Số: 01/2022/QĐST-VDS
QĐ tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 01
Ngày: 30/12/2022
Tòa án xét xử: TAND huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: QĐ tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

1 TAND HUYỆN TÂN UYÊN TỈNH LAI CHÂU

Số: 01/2022/QĐST-VDS CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

 Tân Uyên, ngày 30 tháng 12 năm 2022 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ V/v “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN TÂN UYÊN, TỈNH LAI CHÂU Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Oanh.
Thư ký phiên họp: Ông Lương Văn Đoàn - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tân Uyên tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thu - Kiểm sát viên.
Ngày 30 tháng 12 năm 2022, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Tân Uyên mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 03/2022/TLST- DS ngày 16 tháng 11 năm 2022 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2022/QĐST-DS ngày 15 tháng 12 năm 2022, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:
Ông Đỗ Ngọc K, sinh năm 1959 (có mặt).
Nơi cư trú: Tổ dân phố x, thị trấn T, huyện T, tỉnh Lai Châu.
- Người liên quan đến yêu cầu:
Ông Đỗ Văn T, sinh năm 1963 (vắng mặt).
Nơi cư trú: Tổ dân phố x, thị trấn T, huyện T, tỉnh Lai Châu.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo nội dung đơn yêu cầu, quá trình giải quyết việc dân sự và tại phiên họp, người yêu cầu trình bày như sau:
Ông Đỗ Ngọc K là anh trai ruột của ông Đỗ Văn T. ông Đỗ Văn T lúc sinh ra hoàn toàn khỏe mạnh bình thường nhưng đến năm lên 04 tuổi thì bị bệnh nặng, sau đó bị nghẹo cổ, tay, chân không phát triển bình thường, không nói được, không hiểu được ý, cử chỉ, ngôn ngữ ký hiệu của người thân trong gia đình.
Ông T sống với mẹ đẻ l à b à Đào ThịT 1 tại thôn Đùng, xã Liêm S ơn, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam đến năm 2005 thì sống chung như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn với chị Đào Thị Tn và có 01 con gái chung tên là Đỗ Thị LanH , sinh năm 2005. Năm 2011, ông T bị ốm nặng, sau đó đầu và cổ bị vẹo, không nhận ra người thân, lúc nhớ, lúc quên, nói nhảm . Năm 2013 , vợ

## Page 2

2 ông T là bà Tn và con gái Đỗ Thị LanH bỏ đi sinh sống ở nơi khác, ông T tiếp tục ở với mẹ đẻ là bà Đào Thị T1. Sau khi bà T1n mất, các em trai đã thay nhau chăm sóc ông T nhưng bệnh tình ông T không thuyên giảm, ông T thường đi lang thang khắp nơi. Do vậy, tháng 05/2015 ông K đã thỏa thuận với các anh chị em trong nhà đón ông T lên ở cùng tại Tổ dân phố 17, thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu và chăm sóc ông T từ năm 2015 đến nay.
Tình trạng hi ện tại của ông T: Đầu và cổ bị vẹo, tay, chân không phát triển bình thường, không nói được, không hiểu được ý, cử chỉ, ngôn ngữ ký hiệu, lúc nhớ, lúc quên.
Hiện tại gia đình ông Đỗ Ngọc K đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội cho người nuôi dưỡng người bị khuyết tật đặc biệt nặng, mức trợ cấp là 360.000 đồng/tháng theo quyết định của UBND thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên.
Ngày 02/11/2022, ông Đỗ Ngọc Kyêu cầu Tòa án tuyên bố ông Đỗ Văn T có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành và chỉ định ông Đỗ Ngọc K là người giám hộ. Tuy nhi ên tại đơn đề nghị thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 08/12/2022 và tại phiên họp ông Đỗ Ngọc K thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự đề nghị Tòa án tuyên bố ông Đỗ Văn T mất năng lực hành vi dân sự.
Các quan hệ về tài sản và các nội dung khác ông Đỗ Ngọc K không yêu cầu.
Mục đích ông K đề nghị Tòa án nhân dân huyện Tân Uyên tuyên bố ông T mất năng lực hành vi dân sự là để ông giải quyết việc gia đình và các giấy tờ liên quan khác.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tân Uy ên tham gia phiên họp phát biểu ý kiến:
Về thủ tục tố tụng: Thẩm quyền thụ lý việc dân sự , xác định chứng cứ, việc cấp, tống đạt các văn bản tố tụng, việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Thư ký trong thời gian chuẩn bị mở phiên họp, việc tuân theo pháp luật tố tụng của người tham gia tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết vụ án , đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về nội dung: Căn cứ vào Điều 22 , Điều 4 7, Điều 49 Bộ luật Dân sự ;
khoản 1 Điều 27, khoản 2 Điều 35 và các Điều 149, 370, 376, 377, 378 Bộ luật Tố tụng dân sự ; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản l ý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án : Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Đỗ Ngọc K về việc tuyên bố ông Đỗ Văn T mất năng lực hành vi dân sự. Về lệ phí: Miễn lệ phí giải quyết việc dân sự cho ông Đỗ Ngọc K.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

## Page 3

3 Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp , ý kiến của người yêu cầu và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Tân Uyên nhận định:
[1] Về thủ tục tố tụng:
Ông Đỗ Ngọc Kyêu cầu tuyên bố ông Đỗ Văn T có nơi cư trú tại tổ dân phố 17, thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Đây là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Tân Uyên theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.
Tại đơn y êuc ầu đề ngày 02/11/2022, ông ĐỗNg ọc Kyêuc ầuT òa án tuyên bố ông Đỗ Văn T có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi và chỉ định ông Đỗ Ngọc K là người giám hộ. Tuy nhi ên, tại đơn đề nghị thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 08/12/2022 và tại phiên họp, ông Đỗ Ngọc K thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự, đề nghị Tòa án tuyên bố ông Đỗ Văn T mất năng lực hành vi dân sự . Căn cứ khoản 1 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự , xác định lại quan hệ pháp luật là yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.
[2] Về yêu cầu giải quyết việc dân sự:
Căn cứ nội dung đơn yêu cầu và các tài liệu , chứng cứ khác có tại hồ sơ, xác định: Ông Đỗ Văn T là con thứ 04 trong gia đình có 09 anh chị em. Năm 04 tuổi, Đỗ Văn T bị bệnh vi êm não, bị cơ cứng vùng cổ, gáy, kéo cơ vùng mặt, chậm phát triển thể chất và tâm thần, tình trạng bệnh không có tiến triển. Năm 2015, ông Đỗ Văn T được ông Đỗ Ngọc K đón lên sinh sống cùng vợ chồng ông K tại tổ dân phố 17, thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu đến nay.
Sau khi Tòa án thụ lý việc dân sự, người yêu cầu ông Đỗ Ngọc K có đơn yêu cầu giám định pháp y tâm thần và Tòa án nhân dân huy ện Tân Uyên đã quyết định trưng cầu giám định sức khỏe tâm thần số: 01/2022/QĐ-TA ngày 21/11/2022. Ngày 23/11/2022, ông Đỗ Văn T được Trung tâm Pháp Y Tâm thần khu vực Miền núi Phía Bắc tiếp nhận điều trị theo dạng nội trú, ông Đỗ Ngọc K là người chăm sóc, phục vụ.
Tại kết luận giám định số : 182/2022/SKTTNT ngày 02/12/2022 của Trung tâm Pháp Y Tâm thần khu vực Miền núi Phía Bắc kết luận: “Đỗ Văn T, sinh năm 1963, ở tổ dân phố 17, thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu bị bệnh chậm phát triển tâm thần. Hiện tại Đỗ Văn T mất năng lực hành vi dân sự”.
Căn cứ vào tình trạng bện h, kết luận giám định của Trung tâm Pháp Y Tâm thần khu vực Miền núi Phía Bắc thì ông Đỗ Văn T bị bệnh như trên là đúng thực tế. Do đó yê u cầu của ông Đỗ Ngọc K là có căn cứ, đúng quy định cần được chấp nhận.

## Page 4

4 Người giám hộ đương nhiên của ông Đỗ Văn T được xác định theo quy định tại Điều 53 Bộ luật Dân sự.
[3] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự:
Người yêu cầu ông Đỗ Ngọc K là đối tượng người cao tuổi và có đơn xin miễn lệ phí nên được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.
Các đề nghị của đại diện Viện kiểm sát l à có căn cứ, đúng quy định pháp luật nên cần chấp nhận.
Vì các lẽ trên, QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ: khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; các Điều 149, 370, 371, 372, 376, 377 và 378 Bộ luật Tố tụng dân sự;
Căn cứ Điều 22, Điều 53 Bộ luật Dân sự.
Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của ông Đỗ Ngọc K.
Tuyên bố: Ông Đỗ Văn T, sinh năm 1963. Nơi cư trú: Tổ dân phố 17, thị trấn Tân Uyên, huyện Tân Uyên, tỉnh Lai Châu là người mất năng lực hành vi dân sự.
Người giám hộ đương nhiên của ông Đỗ Văn T được xác định theo quy định tại Điều 53 Bộ luật Dân sự.
2. Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Đỗ Ngọc K được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.
3. Về quyền kháng cá o, kháng nghị: Người yêuc ầu có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát nhân dân huyện Tân Uyên có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lai Châu có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Nơi nhận:
- VKSND huyện Tân Uyên;
- Các đương sự.
- Lưu hồ sơ.
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP





Nguyễn Thị Oanh