TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO 
TẠI HÀ NỘI 
 
Bản án số: 111/2023/DS-PT 
Ngày: 07/3/2023 
Tranh chấp chia thừa kế tài sản và yêu cầu 
hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất 
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
Độc lập- Tự do- Hạnh phúc 
 
 
NHÂN DANH 
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM  
TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI HÀ NỘI 
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có: 
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Vũ Thị Thu Hà;  
Các Thẩm phán:                          Bà Lê Thị Mai;  
                                                     Ông Phạm Đình Khánh.   
- Thư ký phiên tòa: Ông Phan Nhật Phong - Thư ký Tòa án nhân dân cấp 
cao tại Hà Nội.  
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân c ấp cao t ại Hà N ội tham gia phiên 
tòa: Ông Đỗ Văn Hữu, Kiểm sát viên cao cấp. 
Ngày 07 tháng 3 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội 
mở phiên tòa xét x ử phúc th ẩm công khai v ụ án dân s ự thụ lý s ố 
270/2022/TLPT-DS ngày 30 tháng 8 năm 2022 về việc “Tranh chấp chia thừa kế 
tài sản và yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” do Bản án dân sự sơ 
thẩm số 23/2022/DS-ST ngày 30/5/2022 của Tòa án nhân dân thành phố H bị 
kháng cáo và kháng nghị. 
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 1573/2023/QĐ-PT ngày 20 tháng 
02 năm 2023 giữa: 
* Nguyên đơn: Ông Đào Văn P sinh năm 1963; Trú tại: Số nhà 25, đường 
417 (xóm Mới), xã T, huyện Đ, thành phố H (Có mặt). 
Đại di ện theo ủy quy ền c ủa nguyên đơn: Chị Nguyễn Th ị C sinh năm 
1995; Địa chỉ: Số 166 phố T1, thị trấn P1, huyện Đ, thành phố H (Vắng mặt). 
Người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho ông P: Ông Phạm Hồng K và 
ông Nguyễn Văn T2 - Luật sư Công ty lu ật C1 thuộc Đoàn luật sư thành phố H 
(Vắng mặt). 
* Bị đơn: Ông Đào Văn N sinh năm 1954; Trú tại: Cụm 3, xã T, huyện Đ, 
thành phố H (Có mặt).

2 
Người đại diện theo ủy quyền: Bà Đào Thị N1 sinh năm 1983; Trú t ại: 
Cụm 3, xã T, huyện Đ, thành phố H (Có mặt). 
Người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho bị đơn: Luật sư Nguyễn Văn Q 
- Văn phòng luật sư G, thuộc Đoàn luật sư thành phố H (Vắng mặt). 
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: 
- Ủy ban nhân dân thành phố H; 
Người đại di ện theo ủy quy ền: Ông Nguyễn Minh T3  – Phó Giám đốc 
Văn phòng đăng ký đất đai H chi nhánh huyện Đ (Vắng mặt). 
- Ủy ban nhân dân huyện Đ, thành phố H (Vắng mặt). 
- Bà Đào Thị L sinh năm 1948; Trú tại: Cụm 4, xã T, huyện Đ, thành phố 
H (Vắng mặt). 
- Ông Đào Văn N2 sinh năm 1958; Trú tại: Cụm 3, xã T, huyện Đ, thành 
phố H (Vắng mặt). 
- Ông Đào Văn N3 sinh năm 1961 (Vắng mặt); 
- Bà Lê Thị T4 sinh năm 1965 (Vắng mặt); 
- Anh Đào Văn X sinh năm 1990 (Vắng mặt); 
- Chị Đào Thị Minh T5 sinh năm 1995 (Vắng mặt); 
- Chị Đào Thị Ánh T6 sinh năm 1988 (Vắng mặt); 
- Anh Phạm Quang Đ1 sinh năm 1984 (Vắng mặt). 
- Cháu Phạm Quang T7  sinh năm 2010 và cháu Phạm Huy A  sinh năm 
2016. Người đại diện theo pháp luật của cháu T7, cháu A: Anh Phạm Quang Đ1, 
chị Đào Thị Ánh T6 (Đều vắng mặt). 
Đều trú tại: Cụm 3, xã T, huyện Đ, thành phố H. 
- Anh Đào Văn Â sinh năm 1987 (Có mặt); 
- Chị Nguyễn Thị T8 sinh năm 1990 (Vắng mặt); 
- Cháu Đào Việt A1 sinh năm 2011 và cháu Đào Vũ Duy K1  sinh năm 
2014. Người đại diện theo pháp luật của cháu A1, cháu K1: Anh Đào Văn Â (Có 
mặt), chị Nguyễn Thị T8 (Vắng mặt); 
Đều trú tại: Cụm 3, xã T, huyện Đ, thành phố H. 
NỘI   NG VỤ  N  
Th o đơn kh i kiện, đơn kh i kiện    sung và quá trình Toà á n giải 
quyết vụ án, nguyên đơn là ông Đào   n   trình bày: 
Về quan hệ huyết thống:  Cụ Đào Văn N4   sinh năm 1922, chết ngày 
03/11/1983) và cụ Trần Thị C2  sinh năm 1923, chết ngày 08/4/1992) sinh được 
05 người con gồm: Bà Đào Thị   sinh năm 1948; Ông Đào Văn N  sinh năm

3 
1954; Ông Đào Văn N2 sinh năm 1958; Ông Đào Văn N3 sinh năm 1961 và ông 
Đào Văn P sinh năm 1963. 
Về di sản:  Sinh thời, cụ N4 và cụ C2 là chủ sử dụng của thửa đất 353, 
diện tích 600m2 đất ở tại cụm 3,    T, huyện Đ, thành phố H  sau đây gọi tắt là 
thửa đất 353,    T). 
Năm 1983, cụ Đào Văn N4 chết không để lại di chúc. Năm 1992, cụ Trần 
Thị C2 chết không để lại di chúc.  Sau khi cụ N4, cụ C2 chết, anh chị em trong 
gia đ nh không c  văn  ản thỏa thuận về phân chia và khai nhận di sản đối với 
thửa đất 353,    T. 
Bà Đào Thị   c  ý chí tự nguyện không nhận di sản của  ố mẹ mà  à 
được hưởng và đồng ý để lại phần diện tích đất mà  à được hưởng của  ố mẹ 
chia đều cho  ốn anh em trai. 
Bốn anh em ông  P tự hiểu thửa đất 353,    T sẽ được chia cho  ốn anh 
em trai, theo đ  ông N3 và ông N2 được hưởng 300m2 đất; ông N và ông được 
hưởng 300m2 đất. Khi Nhà nước c  chủ trương làm hồ sơ để cấp  iấy chứng 
nhận quyền sử dụng đất  sau đây viết tắt là  CNQSDĐ)  cho các hộ dân th  các  
ông tiến hành làm thủ tục để nộp hồ sơ cấp  CNQSDĐ.  
Đến ngày Ủy  an nhân dân (sau đây viết tắt là UBND) huyện Đ thông báo 
thì ông và ông N2 không đến k  khai thông tin mà chỉ c  ông N và ông N3 đến 
UBND huyện Đ k  khai thông tin tr n tờ khai sử dụng đất để được cấp 
 CNQSDĐ. Khi k  khai thông tin tr n tờ khai sử dụng đất, ông N3 khai thay 
cho ông N2 và ông N kê khai thay  cho ông (tờ khai của “ Đào Văn P ” không 
phải là chữ viết, chữ ký của ông ). Tr n thực tế c   ốn tờ khai sử dụng đất, k  
khai tương ứng với anh em ông. 
Thay v  phải cấp cho  ốn anh em ông mỗi người một  CNQSDĐ với mỗi 
người diện tích là 150m 2 th  ngày 20/12/1987, UBND thành phố H đ  cấp 
 CNQSDĐ số 685/ CN/RĐ cho ông Đào Văn N được quyền sử dụng thửa đất 
353a, xã T, diện tích 300m 2 đất ở. Trong diện tích 300m 2 đất ở mà ông N được 
cấp  CNQSDĐ trong đ  c  150m 2 đất thuộc quyền sử dụng của ông. Ngoài ra, 
ông N3 cũng được cấp  CNQSDĐ đối với 300m2 còn lại. 
 ng đ  nhiều lần đề nghị ông N tiến hành làm thủ tục cắt trả lại cho ông 
150m2 đất được hưởng di sản thừa kế của  ố mẹ nhưng ông N không chấp nhận 
với lý do ông N đ  được cấp  CNQSDĐ đối với diện tích 300m2.   
Nay ông đề nghị Tòa án nhân dân thành phố H: 
1. Tuy n hủy  CNQSDĐ số 685/ CN/RĐ do UBND thành phố H cấp 
cho ông Đào Văn N ngày 20/12/1987 đối với thửa đất 353a, diện tích 300m 2,    
T. 
2. Phân chia di sản thừa kế của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại 
theo quy định của pháp luật. 
Trong quá tr nh giải quyết vụ án, ông Đào Văn P   ổ sung y u cầu khởi

4 
kiện: 
1. Tuy n hủy  CNQSDĐ do UBND thành phố H cấp cho ông Đào Văn 
N2 ngày 20/12/1987. 
2. Tuy n hủy  CNQSDĐ số P838228, số vào sổ 00156/QSDĐ/ĐP do 
UBND huyện Đ, thành phố H cấp cho ông Đào Văn N3  ngày 21/11/2001 đối 
với thửa đất 353a, diện tích 186m2, xã T. 
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, bị đơn là ông Đào   n N  và 
người đại  iện th o  y quyền trình bày: 
 ng nhất trí với phần tr nh  ày của ông P về năm sinh, năm chết của cụ 
Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 và các con của hai cụ. 
Về di sản: Thửa đất 353,    T là của cụ N4 và cụ C2 được thừa kế của tổ 
tiên. 
 Năm 1985, cụ Trần Thị C2 đứng ra chia đất cho con, khi cụ C2 chia đất 
c  mặt  a con trai là ông N, ông N2, ông N3. Khi cụ C2 họp chia đất cho ông N, 
ông N2, ông N3 th  không lập văn  ản mà chỉ n i mồm về việc chia cho ông là  
con trưởng 300m2 đất, ông N2 và ông N3 chung nhau 300m2 đất còn lại. Ông P 
không c  mặt v  ông P đ  được cụ N4 và cụ C2 cho làm con nuôi từ   ; năm 
1985, ông P đ  được  ố mẹ nuôi lấy vợ và chia đất cho. 
 Sau đ , cán  ộ    gồm c  ông Tấn, ông Nhu, ông Xương đến đo đất th  
cụ C2 chỉ  ước chân, trồng rau gai làm ranh giới cho cán  ộ địa chính đo và vào 
sổ mục k . Theo đ  ông quản lý, sử dụng thửa đất 353a, diện tích 300m 2, xã T. 
Ông N2 và ông N3 quản lý, sử dụng chung thửa đất 353 , diện tích 300m2, xã T. 
 Sau khi được cụ C2 cho đất, ông đ   ây dựng nhà để ở. Tại thời điểm đ , 
diện tích đất chưa được k  khai đăng ký quyền sử dụng đất. Năm 1987, ông đ  
k  khai đăng ký cấp  CNQSDĐ và đ  được cơ quan Nhà nước c  thẩm quyền 
cấp  CNQSDĐ như cụ C2 đ  phân chia. Từ khi sử dụng cho đến khi được cấp 
 CNQSDĐ, không c  ai tranh chấp hay khiếu kiện g . 
 Năm 1986, vợ chồng ô ng P đ  c i nhau với  ố mẹ nuôi và  ỏ về nhà cụ 
C2. Khi đ  cụ C2 đ  chia cho ông P 153m2 đất trồng rau  đất 10 ) trong tổng số 
12 thước đất trồng rau của cụ N4, cụ C2 và gia đ nh ông. Phần đất của vợ chồng 
ông P được chia cộng với phần đất của gia đ nh ông P là 192m2. Ông P đ  sinh 
sống tr n phần đất của cụ C2 chia cho từ năm 1988 đến năm 1998 th  chuyển 
nhượng cho ông Đào  ạnh D  lấy tiền mua nhà đất hiện nay ông P đang sinh 
sống. Do vậ y, ông P không được chia trong thửa đất của ông đang ở hiện nay. 
Ngoài ra, nhiều lần ông P đ  cam kết trước gia đ nh và chính quyền  ằng văn 
 ản là ông P tôn trọng QSD đất của gia đ nh ông N và đ  rút toàn  ộ các đơn từ 
ngày 10/5/2014, Văn  ản họp gia đ nh ngày 24/7/2014 cam đoan không đòi hỏi, 
không  ao giờ kiện tụng g  về thửa đất của ông N nữa.  ng P còn đề nghị chính 
quyền đổi sổ mới cho gia đ nh ông. 
  ia đ nh ông đ  được UBND thành phố H cấp  ản gốc  CNQSDĐ số

5 
685/ CN/RĐ ngày 20/12/1987 nhưng đ  nộp cho Chi nhánh Văn phòng đăng 
ký đất đai huyện Đ từ ngày 16/7/2014 để y u cầu cấp đổi  CNQSDĐ mới. Do 
ông P tranh chấp n n hiện nay việc đổi sổ chưa làm được, hiện nay ông chỉ lưu 
giữ  ản photo. 
 Từ năm 2010 đến năm 2014, ông N2 và ông P đ  khiếu kiện tranh chấp 
QSD đất với gia đ nh ông.  ng N2 và ông P đ   iết thửa đất số 353a,    T c  
diện tích 300m 2 gia đ nh ông đang sử dụng đ  được UBND thành phố H cấp 
 CNQSDĐ ngày 20/12/1987 nhưng không c  ai khiếu kiện.  
 Đối với y u cầu khởi kiện của nguy n đơn đề nghị hủy  CNQSDĐ số 
685/ CN/RĐ do UBND thành phố H cấp cho ông Đào Văn N ngày 20/12/1987 
th  quan điểm của ông đề nghị Tòa án căn cứ điểm a khoản 2 Điều 116 Luật Tố 
tụng hành chính năm 2015 quy đị nh về thời hiệu khởi kiện  quyết định hành 
chính, hành vi hành chính  ác y u cầu khởi kiện của nguy n đơn. 
 Đối với y u cầu khởi kiện của nguy n đơn đề nghị chia thừa kế tài sản 
đối với quyền sử dụng 300m2 đất tại thửa đất 353a,    T th  quan điểm của ông 
như sau: Từ năm 1976, sau khi ông  ây dựng gia đ nh, lúc này cả  ố, m ẹ ông 
còn sống khỏe mạnh, minh mẫn, đ   ác định cho vợ chồng ông quyền sử dụng 
đất. Sau đ , vợ chồng ông đ  phân chia mốc giới với các hộ liền kề và  ây dựng 
nhà để ở, k  khai đăng ký quyền sử dụng đất theo Chỉ thị 299/TTg năm 1980 
của Chính phủ và được UBND thành phố H cấp  CNQSDĐ cho vợ chồng ông. 
Căn cứ  uật Đất đai năm 1987;  uật Đất đai năm 1993; Điều 50, 105  uật Đất 
đai 2003; Điều 100, 166  uật Đất đai năm 2013 th  QSD  đất đối với thửa đất 
353a,    T và tài sản gắn liền với đất thuộc QSD đất và sở hữu tài sản của vợ 
chồng ông. 
 Đề nghị Tòa án căn cứ quy định của pháp luật,  ác y u cầu tranh chấp chia 
thừa kế tài sản của ông P đối với diện tích đất tại thửa đất 353a,    T. 
 Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là bà Đào Thị L trình bày: 
Bà nhất trí với tr nh  ày của nguy n đơn và  ị đơn về  năm sinh, năm mất 
và quan hệ huyết thống của  ố mẹ  à là cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2. 
Về di sản: Thửa đất số 353,    T là của cụ N4 và cụ C2 được thừa kế của 
tổ ti n. Trước đây đất này là nhà ng i đỏ, sau này ông N phá ra  ây lại. Bố mẹ 
 à không để lại di chúc. Ngoài thửa đất n u tr n th   ố mẹ  à không để lại tài 
sản hay nghĩa vụ g  khác.  
Sau khi  ố mẹ  à chết,  à không được tham gia cuộc họp nào chia tài sản 
trong năm anh chị em. Các ông N, N2, N3, P c  thỏa thuậ n chia đất cát hay 
không  à không  iết. 
Ông P c  được gia đ nh chia đất trồng rau  đất 10 ) hay không th   à   
không  iết v   à là phận gái đi lấy chồng không quan tâm, không  li n quan đến 
tài sản của  ố mẹ để lại.

6 
Nay ông P khởi kiện ông N về việc chia thừa kế thì  à c  quan điểm như 
sau: Nếu Toà án chia di sản của  ố mẹ  à  để lại theo quy định của pháp luật th  
không nhận phần di sản của  ố mẹ để lại mà để lại cho ông N, ông N2, ông N3, 
ông P tự phân chia với nhau. Bà không c  ý kiến g , việc này là do  à tự nguyện, 
thể hiện ý chí của cá nhân  à. 
Nay các ông N, ông N2, ông N3, ông P không tự thoả thuận được việc 
phân chia di sản của  ố mẹ để lại th  đề nghị Toà án giải quyết theo quy định 
của pháp luật,  ảo vệ quyền lợi cho các đương sự và  em   t ghi nhận  ý nguyện 
của  à về việc  à từ chối nhận di sản của  ố mẹ để lại. 
Do sức khoẻ không tốt n n  à không c  mặt tham gia giải quyết vụ án 
được, đề nghị Toà án giải quyết   t  ử vắng mặt  à.  
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là ông Đào   n N2 trình bày: 
 ng nhất trí với tr nh  ày của ông P, ông N về năm sinh, năm mất và quan 
hệ huyết thống của  ố mẹ ông là cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2. 
Về di sản: Thửa đất số 353,    T là của cụ N4 và cụ C2 được thừa hưởng 
của tổ ti n. Cụ N4, cụ C2 chết không để lại di chúc.  
Sau khi cụ N4, cụ C2 chết, năm anh chị em ông không khai nhận di sản và 
không họp  àn phân chia di sản đối với thửa đất n u tr n của cụ N4, cụ C2 để 
lại. Bà L đ  c  ý nguyện với toà n thể gia đ nh là sẽ không nhận phần di sản của 
 ố mẹ để lại mà để lại cho ông N, ông N2, ông N3, ông P tự phân chia với nhau. 
Sau đ   ốn anh em trai (N, N2, N3, P) tự phân chia thửa đất của  ố mẹ để 
lại làm  ốn phần  ằng nhau, mỗi phần c  diện tích 150m 2 đất ở. Để thuận lợi 
cho việc quản lý, sử dụng thửa đất thời điểm đ , các  ông tự nguyện chia thành 
hai phần, mỗi phần 300m 2 đất ở. Theo đ , ông và ông N3 chung một phần; ông 
N và ông P chung một phần. 
Đối với phần đất của ông và ông N3,  an đầu do ông trực tiếp quản lý, sử 
dụng. Sau đ , ông N3 đổi cho ông một phần diện tích đất tại vị trí khác lấy 45m2 
đất ở tr n diện tích 300m2 là phần đất mà ông và ông N3 được chia chung. 
Năm 2001, ông N3 đ  được cấp  CNQSDĐ đối với phần diện tích đất 
của  ố mẹ để lại được chia cộng với diện tích 45m 2 đổi cho ông, hiện ông N3 đ  
 ây nhà ki n cố, sử dụng ổn định. 
Đối với phần diện tích đất của  ố mẹ để lại chia cho ông  sau khi trừ đi 
45m2 đất ông đổi cho ông N3 lấy một phần d iện tích đất tại vị trí khác) còn lại 
105m2 th  ông đ  đổi cho ông N lấy 10 thước đất trồng rau  đất 10 ). 
Ông và ông N không c  tranh chấp với nhau và ông không tranh chấp với 
cá nhân nào khác về phần đất của  ố mẹ để lại. 
Nay ông N, ông P không tự thoả thuận được việc phân chia di sản thừa kế 
th  đề nghị Toà án  em   t việc  ốn anh em  N, N2, N3, P) đ  phân chia thửa

7 
đất của  ố mẹ để lại làm hai phần; phần của ông, ông N3 được chia đ  và đang 
sử dụng ổn định, không tranh chấp n n đề nghị Toà án không giải  quyết đối với 
phần đất này.  
 ng đề nghị phần đất của  ố mẹ ông để lại mà ông N và ông P được chia 
th  đề nghị pháp luật chia trả ông P phần đất ½ chung nhau với gia đ nh ông N. 
 ng  in được vắng mặt trong quá tr nh giải quyết vụ án và tại các phi n toà. 
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là ông Đào   n N3 trình bày: 
 ng nhất trí với tr nh  ày của ng Đào Văn P  về năm sinh, năm mất và 
quan hệ huyết thống của  ố mẹ ông là cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2. 
Về di sản: Thửa đất số 353,    T là của cụ N4 và cụ C2 được thừa kế của 
tổ ti n. Nhà lúc đ  là nhà ng i,  ốn gian, c  sân gạch. Cả năm anh chị em ông 
đều sinh ra và lớn l n tại đây. Ngoài thửa đất này  th   ố mẹ ông không để lại tài 
sản, đất trồng rau  đất 10 ) hay di sản nào khác. Đất rau của nhà ai được chia 
thì nhà người đ  tự sử dụng. 
Năm 1983, cụ N4 chết; năm 1992, cụ C2 chết. Trước khi cụ N4, cụ C2 
chết th  hai cụ không chia và không tặng cho tài s ản cho ai. Cả cụ N4 và cụ C2 
không để lại di chúc. Sau khi  ố mẹ chết th  ông N là con trưởng đứng l n tổ 
chức tang lễ,  ốn anh chị em mỗi người một tay cùng lo việc và cùng đ ng g p. 
Cụ N4, cụ C2 không để lại nghĩa vụ nào cho các con. 
Năm 1987, khi cụ C2 còn sống, ông N tự ý chia đôi thửa đất của  ố mẹ . 
Theo đ , ông N tự chia cho m nh 300m 2, ông và ông N2 300m2 trong khi trên 
thực tế năm anh chị em ông không hề  àn  ạc, thoả thuận g . Sau khi chia tr n 
giấy tờ th  năm anh em cũng không phân chia tr n thực tế. Khi đ , cụ C2 còn 
sống cũng không  iết g  về việc phân chia này. 
Năm 1992, khi cụ C2 còn sống th  ông là m nhà tr n một phần thửa đất 
trong khuôn viên 150m2; khi ông đang làm nhà th  cụ C2 chết. 
Ông N2 cũng tự lấy phần của m nh với diện tích 150m 2. Sau đ , ông N2 
đổi cho ông 45m 2 đất ở lấy diện tích đất trồng rau  đất 10 ) gia đ nh ông được 
phân và đổi cho ông N khoảng 100m2 đất còn lại lấy đất trồng rau  đất 10 ) của 
gia đ nh ông N. 
Như vậy, ông là người quản lý, sử dụng một phần thửa đất của  ố mẹ để 
lại, ông N quản lý phần đất còn lại khoảng tr n dưới 400m 2 (300m2 tự chia và 
khoảng 100m2 đổi cho ông N2). Năm 2001, ông được cấp  CNQSDĐ với diện 
tích 186m2. 
Năm 2003, ông N phá nhà của  ố mẹ ông để lại  ây dựng thành nhà ng i 
ở vị trí hiện nay.  ấy cây ăn quả tr n đất do ông N trồng. 
Đối với đất trồng rau  đất 10 ) của gia đ nh nào th  gia đ nh đ  sử dụng, 
đất trồng rau  đất 10 ) của  ố mẹ ông do ông trưởng  ông N) quản lý, sử dụng.

8 
 ng không nghe và không  iết được thông tin mẹ ông chia đất trồng rau  đất 
10%) cho ông P. 
Nay anh em ôn g c  tranh chấp di sản của  ố mẹ để lại, đề nghị Toà án 
giải quyết theo quy định của pháp luật.  ng  in được hưởng thừa kế  ằng đất tại 
vị trí ông đ   ây nhà và đ  được cấp  CNQSDĐ. Do  ận công việc, ông đề nghị 
được vắng mặt trong quá tr nh giải quyết vụ án và vắng mặt tại các phi n toà.  
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là bà Lê Thị T4 , anh Đào   n X, chị Đào Thị Ánh T6 , anh  hạm 
Quang Đ1 trình bày: 
Bà T4, anh X, chị T6, anh Đ1 là những người đăng ký hộ khẩu thường trú 
và trú tại thửa đất ông Đào Văn N3  được cấp  CNQDĐ  số P838228 ngày 
21/11/2001 tại địa chỉ thôn Đông Hải,    T, huyện Đ, thành phố H. Trong quá 
tr nh sinh sống,  à T4, anh X, chị T6, anh Đ1 không  ây dựng, cải tạo đất. Bà 
T4, anh X, chị T6, anh Đ1 nhận thấy không c  quyền lợi g  li n quan đến vụ án 
và đề nghị được vắng mặt trong quá tr nh giải quyết vụ án và vắng mặt tại các 
phiên toà.  
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là UBND thành ph  H ( o Chi nhánh   n phòng đ ng ký đất đai Đ 
thực hiện uỷ quyền) trình bày: 
Đối với việc cấp  iấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông Đào 
Văn N ngày 20/12/1987: Thửa đất số 353a , xã T đ  được UBND thành phố H 
cấp  iấy chứng nhận quyền sử dụng  ruộng đất số 685/ CN/RĐ ngày 
20/12/1987, chủ sử dụng là ông Đào Văn N, diện tích 300m 2 đất ở. Toàn  ộ hồ 
sơ cấp  CNQSDĐ đối với thửa đất n u tr n không được  àn giao cho chi nhánh 
Văn phòng đăng ký đất đai (sau đây viết tắt là VPĐKĐĐ) huyện Đ. Hiện tại, chi 
nhánh VPĐKĐĐ huyện Đ chỉ c  tài liệu duy nhất li n quan đ ến hồ sơ cấp  iấy 
chứng nhận quyền sử dụng  đối với thửa đất này là  ản photo “Sổ đăng ký cấp 
giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”.  
Đối với việc cấp  iấy chứng nhận QSD đất cấp cho ông Đào Văn N2  
ngày 20/12/1987: Thửa đất số 353b, tờ  ản đồ số 3, tại địa chỉ    T, huyện Đ đ  
được UBND thành phố H cấp  CNQSDĐ cho ông Đào Văn N2 . Chi nhánh 
VPĐKĐĐ huyện Đ không c  hồ sơ, không tài liệu của thửa đất này do không 
được  àn giao n n không cung cấp được tài liệu, chứng cứ li n quan cho Tòa án.  
Đại diện theo ủy quyền của UBND thành phố H đề nghị Toà án giải quyết 
vụ án theo quy định của pháp luật , đề nghị được vắng mặt trong tất cả các  uổi 
làm việc của Toà án và vắng mặt trong tất cả các phi n   t  ử của T oà án các 
cấp.  
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ 
liên quan là UBND huyện Đ, thành ph  H trình bày: 
Về nguồn gốc đất tranh chấp:  
Thửa đất của gia đ nh ông Đào Văn N , Đào Văn N2  là đất của cụ Đào

9 
Văn N4  sinh năm 1922, chết năm 1983) để lại. Cụ N4 là  ố đẻ của ông Đào 
Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, ông Đào Văn P. 
Theo sổ mục k  năm 1985 thể hiện: Thửa đất số 353 ,    T, diện tích 
300m2 đứng t n ông N2 đ  được cấp  CNQSDĐ ngày 20/12/1987 số thứ tự vào 
sổ 684. 
Theo  ản đồ V AP thể hiện: Năm 2014, dự án V A P triển khai đo vẽ 
hai thửa: 
1. Thửa đất 350, tờ  ản đồ số 24, diện tích 300m 2 đứng t n ông Đào Văn 
N. Ông N đ  k  khai hồ sơ năm 2013 nhưng chưa được cấp đổi  CNQSDĐ. 
Bản mô tả ranh giới, mốc giới thửa đất c  chữ ký của ông N3. 
2. Thửa đất 351, tờ  ản đồ số 24, diện tích 234,2m2 đứng t n ông P. 
Về quá tr nh sử dụng đất: 
Ông N đ  sinh sống tr n thửa đất 353a,    T từ năm 1985 đến nay. 
Khoảng năm 1995, ông N đ   ây nhà cấp 4. Năm 2018, ông N xây móng nhà 
tr n thửa đất 353a, diện tích khoảng 70m2 nhưng do tranh chấp n n  ị dừng lại. 
Ông N2 sử dụng thửa đất 353 ,    T từ năm 1985. Đến năm 2001, ông N2 
đ  chuyển đi nơi khác, để lại cho ông N3 sử dụng. 
Về quá tr nh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: 
Ngày 21/11/2001, ông N3 được UBND huyện cấp  CNQSDĐ đối với 
thửa số 353a,    T, diện tích 186m 2. Về hồ sơ cấp   CNQSDĐ hiện tại chỉ lưu 
danh sách đề nghị cấp  CNQSDĐ năm 2001, c   ác nhận của Phòng Tài 
nguy n và  ôi trường. Ngoài ra, không còn lưu tài liệu nào khác li n quan. 
Thửa đất của ông N đ  được cấp  CNQSDĐ năm 1987, hiện chưa được 
cấp đổi  CNQSDĐ. 
Về hồ sơ cấp  CNQSDĐ số 684/ NN/RĐ năm 1987 mang t n ông N2 
đối với thửa 353 ,    T. Hiện tại hồ sơ do UBND    T lưu trữ tờ khai sử dụng 
đất đứng t n ông N2 do ông N3  em trai ký thay), HTX chưa ký, chứng thực và 
danh sách đề nghị cấp  CNQSDĐ. Sau đ , Phòng Tài nguy n và  ôi trường 
huyện giao cho UBND    T đủ  CNQSDĐ đủ đ  được cấp để trả cho dân.  
UBND huyện Đ đề nghị Toà án giải quyết vụ án theo quy định của pháp 
luật. 
Trong quá tr nh Toà án giải quyết vụ án, người c  quyền lợi, nghĩa vụ li n 
quan là chị Đào Thị  inh T5, anh Đào Văn Â, chị Nguyễn Thị T8 đ  được Toà 
án tống đạt, triệu tập nhiều lần nhưng vắng mặt không c  lý do, không giao nộp 
cho Toà án ý kiến, quan điểm, tài liệu chứng cứ theo quy định của pháp luật. 
Quá tr nh thu thập chứng cứ: 
UBND xã T cung cấp ý kiến:

10 
Về nguồn gốc thửa đất 353,    T của gia đ nh ông Đào Văn N, Đào Văn 
N2, Đào Văn N3, Đào Văn P là đất ông cha để lại.  
Cụ Đào Văn N4 và Trần Thị C2  là  ố mẹ đẻ của các ông N, ông N2, ông 
N3, ông P) ngoài diện tích đất 600m2 đất thổ cư tr n th  cụ N4, cụ C2 không còn 
đứng t n thửa đất nào khác. Hai cụ N4, cụ C2 không c  ti u chuẩn đất nông 
nghiệp  đất giao theo Nghị định 64/CP). 
Tại sổ mục k  năm 1985 thể hiện hai thửa cụ thể như sau: 
1. Thửa đất 353a,    T, diện tích 300m 2 mang tên ông N đ  được cấp 
 CNQSDĐ ngày 20/12/1987, số thứ tự vào sổ cấp giấy là 685. 
2. Thửa đất 353 ,    T, diện tích 300m 2 mang tên ông N2 đ  được cấp 
 CNQSDĐ ngày 20/12/1987, số thứ tự vào sổ cấp giấy là 684. 
Trong quá tr nh sử dụng ông N2 đ  chuyển đi nơi khác và thửa đất 353  
tr n để lại cho ông N3 sử dụng. Năm 2001, ông N3 c  đơn  in cấp  CNQSDĐ 
và ngày 21/11/2001 được UBND huyện cấp  CNQSDĐ đối với thửa số 353a, 
xã T, diện tích 186m2. Hiện nay, tr n diện tích đất c  hai gia đ nh ông N và ông 
N3 đang quản lý và sử dụng. 
Năm 1988, thực hiện kế hoạch gi n dân, ông Đào Văn P đ  mua 324,0m2 
đất gi n dân của UBND    tại cụm 3, thôn Đông Hải,    T. Đến năm 1996, do 
không c  nhu cầu sử dụng nữa ông P đ   án lại toàn  ộ thửa đất tr n cho người 
cùng thôn là ông Đào  ạnh D và được UBND xã T  ác nhận ngày 28/3/1997. 
Hiện nay, ông Đào Văn P đ  mua và ở tr n thửa đất khác.  
Quá tr nh sử dụng đất th  diện tích hiện tại của thửa đất 353,    T, thiếu 
hụt 70,2m2 so với  ản đồ địa chính và sổ mục k  năm 1985  với những lý do như 
sau: 
1. Ranh giới phía Đông thay đổi, giảm 25,3m 2. Phía đông thửa đất 353 
giáp với thửa 352, theo sổ mục k  năm 1985, trang 40 th  thửa đất 352, tờ  ản đồ 
số 3 đứng t n  à    Thị V, diện tích 285m2 đất ở, đ  được cấp  CNQSDĐ năm 
1987 đứng t n  à    Thị V, số vào sổ 1127, diện tích 285m2 đất ở. Dự án đo đạc 
 ản đồ V AP năm 2014: Thửa đất của  à    Thị V  vẫn được đánh số thửa là 
352, tờ  ản đồ số 24, diện tích 313,6m 2, loại đất ở tại nông thôn đứng t n  à 
Trần Thị H1 , được cấp  iấy chứng nhận số PH: BT468317, số vào sổ: 
CH03452. Diện tích cấp năm 2014 tăng 25,3m 2 do thay đổi ranh giới giữa gia 
đ nh  à    Thị V và gia đ nh ông Đào Văn N. Hiện nay UBND    không lưu hồ 
sơ về việc chuyển nhượng 28,6m2 giữa hai hộ gia đ nh. Việc  ác định giảm diện 
tích do đối chiếu  ản đồ địa chính V AP năm 2014 và  ản đồ năm 1987.  Tại 
Bi n  ản hội nghị   t cấp đổi  CNQSDĐ của gia đ nh  à    Thị V  thể hiện 
tăng diện tích 24,6m2 không c  nguy n nhân, sơ đồ thửa đất của  à    Thị V có 
chữ ký giáp ranh của gia đ nh ông Đào Văn N. 
2. Do hiến đất mở đường trục thôn T1 phía Bắc và đường ngõ phía Nam:

11 
Diện tích giảm do hiến đất làm đường là 33,69m2 + 10,88m2 = 44,57m2. 
3. Do sai số đo đạc qua các thời kỳ giảm 0,33m2. 
Hiện tại, UBND    không c  đơn tranh chấp về mốc giới , ranh giới của 
các hộ liền kề với gia đ nh ông Đào Văn N và ông Đào Văn N3. 
Ông Nguyễn Văn T9  là nguyên cán bộ địa chính xã T năm 1986 -1987 
cung cấp ý kiến:  
 ng là cán  ộ địa chính    T năm 1986 - 1987. Trong số các đương sự 
của vụ kiện giữa ông P và ông N c  người khai về việc đến UBND    mời cán 
 ộ địa chính đến hiện trường đo đất  ằng  ước chân để cắm cõi chia đất cho gia 
đ nh là hoàn toàn sai sự thật. Không c  việc gia đ nh cụ C2 mời cán  ộ địa chính 
đến chứng kiến việc chia đất; không c  việc cụ C2 chia đất  ằng  ước chân; 
không c  việc cắm cõi chia đất. Như vậy là vu khống cho anh em cán  ộ địa 
chính    vào thời gian đ . Nếu c  mời cán  ộ địa chính đến hiện trường đo chia 
đất thổ cư phải c  thước, đo  ong phải c   i n  ản, c  người hàng   m làm 
chứng mới hợp pháp . T hửa đất này con  cháu cụ C2 nếu có chia nhau  cũng 
không qua địa chính   ; tự k  khai để Nhà nước cấp  CNQSDĐ chứ cán  ộ địa 
chính    không được  iết.  ng  ác  ỏ những lời khai về việc ông chứng kiến 
việc cụ C2 chia đất. 
Kết quả định giá ngày 09/7/2020 có nội dung: 
1.  iá trị công tr nh  ây dựng tr n đất: 
1.1. Tài sản là công tr nh vật kiến trúc tr n đất tại thửa đất 353 ,    T: 
-  ột nhà một tầng, mái lợp ng i, tường  ây gạch 220, c  chiều cao lớn 
hơn 3m  không tính chiều cao tường thu hồi), nền lát gạch men, nhà không có 
khu phụ, đương sự cung cấp thông tin  ây dựng năm 1992, tỷ lệ chất lượng còn 
lại theo hiện trạng là 40 ; đơn giá 2.525.000đ/01m2 sàn  ây dựng. 
- Bếp, khu phụ: nhà một tầng, mái  ằng    tông cốt th p, tường  ây gạch 
220, nhà c  khu phụ, đư ơng sự cung cấp thông tin  ây dựng năm 2007, tỷ lệ 
chất lượng còn lại là 57 ; đơn giá 4.426.000đ/01m2 sàn  ây dựng. 
-  ái vẩy lợp tôn đ   ao gồm hệ khung đỡ, đương sự cung cấp thông tin 
làm năm 2017; tỷ lệ chất lượng còn lại là 62,5 ; đơn giá 443.000đ /01m2. 
- Sân lát gạch đỏ 40 40, đương sự cung cấp thông tin làm năm 2017; tỷ lệ 
chất lượng còn lại là 62,5 ; đơn giá  vận dụng đơn giá sân lát gạch đỏ 30 30) là 
281.000đ/01m2. 
- Tường  ao  ây gạch chỉ 110, đương sự cung cấp thông tin làm năm 
2017; tỷ lệ chất lượng còn lại là 62,5 ; đơn giá 676.000đ /01m2. 
- Hàng rào Ino , đương sự cung cấp thông tin làm năm 2017; tỷ lệ chất 
lượng còn lại là 62,5 ; đơn giá  qua tham khảo giá thị trường) khoảng 
700.000đ/01m2.

12 
- Hoa sắt tr n hàng rào, đương sự cung cấp thông tin làm năm 2017; tỷ lệ 
chất lượng còn lại là 62,5 ; đơn giá 527.000đ/01m2. 
- Cửa Ino , đương sự cung cấp thông tin làm năm 2017; tỷ lệ chất lượng 
còn lại là 62,5 ; đơn giá  qua tham khảo giá thị trường) là 1.200.000đ/01m2. 
1.2. Tài sản là công tr nh vật kiến trúc tr n đất tại thửa đất 353a, xã T: 
- 01 nhà một tầng, mái lợp ng i, tường  ây gạch 110, c  chiều cao > 3m 
 không tính chiều cao tường thu hồi), nền lát gạch men, nhà không c  khu phụ, 
đương sự cung cấp thông tin  ây dựng năm 2002; tỷ lệ chất lượng còn lại theo 
hiện trạng là 40 ; đơn giá 2.278.000đ/01m2 sàn  ây dựng.  
-  ái hi n gắn liền với nhà đổ    tông, c  khung trụ    tông đỡ, đương sự 
cung cấp thông tin  ây dựng năm 2002; tỷ lệ chất lượng còn lại theo hiện trạng 
là 40 ; đơn giá  vận dụng đơn giá nhà 01 tầng, mái  ằng,    tông cốt th p, nhà 
không c  khu phụ) 3.466.000đ/01m2 sàn  ây dựng. 
- 01 nhà tạm  án mái, tường  ây gạch 110, nền láng  i măng, chiều cao 
tường < 3m  không tính chiều cao tường thu hồi), nhà không c  khu phụ, đương 
sự cung cấp thông tin  ây dựng năm 2009; tỷ lệ chất lượng còn lại theo hiện 
trạng là 40 ; đơn giá 1.725.000đ/01m2 sàn  ây dựng. 
- Sân lát gạch đỏ đ  cũ, lún, nứt, không còn giá trị sử dụng, thống nhất 
không định giá. 
- Tường  ao,  ây gạch chỉ 110, c   ổ trụ, chiều cao tường > 2m, đương sự 
cung cấp thông tin  ây dựng năm 2002; tỷ lệ chất lượng còn lại theo hiện trạng 
là 40 ; đơn giá 676.000đ/01m2. 
- Cửa sắt tròn rỗng, đương sự cung cấp thông tin làm khoảng năm 2004; 
tỷ lệ chất lượng còn lại theo hiện trạng là 40 ; đơn giá  vận dụng đơn giá hoa 
sắt) 527.000đ/01m2. 
- 01 giếng khoan, đương sự cung cấp thông tin khoan năm 2019 c  độ sâu 
khoảng 40m; tỷ lệ chất lượng còn lại là 87,5 ; đơn giá 3.445.000đ/01 giếng. 
- Đối với 01 m ng nhà, 01  ể nước, 01  ể phốt nằm trong m ng nhà, t heo 
chị N1 cung cấp thông tin  ây dựng tháng 02/2019, m ng c  kích thước 4,7m   
13m. Do phần  ây dựng này nằm ch m dưới đất, Hội đồng định giá không c  
căn cứ để định giá tài sản. 
- Cây, hoa mầu tr n đất tại thửa đất 353a,    T: 
+ 01 cây Nh n c  đường kính > 25cm có giá 1.200.000đ/01 cây. 
+ 02 cây Bưởi c  đường kính > 20 cmc  giá 570.000đ/01 cây. 
2.  iá trị quyền sử dụng đất: 
Vị trí của các thửa đất cần định giá cách đường giao thông li n    thuộc 
địa  àn các    T - T10 - T11 khoảng 100m, thửa đất thuộc vị trí 02 của đường 
giao thông li n    thuộc địa  àn các    T - T10 - T11.  iá đất cho 01m2 đất ở tại

13 
thời điểm định giá của thửa đất 353a và 353 ,    T có giá là: 7.930.000đ/01m2. 
Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 23/2022/DS-ST ngày 30/5/2022 của Tòa án 
nhân dân thành phố H đ  quyết định: 
Áp dụng: Điều 15 Luật Hôn nhân và  ia đ nh năm 1959; Đi ều 3, Điều 4, 
Điều 5, Điều 24, Điều 25, Điều 35, Điều 36 Pháp l ệnh thừa kế năm 1990; Điều 
122 Bộ luật Dân s ự năm 2005; Điều 2 Lu ật Người cao tu ổi năm 2009; Đi ểm d 
khoản 2 Điều 106 Luật Đất đai năm 2013; Điều 610, Điều 611, Điều 612, Điều 
613, Điều 623 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điểm d khoản 2 Điều 106 Luật Đất đai 
năm 2013; Khoản 5 Điều 26; Điều 34; điểm a khoản 1 Điều 37; điểm a khoản 1 
Điều 38; Điều 93, Điều 147,  khoản 2 Điều 227; Điều 266; Điều 271, Điều 272, 
Điều 273 B ộ luật Tố tụng dân s ự năm 2015; Đi ều 32 Lu ật Tố tụng hành chính  
năm 2015; Nghị quyết số 02/HĐTP ngày 19/10/1990 của Hội đồng Thẩm P Tòa 
án nhân dân Tối cao về hướng dẫn áp dụng một số quy định của Pháp lệnh Thừa 
kế; khoản 1 Đi ều 12 , khoản 1 Đi ều 13 Ngh ị quyết s ố 326/2016/UBTVQH14 
ngày 30/12/2016 c ủa Ủy  an thư ờng vụ Quốc Hội quy đ ịnh về mức thu, mi ễn, 
giảm, thu, n ộp, qu ản lý và s ử dụng án phí và l ệ phí Tòa án;  Thông tư 
81/TANDTC ngày 24/7/1981 của Tòa án nhân dân tối cao. 
Xử:  
[1] Chấp nhận yêu c ầu khởi kiện của ông Đào Văn P  về việc huỷ  iấy 
chứng nhận QSD đ ất s ố 685/ CN/RĐ do UBND thành phố H cấp ngày 
20/12/1987 đối với thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 3, diện tích 300m2 đất ở đứng tên 
ông Đào Văn N  tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành phố H. Thu hồi  iấy chứng 
nhận QSD đ ất s ố 685/ CN/RĐ do Ủy  an nhân dân thành phố H cấp ngày  
20/12/1987 đối với thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 3, diện tích 300m2 đất ở đứng tên 
ông Đào Văn N tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành phố H. 
[2] Chấp nhận yêu c ầu khởi kiện của ông Đào Văn P  về việc huỷ  iấy 
chứng nhận QSD đ ất s ố 684/ CN/RĐ do UBND thành phố H cấp ngày 
20/12/1987 đối với thửa đất 353 , tờ  ản đồ số 3, diện tích 300m2 đất ở đứng tên 
ông Đào Văn N2 tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành phố H. Thu hồi  iấy chứng 
nhận QSD đất số 684/ CN/RĐ do UBND thành phố H cấp ngày 20/12/1987 đối 
với thửa đất 353 , tờ  ản đồ số 3, diện tích 300m 2 đất ở đứng tên ông Đào Văn 
N2 tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành phố H. 
[3] Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguy n đơn về việc huỷ  iấy chứng 
nhận QSD đ ất s ố P838228, số vào sổ 00156/QSDĐ/ĐP do UBND huy ện Đ, 
thành phố H cấp ngày 21/11/2001 đối với thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 6, diện 
tích 186m2 đất ở đứng tên ông Đào Văn N3 tại địa chỉ: Thôn Đ2,    T, huyện Đ, 
thành phố H. Thu h ồi  iấy chứng nhận QSD đ ất s ố P838228, số vào sổ 
00156/QSDĐ/ĐP do UBND huyện Đ, thành phố H cấp ngày 21/11/2001 đối với 
thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 6, diện tích 186m 2 đất ở đứng tên ông Đào Văn N3 
tại địa chỉ: Thôn Đ2,    T, huyện Đ, thành phố H.

14 
 [4] Xác đ ịnh QSD thửa đất 353,    T, di ện tích 529,8m 2 đất ở, nay là 
thửa đất 353a; 353 , tờ  ản đồ số 3, cụm 3,    T, huyện Đ, thành ph ố H có trị 
giá QSD đất 4.201.314.000đ   ốn tỷ, hai trăm linh m ột triệu,  a trăm mười bốn 
ngh n đồng) là di sản của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại. 
Chấp nhận yêu c ầu khởi kiện của nguy n đơn v ề việc yêu c ầu chia th ừa 
kế tài sản của cụ Đào Văn N4  và cụ Trần Thị C2  để lại là thửa đất 353,    T, 
diện tích 529,8m2 đất ở, nay là thửa đất 353a; 353 , tờ  ản đồ số 3, cụm 3,    T, 
huyện Đ, thành phố H. 
[4.1] Ghi nh ận sự tự nguyện của  à Đào Thị   không nhận phần di s ản 
của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 mà để lại cho ông Đào Văn N, ông Đào 
Văn N2, ông Đào Văn N3, ông Đào Văn P. 
[4.2] Xác định thời điểm mở thừa kế đối với phần di sản của cụ Đào Văn 
N4 là ngày 03/11/1983; hàng thừa kế thứ nhất của cụ Đào Văn N4 gồm sáu (06) 
người gồm: Cụ Trần Thị C2;  à Đào Thị  , ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, 
ông Đào Văn N3 , ông Đào Văn P . Chia di s ản của cụ Đào Văn N4 cho những 
người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của cụ theo pháp luật. Ông Đào Văn N, ông 
Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, ông Đào Văn P mỗi người được hưởng 55,18m2. 
[4.3] Xác định thời điểm mở thừa kế đối với phần di sản của cụ Trần Thị 
C2 là ngày 08/4/1992; hàng thừa kế thứ nhất của cụ Trần Thị C2 gồm năm  05) 
người gồm:  à Đào Thị  , ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, 
ông Đào Văn P . Chia di s ản của cụ Trần Thị C2 cho những người thuộc hàng 
thừa kế thứ nhất của cụ theo pháp luật. Ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông 
Đào Văn N3, ông Đào Văn P mỗi người được hưởng 77,26m2. 
Ông Đào Văn N , ông Đào Văn N2 , ông  Đào Văn N3 , ông Đào Văn P  
được hưởng di sản của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại là 132,44m2 có 
trị giá quyền sử dụng đất là 1.050.249.200đ  một tỷ, không trăm năm mươi triệu, 
hai trăm  ốn mươi chín ngh n, hai trăm đồng). 
[4.4] Phân chia đất và thanh toán như sau: 
Chia cho ông Đào Văn P  diện tích 132,44m 2  tại vị trí sân, vườn phía 
trước nhà ông Đào Văn N ), phía   n trái của thửa đất số 353a đứng từ đường 
nh n vào, mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với 
sân nhà ông N, một mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề đư ợc giới hạn bởi các 
điểm 2, 3, 4, 19, 2 (c  sơ đồ kèm theo). Buộc chị N1 dỡ bỏ toàn bộ m ng nhà để 
 àn giao đất cho ông Đào Văn P; buộc ông Đào Văn P thanh toán cho ông Đào 
Văn N trị giá xây d ựng và cây trồng tr n đ ất mà ông Đào Văn P  được chia là 
12.365.175 đồng   ười hai triệu ba trăm sáu mươi lăm ngh n một trăm bảy 
mươi  ăm đ ng . 
Chia cho ông Đào Văn N diện tích 132,44m 2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N đang sinh s ống), phía   n ph ải của thửa đất 353a đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất

15 
ông P được chia, một mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề đư ợc giới hạn bởi các 
điểm 2, 19, 18, 17, 1, 2 (c  sơ đồ kèm theo). 
Chia cho ông Đào Văn N2 diện tích 132,44m2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N3 đang sinh s ống), phía   n ph ải của thửa đất 353  đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất 
ông Đào Văn P  được chia, m ột mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề, m ột mặt 
giáp v ới ph ần đ ất ông Đào Văn N3  được chia đư ợc gi ới h ạn b ởi các đi ểm 
4,5,6,7,8,9,10,11,18,19,4, c  sơ đồ kèm theo. Buộc ông Đào Văn N2 thanh toán 
cho ông Đào Văn N3  trị giá xây d ựng tr n đ ất ông Đào Văn N2  được chia là 
108.417.274 đồng   ột trăm  inh tám triệu b n trăm mười bảy ngh n hai trăm 
bảy mươi b n đ ng . 
Chia cho ông Đào Văn N3 diện tích 132,44m2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N3 đang sinh s ống), phía   n trái của thửa đất 353  đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất 
ông N2 được chia, m ột mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề, m ột mặt giáp với 
phần đ ất ông N được chia đư ợc gi ới h ạn b ởi các đi ểm 
11,12,13,14,15,16,17,18,11 (c  sơ đồ kèm theo). 
Kể từ ngày  ản án c  hiệu lực pháp luật,   n được thi hành án c  đơn y u 
cầu thi hành án th    n phải thi hành án còn phải chịu l i đối với khoản tiền chưa 
thi hành án theo quy định tại Đi ều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015 tương ứng với 
thời gian chậm thi hành án. 
Khi bản án có hiệu lực, sau khi hoàn thành các nghĩa vụ thanh toán, án phí; 
các bên có quy ền kê khai c ấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quy ền sử 
dụng đất tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. 
Ngoài ra Tòa án c ấp sơ th ẩm còn quy ết đ ịnh về án phí, chi phí t ố tụng 
khác và thông báo quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật. 
Ngày 09/6/2022, b ị đơn ông Đào Văn N  c  đơn kháng cáo đ ề nghị hủy 
toàn bộ bản án sơ thẩm. 
Ngày 10/6/2022, nguy n đơn ông Đào Văn P c  đơn kháng cáo một phần 
bản án sơ thẩm. 
Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành ph ố H có Quyết định kháng 
nghị số 09 ngày 14/6/2022 kháng nghị bản án sơ thẩm theo hướng sửa một phần 
bản án sơ thẩm 
Tại phiên tòa phúc thẩm, các đương sự giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. 
Đại di ện Vi ện ki ểm sát nhân dân c ấp cao t ại H giữ nguyên quy ết đ ịnh 
kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội. Đề nghị 
Hội đồng xét xử: Căn cứ Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự, chấp nhận một phần 
kháng cáo của bị đơn, chấp nhận kháng nghị. Sửa bản án sơ thẩm trích công sức 
trong việc quản lý, duy tr  đất thừa kế cho ông Đào Văn N và Đào Văn N3.

16 
Căn cứ vào các tài li ệu có trong h ồ sơ vụ án, lời trình bày c ủa các bên 
đương sự, ý kiến của Kiểm sát viên, sau khi thảo luận và nghị án; 
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA  N  
[1]. Về thủ tục tố tụng:  
[1.1]. Theo đơn khởi kiện, nguy n đơn y u cầu Tòa án chia di sản thừa kế 
của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 và đề nghị huỷ Giấy chứng nhận quyền 
sử dụng đất. Tòa án nhân dân thành ph ố H thụ lý vụ án,  ác định quan hệ pháp 
luật của vụ án là “Tranh chấp chia thừa kế tài sản; y u cầu hủy Giấy chứng nhận 
quyền sử dụng đất” theo kho ản 5 Đi ều 26, Điều 34, điểm a kho ản 1 Điều 37, 
điểm a khoản 1 Điều 38 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; khoản 4 Điều 32 
Luật Tố tụng hành chính năm 2015 là đúng thẩm quyền. 
[1.2]. Tại phiên tòa phúc th ẩm, UBND thành phố H, ông Đào Văn N3 và 
bà Đào Thị L c  đơn đề nghị xét xử vắng mặt; một số người có quyền lợi, nghĩa 
vụ liên quan khác đ  đư ợc tri ệu t ập h ợp l ệ đến lần th ứ hai nhưng v ắng m ặt 
không vì s ự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan. Do đ  H ội đồng xét 
xử quyết định xét xử vắng mặt những người tr n theo quy đ ịnh tại Điều 227 Bộ 
luật Tố tụng dân sự. 
[2] Về nội dung: Trong vụ án này về cơ  ản, các   n đương s ự đều thừa 
nhận với đánh giá và nhận định của bản án sơ thẩm về nguồn gốc di sản thừa kế, 
về diện những người được hưởng thừa kế. Bản án sơ thẩm đ   em   t, phân tích 
và chấp nhận yêu cầu của nguy n đơn, hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất 
do cơ quan nhà n ước có th ẩm quyền cấp cho ông Đào Văn N, Đào Văn N2 và 
Đào Văn N3 sau đ   ác định khối tài sản thừa kế rồi phân chia di sản. Sau khi xét 
xử sơ thẩm, nguy n đơn c  đơn kháng cáo một phần bản án sơ thẩm vì cho rằng 
Tòa án cấp sơ thẩm chưa xem xét đến công sức chăm sóc bố mẹ của nguyên đơn; 
bị đơn có kháng cáo cho r ằng Tòa án c ấp sơ thẩm đã vi ph ạm quy định của Bộ 
luật Tố tụng dân sự về việc xác định chứng cứ sai sự thật làm thay đổi bản chất vụ 
án; Viện kiểm sát nhân dân thành phố H kháng nghị một phần bản án sơ thẩm đề 
nghị xem xét trích công sức quản lý duy trì di sản thừa kế.  
[3]. Xét kháng cáo c ủa nguyên đơn, bị đơn và kháng ngh ị của Viện kiểm 
sát nhân dân thành phố H. Hội đồng xét xử thấy, Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét: 
[3.1] Về thời hiệu khởi kiện: Cụ Đào Văn N4  chết ngày 03/11/1983, cụ 
Trần Thị C2 chết ngày 08/4/1992. Ngày 26/3/2018, ông Đào Văn P c  đơn khởi 
kiện yêu cầu chia di sản thừa kế nên còn trong thời hiệu khởi kiện theo quy định 
tại Điều 623 của Bộ luật Dân sự.  
[3.2] Về xác định di sản thừa kế: Theo tài liệu có trong h ồ sơ vụ án, lời 
trình bày c ủa nguy n đơn,  ị đơn và nh ững người có quy ền l ợi nghĩa v ụ liên 
quan trong vụ án đều xác nhận, thửa đất 353,    T có nguồn gốc là của cụ Đào 
Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại.

17 
Về diện tích đ ất: Theo  ản đồ địa chính, sổ mục k  thể hiện thửa đất số 
353, xã T có diện tích 600 m2. Kết quả đo hiện trạng th  diện tích thửa đất c  
diện tích 529,8m 2. Theo UBND xã T th  việc thiếu hụt m ột phần là do thay đ ổi 
ranh gi ới gi ữa gia đ nh  à Lê Th ị V và gia đ nh ông Đào Văn N ; tuy nhiên, 
UBND xã T xác nhận không có tranh chấp về mốc giới, ranh gi ới của các h ộ 
liền kề với gia đ nh ông Đào Văn N và ông Đào Văn N3. Ngoài ra, do hiến đất 
mở đường và sai số đo đạc qua các thời kỳ. Các đương sự đều xác nhận khi còn 
sống cụ N4, cụ C2 không lập văn  ản cho tặng nhà đất; không phân chia nhà đất 
cho ai. C ụ N4, cụ C2 chết không để lại di chúc. Sau khi cụ N4, cụ C2 chết th  
hàng thừa kế thứ nhất không họp  àn, lập  i n  ản phân chia di sản của các cụ 
để lại; diện tích đất thừa kế là 529,8m2 và đề nghị giải quyết vụ án theo diện tích 
hiện trạng.  
Ông N cho rằng, khi cụ C2 còn sống c  họp chia đất cho ông N, ông N2, 
ông N3 nhưng không lập văn  ản mà chỉ n i mồm về việc chia cho ông N là con 
trưởng 300m2 đất, ông N2 và ông N3 chung nhau 300m2 đất còn lại. Sau đ , cán 
 ộ    khi đ  gồm  ông Tấn, ông Nhu, ông Xương đến đo đất th  cụ C2 chỉ  ước 
chân, trồng rau gai làm ranh giới cho cán  ộ địa chính đo và vào sổ mục k . Tuy 
nhiên, lời khai của ông N không có tài li ệu chứng cứ chứng minh; ông N2, ông 
N3, ông P đều không th ừa nh ận; ngư ời làm ch ứng là ông Nguyễn Văn T9  
(nguyên cán bộ địa chính xã T năm 1986 -1987) tại văn bản gửi Tòa án nhân dân 
thành ph ố H đề ngày 20/01/2022 đã bác b ỏ nội dung trên và kh ẳng đ ịnh là 
không đúng sự thật.  
Quá trình giải quyết vụ án, ông N khai cụ C2 đ  chia cho ông P 153m2 đất 
trồng rau  nhưng không xu ất trình ch ứng cứ chứng minh  và không được b ốn 
người con của cụ C2 là ông P, bà L, ông N2, ông N3 công nhận. Mặt khác, theo 
tài liệu cung cấp của UBND    T th  cụ N4, cụ C2 ngoài diện tích 600m2 đất thổ 
cư n i tr n không còn thửa đất nào khác, hai cụ không c  ti u chuẩn đất nông 
nghiệp  đất giao theo Nghị định 64/CP); diện tích đất 324,0m2 đất ông P bán cho 
ông Đào  ạnh D có nguồn gốc là đất giãn dân ông P mua năm 1988.  
Trong quá tr nh giải quyết vụ án,  ị đơn  uất tr nh “Bi n  ản họp gia đ nh 
ngày 27/4/2014” c  n ội dung: Cụ N4, cụ C2 cho ông N 300m2 đất thổ cư tại 
thửa 353a, cho ông N2, ông N3 300m2 đất tại thửa 353 .  ng N đ  được cấp 
 CNQSDĐ năm 1987. B iên bản có s ự tham gia c ủa ông N, ông N3, ông P và 
cam kết không c  đơn thư khiếu nại, khiếu kiện đến các cơ quan c  thẩm quyền 
để ông N được cấp đổi  CNQSDĐ. Theo ông P tr nh  ày về hoàn cảnh tham gia 
ký “Bi n  ản họp gia đ nh ngày  27/4/2014” là không t ự nguyện, ông tham gia 
ký biên bản là để đổi lại việc gia đ nh ông N rút yêu cầu truy tố ông N2 về tội cố 
ý gây thương tích . Tại phiên tòa phúc th ẩm, ông N thừa nhận về việc có xảy ra 
xô xát do mâu thuẫn về đất đai dẫn đến và ông N2 bị Công an giữ. Tr nh  ày của 
nguy n đơn được những người tham gia “Bi n  ản họp gia đ nh ngày 
27/4/2014”  ác nhận; phù h ợp v ới Công văn s ố 62 ngày 20/01/2016 c ủa

18 
VPĐKĐĐ huyện Đ về việc gia đ nh chưa c  s ự đồng thuận chia đ ất. Như vậy 
“Bi n  ản họp gia đ nh ngày 27/4/2014”  không dựa trên ý chí t ự nguyện thỏa 
thuận của các   n n n không đủ điều kiện của giao dịch dân sự có hiệu lực theo 
Điều 122 B ộ luật Dân s ự năm 2005.  Ngoài ra,  “Bi n  ản họp gia đ nh ngày 
27/4/2014” không có s ự tham gia c ủa  à L và ông N2 là nh ững ngư ời thu ộc 
hàng thừa kế thứ nhất của cụ N4, cụ C2 nên không có giá trị là sự thỏa thuận về 
sự chia di sản thừa kế. 
Từ đó, Tòa án c ấp sơ thẩm không chấp nhận lời khai của ông N được cụ 
C2 chia đất; không c  căn c ứ  xác định việc ông N tr nh  ày cụ C2 đ  chia cho 
ông P 153m2  đất trồng rau  đất 10 ).  Xác định thửa đất số 353,    T, diện tích 
529,8m2 là di sản của cụ N4, cụ C2 để lại cho hàng thừa kế thứ nhất theo quy 
định của pháp luật là c  căn cứ.  
[3.3]. Về yêu ầu tuy n hủy GCNQSDĐ s  685/GCN/ Đ do U ND thành 
ph  H cấp cho  ng Đào Văn N ngày 20/12/1987 đ i v i thửa đất s  353a  xã T  
diện tích 300m2 đất ở: 
Như nhận định ở trên, thửa đất số 353,    T, diện tích 529,8m 2 là di sản 
của cụ N4, cụ C2 để lại cho hàng thừa kế thứ nhất theo quy định của pháp lu ật. 
Cụ N4, cụ C2 chưa cho tặng ai, không c  di chúc, các đồng thừa kế chưa họp 
 àn, thỏa thuận phân chia di sản. 
Quá trình cấp  CNQSDĐ, UBND xã T, Phòng Tài nguy n và  ôi trường 
huyện Đ căn cứ vào “Tờ khai sử dụng đất”  mà tại văn bản giải trình n ội dung 
kháng cáo ngày 27/06/2022 ông Đào Văn N  cho r ằng gi ả mạo, “Bản đồ địa 
chính và sổ mục k  năm 1985” đ ể lập hồ sơ cấp GCNQSDĐ trình UBND thành 
phố H cấp GCNQSDĐ lần đ ầu cho ông N là không đúng v ới th ực t ế, không 
đúng đối tượng, xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đồng thừa kế 
của cụ N4, cụ C2. 
Đ i v i GCNQSDĐ s  684/GCN/ Đ do U ND thành ph  H cấp cho  ng 
Đào Văn N2  ngày 20/12/1987 đ i v i thửa đất s  353b  xã T  diện tích 300m 2: 
Theo UBND huyện Đ cung cấp th  ngày 20/12/1987 UBND thành phố H đ  cấp 
 CNQSDĐ số 684/ CN/RĐ đứng t n ông N2. Sau đ , Phòng Tài nguy n và 
 ôi trường giao cho UBND    T đủ các  CNQSDĐ để trả cho dân. Tuy nhi n, 
UBND    T không c  sổ sách ghi nh ận việc trả  CNQSDĐ cấp năm 1987 n n 
không c  căn cứ đ  trả GCNQSDĐ số 684/ CN/RĐ cho ông N2 hay chưa; hiện 
tại UBND    T cũng không lưu trữ  CNQSDĐ này. Trong quá tr nh giải quyết 
đơn thư li n quan, UBND    chưa được thấy  CNQSDĐ này  kể cả  ản photo). 
Theo tr nh  ày của nguy n đơn th  sau khi c  GCNQSDĐ do UBND thành ph ố 
H cấp số 684/ CN/RĐ ngày 20/12/1987 đứng tên ông N2 thì ông N2 không ra 
xã lấy nên ông N2 không lưu giữ GCNQSDĐ này. Hội đồng xét x ử nhận thấy, 
tuy c ả đương s ự và các cơ quan Nhà nư ớc có th ẩm quy ền không xu ất trình 
GCNQSDĐ số 684/ CN/RĐ c ấp cho ông Đào Văn N2  nhưng các tài li ệu có

19 
trong hồ sơ thể hiện ông N2 đ  được cấp GCNQSDĐ nói trên đối với thửa đất 
số 353 ,    T, diện tích 300m2 đất ở. 
 Về yêu c ầu tuy n hủy GCNQSDĐ s   838228  s  vào s  
00156/QSDĐ/Đ  do U ND huyện Đ  thành ph  H cấp cho  ng Đào Văn N3  
ngày 21/11/2001 đ i v i thửa đất 353a  tờ bản đ  s  6  diện tích 186m 2 đất ở tại 
địa ch : Th n Đ2  xã T  huyện Đ  thành ph  H: 
Ngày 21/11/2001, ông N3 được UBND huyện Đ cấp  CNQSDĐ số 
P838228, số vào sổ 00156/QSDĐ/ĐP đối với thửa đất số 353a,    T, diện tích 
186m2 đất ở.  
Trong quá tr nh giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm đ  y u cầu Phòng 
Tài nguy n và  ôi trường huyện Đ cung cấp hồ sơ cấp GCNQSDĐ nhưng hiện 
tại chỉ lưu danh sách đ ề nghị cấp Giấy chứng nhận QSD đ ất năm 2001, c   ác 
nhận của Phòng Tài nguy n và  ôi trư ờng; ngoài ra không còn tài li ệu gì khác. 
Như v ậy, diện tích 186m 2 đất ở mà ông N3 được cấp GCNQSDĐ nằm trong 
thửa đất 353, xã T, diện tích 529,8m2 c  nguồn gốc của cụ N4, cụ C2. Cụ N4, cụ 
C2 chưa cho tặng ai, các đồng thừa kế chưa họp  àn, thỏa thuận phân chia di 
sản. 
Quá trình c ấp các  CNQSDĐ trên, UBND xã T, Phòng Tài nguy n và 
 ôi trường huyện Đ, UBND thành phố H chỉ căn cứ vào “Tờ khai sử dụng đất”, 
“Bản đồ địa chính và sổ mục k  năm 1985” để lập hồ sơ cấp GCNQSDĐ lần đầu 
cho ông N, ông N2, ông N3 trong khi nhà đ ất là di s ản của cụ N4, cụ C2 như 
phân tích trên là không đúng với thực tế, không đúng đối tượng, xâm phạm vào 
quyền và lợi ích hợp pháp của các đồng thừa kế của cụ N4, cụ C2.  
Theo quy định tại điểm d khoản 2 Điều 106 Luật Đất đai năm 2013 thẩm 
quyền thu hồi GCNQSDĐ thuộc về Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền. Trong vụ 
án này việc cấp GCNQSDĐ đã xâm phạm vào quyền và lợi ích hợp pháp của các 
đồng thừa k ế của cụ N4, cụ C2. Do đó c ần ch ấp nhận yêu c ầu kh ởi kiện của 
nguyên đơn hủy các GCNQSDĐ số 684/ CN/RĐ, 685/ CN/RĐ và P838228. 
[4]. Xét yêu c ầu khởi kiện của nguy n đơn v ề việc ph n chia di sản thừa 
kế của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 đ   ại đ i v i thửa đất 353  xã T, diện 
tích 529,8m2: 
[4.1] Về di sản: 
Tài liệu c  trong hồ sơ vụ án, lời khai của các đương sự trong vụ án đều 
 ác nhận, thửa đất 353,    T, diện tích 529,8m² là di sản của cụ Đào Văn N4 và 
cụ Trần Thị C2 để lại. Theo Bi n  ản định giá tài sản ngày 09/7/2020, Hội đồng 
định giá tài sản quyết định giá trị quyền sử dụng đất là: 529,8 m² x  
7.930.000đ/m2 = 4.201.314.000đ   ốn tỷ, hai trăm linh một triệu,  a trăm mười 
 ốn ngh n đồng).

20 
Ông N cho rằng cụ C2 đ  chia cho ông P 153m2  đất trồng rau  đất 10 ) 
trong tổng số 12 thước đất trồng rau của cụ N4, cụ C2 và gia đ nh ông, sau đ  
ông P đ   án cho ông D. Ông P, bà L, ông N2, ông N3 đều phản đối và  ác nhận 
ngoài thửa đất 353,    T, diện tích 529,8m2 th  cụ N4, cụ C2 không để lại tài sản, 
nghĩa vụ nào khác. UBND xã T  ác nhận diện tích ông P ở và sau đ  đ   án cho 
ông D là do ông P mua đất giãn dân mà có. Do đ , Tòa án cấp sơ thẩm xác định 
di sản của cụ N4, cụ C2 là thửa đất 353, diện tích 529,8m 2 nằm tại    T là phù 
hợp.  
[4.2] Về công sức chăm sóc  nu i dư ỡng người đ  lại di sản và công s ức 
trông nom, gìn giữ di sản, Hội đ ng xét xử thấy: 
Quá trình giải quyết vụ án, ông N có lời khai ở cùng và nuôi bố mẹ, lo hậu 
sự cho bố mẹ khi chết nhưng không có tài li ệu chứng cứ chứng minh và không 
được bốn anh chị em ở hàng thừa kế xác nhận. Sinh thời cụ N4, cụ C2 có nghề 
đan lát thủ công nên có thu nhập; khi các cụ ốm các con đều có trách nhiệm, khi 
chết thì tất cả năm anh chị em đều có trách nhi ệm lo hậu sự cho bố mẹ. Tòa án 
cấp sơ thẩm không xem xét công sức chăm s c, nuôi dư ỡng cụ N4, cụ C2 cho 
những người người thừa kế của hai cụ là phù hợp. 
Đối với công s ức trông nom, gìn gi ữ di sản: Di sản của cụ N4, cụ C2 để 
lại là nhà và đất. Cụ N4 chết năm 1983, di sản của cụ N4 được cụ C2 và các con 
trông nom, gìn gi ữ đến năm 1992 cụ C2 chết. Sau khi c ụ C2 chết ông ông N, 
ông N3, ông N2 cùng ở trên đất. Thửa đất được tạm chia làm 2 ph ần: ông N2, 
ông N3 trông nom ½, ông N trông nom ½.  Mặc dù các đương sự không có công 
sức tôn tạo đất nhưng có công s ức trông nom, gìn gi ữ di sản. Do đó cần trích 
công sức bằng một kỷ phần thừa kế cho các đương sự để đảm bảo quyền lợi cho 
các bên. Cụ thể ông N được trích ½ kỷ phần, ông N3 và ông N2 được trích ½ kỷ 
phần.   
[4.3] Về thời đi m mở thừa kế, hàng thừa kế, kỷ phần thừa kế của cụ Đào 
Văn N4:  
Cụ Đào Văn N4 chết ngày 03/11/1983; thời điểm mở thừa kế đối với di sản 
của cụ N4 để lại là ngày 03/11/1983. Cụ N4 chết không để lại di chúc, do vậy di 
sản của cụ N4 để lại được  ác định là 1/2 thửa đất số 353,    T, diện tích 529,8m2 
là 529,8 m2 : 2 = 264,9m2 được chia theo pháp luật cho hàng thừa kế thứ nhất của 
cụ N4 gồm sáu (06) người với 06 kỷ phần bằng nhau: Cụ C2,  à L, ông N, ông 
N2, ông N3, ông P. Cụ thể là: 264,9m2 : 06 = 44,15m2/01 kỷ phần. Theo đ : Cụ 
C2;  à L, ông N, ông N2, ông N3, ông P mỗi người được hưởng 01 kỷ phần là 
44,15m2 . Bà L tự nguyện không nhận phần di sản của bố mẹ để lại mà để lại cho 
ông N, ông N2, ông N3, ông P; do đó cần chia đều phần di sản của cụ N4 để lại 
mà  à L được hưởng cho ông N, ông N2, ông N3, ông P.  
Kỷ phần của ông N, ông N2, ông N3, ông P sẽ được hưởng của cụ N4 là: 
(44,15m2 : 4 = 11,03m2) + 44,15m2 = 55,18m2/01 kỷ phần.

21 
Về thời đi m mở thừa kế, thời hiệu, hàng thừa kế, kỷ phần thừa kế của cụ 
Trần Thị C2:  
Cụ C2 chết ngày 08/4/1992; th ời điểm mở thừa kế đối với di s ản của cụ 
C2 để lại là ngày 08/4/1992. Cụ C2 chết không để lại di chúc, do vậy di sản của 
cụ C2 để lại được chia theo pháp luật cho hàng thừa kế thứ nhất của cụ C2 gồm 
năm  05) ngư ời: Bà L, ông N, ông N2, ông N3, ông P và 1 k ỷ phần trích công 
sức. Bà L không nhận phần di sản của bố mẹ để lại mà để lại cho ông N, ông N2, 
ông N3, ông P; cần chia đều phần di sản của cụ C2 để lại mà  à L được hưởng 
cho ông N, ông N2, ông N3, ông P.  
Như vậy, di s ản thừa kế của cụ C2 để lại sẽ được chia làm 0 5 kỷ phần 
bằng nhau, cụ thể là: (264,9m2 + 44,15m2): 05 =  61,81m2/01 kỷ phần.  
Ông N được hưởng di sản của cụ N4, cụ C2 để lại là: 61,81m2  + 55,18m2 
+ 30,905 m2 (trích công s ức) =  147,89 m2; trị giá quyền sử dụng đất của mỗi 
người được chia là: 147,89 m2  x 7.930.000đ = 1.172.767.000 đồng. 
Ông N2, ông N3 mỗi ông được hưởng:  61,81m2  + 55,18m2 + 15,45m2 = 
132,44m2 x  7.930.000đ = 1.050.249.200đ.  
Ông P được hưởng di sản của cụ N4, cụ C2 để lại là: 61,81m2  + 55,18m2 
= 116,99m2 x 7.930.000đ =  927.730.000đ. 
Trong quá tr nh quản lý, sử dụng đất, ông N2 sử dụng diện tích đất tự chia 
chung với ông N3 và đổi cho ông N3 45m2 đất lấy một phần diện tích đất tại vị 
trí khác và đổi 105m 2 cho ông N lấy 10 thước đất trồng rau  đ ất 10%). Sau khi 
chia, ông N2 và ông N3 đ  và đang sử dụng ổn định, không tranh chấp nên ông 
N2, ông N3 đề nghị Toà án không giải quyết đối với phần đất này. X t thấy, ông 
N2, ông N3 không c  y u cầu độc lập đề nghị Tòa án giải quyết công nhận các 
giao dịch đổi đất, không cung cấp tài liệu, chứng cứ. Do vậy, Tòa án cấp s ơ 
thẩm không c  cơ sở giải quyết các giao dịch này; các đương s ự có quyền làm 
thủ tục tách thửa và làm th ủ tục sang tên cho nhau ph ần đất đ  đổi sau khi b ản 
án có hiệu lực. 
[4.4]. Về chia di s ản thừa kế: Căn cứ vào nhu cầu sử dụng đất của các 
đương sự, căn cứ vào diện tích đất hiện trạng  Tòa án cấp sơ thẩm đã chia đất di 
sản thành 04 phần và cho mỗi kỷ phần phù hợp với vị trí nhà đất hiện các đương 
sự đang quản lý, sử dụng  là phù h ợp. Các đương s ự được giao di ện tích đất 
nhiều hơn kỷ phần được hưởng c  nghĩa vụ trả tiền chênh lệch cho thừa kế khác.  
[4.5]. Về việc thanh toán công trình xây dựng tr n đất: 
Theo chị N1 cung cấp thì t rên phần đất chia cho ông P có 01 móng nhà, 
01 bể nước, 01 bể phốt nằm trong móng nhà được xây dựng tháng 02/2019. Do 
phần xây d ựng này n ằm ch m dưới đất, Hội đồng định giá không c  căn c ứ để 
định giá tài sản. Tòa án đ  y u c ầu chị N1 thu  đơn vị tư vấn c  đủ năng lực để 
định giá phần xây dựng này theo quy định của pháp luật và nộp kết quả định giá

22 
trong hạn 15 ngày kể từ ngày 09/7/2020 cho Toà án đ ể xem xét giải quyết. Tuy 
nhi n, đến thời điểm xét xử sơ thẩm chị N1 vẫn không cung cấp cho Tòa án kết 
quả định giá. Ngoài ra, chị N1 xây dựng m ng nhà tr n đất tranh chấp vào tháng 
02/2019 sau khi Tòa án sơ thẩm đ  thụ lý vụ án là trái pháp lu ật. Do đó, Hội 
đồng   t  ử cấp sơ thẩm buộc chị N1 dỡ bỏ toàn bộ m ng nhà để  àn giao đất 
cho ông P là có căn cứ. Ngoài ra trên phần đất ông P được chia còn có 01 cửa sắt 
tròn rỗng; 01 gi ếng khoan; tư ờng bao, xây g ạch chỉ 110, có b ổ trụ, chiều cao 
tường > 2m; 01 cây Nh n; 02 cây Bưởi do ông N xây dựng và trồng cây c  tổng 
trị giá 12.365.175 đồng, c ần buộc ông P thanh toán cho ông  N trị giá xây dựng 
và trồng cây là 12.365.175 đồng. 
Trên phần đất ông N2 được chia có mái vẩy lợp tôn đ   ao gồm hệ khung 
đỡ; Sân lát g ạch đỏ 40 40; Tường bao xây gạch chỉ 110, trên có hàng rào Inox, 
phía trên hàng rào Inox là rào hoa s ắt; Cửa Inox; 01 nhà một tầng, mái lợp ngói, 
tường xây g ạch 220, có chi ều cao > 3m (không tính chi ều cao tư ờng thu h ồi), 
nền lát gạch men, nhà không có khu phụ, xây dựng năm 1992; Bếp, nhà 01 tầng, 
mái bằng bê tông c ốt th p, tường xây gạch 220, nhà có khu ph ụ, xây dựng năm 
2007 do ông N3 xây dựng c  tổng tr ị giá là 108.417.274 đ. Cần buộc ông N2 
thanh toán cho ông N3 tổng trị giá xây dựng là 108.417.274đ là phù hợp.  
Từ những phân tích đánh giá nêu trên, Hội đồng xét xử thấy Tòa án cấp sơ 
thẩm có thi ếu sót khi không xem xét trích công s ức trông nom, tôn t ạo di s ản 
cho các thừa kế. Từ đó không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của ông Đào Văn P, 
chấp nhận một phần kháng cáo c ủa ông Đào Văn N; chấp nhận kháng nghị của 
Viện kiểm sát nhân dân thành phố H. Sửa bản án sơ thẩm như hướng phân tích ở 
trên để đảm bảo quyền lợi cho các bên đương sự.    
[5] Về án phí:  
Án phí dân sự: Ông Đào Văn P không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm đối 
với yêu c ầu được chấp nhận; phải chịu án phí dân s ự sơ thẩm trên phần tài sản 
thực tế được nhận theo quy đ ịnh của pháp lu ật là 927.730.000đ với số tiền án 
phí là: 36.000.000 + (127.730.200đ   3%) = 39.831.906đ. X t ông P là lao động 
tự do, công việc thu nhập không ổn định, hoàn cảnh kh  khăn được UBND xã T 
xác nh ận nên Tòa án c ấp s ơ thẩm căn c ứ khoản 1 Đi ều 13 Ngh ị quyết 
326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 c ủa Uỷ  an thường vụ Quốc hội giảm 
50  án phí sơ thẩm cho ông P; ông P phải nộp số tiền 19.915.953đ.  
Ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3 phải chịu án phí dân 
sự sơ thẩm trên phần tài sản thực tế được nhận theo quy định của pháp luật. Tuy 
nhiên, ông N, ông N2, ông N3 đều đ  tr n 60 tu ổi, có đề nghị xin miễn án phí . 
Do v ậy, theo quy đ ịnh t ại đi ểm đ kho ản 1 Đi ều 12 Ngh ị quyết 
326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 c ủa Uỷ  an thường vụ Quốc hội; Điều 
2 Luật Người cao tuổi năm 2009 th  ông N, ông N2, ông N3 không phải chịu án 
phí.

23 
Từ nhận định trên,  
Căn cứ khoản 2 Điều 308, Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự.  
QUYẾT ĐỊNH: 
Không c hấp nh ận kháng cáo c ủa ông Đào Văn P ; ch ấp nh ận một ph ần 
kháng cáo c ủa ông Đào Văn N ; Chấp nhận kháng ngh ị của Viện trưởng Viện 
kiểm sát nhân dân thành ph ố H. Sửa bản án dân sự sơ thẩm số 23/2022/DS-ST 
ngày 30/5/2022 của Tòa án nhân dân thành phố H. 
Xử:  
[1] Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đào Văn P:  
Huỷ Giấy ch ứng nh ận quy ền s ử dụng đất số 685/ CN/RĐ do UBND 
thành phố H cấp ngày 20/12/1987 đ ối với thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 3, diện 
tích 300m2 đất ở đứng tên ông Đào Văn N tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành phố 
H.  
Huỷ Giấy ch ứng nh ận quy ền s ử dụng đất số 684/ CN/RĐ do UBND 
thành phố H cấp ngày 20/12/1987 đ ối với thửa đất 353 , tờ  ản đồ số 3, diện 
tích 300m 2 đất ở đ ứng tên ông Đào Văn N2  tại địa chỉ: X  T, huyện Đ, thành 
phố H.  
Huỷ Giấy ch ứng nh ận quy ền s ử dụng đất số P838228, số vào sổ 
00156/QSDĐ/ĐP do UBND huyện Đ, thành phố H cấp ngày 21/11/2001 đối với 
thửa đất 353a, tờ  ản đồ số 6, diện tích 186m 2 đất ở đứng tên ông Đào Văn N3 
tại địa chỉ: Thôn Đ2,    T, huyện Đ, thành phố H.  
[2] Xác đ ịnh quyền sử dụng thửa đất 353,    T, diện tích 529,8m 2 đất ở, 
nay là thửa đất 353a; 353 , tờ  ản đồ số 3, cụm 3,    T, huyện Đ, thành phố H 
có trị giá quyền sử dụng đất 4.201.314.000đ   ốn tỷ, hai trăm linh m ột triệu, ba 
trăm mười bốn ngh n đồng) là di s ản của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để 
lại. 
Chia thừa kế di sản của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại là thửa 
đất 353,    T, diện tích 529,8m 2 đất ở, nay là thửa đất 353a và  353 , tờ  ản đồ 
số 3, cụm 3,    T, huyện Đ, thành ph ố H cho những người ở hàng thừa kế thứ 
nhất là bà Đào Thị  , ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, ông 
Đào Văn P. 
[2.1] Ghi nh ận sự tự nguyện của  à Đào Thị   không nhận phần di s ản 
của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 mà để lại cho ông Đào Văn N, ông Đào 
Văn N2, ông Đào Văn N3, ông Đào Văn P. 
[2.2] Xác định thời điểm mở thừa kế đối với phần di sản của cụ Đào Văn 
N4 là ngày 03/11/1983; hàng thừa kế thứ nhất của cụ Đào Văn N4 gồm sáu (06) 
người: Cụ Trần Thị C2 ;  à Đào Thị  , ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2 , ông 
Đào Văn N3, ông Đào Văn P. Chia di sản của cụ Đào Văn N4 cho những người

24 
thuộc hàng th ừa kế thứ nhất của cụ theo pháp luật. Ông Đào Văn N , ông Đào 
Văn N2, ông Đào Văn N3, ông Đào Văn P mỗi người được hưởng 55,18m2. 
[2.3] Xác định thời điểm mở thừa kế đối với phần di sản của cụ Trần Thị 
C2 là ngày 08/4/1992; hàng thừa kế thứ nhất của cụ Trần Thị C2 gồm năm  05) 
người gồm:  à Đào Thị  , ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, 
ông Đào Văn P. Trích công s ức trông nom, gìn gi ữ di sản cho ông Đào Văn N 
bằng ½ kỷ phần, ông N3 và ông N2 ½ kỷ phần.   
Chia di sản của cụ Trần Thị C2 cho những người thuộc hàng thừa kế thứ 
nhất của cụ theo pháp luật. Ông Đào Văn N, ông Đào Văn N2, ông Đào Văn N3, 
ông Đào Văn P mỗi người được hưởng 61,81m2. 
Giao cho ôn g Đào Văn N , ông Đào Văn N2 , ông Đào Văn N3 , ông Đào 
Văn P mỗi ông một phần đất di sản của cụ Đào Văn N4 và cụ Trần Thị C2 để lại 
là 132,44m2 có trị giá quyền sử dụng đất là 1.050.249.200đ  một tỷ, không trăm 
năm mươi triệu, hai trăm  ốn mươi chín ngh n, hai trăm đ ồng). Ông Đào Văn P 
c  nghĩa vụ trả tiền chênh lệch tài sản cho ông Đào Văn N là 122.519.200 (một 
trăm hai mươi hai triệu, năm trăm mười chín ngàn, hai trăm đồng). 
[2.4] Phân chia đất và thanh toán như sau: 
Giao cho ông Đào Văn P  diện tích 132,44m 2  tại vị trí sân, vườn phía 
trước nhà ông Đào Văn N ), phía   n trái của thửa đất số 353a đứng từ đường 
nh n vào, mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với 
sân nhà ông N, một mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề đư ợc giới hạn bởi các 
điểm 2, 3, 4, 19, 2 (c  sơ đồ kèm theo). Buộc chị N1 dỡ bỏ toàn bộ m ng nhà để 
 àn giao đất cho ông Đào Văn P; buộc ông Đào Văn P thanh toán cho ông Đào 
Văn N  trị giá xây d ựng và cây trồng tr n đ ất ông Đào Văn P  được chia là 
12.365.175 đồng   ười hai triệu  a trăm sáu mươi lăm ngh n một trăm  ảy 
mươi lăm đồng). 
Giao cho ông Đào Văn N diện tích 132,44m 2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N đang sinh s ống), phía   n ph ải của thửa đất 353a đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất 
ông P được chia, một mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề đư ợc giới hạn bởi các 
điểm 2, 19, 18, 17, 1, 2 (c  sơ đồ kèm theo). 
Giao cho ông Đào Văn N2 diện tích 132,44m2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N3 đang sinh s ống), phía   n ph ải của thửa đất 353  đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất 
ông Đào Văn P  được chia, m ột mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề, m ột mặt 
giáp với phần đất ông Đào Văn N3 được chia được giới hạn bởi các điểm 4, 5, 6, 
7, 8, 9, 10, 11, 18, 19, 4 (c  sơ đồ kèm theo). Buộc ông Đào Văn N2 thanh toán 
cho ông Đào Văn N3  trị giá xây d ựng tr n đ ất ông Đào Văn N2  được chia là 
108.417.274 đồng   ột trăm lẻ tám triệu  ốn trăm mười  ảy ngh n hai trăm  ảy 
mươi  ốn đồng).

25 
Giao cho ông Đào Văn N3 diện tích 132,44m2  tại vị trí nhà ông Đào Văn 
N3 đang sinh s ống), phía   n trái của thửa đất 353  đứng từ đường nh n vào, 
mặt trước của thửa đất được chia giáp với đường cái, một mặt giáp với phần đất 
ông N2 được chia, m ột mặt giáp với thửa đất của hộ liền kề, m ột mặt giáp v ới 
phần đất ông N được chia được giới hạn bởi các điểm 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 
18, 11 (c  sơ đồ kèm theo). 
Kể từ ngày  ản án c  hiệu lực pháp luật,   n được thi hành án c  đơn y u 
cầu thi hành án th    n phải thi hành án còn phải chịu l i đối với khoản tiền chưa 
thi hành án theo quy định tại Đi ều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015 tương ứng với 
thời gian chậm thi hành án. 
Khi bản án có hiệu lực, sau khi hoàn thành các nghĩa vụ thanh toán, án phí; 
các bên có quy ền kê khai c ấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quy ền sử 
dụng đất tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. 
[3] Về án phí:   
[3.1] Án phí dân sự sơ thẩm: ông Đào Văn P phải chịu 19.915.953đ án phí 
dân sự sơ thẩm. Được đối trừ số tiền 3.750.000đ tạm ứng án đ  nộp theo Biên lai 
thu tiền tạm ứng án phí số 0000564 ngày 12/06/2018 của Cục thi hành án dân sự 
thành phố H.  
Miễn án phí dân s ự sơ thẩm cho ô ng Đào Văn N , ông Đào Văn N2 , ông 
Đào Văn N3  
[3.2] Án phí dân s ự phúc thẩm: Ông Đào Văn P  phải chịu 300.000 đồng 
án phí d ân sự phúc thẩm. Đối trừ số tiền tạm ứng án phí dân s ự phúc thẩm đ  
nộp theo B iên lai thu s ố 0000865 ngày 30/6/2022 của Cục Thi hành án  dân sự 
thành phố H. 
Trường hợp bản án, quyết định được thi hành án theo quy đ ịnh tại Điều 2 
Luật thi hành án dân s ự thì người được thi hành án dân s ự, người phải thi hành 
án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện 
thi hành án ho ặc cưỡng chế thi hành án theo quy đ ịnh tại các Điều 6, 7, 9 Lu ật 
Thi hành án dân s ự. Thời hiệu thi hành án dân sự được thực hiện theo quy định 
tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự. 
Bản án dân sự phúc thẩm c  hiệu lực ngay sau khi tuy n án. 
* Nơi nhận: 
- VKSNDCC tại Hà Nội; 
- TAND thành phố Hà Nội; 
- VKSND thành phố Hà Nội; 
- Cục THADS thành phố Hà Nội; 
- Các đương sự (theo địa chỉ); 
-  ưu hồ sơ vụ án. 
TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM 
THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA 
 
 
(đã ký) 
 
 
 
Vũ Thị Thu Hà

26