Yrome aosenetupuhtohkõ waro Jezu kynexine. Ynara tykase ynororo eya xine,—Pata tamurupõkõ osetaparyhtao osenahkãko rokẽ toh mana. Morararo tyekyry maro oxiehno toehse ahtao osenahkãko rokẽ tapyitaõkõ mana. Atahpahnõko toto sapararahme exĩko toto oxiehno toexirykõke.

Nhũm ra Jejus mẽ hamaxpẽr kôt mẽ omunh mex jakamã mẽ kapẽr ma nẽ mẽ kãm:—Kwa mẽ inhma mẽ ate ixpê Satanasti hkwỳ hã ixkamnhĩx xwỳnhjaja. Koja pika nhõ xwỳnhjaja axpẽn kutã amnhĩ xunhwỳ nẽ axpu hãmri nẽ anhgrà nẽ ma ahpỹnhã ri pa. Hãmri nẽ amnhĩ krã hkôt ri tanhmã amnhĩ to ho ri pa. Jakamã nhũm mẽ õ pahi mẽ hamãr o pa hkêt nẽ. Rỳ koja krĩ nhõ xwỳnhjaja. Mẽ kot axpẽn to hkwỳ xwỳnhjaja mẽmoj tã axpẽn kãm gryk nẽ axpẽn kutã amnhĩ xunhwỳ hãmri nẽ axpẽn pê anhgrà nẽ ahpỹnhã pa hãmri nhũm mẽ õ pahi tee ri kãm mẽ hamãr o pa hprãm. Mo õ krĩ kamã mẽ hkwỳ kot ri mẽ hamãr o pa? No na pre mẽ õ pahi tãm amnhĩ nê mẽ hanor kêt nẽ.

Xesosi imarotari ninoa xinikanãtakiti, ininiã iua txana:—Kãkiti tixine auakani, ninoakakarika inaiatakakiniãuana, !apakata. Ixipokakakauana. Iua atokokana kãkiti aapokoã auakani inaiatakakiniãuana, ninoakakarika ixipokakakauana.

Âdara xunâgumo awyly tutuze myani Jesus. Aituo aguely:— Âjigue âzety anano modo âseguebyly-ro watay, mârâ âtâ anary tadainze. Âjiukonoem, âjiwaigoruem warâ âjigue âseguebylymo-ro watay, tunwyndo sodokewâzemo. Tagonro agâ koendâ nâzepyramo, âjidueryem tâisemo mawânkâ.

Ukwaw Zezuz wamaꞌenukwaw paw aꞌe. Uzeꞌeg wanupe. — Teko amo ywy rehe har aꞌe wà, aze uzemuzaꞌazaꞌak aꞌe wà nehe, aze amo uzemonoꞌog xe aꞌe wà nehe, aze amogwer uzemonoꞌog pe pe aꞌe wà nehe, wànàm wàmàtyryꞌym pà aꞌe wà nehe, aꞌe mehe uzemumaw putar paw rupi aꞌe wà nehe, uzezukazuka pà aꞌe wà nehe. Aze teko uzàmàtyryꞌym wànàm wà nehe, uhàuhàz putar wà nehe.

Haꞌe rami rã haꞌe kuery pyꞌa re oĩ vaꞌe haꞌe oikuaapa vy aipoeꞌi:— Tetã pygua kuery minha jomeme ri opuꞌã vy nhomomba ꞌrã, haꞌe peteĩ-teĩ oo pygua kuery jogueroꞌa ꞌrã.

Pida Jesus yowooɡ̶odi lowooko, odaa meetediogi, “Niɡ̶ijo noiigi anowotibece lapoawaanigi me dakapetibigiwage, niɡ̶idi noiigi icota me ma. Codaa niɡ̶ina dinoiigiwepodi ane daɡ̶a ilaɡ̶atiwage aaɡ̶aɡ̶a icota me ma.

Jesus'ga okwaha g̃andeaporog̃itate'varuhua. A'ero ga ei g̃a pe:—Po g̃agwyripeve'g̃a otavuka ojohupe, a'ero po ti g̃a nhomoka'nhymbavi nehẽ. Po ongapypeve'g̃a otavuka ojohupe, a'ero po ti g̃a nhomoka'nhymbavi nehẽ no, ei Jesus'ga g̃a pe.

Hã ra Jesus tóg ki kanhró nĩ, ag tỹ nén to jykrén mũn ki. Hã kỹ tóg ag mỹ: “pãꞌi pir krẽm ke ag tỹ jagnẽ kato tẽn kỹ ag tóg jagnẽ kãgtén kãn ke mũ,” he mũ. “Ĩn pir krẽm ke fag tỹ jagnẽ kato tẽn kỹ fag tóg jagnẽ kãgtén kãn ke mũ gé sir.

Ha Hesu katu oikwaa-ma ipyꞌa-py onhemongeta okwa-vy ramo. Upéa-rehe heꞌi íxupe kwéry:—Ndahaꞌéi Belzebu nheꞌẽ-py amosẽ anháy kwéry, heꞌi. —Mburuvixa reminhangareko kwéry ndaijojái ramo, onhorairõ ramo, ndikatuvéi arã oiko porã onhondive. Upéixa ave óga pygwa kwéry ndaijojái ramo, onhorairõ ramo, ndikatuvéi arã oiko porã onhondive.

Jesuisi tahe rierymyhỹ aõmybo raraykynymyhỹreny. Tai heka tamy tuu rarybere: —Kia iny mahãdu wiribi hitximy raraykywydynykeki, tii tahe rexihuke itueke, sỹ mahãdu tule wahe.

Okwaap ꞌga ꞌgã jeꞌeg jemima ojee. Aꞌeramũ Jejui ꞌga aipo ꞌjau etee ꞌgã nupe:—Maran sipo ꞌgã amũ aꞌeramũ ojoꞌoka oywy pype ajamueu? Ajaupi etee futat ajuapisaupap, ojomateepapa ajaupi etee futat— ꞌjau Jejui ꞌga uꞌama oporogytau ꞌgã nupe. —Maran sipo aꞌeramũ ajepeja amunaw ipewara ꞌgã ojoꞌoka ajaupi etee futat ajuapisawamũ?— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama.

Nhym Jeju ta prĩne me õkre kadjwỳnhbê me kabẽn ma, me kute Bedjêbu pyma proo ne ar bõm me karõ rẽnho ba anhỹrja me kadjwỳnhbê prĩne kuman kam memã kum,—Godja me õ pyka tãmkam abeno kurê djwỳnh mã ne ren me kam nẽ? Nãm ren ã me anen kam ren arỳm amijo ajkẽ. Nhym ren me ta ũrkwã tãmkam abeno kurê djwỳnh mã ne ren me kam nẽ? Nãm ren ã me anen kam ren arỳm abeno apêx.

Tîîse îꞌ kaiꞌma toꞌ esenumenkatoꞌ epuꞌtîꞌpî Jesusya. Mîrîrî yeꞌnen taꞌpîiya: —Aꞌkî, tiwinan pata yaꞌ tîîkoꞌmansenon eseyaꞌnama ya, toꞌ eꞌtîꞌka eꞌpainon tamîꞌnawîrî. Moropai tonpakon pokonpe tîmurukun pe tîîkoꞌmansenon wanî ya, inkamoro koꞌmamî teesiyuꞌpîꞌse morî pe pra. Moropai toꞌ ekoreꞌma, toꞌ eꞌtîꞌka tamîꞌnawîrî eꞌpainon.

Pa Yeyox te tikmũ'ũn yõg hãmpe'paxex yũmmũg, tu:—Hãpxexka yõg tikmũ'ũn yãykix, puxi' nõg. 'Ũxape xop yãykix yãy mũtik, puxix hãpxummãnãm.

Imẽnpit Jesus itaybit osunuy apẽn ixeyũ jewag̃uyg̃uy iam.G̃ebuje Jesus o'jekawẽn ceweju ip.— Pũg̃ eipi watwat jeweweju ma jewaoka buje, jewemu'ũm ip. Imẽnpuxim pũg̃'a watwat uk'a watwat jeweweju ma jewaoka buje, jewemu'ũm ip — io'e.

Jesus hapäh mä sa hꞌyyb, ti mꞌ panyyg ky nꞌaa me taky hadoo sa hã:—Nesaa do Yb kyy gó ỹ hebë karapꞌaar hꞌyyb nesaa doo, bë nooh. Nyy dꞌ tii éh? Sa da hadoo do wë sa häj nꞌaa babuuj rahyb nꞌaa wareem bä, gawatsik tii bä sahõnh hẽ —näng mäh. —Sa wakããn sa hã hẽ rahyb nꞌaa wareem bä, sahõnh hẽ kahäj jëng tii bä —näng mäh.

Ain¹nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² te²kxai³lu² a²ẽ¹nãn¹jau³xa² wi¹ko̱³nha²ha²kxai³ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Ne³ka²sah¹lxi³sa²lxi¹. A²nũ²a²nãu³xai²na² sa²kxai³lu² wã²nxũ̱h¹lxi³sxã³ ã³nhe¹kxi²nyhu¹ain¹kxai²nãn²tu̱³ ya³lu²kxa²hxa³kxi²nyhain¹te²ju²hẽ³li¹. Te²yã¹nxe³sxã³ sxi²ha² a²yu³tai²na² ã³nhai²ta³lxi²sxã³ yxau³ain¹kxai²nãn²tu̱³ kan²txi³ yxau²sa²tẽ³ai¹nxa³lho³li¹.

Xakore hoka Jesus waiyoreta exahekolaha kakoa hoka nexa: — Hakoa waikohekoa tyaoniterenaiya kirawanekakoaha hoka maisaiya kinatere tyaonehenahititaha, exaoretyakakoahaiya. Nikareya halyako tyaoniterenai kirawanekakoaha hoka xaorehaiya.

Hari. Jesua biogamanihi ida vakadiva'ibodivarani, va'ora ni'aha:—Rajomi kavaranihi-ra vara ovani'aki bana ho, avarigaja kaimoni ida Biosibo Jahari vakadika'da'di hora no'aravini danona. Arabo kaija'arini vaabono vakodakhamaha; vaabono vakanihimakhamaha. Gora kaija'arini vaabono vakodakhamaha; vaabono vakanihimakhamaha jaboni.

Ana humo hi mysihyrinymyryky. Niytahi Sesus sibo nipamykysoko:— Ikiahatsa kazikwy humo batu ahaspirikpo. “Deus zikwy ty batu ibo nyny niy” tsimaha. Iwa ikiahatsa tsikpamykysokonaha. Deus zikwy ty kabo nyny my hỹ. Satanas kazikwy nyny my zeka hawa piwatahawy.

Maꞌato Iesui tikuap iꞌatuwanẽtup hap saꞌag hawyi toꞌe — Wẽtup tama piaria tuꞌuka tuꞌuka kahato toꞌope toꞌope hawyi meiũran ti aru meiẽwat tama woꞌokyꞌe hap esaika hap yt kat i raꞌyn topyhuꞌat itote e. Iꞌewyte getap wiaria tuꞌuka tuꞌuka toꞌope toꞌope hawyi meiũran yt kat i woꞌowese hap topyhuꞌat itote hawyi yt iꞌatupotpap kuap i kat nug kat nug hap ete yt toꞌowesat i hawyi e.

Exó kíxea Jesus isóneuhiko, énomone kixínoahiko:—Uhá koeti natixókuti, óvoku xâne ixómoti okopókoko, itohíneotimo xanéhikoya, ákonemo ovâti. Kúteanemakamo koêku ne ko'óvokutihiko ovoti póhutike ovokúti. Itukovo ixómoti okopókoko, uké'etimo itúkeovo póhutine óvohikoku.

Kɨ̃ɨ̂ naâ tohô wãkusére masîgɨ, naâre niîkɨ niîwĩ:—Ni'kâ kurakãharã a'mêri dɨka watí, a'me kẽérã, masâ pe'tia wa'âsama. Ni'kâ wi'ikãharã dɨka watírã, naá kẽ'ra pe'ti dihásama.

Chaynu pinsaśhancunacta tantialmi Jesus nila: “¿Imanuypatá chaynu cälunman? Juc nasyunćhu quiquin-pula pilyapäcul'a lluyćha chincachinacunman. Chaynütacćha juc wasillaćhu pilyapäculpis pampaman muyuchinacunman.

Taha wa, ma tô sina waihu'u za'ra, te te ãma ĩrosa'rata wasété za'ra na, Zezusi hã. Taha wa, te tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne:— Danhib'apito nhib'a'uwẽ norĩ hã 'râwim nherẽ, oto sisada 're simasa mono wamhã, te aré 're si'uprosi. Duré, dasisãnawã nherẽ, dasisada 're dasimasa mono wamhã, te aré 're dasi'uprosi. Tane duré, Satanasihi nhib'a'uwẽ norĩ hã sisada 're simasa mono wamhã, e niha te za sina 're sapa'a za'ra. Waihu'u õ di, ta norĩ hâimanazé hã. Ma tô ĩ̱ma ĩnharĩ za'ra wa'wa, Bezebuhu zadawa para, wa'uburé te dama 're ĩ'anhamra mono na. Asiré norĩ hã bété. E 'wa sadawa para, te bété wa'uburé norĩ hã te te dama 're sãmra, ta norĩ hã. E Bezebuhu zadawa para. Mare di. Ãne, wasu'u za'ra wa'aba õ di. Taha wa, ma tô ĩ̱wasu'u za'ra wa'wa, ĩ'upa na, Bezebuhu zadawa para, wa'uburé, te dama 're ĩ'anhamra mono na.


—Mame tapyi esẽ tomahpo typyre ahtao ynara ãko mã ynoro, “Orẽpyra ase typyreke jexiryke imehnõ omõpyra mana ytapyĩ taka ymõkomory poko,” ãko mã ynororo. Yrome jamihmehxo exikety tooehse ahtao iporemãkãko mana ipyre roropa apoĩko mana. Mame ipyre apoixĩpo imõkomohpyry arõko mana, apiakatohme typoetory tomo a. (Moro saaro joroko tamuru, tymyhse sã ya. Jamihme pyra roropa mã tyripose ya, tymyhse ya exiryke.)

—Satanastija àhpumunh tỳx jakamã na htem tee ri kêp mẽ kot hkôt amnhĩ xunhwỳr xwỳnhjê pytàr kaxyw nhũm mẽ nê mẽ omunh mex nẽ. Nom ixàhpumunh tỳx o ixte Satanasti jakrenh jakamã pa na pa hte kêp mẽ utà nhũm mẽ hpãnhã ixkôt ri amnhĩ nhĩpêx. Series([], )

—Kiki pataparari ikeeko iposope inakari moiainiãri aapoko, kona kiĩtĩrikikori itii.

— Uguondo ton-honreim, typyeim koendâ tâty nhenuagaendyly watay, idânârâ tâlâ ato âdapa lelâ. Ânguy negawântaymba isejiguy emagazeze.

Awa ikàg maꞌe aꞌe, umeꞌegatu iko wàpuz rehe, uzekaiw katu umaꞌe rehe. Aꞌe mehe amo naꞌimunar kwaw imaꞌe rehe izuwi aꞌe wà nehe.

— Haꞌe gui peteĩ ava ojerovia vaipa vaꞌe ngoo oarõ oikovy ramo opa mbaꞌe oguereko vaꞌe oĩ porã ꞌrã.

Niɡ̶ina ɡ̶oneleegiwa loniciweɡ̶enigi anele manigoe, dowediteloco epaa liɡ̶eladi, codaa icoatawece niɡ̶icoa ane nepilidi dotete. Pida nigicota niɡ̶ina ane daɡ̶axa me loniciweɡ̶enigi, odaa ja dinigaanyetece niɡ̶ijo loniciweɡ̶enigi, odaa ja yadeegi icoatawece niɡ̶icoa likanaɡ̶anaɡ̶atedi, niɡ̶ijoa ane nakato niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa loniciweɡ̶enigi. Odaa ja yawalace niɡ̶icoa latekatece niɡ̶ijo loniciweɡ̶enigi.

Kiro Jesus'ga Tupana'ga popoakara mombe'ui ga ojipe'g̃a hohe javo. Imombe'gwovo ga ei g̃a pe g̃a mbo'eavo:—Ipopoakave'ga opyhy pa gwy'yva toavykyyme ti ojipe'ga nhironga javo. Ga hepiakaturame g̃wonga u katu gambatera. Ojiko ga gwy'yva rehe. Aerẽ ojipe'ga ruri otavuka ipopoakave'ga pe. Gaha koji'i ipopoaka ipopoakave'ga hohe. Nurã ga gapopoakara mombigi ipyhypava gary'yva ga hugwi gambatera no. A'ero ga ima'ẽi gambatera.A'ea Jesus'ga imombe'ui nahã Tupana'ga ipopoaka Satanás'ga hohe javo.

“Ũ tỹ é he (ka)mẽ ag tóg ãjag tũ ki rĩr há han ti. Ag rógro vỹ jẽgtĩ, kỹ ag tóg ãjag ĩn ki rĩr tĩ sir, ũ tỹ ag tũ mãg tũ nĩn jé. Kỹ ũ tóg ag tũ vóg ke tũ nĩ gé, ag tỹ ki rĩr há han kỹ. Kejẽn ũ tóg ũ tóg ũ tỹ é he (ka)mẽ ẽn in tá jun mũ, ũ tỹ ti tar kãfór nĩ ti. Ti rárá kãfór nĩn kỹ tóg ti tỹ hẽn ri kenh mũ sir. Kỹ tóg ti rógro vãg mũ. Ti tỹ ũn kãgtén jafã vãg tóg mũ, kỹ tóg ti tũ mãn kãn mũ gé sir. Ge ti nĩ, isỹ nén han mũ ẽn ti. Ũ tỹ é he (ka)mẽ ri ke ti nĩ, Japo ti, hã ra sóg ũn tar ẽn ri ke nĩ,” he tóg.

Imbaraete vaꞌe rehegwa nheꞌẽ-rami omombeꞌu arandu nheꞌẽ. Anháy-rehe opuꞌakaveha omombeꞌu.—Omonda vaꞌe ndoikéiry imbaraete vaꞌe róga-py. Onhangareko voi ombaꞌe-rehe. Ogwahẽ-ma ramo imbaraeteve vaꞌe ipuꞌaka vaꞌerã hese, oipeꞌapa-ma vaꞌerã íxugwi. Inhemombaraeteha, imbaꞌe kwéry ogwerahapa arã íxugwi ombojaꞌo jaꞌo arã gwapixa-pe imeꞌẽ-vy.

Hãbu deburehekỹ tadebòna‑di taheto riyrubunykeki, rexityhynymy ronyke. Iaõmydỹỹna ibutumy iyrubudỹỹnamy rỹike. Tahe ijõ kedehemynyke iratyre teburetyhy, tahe iaõmydỹỹna ibutumy iribi riwyke.

—Ifuakat maꞌe ꞌga ꞌã uꞌywa renuꞌama ꞌokwar ipe woga rarũmũ. Aꞌeramũ ꞌã munaꞌywa osoweꞌem. Aꞌeramũ ifuakararete maꞌe ꞌga ꞌua ꞌga muajãna ꞌga monou ꞌga retyka uꞌywa pojekau ꞌga wi. Aꞌeramũ futat osou ꞌga karaemã upe. Aꞌeramũ futat ꞌã erawau imeꞌega ajaupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe imomeꞌwau.—Mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara ifuakat maꞌe ꞌjawe. Ipãjẽ futat numiamũ. Aꞌere Janeruwarete ꞌga te pãjẽretea. Mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara pãjẽa te ꞌga wapyraap. Maꞌeramũ ꞌã ae Jarejuwarete ꞌga pãjẽ mũ mamaꞌeukwaawa peꞌai ꞌgã nui— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama, oporogytau.

Ba ajte atemã me'õ'ã amijakre ga me ama.Me'õ ne õ kikrekam kruwmẽ rop'io nhỹ ne o õ nêkrêx pytàn o nhỹ. Umao amim õ nêkrêx pytàn o nhỹ. Nhym me'õ ajmã kute õ nêkrêx o kêtkumrẽx. Nhym bep atemã me'õ kute umao akrenh mex ne tu bôx ne kruw tã o tỹm ne kubê kunĩo pôx ne kam kubê nêkrêxo prõt ne, kubê mỳjja kunĩo prõt ne. Kute umao õ nêkrêx pytàr ne o ỹrja tu kubê o prõt ne memã kungrà. Ba ne ba ipymao Xatanaj jakrenh mex ne kam amijo aptàn kubê õ krito iprõt ne.

Meruntî warayoꞌ tîyurupai kenanya tewîꞌ eraꞌma ya, anîꞌya itemanne yamaꞌrunpa eserîke pra awanî, meruntî ke awanî yeꞌnen. Tîîse itentainon moro awanî ya, mîîkîrî iipî. Iturupai moꞌkaiya, mîrîrî meruntî ke tîwanî emapuꞌtînen. Moropai itemanne yamaꞌrunpaiya, yarîiya. Moropai mîrîrî pantakaiya tonpayamîꞌ pia —taꞌpîiya.

—Tik ka'ok xup mĩkax xexkah, tu yãyhã pẽnãnã' xip, ha' nũn 'ohnãg kummuk xop, nũy xupxet, pa tik ka'ok xexka nũn, nõm ta tut, tu' nõy yãyhã topoh, tu yãy mũg, tu mĩkax xexka xut, 'ũxexka tu', tu' nõy yõg hãpxop xohix hã' xupxet, tu' pop, tu yãy yõg tik xop pu' koxip.

G̃ebuje Jesus meg̃apekawẽnku boku iap o'g̃ubapuk cebe ip.— Ibacaat nobano kug̃ jeduk'a wiwim pima, ibukurukat pe iõm pa'ore tuk'a be ibubut pu am. Ibacaat podiat ajẽm puje bit ixe kuka ibacaat o'g̃uwun pipim jeõm ãm. Ibaca jĩjãat o'e kuka cebe. Cenobano kuka o'jat. Soat ibubut kuka o'jat. Ibubut kuka o'g̃u'ẽ'ẽ jebureyũ be — io'e.

Ti mꞌ panyyg ky nꞌaa see me mꞌ Jesus maherꞌoot sa hã:—Ajꞌyy hejoonh do hajõng ta kuman yt hã ta tób tahagãã bä, dooh ta ma hado hõm péh. Ti ajꞌyy seeh, ta bahä̃nh hejoonh do kajaa bä ta wë, ta säm tamꞌaah tii, ta hã tajꞌaa ketsë. Ta kuman paa tasog hõm, ta mejój paah. Tii bä kä, ta ma paa tabasog hõm kän, tetsꞌëë bong ta wób hã käHahỹỹ dꞌ tahanäng pé ti panyyg gó tehꞌũũm doo: Ajꞌyy hejoonh doo, Nesaa Do Yb. Ajꞌyy hejoonh do ma hado hõm do hadoo Jesus. Ajꞌyy hejoonh do ma, karapꞌaar hꞌyyb nesaa doo. Pꞌop Hagä Do Sahee hejój gó Jesus bahebë karapꞌaar hꞌyyb nesaa doo, Nesaa Do Yb karapee, takꞌëp tabahejoonh do hyb nꞌaa Nesaa Do Yb mahä̃nh. —näng mä Jesus.

Te²yã¹nxe³jut3su² a²nũ²a² nũ̱³kxũn³te²a² sxi²ha² wi¹lhau³ko³kxai²nãn²tu̱³ a²yen³kxa² a²yxo²ha³kxa¹ wi¹yxau³te²ju²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹ a²nũ²a² ã²la² nũ̱³kxũn³te²a² wxã³sxã³ he¹li³nũ²la² ĩ³sun²txi³nyhain¹kxai²nãn²tu̱³ hu³kxi³su² he¹kxi²nyhain¹ta³ka³tai²na² yxo²ĩ²nyhain¹ka³txan²tu̱³ i³sxã³ sa²ni²lho¹kxi² a²yen³kxa² sa²so¹kxi²nxain¹ka³tu̱³ tẽ³sxã³ ĩ³xain¹tu¹wi¹.

— Hoka hatya haliti kinaterexe exahe kaxaisakarere atyo kaxaikohena hahanita hoka tyotya ixiyeharenai atyo katalatyakere tyaonita. Xakore hoka hatya haliti exahehare niyatereya jiya enomana hoka jiyahaotene hoka kolatyaiya exaisakalanai, hatyo hatya tyakekotere hoka, irakaiya hahinaeharenai ana tyotya kolahenere enonitata — nexa.

Asia vara ni'aha ada Jesus:—Makhira danoki fori hiki ada Jahari. Makhira danoki kasa'aikia biakadava'avini oadani ida gorana, ni-avisonipa'itxiki ida kidinahina. Khaki bana ada makhira hoariha danona arafiaki kasa'aiki jaboni. Ovaria bidaki hihada makhira, bianahoroaja kaimoni ida gorana, bisaariki ida makhira abono-ra vakaijokaki kasa'ai. Bisaariki jaboni ida kidinahina hahavi biravinaja kaimoni vahoariha vakadiania — niha ada Jesus.

Maku tsipaikrẽta tsiparakyrẽta tawahoro ty pykyhytu taparakytsa tuk. Sitsyhyryboarẽtsa batu ibo paku zikaha. Usta maku ipaikanikita tu zeka iwahoro bo inatsukze taparakytsa humo taspihikik iwatatu batu ipaikik. Iwaze usta hi inamy pebykba. Zepykyk. Inamy pibiakba. Iwaze utakta ipaikanikita wata kazikwy abazubata — Sesus niy.

Pyno ahiag ni yt toĩneꞌen kuap i poꞌog morekuat no miitꞌin piit pe katupono karãpeĩ uhesaika hap topyhuꞌat surara akag koro hesaika kahato rakat ewywuat ahiagnia esaika hap moma kahato hano ti areĩneꞌen Tupana esaika hap ti toĩneꞌen uhehay wo. Miꞌi pote karãpe wẽtup ok surara koro toĩneꞌen toꞌyat pe tesurara sem wywo toꞌyat apykok haype miꞌi hawyi yt uwe i hekareꞌen seroꞌok kuap surara akag wo toĩneꞌen itote pote iꞌewyte tesuraraꞌin sem tukupteꞌen itote pote hesaika hap pupi seroꞌok koꞌi teꞌerokenꞌẽ kahato are e.

—Noixó íxeanoe ne koati xúnati hóyeno usó kixoíxoti sa'íkovope, kohiyánati óvoku yoko uhá koeti apeínoati. Ako itoâti véyea ítukevo. Itea enepo símo koati xúnatiya, ítoa omópea sa'íkovope, enepone íhuinovoke. Yane omópea uhá koeti apeínoati koane háxakexea xapa ha'íne —kíxovokoxoane Jesus, ihókoati xúnati hóyeno ne Satánae, koane kixopóvoti itúkeovo xunané'e ya Satánae.

Jesu naâre a'tîro niî nemokɨ niîwĩ:—Ni'kɨ́ ɨmɨ́ tutuagɨ́ niî pe'tise wamotíkã kɨ̃ɨ yaá wi'ire ko'tekã́, kɨ̃ɨ yeére mehêkã weetísama. kɨ̃ɨ̂ nemoró tutuagɨ́ a'tî, kɨ̃ɨ̂re dokâ ke'akã weégɨ, kɨ̃ɨ̂ wamotími'kere e'mâ pe'okã'sami. Tohô weégɨ kɨ̃ɨ̂ wamo marígɨ mehô niigɨ́ tohákã'sami. Teeré e'mâ'kɨ kɨ̃ɨ̂ me'rakãharãre dɨka waásami. Jesu, yɨ'ɨ̂ wãtî yɨ'rɨóro tutuâ yɨ'rɨ nɨ'ka' niîgɨ, tohô niîkɨ niîwĩ.Jesu a'tîro niî nemokɨ niîwĩ:

“Má, juc nuna sumä armädu wasinta täpayaptin'a ¿mayantá ampá imantapis suwälunman? Paypïta mas allin armädu juclla licalilcamulćha ichá chalapacuśhan armantapis waycalcul apacunman lluy imallantapis. Jinalculmi lluy munaśhanta lulal pimanpis aypunman.?

Te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne:— Ãté, aibâ ĩsiptede hã te za 're 'manhamra. Tawamhã si'wa'rutu ré, te za tinhorõwa te te dawi 're 'madâ'â pese. Taha wa, te za rowẽ na sa 're romnhimi'wara, ĩsibro hã, da te upi ãna. Ãté aibâ ĩsiptete u te za oto wi, ĩsipai u ĩsiptete uptabi hã. Tãma siptete wa, te za 'marõwĩ. Te za tiwi waibu ĩsi'wa'rudu hã, te te ĩ'umnhasizé hã. Uburé ĩsibrob zama te za tiwi waibu. Tawamhã te za oto dama ãma aipé. — Ãne te tãma ãma romnhimiré'é za'ra, Zezusi hã.


Sẽ nase joroko omõtopõpyry ropa poko(Mat 12.43-45)Mame tõturuse ropa Jezu. Ynara tykase ynororo,—Joroko tutũtase ropa tahtao ahno ae ytoytõko mana nono poro, tosary imepỹ zupĩko. Mame onenepyra tahtao, ynara ãko mã tyya rokene, “Ytõko ropa ase jesahpyry aka ropa, unurumekahpyry aka ropa, ahno aka” ãko mana.

Mẽ ate ixkôt amnhĩ xunhwỳr kêt xwỳnhjaja te mẽ ate mẽhõ nê mẽkarõmnuti japôx xwỳnh pyràk. Nhũm te kêp kator nẽ ma mõ nẽ nhỹri amgrà kamã ri pa. Nhũm ja kêp omnuj nhũm tee ri kamã nhỹri hkôkôt xà japêr o pa. Nom tee ri hapêr o pa nẽ hamaxpẽr o: “E kot paj ma akupỹm mẽ kot nê ixkator xwỳnhta wỳr tẽ nẽ hwỳr axà nẽ hkôt mãn ixpa.” Anẽ.

Maerekati Matamatakoti Kanapiriini Pirena(Mateo 12.43-45)Iuaĩkana Xesosi sãpirenauata:—Maerekati matamatakoti omitikikosaaki, kãkiti itakanapakasaaki, isaãpota ãparaã makipakaniãtaã auiniãtaã initini ĩkapani. Imapokakaniãri, “Iuaĩkana nikanapiriãko mitxi nauinimoni,” itxa.

Kadopâ odopâdobyry(Mt 12.43-45)Aituo myani Jesus aguely:— Tâlâ myani kadopâ kurâ odaypa nhânkyby. Mâkâ kadopâ adakobâdyly myani paru peba ato einkâ, tâjidy xuize. Tâjidy nepyra olâ myani. Aituo mâkâ kadopâ tâwâlâ aguely: “Iegasehobyryanlâ ise kodopâdyly mâkâ saguhoem inakanhe kânhetybyanlâ” kely.

Tekwe ikatu ꞌym maꞌe weko awer pe izewyr hawUzeꞌeg wi wanupe. — Aze tekwe ikatu ꞌym maꞌe uhem amo awa wi nehe, wata oho ywy rehe ꞌy heta ꞌymaw rehe nehe, weko àwàm ipyahu maꞌe hekar pà nehe. Aze nuexak kwaw nehe, uzeꞌeg putar uzeupe nehe, — Hà, azewyr putar hereko awer pe ihe nehe kury, aꞌe heremizarer pe ihe nehe kury, iꞌi putar uzeupe nehe.

Mateus 12.43-45— Haꞌe rami avi peteĩ ava gui nheꞌẽ vai ojepeꞌa vy oo ꞌrã tekoa eꞌỹa rupi oiko, ikaneꞌõgua aguã oeka vy. Haꞌe gui ndojoui vy ojeupe aipoeꞌi ꞌrã: “Aa ju ta xero ajepeꞌaague py”, heꞌi ꞌrã.

Anodaaɡ̶ee niwigo abeyaceɡ̶egi mopitacicogi ane icoɡ̶oticogi(Mateus 12.43-45)Niɡ̶ina niwigo abeyaceɡ̶egi naɡ̶a noditicogi oko, onigotelogo nipodaɡ̶a ane yadilo, ane diɡ̶ica niɡ̶eladimigipi, doletibige ane lotokaɡ̶adi. Niɡ̶ina naɡ̶a diɡ̶ica yakadi, odaa meetibige le, ‘Jopitacicogi iɡ̶eladi ane idoditicogi.’

Ojivy anhag̃a ahe pyri(Mateus 12.43-45)—Kiro po ti ji imombe'ui anhag̃a rembipyhyga'ga pe me, ei Jesus'ga. Nahã ja ag̃wamove'g̃a ndekoi ite'varuhuve'g̃a – kiroki g̃a opohi okote'varuhua hugwi novĩa ojikoge'yma ji rehe, ei Jesus'ga. Anhag̃a Diabo'gapyriva'ea ite'varuhu hete akwaimbae'ga pyhyga otiruahũro ga pe. Aerẽ anhag̃a jipe'ai ga hugwi ogwovo yhye'ỹi me okwaokwava. “Mome po ti ji ruvi nehẽ?” e'i oyvyteri pe heka. Ndohepiagi reki. Nurã i'ei: “Ajivy po ti ji nhironga pe ipojykaa'java akwaimbae'ga pojykaa'java,” e'i. Akwaimbae'ga pe anhag̃a i'ei nhironga.

Vẽnh jagrẽ kórég vỹn kenh ke(Mt 12.43-45)“Kejẽn sóg vẽnh jagrẽ kórég ũ kutẽm mũ. Kỹ tóg ga kórég mĩ tĩ mũ, ti jagrẽ ẽn ti. Goj venh ke tũ tóg nĩ, tá. Vẽnhkán ke tũ tóg nĩ gé, ti tỹ hẽ ri ken kỹ vẽnhkán ke tũ tĩn kỹ. Kỹ tóg vãhã to jykrén mũ sir. “Inh hỹn ẽn ra tĩg mãn ha, sỹ ũ tá kãkutẽ ja ẽn ra. Inh mỹ tóg tỹ ĩn ri ke ja nĩ, kỹ inh jé hỹn ti kãra rã mãn ha,” he tóg mũ, ti jagrẽ ẽn ti.

Anháy ou jevy gwendagwe-py(Mt 12.43-45)Upéi heꞌi jevy:—Ojepota vaꞌekwe hese osẽ rire, ogwata gwata jevy-ma oiko-vy anháy. Opytuꞌu renda-py oheka eka-vy ojehasa asa y eꞌỹha renda-rupi. Ha ndotopái gwenagwã. “Xe rendagwe-py jevy aha-ta, asẽ hagwe-py aha jevy-ta” heꞌi ojéupe.

Jesuisi ijõ ijyy relyyre: —Iny‑ribi tyytybybina ròhònymyhỹreu, tii heka rake ixitawo‑di rake titxibo. Rubumy rarunymy rake. Bedeõ‑ki rahakeki tahe, rõhõtinyke. Aròòsekre, tikibo rarawãhãòle.

Werekwarera upe mamaꞌeukwaawa jewyawet(Mateu 12.43-45)Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe:—Pẽ nui omoir ire mamaꞌeukwaawa nipo ioi ywy akỹmeꞌema rupi opytaawa mũ rekaa akou. Aꞌeramũ nipo opytaawa mũ resakeꞌemawe ꞌjau ojeupe etee futat nũ: “Maran te ꞌã nooi tejekwawer ipe etee futat tejewya nũ ꞌi?” ꞌjau nipo ojeupe.

Ne kam ajte me karõ punu'ã ajarẽn memã kum,—Me karõ punu pydjin kute ar me'õo baja ne arỳm kurũm katon tẽ. Ne kam te ar mrã, ngô kêtkam ar mrã, te ajte kute me'õmã àr ne tyk djà kêtmã ar mrãn kam akubyn kute ar me'õo ba tũmja'ỳr tẽ. Ne kam amim, “Ba gop inhũrkwã kurũm ikatorja ajte 'ỳr tẽ”, ane. Kute ar me'õo ba tũm'ã ne ũrkwã jarẽ.

Oꞌmaꞌkon Pîꞌ Jesus Eseurîma(Mt 12.43-45)Mîrîrî pîꞌ Jesus eseurîma koꞌmannîpîꞌpî: —Pemonkon yapai teepaꞌka tîpo oꞌmaꞌ asarî koꞌmannîpî tuna ton pîn ya pîꞌ tîpataꞌseꞌ ton yuwa pîꞌ teerîꞌkapîpa. Tîîse eporî tîuya pra tîwanî ya taiya: “Kaane ennaꞌpoi waꞌta uyewîꞌ ta, yapai epaꞌka neꞌtîkini yaꞌ”, taiya.

Yãmĩy kummuk te put pu' nũnTu xe hãm'ãktux, hu:—Yãmĩy kummuk te tikmũ'ũn kopa' xip, tu' mõg, nũy 'ũnĩm, tu hãmnak tu hãpkumep, tu' xip'ax nõy xak, nũy xihip. 'Ũxipihok, puxix yãy pu hãm'ãktux, hu: Put puk mõg putup nõm tikmũ'ũn hah, nũy xihip. Kaxĩy.

— Ag̃okatkat pewi ibiõg̃buk kẽrẽat cẽm puje, idibi'ũmat tag̃ jekukum jebodoyap kudadam. Jebodoyap tobuxik'ũm pima kuka o'e jewebe ma “Jepin ma õn kuy bima onuyap kay,” i — Jesus o'e.

Ti mꞌ Jesus ky hadoo ẽnh:—Karapꞌaar hꞌyyb nesaa do ajꞌyy hã, ỹỹnh hã hadäk do paa ahõm wäd bä ta mahä̃nh, tabanawäng hẽnh tabahewꞌëët. Ta tób tabesoos takamehꞌããk hyb nꞌaa. Ti dooh tawyyd bä. Ti ta hꞌyyb gó taky hadoo: “Ỹ abaaj hõm pꞌaa hẽnh ỹ hadäk do paa hã, tóp ỹỹ hẽnh”, näng.

Ko̱³nxe³te²a² yãu³ka³txa² wa̱³li²jau³su²Te²yã¹nxe³ju³kxai²lu² ko̱³nxe³te²a² yãu³ka³txa² a²nũ²a² nxũ²kwa̱i³li³kxai²nãn²tu̱³ ha³lo²ai²na² ĩ̱³yau³la³ yũ²nxa³ko³xai²na² sa²kxai³lu² ĩ³ye¹nxi²te³lhxã³ ai³lha²thet3tin²tai¹. Nxe³to³ta¹ hxi²kan¹txi³ ĩ³ye¹nxi²xa³kxai²nãn²tu̱³ ĩ³ye³kxi²nha²te³nah¹lxi¹: “Txa²sxi²ha² a³li³a¹thĩ³nai³tã² ã³wa̱³li²na¹tũ¹xã¹.” Ain¹jau³su² ha²kxai³ ã³wa̱³lin²tai¹.

Isekohaliti Iniyalahare Haikoahititerehare Tahi(Mateus 12.43-45)Hoka Jesus nehitiya: — Xasemehena, isekohaliti iniyalahare hikoahetehena haliti milakota hoka xane tonakoaita maonexakoahare akiti, tawita hakawininaose. Hoka maisaiya atyo kaokita hakiti hoka nita atyo: “Nahaikoahetaite nohani xeta notyohenere nali xeta”, nita.

Ija'ari kania hojaki ida bajadi(Mateus 12.43-45)Hari. Vara ni'ianaha ada Jesus:—Ija'ari kania akara'o'ihi ida bajadi, adaha'ihi kaija'aririki kaarabonia. Binako'dihahi ida ibavi biavakoiriki kaimoni. Bikaragarihi, abononi ni'ahi: “Oajoiki bana ho ogorana. Ija'ari kania oakara'o'ina, kidiania oajoiki bana ho.”

Hyrikoso isapybara ziksizota.Sesus nipamykysokozo:— Hyrikoso isapybara maku ekze poize pitabaka zuba. Ata taty byryhabyita tu pitabaka zuba. Hyrikoso isapybara itseheha bo pitabaka. Tasapy piberiki. Tawanu sapy ty batu tykaha. Iwatahi ihyrikoso sapybara tapetu isopyk:“Kawahoro bo piksizo. Nezeba maku ekze ikoik tabo tu piksizo” niy. Hyrikoso isapybara izoihikze maku tsakurẽta. Hyrikoso isapybara nihokdaze tsakurẽta nikara. Kyze ihyrikoso sapybara maku bo ziksizo.

MATEU 12.43-45 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui toꞌe ihay mikyryꞌi tetiat haria pe — Eiperia aikotã ahiag ipiit piat rakat ewy eweikupteꞌen e. Miꞌi hawyi meiũran tuwẽtem naꞌyn mekewat ahiag mekewat miit piit pyi tuwepyi haype hawyi waku raꞌyn toĩneꞌen hap ewy hawyi hewyry kahato yahig note teiam miitꞌin piit pakup kat hamo e. Maꞌato yt toipuẽti i tomikyꞌesat ewywuat hawyi toꞌe tuwepe — Pyno araꞌaipok irane saꞌawyꞌiwuat uheiam kape uimiꞌatoiat miit piit kape e tuwepe hawyi mekewat miit piit saꞌawyꞌiwuat kape toto hawyi teke i raꞌyn tomikyꞌesat ewy e. Miꞌi hap ewywuat eiperia e tehay pun haria pe. Mesup waku pe eweikupteꞌen wen maꞌato meiũran ti ahiag hewyry kahato hawyi toꞌe tuwepe — Pyno araꞌaipok i mesup saꞌawyꞌiwuat uheiam kape miꞌi hawyi areke i mekewat saꞌawyꞌiwuat miit piit pe aikope areĩneꞌen saꞌawyꞌiwuat hap kape e tuwepe ahiag e.

Koêku ne ndémoniu aukópova ne xâne ipúhikopeaku(Mt 12.43-45)Ina koe'íkomaka ne Jesus:—Enepo ipuhíkopea xâne ûroevo ne ndémoniu, píhoheo ya mêum ákoti apêti oposíkoti ókoku, itea ako ínixapana. Yane hara kôe: “Aungópovotiko xoko imbúhikopeaku” kôe.

Wãtî too dɨpóropɨ kɨ̃ɨ̂ niî'kɨpɨre mahâmi sãhase niî'(Mt 12.43-45)Jesu masaré a'tîro niî nemokɨ niîwĩ:—Wãtî masɨpɨ́re kõ'â wĩro no'oka be'ro akó marirópɨ sihâ baha ke'atisami. Kɨ̃ɨ̂ niiátohore a'mâgɨ, tohô weesamí. Kɨ̃ɨ̂ niiró bokatígɨ, a'tîro wãkûsami: “Yɨ'ɨ̂ wiháa'kɨpɨre dahâ sãhagɨti taha”, niîsami.

“Má, chay achatümari juc nunacta caćhaycul pulimun chunyä lanla-lanla ulucunäćhu jamananpäpis ashishtin. Chaynu mana talilmi ‘Jamá, cutiycuśhä punta yaćhaśhäcäman’ nil caśhan cutimun.

Te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, Zezusi hã, ãne:— Ãté wa'uburé hã te za aibâ hawi 'maiwatobro. Te za duré a'ubuni wi 're mo, â'õ wa'wai baba. Te za dazô 're rĩtĩ. Dazô 're rĩtĩ baba mono wa, nimomo wa'utu õ wa, te za sima tinha: “Ĩ̱nhorõwa 'rata u, wa za apâ mo, ãma 're ĩ̱nhorõwa u'âsi mono da, ĩpẽ'ẽ 'remhã.” Ãne te za sima tinha.


Mame ytõko ropa mana, tosahpyry pona ropa. Morarame kure tosahpyry enẽko ropa mana ahno kurohtao. Tapyi sã ahno kurohtao mana tutumehse sã zao. Saereme potu enẽko mana. Mame omõpyra mã aporo.

Hãmri nẽ ma akupỹm hwỳr tẽ. Nom kormã akupỹm hwỳr àr kêt ri nhũm kamã amrakati nẽ pa.

Iuaã apoka. Iua aapoko mitxi inakari iuasaaki peereri. Oeretapeẽkaika.

Adâkeduo ituo odopâdyly. Nodopâbyra awyly ara, koendâ myani mâkâ uguondo, eagonro kadopâram nâdynanâoba, âtâ koendâ kehoem nhontyby, taxiemba wâne myara.

Naꞌe uzewyr putar oho weko awer pe nehe. — Hà, amo upeir katu xe ihewe aꞌe, iꞌi putar uzeupe nehe.

Haꞌe rami vy ou ju vy ojou ꞌrã ngopy oipeipa haꞌe omoatyrõmba pyre.

Odaa joɡ̶opitaceloco niɡ̶ijo oko, anakaaɡ̶ijo me dakatiogi, odaa yakadi me micataɡ̶a niɡ̶ina diimigi ane dinoladitice, codaa anoyoetibigo.

—A'ero ituri ojivya akwaimbae'ga pyri. Ovahemame ga pyri anhag̃a i'ei: “Ikatu hete nhironga imboavujikweripyra,” e'i anhag̃a.

Kỹ tóg ti venh kãtĩ mũ. Hã ra tóg sir krĩ há nĩ. Kỹ tóg ti mỹ ĩn há ri ke nĩ sir, ĩn prur, ĩn sĩnvĩ ri ke.

Ogwahẽ jevy-ma ramo ohexa gwendagwe. Omoatyrõmba-ma opyꞌa kwimbaꞌe. Ndaiporivéi anháy ipyꞌa-py. Gwendagwe ohexa jevy: “Iporã voi xe rendagwe” heꞌi, “Opyta rei” heꞌi ojéupe kwimbaꞌe pyꞌa-rehe. “Óga járy oitypei porã rire, omoĩ porã jevy imbaꞌe kwéry omopotĩ-vy. Upéixa upe óga járy-rami omopotĩ opyꞌa kwimbaꞌe raꞌe. Opyta rei xe rendagwe” heꞌi anháy ojéupe.

Ixyby kòdòòsekeu tahe, isỹ ibutumy, tytymy roike iruxeraõ.

Aꞌeramũ nipo ojewya ꞌua werekwarera ꞌga resaka. Erekwarera ꞌwyriar amuteeramũ nipo akoweꞌem ee. Ijekatuꞌoguu tuwamũ.

Ne kam amim ba djà tũmja'ỳr tẽn bôx ne omũ nhym arỳm mexkumrẽx. Me karõ 'õ kute o ba kêt nhym prĩne kadjwỳnhbê mex ne arỳm kam mỳjja katàt.

Moropai mîîkîrî oꞌmaꞌ ennaꞌpo inîꞌrî mîîkîrî pemonkon yaꞌ. Mîîkîrî yeporîiya yawon pra, morî yekaꞌmaiya pra tîîse.

Tu' nũn tu nũktu xupep, pa tik te yãy kopa' xit, ha' max nõmhã,

— Jepitpin. Yajẽm puje, ixe ag̃okatkat tobuxikxig̃. Ka'ũmg̃u ibiõg̃buk kẽrẽat opop ixe ag̃okatkat pe g̃asũ. Ixe ag̃okatkat uk'a buxim- -yabi'õg̃'õg̃at'a buxim- -yaxipanat'a buxim — io'e.

Tii bä ta tób paa bä takajaa bä, yd kabakꞌood däk tabahapäh, baad takabenäm ta hã.Ta tób paah, ajꞌyy, ỹỹnh hã hadäk do paa tii.

Ã³wa̱³li²tãu³a² a²nũ²ẽ¹nai³ta³lxi³ a²nũ²yũ²nxa³ha²kxai³ wi¹we¹txi³ha²kxai³ wi¹lhau³ko³nha²kxai³ nxe³ye²tin²tai¹.

Hatyaoseta haikoaheta hoka kaokehitita hati ihisakotyakahare, waiye xomokakotyakere ana.

Oniaroa, joi'ihi, bikaraga'ihi ida gora bodini jaha'ini dairiki.

Zumukuze maku wahoro wata. Wahoro tsiziurẽna. Zizozoko itsytsykyha niy. Ta humo tuk mytsaty niy.

Miꞌi hawyi tut i raꞌyn miit saꞌawyꞌitewuat toĩneꞌen hap kape. Miꞌi turan toipuẽti i ipiit waku pe tuwepainug turan ikahu toipuẽti yt kat i hesoꞌok hap toĩneꞌen itote. Pyno waku kahato toipuẽti mekewat miit aikotã aiꞌyat wahywytip rokire hap ewy toĩneꞌen miꞌi miit piit aikotã aiꞌyat topen pakup i turan ikytsig kahato hap ewy e.

Yane aúkopovane, yoko inú'ikopane sásasa koyépotine koane êno úhe'ene vo'oku ákoyea inú'epoya.

Kɨ̃ɨ̂pɨre dahâ sãhagɨ, wi'í o'áka wi'i, ãyuró apóka wi'i weeró noho boka ehásami.

Jinalñatacmi chay nunäta talin tuqui allichäśha wasi-yupaytapis.

Tawamhã te za apâ mo aibâ u, ĩpẽ'ẽ 're, apâ sébré da. Tawamhã ĩhawi watobro haré, te aré hâiba baba na 're hâimana, 'ri hã baba na 're simasa mono wa, 'ri 're wa'wa su'u na 're ĩsimasa mono ne, duré 'ri paramhã robza'ra wẽ u'âsi, 're ĩromnhimi'wara mono ne. Taha wa, wa'uburé ma, wẽ di, aibâ hã apâ ãma 're ĩsõrõwa mono da hã.


Ytõko rokẽ mã aporo joroko imehnõ enehse tymarõme toto ehtohme. Mame popyrahxo exiketõ enehnõko mana, 7me osesarise mokyro aka. Mame itamurumehxo jorokohpe exĩko mokyro mana. Osemazuhme toehtopõpyry motye kuhse exĩko mana.

Jakamã nhũm ma akupỹm hwỳr tẽn axà. Nom ahte àr kêt nẽ. Ra amnhĩ kôt amnhĩ kwỳjê ho 7 nẽ hwỳr mẽ ho agjê. Nẽ hwỳr gjêx pa. Mẽ kêp 7jaja nẽ wamta mẽ nhũm mẽ piitã hwỳr gjêx pa. No mẽ kêp 7jaja omnuj tỳx o kot wamta jakrenh jakamã nhũm mẽ kot hwỳr gjêx xwỳnhta mẽ ỹ hã amnhĩ tomnuj tỳx o pa. Oprê htỳx nẽ. Wam pyxire nẽ kot hwỳr àr nhỹ hã amnhĩ tomnuj o ri pa nom ãm kawax pê oprê. Tã axte hwỳr mẽ ohtô nẽ gjêxta nhỹ hã oprê htỳx kumrẽx. Ja pyrà nẽ kot kaj mẽ tokyx ixkôt amnhĩ xunhwỳr kêt nẽ hãmri nẽ ãm amnhĩ tomnuj tỳx pix o ri apa. Anẽ.

Ininiã apana apikomoni setxi pakini maerekani matamatakoni, apia maerekanitakani. Ninoa ikinikana ĩroaĩtotari iua kiki. Iua ĩtoã aua itxana. Iuasaaki oitope maerekani matamatakoni misiritari iua kiki, ininiã apiata itsii inikoriã. Mitxipe ãtinoka maerekati matamatakoti paniãtari iua maerekati ikamini. Eereka oito paniãtari iua —itxa Xesosi.

Aituo myani mâkâ kadopâ sete lelâ tataen-hodo inakai modo kuru ese idâly, mâkâ uguondo odaxi tâxiedomoem. Aituo mâkâ uguondo ago kehoem kuru inakanhe itondyly, tokalâ kadopâbe tatobyry takaze kehoem — kely Jesus.

Naꞌe uhem wi putar oho amo 7 tekwe ikatu ꞌym maꞌe iaiw weraꞌu maꞌe wanekar pà nehe. Weruzewyr waneruwà weko haw pe wà kury, uzepyr wamuigo kar pà wà kury. Aꞌe rupi aꞌe awa aꞌe nehe, aꞌe tekwe ikatu ꞌym maꞌe wanereko har aꞌe nehe, imaꞌeahy weraꞌu putar aꞌe nehe kury, heꞌo weraꞌu putar aꞌe nehe no.

Haꞌe gui ma oo vy sete irũrã ju ogueru ꞌrã nheꞌẽ ixugui ndaꞌeveive vaꞌe, haꞌe py ovaẽ vy ikuai vaꞌerã. Haꞌe rami rire ava vaꞌe pe ma opaa py jypy guare gui ndaꞌeveive ꞌrã.

Odaa ja noditice, odaa igotiogi eletidi seete niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a, niɡ̶idiwa daɡ̶axa me beyagi caticedi niɡ̶ijo odoejegi. Noɡ̶odakatiogi niɡ̶ini ɡ̶oneleegiwa, odaa jiɡ̶idiaaɡ̶iticoace. Odaa niɡ̶ica anee niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa ja daɡ̶axa me beyagi caticedi niɡ̶ijo anee maleekoka dakatiogi niɡ̶ijo niwigo abeyaceɡ̶egi.”

—A'ero ihoi seteva'ea rerua anhag̃a rerua. Akoja hohe seteva'ea tiruahũ hete, ei Jesus'ga. Ovahemame akwaimbae'ga pyri ga pojykai otiruahũro ga pe. A'ero kiro koji'i tiruahũ hete akwaimbae'ga pe. Ymya tiruahũ ga pe ojipejiva'ea ga pojykarame. Aerẽ koji'i tiruahũ hete ga pe seteva'ea ga pojykarame, ei Jesus'ga.

Kỹ tóg Nén-Kórég tỹ 7 (ke) ag mỹ tónh tĩ mũ sir. “Ha kãmũ jẽg,” he jé tóg ke mũ. Hã ra ag jykre pãno tóg ti jykre pãno kãfór nĩ. Kỹ ag tóg sir ũ ẽn kãge ge mũ, tỹ ag tóg ti jagrẽ nỹtĩ sir, isỹ ũn mỹ ti jagrẽ pir kutẽm ja ẽn ti. Hã kỹ tóg kórég tãvĩ nĩ sir. Ti jagrẽ kórég pir kutẽm inh nĩ vẽ, hã ra ũ tỹ 8 (ke) ag tóg tỹ ti jagrẽ nỹtĩ, ti tỹ inh ki rã tũ nĩn kỹ,” he tóg, Jesus ti. Ti tỹ ag mỹ vẽnh jagrẽ jykre tón hã vẽ.

Upe-ma ramo, oho oheka oirũrã kwéry. Sete anháy ojohu ivaive vaꞌe ojéhegwi. Ogweru, omoinge jevy gwendagwe-py. Oike rire pe kwimbaꞌe reko ivai voi. Are vaꞌekwe pe kwimbaꞌe peteĩ anháy ojepota hese ramo, omboheko vai voi íxupe. Ha ãy katu ombohekoha vaive ive, heꞌi Hesu omombeꞌu-vy.

Idi ixityre ijõ rimyke debò inatxi reurò tyytybybinaõ. Idi tahe tamy rasỹnyrenyke. Iratyre tyhy wahe ibina. Iu kia ixisohojimy tyytybybina‑di aõmysỹdỹỹmy raremyhỹu tahe, ihewo‑ribi rimyra tahe iroona‑ribi tahe aõnityhymy releke. Ibinatyhymy tamy rare.

Aꞌeramũ nipo opytuna majatykau awau. Sete nipo opytuna rerua. Aꞌea te nipo itywerete. Aꞌeramũ te nipo erekwarera ꞌga teꞌarareteramũ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe imomeꞌwau. —Aꞌere Janeruwarete ꞌga ꞌAgesagea mamaꞌeukwaawa rerekwarera pype ose re mamaꞌeukwaawa noseuꞌjawi ꞌua nũ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Nhym kam kadjy mã me karõ punu'ỳr tẽ. Ne kam mekam me kwỳ japrôn 'ỳr meo mõn meo bôx. Nãm me karõo 7 ne o bôx ne me'õ jamã meo wangij nhym kam me kam ar ba. Kute me karõ punuo 7 ne o bôx tãm ne axweo kute õbê pydji kute ar o ba tũmja jakrenh mex ne kam arỳm o punu rax ne. Kàjbê punuri ne kàjbê punu nhym bep kute o 7 ne o bôxja ne arỳm o punu rax ne. Nãm ã Jeju me karõ punu'ã ujarẽnho ane.

Moropai mîîkîrî oꞌmaꞌ wîtî iipiapai tiaronkon oꞌmaꞌkon yetai tarakkîrî toꞌ koꞌmantoꞌpe kaiꞌma. Toꞌ enepîiya asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtai kaisarî inîꞌ panpîꞌ imakuiꞌsan enepîiya mîrîrî mîîkîrî warayoꞌ yaꞌ. Moropai tamîꞌnawîrî inkamoro koꞌmamî mîîkîrî yaꞌ. Inkamoroya mîîkîrî tarumaꞌtî mararî pra, pena eꞌmaiꞌ pe imakuiꞌpî pe tîwanîꞌpî yentai, mîîkîrî warayoꞌ yeseru wanî inkamoro wanî yeꞌnen yaꞌ —taꞌpî Jesusya.

yĩy yãmĩy mõg, tu yãy nõy xop te 7 xãnãhã' pu nũ mũtik nũn, ha yãmĩy kummuk xe'e, tu tikmũ'ũn ha' mõxaha', tu kopa' pip, ha tikmũ'ũn kuxa te' yẽy. Hõmã 'ũkopa' xũy kutõgnãg, pãyã hõnhã' xũy xexkah. Ta tu' kux. Kaxĩy.

— Ibocewi ixe ibiõg̃buk kẽrẽat cẽmcẽm ma'g̃uto. 7 beayũ dobuxikxig̃- -ibiõg̃buk kẽrẽayũ dobuxikxig̃- -cebodi ma xipat'ũmayũ dobuxikxig̃. Ixeyũ dak õmõm ixe ag̃okatkat pe 7 beayũ. Kuy bima ixe ag̃okatkat tadaybot osunuy. G̃asũ bit ibodi ma tadaybot o'e — Jesus o'e.

Tii bä tatsꞌyyt 7 karapꞌaar hꞌyyb nesaa do wób ta hataa, ta bahä̃nh nesaa doo. Tii bä rabajëë pëë ta tób paa gó. Tii bä rabanyy kän ta hã kä. Ta hã hanäng do paa bahä̃nh tii kä. Takꞌëp tii kä ta hã kä nesaa doo kä —näng mä Jesus.

Nxe³ye²kxe³su² ha³lo²a² ai³lxi²nĩn²tai¹. Ai³lxi²ka³tu̱³ ko̱³nxe³te² yãu³ka³txi³nãu³xa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki¹ nxe³te²nãu³xa² ko̱³nxe³ti³khaix1 wa³to³hain¹te²nãu³xa² ĩ³ha¹txin²txai¹nĩn²tai¹. Nxe³te²nãu³xa² sa²so¹sxã³ ã³wa̱³li²xi²sa²tẽ³in²tai¹. Nxe³ju³tai²kxai³lu² in³txa² ẽ¹nãu³a² ko̱³nxe³ti³ ã³wa²to²hin²tai¹. Nxe³ye²nx2ta¹wi¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta haikoaheta hoka xane nolokita hahotyali 7-harenai isekohalitinai exahehare niyalaharenai, hoka tyotyaha xane tyaonahitaha nali. Hatyo hiyeta hatyohare haliti nawenane hetatiye xahehare howitiharene tyaonita — nexa.

Oniaroa, ajihi'ianahi ida bajadi, va'ora anikha'aha adani ipohini 7 vihiki vaipohina vajaharina arafiaki, ija'ari kania vahojara kaimoni. Bajadi hoarani hojani kari, jaharihi ida ija'ari kamahi. Bajadi vaipohiki vahoja'aha ija'ari kania, jaharini arafia'ihi ida ija'ari kamahi — niha ada Jesus.

Tisapyrẽna. Niytahi niparakzo. Ustsa hyrikoso sapybara sete hyrikoso sapybara nisihobyk. Hyrikoso sapybara iwanu sapy bo mynasioktyhyryk. Maku bo mozumunaha. Ituk mynapykyryknaha.Tapara ihyrikoso sapybara estuba ituk maku batu iaku. Abaka hyrikoso sapybara sizubarẽtsa ibo pororo mykaranaha iwatahi tisukatsihikrẽta babata mynapykyryk — Sesus nikara.

Miꞌi hawyi ahiag saꞌag toꞌe towyriaꞌin ahiagnia pe — Toꞌiro watuwehytꞌok meiũwat miit piit pe e 7 ok takaria pe towyriaꞌin ahiagnia saꞌag koꞌi pe. Miꞌi hawyi tuwehytꞌok ahiagnia 8 ok takaria e. Saꞌawyꞌi wẽtup yn toĩneꞌen itote mekewat miit piit pe miꞌi hawyi poꞌog poꞌog naꞌyn tukupteꞌen kahato itote e. Miꞌi hawyi miꞌiria tukupteꞌen at kaꞌap mekewat miit piit pe. Miꞌi pote poꞌog yt naku i saꞌawyꞌiwuat kai poꞌog hesoꞌok saꞌawyꞌiwuat kai toĩneꞌen hap ewy kahato mekewat miit e. Miꞌi uhehay ewy kahato eiperia uhehay pun hanuaria e katupono yt uimohey teran i eipe yt kat i ahiag eipiit piat hawyi atiꞌatusytpok yne ahiagnia eipiit pyi hawyi e. Maꞌato yt uimohey i pote teꞌeraꞌaipok i poꞌog naꞌyn ehowawi e Iesui tehay pun haria pe.

Ina itaíkopono po'i seti koeti ndémoniu itúkoti xanépone. Yoko aínovo koati váhere yane inúxoti. Ina urúhikopovo xokóyoke neko hóyeno. Yane yupihovó koéne váherexea koépoku neko hóyeno yane inúxoti koêku —kíxovokoxoane Jesus.

Be'ró ãpêrã wãtiâ setere kɨ̃ɨ̂ yɨ'rɨóro yã'arã́re pihîsami. Pihî, be'ró too dɨpóropɨ kɨ̃ɨ̂ wiháa'kɨpɨre naâ niî pe'tirã sãháasama. Tohô weégɨ masɨ́ kɨ̃ɨ̂ too dɨpóropɨ niî'karo nemoró yã'âro tohasamí, niîkɨ niîwĩ Jesu.

Chayćhümi cutiycun pasaypi anćhish masannincunacta inquitacuycul. Chaynu cutiycul yaćhapäcuptinmi chay nunaca puntapïpis piyurlä cawsaynin” nil.

Tawamhã te za rob u watobro, tisiré norĩ zô morĩ da, wa'uburé hã. Tawamhã te za ĩtẽme ãwisi za'ra, 7 na ĩhâiba hã ĩsipai u ĩwasété uptabi za'ra hã, si'u ãma 're sõrõwa za'ra mono da, aibâ ãma. Tãma rowẽ prã ti aré, wa'uburé misi, ãma 're sõrõwa mono ré hã, ĩpẽ'ẽ 'remhã. Ahâ na oto ãma 're sõrõwa za'ra mono wa, tãma rowẽ'õ uptabi di oto. — Ãne, Zezusi ma tô tãma rowasu'u za'ra.


Tãkye nymyry ehtoh pokoMorarame morara kary etaryke tyya ynara tykase nohpo tuhkãkohtae,—Tãkye kuhse asa mana, oenurumahpono, isuhsuru onenyhpyry, tykase nohpo eya.

Mẽ hkĩnh nẽ mẽ pa xwỳnhjê jarẽnhRukre 8.19-21Nhũm pre ã Jejus mẽ ahkre anẽ nhũm mẽhõ nija kuma nẽ kãm:—Hêxta gàà nẽ. Mãn akatorxà ã ate amnhĩ nhĩpêx anhỹr o apa hã apumu nẽ hkĩnh nẽ. Anẽ.

Xesosi sãkirauataka atoko, sito iuaã kãkiti sauaki auakaro txari Xesosi:—Pite auãkĩtakakaro, pite axitakakaro, poxokoniuata, kotxi Teoso sikari erekari oamoni —otxa.

Tuomareim kuru ise Deus aguely einwântaynrim modoJesus aguepygueduo myani pekodo kurâdo duano ago kehoem aguely:— Tuomareim mâkâ pekodo igaseânibyry, tywanrygue âkuirimbyry warâ — kely.

— Hurywete Tupàn zeꞌeg henu har aꞌe wà, iꞌi Zezuz aꞌe kuryIzeꞌeg pawire amo kuzà aꞌe pe har uzeꞌeg izupe kury. — Hurywete kuzà nemuzexak kar arer ꞌy, nemukamu kar arer ꞌy, iꞌi izupe.

Peteĩ kunha ijayvu nhenduagueHaꞌe rami Jesus ijayvupa ma ramo teta mbyte gui peteĩ kunha ijayvu nhendu. Haꞌe vy aipoeꞌi ixupe:— Ovyꞌa ete ꞌrã nekuavãare, nemokambuare.

Niɡ̶ica anepeɡ̶ewi me ninitibeceEɡ̶idaaɡ̶eeteda me dotaɡ̶a Jesus, aca iwaalo ane idei liwigotigi niɡ̶idi noiigi mee, niɡ̶ina me dinigetaɡ̶atee me yotaɡ̶aneɡ̶e Jesus, “Ninitibece naɡ̶aca iwaalo ane dinigajetaɡ̶adici, codaa ane ɡ̶adilipeɡ̶eni!”

Horyory tuhẽ aheGa nhi'ig̃ame hahyahi pevove'g̃a pyteripevehẽa nhi'ig̃a ga pe:—Pyry hete hẽa pe – kiroki hẽa nde mbo'a nde moka'mbuka'mbuavo, ei hẽa.

Topẽ tỹ ẽg ve há han keKỹ ũ tỹ ti vĩ mẽg mũ ũ fi tóg prẽr mũ sir, fi tỹ ti vĩ tag mẽ kỹ. Ũn e ẽn kãmĩ fi tóg jẽ nĩ, kỹ fi tóg ti mỹ ke mũ. “!..Topẽ vỹ ã mỹnh fi ve há han, fi tỹ ã han tugrĩn, fi tỹ ã pafãm tugnen..!” he fi tóg, prẽr kỹ.

Ovyꞌa ete vaꞌeUpe heꞌi jave peteĩ kunha omboaty vaꞌe paꞌũ-gwi osapukái:—Tovyꞌa katu nde sy, heꞌi, —ne mokambuhare, ne moingohare. Tovyꞌa voi katu heꞌi omboete-vy íxupe.

Iribi tahe hãwyyõ ryryre ibutu ijohonamy: —Hãwyky heka aratxurananyre, aratibienyre heka iny bedekòby rare.

Jejui ꞌga rerowiaara ꞌgã kuꞌiaAꞌere Jejui ꞌga oporogytapaw ire kũjã ẽẽ mũ mytun awi wafukaja mua ꞌga upe:—Ikuꞌi nipo eney kyna nanimenime ene ree— ꞌjau ẽẽ wafukaja mua ꞌga upe.

Nãm memã kabẽno ãm rã'ã nhym me ipôkri me'õ nire kàj bê kum kabẽn ne kum,—Ô kum anãbit ne kĩnhkumrẽx. Abê bẽnjadjwỳr raxkam ne ga anã tikkremã wadjàn ruw ne anã kà kaô nhym anã kĩnhkumrẽx ne, ane.

Atausinpantoꞌ Pîꞌ Jesus EseurîmaMîrîrî pîꞌ Jesus tanne, tiwin wîriꞌ arinîkon pemonkonyamîꞌ koreꞌtawon eseurîmaꞌpî aronne. Moropai taꞌpîiya: —Paapaya morî tîîsaꞌ wîriꞌ pia, manniꞌ amîrî yenpotîpon pia, tîmannîtî ke awoꞌpatîpon pia —taꞌpî wîriꞌya.

Tikmũ'ũn kuxa hittup xe'e'Hãpxip kutõgnãg 'ĩhã tikmũ'ũn xohix xexka pip, ha 'ũn xip kamah, tu' yĩy ka'ok, hu:—'Ũn kuxa te 'ãput hittup, xix xa pu yãy xo'opmãhã', tu' kuxa hittup. Kaxĩy.

Iboam i'e buje ayacat o'jewãwã Jesus kay- -adeayũ parakpe at.— Icokcok cĩcã juy exi- -emukapat- -emuytitit'ukat! — io'e Jesus pe.

Ti mꞌ Jesus berꞌoot bä mꞌ, hajõk do mahang ỹỹnh see ky ganyyh:—Ky nꞌaa kedëng ta ti a ỹỹn õm hawꞌëëh doo —näng mäh.

Wi¹lhin¹sa²tẽ³nẽ³jau³su²Nxe³ta³lun²nũ²la² txu¹ha² ĩ³kaix1te³nah¹lxi¹:— Je³su²jah³lãi³. Wxa²hã³ka³na² wẽh³ni³nxa²sxã³ kũh¹txa²sxã³ we¹txa²ta¹ka³lxa² ka³lih³khaix1ta¹ka³lxi³su² na³li¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Waiyexe Kaiserehare TahiHatyoharenai Jesus iraehenere najikinita hatya ohiro tyaonitolo halitinai nenekesene kawiyatya enomana: — Waiye kaiserehare atyo ohiro awenakihenolo exahe aokokihenolo hiso! nexa.

Deus bikajoamoraki ida ija'ariAnokhomi'ihi ida Jesus kavarani, athini 'barakia Jesu-ra ni'ahi ida gamo ija'ari vaipohiki vahararana hojaki:—Deua bikajoamoraki ida kadamia ira namonaha'iki jahani bodinia, ira kanajohohaki jaboni ida.

Hawa mykusukninaha baba naha humo nisihyrinymyryky.Sesus nipamykysokoze atatsa hi myzubaha tazaha eze opykani Sesus okze nipamykyso nawa ipe niy:— Aje tsakurẽtatsa. Atatsahi tabykyhy humo tsakurẽtatsa atatsahi ikia pykyhytu ziknakara. Ikia humo tsakurẽtatsa — niy.

Mio tã toꞌe hawyi wẽtup ok haryporia miitꞌin tok pyi toꞌe Iesui pe tehay pirik hap — Mimi e uiwanẽtup hawe waku kahato ety Maria toĩneꞌen e katupono ety wo toĩneꞌen epoi temi wuat hat pote emotãg hat pote e. Emoherep topiit pywiat hat pote waku kahato ety e Iesui pe.

Yuho sêno ihayú'ikoti eno JesusKoêku ixómoyea koyúho ne Jesus, apé koéne sêno xapákuke neko êno xâne kohonókoti emó'u kó'iyea:—Koâti únati koêku ne sêno koxe'éxapiti koane ohíkopiti ya xêne —koéne.

Jesu “E'katíse waro a'tîro niî'” niî'ke niî'Jesu uúkũri kura ni'kó numiô masá pãharã́ wa'teropɨ niigó karíkũ kehoko niîwõ:—Mɨ'ɨ̂re põ'ratí masó'ko ãyuró waro e'katí yɨ'rɨsamo, niîko niîwõ.

Chaynüta niyaptinmi, chay achca nunacunap ćhawpinpïta ayaycaćhaypanuy limämula juc walmi: “¡Maynu cushishalä cayan waćhaśhüniqui, ñuñuśhüniqui walmica!” nil.

Taha wasu'u te te dama wasu'u pari, te pi'õ hã Zezusihi ma tinha, dawa'wa ĩsa hã:— Asépata'wai ma, 're rowẽ mono di za, aiprédu'wai ma. A hã ĩsimiprédu wa, tãma 're rowẽ mono di za. — Ãne te pi'õ hã Zezusihi ma tinha, mreme 'rãihâ na.


Mame mokyro tozuhse Jezu a. Ynara tykase,—Amaroko hkotano. Tãkye exĩko matose Ritonõpo omiry etaryhtao oya xine, aomipona toehse roropa awahtao xine, tykase Jezu eya.

Hãmri nhũm kãm:—Tỳ. Nà kot anhỹr kênã. Nom kot ka mẽ atõ Tĩrtũm kapẽr ma nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx hãmri nẽ akĩnh rax o ixkatorxà kot ixpumunh nẽ hkĩnhta jakre. Anẽ.

Xesosi apakapapiretaro oa:—Ari, inipitikara. Iuaritika Teoso sãkire kenakotakani, isãkire auiãkani, apia poxokoniuatako, kotxi Teoso sikari apikomoni erekari ninoamoni —itxa Xesosi.

Aituo myani Jesus aguely:— Tuomareim kuru olâ Deus itaumbyry idani, einwânni warâ — kely.

— Hurywete weraꞌu Tupàn zeꞌeg henu har aꞌe wà, heruzar har aꞌe wà, iꞌi Zezuz izupe, kuzà pe. — Ezapo maꞌe Tupàn ikàgaw hexak kar pà urewe, iꞌi teko Zezuz pe wà.

Haꞌe rã ombovai:— Haꞌe rami ꞌrãgue py ovyꞌa ete ꞌrã Nhanderuete ayvu oendu vy haꞌekue rami ikuai vaꞌe — heꞌi.Lucas 8.19-21

Pida Jesus naɡ̶a igidi, meete, “Daɡ̶axa me ninitibigiwaji niɡ̶ijo anowajipatalo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a, codaa moyiwaɡ̶adi.”

A'ero Jesus'ga ei:—Na tuhẽ. Emo koji'i pyry hete g̃a pe – kiroki g̃a Tupana'ga nhi'ig̃a rendu katu okovo ganhi'ig̃a rupi, ei ga.

Kỹ Jesus tóg fi mỹ: “hỹ,” he mũ. “Hã ra Topẽ vỹ ã ve há han ke mũ gé, ã tỹ ti vĩ jẽmẽn kỹ. Hã kỹ ã tỹ ti vĩ mẽ kỹ ke króm nĩ, kỹ tóg ã ve há tãvĩ han ke mũ,” he tóg, Jesus ti, ũ tỹ prẽr mũ ẽn fi mỹ.

Hesu katu:—Tovyꞌave katu Nhandejáry nheꞌẽ renduha inheꞌẽ-rupi ogwata vaꞌe tovyꞌave xe sy-gwi, heꞌi.

Tahe Jesuisi rarybere: —Deuxu Rybe tyhydỹỹdumy iratyre wadee awire. Deuxu deysanamy tamy kanakemy idi watxireri.

Aipo ojeupe ꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ẽẽ upe:—Aꞌjea futat nũ ĩ. Ikuꞌi futat ẽẽ je ree nũ ĩ— ꞌjau ꞌga ẽẽ upe. —Je rerowiaara ꞌgã taetu nipo ẽẽ kuꞌi wapyraap— ꞌjau ꞌga ẽẽ upe.

Nhym kum,—Bep me kute Metĩndjwỳnh kabẽn mar ne 'ãno ãm ne kute kôt amijo baja, me tãm gêdja me mrãmri kĩnhkumrẽx ne, ane.

Mîîkîrî maimu yuukuꞌpî Jesusya: —Mîîkîrî yentai tîweꞌsanon manniꞌkan Paapa maimu etanenan. Moropai yawîrî tîîkoꞌmansenon. Inkamoro wanî morî pe puꞌkuru —taꞌpî Jesusya.

Ha Yeyox te:—Hamũn, pãyã hittup'ax xexka tikmũ'ũn kuxa te Topa yõg hãm'ãktux 'ãpak, tu' yĩpkox pip. Kaxĩy.

— Hm hm — Jesus o'e. — Deus ekawẽn coco'ukat pit oxi cokcokap podi ma icokcok- -cekawẽn tag̃ jekuku'ukat tak — io'e.

Ti mꞌ Jesus ky hadoo:—Ta bahä̃nh ky nꞌaa kedëng, Pꞌop Hagä Do kyyh maa newëë doo, ky daheeh doo —näng mä Jesus ta hã.

Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³lai²na² a²wãn³txi³kxai³lu¹:— Wain³na³ni¹. Yxãn¹ta¹ a²nũ²ai²li² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²sxã³ sa²yxo²we¹kxai²nãn²tu̱³ nxe³te²a² ã²la² kãin² ka³lih³hain¹na³ni¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Xakore hoka Jesus nexa: — Exahehare nawaiye atyo etakeharenai semitereharenai Enore niraene hoka tyakekotereneharenai — nexa.

Jesua bigathani'ihi ida athini:—Deus va'ora kajoamora'oamanira adani ija'ari Deus athi-ra vakamithaki, vanaabaki — niha ada Jesus.

Sesus atatsa pe niy:— O asahi Deus harere piwabyziukunaha. Iwaze iharere bo hyỹ mykaranaha, asahi sakurẽtsa babatsa mynakaranaha — Sesus nikara.

Mio tã e hawyi Iesui tiwesat tope — Mana waku uity wen maꞌato poꞌog waku Tupana wanẽtup hawe uimienoi kapiat wanẽtup kahato haria poꞌog Tupana mipoityro koꞌi miꞌiria tukupteꞌen uipiit moherep hat uity kai e Iesui ahepiat pe tomohey haria piat pe.

Ina kôe ne Jesus:—Hane itukóvoxo koati motokeâti “únati koêku” kíxeokono, xâne kamokénoati ne emo'u Itukó'oviti koane itukoâti ne páhoenoa —koéne.

Jesu koôre niîkɨ niîwĩ:—Yɨ'ɨ̂ pe'e a'tîro niîgɨti. Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ uúkũsere tɨ'ó, kɨ̃ɨ̂ dutisére weerã́ pe'e pũrikã ãyuró waro koô nemoró e'katísama, niîkɨ niîwĩ.

Niptinmi Jesus: “Aśhwanpa Dios nishanta uyalil cäsucücunaca cushisha capäcuchun paypïpis mastá” nila.

Taha wa, te Zezusi hã asa tãma tinha:— Tane tô. Tãma 're rowẽ mono nherẽ, ĩsipai u ni'wam norĩ ma, 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. Ni'wam norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã tipo're na te te 're wapari za'ra mono wamhã, duré te te 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, tãma 're rowẽ uptabi za'ra mono di za. — Ãne ma tô pi'õi ma waihu'u, Zezusi hã.


Ahno hxirotoh poko kurãkõ apiakatohpo(Mat 12.38-42)Morarame imoihmãkõ tooehse ahtao Jezu a, ynara tykase ropa Jezu eya xine,—Popyra matose ipunaka juteu tomo. “Ajamitunuru enepoko yna a oenetupuhtohme yna a,” ãko matose repe ya. Yrome yjamitunuru onenepopyra ase oya xine. Toiro poko rokẽ ãmorepatorỹko ase, Jona ehtopõpyry poko. Jona tonahse aporo kanaimo konõto a. Oseruao tynyhse Jona kanaimo wakuru ao. Imeĩpo tuamise ropa ynororo kanaimo a nono pona. Mame ipoko tutuarõtase Niniwepõkomo. Tonetupuhse toto a, “Ritonõpo nenehpohpyryme mose nase,” tykase toto ipoko. Moro saaro Ritonõpo jenyokyase oya xine. Ywy ase Kapu ae Ayhtohpyry.

Jejus kot tanhmã Jõhti jarẽnh toMatêwre 12.38-42 Makre 8.12Tã nhũm mẽ ohtô nẽ Jejus ã akuprõ nẽ mẽmoj tã kuwỳ nẽ kãm:—Pa. Kwa mẽ inhmã aa mẽ ixte mẽmoj pumunh kêt õ ho anẽ pa mẽ omu. Anẽ.Hãmri nhũm mẽ kuma nẽ mẽ kãm:—Tk. Kwa mẽ ajamaxpẽr punuj pix o na ka htem ri ajamaxpẽr o apa. Ixpê Tĩrtũm kot mẽ awỳr inhmẽnh xwỳnh tã ka mẽ ja hã ixkôt ajamaxpẽr kêt nẽ. Tã mẽ ate aa mẽmoj pumunh kêt kwỳ ixte mẽ amã ho anhỹr kaxyw hã inhmã karõ. Nà kot paj kormã mẽ amã ho anhỹr kêt nẽ. Kot paj nhỹrmã te amnepêm finat Jõhti kot amnhĩ nhĩpêx pyràk o amnhĩ nhĩpêx ka mẽ hã ijarẽnh ma nẽ kormã ja hã ixpumu. Tĩrtũm nhỹ hã kapẽr xwỳnh pê Jõhtija amnepêm na pre tep rax kukrẽ. Tã nom nhũm htĩr rãhã õxàhkre rũm kato nhũm mẽ omu nẽ Tĩrtũm kot mẽ hwỳr mẽnh ã omu. Tã kot paj nhỹrmã Jõhti pyrà nẽ tanhmã amnhĩ nhĩpêx to nhũm mẽ ja hã ixpumu nẽ Tĩrtũm kot mẽ awỳr inhmẽnh xwỳnh ã ixpumunh kurê kumrẽx.

Xonasi Pirena(Mateo 12.38-42 16.1-4 Marko 8.11-13)Kaiãopokori kãkiti apokaãpota Xesosi takote. Iuasaaki Xesosi txari:—Kãkiti uatxarini !erekana. Hĩte nirekari noerekinii Teoso takaõtxikare, iposotiire. Konapitini. Kona noerekai hĩte. Kitxakapirĩka Teoso sãkire sãpiretakari Xonasini inakori auakasaaki, Teoso kamari posotiiretxi. Ikara atoko inakari posotiiretxi Xonasini auakasaaki, iuaĩkana ikamapanikariko. Iua posotiiretxi Teoso takaõtxikare itxapanikaua hĩte ĩkapani. Iua takaõtxikarinoka Teoso takaõtxikare hĩte ĩkapani.

“Adyesenry aiekâ” kehomobyry Jesusram(Mt 12.38-42 16.1-4 Mc 8.11-13)Kurâdo âtâdyguybyem atay myani Jesus aguely:— Iumunrumi âmaemo xirâ umeno modo! Yam, “Adyesenry aiekâ, Deus Ingonotyby lelâlâ mawyly xina nhutuhoem” tâkeze âmaemo. “Amânhepyra âmâ watay, xina âinwâmpyra ise” myguelymo warâ. Jonas aitobyry enanâguewâdaungâ.

— Ezapo maꞌe Tupàn ikàgaw hexak kar pà urewe, iꞌi teko Zezuz pe wàTeko uzemonoꞌog Zezuz izywyr wà. Aꞌe rupi uzeꞌeg wanupe. — Azeharomoete teko ko ꞌar rehe har aꞌe wà, ikatu ꞌym maꞌe iapo har romo wanekon aꞌe wà. Uzapo kar hexak pyr ꞌym waiko ihewe wà, taꞌe ipurexak wer Tupàn ikàgaw rehe wà xe. Nuexak kwaw wà nehe. Zon pe uzeapo maꞌe kwer zutykaꞌi wexak putar wà nehe. Zon aꞌe, naꞌiruz ꞌar umumaw ipirahu rie pe upyta pà aꞌe.

Mateus 12.38-42Heta vaꞌe kuery ijatypa ramo Jesus aipoeꞌi:— Kovaꞌe kuery ma heko vai vaꞌe vy ojerure mbaꞌemo kuaa ukaarã ajapo aguã. Haꞌe rami teĩ haꞌe kuery pe peteĩve ndojapoai ꞌrã, Jonas re oiko vaꞌekue ramigua eꞌỹ vy.

Odipokotalo Jesus meote loenataka ɡ̶odoxiceɡ̶etedi me ikee anijoa(Mateus 12.38-42 16.1-4)Niɡ̶ijo noiigi naɡ̶a diniligice, moyawiile Jesus, odaa jona dotaɡ̶a onee, “Niɡ̶ina noiigi niɡ̶inoa nokododi daɡ̶axa me abeyacaɡ̶aɡ̶a. Odipokotalo Aneotedoɡ̶oji meote ɡ̶odoxiceɡ̶edi me ikee me niɡ̶iniaa idiiɡ̶e. Pida Aneotedoɡ̶oji aɡ̶eote eledi loenatagi, igaataɡ̶a jeɡ̶eote niɡ̶ijo anigote Jonas niɡ̶ijo jotigide, niɡ̶ijo ane yeloɡ̶oditedibece Aneotedoɡ̶oji lowooko. Igaataɡ̶a Jonas ikeetiogi niɡ̶eladimigipitigi Nínive miniaaɡ̶iniwa Aneotedoɡ̶oji iiɡ̶e migo naɡ̶ani nigotaɡ̶a, odaa joɡ̶oyowooɡ̶odi niɡ̶icoa ane ninyaco Jonas. Jiɡ̶idaaɡ̶eji Ee, Ǥoneleegiwa ane jicoɡ̶otibigimece ditibigimedi, idinikeetiogi niɡ̶ina noiigi me idiiɡ̶e Aneotedoɡ̶oji.

Jesus'ga okwahava'javuka Jonasva'ea ahe ve(Mateus 12.38-42; 16.1-4; Marcos 8.11-12)He'yive'g̃a nhombotymbotyvame Jesus'ga pyri ga ei g̃a pe:—Peko te'varuhu pe ag̃wamova'ero! A'ereki pe pe'e: “Jesus'ga japorame jate nhande ve ahemonhimomby'ava'ea, a'ero po ti nhande ei ikwahava nehẽ: Tupana'ga ga poko. A'ea po ti nhande xa'e hepiagame nehẽ.” A'ea pe ei, ei Jesus'ga g̃a pe.—Ndoapoukari po ti Tupana'ga ojipea ahemonhimomby'ava'ea pe me nehẽ. Ojikwe ga oapo ahemonhimomby'ava'ea Jonasva'ea mohemukarame ymyahũ hako. A'ea jate po ti ga ikwahavukara'javi pe me nehẽ jihi Jesus'ga poko javo, ei Jesus'ga. Ymyahũ Jonasva'ea ko Tupana'ga nhi'ig̃a mombe'uharava'ea hako. Pekwahava'ja ti Jonasva'ea pejapyakavo. Ymyahũ Tupana'ga Jonasva'ea mondoukari cidadepeva'ea pyri Nínivepeva'ea pyri tokwaha ti g̃a jipopoakara javo. Na jitehe Tupana'ga ji mbuhurukari pe pyri ag̃wamova'ea pyri tokwaha ti g̃a jipopoakara javo, ei Jesus'ga yvyakotyva'ero yvagipeva'ero no.Nahã Jesus'ga Jonasva'ea mombe'ui ahe ve tokwahava'ja ti g̃a Tupana'ga popoakara Jonas'ga mbogwerava reheve javo. A'ero ga ei:

Jesus tỹ ón kỹ milagre han ke tũ(Mt 12.38-42)Hã ra ũ tỹ hẽn ri ke ag tóg sir tá junjun mũ, ti vĩ mẽ jé. Kỹ tóg fór tãvĩ tĩ. Kỹ Jesus tóg ag mỹ: “kórég ãjag nỹtĩ,” he mũ. “Ón kỹ ãjag tóg nén han vãnh ve sór mũ. Venh ke tũ ãjag tóg nĩ. Nén ũ pir hã ve jé ãjag tóg ke mũ, hã vỹ: Jonas tỹ nén ve ja ẽn ri ke, he mũ,” he tóg. “Jonas vỹ cidade tỹ Nínive tá ke ag mỹ Topẽ vĩ tó ja nĩ, kỹ ag tóg ti vĩ mẽ há han ja nĩ. Ẽn ri ke han jé sóg ke mũ, ãjag mỹ. Tỹ sóg ẽprã ke fi kósin ẽn nĩ,” he tóg.

“Ipuꞌaka ete tee vaꞌe Nhandejáry” heꞌi Hesu(Mt 12.38-42)Ha upéi katu Hesu omombeꞌu jevy ojogweroaty vaꞌe-pe:—Ãygwa heko vai voi Nhandejáry-rehe. Inheꞌẽ ndojaposéi-gwi, ndojeroviaséi ave xe-rehe. “Ne rembiaporã avave ndohexái vyteri vaꞌe ramigwa erejapo ramo, oroikwaa arã mbaꞌexagwa nde” ere rei xe-vy. Upéa erehexa hagwã ndajapo moꞌãi.—Pene manduꞌa katu myamyrĩ Jonas rehegwa nheꞌẽ-rehe. Yma vaꞌekwe Nhandejáry omondo myamyrĩ Jonas-pe oho hagwã Nínive tetã-my. Upe tetã mygwa kwéry oikwaa hagwã ipuꞌaka tee vaꞌe voi Nhandejáry, Jonas oho upe-py. Ha xe ave, Jonas ramigwa xe mbou ave Nhandejáry pende ha-py. Xe Nhande Rykeꞌy tee vaꞌe voi xe mbou ãygwa oikwaa porã hagwã ipuꞌaka teeha Nhandejáry.

Idi tahe inysõwetyhymy dehemynyde Jesuisi‑ò. Jesuisi kiamy rarybere: —Iny heka kia mahãdu ibinatyhymy rỹire aõwihikỹle heka riijemy rỹire. Itxerenaõmy robikre ratxireri tahe itxerena Jonasi‑ribi nadelemy tahe robikre. Jonasi heka Ninive hãwã mahãdu‑ò itxerenaõ heka tii rare. Tule jiarỹ heka Deuxu Riòre Hãbutyhyhykỹ rare wijinabòdu mahãdu dee itxerenaõ jiarỹ rare.

Aeremiapoeꞌema fariseu ꞌgã enũinawet(Mateu 12.38-42 16.1-4 Maku 8.11-13)Ojee ꞌgã jatykapaw ire Jejui ꞌga ojeꞌega ꞌgã nupe nũ:—ꞌAwauwaramũ miamũ ꞌã nepẽaꞌwyri futari pejejemogyau ꞌga upe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Oreremiapoeꞌema eapo amũ oree, peꞌje ꞌã jee numiamũ. Aꞌe resaka “Aꞌjea futat Janeruwarete ꞌga opãjẽ muri ꞌga upe raꞌe”, taruꞌe enee ꞌjau, peꞌje ꞌã jee numiamũ. Aꞌere je naapoaꞌuweri mamaꞌea pẽ nupe pẽnemiesagamũ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Juna ꞌga ree etee je pẽ mueaꞌari pẽ mogyau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Sãꞌã ipira Juna ꞌga mokona rakue. Aꞌeramũ ꞌã imuapyra ꞌara rupi ꞌga rerua eropyꞌapojyau rakue. Nan tee futat je ferawi imuapyra ꞌara rupi. Je manũ re nipo Janeruwarete ꞌga futat je moferapa imuapyra ꞌara rupi Juna ꞌga ꞌjawerimũ etee futat. Aiporamũ tãmẽjẽ te nipo pekwaap. “Na pa je Janeruwarete ꞌga ꞌga muri rakue”, ꞌjau nipo pẽẽ jee je feraw ire— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Me kute Jeju kute mỳjja pumũnh kêt'õ nhipêx jabej.(Mat 12.38) Nhym kam me Jeju'ỳr ban bôxo dja. 'Ỳr ban bôxo djan 'ã aben pydjio mõn o mõn o mõn ĩ 'ã utĩ: ane. Me kute õbê kum,—Goja on mỳjja pumũnh kêt'õ nhipêx ba me omũ, anhỹr jamã ne Jeju,—Me akamingrãny ne ga me ajaxwekumrẽx. Nã gãm me abentã ijuw ne imã, “Mỳjja pumũnh kêt'õ nhipêx. Ba me goja omũn kam tu amim amarkumrẽx”, ane. Bep kati, djã bãm me amã ipêx kêtkumrẽx ne. Ẽ, mỳjja pydji dja ga me omũ. Gêdja ba ty. Nhym ijã akati amãnhkrut ne ikjêkêt ba akubyn itĩn ne ikato ne kam me amã Metĩndjwỳnh raxo amirĩt ne. Ga me me bakukãmãrebê Djônaj tep tikkrekam nõrja pumũ. Tep tikkrekam nõr nhym 'ã akati amãnhkrut ne ikjêkêt nhym ajte tep tikkre kurũm kator ne kam pykabê Niniwekam me ja'ỳr tẽm ne kute memã Metĩndjwỳnh raxo amirĩtja pumũ.Badjwỳ ije amijo inhĩ ne me awỳr ibôx gêdja ba ty ne akubyn itĩn ne ikato ga kam me akamingrãny amim Metĩndjwỳnh raxkôt ama. Series([], )

Tîneraꞌmatonkon Yuꞌse Toꞌ Wanî(Mt 12.38-42)Arinîkon pemonkonyamîꞌ tîîse tîîpia tîwoi Jesus eseurîma piaꞌtîꞌpî. Taꞌpîiya see warantî: —Sîrîrî pankon pemonkonyamîꞌ wanî sîrîrî imakuiꞌpî pe puꞌkuru. Aneraꞌmakon ton esatîyaꞌnîkon innape Paapa kupî yeꞌka pe pra. Tîîse ikupîuya pepîn aneraꞌmakon ton. Tîîse tiwin neken Jonas yarakkîrî eꞌkupîꞌpî ekaremekîuya aneraꞌmakon ton. Paapa maimu ekaremeꞌnen profeta Jonas nurîꞌtî eraꞌmaꞌpî Nínive cidaderî ponkonya enen, aasaꞌmantasaꞌ kaiꞌma toꞌ eꞌsaꞌ tanne. Mîrîrî wenai Paapa meruntîri yai aweꞌmîꞌsaꞌkasaꞌ epuꞌtîꞌpî toꞌya. Mîrîrî warantî uurî kaꞌ poi esenpoꞌpî iiꞌsaꞌ sîrîrî amîrîꞌnîkon koreꞌta, aneraꞌmakon ton pe —taꞌpî Jesusya.

Tikmũ'ũn te hãpxopmã ka'ok xe'ẽgnãg xakHa tikmũ'ũn te yãy tu nũ'nãhã', tu Yeyox 'ũxakot ha' pip, tu' xak pu tikmũ'ũn pu hãpxopmã ka'ok, puyĩy' pẽnã', nũy Topa tep-tup yũmmũg, yĩy Yeyox te:—Hõnhã' pip tikmũ'ũn kummuk, tu Topa tu' xak pu nõm pu hãpxopmã ka'ok xe'ẽgnãg, pãyã 'ap hãpxopmãp-tup'ah, ha mõnãyxop hittap Yõn yõg hãpxopmã ka'ok puxehnãg pẽnãp-tup. Hõmã Yõn te kõmẽn xexka Nĩn yõg tikmũ'ũn pu hãm'ãktux, tu Topa ta tu' gãy 'ãktux. Yã hõnhã 'ũgmũn, Tikmũ'ũn Kutok te tikmũ'ũn pu hãm'ãktux nõmhã, tu Topa te ta tu' gãy 'ãktux kamah.

G̃ebuje Jesus o'jekawẽn adeayũ be- -jakokoreren je'aweroromayũ be.— Xipat'ũm cĩcã g̃asũacat! — io'e Jesus. — “Ka'ũma buk ocejojojoiap cuy eg̃ubapuk ocewebe,” i eyju e'em owebe — io'e. — “Ẽn Deus a'õbi jekukum iap cuy eg̃ubapuk ocewebe,” i eyju te'e ma e'em. Ade g̃u og̃ubapuk eywebe epejojo g̃u buk iap. Pũg̃ ma og̃ubapuk eywebe. Jonas kay juy g̃ebum epesop. Kuy bima Deus Jonas o'g̃uju Deus soat podi ma ya'õbaca iap mubapuk am Nínive ka watwat pe. Deus Jonas waram g̃uto o'g̃utait ce'ũap tomukadi soat podi ma wa'õbaca iap mubapuk am ig̃o ka watwat pe. Imẽnpuxim Deus omudot eykay g̃asũ dak. Õn soat wag̃o — io'e.

Jonas Jesus behꞌũũm do ky nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ hajõk do gatatꞌuuk bä mꞌ ta hã, Jesus ky hadoo:—Da hẽ, badäk hahỹỹ hã habong doo, nesꞌaa sa hꞌyyb. Ti hadoo né hẽ, ỹ ramejũũ ỹ pahuunh hyb nꞌaa sa matym hajꞌaa.Rawén karẽn Jesus pahuunh sa matym hajꞌaa, rabahapäh hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do hanaa Jesus tado bä. Dooh da ỹ metä bä sa hã. Jããm né da Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa rod Jonas häd näng do ta metëë nꞌaa hadoo sa hã kametëëh da.

Txa²wã¹sũ̱³na² wã³nxĩn¹ju³ta² ĩ²ti³te³nain¹jau³su²Nxa²ha¹te¹ ĩ³ye³ta³lun²nũ²la² a²nũ²a² ã³wxã³wxã³ai¹nha²kxai³ ka³lxa¹txi³ ã³nũ¹tain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³te³na¹ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Ko̱³nxe³thin¹khai¹yxah³lxi¹lxi¹. Sũ̱³na² ĩ³sa²si¹hã³sa²jau³su² jau³xa² ten³ti³he¹yxah³lxa³lxi¹. Yah²lxa³nha²kxai³ Sũ̱³na² ĩ³sa²si¹hã³sa²kxe³su² wã³nxĩn¹sxã³ kãi³a¹ju³ta³la³ ĩ³ye³kxi²sah¹lxi¹nhẽ³li¹. Nxe³yãn¹ta¹ hĩ¹na¹ wã³nxĩ¹na¹ju³ta³la³ wã²nã³ũ¹nx2ti³nxa³lho³li¹. Wãn³txa² wã²nã³ũ¹nx2ta¹jau³xa² tĩ³yau³xu¹tai²na² so¹lxi³ ĩ³yũ¹yah³lxin¹tu¹wi¹.

Maomakahare Nomaka Xaxaka Tahi(Mateus 12.38-42; Mateus 16.1-4; Marcos 8.11-13)Hatyaoseta kahare halitinai hohisakoaha Jesus haliya hoka iraehena hoka exakere nexa: — Kaxiyani, kalikiniyerenai maisa waiyexe! Axahitaha xoalini hare nomaka tyakekoha maheta, xoana aliterexe xamani Enore nalitare niyátere tyoita hoka. Xakore hoka maisaiya hatya hekoti kahotikisakita enomanaha, hoka Jonas tahi akereta taitaite. Hiyaiya, iraiti xakaisasehare Jonas tahi tyare atyo aimenekoita wenakalati Nínive nali tyaoniterenai ana hoka Haliti Ityani tehitiya atyoite aimenekohena kalikiniyerenai ana.

Vanofiki ida badani danoki-ra vanokivini(Mateus 12.38-42; 16.1-4; Marcos 8.11-13)Hari. Oniaroa, vajoroni'ianaha adani ija'ari vaipohiki Jesus vahararana. Vara va'ora ni'aha:—Jahari kahojaia vakahojaiki adani ija'ari hidakaba'i vahokiki. Avanokivini avanofiki ida Deus kabadani danoki, rajomi kaimoni ida Deus kodiania hojana. Jokoa a'onira onanokiahirihi badani danokia. A'onira onanokiahivini hiki bana ida rajomi hoarani. Deus kabadani danoki Jonas kohana kania namitha'iki rajomi hoarania a'onira ono'avini hiki. Vakava'ibodivarani'a bana ada Deus athi namoniva abono kohana Jonas oniki. 'Bo'dakari Deua bikarona'iki ada Jonas Nínive sidajia okhana, va'ora kaabanira kaimoni adani ija'ari. Jona-ra karonavini vani fori hora nihara ada Deus, hora karonavini jaboni, a'onira okaabanija kaimoni. Jona-ra anahokivini vani fori hora nihara bana ada Deus, hora anahokivini jaboni, avarigaja kaimoni hida varani ka'oa hini. Hovani ija'ari hahavi vakadi'aajo ho.

Sizubarẽtsa iwatahawy nizapykykynaha.Kytsa sizubarẽtsa harape bo inakypykyknahaze Sesus ispe niy:— Abaktsa kytsa batu simysapy nikaranaha. Kahumo batu sispirikpo. Iwatsahi iwatahawy myziberikinaha. “Deus zipehata mybo tyziwatawykta!” mykaranaha. Batu yhỹ my. Sonas wata mysiwatawy. Sonas wata pahawatawy — niy. — Tubabatu Sonas Deus zikwy Ninewe ezektsa bo ziwatawy. Tapara Deus Sonas Ninewe ezektsa bo ziakzoze ziwatawy. Iwata utakta Deus zikpehata ahawata ikyzik abaktsa kytsa Deus zikwy piwatawyky. Tapara Deus zikykzo abaktsa kytsa bo piwatawy — niy.

MATEU 12.38-42 PIAT EWYMiꞌi hawyi miitꞌin sem teꞌeruwaꞌatunug poꞌog typyꞌi kahato Iesui ewawi wanẽtup hanuaria. Miꞌi hawyi toꞌe iꞌatuepe — Are pãi e eipe eweikupteꞌen mesuwarotiat miitꞌin ehay yt uimohey reran i haria eipe Iuteu ywania uimotag haria pytkai e. Uikat kahato haria wo eipe maꞌato eipoi hamuat eimoehãite hamuat hap yn eweikat uikai wen maꞌato yt uikat hin i uhehay kuap hamuat are e. Eweikyꞌesat kahato ti eweiꞌakasa uiminug Tupana misepap koꞌi kape miitꞌin moehãite hap koꞌi kape kat koꞌi kat koꞌi hap yt uwe minug kuap i ewywuat uiminug koꞌi kape e. Eiperia sehaꞌat sese hanuat õꞌẽ haria neꞌi eipe e. Miꞌi pote ti rat pãi yt atomoherep teran i eimikyꞌesat koꞌi ewehaꞌat hamo katupono yt uimohey teran i haype ewehaꞌat teran yn pote e. Miꞌi pote wẽtup yn aru uimisepap iwato aru atimoherep ehepe yt uwe i te inug nakat katupono uikuꞌuro sese hawyi areĩneꞌen pakup i hap yn ti aru atomoherep ehepe aikotã aikotã saꞌawyꞌiwuat Tupana ehay moherep hat Iona e hap het rakat ewy aru areĩneꞌen e. Saꞌawyꞌiwuat Tupana ehay moherep hat Iona Tupana tipoꞌoro tawa Niniwe kape yt naku i rakaria kape wẽtup ywania kape. Pyno apoꞌare — Kat pote Iona Pira wato hunmỹꞌã pe myeꞌym eꞌat pe toĩneꞌen hap ete e. Pira wato hunmỹꞌã pe toĩneꞌen myeꞌym eꞌat. Miꞌi hawyi pira teꞌen neꞌi yi Niniwe pe hawyi Iona tuwẽtem naꞌyn. Miꞌi hap tawa Niniwe piaria tikuap taꞌyn hawyi taꞌatukuap pywo Iona ti Tupana mipoꞌoro hap. Myeꞌym eꞌat pe ikuꞌuro pira hunmỹꞌã hawyi tuwẽtem e. Miꞌi hap ewy aru atunug e. Uito ti Miitꞌin Ykeꞌet Sese e Iesui miꞌi hawyi arẽtem guꞌuro pyi i raꞌyn hawyi aremoherep i aru ehowawi Iona ewy e. Myeꞌym eꞌat hap ete uikuꞌuro hawe yi hunmỹꞌã pe uisyp hawe arepyhuꞌat myeꞌym eꞌat hawyi arẽtem guꞌuro pyi hawyi eweikuap aru pywo Uito Tupana Mipoꞌoro Miitꞌin Ehakyeraꞌat Hanuat hap are e Iesui.

Hoénaxeokonoke Njóna(Mt 12.38-42)Hara koe Jesus koêku ho'uxo-ho'uxó kó'iyea ne êno xâne xokóyoke:—Koati váhere ra xanéhiko apêti yara káxehiko símokune ûti, épemoikomaka iyupánevoti, hoénaxovope itúkeovo xoko Itukó'oviti úkea njunáko. Itea ákomo ápahuina iyupánevoti noíxonemo, ákoti itukapu kuteâti koêku xoko Njóna mekúke. Vo'oku kuteâti koêku Njóna itúkeovo hoénaxovope xunako Itukó'oviti xapákuke neko íhae Nínivi mekúke, énomonemakamo ngoéneye, undi íhae vanúke ikútipasikoponovoti xâne. Undímakamo hoénaxovope xunako Itukó'oviti xapákuke ra xanéhiko apêti yara káxehiko símokune ûti.

Masá yã'arã́ Jesuré weé ĩ'yo dutimi'ke niî'(Mt 12.38-42; Mc 8.12)Jesu tiró pãharã́ masá nerê wã'kakãrã niîwã. Naâ tohô weekã́, kɨ̃ɨ̂ uúkũkɨ niîwĩ:—Masá a'tóka terokãharã yã'â yɨ'rɨama. Naâ yã'arã́ niîrã, weé ĩ'yose di'akɨ̃re ɨamá. Naâ teeré ɨamíkã, a'té di'akɨ̃re werêgɨti. Jona dɨporókɨ̃hɨpɨ wa'â'ke noho di'akɨ̃re ĩ'yogɨ́ti. Jona kɨ̃ɨ̂re wa'â'ke me'ra Nínivekãharãre weé ĩ'yogɨ weeró noho weékɨ niîwĩ. Naâre weé ĩ'yo'karo weeró noho yɨ'ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨ makɨ masɨ́ weeró noho ɨpɨtígɨ kẽ'ra a'tóka teropɨ niirã́re weé ĩ'yogɨti.

Jesusmi Salomonpïpis Jonaspïpis mas puydïca cayan(Mt 12.38-42)Niyaptinmi mas achca nunacuna juntunacämuptin willala: “Canan timpu pasaypi-cama nunacunaca siñalta licaycuylläpi wañupacuyalcan. Canan'a willacü Jonaspa siñal pasaśhallantam licaycälinqui. Paymi juc siñal cala chay timpu Ninive malca nunacunäpä. Chaynümi ya'a Rasun Nunap Chulinpis caśhä juc siñal cay timpu nunacunäpä.

Zonahã wasu'u, apito Saromahã wasu'u me(Mateusi 12.38-42; 16.1-4; Marcusi 8.11-13) Tawamhã Zezusihi tẽme ma oto dasina tahâ'â ni. Taha wa, te dama tinha:— E niha ã nimosi dapoto té mono hã ĩ'aihâimana wasété za'ra wa'wa. Ma tô ĩ̱ma ĩ'ru za'ra wa'wa, marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã te 'manharĩ da, asõ'a za'ra wa'aba, ĩ̱waihu'u pese na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩ̱wẽsãmri na, ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da. Taha wa, taré 'madâ'â za'ra wa'aba da, niha te 'manharĩ õ di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tiwaihu'u pese na niha Zonahã ma, te te ĩ'manharĩ wẽ ne, te za niwapsi 'manha, dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã. Duréihã, Zonahã ma, te te 'manharĩ wẽ wamhã, ĩsadawa para datẽme ĩmorĩ na, ma tô waihu'u za'ra, Niniwé ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã. Tane, wa hã ti'ai ãma dasiré ĩ̱poto ma, te za niha ĩ̱ma 'manharĩ wẽ, ĩsadawa para atẽme ĩ̱morĩ aba na, ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba da. Series([], )


Morararo kurãkõ apiakatohpo Niniwepõkõ ohxirotorỹko mã toto seropõkomo, Ritonõpo neneryme. Jona omiry totase tyya xine ahtao tyyrypyrykõ turumekase eya xine. Mokaro mã ohxirotorỹko. Ynara exiryke, taro ase amaro xine. Jona motye kuhse ase. Yrome jomipona se pyra matose, tykase Jezu eya xine.

—Hãmri nhũm hpãnhã Nĩnĩwe nhõ xwỳnhjaja wa inhmã tanhmã amnhĩ jarẽnh to. Jõhti kot mẽ hwỳr mõr nẽ mẽ kãm Tĩrtũm kapẽr jarẽnh o pa xwỳnhjaja nhũm mẽ tanhmã wa inhmã amnhĩ jarẽnh to. Hãmri nẽ pahi nita pyrà nẽ wa inhmã tanhmã mẽ ajarẽnh to nẽ wa inhmã: “Na pre Jõhti man mẽ inhõ krĩ hwỳr mõ nẽ mẽ inhmã akapẽr jarẽnh o ri mẽ ixkôt pa. Pa prem kuma nẽ mẽ ixte amnhĩ tomnuj kaga nẽ akôt amnhĩ xunhwỳr kurê kumrẽx Tĩrtũm. Nom or war akutã mẽ hkrĩ xwỳnh kwỳ mũj na pre Akra Jejus tãm mẽ hwỳr mõ nẽ mẽ kãm kapẽr o ri mẽ hkôt pa nhũm prem kuma no ãm mẽ ixkĩnhã amnhĩ tomnuj kaga nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳr kêt nẽ. Mẽ kot Akra mar tã amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr kêt nẽ.” Anhỹr o koja mẽ wa inhmã mẽ ajarẽ ka mẽ tee ri mẽ ama nẽ amnhĩ kamã agryk tỳx nẽ. Jakamã e kwa ixte mẽ amã ã ixkapẽr anhỹrja ma nẽ kãm ajamaxpẽr tỳx rãhã ho ri apa. Anẽ.

—Kãkiti misiritiko õti apokasaaki, kãkiti Nínivi sitatxiti auakani txitaiko hĩte ĩkorasaaki auakani, kotxi ninoa kenakotari Xonasi sãkire. Iuasaaki itakanaparina maerekati ikamakitina. Uatxa uai aua Apiatakari. Xonasi poiãoka. Hĩte kenakotapekari nota sãkire, txamari himaerekani !hĩtakanapa —itxa Xesosi.

Kanra imâsedo odanopyryem myakâwândy Jonas idâly Niniveram, Deus itaumbyry egatuze. Jonas aguely tindatuomo myakâwândy, mârâ xidadâ odano modo Deus nheinwândylymo. Âjityendylymo, inakanhe tawyly inmolymo warâ. Akaemo emyenro keba olâ âmaemo. Urâ, Jonas takaze won-honru. Xirâ mâuntudyzemo kuru wato. Auguely mâindadyseba, mâinwândyseba warâ olâ âmaemo. Awylygue ise xypyry etay Deus enadoram mâepanâguelymo-ro watay, warâ ise Nínive donro modo Deusram aguelymo: “Tâwâlâ akaemo kurâ domodo Jesus aidyly, aguely warâ einwântânrybyry modo nâsenagazedâmo” kezemo — kely Jesus.

Aꞌe ꞌar mehe nehe, Nin taw pe har umàno maꞌe kwer ukweraw putar aꞌe wà nehe, umumeꞌu putar penemiapo kwer aꞌe wà nehe, taꞌe upytuꞌu ikatu ꞌym maꞌe iapo re aꞌe wà xe, Zon zeꞌeg henu mehe aꞌe wà xe. Ihe aiko xe ihe. Hekàg weraꞌu Zon wi ihe.

Nhomboayvua ára py Nínive pygua kuery voi opuꞌã vy ijayvu ꞌrã okuapy aỹgua kuery re, mbaꞌeta Jonas ayvu omombeꞌu rã haꞌe kuery oendu vy ojeko rerovapa rire. Haꞌe rã apy oĩ vaꞌe ma Jonas gui yvateve vaꞌe.

Niɡ̶ijo noɡ̶owajipatalo Jonas lotaɡ̶a niɡ̶ijo niɡ̶eladimigipitigi Nínive, odaa joɡ̶odinilaatece libeyaceɡ̶eco. Odaa niɡ̶ica noko nige limedi Aneotedoɡ̶oji me iloikatidi oko leeɡ̶otedi libeyaceɡ̶eco, odaa niɡ̶eladimigipitigi Nínive dabiditiniwace, oikee makaami nilaagetedipi, igaataɡ̶a ite Ee ɡ̶adiwigotigitiwaji, codaa yotaɡ̶a daɡ̶axa me ɡ̶oneɡ̶aɡ̶a aliciaco lotaɡ̶a Jonas. Pida akaamitiwaji aɡ̶abaatege inoa yotaɡ̶a, codaa aɡ̶adinilaanitibecetiwaji.

—Mbapava koty po ti Tupana'ga omanove'g̃a mono'ono'ombavi pe ndeheve nehẽ, ei Jesus'ga. Pe mono'ombavame po ti ga ei pe me g̃a pe nhaporemo nehẽ peko te'varuhu pe javo. A'ea rupi po ti Nínivepeva'ea kweravi nehẽ no. Ojipiukarame po ti ahe imboukwahavukari pendekote'varuhua nehẽ. A'ereki ymyahũ Nínivepeva'ea g̃wendu katu Tupana'ga nhi'ig̃a hako. Opohi ahe okote'varuhua hugwi ymyahũ hendukatuavo Tupana'ga nhi'ig̃a Jonasva'ea imombe'uro g̃waramo hako, ei Jesus'ga g̃a pe imombe'gwovo.—Ji rendu ti! ei Jesus'ga g̃a pe. Jihi kaitu amombe'u katu Tupana'ga nhi'ig̃a Jonasva'ea hohe, ei Jesus'ga. Ag̃wamova'ero pe napehendupotari nhinhi'ig̃a pepohire'yma pejikote'varuhua hugwi. Nurã po ti Nínivepeva'ea imboukwahavukari pendekote'varuhua nehẽ, ei Jesus'ga.

“Kỹ Topẽ vỹ Nínive tá ke ag ve kỹ ãjag mỹ vĩ kónãn ke mũ gé, kurã tỹ ẽgno ẽn ki, ha vemnĩ. Nínive tá ke ag tỹ Jonas vĩ mẽ kỹ ag tóg ãjag jykre togvãnh ja nĩ. Tỹ sóg Jonas kãfór nĩ, hã ra ãjag tóg ãjag jykre tovãnh jãvãnh nỹtĩ, sỹ ãjag mỹ tó tĩ (hã) ra,” he tóg, Jesus ti.

Ha yma gware Nínive pygwa kwéry opuꞌã vaꞌerã onhemboꞌy. Ãygwa omombeꞌu-vy onhemboꞌy vaꞌerã Nhandejáry renonde-py. Pene rembiapo vaiha omombeꞌu vaꞌerã. Haꞌe kwéry ohendu-ma vaꞌekwe Jonas remimboꞌe. Inheꞌẽ ohendu-gwi ogwerova gwekoha vaꞌekwe. Ojerovia-ma vaꞌekwe Nhandejáry-rehe. Ha xe aiko koꞌa-py. Xe tuvixave myamyrĩ Jonas-gwi, ha napehendu moꞌãi xe nheꞌẽ, heꞌi onhemombeꞌu-vy.

Ninive hãwã mahãdu tule rỹikre rarybekremy iwesele. Jonasi rybe tỹnydỹỹna‑ki rexirãhĩrenyre. Kaki heka Jonasi ratyre hãbuõ ratximyhỹre, jiarỹ wahe. Wadee ijohonadu aõkõ heka toite.

—Janeruwarete ꞌga rowase pẽ majatykaaw ipe nipo Ninewa pewara ꞌgã afuꞌama pẽ nupe. “Ore nanẽ nũ. Norokwaawi ore Kuꞌjywa ꞌga ikue. Aꞌetea ore orojeupe Juna ꞌga ꞌga momeꞌu ypyrauwe oropoit orotywer awi ikue”, ꞌjau nipo ꞌgã pẽ nupe. “Aꞌere ꞌã nepeenuwi futari Jejui ꞌga jeꞌega rakue”, ꞌjau nipo ꞌgã pẽ nupe— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Juna ꞌga aꞌjea futat esage maꞌea rakue. Aꞌere ꞌã je te ꞌga apyraawi. Aꞌetea ꞌã naje rerowiari pejepe pejejemogyau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama.

Nhym Niniwekam me jadjwỳ me amã axwe jarẽ. Godja Metĩndjwỳnh kute memã axwe pãnh jarẽnh nhõ akati kato nhym Niniwekam me ja ajte apôx ne kam me akamingrãnymã axwe jarẽ. Mỳkam? Bir, Djônaj ne kàj bê memã Metĩndjwỳnh'ã ajarẽ nhym Niniwekam me ja kuman amim katon wãnh axwemã iren Metĩndjwỳnh'ỳr amijo akẽx ne. Ẽ, ba ne ba iraxo Djônaj jakrenh mex ne. Ga me tu ate akrãn ikanga mex ne. Kam ne ba me amã, “Me ja dja me akubyn apôx ne arỳm me amã axwe jarẽ”, ane. Nãm ã Jeju memã ane.

—Tiwinanoꞌpî wei yai Nínive ponkon nurîꞌtî nîrî eꞌmîꞌsaꞌka kupî sîrîrî. Moropai inkamoroya taa kupî sîrîrî apîꞌnîkon: “Îꞌ waniꞌ awanî yeꞌnen amakuyikon rumakayaꞌnîkon pra awanîkon?” taa toꞌya. Maasa pra inkamoroya tîmakuyikon rumakaꞌpî pena, Jonas nurîꞌtîya Paapa maimu ekaremekî yai Nínive po. Mîrîrî yeꞌnen tauya sîrîrî apîꞌnîkon. Uurî wanî akoreꞌtaꞌnîkon mîîkîrî Jonas yentai. Mîîwîni tîîse amakuyikon rumakayaꞌnîkon pra awanîkon —taꞌpî Jesusya.

'Ãmnĩy mõ'nãp-tup 'ĩhã Topa te hõnhã' pip tikmũ'ũn yõg hãpxopmã'ax kopit, tu' xũygãp-tup, ha Nĩn yõg tikmũ'ũn te hõnhã' pip tikmũ'ũn kummuk 'ãktux'ax, yãyhãhup 'ohnãg hah. Hõmã Yõn te Topa pupi hãm'ãktux, nũy ta tikmũ'ũn pu' xuktux, tu Topa te Nĩn yõg tikmũ'ũn tu' gãy 'ãktux, ha nõm tikmũ'ũn te yãyhãhup, tu hãpkummugã'ax kux, pa hõnhã' pip tikmũ'ũn te yãyhãhup 'ohnãg, tu hãpkummuk mĩy pax, ha Yõn xexka kutõgnãg, yãk mũn xexka xe'ẽgnãg. Ta tu' kux. Kaxĩy.

— “Teyũku ikẽrẽat kug̃ oxe,” i Deus e'emap kabia bima, Nínive ka watwat je'bapuk soat etabutpe. Ixeyũ je'e g̃asũacat pe: “Eyju ikẽrẽat kug̃ Deus xe,” i. Nínive ka watwat oibu'un ikẽrẽat mujurũg̃ ãm. Ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ap o'jepere ip Jonas pe Deus ekawẽn muwẽn puje. Õn eyxe g̃asũ. Jonas etaybicap podi ma wetaybit cĩcã Deus ekawẽn muwẽn ãm. Imẽnpit eyju wekawẽn kay g̃u — Jesus o'e.

Niniwéh buuj na-ããj da raky nꞌaa tapaa né tii da ẽnh ti noo gó kä, da hẽ badäk hahỹỹ hã habong doo. Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa rod Jonas sa hã taherꞌoot noo gó, ratꞌyyd kamehĩĩn nesaa do ramoo bok do hã. Nesaa do reréd hõm. Hahỹỹh, Jonas bahä̃nh ti ỹ hỹỹh. Bë tii, dooh bë tꞌyyd kamehĩĩn bä nesaa do bë moo bok do hã, dooh bë eréd bä —näng mä Jesus hajõk do sa hã.Jonas, tahꞌỹỹb haeh do wog gó tabasuun wät doo, tamawoob hẽ ta ä̃h. Ti hadoo né hẽ Jesus, tamawoob hẽ né hẽ ta ä̃h tabakä wät kꞌããts gó. Tii da tahanäng pé mꞌ ti Jesus herꞌoot do sa hã.

Te²yã¹nxe³jut3su² yan¹nãu³a¹ Txa²wã¹sũ̱³na² sa²kxai³lu² a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ kãi³ain¹kxa² yo³ha² a³ya³txi²kxe³su² nxe³ti³xa¹ Ni³ni³ve²thĩ³nãn¹ta² nũ̱³ka̱³txu¹tai²na² nxe³te²hi²sen³kxai³lu² ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li¹nx2tain¹tu¹wi¹. A²nxe³te²nãu³xu¹tai²na² sa²kxai³lu² Jo²na³jah³lu¹tai²na² wãn³txa² ain³kxai¹nha²kxai³ ko̱³nxe³thi¹nain¹ju³tu¹tai²na² ã³na¹ain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Jo²na³jah¹la² hxi²kan¹jah¹lo²su² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Yxãn¹ta¹ kãin²wa³to²hi²jah¹lo²sa¹wi¹. Nxe³sa³kxan²ti³nũ¹ Txa²wãn³txa² sa²yxo²wet1sah²lxa³lxi¹. Je³su²jah³la² ta¹hxai²hẽ¹la².

Xaxalisati ferakenite Nínive nali tyaoniterenai tityoaha hoka iraeharehena xiso. Hiyaiya, halakisaha atyo iniyalahare háomaneha, semaha Jonas niraene hoka. Hoka natyo atyo nomita: kalikini ali tyaonitere atyo Jonas xahehare — nexa.

Hari. Deus ija'ari hahavi-ra nasohivini kamahini, ija'ari vajoroniki vahararana vahojaki bana adani Nínive sidaji kaija'arini. A'onira avanaathidanoararivini hiki ida avakadihojai jahariki-ra avakava'ipahiniravini. 'Bo'dakari Nínive sidaji kaija'arinia vakamitha'iki ida Jonas va'ora kaabanivini, vakava'ipahinimani'ihi ida vakadihojai asohiriki. Hidakaba'i ohojaki ho avakadiania, a'onira okaabanidanokiki ho kaba'i, ni-avanofiki ida avakadihojai asohiriki-ra avakava'ipahinivini. Hahavi-ra oogavini kaba'i, oathi-ra avakajari'daki a'oni — va'ora ni'aha ada Jesus.

— Niytahi Ninewe ezektsa mynahyrizikponahaze asahi abaktsa kytsa pe:“O ikiahatsa batu ahamysapy tsikaha” mykaranaha. Ahamysapybyitsa tu tsikykaranaha tsipiwatawynaha. Iwatsahi Ninewe ezektsa tamysapybara ty nikaranahatsa zimoewyhiknaha. Deus harere ziwabynahaze imysapybara zimoewynaha Sonas harere humo. Deus harere bo hyỹ nikaranaha — niy.— Abaktsa kytsa hi kaharere bo batu yhỹ mykaranaha. Uta myhyrizikwanita babata kaharere bo batu yhỹ zikaha — Sesus nikara.

Iꞌewyte meiũran ti aru mekewat Tupana uwe waku uwe yt naku i e hap enoi hamuat hap eꞌat pe ti aru tawa Niniwe piaria henoi — Eipe yt nakuaria i iꞌatuꞌe ehepiat katupono saꞌawyꞌi miꞌiria teꞌeruwanẽtup Tupana ehay enoi hat Iona mienoi kapiat hawyi teꞌeraꞌaipok kahato Tupana kape. Maꞌato eiperia yt eweiꞌaipok hin i Tupana kape Uito ti rat poꞌog Iona kai pytkai e. Taꞌi eipyꞌasetpe areĩneꞌen wen maꞌato uimienoi kape yt eweiwanẽtup hin i e.

Koánemaka ne íhaehiko Nínivi, hanekóxonomo xapákuke ne xanéhiko apêti kó'oyene yaneko káxe yuhaíkapa Itukó'oviti ne xanéhiko. Exepúkotimo neko íhaehiko Nínivi exókoatimo pahúnevo ra xanéhiko apêti kó'oyene, vo'oku enepone íhae Nínivi, kamoné'e yuho Njóna koyúhoti emo'u Itukó'oviti mekúke, ikótivexoa isóneuke ne váherevoko koane kuríkopahiko. Yoko anéyene kó'oyene koati payásoti ya Njóna, enepora yuhó'ixopitinoe, itea ako itúkokonoke yûho.

Apêye kẽ'rare werêgɨti. Jona Nínive wamêtiri makakãharãre Õ'âkɨ̃hɨ yee kitire werekã́, naâ yã'âro weé'kere bɨhâ weti, du'úkãrã niîwã. Yɨ'ɨ̂ pe'ere Jona yɨ'rɨóro niîmikã, mɨsâ ẽho peó wee'. Mɨsâ naâ weé'karo noho yã'âro weé'kere bɨhâ weti wee'. Tohô weérã Õ'âkɨ̃hɨ masaré beseátihi nɨmɨ niikã́, Nínivepɨ niî'kãrã a'tóka terokãharãre “Mɨsâ Jesuré ẽho peótirã, yã'âro weewɨ́”, niîrãsama, niîkɨ niîwĩ Jesu.

Chaynütac Ninive nunacunäta Jonas willaptinmi juchancunacta wanaculcul Diosman cutipämula. Chaymi canan amcunaćhu Jonaspïpis sumä munayniyücätalä ipanchapäcuśhayquipi mućhuycachinan muyuncäćhu Ninivecunaca śhalcatityamun'a cäraycälishunayquipä.

Niwamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, za da'ãma ĩsipo'ozéb ãma hã, duréihã Niniwé na 'ri nho'õmo nhisi ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã te za asada tihâimana za'ra wa'wa, aiwasédé hã te te ai'ãma sa'ra wa'aba da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. E marĩ wa. Duréihã Zona hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma 're sadawa wasu'u za'ra mono wamhã, ma tô te te 're wapari za'ra. Taha wa, ma tô ta norĩ hã tiwasété wi 're sipizari za'ra. Zonahã nhimiroti hã pire nherẽ, ĩsipai u ĩ̱nhimiroti si pire uptabi di. Tane nherẽ, a norĩ wa'wa hã ĩ̱zaze za'ra wa'aba õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimipisutuzéb zarina, we atẽme ĩ̱morĩ aba na hã. Taha wa, te za tô ĩ'uwaibaba aiwasédé hã ai'ãma sa'ra wa'wa, Niniwé ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ hã. — Ãne te dama tinha, Zezusi hã.


Sẽ nase ahno enuru poko(Mat 5.15 6.22-23)—Mame nãparina zukaxĩpo ononẽpyra sytatose. Onyripyra sytatose apipa notaka. Aryhnaka rokẽ tyrĩko sytatose apõ pona omõketõ zeipotohme tyrĩko sytatose.

Mẽ pajamaxpẽr mex te kot kanê hpôk mex pyràk ã harẽnhMatêwre 5.15, 6.22-23Nhũm Jejus arĩ mẽ ahkre ho nhỹ nẽ mẽ kãm:—Xà na htem kanê hpôk nẽ poti ho hpro? Nà na htem ho anhỹr kêt nẽ. Na htem hpôk nẽ kỳx pê mẽmoj nhĩmõk ã unhwỳ nhũm mẽ piitã mẽ kãm hirã mex nhũm htem ixkrem agjê nẽ hirã kamã mẽmoj pumunh mex o mra.

Tirikapi Ĩtotxiãkiri Pirena(Mateo 6.22-23)Iuaĩkana Xesosi sãpirenauata:—Kãkiti iopotokakasaakiri tirikapi, itano itaka ikinimane ĩroãkani atamarauatini ĩkapani. !Ikipatari tirikapi. !Iomaãtari tirikapi kopiti ãki.

Kodo iajimanâni(Mt 5.15 6.22-23)Aituo myani Jesus aguely:— Lamparina kienmanâdyly watay, âdylâ iaxi kioentaymba kurâ. Cestu iaxi kiempyra kurâ warâ. Nhesagon-hodâ kienkanâdyly, egawântaynrim modo koendâ kehoem nhetoem.

Naximono kwaw tatainy kawaw iwy pe zaneUzeꞌeg wi wanupe. — Aze amo umunyk tatainy nehe, numim kwaw nehe, nomono kwaw kawaw iwy pe nehe. Omono ywate nehe, aꞌe rupi teko wexak putar tàpuz me wixe maꞌe aꞌe wà nehe.

Mateus 6.22, 23— Avave rei tataendy omoendy vy nomoĩ ꞌrã hiꞌã py, neĩ ajaka guýry guive. Oĩaty py ae ꞌrã omoĩa, oike vaꞌe kuery hendy vaꞌe oexa porã aguã.

Niɡ̶ica ane nalo catiwedi ɡ̶odaaleɡ̶ena(Mateus 5.15 6.22-23)Aɡ̶ica ini oko ane yalegi loledaɡ̶axi oditaɡ̶a yapoɡ̶oditini, domigetaɡ̶a yapoɡ̶oditeloco baxia. Pida ideyate loledaɡ̶axi ditibigimedi, eotibige minatawece oko anodakatiwece diimigi onadi liwitiigi.

Kojahuva'ea'javuhuva'ea(Mateus 5.15; 6.22-23; Lucas 8.16)—Imondygame lamparina ahe nomondoi imihava pype. Ndohovapygi ahe lamparina hyrua pyvõ. Pyte'mbia rehe ahe omondo lamparina. Nurã okirame onga pype ahe gwepia kojahua, ei Jesus'ga.

Jẽngrẽ ri ke ẽg nỹtĩ(Mt 5.15 6.22-23)“Ẽg tỹ lampião grug kỹ ẽg pi(jé) ĩn krẽm péju kỹn fẽg tĩꞌ, ẽg pi(jé) kẽj krẽm fẽg tĩꞌ. Ti fẽg jafã kri ẽg tóg fẽg tĩ, lampião gru ti. Kỹ ẽg tóg ti gru tỹ ve há jẽgtĩ, ẽg tỹ ĩn kãtá kãmũ kỹ,” he tóg, Jesus ti.

Tataendy rehegwa nheꞌẽ(Mt 5.15 6.22-23)Upeí heꞌi jevy ojogweroaty vaꞌe-pe:—Nanhamoendýi tataendy nhanhomi hagwã. Nanhamoĩry mbaꞌe ryru gwy-py. Tataendy nhamoendy nhamoĩ hagwã hendaty-py ohesape porã hagwã oike vaꞌe-pe.

Moheka loosònaõ rideõhyymyhỹre herinarawo‑txi toosò iwasihikỹmy roosòmyhỹkemy. Tiiemy heka biuòhyy rademyhỹre ibutumy bede ratỹnymyhỹkemy.

(Mateu 5.15 6.22-23 Maku 4.21-23)Aꞌere Jejui ꞌga ojeꞌega ꞌgã nupe nũ:—Arãparĩna monyg ire ae nomimaꞌuweri mamaꞌe ꞌag are. Imonyg ire ae imonoi jakatupe te imỹina ajuesawamũ te— ꞌjau ꞌga uꞌama ꞌgã nupe.

Me kute Metĩndjwỳnh kabẽn kôt amijo ba'ã ne a'u jakre.(Mat 5.15, 6.22)Ne kam ajte memã irã jarẽ ne memã,—Djãm me kute ngônhpôkmã angjênh ne kute mỳjja 'õkôt o bipdjur got? Ne kute kào 'ã pro got? Kati, ngônhpôk ne me kum angij ne tu kênhkam umjuw nhym memã kikre kre kurwỳo ku'ê. Nhym me mrãn wangij nhym memã irãkumrẽx.

Ayesaꞌkon Weiyuꞌpanen Pîꞌ Jesus Eseurîma(Mt 5.15 6.22-23)Jesus eseurîma koꞌmannîpîꞌpî: —Aꞌkî, anîꞌya tîꞌkumaꞌtu yawittanîpî pepîn eꞌpainon îꞌ rî yoꞌkoi itîrîpa. Tîîse itîrîiya eꞌpainon itaponseꞌ pona, maasa pra tamîꞌnawîronkon pemonkonyamîꞌya eraꞌmatoꞌpe kaiꞌma, morî pe aꞌka pe awanî yeꞌnen.

Yeyox te Topa yõg kũyãnãm 'ãktuxTu xe hãm'ãktux, nũy Topa yõg hãpxopmã'ax yũmmũgã', hu:—Tikmũ'ũn te kũyãnãm tat'ax paha', tu mĩmpe yĩmũ' xix, nũy hãptupmã max, yĩy tikmũ'ũn te mĩptut ha mõxakux, tu hãmpẽnãm max, pa nax kopa' xuk 'ohnãg kũyãnãm tat'ax, ka mõ'nĩy. Yã kũyãnãm max te hãptupmãhã', ha tikmũ'ũn xohix tep-tup pax.

— Imusop puje, lamparina ag̃unẽm g̃u ico diotpe. Ipikũykũy be g̃u ajomuy. Um acã ajomuy uk'a be õmõmayũ be soat co am — Jesus o'e.

Ji bag hadoo do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus ky hadoo:—Dooh ji bag ji gataa bä ji jejën hyb nꞌaa. Dooh ji daso bä ji waa hood yt hã. Dooh. Ta bag ji dasooh ta tyng jó, tób gó hajëë pꞌëë do rabahapäh hyb nꞌaa.

Txa²wã¹nũ²a² sa²kxĩ̱³kxi²nẽ³jau³su²Nxe³ha²kxai³lu¹ yau³xã̱³xa² ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— A²nũ²ai²li² lã³pi³ãu²tẽ³na² tẽ³sxã³ ũ³thũ²kxi²sa²no¹ki̱³sxa³ha²kxai³ kwa³ta³lẽ³na² ũ³tĩ¹kxi²wxe³ki̱³sxa³ha²kxai³ nxe³kxi³te²sxa³yu²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹ kĩ³txi³ ũ³kũt1tũ²la² sxi²hẽ¹na² yxo²ha³kxa¹ wi¹sa²kĩ̱x3te²ju²hẽ³li¹. A²nũ²a² ye³khe¹txi³ ã³wi¹hai¹nhĩ̱³nx2na³li¹.

Xaokanatyakalati Haríti Hiyexe(Mateus 5.13-16; 6.22-23; Marcos 9.50)Hoka Jesus nehitiya: — Maisa atyo xalahare aotakahena hatya xaokanatyakalati hoka mokarene metaharexe akiti, exahe xoana koho katyahe xamani. Xakore hoka mokita atyo xaokanatyakalati exomokakalaose terota, hoka hatya isoahena hoka waiye waiya maheta.

Ija'ari kamahi sohinivarani hini(Mateus 6.22-23)Hari. Asia vara ni'aha ada Jesus:—Ija'aria bianaha'dihi ida lamparina, ni-bianahojaki. Ni-varaja kanabo'ania binaibaviki jaboni. Nama vania binaibavihi, ija'ari o'oihi binokijahakija kaimoni ida gora bodini vagani.

Rika soho humo nisispirikpokozo.Sesus rika soho humo nisispirikpoko.— Myhyriziktsa rika watsa — niy. — Ba aty tohi rika mozipokze miha papa ba okpitsĩ ziky. Ba peryk pukezi zik ziky. Rika mozipok zeka jo baze zik my. Aty mynatsukze mypubyi mozikze zinytokto — niy.

MATEU 6.22-23 PIAT EWYMiꞌi hawyi poꞌog Iesui henoi — Yt uwe i migꞌi wo hytmoi ariãty hot hap e. Yt taꞌatupag hin i kamũti kaꞌa pe maꞌato ipytyp sese pe yn taꞌatupag ariãty hot hamo e. Miꞌi hawyi wehytꞌok haria teꞌeraꞌakasa raꞌyn hawyi tehaꞌat kuap heremo hawyi e.

Koêku yúku kouhápu'ikopeti(Mt 5.15, 6.22-23)Ina koe'íkomaka ne Jesus:—Ako ihúxoti yúku koúhapu'ikope he'onó kixoâti xoko ákoyeaku iyúsea. Ákomaka xovopu'í íxa ya sésta, itea hane ímoa xoko koati imókonoku kouhápu'ikopeti motovâti ínixea koêkuti urúkovati ne ovokúti.

Marî kapêri sĩ'óo'kaha weeró noho niî' niisé niî'(Mt 5.15; 6.22-23)Jesu masaré a'tîro werê nemokɨ niîwĩ:—Masá sĩ'óo'kahare sĩ'óo'ka be'ro bahutíropɨ, akâro dokapɨ sĩ'o dɨpótisama. Tohô weeró noho o'ôrã, toopɨ́ sãha ehárã nɨkɨ ĩ'yaáto niîrã, ɨ'mɨáropɨ sĩ'óo' peosama.

Manamá juc michïructa latalcachil pacaycunchichu. Nïtac mancamanpis winälunchichu. Aśhwanpam ćhulanchic altuscanman lluyta acchiptin yaycamücunäca sumä ima caśhantapis licananpä. [Chaynümi ya'apis mana pacacüchu mayan caśhätapis.]

Rob'uiwẽzé wasu'u(Mateusi 5.15; 6.22-23)Taha wa, te duré tãma ãma romnhimiré'é za'ra, ãne:— Rob'uiwẽzé hã da te ro'o wamhã, e te za nima niwĩ dawi simi'uri ni. E piza'a na, te za upsibi ni. Mare di. Ĩsima'warazém na si te za sõ'awi da te 're sõré, rowa'a na 're danhisisi mono da. Taha da, te za ro'o ni, rob'uiwẽzé hã.


Kuenurukõ nãparina ezuru sã mana. Kure oenurukõ ahtao kure sã osenuhmãko matose, saereme sã oya xine exiryke. Yrome oenurukõ popyra ahtao, osenuhmara matose. Xinukutume sã oya xine exĩko mana oenurukõ popyra exiryke.

Ja pyrà nẽ kot ka mẽ atõ ixkapẽr ma nẽ ixkôt amnhĩ nhĩpêx nẽ tãm amnhĩ nhĩpêx o ri apa. Nẽ tãm mẽ hipêx o ri apa. Jao te hirã kamã mẽ rĩt mex xwỳnhjaja kot amnhĩ nhĩpêx pyràk. Nom koja mẽhõ inhma nẽ ãm inhma nẽ ixkwỳm ri tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho pa. Jao te kamàt kô kamã mẽ rĩt mex kêt xwỳnhjaja kot htỳx amnhĩ nhĩpêx o pa pyràk o amnhĩ nhĩpêx.

Poki tirikapi atoko itxa piĩto ĩkapani. Poki ereka inakasaaki ipinikare aua pãkixinireẽ. Poki maerekanisaaki, pãkixinireẽ mapiãriko.

Kânugue mawânrâ kytâho kiendyly, iajino oze kytâly. Koendâ kiendyly-ro watay, ânwa iozeno oze lelâ kytâly. Koendâ kiempyra kurâ-ro watay, tuzase kurâ, iamu duay tâduzato ara. Epy xurâem toenzepa lelâlâ iamu — kely Jesus.{“Kânu agâlâ mawânrâ kyangahu âsewanily” keze Jesus aguely. Deus ize ato aguiendyse kurâ-ro watay, iozeno lelâ aguienkyly. Arâ aguiendyseba kurâ-ro watay, iozeno keba kulâ aguienkyly. Toenzepa ise kydâsenagazedyly, aguehobyry kieinwâmpyra kurâ-ro watay.}

Peneha nuzawy kwaw tatainy penetekwer pe. Aze heta tatainy, pexak katu maꞌe. Aze ikatu peneha, pexak katu maꞌe. Nezewegatete aze pepurapo wer tuwe Tupàn hemiapo putar haw rehe nehe, pezapo putar nehe. — Hepurapo wer hehe ihe, aze peze muaꞌu nehe, aze napepurapo wer kwaw hehe nehe, napezapo kwaw nehe. Hehàpyhà ꞌym maꞌe ài peiko putar nehe.

Haꞌe rami ae avi nhanderexa ma nhanderete moexakãarã oĩ. Xapyꞌa rei nderexa iporã vy omoexakã ꞌrã nderete haꞌe javi rupi. Haꞌe rã nderexa naꞌiporãi ramo ma nderete haꞌe javi pytũmba ꞌrã.

Niɡ̶inoa ligecooɡ̶e niɡ̶ina oko micataɡ̶a daɡ̶a lokokenatema laaleɡ̶ena. Niɡ̶inoa ligecooɡ̶e nigele, odaa anitawece laaleɡ̶ena nalo. Pida nige deɡ̶eleteda ligecooɡ̶e, laaleɡ̶ena idaaɡ̶ee, idei nexocaɡ̶a.

—Ndereakwara ko lamparina ja nde ve. Ejeakwakaturame po ti nde hepiakatui egwovo kojahua rupi ikwahava nehẽ. Na jitehe ejeaporog̃itakaturame ekovo pota Tupana'ga remimbotarimova'ea rupi po ti nde rekokatukwahavi nehẽ, ei Jesus'ga.—Ejeakwate'varuhurame po ti nde nderehepiagi egwovo ypytuna rupi ikwahave'yma nehẽ. Na jitehe ejeaporog̃itate'varuhurame ekopotare'yma Tupana'ga remimbotarimova'ea rupi po ti nde nderekokatukwahavi nehẽ, ei Jesus'ga.

“Ẽg kanẽ hã tóg tỹ ẽg tỹ ve jafã nĩ. Kỹ tóg ẽg jo kurã han tĩ, ẽg kanẽ ti, ti há nĩn kỹ. Kỹ tóg ẽg jo kurã kar nĩ sir, ẽg kanẽ há nĩn kỹ. Ẽg kanẽ kórég nĩn kỹ tóg ẽg jo kuty ke kãn mũ sir. Kỹ tóg ge nĩ, ẽg jykre kórég ti. Ẽg kanẽ kórég ri ke ti nĩ, ẽg jo kuty han tóg tĩ.

—Upéixa ave nhande resa. Hesãi porã ramo nhande resa, jahexa porã. Hembipe porã-rupi jagwata porã. Upéixa nde pyꞌa porã ramo, Nhandejáry arandu ohesape nde pyꞌa-py hemimbota-rupi ereiko hagwã. Ha nde resa hasy ramo, nde resa ivai ramo katu, nande resapysovéi-ma. Ndereiko porãvéi-ma. Pytũ-my vérami rei ereiko. Opyta rei ndéhegwi Nhandejáry arandu.

Arue umy dori itỹnymy roimyhỹre. Arue awikeki heka ibutumy aumy awikre. Arue ibinakeki tasỹ aumy heka bedelorokile rỹimyhỹkre.

—Tata eny ꞌjawe aereaa. Sãꞌã tata enya mamaꞌe resaukara janee. Nan tee futat jarejeau jane mamaꞌe resagi. Ea maꞌe ꞌgã wesak katu katu futat mamaꞌea. Eawep maꞌe ꞌga te aje ꞌã nuesakatui mamaꞌea. Nan tee futat pẽẽ. Ea maꞌe ꞌgã ꞌjawewaramũ pẽẽ pẽneapyo pejejemogyau jejeꞌeg are, erowiaa pejejemogyau. Aꞌeramũ pẽẽ mamaꞌe apou Jarejuwarete ꞌga jeꞌeg imũ etee futat. Aꞌere eawep maꞌe ꞌjawewaramũ nepẽneapyoi futari jejeꞌeg are. Neperowiari jejeꞌega. Aꞌeramũ pẽẽ pejejemifutar imũ etee futat mamaꞌe apou pejejemogyau. Ypytunaiwa pype wata maꞌe ꞌjawe pẽẽ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Nhym me nodjwỳ. Me noo ne me kute mỳjja pumũnh. Dja ga me ajõ ano mex, ajmã ano kute kêt jabej arỳm mrãmri arĩt tỳxkumrẽx ne aje mỳjja pumũnh. Aje mrãmri ne me a'uri mrãnh mex pyràk. Nhym bep dja ga ano rã, ano punukumrẽx jabej arỳm arĩt kêt ne aje mỳjja pumũnh kêt. Aje mrãmri ne me akamàt kô tykkam mrãnh punu, mrãnho bikàr mrãnh ja pyràk.

Jesusya taꞌpî: —Aꞌkî, ayenukon wanî ayesaꞌkon weiyuꞌmanen pe morî pe tamîꞌnawîron ayeserukon eraꞌmakonpa. Tîîse imakuiꞌpî pe ayenukon wanî ya, îꞌ eraꞌmayaꞌnîkon pepîn, îꞌ kupîyaꞌnîkon epuꞌtîyaꞌnîkon pepîn. Ewaron ta tîweꞌsen warantî awanîkon, aꞌka ta pra. Mîrîrî warantî ayewankon wanî. Morî pe Paapa maimu pîꞌ eesenumenkakon ya, ayewankon yaꞌ, tamîꞌnawîrî aakoꞌmantoꞌkon wanî morî pe. Tîîse imakuiꞌpî pe eesenumenkakon ya ayewankon yaꞌ imakuiꞌpî pe nîrî aakoꞌmantoꞌkon wanî.

'Ũpa te kũyãnãm putuk. 'Ũpa tup te' kuxa hittupmãhã', pãyã' pa ku'uk te' kuxa hittupmã 'ohnãg, tu yãyhã hãpkoxtap.

— Imẽnpuxim wuyeta lamparina buxim. Wuyetadip pima, soat ijo but wuywebe. Kabia dag̃ ajeku. Wuyetakẽrẽ bima, ijo ba'ore wuywebe. Kabiok tag̃ ajeku. Kabiok tag̃ jekukuap ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ap puxim.

Ji hꞌyyb bag hadoo ji matym —näng mäh. —Baad tado bä ji matym, ta bag hado däk sahõnh hẽ ji hã. Baad tanado bä ji matym, badagyp hadoo ji hã.

Txa²wã¹ye³nai²li² ye³wi¹kxai²nãn²tu̱³ txa²wã¹nũ²a² whãi²na¹ wi¹lo²la³kxi²nha²ki̱³te²ju²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹ ye³wi¹lxa³kxai²nãn²tu̱³ txa²wã¹nũ²a² whãi²na¹ hai³txi³ wi¹lo²la³kxi²nha²te²sxa³yu²hẽ³li¹. Nxe³kxa²yã¹nxe³jut3su² txa²wã¹ẽ¹nãu³ai²na² wi¹lxa³kxai²nãn²tu̱³ wi¹kãi³sxã³ yxau²xai³ki̱³sxa³wi¹. Je³su²jah³la²kxai³ ta¹hxai²hẽ¹la².

Xosetinai atyo xaokanatyakalati akereta wiháre ana. Hoka hiyosenaiya waiyexenai hoka tyotya hiháre atyo xaokanatyakalati kakoare tyaonita. Xakore hoka hiyosenaiya maisa waiyexenai xini hoka tyotya hiháre atyoite makaliroti koni tyaonita.

Lamparina fori hiki ida ija'ari nokhoni vagani. Avanokhoni vagani jahahi; hahavi-ra avanokihi. Mahi vagania avaadahani fori hihi nahina-ra avanokivini hiki avanokhoni jahani. Avanokhoni jaharihi; ni-nahina-ra avanokiki, joma bakibakinia adahai fori hiki hida. Jahari kahojaia avakahojaihi; joma bakibakinia avaadahani fori avihiki bana a'oni.

— Myhyriziktsa rika watsa ahanamy bo sihumo iktsa tsimaha. Ahahyriziktsa humo tuzu byizeka ikiahatsa okze mypubyri mozik. Ahahyriziktsa sisapy byizeka ikiahatsa miwa ezektsa watsa. Ba zikozonaha unata ky wa. Maku ihyriziktsa humo tuzu byizeka tsakurẽta mykara maku wata atahi mypubara buruk mokuru.

Yne heremo aheha pytig pote. Ihotꞌok hawyi aheha koꞌi wo wataꞌakasa kuap yne raꞌyn e. Miꞌi pote eheha koꞌi ariãty ewywuat eipiit piat moẽtyhot hamo e. Waku aheha koꞌi pote waku kahato heremo kahato yne yne maꞌato yt aheha pytig i yt kat i heremo ahepe. Watikyꞌesat muꞌap kuap hamo maꞌato ahoꞌowasat hap ewy watoĩneꞌen at toĩneꞌen pytkai are e. Eipyꞌa piat uimohey hap hawyi eheha wakuat ewywuat toĩneꞌen hawyi heremo kahato muꞌap Tupana kapiat hap maꞌato yt naku i kyꞌesat haria eipe pote ariãty yt nakuat i ewywuat eipyꞌa pe toĩneꞌen. Miꞌi pote saꞌag hap yn eweikat are e. Miꞌi hawyi eipiit puo iꞌypyryp we sese topyhuꞌat e.

Kuteâti koêku yúku kouhápu'ikopeti, énomone koéneye ne yûke kexé'uke. Itukovo únati ne yûke, uhapú'itike yóvoheixo. Kene hákoti unâti ne yûke, hahákutikemo yóvoheixo.

Marî kapêri sĩ'óo' mɨ'takaha weeró noho niî'. Marî kapêri ãyukã́, ãyuró ĩ'yâ masi'. Marî kapêri ĩ'yâ ehatikã maa, ãyuró ĩ'yâtisa'. A'té weeró noho mɨsâ Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peó, kɨ̃ɨ yeére weérã, kapêri ãyuró weeró noho niî'. Mɨsâ a'ti nukúkãkãhase pe'ere wãkû nɨrɨkã maa, kapêri ĩ'yâ ehatirã weeró noho niî'. Õ'âkɨ̃hɨ ɨaró weetírã, na'î tĩ'aropɨ niirã́, kɨ̃ɨ̂re masîtirã weeró noho niî'.

“Má, canan sumäta pinsaycäliy. Juc acchi-yupaymi ñawinchic imactapis licachimanchic, tantiachimanchic. Ñawiyu cal'a, rasunpa tantiapäcunquimanmi mayan caśhätapis. Mana ñawiyu calćha ichá, nï tantiapäcunquimanchu juc yanawyayä tutapäćhu cayä-yupaypis.

Tane duré dato hã, aiwa rob'uiwẽzé me. Datõmo wẽ wamhã, dama rob'madâ'â wẽ di. Datob'a wamhã, dama rob'madâ'â waihu'u õ di. Tane duré, a norĩ wa'wa hã asimirosa'rata wẽ za'ra wa'aba wamhã, te za ĩwẽ hã asimirosa'rata na 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo. Duré, asimirosa'rata wasété za'ra wa'aba wamhã, ĩwẽ hã 're waihu'u za'ra wa'aba mono õ di za.


Parixeu tõ zurutopõpyry poko Jezu a(Mat 23.1-36 Mak 12.38-40)Mame tõturukehse Jezu ahtao, parixeu a toahmase tytapyĩ taka autuhtohme. Mame toytose ynororo itapyĩ taka, otuhse. Mame osemahpyra ro typorohse ynororo otuhtoh pona.

Jejus kot tanhmã Parijew nhõ xwỳnhjê jarẽnh toMatêwre 23.25-26Tã nhũm Jejus ra mẽ ahkre pa. Hãmri nhũm Parijew nhõ xwỳnhja hwỳr tẽ nẽ kãm:—Pa. E kwa ma ixkôt tẽ nẽ mẽ ixkutã apku. Anẽ.Hãmri nhũm kuma nẽ kãm:—Tôe. Nà kot paj ma akôt tẽ. AnẽHãmri nẽ ma hkôt tẽ nẽ õrkwỹ hwỳr axà nẽ apkur kaxyw mẽ ĩhkô hã nhỹ.

Pariseoakori Maerekani(Mateo 23.1-36 Marko 12.37-40)Xesosi sãkirauataka atoko pariseo aiatari Xesosi:—Manipokota naapoko —itxari.Ininiã Xesosi sari iuakata. Apokaãka atoko, iitopãka inipokotini ĩkapani.

Fariseu domodo wâgâ, Moisés inweniby wâgâ enomedâni modo wâgâ warâ Jesus aguehobyry(Mt 23.1-36 Mc 12.38-40)Jesus aguepygueduo myani fariseu aguely eyam:— Âwinduakârâ ietyram — kely.Jesusmy idâwâm. Âwântybyem mesa onwa ekadyly, nâzemaunguebalâ judeu domodo ezewenry ara.

Uzeꞌeg Zezuz parizew wanupe aꞌe kuryUpytuꞌu Zezuz uzeꞌeg ire kury. Naꞌe amo zeꞌeg kwehe arer kwaw par parizew her maꞌe ur Zezuz pe uzeꞌeg pà wàpuz me imaiꞌu haw rehe aꞌe kury.

Fariseu kuery pe Jesus ijayvu eteagueOpa ma Jesus mbaꞌemo re ombojoja vy ijayvupa ramo peteĩ fariseu aipoeꞌi hupive oo aguã okaru vy. Haꞌe ramo hoo py ovaẽ vy oguapy okaru aguã py.

Jesus eetedeloco icoa fariseutedi icaaɡ̶icoa anodiiɡ̶axinaɡ̶atece lajoinaɡ̶aneɡ̶eco Moisés(Mateus 23.1-36 Marcos 12.38-40)Naɡ̶a nigotedini Jesus me dotaɡ̶a, odaa ica fariseu jonaɡ̶a node migo aniodi liɡ̶eladi. Odaa Jesus joniɡ̶igo, odaa jona nicotedi maditaɡ̶a aca nameeja.

Tiruahũ ti fariseusva'ea pe(Mateus 23.1-36; Marcos 12.38-40)Jesus'ga nhi'ig̃irẽ fariseu'ga ei ga pe:—Herejo nhironga pype i'gwovo ji pyri.A'ero Jesus'ga hoi ga rupi garonga pype oapyga mesa pyri.

Jesus tỹ ũn jykre régre ag mỹ vĩ kónãn(Mt 23.1-36 Mc 12.38-40)Ti tỹ ag mré vẽmén kar Fariseu ũ tóg ti mỹ: “inh mré jẽn kãtĩg,” he mũ. Kỹ tóg ti mré tĩ mũ, ti mré jẽn jé, Jesus ti.

Hesu onhemonheꞌẽ fariseu kwéry-pe, tekoha mboꞌeha kwéry-pe ave(Mt 23.1-36 Mc 12.38-40)Onhemonheꞌẽmba rire Hesu, peteĩ fariseu vaꞌe heꞌi íxupe:—Jaha katu xe róga-py jakaru hagwã, heꞌi Hesu-pe.Upéixa-gwi oho indive. Ogwahẽ-ma ramo ogwapy okaru hagwã.

Jesuisi kiamy rarybereu tahe, fariseu mahãduõ tamy rarybere: —Manake wasỹ‑ki rikiroxikremy. Tai tahe Jesuisi rare, ralore, ronyre roximy.

Judeu ꞌgã nemiapo(Mateu 23.1-36 Maku 12.38-40)Jejui ꞌga porogytapaw ire fariseu ꞌga amũ ꞌjau ꞌga upe:—Ere ejua ejemiꞌwaa jeꞌwyr ipe— ꞌjau ꞌga ꞌga upe.Aꞌeramũ Jejui ꞌga awau ꞌga rupi.ꞌGa rog ipe owaẽm ire Jejui ꞌga awau osou. Awau wapyka.

Jeju mekbê pardjêumã bẽn tỳx.(Mat 23.1; Mak 12.38)Nãm memã arẽnh pa nhym kam mekbê pardjêu'õ kum,—Amrẽ ikôt tẽn ikutã anhõ kwỳ krẽ, ane.Nhym Jeju kum “Ã” anen kam kôt tẽn ũrkwãmã wadjàn nhỹ.

Fariseu Yewîꞌ Ta Jesus Wîtî(Mt 23.1-36 Mc 12.38-40)Jesus eseurîma ataretîꞌka pe tiwinan fariseuya Jesus etaꞌpî tewîꞌ ta entamoꞌkai attîtoꞌpe. Moropai Jesus wîtîꞌpî, mîîkîrî ereutaꞌpî imesarî pia.

Yeyox te' xexka xop pu hãm'ãktuxTu hãm'ãktux kux, 'ĩhã Paniye xop yõg tik te' xãnãhã', pu' xit, ha ta' mõg tik pet hah, tu' xit,

Jesus ekawẽn epere buje Fariseu o'jekawẽn ceweju.— Ejot cuy oduk'a be jekõn ãm — io'e.O'ju ceweju. Oabik jekõn ãm.

Jꞌooj madäk do ky kenꞌyym do Jesus nabuuj gedoo do ky nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus baherꞌoot do bahänh bä kä, Pariséw see atsꞌyyt mäh, ta tób hẽnh tabawëh hyb nꞌaa. Ti mꞌ Jesus bahõm kän mä ta tób hẽnh, ti mꞌ tabasooh, sa sii tabawëh hyb nꞌaa.

A²nũ²a² ũ³wha²li¹txã³nxu¹tai²na² fa³ri³se²a² nũ̱³ka̱³txai²na² ĩ³yau¹ũ³nẽ³jau³su²Ĩ³ye³ta³lun²nũ²la² fa³ri³se²a² in³jah³la² ã³tĩ̱³sxã³ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Txa²sxi²ha² ã³wih¹sxã³ ĩ³yain³kxi²sẽ¹li¹. Nxai¹nha²kxai³ ã³wi¹hain¹nũ²la² ã³wxe³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Yxãn¹ta¹ Je³su²jah³la² hxi²khai²lxi²sã²nxa³sxã³ ã³wxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Irae Fariseunai, Xaotyakiye Kakoarenai Kakoa(Mateus 23.1-36; Marcos 12.38-40)Hatyaoseta Jesus halakisa hairaene hoka hatya fariseu nolokene kanakaira maheta ehanako. Hoka Jesus xane isoa hoka tyoka mexa haliya.

Jesus va'ora kaabaniki adani farisio vakadihojaia(Mateus 23.1-36; Marcos 12.37c-40)Hari. Anokhomi'ihi ida Jesus kavarani, farisioa bikaboa'i'aha ada Jesus gorana 'baira kaimoni. Okhaha ada Jesus, okhajakosiha mesa kania vithi'aha.

Sesus Pariseutsa iwaze tapara Moises harere humo zinymyrykynahatsitsa soho humo nitsasoko.Sesus nipamykysobaze Pariseu ziakzoko:— Kawahoro bo tsikadisahakta! — niy.Yhỹ niy. Sesus iwahoro bo nitsuk. Idisahawyzozowy baze nidyhyky. Pariseu Sesus bo nikozotoktoko. Sesus itsyhyrype pikihibyita tu tadisahaka. Iwatahi ibo nikozotoktoko.

MATEU 23.1-36 MAKU 12.38-40 PIAT EWYIesui piat taꞌatunãpin kahu turan putꞌokꞌe Musei miwan enoi hat hawyi toꞌe — Toꞌiro uiꞌyat kape watenuk hamo e. Miꞌi hawyi Iesui toto raꞌyn hupi iꞌyat kape. Putꞌokꞌiꞌatuꞌe hawyi taꞌapyk yparakai ypyke maꞌato yt tuweposei i tenuk hamo.

Koyúhoinoa Jesus pahúnevo ne farîzeuhiko(Mt 23.1-36; Mk 12.38-40)Uke'éxone koyúhoyea ne Jesus, ápe farîzeu itaíkoati nikóponea óvokuke. Urúkovane Jesus óvokuke ne farîzeu, ivátakone xe'o mêsa.

Jesu fariseu masare, tohô niikã́ Moisé ohâ'kere bu'erã́re tu'tî'ke niî'(Mt 23.1-36; Mc 12.38-40; Lc 20.45-47)Jesu werê tu'a ehaka be'ro ni'kɨ́ fariseu masɨ kɨ̃ɨ yaá wi'ipɨ ba'â dutigɨ pihîakɨ niîwĩ. Tohô weégɨ Jesu sãháa, mesapɨ ehâ nuhakɨ niîwĩ.

Puydïcunämi Jesusta wañuchiyta munapäcun(Mt 23.1-36; Mc 12.38-40; Lc 20.45-47)Jesus chayćhu limayta camacalpuyaptinmi juc fariseo puśhala wasinman micapäcunanpä. Jinaptinmi wasinman yaycul maquinta mana pa'acul mïsanćhu täcuyäla.

Tawamhã tame te te dama rowasu'u pari, ma tô aibâ hã tãma tinha, ĩsõrõwa u morĩ da, ĩsiré sa da. Aibâ hã, parisezu. Taha wa, ma tô Zezusi hã ãma saze. Tawamhã 'ri para u sébré wamhã, te nhamra, sa da.