Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
Số: 160/2022/QĐST-DS
Ngày: 12/09/2022
Tòa án xét xử: TAND Quận 11, TP. Hồ Chí Minh
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Loại vụ việc: Dân sự
Quan hệ pháp luật: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
Thông tin vụ việc: Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

## Page 1

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 11 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc Số: 160/2022/QĐST-DS

Quận 11, ngày 12 tháng 9 năm 2022 QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC YÊU CẦU V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN 11 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Mỹ Duyên.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Quốc Thiên Hương – Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 11 Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Lê Thị Mỹ Vân – Kiểm sát viên.
Ngày 12 tháng 09 năm 2022 tại trụ sở của Tòa án nhân dân Quận 11 Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 109/2022TLST-DS ngày 13 tháng 07 năm 2020 về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 25/2022/QĐST-DS ngày 31 tháng 8 năm 2022, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Đỗ Đình H1, sinh năm 1936;
địa chỉ: 12/25 đường G, Phường D, Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh . (Vắng mặt).
Người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu: Ông Bùi Quang T, sinh năm 1999, địa chỉ: A27 đường Q, phường N , Quận I , TP. Hồ Chí Minh (Theo Hợp đồng ủy quyền ngày 27/6/2022 tại Văn phòng Công chứng ĐT, Thành phố Hồ Chí Minh.) (Có đơn xin vắng mặt).
Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự : bà Nguyễn Thị Kim B, sinh năm: 1937. Địa chỉ: 12/25 đường G, Phường D, Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Đỗ Thị Kim H2 , sinh năm 1972; địa chỉ: 12/25 đường G, Phường D, Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh. (Có đơn xin vắng mặt.)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Ông Đỗ Đình H1 yêu cầu xin tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị Kim B , sinh năm: 1937 . Địa chỉ : 12/25 đường G, Phường D , Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh.

## Page 2

2 NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN :
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân Quận 11 nhận định:
[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án:
Ông Đỗ Đình H1 yêu cầu tuyên bố một người là mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị Kim B , sinh năm: 1937 , địa chỉ: 12/25 đường G, Phường D, Quận M , Thành phố Hồ Chí Minh . Đây là yêu cầu về việc dân sự, do bà Nguyễn Thị Kim B có nơi cư trú tại Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh nên vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại Khoản 1 Điều 27; Điểm a Khoản 2 Điều 35 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.
Ngày 31/8/2022 , ông Bùi Quang T là người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu và bà Đỗ Thị Kim H2 là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có Đơn xin vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự nêu trên và yêu cầu Tòa án bảo lưu ý kiến của các đương sự tại phiên họp theo như các Bản tự khai đã nộp tại Tòa. Tòa án căn cứ vào Điề u 367 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 mở phiên họp vắng mặt người yêu cầu theo đúng quy định.
[2] Về yêu cầu của các đương sự:
* Người yêu cầu - Ông Đỗ Đình H1 trình bày ý kiến như sau:
Bà Nguyễn Thị Kim B và Ông Đỗ Đình H1 là vợ chồng hợp pháp theo Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn số 208 năm 1961 do Ủy ban Hành chính Quận Khu phố K, Thành phố H cấp ngày 08/7/1961. Ông bà chung sống có 01 chung là bà Đỗ Thị Kim H2, sinh năm 1972.
Hiện nay, b à Nguyễn Thị Kim B đã lớn tuổi (85 tuổi), bệnh tật nhiều dẫn đến mất hoàn toàn trí nhớ và không có khả năng điều khiển hành vi. Để tạo thuận lợi cho gia đình bà Nguyễn Thị Kim B xác lập và thực hiện các giao dịch dân sự liên quan đến quyền và nghĩa vụ của bà B , ông Đỗ Đình H1 yêu cầu Tòa án nhân dân Quận 11 tuyên bố một người là người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị Kim B.
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan - bà Đỗ Thị Kim H2 thống nhất với lời trình bày của ông Đỗ Đình H1 . Bà thống nhất với yêu cầu xin tuyên bố mẹ bà là bà Nguyễn Thị Kim B là bị mất năng lực hành vi dân sự. Bà H1 không có ý kiến gì khác.
[3] Cơ sở pháp luật để giải quyết yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị Kim B:
Ngày 18/7/2022 Công an Phường 02, Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh có kết quả xác minh nội dung như sau:
“1/ Đương sự Nguyễn Thị Kim B có hộ khẩu thường trú: số 469 đường T, Phường L, Quận S , Thành phố Hồ Chí Minh. Chỗ ở hiện nay: 12/25 Cư xá G, Phường D, Quận M.

## Page 3

3 2/ Bà Nguyễn Thị Kim B có chồng là Đỗ Đình H1, sinh năm 1 936 và con ruột là Đỗ Thị Kim H2 , sinh năm 1972. Đều có địa chỉ:12/25 Cư xá G, Phường D, Quận M.
3/ Cha đẻ đương sự Nguyễn Thị Kim B là ông Nguyễn Văn S1 , sinh năm 1898, đã chết năm 1978. Mẹ đẻ đương sự Bích là bà Đặng Thị K1 , sinh năm 1897, đã chết năm 1988.”
Căn cứ vào Giấy chứng nhận kết hôn của ông Đỗ Đình H1 và bà Nguyễn Thị Kim B , căn cứ kết quả xác minh nêu trên và theo quy định tại Điều 376 Bộ luật tố tụng Dân sự năm 2015 về quyền yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi Dân sự. Xét thấy ông Đỗ Đình H1 là chồng của bà Nguyễn Thị Kim B, là người có quyền lợi ích liên quan nên được quyền nộp Đơn yêu cầu xin tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim B mất năng lực hành vi dân sự.
Ngày 12/8/2022, Tòa án nhân dân Quận 11 ra Quyết định trưng cầu giám định năng lực hành vi dân sự số 22/2022/QĐ -TCGĐ đối với bà Nguyễn Thị Kim
B. Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần số 3701/KLGĐ ngày 19/8/2022 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh thì:
Bà Nguyễn Thị Kim B “1.1 Về y học: Đương sự bị sa sút tâm thần do tuổi già (F03-ICD10). 1.2 Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”
Theo khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự quy định “ Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan, hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần…”.
* Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 11 phát biểu quan điểm về việc tuân theo Pháp luật của Thẩm phán và ý kiến đối với yêu cầu của các đương sự: Thẩm phán giải quyết vụ việc đúng quy định tại Điều 48 Bộ Luật Tố Tụng Dân Sự năm 2015 như sau: về việc tiến hành thủ tục thụ lý việc dân sự theo đúng quy định tại Điều 363 Bộ Luật Tố Tụng Dân Sự năm 2015; việc tiến hành xác minh, thu thập chứng cứ, Thẩm phán ban hành Quyết định yêu cầu cung cấp tài liệu chứng cứ và ban hành Quyết định trưng cầu gi ám định là đảm bảo theo quy định tại điểm c, điểm g khoản 2, khoản 3 Điều 97; điểm b khoản 2 Điều 366, Điều 377 Bộ Luật Tố Tụng Dân Sự năm 2015; về ban hành Quyết định mở phiên họp đảm bảo đúng về thời hạn theo quy định tại khoản 4 Điều 366 Bộ Luật Tố Tụng Dân Sự năm 2015. Tuy nhiên, Quyết định phân công giải quyết vụ án không đúng theo mẫu, Thẩm phán chưa đảm bảo thời hạn chuẩn bị xét đơn yêu cầu và Tòa án ban hành thông báo nộp tạm ứng lệ phí không đúng căn cứ.
Về yêu cầu củ a các đương sự: Đề nghị Tòa án nhân dân Quận 11 chấp nhận yêu cầu của Ông Đỗ Đình H1 xin tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị Kim B.
Xét thấy, căn cứ vào kết quả giám định pháp y tâm thần xác định bà Nguyễn Thị Kim B bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, phù hợp với lời khai của các đương sự và phù hợp những chứng cứ có trong hồ sơ . Tại phiên họp đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 11 cũng đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của ông Đỗ Đình H1 . Vì vậy , có cơ sở để chấp nhận yê u cầu của

## Page 4

4 ông Đỗ Đình H1 yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim B bị mất năng lực hành vi dân sự.
[4] Về lệ phí: Căn cứ điểm đ, Khoản 1, Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 ông Đỗ Đình H1 được miễn nghĩa vụ nộp lệ phí do làng ười cao tuổi , hoàn trả lại cho ông Hồ số tiền tạm ứng lệ phí 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng).
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ vào Khoản 1 Điều 2 7 , điểm a Khoản 2 Điều 3 5, Điều 361, 370, 371 và 372 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ vào Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015;
Căn cứ vào Nghị quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1) Chấp nhận yêu cầu của ông Đỗ Đình H1 về việc yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim B mất năng lực hành vi Dân sự .
Tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim B, sinh năm: 1937, địa chỉ: 12/25 đường G, Phường D, Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh là người mất năng lực hành vi dân sự. Việc cử giám hộ cho bà Nguyễn Thị Kim B sẽ được Ủy ban nhân dân Phường D, Quận M, Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện theo quy định của pháp luật.
2) Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Đỗ Đình H1 được miễn nghĩa vụ nộp lệ phí do là người cao tuổi. Hoàn trả lại cho ông Hồ số tiền tạm ứng lệ phí 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số AA/2021 /0020235 ngày 08/7/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự Quận 11, Thành phố Hồ Chí Minh;
3) Quyền kháng cáo, kháng nghị: Các đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận dược Quyết định hoặc kể từn gày Quyết định được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày , Viện kiểm sát nhân dân cấp trên có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định.

Nơi nhận:
- VKSND Quận 11;
- Chi cục THADS Quận 11;
- Các đương sự;
- Lưu.

THẨM PHÁN CHỦ TỌA PHIÊN HỌP



 Nguyn M Duyên

## Page 5

5