mươi bốn triệu, sáu trăm tám mươi tư nghìn, hai trăm chín mươi đồng).
Ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công được chia 4 kỷ phần trong đó hai ông được chia 2 kỷ phần, 01 kỷ phần trích công sức và ghi nhận sự tự nguyện của bà Đinh Thị Thanh, bà Đinh Thị Phúc cho ông Thành và ông Công 01 kỷ phần . Vì vậy ông Thành và ông Công được chia trị giá là 3.213.818.181 đồng.
Bà Đinh Thị Hạnh, bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Hòa và chồng con của bà Đinh Thị Mai (ông Bình, chị Tuyết, anh Mạnh) được chia 0 4 kỷ phần có trị giá là 3.213.818.180 đ (ba tỷ, hai trăm mười ba triệu, tám trăm mười tám nghìn, một trăm tám mươi đồng).
Chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn được chia thừa kế chuyển tiếp 01 kỷ phần là 803.454.545 đồng (T ám trăm linh ba triệu, bốn trăm năm mươi tư nghìn, năm trăm bốn mươi lăm đồng).
* Chia bằng hiện vật như sau:
 - Chia cho ông Đinh Quang Thành, Đinh Văn Công sở hữu và sử dụng chung toàn bộ nhà đất diện tích 60,7m 2 đất tọa lạc tại số 315 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội (có sơ đồ tỷ lệ 1/200 do Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Địa chính Hà Nội lập ngày 23/10/2014, được đánh số thứ tự 2, 3, 4, 5, 6, 7 kèm theo)
có trị giá 5.463.000.000 đồng (Năm tỷ bốn trăm sáu mươi ba triệu đồng). Ông Thành và ông Công tự thỏa thuận, phân chia diện tích s ử dụng phù hợp với nhu cầu của các bên.
Buộc ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công phải thanh toán tiền chênh lệch cho bà Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa và chồng, con bà

## Page 7

7 Đinh Thị Mai ( ông Bình, chị Tuyết và anh Mạnh ) số tiền là 1.513.818.1 81 đồng (mỗi người là 378.454.545 đồng) và thanh toán cho các con bà Đinh Thị Thu là chị Dương Thanh Hà và anh Dương Thanh Sơn số tiền 735.363.635 đồng (Bảy trăm ba mươi lăm triệu, ba trăm sáu mươi ba nghìn, sáu trăm ba mươi lăm đồng).
- Chia cho bà Đinh Thị Hạnh, bà Đinh Thị Hòa, bà Đinh Thị Xuân và ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh (h ưởng thừa kế chuyển tiếp của bà Đinh Thị Mai) sử dụng phần đất tại ngõ 315 phố Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội có diện tích 32,5m2 đất theo hồ sơ đã được xem xét cấp giấy chứng nhận và được giao 1,5m2 đất dôi dư đo thực tế, vị trí thửa đất phía nam giáp giáp mặt đường cống thoát nước, phía bắc giáp nhà đất bà Châm mua của ông bà Sinh, đường và giáp lối đi chung; phía đông giáp nhà đất của con ông Đán, phía tây giáp phần đất còn lại chia cho bà Châm được giới hạn bởi các điểm 25, 26, 32, 31, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 220, 220A có bản vẽ và theo sơ họa thửa đất tỷ lệ 1/200 do Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Địa chính Hà Nội lập ngày 23/10/2014, có trị giá 1.700.000.000 đồng. So với kỷ phần bà Đinh Thị Hạnh, bà Đinh Thị Hòa, bà Đinh Thị Xuân và ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh (hưởng thừa kế chuyển tiếp của bà Đinh Thị Mai) còn được ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công thanh toán tiền chênh lệch là 1.513.818.181 đồng (Một tỷ, năm trăm mười ba triệu, tám trăm mười tám nghìn, một trăm tám mốt đồng).
 - Chia cho bà Đinh Thị Châm diện tích đất 32m 2 đất đã được xem xét cấp giấy chứng nhận và giao 1,5m 2 đất dôi dư đo thực tế, trên có 01 nhà cấp bốn, diện tích 1,9m 2 x 2,55m 2 x 3.919.000 x 40% = 7.595.000 đồng và 01 nhà 18,6m 2 x 2.582.000đ/m2 x 10% = 4.803.000 đồng (nhà do chị Đinh Thị Châm xây dựng). Vị trí của thửa đất phía Nam giáp mặt đường cống thoát nước, phía bắc giáp nhà đất bà Châm mua của ông bà Sinh, đ ường; phía đông giáp nhà đất của con ông Đán, phía tây giáp phần đất chia cho bà Hạnh, bà Xuân, bà Hòa và chồng, con bà Mai tọa lạc tại ngõ 315 Thụy Khuê, có sơ đồ và theo sơ họa của thửa đất được giới hạn bởi các điểm 20, 21, 22, 23, 24, 25, 220A, 221, 222 tỷ lệ 1/200 do Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Địa chính Hà Nội lập ngày 23/10/2014 và bà Châm tự mở lối đi ra đường đi, có giá trị quyền sử dụng đất là 1 .675.000.000 đồng. Và chia cho bà Châm số tiền 537.775.200 đồng tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở sử dụng trước ngày 15/10/1993.
 Buộc bà Châm phải thanh toán cho chị Dương Thanh Hà và anh Dương Thanh Sơn trị giá di sản là 68.090.910 (S áu mươi tám triệu, không trăm chín mươi nghìn, chín trăm mười đồng).
 Đối với phần ngõ đi chung được giữ nguyên hiện trạng để sử dụng chung.
 Buộc bà Đinh Thị Châm phải bàn giao phần diện tích đất đã chia cho các bà Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa và ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh (chồng, con bà Mai)
Bà Đinh Thị Châm có quyền liên hệ với UBND quận Tây Hồ và các cơ quan chức năng để được chi trả số tiền 565.697.040 đồng (Năm trăm sáu mươi lăm triệu, sáu trăm chín mươi bảy nghìn, không trăm bốn mươi đồng) theo Phương án chi tiết bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất số 18/PA -GPMB được phê duyệt theo Quyết định số 1863/QĐ-UBND ngày 27/6/2014 của UBND quận Tây Hồ.

## Page 8

8 Các đương sự được chia đất có quyền liên hệ với các các cơ quan nhà nước có thẩm quyền để kê khai cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với phần diện tích được chia theo đúng quy định của pháp luật.
Đối với phần diện tích đất 1,5m 2 dôi dư giao cho bà Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa và ông Nghiêm Văn Bình, Nghiêm Thị Ánh Tuyết, Nghiêm Xuân Mạnh (chồng, con bà Đinh Thị Mai) và diện tích 1,5m 2 đất dôi dư giao cho chị Đinh Thị Châm. Các bên đương sự phải có trách nhiệm chấp hành các quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về phần diện tích dôi dư này.
Ngoài ra bản án còn tuyên án phí, lãi suất do chậm trả và quyền kháng cáo của các bên đương sự.
- Không đồng ý với quyết định bản án, ngày 03/4/2018, bà Đinh Thị Châm, ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công, bà Đinh Thị Kim Thanh, bà Đinh Thị Phúc, bà Dương Thanh Hà có đơn kháng cáo đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm hủy án sơ thẩm vì chứng cứ không đầy đủ, phân chia không công bằng.
- Ngày 04/4/2018 bà Đinh Thị Hạnh, bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Hòa, ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Ánh Tuyết và anh Nghiêm Xuân Mạnh kháng cáo toàn bộ bản án sơ thể, đề nghị chia lại diện tích thừa kế được hưởng hiện vật và giá trị như nhau, không đồng ý cho bị đơn hưởng phần tính công sức thực tế vì các bị đơn không có chăm sóc cha mẹ, không có công sức quản lý mà thực tế được hưởng lợi nhuận từ việc quản lý sử dụng đất để kinh doanh.
* Tại phiên tòa phúc th ẩm, nguyên đơn gi ữ nguyên yêuc ầu khởi ki ện và người kháng cáo giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. Bà Đinh Thị Kim Thanh, bà Đinh Thị Phúc rút ý kiến dành kỷ phần thừa kế cho bà Đinh Thị Châm, ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công. Hai bà đề nghị được hưởng kỷ phần thừa kế theo pháp luật.
Các đương sự không thỏa thuận được cách giải quyết vụ án.
* Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:
Về tố tụng: Hội đồng xét xử và các đương s ự tuân thủ đầy đủ các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự từ giai đoạn thụ lý vụ án đến phiên tòa xét xử vụ án.
Về nội dung: Sau khi phân tích các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và quá trình diễn biến tại phiên tòa, đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội xác định Tòa án cấp sơ thẩm xác định thời hiệu khởi kiện chia thừa kế, người hưởng thừa kế, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho bà Đinh Thị Châm và xác định di sản thừa kế gồm hai di ện tích nhà, đất là có căn cứ đúng pháp lu ật. Tuy nhiên lời khai của các bên đương s ự về diện tích nhà, đất và ngõ đi chung là chưa thống nhất về diện tích. Tòa án cấp sơ thẩm chưa thu thập đầy đủ tài liệu chứng cứ để làm rõ diện tích nhà đất của cụ Măng và cụ Lai được bố mẹ cho là bao nhiêu m2, diện tích ngõ đi chung là bao nhiêu m2 mà chỉ dựa vào diện tích tại GCN QSD đất cấp cho hai di ện tích nhà, đất để làm căn c ứ giải quyết vụ án là không có căn c ứ vững chắc. Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội đề nghị hủy bản án sơ th ẩm, giao h ồ sơ về Tòa án nhân dân qu ận Tây H ồ xét xử lại theo thủ tục chung.

## Page 9

9 NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN Sau khi nghiên cứ các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
Xét nội dung kháng cáo của các bên đương sự:
Trong vụ án chia thừa kế giữa nguyên đơn bà Đinh Thị Hạnh , bị đơn ông ông Đinh Quang Thành, bà Đinh Thị Châm, ông Đinh Văn Công và một số người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan khác tạ i số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội có các nội dung mà các bên đương sự đã thống nhất như sau:
1. Về thời điểm mở thừa kế và thời hiệu thừa kế:
Cụ Đinh Văn Măng chết ngày 11/08/1987, có vợ là cụ Lý Thị Lai chết ngày 05/10/2007. Vào các ngày 09/5/2011, ngày 05/9/2012 và ngày 7/7/2017 bà Đinh Thị Hạnh có đơn khởi kiện yêu cầu chia thừa di sản của cụ Măng và cụ Lai để lại là còn thời hiệu khởi kiện theo quy định tại Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015.
Cụ Măng và cụ Lai chết, không để lại di chúc nên di sản của các cụ được chia theo quy định của pháp luật.
2. Về người thừa kế:
Hàng thừa kế thứ nhất của các cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai gồm 10 người con đẻ, gồm: Bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Thu (chết năm 2011), bà Đinh Thị Mai (chết năm 2015), bà Đinh Thị Hạnh , bà Đinh Thị Hòa , ông Đinh Quang Thành, bà Đinh Thị Kim Thanh , bà Đinh Thị Châm , bà Đinh Thị Phúc và ông Đinh Văn Công.
Bà Đinh Thị Thu chết năm 2011, có chồng là Dương Tự Lập chết năm 2001.
Hai con của bà Thu và ông Lập là chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn là thừa kế chuyển tiếp được hưởng phần di sản của bà Thu được chia.
Bà Đinh Thị Mai chết năm 2015, có chồng là ông Nghiêm Văn Bình và hai con là chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết và anh Nghiêm Xuân Mạnh là thừa kế chuyển tiếp được hưởng phần di sản của bà Mai được chia.
3. Về di sản thừa kế: Các đương sự đều thống nhất cụ Đinh Văn Măng và vợ cụ Lý Thị Lai có 02 khối di sản, gồm :
3.1 Di sản thứ nhất: Nhà đất tại địa chỉ số 315 đường Thụy Khuê, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên cụ Lý Thị Lai có chồng là cụ Đinh Văn Măng (đã chết) số AI711580, do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007. Thửa đất số 114a, tờ bản đồ số 8G-III-19, diện tích sử dụng riêng 60,6m 2, sử dụng chung 31,48m2 (theo số liệu của công ty đo đạc Hà Nội trên thực tế diện tích sử dụng riêng là 60,7m 2; sử

## Page 10

10 dụng chung 27,6m 2). Trên đất có 02 phần nhà, phần ngoài giáp mặt đường Thụy Khuê, diện tích 18m 2, có khoảng sân b ê tông quây tôn, diện tích 7,3m 2 do ông Đinh Văn Công xây dựng . Nhà phía trong, diện tích 36m 2, nguyên thủy là nhà đất cụ Măng, cụ Lai được bố mẹ chia, nhà chung tường với hộ cụ Đinh Văn Đán, phía trên có gác xép do ông Đinh Văn Công làm, tầng hai ông Đinh Quang Thành làm để ở.
Xác định di sản thừa kế cụ Măng, cụ Lai để lại là quyền sử dụng 60,7m 2 đất và giá trị sử dụng của căn nhà nguyên thủy diện tích 36m 2. Theo biên bản định giá ngày 18/11/2014 của Hội đồng định giá xác định, giá trị xây dựng của căn nhà có diện tích 36m2 và vật kiến trúc đã hết nên giá trị xác định bằng 0, giá trị quyền sử dụng đất là: 60,7 m2 x 90.000.000đ/m 2 = 5.463.000.000 đồng (Năm tỷ, bốn trăm sáu mươi ba triệu đồng).
 3.2 Di sản thứ hai: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 2705/2007/QĐUB /455 /2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 đứng tên bà Đinh Thị Châm là nhà đất tại ngõ 315 Thụy Khuê, thuộc thửa đất số 114c, tờ bản đồ số 8G –III-19, diện tích sử dụng riêng 64,5m2; diện tích sử dụng chung 31,48m2; diện tích không được cấp giấy chứng nhận 21,2m2 (số liệu đo đạc trên thực tế do Công ty đo đạc Hà Nội đo diện tích sử dụng riêng 67,5m 2;
sử dụng chung 27,6m 2) được xác định là di sản thừa kế có trị giá là 50.000.000đ/m2 x 67,5m 2 = 3.375.000.000 đồng (Ba tỷ , ba trăm bẩ y mươi lăm triệu đồng).
Diện tích đất này là của cụ Đinh Văn Măng, cụ Lý Thị Lai, do bà Đinh Thị Châm quản lý, sử dụng từ năm 1989, không có văn bản hợp pháp về việc cụ Măng, cụ Lai cho bà Châm. Năm 2005, khi làm thủ tục kê khai xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Bà Châm lập biên bản họp gia đình có các chữ ký của 11 thành viên trong gia đình (gồm 10 người con và cụ Lai) , nội dung là cho bà Châm toàn bộ diện tích đất trên. Tuy nhiên, quá trình giải quyết vụ án đã xác định biên bản họp gia đình do bà Châm lập, không có xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Ngoài ra, chữ ký của bà Hạnh, bà Hòa được gửi giám định thể hiện chữ ký trong biên bản là không đúng. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm đã hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho bà Đinh Thị Châm , xác định diện tích đất ghi trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là di sản do cụ Măng , cụ Lý để lại là có căn cứ, đúng pháp luật.
 3.3 Phần diện tích ngõ đi chung có diện tích 27,6m 2 các hộ đang sử dụng làm ngõ đi chung. Nay các bên đương sự đề nghị được giữ nguyên hiện trạng để sử dụng chung.
3.4 Khoản tiền theo Phương án chi tiết đã được UBND quận Tây Hồ phê

## Page 11

11 duyệt tại Quyết định số 1 863/QĐ-UBND ngày 27/6/2014, tổng số tiền đư ợc bồi thường hỗ trợ là: 565.679 .040 đồng. Trong đó, có 537.775.200 đồng tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở sử dụng trước ngày 15/10/1993; 24.790.540 đồng tiền bồi thường công trình vật kiến trúc; 530.000 đồng tiền bồi thường hoa màu cây cối và 3.915.000 đồng tiền hỗ trợ ổn định đời sống. Tòa án cấp sơ thẩm chỉ xác định số tiền 537.775.200 đồng là di sản thừa kế là có căn cứ, đúng pháp luật. Số tiền còn lại sau khi khấu trừ nghĩa vụ tài chính 1.331.700 đồng là: 24.790.540 đồng + 530.000 đồng + 3.915.000 đồng – 1.331.700 đồng = 27.903.840 đồng thuộc quyền sở hữu riêng của bà Đinh Thị Châm.
 Về diện tích của hai bất động sản cũng như lối đi chung trong quá trình quản lý, sử dụng từ thời điểm bố mẹ của hai cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai phân chia cho các con cho đến nay có sự biến động về diện tích thực tế sử dụng. Số đo thực tế sử dụng hiện nay của hai bất động sản cũng như lối đi chung đã được UBND quận Tây Hồ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng QSD đất ở. Hơn nữa, trong quá trình giải phóng mặt bằng tại khu đất này cũng đã có Phương án chi tiết đã được UBND quận Tây Hồ phê duyệt tại Quyết định số 1863/QĐ-UBND ngày 27/6/2014 một lần nữa các các diện tích này được xác định . Bên cạnh đó các hộ gia đình liền kề, sử dụng ngõ đi chung như hộ cụ Đinh Quang Đán, ông Đinh Quang Dũng, ông Đinh Quang Ngọ đều đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở, diện tích ở và diện tích ngõ đi chung được sử dụng ổn định nhiều chục năm. Sau khi có bản án sơ thẩm các đương sự trong vụ án đều không có kháng cáo về các nội dung liên quan đến diện tích ở hay diện tích ngõ đi chung.
 Như vậy, Tòa án cấp sơ thẩm xác định di sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai để lại và có giá trị cụ thể gồm:
 Phần diện tích nhà, đất ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công đang quản lý sử dụng có trị giá 5.463.000.000 đồng + diện tích đất bà Đinh Thị Châm quản lý sử dụng có trị giá 3.375.000.000 đồng + 537.775.200 đồng tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở sử dụng trước ngày 15/10/1993 là có căn cứ, đúng pháp luật.
 Tổng trị giá di sản sản của cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai là 9.375.775.200 đồng.
 Đối với phần ngõ đi chung được giữ nguyên hiện trạng để sử dụng chung Di sản được chia thành 11 kỷ phần, mỗi kỷ phần có trị giá 852.341.382 đồng.
 - Về trích công sức duy trì, bảo quản di sản:
 Giá trị d i sản của cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai để lại hiện do ông Công, ông Thành và bà Châm quản lý sử dụng. Xem xét quá trình sử dụng và khai

## Page 12

12 thác nhà, đất thấy cần cần trích công sức đối với bà Đinh Thị Châm 01 kỷ phần.
Đối với ông Công, ông Thành là người trực tiếp quản lý, khai thác kinh doanh nhà mặt đường phố Thụy Khuê nhiều năm, lại được cấp sơ thẩm chia cho toàn bộ kiến trúc và diện tích đất này nên không nhất thiết phải trích công sức cho họ.
 Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm sửa nội dung này của Tòa án cấp sơ thẩm, trích công sức cho bà Đinh Thị Châm hưởng 01 kỷ phần thừa kế.
 - Bà Thanh và bà Phúc tại cấp sơ thẩm tự nguyện dành kỷ phần của mình cho các ông Công, ông Thanh, bà Châm và đã được Tòa án cấp sơ thẩm ghi nhận.
Sau đó bà Thanh, bà Phúc có đơn kháng cáo và tại phiên tòa phúc thẩm các bà đề nghị được chia thừa kế theo pháp luật, sau này các bà cho ai hay không các bà quyết định sau. Bà Thanh, bà Phúc còn yêu cầu được chia riêng và nhận bằng hiện vật.
 Hội đồng xét xử xét thấy, việc bà Thanh, bà Phúc đề nghị được chia thừa kế theo pháp luật là có căn cức hấp nhận. Song yêu cầu được chia riêng và nhận bằng hiện vật là không có căn cứ thỏa mãn nên chia cho các bà được hưởng thừa kế bằng tiền.
 - Ghi nhận sự tự nguyện của chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn (thừa kế chuyển tiếp của bà Thu) được hưởng bằng tiền.
 Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm giữ nguyên việc phân chia di sản bằng hiện vật cho các bên đương sự như quyết định của bản án sơ thẩm. Riêng bà Thanh, bà Phúc và thừa kế chuyển tiếp của bà Thu là chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn được chia bằng tiền như quyết định của bản án sơ thẩm Đối với phần ngõ đi chung được giữ nguyên hiện trạng để sử dụng chung.
 Các đương sự có quyền và nghĩa vụ thanh toán khoản tiền chênh lệch cho nhau so với phần mình được chia.
 Các đương sự được xây bức tường ngăn tại vị trí đất được chia và có trách nhiệm đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để sang tên quyền sở hữu, sử dụng phần nhà, đất được chia theo quyết định của bản án và chấp hành đầy đủ các qui định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong qáu trình sở hữu, sử dụng nhà, đất được chia.
 Các đương sự được chia nhà, đất chung được hưởng quyền ngang nhau và có nghĩa vụ ngang nhau theo nội dung quyết định của bản án.
 Đối với yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 27 05/2007/QĐUB/455/2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 cho bà Đinh Thị Châm, xét vụ án được thụ lý trước ngày 01/7/2016, căn cứ khoản 5 Điều 1 Nghị quyết 104/2015/QH13 ngày 25/11/2015 và Điều 2 Phần IV Giải đáp một số vấn đề nghiệp vụ số 01/2017 GĐ -TANDTC ngày 07/4/2017 thì Tòa án nhân dân quận Tây Hồ thụ lý tiếp tục giải quyết theo thủ tục

## Page 13

13 sơ thẩm mà không chuyển cho Tòa án nhân dân Thành phố Hà Nội là có căn cứ, đúng pháp luật.
Kết luận của đại diện Viện Kiểm sát Thành phố Hà Nội tại phiên tòa về cơ bản phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử, nhưng đề nghị hủy bản án sơ thẩm không phù hợp với pháp luật và nhận định của Hội đồng xét xử.
Về án phí: Các bên đương sự phải chịu án phí dân sự có giá ngạch theo quy định của pháp luật tương ứng với phần giá trị được hưởng.
Về án phí phúc thẩm: Do sửa án sơ thẩm, các đương sự kháng cáo không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.

QUYẾT ĐỊNH

 - Áp dụng các Điều 6 11, 612, 613, 623, 649, 650, 651, 688 Bộ luật Dân sự năm 2015;
 - Áp dụng điều 309 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015;
 - Áp dụng khoản 5 Điều 1 Nghị quyết 104/2015/QH13 ngày 25/11/2015 ;
 - Áp dụng Điều 2 Phần IV Giải đáp một số vấn đề nghiệp vụ số 01/2017 GĐ-TANDTC ngày 07/4/2017;
 - Áp dụng Điều 48 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016;
 -Áp dụng khoản 7 Điều 27, khoản 2 Đi ều 30 và điểm d, khoản 2 Mục I về mức án phí sơ thẩm của Pháp lệnh số 10/2009/UBTVQH12 ngày 27/02/2009 Pháp lệnh số 10/2009/UBTVQH12 ngày 27/2/2009 quy định về án phí, lệ phí Tòa án;
 - Áp dụng Điều 12 Nghị quyết số 01/2012/NQ-HĐTP ngày 13/6/2012;
 - Áp dụng Luật Thi hành án Dân sự.
 Xử : Sửa bản án sơ thẩm số 02/2018/DSST ngày 21/3/2018 của Tòa án nhân dân quận Tây hồ và quyết định cụ thể như sau :
 1. Chấp nhận đơn khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu chia thừa kế và yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 2705/2007/QĐUB/455/2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 cấp cho bà Đinh Thị Châm.
Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 711575 theo Quyết định số 2705/2007/QĐUB/455/2007 do UBND quận Tây Hồ cấp ngày 31/12/2007 cấp cho bà Đinh Thị Châm
2. Về yêu cầu chia thừa kế:
2.1 Về thời điểm mở thừa kế và thời hiệu thừa kế:
Cụ Đinh Văn Măng chết ngày 11/08/1987, có vợ là cụ Lý Thị Lai chết ngày 05/10/2007. Vào các ngày 09/5/2011, ngày 05/9/2012 và ngày 7/7/2017 bà Đinh Thị Hạnh có đơn khởi kiện yêu cầu chia thừa di sản của cụ Măng và cụ Lai để lại là còn thời hiệu khởi kiện theo quy định tại Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015.
Cụ Măng và cụ Lai chết, không để lại di chúc nên di sản của các cụ được chia theo quy định của pháp luật.
2.2 Về người thừa kế:
Hàng thừa kế thứ nhất của các cụ Đinh Văn Măng và cụ Lý Thị Lai gồm 10

## Page 14

14 người con đẻ, gồm: Bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Thu (chết năm 2011), bà Đinh Thị Mai (chết năm 2015), bà Đinh Thị Hạnh , bà Đinh Thị Hòa , ông Đinh Quang Thành, bà Đinh Thị Kim Thanh , bà Đinh Thị Châm , bà Đinh Thị Phúc và ông Đinh Văn Công.
Bà Đinh Thị Thu chết năm 2011, có chồng là Dương Tự Lập chết năm 2001.
Hai con của bà Thu và ông Lập là chị Dương Thanh Hà , anh Dương Văn Sơn là thừa kế chuyển tiếp được hưởng phần di sản của bà Thu được chia.
Bà Đinh Thị Mai chết năm 2015, có chồng là ông Nghiêm Văn Bình và hai con là chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh là thừa kế chuyển tiếp được hưởng phần di sản của bà Mai được chia.
2.3 Về di sản thừa kế:
 Di sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai gồm: Diện tích nhà , đất ông Đinh Quang Thành và ông Đinh Văn Công đang quản lý sử dụng c ó trị giá 5.463.000.000 đồng + Diện tích nhà, đất bà Đinh Thị Châm quản lý sử dụng có trị giá 3.375.000.000 đồng + 537.775.200 đồng tiền bồi thường hỗ trợ về đất ở sử dụng trước ngày 15/10/1993.
 Tổng trị giá di sản sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai được xác định là 9.375.755.200 đồng (Chín tỷ, ba trăm bảy lăm triệu, bảy trăm năm mươi lăm nghìn, hai trăm đồng).
2.4 Về trích công sức:
 Trích công sức cho bà Đinh Thị Châm được hưởng bằng 01kỷ phần thừa kế.
 2.5 Về sự tự nguyện của các đương sự
 - Ghi nhận sự tự nguyện của các đương sự giữ nguyên diện tích phần ngõ đi chung để sử dụng chung.
 - Ghi nhận sự tự nguyện của chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn (thừa kế chuyển tiếp của bà Thu) được hưởng bằng tiền.
 3. Việc phân chia cụ thể như sau:
 - Tổng trị giá di sản của cụ Đinh Văn Măng và Lý Thị Lai được xác định là 9.375.755.200 đồng, được chia cho 11 kỷ phần thừa kế, mỗi kỷ phần có trị giá là:
852.341.382 đồng.
 - Trích công sức cho bà Đinh Thị Châm được hưởng bằng 01 kỷ phần có trị giá là: 852.341.382 đồng + Phần của bà Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa, Đinh Thị Mai (Thừa kế chuyển tiếp của bà Mai là ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết và anh Nghiêm Xuân Mạnh ) mỗi người được hưởng 01 kỷ phần và được chia chung có trị giá 852.341.382 đồng x 4 kỷ phần = 3.409.365.528 đồng. Chia chung hiện vật là nhà, đất cho 04 kỷ phần nêu trên có diện tích nhà, đất là 34m2 x 50 triệu đồng/m 2 = 1.700.000.000 đồng. Vị trí được giới hạn bởi các điểm 25, 26, 32, 31, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 220, 220A, 25.
 Số tiền còn thiếu so với giá trị được chia là 1.709.365.528 đồng.
 + Phần của ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công mỗi người được hưởng 01 kỷ phần và được chia chung có trị giá 852.341.382 đồng x 2 kỷ phần = 1.704.682.764 đồng. Chia chung hiện vật là nhà, đất cho 02 kỷ phần nêu trên có diện tích nhà, đất là 60,7m2 x 90 triệu đồng/m 2 = 5.463.000.000 đồng. Vị trí được

## Page 15

15 giới hạn bởi các điểm 1, 2', 3', 4', 5', 29, 30, 1.
 Số tiền hai ông Thành, Công phải liên đới thanh toán cho các đồng thừa kế khác là 3.758.317.236 đồng.
 + Phần của bà Đinh Thị Châm được hưởng 01 kỷ phần thừa kế + 01 kỷ phần công sức = 02 kỷ phần có trị giá 852.341.382 đồng x 2 kỷ phần = 1.704.682.764 đồng. Chia hiện vật cho bà Châm là nhà, đất có diện tích là 33,5m2 x 50 triệu đồng/m2 = 1.675.000.000 đồng. Vị trí được giới hạn bởi các điểm 20, 21, 22, 23, 24, 25, 220A, 221, 222, 20 Số tiền còn thiếu so với giá trị được chia là 29.682.764 đồng.
 + Phần của các bà Đinh Thị Thanh, bà Đinh Thị Phúc , bà Đinh Thị Thu (Thừa kế chuyển tiếp của bà Thu là chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn )
mỗi người được hưởng bằng 01 kỷ phần bằng tiền là 852.341.382 đồng.
 - Phần ngõ đi chung được giữ nguyên hiện trạng để sử dụng chung. Vị trí được giới hạn bởi các điểm 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 31, 32, 26, 27, 28, 29, 30, 1.
 4. Việc thanh toán tiền chênh lệch kỷ phần thừa kế được thực hiện như sau:
- Các bà Đinh Thị Hạ nh, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa và các thừa kế chuyển tiếp của bà Đinh Thị Mai gồm ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh có quyền liên hệ với UBND quận Tây Hồ và các cơ quan chức năng để được nhận số tiền 537.775.200 đồng (Năm trăm ba bảy triệu, bảy trăm bảy lăm nghìn, hai trăm đồng) theo Phương án chi tiết bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất số 18/PA -GPMB được phê duyệt theo Quyết định số 1863/QĐ-UBND ngày 27/6/2014 của UBND quận Tây Hồ và được ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công thanh toán tiếp số tiền là 1.709.365.528 đồng – 537.775.200 đồng = 1.171.590.328 đồng (Một tỷ, một trăm bảy mốt triệu, năm trăm chín mươi nghìn, ba trăm hai tám đồng).
- Ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công thanh toán cho chị Dương Thanh Hà, anh Dương Văn Sơn (Hưởng thừa kế chuyển tiếp của bà Đinh Thị Thu )
là 852.341.382 đồng (Tám trăm năm hai triệu, ba trăm bốn mốt nghìn, ba trăm tám hai đồng).
- Ông Đinh Quang Thành, Đinh Văn Công thanh toán cho bà Đinh Thị Thanh, bà Đinh Thị Phúc mỗi người 852.341.382 đồng (Tám trăm năm hai triệu, ba trăm bốn mốt nghìn, ba trăm tám hai đồng).
- Ông Quang Thành, ông Đinh Văn Công thanh toán cho bà Đinh Thị Châm 29.682.764 đồng (Hai chín triệu, sáu trăm tám hai nghìn, bảy trăm sáu tư đồng).
- Bà Đinh Thị Châm có quyền liên hệ với UBND quận Tây Hồ và các cơ quan chức năng để được nhận số tiền 27.903.840 đồng (Hai bảy triệu, chín trăm linh ba nghìn, tám trăm bốn mươi đồng) , bao gồm tiền bồi thường công trình, vật kiến trúc 24.790.540 đồng; tiền bồi thường hoa mầu và cây cối 530.000 đồng và tiền hỗ trợ ổn định đời sống là 3.915.000 đồng (Sau khi khấu trừ nghĩa vụ tài chính 1.331.700 đồng), theo Phương án chi tiết bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất số 18/PA -GPMB được phê duyệt theo Quyết định số 1863/QĐ -UBND ngày 27/6/2014 của UBND quận Tây Hồ.
 5. Quyền và nghĩa vụ khác của các đương sự Buộc bà Đinh Thị Châm , những người có hộ khẩu hay đang sinh sống phải bàn giao phần diện tích nhà, đất chia cho các bà Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Xuân,

## Page 16

16 Đinh Thị Hòa và các thừa kế của bà Đinh Thị Mai là ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết, anh Nghiêm Xuân Mạnh được quyền sở hữu và sử dụng theo quyết định của bản án.
 Các đương sự được chia nhà, đất chung được hưởng quyền và nghĩa vụ ngang nhau (tương ứng với kỷ phần được chia) trong quá trình thực hiện quyền sở hữu, sử dụng phần nhà đất được chia.
 Các đương sự được xây bức tường ngăn tại vị trí đất được chia và có trách nhiệm đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để sang tên quyền sở hữu, sử dụng phần nhà, đất được chia theo quyết định của bản án và chấp hành đầy đủ các qui định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong quá trình thực hiện quyền sở hữu, sử dụng phần nhà đất được chia.
Ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công có nghĩa vụ thanh toán tiền chênh lệch kỷ phần thừa kế cho các thừa kế khác ngang nhau theo nội dung nêu tại phần 4 của quyết định bản án.
(Quyết định bản án có sơ đồ kèm theo)
6. Về án phí:
 6.1 Về án phí sơ thẩm:
 - Bà Đinh Thị Hạnh phải chịu mức án phí sơ thẩm là 37.570.241 đồng nhưng được trừ vào số tiền đã nộp tạm ứng án phí sơ thẩm 36.360.000 đồng theo Biên lai số AD/2010/0007757 nộp tại Chi cục thi hành án dân sự quận Tây Hồ ngày 05/11/2012. Bà Hạnh còn phải nộp 1.210.241 đồng (Một triệu, hai trăm mười nghìn, hai trăm bốn mốt đồng) án phí dân sự sơ thẩm.
 - Các bà Đinh Thị Xuân, bà Đinh Thị Hòa, bà Đinh Thị Thanh, bà Đinh Thị Phúc và các ông Đinh Quang Thành, ông Đinh Văn Công mỗi người phải chịu mức án phí sơ thẩm là 37.570.241 đồng (Ba mươi bảy triệu, năm trăm bảy mươi nghìn, hai trăm bốn mốt đồng).
 - Ông Nghiêm Văn Bình, chị Nghiêm Thị Ánh Tuyết và anh Nghiêm Xuân Mạnh mỗi người phải chịu mức án phí sơ thẩm là 12.523.414 đồng (Mười hai triệu, năm trăm hai ba nghìn, bốn trăm mười bốn đồng).
 - Bà Đinh Thị Châm phải chịu mức án phí sơ thẩm là 63.140.483 đồng (Sáu ba triệu, một trăm bốn mươi nghìn, bốn trăm tám ba đồng).
 - Các anh chị Dương Thanh Hà, Dương Văn Sơn mỗi người phải chịu mức án phí sơ thẩm 18.785.121 đồng (Mười tám triệu, bảy trăm tám lăm nghìn, một trăm hai mốt đồng).
 6.2 Về án phí phúc thẩm:
 Hoàn trả cho các đương sự Đinh Thị Hạnh, Đinh Thị Châm, Đinh Quang Thành, Đinh Văn Công, Đinh Thị Kim Thanh, Đinh Thị Phúc, Dương Thanh Hà, Đinh Thị Xuân, Đinh Thị Hòa , Nghiêm Văn Bình , Nghiêm Thị Ánh Tuyết, Nghiêm Xuân Mạnh mỗi người 300.000 đồng số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp tại Chi cục thi hành án dân sự quận Long Biên theo các Biên lai số AA/2012/06584 ngày 24/4/2018; AA/2012/06586, AA/2012/06590, AA/2012/06589, AA/2012/06588, AA/2012/06587, AA/2012/06591, AA/2012/06596, AA/2012/06595, AA/2012/06594, AA/2012/06593, AA/2012/06592 ngày 26/4/2018.
 Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu câu thi hành án , người phải

## Page 17

17 thi hành án còn phải chịu khoản lãi suất theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015 tương ứng với số tiền và thời gian chưa thi hành án.
Trong trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo các quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.
Án xử công khai, phúc thẩm có hiệu lực thi hành kể từ ngày tòa tuyên án./.
CÁC THÀNH VIÊN HỘI ĐỒNG XÉT XỬ TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA






Đỗ Quảng Oai