Bản án số:128/2024/DS-PT
Đoàn Quan Trung- Nguyễn Thị Bảy
Số: 128
Ngày: 04/07/2024
Tòa án xét xử: TAND tỉnh Vĩnh Long
Cấp xét xử: Phúc thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Tranh chấp quyền sử dụng đất
Thông tin vụ việc: Nguyên đơn yêu cầu bị đơn trả lại đất

## Page 1

1 TÒA ÁN NHÂN DÂN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TỈNH VĨNH LONG Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Bản án số:128/2024/DS-PT Ngày: 04-7-2024 “V/v tranh chấp quyền sử dụng đất”.

NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH VĨNH LONG
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
 Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Trường Thọ Các Thẩm phán: Bà Sơn Nữ Phà Ca Bà Võ Thị Mỹ Dung
 - Thư ký phiên tòa: Bà Huỳnh Thanh Thảo – Thẩm tra viên chính Tòa án nhân dân tỉnh Vĩnh Long.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long : Ông Nguyễn Anh Tuấn- Kiểm sát viên tham gia phiên tòa.
 Ngày 04 tháng 7 năm 2024 tại Trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Vĩnh Long xét xử phúc thẩm công kH vụ án dân sự thụ lý số:122/2024/TLPT-DS ngày 13/5/2024 về việc “Tranh chấp quyền sử dụng đất”.
 Do Bản án dân sự sơ thẩm số: 25/2024/DS-ST ngày 04 tháng 04 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long bị kháng cáo.
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số: 139/2024/QĐ-PT ngày 15 tháng 5 năm 2024, giữa các đương sự:
- Nguyên đơn: Anh Đoàn Quan Tr, sinh năm 1988 Nơi cư trú : Số 0913, tổ 6, ấp Thành Trí, xã Thành L, huy ện Bình T, Vĩnh L.
Đại diện ủy quyền của nguyên đơn: Anh Lê Minh T, sinh năm 1982 Địach ỉ: Số 105/5, khu vực Bình Dương, phư ờng Long Hòa, qu ận Bình Thủy, thành phố Cần Thơ.
- Bị đơn: Bà Nguyễn Thị B, sinh năm 1964 Nơi cư trú: Tổ 6, ấp Thành Trí, xã Thành L, huyện Bình T, tỉnh Vĩnh L

## Page 2

2 Đại di ện theo ủy quyền của bị đơn: Chị Nguyễn Thị Ngọc Đ, sinh năm 2000, địa chỉ: Khóm 5, phường Thành Ph, thị xã Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long.
Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn: Luật sư Nguy ễn Anh Thy- Văn phòng Luật sư Anh Thy - Thuộc Đoàn luật sư tỉnh Vĩnh Long.
NỘI DUNG VỤ ÁN Theo đơn khởi kiện ngày 25/4/2022 và các lời kH trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn anh Đoàn Quan Tr trình bày:
Anh Tr là con và là người thừa kế theo pháp luật duy nhất của bà Nguyễn Thị H và ông Đoàn Văn Q. Ông Q (chết năm 2005) và bà H (chết năm 2015) tạo lập T sản duynh ất là thửa đất số 552, diện tích 410m 2 tờ bản đồ số 8, tọa lạc ấp Thành Trí, xã Thành L , huy ện Bình T (Bình M cũ), Vĩnh L , gi ấych ứng nhận quyền s ử dụng đất s ố AA064938, vào s ổ cấp gi ấych ứng nhận s ố 56285.QSDĐ/156/UB do Ủy ban nhân dân huyện Bình Minh cấp cho bà Nguyễn Thị H ngày 18/10/2004.
Tháng 11/2019 anh Tr lập thừa k ế để đăng ký quyền s ử dụng đất thì bà Nguyễn Thị B chủ sử dụng đất liền kề cho rằng đây là đất của mẹ chồng bà nên phát sinh tranh chấp, anh Tr khởi kiện yêu cầu: Công nhận cho anh thừa kế quyền sử dụng đất thửa số 552 và yêu cầu bà B trả lại anh quyền sử dụng đất này.
 Theo Đơn phản tố ngày 20/7/2022 của bị đơn bà Nguyễn Thị B trình bày:
Thửa đất 552 có ngu ồn gốc của cụ Nguyễn Thị H (chồng làc ụ Lê Văn T ồn) sử dụng trước năm 1975, kê kH đăng ký theo Chỉ thị 299/Ttg số thửa cũ 124 t ờ bản đồ số 41 diện tích 673,6m2. Cụ H là mẹ chồng bà B và là cô ruột của bà H. Do bà H không cóch ỗ ở nên cụ H cho bà H cất nhàt ạm khoảng 54m 2 ở nhờ từ năm 1990 đến năm 2014 bà H chết, căn nhà b ỏ trống; cụ H chết năm 2013, gia đình của bà Nguyễn Thị B tiếp tục quản lý sử dụng đến nay.
Đây là trường hợp bà H tự kê kH đăng ký không hợp pháp nên bà Nguyễn Thị Byêuc ầu: Hủy giấych ứng nhận quy ền s ử dụng đất do U ỷ ban nhân dân huyện Bình Minh cấp ngày 18/10/2004 cho bà Nguy ễn Thị H tại thửa đất số 552 và công nhận quyền sử dụng phần đất này cho bà Nguy ễn Thị B đồng thời y êu cầu anh Tr di dời căn nhà trên đất có diên tích 54m2 để trả lại đất cho bà B.
Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 25/2024/DS-ST ngày 04 tháng 04 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long đã quyết định:
 - Chấp nhận yêu cầu khởi kiện, công nhận anh Tr thừa kế quyền sử dụng thửa đất s ố 552, di ện tích thực đo 372,5m2 và quy ền s ở hữu toàn b ộ cây bà B trồng trên đất; Buộc anh Tr hoàn lại giá trị cây 6.395.000 đồng cho bà B.
-Không chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn bà Nguyễn Thị B.
- Dành riêng cho anh Đoàn Quan Tr một vụ kiện dân s ự khác khi có yêu cầu đối với chị Bùi Duy Tr.
-Dành cho chị Bùi Duy Tr một vụ kiện khác khi có yêu cầu đối với căn nhà của chị trên đất.
Bản án sơ thẩm còn tuyên v ề chi phí tố tụng, án phí, nghĩa vụ thi hành án và quyền kháng cáo.

## Page 3

3 Ngày 19/4/2024, bị đơn bà Nguyễn Thị B kháng cáo yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm với lý do: cấp sơ thẩm vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng: Không đưa chị Bùi Duy Tr và các con của chị gồm anh Lê Hữu Ph, chị Lê Anh Đ; thành viên hộ gia đình cụNg uyễn Thị H, bà Nguyễn Thị B vào tham gia tố tụng.
Tại phiên tòa phúc thẩm:
Các đương sự giữ nguyên quan điểm.
Đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm:
Những người tiến hành tố tụng và tham gia tố tụng tuân thủ đúng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Tòa án nhân dân huyện Bình Tân xét xử vụ án không đúng thẩm quyền do bị đơn có yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; thu thập chứng cứ không đầy đủ, đưa thiếu người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan tham gia tố tụng là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng nên đề nghị:
Căn cứ khoản 3 Điều 308; Điều 310 Điều 29, Nghị quyết 326/ UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý, sử dụng áp phí và lệ phí Tòa án.
Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bị đơn Nguyễn Thị B.
Hủy Bản án dân sự sơ thẩm số 25/2024/DSST ngày 04/4/2024 của Tòa án nhân dân huyện Bình Tân tỉnh Vĩnh Long. Giữ lại hồ sơ vụ án để Tòa án nhân dân tỉnh Vĩnh Long để xét xử lại theo thủ tục sơ thẩm.
Án phí dân sự phúc thẩm: Dương sự không phải chịu.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
 Đơn kháng cáo còn trong hạn theo quy định tại khoản 1 Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.
Đương sự vắng mặt nhưng đã ủy quyền tham giat ố tụng theo quy định tại Điều 296 của Bộ luật tố tụng dân sự.
Xét kháng cáoc ủa b ị đơn bà Nguy ễn Thị B, đ ề nghị của Đại di ện Viện kiểm sát về việc hủy bản án sơ thẩm do vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, cấp phúc thẩm không thể bổ sung tại phiên tòa cụ thể như sau:
[1] Tòa án cấp sơ thẩm thu thập chứng cứ không đầy đủ từ đó dẫn đến đánh giá chứng cứ chưa đảm bảo tính khách quan, toàn diện, đúng pháp luật:
Bị đơn bà B trình bày: Thửa đất số 552 làc ủa cụ H và cụ Tồn sử dụng trước năm 1975, được cụ H đăng ký theo Chỉ thị 299/TTg. Biên bản hòa giải ngày 13/01/2020 tại Ủy ban nhân dân xã Thành Lợi cũng như tại phiên tòa phúc thẩm anh Tr thừa nhận nguồn gốc đất đúng làc ủa cụ H; hiện trạng đất thì bà H chỉ sử dụng một phần đất 76,9m2 có căn nhà diện tích 33,6m2; do đó cần phải thu thập T liệu, chứng cứ về đăng ký, kê k H thửa đất 552 theoch ỉ thị 299/TTg; thu thập hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà H; theo đơn xin đăng ký quyền sử dụng đất ngày 28/7/2004 của bà Nguyễn Thị H, mặc dù không dựa trên cơ s ở nào nhưng Ủy ban nhân dân xã Thành Lợi cũng xác nhận nguồn gốc đất (thửa

## Page 4

552) của cụ Nguyễn Thị H cho trong khi nhiều người dân địa phương xác nhận cụ H cho bà H ở nhờ đất này (Bút lục 41); lẽ ra cấp sơ thẩm phải thu thập T liệu, chứng cứ xác thực chứng minh cụ H cho đất bà H hay cho ở nhờ từ đó đối chiếu hiện trạng sử dụng đất từ đó là một trong những cơ sở quan trọng để phán quyết ai là người có đ ủ điều kiện được công nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.
 [2]. Tòa án cấp sơ thẩm đưa thiếu người tham gia tố tụng:
Tại biên bản khảo sát đo đạc ngày 30/11/2022 ghi nhận nhiều loại cây trồng lâu năm trên đất đều doc ụ H trồng trên thửa 552-1 nhưng cấp sơ thẩm chỉ bồi hoàn giá trị cây trồng cho bà B là con dâu của cụ H, cụ Tồn là chưa chính xác do đó cần thiết phải đưa đủ hàng thừa kế theo pháp luật của cụ H, cụ Tồn vào tham gia tố tụng với tư cách là ngư ời có quyền lợi và nghĩa v ụ liên quan mới đảm bảo quyền lợi của họ theo pháp luật thừa kế.
Trên thửa đất 552 – 2 diện tích 82,6m2 có căn nhà của vợ chồng bà Bùi Duy Tr, ông Lê Công Minh (Chết năm 2010) có 2 con là Lê Thị Anh Đ và Lê Hữu Ph.
Bản án sơ thẩm nhận định: Hiện bà Tr đang đi lao động (chui) ở Đài Loan nhưng trong hồ sơ không có căn c ứ nào chứng minh. Lẽ ra cấp sơ thẩm phải thu thập T liệu, chứng cứ tại cơ quan chức năng v ề tình trạng vắng mặt khỏi nơi cư trú của bà Tr nhằm thực hiện thủ tục tố tụng theo luật định từ đó mới có đủ cơ sở đưa bà Tr, anh Ph, chị Đ tham giat ố tụng để giải quyết thỏa đáng căn nhà gắn liền đất thửa 552-2; nếu bà Tr thuộc trường hợp có yếu tố nước ngoài là căn c ứ để phân định thẩm quyền thụ lý, giải quyết vụ án.
Bị đơn phản tố yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho bà H (Bản photo thể hiện cấp lần đầu); Trường hợp này cấp sơ thẩm phải đưa Ủy ban nhân dân có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng thửa đất 552 vào tham giat ố tụng để làm rõ các vấn đề có liên quan và cũng là cơ s ở phân định thẩm quyền thụ lý, giải quyết vụ án như đ ề nghị của đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa phúc thẩm.
Đương sự trình bày: căn nhà của bà Tr là loại nhà Đại đoàn kết nên cần thu thập chứng cứ, T liệu tại cơ quan chức năng nhằm xác định tính pháp lýc ủa căn nhà trên đất để đảm bảo quyền lợi chính đáng của bà Tr và các con. Án sơ thẩm dành cho bà Tr, anh Tr vụ kiện khác v ề căn nhà là không đúng quy đ ịnh, không giải quyết triệt để vụ án và gây vướng mắc ở giai đoạn thi hành án.
 [3]. Án phí dân sự phúc thẩm: Do hủy án s ơ thẩm nên đương sự không phải chịu án phí.
 Bởi các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
 Áp dụng khoản 3 Điều 308, Điều 310 của Bộ luật Tố tụng dân sự ; khoản 3 điều 148 của B ộ luật t ố tụng dân s ự và kho ản 3 điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thư ờng v ụ Quốch ộiquy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và s ử dụng án phí , lệ phí Tòa

## Page 5

5 án ;
Tuyên:
1. Hủy Bản án dân sự sơ thẩm số: 25/2024/DS-ST ngày 04 tháng 04 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long.
 Chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long giải quyết lại theo quy định của pháp luật.
2. Đương sự không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.
3. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

Nơi nhận: TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM
- Tòa án nhân dân Cấp cao; THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA
- VKSND tỉnh Vĩnh Long;
- Tòa án ND huyện Bình Tân;
- Chi cục THA huyện Bình Tân;
- Đương sự;
- Lưu hồ sơ vụ án.
 Phạm Trường Thọ