Bản án số: 02/2024/HNGĐ- ST
Giàng Thị Ch + Hạng A Ch
Số: 02
Ngày: 17/01/2024
Tòa án xét xử: TAND huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Hôn nhân và gia đình
Quan hệ pháp luật: Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Thông tin vụ việc: Mâu thuẫn gia đình

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN ĐIỆN BIÊN ĐÔNG TỈNH ĐIỆN BIÊN Bản án số: 02/2024/HNGĐ- ST Ngày: 17-01-2024 V/v: Tranh chấp ly hôn, nuôi con khi ly hôn CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN ĐIỆN BIÊN ĐÔNG, TỈNH ĐIỆN BIÊN

 - Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:
 Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Thanh Giang Các Hội thẩm nhân dân: 1. Ông Lường Văn Dũng.
 2. Ông Bùi Như Lữ.
 - Thư ký phiên tòa : Ông Sùng A Tình - Thư ký Tòa án nhân dân huy ện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên;
 - Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huy ện Điện Biên Đông, t ỉnh Điện Biên tham gia phiên tòa: Bà Cao Thị Ái - Kiểm sát viên.
Ngày 17 tháng 01 năm 2024 tại Trụ sở Tòa án nhân dân huy ện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên, Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông tiến hành xét xử sơ thẩm công khai vụ án Hôn nhân và gia đình thụ lý số: 15/2023/TLST-HNGĐ ngày 15 tháng 11 năm 2023, về việc: “Ly hôn, tranh chấp nuôi con khi ly hôn ”
theo Quy ết định đưa v ụ án ra xét x ử số: 0 3/2023/QĐXXST-HNGĐ ngày 18 tháng 12 năm 202 3 và Quy ết định hoãn phiên tòa s ố: 03/2024/QĐST-HNGĐ ngày 03/01/2024 giữa các đương sự:
1. Nguyên đơn: Chị Giàng Thị Ch, sinh ngày 04/02/1995.
Nơi cư trú: Bản Háng Sông D, xã Phì Nh, huy ện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên, có mặt.
2. Bị đơn: Anh Hạng A Ch, sinh ngày 01/8/1993.
Nơi cư trú: Bản Háng Sông D, xã Phì Nh, huy ện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên.
(Hiện đang ch ấp hành án tại đội 13, phân trại 1, trại giam NàT ấu, Bộ Công an).
Địa chỉ: Xã Nà Tấu, thành phố Điện Biên phủ, tỉnh Điện Biên, vắng mặt không có lý do.

## Page 2

NỘI DUNG VỤ ÁN:
Tại đơn khởi ki ện ngày 07/11/2023 và trong quá trình xét x ử, Nguyên đơn chị Giàng ThịCh trình bày:
[1]. Về quan hệ hôn nhân: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh chung sống với nhau được 06 n ăm, sau đó có đăng ký kết hôn ngày 18/4/2017 tại Ủy ban nhân dân xã Phì Nh, huyện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên, việc kết hôn trên tinh thần tự nguyện, không bị ai ép buộc. Sau khi kết hôn vợ chồng chung sống hạnh phúc và có với nhau 02 người con chung. Tuy nhiên, đến cuối năm 2018 thì xảy ra mâu thuẫn, do sống không hòa hợp và hai ngư ời sống ly thân tư đó cho đến nay. Ngày 12/5/2020 anh Hạng ACh bị bắt về tội: “Mua bán trái phép chất ma túy” và bị xử phạt 17 năm tù giam, hiện nay đang chấp hành án tại trại giam Nà Tấu. Nay chị Giàng ThịCh thấy cuộc sống không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được và chị không còn tình cảm với anh Ch nữa. Do vậy, chị làm đơn đề nghị Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông xem xét giải quyết cho chị được ly hôn với anh Hạng A Ch.
[2]. Về con chung, con riêng : Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh có 02 người con chung là các Chu: CHạng Thị N, sinh ngày 23/01/2015; Hạng Thị Ph, sinh ngày 24/8/2017. Hiện các Chu đang sống cùng chị Giàng ThịCh tại bản Háng Sông D, xã Phì Nh, huyện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên. Sau khi ly hôn chị Ch có nguyện vọng được trực tiếp chăm sóc, nuôi dư ỡng, giáo dục con chung cho đến khi các cháu thành niên và có khả năng lao động. Chị Giàng ThịCh không yêu cầu anh Hạng ACh phải cấp dưỡng nuôi con chung.
 [3]. Về tài sản: Tài sản riêng, tài sản chung, nợ phải trả, nợ lấy về, diện tích ruộng nương: Chị Giàng ThịCh không yêu cầu Tòa án giải quyết.
Đối với bị đơn: Ngày 15 tháng 11 năm 2023, sau khi thụ lý vụ án Tòa án nhân dân huy ện Đi ện Biên Đông làm Công văn số: 05/2023/CV-TA, ngày 15 tháng 11 năm 2023 gửi nhờ cán bộ Trại giam N à Tấu tống đạt trực tiếp Thông báo thụ lý vụ án số: 15/TB-TLV A, ngày 15 tháng 11 năm 2023 cho bị đơn anh Hạng A Ch. Sau khi nhận được Thông báo thụ lý anh Hạng ACh có đơn đề nghị gửi Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông là anh không đồng ý ly hôn, với lý do anh vẫn còn tình cảm với chị Giàng ThịCh và muốn gặp trực tiếp cán bộ Tòa án và gia đình (vợ anh Ch là chị Ch) để giải quyết việc của gia đình.
Ngày 30/11/2023 Tòa án nhân dân huy ện Điện Biên Đông đã cùng nguyên đơn chị Giàng ThịCh trực tiếp xuống trại giam Nà Tấu tiến hành mở phiên họp kiểm tra vi ệc giaon ộp, tiếp cận công khai tài li ệu chứng cứ và hòa gi ải nhưng không thành.
* Tại Biên bản lấy lời khai hồi 09 gi ờ 00 phút ngày 06/12/2022, tại Trại giam Nà Tấu bị đơn anh Hạng ACh trình bày:
1- Về hôn nhân: Anh Hạng ACh thừa nhận anh v à chị Giàng ThịCh tự nguyện đăng ký kết hôn tại UBND xã Phì Nh, huy ện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên, ngày 18/4/2017, nay chị Giàng ThịCh làm đơn đề nghị Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông giải quyết ly hôn anh Ch không đồng ý, vì anh vẫn còn tình cảm với chị Ch.

## Page 3

2- Về con chung: Anh Hạng ACh và chị Giàng ThịCh có 02 ngư ời con chung là các chau Hạng Thị N, sinh ngà y 23/01/2015; Hạng Thị Ph, sinh ngày 24/8/2017, anh Hạng ACh có nguyện vọng, đề nghị Tòa án giao 02 cháu cho ông bà nội là Hạng Sua L và Vàng Thị D nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục các cháu và yêu cầu chị Giàng ThịCh cấp dưỡng nuôi con.
3- Về tài sản: Tài sản riêng, tài sản chung, n ợ phải trả, nợ lấy về, diện tích ruộng nương: Anh Hạng ACh không yêu cầu Tòa án giải quyết.
 Quá trình Tòa án làm việc anh Hạng ACh không cung cấp tài liệu, chứng cứ để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, không nhận văn bản và cũng không đồng ý ký vào các văn bản, với lý do anh Hạng ACh không đồng ý ly hôn với chị Giàng Thị Ch.
- Người có quyền và lợi ích được bảo vệ: Cháu Hạng ThịN có đơn đề nghị gửi đến Tòa án thể hiện nguyện vọng của Chu là được ở với mẹ, cháu Hạng Thị Ph còn nhỏ.
* Tại phiên tò a, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huy ện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên phát biểu ý kiến:
Việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Thư ký, Hội đồng xét xử trong quá trình gi ải quyết vụ án kể từ khi thụ lý cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án đều tuân thủ các quy định của Bộ luật tố tụng Dân sự.
Quan điểm giải quyết vụ án: Căn cứ Khoản 1 Điều 51; Khoản 1 Điều 56;
Điều 58; Khoản 1 Điều 81; Khoản 1 Điều 82; Điều 83; Điều 84 Luật Hôn nhân gia đình. Căn cứ Khoản 1 Đi ều 28, Điểm a Khoản 1 Điều 35, Điểm a Khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, 228; Điều 271, 273 của Bộ luật tố tụng dân sự và Điểm đ Kho ản 1 Điều 12 Nghị quyết s ố: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thư ờng vụ Quốc hội về án phí và l ệ phí tòa án . Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chịCh cho chị Giàng ThịCh được ly hôn anh Hạng A Ch. Giao các cháu Hạng Thị N, Hạng Thị Ph cho chị Giàng ThịCh trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi các cháu thành niên và có khả năng lao động. Chị Giàng ThịCh không yêu cầu anh Hạng ACh phải cấp dưỡng nuôi con chung. Tài sản riêng, tài sản chung, n ợ phải trả, nợ lấy về, diện tích ru ộng nương: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh không đề nghị Tòa giải quyết nên không xem xét. Miễn án phí dân sự sơ thẩm cho chị Giàng Thị Ch.
Tại phiên tò a hôm nayc hị Giàng ThịCh vẫn giữ nguyên yêuc ầu Tòa án giải quyết ly hôn, giải quyết việc nuôi con, không yêu cầu Tòa án giải quyết việc cấp dưỡng nuôi con và không yêuc ầu Tòa án giải quyết quan hệ tài sản như nội dung đơn khởi kiện và lời khai trong quá trình giải quyết vụ án chị đã trình bày.

## Page 4

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và quá trình hỏi tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
[1]. Về quan hệ pháp luật: Căn cứ đơn khởi kiện về việc xin ly hôn của chị Giàng ThịCh đối với anh Hạng ACh và các tài liệu, chứng cứ kèm theo của nguyên đơn chị Giàng Thị Ch, Tòa án xác định đây là v ụ án: “Tranh chấp ly hôn, nuôi con khi ly hôn”.
[2]. Về thẩm quyền giải quyết vụ án: Bị đơn có hộ khẩu thường trú tại bản Háng Sống D, xã Phì Nh, huy ện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huy ện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên theo quy định tại Khoản 1 Điều 28, Khoản 1 Điều 35, Khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng Dân sự.
[3]. Về sự vắng mặt của đương s ự: Ngày 18 tháng 12 năm 2023 , Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông đã ban hành Quyết định đưa vụ án ra xét xử số:
03/2023/QĐXXST-HNGĐ và đã làm Công văn nhờ cán bộ Trại giam N à Tấu tống đạt trực tiếp cho anh Hạng A Ch. Tuy nhiên, anh Hạng ACh đã nhận Quyết định đưa v ụ án ra xét x ử, nhưng đến ngày 03/01/2024, anh Hạng ACh không đến phiên tòa và không có đơn xin xét xử vắng mặt. Do đó căn cứ vào Khoản 1 Điều 227, Điểm b Kho ản 2 Đi ều 227 Điều 233, Đi ều 235 của Bộ luật tố tụng Dân sự, Hội đồng xét xử đã quyết định hoãn phiên tòa. Ngay sau khi ban hành Quyết định hoãn phiên tòa, Tòa án nhân dân huy ện Đi ện Biên Đông đã gửi Quyết định hoãn phiên tòa bảo đảm qua đư ờng Bưu đi ện vành ờ cán b ộ Trại giam NàT ấut ống đạt Quyết định hoãn phiên tòa số: 03/2024/QĐST-HNGĐ, ngày 03/01/2024, anh Hạng ACh đã nhận Quyết định hoãn phiên tòa nhưng anh Hạng ACh vẫn không có ý ki ến gì. Điều này chứng tỏ bị đơn tước đi quyền và nghĩa vụ của mình trong thời gian giải quyết vụ án, hơn thế nữa các lần Tòa án trực tiếp làm vi ệc anh Ch không hợp tác, không tôn trọng Tòa án, không chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật trong giải quyết vụ án. Do đó, căn c ứ vào Điểm b Khoản 2 Điều 227, Khoản 3 Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự 2015. Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn theo quy định của pháp luật.
[4]. Về điều luật áp dụng: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh lấy nhau và đi đăng ký kết hôn tại Ủy ban nhân dân xã Phì Nh, huyện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên, ngày 18/4/2017, Tòa án sẽ áp dụng các quy định của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 để giải quyết.
 [5]. Về quan hệ hôn nhân: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh chung sống với nhau và có đăng ký kết hôn ngày 18/4/2017 tại Ủy ban nhân dân xã Phì Nh, huyện Điện Biên Đ, tỉnh Điện Biên, việc kết hôn trên tinh thần tự nguyện các bên kết hôn khi đã đủ điều kiện kết hôn, do vậy, quan hệ hôn nhân giữa chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh là hợp pháp. Hiện tại chị Giàng ThịCh không còn tình cảm với anh Hạng A Ch. Nguyên nhân mâu thu ẫn giữa chịCh và anh Ch là do sống không hòa hợp và hai người sống ly thân từ đó cho đến nay. Ngày

## Page 5

12/5/2020 anh Hạng ACh bị Tòa án xử phạt 17 năm tù giam về tội “Mua bán trái phép chất ma tu ý”, hiện nay đang chấp hành án tại trại giam Nà Tấu một mình chịCh chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục các con vất vả, hiện chị thấy không còn tình cảm với anh Ch, mục đích hôn nhân không đạt được và chị muốn có cuộc sống riêng. UBND xã PhìNh cũng đã xác nhận tình trạng mâu thu ẫn của hai anh chị. Như vậy, có đủ cơ sở khẳng định việc chị Giàng ThịCh cho rằng hai vợ chồng không còn hạnh phúc, chịCh không còn tình cảm với anh Ch và chị muốn có cuộc sống riêng là đúng. Xét tình trạng thực tế giữa hai vợ chồng, Hội đồng xét xử thấy có đủ căn cứ xác định anh Hạng ACh đã vi phạm pháp luật phải đich ấp hành án 1 7 năm tù, nên không có đi ều kiện để thực hiện nghĩa vụ một người chồng để thương yêu, tôn tr ọng, quan tâm, chăm s óc, giúp đỡ nhau, cùng chia s ẻ, thực hiện các công vi ệc trong gia đ ình. Do đ ó, đã làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được. Do đó, cần căn c ứ Khoản 1 Điều 56 Lu ật Hôn nhân và gia đình năm 20 14 chấp nhận yêuc ầu của chị Ch, giải quyết choch ị Giàng ThịCh ly hôn với anh Hạng A Ch.
[6]. Về con chung, con riêng: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh có 02 con chung là các cháu Hạng Thị N, sinh ngày 23/01/2015, Hạng Thị Ph, sinh ngày 24/8/2017. Chị Giàng ThịCh có nguyện vọng được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục các cháu vì hiện tại các cháu còn nhỏ tuổi, việc cấp dưỡng chị Giàng ThịCh không yêu cầu giải quyết. Để đảm bảo quyền lợi về mọi mặt của các cháu và đảm bảo sự phát triển về mọi mặt của trẻ. Hội đồng xét xử thấy yêu cầu và nguyện vọng của chịCh là chính đáng, phù hợp với quy định của pháp luật, nên căn c ứ các quy định tại Điều 58, Điều 81, 82, 83 Lu ật Hôn nhân v à gia đình 2014 giao cả 02 cháu choch ị Giàng ThịCh trực ti ếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục. Chị Giàng ThịCh không yêu cầu giải quyết việc cấp dưỡng nuôi con chung nên HĐXX không xem xét. Anh Hạng A Ch có quyền đi lại thăm nom, giáo dục con chung không ai được cản trở.
Quyền nuôi con và cấp dưỡng nuôi con có thể được thay đổi theo quy định tại Điều 84 của Luật hôn nhân gia đình 2014 khi có yêu cầu.
 Quá trình giải quyết vụ án bị đơn anh Hạng ACh đề nghị giao các con là Hạng Thị N, sinh ngày 23/01/2015, Hạng Thị Ph, sinh ngày 2 4/8/2017 cho ông bà nội là Hạng Sua L và Vàng Thị D trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng và yêu cầu chị Giàng ThịCh cấp dưỡng nuôi con chung. Tuy nhiên, Hội đồng xét x ử xét thấy, đề nghị này không phù hợp quy định của Lu ật Hôn nhân gia đình năm 2014, không đảm bảo quyền, lợi ích của các con, hiện tại cả 02 cháu đang sống ổn định với chị Giàng Thị Ch. Nên ý kiến của bị đơn là không có cơ sở nên không được chấp nhận.

## Page 6

 [7]. Về tài sản: Tài sản riêng, tài sản chung, n ợ phải trả, nợ lấy về, diện tích ruộng nương: Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh không đề nghị Tòa án giải quyết, nên Hội đồng xét xử không xem xét.
 [8]. Án phí: Quá trình giải quyết vụ án chị Giàng ThịCh có đơn xin miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí. Tại phiên toàch ị tiếp tục đề nghị HĐXX xem xét miễn tiền án phí DSTT cho chị, bởi vì, bản thân và gia đình chị là người dân tộc Mông đang cư trú tại bản Háng Sông D, xã PhìNh nơi có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. Vì v ậy, cần áp dụng Điểm đ Khoản 1 Đi ều 12 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban thư ờng v ụ Quốch ội xem xét mi ễn toàn bộ tiền án phí dân sự sơ thẩm cho chị Giàng ThịCh là phù hợp.
 Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ Khoản 1 Điều 51; Điều 53, Kho ản 1 Đi ều 56; Điều 58; Đi ều 69;
Khoản 1 Điều 81; Khoản 1 Điều 82; Điều 83; Điều 84 Luật Hôn nhân gia đình;
 Căn cứ Khoản 1 Điều 28, Điểm a Khoản 1 Điều 35, Điểm a Khoản 1 Điều 39, Điểm b Khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 271 và Điều 273 của Bộ luật tố tụng dân sự;
Căn cứ Điểm đ Khoản 1 Đi ều 12 Nghị quyết số 326/ 2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thư ờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, mi ễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;
1. Tuyên xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Nguyên đơn chị Giàng ThịCh được ly hôn với bị đơn anh Hạng A Ch.
2. Về con chung : Giao con chung l à các cháu: Hạng Thị N, sinh ngày 23/01/2015, Hạng Thị Ph, sinh ngày 2 4/8/2017 cho chị Giàng ThịCh trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dư ỡng, giáo dục cho đến khi các cháu thành niên và có khả năng lao động. Chị Giàng ThịCh không yêu cầu giải quyết về cấp dưỡng nuôi con chung.
 Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có quy ền thăm nom con mà không ai được cản trở và có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi con.
 Cha, mẹ trực tiếp nuôi con cùng các thành viên trong gia đình không được cản trở người không trực tiếp nuôi con thăm nom, chăm s óc, nuôi dư ỡng giáo dục con chung.
 Quyền nuôi con vàc ấp dư ỡng nuôi con có th ể được thay đổi theo quy định tại Điều 84 của Luật hôn nhân gia đình 2014 khi có yêu cầu.

## Page 7

 3. Về tài sản: Tài sản riêng, tài sản chung, n ợ phải trả, nợ lấy về, diện tích ruộng nương. Chị Giàng ThịCh và anh Hạng ACh không đề nghị Tòa án giải quyết.
4. Về án phí: Chị Giàng ThịCh được miễn án phí DSST.
5. Về quyền kháng cáo: Chị Giàng ThịCh được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày k ể từ ngày tuyên án (ngày 17/01/2024). Bị đơn anh Hạng A Ch vắng mặt tại phiên tòa được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết công khai theo quy định của pháp luật./.

Nơi nhận:
- Các đương sự;
- VKSND huyện ĐBĐ;
- CCTHADS huyện ĐBĐ;
- Phòng KTNV và THA TAND tỉnh ĐB;
- UBND xã Phì Nhừ;
- Lưu hồ sơ vụ án.
 T.M HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA



Nguyễn Thanh Giang