Mame etyhpyryme ynara tykase Jezu,—Moro sã exĩko mã mõkomo ãnonohnanõ rokẽ tymõkomorykõme. Tymõkomoke ynaroro repe, yrome Ritonõpo a tymõkomoke pyra sã mã toto, omomỹke toexirykõke, tykase Jezu eya xine.

—Mẽ kot amnhĩ nhõ nẽ amnhĩ kukamã pix mã hamaxpẽr o mẽ pa xwỳnhjaja na htem myja pyrà nẽ Tĩrtũm mã hamaxpẽr o pa hkêt nẽ. Jakamã koja mẽ nhỹrmã ty hãmri nẽ hkukrêx pix kukamã hamaxpẽr nẽ amnhĩ mã pix mã hamaxpẽr o paja mỳrapê Tĩrtũm mẽ wa ixri htĩr tũm nẽ mex nẽ pa ho pa hkêt nẽ. Mẽ kot amnhĩ nhõ pix kukamã hamaxpẽr xwỳnhjaja nẽ amnhĩ kukamã pix mã mẽ hamaxpẽr xwỳnhjaja nẽ mẽ kamã ukaprĩ hkêt xwỳnhjaja mẽ õ mẽmoj rũnh tã koja mẽ nhỹrmã ty hãmri nẽ amnhĩ kôt hõ ho pixi nẽ o mõr kêt nẽ. Koja mẽ mẽmoj piitã rer pa nẽ ma ỹ kamã ma mõ. Jakamã kwa kêr ka mẽ jajê pyrà nẽ anhõ mẽmoj to anhõxỳ ho ri apa hkêt nẽ. Anẽ.

—Ikara atoko itxa kãkiti tiitxinoka xinikakari, Teoso maxinikati —itxa Xesosi ikara sãkiretxiti ixipokini.

— Auguely xirâ âyanmo. Adâise lâpylâ mâkâ âdydo imeom toenzepa turâem ekanânibyry modo. “Âdypeom xina” warâ aguelymo. Deus xurâem olâ âdypeom keba mâkâ agueim — kely Jesus.

— Hemetarer katu maꞌe uzeꞌeg nezewe aꞌe wà. — Kwa, areko maꞌe teteaꞌu ihe kury. Apyhyk wi amo nehe, iꞌi uzeupe wà. Tupàn iꞌi putar izupe. — Nerereko pixik kwaw maꞌe ne. Hemetarer ꞌym maꞌe ài ereiko heruwa rupi ne, iꞌi putar Tupàn izupe nehe. — Taꞌe tàritykaꞌi eremàno putar nehe xe, iꞌi putar izupe.

— Haꞌe rami ae ꞌrã oiko ojeupe guarã mbaꞌemo omoĩ porã teĩ Nhanderuetea py ma mbaꞌeve ndoguerekoi vaꞌe re.

Joaniɡ̶idaaɡ̶ee niɡ̶ina oko ane nioda niliicaɡ̶ajetecidi niɡ̶ina iiɡ̶o, lodoe Aneotedoɡ̶oji baadaɡ̶a liico.”

—Na jitehe ga rekoi – kiroki ga omono'ono'og̃uhũ mbatera ojive jate okoe'yma Tupana'ga nhi'ig̃a rupi. Oko tehe po ti ga Tupana'ga rovai pyteri pe nehẽ, ei Jesus'ga g̃a pe.

“Ge tóg tĩ, ẽg tỹ ga kri nén ũ há ve sór kỹ, ẽg tỹ kanhkã tá tỹ nén ũ tũ nĩn kỹ, Topẽ mré. Ẽg pi(jé) ga kri ẽg tũ mág ẽn ma mũnh mũꞌ. Ẽg tỹ kanhkã tá tũ mág nỹtĩn kỹ tag hã tóg há nĩ,” he tóg, Jesus ti.

Upéi heꞌi ave omombeꞌu-vy íxupe kwéry:—Upéixa voi ombaꞌe reta-rehe opena eterei vaꞌe. Ombaꞌe reta reta ojéupe gwarã-rehe mate opena. Ha Nhandejáry remimbota-rehe nopenáiry. Ojéupe gwarã nonhongatu moꞌaĩ yváy-py.

Jesuisi taijyy rihure rexirybenymy. Kia heka aõhebo rotỹỹnyre iny ityhy mahãdu. Tiiboho dori Deuxuòle ityhymy aõkõ ihỹrenyre.

—Pẽẽ mũ nipo pejekaraemã are etee futat pejejeaꞌaramũ. Aꞌeramũ Jarejuwarete ꞌga ree jẽmĩ nipo pejejeaꞌareꞌemamũ futat— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Aipoa kũimaꞌe ꞌga ꞌjawe futat nipo pẽẽ. ꞌGa ꞌjawe futat nipo pejemamaꞌea peetypap pejemanũnamũ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe imomeꞌwau.

Bir be, nãm ã me kute amim Metĩndjwỳnh mar kêt ne kam kute õ nêkrêxbit mar ne kute amim o atommã o atom kajgoo ane. Nãm amimex ne kam Metĩndjwỳnhmã mex kêtkumrẽx ne, ane.

Moropai taꞌpî Jesusya: —Sîrîrî warantî aweꞌkupî mîrîrî inkamoro yeꞌkakon ipîkku pe tîweꞌsanon. Maasa pra tîmîrîꞌnîkon pe neken temannekon yannuku pîꞌ toꞌ koꞌmannî. Tamîꞌnawîrî itesaꞌ pe tîweꞌtoꞌkon pîꞌ tewankon yapiꞌsaꞌ toꞌya. Tîîse Paapa pia ipîkku pe pra toꞌ wanî. Îꞌ ton pînon inkamoro maasa pra Paapa maimu yawîrî pra toꞌ wanî yeꞌnen, îꞌ rî yapisî toꞌya pepîn iwinîpai —taꞌpî Jesusya.

Tu xe:—Kaxĩy 'ũptexop xohix xakix, nõm xop te Topa keppa 'ũhok xop. Kaxĩy.

— Pũg̃pũg̃ayũ soat em g̃ebum apẽn xe'e wara'at'in ojat obubun iap kay. Deus kay g̃ebum g̃u ma'g̃u ip. Ixe ag̃okatkat puxim ip- -yadaodaoat puxim — Jesus o'e.

Ti mꞌ Jesus ky hado kän sa hã:—Ti hadoo né kä ta ti takꞌëp sa wakꞌããb hyb nꞌaa hꞌũũm do hã, Pꞌop Hagä Do dooh rahyb nꞌaa esꞌee bä —näng mä Jesus.

Te²yã¹nxe³jut3su² a²nũ²ai²li² yen³kxa² wã²nxũ̱h¹ ũ³ha¹te²su² te²na² sa²kxai³lu² yxãn¹ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² yen³nãu³a² yen³kxi³txa²jut3sa²kxai³ nxe³jah¹la² yã¹nx2na³li¹. Je³su²jah³la² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka Jesus kamiyanetene: — Hatyo akereta atyo tyaonita etakeharenai ahohisakoaitereharenai haxiyeharenai haomanahitaha, xakore hoka maisa atyo kaxiyeharexeha Enore nahalakoa — nexa.

Hari. Jesua biananokhomi'ihi ida rajomi kavaranihi. Jesus vara va'ora ni'a'ianaha adani ija'ari:—Vakhanimanira adani ija'ari Deu-ra vakava'ibodivaranipa'itxiriki. Vaabono vavidorahaki adani vakanahina'ahapikira kaimoni. Deus va'ora vara vani'aha: “Vakanahina'ahapikiki vaabono vavanihaki adani va'ora onokiki, vakanahinarina va'ora okahiha.” Niha ada Deus — va'ora ni'aha ada Jesus.

Sesus tihi:— Kytsa ustsa mysisapywykynaha zeka sinamy Deus baze dodo maha. Asaktsa ba tahanamy pidodonaha zeka asahi tsinamyrẽta wata imytsatyhybyita — niy.

Mio tã e hãꞌãkap wuo tohenoi hawyi toꞌe itotiaria pe tomimuꞌeria pe — Miꞌi ewywuat teꞌeropyhuꞌat mesuwarotiaria taꞌatuekareꞌen etiat yn wehum haria e. Miꞌiria yt hekat rakaria i Tupana wanẽtup hawe e. Teꞌeruwanẽtup kahato taꞌatuekareꞌen ete hawyi iꞌatuwanẽtup hawe yt putꞌokꞌe i Tupana kapiat teꞌeruwanẽtup hamo e Iesui itotiaria waꞌatunug sok haria pe.

Ina koe'íkomaka ne Jesus:—Koati énomone koéneye ne xâne yuixóvoteoxo kurí'uxea apeínoati yara kúveu mêum, itea ako apeínoati xoko Itukó'oviti —koéne.

Tohôta wa'ârosa' pehé kɨogɨ́ Õ'âkɨ̃hɨre wãkûtigɨ, kɨ̃ɨ yeé di'akɨ̃ mii neéo kũugɨre. Kɨ̃ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨ ĩ'yórore pahasé kɨogɨ' waro niîsami, niîkɨ niîwĩ Jesu.

Chaynümi pasan'a quiquillanpä imapis ambisyacü nunacunäwan, maynu rïcu cayalpis Diospa ñawpäninćhu'a pasaypi wacchacunawan'a” nil.

— Tane, danhimarĩ hã dasima si, da te 're ubumroi pese za'ra mono wamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, 're danhoprub za'ra mono ãna, te za taré da te dasima 're ubumroi pese za'ra, danhimarĩ hã. — Ãne ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra.


Ritonõpo enetuputyry poko sero nase(Mat 6.25-34)Mame ynara tykase Jezu typoetory tomo a,—Naeroro ynara ãko ase oya xine, õtykõ poko torẽtyke pyra ehtoko. Anapyrykõ poko roropa torẽtyke pyra ehtoko. Oupõkõ poko roropa torẽtyke pyra ehtoko. Tupoke pyra oehtohkõ poko torẽtyke pyra ehtoko.

Mẽ pahte tee ri amnhĩ kukamã pajamaxpẽr kêt ã mẽ pamã karõMatêwre 6.25-34 mããnẽn Wam Pêtre 1.3-9Tã nhũm Jejus hpãnhã tanhmã hkôt mẽ pa ho mẽ pa xwỳnhjê jahkre hto nẽ mẽ kãm:—Kwa kêr ka mẽ tee ri amnhĩ kukamã ajamaxpẽr o ri apa hkêt nẽ. Amnhĩ xàpkur xà rỳ axê ka mẽ tee ri hkukamã ajamaxpẽr kêt nẽ. Nẽ mẽ ãm mẽmoj piitã hkukamã tee ri ajamaxpẽr kêt nẽ.

Teoso Nĩkatiniua Ate(Mateo 6.25-34)Ininiã Xesosi misãkiretari imoianariakori:—Ininiãkara nota sãpiretai hĩte, maerekaxiniretinoka !hĩtxape, hiniãkiti nire, mãkatxi hĩeretaãkiti nire.

Ize kydato wâgâ kulâ kydadahuliba kine, Deus tuduze kurâem ize kydato awylygue(Mt 6.25-34)Agueypyem myani Jesus aguely tynynonro modoram:— Warâ âyanmo auguely. Tâseguâdâzeba itaungâ, pyni wâgâ, itymo owogonromogue warâ.

— Pezeruzar Tupàn rehe nehe, iꞌi Zezuz aꞌe kuryNaꞌe uzeꞌeg Zezuz wemimuꞌe wanupe kury. — Aꞌe rupi amumeꞌu putar ko maꞌe peme kury. — Maꞌe aꞌu putar nehe. Naheta kwaw temiꞌu ihewe nehe, peze zo nehe. — Maꞌe amunehew putar nehe. Naheta kwaw heropoz hekamir ihewe nehe, peze zo nehe.

Mateus 6.25-34Haꞌe gui Jesus aipoeꞌi guemimboꞌe kuery pe:— Haꞌe nunga rupi xee aipoaꞌe pẽvy: Pendepyꞌa eta rei eme pendekove re, neĩ peꞌu vaꞌerã haꞌe penderete re pemoĩ vaꞌerã re guive.

Leeditibige me jinakatonaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji(Mateus 6.25-34)Odaa Jesus meetediogi anodiotibece, “Joaniɡ̶idaa mejitaɡ̶awatiwaji jinaɡ̶a ɡ̶adigecaɡ̶aleɡ̶eni niweenigi anopootibige me ɡ̶adewiki, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶a ɡ̶adowoodaɡ̶agi anopootibige madinixomitinigi.

Tape'ag̃ataruhui ti mbatera rehe,ei Jesus'ga(Mateus 6.25-34)Kiro Jesus'ga ei g̃wemimbo'ehara'g̃a pe:—Nurã ji ei pe me: Tape'ag̃ataruhui ti mbatera rehe. Tape'ei ti: “Maramarã po ti ji rekoi nehẽ? Gara po ti ji a'u nehẽ? Ahã po ti ji ve mbatera nehẽ. Gara po ti ji amongi nehẽ? Aerẽ po ti jipira itoropavi nehẽ.” Tape'ei ti nahã penhi'ag̃ataruhue'yma.

Ẽg tỹ nén ũ to krĩ kufy han ke tũ(Mt 6.25-34)Kỹ tóg ã mré mũ tĩ ag mỹ: “ha vé,” he mũ. “Vẽjẽn to jykrén kỹ krĩ kufyg tũg nĩ,” he tóg. “Inh hỹn ũri ne konh mũꞌ? Inh hỹn ne tunh mũꞌ?” he tũg nĩ.

Nhandejáry onhangareko kente kwéry-rehe(Mt 6.25-34)Upéi omombeꞌu gwemimboꞌe kwéry-pe imbaꞌe-rehe:—Ani erejepyꞌapy teĩ ne remikotevẽrã-rehe. Anive ereporandu randu nde pyꞌapy-py upéa-rehe. “Maꞌerã tipo ajapo-ta xe remiꞌurã-rehe? Mbaꞌéixa tipo ajapo-ta xe aorã-rehe?” niporãi aipo ere erejepyꞌapy eterei ereiko-vy.

Kia heka Jesuisi taerydỹỹna mahãdu‑ò rarybereri. Uritere nohõtiõlemy arỹsỹna tule atyymy, idi matykynykemy.

Pejemogypyyk ki Jarejuwarete ꞌga ree(Mateu 6.25-34)(22,23) Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau wemiayuwa ꞌgã nupe nũ:—Maꞌeramũ ꞌã je ꞌi pẽ nupe: Pẽnea awi mamaꞌe are etee pejejemogyau, je ꞌi pẽ nupe. “Maꞌja je iꞌwau ꞌawamũ”, peꞌje awi pejejeupe. Pẽneaꞌar awi pejejaity are etee pejejemogyau. Jarejuwarete ꞌga ree te pejemogypyyk pejejemogyau, ꞌjau je ꞌã pẽ nupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —ꞌGa te ꞌã pẽ apo. Aꞌeramũ ꞌga ojee pejemogypyygamũ mamaꞌe mua pẽ nupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe uꞌama oporogytau.

Amikam umar punu nêje arkum karõ.(Mat 6.25)Ne kam ajte kôt ba djwỳnhmã kum,—Bir, kam ne ba ar amã, “Kwãrĩk wãnh gar amikam adjumar punu kêt ne anhõ kre kadjwỳnhbê amim, ‘Mỳj dja ba kukrẽ’?Nàr kubẽkà'ã, ‘Mỳj kubẽkà dja ba angij’? anhỹr kêt.”

Îꞌ Ituꞌse Aweꞌtoꞌkon Pîꞌ Teesekaꞌnunkai Pra Eꞌtî(Mt 6.25-34)Mîrîrî warantî toꞌ yeurîma tîpo, Jesusya taꞌpî tînenupaꞌsan pîꞌ: —Mîrîrî yeꞌnen tauya sîrîrî apîꞌnîkon. Aakoꞌmantoꞌkon pîꞌ teesewankonoꞌmai pra eꞌtî. Ayekkarikon ton pra awanî pîꞌ aponkon ton pra awanî pîꞌ kîsewankonoꞌmatî.

Tikmũ'ũn kuxa yũm ka'ok Topa kopahTu yãy yõg tik xop pu hãm'ãktux, hu:—Yĩy 'ãte xa hãm'ãktux, hu: 'Ãxutigãhok, yĩy: “Putep mũn 'ãte' mã'ax?” Kaxĩy, xix: 'Ãte pi'ya' mũn tat'ax topixxax?” Kaxĩy.

— Imẽnpuye eyag̃uy'ũm g̃u juy epesop eybubut kay — io'e jeweju etaybitbinayũ be. — “Ajo paxi acejo'o?” i'ũmg̃u juy epe'e — io'e. — “Ajo paxi aceg̃uõm wuydotim?” i'ũmg̃u dak cuy epe'e.

Ji Pꞌop Hagä Do kamahä̃n do ky nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ ta ma matëg hã Jesus ky hadoo:—Ti hyb nꞌaa bë ỹ maherꞌoot hahỹỹh: Bë hyb nꞌaa tón hadꞌyyt manä bë babok do hã, bë waa hã, bë saroor hã.

Hxi²waun³ta³kxi²nha²ki̱³sxa³jau³su²Nxe³ha²kxai³la¹ a²sa³wi³ha³lxa² ãh¹ ĩ³ye³kxi²ti³ãn¹jau³kxai³lu¹:— Jã¹nxa¹jau³su² yain³txi³su² yain³yah³lxin¹kxe³nũ³a² hxi²waun³ta³kxi²nyhah¹lxi³txa³hẽ¹li¹. Te²yã¹nxe³sxã³ wã²la²ka³lo³ai²li² ũ³whih²kxi²nhãn¹ka³lo³nũ³ai²li² hxi²waun³ta³kxin²nha²sxã³ yxau²xai³ah³lxi³txa³hẽ¹li¹.

Enore Tyekekotyaka Tahi(Mateus 6.25-34)Hatyaoseta Jesus nexa haxaotyakiraharenai hiye: — Hatyo hiyeta nomita xihiye: awa atyo ximawaiyehare nakairati xaokitereharenai xawenane niyahare kakoa, exahe imiti xaokitereharenai xiyisoane niyahare kakoa.

Hari'a avakava'isokoni!(Mateus 6.25-34)Oniaroa, Jesus va'ora ni'aha adani ipohina:—A'onira onava'isohiki bana ho. Avava'ini kakhakhamarini vani Deu-ra avakajari'darihi; badani danoki ipohiki-ra avakaabokaki bana a'oni. Avakaabokaki jaboni ida arabo namahiki-ra avahonariavini: “Arabo namahiki, akara'o'a! Iabono nahokahi'a paha bihiaki bodinia.” Deu-ra avakajari'darihi; namithaki bana ida avani'aki. Hari'a avakava'isokoniha'oadaha ida 'bai avahaki kaimoni-ra avagathivini. Hari'a avakava'isokoniha'oadaha ida avakadimakari avakaimahaki-ra avavahojaravini.

Deus humo sispirikporẽtsa babatsa.Iwaze Sesus sibo mynamy soho nisispirikpoko. Zinymyrykynahatsa pe niy:— Ahanamy bo ka mytsaty mytsaty byitaha. Iwa zeka paikpa mytsaty tsimykaranaha “O amy ty sa tsimymydisahanaha ba zikaha. O amy ty sa mysuk tykorobyk tsimaha ba zikaha.” Ahadisahawyky zeka wasani tsimaha. Ahasukok zeka wasani tsimaha.

MATEU 6.25-35 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui henoi i raꞌyn topotmuꞌeria pe — Uiwyriaꞌin e yt naku i watuwanẽtup yn aimiꞌu mesuwarotiat kape e. Yt naku i aipiit piat ehesokpe koꞌi kape yn watuwanẽtup e.

Kuvóvoti Itukó'oviti(Mt 6.25-34)Ina kixovókoxoamaka Jesus ne íhikauhiko:—Énomone ngixínopinoe ákoyea ixomo ipúpakina iséneu kixékumo kêku itukovo káxe, ukínopikumo nîke, koane nókone kexé'u, yoko kixékumo iké'ipovoxopivo.

Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ yarã́re ko'tesé niî'(Mt 6.25-34)Be'ró Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́re niîkɨ niîwĩ:—Mɨsâre niîgɨti. Yẽ'e nohóre ba'ârãsari? Yẽ'e nohóre sãyârãsari? niî wãkû ke'titikã'ya.

Imapïpis mana llaquisha cayänanpämi yaćhachin(Mt 6.25-34)Chaypïtam Jesus yaćhapacünincunacta nila: “Ama ‘¿Imactalä micuśhä; imawanlä müdacuśhä?’ nil llaquicuyalcaychu.

Marĩ na 're dahâtâ'â za'ra mono ãna, 're ĩdanomro mono zé wasu'u(Mateusi 6.25-34)Tawamhã Zezusi te tinha, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, ãne:— Taha wa, wa za duré ãne aima waihu'u za'ra wa'wa. Marĩ na 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Asazé wa'aba na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Duré, ai'uza õ na zama asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za.


—Torõ poko enetupuhtoko. Tynapyrykõ anarykara toto. Onypohpyra roropa mã toto. Ẽ onyripyra roropa mã toto. Tynapyrykõ onukurãkara roropa mã toto. Yrome toto nahpãko Ritonõpo mana. Mame amarokõ torõ motye kuhse matose. Opyno xine ipunaka Ritonõpo mana, tykase Jezu eya xine.

—Mãn ka htem kuwênhre pumu. Na hte tee ri amnhĩ xàpkur xà hkukamã hamaxpẽr o hkaprĩ nẽ ri pa hkêt nẽ. Na hte Tĩrtũm tãm kot kãm õ ho pa. Tã kãm mẽ pajapê htỳx o kuwênhre jakrenh jakamã koja uràk nẽ mẽ pamã mẽ panhõ mex o pa rãhã nẽ.

Hãtamatari kotipiriki. Ninoa !itakarauata. !Amarina ikiena. !Ipotetarina ikiena. Iuaritika Teoso sikakienatana ninoa. Teoso nĩkatiniãri kotipiriki, inĩkatapitikai hĩte apaka. Hĩte ĩki apiata.

Etaungâ konopio modo. Typiembamo. Typyniry netâbyramo, nekaunâbyramo warâ. Typyniry netadâbyramo etary odaji warâ wâne. Deus olâ ipynirymo tuduze. Deus xurâ âmaemo. Tawâguneim modo ipyniry tiunduho ara, âyanmo xuduze lâpylâ.

Pemeꞌe wiràmiri wanehe nehe. Nuzutym kwaw maꞌeàꞌyz aꞌe wà. Nomonoꞌog kwaw maꞌeꞌa kwer wà. Nuzapo kwaw tàpuz wemiꞌu ràm imonokatu àwàm romo wà. Tupàn opoz aꞌe wà. Pekatu weraꞌu Tupàn pe wiràmiri wanuwi.

Peikuaa pota na uruvu kuery re. Haꞌe kuery ma mbaꞌeve nonhotỹi, nomonoꞌõi, nomoĩ porãi, neĩ oguy ma voi ndoguerekoi guive. Haꞌe rami teĩ Nhanderuete omongaru herekovy. Peẽ kuery ma guyraꞌi gui voi pevareve.

Digawini ilaaɡ̶axodi! Aɡ̶enanaɡ̶anaɡ̶a, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶a onioda liweenaɡ̶a. Codaa aɡ̶ica lidiimigi anoyate liweenaɡ̶a moyotete. Pida Aneotedoɡ̶oji idokee me yajigotediogi liweenigi. Pida akaamitiwaji daɡ̶axa makaami ɡ̶oneɡ̶egi caticedi niɡ̶inoa ilaaɡ̶axodi.

—Pehepia te gwyra'ia corvos ikwahava. Notymi ojive corvos. Ndohetygi g̃wemityma i'gwovo a'ero. Nomono'og̃i mbatera opoitava ryrua pype aerẽ po ti ti'u javo. O'u reki corvos. A'ereki Tupana'ga ouka jupe. Pe me ga ei: “Koji'i ji rekoi pe ndehe,” ei Tupana'ga pe me. Nurã po ti ga imondoi pe me nehẽ no, ei Jesus'ga.

Sẽsĩ to jykrén nĩ. Ag mỹ ẽkrãn tĩꞌ? Vó. Ag mỹ ãjag jakré kunũg tĩꞌ? Vó. Ag mỹ pãjó han tĩꞌ? Vó, ke tũ ag tóg nĩgtĩ, ge ra Topẽ tóg ag jẽn tĩ. Jẽsĩ kãfór ãjag tóg nỹtĩ, Topẽ mỹ, hã kỹ tóg ãjag jẽn ke mũ gé.

—Ne manduꞌa porã katu xopĩgwasu-rehe. Onhemitỹ eꞌỹ vaꞌe upéa, omonoꞌõ eꞌỹ vaꞌe ave, ojapo eꞌỹ vaꞌe gwembiꞌu renagwã vaꞌe ave, nomoĩngatúi gwemiꞌurã. Nhandejáry ae omongaru íxupe kwéry. Ha kente katu iporãve gwyra kwéry-gwi. Iporãve-gwi onhangareko porãve-ta hese kwéry Nhandejáry.

Nawii‑di betehebenyke. Tiiboho heka ioworuõrenyre. Tarỹsỹna riyrubunyõhyymyhỹrenyre. Deuxu heka nawii riyrubunymyhỹre, irỹsỹna tamy riwahinymyhỹre. Kaiboho tahe nawii ratyretyhy toite Deuxu dee.

—Sãꞌã wyraꞌia. Wyraꞌia ꞌã nuapoi agawewi mamaꞌea. Nitywi agawewi ꞌã mamaꞌe tymawa. Aꞌetea ꞌã Janeruwarete ꞌga mamaꞌea omono jupe— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Niapoi agawewi wyraꞌia ꞌga upe. Aꞌetea ꞌga ojejukau ee. Pẽẽ taetu aje ꞌã aeramũ. Aꞌetea sipo ꞌga nojejukai pẽ nee?— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Ẽ, gop ar bàrire ja pumũ. Kute amim pur jadjwỳr kêt. Kute amim djwỳ kre kêt. Kute amim mỳjjao atom kêt. Nhỹnh got õ bày nhõ kikre, nàr o atom djà? Kati, kwênhne ne ta ar ba, nhym kam Metĩndjwỳnh prĩne o djuw mex ne. Kwênh kute amim djwỳo atom kêtja pumũ. Ar ga ne gar kwênhne kuràm amexkumrẽx. Ne ar araxo kwênhne jakrenh mex ne. Dja Metĩndjwỳnh kwênhne kuràm prĩne ar ajo djuw mex ne.

Maasa esenumenkatî. Manniꞌkan toronyamîꞌ esenyakaꞌma pepîn tekkarikon ton pîmî pîꞌ. Moropai imoꞌka pîꞌ toꞌ esenyakaꞌma pepîn. Moropai itewîꞌkon ton koneka toꞌya pepîn. Tîîse Paapaya inkamoro koꞌmannîpî mîrîrî. Toꞌ yaꞌreꞌ ton tîrîiya emiꞌnan moronka toꞌya namai. Amîrîꞌnîkon kanan? îꞌ kaiꞌma awanîkon? Inkamoro toronyamîꞌ koꞌmannîpî tîuya yentai Paapaya aakoꞌmannîpîkon. Maasa pra inkamoro toronyamîꞌ yentainokon amîrîꞌnîkon.

Putuxnãg katãmnãg pẽnã'. Yã hãpxop xap xok 'ohnãg, tu hãpxop ta'ax nũnnã 'ohnãg, nũy pet kopa nũ'xok, pa Topa te nõm pu hãpxop hõm, pũyĩ' mã'. 'Ũyũmmũg hok, xate'? Topa te putuxnãg xop putup pax kutõgnãg, pa 'ãxop putup pax xexkah.

— G̃ebum cuy epesop wasũ iokat kay — io'e. — Taidadam g̃u ip. Jeku beat pupum g̃u dak ip. Jeku bewiat mũn'a'e g̃u ip. Imẽnpit Deus ixat ũmũm cebe ip- -wasũyũ be. Deus xe teibog̃ g̃u wasũ. Imẽnpit ag̃ cekay ip. Wuykay dak ag̃ soat em ma.

Bë hegãã tawꞌëëd. Dooh rejoom bä joom tym. Dooh rata bä joom ag. Dooh sa waa tób nꞌaa rayd taa péh. Ti hado né paawä Pꞌop Hagä Do anoo sa waa. Tawꞌëëd Pꞌop Hagä Do kamahä̃n do bahä̃nh bë takamahä̃n!

A̱i³ka² ĩ²jah¹lxi³hẽ¹li¹. Yain³txa² ũh³wĩ̱¹xa³ha²kxai³ yain³txa² sa²so²nxa³ha²kxai³ yain³txa² sa²ta̱³thĩ³nũ³a² yũ²nxa³ha²kxai³ nxe³te²ju²hẽ³li¹. Nxe³kxan²ti³ Txa²wã¹sũ̱³na² sa²kxai³lu² a̱i³ka² a³lxi²na³li¹. Yxãn¹ta¹ wxãi²li² a³lxi² wa³to²hi² nxe³nx2ti³na³li¹.

Xiyaiyehenaore kololokarenai: maisa fityareha, maisa imexareha, maisa awaiyetolisareha hanakaira, maisa nakairati xomokakala kakoareha hekoti xini, xakore hoka Enore atyo tyaisahitene! Hoka xoana maisala kotehalanai xahexe xini xiso?

Vada va'ora vani'a bana adani kosoro. 'Bai-ra vanako'divini kaba'i, ni-vava'i soko iniki. Ni-varakhajahaki, ni-vidoraki ida rakhajahi bononi. Ni-vanamonahaki ida bavi, rakhajahi bononi ibavijahani kagorani kaimoni, kaba'i Deus va'ora kaijahitaki adani kosoro. Deus va'ora nakaidivaki adani igitha varaboki, Deus a'onira nakaidivavini arafiaki a'oni!

Piyktsa bo iktsaziutaha! Piyktsa tahadisahawy ba ziksipariknaha, ba tahadisahawy zizoziknaha ba ziktahatsohoknaha. Wahoro eze batu sidisahawy zozowyky. Deus piyktsa humo tsimypokzitsiarẽta sidisahawy ty sibo nyny isopyk. Piyktsa bo sidisahawy ty nyny mynakara.

Eiwehaꞌat ro weitaria koꞌi kape e. Yt teꞌeruwemiꞌu koi kuap i wen maꞌato Tupana tiꞌatupoi kahato weitaria koꞌi are e. Iꞌewyte yt kat i uꞌi hyt koꞌi taꞌatuereko aito ewy maꞌato Tupana tiꞌatupoi kahato weitaria koꞌi yne eꞌat pe taꞌatuhewyry hap upi e. Pyno aito ti poꞌog poꞌog Tupana miꞌatukyꞌe koꞌi torania weitaria koꞌi kai are miꞌi pote aipoi kuap Tupana aikotã toipoi weitaria koꞌi ewy e Iesui.

Ivévakapihi ne hó'openohiko ôti. Ako nâ, koane ako ítixeaku ha'i nóne. Ákomaka unákoku nîka, koane ákomaka óvoku ítixoku êno nikokónoti, itea kóyeane poréxea Itukó'oviti nîka. Ákoikopo yéxa itúkeovo itínoe yupihóvo itóponone yane hó'openohiko ôti?

Mirikɨ̃hɨáre wãkûya. Naâ ba'â sĩ'rirã, otesé kapere otê, pĩ'rí dɨkâtikã weetísama. Ba'asé nɨrosé wi'seri, naâ ekarã́ nɨrosé wi'seri kẽ'rare moosamá. Tohô niîmikã, Õ'âkɨ̃hɨ naâre ba'asé o'ôsami. Mɨsâ pe'e tootá mirikɨ̃hɨá nemoró wapatí yɨ'rɨ nɨ'ka'.

Má, pinsaycäliy imaymana pishucunäman. Paycunap manam talpuynin nï cusichan nï rüjin nï iman canchu. Jinaptinpis janay pachäćhu cä Taytanchicmi paycunactá micachin. ¿Manachun mas ćhaniyu cay pishucunapïta capäcunqui imatá?

Õhõta, si norĩ hã. Ma'ãpé, 'madâ'â za'ra wa'aba. Si norĩ hã te te sima 're robzuri mono õ di. Te te duré sima 're rob'rãihâri za'ra mono õ di. Duré robza'warizéb õ di, ĩsazéb za'warizéb da hã. Tane nherẽ, te ĩsa hã te te tãma 're anhomri u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E si norĩ si, te te 're azawi pese. Mare di. Si hã tãma sawi pese za'ra nherẽ, si zawi nhipai u, tãma asawi uptabi za'ra wa'aba di.


Ona ekuru enetatoko. Tamoreme ahtãko mana. Erohpyra mana. Ekurãkara roropa mana. Tamoreme rokẽ kure exĩko mana. Yrome ynara ãko ase oya xine, Saromão tupoke kurã ke kynexine. Tytineruke roropa kynexine. Yrome Saromão zupõ kure exiry motye kuhse ona ekuru mana. Kure kuhse mana.

—Mãn ka htem akunĩ kamã pixôrãre pumu. Na hte tee ri tanhmã amnhĩ kute hkukamã hamaxpẽr o hkaprĩ nẽ harir kêt tã muxre nẽ harir ka mẽ omu. Te ho amnepêm finat pahihti Sarumãw xê mex pyràk nom ãm mex o kot hakrenh.

—Aãui pixinikako. Kona aãui parĩkauata. !Ikamari imãka, iuaritika aãui peereri. Kitxakapirĩka auĩtetxi Saromão inakori, iteene katiiri itxaua. Kaiãori imãka ereri, iuaritika apia ereri ikinika aãui.

— Mâzetydâdomogue, mâpâgudâdomogue warâ tâseguâdâzeba itaungâ. Etaungâ poji anano tadawanku. Nâsewanibamo, tâty tywogonro tianâtomoem. Kâdâkerâ nawâpyramo, tâtymo tywogonro adientomoem warâ wâne. Deuslâ olâ iwâkudâni. Kydamu Salomão toenzepa âdypeom myakâwândy, toenzepa lelâlâ. Iwâkuru modo myakâwândy ety iwogonro. Poji anano sawanku olâ Salomão ety iwogonro takaze kuru, tywâkurein-ro warâ.

Pemeꞌe maꞌeputyr rehe nehe. Hezuz e aꞌe. Numaꞌereko kwaw. Nuzapo kwaw ukamir uzeupe. Xàrumàw heta kamir ipuràg eteahy maꞌe aꞌe. Ikamir naꞌipuràg eteahy kwaw maꞌe putyr zàwe aꞌe. Hemetarer katu maꞌe romo Xàrumàw aꞌe. Maꞌe putyr ipuràg eteahy weraꞌu ikamir wi.

— Peikuaa pota na yvoty ikuai vaꞌe re. Haꞌe vaꞌe ma mbaꞌemo oipopẽ vaꞌeꞌỹ, omboyvi kuaa vaꞌeꞌỹ guive. Haꞌe rami teĩ xee aipoaꞌe pẽvy: Salomão minha opa marãgua oguerekopa vaꞌeri kovaꞌe yvoty rami nonhemondei rakaꞌe.

Digawini niɡ̶inoa niale lawoɡ̶o libinienaɡ̶a! Anibaaɡ̶a, aɡ̶oyoe lipegeteɡ̶e. Pida ejitaɡ̶awatiwaji ijaaɡ̶ijo Salomão midiwatawece ane niliicaɡ̶ajetecidi, pida aɡ̶ica daɡ̶a dinixotinigilo nowoodi libinienaɡ̶a daɡ̶a naɡ̶axatelogo niɡ̶inoa niale lawoɡ̶o.

—Pehepia ti yvoty'ria. Henhui onhimomboaka onhimongyavo yvoty'ria. Ndoporavykyi ipyhyga i'gwovo. Ndoapoi opi'ria. A'e ji pe me: Ymya aheruvihavuhuva'ea Salomãova'ea omongi tapy'ynhapipyryva jipi. Ikatu hete tuhẽ ahepipyryva onhimongyavo. Ahepipyryva hohe reki yvoty'ria ikatuhetero.

Ka fej to jykrén nĩ gé. Jatun mỹ tóg mog tĩ. Rãnhrãj tũ tóg nĩgtĩ, kur han tũ tóg nĩgtĩ. Hã ra tóg sĩnvĩ nỹtĩgtĩ, ka fej ti, kỹ pãꞌi mág tỹ Salomão ẽn kur tóg ri ke tũ nỹtĩ ja nĩgtĩ, ti sĩnvĩ ja ra, vẽnh kar kur sĩnvĩ kãfór ti nĩ, Salomão kur ti. Ki hã sóg tó mũ mỹr.

Upéi heꞌi ave:—Tapene manduꞌa katu yvoty nhu mygwa-rehe, okakwaa rei vaꞌe-rehe. Nombaꞌapói, noipogwãiry. Iporã rei oĩ-vy. Haꞌe-ta katu xe, Mburuvixagwasu Salomão amyrĩ ao iporã ete voi vaꞌekwe. Ha ijao-gwi iporãve voi yvoty.

Betehemy inihe noijasa‑di. Aõma tiiboho raaõmysỹdỹỹõhyymyhỹrenyre. Ihãre tahe iruxerarenyre ityy wiwihikỹrenyre wese. Tyy ixidee riwinyõtyhy Deuxu rityyny wihikỹ heka tyy wihikỹ tamy riwahinyreri. Salomaõ heka ityynihikỹ rare. Ihãre tahe ityy heka awityhymy aõkõ noiròsò wese.

—Sãꞌã ꞌywotyra. ꞌYwa ꞌã noporowykyi agawewi futat opotyr are. Aꞌere ipotyra esageteeramũ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Ymã te janepytunera ꞌga, Sarumãu ꞌga, ikaraemã kwai maꞌea rakue. ꞌGa te ꞌã taity esage maꞌea rakue. Aꞌere ꞌã ꞌywotyra te ꞌga raity esage apyraawi.

Ẽ, ar kapôtkam pidjôrãja pumũ. Pidjôrã ne ta ingrõt ne kumex. Àpênh kêtkumrẽx. Ne kute amim kubẽkà kayr kêt. Ẽ, ba ar amã arẽ, bẽnjadjwỳr raxbê Xaromão ne kute kubẽkà mextire jangjênhkam kĩ:nhkumrẽx. Nhym bep pidjôrãja ne mex, kĩnho Xaromão jakrenh mex ne.

Maasa esenumenkatî konoꞌ waiyi pîꞌ. Eesenyakaꞌma pepîn tîpon siꞌpîmî pîꞌ. Mîîwîni tîîse morî pe toꞌ yariꞌku wanî. Tauya sîrîrî apîꞌnîkon, pena Salomão nurîꞌtîya tîpon ton yekaꞌmaꞌpî morî puꞌkuru mîrîrî konoꞌ waiyi warainon yekaꞌmaꞌpîiya maasa pra itesaꞌ pe tîwanî yeꞌnen, ipîkku pe tîwanî yeꞌnen.

'Ãpu mĩnnut pẽnã'. 'Ũtuk max, tu' hãm 'ohnãg, tu topixxax xap 'ohnãg yãy pu', ha' xax max. Hõmã mõnãyxop hittap Xanomãm yãp-texop xexkah, tu topixxax max mõ'tat mõg kuma', pa Xanomãm xax 'ãnuk kutõgnãg, ha mĩnnut xax 'ãnuk xe'e'.

— G̃ebum cuy epesop kog̃ũnpi dag̃atit kay, apẽn dit aypapan iap kay. Kapikpig̃ g̃u tũmũntitit. Jedoti mug̃ẽg̃ẽm g̃u dak ip. Icẽmãn õn e'em eywebe. Salomão ibubut adeat osunuy. Idip cĩcãat kug̃ osunuy jesay kug̃. Salomão dipap podi ma bit titip tip tag̃atip.

—Bë hegãã tabawä nꞌaa tsꞌooh —näng mäh. —Dooh né paawä ramoo boo bä, dooh né paawä sa saroor ragesꞌyyb bä, Saromãw saroor anyyw né paawä, gabarꞌëëng né paawä, ti bahä̃nh tabanäm ti tabawä nꞌaa tsꞌooh.

Te²yã¹nxe³sxã³ si³sa² yãu³sa² ha³lo²a² wen¹kxa² ĩ²jah¹lxi³hẽ¹li¹. Hai³txi³ hai³sxa³la³ wa³ko³nai¹nxa³ha²kxai³ wãn²ta³ wet1tai¹nxa³ha²kxai³ ain¹te²sxa³yu²hẽ³li¹. Sa³lo³mãu²ah³lu¹tai²na² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² a²wa³kxẽn³ta² kãin²jah¹lo²su² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Yen³kxih³khaix1nxe³ha²kxai³ wã²la² wi¹khaix1ka³lo³a² ũ³whi²kxi²nha²ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Nxe³kxan²ti³nũ¹ si³sa² yãu³sa³kxai²na² wi¹wa³to²hi²te²ju²hẽ³li¹.

— Xiyaiyehenaore iyitinai masekoa tyaoniterenai kekoarene: maisa atyo hakareha, maisa haimaha tyomareha haomanaha. Xakore hoka natyo atyo nomita: maisa Salomão hekoti, kaoloxere xakore hoka maisa imiti exe iyitinae nawaiyehare akere ako isoare.

Vakava'ibodivarani bana ida hogoi movani avijavani. Ni-bada niki ida movai, ni-binamonahaki ida makari bikaimahaki kaimoni. Ka'oa hiki hida kodivarani. A'onira onava'isohivini hiki ada arabo vaka'da'diva Salomão oniki kohana. Kanahina'ahapikiki ada Salomão. Kaidivaki ida kidimakari, nokiani jahaki jaboni ida. Jahani kaba'i ida kidimakari nokiani, jahani nokiani arafiaki ida movai.

Sesus ispe niyzo:— Isazik bo iktsataha amytsĩ bo iktsataha. Iktsaziutaha! Isazik taypykze, anatu ba ziktatsazik ba anatu pyryryk pyryryk ziky, anatu zeka tasuk ba ziwowo. Wasani mykaranaha. Tapara Saromao tsinamyrẽta. Inamy tisapyrẽna. Isuk tsiziuwyrẽna ty zuba korobyk ziknakara. Nanabyi sazik ka abazuba tsiziurẽna baba.

Uimohey haria e eiwehaꞌat ro gaꞌapy pohyt koꞌi kape katupono tuwepainug kahato gaꞌapy koꞌi ikahu kahato sese e. Taꞌi gaꞌapy yahig kape eiwehaꞌat ro katupono tuwepainug kahato i hupi itote ipohyt koꞌi wo ikahuria kahato rakaria miꞌiria e. Ikahu kahato poꞌog poꞌog ikahu saꞌayꞌiwuat ieĩneꞌen hat morekuat koro pot Sarumãu hekat rakat esokpe kahuria kahato rakat kai. Poꞌog poꞌog ikahu gaꞌapy piat pohyt koꞌi morekuat Sarumãu esokpe koꞌi kai e. Gaꞌapy piat pohyt koꞌi yt wepotpap haria i iꞌewyte yt teꞌeruwesokpe piꞌig kuap i haria tukupteꞌen maꞌato iꞌatuwepainug hap Tupana minug poꞌog ikahu ahesokpe kai are e.

Ivévakapihimaka koêku payá'iyea ne koati uhé'ekoti hîu ne itunoêvoti ya mêum, enepone iháxoneti humanévoti. Ako hûka kuteâti xâne, koane ákomaka ixúxuka, itea koati ngixópitinoe: Muhíkova neko uhá koeti úhe'ene nâti Salúmaum, enepone hána'iti iríku mekúke, ako itápana úhe'ene hîu ne itunoêvotihiko íhae mêum.

O'ôri, nɨkɨ̂kãhasere wãkûya. Teé no'ó ɨaró pĩ'ri bahá ke'atisa'. Da'ratí, su'âtimiro, su'tí ãyuró sãyâro weeró noho bahú'. Marî yẽkɨ wiôgɨ Salomão ãyusé su'tí sãyâkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô sãyâmigɨ, o'ôri weeró noho ãyú butia'ro sãyâtikɨ niîwĩ. Teé o'ôri ãyú butia'se niî'.

“Licapäcuy imaymana waytacunätapis. Manam puchcacunchu nï awacunchu. Ñatac Diosninchicmi tuqui-tuquicta waytachin. Rasunpa, unay puydï mandacü Salomonpis manam mayannin waytanüpis llipyayä müdanawan calachu.

Ma'ãpé, romnhirãrã 're ĩhâimana za'ra mono zém na rosa'rata za'ra wa'aba a'â, rom na 're ĩsimasa mono na hã. Ta norĩ hã ti'uzazéb da hã, te te sisada 're 'manharĩ za'ra mono da, te te 're romhuri za'ra mono õ di, zazahâ da hã. Tane nherẽ, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã. Apito Saroma hã uza wẽ uptabi na 're si'uza mono nherẽ, taha nhipai u, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã.


Morara exiryke torẽtyke pyra ehtoko tõsẽ poko, eukuru poko roropa. Tonahsã poko roropa torẽtyke pyra ehtoko.

—Kwa mẽ tee ri amnhĩ xàpkur xà hkukamã ajamaxpẽr rãhã o ri akaprĩ nẽ apa hkêt nẽ. Nẽ mẽ tee ri amnhĩ kukamã tanhmã ajamaxpẽr to ho ri akaprĩ nẽ apa hkêt nẽ.

Ininiãkara maerekaxiniretinoka !hĩtxape. !Hĩxinikanãtapiri nipokori mauakanisaaki, iãriã mauakanisaaki.

Pyni wâgâ, okumo wâgâ warâ tâseguâdâzeba itaungâ.

Aꞌe rupi pemaꞌenukwaw teteaꞌu zo pemaꞌe rehe nehe. — Maꞌe aꞌu putar nehe, maꞌe amunehew putar nehe, peze zo nehe. — Naheta kwaw temiꞌu ihewe nehe, naheta kwaw kamir ihewe nehe, peze zo nehe.

Haꞌe nunga rupi pendekuai eme peꞌu haꞌe peyꞌu vaꞌerã pejouxea rupi rive, neĩ pejapura rei eme,

Enice jinaɡ̶a adinigecaɡ̶aloɡ̶otiti, diɡ̶idokee moleetibige me ɡ̶adigecaɡ̶aleɡ̶eni niɡ̶ica anelici, codaa anacipeta.

—Tape'ag̃ataruhui ti penhimbi'ua rehe! Tape'ag̃ataruhui ti hehe pejipy'a nog̃atuukare'yma.

“Inh hỹn ne konh mũꞌ, ũri?” he tũg nĩ gé. To krĩ kufy han tũg nĩ.

—Ani erejapura teĩ ani erevyꞌareꞌỹ teĩ ne remikotevẽ-rehe. Ere rei rei nde pyꞌa-py, “Mbaꞌe tipo ajapo-ta ajohu hagwã xe remiꞌurã, xe ayꞌu hagwã?” ere rei nde pyꞌapy-py.—Ani erejapura eterei teĩ ne remikotevẽ-rehe.

Tahe raykyõmy nohõtiõmy titxiribibo arỹsỹna adee kanakredi.

Auꞌje mamaꞌe are etee pẽneaꞌar ire. Pejemuaẽm awi pejejemiꞌuram are etee. Pejemuaẽm awi nanẽ pejejaity are etee nũ. Jarejuwarete ꞌga jeꞌeg are etee pejejuka ete— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Kwãrĩk wãnh gar amikam adjumar punu kêt ne anhõ kwỳ krẽn ne kôt akõmkôtbit ajamak bẽn kêt.

Mîrîrî yeꞌnen ayaꞌreꞌkon pîꞌ moropai awukukon pîꞌ ayewankon tapiꞌse pra eꞌtî. Mîrîrî pîꞌ teesewankonoꞌmai pra eꞌtî.

'Ãkuxãnõg hok, tu yãy yõg hãpxop xak hok, nũy xit, nũy xo'op.

— “Ajo paxi acejo'o,” i'ũmg̃u juy epe'e, “Ajo paxi aceg̃uõm,” i dak — io'e.

Bë hyb nꞌaa newë hadꞌyyt manä bë eëëk doo, bë awa doo, bë awëh doo. Bë hyb nꞌaa tón hadꞌyyt manä ta tii.

Jã¹nxe³ju³kxai³lu² yain³txa² yain³yah³lxin¹ju³ta³nũ³la³ ĩ³na²kxi²yah³lxin¹jau³nũ³la³ nxe² hxi²waun³txi³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹.

Hatyo hiyeta awa atyo ximawaiyehare hoka xataweta mene xinakaira, exahe xoana xeráne niyahare xamani.

Hari'a vakava'ibodivaraniha'oadaha'a bana ida avakadi'bai avahaki kaimoni, nahina avi'aviki kaimoni. Hari'a avakava'isokoni!

Iwaze Deus ahasuk ty ahabo nyny my. Ikiahatsa Deus humo jokboha zuba ahaspirikpo zeka atahi ahanamy ty ahabo nyny my — niy. — Iwatsahi mytsaty mytsaty byitaha. Batu tyso:“Amy ty sa tsimymydisahanaha. Amy sa tsipikunaha” niy.

Miꞌi tupono yt naku i watuwanẽtup koꞌi koꞌi yt kat i Tupana mohey hap wywo — Yt kat i uimiꞌu pote uikuꞌuro irane mũkiꞌite aiwanẽtup aimokenꞌẽ hap upi e. Yt naku i — Uhatek hawyi kat som aru atuꞌu rat kat som uimẽpyt miꞌu wo aikope pyi aru uhesokpe e hap kape yn yt naku i watuwanẽtup koꞌi koꞌi haty kahato aipyꞌa pe hap wywo yt kat i Tupana kapiat imohey hap wywo are e. Aikope pyi aru ahesapo hy pãi an yt naku i hawyi yt naku i aru e hap aimokenꞌẽ hap wywo yt naku i watuwanẽtup at kaꞌap aimokenꞌẽ hap ewywuat koꞌi hap upi e.

Hákonoekopo ixomo yonóheixoa iséneu úkeakumo ne nîke koane yêka. Hákomaka kenóko'inoe vo'ókuke ra koekúti.

Tohô weérã mɨsâ ba'aátehere, mɨsâ sĩ'riátehere wãkû ke'ti, wãkû nɨrɨ sihatikã'ya.

“Chayurá ama ‘¿Imactalä micüśhä, imactalä upyäśhä, imawanlä müdacüśhä?’ nil wañuy-wañuy llaquicuyalcaychu.

Taha wa, marĩ na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Asazéb zô si, duré â zô si, 're asõpré wa'aba mono õ di za. Taha zô si, te za ĩsazei'õ'wa norĩ hã 're sõpré. Aimama 'wa hã ma tô aiwaihu'u za'ra wa'wa, marĩ hã aiwi sô 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono na. Aimama 'wa hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, Danhib'apito uptabi. Taha wa, õhõ si, te za 're ĩpisutu za'ra wa'aba mo, õhõ ãma si 're anomro aba mono da. Tawamhã marĩ hã aiwi sô 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba, te za te te aima 're anhomri 'wa, Aimama 'wa hã. — Ãne, ma tô Zezusi hã tãma waihu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


Tymõkomoke ehtoh poko Ritonõpo esao(Mat 6.19-21)—Enaromyra ehtoko ypoenomo. Tuhke pyra matose Ritonõpo enetupuhnanomo. Yrome imeĩpo ahno esẽme oehtohkõ ekarõko mã oya xine Omykõ kapuaono.

Kaxkwa kamã mẽ pakukrêx rax jarẽnhMatêwre 6.19-21 mããnẽn Sikũn Ximotre 4.8Nhũm Jejus arĩ mẽ kãm kapẽr nẽ mẽ kãm:—E mẽ ate ixkôt amnhĩ xunhwỳr xwỳnhjaja. Ra Tĩrtũm kot mẽ ato hkra jakamã kwa mẽ axàmnhĩx hkamnàr rom ri tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho ri apa. Na hte mẽ apê hkra hã mẽ apumu nẽ hkĩnh nẽ. Koja nhỹrmã kaxkwa kamã õ krĩ hwỳr mẽ ato api ka mẽ kamã wa ixkuri amex nẽ atĩr tũm nẽ apa ho apa. Ja na mex o kot jar pika ja kôt mẽ õ mẽmoj rũnh nẽ pa xwỳnhta jakrenh.

Hĩparĩka Ĩki Nĩkatiko(Mateo 6.19-21)—Ininiã hĩte ninakitiakori !hĩpĩkarauatape, kotxi hĩri apokaerekatari isikinii ikinipoko erekari iua auĩtetxi ininiãtaãuakiri.

Koendonro kaynâ ekanâdyby(Mt 6.19-21)Jesus aguely myani:— Aguipa, ton-honremba warâ wâne âmaemo, tyanepa olâ itaungâ, âmaemo ynynonro modo. Kunwym Deus âduakewânmo, yagâ pymâem mitomoem.

Pemonokatu temetarer ywate har neheUzeꞌeg wi teko wanupe. — Pekyze zo maꞌe wi nehe, heremiruzeꞌeg wà. Taꞌe penu ywate har ipurumur wer ukàgaw rehe peme aꞌe xe.

— Xerymba kuery mbovyꞌi pendekuai teĩ pekyje eme, mbaꞌeta Penderu pendererovyꞌa vy pendevy omeꞌẽ ꞌrã opoꞌakaa.

Niɡ̶icoa niliicaɡ̶ajetecidi niɡ̶ica ditibigimedi(Mateus 6.19-21)Akaami yoiigi anakaami onateciɡ̶idi, jinaɡ̶adoii. Igaataɡ̶a Ǥadiodi Aneotedoɡ̶oji yakadi mele meote makaami lacilodi niɡ̶ina loiigi.

Ikatuheteva'ea yvagi pe(Mateus 6.19-21)Kiro Jesus'ga ei g̃wemimbo'ehara'g̃a pe:—Pe ko napende'yi jireheva'ero. Tapekyhyji ti. A'ereki Tupana'ga e'i pe me: “Opomongo pota ji huvihavamo ji pavẽi.”

Kanhkã tá ẽg tũ(Mt 6.19-21)“Kamẽg tũg nĩ, ãjag pipir nỹtĩ ra. Ẽg jóg tỹ Topẽ vỹ ãjag to há nĩ, hã kỹ tóg ãjag mỹ kanhkã ti ven sór mũ, ha mẽ.

—Upéixa-gwi peẽ, xe rembiayhu kwéry ani pejapura rei teĩ. Napende retái ramo jepe, ani pekyhyje rei teĩ. Nhandejáry Nhande Ru yváy pygwa pende poravo-ma vaꞌekwe peiko hagwã hendive. Pemoirũ-ma vaꞌerã íxupe pene ruvixarã.

Brebuõmy ahãbenyke wariòreboho. Deuxu Iòlòna adee kanakemy, Deuxudeewina wahe.

Nateepawi futari ywag ipe ako maꞌea(Mateu 6.19-21)—Pekyje futat kasi mamaꞌea pejejewi teepap jaꞌwyjaꞌwyramũ ne. Pejemogypyyk futar iki pejejemogyau ꞌga ree. Janeruwarete ꞌga ojee pejemogypyygamũ ikuꞌi futat ꞌũina pẽ nee. Aꞌeramũ ꞌga mamaꞌe esage mua pẽ nupe. Anure ywag ipe pẽ nesaka ꞌga akuꞌiramũ futat pẽ nee— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Ẽ, inhõ kritte, inhõ àpênh ngrêreja, kwãrĩk wãnh gar atĩn prãm kêt. Ar Abãm ne arỳm amim ar ajã karõ. Kute meo atom ne me kadjy bẽnjadjwỳr ne kute ar meo bakam kute ar ajã bẽnjadjwỳr mẽnh gar aje ro'ã meo abamã arỳm ar ajã amim karõ.

Kaꞌ Po Tîweꞌtîꞌkasen Pepîn Konekatî(Mt 6.19-21)Moropai taꞌpîiya: —Mîrîrî yeꞌnen unmukuyamîꞌ, innape Paapa kupî pîꞌ akoꞌmantî eranneꞌ pe tîweꞌse pra. Maasa pra Paapa, ayunkonya tîwakîri pe tîntîrî tîrî pe man aapiaꞌnîkon. Tesaꞌkon pe itenyaꞌ eturumakaꞌsan pia itîrîiya.

Pexkox yõg hãpxop xohixTu xe:—'Ãkuxãnõg hok. 'Ãxop yã 'Ãtak Topak-tok xop, ha mõ'ãyãy xe'ẽgnãg, hu 'ãxat xe'ẽgnãg kamah.

— Eypararam g̃u juy epesop — io'e. — Wuyebay Deus eykukukat ovelha kukuk'ukat puxim. Ixe ibikuy eywebe jekukan — Jesus o'e.

—Bë eỹỹm manä bꞌéé taah nahejooj is doo. Hanäm gó bë Yb, hỹ pong jé hawät do tabanoo bë hã, ta sii bë bagꞌããs hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa, bë eỹỹm manäh, ỹ wén näng.

Oh³nãu³ nũ¹ka³nãu³ãn¹ta² yen³kxi³su²Nxe³ha²kxai³la¹:— Txa²sa³wi³ha³lxi³sah¹lxi¹lxi¹. Yu̱h³lxah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³su² oh³xa² a²ha³lo²a² si³yxau³tãu³su² ti³hi¹txa²lxi³ju³ta² ten³na³li¹.

Xiyehalitinai Enokoare Tahi(Mateus 6.19-21; 1 Pedro 1.4)Hoka Jesus nehitiya: — Nokaxaikoneharenai, maisa xikaharexe xakore atyo hoka awa atyo ximaira! Hiyaiya, Xexe atyo hamaxalone kakoa isehena xomana wenakalati waiyexe.

Deus kania avavahojaki ida nahina kaidivaki(Mateus 6.19-21)Kodipohi, hari'a bana avava'ini soko iniva! Avakadiabi'ia khai bini'aki ida kidinahina avavaka'da'divini kidiania, ovaria bivaka'da'divini fori hini.

Sinamy bijoikpe eze ky.Sesus tihi:— O kahyrytsa ahapyby byihu ja! Ahazo tyryktsa tsimoziknaha zeka ana hi mozihikik. Amy humo ahaku byri zeka nyny my!

MATEU 6.19-21 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui toꞌe tomohey haria pe — Uihũria koꞌi ewywuat no eipe are e. Yt typyꞌi kahato i eipe maꞌato yt eweikenꞌẽ teiꞌo katupono Tupana einug neran morekuaria wo karãpe Tupana topyhuꞌat Wuatꞌi Miitꞌin Morekuat nuat hap eꞌat pe e.

Koêku ne kaná'uti îrikuxea xâne(Mt 6.19-21; 1 Pê 1.4)Ina kixovókoxopaikomaka Jesus neko íhikauhiko:—Itínoe hokónuti, itínoe kutí ngíxone kálihunoe su'ûso ákoti axu'ína ikéneke koyonoâti, hákonoe píke, vo'oku koati ahá'inopinoe Yá'a íhae vanúke itíkivo xanéna koane yenópi vanúke natíxokuke.

Ɨ'mɨ̂sepɨ marî bokaátehere wãkû nɨrɨ dutise niî'(Mt 6.19-21)Mɨsâ yɨ'ɨ̂ bu'erã́, yarã́ ovelha weeró noho niî'. Mɨsâ pehêterãkã niîmirã, uîtikã'ya. Marî pakɨ kɨ̃ɨ̂ wiôgɨ niirópɨ mɨsâ wa'akã́ ɨasamí.

“Cuyaśhá uwishnïcuna, ama manchaculcaychu. Tayta Diosninchicmari: ‘Cushicümi ya'ap imapis cäní amcunaman uycunacpä’ nil unanchaycuyanña.

Te duré tãma nharĩ za'ra:— Ĩ̱siré norĩ, ai'umrore wa'aba nherẽ, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Aimama 'wa hã Danhib'apito uptabi hã, te za aima pisutu za'ra wa'wa, ĩsiré dama 're roti za'ra wa'aba mono da. Ãne ma tô sima aiwẽ za'ra wa'wa.


Morara exiryke omõkomorykõ ekamotoko tineru apoitohme. Mame moro tineru ekarotoko etuarimaketomo a. Ekaroryhtao okyryrykõ tuhke exĩko mã kapu ao. Moroto okyryrykõ kurãkãko Ritonõpo mana. Enahpyra moero mana Ritonõpo esao. Moero mã omato pyra ipunaka, nuko pyra roropa mana, enahne pyra mã moero. Morarame omõkomorykõ kurãkaryhtao kapu ao oya xine morotona oytorykõ se exĩko matose. (Yrome sero nono po rokẽ omõkomorykõ tomãkase oya xine ahtao sero nono po se rokẽ exĩko matose. Ritonõpo poko nymyry onenetupuhpyra matose.)

Jakamã kêr ka mẽ axàmnhĩx ri akukrêx kwỳ ho wẽnê nẽ hpãnhã kàxpore jamỳ nẽ mẽ kêp amrakati xwỳnhjê mã ho apigrành o ri mẽ hkôt apa. Kot kaj mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anẽ hãmri nẽ kaxkwa kamã akukrêx rax nẽ. Mo kaxkwa kamã mẽ àhkĩnh xwỳnh koja mẽ apê ho ahkĩ? Nẽ kamã mo amnhôre kot mẽ apê homnu? Kaxkwa kamã ja amrakati kumrẽx. Jakamã Tĩrtũm kot mẽ amã mẽ akukrêx nhõr mã xwỳnhta koja aa apê omnuj nẽ hapêx kêt kumrẽx.

Ikinika hĩtii hĩvẽtxitako. Txineiro hĩsikako matxineirotenimoni. Ikara atoko hĩkaminiã, hĩparĩka ĩki auapitika Teoso tixine. Iuaã hĩparĩka ĩki !ixipoka. Kiĩtiriri !ĩtirĩkari. Kiĩriki !inikari. Iuaã hinĩkatariko hĩparĩka ĩki.

Âsejiguymo modo vende ietaungâ; ebyry âdy pebaom modoram xuduwâtaungâ warâ. Âzeon-hondâdaungâ, Deus ize ato amânhetomoem. Arâ ise koendonro ekanâdybybe mawylymo târâ kaynâ. Tâmagazeim modo nemagazebyra ise. Âdaunloenlâ tuonro nygataymba ise warâ.

Pemeꞌeg pemaꞌe paw peho amogwer wanupe nehe. Pemono hekuzar amo wanupe nehe, maꞌe hereko ꞌymar wanupe nehe. Pemonokatu zo temetarer ko ywy rehe har pezeupe nehe. Pemonokatu temetarer ywate har zàwenugar pezeupe nehe. Heta teteaꞌu putar nezewe mehe nehe, taꞌe naꞌimunar kwaw amo hehe nehe xe, taꞌe hahok nupuner kwaw imuaiw paw rehe aꞌe wà nehe xe.

Haꞌe nunga rupi pevendepa ke pereko vaꞌe, haꞌe hekoviakue pemeꞌẽ iporiaukueꞌi pe. Haꞌe rami vy ꞌrã yva re pejou voko ivaipa eꞌỹ vaꞌerã haꞌe mbaꞌemo imarã eꞌỹ vaꞌe, mbaꞌeta haꞌe py ma imonda vaꞌe novaẽi ꞌrã, neĩ vixoꞌi ma voi ndoꞌupa rei ꞌrã guive.1 Pedro 1.3-5

Aani niɡ̶icoa ane ɡ̶anepilidi, odaa anedianitiniwace madewetedipi dinyeelo. Oleetibige ɡ̶anaɡ̶aaɡ̶axi ane daɡ̶a daa, odaa oteteni ɡ̶aniliicaɡ̶ajetecidi digoida ditibigimedi, aneite me daɡ̶adiaa daa. Igaataɡ̶a digoida ditibigimedi oliceɡ̶egi aɡ̶icoticogi me dolice, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶a ipilaɡ̶awaana aɡ̶aca daɡ̶a yaaɡ̶adi. Igaataɡ̶a aneite ɡ̶aniliicaɡ̶ajetecidi, jiɡ̶idiaa yemaa ɡ̶adaaleɡ̶enalitiwaji me onite.

Pemondo ti penhimbatera ojipe'g̃a pe itambere'ia pyhyga g̃a hugwi. Itambere'ia ti pemondo a'ero imbatere'ỹve'g̃a pe. Po nahã pe ndekokatui, a'ero po ti pe herekoi pejive yvagi pe nehẽ. Ikatu hete po ti peapoa pevo gwe'yjamo a'ero nehẽ. Niymyani po ti nehẽ. Namomini po ti nehẽ. Iporomive'ga ndohoi yvagi pe imima aheapoa. Mbatera nombote'vari aheapoa yvagi pe. —Nurã ji ei pe me: Penhiitambere'ia ti pemondo imbatere'ỹve'g̃a pe. Po avo yvya koty peapoa uvame, a'ero yvyakotyva'ea rehe pe pemondo pejeaporog̃ita jipi. Po yvagi pe peapoa uvame, a'ero yvagipeva'ea rehe pe pemondo pejeaporog̃ita imohina jipi, ei Jesus'ga g̃wemimbo'ehara'g̃a pe.

Ãjag tỹ nén kar vin nĩ, ũn vẽsỹrénh mũ ag mỹ. Hã kỹ ãjag tóg kanhkã tá tỹ nén ũ mág nỹtĩnh mũ. Tá ãjag kuge tóg tũꞌ henh ke tũ nĩ. Tag ki ẽg tóg ẽg jãnkamy fón tĩ, nén ũ kar to. Tá tóg tũꞌ he jãvãnh nĩ, ẽg kuge ti. Tá ũ tóg péjunh kãtĩg ke tũ nĩ gé, tá ti ga tóg kaggranh ke tũ nĩ gé. Kanhkã tá ẽg tũ vỹ ge nĩ. Tũg jãvãnh ti nĩ. Series([], )

Upéixa-gwi anive ne rakateꞌỹ eterei ne mbaꞌe kwéry-rehe. Iporãve ne rakateꞌỹ Nhandejáry remimbota-rehe nde rekoha porãrã hagwã. Upéa-rehe evendepa ne mbaꞌe kwéry hepykwe eremeꞌẽ hagwã iporiahu vaꞌe kwéry-pe. Upéixa erejapo nde rekoha porãve hagwã yváy-py. Hyru-py eremonoꞌõ vaꞌe, ne mbaꞌe, ndohói arã ne ndive yváy-py. Ndahaꞌéi upe pygwarã ne mbaꞌe ko yvy pygwa vaꞌe. Nhandejáry remimbota-rupi ereiko ramo ae, nde rekoha porãrã erehupity arã yváy-py. Nde rekoha porãrã hemimonda eꞌỹ vaꞌe, hembiꞌu eꞌỹ vaꞌe ave nde ao raso rembiꞌu eꞌỹ vaꞌe ave nde rekoha porãrã. Ne rakateꞌỹha-rehe erepena pena vaꞌerã. Erepytase arã indive. Upéixa-gwi iporãve nde-vy ne rakateꞌỹ Nhandejáry remimbota-rehe, heꞌi Hesu gwemimboꞌe kwéry-pe.Mt 6.19-21

Aaõna aõna‑di bohonybenyke. Iòwy tahe iaõkõdu mahãdu‑ò biwahinyke. Anieruhyna wiwihikỹdile boibeke. Kaki ibutudỹỹlemy heka biu‑ò bibutunyke. Tai heka judòera aõ riròõtyhy tule rararyõtyhy. Tule tai wasidu ralòõtyhy. Tikibo aõwireny rỹikeki, tai heka araykyreny ratximyhỹre.

—Pejekaraemã ki pemeꞌeg amũ kaꞌaranũũ are. Aꞌe repyfera monou ikaraemãeꞌema ꞌgã nupe. Aꞌeramũ Janeruwarete ꞌga kaꞌaranũũa ꞌgã nupe imonoramũ ywag ipe mamaꞌe mua pẽ nupe. Mamaꞌea pejejaupe imonoawera mepyau pẽ nupe. Peu mamaꞌe nateepawaꞌuweri. Nitywi mamaꞌe mateepaara. Nitywi aguꞌjaa peu. Nitywi jypemeruua. Nitywi munaꞌywa. Aꞌeramũ mamaꞌea ateepaweꞌemamũ futat peu— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Pejekaraemã are etee pẽneaꞌaramũ ꞌau ywy pe etee futat pejekaraemã pereko. Aꞌere Janeruwarete ꞌga ojee pẽneaꞌaramũ, ywag ipe nanẽ mamaꞌe esage muri pẽ nupe nũ. ꞌAuwara karaemã momytunara ꞌgã ojejuka ꞌau ojeapo maꞌe are etee ajemogyau. Aꞌere ywag ipe karaemã momytunara ꞌgã jejukai Jarejuwarete ꞌga ree te— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe uꞌama.

Ẽ, kwãrĩk wãnh pykabê anhõ nêkrêxja'ã ano tỳx ne 'ã angràn ar o aba kêt. Dja gar anhõ nêkrêx me'õmã angã gê pãnh ar amã pi'ôk kaprĩre ngã gar abyn kam me õ mỳjja kêtjamã angã. Bep kati, kàjkwakam dja Metĩndjwỳnh ar amã anhõ mỳjjao atom, nhym tũmràm ar amã mexkumrẽx gar o aba. Tũmràm rerek ne punu kêtkumrẽx. Ar aje amim kàjkwakam mỳjja mextireo atomja gêdja kàpo, mỳjja'õ ar abê o bikẽnh kêtkumrẽx nhym me àkĩnhĩ'õ 'ỳr bôx kêtkumrẽx, gar ar o aba. Kwãrĩk wãnh gar pykabê mỳjja ja mar ne o atom ne ar o aba kêt. Be, nok ga ren ar pykabê amim mỳjjao atom ne kam ren kôt pykabê ar anhõ mỳjjabit man ar o aba. Nhym bep dja kàjkwakam Metĩndjwỳnh ar amã mỳjjao atom gar kam kôt arỳm kàjkwakam anhõ mỳjja man ar o aba.

Mîrîrî yeꞌnen îꞌ itesaꞌ pe aweꞌtoꞌkon ke eꞌrepatî. Moropai mîrîrî yepeꞌpî tîniru tîîtî manniꞌkan îꞌ ton pînon pia. Mîrîrî wenai ayemannekon yenseꞌ ton eporîya, tîweꞌtîꞌkasen pepîn kaꞌ po. Moropai mîrîrî yaꞌ itesaꞌ pe aweꞌtoꞌkon konekaya kaꞌ po. Maasa pra miarî aataretîꞌka pepîn. Moropai miarî amaꞌyeꞌya yamaꞌrunpa pepîn. Moropai miarî kaꞌ po anîꞌrî oꞌmaꞌya aponkon ayemannekon yaku pepîn. Ipatîkarî morî pe aakoꞌmamî. Maasa pra miarî kaꞌ po ayemannekon konekasaꞌyaꞌnîkon manniꞌ pata eesenumenkatoꞌkon wanî nîrî miarî aakoꞌmamîkon pîꞌ —taꞌpî Jesusya.

'Õg hãpxop xohix hãmenax, nũy tayũmak pop, nũy hok xop pu' nĩm. 'Ãpu 'ãxap tuhut nũy tayũmak tat, nũy mõ'xuk ponnok, ha hãmyãxatamuk nõg putup, 'ĩhã' tut ponnok tup, yĩy 'õg tayũmak xeh, nũy mõ'xuk pexkox kopah, ha tik kummuk te nõ' xupxet 'ohnãg, ha' kut te' mã 'ohnãg. 'Ãkuxa te yãy yõg hãpxop xak, yĩy xeh pexkox kopah, nũy yãy mũn mõg putup pexkox ha kamah, 'Ũkux. Kaxĩy.

— Eybubut'in cuy epeteidaat eyedinheiro bu am — io'e. — Ixe dinheiro juy epeg̃ũm tadaybotbocayũ be. Iũmũm pima eybubut ade epe'e kabi be. Eybubut iwekwek g̃u je'e kabi beat. I'ũm g̃u dak. Ka'ũmg̃u ibukurukat kabi be eybubut tujupa'um am. Kopi'i eybubut jo'o g̃u kabi be.

Tawꞌããts hẽ bë esëëm hõm bë wë hanäng doo. Kasꞌuut do hã bë banoo bë ma paa säm. Tii bä kä, bë ma näng hỹ pong jé kä. Ta ti dooh tahëëj bä. Tꞌĩĩ hẽnh dooh retsëëg bä kä bë ma. Tꞌĩĩ hẽnh dooh kamera rejã bä kä bë ma. Ta tii dꞌ ỹ wén herꞌoot, takꞌëp bë kamahä̃n do banäng bä, tii bä bë hꞌyyb bawät —näng mä Jesus.

Nxe³ha²kxai³ wxa²yen³kxa² sa²kxai³lu² a²nũ²a² yen³kxi³txa²te²a² wã²nhũ¹txai¹yah³lxi³hẽ¹li¹. Yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ oh³nãu³a² so¹lxi³ Txa²wã¹sũ̱³na² ha³lo²a² so¹lxi³ wxa²yan³txi³nũ³a² a³lxi²kxi³nũ³a² so¹lxi³ ũ³ha¹jah¹lxi³hẽ¹li¹. Nxe³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ hai³txi³ kãi³kxi¹nx2tai¹nxa³ha²kxai³ hai³txi³ kho³nxa³ha²kxai³ hai³txi³ hxa³nxa³ha²kxai³ nxe³ye¹nx2ti³tu¹wi¹. Nxe³jut3su² wxa²yan³txi³nũ³a² ũ³ha¹ah³lxin¹ti³xa² so¹lxi³ wxa²ẽ¹nãu³a² nxũ¹hain³nyhah¹lxin¹tu¹wi¹.

Xabetehena tyotya xixiyeharenai hoka xisehena olo maoloxaharenai ana. Xisomehena xiyehaliti nitini maxololoneharenai hoka xaxakaihena xixiyeharenai enokoa nali. Nalite maisa tyotyahitaha. Hiyaiya, nali atyoite maisa kaiwarexenai kaiwitene, exahe maisaiya atyo mololotinai mawenekoaretitene. Hiyaiya, aliyo xamani atyoite xixiyeharenai tyaonita hoka hatyo nali atyoite xiyahekola tyaonita — nexa.

Pavakari vaniha'a ida avakadinahina hahavi. Ija'ari vakanahinariki-ra va'ora vano'avinihi ida avakadijiniro. Vanaibavijaha bana ida avanakaidivaki Deus kania nama. Ni-ihimiki ida avanaibavijahaki. Bo'di abonoa ni-bikaabokaki bianivini, ni-va'ba'ba binihimaki jaboni bana. Avakadinahina-ra avanakaidivavini arafiahi; avakadinahina-ra avakava'ibodivaraniha'oadahahi. Deu-ra avanakaidivavini arafiahi; Deu-ra avakava'ibodivaraniha'oadahahi — va'ora ni'aha ada Jesus.

Ikiahatsa ahaokyrysaro ty sinamybyitsa bo nyny tsimaha! Iwatsahi ahanamy baba tsizubarẽna bijoikpe eze. Anaeze ahanamy ba hawa tohi ziky. Ahanamy bijoikpe eze niy. Anaeze sitsyhyryboabyitsa ba zibyknaha. Anaeze ka ahanamy ba wazazatsa ziworonaha. Ahanamy bijoikpe eze tu zeka, ikiahatsa bijoikpe bo mytsaty tsimykaranaha. Ahanamy bo bijoikpe eze iwaze bijoikpe soho bo mytsaty tsimykaranaha — niy.

Waku watiweneru ahekareꞌen miꞌi hawyi waku ahekareꞌen saꞌup kaipywiat waku wahoꞌoium ahekat yt hekat i rakaria pe hatek takaria pe are e. Miꞌi watunug hawyi ahekareꞌen sese iwato kahato toĩneꞌen atipy pe wuatꞌi eꞌat pe e. Miꞌi tote ahekat sese mohag hap toĩneꞌen aheiam yt karãpe i ipotꞌi rakat are e. Yt karãpe i ikahuro ahekat itote e. Iꞌewyte seroꞌok eharia yt tuwehytꞌok kuap i itote yt uwe i itote aipohari rakaria are e. Iꞌewyte ahekareꞌen u haria koꞌi apeꞌi koꞌi sari koꞌi nupiꞌa koꞌi wẽkiꞌa ahekat u haria yt uwe i itote atipy pe e. Ahekareꞌen atipy pe pote iꞌewyte eiwanẽtup hap aipyꞌa piat iꞌewyte tukupteꞌen itote maꞌato ehekareꞌen mesuwarotiat yn tukupteꞌen pote iꞌewyte eikyꞌe hap eiwanẽtup hap eipyꞌa piat toĩneꞌen wy mesuwarotiat koꞌi ete yn e. Watuwehaꞌat kahato aimikyꞌe koꞌi kyꞌewi hap kape are e. Pywo kahato aikope ahekat toĩneꞌen hap kape aiwewanẽtup hap iꞌewyte toĩneꞌen kahato are e. Aimikyꞌe kape yn aheha toĩneꞌen aiwanẽtup hawe are e Iesui ahepe.

Enepone apeínopiti, yakávanea, koane pêrekexamaka xâne ákoti apeínoati ne ésa'i. Yane apêtimo íhaku tîketina ákotinemo ipúpa'ixeaku, koane enómakamo apeínopiti ákoti uké'eyeaku vanúkeke xoko ákoyeaku itápana ómevoti, koane xoko ákoyeakumaka kálihunoe hó'openo nikóheati. Vo'oku koêkuti yunákoaku ne apeínopiti, itukapu vanúkeke, áko'o itukapu poké'eke, énomonemakamo yónoheixo iséneu —kíxovokoxoane.

Mɨsâ kɨosére duâ, ãpêrã moorã́re o'ôya. A'ti nukúkãkãhase boâ dihaatehere wãkûtikã'ya. Ɨ'mɨ̂sekãhase boâtiatehe pe'ere wãkûya. Toopɨ́re mɨsâ ãyusé kɨoátehe neê pe'tisomé. Neê yaharã́ sãháa yahasomé. Ãpêrã noho kẽ'ra ba'â bahuriósome. Marî ɨpɨ́tɨ ma'isére wãkû nɨrɨsa'. Tohô weérã a'ti nukúkãkãhase di'akɨ̃re wãkû nɨrɨtikã'ya. Õ'âkɨ̃hɨ yee pe'ere wãkû nɨrɨya.

Chayurá lluy imayquitapis lanticulcul mana cäniyücunäman aypuycäliy. Chayta lulal'a janay pachäćhümi alli-allicta pilwacuyalcanqui mana imaypis camacäta. Chayćhümi nï imaypis puyun'achu nï pipis suwaśhunquichu. Mayćhümi cäniqui cayan; chayćhümá pinsayniquipis muspayniquipis cayan” nila.Nilculmi nilatac:

Taha wa, te za uburé asimarĩ hã dama ĩwede za'ra wa'wa, ĩwa'âbâ zô, ĩsimarĩ'õ norĩ ma, sõmri aba mono da. Tawamhã asimarĩ hã ĩsi'utõrĩ'õ hã te za hâiwa ãma asô 're hâimana u'âsi za'ra wa'wa, wẽ u'âsi na. Tame, ĩsipsaihuri norĩ hã sô 're sisisi waihu'u mono õ di za. Tame duré, da'uza hâzapu'u'wa hã 're hâimana za'ra mono õ di. Ti'ai ãma asimarĩ ahâ zô si 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono wamhã, taha na si te za aipẽ'ẽ 're, asima 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo, hâiwa ãma ĩwẽ hã ĩsi'utõrĩ'õ upana. Duré hâiwa ãma ĩwẽ uptabi zô si, asima 're rob'ruiwapari za'ra wa'aba mono wamhã, taha na si te za asima 're ĩrosa'rata u'âsi za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩwẽ hã te te asô 're ĩ'apisutu aba mono zô si. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. Series([], )


“Tuaro ehtoko,” katopõpyry sero Jezu a Mame ynara tykase Jezu,—Joepyry ropa eraximatoko, tosẽkõ eraximary sã ahno poetory tomo a. Mokaro saaro kueraximatoko. Mokaro esẽ toytose erẽnatoh enese. Typoetory tõ tynomose tytapyĩ tao. Aepyry ropa eraximãko toto itapyĩ tao. Nãparina roropa nae ezurukõme. Mame tõtuhxĩpo oehnõko ropa mana tytapyĩ taka. Mame isekere etaryhtao axĩ tapyi apuruhmakãko ipoetory tõ mana. Series([], )

Mẽ pahte Jejus kutêp tanhmã amnhĩ nhĩpêx to hã mẽ pamã karõMatêwre 24.42-43 Makre 13.32-37 Rukre 21.34-36 mããnẽn Wam Tesarõn 5.4-8Nhũm pre Jejus arĩ mẽ ahkre nẽ mẽ kãm:—E na pa pre ra mẽ apê ixkôt mẽ apa ho apa xwỳnhjê mã tanhmã amnhĩ kukamã amnhĩ jarẽnh to. Ixtyk nẽ akupỹm ixtĩr nẽ ma akupỹm ixàpir hãmri nẽ mẽmo arĩgro hã akupỹn mẽ awỳr ixwrỳkja na pa pre ra mẽ amã ja hã amnhĩ jarẽ. Tã kwa kêr ka mẽ ixwakre kamã ixte mẽ amã ã amnhĩ jarẽnh anhỹrja mã ajamaxpẽr tỳx pê ixkôt amnhĩ nhĩpêx rãhã ho ri apa.  —Te mẽ õ patrãw mã mẽ àpênh mex xwỳnhjaja kot amnhĩ nhĩpêx pyràk o amnhĩ nhĩpêx o ri apa. Koja mẽ õ patrãw ma mẽ kot axpẽn mã wa rer mã xwỳnh pumunh mã ma nhỹhỹm tẽ. Hãmri nhũm kãm mẽ àpênh xwỳnhjaja arĩ kutêp õrkwỹ kamã hkrĩ. Axkãm hamak rom nẽ kutêp hkrĩ. Akupỹn htẽm nhũm mẽ kot amnhĩ wỳr mar nẽ kãm kahê xà mẽnh tokyx anhỹr kaxyw arĩ kutêp õt kêt nẽ hkrĩ. Kôt ã kamàt nhũm akupỹn hpôx o htẽm rỳ arĩgro hwỳr hpôx o htẽm nhũm mẽ kot amnhĩ wỳr mar nẽ kãm kahê xà mẽnh tokyx anhỹr kaxyw kutêp õt kêt nẽ hkrĩ. Akupỹn hpôx ã omunh hãmri nẽ tokyx apkur kaxyw kãm õ nhĩpêx kaxyw. Kêr kê akupỹn pôj nẽ ã mẽ kot amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã mẽ omu nẽ hkĩnh nẽ. Tã kêr ka mẽ àpênh xwỳnhtajê pyrà nẽ ixwakre kamã inhmã ajamaxpẽr rãhã ho ri apa. Jao ixkamã ajamak o apa ho ixkôt amnhĩ nhĩpêx mex rãhã nẽ. No kot paj akupỹn mẽ awỳr wrỳ hãmri ka mẽ àpênh xwỳnhjê pyrà nẽ inhmã mẽmoj nhõr kêt nẽ. Kêt pa kot paj mẽ õ patrãwta kurom mẽ amã mẽmoj mex gõ.

Nitiritxi ErekariniXesosi sãpirenauatapanika:—Himerekako, kamãka hĩtxako. Tirikapi hĩopotokakako. Iposope hĩtxako niparĩka hĩkamini ĩkapani.

Jesus odopâdyly inwânwântaungâJesus aguely myani tynynonro modoram:— Inanaynmolâ itaungâ kodopâdo odaji ituo, ohondybyem lelâ. Tâzemary koendonro mawânkâ eagâ tâwano odopâdo oday ohondybyem, saindyly tynwânwânselâ, âzetydâdybyem, âjihuretadâdybyem, iwanxiery ekâjibyem, lamparina tyatygueim emaym warâ. Alâpylâ ohondaungâ, kodopâdyly mâinwânwântomoem.

Zezuz umumeꞌu umaꞌereko maꞌe umeꞌegatu maꞌe wanehe maꞌemumeꞌu haw aꞌe kuryUzeꞌeg wi teko wanupe.

Tembiguai opatõ oarõ kuaa vaꞌe omombeꞌuague— Pejekuꞌa jokua ke, tataendy pembogue uka eme guive.

Icoa niotaka ane nigomaɡ̶atema okanicodaaɡ̶icaLeeditibige madinoetitiwaji me ɡ̶adigomitema okanicodaaɡ̶ica gaantiɡ̶ica anenagi, ipiciati ɡ̶anigoenaɡ̶adi, codaa aleci ɡ̶adoledaɡ̶axiidi. Awii liciagi niɡ̶ijoa niotaka anowalitibigege necalailegi me icoɡ̶oticogi miditaɡ̶a nadoneɡ̶egi. Nige yatoke epoagi me doletibige me dakatio, odaa aleegi joɡ̶oyomoketege.

Ndokiri huvihava'gapyrive'ga(Mateus 24.43-44)—Peko katu ti jirura'jahava pota. Peko ti g̃a ja – kiroki g̃a omongi oku'ayvira xanhimboavujikwe ti javo, ei Jesus'ga g̃wemimbo'ehara'g̃a pe. Peko ti g̃a ja no – kiroki g̃a ombojapy'u lamparina tihepia katu ti ikwahava javo. Peko ti g̃a ja – kiroki g̃a e'i: “Aerẽ po ti nhandepojykahara'ga ruri. Uhu po ti ga toryva hugwi ojipe'g̃a mohembirekohava hugwi,” ei g̃a gajivyhava pota. Ga rurame okwaokwa porta rehe, kotihĩ g̃a ipe'ai ga pe.

Ẽg tỹ Jesus kãtĩg mãn jãvãnh ke“Ẽg kur tỹ ẽg tóg vẽsógfĩg tĩ, ẽg tỹ rãnhrãj há han jé. Ẽg lampião grug ẽg tóg tĩ, kuty kã, ẽg tỹ ve há han jé. Ẽn ri ke han nĩ, ãjag tỹ inh kãtĩg mãn ke jãvãnh kỹ. Kỹ ãjag tóg ũn camarada ri ke nỹtĩ. Kejẽn ag patrão vỹ hẽn ra tĩg mũ, ã prũ ke festa mág han jé. Kỹ ti camarada ag vỹ ti tỹ tá vỹn ke jãvãnh nỹtĩ. Ag tỹ ti jãvãnh há han kỹ tóg há tĩ, ag nũgnũr tũ nĩn kỹ. Kỹ ag tóg kãnhmar ti tỹ jãnkã tỹ tórón tórón ke kỹ mẽnh mũ, kỹ ag tóg ti mỹ róm ke mũ sir, ti jun kỹ.

Mburuvixa-pe ohaꞌarõ vaꞌe rehegwa nheꞌẽ oiporu Hesu(Mt 24.43-44 25.1-13 Mc 13.35-37 Lc 21.34-35) Upéi heꞌi jevy Hesu:—Xe raꞌarõ katu xe Nhande Rykeꞌy tee vaꞌe agwahẽha óra. Amombeꞌu-ta peẽ-my mbaꞌéixa pa tekotevẽ xe raꞌarõ mburuvixa-pe ohaꞌarõ vaꞌe rehegwa nheꞌẽ-rami.—Oĩ vaꞌekwe imbaꞌe reta vaꞌe. Oho omenda vaꞌe karugwasu ha-py. Ha hembigwái kwéry ohaꞌarõ arõ íxupe ou jevy hagwã. Okuꞌa jopyha ndoipeꞌáiry. Tataendy nombogwéiry. Ohaꞌarõ tee oiko-vy. Omonhenduha ohaꞌarõ. Ogwahẽhaty ohaꞌarõ sapyꞌa ogwahẽ ramogwarã oipeꞌa hagwã okẽ.—Haꞌe-ta katu peẽ-my: Ovyꞌa voi vaꞌerã upe ijáry-rehe ohaꞌarõ vaꞌe kwéry. Ogwahẽ ramo ijáry, ogwereko porã vaꞌerã gwĩ gwembigwái ndokéiry vaꞌe-pe. Series([], )

Ijõ tahe Jesuisi rarybere: —Kaiboho bexiywinybenyke, ibutumy aõhebo rotỹỹnykremy bexiywinyke. Awereysanareny‑di atyky beximyke. Aloosòna bitoonyke. Deòdu mahãdu wesemy boibenyke. Bexiywinybenyke awedu dehemynyna‑ò, tii worana bedehesi‑ribi rehemynyremy wahe. Iu rehemynyreu, teòdu mahãdu heka ijò riraynyke.

“Je rura ki peapesak” Jejui ꞌga ꞌeawet(35,36) —Anurenureꞌi nipo je oi Jarejuwarete ꞌga pyri pẽ nui. Anure te nipo je ruri nũ. Aꞌeramũ pẽẽ je ruruꞌjawa rapesaka pejejemogyau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe oporogytau ꞌũina. —Sãꞌã aeporowykya ꞌwyriara upe. Aꞌeramũ ꞌã ꞌwyriara ꞌga awau watau wemiayuwa ꞌgã nui, maraka pe ꞌga awau ꞌgã nui. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌã ꞌupa tata monyka imỹina ꞌga rura rapesaka. Owaẽmawe ꞌga ꞌã ꞌokwara mopoga wemiayuwa upe. Aꞌerauwe ꞌã ꞌwyriara ꞌga remiayuwa iawopytymoꞌwoka ꞌga upe. Series([], )

Jeju me aêrbê akubyn bôx.(Mat 24.42; Mak 13.35; Ruk 21.34; Tex k 5.4) Dja ba tyn akubyn itĩn ne kàjkwa kumrẽxmã wabi. Ne kam arỳm ajte akubyn bôx. Ar ga dja gar ikam ama. Ne ikutêp amijãno dja. Ikutêp amijãno djan ar amijo aba. Kute mrãmri ne me õ bẽnjadjwỳr me kute abenã me rẽnh'ỳr mrãnh nhym õ àpênh kutêp kikrekam krĩn kute kubẽkà jangjênh rã'ãn õt kêt ne kute ngônhpôkmã angjênh rã'ãn kutêp no tỳx ne kam amako krĩ. Nhym kam me õ bẽnjadjwỳr akubyn mrãn bôx ne kam õ àpênhmã kabẽn ne. Ne arkum, “Kikre'ã ta”, ane.Nhym ar tebê kum kikre'ã kuta nhym arỳm wadjà. Ar õ bẽnjadjwỳrja arỳm bôx. Series([], )

Tîkaraiwarîkon NîmîꞌnenanMoropai inîꞌrî taꞌpî Jesusya: —Morî pe teekonekai eꞌtî tamîꞌnawîrî ankonekakon ton konekakonpa. Morî pe aponkon yekaꞌmatî. Moropai aꞌkumaꞌtukon tawittanîꞌse eꞌtî. Îꞌ rî eꞌkupî eraꞌmakonpa —taꞌpîiya. —Manniꞌkan pemonkonyamîꞌ tîkaraiwarîkon tîweꞌmarimasen festarî pona itîꞌpî ennaꞌpo nîmîkî pîꞌ tîweꞌsanon warantî eꞌtî. Inîmîkî toꞌya tanne, toꞌ karaiwarî erepamî ya, manaꞌta paꞌtîiya. Kaꞌneꞌ pe manaꞌta yarakkanmoka toꞌya eewontoꞌpe, maasa pra inîmîkî tîuyaꞌnîkon yeꞌnen.

Kãmãnat xop te' pẽnãnã' pipTu xe hãm'ãktux, nũy Topa yõg hãpxopmã'ax yũmmũgã', nũy tikmũ'ũn mõ'õn hok 'ãktux, hu:—'Ãyok, mõg 'ãxax tat, nũy hãm, tu 'õg kũyãnãm mõ'tat. Kãmãnat hãm 'ĩhã yãy xuxyã' hip, yã' xuxyã xape yãytaha', yĩy 'ãmuk xexka ha' mõg, tu putpu' nũn tu nũktu yãy pet ha' nũn, tu hãptopa ha' xãnãhã', ha kãmãnat xop te hãpxõn, tu hãpxõn mõ'ka'ok.

— Kariwa ajẽmap wiwimap puxim cuy epesop wajẽmap wiwim — io'e. — Ixe kariwa juk o'ju jewebumũnap epeta kay. Cepicat wiwim ibuywatwat'ukayũ. Lamparina kug̃ ip- -isopsepat kug̃. Jekariwa ajẽmap wiwim ip xĩntabi nomudip'uk am cebeam yajẽm puje, cetag̃tag̃ puje. Series([], )

Baad ji gada do Jesus bahyng do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ taky hadoo:—Tawꞌããts hẽ bë hꞌyy kahasããb bë moo bok hyb nꞌaa, baad ub da bë gadaa hadꞌyyt da, atsëm na-ããj hẽ bë gada, pꞌaa hẽnh ỹ bahyng bä. Tawꞌããts hẽ tób danäh karom, atsëm sa kariw nꞌaa raketꞌëë hẽnh jäm nꞌaa baad gadꞌaa do hadoo da bëëh. Ta bag ahõõ hadꞌyyt hẽ ranꞌoo bä. Ty gapadꞌëëk ragada sa kariw nꞌaa, tanaëënh bä, nayyw hẽ ragasꞌëës hyb nꞌaa tób, sa kariw nꞌaa bajëë suun hyb nꞌaa.

Ye³ten³nha²sxã³ wah³nxe³kxi²jau³su² Nxe³ha²kxai³lu¹ ĩ³yau¹ũ³jau³xa² ĩ³ye³kxi¹nx2ta¹tu¹wi¹. Sxi²ha² wa³kxẽn³yah³la² sa²kxai³lu² txu¹ha² so¹ju³tan¹te² yain³txa³nũ³a² yain³te³lhxã³ a³li³nũ²nhai¹. Nxe³nũ²la² a²sa³wi³ha³lxa² whãi²na¹ wa̱³li²ju³ta² wah³nxa³kxi²nũ²nhai¹. Hã²wxãn³txa³ wa̱³li²tãu³a² ĩ³yxo²to¹tot1sĩ¹na² wa³su³txi² sa²yxo²than²kxi²nũ²nhai¹. Nxe³ha²kxai³ a²sa³wi³ha³lxai²na² ye³ten³kxe³su² wi¹lhin¹ye²nũ²nhai¹. Ka³nxah³ta² wi³ta³lon³tãu³a² ta̱³nxa² a³lan²ti³lĩ³lxi² ta̱³nxa² wa̱³li²kxai²nãn²tu̱³ ye³ten³su² wi¹lhin¹ye²nũ²nhai¹. Nxain¹kxai²nãn²tu̱³ wi¹lhin¹sxã³ wah³nxain¹ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² a²wa³kxẽn³yah³la² sa²kxai³lu² yain³txa² tẽ³sxã³ kwa²ũ³hũ¹nũ²nhai¹. Te²yã¹nxe³sxã³ Txa²wã¹sũ̱³na² wxã³ju³ta² ye³ten³sxã³ wah³nxe³jah³lxi³hẽ¹li¹. Yen³kxa² hau³kot3sxã³ wxe³ti² wã²la²ka³lo³a² ũ³whi²kxi²nha² lã³pi³ãu²tẽ³na² sa²kĩx3sxã³ ũ³thũ²ka²sa²wxe² nxe³kxa²yã¹nxe³kxe³hũ̱³sxã³ hau³kot3sxã³ wah³nxe³jah³lxi³hẽ¹li¹. Series([], )

Wakaharenai IriharexenaiHoka Jesus nehitiya: — Memerira xisaohena tyotya kaotyakehenereharenai niyahare: xima ira kinatya xakirolohena jitero kakoa, exahe xaokanatyakalati takoare xoaha kakoa. Xisaohenaira wakaharenai atyahiterenai haxekohaseha kaokeneheta xahita wenakakoati hisehare hekota akereta. Mokohetehena jihore hiye hoka ewakaneharenai majiholahititere haxerore enomana akereta.

Vanokha bana ida avakadika'da'di joinaHari. Rajomi kavaranihia kavarani'ianaha ada Jesus:—Honai abonoa vanokhaha ada vakadika'da'di akarai kaihinikani kania joina. Vakadimakari vakaimaha'iki, vakadilamparina avanaha'di'iki, joina vanokhavini. Hari. Hihada honai abono fori vihi'a bana. Avakadika'da'di joina-ra vanokha'a bana! Vakadika'da'di joina vani bakatha-ra too too kani'a'aha, kidihonai abono jorakia avakarabikhai'ihi ida bakatha.

Sitsumuẽhĩtsa botu tazozikba.Kyze Sesus myziksizo naha humo kytsa piperykynaha. Nisihyrinymyryky:— Tsikahazozikbanahaktsa kytsa! Ahasuk ty opyk haĩtaha! Rika ty poktaha! Kytsa watsa tahapehakatsa piperykynahaze ky wa. Ispehakatsa mysukzawy bo zumukuta myziksizoze tawata. Kytsa pehakatsa piperykynahaze hokbowy humo tototo maha piwabynahaze atsoko zoksapare niaha.

Miꞌi hawyi wẽtup sehay Iesui henoi ahepe itote. Mio tã e — Waku woꞌoeropat haria ewywuat watopyhuꞌat e. Mesuwarotiaria tikyꞌesat kahato taꞌatueropat hap waku kahato rakat e. Waku Tupana eropat kahato haria watoĩneꞌen are e. Taꞌi ahetama pe karãpe morekuaria tuwat taꞌatuetawa pyi taꞌatuꞌatoiat taꞌatuꞌyat pe surara akag iꞌatuꞌyat piaria apykok hamo. — Eweꞌeg wo o uiꞌyat apykok hap ete e tesurara akag me. Araꞌaipok hawyi saꞌup iwato atum epe mehĩ e morekuaria taꞌatuꞌyat piaria apykok haria pe. Miꞌi hawyi tuwat wẽtup tama kape hawyi waku yne hawyi teꞌeraꞌaipok taꞌatuꞌyat kape taꞌatumẽpytꞌin kape. Miꞌi hawyi waku itote yne taꞌatuꞌyat piaria iꞌatuwepit itote hawyi morekuaria timõtypot kahato taꞌatuꞌyat piaria apykok haria. — Waku kahato ti rat en uhyt mana e toꞌyat apykok haria pe e. Pyno waku watukupteꞌen Tupana yat piaria apykok hat ewy e. Waku surara akag ewywuat aheropat Aipotypot Tupana e. Aikotã ipotpap takaria ariãty wywo wãtym muat ipotpap yat piaria poi hamo mohag ium hamo aria nug hamo haria ewywuat waku waheropat Tupana mẽpytꞌin e. Waku wateropat wãtym muo rakaria ewy haty pytkai yt watoket pytkai i waku waheropat kahato Aiꞌakag emiitꞌin taꞌatukyꞌe hap wywo are e. Aikotã hesaika rakat ipiit sakup wywo rakat ewy waku watuwepotpap Tupana mẽpytꞌin eropat hap upi e. Aikotã aheropat haria wãtym muo taꞌatupag ariãty aiꞌyat pe miꞌi hawyi yne heremo itote miꞌi hap ewywuat waku watuwepotpap e. Waku aheꞌariãty imehit rakat ewy yt kat i iꞌytyk hap miꞌi ete hap ewy watuwepotpap Tupana mẽpytꞌin kyꞌe hap yn ahete e. Taꞌi ahetama puo morekuaria eropat haria hekatup kahato morekuat ut hap at kaꞌap taꞌatuhekatup katupono putꞌokꞌe morekuat turan meremo taꞌatuhoꞌoꞌokenhyp teran haype e. Miꞌi hawyi at kaꞌap taꞌatuhekatup taꞌatumorekuat ut hap e. Miꞌi hawyi morekuat putꞌokꞌe toꞌokenꞌypyke hawyi meremo taꞌatuhoꞌoꞌokenhypꞌok teran hawyi taꞌatupysei aheko ewy waku hap ewy hawyi taꞌatupoi hawyi taꞌatumõtypot kahato taꞌatukyꞌe taꞌatuporekuat taꞌatupotpap hap ete e. Miꞌi haria ewywuat waku watukupteꞌen are e katupono tut irane Tupana akotã morekuat tut hoꞌokyiꞌat hap ienuk wato hap eꞌat kape hap ewy e. Miꞌi hawyi woꞌokyiꞌat hap enuk hap kapiat hut turan — Ariot raꞌyn eweiꞌokenhypꞌok to e haty wo toꞌyat koro ete hawyi meremo heropat haria tuwat hawyi — Ereke ereke Urupotypot iꞌatuꞌe hawyi teke e.

Ina koe'íkomaka Jesus:—Itíkapu xâne usó koyêti kuteâti koêku xâne iyukovó koyêti, ko'ipovó kixoíxotimaka ípovo, koane ihuvé koyêtimaka yukúna aukápapu kúxoixopone. Kutí yákoyenoe ahinoêti ixómoti noimé'exopo seópope pátarauxa ukopeâti áyuike kasâtuxoti. Seopóne pátarauxa, enepo ipusókopo pahapéti, usó kóyepone ahínoe míhe'okopinoa.

Jesu “Mɨsâ apo yuú'kãrãpɨ niîya” niisé niî'Mɨsâ sĩ'óo'separe sĩ'óo' yooro weeró noho apo yuú'kãrãpɨ niî tohaya. Da'rá ko'terã naâ wiôgɨ amûkã dɨ'terí bosê nɨmɨ wa'âka be'ro kɨ̃ɨ̂ dahaátehere ko'tê'karo weeró noho weeyá. Kɨ̃ɨ̂ sopé pɨ'topɨ pisukã́, maatá pãâo sõrorãti niîrã, ko'têsama. Mɨsá kẽ'ra naâ weeró noho weeyá.

“Amcuna listuña musyat-musyat capäcuy cutimuynïpa. Maynümi wasinta täpachicuptin wasi täpäca alcayan michïrun walachicuśhallaña listu wasiyünin tacaycamuptin-pacha quićhaycunanpä, chaynümi amcunapis licchat-licchat capäcunqui. Series([], )

Romhuri'wa norĩ, hâimana nhimiza'rese sina, 're ĩhâimana za'ra mono wasu'u Tawamhã Zezusi hã te duré tãma romnhimiré'é za'ra, ãne:— Romhuri'wa norĩ hã hâimana nhimiza'rese sina, te za tinhib'apito zô 're simipari za'ra. Tane, te za aihâimana nhimiza'rese sina, 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ãté dasina damrozéb u, te za ĩsib'apito hã tiwi timorĩ za'ra, dame sa da. Tawamhã apâ wisi õ ré, te za si'uza za'ra, tãma ĩromhuri'wa norĩ hã, te te tãma romhuri za'ra da. Te za sô ro'o za'ra rob'uiwẽzé hã, rowa'a na sébré da, ĩsib'apito za'ra hã. Tawamhã 'ri tẽme wisi wi, te za ĩsib'apito za'ra hã 'ridawa ta'a, te te tãma 'ridawa za'ra da. Taha wa, te za awa'awi tãma 'ridawa za'ra. Series([], )


Peturu oturutopõpyry sero Jezu maro(Mat 24.45-51)Mame ynara tykase Peturu Jezu a,—Yna a rokẽ morara ãko mah? Emero rokẽ netaryme roropa morara ãko mah? tykase Peturu, tõturupose Jezu a.

Mẽ õ patrãw mã mẽ àpênh mex xwỳnhjê jarẽnhMatêwre 24.45Nhũm pre ã Jejus hkôt mẽ pa ho pa xwỳnhjê jahkre anẽ. Hãmri nhũm Simãw Pêtre kuma nẽ kãm:—Kwa Pahihti. Xàn ka mẽ piitã mẽ kãm ã akapẽr anẽ nà? Xà ãm mẽ papxipixjê mã? Anẽ.

Nitiritxi Erekari, Nitiritxi Maerekati Pakini(Mateo 24.45-51)Petro misãkiretari Xesosi:—Apiananiri, ikara sãpirenatxi atão inakari oerekiko pisãpiretakiti, atenani poerekini ĩkapanikani? Ikinimane poerekini ĩkapanikani ikara pisãpireta? —itxa Petro Xesosimoni.

Tâwaneim koendonro wâgâ, inakai wâgâ warâ Jesus unâ nhegatuhobyry(Mt 24.45-51)Aituo myani Pedro aguely:— Megatuaguilâ awârâ tâwaneim eagâ tâwano inwânwânse pyantay atobyry. Ânguyranka amyguely, xinaram kulâ, idânârâam, Konomedâni? — kely Pedro.

Zezuz umumeꞌu mokoz umaꞌereko maꞌe wanehe maꞌemumeꞌu haw aꞌe kuryNaꞌe Pet upuranu Zezuz rehe aꞌe kury. — Urezar, iꞌi izupe. — Mo pe eremumeꞌu ko maꞌemumeꞌu haw ne. Aze ruꞌu eremumeꞌu neremimuꞌe wanupe. Aze ruꞌu eremumeꞌu teko nànàn ne, iꞌi izupe.

Haꞌe ramo Pedro oporandu:— Senhor, povaꞌe ayvu pa ore kuery pe anho, tyrã pa amboae kuery pe avi remombeꞌu?

Ica niotagi ane yakadi me jinakatonaɡ̶a, icaaɡ̶ica ane daɡ̶a yakadi me jinakatonaɡ̶a(Mateus 24.45-51)Odaa Pedro ja ige Jesus, meetalo, “Ǥoniotagodi, okomokoko manatematiitoɡ̶owa ica natematigo ane ɡ̶odiiɡ̶axi, oɡ̶oa, aaɡ̶aɡ̶a atematiitiogi inatawece oko?”

Nahã ahe ombojikoguka ojihe(Mateus 24.45-51)A'ero Pedro'ga ei Jesus'ga pe:—Ma'g̃a pe nde imombe'ui a'ea ojo'java'ea? Mara'ngu po ore ve jate nde imombe'gwovo torohendu katu ti? Mara'ngu po ojipe'g̃a pe no nde imombe'gwovo tohendu katu ti g̃a ore pavẽi? ei ga Jesus'ga pe.

Ũn camarada to comparação(Mt 24.45-51)Kỹ Pedro vỹ ti mỹ: “Senhorꞌ,” he mũ. “Ã tỹ ũ mỹ ke nẽ, ã tỹ tó ja tag ti? Ã tỹ ũ tỹ ã ki ge tũ ag mỹ ke mỹ, ẽg mỹ ke mỹ vó?” he tóg, Pedro ti, Jesus mỹ.

Tembigwái gwerekwa rekovia opyta vaꞌe rehegwa nheꞌẽUpéi Pedro heꞌi Hesu-pe oporandu-vy:—Kivaꞌe-pe eremombeꞌu kuri arandu rehegwa nheꞌẽ, ore Járy? Ore-vy gwarã paraꞌe, entéro vaꞌe pegwarã paraꞌe? heꞌi oporandu-vy. —Ore, ndoroikwaáiry, heꞌi.

Tahe Pedro rarybere: —Wanyrỹ, kai wadeerenyle ijyymy telyyte ada ibutumy iny‑ò aõbo telyyte?

Kũimaꞌe ꞌga remiayuwa ꞌgã(Mateu 24.45-51)Aipo ꞌga ꞌeramũ Pedro ꞌga ꞌjau ꞌga upe:—Ore upe te ere aipo ꞌjau? Najuejue etee te ꞌã ere oree nũ?— ꞌjau Pedro ꞌga Jejui ꞌga upe.

Nhym Pedru kum,—Djãm ar imãbit ne ga arẽ, ar ije akam amakmã, djãm ar imãbit ne ga arẽ, nàr kon, djãm me kunĩmã ne ga arẽ? ane.

Asakîꞌnankon Ipoitîrîtonon, Morî, Imakuiꞌpî(Mt 24.45-51)Mîrîrî warantî Jesus eseurîma yeꞌnen Pedroya Jesus ekaranmapoꞌpî. Taꞌpîiya: —Uyenupanen, mîrîrî eeseurîmatoꞌ wanî mîrîrî anna anenupaꞌsan neken panamatoꞌya pe, tamîꞌnawîronkon ton pe kaꞌrî? —taꞌpî Pedroya Jesus pîꞌ.

Kãmãnat maxHa Pet te:—Yãyã', 'ok xatek mũg puxehnãg pu' hãmyũmmũgãhã', tu hãm'ãktux hã hãmyũmmũgãhã', pe tikmũ'ũn xohix pu hãmyũmmũgãhã'? Kaxĩy.

G̃ebuje Pedro o'jekawẽn Jesus eju.— Kariwa — io'e. — Ẽn ijop ekawẽn muwẽnuwẽn ocewebe ya'ĩjo am acã du? Soat pe ya'ĩjo am g̃u xe'e? — io'e.

Ti mꞌ Peed beaanh ta hã:—Ãã wahë nꞌaa —näng mäh. —Ãã hã ub ti mabaherꞌoot ta ti panyyg? Sahõnh hã ti mabaherꞌoot? —näng mäh.

Wi¹la³ wa³kon³te²su² te²a² wi¹lũ³yho³hi²jau³su²Nxa²ha¹te¹ Pe²jah³lai²na² a²wãn³txi³kxai³lu¹:— Txa²hxi²kan¹jah¹lãi³. Jau¹xai²li² txa²nũ̱³ka̱³txi³nãu³xa² so¹lxi³ ĩ³ye³kxi²ta̱³nxa² a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ ĩ³ye³kxi²ta̱³nxa² nxẽn¹si²lxi¹? Ta¹hxai²hẽ¹la².

Wakahare Tyakekohatiye, Matyakekonehare Xoaha(Mateus 24.45-51)Hatyaoseta Pedro axene: — Xekohaseti, hatyo xaimenekore womanere taita, xoana tyotyahanai anere kore? nexa.

Ka'da'di kahonai abono varani vihina(Mateus 24.45-51)Hari. Oniaroa, Pedroa binana'dohi'aha ada Jesus:—Aajo, akadimoni ka'oa mani ida rajomi kavaranihi haria vara ini'avini hi'iki? Ija'ari hahavi vakadimoni mani koda ida kadavarani?

Sitsumuẽhĩtsa wasani isopykta usta pykyhytu zikybyikita iwatsa humo nisihyrinymyryky.Peduru Sesus pe niy:— O mypehatsa, aty bo sa aharere tsipiwatawyky. Katsa mybo zuba sa tsipiwatawyky. Sizubarẽtsa bo tihi sa tsipiwatawyky — niy.

MATEU 24.45-51 PIAT EWYMiꞌi e hap tohenoi hawyi ipotmuꞌe Peteru apoꞌe Iesui pe — Urukaꞌiwat e mekewat sehay iãꞌãkap ehay uwe pe ehenoi e sio uruto epotmuꞌeria piat muꞌe hano sio yne miitꞌin mesuwat yi totiaria muꞌe hamo ehenoi e.

Éxetina Jesus koeku únati yoko váhere ahinoêti(Mt 24.45-51)Ina kixôa Pêturu ne Jesus:—Unaém, enepora yéxetina apêti íhokovoke, koati utíne itíkinoa? áko'o uhá koetímaka xâne —kíxoane.

Jesu pɨárã da'rá ko'terã yee kití me'ra bu'ê'ke niî'(Mt 24.45-51)Jesu bu'erí kura Pedro sẽrí yã'akɨ niîwĩ:—Ɨ̃sâ wiôgɨ, mɨ'ɨ̂ a'te kitíre ɨ̃sâ di'akɨ̃re werêgɨ weeáti, ou niî pe'tirãre werêgɨ weeáti? niî sẽrí yã'akɨ niîwĩ.

Chalapacuna nunanpa maquinmanmi ćhulaycun(Mt 24.45-51)Chaynu niptinmi Pedro tapula: “Taytay, ¿cayta niyalcämanqui ya'acunallactachun icha juccunactawanchun?” nil.

Romhuri'wa ĩ'umnhasi wasu'u, romhuri'wa ĩ'umnhasi'õ wasu'u me(Mateusi 24.45-51)Tawamhã Pedru te 'mahâ:— Apito, e 'wai udâna, te ãne ãma ĩsimiré. E uburé da'udâna zama, te ãma ĩsimiré. — Ãne te sadanha.


Mame ynara tykase Jezu eya,—Onoky emese kure nahe tosẽ mõkomory poko? Emese kure exikety rokẽ rĩko tytapyĩ eraseme mana. Typoetory tõ otuhmaponeme tyrĩko mana.

Hãmri nhũm kãm:—Nà ãm ixwakre kamã mẽ ate ixkôt tanhmã inhmã amnhĩ nhĩpêx to ho mẽ apa xwỳnh piitã mẽ amã na pa ã ixkapẽr anẽ. Koja mẽ àpênh xwỳnhjê hõ õ patrãw mã àpênh mex o pa nhũm amnhĩ tã omu nẽ ma nhỹhỹm mõr kaxyw nẽ ĩhkram mẽmoj piitã haxàr pa. Hãmri nẽ kãm: “E kêr ka ixwakre kamã inhmã inhõrkwỹ htãnopxa. Nẽ mẽ àpênh xwỳnhjê mã õ mex kê mẽ apkur mex o pa.” Anẽ. Koja ã kãm mẽmoj tã karõ anẽ hãmri nẽ kato nẽ ma nhỹhỹm mõ. Hãmri nhũm kãm àpênh mex xwỳnhta wakre kamã kãm àpênh mex o pa. Jakamã nhũm õ patrãw akupỹn hpôx o mõ nhũm amnhĩ wỳr harẽnh ma nẽ hkĩnh nẽ. Nẽ mẽmoj tã amnhĩ tã kamã kahak kêt nẽ. Rỳ tee ri wakre kamã kãm àpênh punuj ã amnhĩ pumu nẽ tee amnhĩ kukamã hamaxpẽr kêt nẽ. Kot wakre kamã kutêp àpênh mex jakamã akupỹn hpôx ã harẽnh ma nẽ hkĩnh nẽ. —Jakamã nhũm õ patrãwja akupỹn pôj nẽ kot kãm àpênh mex ã omu nẽ haxwỳja hkĩnh nẽ. Hãmri nẽ kot kãm hamãr o pa kaxyw kãm mẽmoj piitã ĩhkram haxàr pa.

Ininiã Xesosi:—Nitiritxi kimaroreri ipatrãote paniãtakiti kamakari ia atoko itxako. Iuara apanakini nitiritxi auĩte itxaua. Iuara sikakienatana apanakini nitiritxi nipokotiko manapi.

Aituo myani Jesus in-hoguly:— Tâwaneim koendonro, eagâ tâwano tânuenze myara ienuendaungâ. Fazenda sodo taypa tâtâly iraynâ, tagâ tâwaneim tonomegueim, koendonroram watâkeze: “Udâly wao ise. Âmâ ise iety, ysejiguy, yagâ tâwanuneim modo warâ eni. Kopaelâgâembaba ise akaemo mâwandyly. Âdy ize atomo âundugâ” tâkeze mâkâ eagâ ewano, tâtâday.

Naꞌe uzeꞌeg Zanezar izupe. — Mo wiko umaꞌereko maꞌe ikatu maꞌe romo aꞌe. Aze ikatu aꞌe nehe, izar umuzekaiw kar putar wàpuz rehe aꞌe nehe. — Emono temiꞌu amogwer umaꞌereko maꞌe wanupe nehe, aze imaꞌuhez aꞌe wà nehe, iꞌi putar izar izupe nehe.

Senhor ombovai:— Haꞌvy mavaꞌe ndaꞌu peiko tembiguai ojeroviapy haꞌe joe opena kuaa vaꞌe? Haꞌe ramigua ma ipatõ omoĩ ꞌrã oirũ kuery okaru aguã hora py omongaru vaꞌerã.

Ǥoniotagodi naɡ̶a igidi, meeteta, “Amiijo ica liciagi niɡ̶ijo niotagi ane yakadi me jinakatonaɡ̶a, aninoa lixaketedi? Necalailegi nenyaɡ̶aditini me yowie niɡ̶icoa eletidi niotaka, codaa me yediatece liweenigi me ditibigimedi lakata.

A'ero Jesus'ga nhandepojykaharete'ga ei Pedro'ga pe:—Kiroki ga ombojikoguka opojykahara'ga pe ojihe gweaporog̃itakaturo – marã ga rekokatui? ei Jesus'ga. Kiro po ti ji garekokatua mombe'ukatui pe me pe mbo'eavo ojo'java'ea pyvõ. Gwepia katu ga opojykahara'ga mbatera, ei Jesus'ga. Ga pe gapojykahara'ga ei a'ero ohorame: “Nde po ti jipyrive'g̃a ndepiakatuharamo. Ema'ẽ ti nhimbatera g̃a pe g̃andetakwera ja jipi to'u ti g̃a javo.” Nahã ga ei ojipyrive'ga pe ogwovo.

Kỹ ẽg Senhor tóg ti mỹ: “hỹ,” he mũ. “Kejẽn patrão tóg hẽn ra tĩg sór mũ, kỹ tóg ã camarada ag kã ũ tỹ pãꞌi han mũ, ti tỹ ti jo ã mré camarada ag ki rĩr jé. Ũ tỹ ã rãnhrãj ki rĩr há han tĩ ẽn kuprẽg tóg mũ, ti tỹ ag mỹ vẽjẽn ven jé, vẽjẽn ke horan ki. Ti tỹ ag ki rĩr há han kỹ ti patrão vỹ ti mỹ vĩ há han ke mũ, ti kãtĩg mãn kỹ, ũ tỹ ag ki rĩr há han mũ ẽn mỹ. Tỹ pãꞌi mág han jé tóg ke mũ, ti tỹ ti tũ ki rĩr kãn jé sir. Ki hã sóg ke mũ, ha mẽ.

—Amombeꞌu-ta peẽ-my tembigwái rekoha rehegwa nheꞌẽ-rami pehaꞌarõ hagwã peiko-vy, heꞌi. —Kivaꞌe po hekoha porã vaꞌe, kivaꞌe po hekoha vai ave amombeꞌu-ta peẽ-my, heꞌi.—Oĩ vaꞌekwe kwimbaꞌe heta hembigwái vaꞌe. Mombyry ohose-gwi heꞌi gwembigwái hiꞌarandu vaꞌe-pe: “Xe mbaꞌe-rehe enhangareko katu. Xe rembigwái kwéry-rehe eremanda ave. Erembojaꞌo jaꞌo hagwã eremeꞌẽ-vy hemiꞌurã kwéry íxupe gwarã” heꞌi. Upéa heꞌi rire oho oheja gwekoviarã ijáry. —Ogwahẽ jevy-ma ramo otopa jevy gwembigwái-pe. Ovyꞌa voi arã upe ijáry nheꞌẽ-rupi omanda porã vaꞌe ogwahẽ jevy-ma ramo herekwa. —Anhetegwa amombeꞌu-ta peẽ-my: Upe herekwa vaꞌe ovyꞌa eterei vaꞌerã gwembigwái ndive. Ovyꞌa-gwi heꞌi vaꞌerã íxupe: “Iporã voi ne rembiapokwe. Avyꞌa voi ne rembiapokwe-rehe. Upéixa-gwi xe areko vaꞌe-rehe erenhangareko meme-ta.” Aipo heꞌi arã ijáry gwembigwái porã vaꞌe-pe.

Tahe Jesuisi riwyònyre: —Aõtxile inyõdee, tibo deòdu taaõmysỹdỹỹna riywinymyhỹre, kia idinodu tai awimy rahamyhỹre tii dori rỹsỹna òbitimy riõriõmyhỹre. Idi tamy aõwiwi riwahinykre taaõna aõna‑di itxeredumy tule risỹnykre. Series([], ) Series([], )

Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau Pedro ꞌga upe:—Je rerowiaaramũ etee futat pejemogy najuejue etee futat je rapesaka, je jewyra rapesaka— ꞌjau Jejui ꞌga Pedro ꞌga upe.Aꞌeramũ Jejui ꞌga mamaꞌe mũ momeꞌwau ꞌgã nupe, ꞌgã muꞌjau ꞌuaw are nũ:—ꞌWyriara ꞌga remiayuw esage ꞌga iꞌakwaap maꞌea. Oꞌwyriara ꞌga jeꞌeg imũ etee futat mamaꞌea wapo. Aꞌeramũ ꞌwyriara ꞌga wata enune wemiayuw esage ꞌga mỹina wemiayuwa ꞌgã nesakawamũ. “Aata je. Aꞌeramũ je ene mỹina ꞌgã nesakawamũ”, ꞌjau ꞌwyriara ꞌga wemiayuw esage ꞌga upe. “Mamaꞌea ki emono ꞌgã nupe ꞌgã nemiꞌuramamũ”, ꞌjau ꞌga ꞌga upe. Aꞌeramũ nipo ꞌga ꞌwyriara ꞌga awau watau ꞌgã nui. Anure nipo ꞌga ojewya ꞌua nũ. ꞌGa ꞌeawer imũ etee mamaꞌe apo re nipo ꞌwyriara remiayuw esage ꞌga akuꞌiramũ ajemogyau oꞌwyriara ꞌga resakawe. Aꞌeramũ ꞌwyriara ꞌga we futat akuꞌiramũ ꞌga ree wemifutar imũ etee ꞌga porowykyramũ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Aꞌeramũ nipo ꞌga aꞌjea futat ꞌga monou ꞌga mỹina okaraemã are ojejuka maꞌeramũ.

Nhym kam kum,—Be, me kute amikajmã'ã imar kunĩ dja me arĩk ikam ama ne kam kute mrãmri ne me àpênh djwỳnh kute õ bẽnjadjwỳr kam amakja pyràk. Me õ bẽnjadjwỳr ne õ àpênhmã kabẽn ne ne kum, “Ga dja ga me àpênh'ã me omũ, ane, ne prĩne 'ã meo djuw mex. Dja ga myt kunĩkôt memã õ kwỳ krẽn djà ngãn akrànmã memã õro aba. Ne me'ã akren memã angã.” Nãm ã õ àpênhmã me'ã karõo ane. Kute akrànmã me àpênh'ã me omũnh ne kute 'ã meo djuw mex katàtmã ã kum me'ã karõo ane.Nhym õ àpênh kum, “Nà, gêdja ba mrãmri ã anen kam me 'ãno dja”, ane.Nhym kam õ bẽnjadjwỳr mã nhĩ'ãm tẽ. Nhym kam õ àpênhja kabẽnkumrẽx. Nãm no mexkumrẽx ne katàt ar memã mỳjja nhõro ba, me kanga kêtkumrẽx ne ar meo ba. Nhym kam bẽnjadjwỳr akubyn bôx ne kam õ àpênhjamã kato. Kute amrẽbê kum kabẽn jarẽnhja kôt mrãmri meo djuw mex nhym kam arỳm kum kato. Kam dja õ àpênhjadjwỳ tu amikam kĩnhkumrẽx ne. Series([], )

Jesusya yuukuꞌpî panton ke. Taꞌpîiya: —Eseurîma sîrîrî anîꞌ pîꞌ oꞌnon yeꞌkakon ikaraiwarî nîmoꞌkaꞌpî tewîꞌ koꞌmannîꞌnen pe maasa pra mîîkîrî wanî imaimu yawîrî, morî pe tîweꞌsen pe moropai epuꞌnen pe awanî, manniꞌ mîîkîrî ikaraiwarîya tewîꞌ koꞌmannîꞌnen pe. Moropai tiaronkon tîpoitîrîtonon esaꞌ pe toꞌ yaꞌreꞌ ton tîînen pe. Moropai tamîꞌnawîrî taꞌpî tîkaraiwarîya yawîrî ikuꞌnen. Mîîkîrî tîpoitîrî eporî ikaraiwarîya teerepansaꞌ ya morî pe puꞌkuru. Maasa pra tamîꞌnawîrî tîkaraiwarîya taasaꞌ yawîrî ikuꞌsaiꞌya yeꞌnen. Mîîkîrî wanî morî pe puꞌkuru iipia. Mîrîrî yeꞌnen tauya sîrîrî apîꞌnîkon. Mîrîrî warantî tîkaraiwarî nîtîrîꞌpî koꞌmannîpîiya yeꞌnen inîꞌ panpîꞌ ikaraiwarîya tamîꞌnawîron tîrî ikoꞌmannîꞌtoꞌpeiya.

Ha hãm'ãktux, nũy Topa yõg hãpxopmã'ax yũmmũgã', hu:—Tik te hãmyũmmũg, tu hãm max yãy xuxyã pu', ha' xuxyã kuxa yũm ka'ok nõ'õm kopah, tu' xat, puyĩy kãmãnat xop hã mãxap, nũy hãpxop xohix pẽnã max, tu 'ãmnĩy xohix 'ĩhã tikmũ'ũn kãmãnat xop xĩnnã max. Ha' xuxyã nũn putpu', tu kãmãnat pẽnãhã', ha' hãm max, hu' kuxa hittup xexkah. 'Ãte xa hãpxe'e 'ãktux: 'Ũxuxyã te kãmãnat pu hãm'ãktux putup, hu: “Hõmã xate yõgnũ hãpxop pẽnã max. Hõnhã yõg hãpxop xohix pẽnã'ax, nũy xeh max, tu yõgnũ kãmãnat xop xohix xat'ax kamah.” Kaxĩy.

— Õn ijop ekawẽn muwẽnuwẽn xipan jekariwa bubut kukayũ be ya'ĩjo am- -itaybicayũ be ya'ĩjo am — io'e. — “Obubut kukukan cuy ece,” i'e'em kariwa cebe ip. “A'õ kay jeedop ip kũyjobin warara'acayũ obuywatwat'ukayũ,” i'e'em kariwa. “Ixeyũ xan cuy eg̃ũmg̃ũm,” i'e'em cebe, cedag̃ kapikpig̃ puye — io'e.

Ti mꞌ Jesus ky gadoo panyyg see ky nꞌaa me mꞌ:—Ta ti ỹ maherꞌoot, sahõnh hẽ bë mahang ta kaser nꞌaa baad hadꞌyyt hẽ ta kariw nꞌaa mejũũ do moo wät doo, hꞌyy ganäng do hadoo rabahadoo doo. Ta tii hã ta kariw nꞌaa banoo, ta karom tabahagꞌããs hyb nꞌaa, sa waa tabetsëëh hyb nꞌaa sa hã, ta sꞌee hẽnh ta kariw nꞌaa awäd nuuj jé. Tawꞌããts hẽ ta kaser nꞌaa hã, ta kariw nꞌaa awyyd bä ta mejũũ do hã moo wät doo, ta kariw nꞌaa matëëh bä. Series([], )

Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la²kxai³lu² ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Sxi²ha² wa³kxẽn³yah³la² a²sa³wi³sa² wi¹lhin¹te²na² so¹lxi³ ne³kheh¹te²na² so¹lxi³ a²sxi²khai³xa² ĩ³hau³kot3si¹jau³su² ũh³wxe³te²ju²hẽ³li¹. A²nxe³jah¹lai²na² sa²kxai³lu² wi¹lhi¹nha²kxai³ yain³txi³su² ũ³hũ¹xai³lain¹te²ju²hẽ³li¹.

Hoka Jesus nexa: — Xoanere haretya wakahare tyakekohatiye exahe iriharexe? Hatyohare atyo etakehare exekohase hawenekoare halakisene hoka kaxaikoterehare ehana exahe ijiterehare nakairati wakaharenai ana enaose kamaehena hoka.

Oniaroa, Jesua bigathani'ihi ida kidina'dohi:—A'onivani honai abono jahaki fori vihi'a bana! Hovani honai abono kaka'da'di fori ohiki ho. Vara a'onira oni'avini hiki bana ada honai abono ogahaki, kidika'da'di athi-ra naabaki ada. Kidika'da'dia bihonariaha: “Iakadava'a bana hida ogorana. Va'ora no'a bana adani kodihonai abono vahoariha vakadi'baia mahi hahavi.” Niha ada ka'da'di. Ajihi'aha. Series([], ) Ka'oa hiki hida kodivarani. Ka'da'dia bini'aki bana ada kidihonai abono: “Inaabajahaki'iki ida ira ohonariavini hi'iki, oniani ida kodinahina hahavi, ogorana, arabo hiki-ra iakadava'avini maina ira ohonariavini hija.” Niha ada ka'da'di. Onivani fori hija bana hida vara a'onira oni'avini hiki jaboni.

Sesus nipamykysokozo. Sitsumuẽhĩtsa soho ty nipamykysoko.Ipehakatsa tatsumuẽhĩtsa pe niy:— Kawahoro ja typery niy hawa kytsa disahawy ty wasani eze zuba sibo nyny ty ka — niy. Sitsumuẽhĩtsa imyperyziuta zeka ipehakatsa ihumo tsakurẽta. Ata soho hi nitsasoko. Hawa mykara nisihyrinymyryky. Atahi:— Sitsumuẽhĩtsa pehakatsa harere bo yhỹ mykara zeka tsakurẽta. Wasani mykara. Ipehatsa namy tsizubarẽna perytsa mozik — niy.

Yt uruhekatup i apuru eut hap kape sio iraniaꞌin yt emohey i haria kape mio tã ere e Peteru Iesui pe. Miꞌi hawyi Iesui tiwesat — Pyno ahenoi uwe pe ahenoi mekewat uhehay iãꞌãkap. Karãpe mekewat morekuat toto turan tesurara akag po pe iweꞌeg kahato rakat po pe totoiat torania toꞌyatpiaria sem iꞌewyte tomẽpytꞌin hawyi — Etiꞌatuꞌapykok o uiꞌyat piaria areto hap turan e tope. Iꞌewyte etiꞌatupoꞌoro miitꞌin mesuwe iꞌatupoi hamo iꞌatuꞌapykok kahato hamo e tesurara akag me e. Miꞌi surara akag ni uimohey haria apykok haria ewywuat kahato areꞌe uhehay iãꞌãkap upi e. Miꞌi pote eweꞌeg wo uimohey haria apykok hap pupi are ehepe e. Taꞌi uheropat haria sese pe mio tã are einãpin hamuat katupono atikyꞌesat kahato eiperia aikotã morekuat eropat haria powyro kahato sese rakaria ewy hap atikyꞌesat areto turan e. Atikyꞌesat kahato uhemiit apykok haria powyro kahato rakaria aikotã morekuat eropat haria hãpyk sese rakaria ewy hap e. Miꞌi tã ewywuat eweikupteꞌen turan ariot pote worohoꞌonug eipe morekuaria wo uhetama pakup we. Uhekat yne yne eiwano topyhuꞌat e. Pywo pe miitꞌin kyꞌe hap upi eweiꞌapykok uimohey haria pote — Pyno waku kahato en wuatꞌi uhemiit akag wo hap atikyꞌesat areꞌe aru e. — Atikuap taꞌyn uimohey haria poi hãpyk kahato hap kaipyi uimohey haria kyꞌe hap kaipyi worohoꞌokuap eipe waku kahato rakaria wo eweikupteꞌen uheropat haria akag wo koꞌi areꞌe aru uimikyꞌesat ewy uimohey haria powyro kahato rakaria pe e. Miꞌiria ewywuat Tupana mimõtypot sese koꞌi tukupteꞌen aru wuatꞌi eꞌat pe uhut hawyi e.

Ina kixôa Jesus itukínoati po'i íhokoake:—Kutí'ikopomea itukóvo kuteâti ne ahinoêti koati yuixóvoti ítukexeokonoke, koane ponóvoti isóneu ítukeke? Énomone neko poréxoakemaka pátarauxa éxea koêku ne po'ínuhiko ahínoe, motovâti koúsokinoa nókone koatíke kaxénaxeokonoke.

Jesu niîkɨ niîwĩ:—Noa nohó yɨ'ɨ̂ dutiró weé me'rigɨ, tɨ'o masígɨ waro niîsari? niîgɨ, a'tîro werêgɨti. Wiôgɨ apêropɨ wa'âgɨ, kɨ̃ɨ yaá wi'ire ko'tê dutigɨ ni'kɨ́ kɨ̃ɨ̂re da'rá ko'tegɨre kũûsami. “Ãpêrã da'rá ko'terãre no'ó dɨ'sasé nohore ba'asé ekayá”, niîsami.

Niptinmi nila: “Ima chalapacuna yaćhay-sapa tantiayniyu uyway nunactapis niyämá. Caynu nunactamá ‘cay wasïpi incargacuy’ nil maquinman ćhulaycunman lluy nunancunactapis ürallanćhu micachinanpä. Series([], ) Paytamá duyñun lluy cänintapis licaycunanpä maquinman ćhulaycun'a.

Taha wa, te Wanhib'apito hã asa ãma romnhimiré'é, Zezusi hã ãne:— Dama romhuri'wa ĩ'umnha hã duré ĩsimiroti wẽ hã, e niha 're ĩhâimana mono zé hã. Ãne hã 're hâimana mono wamhã, te za ĩsib'apito hã nimomo tiwi morĩ õ ré, tãma pisutu, uburé tãma ĩromhuri'wa norĩ hã ĩsa'u nherẽ, te te sô 'madâ'â za'ra da. Te za duré tãma pisutu, bâtâ pisutuzém na ĩsazéb da hã, te te tãma ãma uwaimrami za'ra da, tãma ĩromhuri'wa norĩ ma.  Tawamhã apâ we ĩmorĩzéb u, tinhib'apito nhimiroti hã te te tãma ãma uwaimrami wamhã, tãma rowẽ di za, romhuri'wai ma hã. Taha ma, tãma rowẽ uptabi di za tô. E marĩ wa. Ĩsib'apito hã apâ wisi wapsi, te za tãma pisutu, uburé ĩsimarĩ hã te te tãma 're 'madâ'â u'âsi mono da oto, tãma umnhasi uptabi wa. Series([], )


Yrome ynara karyhtao tyya rokene, “Jesẽ mã okynã oehpopyra mana,” karyhtao tyya rokene, mame ipoetory tõ htomãko mana orutua komo, nohpo tomo, enara toto htomãko mana. Mame otuhnõko mã ynororo eukuru ẽnõko. Etỹnõko roropa mana.

Nom koja kãm àpênh xwỳnhta axtem nẽ wakre kamã kãm àpênh mex kêt nẽ. Nẽ tokyx akupỹn mõr kêt ã hkamnhĩx nẽ wakre kamã kãm mẽ àpênh xwỳnhjê htak nẽ pipãnh pix nẽ mẽ kãm gô xành xwỳnhjê kôt pix mã pa japêr.

—Txamari atxiĩti ãti patrão nitiri !inirekari ipatrãote paniãtakiti iaõka ikamini, ipatrãote auapokotini xika. Atxiĩti inoropatari apanakini ipatrãote nitiriakori, apanakini ipatrãote niteroakoro apaka. Atxiĩti inipokota, kapoãro iãta, ipoãta.

— Koendâ tâwaneim keba mâkâ-ro watay olâ eagâ tâwano aguehobyry ara anipyra. “Ah, tahule nodopâdaymba ise mâkâ xirâ sodo” kely tyangahu oday. Adâkeduo, koendâ tagonro modo nepyra. Pekodo modo, uguondo modo warâ târâ tâwanuneim tapioguzemo tâise. Âtydâ kulâ, âwinduadyly, adakuily, toku ikaji kehoem idyly tataen-ho inakai modo agâ.

Aze aꞌe umaꞌereko maꞌe iꞌi uzeupe nehe: Kwa, iàrew tuwe hezar tur àwàm aꞌe, aze iꞌi uzeupe nehe, aze uzypyrog amo umaꞌereko maꞌe wapetek pà nehe, aze upetek awa wà nehe, aze upetek te kuzà wà nehe no, aze umaiꞌu teteaꞌu nehe, aze uꞌu win ukaꞌu pà nehe, aꞌe mehe nuàro kwaw uzar tur àwàm nehe.

Haꞌe rã xapyꞌa rei haꞌe vaꞌe tembiguai ojeupe “Xepatõ ndou voi ꞌrã teve”, heꞌi vy oinupãmba ꞌrã avakue haꞌe kunhague hexeve ikuai vaꞌe. Okaru haꞌe oyꞌu ꞌrã okaꞌu peve.

Pida niɡ̶ijo niotagi daɡ̶a eledi lowoogo, oditaɡ̶a dotaɡ̶atigi le, deɡ̶ee, ‘Inecalailegi ja leegi aniɡ̶ica me dopitijo’, oditaɡ̶a ja nalaketiniwace niɡ̶ijoa eletidi niotaka, daɡ̶a daɡ̶axa me aniodi, wacipe, yemaɡ̶atibece.

—Po g̃andepiakatuhara'ga ei oyvyteri pe opojykahara'ga rure'ymame: “Mbaigwe po ti jipojykahara'ga jivyri nehẽ,” e po ga. A'ero po ga ndohepiakatui opojykahara'gapyrive'g̃a, ei Jesus'ga. Onupã po ga g̃a akwaimbae'g̃a kunhangwera'g̃a ndeheve g̃a poravykyrame. O'u hete po ga gambatera. Heagwyry po ga no.

Ti camarada ẽn jykre kórég nĩn kỹ tóg vẽnhmỹ nĩ jãvo, ha mẽ. To jykrén kỹ tóg: “ẽg patrão vỹ kãtĩg vãnh han mũ,” he mũ. Kỹ tóg ã mré camarada ag vóg kónãn kỹ ag mrãnmrãn mũ sir, fag ke gé. Kỹ tóg jatun mỹ jẽn mág han mũ, ũn kronkron tĩ ag mré tóg kronkron kỹ pépév tĩ nĩ gé sir.

—Ha ndovyꞌa moꞌãi vaꞌerã upe ijáry nheꞌẽ-rupi ndoikói vaꞌe, omanda vai vaꞌe. Upéa, ndoúi jave ijáry, heꞌi rei arã nipo opyꞌapy-py “Hiꞌare-ta voi xe rerekwa.” Ha upéa-rehe nahembiapo porãvéi-ma. Tembiapo vai vai ojapo. Onhembosarái hembigwái ambue kwéry-rehe, kwimbaꞌe-pe kunha-pe ave oinupã nupã oiko-vy. Okaru karu oiko-vy. Okaꞌu kaꞌu ave oiko-vy.

Tii iwitxiramy rexiraykynykeki tahe, ijõ teòdumy raòhòtemy urile idi risinymy kamy rexirybenymy: —Wawedu dori wiji aõkõ rarerikre.

Aꞌere nipo imỹimyrera ꞌga amũ ꞌi ojeupe: “Mukuu nãꞌã jeꞌwyriara ꞌga oi reꞌã, oporomukuramũ reꞌã”, ꞌjau nipo ꞌga ojeupe. Aꞌeramũ nipo ꞌga opytuna ꞌgã amũ nupãnupãu. Aꞌere nipo ꞌga awau ojemiꞌwaa, kawĩajaiwa rykua. Aꞌeramũ nipo ꞌga weawyrywamũ akou. Oporowykyaweꞌem nipo ꞌga ꞌũina.

Nãm ren õ àpênhja õkre kadjwỳnhbê, õ bẽnjadjwỳrja'ã ren, “Be, nãm nhĩ'ãm bẽnjadjwỳr tẽn arỳm amikrà. Jakam dja ba on tu arĩk ar iba, inomã arwãri”, ane. Ne kam ren ar õ àpênhja titiko ba, õ àpênh mymẽ õ àpênh nimẽ ren ar titiko ba. Ren õ kwỳ krẽnbit ban kôt kadjwati kangôoMỳjja me kute o kõm ne kôt bibãnh kunĩja, kadjwati kangômẽ uba kangômẽ, mỳjja kangô kunĩ ne me kum kadjwati kangô jarẽ. ikõn kam ren kam ajbãn ar ba.

Tîîse mîrîrî warantî pra ipoitîrî wanî ya, tîîse taiya ya: “Kaꞌneꞌ pe aaipî pe pra man”. Mîrîrî yeꞌnen tiaronkon ipoitîrîtonon tîîpia tîkaraiwarî nîrumakaꞌsan tarumaꞌtî piaꞌtîiya toꞌ poꞌpîtîiya, moropai toꞌ yaꞌreꞌ ton tîrîiya pepîn emiꞌne toꞌ tîîse. Tîîse mîîkîrî koꞌmamî taꞌreꞌ enapî pîꞌ moropai tîwuku enîrî pîꞌ mararî pra. Maasa pra tîkaraiwarî iipî pra awanî yeꞌnen. Moropai mîîkîrî etîmî piaꞌtî mararî pra imakuiꞌpî kupîiya.

Paxpu kãmãnat hãmpe'paxex, hu: “Yãk xuxyã mõg, tu putpu' nũn 'ohnãg,” kaxĩy, tu' pit xop kute'ex kummuk, xi' hex xop kute'ex kummuk, xix kenmuk xo'op xexka tu mõktu' paptux, tu' xit xexkah, tu' hãm 'ohnãg,

— “O'jekuyan ma wekariwa,” i'e buje bit, g̃ebuje'isum ma jajẽm cekariwa. Kapikpig̃'ũm pima jajẽm. Ixe ibuywatwat'ukat warara'acayũ kaykay bima, jajẽm. Jekpiwan ma jekõnkõn cĩcã bima jajẽm. Ika'o bima, jajẽm.

Hỹỹ kä, baad ta kaser nꞌaa moo nawäd bä paawä, ta hꞌyyb gó taky hado bä: “Dooh nayyw hẽ kariw ỹ nꞌaa kaja bä”, tanoo bä, karom wób tahewyh hadꞌyyt bä kä, tadu do bä jarakë heꞌëëk do sii tawa bä, teëg bä, karom wób tahewyh hadꞌyyt bä kä, tatsebé do waa nꞌaa tamoo hewëëd bä, taoom bä jarakë hedoo do mahỹỹj,

Yxãn¹ta¹ nxe²nxa³kxai²nãn²tu̱³ wã²nxũ̱h¹ e³kxi²te³nah¹lxi¹: “Txa²si³yxau³ka³txa³ wa³sut3si¹nxa³lho³na¹.” Nxe³jau³su² ha²kxai³ a²si³yxau³ka³txai²na² sa³wi³ha³lxa² in³txi³su² ta̱³nxa² txu¹su² ta̱³nxa² ĩ³wait1ãn³si³wxe³hĩ̱³nx2na³li¹. Nxe³te³na¹ kãin² ĩ³yai³ni² ĩ³na²sxã³ we¹ni² nxe³hĩ̱³nx2na³li¹.

— Hoka xahekohenaore: xoana halanite kaxomokakehena hatyo wakahareya exakere ahekotya hoka: “Noxekohase atyo howitihareta hatyoaneneheta kakoa”, nexaiya, hoka hatyaosetaiya mokonasehenaiya haiyaharenai wakaharenai, wakahalonai. Hoka kanakairehenaiya, terehenaiya, hekehenaiya.

Hari'a bana honai abono jahariki fori vihi'a! Ni-kidika'da'di athi-ra naabaki. Abono-ra ni'aha ada honai abono: “Agathinahaki ada kodika'da'di.” Niha ada honai abono. Oniani ida honai abono vahoariha-ra va'ora dafiabakhiavini hija. Honai abono ko'bainofiki, kakavinofiki jaboni afobakhia, makhira vahoariha vakahanobakhiaki vakadiania. Oniani ida honai abono vahoariha-ra va'ora dafiabakhiavini hija. Gamo, makhira vihiki adani honai abono va'ora najaharihari'iki. Ko'bainofiki ada honai abono, kakavinofiki jaboni ada, kahanobakhiaki ada.

— Tozeka ja sitsumuẽhĩtsa tapetu isopyk my:“O kapehatsa azymyny batu aidy erete ziky” niy. Iwaze tawa kytsa mysikiki. Sitsumuẽhĩtsiza kino niwatihi mysikiki. Tadisahaikik. Siopuwy pikuikik iwatahi tsiopyryrykrẽta. Atsoko ipehatsa ipapatu iziksi.

Maꞌato iraniaꞌin uheropat haria maꞌat haria yt iweꞌeg nakaria i miꞌi haria pupi aremõti kahato uhut hap eꞌat pe e. Katupono — Aikaꞌiwat yt tut irane i raꞌyn miꞌi tupono waku yt naku i watuwenug e haria e hamo taꞌatumaꞌat uimohey haria. — Taꞌi yt tut i som katupono toĩneꞌen motꞌi itote iatuꞌe uhut hap ete. Pyno waku watuꞌu mahy aimopẽꞌã hamo yn waku iꞌatuꞌe saꞌag. Waku watiꞌatuꞌahyk iraniaꞌin heropat haria iꞌatuꞌe. Waku watuꞌuka hemiitꞌin ete uhytꞌiꞌin manaꞌin koꞌi ete iꞌatuꞌe aru. Waku mahy ete watuwenuk iꞌatuꞌe katupono yt tut hamuat i raꞌyn mesup wote toĩneꞌen motꞌi itote. Waku aimopẽꞌã yn hap wywo waku watoĩneꞌen iꞌatuꞌe ti aru uheropat haria akag koꞌi yt iweꞌeg i sese rakaria e.

Itea enepo akôe isóneu ne ahinoêti: “Yupíhovane xu'íkeneyea ne mbátarauxa” akôe, ina turixápu yehépoke'exea ne po'ínuhiko ahinoêti, ha'íne, koane yuíxeovo níkea, énoyeovo yoko kohíhiyea, naíxapu nê'e.

“Yɨ'ɨ̂ wiôgɨ maatá dahâsome” niigɨ́ noho pũrikã a'tîro weesamí. Ãpêrã da'rá ko'terã ɨmɨaré, numiâre yã'âro paâ pi'etíkã weesamí. Kɨ̃ɨ̂ wiôgɨ maatá bahutígɨsami niîgɨ, ba'â, sĩ'rí, ke'asamí.

“Yan'al-lätac chaynu chalapacuśhan nunan ‘¿Imayläćha canan cutimun'a?’ nilcul uyway-masincunacta ñacachiyta allacuycunman. Jinal munaśhanta lulal upyacunman micucunman wasictapis lluy un'aycul.

Tazahã, tinhib'apito za're'ra, dama 're hâimana wẽ mono õ wamhã, tãma 're rowẽ mono õ di za. Ãté apito za're'ra, te za 'râwi sima tinha, ãne: “Ĩ̱nhib'apito hã simahudu õ di.” Ãté, ãne te za sima tinha. Taha wa, sô rowaptâ'â wẽ te, te za oto tizapari romhuri'wa norĩ hã te te 're ahâ za'ra ãté, aibâ norĩ hã pi'õ norĩ zama. Ãté, te za taré tisa zô si 're hâimana. Ãté te za âzé hã te te 're hâsi. Õne u'âsi, te te 're hâsi mono wa, te za 'rãi wasété na 're hâimana.


Mame mokyro esẽ oehnõko ropa mana, tuenikaroro typoetory ahtao. Aepyry ropa onenetupuhpyra ynororo. Mame mokyro kahpyry pipohnõko mana, ajoajohpe toehse exiryke. Imehnõ iirypyrymãkõ maro tyripõko mana, tykase Jezu Peturu tomo a.

Hãmri nhũm õ patrãw haêr pê akupỹn pôj nẽ tee ri ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã omu. Hãmri nẽ gryk tỳx nẽ tanhmã homnuj to. Hãmri nẽ kãm mẽ àpênh punuj xwỳnhjê mẽ mẽ ho pimrààtã amnhĩ nê mẽ hanor pa. Tã kêr ka mẽ ixwakre kamã ho mẽ uràk kêt nẽ. Mẽ kurom ixkapẽr kôt tãm amnhĩ nhĩpêx mex rãhã ho ri apa.

Ipatrãote apoka initiri mimarotakanisaaki, ininiãkara initiri !iposopanika ipatrãote apakapini. Ikara xika ipatrãote misiritari iua. Eereka iokanatari iua Teoso sãkire mauiãkani misiritikoãtaã.

Mâkâ tâwaneim tynwânwândyly umepa iwymâry saindyly. Eagâ ewano mâkâ tâwaneim agâ tyewiâpaze, tâdâsenagazedoram talehoze-ro warâ, Deus einwântânry modo âsenagazedoram.

Izar uhem putar wà aꞌe nehe. Umaꞌereko maꞌe nukwaw kwaw iꞌar aꞌe. Izar uzuka putar aꞌe awa aꞌe nehe, ipeiꞌàiꞌàg pà aꞌe nehe, izeꞌeg heruzar ꞌymar ài aꞌe nehe.

Haꞌe gui ma haꞌe vaꞌe tembiguai noarõvei vy ndoikuaa potavei rei oikovy jave ipatõ ovaẽ ꞌrã. Haꞌe rami vy ombopaga ꞌrã heko vai vaꞌe kuery reve.

Odaa necalailegi niɡ̶ijo niotagi dopitijo niɡ̶ina me daɡ̶adiaa nibeotege, naɡ̶aca aligeɡ̶e me daɡ̶adiaa yowooɡ̶odi. Odaa necalailegi taɡ̶a nakagiditibige eote liwailidawaanaɡ̶a. Odaa joaniɡ̶idaaɡ̶ee niɡ̶ijo niotagi oiloikatidi nigepaa anigicatibige, oyawanaɡ̶aditege niɡ̶ina ane doɡ̶oyiwaɡ̶aditeda Aneotedoɡ̶oji.

Nomboha'uvi ga ga upa nduri po ti jipojykahara'ga kiro nehẽ javo.—A'ea rupi po ti gapojykahara'ga ruri ovahema nehẽ, ei Jesus'ga. Gapojykahara'ga ga rovaja'rogukari. A'ereki ga ndokoi ganhi'ig̃a rupi. Nahã po ti gapojykahara'ga ga mongoukari ahe pyri nehẽ – kiroki ahe nohendukatui, ei Jesus'ga imombe'gwovo g̃wemimbo'ehara'g̃a pe.

Kỹ ti patrão vỹ ti kãnhmỹ jun ke mũ, ha vemnĩ, ti tỹ ti jun ke kurã ki kagtĩg nĩn kỹ, ti hora ti ke gé, kỹ tóg ti vóg kónãn ke mũ gé sir, ti patrão ti, kỹ tóg ti fón ke mũ, Topẽ vĩ mranh tĩ ag mré hã,” he tóg.

—Ha hembiapo vai jave, ojáry-rehe naimanduꞌavéi jave, ogwahẽ jevy vaꞌerã ijáry. Ogwereko asy asy ete uka vaꞌerã gwembigwái hembiapo vaikwe-rehe. Omoĩ uka vaꞌerã upe gwembigwái hembiapo vai vaꞌe kwéry ha-py. Nhandejáry-rehe ndojeroviái vaꞌe ha-py omondo arã íxupe.

Tai ierykõna‑di iwedu kedehemynykre. Tuu rierymy iaõmysỹdỹỹna‑ribi ritamy aõhõkỹmy risỹnykre ityhydỹỹdukõdu mahãdu wese.

Aꞌe pype nipo ꞌga ꞌwyriara ꞌga ꞌua owaẽma erujewi ꞌga upe. Wapesageꞌemeteramũ nipo ꞌga ꞌua owaẽma erujewi ꞌgã nupe. Aꞌeramũ nipo ꞌga ꞌga rekoarũeꞌema resakawe ꞌga mopimopika. Aꞌere nipo ꞌga ꞌga monou tata pe imomoa ꞌga rerekou tyweaete— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe imomeꞌwau.

Nhym kam õ bẽnjadjwỳrja aêrbê bôx. Õ àpênhja kute amim õ bẽnjadjwỳrja bôx djàkôt mar kêt. Nhỹnh akati 'õkam bôx djàmã kute mar kêt ne nhỹnh myt nhỹr 'õkam bôx djàmã kute mar kêtkam ne aêrbê bôx. Nãm bôx ne kam õ àpênh arĩk ar bajakam ngryk ne. Ngryk ne kam o ajkapôn bõm kumẽ. Me amakkre kêtjamẽ ro'ã bõm kumẽ.

Mîrîrî tîpo tîîkoꞌmanse puꞌkuru pra, ikaraiwarî erepamî tînîmîkîiya pra tîîse, mararî enpen pra awanî tanne. Mîrîrî yai inkupîꞌpî eraꞌma tîuya pe ikaraiwarî ekoreꞌma mararî pra moropai iwîiya. Moropai yenumîiya imaimu yawîrî ikoꞌmamîꞌsan pepîn pataꞌseꞌ apoꞌ yaꞌ. Mîrîrî eꞌkupî Paapa maimu yawîrî pra tîweꞌsanon yarakkîrî.

puxi' xuxyã nũn mõ'ka'ok, 'ap kãmãnat te' yũmmũg'ah, ha' gãy, tu: Mõg, mõg, nũy 'ãpep! Kaxĩy. Tu' kix hã' yãnãn putup, 'ũyĩpkox 'ohnãg hah.

Jebuywatwat'ukat yajẽmap wiwim'ũm pima jajẽm, yajẽmam itaybit'ũm pima dak. Imẽnpuye cekariwa ipiat supi'ajoat jebuywatwat'ukat pe. Jebuywatwat'ukat g̃uju kũyjobit'ũmayũ dopap pe jenuy am.

ti taganada bä né kä ta kariw nꞌaa kajaa da. Tahyb nꞌaa napeet bä kä takajaa. Tii bä, takꞌëp da ta kariw nꞌaa rejã kän da. Tanoo da ta kaser nꞌaa paa ahoop, Pꞌop Hagä Do ky nadahꞌeeh do nesaa do rahoop doo da.

Nxe³tãu³a² ko̱³nha²nxa³ku¹ha² a²si³yxau³jah¹la² ĩ³xi²tu¹wi¹. Nxe³kxai²nãn²tu̱³ jah¹lai²li² ũn³txi³ ĩ³wait1sãn²ka³tu̱³ ko̱³nxe³thin¹tũ̱³kxa³txa² ha³lo²a² ũ³tĩ̱³kxa² wxe³kxai¹nhĩ̱³nx2na³li¹.

Hatyaosetaiya exekohase tyoheta haferakene ewakanehare maxatya haneterene, mawaiyoreterehare ekaokeneheta ferakene kakoa xowaka. Hoka exekohase ite aikotene hataose xakini, exahe iniyalahare ite mokene masemaxemalaharenai xomokakaho akereta — nexa.

Oniaroa, joi'aha ada ka'da'di. Ni-kidihonai abonoa binokhajanaki joina, ni-biogaki ida joina kamahini. Hari. Jaharikia ka'da'dia biarakha'aha ada honai abono, binaima'banakarahoki bana ada. Bihonariaha ada honai abono Ibavi Jaharika'oakia okhana, Deus athi-ra vanaabariki vakadiania.

Sitsumuẽhĩtsa nispihikbyize. Haramwe hana eze ja batu ihyrinymyry. Ihyrinymyrybyita tu ipehatsa atsoko ziksi. Ipehakatsa sitsumuẽhĩtsa zizukutu niy. Sinini ykarawy bo pipehahik. Kytsa Deus harere bo hyỹhabyi zeka anabo mysipehahik.

Yt taꞌatumohey hin i aru Taꞌatukaꞌiwat putꞌokꞌe hamuat hap maꞌato mio tã taꞌatuꞌe turan sese putꞌokꞌare i raꞌyn are e. Karãpe putꞌokꞌare hawyi mekewat uhemiitꞌin maꞌat haria atiꞌatuꞌapiheg apiheg kahato itote e. Miꞌi hawyi — Yt naku i kahato eipe areꞌe aru iꞌatuepe hawyi — Motoro pya pya uikai hawyi eweikupteꞌen aikope yt uimohey haria i tukupteꞌen hap tote areꞌe aru uimohey apykok haria pe uimohey haria maꞌat haria pe. Miꞌi hawyi atiꞌatuꞌokpok kyse wo hawyi atiꞌatumokuꞌi iꞌatupiit koꞌi uimohey haria apykok haria saꞌag nakaria e Iesui.

Vo'oku seopó koetímo pátarauxa ya káxe koati ákoyeaku kuxápa, koáne ya ôra ákoyeakumaka éxa káyukopeovomo. Yanê'e, koati kotívetimo kíxoaku pátarauxa ipihápana. Iyonópatimo xoko iyónopoku xâne ákoti akutípo.

Kɨ̃ɨ̂ tohô weerí kura wiôgɨ wãkûtiro kɨ̃ɨ̂ ko'têtiri kura dahâsami. Kɨ̃ɨ̂ kũû wã'ka'kɨre dutî'kere weetí'ke wapa ɨpɨ́tɨ bu'îri da'rêgɨsami. Ãpêrã yã'arã́ wiôgɨ dutisére weetí'kãrãre bu'îri da'rê butia'kere bu'î peha tamugɨsami.

Rasunpa duyñun un'aypi mana pinsaśhan üra ćhämul ¿imanälun'aćh? Sumä lawćhayculćhá mana chalapacücunap laśhćhunman ćhaycälichin'a.

Tawamhã rosa'rese ãna hâimana ré, te za ĩsib'apito hã ĩtẽme wi apâ, sô ĩsimipari õ zém na nimahã bâtâ na, siwa'ru. Taha wa, te za sa'ẽtẽ azâ, tãma ĩromhuri'wa hã. Sib'ézé 'wa pa na, te za te te wa'õtõ. Taha wa, te za dapo're'õ norĩ zu robzei'õ te te sina 're sõ'õtõ, tãma ĩromhuri'wa hã.