Bản án số: 60/2023/HC-PT
Dương Thị Ngọc N khởi kiện UBND huyện M
Số: 60
Ngày: 15/02/2023
Tòa án xét xử: TAND cấp cao tại TP Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Phúc thẩm

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Bản án số: 60/2023/HC-PT Ngày: 15 - 2 - 2023 V/v: Khiếu ki ện hành vi hành chính về giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai.
 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc


NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa: Bà Trần Thị Huyền Vân Các Thẩm phán: Bà Huỳnh Thanh Duyên Ông Nguyễn Văn Tửu
- Thư ký phiên tòa: Bà Mai Thị Thu Trang - Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa: Ông Nguyễn Văn Đức - Kiểm sát viên.
Ngày 15 tháng 02 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh xét x ử phúc thẩm công khai v ụ án hành chính thụ lý s ố 660/2022/TLPT-HC ngày 26 tháng 10 năm 2022 về việc: “Khiếu kiện hành vi hành chính về giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai”
Do Bản án hành chính sơ thẩm số 14/2022/HC-ST ngày 08 tháng 9 năm 2022 của Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng bị kháng cáo.
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét x ử phúc thẩm số: 3121/2022/QĐPT-HC ngày 30 tháng 11 năm 2022, giữa các đương sự:
Người khởi kiện: Bà Dương Thị Ngọc N, sinh năm 1957;
Địa chỉ: ấp H, thị trấn M, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.
Người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện: Ông Trần Bửu Thịnh Đ, sinh năm 1969; Địa chỉ: Số 57 Nguyễn Văn Thêm, Khóm 6, Phường 3, thành phố Sóc Trăng, tỉnh Sóc Trăng (theo Gi ấy ủy quyền ngày 20/6/2022 – BL 77).
(có mặt)
Người bị kiện: Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện M, tỉnh Sóc Trăng.
Địa chỉ: Số 30, đường N, thị trấn M, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.
Người đại diện theo ủy quyền của người bị kiện: Ông Đào ĐắcH – Chức vụ: PhóCh ủ tịch UBND huyện M, tỉnh Sóc Trăng (theo Văn bản ủy quyền số 877/UBND-VP ngày 12/12/2022) (xét xử vắng mặt).

## Page 2

2 Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người bị kiện: Ông Ngô Minh L - Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trư ờng huyện M , tỉnh Sóc Trăng (theo Văn bản cử số 422/UBND-VP ngày 22/6/2022). (vắng mặt).
Người kháng cáo: Người khởi kiện bà Dương Thị Ngọc N.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
1. Theo Đơn khởi ki ện ngày 30/10/2021 và Đơn sửa đổi bổ sung đơn khởi ki ện ngày 15/05/2022 của ngư ời khởi ki ện Dương Thị Ngọc N (BL 01,50), trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện, ông Trần Bửu Thịnh Đ trình bày:
Nguyên trước năm 1975, c ụ Nguyễn Thị M, sinh năm 1919 (m ẹ chồng bà Dương Thị Ngọc N , chết năm 2000) có phần đất tại ấp HoàM ỹ, thị trấn M , huyện M, tỉnh Sóc Trăng (có s ố đo ngang giáp l ộ ấp HoàM ỹ là 17,05m, cạnh bên phải dài 29,44m, cạnh bên trái chi ều dài 30,53m, ngang phía sa u 18,72m)
được Chính quy ền Sài Gòn (ch ế độ cũ) đến gia đình hỏi mư ợn đ ể xâyt ạm trường học Hòa Mỹ và hứa sau này khi có đi ều kiện cất trường kiên cố, ổn định nơi khác sẽ trả lại cho gia đình phần diện tích đất mượn (đo từ mép lộ vào mỗi bên 12m, ngang giáp lộ 17,05m, ngang giáp sân nhà bà Dương Thị Ngọc N 17,64m). Lúc đó, cụM nghĩ rằng chính quy ền cũng chỉ mượn tạm trong một thời gian ngắn để giải quyết khó khăn tạm thời khi chưa cóch ỗ để xây dựng trường lớp và cũng muốn đóng góp cho việc phát triển ngành giáo dục nên cụM quyết định việc cho mượn.
Trước khich ết (năm 2000), cụM có trăn trối với vợ chồng bà Dương Thị Ngọc N là nếu sau này trường học có dời đi nơi khác thì xin lại nền trường học để cất nhà ở. Sau khi cụM chết, ông Nguyễn Thành C (chồng bà Dương Thị Ngọc N) cũng nhiều lần dò hỏi, tìm cách xin lại diện tích đất gốc này nhưng do không am hi ểu pháp lu ật và đi ều kiện kinh t ế quá khó khăn nên vi ệc kiến nghị xin lại đất gốc cũng chưa có kết quả. Mặt khác, ông C qua đời đột ngột nên cũng chưa kịp dặn dò gì cho bà Dương Thị Ngọc N và các con. Đến kho ảng năm 2015 thì trường học Hòa Mỹ này mới được dỡ dời đi nơi khác.
Thời giang ần đây, bà Dương Thị Ngọc N có làm hàng ràot ạm để bảo vệ nhà cửa thì Ủy ban nhân dân (UBND) thị trấn M có mời bà Dương Thị Ngọc N làm việc. Tại biên bản làm vi ệc ngày 28 tháng 09 năm 2020, U ỷ ban nhân dân thị trấn M đồng ý cho gia đình được giữ nguyên hiện trạng hàng rào tạm cho đến khi bà Dương Thị Ngọc N làm các thủ tục xin lại diện tích đất gốc mà cụM đã cho chính quy ền Sài Gòn (cũ) mư ợn làm trư ờng học (Trư ờng ti ểu học M ỹ Xuyên 2).
Trong quá trình xin lại đất, bà Dương Thị Ngọc N có đơn yêu cầu ghi ngày 07/10/2020, yêu cầu: Đề nghị UBND huyện M, tỉnh Sóc Trăng tổ chức xác minh nguồn gốc đất tại điểm Trường Tiểu học Mỹ Xuyên 2 (đi ểm lẻ), địa chỉ tại ấp Hòa Mỹ, thị trấn M, huyện M, tỉnh Sóc Trăng, thời gian trước năm 1975 cho đến nay. Trong trư ờng hợp có căn c ứ xác định đây là phần tài sản là di ện tích đất thuộc sở hữu của cụ Nguyễn ThịM cho Chính quyền Sài gòn cũ mư ợn để xây

## Page 3

3 dựng trường, thì bà Dương Thị Ngọc Nyêu cầu xem xét trả lại diện tích đất này cho gia đình bà Dương Thị Ngọc N (Ngang giáp l ộ HoàM ỹ 17,05m; Ngang giáp sân nhà hiện tại 17,64m; Chiều sâu bên phải 12m và bên trái 12m.).
Tại đơn khiếu nại lần 1 ghi ngày 05/03/2021, bà Dương Thị Ngọc N khiếu nại và yêuc ầu: Trả lại phần diện tích đất màc ụ Nguyễn ThịM đã cho chính quyền Sài Gòn cũ mượn làm trường học (Ngang giáp lộ Hòa Mỹ 17,05m; Ngang giáp sân nhà hiện tại 17,64m; Chiều sâu bên phải 12m và bên trái 12m.). Đất có địa chỉ tại ấp Hòa Mỹ, thị trấn M, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.
Đến ngày 27/04/2021, UBND huyện M mới ban hành Công văn s ố 278/UBND-VP, trả lời nội dung yêu cầu ghi ngày 07/10/2020. Còn yêuc ầu giải quyết theo đơn khiếu nại lần 1 ghi ngày 05/03/2021 đến nay thì Chủ tịch UBND huyện M vẫn chưa giải quyết.
Từ những lý do trên, nay bà Dương Thị Ngọc N khởi kiện hành vi hành chính của Chủ tịch UBND huyện M về việc không thụ lý giải quyết đơn khi ếu nại ghi ngày 05/03/2021 theo quy định của pháp luật.
Nay bà Dương Thị Ngọc N khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết:
- Tuyên bố hành vi hành chính của Chủ tịch UBND huyện M về việc không thụ lý giải quyết đơn khiếu nại ghi ngày 05/3/2021 là trái pháp luật;
- Buộc Chủ tịch UBND huyện M thực hiện việc thụ lý giải quyết đơn khiếu nại ghi ngày 05/3/2021 theo quy định của pháp luật.
2. Tại Văn bản s ố 130/UBND-VP ngày 01/3/2022 (BL 55), ngư ời đại diện theo ủy quyền của người bị kiện Chủ tịch UBND huyện M có ý ki ến như sau:
Đối với đơn khi ếu nại đề ngày 05/3/2021 (v ề việc đòi lại đất gốc) của bà Dương Thị Ngọc N, xét thấy về nội dung vẫn là yêu cầu xin lại đất gốc trùng với nội dung đơn đề ngày 07/10/2020 của bà Dương Thị Ngọc N, về việc xin lại đất gốc. Do cần phải kiểm tra rà soát thu thập nội dung nguồn gốc đất để có căn cứ trả lời đơn yêu cầu của bà Dương Thị Ngọc N theo quy định, do đó thời gian trả lời cho bà Dương Thị Ngọc N có chậm, tuy nhiên không ảnh hưởng đến quyền lợi ích của bà Dương Thị Ngọc N. Qua ki ểm tra, rà soát của ngành chức năng huyện, ngày 27/4/2021, Chủ tịch UBND huyện M đã ban hành Công văn s ố 278/UBND-VP về việc trả lời đơn của bà Dương Thị Ngọc N, ấp H, thị trấn M, huyện M, tỉnh Sóc Trăng là đảm bảo theo quy định. Do đó, đề nghị Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng xem xét bác nội dung khởi kiện của bà Dương Thị Ngọc N về việc buộc Chủ tịch UBND huyện M, tỉnh Sóc Trăng thực hiện việc thụ lý và giải quy ết đơn khi ếun ại ghi ngày 05/3/2021 của bà Dương Thị Ngọc N mà UBND huyện M đã nhận được 10/3/2021.
Tại Bản án số 14/2022/HC-ST ngày 08 tháng 9 năm 2022, Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng đã quyết định:

## Page 4

4 Căn c ứ khoản 1 Đi ều 30, kho ản 4 Đi ều 32, đi ểm a kho ản 2 Đi ều 116, khoản 2 Đi ều 157, Đi ều 158, đi ểm a kho ản 2 Đi ều 193, Đi ều 194 và kho ản 1 Điều 348 của Luật Tố tụng hành chính năm 2015;
Áp dụng: Điểm đ kho ản 1 Đi ều 12 Nghị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thư ờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, mi ễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Tuyên xử: Bác yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện Dương Thị Ngọc N về việc yêuc ầu: Tuyên b ố hành vi hành chính không thụ lý, giải quyết đơn khi ếu nạic uảCh ủ tịch UBND huyện M là trái pháp lu ật và bu ộc Chủ tịch UBND huyện M thụ lý, gi ải quy ết Đơn khi ếun ại lần 1 (V/v đòi lại đất g ốc) ngày 05/03/2021 của bà Dương Thị Ngọc N theo quy định của pháp luật.
Ngoài ra bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo.
Ngày 20 tháng 09 năm 2022 đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện là ông Trần Bửu Thịnh Đ kháng cáo đề nghị sửa toàn b ộ bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Dương Thị Ngọc N.
Tại phiên tòa phúc thẩm:
Người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện tranh luận khi bàN có đơn yêu cầu xin lại đất ngày 07/10/2020 nhưng mãi đến ngày 05/3/2021 Chủ tịch UBND không thông báo trả lời cho bàN thì việc bàN có đơn khiếu nại ngày 05/3/2021 phải được hiểu là bà đã từ bỏ yêu cầu xin đất gốc, chuyển sang hình thức đòi lại đất gốc , mặc dù có nội dung tương tự và do đó đến ngày 27/4/2021 khi xem xét giải quyết thì Chủ tịch UBND huyện M phải thụ lý giải quyết đơn khiế u nại mới đảm bảo quyền và lợi ích cho bà N. Do vậy, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận đơn khởi kiện của bàN tuyên bố hành vi hành chính của Chủ tịch UBND huyện M về việc không thụ lý đơn khiếu nại của bàN là trái pháp luật và buộc Chủ tịch UBND huyện M thực hiện việc thụ lý giải quyết đơn khiếu nại cho bà.
Đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm giải quyết vụ án như sau: Về tố tụng: Thẩm phán và Hội đồng xét xử đã thực hiện đúng các quy định từ khi thụ lý vụ án cho đến khi xét x ử phúc thẩm vụ án theo quy định của Luật tố tụng hành chính. V ề nội dung: Theo đơn yêuc ầu v ề việc xin lại đất gốc ngày 07/10/2020 và Đơn khiếu nại lần 1 về việc đòi lại đất gốc ngày 05/3/2021 của bà N đều có cùng một nội dung: “Yêu cầu UBND huy ện Xuyên M ỹ trả lại phần diện tích đất mà cụM đã cho chính quy ền Sài Gòn cũ mư ợn làm trư ờng học (ngang giáp lộ Hòa Mỹ 17,05m; ngang giáp sân nhà hi ện tại 17,64m; chiều sâu bên phải 12m và bên trái 12m)”. Tại Công văn s ố 278/UBND-VP ngày 07/10/3020 của UBND huyện M về việc trả lời đơn của bà Dương Thị Ngọc N thì thấy rằng nội dung đơn khi ếu nại của bàN đã được UBND huyện M trả lời với nội dung: “Yêu cầu của bàN xin lại phần đất điểm Trường Tiểu học Mỹ Xuyên 2 là không có căn c ứ để xem xét, gi ải quyết”. Trường hợp bàN không đồng ý thì có đơn khiếu nại đối với văn bản nêu trên. Do đó, việc bàN khởi kiện cho rằng chủ tịch UBND huyện M không gi ải quy ết đơn khi ếun ạic ủa bà là

## Page 5

5 không có cơ s ở. Do v ậy, kháng cáoc ủa người khởi kiện không có cơ sở chấp nhận, đề nghị HĐXX bác kháng cáo của người khởi kiện, giữ nguyên bản án sơ thẩm.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được xem xét tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xét thấy:
[1] Về thủ tục tố tụng:
Tại phiên tòa phúc th ẩm, người bị kiện được triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt có đơn xin xét x ử vắng mặt hội đồng xét xử căn cứ Điều 225 Luật Tố tụng hành chính xét xử vắng mặt các đương sự.
Về đối tượng khởi kiện, thẩm quyền và thời hiệu khởi kiện: Cấp sơ thẩm đã xác định đúng theo quy định tại kho ản 1 Đi ều 30, kho ản 4 Đi ều 32, đi ểm a khoản 2 Điều 116 Luật tố tụng hành chính.
 [2] Xét kháng cáo của người khởi kiện:
Xét thấy, Đơn yêu cầu (V/v xin lại đất gốc) ngày 07/10/2020 và Đơn khiếu nại lần 1 (V/v đòi lại đất gốc) ngày 05/03/2021, bà Dương Thị Ngọc N có gửi đến Chủ tịch UBND huyện M có cùng một nội dung v ụ việc “Yêu cầu UBND huyện M trả lại phần diện tích đất mà cụ Nguyễn ThịM đã cho chính quyền Sài Gòn cũ mượn làm trường học (Ngang giáp lộ Hòa Mỹ 17,05m; Ngang giáp sân nhà hiện tại 17,64m; Chiều sâu bên phải 12m và bên trái 12m.)”.
Tại Công văn s ố 278/UBND-VP ngày 27/04/2021 cuảCh ủ tịch UBND huyện M, về việc trả lời đơn của bà Dương Thị Ngọc N, về nội dung là Chủ tịch UBND huyện M đã trả lời giải quyết khiếu nại cả Đơn yêu cầu (V/v xin lại đất gốc) ngày 07/10/2020 và Đơn khi ếun ại lần 1 (V/v đòi lại đất g ốc) ngày 05/03/2021 của bà Dương Thị Ngọc N.
Tuy về thời gian gi ải quyết khiếu nại và về hình thức Văn bản giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND huyện M chưa đảm bảo và phù hợp theo quy định tại Điều 28 và Đi ều 31 Lu ật Khiếu nại năm 2011; nhưng v ề nội dung đã gi ải quyết khiếu nại theo Đơn khi ếu nại lần 1 (V/v đòi lại đất gốc) ngày 05/03/2021 của bà Dương Thị Ngọc N và việc giải quyết khiếu nại đúng thẩm quyền, đúng trình tự theo quy định của pháp luật về khiếu nại; không ảnh hưởng đến quyền khiếun ại và xâm hại đến quy ền lợic ủa ngư ời khi ếun ại. Trường hợp bàN không đồng ý thì có đơn khiếu nại đối với văn bản nêu trên.
Do vậy, Tòa án sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Dương Thị Ngọc N là có căn c ứ. Bà Dương Thị Ngọc N kháng cáo nhưng không cung cấp được tài li ệu, chứng c ứ mới nên không có cơ s ở chấp nhận. Do vậy, Hội đồng xét xử phúc thẩm thống nhất quan điểm của đại diện Viện kiểm sát không chấp nhận kháng cáo của người khởi kiện, giữ nguyên các quyết định của bản án sơ thẩm.
[3] Về án phí phúc thẩm: Bà Dương Thị Ngọc N do cao tuổi nên được miễn án phí.

## Page 6

6 Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
I. Áp dụng khoản 1 Điều 241 Luật tố tụng hành chính:
- Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Dương Thị Ngọc N .
- Giữ nguyên quyết định Bản án hành chính sơ thẩm:
Căn cứ khoản 1 Điều 30, khoản 4 Điều 32, điểm a khoản 2 Điều 116, khoản 2 Điều 157, Điều 158, điểm a khoản 2 Điều 193, Điều 194 và khoản 1 Điều 348 của Luật Tố tụng hành chính năm 2015;
Áp dụng: Điểm đ kho ản 1 Đi ều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thư ờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Tuyên xử:
Bác yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện Dương Thị Ngọc N về việc yêu cầu: Tuyên b ố hành vi hành chính không thụ lý, giải quyết đơn khi ếu nại của Chủ tịch UBND huyện M là trái pháp luật và buộc Chủ tịch UBND huyện M thụ lý, giải quyết Đơn khiếu nại lần 1 (V/v đòi lại đất gốc) ngày 05/03/2021 của bà Dương Thị Ngọc N theo quy định của pháp luật.
II. Về án phí hành chính: Ngư ời khởi ki ện bà Dương Thị Ngọc N được miễn nộp án phí sơ thẩm và phúc thẩm.
Bản án có hiệu lực kể từ ngày tuyên án

Nơi nhận:
- Tòa án nhân dân tối cao;
- VKSND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh;
- Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng;
- VKSND tỉnh Sóc Trăng;
- Cục THADS tỉnh Sóc Trăng;
- Đương sự (3);
- Lưu: HS, VP. (16)
 TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA





 Trần Thị Huyền Vân