Số: 01/2023/QĐST-VDS
Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 15
Ngày: 20/07/2023
Tòa án xét xử: TAND huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: bà Vi Thị H yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Hoàng Minh T1 mất năng lực hành vi dân sự để thuận tiện trong các thủ tục hành chính. Do anh Hoàng Minh T1 bẩm sinh đã bị khuyết tật như vậy nên không có vợ con gì.

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN C TỈNH LẠNG SƠN

Số: 01/2023/QĐST-VDS CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

 C, ngày 20 tháng 7 năm 2023

QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN C, TỈNH LẠNG SƠN Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Phan Thị Thanh Huyền.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Minh - Thư ký Tòa án Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện C, tỉnh Lạng Sơn tham gia phiên họp: Bà Hoàng Thị Liên - Kiểm sát viên.
Ngày 20 tháng 7 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện C, tỉnh Lạng Sơn mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ l ý số 20/2023/TLST-VDS ngày 16 tháng 5 năm 2023 về việc y êu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo Quyết định mở phiên họp s ơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2023/QĐST-VDS ngày 07 tháng 7 năm 20 23, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu: Bà Vi Thị H, sinh năm 19 59. Trú tại: Khu H, thị trấn Đ, huyện C, tỉnh Lạng Sơn; có mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự , các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ việc và tại phiên họp người yêu cầu bà Vi Thị H trình bày:
Tiểu sử gia đình bên nội ngoại không ai có biểu hiện gì về thần kinh hay tâm thần. Chỉ đến khi bà kết hôn với ông Hoàng Văn Th (sinh năm 1955, đã chết năm 2006) có sinh được 03 người con trai thì cả 03 đều có biểu hiện chung giống nhau, đều chậm đi, không biết nói, không thể tự chăm sóc bản thân mình.
Cụ thể trai đầu của bà với ông Hoàng Văn Th là anh Hoàng Văn T , sinh năm 1979, biết đi chậm, không nói được, gia đình cũng phải phục vụ đến năm 1994 thì chết. Đến người con thứ 2 là anh Hoàng Tuấn P , sinh năm 1981, đến năm 1985 thì chết do lên sởi, không cứu chữa được. Đến người con thứ 3 là anh Hoàng Minh T1, sinh năm 1989 từ khi sinh ra đến nay (hơn 30 năm) anh Hoàng

## Page 2

Minh T1 bị khuyết tật nặng, không biết nói, không tự phục vụ bản thân (không tự ăn uống, tự sinh hoạt cá nhân) được. Năm 2013 Ủy ban nhân dân thị trấn Đ đã cấp giấy chứng nhận khuyết tật vận động, nghe rói, tâm thần loại đặc biệt nặng đối với trường hợp anh Hoàng Minh T1 . Do điều kiện gia đình khó khăn nên từ lúc sinh ra phát hiện cháu có biểu hiện như vậy, gia đình cũng chưa đưa cháu đi thăm khám, điều trị ở đâu. Nay bà Vi Thị H yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Hoàng Minh T1 mất năng lực hành vi dân sự để thuận tiện trong các thủ tục hành chính. Do anh Hoàng Minh T1 bẩm sinh đã bị khuyết tật như vậy nên không có vợ con gì.
Tại phiên họp, Đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến về việc giải quyết việc dân sự:
Về việc tuân theo pháp luật tố tụng của những người tiến hành tố tụng và các đương sự được thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự Về nội dung việc dân sự: Trên cơ sở chứng cứ, tài liệu có trong hồ sơ và ý kiến của người yêu cầu, có căn cứ xác định anh Hoàng Minh T1 có biểu hiện mắc bệnh tâm thần , Tòa án đã thực hiện việc trưng cầ u giám định tâm thần kết quả kết luận anh Hoàng Minh T1 bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng, theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F72 mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự; Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự, đề nghị Tòa án nhân dân huyện C chấp nhận yêu cầu của bà Vi Thị H, tuyên bố anh Hoàng Minh T1 mất năng lực hành vi dân sự.
Về lệ phí: Áp dụng điểm đ khoản 1, 2 Điều 12, khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án , bà Vi Thị H phải chịu lệ phí việc dân sự tuy nhiên bà Hiền là người cao tuổi, có đơn xin miễn lệ phí nên được miễn lệ phí dân sự sơ thẩm.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ s ơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện C nhận định:
[1] Về quyền yêu cầu : Bà Vi Thị H và anh Hoàng Minh T1 có quan hệ huyết thống là mẹ con do đó, bà Vi Thị H có quyền yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với anh Hoàng Minh T1 theo quy định tại khoản 1 Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
[2] Về thẩm quyền giải quyế t: Anh Hoàng Minh T1 có đăng ký hộ khẩu thường trú và hiện vẫn đang trú tại Khu H, thị trấn Đ, huyện C, tỉnh Lạng Sơn

## Page 3

căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì thẩm quyền giải quyết việc dân sự yêu cầu tuyên bố anh Hoàng Minh T1 mất năng lực hành vi dân sự thuộc về Tòa án nhân dân huyện C.
[3] Về nội dung: Anh Hoàng Minh T1 từ khi sinh ra đã có biểu hiện bị chậm phát triển nặng, không biết nói, không tự phục vụ bản thân (không tự ăn uống, tự sinh hoạt cá nhân), việc anh Hoàng Minh T1 bị khuyết tật như vậy có hàng xóm, trưởng khu cũng như Ủy ban nhân dân thị trấn Đ nơi anh Hoàng Minh T1 sinh sống xác nhận, hàng tháng anh Hoàng Minh T1 vẫn được nhận trợ cấp hàng tháng.
[4] Ngày 30 tháng 5 năm 2023, Tòa án nhân dân huyện C đã ra quyết định số 01/2023/QĐ-TA về việc trung cầu Viện pháp y tâm thần trung ương giám định tâm thần đối với anh Hoàng Minh T1. Kết luận giám định số 147/KLGĐ ngày 06 tháng 7 năm 2023 của Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận tại thời điểm giám định anh Hoàng Minh T1 bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng, theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F72 . Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
[5] Như vậy, có đủ căn cứ xác định anh Hoàng Minh T1 mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, yêu cầu của bà Vi Thị H về việc tuyên bố anh Hoàng Minh T1 mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, cần được chấp nhận.
[6] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Vi Thị H là người yêu cầu nên phải chịu lệ phí sơ thẩm tuy nhiên bà Vi Thị H là người cao tuổi, có đơn xin miễn lệ phí nên được miễn nộp tiền lệ phí dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
[7] Về quyền kháng cáo: Đương sự có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, các Điều 149, 150, 370, 371, 372, 376, 377 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự; điểm đ khoản 1, khoản 2 Điều 12; Điều 14; khoản 5 Điều 16 ; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Vi Thị H về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.

## Page 4

Tuyên bố anh Hoàng Minh T1, sinh ngày 06 tháng 6 năm 1989. Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú và chỗ ở: Khu H, thị trấn Đ, huyện C, tỉnh Lạng Sơn mất năng lực hành vi dân sự kể từ ngày 20/7/2023.
2. Lệ phí giải quyết việc dân sự : Bà Vi Thị H được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự.
3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Bà Vi Thị H có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.

Nơi nhận:
 - TAND tỉnh Lạng Sơn;
 - VKSND huyện C, tỉnh Lạng Sơn;
 - UBND TT Đ, huyện C, tỉnh Lạng Sơn;
 - Các đương sự;
 - Lưu hồ sơ việc dân sự;

 THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký)




 Phan Thị Thanh Huyền