Lê Thị H - Lê Thị V
Số: 06/2023/QĐST – DS
Ngày: 18/12/2023
Tòa án xét xử: TAND TP. Bến Tre, tỉnh Bến Tre
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Lê Thị H yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Lê Thị V là người mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

 TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN MỎ CÀY BẮC TỈNH BẾN TRE Số: 06/2023/QĐST – DS CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc


 Mỏ Cày Bắc, ngày 18 tháng 12 năm 2023


QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN MỎ CÀY BẮC

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Đạt.
Thư ký phiên họp: Bà Võ Thị Minh Nguyệt - Thư ký Tòa án.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Mỏ Cày Bắc tham gia phiên họp :
Ông Lê Văn Bình - Kiểm sát viên.
Ngày 18 tháng 12 năm 2023 tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Mỏ Cày Bắc, tỉnh Bến Tre mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số:
224/2023/TLST-DS ngày 27 tháng 10 năm 2023 về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự ” theo Quyết định mở phiên họp số:
109/2023/QĐST-DS ngày 11 tháng 12 năm 2023 gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:
Bà Lê Thị H, sinh năm 1969 (có mặt).
Địa chỉ: ấp P, xã P, huyện M, tỉnh Bến Tre.
- Đối với: Bà Lê Thị V, sinh năm 1980.
Địa chỉ: ấp P, xã P, huyện M, tỉnh Bến Tre.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Căn cứ vào đơn yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đề ngày 23/10/2023 và lời trình bày của bà Lê Thị H tại phiên họp thể hiện: Bà H là chị ruột của bà V, bà và bà V sống chung nhà với nhau từ khi bà V còn nhỏ cho đến nay. Bởi vì, từ nhỏ bà V đã bị bệnh tâm thần bẩm sinh với các biểu hiện như:
lúc 02 tuổi biết đi nhưng nói không r õ từ, chỉ ú ớ những từ vô nghĩa, không đi học được, tính tình nóng nảy hay la hét vô cớ, không nhận biết được người thân, ăn uống và vệ sinh cá nhân phải có người thân phụ giúp hoàn toàn, đêm ít ngủ; do bị bệnh nên bà V sống độc thân không có chồng con, đến năm 2013 bà V được hưởng

## Page 2

trợ cấp xã hội tại địa phương cho đến nay. Nay bà Hyêu cầu Tòa án tuyên bố bà Lê Thị V là người mất năng lực hành vi dân sự để bà H đại diện theo pháp luật cho bà Lê Thị V thực hiện các giao dịch dân sự liên quan đến tài sản chung của hộ gia đình.
Tại phiên họp đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm:
- Về tố tụng: Trong quá trình giải quyết việc dân sự, Thẩm phán, Thư k ý tuân thủ đúng các quy định của pháp luật tố tụng dân sự, người yêu cầu giải quyết việc dân sự đã thực hiện đúng các quyền và nghĩa vụ của mình.
- Về nội dung: đề nghịT òa án áp dụng Điều 376, 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015: chấp nhận yêu cầu của bà Lê Thị H về việc yêu cầu tuyên bố bà Lê Thị V là người mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Mỏ Cày Bắc nhận định:
[1] Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần số 923/KL -VPYTW ngày 05/12 /2023 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương B xác định về kết quả giám định đối với đương sự Lê Thị V như sau:
- Về y học: đương sự bị bệnh Chậm phát triển tâm thần nặng (F72 – ICD.10).
- Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
[2] Căn cứ vào Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu cuảng ười có quyền, lợi ích liên quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”. Theo Kết luận giám định pháp y tâm thần nêu trên thì bà Lê Thị V bị bệnh Chậm phát triển tâm thần nặng, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Từ đó có đủ cơ sở để xác định bà Lê Thị V bị bệnh tâm thần mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình nên bà Lê Thị H là chị ruột bà Vyêu cầu Tòa án tuyên bố bà V là người mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở để chấp nhận.
[3] Xét thấy đề nghị của Đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp là hoàn toàn phù hợp với nhận định của Tòa án nên được chấp nhận toàn bộ.
[4] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: bà Lê Thị H phải nộp lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định.
[5] Về chi phí giám định pháp y tâm thần: Do bà Lê Thị H là người yêu cầu giải quyết việc dân sự nên bà phải có nghĩa vụ nộp chi phí giám định pháp y tâm thần là 4.333.750 đồng và đã nộp xong.

## Page 3

Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ: Điều 376 và 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015; Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:
Chấp nhận yêu cầu của bà Lê Thị H về việc yêu cầu tuyên bố bà Lê Thị V là người mất năng lực hành vi dân sự.
 Tuyên bố bà Lê Thị V , sinh năm 1980, nơi cư trú: ấp P, xã P, huyện M, tỉnh Bến Tre là người mất năng lực hành vi dân sự.
 Bà Lê Thị H được quyền liên hệ cơ quan, tổ chức có thẩm quyền ( Ủy ban nhân dân xã P, huyện M, tỉnh Bến Tre) để đăng ký việc giám hộ theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: bà Lê Thị H phải nộp 300.000 đồng nhưng được khấu trừ vào tiền tạm ứng lệ phí đ ã nộp theo biên lai thu số 0005445 ngày 24/10/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Mỏ Cày Bắc nên bà H không phải nộp thêm.
Về chi phí giám định pháp y tâm thần: buộc bà Lê Thị H phải chịu chi phí giám định pháp y tâm thần là 4.333.750 đồng và đã nộp xong.
 - Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu giải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 n gày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định để yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Bến Tre giải quyết theo thủ tục phúc thẩm. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Nơi nhận:
- Phòng KTNV và THA TAND tỉnh Bến Tre;
- VKSND huyện Mỏ Cày Bắc;
- Chi cục THADS huyện Mỏ Cày Bắc;
- UBND xã P;
- Các đương sự;
- Lưu hồ sơ việc dân sự.
 THẨM PHÁN-CHỦ TỌA PHIÊN HỌP






 Nguyễn Ngọc Đạt