Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, điều khiển hành vi
Số: 38
Ngày: 12/04/2024
Tòa án xét xử: TAND huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Tuyên bố bà Lê Thị H có khó khăn trong nhận thức, điều khiển hành vi

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN PHÙ MỸ TỈNH BÌNH ĐỊNH CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc Số: 38/2024/QĐST-DS Phù Mỹ, ngày 12 tháng 4 năm 2024 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN PHÙ MỸ, TỈNH BÌNH ĐỊNH Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Võ Bá Tùng.
Thư ký phiên họp: Bà Phạm Hữu Xuân Lộc là Thư ký Tòa án.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định tham gia phiên họp: Ông Mai Thanh Quang - Kiểm sát viên.
Ngày 12 tháng 4 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 26/2024/TLST-DS ngày 26 tháng 3 năm 2024, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 541/2024/QĐST-DS ngày 01 tháng 4 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự : Anh Nguyễn Văn Đ, sinh năm 1993; địa chỉ: Thôn Đ, xã B, huyện C, tỉnh Gia Lai . (Vắng mặt vàc ó đơn đề nghị giải quyết vắng mặt)
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
- Chị Nguyễn Thị B, sinh năm: 1988; địa chỉ: Thôn C, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định; (Vắng mặt và có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt)
- Ông Lê Văn N, sinh năm: 1926; địa chỉ: Thôn Đ, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định;
Người đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn N : Chị Nguyễn Thị B , sinh năm: 1988; địa chỉ: Thôn C, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định (Theo văn bản ủy quyền lập ngày 27/3/2024); (Vắng mặt và có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt)
- Bà Trần Thị C, sinh năm: 1934; địa chỉ: Thôn Đ, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định.
Người đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Trần ThịC : Chị Nguyễn Thị B , sinh năm: 1988; địa chỉ: Thôn C, xã M,

## Page 2

huyện P, tỉnh Bình Định (Theo văn bản ủy quyền lập ngày 27/3/2024). (Vắng mặt và có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt)
3. Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: Anh Nguyễn Văn Đ yêu cầu tuyên bố: Bà Lê Thị H, sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định, là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và yêu cầu công nhận cho anh Nguyễn Văn Đ được làm người giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
- Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 21 tháng 01 năm 2024 và lời trình bày của người yêu cầu giải quyết việc dân sự anh Nguyễn Văn Đ: Anh Nguyễn Văn Đ là con ruột của bà Lê Thị H . Cha ruột anh Đ (chồng bà H) là ông Nguyễn Văn Đ1 (chết ngày 06/10/2016). Ông Nguyễn Văn Đ1 và bà Lê Thị H có 02 người con chung là chị Nguyễn Thị B và anh Nguyễn Văn Đ. Bà H không có con riêng hay con nuôi nào khác. Cha mẹ của bà H là ông Lê Văn N và bà Trần Thị C.
Năm 1990, bà H bắt đầu xuất hiện các biểu hiện bất thường, mất ngủ, ít tiếp xúc với mọi người xung quanh. Năm 2004, gia đình đưa đi khám tại bệnh viện tâm thần tỉnh B thì Bác sĩ chẩn đoán bị tâm thần phân liệt thể (F 20.0) và cũng từ năm 2004 đến nay bà H được chính quyền địa phương xét nhận trợ cấp hàng tháng, thuộc dạng khuyết tật nặng.
Theo kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số: 87/KLGĐYC ngày 15/01/2024 của Trung tâm P kết luận bà Lê Thị H thời điểm hiện tại:
Về y học: Tâm thần phân liệt thể không biệt định, tiến triển từng giai đoạn với thiếu sót ổn định (F20.32)
Về năng lực hành vi dân sự: Khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Anh Nguyễn Văn Đ yêu cầu Tòa án tuyên bố: Bà Lê Thị H , sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định , là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và đồng thời chỉ định anh Nguyễn Văn Đ được làm người giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Nguyễn Thị B và đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn N, bà Trần ThịC trình bày: Chị Nguyễn Thị B là chị ruột của anh Nguyễn Văn Đ và là con ruột của bà Lê Thị H. Chị B thống nhất yêu cầu tuyên bố bà Lê Thị H sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định, là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Chị B là con cả của bà H nhưng do điều kiện khó khăn nên không có điều kiện làm người giám hộ cho bà H, nên chị B1 đồng ý cử em ruột là Nguyễn Văn Đ làm người giám hộ cho bà Lê Thị H.

## Page 3

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định tham gia phiên họp:
Về tố tụng: Thẩm phán, Thư ký Tòa án được phân công thụ lý giải quyết việc dân sự đã thực hiện đầy đủ các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Anh Nguyễn Văn Đ là người yêu cầu; chị Nguyễn Thị B là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và cũng là người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn N , bà Trần ThịC đều có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt. Căn cứ các khoản 2, 3 Điều 367 của Bộ luật tố tụng dân sự, đề nghị Tòa án tiến hành giải quyết vắng mặt anh Nguyễn Văn Đ, chị Nguyễn Thị B, ông Lê Văn N và bà Trần Thị C.
Về nội dung: Căn cứ Điều 23 của Bộ luật dân sự. Chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn Đ: Tuyên bố bà Lê Thị H, sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định , là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định anh Nguyễn Văn Đ được làm người giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H Về lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm: Buộc anh Nguyễn Văn Đ phải chịu 300.000 đồng.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định nhận định:
[1] Về tố tụng:
Xét đơn của anh Nguyễn Văn Đyêu cầu tuyên bố Lê Thị H, sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định , là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và yêu cầu công nhận cho anh Nguyễn Văn Đ được làm người giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.
Anh Nguyễn Văn Đ là người yêu cầu; chị Nguyễn Thị B là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và cũng là người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn N, bà Trần ThịC đều có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt. Căn cứ vào các khoản 2, 3 Điều 367 của Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành giải quyết vắng mặt anh Nguyễn Văn Đ, chị Nguyễn Thị B.
[2] Về nội dung:
[2.1] Căn cứ lý lịch trích ngang của anh Nguyễn Văn Đ cung cấp, xác định chồng, con, cha, mẹ của bà Lê Thị H gồm: Cha Lê Văn N, mẹ Trần Thị

## Page 4

C, chồng Nguyễn Văn Đ1 (chết năm 2016) v à các con là Nguyễn Thị B , Nguyễn Văn Đ.
Căn cứ kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số:
87/KLGĐYC ngày 15/01/2024 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền T kết luận bà Lê Thị H thời điểm hiện tại: Về y học: Tâm thần phân liệt thể không biệt định, tiến triển từng giai đoạn với thiếu sót ổn định (F20.32). Về năng lực hành vi dân sự: Khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Do đó, anh Nguyễn Văn Đyêu cầu tuyên bố bà Lê Thị H có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là có căn cứ và phù hợp với quy định tại Điều 23 Bộ luật dân sự, nên được chấp nhận.
[2.2] Về việc chỉ định người giám hộ cho bà Lê Thị H : Ngoài ra, anh Nguyễn Văn Đ còn yêu cầu công nhận được làm giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H. Theo quy định tại Điều 47 Bộ luật dân sự thì người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi phải có người giám hộ. Xét về nhân thân anh Đ là con ruột của bà H và hiện anh Đ cũng là thường xuyên thăm nom, chăm sóc cho bà H nên anh Đ có đầy đủ các điều kiện làm giám hộ theo quy định tại Điều 49 của Bộ luật dân sự năm 2015. Bên cạnh đó, chị Nguyễn Thị B (chị ruột của anh Đ) cũng thống nhất để cho anh Nguyễn Văn Đ được làm người giám hộ theo pháp luật của bà Lê Thị H . Vì vậy, Anh Nguyễn Văn Đ yêu cầu được làm người giám hộ theo pháp luật cho bà Lê Thị H là có cơ sở để được Tòa án chấp nhận.
[3] Về lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) anh Nguyễn Văn Đ phải chịu theo quy định tại khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
[5] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định đề nghị: Chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn Đ về việc tuyên bố bà Lê Thị H là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định anh Nguyễn Văn Đ làm người giám hộ cho bà Lê Thị H đều phù hợp với nhận định trên, nên được chấp nhận.
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149; Điều 367; Điều 369; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 376 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 23 và Điều 49 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 149 của Bộ luật tố tụng dân sự và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy Ban Thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

## Page 5

1. Chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn Đ về việc tuyên bố bà Lê Thị H là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
- Tuyên bố bà Lê Thị H, sinh năm 1964; địa chỉ: Thôn T, xã M, huyện P, tỉnh Bình Định, là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
- Anh Nguyễn Văn Đ, sinh năm 1993; địa chỉ: Thôn Đ, xã B, huyện C, tỉnh Gia Lai được làm người giám hộ cho bà Lê Thị H. Anh Nguyễn Văn Đ có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của pháp luật dân sự.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Anh Nguyễn Văn Đ phải chịu 300.000 đồng lệ phí dân sự sơ thẩm nhưng được trừ vào số tiền anh Đ đã nộp 300.000 đồng tạm ứng lệ phí theo biên lai số: 0004083 ngày 26/3/2024 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định. Anh Nguyễn Văn Đ đã nộp đủ lệ phí dân sự.
3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị:
3.1. Người yêu cầu anh Nguyễn Văn Đ ; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Nguyễn Thị B , ông Lê Văn N , bà Trần ThịC có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định hoặc quyết định được niêm yết hợp lệ theo quy định;
3.2. Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Mỹ có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát tỉnh Bình Định có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Nơi nhận:
- VKSND H.Phù Mỹ;
- VKSND tỉnh Bình Định;
- TAND tỉnh Bình Định;
- Các đương sự;
- THADS H.Phù Mỹ;
- UBND xã Mỹ Hiệp;
- Lưu VP+HS.

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Võ Bá Tùng