TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO 
 
Quyết định giám đốc thẩm 
Số: 04/2021/HC-GĐT 
Ngày 27/01/2021 
V/v Khiếu kiện quyết định hành 
          chính trong lĩnh vực quản lý đất đai 
 
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc 
 
NHÂN DANH 
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
HỘI ĐỒNG THẨM PHÁN 
TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO 
 
 
- Thành phần Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao gồm có: 
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Đào Thị Xuân Lan; 
Các Thẩm phán:  - Ông Nguyễn Văn Tiến; 
                            - Ông Trần Văn Cò; 
                            - Ông Trần Hồng Hà; 
                            - Ông Phạm Quốc Hưng. 
- Thư ký phiên tòa: Bà Vũ Thanh Thủy - Thư ký Tòa án nhân dân tối cao. 
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tối cao tham gia phiên tòa: Ông Lê 
Thành Dương - Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao. 
Ngày 27/01/2021, tại trụ sở Tòa án nhân dân tối cao đã mở phiên tòa 
giám đốc thẩm xét xử vụ án hành chính về “Khiếu kiện quyết định hành chính 
trong lĩnh vực quản lý đất đai” giữa các đương sự: 
1. Người khởi kiện: Ông Nông Ngọc K, sinh năm 1962. 
 Cư trú tại: Xí nghiệp gỗ H, thôn T, xã H, huyện B, tỉnh Bình Thuận. 
2. Người bị kiện: Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận. 
Địa chỉ: Số O, phường B, thành phố P, tỉnh Bình Thuận. 
Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị kiện:  
- Ông Đỗ Minh T , Luật sư, Cộng tác viên của Trung tâm tư vấn pháp luật 
Hội luật gia tỉnh Bình Thuận. 
- Ông Trần Ngọc N , Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý đất đai Sở Tài 
nguyên và Môi trường tỉnh Bình Thuận; 
- Ông Trần Văn M, Trưởng phòng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện 
B.

2  
3. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:  
3.1. Ủy ban nhân dân huyện B, tỉnh Bình Thuận. 
Địa chỉ: Số H, Quốc lộ H, thị trấn M, huyện B, tỉnh Bình Thuận. 
Người đại diện hợp pháp  của Ủy ban nhân dân  huyện B: Ông Nguyễn 
Ngọc Th, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện B (được ủy quyền theo Văn bản 
ủy quyền ngày 09/11/2016 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện B). 
3.2. Công ty Trách nhiệm hữu hạn Trường trung học cơ sở MN. 
Người đại diện hợp pháp của Công ty Trách nhiệm hữu hạn T rường trung 
học cơ sở MN: Bà Võ Thị Kim H, chức vụ: Giám đốc. 
Địa chỉ: 9/18 K, phường PT, thành phố P, tỉnh Bình Thuận. 
NỘI DUNG VỤ ÁN: 
Ngày 05/6/2006, Ủy ban nhân dân  tỉnh Bình Thuận ban hành Quyết định 
số 1474/QĐ-UBND về việc phê duyệ t Đồ án Quy hoạch xây dựng Khu dân cư  
Tiểu thủ công nghiệp - Thương mại dịch vụ HT – HL tại huyện B, tỉnh Bình 
Thuận trong đó có quy hoạch sử dụng đất cho giáo dục, đất ở. 
  Ngày 25/11/2009, Ủy ban nhân dân  tỉnh Bình Thuận cấp giấy chứng 
nhận đầu tư cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn T rường trung học cơ sở  nội trú 
MN (nay là Công ty T rách nhiệm hữu hạn T rường trung học cơ sở  MN, sau 
đây gọi tắt là Công ty MN) thực hiện dự án đầu tư xây dựng Trường trung học 
cơ sở  nội trú MN (sau đây gọi tắt là Trường MN) tại k hu dân cư - Tiểu thủ 
công nghiệp – Thương mại - Dịch vụ HT – HL, huyện B, tỉnh Bình Thuận, với 
diện tích khoảng 24.400m 2 đất, thời gian hoạt động của dự án là 50 năm kể từ 
ngày cấp giấy chứng nhận đầu tư.  
Ngày 14/5/2010, Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận ban hành Công văn số 
2208/UBND-ĐTQH ủy quyền cho Ủy ban nhân dân huyện B thông báo thu hồi đất 
và thực hiện công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, tái định cư Dự án Trường MN. 
  Ngày 21/7/2010, Ủy ban nhân dân  huyện B ban hành Quyết định số 
2714/QĐ-UBND về việc thu hồi 3.453,2 m2 đất nông nghiệp (CLN) tại xã H do 
hộ ông Nông Ngọc K đang sử dụng để xây dựng công trình Trường MN. 
  Ngày 10/5/2013, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện B ban hành Quyết định 
số 1890/QĐ-UBND về việc ch i trả tiền bồi thường thiệt hại  cho hộ ông Nông 
Ngọc K với số tiền 173.858.000  đồng, trong đó tiền bồi thường về đất là 
138.128.000 đồng và tiền bồi thường về cây trái hoa màu là 35.730.000 đồng. 
 Ông Nông Ngọc K  khiếu nại không đồng ý với việc thu hồi đất và bồi 
thường nêu trên. 
 Ngày 27/9/2013, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện B ban hành Quyết định

3  
số 3745/QĐ -UBND giải quyết khiếu nại với nội dung : Không chấp nhận nội 
dung khiếu nại của ông Nông Ngọc K khiếu nại và yêu cầu Ủy ban nhân dân 
huyện B hủy bỏ Quyết định số 1890/QĐ -UBND ngày 10/5/2013 về việc chi trả 
tiền bồi thường thiệt hại cho ông để xây dựn g công trình Trường MN, với lý do 
khiếu nại và yêu cầu của ông Nông Ngọc K không phù hợp với các quy định của 
Ủy ban nhân dân  tỉnh về đền bù, hồ trợ khi thu hồi đất. Giữ nguyên nội dung 
Quyết định số 1890/QĐ-UBND ngày 10/5/2013 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân  
huyện B. 
  Ông Nông Ngọc K  tiếp tục có đơn khiếu nại đến Chủ tịch Ủy ban nhân 
dân tỉnh Bình Thuận . 
 Ngày 30/6/2014, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận  ban hành 
Quyết định số 2237/QĐ -UBND về việc giải quyết khiếu nại đối với ông Nông 
Ngọc K với nội dung: Công nhận và giữ nguyên nội dung Quyết định số 
3745/QĐ-UBND ngày 27/9/2013 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện B về 
việc giải quyết khiếu nại lần đầu đối với ông Nông Ngọc K là đúng quy định của 
pháp luật. 
Ngày 25/7/2015, ông Nông Ngọc K có đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân tỉnh 
Bình Thuận, yêu cầu hủy Quyết định giải quyết khiếu nại số 2237/QĐ-UBND ngày 
30/6/2014 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận và các quyết định liên 
quan gồm: Quyết định giải quyết khiếu nại số 3745/QĐ-UBND ngày 27/9/2013; 
Quyết định số 1890/QĐ -UBND ngày 10/5/2013 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân 
huyện B và Quyết định số 2714/QĐ -UBND ngày 21/7/2010 của Ủy ban nhân 
dân huyện B với lý do Công ty MM là công ty tư nhân và Trường MN là trường 
học tư thục hoạt động vì mục đích kinh doanh, không phải dự án xây dựng 
trường học công lập do Nhà nước làm chủ đầu tư, không phải từ nguồn ngân 
sách Nhà nước, không thuộc trường hợp thu hồi vào mục đích an ninh, quốc 
phòng, lợi ích quốc gia, công cộng, phát triển kinh tế được quy định tại Điều 39, 
40 Luật Đất đai năm 2003. Công ty M N và ông chưa có sự thỏa thuận thống 
nhất về giá tiền đền bù đất và tài sản trên đất nhưng Ủy ban nhân dân huyện B  
đã ban hành quyết định thu hồi đất và bồi  thường với mức giá 40.000đ/m 2 là 
thấp hơn so với giá thị trường và giá bồi thường mà Công ty MN đã thỏa thuận 
bồi thường cho một số hộ dân, không đảm bảo quyền lợi của ông.  
Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 04/2016/HCST ngày 10/6/2016, Tòa án 
nhân dân tỉnh Bình Thuận quyết định: 
“Chấp nhận yêu cầ u khởi kiện của ông Nông Ngọc K . Hủy bỏ các quyết 
định sau:           
 + Quyết định số 2714/QĐ -UBND ngày 21/7/2010 của Ủy ban nhân dân

4  
huyện B “về việc thu hồi đất để xây dựng công trình Trường trung học cơ sở nội 
trú MN tại xã H, huyện B”; 
+ Quyết địn h số 1890/QĐ-UBND ngày 10/5/2013 của Chủ tịch Ủy ban 
nhân dân huyện B“về việc trả tiền bồi thường thiệt hại cho hộ ông Nông Ngọc K 
để xây dựng công trình Trường trung học cơ sở nội trú MN tại xã H huyện B”; 
+ Quyết địn h số 3745/QĐ -UBND ngày 27/9/2013 của Chủ tịch Ủy ban 
nhân dân huyện B “về việc giải quyết khiếu nại về thu hồi đất bồi thường thiệt 
hại do thu hồi đất đối với ông Nông Ngọc K thường trú tại phường P, thành phố 
P” (lần đầu); 
+ Quyết định giải quyết số 2237/QĐ-UBND ngày 30/6/2014 của Chủ tịch 
Ủy ban nhân dân tỉnh  Bình Thuận “về việc giải quyết khiếu nại của ông Nông 
Ngọc K trú tại số Y, khu dân cư 19/4, phường X, thành phố P” (lần 2)”. 
Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về quyền kháng cáo của các đương sự 
và án phí. 
Ngày 20/6/2016, Công ty M N có đơn kháng cáo toàn bộ Bản án hành 
chính sơ thẩm nêu trên. 
Ngày 22/6/2016, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận có đơn 
kháng cáo toàn bộ Bản án hành chính sơ thẩm nêu trên. 
Tại Bản án hành chính phúc thẩm số 280/2017/ HC-PT ngày 10/10/2017, 
Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã quyết định: 
“Không chấp nhận đơn kháng cáo của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh 
Bình Thuận và Công ty Trách nhiệm hữu hạn T rường trung học cơ sở MN. Giữ 
nguyên Bản án hành chính sơ th ẩm số 04/2016/HCST ngày 10/6/2016 của Tòa 
án nhân dân tỉnh Bình Thuận”. 
Tòa án cấp phúc thẩm còn quyết định về án phí. 
Ngày 02/02/2018, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận có đơn đề 
nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án hành chính phúc thẩm 
số 280/2017/HC-PT ngày 10/10/2017 nêu trên. 
Tại Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 16/2020/KN-HC ngày 
17/9/2020, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao kháng nghị Bản án hà nh chính 
phúc thẩm số 280/2017/HC -PT ngày 10/10 /2017 của Tòa án nhân dân cấp cao 
tại Thành phố Hồ Chí Minh; Đề nghị Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối 
cao xét xử giám đốc thẩm, hủy Bản án hành chính phúc thẩm số 280/2017/HC -
PT ngày 10/10 /2017 của Tòa á n nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh 
và Bản án hành chính sơ thẩm số 04/2016/HCST ngày 10/6/2016 của Tòa án 
nhân dân tỉnh Bình Thuận; giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Bình 
Thuận xét xử sơ thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật.

5  
Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tối cao đề 
nghị Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao chấp nhận kháng nghị của 
Chánh án Tòa án nhân dân tối cao. 
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN: 
[1] Về tố tụng: Ông Nông Ngọc K khởi kiện yêu cầu hủy  các Quyết định 
số 2714/QĐ-UBND ngày 21/7/2010 của Ủy ban nhân dân  huyện B; Quyết định 
số 1890/QĐ -UBND ngày 10/5/2013 và Quyết định số 3745/QĐ -UBND ngày 
27/9/2013 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân  huyện B; Quyết định giải quyết khiếu 
nại số 2237/QĐ-UBND ngày 30/6/2014 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình 
Thuận nhưng Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm không xác định Chủ 
tịch Ủy ban nhân dân huyện B  và Ủy ban nhân dân huyện B  là người bị kiện , 
đồng thời chỉ xác định Ủy ban nhân dân huyện B  tham gia tố tụng với tư cách 
người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là đưa thiếu người tham gia tố tụng và 
xác định không đúng tư cách tham gia tố tụng của đương sự , vi phạm nghiêm 
trọng thủ tục tố tụng. 
[2] Về nội dung: Ngày 21/7/2010, Ủy ban nhân dân huyện B  ban hành 
Quyết định số 2714/QĐ-UBND thu hồi 3.453,2  m2 đất nông nghiệp (CLN) tại 
xã H, hiện do hộ ông Nông Ngọc K đang sử dụng. Ngày 10/5/2013, Chủ tịch Ủy 
ban nhân dân huyện B ban hành Quyết định số 1890/QĐ -UBND về việc chi trả 
tiền bồi thường thiệt hại cho hộ ông Nông Ngọc  K, với tổng số tiền là 
173.858.000 đồng (bao gồm: Tiền bồi thường về đất là 138.128.000 đồng và tiền 
bồi thường về cây trái, hoa màu là 35.730.000 đồng). 
[3] Ông Nông Ngọc K cho rằng Trường MN là trường học tư thục, hoạt 
động vì mục đích kinh doanh, không phải trường học công lập do Nhà nước làm 
chủ đầu tư nên không thuộc trường hợp  Nhà nước thu hồi đất vào mục đích an 
ninh, quốc phòng, lợi ích quốc gia, công cộng, phát triển kinh tế được quy định 
tại Điều 39 và Điều 40 Luật Đất đai năm 2003. Công ty MN và ông chưa có sự 
thỏa thuận thống nhất về giá tiền đền bù về đất và tài sản trên đất nhưng Ủy ban 
nhân dân huyện B đã ban hành quyết định bồi thường với mức giá 40.000đ/m2 
đất là không đúng. Còn Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận cho rằng Dự 
án Trường MN thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích 
phát triển kinh tế được quy định tại khoản 1 Điều 38 Luật Đất đai năm 2003, 
điểm e khoản 2 Điều 36 Nghị định số 181/2004/NĐ -CP ngày 29/10/2004 của 
Chính phủ, được sửa đổi, bổ sung tại khoản 3 Điều 2 Nghị định 17/2006/NĐ-CP 
ngày 27/01/2006 của Chính phủ; đồng thời thực hiện chính sách khuyến khích 
xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục, dạy nghề theo khoản 3 Điều 4 Nghị định số 
69/2008/NĐ-CP ngày 30/5/2008 của Chính phủ.

6  
 Tại khoản 3 Điều 2 Nghị định số 17/2006/NĐ-CP ngày 27/01/2006 của 
Chính phủ quy định các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục 
đích phát triển kinh tế như sau: “e) Sử dụng đất để thực hiện các dự án đầu tư 
kết cấu hạ tầng phục vụ công cộng bao gồm các công trình giao thông, điện lực, 
thuỷ lợi, cấp nước, thoát nước, vệ sinh môi trường, thông tin liên lạc, đường ống 
dẫn xăng dầu, đường ống dẫn khí, giáo dục, đào tạo, văn hoá, khoa học kỹ 
thuật, y tế, thể dục, thể thao, chợ”. 
[4] Như vậy, Dự án xây dựng Trường MN là dự án đầu tư kết cấu hạ tầng 
phục vụ cho giáo dục đào tạo, thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát 
triển kinh tế nên Ủy ban nhân dân huyện B thu hồi đất của ông Nông Ngọc K là 
có căn cứ, đúng quy định tại khoản 1 Điều 38 Luật Đất đai năm 2003  và điểm e 
khoản 2 Điều 36 Nghị định số 181/2004/NĐ -CP ngày 29/10/2004 của Chính 
phủ, được sửa đổi, bổ sung tại khoản 3 Điều 2 Nghị định số 17/2006/NĐ-CP 
ngày 27/01/2006 của Chính phủ. 
 [5] Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm cho rằng  theo quy định 
tại khoản 2 Điều 36 Nghị định số 181/2004/NĐ -CP không có quy định nào 
được áp dụng để  thu hồi đất của ông Nông Ngọc K nhằm phục vụ cho Dự án 
Trường MN và không thuộc trường hợp áp dụng quy định tại Nghị định số 
17/2006/NĐ-CP ngày 27/01/2006 của Chính phủ sửa đổi, bổ s ung một số điều 
của các Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai và Nghị định số 
187/2004/NĐ-CP ngày 16/11/2004 của Chính phủ về việc chuyển Công ty Nhà 
nước thành công ty cổ phần chỉ áp dụng cho các công ty, các doanh nghiệp nhà 
nước trước đây nay chuyển  thành các công ty cổ phần . Nhận định này của Tòa 
án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm là không đúng với quy định tại khoản 
3 Điều 2 Nghị định số 17/2006/NĐ -CP ngày 27/01/2006 của Chính phủ . 
[6] Đối với Quyết định số 1890/QĐ-UBND ngày 10/5/2013 của Chủ t ịch 
Ủy ban nhân dân huyện B về việc chi trả tiền bồi thường thiệt hại cho hộ ông 
Nông Ngọc K: Trường hợp này là thu hồi đất để phát triển kinh tế theo quy 
định tại khoản 1 Điều 38 Luật Đất đai năm 2003 nên việc bồi thường được 
thực hiện theo đơn giá do Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận quy định tại thời 
điểm thu hồi đất. Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm cho rằng Nhà 
nước không có trách nhiệm thu hồi đất cho các dự án tư nhân nên Công ty MN 
muốn nhận diện tích đất của ông Nông Ngọc K để thực hiện dự án thì phải 
thương lượng, thỏa thuận với người có đất bị thu hồi là không có cơ sở .  
Tuy nhiên, quá trình giải quyết vụ án, tại Biên bản lấy lời khai ngày 
20/01/2016, bà Võ Thị Kim H, Giám đốc của Công ty MN trình bày chủ đầu tư 
đã nhiều lần gặp ông Nông Ngọc K để thỏa thuận về việc bồi thường với mức 
giá 270.000 đồng/m 2 nhưng ông Nông Ngọc K không đồng ý mà yêu cầu bồi

7  
thường với mức giá 600.000 đồng/m 2. Nếu trong quá trình giải quyết lại vụ án 
mà chủ đầu tư thương lượng mức bồi thường cao hơn mức giá bồi thường của 
Nhà nước thì Tòa án ghi nhận sự tự nguyện của chủ đầu tư.  
[7] Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm chưa thu thập 
đầy đủ các tài liệu, chứng cứ về p hương án phê duyệt bồi thường; Biên bản 
kiểm kê tài sản , vị trí đất và tài sản, vậ t kiến trúc có trên đất của ông Nông 
Ngọc K bị thu hồi để làm cơ sở cho việc bồi thường đối với gia đình ông Nông 
Ngọc K mà đã hủy Quyết địn h số 1890/QĐ -UBND ngày 10/5/2013 của Chủ 
tịch Ủy ban nhân dân huyện B là chưa đủ căn cứ. 
Vì các lẽ trên; 
QUYẾT ĐỊNH: 
Căn cứ vào điểm a khoản 2 Điều 266, khoản 3 Điều 272 và khoản 2 Điều 
274 Luật Tố tụng hành chính năm 2015; 
1. Chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 16/2020/KN-HC 
ngày 17/9/2020 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao  đối với Bản án hành 
chính phúc thẩm số 280/2017/HC -PT ngày 10/10 /2017 của Tòa án nhân dân 
cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh; 
2. Hủy  Bản án hành chính phúc thẩm số 280/2017/HC -PT ngày 
10/10/2017 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh và Bản 
án hành chính sơ thẩm số 04/2016/HCST ngày 10/6/2016 của Tòa án nhân dân 
tỉnh Bình Thuận; 
3. Giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Bình Thuận xét xử sơ 
thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật. 
 
Nơi nhận: 
- Chánh án TANDTC (để báo cáo); 
- Viện trưởngVKSNDTC (để biết); 
- TAND cấp cao tại TP HCM; 
- TAND tỉnh Bình Thuận (02 bản kèm HSVA); 
- Cục THADS tỉnh Bình Thuận; 
- Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Thuận; 
- Các đương sự (theo địa chỉ); 
- Lưu: Vụ GĐKTIII (3b), VP  
(TANDTC), Hồ sơ vụ án. 
  
TM. HỘI ĐỒNG THẨM PHÁN 
THẨM PHÁN-CHỦ TỌA PHIÊN TÒA 
 
 
 
 
 
 
Đào Thị Xuân Lan