Số: 04/2023/QĐST-DS
Yêu cầu giải quyết việc dân sự
Số: 04
Ngày: 22/09/2023
Tòa án xét xử: TAND huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà N

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THẠCH THÀNH TỈNH THANH HÓA

 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 04/2023/QĐST-DS Thạch Thành, ngày 22 tháng 9 năm 2023

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v: Tuyên bố một người bị mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THẠCH THÀNH, TỈNH THANH HÓA.

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Bùi Văn Hải Thư ký phiên họp: Bà Phạm Thị Hồng Nhung - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Hoàn - Kiểm sát viên Ngày 22 tháng 09 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 03/2023/TLST-VDS ngày 07 tháng 07 năm 2023 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi”, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 04/2023 /QĐST- VDS ngày 07 tháng 09 năm 2023, gồm người tham gia tố tụng sau đây:
 - Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H - Sinh năm: 1957 Địa chỉ: Đội I Nông Trường T, xã T, huyện T, tỉnh Thanh Hóa.
 - Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Anh Nguyễn Kim C - Sinh năm: 1986 Địa chỉ: Đội I Nông Trường T, xã T, huyện T, tỉnh Thanh Hóa.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêuc ầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân s ự, bị hạn chế năng lực hành vi dân s ự, ho ặc có khó khăn trong nhận th ức, làm chủ hành vi ngày 05/06/2023 bà Nguyễn Thị H trình bày: Con trai bà H là anh Nguyễn Kim C bị mắc bệnh thiểu năng trí tuệ từ bé, không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi của mình.
Gia đình cũng đưa đi khám chữa bệnh nhiều nơi nhưng cũng không có kết quả. Bản thân anh C cũng đang thuộc đối tượng được bảo trợ xã hội với lý do là đối tượng người khuyết tật nặng. Nay chồng bà H là ông Nguyễn Kim T đã chết. Vì vậy, bà H làm đơn đề nghị Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Kim C bị mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực

## Page 2

hành vi dân s ự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định của pháp luật.
Theo đơn yêuc ầu của bà Nguyễn Thị H, Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành , tỉnh Thanh hóa đ ã có quyết định trưng cầu giám định số 02/2023/QĐ-TCGĐ ngày 07 tháng 08 năm 2023, trưng cầu Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T, thuộc V xác định tình trạng của anh Nguyễn Kim C là người bị mất năng lực hành vi dân s ự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Ngày 31 tháng 08 năm 2023 Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T đã có bản kết luận giám định pháp y tâm thần số: 19/KLGĐ kết luận: Anh Nguyễn Kim C bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng, theo Phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 (ICD 10) bệnh có mã số là: F72 . Đối tượng mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi.
Tại phiên họp bà Nguyễn Thị H đề nghị Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Kim C là người mất năng lực hành vi dân sự.
Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành trình bày quan điểm như sau:
+ Về thủ tục tố tụng: Việc tuân theo pháp luật kể từ khi thụ lý việc dân sự đến khi mở phiên họp sơ thẩm: Thẩm phán đã chấp hành đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự Thẩm quyền thụ lý, quan hệ pháp luật, xác định tư cách pháp lý và mối quan hệ giữa những người tham gia tố tụng, thu thập chứng cứ, thời hạn gửi hồ sơ cho Viện kiểm sát nghiên cứu, cấp tống đạt văn bản tố tụng cho người tham giat ố tụng là có căn c ứ, phù hợp quy định pháp luật.
Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng: Đương sự đã thực hiện đúng theo quy định.
+ Về nội dung: Căn cứ yêu cầu của đương sự và kết quả giám định của Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T, đề nghị Tòa án áp dụng Điều 22 của bộ luật dân sự, Điều 376, 377 và Điều 378 của bộ luật tố tụng dân sự chấp nhận đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị H về việc “Yêu cầu tuyên bố anh Nguyễn Kim C mất năng lực hành vi dân sự”.
+ Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Đề nghị miễn lệ phí giải quyết việc dân sự cho bà Nguyễn Thị H (Bà H là người cao tuổi có yêu cầu được miễn toàn bộ lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm) theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm

## Page 3

tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa nhận định:
[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Anh Nguyễn Kim C có nơi cư trú tại Đ, xã T, huyện T, tỉnh Thanh Hóa. Căn cứ vào khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Đi ều 35, Bộ luật tố tụng dân sự 2015, yêu cầu của bà Nguyễn Thị H thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.
[2] Về nội dung: Bà Nguyễn Thị H và ông Nguyễn Kim T (Ông T đã chết năm 2017) sinh được 03 người con. Trong ba người con có anh Nguyễn Kim C bị thiểu năng trí tuệ từ nhỏ, gia đình đã đi chữa trị nhưng không khỏi, bệnh có xu hư ớng ngày càng nặng, hiện đang có biểu hiện bị mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế năng lực hành vi dân sự, có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Nay bà Hyêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Kim C mất năng lực hành vi dân sự ”.
Tại bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 19/KLGĐ ngày 31 tháng 08 năm 2023 của Phân viện Pháp y tâm thần Bắc miền T kết luận: Anh Nguyễn Kim C bị bệnh bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng, theo Phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 (ICD 10) bệnh có mã số là: F72 . Đối tượng mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi.
 Từ những căn cứ nêu trên, xét đơn yêu cầu của bà H về tuyên bố anh Nguyễn Kim C mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ và phù hợp với quy định của pháp luật nên chấp nhận.
[3] Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị H là người cao tuổi có yêu cầu được miễn toàn bộ lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm, nên được miễn toàn bộ lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ: Khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự: Điều 370, 371, 372, 376, 377 và Điều 378 của Bộ luật t ố tụng dân s ự năm 2015; Điểm đ kho ản 1 Đi ều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thư ờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
- Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị H.
Tuyên bố: Anh Nguyễn Kim C, sinh năm 1986. Nơi cư trú: Đ, xã T, huyện T, tỉnh Thanh Hóa bị “ Mất năng lực hành vi dân sự”.
- Lệ phí giải quyết việc dân sự: Miễn toàn bộ lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm cho bà Nguyễn Thị H
- Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên

## Page 4

quan có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 (mười) ngày kể từ ngày tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
 - Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự, thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a và Điều 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật thi hành án dân sự”.
Nơi nhận: THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP
- VKSND huyện Thạch Thành;
- Các đương sự;
- Chi cụcTHADS huyện Thạch Thành;
- Lưu hồ sơ.


 Bùi Văn Hải