Số: 51/2023/QĐST-DS
yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 51/2023/QĐST-DS
Ngày: 17/02/2023
Tòa án xét xử: TAND huyện Bình Chánh, TP. Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: chấp nhận yêu cầu

## Page 1

 TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN BÌNH CHÁNH THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

Số: 51/2023/QĐST-DS Bình Chánh, ngày 17 tháng 02 năm 2023 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC YÊU CẦU V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN BÌNH CHÁNH TP. HỒ CHÍ MINH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Phạm Thị Tuyết.
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Minh Tâm.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Chánh tham gia phiên họp:
Bà Nguyễn Thị Thúy Hiền– Kiểm sát viên.
Ngày 17 tháng 02 năm 2023 tại trụ sở cuảT òa án nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 526/2022/TLST-DS ngày 30 tháng 11 năm 2022 về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 03/2023/QĐST-DS ngày 07 tháng 02 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu: Bà Nguyễn Thị E, sinh năm 1951; địa chỉ thường trú: Tổ 04, ấp K, xã T, huyện C, Thành phố H; chỗ ở hiện nay: xã P, huyện B, Thành phố Hồ Chí Minh (có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt).
Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với ông Trần Văn H, sinh năm 1969; địa chỉ: A1/8 ấp 1, xã P, huyện B, Thành phố Hồ Chí Minh.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
* Bà Nguyễn Thị Én trình b ày: Bà Nguyễn Thị E có 01 người con duy nhất là Trần Văn H, sinh ngày 18/6/1969 . Từ năm 2009, ông H có biểu hiện khác thường nhưm ất ngủ nhiềung ày, thường xuy ên nói một mình, lo sợ vô cớ.
Năm 2013, bà E đưa ông H đi khám và được kết luận là ông Trần VănH bị bệnh tâm thần. Từ đó đến nay, ông H được điều trị ngoại trú tại Phòng khám tâm thần, Trung tâm y tế dự phòng huyện Bình Chánh. Ông H thuộc diện được nhận trợ

## Page 2

cấp xã hội hàng tháng theo Nghị định 136/2013/NĐ-CP ngày 21/10/2013 của Chính phủ.
Nay bà E đã già yếu, tình hình kinh tế gia đình rất khó khăn, bà E yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần VănH mất năng lực hành vi dân sự để thực hiện việc chăm sóc, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông Trần Văn H.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứuc ác tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Bình Chánh nhận định:
[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án:
Bà Nguyễn Thị E yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đối với ông Trần VănH sinh năm 1969; địa chỉ: xã P, huyện B, Thành phố Hồ Chí Minh. Đây là yêu cầu về dân sự, ông H hiện đang cư trú tại huyện Bình Chánh, nên vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh theo điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.
[2] Về yêu cầu của đương sự:
Bà Nguyễn Thị E yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần VănH mất năng lực hành vi dân sự để để thực hiện việc chăm sóc, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông Trần Văn H.
Căn cứ Giấy khai sinh số 6659B do Ủy ban nhân dân Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh cấp ngày 23/6/1969 cho ông Trần VănH có cơ sở xác định bà Nguyễn Thị E là mẹ ruột của ông Trần Văn H. Theo quy định tại khoản 1 Điều 376 Bộ luật tố tụng dân sự: “Người có quyền, lợi ích liên quan, cơ quan, tổ chức hữu quan có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự….”. Do đó, bà Nguyễn Thị E là người có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần VănH là người mất năng lực hành vi dân sự.
[3] Căn cứ pháp lý để giải quyết yêu cầu:
Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần số 152/KLGĐ ngày 10/01/2023 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh, kết quả giám định pháp y tâm thần đối với ông Trần VănH như sau:
- Đương sự bị tâm thần phân liệt thể di chứng, tiến triển từng giai đoạn với thiếu sót tăng dần (F20.51-ICD10).
- Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

## Page 3

Căn cứ Điều 22 Bộ luật Dân sự quy định “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”.
Tại phiên họp, ý kiến của Kiểm sát viên đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh về việc giải quyết yêu cầu của đương sự:
+ Về tố tụng: Trong qu á trình thụ lý giải quyết việc dân sự, Thẩm phán đã tuân thủ các quy định của pháp luật; người yêu cầu thực hiện đầy đủ các quyền và nghĩa vụ của mình theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự . Tuy nhiên, Quyết định mở phiên họp chưa đảm bảo thời hạn theo quy định tại Điều 366 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 + Về nội dung: Đề nghịT òa án chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị E về việc yêu cầu tuy ên bố một người mất năng lựch ành vi dân sự đối với ông Trần Văn H.
Từ những căn cứ nhận định của Tòa án là phù hợp với đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh , vì vậy, xét thấy bà Nguyễn Thị E yêu cầu Tòa án tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với ông Trần VănH là có cơ sở, đúng quy định của pháp luật, cần được chấp nhận.
[4] Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị E được miễn nộp lệ phí việc dân sự sơ thẩm theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ vào khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 361, 366, 367, 370, 371, 372, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;
- Căn cứ vào Điều 22 của Bộ luật Dân sự;
- Căn cứ vào Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị E.
Tuyên bố ông Trần Văn H, sinh năm 1969; địa chỉ: xã P, huyện B, Thành phố Hồ Chí Minh là người mất năng lực hành vi dân sự.

## Page 4

2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị E được miễn nộp lệ phí việc dân sự sơ thẩm theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Đương sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Trường hợp họ không có mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự thì thời hạn đó được tính từ ngày họ nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định./.
Nơi nhận:
- TAND TP.HCM;
- VKSND huyện Bình Chánh;
- Chi cục THADS huyện Bình Chánh;
- Đương sự;
- Lưu hồ sơ vụ án.


THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP






Phạm Thị Tuyết