Số: 01/2024/QĐST-DS
yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự
Số: 01
Ngày: 17/01/2024
Tòa án xét xử: TAND huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THẠCH THÀNH TỈNH THANH HÓA

 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 01/2024/QĐST-DS Thạch Thành, ngày 17 tháng 01 năm 2024

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Tuyên bố một người bị mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THẠCH THÀNH, TỈNH THANH HÓA.

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Bùi Văn Hải Thư ký phiên họp: Bà Phạm Thị Hồng Nhung - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành tham gia phiên họp: Bà Lê Thị Nguyệt - Kiểm sát viên Ngày 17 tháng 01 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 07/2023/TLST-VDS ngày 25 tháng 10 năm 2023 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi”, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2024 /QĐST- VDS ngày 05 tháng 01 năm 2024, gồm người tham gia tố tụng sau đây:
 - Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H - Sinh năm: 1968 Địa chỉ: Khu phố B, thị trấn V, huyện T, tỉnh Thanh Hóa.
 - Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Anh Nguyễn Quốc T - Sinh năm:
1990 Địa chỉ: Khu phố B, thị trấn V, huyện T, tỉnh Thanh Hóa.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêuc ầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân s ự, bị hạn chế năng lực hành vi dân s ự, ho ặc có khó khăn trong nhận th ức, làm chủ hành vi ngày 03/10/2023 bà Nguyễn Thị H trình bày: Con trai bà H là anh Nguyễn Quốc T bị bệnh tâm thần từ bé và thường xuyên có biểu hiện không bình th ường, hay nói chuy ện một mình. Gia đình cũng đã cho đi điều trị nhiều nơi nhưng không có kết quả và bệnh viện kết luận anh T bị tâm thần phân liệt. Trong những năm đầu thì gia đình vẫn cho đi học nhưng anh T không tiếp thu được nên chỉ học đến lớp 9 thì bỏ học. Đến năm 2020, tình trạng anhThắng càng trở nên trầm trọng, không tự đi lại được mà chỉ ngồi một chỗ và

## Page 2

nói chuyện một mình, thường xuyên la hét và chửi bới lung tung. Nay chồng bà H là ông Nguyễn Yên T1 đã chết. Vì vậy, bà H làm đơn đề nghị Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Quốc T bị mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định của pháp luật và yêu cầu được làm người giám hộ cho anh Nguyễn Quốc T.
Theo đơn yêuc ầu của bà Nguyễn Thị H, Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành , tỉnh Thanh hóa đ ã có quyết định trưng cầu giám định số 04/2023/QĐ-TCGĐ ngày 30 tháng 11 năm 2023, trưng cầu Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T, thuộc V xác định tình trạng của anh Nguyễn Quốc T là người bị mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Ngày 26 tháng 12 năm 2023 Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T đã có bản kết luận giám định pháp y tâm thần số: 46/KLGĐ kết luận: Anh Nguyễn Quốc T bị bệnh tâm thần thể Paranoid theo Phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 (ICD 10), có mã bệnh là: F20.0 (Bệnh đang ở giai đoạn cấp tính). Anh T mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi.
Tại phiên họp bà Nguyễn Thị H đề nghị Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Quốc T là người mất năng lực hành vi dân sự và yêu cầu được làm người giám hộ cho anh Nguyễn Quốc T.
Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành trình bày quan điểm như sau:
+ Về thủ tục tố tụng: Việc tuân theo pháp luật kể từ khi thụ lý việc dân sự đến khi mở phiên họp sơ thẩm: Thẩm phán đã chấp hành đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự Thẩm quyền thụ lý, quan hệ pháp luật, xác định tư cách pháp lý và mối quan hệ giữa những người tham gia tố tụng, thu thập chứng cứ, thời hạn gửi hồ sơ cho Viện kiểm sát nghiên cứu, cấp tống đạt văn bản tố tụng cho người tham gia tố tụng là có căn c ứ, phù hợp quy định pháp luật.
Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng: Đương sự đã thực hiện đúng theo quy định.
+ Về nội dung: Căn cứ yêu cầu của đương sự và kết quả giám định của Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T, đề nghị Tòa án áp dụng Điều 22 của bộ luật dân sự, Điều 376, 377 và Điều 378 của bộ luật tố tụng dân sự chấp nhận đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị H về việc “Yêu cầu tuyên bố anh Nguyễn Quốc T mất năng lực hành vi dân sự”, bà Nguyễn Thị H là người giám hộ cho anh Nguyễn Quốc T.

## Page 3

+ Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm theo quy định.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa nhận định:
[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Anh Nguyễn Quốc T có nơi cư trú tại Khu phố B, thị trấn V, huyện T, tỉnh Thanh Hóa. Căn cứ vào khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, Bộ luật tố tụng dân sự 2015, yêu cầu của bà Nguyễn Thị H thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.
[2] Về nội dung: Bà Nguyễn Thị H và ông Nguyễn Yên T1 (Ông T1 đã chết năm 2015) sinh được 02 người con. Trong hai người con có anh Nguyễn Quốc T bị tâm thần từ bé, gia đình đã đi chữa trị nhưng không khỏi, bệnh có xu hướng ngày càng nặng, hiện đang có biểu hiện bị mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế năng lực hành vi dân sự, có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Nay bà Hyêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Quốc T mất năng lực hành vi dân sự ” và yêu cầu được làm người giám hộ cho anh T.
Tại bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 46/KLGĐ ngày 26 tháng 12 năm 2023 của Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T kết luận: Anh Nguyễn Quốc T bị bệnh tâm thần thể Paranoid theo Phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 (ICD 10), có mã bệnh là: F20.0 (Bệnh đang ở giai đoạn cấp tính). Anh T mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi.
 Từ những căn c ứ nêu trên, xét đơn yêuc ầu của bà H về tuyên bố anh Nguyễn Quốc T mất năng lực hành vi dân sự và yêu cầu cho bà Nguyễn Thị H là người giám hộ của anh Nguyễn Quốc T có căn cứ và phù hợp với quy định của pháp luật nên chấp nhận.
[3] Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị H phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm theo quy định.
Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ: Khoản 1 Điều 22 Điều 47, Điều 48, Điều 53 Bộ luật dân sự; Điều 370, 371, 372, 376, 377 và Điều 378 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
- Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị H.
Tuyên bố: Anh Nguyễn Quốc T, sinh năm 1990. Nơi cư trú: Khu phố B, thị trấn

## Page 4

V, huyện T, tỉnh Thanh Hóa bị “ Mất năng lực hành vi dân sự”.
Bà Nguyễn Thị H, sinh năm 1968; Địa chỉ: Khu phố B, thị trấn V, huyện T, tỉnh Thanh Hóa là người giám hộ cho anh Nguyễn Quốc T. Việc giám hộ, quyền, nghĩa vụ của người được giám hộ và người giám hộ đối với người bị tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự được thực hiện theo quy định của pháp luật về giám hộ.
- Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H phải nộp 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) lệ phí giải quyết việc dân s ự sơ thẩm, được trừ vào số tiền tạm ứng giải quyết việc dân s ự sơ thẩm bà H đã nộp tại Chi cục thi hành án dân sự huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí số AA/2022/0001016 ngày 23/10/2023. Bà Nguyễn Thị H đã nộp đủ tiền lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm.
- Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 (mười) ngày kể từ ngày tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
 - Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự, thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a và Điều 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật thi hành án dân sự”.
Nơi nhận: THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP
- VKSND huyện Thạch Thành;
- Các đương sự;
- Chi cụcTHADS huyện Thạch Thành;
- Lưu hồ sơ.


 Bùi Văn Hải