Số: 11/2024/QĐST-DS
Quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 11/2024/QĐTBMNLHVDS
Ngày: 29/08/2024
Tòa án xét xử: TAND huyện Cư Kuin, tỉnh Đắk Lắk
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CƯ KUIN TỈNH ĐẮK LẮK

Số: 11/2024/QĐST-DS CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc


Cư Kuin, ngày 29 tháng 8 năm 2024 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SƯ V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CƯ KUIN, TỈNH ĐẮK LẮK Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
- Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Lê Lợi.
- Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Trọng Duy – Thư ký Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cư Kuin tham gia phiên họp: Bà Phạm Thị Thanh - Kiểm sát viên.
 Ngày 29 tháng 8 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 20/2024/TLST - VDS ngày 19 tháng 7 năm 2024 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 10/2024/QĐST-VDS ngày 21 tháng 8 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu: Ông Phạm Văn C, sinh năm 1974 Địa chỉ: Thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ (có mặt)
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan:
- Bà Võ Thị H, sinh năm 1917
- Bà Phạm Thị N, sinh năm 1957
- Bà Phạm Thỵ Y, sinh năm 1966 Cùng trú tại: Thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ
- Bà Phạm Thị M, sinh năm 1960 Trú tại: Thôn K, xã D, huyện C, tỉnh Đ.
(Đều xin vắng mặt)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu, bản tự khai và tại phiên họp ông Phạm Văn C trình bày:
Tôi và bà Võ Thị H có mối quan hệ mẹ con, bà H có 04 người con là tôi (Phạm Văn C), Phạm Thị N, Phạm Thỵ Y và Phạm Thị M. Trước đây mẹ tôi sức khỏe bình thường minh mẫn không có vấn đề gì, cho đến khi về già khoảng 80

## Page 2

2 tuổi thì trí tuệ giảm sút, không còn minh mẫn nữa mọi sinh hoạt hằng ngày của bà H đều phải có người khác giúp đỡ. Gia đình đã đưa bà đi chữa trị nhiều nơi nhưng bệnh tình không thuyên giảm. Do liên quan đến nhiều vấn đề thủ tục pháp luật của gia đình về giao dịch dân sự như: Vay vốn ngân hàng, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, thế chấp…v.v nên tôi làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị H bị mất năng lực hành vi dân sự theo quy định của pháp luật.
Về chỉ định người giám hộ cho bà Võ Thị H: Được sự thống nhất của gia đình, đề nghị Tòa án chỉ định tôi (Phạm Văn C) là người giám hộ Tại văn bản trình bày ý kiến những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Phạm Thị M, Phạm ThịN và Phạm Thỵ Y đều trình bày:
Nhất trí với ý kiến của ông Phạm Văn C về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị H bị mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Phạm Văn C làm người giám hộ của bà H.
Tòa án đã ban hành quyết định trưng cầu giám định pháp y tâm thần, tại kết luận giám định pháp y tâm thần số 186/KLGĐ ngày 15/8/2024 của Trung tâm P kết luận:
1. Kết luận: Đương sự Võ Thị H, sinh năm 1917; Giới tính: Nữ Nơi thường trú: Thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ 1.1. Kết luận về y học:
Hiện tại đương sự bị bệnh: Sa sút trí tuệ tuổi già (F03 -ICD10)
1.2. Kết luận về khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi:
Hiện tại đương sự: Mất khả năng nhận thức và mất khả năng điểu khiển hành vi.
 Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cư Kuin tham gia phiên họp phát biểu ý kiến về việc tuân thủ pháp luật tố tụng dân sự của Thẩm phán, Thư ký, đương sự: Trong quá trình giải quyết và tại phiên họp Thẩm phán, Thư ký, đương sự đã chấp hành đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.
Về nội dung: Đề nghị Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin chấp nhận yêu cầu của ông Phạm Văn C, tuyên bố bà Võ Thị H bị mất năng lực hành vi dân sự và chỉ định ông Phạm Văn C là người giám hộ của bà Võ Thị H.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin nhận định:
[1] Về thẩm quyền và quan hệ tranh chấp: Ông Phạm Văn C yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị H mất năng lực hành vi dân sự, đây là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án. Bà Võ Thị H có nơi cứ trú tại thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Cư

## Page 3

3 Kuin.Vì vậy, Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin căn cứ vào khoản 1 Điều 27;
điểm a khoản 2 Điều 35 ; điểm a khoản 2 Điều 39 và Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 để giải quyết là phù hợp với quy định của pháp luật.
[2] Về nội dung: Ông Phạm Văn C và bà Võ Thị H có quan hệ là mẹ con.
Bà Võ Thị Hồng s được 04 người còn là Phạm Văn C, Phạm Thị M, Phạm Thị N và Phạm Thỵ Y. Từ khi về già khoảng 80 tuổi thì không còn minh mẫn, mất khả năng nhận thức, không tự chăm sóc bản thân được. Gia đình đã bỏ rất nhiều công sức đưa đi chữa trị ở nhiều bệnh viện trong nước nhưng bệnh tình không thuyên giảm, mọi sinh hoạt hàng ngày của bà H từ ăn uống, vệ sinh cá nhân đều phải có người thân giúp đỡ. Tại kết luận giám định pháp y tâm thần số 186/KLGĐ ngày 15/8/2024 của Trung tâm P kết luận: Bà Võ Thị H , sinh năm 1917 “Mất khả năng nhận thức và mất khả năng điểu khiển hành vi” do vậy ông Phạm Văn Cyêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị H mất năng lực hành vi dân sự là đúng theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015.
Tại tại khoản 1, khoản 2 Điều 22 Bộ luật dân sự quy định “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần.
2. Giao dịch dân sự của người mất năng lực hành vi dân sự phải do người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện ”
[3] Về chỉ định người giám hộ: Xét thấy, ông C và bà H là mẹ con, bà H đang chung sống cùng với ông C, được ông C chăm sóc hàng ngày , ông C là người có đầy đủ năng lực hành vi dân sự đáp ứng các điều kiện quy định tại Điều 49, khoản 1 Điều 53 Bộ luật dân sự năm 2015; mặt khác các các thành viên gia đình gồm bà Phạm Thị M, Phạm ThịN và Phạm Thỵ Y đều đồng ý để ông C là người giám hộ cho bà Võ Thị H nên cần chấp nhận.
 [5] Về chí phí giám định: Ông Phạm Văn C phải chịu chí giám định đã nộp xong tại Trung tâm P.
[6] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Phạm Văn C phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.
 Vì các lẽ trên:
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; các Điều 149, 361, 376, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ Điều 22, 49, 53, 57, 58, 59 Bộ luật dân sự năm 2015;
Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

## Page 4

1. Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Phạm Văn C.
Tuyên bố bà Võ Thị H, sinh ngày 01/01/1917; giới tính: Nữ Trú tại: Thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ mất năng lực hành vi dân sự.
2. Chỉ định ông Phạm Văn C, sinh năm 1974 trú tại: Thôn K, xã H, huyện C, tỉnh Đ là người giám hộ cho bà Võ Thị H.
Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được thực hiện theo quy định của pháp luật.
3. Về chí phí giám định: Ông Phạm Văn C phải chịu chí giám định pháp y tâm thần đã nộp xong tại Trung tâm P.
4. Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Phạm Văn C phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) lệ phí giải quyết việc dân sự. Được khấu trừ số tiền 300.000 đồng tạm ứng lệ phí đã nộp tại biên lai số AA/2023/0006646 ngày 17/7/2024 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Cư Kuin.
Người yêu cầu có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày công bố quyết định. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được Quyết định hoặc kể từ ngày niêm yết quyết định.

Nơi nhận:
- VKSND huyện C;
- Chi Cục THADS huyện C;
- Người yêu cầu;
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan;
- UNBD xã H;
- Lưu VP, hồ sơ.
THẨM PHÁN-CHỦ TỌA PHIÊN HỌP



LÊ LỢI