1 
 
TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO            CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
             TẠI ĐÀ NẴNG                                              Độc lập – Tự do – Hạnh phúc 
        
Quyết định giám đốc thẩm  
Số: 69/2021/DS-GĐT 
Ngày 09/9/2021 
Về “Tranh chấp yêu cầu tuyên bố giao dịch  
dân sự vô hiệu, yêu cầu trả lại nhà đất và 
tranh chấp hợp đồng vay tài sản” 
 
NHÂN DANH 
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
 
ỦY BAN THẨM PHÁN 
TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG 
- Thành phần tham gia xét xử giám đốc thẩm gồm: 
Chủ tọa phiên tòa: ông Đặng Kim Nhân - Thẩm phán  
Các Thẩm phán: ông Vũ Thanh Liêm, ông Nguyễn Văn Tiến 
- Thư ký phiên tòa: bà Hà Thị Mỹ Châu - Thẩm tra viên.                  
- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng tham gia phiên 
tòa: ông Trần Thanh Tuấn - Kiểm sát viên cao cấp. 
 Ngày 09 tháng 9 năm 2021, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng 
mở phiên t òa giám đốc thẩm xét xử vụ án  dân sự: “Tranh chấp yêu cầu tuyên bố 
giao dịch dân sự vô hiệu , yêu cầu trả lại nhà đất  và tranh chấp hợp đồng vay tài 
sản” giữa: 
1/ Nguyên đơn : ông Phạm Th và bà Nguyễn Thị A; cùng cư trú: Tổ X, 
phường H, quận N, thành phố Đà Nẵng. 
Người đại diện theo Giấy ủy quyền ngày 21/6/2018 của ông Th và bà A là bà 
Phạm Thị B; cư trú: Tổ X, phường H, quận N, thành phố Đà Nẵng. 
2/ Bị đơn (có yêu cầu phản tố): ông Nguyễn Cao H; cư trú: H, Tổ B, phường 
T, quận T, thành phố Đà Nẵng; địa chỉ liên lạc: K, phường A, quận S, thành phố 
Đà Nẵng. 
Người đại diện theo Giấy ủy quyền ngày 25/10/2019  của ông H là ông Trần 
Võ Như Y; cư trú: K, phường A, quận S, thành phố Đà Nẵng. 
3/ Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: 
3.1. Ông Nguyễn Cao N; cư trú: Tổ K, phường A, quận S, thành phố Đà 
Nẵng. 
3.2. Văn phòng công chứng N; địa chỉ: T, quận L, thành phố Đà Nẵng. 
 
NỘI DUNG VỤ ÁN: 
 
- Theo Đơ n khởi ki ện ngày 17/10/2018 và quá trình t ố tụng, nguyên đơn 
trình bày:  Tháng 10/2013, v ợ chồng ông Th, bà A vay ông Nguy ễn Cao H 
130.000.000 đồng theo Hợp đồng vay tiền ngày 29/10/2013 lập tại Văn phòng công 
chứng N, thành ph ố Đà Nẵng, thời hạn vay 4 thán g, lãi su ất 1%/tháng. Khi th ực 
hiện hợp đồng vay, ông H buộc ông Th, bà A ký Hợp đồng chuyển nhượng quyền 
sử dụng đất để bảo đảm phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ, đồng thời ông H hứa sẽ trả

2 
 
lại đất cùng Gi ấy chứng nhận quyền sử dụng đất khi tr ả hết nợ. Do điều kiện khó 
khăn và cần tiền nên ngày 29/10/2013 Ông Bà ký Hợp đồng chuyển nhượng quyền 
sử dụng đất tại thửa số 806, tờ bản đồ số 4, xã H, huyện H, tỉnh Quảng Nam - Đà 
Nẵng (nay là quận N, thành phố Đà Nẵng) tại Văn phòng công chứng N.  
Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên thực chất là biện pháp bảo 
đảm do ông H đặt ra khi cho Ông Bà vay  vì vậy, thực tế  đến nay tài sản vẫn chưa 
sang tên cho ông H. Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên là hợp đồng 
giả tạo và việc ký kết giao dịch trên với mục đích là che dấu hợp đồng vay tiền nên 
không có giá trị pháp lý ; ngoài ra, ông H còn tự ý cho ông Trương Công Đạt thuê 
nhà trong khi Ông Bà không hề có bất cứ giao dịch gì về bán nhà cho ông H. Năm 
2016 đến nay, Ông Bà tìm khắp nơi nhưng không rõ nơi cư t rú của ông H, tháng 
7/2018 Ông Bà tiến hành làm thủ tục tìm kiếm người vắng mặt tại nơi cư trú đối 
với ông H, sau thời gian thông báo trên các phương tiện thông tin đại chúng nhưng 
ông H vẫn không có mặt tại địa phương.  Nay, Ông Bà khởi kiện yêu cầu Tòa án  
tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên vô hiệu và buộc ông H 
trả lại nhà đất cùng giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Ông Bà. 
- Bị đơn là ông Nguyễn Cao H do ông Trần Võ Như Y là người đại diện theo 
ủy quyền của bị đơn trình bày:  Đơn khởi kiện của ông Th và bà A là hoàn toàn 
không đúng sự thật . Trước khi chuyển nhượng đất cho vợ chồng ông H, vợ chồng 
ông Th đã ký Hợp đồng chuyển nhượng toàn bộ đất ở và đất nông nghiệp của mình 
cho người khác, sau đó ngày 29/10/2013 mới hủy hợp đồng này rồ i mới ký chuyển 
nhượng cho ông H lấy tiền trả nợ, do đó, nay ông H không đồng ý với yêu cầu khởi 
kiện trên của vợ chồng ông Th. Thực tế, giữa hai bên vừa có việc chuyển nhượng 
đất, vừa có việc vay tiền nhưng đến nay đã quá hạn vợ chồng ông Th vẫn không trả 
nợ vay; do đó, ông H có đơn yêu cầu phản tố tranh chấp hợp đồng vay tài sản, yêu 
cầu vợ chồng ông Th trả tổng số nợ gốc và lãi là 347.200.000 tính đến ngày 
30/10/2019, theo 02 Hợp đồng vay tiền ngày 29/10/2013 và ngày 03/4/2014. 
 - Người có quyền lợi, ngh ĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Cao N trình bày: 
Ngày 29/10/2013, ông Th và bà A lập Hợp đồng chuyển nhượng thửa đất số 806, 
tờ bản đồ số 4, Tổ X, phường H, quận N, thành phố Đà Nẵng cho ông Nguyễn Cao 
H, sau đó ông H đã chuyển nhượng lại cho ông N. Khi tiến hành làm thủ tục theo 
quy định để được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thì ông N được biết lô 
đất ông N mua có một phần lấn chiếm  bất hợp pháp với lô 745 (là thửa đất liền kề 
giáp hướng Bắc và hướng Tây), sau đó ông N được người đại diện thửa đất 745 
đồng ý chuyển nhượng lại cho ông N phần đất này. Với mong muốn được hợp thửa 
đất 806 với một phần thửa đất 745 nên  ông N chưa tiến hành làm thủ tục pháp lý 
quyền sử dụng đất đối với thửa đất mà ông H bán cho ông N. 
- Tại Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự số 21/2020/QĐST -DS 
ngày 29/5/2020 của Tòa án nhân dân quận T quyết định: 
1. Đình chỉ giải quyết vụ án dân sự thụ lý số 07/2019/TLST -DS ngày 
10/01/2019 về việc nguyên đơn khởi kiện yêu cầu tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu 
và giải quyết hậu quả  trả lại nhà đất; bị đơn phản tố tranh chấp hợp đồng vay tài 
sản giữa nguyên đơn ông Phạm Th và bà Nguyễn Thị A với bị đơn ông Nguyễn Cao 
H. 
2. Hậu quả của việc đình chỉ giải quyết vụ án:

3 
 
- Trả lại cho ông Phạm Th, bà Nguyễn Thị A số tiền tạm ứng án phí đã nộp 
là 300.000 đồng theo Biên lai thu số 0004464 ngày 08/01/2019 và 2.5000.000 đồng 
theo Biên lai thu số 0004505 ngày 31/01/2019 của Chi cục thi hành án dân sự 
quận T, TP Đà Nẵng. 
- Sung công quỹ số tiền tạm ứng án phí mà ông Nguyễn Cao H đã nộp là 
8.680.000 đồng theo Biên lai thu số 0005241 ngày 25/11/2019 của Chi cục thi 
hành án dân sự quận T, thành phố Đà Nẵng. 
- Sau khi quyết định này có hiệu lực pháp luật, ông Phạm Th, bà Nguyễn 
Thị A, ông Nguyễn Cao H vẫn có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết lại vụ việ c dân 
sự theo quy định. 
Tòa án cấp sơ thẩm còn tuyên bố quyền kháng cáo. 
- Ngày 6/6/2020, bị đơn ông Nguyễn Cao H có đơn kháng cáo. 
- Tại Quyết định giải quyết việc kháng cáo đối với quyết định đình chỉ giải 
quyết vụ án  số 48/2020/QĐ-PT ngày 07/9/2020, Tòa án nhân dân  thành phố Đà 
Nẵng quyết định:  
Chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Nguyễn Cao H. 
Sửa một phần Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự số 
21/2020/QĐST-DS ngày 29/5/2020 của Tòa án nhân dân quận T, thành phố Đà 
Nẵng đối với việc đình chỉ giải  quyết yêu cầu phản tố của bị đơn ông Nguyễn Cao 
H về “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” và sung công quỹ Nhà nước số tiền tạm 
ứng án phí ông Nguyễn Cao H đã nộp. 
Giao hồ sơ lại cho Tòa án nhân dân quận T, thành phố Đà Nẵng tiếp tục 
giải quyết vụ án “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” theo thủ tục sơ thẩm và thay 
đổi vị trí tố tụng: bị đơn ông Nguyễn Cao H trở thành nguyên đơn, nguyên đơn ông 
Phạm Th và bà Nguyễn Thị A trở thành bị đơn. 
Ngoài ra, Tòa án cấp phúc thẩm còn quyết định về án phí. 
- Ngày 26/10/2020, Tòa án nhân dân quận T gửi Công văn số 
268/2020/CV-TA đến Chánh án Tòa án nhân cấp cao tại Đà Nẵng , kiến nghị xem 
xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Quyết định phúc thẩm số 48/2020/QĐ -PT 
ngày 7/9/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng. 
- Tại Quyết định số 23/2021/KN -DS ngày 24/6/2021, Chánh án Tòa án 
nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm đối với quyết 
định đình chỉ giải quyết vụ án số 48/2020/QĐ -PT ngày 07/9/2020 của Tòa án nhân 
dân thành phố Đà Nẵng; đ ề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại 
Đà Nẵng xét xử giám đốc thẩm hủy toàn bộ Quyết định giải quyết việc kháng cáo 
đối với quyết định đình chỉ giải quyết vụ án số 48/2020/QĐ-ST ngày 07/9/2020 của 
Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng, giữ nguyên Quyết định đình chỉ giải quyết vụ 
án số 21/2020/QĐST-DS ngày 29/5/2020 của Tòa án nhân dân quận T. 
-  Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại 
Đà Nẵng đề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhâ n dân cấp cao tại Đà Nẵng chấp 
nhận kháng nghị của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng. 
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN: 
[1] Ngày 10/01/2019, Tòa án cấp sơ thẩm (Tòa án nhân dân quận T) thụ lý 
vụ án tranh chấp yêu cầu tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu và giả i quyết hậu quả  
giữa nguyên đơn là ông Phạm Th, bà Nguyễn Thị A với bị đơn là ông Nguyễn Cao

4 
 
H. Đến ngày 27/10/2019, bị đơn là ông H có đơn phản tố tranh chấp hợp đồng vay 
tài sản đối với nguyên đơn và ủy quyền cho ông Trần Võ Như Y thay mặt ông H 
tham gia tố tụng tại Tòa  án. Ngày 02/12/2019, Tòa án cấp sơ thẩm ra Thông  báo 
về việc thụ lý vụ án bổ sung đối với yêu cầu phản tố của bị đơn.  Sau khi thụ lý các 
yêu cầu trên, Tòa án cấp sơ thẩm đã hai lần ban hành Thông báo về phiên họp kiểm 
tra việc giao nộp, t iếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải vào ngày 08/01/2020, 
ngày 21/02/2020, trong đó có nội dung tranh chấp theo yêu cầu phản tố của bị đơn ; 
các Thông báo đều được tống đạt trực tiếp cho ông Y là người đại diện cho bị đơn 
ký nhận nhưng phía bị đơn vẫn vắ ng mặt. Ngày 08/5/2020, Tòa án cấp sơ thẩm 
Thông báo nộp tiền tạm ứng án phí xem xét, thẩm định tại chỗ cho nguyên đơn 
nhưng nguyên đơn không nộp chi phí định giá trong thời gian ấn định. 
[2] Theo quy định tại khoản 4 Điều 72 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì: 
“...Đối với yêu cầu phản tố thì bị đơn có quyền, nghĩa vụ của nguyên đơn quy định 
tại Điều 71 của Bộ luật này”, như vậy đối với yêu cầu phản tố của bị đơn thì ông H 
có quyền và nghĩa vụ như nguyên đơn . Theo điểm c khoản 2 Điều 217 của Bộ luật 
Tố tụng dân sự thì “Tòa án đình chỉ giải quyết vụ án trong trường hợp nguyên đơn 
đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai mà vẫn vắng mặt ”, cho nên ông H có yêu 
cầu phản tố đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai mà vẫn vắng mặt như nêu trên 
thì Tòa án có quyền đình  chỉ giải quyết đối với yêu cầu phản tố của ông H. Việc 
Tòa án cấp sơ thẩm vẫn thực hiện các thủ tục tố tụng đối với bị đơn ông H là do 
đang giải quyết yêu cầu của nguyên đơn ông Th, bà A, Tòa án cấp sơ thẩm sẽ đình 
chỉ giải quyết đối với yêu cầu phản tố c ủa bị đơn khi ban hành phán quyết cuối 
cùng của vụ án, trong đó có cả quyết định về việc giải quyết đối với yêu cầu của 
nguyên đơn ông Th, bà A. Về phía nguyên đơn ông Th, bà A do sau đó không nộp 
chi phí tố tụng trong thời gian ấn định  nên theo quy định t ại điểm đ khoản 1 Điều 
217 của Bộ luật Tố tụng dân sự, T òa án cấp sơ thẩm có quyền đình chỉ giải quyết 
đối với yêu cầu của nguyên đơn . Vì các lý do trên, Tòa án cấp sơ thẩm ban hành 
Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông 
Th, bà A và yêu cầu phản tố của bị đơn ông H là có căn cứ, đúng pháp luật.  
[3] Đây không phải là trường hợp đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu khởi 
kiện của nguyên đơn, thay đổi vị trí tố tụng của bị đơn thành nguyên đơn theo quy 
định tại điểm b khoản 2 Điều 217 của Bộ luật Tố tụng dân sự, bởi vì trong vụ án 
này, sự kiện bị đơn có yêu cầu phản tố đã được triệu tập hợp lệ lần thứ hai mà vẫn 
vắng mặt xảy ra trước sự kiện nguyên đơn không nộp chi phí tố tụng trong thời 
gian được ấn định, là các căn c ứ để Tòa án đình chỉ giải quyết vụ án; hơn nữa, 
trong trường hợp này việc đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu phản tố của bị đơn sẽ 
không làm thay đổi địa vị tố tụng.  Ngoài ra, việc Tòa án cấp phúc thẩm sửa một 
phần quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm, giao hồ sơ lại cho Tòa án cấp sơ thẩm tiếp 
tục giải quyết về phần bị sửa theo thủ tục sơ thẩm là không đúng với quy định tại 
khoản 5 Điều 314 của Bộ luật Tố tụng dân sự.  
 [4] Từ các tài liệu, chứng cứ dẫn chứng và phân tích tại các mục nêu trên, 
Hội đồng xét x ử giám đốc thẩm chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm 
của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng, hủy Quyết định của Tòa án 
cấp phúc thẩm, giữ nguyên Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án của Tòa án cấp sơ 
thẩm, hoàn trả tạm ứng án phí phúc thẩm cho đương sự kháng cáo.

5 
 
 Vì các lẽ trên; 
QUYẾT ĐỊNH: 
Căn cứ điểm a kho ản 1 Điều 337, Đi ều 343, Điều 345 và Điều 349 c ủa Bộ 
luật Tố tụng dân sự; 
1. Hủy toàn bộ Quyết định giải quyết việc kháng cáo đối với quyết định đình 
chỉ giải quyết vụ án số 48/2020/QĐ-ST ngày 07/9/2020 của Tòa án nhân dân thành 
phố Đà N ẵng; gi ữ nguyên Quy ết đ ịnh đình ch ỉ giải quy ết v ụ án dân s ự số 
21/2020/QĐST-DS ngày 29/5/2020 c ủa Tòa án nhân dân qu ận T, thành ph ố Đà 
Nẵng.  
2. Quyết định đình ch ỉ giải quyết vụ án dân sự số 21/2020/QĐST-DS ngày 
29/5/2020 của Tòa án nhân dân qu ận T, thành phố Đà Nẵng có hiệu lực pháp luật 
thi hành. 
3. Hoàn trả ông Nguyễn Cao H 300.000 đồng tạm ứng án phí phúc th ẩm đã 
nộp theo Biên lai thu số 2049 ngày 10/6/2020 của Chi cục Thi hành án dân sự quận 
T, thành phố Đà Nẵng.  
 Quyết định giám đốc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày Hội đồng giám 
đốc thẩm ra quyết định.  
 
 
 
 
 
Nơi nhận: 
- Viện VKSND cấp cao tại Đà Nẵng; 
- TAND thành phố Đà Nẵng (để biết); 
- TAND quận T (để biết); 
- Chi cục Thi hành án dân s ự quận T, thành 
phố Đà Nẵng (để thi hành); 
- Các đương sự (theo địa chỉ); 
- Lưu: Phòng HCTP; Phòng GĐKT về  
DS-LĐ-KDTM và hồ sơ vụ án. 
             TM. ỦY BAN THẨM PHÁN  
  THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA  
 
 
 
 
 
 
Đặng Kim Nhân