Tãkye ase kokoro rokene, jamihme pyra jahtao ro. Tykerekeremase jahtao tãkye ro ase. Jetuarimaryhtao tãkye ro ase, taosanumase jahtao tãkye ro ase. Morohne emero toehse ahtao Kyrixtu poetoryme jexiryke otara kara, tãkye ro ase. Ynara exiryke, jamihme pyra jahtao, jamihme kuhse ase ymaro Kyrixtu exiryke.

Jakamã kot paj Kris ã ixpunuj nẽ ri ixpa htã ixkĩnh nẽ ijamakêtkati nẽ ri ixpa. Kwãr mẽ mãmrĩ hã tanhmã ixto kapẽr to nẽ tanhmã hã inhĩpêx to pa amnhĩ xà htỳx kamã ijamak o ri ixpa. Nẽ ixpê amrakati nẽ inhĩrot nẽ ri ixpa htã Kris nhỹ hã tanhmã kãm amnhĩ nhĩpêx mex to rãhã ho ri ixpa.

Niõkapetakasaaki, nipoxokoniuata. Nixiniketikosaaki, nipoxokoniuata. Nimaxikikosaaki, nipoxokoniuata. Nimisiritikosaaki, nipoxokoniuata. Nikamakiti tĩkane nimimarotakanisaaki, nipoxokoniuata. Ikara atoko inakari nimĩteeneka nipoxokoniritika, kotxi Kristo nakiti nitxaua. Niõkapetakasaaki, nitapara nãkixinireẽ apiata.

Tuomare olâ urâ Cristo xurâem wawylygue, won-honrugue âdylâ aiese ton-honremba wawyly umelâ. Iwâgâ âwankuem yedylymo umelâ; kâmaynoem wawyly umelâ; Jesus einwânni wawylygue kâzenagazeoly umelâ, toenzepa iekuâdâni modope awyly umelâ, tuomareba wipyra olâ urâ, Cristo aguehobyry aiese. Ton-honreba wituo lakuru, Cristo eon-honrugue kozohondâdyly.

Herurywete hekàg ꞌymaw rehe. Teko herehe wazeꞌeg zemueteahy mehe herurywete ihe. Aze apuraraw maꞌerahy nehe, herurywete putar nehe no. Aze uzeruzar ꞌym maꞌe upuraraw kar maꞌe ihewe wà nehe, herurywete putar nehe no. Aze zawaiw katu hereko haw nehe, Zaneruwihawete pe hemaꞌereko mehe nehe, herurywete putar nehe no. Hekàg tuwe ihe, taꞌe Zaneruwihawete umur ukàgaw ihewe aꞌe xe.

Haꞌe rami vy arovyꞌa ꞌrã xekangya, xere ayvua reia, ajexavaia, xere opuꞌãa reia, haꞌe ndaꞌevei aikoa Cristo káuxa aendu vaꞌe. Mbaꞌeta xekangya py xembaraeteve ꞌrã.

Odaa idinitibeci niɡ̶ina me leeɡ̶odi Cristo me jeelotika, ina moyametibigiji eledi oko, ina minoa iɡ̶alanaɡ̶a, ina metidiatetibeci oko, codaa minoa ane dakaketomi. Igaataɡ̶a niɡ̶ina me jeemite me idaɡ̶amalaɡ̶a, Aneotedoɡ̶oji najigotediwa loniciwaɡ̶a.

A'ero ji nhimohẽhetei jipopoakare'yma rehe jipopoakare'ymame Cristo'gareheva'ero g̃waramo. Cristo'ga arõe'ỹve'g̃a ji mbotegwete novĩa. Emo nhimbotegwetea rehe ji nhimohẽhetei. Ite'varuhu ji ve novĩa. Emo ite'varuhuva'ea rehe ji nhimohẽhetei. G̃a ombuhu hahyva'ea ji ve novĩa. Emo hahyva'ea rehe ji nhimohẽhetei. Tiruahũ ji ve novĩa. Emo tiruahũva'ea rehe ji nhimohẽhetei. Nanongara rehe nhaporemo ji nhimohẽhetei. A'ereki naname ji ve ji ndajipopoakari. Jipopoakare'yma nanani Cristo'ga ombuhumbuhu opopoakara ji ve a'ero.

Hã kỹ inh krój nĩ tóg inh mỹ sér tĩ, ag tỹ iso vĩ kónãn ti ke gé, inh jagtar nĩ ti ke gé, ag tỹ inh vóg kónãn ti ke gé, inh kanẽ jur ti ke gé. Inh mỹ tóg sér kar tĩ, sỹ nén vég mũ ti, sỹ Cristo hã tỹ fe nĩn kỹ. Inh krój nĩ ẽn kã sóg tar nĩ, mỹr, ha mẽ.

Naxe mbaraetéi ramo jepe avyꞌa joty aiko-vy. Xe-rehe ijaꞌeꞌỹ vaꞌe onheꞌẽ rei rei ramo jepe xe-rehe, aikotevẽ eterei ramo jepe, Hesu-rehe ojerovia eꞌỹ vaꞌe xe rereko asy ramo jepe, Cristo rape-rupi aiko-gwi anhemboasy ramo jepe, avyꞌa joty aiko xe. Naxe mbaraetéi jave Nhandejáry ae xe mombaraete jevy.

Tahe awire, waõkõna, warurukõna, ibutumy wadee awire. Kristu òraru‑ki heka tuure. Tiubo ibinamy wamy riwinykreu warurukõkreu, warurudikre.

Maꞌeramũ ꞌã jekuꞌiramũ mamaꞌeay are. Tepifuakareꞌem are, Kristu ꞌga ree ꞌgã tekuraw are, mamaꞌe pyu tetyweꞌem are, tejeupe mamaꞌe tywera jeapo are, tejereko tywerete are. Mĩmer are je tekuꞌiramũ etee futat tekou. ꞌGã je rereko tyweramũ Kristu ꞌga opãjẽ muri jee jepi. Aꞌeramũ je mamaꞌe apou ꞌga pãjẽ mũ etee futat.

Kam Kritumã idjàpênhkam mã ne ikute? Bir, apỹnh irerek djàri ne iwỳr ban bôx. Nhym apỹnh me kwỳ imã akij. Nhym apỹnh itokry djàri iwỳr ban bôx. Nhym apỹnh me kwỳ ijo ajkẽ. Nhym apỹnh mỳjja pyma djàri ikam apôx. Te apỹnh mỳjja ikam apôx ne te irerekre ba kunĩkôt ikĩnh. Mỳkam? Bir, dja ba ba irerekre nhym Kritu arỳm imã tỳx jadjà ba arỳm itỳx ne.

Mîrîrî yeꞌnen taatausinpai uukoꞌmamî aꞌtuꞌmîra eꞌtoꞌ pîꞌ, moropai umuꞌtunpatoꞌ pîꞌ, moropai ituꞌse eꞌtoꞌ pîꞌ, moropai upokonomatoꞌ pîꞌ, moropai tiaron uyarakkîrî teesuwaꞌkasen pîꞌ Cristo wenai, taatausinpai uukoꞌmamî. Mîrîrî yeꞌnen îꞌ pensa aꞌtuꞌmîra esepuꞌtî ya, tîîse meruntî ke esepuꞌtî maasa pra Cristoya itîrî yeꞌnen uupia.

'Ũgpu'uk, ha tikmũ'ũn tek mũn 'ãktux kummuk, hak xũy, ha tikmũ'ũn tek kute'ex kummuk, ha' max'ah hãpxop, 'ĩhã 'ãte Kunnix pu hãpxopmãhã'. Pa puxix. 'Ũgkuxa hittup. 'Ũkpu'uk, kopxix 'ũgka'ok.

Soat em ocokcok õn e'em wa'õbaca g̃u ma'g̃u; okay'ũmayũ dak a'g̃u omuymuy ma; yopĩt ma dak a'g̃u õn jekukum ikug̃; itabut'ũmayũ dak a'g̃u ipiatpi'ajojoan owebe; xipat'ũmat tak a'g̃u jebapukpug̃ owebe. Imẽn ma ipiatpi'ajojom õn jekukum Cristo a'õ dag̃ õn jekukum puye. Inaka soat em ocokcok õn e'em. Waõbaca'ũm pima, wuykukukat ja'õbacaap ũmũm owebe buye.

Ti hyb nꞌaa kä ỹ tsebé Kristo hyb nꞌaa nahejoonh do ỹ ahob bä, Kristo hyb nꞌaa ỹ raky nꞌaa rejã bä, Kristo hyb nꞌaa wë ỹ badoh do ỹ ahob bä, Kristo hyb nꞌaa ỹ rarahejã bä, Kristo hyb nꞌaa dooh ỹ adꞌoo pé na-ããj hẽ. Ỹ nahejooj bä, hëp ỹ tym hã ỹ bahejoonh.

Nxe³na¹jut3su² Kris²tu³jah¹lai²na² wãn³txa² ĩ³hen³txi³na¹ha²kxai³ ka³li³sxã³ yxau²xai³la¹wa². Txa²sĩ̱³na² ã³nhxi²kat1sa²nxa³ju³kxai²lẽ¹. Ko̱³nxe³ti³ e³kxi²sain¹ju³ta² yũ³sa³ju³kxai²lẽ¹. Yen³kxa² yũ³sa²nxa³ju³kxai²lẽ¹. Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²a¹ha²kxai³ khãuh³lxa³te³sain¹ju³kxai²lẽ¹. Ha³lo²a² ko̱³ton³kxi²sa²ju³kxai²lẽ¹. Nxe³ju³ta² yxo²ha³kxa¹ ka³li³sxã³ yxau²xai³la¹wa². Nxe³sxã³ txa²sĩ̱³nai²na² ã³nhxi²kat1sa²nxa³kxai²nãn²tu̱³ Kris²tu³jah¹la² ĩ³hxi²kat1ti³hit1sa²na³la².

Nihalahareta atyo exe nomaiyatelini, nirawaiyaki, nomaxiyeharehalini, niraeharetyaki, exahe Cristo hiyeta hoka howitihare nawenani tyaonitere xoaha hiyeta. Hiyaiya, nomaiyaterehenere xowaka nokinatere notyaonita Xekohaseti hiyeta.

Ni-ovamakhaniki ida odanorina, ija'ari onii jaharikia hora vani'avini, ova'i rogo inini, ojahariharina, nahina jahariki namithaki kodiania. Cristo kaija'ari ohina mani ida niki-ra nanamithaja kodiania. Oabono okaabokaravini vani Cristo hora nadanoja.

Iwa ustsa kytsa pe mykara:— Kamyitsapyrẽta tuze kakurẽta hỹ. Kiristu pokzi kamyitsapyrẽta iwatahi kakurẽta. Iwaze kytsa kahumo myziakarakanaha, zikmyijaikiknaha, batu kanamyky, asaktsa Sesus harere bo batu yhỹ nikaranaha ziksukyrykynaha iwatahi sinini mykara iwatatu kakurẽta. Kazikwybyita tu mypehakatsa zuba tazikwy ty kabo nyny mykara — niy.

— Pyno atikyꞌesat eꞌe hap Tupana are. Atikyꞌe emikyꞌesat ewy. Waku kahato uipiit perup hap sio emõtypot hap topyhuꞌat miꞌi kaipyi. Taꞌi waku Tupana uhesaika hap yt tut i uipiit kaipyi. Miꞌi pote yt aremohey kuap i uipiit esaika hap ete. Miꞌi hawyi aru poꞌog hesaika saꞌawyꞌiwuat kai rakano areĩneꞌen katupono Esaꞌyru emipoꞌoro Uruporekuat nuat yn uimoesaika tesaika sese hap wywo. Poꞌog poꞌog uhesaika saꞌawyꞌiwuat kai are Tupana pe. Miꞌi hawyi koitywy uipiit yt uhesaika i hap uimowepit kahato kat pote miꞌi pytkai poꞌog uhesaika saꞌawyꞌiwuat kai. Yt uipiit kaipyi i uhesaika hap maꞌato Aikaꞌiwat esaika hap kaipyi uhesaika. Karãpe putꞌokꞌe miitꞌin miat uimohit hap iꞌewyte uhatek hap putꞌokꞌe turan poꞌog uimowepit hap atipuẽti. Karãpe yt imohey i haria uhatyꞌi hatyꞌi iꞌewyte karãpe yt kat i ikahu uhete Iesui mohey hano areĩneꞌen mote iꞌewyte miꞌi hap eꞌat pe uiwesaika kahato te yt uhesaika hin i pytkai katupono uimoesaika kahato miꞌi hap eꞌat pe Aikaꞌiwat Iesui tesaika hap wywo. Miꞌi pote uiwepit kahato.

Énomone elókeinoke ongóvo koeku eómbea ákoyea njunáko, koánemaka apê vaheréxinonuti ítuke. Kúteanemaka koêku apê nóngone, koane apê ikoítopononuti kotíveti, koánemaka kotîve inzóneu vo'oku indúkeovo ovoxe Kristu. Vo'oku koeku ákoyea njunáko, inamá'axoneoxo apê xunako Kristu njokóyoke.

Yɨ'ɨ̂re yã'âro uúkũsere, yɨ'ɨ̂re apêye noho dɨ'sasére e'katí'. Tohô niikã́ ẽho peóse bu'iri yã'âro weesére, mehêkã wa'asére e'katí'. A'tîro niî'. Tutuâtiro noho o'ôgɨ, nemoró tutuagɨ́ wa'â'.

Chaymi cushicú pishi callpa caynïpïta, palapämäśhancunapïta, pishipacuśhäcunapïta, sasachacuynïcunapïta, imaymana ñacaycunacta Jesus-laycu pasaśhäcunapïtapis. Pishi callpa caynïćhümari masïsu caycú.

Ĩ̱si'uihâ na marĩ da hã, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, duré Cristuhu ma, te 're romhuri mono wa, da te ĩ̱'ãma 're wasété za'ra mono nherẽ, duré ĩ̱ma ropire na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, duré da te ĩ̱ma 're rob'manharĩ wasété za'ra mono nherẽ, duré marĩ na te 're robzépata mono nherẽ, wa ĩ̱to sina 're ĩ̱hâimana u'âsi. E marĩ wa. Ĩ̱si'uihâ na marĩ da hã, ĩ̱nhib'uware na 're ĩ̱hâimana mono nherẽ, wa za taha wa'rãmi, ĩ̱nhiptete sina 're ĩ̱hâimana, Cristuhu nhimipawaptobzém na si.


Torẽtyke Pauru ehtopõpyry poko Korĩtopõkõ pokoRowohpã omiry sã epyrypãko ase kure jehtoh poko. Yrome opokoino xine morara ãko ase, kure jekaropyra oexirykõke. Kure jehtoh ekarory waro matose imehnomo a repe. Yrome zae pyra jekarõko roropa matose. Otarãme tuisame pyra ase. Yrome mokaro Ritonõpo poe amorepatõkõ kuhnanõ ymotye pyra roropa mã toto. Oty rĩko toh nae ymotye toehtohkõme? Arypyra ipunaka.

Pawre kot tee ri mẽ hkukamã hamaxpẽr ã harẽnhTã mẽmo kaxyw na pa ã mẽ amã amnhĩ jarẽnh anẽ? Nà mẽ ate ixtã apijaàm kêt jakamã na pa ã mẽ amã amnhĩ jarẽnh anẽ. Mẽ kêp Kris nhỹ hã mẽ ajahkre xwỳnh ã amnhĩ to hêx xwỳnhjaja na ka htem ixrom kot amnhĩ to rũnh xwỳnh ã mẽ harẽ nẽ mẽ hã apijaàm o ri apa. Nom ixte amnhĩ to grire xwỳnh tã mẽ kot amnhĩ to rũnh o ijakrenh kêt.

Paoro Nirekari Erekari Korĩto AuakanimoniMiĩkiteti sãkirauatini atoko nisãkirauata, txamari hĩte xika nisãkirauata miĩkiteti sãkirauatini atoko, kotxi hĩte iuikaãkamanoko nota, kona nota nirekamariko niuikiniua. Minakati nitxaua, iuaritika nanera Teoso maiokanatakini hĩtekata auakani kona apiaerekata.

Corinto domodo wâgâ Paulo âseguâdâdobyryTuândy ara auguely, ywâgâlâ koendâ augueduo. Âmaemolâ olâ arâ auguehoem aienehoim. Ywâgâ koendâ amyguelymo-ro watay, ywâgâ auguewâpyra tâise keankâ urâ, uduery modo “Cristo ingonotyby keba mâkâ Paulo” keduomo. “Cristolâ xina iwâgâ aguehoem agueim” kewâni modolâ mâen-hogueguylymo. Yakabyra olâ akaemo! Akaemo Deus xurâem anhekyly, adyese lâpylâ urâ, akaemo anhekyly takaze olâ agânhedyly.

Imaꞌenukwaw Pawru Korin tawhu pe har wanehe aꞌe— Heꞌo maꞌe, aze ruꞌu peze ihewe. Heapo kar pe heꞌo maꞌe romo pe. Pe ae hemuzeꞌeg kar pe nezewe, taꞌe peruzar amo zeꞌeg pe xe. Akwaw ikàg maꞌe romo hereko ꞌymaw ihe. Aꞌe awa aꞌe wà, Zaneruwihawete hemimono karer aꞌuaꞌu aꞌe wà, naꞌikàg weraꞌu kwaw ihewi aꞌe wà.

Apóstolo oikoa kuaa ukaa re Paulo ijayvuagueInhakã porã eꞌỹ vaꞌe rami xeayvu vaꞌekue, haꞌe rami aguã rami peẽ ae xemoingo ramo. Peẽ ae pendeayvu ꞌrãgue xererovyꞌaa rupi, mbaꞌeta xee ma mbaꞌeve py ojeupe “Apóstolo” heꞌi rive vaꞌe kuery gui naxeꞌyvyĩꞌive, mbaꞌeꞌỹ aiko vaꞌeri.

Paulo igecaɡ̶aleɡ̶e anoyiwaɡ̶adi Ǥoniotagodi manitaɡ̶a nigotaɡ̶a CoriintoJao me iciagi yetole me jotaɡ̶a, leeɡ̶odi me idinabaketibece. Pida akamaɡ̶akaamitiwaji awiitibige me jao niɡ̶ida aneji me jotaɡ̶a. Igaataɡ̶a akamaɡ̶akaamitiwaji domaɡ̶a leeditibige madinienaɡ̶aneɡ̶eni. Igaataɡ̶a jiɡ̶idaa niɡ̶idi oko modiletibige me diɡ̶icata iniwaló, niɡ̶idi oko anoditibige me daɡ̶axa me ɡ̶oneɡ̶aɡ̶a liiɡ̶exedi Aneotedoɡ̶oji, niɡ̶idi adaɡ̶axa meletibigiwaji doɡ̶onaɡ̶axatiloco.

Paulova'ea nhag̃ataruhu Corintopeva'ea reheIkwahave'ỹve'ga ja tuhẽ ko ji ko nhinhimboheteavo. Emo ji imbojari pe ndehe. A'ereki pe nanhimbohetei jipi Paulo'ga Cristo'ga moirũharamo tuhẽ jave'yma. Pehe po pe'e a'ea hamo ji repyga pepyteripeve'g̃a pe hamo. Emo pe ndape'ei reki ji mbohetee'yma.Pepyteripeve'g̃a e'i ji ve: “Paulo'ga ko okoteheva'ea.” A'ea g̃a ei – kiroki g̃a e'i tehe ojive huvihavuhuro ore rekoi Cristo'ga moirũharamo orokovo javo.Po ji okoteheva'ea, a'ero po g̃a okoteheva'ea no. A'ereki ji g̃agwyre'iva'ea rũi tuhẽ.

Paulo tỹ Corinto tá ke ag to nén to jykrénHa vé ha, vẽsỹ ũn krĩ tũ nĩ ẽn ri ke han sóg, ãjag tỹ inh kutãn kỹ. Ãjag tỹ iso vĩ há han ke vẽ vẽ. Inh pi(jé) ũ tỹ vẽsỹ apóstolo han mũ ẽn ag krẽm ke nĩꞌ, isỹ tỹ nén (ũ) tũ hã ra, mỹr, ha mẽ.

Corinto tetã mygwa Hesu-rehe ojerovia vaꞌe-rehe Paulo ojepyꞌapyItavy vaꞌe vérami voi anhemombaꞌegwasu kuri ahai-vy. Pende-rehe ha-py voi itavy vaꞌe vérami anheꞌẽ porã porã xéjehe. Peẽ napepenáiry xe-rehe. Nhandejáry remimondo aꞌã aꞌã-rehe mate pepena peiko-vy. Mbavaꞌe-py tipo haꞌe kwéry hembiapo porãve xéhegwi? Mbaꞌeve-py. Xe xe rembiapo porãve meme íxugwi kwéry. Xe reko mirĩ jave jepe, xe xe rekoha porã teeve íxugwi kwéry.

Rarybere heka hãbu itxỹte wesele heka rarybereri. Kaiboho iòrarureny‑ki heka kia wesemy rarybereri. Inatyhymy heka jiarỹ kia rybe tỹnydỹỹdu mahãdu bina ratyre watxiwãhãre. Ayreny‑ki rarewãhãu heka teerytenyte.

Paulo ꞌga wearamũ ꞌgã neeJejemomeꞌua je mojenosĩ. “Iꞌakwaaweꞌema ꞌjawe sipo je rekoi”, aꞌe je tejeupe teꞌỹina. Aꞌere ꞌã naje momeꞌui pejepe ꞌgã nupe. Aꞌeramũ je ꞌã ꞌagamũ je tee tejemomeꞌwau tekou. “Akotee maꞌea te Paulo ꞌga”, ꞌjau nipo pẽẽ mũ jee. “Ore te ꞌã Jejui ꞌga remimonoferaretea”, ꞌjara ꞌgã aipo eꞌi futat jee. Akotee maꞌeramũ agawewi je rekoi. Aꞌetea Kristu ꞌga je mono kwe pe ojemomeꞌwaukaa jee ikue.

Me kute kupa'ã Paur mar.Ije amimex kôt ar amã amijarẽnhkam kute ibẽn kati pyràk. Mỳkam ne ba amimex jarẽ? Bir, ar aje ikupa'ã ijarẽnhkam. Ar ga ne gar ikupa'ã abenmã kum,—Djãm Kritu ne Paur jano nhym 'ã ujarẽnh tẽ? Kati. Kute anor kêt, ane. Ba kam amã amimex kôt amijarẽ. Ba amimex kôt amijarẽn kute ibẽn kati pyràk. Ar ga ne ga ren ar abenmã kum,—Mrãmri ne Kritu kute Paur janorkumrẽx nhym gwaj bamã 'ã ujarẽnh ar ba, ane. Ga ren ar anen ba ren amimex kôt ar amã amijarẽnh kêt. Ar akam me'õ ar ta arĩk amijo 'êx ne kute ar amã,—Kritu ne ijano ba ar amã idjujarẽnh ar iba, anhỹr ne ta amijo raxo ba. Djãm mrãmri ne ba we ar wã katẽri irax? Kati. Ba ne ba ar wãmẽ ije aben pyràk ne ar katẽri itẽm kêtkumrẽx. Ne kam djãm ba ne ba irax? Kati. Ba ne ba ikajgo. Nhym be, mrãmri ne Kritu ijano ba 'ã idjujarẽnh ar iba.

Paulo Esewankonoꞌma KoꞌmannîpîCoríntio Ponkon Soosi Tawonkon PîꞌEseurîma pîꞌ wai pakko pe tîweꞌsen eseurîma warantî. Maasa pra amîrîꞌnîkonya mîrîrî warantî eseurîma emapuꞌtîꞌpî. Tîîse amîrîꞌnîkon eseurîma eꞌpai awanîꞌpî, îꞌ kaiꞌma morî pe uyeseru eꞌtoꞌ pîꞌ taayaꞌnîkon eꞌpai awanîꞌpî. Inna seruꞌ pepîn, îꞌ pe pra rî uurî wanî. Tîîse inkamoro, yaipontîsaꞌ pe tîweꞌkuꞌsanon maꞌre uurî wanî pepîn tiwin kin.

Putep mũn mĩy putup Yeyox kopa kuxa mãm xopHamũn, 'ãte hãm'ãktux hitop nõmhã, pa 'ãxop tep-tup. 'Ãxop te hãmpe'ãpaxex 'ohnãg 'ũgmax. Hamũn, 'ũkpu'uk, pak max kamah, yã Yeyox yõg mõ'pok te' koit xop putuk, nõm tihi 'ãxop kopah.

Xipan kuka a'g̃u eyju bit omuwẽnuwẽn. Imẽnpit xipan g̃u eyju omuwẽnuwẽn. Imẽnpuye yadaodaoat puxim õn ma xipan jewemuwẽnuwẽn eywebe. Ka'ũma jo'i ma õn eyxe. Jewexe Deus emumujuyũ bit ijo'i ip eyxe. Ajo mug̃ẽg̃ẽm ip imug̃ẽ ba'ore owebe iat? Ka'ũma ma.

Hꞌyy gatamah do herꞌoot doo da ỹ berꞌood däk. Bë né ti hanꞌoo tii dꞌ ỹ wén herꞌoot. Bë né paawä tii baad herꞌoot do këh ỹ nꞌaa hã. Dooh its né paawä ỹỹh,Dooh its né paawä ỹỹh Paw-Ro wén herꞌood wät, dooh né ji hajaa péh Pꞌop Hagä Do tanado bä paawä. Ta ti tabaherꞌoot bä tapesꞌããp na-ããj hẽ ta hã ky nꞌaa rejãã doo. “Dooh its Paw-Ro”, näk sa kyyh. dooh tabadꞌop hẽ Jesus ky nꞌaa rod sa bahä̃nh redꞌoo do sa yd jé ỹỹh.

Pau²lah³la² hxi²waun³ta³kxi²jau³su²Nxa²ha¹te¹ toh³lxa³ti³yah³la² yã¹nxe² e³a¹wa². Yxãn¹ta¹ wxãi² ĩ³nxa² wã²nxũ̱h¹lxi³yah³lxi¹lxa². Wi¹le³kxi²nũh¹sah²lxin¹ke³la³te²kxai³ wai³nhĩ̱³nx2na³la². Yxãn¹ta¹ sah²lxa³lxa². Tũ̱¹ka̱³txain²txi³ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txi³su² ki³lxo³tũ̱³ka̱³txain²txi³ hai³txi³ ne³ka³ta²sai¹nxa³wa², txai²li² kãi²ti³he¹nxẽ²nxa³kxan²ti³na².

Paulo Mawaiyeharene Corinto Yerenae KakoaHatyahaliti akereta atyo notyaonita, xakore hoka xiso atyo exakere xaxomokanikisa natyo. Xiso ene atyo waiyexe xiraehena notahi. Hiyaiya, maisa xakore atyo noxoare waikaterehare xini hoka maisa atyo exe “iraiti kakoarenai” xawaiyetiterenai katyahakohare xini natyo.

Va'i soko iniki ada PauloHari. Ija'ari va'ihariki kahojaia okahojai'oamani'ia oabono ovaboraborahavini. Hora avaravadadami'iki fori avihiki a'oni oabono ovaboraborahavinia okavaranina. Hora avarigavini kaba'i, ni-varani ohina jahakia avakavarani'iki. Nahina ohirina kaba'i, ni-hora avaradaki adani Cristo athi-ra avavaadahaoniki 'badara. Khai va'ora avani'abakhia'iki adani.

Pauro Sesus tuktsa bo paikpa mytsaty nikara.Kaharere ityrykmyita wata. Ikiahatsa kahumo tsiharereziubyikinaha iwatahi pikbetesaka. Ahaokzeka utakta amy tohibyita wata. Asaktsa ahabo mybarapetu mykaranaha. Deus pehabyitsa tu mykaranaha sihumo ahakparawy asahi simyspihikbatanikitsa zuba mykaranaha. Ahaokzeka Deus pehakatsababatsa mytsaty ahabyitsa tsimykaranaha. Hawa mykaranaha utakta niwatihi mykara.

Uiwyriaꞌin tawa Kurintiu piaria yt uimõtypot hin i Tupana mikyꞌesat ewy kat pote saꞌawyꞌi Tupana uiꞌairo tehay wakuat moherep ehepiat hamo. Iesui potpoꞌororia 12 ok takaria ewywuat sese areĩneꞌen. Miꞌiria wakuat sese ewywuat areĩneꞌen Iesui potpoꞌoro wo. Uito wakuat miꞌiria ewywuat are. Yt uiweꞌeg hin i areꞌe mio tã are maꞌato uimohit pote mio tã are.

Koati yonoâti okóvo Poûlu ne kutípoti Jesus ya KoríntuKutí koe ákoti inzóneu ya koeku inzáyu'ikopeovo yara yúndoe, itea itínenoe kutí'inoke ngoetíneye. Vo'oku mani itínenoe ihayú'ikonu ya koêkuni inzáyu'ikopeovo. Vo'oku hainá'ikopo ahúkoti ya undíke ne mahi ápostuluhiko xepákuke. Koati kaná'uti kó'iyeaneye upánini ako indóponone.

Corintokãharã ẽho peóri kurakãharãre Paulo wãkû nɨrɨ'ke niî'Yɨ'ɨ̂, yɨ'ɨ̂ basi ãyuró uúkũgɨ, maatihígɨ weeró noho weé'. Mɨsâ pe'eta yɨ'ɨ̂re tohô uúkũ dutirã weeró noho weé'. Mɨsâ yɨ'ɨ̂re ãyuró uúkũkã, ãyú niî boopã. Ãpêrã mɨsâre niî soose me'ra ẽho peókã weerã́ doka nií wee'. Naâ a'tîro niîsama: “Ɨ̃sâ Jesu Cristo bese kũú'kãrã nemoró niî'”, niîsama. Yɨ'ɨ̂ mehô niigɨ́ niîmigɨ, tohô bɨsɨ̂ siharã dɨharó nií wee'.

Corintocunäpïmi llaquicunAw, rasunpa ya'a luclu-yupaymi limayá; amcunamari caynu limayalcächimanqui. Amcunatacmari sumäta ya'api limaycälinayqui cala. Masqui mana cäpä licaśha cayalpis, chay sumä-cama puydï yaćhapacütucücunäpi manamá mïnuschu ya'a cayá.

Corĩtu ãma ĩsazei'wa norĩ ãma, Paru hã ĩhâtâ'â za'ra zé wasu'uCristuhu zadawa wasu'u'wa na, asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba õ wa, wa tô ĩ̱nhimiromhuri wẽ na si aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, ãne hã te ĩ̱sima wẽ õ nherẽ. Ãté ĩ̱nhimiza'rese'õ ne, wa tô ãne na aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa, a norĩ wa'wa hã dama 're ĩ̱wasu'u wẽ za'ra wa'aba mono õ 'ru te. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ̱pawapto mono õ 'wa'âhã, aré marĩ dai õ di, 're ĩ̱hâimana mono zé hã tô. Tane nherẽ, Zezusihi zadawa wasu'u'wa newa, senai'õ na te te aima 're ĩroti za'ra wa'aba mono norĩ ma, ĩ̱wapu na tãma 're ĩ̱hâimana za'ra mono õ di.


Amaro xine jahtao Ritonõpo jamitunuru enepoasene oya xine. Ijamitunuru ke kurãkõkara tukurãkase ropa ya onenerykõme. Tõsenuruhkase amarokomo Ritonõpo jamitunuru eneryke oya xine. Penekehpyra exiase morohne enepory poko oya xine. Morohne eneryke oya xine Ritonõpo nenyokyhpyryme kuenetuputyatose. Ritonõpo nenyohtyã rokẽ ijamitunuru enepõko mã toto.

Na pa pre mẽ akamã ri ixpa nẽ Tĩrtũm nhỹ hã aa mẽ ate mẽmoj pumunh kêt kwỳ ho anhỹr rax o ri mẽ akôt ixpa. Nẽ ỹ hã akupỹm mẽ à xwỳnhjê ho mex. Nẽ mẽ nohkre xwỳnhjê no ho mex. Na pa pre hte ã mẽ amã mẽmoj nhĩpêx anhỹr o ri mẽ akôt ixpa. Amnhĩ xà htỳx kamã ijamak o ri ixpa htã Tĩrtũm xihtỳx xà ho amnhĩ to htỳx nẽ ã mẽ amã mẽmoj to anhỹr o ri mẽ akôt ixpa. Mẽ ate omunh nẽ Tĩrtũm àhpumunh tỳx ã omunh kurê kumrẽx kaxyw. Nẽ ixpê Kris nhỹ hã mẽ ajahkre hã ixpumunh kurê kumrẽx kaxyw na pa pre ã mẽ amã amnhĩ nhĩpêx anhỹr o ri mẽ akôt ixpa.

Hĩtekata nauakasaaki, nikamakiti oerekai atão Teoso iokanatakiti nininiua, kotxi iuasaaki noerekai Teoso oerekakiti kãkitimoni. Noerekai kãkiti maposotakiniti. Noerekai posotiiretxi iuasaaki. !Asãpaka ikara atoko inakari aõerekinii hĩte.

Agâmo wawyly ume Deus eon-honru enehoim, adyese ani urâ. Ânguy anhetânry adyese ani urâ. Kurâ domodo adawihoem aieni modo adyese ani urâ. Deus eon-honrugue adyeseim lelâ omazeânehoinmo adyese ani urâ. Awârâ modolâ Cristo itaumbyry egatuze igonotyby wawyly xutuen-hoim. Toenzepa tâpyneânzelâ ani kâsewanizezedyly.

Azapo maꞌe teteaꞌu penuwa rupi ihe, aꞌe rupi aexak kar Zaneruwihawete hemimono kar romo hereko haw peme ihe. Purumupytuhegatu kar haw azapo penuwa rupi. Maꞌe hexak pyr ꞌym azapo peme. Azapo maꞌe Zaneruwihawete ikwaw kar pà peme ihe no. Hekeneꞌo mehe napytuꞌu kwaw iapo re. Peneko haw pe har heàmàtyryꞌym aꞌe wà. Napytuꞌu kwaw iapo re.

Mbaꞌeta peẽ kuery mbyte rupi aexa uka ae ma apóstolo aikoa kuaa ukaarã, opa mbaꞌe aropoꞌakaa py, haꞌe gui hexa pyrã, nhomondyipaarã haꞌe poꞌakaa kuaa ukaarã ajapoa py guive.

Ee aɡ̶ica daɡ̶a idajolitaɡ̶a niɡ̶ijo me jao ibakedi makaamitaɡ̶atiwaji. Joaniɡ̶idaa Aneotedoɡ̶oji me ikee me ee liiɡ̶exegi, leeɡ̶otedi niɡ̶inoa ɡ̶obinico aneote, ane joxicaɡ̶atema, codaa moikee loniciwaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji.

He'yiva'ea Tupana'ga japoukari ji ve ahemonhimomby'aheteva'ea hepiuka opopoakahetea pepyteri pe ikwehe. Nanongara ga japoukari ji ve ji poravykyrame ga pe Cristo'ga mombe'gwovo pe me jikweraje'yma. Japoukaro g̃waramo ga ikwahavukari pe me a'ero Paulo'ga ko nhimoirũharamo oko javo.

Ãjag mỹ sóg sỹ tỹ apóstolo jẽ ven huri. Isỹ nén (ũ) jagy vég mũ ra sóg to krónh ke tũ nĩgtĩ. Ẽg tỹ nén han vãnh hyn han ja inh nĩgtĩ, ãjag rĩnve, milagre ti, Topẽ jykre ti ke gé. Hã ki ãjag tóg venh mũ, sỹ tỹ apóstolo jẽ ti.

Aime jave vaꞌekwe pene paꞌũ-my ohexa uka peẽ-my opuꞌaka teeha Nhandejáry. Hemimboꞌe hemimondo tee aiko-gwi amombeꞌu jave vaꞌekwe inheꞌẽ haꞌe ojehexa uka vaꞌekwe hexapyrã-rupi peẽ-my. Gwembiapo porã ojapo Nhandejáry. Nhane rembiexa eꞌỹ vaꞌe ojapo meme ave hesegwa nheꞌẽ amombeꞌu jave vaꞌekwe peẽ-my. Xe hemimbou tee ajekwaa meme-ma vaꞌekwe pene paꞌũ-my.

Aõna aõna wiwihikỹ, deytena wihikỹ, bedeòtiidỹỹna ayreny‑ki rewinyre kia Kristu deòdumy watximyhỹreki wahe.

Pẽ pype ꞌã je rekoi Jarejuwarete ꞌga ꞌã aeremiapoeꞌema apoukaa jee, opãjẽ mũ ꞌga ꞌã iapoukaa jee. Aꞌeramũ ꞌã pejejeporesagamũ etee ee. Aipoa ꞌã “Je futat Jejui ꞌga remimonoferamũ” ꞌe resaukaa pẽ nupe. Najefuewepawi je pẽ nupe imomeꞌu are ikue.

Amrẽbê ne ba arek akrànmã ar akam mỳjja pumũnh kêt nhipêxo iba. Ne apỹnh me punu djàri meo mex gar omũn arỳm Kritu raxmã akato. Ba ar akam mỳjja rũnh nhipêxo iba gar amim,—Mrãmri ne Kritu kute Paur janorkumrẽx. Ga, Kritu kute anor kôt kute mỳjja nhipêxja pumũ. Nã gãm ar amrẽbê ã amim ane. Mỳkam ne gar jakam arỳm amim,—Kati. Kritu kute Paur janor kêt, ane?

Moro akoreꞌtaꞌnîkon wanî yai, Paapaya tuꞌkan kupîꞌpî uwenai. Teraꞌmasen kupîꞌpîiya, esenupantoꞌ ton, moropai teesewankonoꞌmai esenumenkantoꞌ ton kupîꞌpîiya. Moropai anîꞌ nîkupî eserîkan pepîn kupîꞌpîiya akoreꞌtaꞌnîkon, tînaipontîꞌpî pe wanî epuꞌtîkonpa. Inaipontîꞌpî pe uukoꞌmamîꞌpî tîrumakai pra.

'Ũkxip Yeyox yõg mõ'pok xop kopah. 'Ãxop te' yũmmũg, tu' pẽnãhã hãpxopmã'ax 'ãte nõm mĩy punethok. 'Ãte hãpxopmã ka'ok xe'ẽgnãg 'ãxop kopah, ha 'ãxop te' yũmmũg Topa te' mĩy, ha 'ãkuxa te' yẽy. Yã hãpxopmã ka'ok xe'ẽgnãg.

Õn eyxe bima juk adi Deus a'õbacaap og̃ubapukpukpuk eywebe. Ixe a'õbacaam wuywebe imubapuk pa'oreat tak cuk adi og̃ubapukpukpuk soat etabutpe eyetabutpe. Iboap mubapuk puje eyetabẽg̃bẽg̃ epesop ijojom idip cĩcã eyxe buye. Wukpiceg̃e g̃u juk adi og̃uy iboap mubapuk am eywebe. Iboap coco buje juk eyetaybit epesop õn Deus emumuju iam Deus emumuju acã iboap mubapukpug̃ puye.

Hꞌyyb jawyk doo me ỹ moo wäd wät bë mahang Jesus mejũũ do hehꞌäät ji do bä metëëh doo: Hetsooh do Pꞌop Hagä Do hanaa ỹ metä wät, meuj nꞌaa näng do ỹ moo wäd wät, ỹ pehuunh do na-ããj hẽ.

Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ya²la³lyau³xa² ĩ³yau¹ũ³na¹jah¹lo²su² te²sa¹kxe³su² wã²nã³ũ¹nx2ta¹tai¹ti²tu³wa². Ya³nãn³ta³ki²la²sxã³ kãi³ũh¹nx2ta¹tai¹ti²tu³wa². Wã³nxĩn¹sxã³ o²la³kxi²na¹ju³ta² ĩ²yah³lxi¹nha²kxai³, on²ta³kxi¹nx2ta¹ju³ta² ĩ²yah³lxi¹nha²kxai³, Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³hxi²ka¹ti³hit1sa²ju³ta² ĩ²yah³lxi¹nha²kxai³, sah¹lxin¹tai¹ti²tu³wa². A²nxe³jut3su² ã³ye³yxo²nũ¹sa²na³la².

Xoaliniharenai hotikihenere hoka aliterexe iraiti kakoa aohenere natyo atyo kaomaka maholawakereta xinekoni. Hatyoharenai atyo xoalinihare waiyexe, exahe xoalinihare maomakahare nomaka harenai. Hatyoharenai kaomaka halitinai tyakekoha maheta niraeni.

Deus hora kakodiavini vani bada oni'abakhiaja ida Deus kabadani danoki ipohiki ija'ari-ra nava'ibodivaraniki. Ni-okava'ipahiniki ida kodibadani avakadiania. Deus kabadani danokia okabadanina mani ida Cristo athi avaadahaoniva abono ka'oa ohina-ra avarigajahakivini hija.

Ahatuk ikapykyrykze hawa Deus pehaha mykara atsatu ikykara. Deus zikwy katuk ziknapykyryk ana kino ziwatawy. Amy ty kytsa batu zikaha Deus zikwy humo ikykara. Siwatawyhytsa humo ikiahatsa tsipybybaiknaha. Ahatukze kakubyrisorokrẽta ikykara iwa Deus harere humo wasani zahahyrinymyryky ana kino ziwatawykyry.

Saꞌawyꞌi areĩneꞌen eipyꞌasetpiat turan Tupana timoherep kahato uipiit pyi tesaika hap. Toikyꞌesat kahato eipe eweikuap uito imipoꞌoro sese hap tehay sese moherep hamuat. Miꞌi pote tutunug kahato uipiit pyi yt miitꞌin mikuap koꞌi e. Ehehamo toimoherep kahato kat koꞌi kat koꞌi sepap Tupana yn inug kuap hap koꞌi miitꞌin mowanẽtup kahato hamo waku nug hap koꞌi ete. Miꞌi koꞌi kapiat eweiꞌakasa hawyi eweiꞌe — Pauru ti Tupana mipoꞌoro ahowawiat aimuꞌe tehay wakuat etiat hamo eweiꞌe eiwoꞌope. Karãpe eweiꞌakasa yt uhesaika hap kape i hawyi eweiꞌe uhepiat pe — Pywo ti rat Pauru Tupana mipoꞌoro sese katupono toimoherep Pauru piit pyi yt hesaika i pytkai eweiꞌe.

Enepone índuke, nzoénaxinokonoke indúkeovo koati kaná'uti ápostulu páhoe Kristu, koati inganá'uxoati xepákukenoe, ngoxuná'ixovoti indúkea, ákotimaka ngamuyá'ika inzóneu. Koati indúkoti koekúti hoénaxovope ápeyea xunako Itukó'oviti njokóyoke, koánemaka iyupánevoti, yoko po'i koekúti ya xunákoke Itukó'oviti ákoti po'i itoâti itúkea.

Yɨ'ɨ̂ mɨsâ tiropɨ pi'etímigɨ, wãkû tutua tĩhagɨ, pehé Õ'âkɨ̃hɨ tutuaró me'ra weé ĩ'yowɨ. Teé me'ra diakɨ̃hɨ́ta yɨ'ɨ̂re Jesu Cristo bese kũú'kere ĩ'yowɨ́.

Puydï yaćhapacücuna lulanancunätamari amcunaćhu allin pasinsiawan lulayculá: milagrucunacta, sumä licachiypa cäcunacta, licapayllaman-camäpa lulaycunactapis.

Ai'rata ĩ̱nhamra aba ré, wa tô ĩ̱nhimi'ẽ na marĩ dama ĩ'manharĩ waihu'u'õ hã aima 'manharĩ za'ra wa'wa, Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ nhimiromhuri na. Ãne zarina, te za sena na Zezusihi zadawa wasu'u'wa na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'wa.


Imehnõ patary po jahtao moropõkomo a tykyrysẽ tokarose ya, nae jehtohme. Yrome amaro xine jahtao, “Õkyryrykõ se ase,” kara exiase. Naeroro oty katohme ynara ãko matou? “Pauru otarãme kyse xine hkopyra mana, imehnõ sehxo mana,” ãko matose, oty katohme? Morara kara ehtoko. Otarãme kurehxo oya xine exiry, “Otinerũkõ ekarotoko ya,” karyhtao ya oya xine.

Xàn pa pre nhãm krĩ hkwỳ kamã Kris kôt mẽ pahkwỳjê ho mex tã mẽ kajaja tanhmã mẽ ato mex to hkêt nẽ? Nà na pa pre hte mẽ anhĩpêx o axpẽn pyràk. Ãm mẽmoj pixire na pa pre mẽ uràk nẽ mẽ awỳr kêt nẽ. Nhãm krĩ hkwỳ kamã ixpata ã na pa pre mẽmoj to presija nhũm prem inhmã õr o pa. Tã pa pre mẽ mõ nẽ mẽ akôt ixpa nẽ mẽmoj to presija htã hã mẽ awỳr kêt nẽ. Kwa mẽ ã ixte amnhĩ jarẽnh anhỹrja ma nẽ ixkamã agryk kêt nẽ.

Atxiĩti apiata nitiretatari apanakini Teoso misãkiretikoãtaã apotiitakaniua ãtiãtaã auakani? Konapitini. Ninoa nitiretini atokotxikana nitiretai hĩte. Namanaãna ninoa txineirote niamonitakiti ĩkapani. Hĩte txineirote kona xatiki namanaãi, ininiã nikerokatari atxiĩti? Himaxinĩkaretariko ia nikerokakiti.

Âkelo xidadâdâ Jesus einwânni modoem agânhetyby, adyese lâpylâ urâ âmaemoem. Cristo wâgâ kâengatuhobyry iepywadomoem âdaunloenlâ kâenkabyra olâ urâ atârâ Corintodâ. Âyanmo “Iepywadaungâ” uguepa watobyry wâgâ yagâ tyewiâse âmaemo watay, enanânehonwâdaungâ wao.

Azapo agwer maꞌe amo uzeruzar maꞌe wapyr hereko mehe ihe no. Taꞌe azapo Tupàn hemiapo putar haw uzeruzar maꞌe paw wanuwa rupi ihe xe. Zuawygatu ihewe paw rupi wà. Xo pitài maꞌe nazapo kwaw peme ihe. Nainoz kwaw temetarer peme. Aipo naꞌikatu kwaw nezewe mehe peme. Aze mo ainoz temetarer peme, aze ruꞌu hekatu mo peme.

Mbaꞌe nunga py tu igreja kuery mboae gui peẽ kuery pe ajapo vaive, xee anho pẽvy nanhepytyvõ ukaia py eꞌỹ vy? Xeperdoa ke haꞌe nunga py ri ajapo vai rã.

Ijoatawece niɡ̶ijo ane jaotema eletidi lapoli loiigi Aneotedoɡ̶oji, ijaaɡ̶ijoa baanaɡ̶a jaotedaɡ̶adomitiwaji. Pida idioka jipokotiogi eletidi lapoli ɡ̶onioxoadipi metidaxawa, pida akaamitiwaji baadaɡ̶a jipokotaɡ̶awa idoitibige daɡ̶a ɡ̶adigiwocitiniwace. Pida nigakatitiwaji me beyagi niɡ̶ida aneji, jipokotaɡ̶awatiwaji me ixomaɡ̶ateenitice ibatiigi.

Nahã ji rekoi ji Cristo'ga mombe'urame pe me a'ero. Na jitehe ji rekoi ji Cristo'ga mombe'urame ojipe'g̃a pe no. Ojo'jajo'ja ji rekokatui pe me g̃a pe no. Marã ji rekote'varuhui pe me jijekokaturame g̃a pe naerũ?Ji nda'ei pe me ikwehe: Pembuhumbuhu itambere'ia ji ve ji Cristo'ga mombe'uro g̃waramo. A'ea rũi ji ei pe me ikwehe. Nurã po pe ei ji ve naerũ: “Paulo'ga ite'varuhu ore ve ipyhyge'yma ore hugwi ipyhygame ojipe'g̃a hugwi.” A'ea po pe ei ji ve naerũ? Po pe ei a'ea ji ve, a'ero ji nhimomby'ahetei heroviare'yma! Jipyry ji pe me imbuhurukare'yma pe hugwi ikwehe.

Kỹ inh ãjag mỹ ne han ja tũ nĩ nẽji, ãjag tỹ ẽmã ũ tá Jesus to vẽnhmãn tĩ ag to: “ẽg kãfór ag nỹtĩ,” hen jé? Nén pir hã han tũ inh nĩ, hã vỹ: ãjag jẽn ko ja tũ inh nĩ, he mũ, sỹ ãjag mré nĩn kỹ, kỹ tóg ãjag mỹ jagy nĩ ja tũ nĩ. Tag tỹ kórég kỹ inh mỹ vẽnh pãte fón nĩ.

Tetã tetã-rupi Hesu réry-py onhomboaty aty vaꞌe-pe areko vaꞌekwe-rami apogwereko ave vaꞌekwe. Peteĩ mbaꞌemi mate ndajapói ndapogwerekói peteĩxa tetã ambue pygwa ndive. Upe pygwa kwéry omeꞌẽ meme vaꞌekwe xe-vy ãy peve xe remikotevẽ. Ha peẽ katu mbaꞌeve napemeꞌẽiry xe-vy. Ndajeruréi vaꞌekwe peẽ-my xe remikotevẽ-rehe. Upéa-rehe “Hembiapo vai nhande-vy Paulo” peje rei nipo raꞌe xe-rehe. Aipo ramo ajerure kuri peẽ-my xe poriahuvereko rei hagwã. Peẽ-my pende rereko asy vaꞌe-rami apogwereko-ma ramo raꞌe, xe poriahuvereko rei vaꞌe-rami joty taxe moingo mani, haꞌe-ta peẽ-my.

Rybe tỹnydỹỹ òwyõ heka aribireny retaõhyyre.

Pẽ nupe Jejui ꞌga momeꞌwau jepotaꞌwaramũ etee pẽ nee ikue. Kwe pewara ꞌgã nee nanẽ je tepotaꞌwaramũ nũ ꞌgã nupe ꞌga momeꞌwau nũ. Pejejuꞌjawe futat pẽẽ jee. Areko esage pãwẽ etee futat je pẽẽ. Aꞌere je naenũi kaꞌaranũũa pẽ nupe. Aꞌe are sipo pẽmaraꞌne je ree?

Mỳkam ne gar jakam arỳm amã ikĩnh kêt ne? Nã gãm ar amim,—Be, Paur kum me ikĩnh kêt. Nãm kum me wãbit kĩnh. Kum apỹnh me kute amim Jeju mar wãbit kĩnh. Kum apỹnh kôt me ar aben pydjio ba djàri wãbit kĩnh ne arỳm àpênh pãnh mebê pi'ôk kaprĩ jamỳ. Nhym be, gwaj bajbit ne kute gwaj babê pi'ôk kaprĩ jamỳnh kêt. Nã gãm ar ã amim ane. Djãm mrãmri imã me wãbit kĩnh? Kati. Imã ar gadjwỳ kĩnh. Imã ar akĩnho aben pyràk. Kwãrĩk wãnh gar ikam angryk kêt.

Yai pra amîrîꞌnîkon esenumenka kaꞌrî, tiaronkon pîikaꞌtîꞌpî annaya, amîrîꞌnîkon pîikaꞌtîꞌpî annaya yentai. Îꞌ kaiꞌma anna wanîꞌpî? Amîrîꞌnîkon koreꞌta anna yeseru kupîyaꞌnîkon pe naatî, ayewanmakon pe? Mîrîrî warantî anna kupîꞌpîyaꞌnîkon ya, Îꞌ tesaꞌse pra anna koꞌmansaꞌ wenai, aawanmîraꞌnîkon anna koꞌmamîꞌpî kuꞌtî.

'Ãte 'ãxop kopa hãpxopmãhã', Yeyox kopa kuxa mãm xop nõy xohix kopa putuk, pa 'ãte 'õg hãpxop pop 'ohnãg xix 'õg tayũmak, pa Yeyox kopa kuxa mãm xop nõy xohix te 'ã hã' teheh, tu 'ã' popmãhã hãpxop xix tayũmak. Yã hã kaxĩy max'ah. 'Ãte' kummuk mĩy. 'Apu 'ũxaxogã', pu tu' kux.

Wara'atka be bima juk adi wemumukaypinput ũmũm'uk osodop ip owebe ibo ka watwat- -itabucayũ. Eyxe bima bit cuk iojuyjuy'uk g̃u og̃uy eyxewi. Apẽnpuye “Paulo jemumukaypinput ojuyjuy'uk g̃u wuyxewi,” i eyju e'em eyewewebe?— Wuykay g̃u xe'e? — i te'e ma eyju e'em.Imẽn g̃u bit cuy epe'e. Eykay ma'g̃u õn.

Ny hadoo do ỹ moo wäd wät ta wób Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh do hã, bë hã ỹ moo nawäd wät doo? Jããm né hẽ hahỹỹ bë hã ỹ nadꞌoo doo: Bë ỹ daab nayyp doo! Bë mabaan ta ti hyb nꞌaa bë ỹ ky nꞌaa rejãã hadoo doo.Sahõnh hẽ ta wób sa mahang tamoo wäd wät doo, Korĩn buuj mahang na-ããj tamoo wäd wät. Jããm hẽ dooh tadaab yb bä sa hã. Ta wób hã ti tadaab yyp. Ti hyb nꞌaa apäh dooh baad Paw-Ro kamahä̃n sa hã ta wób redꞌoo. Bë mabaan bë hã ỹ daab nayyp doo Paw-Ro baherꞌoot bä, tahãd ky nꞌaa ejꞌees. Nesaa do nado ti ji da hadoo do ji daab nayyp doo.

Yxo²ĩ²tũ̱³ka̱³txa² ã̱³xai²na² a²yxo²ha³kxa¹ wi¹kãi³ũ¹hai¹na¹ha²kxai³ wxãi² ĩ³nxai²na² so¹lxi³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ũh¹nx2ta¹ha²kxai³ nxe³nx2ti³hĩ̱³na¹te²la¹xã³? Ti³he¹nxe²nxa³wa². Tũ̱¹ka̱³txi³nãu³xain²txi³ wxa²nũ̱³ka̱³txain²txi³ te²yã¹nxe² kãi³ũh¹nx2ta¹tai¹ti²tu³wa². Hãi¹nxe³sxã³ kwa² hxi²tha³txa²lxi³nx2ti³kxa²ya̱n³ti³su² yen³kxa² yũ³yah³lxin¹kxa² wã²nhũh¹sah¹lxin¹jau³nũ³a² ĩ³ye³kxi¹nx2ti³nxa³tai¹ti²tu³wa². Ju¹tai²na² ne³wã²na³ya³sah¹lxi³hẽ¹la².

Xoare hiye iniyalahare xikaxomokaka haiyaharenai tyakekohatiye xahexe? Hatita hiye taitala maisa nemaxahalikijita xiso: maisa nokahinaetyaki naohenere xihiye hiye. Maika hatyohare ximaotyaneheta.

—Paulo va'ora naibavijahajahakiki adani Jesus kaija'ari vahoariha. Harivani, ni-haria naibavijahajahakiki — avakhaniki a'oni. Hojaki ida nahina hoarani bada oni'aki vakadiania, ni-bada oni'aki avakadiania. Ni-avava'ini-ra okai'dokaki jiniro-ra okanikhariavinia. Jaharia koda ida avava'ini-ra okai'dokaravini?

Deus wasania ty ustsa Sesus tuktsa, asaktsa inazuzuknaha Deus harere bo piwabykynaha, sibo Deus pehatsa nitsasokoronahaze nisisapywykynaha ahatsa watsa bo ikykara. Asaktsa tahanamy ty sibo nyny nikaranaha. Ikiahatsa batu. Ahanamy ty kabo batu nyny aha. Iwa ikzihikik. Ana kino batu tyso — O Pauro myhumo batu iakparawy — batu tyso. Aha humo kakparawy.

Uiwyriaꞌin tawa Kurintiu piaria worohoꞌokyꞌe kahato eipe aikotã atiꞌatukyꞌe iraniaꞌin Iesui mohey haria aikope aikope gupteꞌen haria hap ewy worohoꞌopowyro eipe. Yt uwe i poꞌog eiwoꞌoꞌewyꞌewy. Maꞌato iraniaꞌin tum ehepe taꞌatumiium koꞌi. Saꞌawyꞌi ewetum kat koꞌi kat koꞌi maꞌato wãiꞌare neꞌi. Yt areĩneꞌen neran i eiꞌokpe tote. Uhekat kaipyi arenuk hawyi eimõpyꞌahak hano areĩneꞌen. Pyno yt uiwepyi i waure wo o eweikupteꞌen uhepiat eimõpyꞌahak hap kai.

Ápeikopo koekúti índuke xapa kutípotihiko Kristu ya po'ínuhiko imokóvokuti nzuvó'oe ákoti indukâ xepákukenoe? Ako poé'aku ngixoku ngo'ítukeyea koeku ámbeyea xepákuke. Poéhanemea itukapu vo'oku ákoyea indúkapu yávaha ya nóngoneke. Imákoikopo ngoêku indúkeovo koati váhere xâne koeku ákoyea mbaréxapinoe itukéti!

Mɨsâ Corintokãharãre ãpêrã Jesu Cristore ẽho peóse kurarikãharã doka ẽhó nɨ'kotiwɨ. A'té di'akɨ̃re weetíkãti. Mɨsâre wapa seétiwɨ. Mɨsâ tɨ'ó yã'akã, yɨ'ɨ̂ tohô weesé yã'â niîti? Yã'akã́ maa, akobohóya.

Má ¿imaćhütá amcuna juc malcaćhu chalapacücunapïta mïnus capäculanqui? Aśhwanpa paycunanu piñachipäcucmanlä calapis. ¡Chay mana jinaśhäpi pampachaycälimay-ari!

E tawamhã ai'upana wa'aba si, wa tô darob amoi ãma ĩsazei'wa norĩ 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã te 're apawapto pese, ta norĩ si ĩ̱ma sawi pese za'ra wa. Mare di. E marĩ na, wa tô bété a norĩ wa'wa hã ai'mararé za'ra wa'wa, sena Zezusihi zadawa wasu'u'wa na asiwi ĩ̱waihu'u za'ra wa'aba õ zéb da hã. Ãté asimarĩ aba zô, te 're aiwasutu za'ra wa'aba mono õ zém na si, wa tô ai'mararé za'ra wa'wa, ai'rata ĩ̱nhamra aba ré hã. Ma'ãpé, ãne na ĩ̱wasédé hã te aima 'manharĩ wasété za'ra wa'aba ze te bâ, ĩ̱ma pari za'ra wa'aba.


Oya xine ytoase asakoro oenese xine. Seromaroro jytory se ropa ase oya xine. Yrome jytotamitu onepehmapopyra ase oya xine. Otinerũkõ se pyra ase. Opyno xine rokẽ ase Ritonõpo pyno roropa oehtohkõme. Ypoenõme sã matose. Toipe kypoenõkõ mã tumykõ onuãtanohpyra mã toto. Yrome jũkõ typoenõkõ wãtanohnõko.

Tã ot pa ra akupỹm mẽ awỳr inhnojarêt kaxyw. Na pa pre ra mẽ awỳr inhmõr o axkrut. Tã ra axte mẽ awỳr inhnojarêt kaxyw. Kot paj mẽ awỳr mõ nẽ mẽ akôt ixpa nom te wam ixtẽmta pyrà nẽ mẽmoj tã ri mẽ awỳr kêt nẽ. Ãm mẽ amã ixkĩnh pix na inhmã hprãm. Mẽ apiitã te mẽ apê ixkra pyràk. Na hte mẽ hkrarejaja mẽ katorxà nẽ mẽ hipêêxà mã ujaprôr o pa hkêt nẽ. Mẽ hipêêxà nẽ mẽ katorxà na hte hkrare mã kot mẽmoj to presija xà hkôt kãm haprôr o pa nom mẽmoj tã hwỳr kêt nẽ. Ja pyrà nẽ kot paj mẽ apê ixkra pyràk ã mẽmoj tã mẽ awỳr kêt nẽ.

Ipikata nisipeka hĩtemoni. Naiamatapeka iuaĩkana hĩtemoni nisini tĩkane. Kona hĩtxineirote kona namanaãpanii. Hĩtxineirote kona ninireka. Hĩtera ninireka. Amarini kona nĩkatana iri, inoro pakini. Iri, inoro pakinira nĩkatana imiakori. Nota hĩri atoko nitxaua.

Azagâ lelâ âyanmo IU ise tâtâze urâ, udâontoem on-hondybyem urâ-ro warâ. Yaintuo, âdinherurumo ewy kâenkadaymba ise urâ. Ywynedylymo, yataen-hoem mawylymo warâ agâmo ize wato, âsejiguymo mâkeba. Tâjiunwym mawânkâ tymery tienamanâdoem xuani, tâjimery keba tunwym xuani. Unwânmoem kâdutuly; ietomoem kâenkadyze inkâba urâ.

Ko ꞌar rehe kury, aha putar pepyr kury. Naꞌiruz haw azemuàgàꞌym pepyr heho haw rehe. Nainoz kwaw maꞌe peme ko ꞌar rehe nehe no. Naputar kwaw penemetarer. Xo Zezuz rehe pezeruzar haw zo aputar. Xo heruzar katu haw zo aputar. Peiko hepurumuzàmuzàg ài. Aipo kwareraꞌi omonoꞌog temiꞌu u pe uhy pe aꞌe wà. Nan. Awa omonoꞌog temiꞌu upurumuzàg wanupe aꞌe wà. Kuzà nezewegatete aꞌe wà no.

Oipouxea rupi Paulo ijayvuagueMboapykuea ma peẽ kuerya py aa aguã rami aiko, haꞌe teĩgue ju nanhepytyvõ ukai ꞌrã guive pẽvy. Mbaꞌeta xee ndaipotai mbaꞌemo pereko vaꞌe, peẽ kuery ae roipota. Mbaꞌeta taꞌy kuery minha mbaꞌeve nomoĩ porãi ꞌrã nguu kuery peguarã, haꞌe rã tuu kuery ma guaꞌy kuery peguarã omoĩ porã ꞌrã mbaꞌemo.

Ja idigo mejigo idalitaɡ̶awatiwaji, odaa jeɡ̶eote itoatadiɡ̶ida mejigo. Pida ajipokotaɡ̶awatiwaji madaxawani. Igaataɡ̶a ajoletibige ɡ̶aninyeelotiwaji, pida joletibige dokaaɡ̶aleeɡ̶aɡ̶a ademaanitiwaji. Igaataɡ̶a leeditibige eniododipi moyajigota lionigipi icoatawece niɡ̶icoa anoyopotibige, idiɡ̶ida anionigipi oyedia eliododipi. Odaa ee jiɡ̶idaaɡ̶eji ee micataɡ̶a ɡ̶adioditiwaji. Joaniɡ̶idaa leeɡ̶odi me daɡ̶a jemaa me jipokotaɡ̶awa madaxawanitiwaji.

Dois ko ji hoi pe pyri ikwehe. Kiro ji hoa'japotari pe pyri. Nda'ei po ti ji pe me nehẽ: Pembuhu ti itambere'ia ji ve. A'ereki peitambere'ia ji ndapotari. Apota hete ji nhiarõhetea. Pe ko jira'yra'java'ea ji ve. Nurã ti jihi topogwereko katu. A'ereki tayri'g̃a nduva'g̃a omono'õ itambere'ia tipyhy ti mbatera nhandera'yra'g̃a pe javo. Tayri'g̃a nomono'og̃i uva'g̃a pe jipi.

Ha vé ha, sỹ ãjag ve mãn sór vẽ mỹr. Sỹ tag to jykre tãgtũ hã vẽ sir. Kỹ sóg inh jun kỹ ãjag mré nĩn kỹ (sóg) ãjag mỹ ti jagy nĩm sór tũ nĩ gé, ũri. Inh pi(jé) ãjag tũ mãn sór mũꞌ. Sỹ ãjag venh kãtĩg ke vẽ. Ẽg krẽ pi(jé) ẽg rico han tĩꞌ, ẽg tỹ ag jẽꞌỹn mũ ra. Ẽg hã ne ẽg krẽ mỹ nén ũ nĩm tĩꞌ.

Mokõi jevy aha vaꞌekwe pende ha-py apopohu-vy. Koꞌãy ahase jevy pende ha-py. Aiko hagwe-rami aiko hagwã pende ha-rupi jevy. Naporandu moꞌãi peẽ-my xe rekotevẽ-rehe. Ndahaꞌéi pene mbaꞌe-rehe apena-gwi ahase pende ha-rupi. Aipota ae peẽ xe rerovia nhande joja porã hagwã onhondive. Mitãygwe nomeꞌẽi omongakwaahare-pe mbaꞌeve hemikotevẽ. Túvy ae omeꞌẽ meꞌẽ hemikotevẽ gwaꞌy kwéry-pe gwajy kwéry-pe ave. Ha xe katu pende ru-rami aiko peẽ-my. Apombojerovia vaꞌekwe Hesu-rehe. Xe raꞌy kwéry, xe rajy kwéry-rami peiko xe-vy.

Ihewoludu txu tahe aroramy arakemy ixidi watxireri. Inataõmy reywinyra aroramy arakremy wahe. Aribi nieruõ aritaõtyhy. Urile arawiòhenanyrenykremy adireny watxireri. Uladu riki heka tyby riyrubunyõtyhy. Tyby tahe uladu riyrubunymyhỹre.

Mukũi je oi pẽ pyri ikue. ꞌAwamũ nipo je tewauꞌjapa pẽ pyri nũ. Naenũi futari je ako mamaꞌea pẽ nupe ikue. Nafutari je pẽkaꞌaranũũa. Aꞌere jeporomutaramũ pẽ nee. Tejemuaẽma tekou pẽ nee. Jeraꞌyra ꞌjawe ꞌã pẽẽ jee. Aꞌeramũ je teporomutaramũ pẽ nee. Sãꞌã taꞌyriara ꞌga mamaꞌe monoa waꞌyra upe. Nakunumĩ arũi ꞌã mamaꞌea omono ꞌuwa upe. Nan tee futat je mamaꞌea naenũi pẽ nupe.

Ota, jakam ba arỳm ar awỳr itẽmmã. Arỳm ne ba ar akam tẽn ajte ar akam tẽ. Ne jakam ajte ar akam itẽmmã. Dja ba ar akam tẽn bôx ne ajte idjàpênh pãnh ar abê pi'ôk kaprĩ byr kêt. Djãm ar anhõ mỳjja ne ba abej ne ar akam itẽmmã? Kati. Imã ar anhõ mỳjja prãm kêt. Ar aje amim Jeju mar raxmã ne ba ar akam itẽmmã. Ja ne ba imã kĩnh. Djãm me kra ne kute bãm kadjy mỳjjao atom ne adjwỳr? Kati. Bãm ne kute kra kadjy mỳjjao atom.

Inîꞌrî teeseurînon iteꞌka pe amîrîꞌnîkon eraꞌmapîꞌse uutî. Mîrîrî yai nîrî îꞌ anesaꞌpai pra wai amîrîꞌnîkon pîꞌ. Atînirurîkon yuꞌse pra wai tîîse amîrîꞌnîkon neken yuꞌse wai kureꞌne. Maasa eraꞌmatî moreyamîꞌ yunkonya neken tîniru yannuku eꞌpai awanî, îꞌ tînmukuyamîꞌ eꞌtoꞌ ituꞌse yennapa. Moropai mîîkîrî munkîyamîꞌya tîyun ton pe yannuku pepîn eꞌpainon.

Hõnhã putat tikoyuk 'ĩhãg mõg putup 'ãxop hah, tu 'a 'ãte xa tuk kax putup'ah. 'Ãte 'ãxop putup, pa 'õg tayũmak putup'ah. Hamũn, 'ũmax'ah 'ũk-tok te yõg 'ãtak pu popmãhã hãpxop xohix xi' tut pu', pa' max 'ãtak tek-tok pu' popmãhã hãpxop xohix xi' tut te'.

Xepxep em cuk ojeku eyjom. G̃asũ dak waram oju pin eyjom. Eyju bit cuy ojuaptei epeteida g̃u. Eyedinheiro kay g̃u õn. Eykay acã õn okay am. Webekitkit puxim eyju. Bekitkiyũ ma jedinheiro muxipanpan g̃u jebay beam, jexi beam tak. Ag̃okatkayũ bit jedinheiro muxipanpan jekpotpoyũ beam, jedaxiyũ beam tak.

Tamawoob nuu me däg bë ỹ bahehëën da hỹỹ kä. Pꞌaa hẽnh dooh né da bë ỹ daab yb bä ẽnh. Bë ma nado ti ỹ karẽn. Bë ti ỹ karẽn sa yb sa taah karẽn doo da. Ji taah nedꞌëëd is do nado sa yb sa ỹỹn karẽn do hanoo doo. Sa yb ti sa taah nadꞌëëd is do karẽn do hanoo doo.Korĩn buuj Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh doo, Paw-Ro taah hadoo. Dooh Paw-Ro karẽn bä sa dajẽẽr tagado bä. Takarẽn tamasa sa hã, baad Jesus hã rahꞌyyb padëëk hyb nꞌaa. Sa yb hadoo Paw-Ro, ta hyb nꞌaa Jesus hã rahꞌyy kae däk do hyb nꞌaa.

Ye³ha¹li¹ wxã³sĩ²nx2ta¹tai¹ti²tu³wa². Jã¹nxe³te³lhxã³ ãu¹la³kxi² ta³lu²ni¹nx2ta¹wa². Nxa¹kxai²nãn²tu̱³ wxa²yen³kxa² wã²nhũh¹sah¹lxin¹ju³ta³nũ³a² e³kxi¹nx2ti³nxa³lho³la². Ũ3yho³hi²sah¹lxin¹txã³nxa² ten³sa²nxa³nha²wa². Wxãi² ĩ³nxa² whãi²na¹ ten³nxa²lxa¹nha²wa², Sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²sxã³ yxau²xai³lyah³lxin¹si¹jau³sa². A²wĩ³nu²su² ta̱³nxa² a²hã³ka³nũ²su² ta̱³nxa² nxe³te²kxai³lu² a²wẽ³ha³lxi³khai³xa² yen³kxa² ũh³kxi³nũ³a² hau³kot3sxã³ ũ³nyhain¹te²ju²hẽ³la². Hai³txi³ wẽ³ha³lxi³su² te²kxai³lu² a²wĩ³na² ta̱³nxa² a²hã³ka³na² ta̱³nxa² sa²hau³kot3sxã³ ũ³nyhain¹te²sxa³yu²hẽ³la². Nxe³te²sẽ¹la². Txa²wẽ³ha³lxa² yã¹yxah³lxi¹lxa².

Kalikini ehanamakini hiye koxaka nomimiye notyaonita notyoa nowaiyeheta xiso maheta. Hoka maisaiya xoareharenai naokita xihiye. Maisa atyo xoloxa naokare nomani, hoka xiso taita atyo naokita nomani. Hiyaiya, mahaiya atyo aliyakere xoimanai hanexe ana olo mokita, enexeha atyoite mohena olo haisaninai ana.

'Bamija avakadiania oadaha'iki ho. Oabono onaibavijaha'iki ho a'onira onavanavanaha'ianavini. Ni-nahina-ra okanikhariaki avakadiania bana. Ni-onofiki ida avakadijiniro.A'onira onofi'oamanija. Ni-isai vakadiabi'i-ra vakahinanikaki. Isai kaabi'i vani ada isai-ra va'ora kahinanikara. Onivani fori ohija avakadiabi'i fori ohina.

Utakta petok baba ahabo iknakozore. Abaka asiba mokymyky ahabozo. Ikiahatsa ahaokyrysaro ty ba zikzihik. Ikiahatsa zuba Sesus harere bo hyỹ tsimykaranaha mozihikik, ahanamy batu mozihikik. Ikiahatsa kahyrytsa watsa. Sizotsa tahahyrytsa okyrysaro humo pikorohyk. Sihyrytsa sinamy ty tahazotsa bo batu nyny zikaha, ana hi sizotsa batu simozihikik. Iwa hỹ.

Pyno areto i raꞌyn ehowawi ehepiok hamo. Saꞌawyꞌi areto typuo raꞌyn koran wuat areto hawyi myeꞌym mo raꞌyn areto. Maꞌato putꞌokꞌare eipyꞌasetpe turan yt atikyꞌesat i areĩneꞌen eiꞌokpe tote. arenuk uhekat kaipyi aikotã saꞌawyꞌi areꞌe hap ewy. Eweikuap kat pote pyno ahenoi. Yt atikyꞌesat hin i ehekareꞌen koꞌi. Maꞌato worohoꞌokyꞌesat eipe aikotã uhaꞌyruꞌin uhakiꞌytꞌin hap ewy. Aikotã yt naku i wahẽtup ahaꞌyruꞌin ahakiꞌytꞌin me miꞌi kareꞌen koꞌi. Miꞌi hap ewy yt ahẽtup i ehepe. Waku poꞌog eiꞌywotꞌin iꞌewyte tutum kareꞌen koꞌi hap ewy.

Kó'oyene usó ngóyenemaka ngáyukopeovo xepákukenoe. Yoko mopó'apenemo yarâ'a. Kóyeanemakamo ákoyea ingáya'ixapinoe ya nóngone, vo'oku haina mbihínoti úngeova ne apeínopiti, itea koati unako kêkunoe ikéneke Itukó'oviti ngahá'a, itínoe kutí ngixone nje'éxaxapa. Noixó íxea kalivôno, vo'oku haina énomone kousókinoa nókone ne há'a yoko êno, itea énomonehiko kousókinoa nókone ne xe'éxaxapa.

Yɨ'ɨ̂ mɨsâ tiropɨ wa'aátehere apo yuúgɨ weé'. Ni'kâroakã yɨ'ɨ̂ wa'asé me'ra i'tiáti wa'ârosa'. Mɨsâre “Wee tamúya”, niî kari boósome. Mɨsâ kɨosére e'mâsome. A'té di'akɨ̃re ɨá'. Mɨsâ Cristo dutî'kere ãyuró weekã́ ɨá'. A'tîro niî'. Pakɨ sɨmɨá naâ põ'raré naâ ɨasére o'ôsama. Naâ põ'ra mehéta naâ pakɨ sɨmɨáre naâ ɨasére o'ôsama. A'tîro weérã, mɨsâ yɨ'ɨ̂ põ'ra weeró noho niî'. Tohô weérã yɨ'ɨ̂re yɨ'ɨ̂ ɨasére o'ó wee'.

Ñatac quimsa cutictaña watucaycälinacpä allichacüśhañam canan cayá. Ñatac manam piñachïniquichu śhayämú, nï ima cäniquicunactapis ashiycüchu, aśhwanpa quiquiquicunallactam. Yaćhaśhanchicnüpis taytam chulincunapä imanuypapis camaycachimun; manam chulincunachu taytanpá.

Si'ubdatõ ãma, wa za oto ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa, te duré asabu na sahu za'ra wa'aba da. Tawamhã, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba wamhã, asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba da, te aiwi rowaptẽrẽ za'ra wa'aba õ di za, asimarĩ zô, ãma atẽme ĩ̱morĩ aba õ wa za. Taré Cristuhu wasu'uwẽ na te aipawaptob za'ra wa'aba da si, wa za tô ãma atẽme ĩ̱morĩ 'wa. E damama norĩ ma, te za da'ra norĩ hã te te 're ubumroi pese za'ra, dasazé hã. Mare di. Damama norĩ si, te za te te 're rob'ubumroi pese za'ra, ti'ra sazéb da hã. Tane duré wa hã, aimama aba ne, aima 're ĩ̱hâimana za'ra wa'aba mono wa, te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da si, wa tô te ai'ãma 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, ĩ̱sima. Taha wa, asiwi ĩ̱pawa'âbâ aba õ di za.


Tãkye rokẽ ase ykyryry ekarory poko oya xine, ytinerũ enahkary poko roropa ãkorehmatohkõme. Jorikyry zuno pyra roropa ase opynanohtohkõme, itamurume ãkorehmarykõ se jexiryke. Opyno xine ase ipunaka. Morara jahtao ro ypyno hkopyra matose.

Kot kaj mẽ mẽmoj to presija japêr nẽ inhmã harẽ pa ixàmnhĩx ixkĩnh kãm mẽ amã ixkàxpore piitã õr par pyràk o amnhĩ nhĩpêx. Nẽ mẽ amã tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho ixpa rãhã ixtykja na inhmã hprãm. Inhmã mẽ akĩnh tỳx kumrẽx tã mẽ kajaja mẽ amã ixkĩnhja mẽ atã hkwỳ jêt kêt kumrẽx.

Nipoxokoniuata ikinika nota nakiti nisikinii hĩte. Notaka nisikaua hĩtemoni. Nipoxokoniritika nisikai. Txamari nota tiraõki hĩte ĩkapani apiaãpotakasaaki, hĩte tiraõki nota ĩkapani poiãoãpota.

Âyanmo udâly-ro watay, tuomare kehoem ise dinheru tâlâ wato kainly, nhetomoem. Âsewanize lâpylâ urâ, inomedâdomoem, imâem Jesus wâgâ mâuntuhomoem warâ. Toenzepa âwynedomobyry mâendylymo umelâka âdiempa kulâ ywynedylymo?

Aze mo penemetarer nuhyk kwaw peme, amono e mo heremetarer paw peme ihe, pepytywà pà mo nezewe mehe ihe. Azemono mo peme paw rupi no. Apuamutar katu ihe. Aipo aꞌe rupi pepytuꞌu heamutar katu re nehe.

Haꞌe nunga rupi xee avyꞌa reve mbaꞌemo ameꞌẽ, haꞌe penenheꞌẽ re vy xee ae anhemomba uka ꞌrã guive. Pavẽ gui xee roayvuve rã peẽ kuery ndaxerayvuive teve?

Idinitibeci niɡ̶ina me jakadi me jaaɡ̶adi niɡ̶ica anidi meetaɡ̶a, codaa emeɡ̶ee ja idigo me idinaaɡ̶adi me ɡ̶adaxawanitiwaji. Pida niɡ̶ina me jikeetaɡ̶awatiwaji meliodi me ɡ̶ademaani, akamaɡ̶akaamitiwaji jeɡ̶epaanaɡ̶a daɡ̶adiaa ademaani.

Penduva'javamo ti ji roryheteramo imondopava nhinhikwava'eg̃a pe me nehẽ pe pokoga pe mbojikoheteavo Cristo'ga rehe nehẽ. Igwaigwavete ji pe arõheterame igwaigwavete po pe nanhiarõi naerũ?

Hã kỹ sóg isũ fón kãn ke mũ, ãjag tugrĩn, vẽnh fẽg jé sóg ke mũ gé, sỹ ãjag krenkren han jé. Ãjag to sóg há tãvĩ nĩ. Hã kỹ tóg inh mỹ e tĩ, ãjag tỹ iso há tũ nỹtĩ ti.

Upéa-rehe xe pyꞌa gwive apopytygwõse aiko-vy. Opa xe mbaꞌe kwéry ameꞌẽ vaꞌerã pende-rehe ha-py. Amano hagwã-rami aĩ arã ave peiko porã tee hagwã Cristo reko-rupi. Ha peẽ nipo naxe rayhu porãi voi raꞌe apohayhu eterei-gwi.

Ibutumy idi watxireri heka arahukre arawiòhenanyrenykremy. Adeereny wylemy arihukre. Jiarỹ heka aluurenyre. Kaiboho aõbo tule waluurenykre?

Temamaꞌea pẽ nupe imonopaw ire miamũ amunipo ꞌã je tekuꞌiramũ etee futat tekou. Mamaꞌea taetu je ꞌã iapou pẽ nupe pẽ poaawamũ, Jejui ꞌga rerowiar ywyapiukaawamũ pẽ nupe. Teporomutaramũ ꞌã je pẽ nee. Pẽ nee jeporomutara te raꞌu nepẽ moporomutarukari je ree nũ?

Ba ije ar abãm pyràk dja ba ar akadjy apê:n prĩne ibê inhĩ kato. Ne kam ikaprĩ kêt. Ikĩnhbit. Ar ga dja gar te amã ikĩnh ngrire. Ba dja ba kàjmã imã ar akĩnh kamẽnho tẽn mã ar akadjy apê.

Mîrîrî warantî uurîya nîrî ayunkon warantî, uwakîri pe taatausinpai tamîꞌnawîrî itesaꞌ pe eꞌtoꞌ aretîꞌkauya. Uurî rî ataretîꞌka pe wai, amîrîꞌnîkon pîikaꞌtîtoꞌpeuya. Yai pra mîrîrî kupîuya wenai, uyapurîyaꞌnîkon pepîn eꞌpainon, kureꞌne amîrîꞌnîkon saꞌnamatouꞌya wenai?

Hak kuxa hittup, tu yõgnũ hãpxop xohix põpmãhã', tu xa hok hãm ka'ok putup, nũy 'ãxop hãg tehet. 'Ãte 'ãxop putuppax xexka'. 'Ok 'ãxop tek putuppax putup kutõgnãg?

Ocokcok cĩcã soat obubut ũm ãm eywebe eybuywat am. Obu'u g̃u we'ũ ãm tak eybuywacap ojuy. Big̃ ma õn eykay e'em. Eyju g̃u xe'e big̃ ma okay g̃u e'em?

Baad ỹ hꞌyyb hedoo sahõnh hẽ ỹ ahꞌëënh wë ỹ hanäng doo, ỹ kanꞌoo däk bë hã bë ỹ masa hyb nꞌaa. Ỹ eaanh hỹỹ kä bë hã: Dooh denaa hẽ ỹ bë kamahä̃n, takꞌëp bë ỹ kamahä̃n do mabaj?

Nxe³kxa²yã¹nxe² txa²yen³kxa² ha³kxa¹ ũ³hau³ko³tũh¹nx2ta¹kxan²ti³ ĩ³ka³li³hĩ̱³na¹wa², hxi²kxũ³na¹ju³ta² hxan³kxi²sa³kxan²ti³na². Nxe³na¹ha²kxai³ a³lxi¹nx2ta¹ju³ta² ĩ³kãi²no³tũh¹nx2ta¹wa². Nxe³nx2ta¹ta¹ a³lxi²sah¹lxin¹ju³ta² ĩ³kãi²nxa³to³je¹nx2ti³na³la².

Nihalahalini kakoitaite nakahinaehena xiso tyotya noxiyehare kakoita, exahe niyatere xoaha kakoa tehitiyaite nakahinaehena xiso. Masakare atyo nawaiyetita xiso hoka xoana hatyo hiyetaite inira taita xawaiyehena natyo?

Ova'ahaki bana ida kodijiniro hahavi-ra onihimavini, oabono okananahinaravini, oabono gahinai onihavini a'onira okajoamoraja kaimoni. Onakarahohi ida a'onira onofijahakivini; avanapa'itximania koda ida hora avanofivini?

Utakta pahatsumuẽhĩ tsihikik, kanamy ty ahabo nyny my zeka ana hi mozikykuwyky. Kytsa ahatsyhyryze pikbezenaha zeka yhỹ my ahahumo kamypokzitsiarẽta hỹ. Ikiahatsa ja. Tsikaeni zuba kahumo ahakparawy.

Worohoꞌokyꞌe kahato eipe aikotã uhaꞌyruꞌin uhakiꞌytꞌin sese ewy worohoꞌokyꞌe. Aikotã eiꞌywot ewy areĩneꞌen pãi are. Taꞌi uimiꞌat uiko kaipyi uimiereko kaipyi worohoꞌopoi hap ewy atunug itote. Taꞌi areĩneꞌen eipyꞌasetpe eimuꞌe Iesui etiat haype yt kat saꞌup i ete worohoꞌomuꞌe katupono eiꞌywot ewy areĩneꞌen. Uipoi ro yt areꞌe hin i katupono aikotã aiꞌywotꞌin yt karãpe i — Eweium no saꞌup uhepe hawyi worohoꞌopoi yt iꞌatuꞌe i. Uito ti ety ewy pote atiꞌatumoma yne uhekat ehepe eipowyro hamo worohoꞌokyꞌe kahato haype. Maꞌato miꞌi pytkai yt uikyꞌe hin i eipe. Poꞌog poꞌog neꞌi yi kape uikyꞌe hap worokyꞌe poꞌog poꞌog pytkai are. Maꞌato miꞌi pytkai poꞌog poꞌog atum aru ehepe uimẽpytꞌin eipe pote.

Koati usó ngoyêti ivóngoponeovo ya itukétike, koane inamá'axonemo ngixovóneye motovâti keúkoponivo ikéneke Itukó'oviti. Itea koeku kurí'uxeovo ákoyea omótovopinoe ongóvo, kútea inamá'axoneoxo ako itíkonuke.

Yɨ'ɨ̂ kɨosé ehâ tu'aro mɨsâre wee tamúgɨti. Niî pe'tiro yɨ'ɨ̂ weé põo tẽóta basióro mɨsâre ãyuró wa'aáto niîgɨ tohô wee tamúgɨti. A'tîro tɨ'ó yã'a'. Yɨ'ɨ̂ mɨsâre nemoró ma'ikã́, mɨsâ pe'e yɨ'ɨ̂re dɨharó ma'i boósa'.

Chaymi taytanuy sumä cushisha amcuna-laycu imätapis uycuśhä, aśhta quiquïtapis ćhulaycuśhä amcunacta cuyaynïwan. Caynu masta cuyaycuptí, ¿mïnustachun cuyapämanqui?

Tawamhã, ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã, ĩ̱to sina, wa za uburé ĩ̱nhimarĩ hã uprosi, te ãma aipawaptob za'ra wa'aba da, te ãma ĩ'âri hã za. Taha da, wa za duré aima romhuri pese za'ra wa'wa, ĩ̱wasutu uptabi nherẽ. Ãne na hã ĩ̱ma asawi pese za'ra wa'aba nherẽ, e te za duré ĩ̱zawi za'ra wa'aba zém na hã ĩ̱wi asisawi za'ra wa'wa, aiwétési.


Otarãme ypoko ynara ãko matose emero exisasaka, “Ajohpe pyra tykyryry onepehmapopyra Pauru nexiase,” ãko matose. Yrome toiro otarãme ynara ãko, “Kuenekunopyrykõke kytinerũkõ tapoise eya tytinerũme,” ãko otarãme mana.

Ixte amnhĩ mã mẽmoj tã mẽ awỳr kêt tã na hte mẽ akwỳjaja ixêx rom ixte nhãm mẽ kêp amrakati xwỳnhjê mã kàxpore hã mẽ awỳr o ixpa hã ixkamnhĩx.

Atãokani ikara atxiĩti? Iuaritika ia nimarota. Kona xatiki namanaãi hinakiti hĩsikinino. Atxiĩti ãti ereẽ auakari txari: “Paoro misirienetaua ate. Paxirari isãkire,” itxa atxiĩti. Txamari ikara na atão.

“Âkealâ, Paulo kagâ tatay, tâzetoem dinheru nekadaymba” keze âmaemo. Tâlâ olâ ise warâ aguewâni modo: “Konokudyly xutuim olâ awâkâ. Jerusalém donro âdy pebaom modo xurâem dinheru tienmakeday, turâem kulâ aidyly” keimpe ise. Arâpa olâ.

Azeharomoete nainoz kwaw maꞌe peme ihe. — Hemuꞌem zanewe aꞌe, zanemuzeruzar kar wemuꞌemaw rehe aꞌe, iꞌi putar ruꞌu amo herehe nehe.

Mbaꞌeve py pẽvy nanhepytyvõ ukai ramo xapyꞌa rei peẽ kuery vaꞌe regua “Paulo ijapu vy nhandekorea rupi oiko” heꞌi ꞌrã.

Pida niɡ̶ida makaamitiwaji, icota maniwotitomi me daɡ̶a ɡ̶adigiwoci. Pida aɡ̶aniaditibige anee me ɡ̶adinaalenitiniwace, codaa modi jibake yacilo me inigaanyetece ɡ̶aninyeelotiwaji.

Pe'ji po pe a'ero pejikovo nhinhi'ig̃a rupi: “Paulo'ga nde'i pembuhu ti itambere'ia ji ve jave'yma,” pe'e po pe.Emo po pepyteripeve'g̃a ei: “Heaporog̃ita te'varuhu Paulo'ga pe moandyandyita reki. A'ereki ga e'i: ‘Pembuhu itambere'ia toromondo ti ojipe'g̃a pe,’ ei ga. Pe imondorame ga ipojykai ojive pe moandyandyita,” e po g̃a o'mbero.

Kỹ ãjag tóg ki kanhró nỹtĩ, isỹ ãjag mré nĩn kỹ ãjag mỹ ti jagy nĩm sór tũ nĩ ti.Hã ra sóg nẽji ãjag vatánh tá ãjag krĩn tĩ, ãjag mỹ sóg nẽji ón tĩ.

“Upéixa voi Paulo” peje paraꞌe. “Gwemikotevẽ-rehe ndojeruréi jepe nhane mbotavy rei nipo raꞌe” peje moꞌã nipo raꞌe xe-rehe.

Waòraru‑ki heka adee isiraõkre heka. Ihãrele tahe inybina wamy rarybemyhỹre: —Tii itxenadỹỹdu rare.

Naenũi agawewi futat je ꞌã mamaꞌea pẽ nupe. Aꞌea ꞌã pekwaap. Aꞌetea nipo pẽẽ mũ ꞌjau jee: “Paulo ꞌga ore morytee ojee. Oꞌmeramũ ꞌga oree”, ꞌjau futatee nipo pẽẽ mũ jee.

Be, ar ga ne gar ima. Idjàpênh pãnh ije ar abê pi'ôk kaprĩ jamỳnh kêtja ma. Nhym be, ar akam me'õ arĩk ar amã,—Djãm me kum prãmja kadjy ne Paur kute ar abê pi'ôk kaprĩ jamỳnh? Kati. Paur no tỳxtikam ne arĩk ar amã 'êx ne ar anoo akno. Nãm arỳm ar anhõ pi'ôk kaprĩo aminhõ, anhỹro ba.

Mîrîrî yeꞌnen amîrîꞌnîkonya innape epuꞌtî, îꞌ kaiꞌma amîrîꞌnîkon yenyakaꞌmai uutî pîn. Tîîse tiaronkonya taa amîrîꞌnîkon yenkuꞌtîsauꞌya, uupia atînirurîkon tîrîkonpa kaiꞌma taa toꞌya.

'Ãxop te' yũmmũg 'ãte' pop 'ohnãg 'õg hãpxop, pa tikmũ'ũn te hãm'ãktux putup 'ãte 'ãxop pu' koit, tu 'ãxop mõgãhã, pa' koit.

Soat ma aco'i eyju e'em eyewewebe: — Icẽmãn wuyedinheiro ag̃u'ũm g̃u Paulo beam — i.Pũg̃ pit aco'i je'e napa ma:— Ixe bit cuk adi ocemug̃uykukuku — i. — Ixe juk adi ade aco'i o'tujupa'um ocexewi napaap tomuju ma — i dak aco'i je'e napa ma.

Hahỹỹ dꞌ mä bë mahang habong do sa nooh: “Te hub né hẽ. Dooh bë tadaab yb bä. Dooh né paawä bë tadaab yb bä, kamatakëë doo me bë tawedii”, näk sa kyyh.

Nxe³sxã³ yxau³ya³sah¹lxi¹nhĩ¹nai³tã³ kwa²hi²tha³txa²lxi³nxa³tai¹ti²tu³wa². Nxe³nx2ti³nxa³kxan²ti³ wxa²nũ̱³ka̱³txa² a²ha³tih³ ĩ³nxa² wãn³txi³kxai³lu¹ e³kxah²lxin¹te³nah¹lxi¹:— Pau²lah³lai²li² ĩ³ki³ha¹kxi²nẽ³na³li¹. Wãn³txa² ka²yãu¹ka²yãu¹jau³xa² e³kxi²nẽ³lain¹na²hẽ³li¹. Nxe³sa²yah³lxi³ta¹hi¹nhẽ¹la².

Maiha atyo xoare hare hiye nahowitihalikijita xiso. Hatyoharenae waiyekehalakita xomana, xakore hoka haiyanaite namaoseraita xiso aohenaha.

Vahoariha avakadiania vahojaki vakhanihaki vahabini:—Ka'oa hini kaba'i ida jiniroa haria ka'domaravini, Pauloa biogaki ida akadijiniro-ra anivini akadiania haria korijanahavinia — haria avakaraganahavini korijanahia.

Ikiahatsa kasoho ty tsimypamykysonahaze:— Pauro mytukze mynamy batu ziakse iwatsatu myokyrysaro ty ihumo nepyk iwatahi mybo mybarapetu nikara, nimyspihikbataka — tsimaha.

Yt areĩneꞌen neran hin i eiꞌokpe tote iꞌewyte yt areĩneꞌen neran i ehekareꞌen kaipyi neꞌi. Iraniaꞌin eipyꞌasetpiaria teꞌeroꞌe uhepiat — Pauru yt sẽtup sẽtup e hat hin i iꞌatuꞌe. Maꞌato eiweꞌeg wo o katupono eimaꞌat kuap kahato. Towese hap wywo wyti einug teropat haria wo hawyi ehekat yne totat towano iꞌatuꞌe ehepe uhewanĩkaptia.

Únatikopo, inixeâtinoemeamo kaná'uyea ákoyea indúkapu yávaha ya koêkuti nóngone, itea kóyeanemeamo ápeyea koyúhoti indúkeovo éxeati, koane índeamaka aúmbu'ikeopinoe.

Ãpêrã yɨ'ɨ̂ kari boótisere masîmirã, a'tîro niîsama: “Kɨ̃ɨ̂ me'risé me'ra mɨsâre ẽho peókã weékɨ niîwĩ”, niîsama.

Chaynu captinpis, manatacmi piñachipäculacchu. Ñatac waquinniquicuna “Sumä artish cayninwanmi ingañämanchic” niyanmi. Aw-ari, ¡maynu maynu ishpishamari cayá!

Asiwi ĩ̱pawa'âbâ za'ra wa'aba da, te aiwi ĩrowaptẽrẽ za'ra wa'aba õ na, ma tô asina ĩ̱waihu'u za'ra wa'wa tô. Tane nherẽ, ma tô ni'wam norĩ hã rosa'rata na ĩ̱'ãma upa za'ra, rob'uiprazé hã ĩ̱zadawa nhipese na te aiwi ĩ'ubumroi wa'aba na hã. E ãne hã ĩ'uwaibaba. Mare di. Ĩ'uwaibaba õ di.


Oenekunohpitopyra xine exiase. Ynenyohtyã aroporyhtao oya xine, oenekunopyatose? Arypyra.

Kwa tanhmã na pa pre ri mẽ ano kupyr to? Xà ja kaxyw na pa pre mẽ awỳr ixkràmnhwỳta wa kumẽ?

Natokopa nitxa nimisirienetinii? Atauako kikiakori hĩtemoni nota iokanatakini misirienetai hĩte? !Imisirienetaina.

Tutuzelâ âmaemo, âdaunloenlâ inokubyramo wawyly. Uguondo modo âyanmo xigonodâ, Jerusalémdâ âdy pebaom modoram dinheru mâundudyse matomo emakerin-em. Âdykâ gâlâ mârâ dinheru ewy urâem kâentyba urâ.

Màràzàwe tuwe nezewe. Aipo amo awa pepyr heremimono karer hemuꞌem peme aꞌe wà. Namuemuꞌem kar kwaw peme ihe. Màràzàwe tuwe pezeꞌeg zemueteahy nezewe herehe.

Haꞌe rami avi pẽa py amongue ambou vaꞌekue pe teve rokore uka?

Domigica me jibake eledi oko ane jimonyataɡ̶awa me ɡ̶adinaalenitiniwace? Aɡ̶ica, codaa aɡ̶ica daɡ̶a yowoogo!

Ji nopomoandyandyjangavi. Ji ojipe'g̃a mondorame pe pyri g̃a nde'i pe me: “Pembuhu ti itambere'ia ore ve.” A'ea rũi g̃a ei herure'yma pe hugwi imbuhure'yma ji ve.

Kỹ inh mỹ ãjag vatánh tá ãjag tũ mãg tĩꞌ, sỹ ãjag mỹ inh mré ke ag jẽgnẽn kỹꞌ? Ke tũ sóg nĩgtĩ mỹr.

Mbaꞌeixagwa pa xe apombotavy vaꞌe? Xe irũ amondo ramo pende ha-py apombotavy tipo? Nahániry. Xe aporombotavy eꞌỹ vaꞌe voi xe.

Namoryteei je pẽẽ. Mamaꞌe aꞌjea etee futat je amomeꞌu pẽ nupe. Pẽ pyri omonoramũ sipo ꞌgã mamaꞌe renũi pẽ nupe raiꞌi? Naani.

Be, amrẽbê ba ar awỳr ar ja jano nhym ar awỳr bôx. Ne kam arỳm ar abê pi'ôk kaprĩ byn arỳm imã o bôx. Djãm kam ne ba arỳm o aminhõ? Kati.

Îꞌ pensa insamoro uyonpakon yarimasauꞌya yai aapiaꞌnîkon, uurî ton pe atînirurîkon eraꞌmai toꞌ yaipontîsauꞌya pra wai.

Texĩy? 'Ok 'ãte tik mõ'pok, puyĩy 'õg hãpxop pop? 'Ãmhok.

Eymug̃uykukuap ojuy g̃u dak obureyũ juk og̃uju eykay.

Ajyy bë wë ỹ mejũũ do hã bë ỹ wadii bë hã?

In³txai²li² ĩ³ki³ha¹kxi¹nx2ti³sxã³ wxa²yen³kxa² kwa² sa²so¹kxi¹nx2ti³si¹jau³su² ũ³sa²si¹hã³ũh¹nx2ta¹lhai¹la²? Hai³txi³ ti³hex1ye¹nx2ti³nxa³hẽ³la².

Xoana naxikahenerenai xomana hiye ala xikolaharetyaka naoka?

Niha oni'a'amanija koda ida a'onira okorijanahavini? Va'ora okarona'iki adani oipohina avakadiania avikhana. A'onira vakorijanahamanira koda adani? Iniani.

Kaharereziuwytsa ahabo iksipehahik batu zahaspihikbatakanaha.

Mio tã iꞌatuꞌe iꞌatueso kahato neꞌi uhepiat pe. Karania wo uhemiit atipoꞌoro ehowawi yt wẽtup mo i eimaꞌat ehekareꞌen kyꞌewi are. Mio tã e haria pe yt karãpe i atipoꞌoro wẽtup ok uhemiit ehekareꞌen ẽtup hamo.

Ínixeakopomea indúkeopi namúnge'exoku vo'ókuke ne xâne mbáhoe xepákuke huvo'óxoponopiti?

Yɨ'ɨ̂ o'ôo'kãrã mɨsâre niî soo, mɨsa yeére e'mâri? Neê apêye noho e'mâtikãrã niîwã.

¿Icha mayannin caćhamuśhäcunawantan amcunacta chutälächilac?

Wasisãnawã norĩ hã, ĩ̱zadawa para ãma atẽme si'aba'réi wa'aba da, te ãma ĩsatõrĩ za'ra hã e ma tô aima sadawa hapese za'ra wa'wa, rob'uiprazém na. Mare di. Ãne na hã aima sadawa nhipese za'ra wa'aba õ di, ta norĩ hã.


Apitoryme Titu aropoase oya xine, imepỹ Jezu poetory maro. Oty tomatonanohse eya xine omõkomorykomo? Arypyra. Oxisã ynanase Titu maro. Zae se rokẽ ynanase. Imehnõ enekunopyry se pyra ynanase.

Na pa pre Xitre hã ixihtỳx nẽ mẽ awỳr kumẽ. Nẽ Kris kôt mẽ pahtõja pa Xitre hkôt kumẽ nhũm wa ma mẽ awỳr mõ. Tã xà na pre Xitre tanhmã mẽ ano kupyr to? Nà na pre ã mẽ anhĩpêx anhỹr kêt nẽ. Tã wa ixte amnhĩ nhĩpêx nẽ wa ijamaxpẽrja kot axpẽn pyràk. Nà na pa hte uràk nẽ mẽ ano kupyr o ri ixpa hkêt nẽ.

Nõtãkikari Txito hĩtemoni isini tĩkane. Nipaniãtari ãti aĩtari iuakata isini. Atauako Txito misirienetai hĩte? Konapitini. Erekari Matamatakotira anikano nota. Iua apaka anikari Txito. Nota sari Xesosi nirekinimoni. Txito apaka sari iua nirekinimoni.

Tito âyanmo idâhoem augue. Cristo eynynâ kypemugu eagâ xigonodâ. Tutuzelâ âmaemo, âdaunloenlâ inokubyramo awylymo lâpylâ. Urâ, Tito warâ âzekiba xina koendâ aidyly, agâmo tawyly ume. Âzekiba lâpylâ ani xina inokudyzebamo awyly.

— Eho wapyr nehe ty, aꞌe Xit pe ihe. Amono kar amo awa uzeruzar maꞌe hupi ihe no, peme ihe no. Aipo Xit hemuꞌem peme. Aipo weraha penemetarer pewi aꞌe. Xit naheawy kwaw aꞌe. Hemiapo kwer nuzawy kwaw heremiapo kwer no. Naꞌureremuꞌem pixik kwaw peme. Urumumeꞌu Tupàn zeꞌeg puràg oroho uruiko purupe.

Mbaꞌeta Tito ou aguã re ajerure, haꞌe hexeve ambou avi karamboae irmão mboae. Tito teve pendekore rakaꞌe? Hexeve peteĩ nheꞌẽ rupi ae eꞌỹ ri tyꞌy roiko? Peteĩ tape rupi eꞌỹ ri tyꞌy roo?

Ja jipokota Tito migo dalitaɡ̶awatiwaji, codaa lixigaɡ̶awa eledi ɡ̶onioxoa ane jimonya. Tito aɡ̶ica daɡ̶a ɡ̶adiboloiteenitiwaji. Ee iniaa Tito idokida anejinaɡ̶a me jibaaɡ̶a, leeɡ̶odi diniciamico ɡ̶odowooko.

A'e hete ji Tito'ga pe ikwehe: Eho ti Corintopeve'g̃a pyri. A'ero ga hoi pe pyri. Ga rupi ji amondo ojipe'ga no. Tito'g̃a napemoandyandyi reki pembuhu ti ore ve jave'yma. Gareaporog̃ita ko jireaporog̃ita ja. Ojo'ja hete orepy'a ojogwehe.

Tito mỹ sóg to vĩ, ti tỹ ẽg régre ũ ẽn mré ãjag venh tĩg jé. Kỹ Tito mỹ inh mỹ ãjag tũ ma kãtĩg ja nĩꞌ? Ke tũ tóg nĩ, ki kanhró ãjag tóg nỹtĩ. Inh jykre hã han tóg tĩ, Tito ti. Isỹ nén han mũ ẽn hã han tóg tĩ.

Ajerure rure vaꞌekwe Tito-pe oho hagwã vaꞌekwe pende ha-py. Peteĩ nhande reꞌýi Cristo-rehe ojerovia vaꞌe ave amondo ave Tito ndive oho hagwã vaꞌekwe pende ha-py. Pene mbotavy paraꞌe Tito? Napene mbotavýi mbaꞌeve-rehe upe xe remimondo kwéry. Peteĩxa oroiko indive. Peteĩxa ore pyꞌa. Ore reko porã tee vaꞌe voi ore. Oporombotavy eꞌỹ vaꞌe voi ore.

Txitu reteònyraijõ ityhydỹỹdu seriòreõ‑wana. Tii aõbo aõ aribireny ritare? Aõkõre. Txitu wawesele heka tii rare.

Tito ꞌga ako je omono pẽ pyri jarejewirera ꞌjawewara ꞌga retee aiꞌi. Mamaꞌea sipo ꞌgã wenũi ako pẽ nupe raiꞌi? Pẽ morytee sipo ꞌgã naiꞌi? Naani. Je ꞌjawe etee futat Tito ꞌga mamaꞌe apoi. Je ꞌjawe futat ꞌga rekoi.

Nã bãm ar ajã Xitumã karõ. Gwaj bakamy jadjwỳ ba arkôt ano nhym ikabẽn kôt ar arỳm ar awỳr tẽn bôx. Djãm Xitu kute ar anhõ pi'ôk kaprĩo aminhõ? Djã ne atemã ibê kabẽn djin atemã ibê amijo tẽ? Kati. Ar ije imrãnh katàto aben pyràk gar arỳm ama.

Uurîya mîîkîrî Tito yarimaꞌpî moropai tiaron uyonpakon, innape Jesus kuꞌnen wîtîtoꞌpe yarakkîrî. Tîîse mîîkîrî wanîꞌpî yairî teesenumenkasen pe anna esenumenka saꞌnîrî. Mîrîrî yeꞌnen Titoya amîrîꞌnîkon tenkuꞌtîi atînirurîkon moꞌkasaꞌ pra man.

'Ãte Tit pu: “'Ãpu mõg tikmũ'ũn hah”. Kaxĩy. Yĩy ta' mõg Tit 'ãxop hah. Ha 'ãte taknõy nõy mõ'kutnãhã Tit mũtik. 'Ok Tit te 'õg hãpxop pop? Putep hãmpe'ãpaxex? 'Ãmhok. 'Ok Tit te hãpxopmã tek mũn putuk? 'Ok Tit tep-tup 'ãte nõm putup? Hamũn.

Tito juk og̃uju eykay. Wara'at tak wuykitpit cuk og̃uju eykay. Ajo dak ip o'tujupa'um eyxewi jebubun? Ka'ũma ma! Õn, Tito dak jewejojo'i ma oceju. Cedag̃ ma oceju jekukum. Warara'acat mug̃uykukuku'uk g̃u oceju.

Takꞌëp paa ỹ betsẽẽ Tiit bë wë tabahõm hyb nꞌaa. Ãã hꞌyyb hata ỹ mejũũ ta sii ti noo gó. Bë Tiit wadii, bë hã péh? Sét hëp ỹỹ Tiit daheeh. Séd hꞌyyb hedoo ãã babok Tiit daheeh. Dooh bë ãã wadꞌii bä.

Kxã³nhxĩ¹nai³tã² Ti²to³jah¹la² ũ³sa²si¹hã³ũh¹nx2ta¹tai¹ti²tu³wa². In³txa² yxo²ĩ²nũn³te²a² ã³si³tẽ³kxi²si¹ha¹jau³su² ũ³sa²si¹hã³a¹hẽ³la². Jã¹nxe³hĩ¹nai³tã² ĩ³ki³ha¹kxi¹nx2ti³sxã³ wxa²yen³kxa² kwa²sa²so¹kxi¹nx2ti³ta¹lhai¹la²? Ti³he¹nxe²nxa³wa². Txa²ẽ¹nãn¹jau³xain²txi³ Ti²to³jah¹la² a²ẽ¹nãn¹jau³xain²txi³ yxa³ha¹wa². Yxa³ha¹ha²kxai³ ya²la³lyau³xa² sa²yxo²wet1sxã³ kãi³sĩ¹na¹tai¹ti²tu³wa².

Aliterexe atyo Tito naxikatya xomana, hoka hatya wihinaehare tehitiya naxikatya exema. Xoana Tito kore kolaharetya xiso? Xoana maisa kore wiso hinamanai hakakoa wisaonita, wahekotita?

Tito-ra okanikharia'iki ho avakadiania okha'ina. Okarona'aha ada arigamina hoariha Tito-ra vaipohihavini. Avakadivarani himanija koda ida Tito a'onira vakorijanahavini? Iniani. Tito kahojai kodihojai fori hiki ida. Nahina onofiki, ovaria binofiki jaboni.

Kaharereze Titu ahabo zumu. Mytsy itukta niwatihi ahabo zumunaha. Asaktsa ahanamy ty batu tykse. Titu kawata, katsaktsa wasani tsimykaranaha. Katsaktsa ahahumo mysopyk tsimykaranaha hỹ.

Saꞌawyꞌi atipoꞌoro mehĩ Titu ehowawi wẽtup ok imohey hat wywo. Miꞌi hawyi tuwat raꞌyn eikyꞌe haype. Yt karãpe i mehĩ Titu ehekat toikyꞌesat. Katupono mehĩ Titu hawyi uito urutukupteꞌen wẽtup miit ewy yn urutukupteꞌen wẽtup wanẽtup hap yn uruto. Uito worohoꞌokyꞌe iꞌewyte mehĩ Titu eikyꞌe aikotã worohoꞌokyꞌe hap ewy te eikyꞌe. Uhaipepiat sese miꞌi. Uheko ewy te iꞌewyte miꞌi yt karãpe i eimaꞌat.

Émbemo Títu píhea xepakúke, koane ápemaka po'inu ûti xoko Jesus mbáhoe xané'iyea. Ínixeakopo itúkeovo namukeôpiti tiûketi ne Títu? Ako kalíhuina! Koáhati póhutine visóneu, ûndi yoko Títu. Koáhati póhutinemaka kixoku vitúkeovo.

Yɨ'ɨ̂ Titore mɨsâ tiropɨ wa'â dutiwɨ. Tohô niikã́ ãpí Jesu Cristore ẽho peógɨ marî akawerégɨre kɨ̃ɨ̂ me'ra o'ôo'wɨ. Toopɨ́re Tito niî soose me'ra mɨsa yeére e'mâri? Mɨsâ masísa'. Tito yɨ'ɨ̂ weeró noho weemí. Mɨsâre bu'êgɨ, ãyusé di'akɨ̃re weé sĩ'rikɨ niîwĩ. Neê wapa seétikɨ niîwĩ.

Ya'amari Titoctawan juc chalapacü-masinchictapis watucaycälishunayquipä caćhamulá. ¿Icha Titochun waycälälishulanqui imatá? ¿Manachun Titowan juc śhun'unülla mayćhüpis allincällacta chaycusca lulaycälí?

Titu hã bété. Ta hã wa tô duré ãma atẽme satõrĩ 'wa, ãma atẽme morĩ aba da. Wasisãnawã hâiba amo hã wa tô duré ãma ĩsiré satõ. E Titu hã ma tô tawamhã aima sadawa hapese 'wa, asimarĩ aba zô hã. Mare di. Tane duré, wa hã 're ĩ̱hâimana mono zé hã. Aiwapsi wahâimanazé hã, rob'uiprazém na aiwi 're ĩwanhimisaihuri aba mono õ na hã.


Otarãme ynara ãko matose, “Pauru tõ osewomãko rokẽ mã toto tyhxirorykoino,” ãko matose otarãme repe. Osewomara ynanase. Kyrixtu poe ourutorỹko ynanase Ritonõpo ẽpataka kuehtohkõme samo. Wekyry tomo, opyno xine ynanase. Emero poko yna ahtao ãkorehmarykõ se rokẽ ynanase.

Mãn ka mẽ axpẽn mã mẽ ijarẽnh o:—Nà Pawre mẽ hkwỳjaja mẽ kãm amnhĩ to rũnh xwỳnh prãm jakamã na ã Pawre kagàja kamã mẽ pamã amnhĩ tã àprãr anẽ.Anhỹr o mẽ ijarẽnh japêr nom mẽ inhmã amnhĩ tã tanhmã ixàprãr to hprãm kêt. Ãm mẽ inhmã mẽ akĩnh nẽ mẽ ato mex prãm jakamã na pa htem tanhmã mẽ amã amnhĩ nhĩpêx to ho ri ixpa. Na pa Tĩrtũm noo mã Kris nhỹ hã ã mẽ amã mẽ amnhĩ jarẽnh anẽ.

Paoro PĩkareAtxiĩti hĩte xinikari ikara asãpiretai, ate ereka anini himarotini ĩkapani. Konapitini. Ate sãkirauata hĩtekata Kristo sãkirauatini atokokana, kotxi Teoso atamataua. Ate tiretakini hĩtxaua hĩte, ininiã ikinipoko akamakiti akaminii hĩte, hĩte ãkixinire tapara auini ĩkapani.

Xirâ kata mâintainlymo watay, wakeze âmaemo: “Paulo kyam niweni, tuduery modo aguelygue tâsemaguehoem kulâ” myguelymo. Arâpa olâ. Deus tutuze tarâ kâinwenily âdy awyly. Cristo kâinwenihoem aguehobyrylâ kâinwenily. Idânârâ tarâ kâinwenily, imâem Jesus mâinwânsezedomoem.

— Umumeꞌu katu muaꞌu wemiapo kwer waiko urewe aꞌe, aipo peze peiko ihewe. Pezeꞌeg zo nezewe nehe. Uruzeꞌeg Zaneruwihawete hemimutar rupi ure, Tupàn huwa rupi ure. Uruzapo maꞌe paw ure, pepytywà pà ure.

Haꞌe kuery oipou aguã okyjea rupi Paulo ijayvuagueAre ma guive rã peẽ kuery pexaꞌã teĩ ore rojejou porã ukaxe vy rive oreayvua rami. Haꞌe rami ꞌrãgue py xerembiayvu kuery, Cristo re vy Nhanderuete renonde romombaraeteve aguã oreayvu haꞌe nunga haꞌe javi re.2 Coríntios 3.1-3

Jakadi maleetibigetiwaji minoatawece niɡ̶inoa ane jidi, jidikotibigaɡ̶aji midokida me jikeetaɡ̶awa me diɡ̶icata ɡ̶obatiigi. Pida Aneotedoɡ̶oji ɡ̶odadi me jidiiɡ̶atedini inoatawece leeɡ̶odi me ɡ̶odexogotege Cristo, odaa jemaanaɡ̶a me ɡ̶adaxawaneɡ̶egi me ili ɡ̶atiwaɡ̶atakaneɡ̶egi, anakaami ɡ̶odokaaɡ̶etedipi ɡ̶odemaanigipi.

Marãi pe pejiyvyteri pe penhi'ig̃ame nhirembikwatijara pe? Pe'e po pe: “Onhimombe'umbe'u Paulo'ga nahanahã ji ako katu pe moandyandyje'yma javo. Nahã ga ei nhande ve te'i katu ti g̃a ji ve javo.” A'ea po pe ei ji ve naerũ? Na rũi reki ji rekoi. Tupana'ga ore renduva ore nhimombe'ukatui a'itituhẽva'ea mombe'gwovo katu Cristo'gareheva'ero. Oreremiarõhara ko pe, a'e ji pe me. Pe ndepyga ore imombe'upavi timbojiko hete ti Corintopeve'g̃a Cristo'ga rehe javo.

Ãjag hỹn iso: “ón kỹ tóg vẽnh jagfy vĩ mũ,” he mũ. “Ti tỹ ẽg tỹ ã to há nỹtĩ ẽn han sór vẽ,” he ãjag hỹn mũ iso. Hã tũ vẽ, kỹ Cristo vỹ ki kanhró nĩ, Topẽ ti ke gé. Ãjag to sóg há pẽ nĩ, hã kỹ sóg vĩ mũ, ãjag tỹ inh vĩ tugrĩn ti hã to tar nỹtĩ jé.

“Ojehexa uka porãse jevy nhande-vy Paulo” are-ma peje rei arakaꞌe xe-rehe. Ndahaꞌéi upéa-rehe anhemonheꞌẽ peẽ-my. Nhandejáry oikwaa Cristo réry-py ae anhemonheꞌẽ peẽ-my. Peẽ xe rembihayhu kwéry voi. Apopytygwõha ramo xe aiko peẽ-my.

Taõmysỹdỹỹna heka awiòhedỹỹnarenymy rare. Aõ wadi jiarỹ awiremy nohõtirenyõmy tuheka rarybereri adeereny. Deuxu, Kristudeewinamy heka tuu adeereny rarybereri heka. Deuxu kotxi heka adeereny rarybereri awiòhedỹỹrenymy.

“Paulo ꞌga ojemomeꞌu oree, ‘esage maꞌe ꞌga raꞌe, teꞌi etee ꞌgã jee ꞌjau’, eꞌi ꞌga, aruꞌe ore”, ꞌjau sipo pẽẽ mũ jee? Naani. Kristu ꞌga jeꞌeg imũ etee futat ore pẽ muꞌei. Jarejuwarete ꞌga remianuwamũ ore mamaꞌe momeꞌui pẽ nupe. Mamaꞌe apou ore mamaꞌe apoi pẽ poaawamũ etee futat.

Ar akwỳ ne gar aje abenmã kum,—Be, Paur ar mrãmri gwaj bajo ajkẽ. Ga, ar kute aminêje gwaj bamã amijã àprãrja ma, ane. Djã ne bar ar ajõo ajkẽ got bar ar amã amijã aprã? Arkati. Bar tu amim Kritu markumrẽx ne ar amã amijarẽ nhym Metĩndjwỳnh ta kute ar imar. Akmere àpnhĩre ar, djãm ar ije amijo djuw mex kadjy ne bar ar akam apê? Kati. Ar gajbit bar ije ar ajo djuw mex kadjy ar akam apê. Ar ije ar amã arẽnh gar aje Kritu mar raxmã. Ja kadjy bar ar akam apê.

Yai pra eesenumenkakon amîrîꞌnîkon rawîrî anna eꞌwapuꞌtî kaiꞌma, tîîse kaane. Anna eseurîma Cristoya anna eseurîmatoꞌpe taꞌpî yawîrî, Paapa rawîrî siꞌma. Moropai tamîꞌnawîrî anna nîkupîꞌpî wanî uyonpayamîꞌ, uwakîrikon puꞌkuru amîrîꞌnîkon pîikaꞌtîtoꞌpe.

'Ok 'ãxop te hãmpe'ãpaxex 'ũgmũ'ãtep-tup, tu hãm'ãktux punethok, xayĩy 'ãxop 'ũgmũn putup? 'Ãmhok. Pak mũ'ãte hãm'ãktux, ha Topa te nõm 'ãpak, ha Kunnix tep-tup nõm hãm'ãktux. 'Ũgmũ'ãte hãpxopmã xohix, nũy 'ãxop hãg tehet.

— Pauloyũ jewedayoyom ocewebe, yobog̃an pin puye — i te'e ma eyju e'em.Jewedayoyom g̃u oceju bit. Cristo a'õbi oceju kawẽnwẽn eywebe Deus etabutpe. Oburereyũ, eykukpin ocexe. Soan ma oceju e'em eybuywat am acã.

Ta ti ãã wén herꞌoot bë hã, ãã kawoom hyb nꞌaa bë edꞌoo gꞌeeh? Dooh. Dooh ti hyb nꞌaa tado bä. Séd ãã hꞌyyb hedoo Kristo hã. Tꞌõp hanäng doo me ãã baherꞌoot sahõnh hẽ ãã herꞌoot doo. Pꞌop Hagä Do maa napäh ãã herꞌoot doo. Najis haa, sahõnh hẽ ãã badꞌoo doo, bë hyb nꞌaa né hẽ tii, baad tabahadoo hyb nꞌaa bë hã, Jesus hã bë hꞌyy kaꞌeeh do kahꞌũũm hyb nꞌaa paawä.

— Ĩ³ye³ĩ³wa³lxĩn³nẽ³jau³xa² e³kxi²ti³ten³ji¹xã¹. Yah³lxin¹jau³su² yxãn¹ta¹ ten³sa²sĩ¹nxa³nha²wa². Kris²tu³jah¹lai²na² wãn³txa² ĩ³yau¹ũ³sa²sĩn¹jau³xa² so¹lxi³ ĩ³ye³kxi¹nx2ta¹wa². Txa²wã¹sũ̱³na² yen³nãu³a² e³kxi¹nx2ta¹wa². A³lxi¹nx2ta¹wa². Kris²tu³jah¹lai²na² wãn³txa² yxo²ĩ²kãi²non³yah³lxin¹ju³ta² so¹lxi³ ten³sa²sĩn¹nha²wa².

Xoana motya ala wakahawaonitaretyoita xahalakoa xaokita? Maisa nikare xini wisaonita. Wiraeta atyo motya Cristo wakatya wiso hoka wirae Enore nahalakoa aokitere akereta. Hoka tyotya wisomitereharenai atyo wakahinaetya maheta xiso, nohinaeharenai, noxiyakawaliharenai.

Hari'a vakava'ibodivarani bana hida akadivarani hahavi ariabono avajari'davini-ra anofivini avaviahania. Deua mitha bini'aja kaimoni ida akadivarani. Cristo kahonai abono arihina mani ida varani ka'oa hinia haria kanavaranija.Akadiva'ahi, a'onira akajoamoravini kaimoni ida akadibadani hahavia akabadanina, kaaraja kaimoni ida Cristo-ra avavakaijokavini.

Ikiahatsa hi:— O Pauro tuktsa asa tu tahabetesaha tsihikiknaha — tsimaha. Mytsaty ahabyitsa tsimykaranaha Deus okze ka tsimytsasokonaha. Ihumo zuba tsimybetesahakanaha. Kiristu nimywatawy ana humo hi tsimybetesahawynahaze ahatsyhyryze tsimytsasokonaha. Katsaktsa ahahumo mypokzitsirẽtsa, iwatsahi pahatsumuẽhĩ tsihikiknaha. Ahapunihikrẽtsa tsimoziknaha ana hi tsimyzihikiknaha.

Yt karãpe i eipyꞌasetpe urutukupteꞌen turan paaꞌurutoꞌe — Watiꞌatumaꞌat miꞌiria yt urutoꞌe i. Yt urueso i rat iꞌewyte Tupana tikuap yt urueso i hap. Iꞌewyte Aikaꞌiwat Iesui tikuap yt urueso i hap. Katupono yne uruminug koꞌi eimoesaika imohey hap etiat hamo. Miꞌi pote yt urueso i.

Kutí'inopinoemea xu'ikénetine ixómoyea ombósiko índokuxea yokóvo kitípi ákoyea váhere vítuke, ûndi yoko nza'ínehiko, kutí'inoke yundoxínopiti. Itea ako kalíhuina kó'iyeaneye! Enepora yûnzo, koati yuho ovoxe Kristu, yoko koati nonékuke Itukó'oviti ngoyúhoyea. Uhá koêti ra índuke, koati ngaha'âti unátiyea kêku ikéneke Itukó'oviti indúkinoake, itínoe ákoti omotóva ongóvo.

Apé tero weérã mɨsâ ɨ̃sâre “Ãyuró wãkû dutirã weemá”, niísa'. Tohô nií wee'. A'tîro pe'e niî'. Ɨ̃sâ Õ'âkɨ̃hɨ ĩ'yóropɨre Cristo dutiró me'ra uúkũ'. Yɨ'ɨ̂ ma'irã́ yɨ'ɨ̂ akawerérã, mɨsâre Õ'âkɨ̃hɨre nemoró ẽho peó nemo dutigɨ tohô weé'.

Lluy caycunawan ichaćh amcuna pinsayalcanquipis difindiculcänäpä nishätapis. Aśhwanpam cuyaśhäcuna Diosninchicpa puntanćhu Jesusninchicpa caśhanchicwan allincäćhu sumäpa tacyaycälinayquipä limapaycälic.

E taré wa'ãma 're rosa'rata wẽ za'ra wa'aba mono da, wa ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni. Mare di. Cristuhu zazei'wa oto 're wahâimana mono wa, wa ãne na aima wasiwasu'u za'ra wa'aba ni, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nho'a. Wasisãnawã norĩ, wama asawi pese za'ra wa'aba norĩ hã, wa te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono da si, wa tô uburé marĩ hã wa te 're ab'manharĩ, asiptete sina Cristuhu ãma si 're anomro aba mono da oto.


Toeporehkase jahtao oya xine otarãme tytyorõtase matose ya. Otarãme yzamaro oehtopõpyrykõ sã pyra oenetorỹko ase. Morararo otarãme azamaro xine jehtopõpyry sã pyra jenẽko roropa matose. Otarãme õseõsezukurukõ enẽko ase, otumoxike oehtohkõ roropa, oxiehno oehtohkõ roropa. Otarãme osepyno rokẽ oenetorỹko ase. Otarãme oxikerekeremãko matose, epoihtõko roropa matose osemetaka. Otarãme imehnõ motye se rokẽ oehtohkõ enẽko ase. Otarãme ajoajohpe oehtohkõ enẽko roropa ase. Morara awahtao xine tãkye pyra exĩko ase opoko xine emynyhmãko ase. Ourutorỹko ase. Mame emynyhmãko matose roropa.

Tã kot paj jatã ma mẽ awỳr mõ ka mẽ akwỳjaja tanhmã amnhĩ tomnuj to japêr. • Mẽmoj tã axpẽn mã axàkjêr o apa. • Rỳ mẽmoj tã axpẽn kãm agryk. • Rỳ axpẽn kãm agryk tokyx anhỹr o apa. • Rỳ axpẽn pê anhõxỳ. • Rỳ axpẽn to akapẽr punuj o apa. • Rỳ mẽ ajakwa kamã nhãm mẽ hixi ho rêr o ri apa. • Rỳ amnhĩ to rũnh prãm xàj anhmã amnhĩ nhĩpêx to ho apa.Kot kaj mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr o ri apa pa ja hã mẽ apumu nẽ ixkaprĩ htỳx kumrẽx ka mẽ tee ri amnhĩ tã ixpumu.

Nipĩkarauata ereẽ napokini, kotxi atxiĩti hĩte kamari nimanirekakiniti. Atxiĩti napokasaaki ereẽ, kona hĩte apokaerekatano nota. Ereẽ napokasaaki, nipĩkari nimarotiniri hĩte txitakakiniua, hĩxikotakakiniua, homanatakakiniua, hĩpotxinani auini, himisãkirepiretakakiniua, aãpirena hĩsãpiretini, hĩuikiniua, hineenamauatini. Ikara nimarotini nipĩka, ereẽ napokasaaki.

Toenzepa âwâgâmo yakalagu. Âyanmo yaintuo, ize wato araba kulâ keanra ise nhedylymo. Inudâbamo kulâ lâpylâ keanra ise augueho, agâmo agânhedyly warâ. Tâlâ keanra tuduekeim modo, tâdâtyzedyly keim modo, iewiâpani modo, turâem lelâ warâ izetonro modo, tâdâseudyly keim modo, tâdâtunâguedyly keim modo, sawoem ini modo, tadakaladâdyly keim modo warâ. Awârâ modo kâendyly mawânrâ kâyntaguyly, yaintuo.

Pepyr heho mehe nehe, aipo ikatu maꞌe aexak putar nehe. Aipo amo ae maꞌe ikatu ꞌym maꞌe aexak putar nehe. Aipo nahekatu kwaw peme nehe. Aipo pezeàmàtyryꞌymaw aexak putar nehe. Aipo penewyrowyroahy haw aexak putar nehe. Aipo napeakatuwawahy kwaw pezehezehe. Aipo pezeupe zutykaꞌi peputar ikatu maꞌe. Aipo amo pe pezeꞌeg zemueteahy haw ainu putar nehe. Aipo peneko weraꞌu haw aexak putar nehe. Aipo pezemuzaꞌazaꞌakaw aexak putar nehe. Aze aexak agwer maꞌe nehe, azemumikahy putar nehe.

Haꞌe rami teĩ akyje, peẽ kuerya py avaẽ vy aipotaa rami eꞌỹ pendekuai rã roexa gui, haꞌe peẽ voi pexaꞌãague rami eꞌỹ xerexa gui. Akyje peẽ kuery mbyte aexa gui jogueroꞌa rei vaꞌe, joe ijaꞌeꞌỹ, ivai rei, haꞌe ranhexe vaꞌe, ijayvu vaikue, ijayvuxe, onhemboyvate haꞌe nhombopoxypa rei vaꞌe.

Igaataɡ̶a idoitibige deɡ̶ejotaɡ̶awatiwaji, oditaɡ̶a ja jibataɡ̶awatiwaji maleeɡ̶awiite ɡ̶adoenataka ane daɡ̶a jemaateda mawiite. Odaa jaɡ̶aleetibigetiwaji deɡ̶ee eledi oko, me daɡ̶a iciagi niɡ̶ijo oko ane domeɡ̶emaani leeɡ̶odi me leeditibige me ɡ̶adoxokitiwaji. Idoitibige daɡ̶a jibataɡ̶awatiwaji makamaɡ̶a adinideleɡ̶eni, codaa madinoceetiwage, makaami loidenaɡ̶a, makaami adodigomadadi, me beyagi motaɡ̶anitibige eledi oko, codaa me alaɡ̶ani, madinanenitibece, me daɡ̶a ɡ̶adilakiitiwage.

A'ereki ji nhi'ag̃ataruhu nhandejogwerekoag̃wama rehe jihorame pe pyri.Mara'ngu po ti nhande javo ojohupe: “Ndapyryvi ndereaporog̃ita ji ve”?Mara'ngu po ti pe pejogwayva nehẽ? Mara'ngu po ti pe penhimyromo pejogwehe nehẽ? Mara'ngu po ti pe penhimboahiva nehẽ? Mara'ngu po ti pe javo pejohupe: “Ore ko pehoheva'ero”? Mara'ngu po ti pe penhombotegweteavo nehẽ? Mara'ngu po ti pe pe'mbero imombe'umoanhana nehẽ? Mara'ngu po ti pe penhimboheteavo nehẽ? Mara'ngu po ti pe pejikouhuavo penhimbotarimova'ea rupi nehẽ?

Tag hã to sóg jykrén mũ, ha mẽ: hẽn ri ke mũn ẽg tóg jagnẽ tỹ ũn mũ, sỹ ãjag ki jun kỹ. Hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ to jũ mũ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ tũ ki vẽꞌĩ mũ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ to krĩ rỹ nỹtĩ, vẽnh kar hẽn ri ke mũn ãjag tũ hã mĩ ẽkrén sór tĩ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ to vĩ kónãn mũ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ to vĩ vĩ henh mũ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg jagnẽ kãfór nỹtĩ sór mũ, hẽn ri ke mũn ãjag tóg vẽnh jykre e han sór mũ.

Ajepyꞌapy voi pende-rehe. Agwahẽ ramo pende ha-py ndajohu porãi arã voi paraꞌe pende rekoha, Nhandejáry rape-rehe ndapeiko porãi-gwi. Ha peẽ ave ndapejohu porãi arã paraꞌe ave xe rekoha, apogwereko asy vaꞌe-rami, apogwereko ramo. Upe vaꞌe-rehe ajepyꞌapy pende-rehe. Oĩ paraꞌe pene paꞌũ-my onhonheꞌẽ mbojevy jevy oiko vaꞌe. Oĩ ave paraꞌe gwapixa oiko porãha ndojohu porãi vaꞌe ave. Oĩ ave paraꞌe onhemoyrõ rei rei vaꞌe ojóupe. Oĩ ave paraꞌe ojéupe gwarã anho rei oipota vaꞌe. Oĩ ave paraꞌe ndoiko porãi vaꞌe gwapixa ndive. Oĩ ave paraꞌe onheꞌẽ rei vaꞌe gwapixa-rehe. Oĩ ave paraꞌe onhembotuvixase rei vaꞌe. Peteĩxa voi nipo raꞌe ndapeikovéi raꞌe pende rapixa kwéry ndive. Pende reko porã eꞌỹ ajohu ramo pende-rehe amboasy vaꞌerã pende rekoha. Anhemonheꞌẽ pohýi arã peẽ-my. Pende rekoha vai-rehe anhemonheꞌẽ ramo pemboasy ave arã.

Raberumahãre heka arehemynykreu, iwitxiramy atxibenybeke lau. Tule wadi iwitxiramy betehebenyke ixiweserenymy aõkõ. Ihãru, adebure. Aõkemy watxireri. Iny aõbina binamy wimy rarybemyhỹre. Iny ixidile rõhõtinyrerimy ihỹre mahãdu. Kia aroholakeki tahe wadee awiõre. Riyrubunymyhỹre. Riyrubunyõhyymyhỹre.

Tejemuaẽma je pẽ nee. Pẽ pyri tewaẽm ire sipo maran jereaꞌaramũ pẽ nee? Maran sipo pẽneaꞌat je ree? Jeremifutara ꞌjawe sipo peko? Pẽnemifutara ꞌjawe sipo je rekoi? Jepyꞌaꞌwyt je pẽneko are. “Maran sipo ꞌgã nekoi ojepyri je oramũ?” ꞌjau je tejeupe etee futat. “Maran gatu nipo ꞌgã ajamueweꞌem mamaꞌe are? Maran gatu nipo ꞌgã ajuerekoayaweꞌem? Maran gatu nipo ꞌgã oporomutareꞌemamũ ajuee? Maran gatu nipo ꞌgã jerowiaraipeꞌema ojee? Maran gatu nipo ꞌgã ajakurapeꞌema ajemogyau? Maran gatu nipo ꞌgã ojojeꞌẽwuꞌjageꞌema? Maran gatu nipo ꞌgã ajamamaraꞌneꞌema”, ꞌjau je tejeupe tepyꞌaꞌwyramũ pẽ pyri teo are.

Imã ar ajaxwe kêt prãm. Nok ren ar ajaxwe ba ren ar awỳr bôx. Ar amã ne ba ikabẽn mexobit ikabẽn prãm. Ikabẽn ja ne gar amã kĩnh. Ne ba ren ar awỳr bôx ne ren ar amã ibẽn tỳx ne. Ar amã ibẽn tỳx karõ ba amikukãm pi'ôkkam ar amã ikabẽn. Ga ren ar aje akabẽno aben japanh prãm ba ren ar awỳr bôx ne ren ar amã ibẽn tỳx ne. Ga ren ar aje aben nhõ mỳjja'ã angryk prãm nàr ren ar aje abenkam adjàkrê prãm ba ren ar amã ibẽn tỳx ne. Nàr ga ren ar abenmã adjàkjêr prãm nàr ren abenã akabẽn punu ba ren ar amã ibẽn tỳx ne. Nàr ren ar aje aben kàxã abenbê aben kurê prãm nàr ren abẽn kati prãm nàr ren abenmã adjàkjêro abikarêr prãm ba ren ar amã ibẽn tỳx ne. Ar awỳr ibôx gar akrãptĩ ajaxwe ja'õ karõ ne ba pi'ôkkam amikukãm ar amã ikabẽn ne.

Tîîse eppeꞌnî pîꞌ wai kureꞌne, îꞌ kaiꞌma yairî pra awanîkon anepopai pra wanî pîꞌ. Eranneꞌ pe wai mîrîrî akoreꞌtaꞌnîkon ekoreꞌmantoꞌ eporîuya pîꞌ, moropai kinmuwanîtoꞌ, moropai esewanmîrîntoꞌ, moropai aawarîrîꞌnîkon teesenumenkai aweꞌtoꞌkon, moropai eꞌmuꞌtunpantoꞌ, eseurîmantoꞌ, moropai mîî pe aweꞌtoꞌkon, moropai pîraiꞌ pîꞌ tîmurukun pe pra awanîkon anepopai pra wanî pîꞌ eranneꞌ pe wai. Mîrîrî warantî ayeporîuyaꞌnîkon ya, awakîrikon pe wanî pepîn, maasa pra ekoreꞌma kupî, mîrîrî imakuiꞌpî ayeserukon pîꞌ.

'Ũgkuxa nõg. 'Ãte hãmpekpaxex 'ũgmũg mõg putup 'ãxop hah, pa 'ãxop te yãyhã kummuk, tu' putuk 'ohnãg 'ãte nõm putup. 'Ãte hãmpekpaxex 'ãte' putuk 'ohnãg 'ãxop te nõm putup. 'Ũgkuxa nõg. 'Ãte hãmpekpaxex 'ãte 'ãxop pẽnãp-tup, 'ĩhã 'ãxop te yãy mãnõg, tu 'ãxop te' yĩpkumĩy, tu 'ãxop gãy, tu 'ãxop te' xupkũmĩy, tu hãm'ãktux kummuk, tu hãpxũmãhĩy, tu yãy xexka pe'ãpaxex, tu yãy kute'ex pax.

Eykay wajẽm puje iwarum ma aco'i õn jeydobuxik. Apẽn õn cekay iap co'i g̃u aco'i õn jeydobuxik. Eyju dak imẽn ma odobuxik. Apẽn eyju cekay iap co'i g̃u aco'i eyju odobuxik. Jewa'õxikxig̃ aco'i õn jeydobuxik, eyetabutkarey dak eyewewekay, eyetakomãmã dak eyewewekay. Warara'acat kay dak eyju g̃ebum g̃u- -eyewewekay acã. Jewemuymuy aco'i õn jeydobuxik, eyekawẽnkẽrẽ dak, yobog̃an pin tak. Pũg̃ tag̃ g̃u dak aco'i eyju jekukum- -wara'at tag̃tag̃tag̃ ma. Imẽn õn eydobuxik puje og̃uycũg̃ cĩcã oce eykay. Jeymukorẽm tak õn. Owebe eymukorẽm puje eyju dak eyg̃uycũg̃cũg̃ epe'e.

Ỹ eỹỹm, bë wë ỹ kajaa bä, ta see hadoo bë hꞌyyb hã ỹỹ da. Tii bä, dooh na-ããj hẽ bë genaag da bë ỹ maherꞌood bä. Ỹ awꞌyyt apäh da bë mahang kajꞌõõk doo, hꞌyy kajewꞌëës doo, kawajããn doo, séd hã hꞌyyb nahedꞌoo doo, ta wób ky nꞌaa rejãã doo, kasabꞌee doo, kamanejũũ do na-ããj hẽ. Ỹ hyb nꞌaa newë bä, ỹ hyb nꞌaa tón ta ti hedoo do ỹ awyyd bä da bë mahang.

Wxã³sĩ²nx2ta¹kxai²nãn²tu̱³ ĩ³ã̱³lxa³ti³nha²hĩ̱³txa²nãn³khih³ nxe³nx2ta¹nha²wa². Nxe³nx2ta¹kxai²nãn²tu̱³ ã̱³lxi²ye¹nx2ti³nũ³nhĩ̱³na¹wa². Hxi²waun³txi³sa³nha²wa². Wxã³sĩ²nx2ta¹kxai²nãn²tu̱³ ko̱³nxe³ti³ kãi³yah³lxin¹ju³ta² yũ³te³lxã²nãn³khih³ nxe³nx2ta¹nha²wa². Kwa² wãn³txa² ĩ³ye³sxã³ ĩ³yi²yi²lhon¹ta³kxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. A²nũ²a² ã̱³xa² yen³kxa² ko̱³nxe³ti³ yxo²kwa̱in³kxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. Ĩ³yxaih²kxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. Kãin²ki³lxo³nha²sxã³ ĩ³hait2ta³lxi³nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. A²nũ²a² ã̱³xa² o̱³nxa³ti³lon³sxã³ ĩ³ye³kxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. Ko̱³nxe³ti³ hãi³a² ĩ³he³son³kxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. Ĩ³kãin²ti³nha²ki³lxo³nxe² ĩ³ye³kxi²nha²yah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. A̱n³txi³sxã³ ã³nhai²ta³lxi²nyhu¹ah³lxi³hĩ̱³nxãn¹ji¹ku¹. Nxe³nx2ta¹nha²wa².

Enore Maxawaiyerene(Romanos 1.26-32; 1 Corint. 3.3; 10.6-10; 1 Tim. 1.9-10; Tiago 3.10-16)Kalikini atyo nomawaiyehareta xikakoa. Naliya nokaokihena hoka mahaiya naokitere akereta xini nowaiya xiso, exahe natyo hoka maisaiya xiyahekola akereta xini xiyaiya natyo. Motya akere tehitiya ite nowaiya mokohetyakakoati, okoati, xaiminiharetyoati, maxiti, irawaniti, werahaliti, xahenityati, wenati mahekorenehare xoaha naokita.

Oakava'isokoniki ida avakadihojai asohiriki-ra okaragavini bana avakadiania okaikahina kamahini.Oakava'isokoniki ida avakadihojai ovajahariki bana. Niki namithahi; ni-avavajahaki ida kodivarani, kodibadani hiki avakadiania.Va'ora oakava'isokoniki va'ora okaragavini adani ija'ari avahararania vaabono avakanaathidanoararikhamaki, ija'ari abononi aakabaikhamaki, ija'ari 'damo'damo niki, ija'ari oniani ka'oa abononi nofiki, ija'ari onii jaharikia hoariha-ra kanavaranihaki, ija'ari athii masini-ra akanarafarakhamaki, ija'ari abononi vaboraborahaki, ija'ari vakadimahi rifirafiraki.

Ahasoho bo mytsaty ziknakara. Ahabo pomoze ja mekywa tu tsimykaranaha. Iwa ha bo mytsaty mykara. Ikiahatsa kino niwatihi. Kasoho bo mytsaty tsimykaranaha, meky watu sa my. Ahabo pomoze ja tsimyharape sapybyikinaha ja. Ahazokdiharẽtsa ja. Awakytsa humo ja tsipahaukanikinaha. Ahabo zuba ja mytsaty tsimynakaranaha. Tsikaharapehudizuikiknaha ja. Ahaharere wabymybarẽtsa ja. Ahaharereziubyitsa tu metutu tsimopaparakanaha ja. Batu astsa bo tu mytsaty tsimykaranaha ja. Iwa tsimykaranaha zeka pahabetsak. Pahabetsakwynahaze ahasukatsihikrẽtsa tsimoziknaha. Batu ahaku.

Pyno areto i raꞌyn wyti ehowawi aikotã itotiat hap kuap hamo. Arekenꞌẽ kahato putꞌokꞌuiꞌe turan eiwuꞌuka hap pupi. Yt worohoꞌopuẽti teran i yt eiwoꞌowese i turan neꞌi. Maꞌato worohoꞌopuẽti eiwoꞌoehay ewãi ewãi turan neꞌi pote arekenꞌẽ kahato areĩneꞌen eiꞌapiheg hano neꞌi tet pupi. Yt naku i worohoꞌopuẽti eiwoꞌoehaꞌywywi ehekat koꞌi etiat turan neꞌi. Iꞌewyte eiwoꞌope eimopyꞌahak turan neꞌi yt naku i worohoꞌopuẽti yt eiwoꞌowesat i eiwoꞌope turan neꞌi. Iꞌewyte yt naku i eiwoꞌoewa pe eiwoꞌowese maꞌato eiwoꞌoꞌokpe wo ehehay saꞌag hap ete turan neꞌi worohoꞌopuẽti hap. Yt naku i worohoꞌopuẽti eiwoꞌoweukaꞌi turan neꞌi. Iꞌewyte eiwoꞌohoiro hoiro turan neꞌi. Arekenꞌẽ wuꞌuka hap etiat — Uito poꞌog eikai eiꞌe turan neꞌi.

Ngóhiyanapinoe ákoyeamo inú'ingapi kuteâti ne anjá'inopi ké'eyi ikéneke Vúnae, enepo nzimané'e xepákuke. Epó'oxo koímaiti kó'iyeanemakaye iséneunonu, ákoyeamo angútea kuteâti koêku kíxonenoe njokóyoke, keha'aînonuti índupa'ikea xâne. Ngóhiyanamaka ápeyea puvokókoti xepákukenoe, koane poe'aînoti isóneu po'ínuhiko xâne vo'oku íyokeovo ítukevo. Ngóhiyanamaka ápeyea imaíkinovokokoti, yoko oposíkoti ketókeokoko, koane ápeyea vaheréxinokokoti yûho, yoko itúkoti xêti po'ínu, ikopíti'ikeati îha. Haina póhutine, itea koánemaka kapayásokinovokokotihiko, yoko ínati yumópokoko.

Yɨ'ɨ̂ uísa'. Apé tero weérã yɨ'ɨ̂ mɨsâ tiropɨ wa'akã́, “Yɨ'ɨ̂ ɨaró noho meheta weérã wee boósama”, niísa'. Mɨsá kẽ'ra yɨ'ɨ̂re meharóta niî boosa'. Apêye kẽ'rare yɨ'ɨ̂ mɨsâre “A'tîro weérã wee boósama”, niísa'. “A'mé tu'tirã wee boósama. Ɨórã wee boósama. Uârã wee boósama. Naa yeé di'akɨ̃re wãkûrã wee boósama. Ãpêrãre uukahá, yã'âro uúkũrã wee boósama. Tohô niikã́ ‘Ɨ̃sâ ãpêrã yɨ'rɨóro ãyú yɨ'rɨ nɨ'ka'’, niîrã wee boósama. No'ó ɨaró weé ma'akãrã wee boósama”, niísa'.

Ñatac watucüniqui śhamul mana munaśhänuy cayalcänayquipïmi manchacú. Jinaman amcunapis mana munaśhayquinuy talipämänayquipïmi. Chaynütacmi amcunaćhu lïtunacuycuna, ćhïninacuycuna, piñanacuycuna, rabyachinacuycuna, jamuyänacuycuna, waśha limanacuycuna, nunatucuycuna, mana allincällaćhu cawsachinacuycuna cayänanpi manchat-manchatyayá.

Ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â za'ra wa'aba mono sina, wa tô ai'ãma te 're rosa'rata u'âsi za'ra wa'wa, za ãma atẽme ĩ̱morĩ aba na dâ'âsina, duré 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, za te aiwẽsãmri za'ra wa'aba õ na dâ'âsina. Ãté a norĩ wa'wa hã te za duré asiwi ĩ̱wẽ'õ za'ra wa'wa, za ãma atẽme ĩ̱morĩ za'ra wa'aba wamhã. Ãté ãhãna hã te 're asisada'âbâ u'âsi za'ra wa'aba mo 'râwi. Ãté te duré marĩ na 're asi'ruiwapari za'ra wa'aba mo. Ãté te duré asisada 're asiti'ru za'ra wa'aba mo. Ãté asi'ãma si te duré 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mo. Ãté te duré asi'ãma 're ĩwasété za'ra wa'aba mo. Ãté te asima 're ĩdabâsi wasété za'ra wa'aba mo. Ãté dama aipire newa, te duré 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mo. Ãté siwa'ru te duré 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ãne na 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ'umnhasite, wa ai'ãma 're ĩ̱hâtâ'â u'âsi za'ra wa'wa.


Oorypyrykõ poko mexiatose toiro rokẽ pyra. Imehnõ pyxiã poko exiketõ nae amaro xine, imehnõ nio poko roropa. Ihximyra matose oorypyrykõ poko. Oorypyrykõ onurumekara ro matose. Emynyhmara roropa matose oorypyrykõ xihpyry poko. Naeroro emynyhmãko opoko xine ase yronymyryme Ritonõpo neneryme. Oya xine jytoryhtao xitãko ase otarãme tyyrypyrykõ poko exiketõ poko. Otarãme amaro xine jahtao yporemãkapõko Ritonõpo mana onenerykõme. Moro poko torẽtyke ase.

Xà kot paj mẽ awỳr mõ nẽ mẽ apumu ka mẽ akwỳjaja arĩ mẽ aprõ kuhpa hã nhãm mẽnijê ho amnhĩkati ho ri apa? Rỳ arĩ tanhmã ajamaxpẽr punuj to ho apa? Rỳ atỳx ri apijaàm kêt o apa? Kot ka mẽ arĩ ã amnhĩ nhĩpêx anẽ pa ja hã mẽ apumu nẽ ixkaprĩ xàj inhmỳr rax nẽ. Nẽ mẽ anhỹ hã Tĩrtũm noo mã ixpijaàm tỳx kumrẽx.

Ininiã hĩtemoni napokasaaki, nipĩkari Teoso kamapẽtatinino nota hĩte maerekani xika. Nipĩkari nitxiapatini maerekati hĩkamakiti xika, kotxi kaiãopokori kamari maerekati akokaxiti, iuaritika !itakanapapanikari iua maerekati. Ixinikakitina maerekatinoka. Maerekati ikini sereti iĩtona nireẽkiti aua. Ĩtanoro minakotokatika isirĩkana. Ikara atoko inakari kona itakanapapanikana.

Tâlâ âduaymo inakai aieniem sahozeyby modo. Eagâ tohogüin-hobyry keba kulâ xynanâdyly nimopa. Inakai modo, kywypado modo kehoem anhekylymo. Deus izepa ato adiendylygue âjityendânry, adiendyly timodyzebamo-ro warâ. Yaintuo, toenzepa âjityenze urâ Cristo nheinwântoem agânhenehoymby modo arâ adâidylymo nimopa awyly kâentuo, toenzepa âpybazeze urâ Deus enado.

Pepyr heho wi mehe nehe, aze ruꞌu Tupàn hemumaranugar kar putar penuwa rupi nehe. Azaiꞌo putar ikatu ꞌym maꞌe iapo har wanehe ihe nehe, taꞌe nuzemumikahy kwaw wemiapo kwer rehe aꞌe wà xe. Taꞌe nuzewyr kwaw Tupàn pe aꞌe wà xe. Taꞌe uzapo ikatu ꞌym maꞌe wemireko ꞌym wapuhe aꞌe wà xe, umen ꞌym wapuhe aꞌe wà xe. Aze nezewe uzeapo ihewe nehe, azemumikahy putar nehe.

Akyje peteĩgue ju avaẽ ramo peẽ kuery mbyte Xeruete xemoꞌyvyĩ rivyvyi gui, haꞌe yma rupi pejejavyague gui ndapejeko rerovai rã xee ajaeꞌo rivyvyi gui, heko kyꞌa rei vaꞌe, itavy rei haꞌe opa marã ikuai vaꞌe aexa vy.

Eleditace idoitibige deɡ̶ejotaɡ̶awatiwaji, oditeɡ̶eote Aneotedoɡ̶oji me idiboliɡ̶ataɡ̶adicitiwaji, codaa daɡ̶a jinoe leeɡ̶odi meliodi oko anowo ane beyagi, ane doɡ̶odinilaatece loenataka ane beyagi. Niɡ̶ina oko ane doɡ̶oika moitineɡ̶e ane daɡ̶a lodawa, codaa me loomatewa oko ane daɡ̶a lodawa, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶a oyajacaɡ̶aditeda lidaɡ̶ataka lolaadi ane beyagi.

Mara'ngu po ti Tupana'ga ji mbopoyjayjare'yma'java ji horame pe ndepiaga nehẽ? Nhi'ag̃ataruhu ji pendekote'varuhua rehe. A'ereki pe peko te'varuhu penhimongyavo ikwehe. Pepyteripeve'g̃a hembireko te'varuhu. G̃a oko g̃wembireko'g̃arũive'g̃a pavẽi. G̃a ndoakwahavihu ikwehe. Mara'ngu po pe pejipohia pejikote'varuhua hugwi pejeaporog̃ita rerojijyita? Po pe pohire'ymame jugwi po ti ji rekoveveuhui jijehe'gwovo pe ndehe jipoyjayjare'yma nehẽ.

Kỹ tóg inh mỹꞌa tĩnh mũ, sỹ ãjag ki jun kỹ, kỹ Topẽ tỹ isỹ ũn sĩ han ri ke vẽ sir. Inh fỹnh ke vẽ, ãjag tỹ vãsỹ Topẽ vĩ mranh ja ẽn tovãnh sór tũ nỹtĩn kỹ, nén ũ kavéj ẽn ti, ã prũ tũ fi mré nỹ, ã mén tũ mré nỹ, fag to én tĩ ẽn mỹr. Ãjag tỹ ẽn tovãnh tũ nĩn kỹ tóg inh mỹꞌa tĩnh mũ.

Ajepyꞌapy pende rekoha-rehe, xe reꞌýi kwéry. Agwahẽ ramo pende ha-py anhemboasy vaꞌerã paraꞌe pende reko vaikwe-rehe. Nhandejáry xe motĩ arã voi pene paꞌũ-my aime jave napehendu porãi-gwi xe remimombeꞌukwe perova hagwã pende rekoha vaikwe peiko porã hagwã indive. Gwĩ onhemboasy eꞌỹ vaꞌe gwembiapo vaikwe-rehe xe monhemboasy arã ave. Oĩ nipo heta pene paꞌũ mygwa gwembiapo vaikwe-rehe onhemboasy eꞌỹ vaꞌe raꞌe. Teko vai-rupi oiko jepe, mendaꞌỹ-rehe ojogwereko jepe, inhakã vai jepe, nonhemboasýiry joty okwa-vy. Nogwenotĩry joty gwekoha-gwi ndogwerovái gwekoha vaikwe. Upéa-rehe atĩ vaꞌerã Nhandejáry-gwi pendehegwi ave atĩ vaꞌerã, pehendu rei-gwi xe remimombeꞌukwe.

Raberuwãhãre heka arahinykre heka akotxireny iòhãru òraru‑ki. Aõna aõna witxira witxira òta òtamy rõhõtinymyhỹre, raraykynymyhỹre. Sõwemy heka riwinyre ta ixi‑txi tõhõti reaõhyymyhỹre kia riwinyretxi.

Tepyꞌaꞌwyramũ tekou pẽ nekoarũeꞌem are. Pẽ nekoarũeꞌem ire nipo je ꞌarasigamũ tekou pẽ pyri tewau. Pẽẽ mũ nipo mamaꞌe tywera apou rakue. Aꞌere nipo nepejemuaẽmi iapo re. Pejetywer awi pepoireꞌem ire nipo je tejaaꞌwau pẽtywer are. Nepẽneateei nipo mamaꞌe tywera apo awi. Kũimaꞌefera ꞌgã ajuemireko mueupaweꞌemamũ nipo je tejenosõu pẽ nui. Kũjãmera ꞌgã nanẽ nũ ojomena mueupaweꞌemamũ nipo je tejenosõu pẽ nui, tejaaꞌwau pẽtywer are nũ.

Ga ren ar akwỳ ajaxwe prãm rã'ã. Nàr ren akwỳ ar aprõ djwỳnh kupa'ã akurẽ aba prãm rã'ã. Nàr akwỳ amjên djwỳnh kupa'ã akurẽ aba prãm rã'ã. Nàr ren akwỳ aje apijàm kêttikam adjàpênh punu prãm rã'ã. Amrẽbê ar akwỳ ã ajaxweo ane ba ar amã pi'ôk no'ôk ne. Ar amikam akaprĩren wãnh ajaxwemã anhirer ne aje akubyn Metĩndjwỳnh'ỳr amijo akẽx kêt karõ ne ba amikukãm pi'ôkkam ar amã ikabẽn ne. Ba ren ar akam bôx nhym ren Metĩndjwỳnh ar akam imã irerek jadjà ba ren ar akrãptĩkam imỳr rax. Ar akam imỳr rax karõ ne ba amikukãm ar amã ikabẽn ne.

Eranneꞌ pe wai nîrî inîꞌrî akoreꞌtaꞌnîkon uutîsaꞌ ya, eppeꞌpai pra wai Paapa rawîrî siꞌma awenaiꞌnîkon. Moropai mîrîrî pîꞌ tîweppeꞌse ukarunpai pra wai mararî pra awenaiꞌnîkon. Maasa pra pena imakuiꞌpî kupîꞌpîyaꞌnîkon, moropai mîrîrî pîꞌ tîwenpenatai irumakayaꞌnîkon pra aakoꞌmamîꞌpîkon. Mîrîrî imakuiꞌpî kupîyaꞌnîkon seꞌ tapairî wîriꞌsanyamîꞌ yarakkîrî awanîkon ke, moropai tiaron nura ayeserukon kupî pîꞌ aakoꞌmamîkon tîrumakai pra. Mîrîrî wenai eppeꞌpai pra wai.

'Ũgkuxa nõg. 'Ãxop hak mõg putup. 'Ãte hãmpekpaxex Topa tek mũn yãyhãhupmãp-tup 'ãxop kopah, hak kuxa hittup 'ohnãg putup. 'Ãte' pẽnãp-tup tikmũ'ũn kummuk nõm te hãpkummuk mĩy, pa' yãyhãhup 'ohnãg, tu hãpkummuk mĩy'ax kux 'ohnãg, yã' nõy hã' xupxet, tu hãpkummuk mĩy'ax xohix putuppax.

Waram eykay wajẽm puje og̃uycũg̃ cĩcã oce eykay. Pũg̃ g̃u ey'in cuk adi ikẽrẽat o'g̃ug̃ẽ kuy bima. Warara'acat tayxi eju jepopo'uk osodop ip, warara'acat itop eju dak. Ibu'un pa'ore ma e'em ip ikẽrẽat mug̃ẽg̃ẽap kug̃. Cepere ba'ore ma cebe ip. Imẽnpit ig̃uycũg̃'ũma e'em ip ikẽrẽat mug̃ẽg̃ẽap kay. Ibu'u g̃u o'e ip ikẽrẽat mug̃ẽ ãm. Imẽnpuye og̃uycũg̃ cĩcã oce Deus etabutpe ikẽrẽat kay acã eyju g̃ebum puye, ade em ma'g̃u õn eyawẽwẽm. Deus omug̃ebu ajo g̃u õn iap kay.

Ỹ eỹỹm da, bë wë ỹ kajaa bä pꞌaa hẽnh da ỹ nu mebyng bë hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Doo, ta hã ỹ hꞌyy kahaꞌeeh do anꞌoo bä. Ỹ hyb nꞌaa tón da ỹ eỹỹm, pooj jé nesaa do moo bok do ratꞌyyd kamanehꞌĩĩn do hyb nꞌaa baad nadoo do ramoo bok do hã, sa ỹỹm sa patug nadoo do sii rabeỹỹh do hã, nu meby nꞌaa näng do hã, sa matym gó ramoo bong doo.

Hxi²waun³ta³kxi¹nx2ta¹nha²wa². Wa̱³li²na¹tãu³a¹ Txa²wã¹sũ̱³na² yen³nãu³a¹ ĩ³ãin²ta³kxi²nũh¹sah¹lxin¹kxa²ya̱n³txi³su² nxe³nx2ta¹nha²wa². A²kxã³nxa² ko̱³nxe³ti³ kãi³yah³lxin¹tai¹ti²tu³wa². Txu¹ha² ã̱³xa² ta̱³nxa² in³txa² ã̱³xa² ta̱³nxa² ũ³whĩn¹ta³kxi²nyhu¹ah³lxin¹tai¹ti²tu³wa². Ĩ²li³ju³ta¹ ko̱³nxe³thin¹txi³khaix1sxã³ o²la³kxi²yah³lxin¹tai¹ti²tu³wa². Nxe²kãi³yah³lxin¹ta¹ hai³txi³ ĩ³ãin²ta³kxi²nha²sxã³ ã³na¹yah²lxan³ka²ya̱n³txi³su² hxi²waun³ta³kxi¹nx2ta¹nha²wa².

Hoka nomawaiyehareta tehitiya etakehare notyoa nowaiyehenere xiso xowaka Enore xexamaikoharera natyo xihaotita kakoa. Hoka nosexi kakoa, kahare haiyaharenai toahiya xowaka iniyalahare tyomaha hoka maisa kehexaharetyoahenahititere iniyalahare ohiro hiye hawenaneha, exahe xoalinihare maiyasehenahere xoaha hiyeta.

Oakava'isokoniki jaboni ida avakadiania ohoja'ina okaikahibiininina avakadiania namithaki namitha'ianani. Avakadihojai asohirikia avakahojaini mani ida Deus hora anava'i'aipahihivini hija bana avaviahania, oniani ida hora naasaraja bana. Ova'i-ra anaasaraki bana ida ija'ari vaipohiki hojai Deua bivajaharikia vakahojai'bo'da'iki asia vahojana hikia vakahojaina. Ni-vaabono vaka'da'digariavini hiki ida vakadihojai. Ni-vakava'ipahinika'oaki ida badani karamonavahaki. Makhira kidigamo hiriki khama vaabono vakavi'omakhamavini. Onivani fori hija ida hojai asohiriki kaipahivahaki hoariha ija'ari avahararania vahojaki vakadihojai.

Ahasoho bo paikpa mytsaty mynakara. Ahabo mynakozoreze ahahumo kasukatsihikrẽta. Kytsa ahatuk zeka simysapybyitsa tu nikaranaha. Ustsa okeza bo nisioktyhyryknaha. Wastuhu kytsa makutsa tu mynaharapeokorokonaha. Ustsa nisimyibakanaha. Iwa tsikykaranaha zeka ana humo hi batu ahaku. Ahamysapybyitsa tu tsimykaranaha ty moewy byizeka kasikpybyrẽta mozik. Deus okze ka ahahumo kasikpybyrẽta.

Uiwyriaꞌin arekenꞌẽ te wyti uiwanẽtup hawe aikotã aru eweikupteꞌen areto turan hap pupi. Yt worohoꞌopuẽti teran i ehewaire waire turan neꞌi. Miꞌi tã ewetunug putꞌokꞌare turan neꞌi pote aremõti sese Tupana ehamo. — Tupana yt areto teran i. Yt atiꞌatupuẽti teran i tawa Kurintiu piaria Esaꞌyru mohey haria iꞌatuewaire waire turan neꞌi katupono uimõti te hap sese topyhuꞌat. Miꞌi hawyi arewak uiwy sese ikuꞌuro hap ewy. Tupana atikyꞌesat taꞌatuꞌatoiat yne toꞌopiit kyꞌesat hap koꞌi yt naku i hap koꞌi. Tupana yt atikyꞌesat i areto emohey haria Kurintiu piaria kape uimohit hap yn itote turan uimõti te hap yn pote are Tupana pe.Uito ti Pauru are.

Yónoa ongóvo enepo aungápapu xepákuke, parexánu Itukó'oviti ndéyea, enepomo iyâm vo'oku inú'ingopeakomaka êno xâne xepákuke ákoti ikatívexa isóneuke ne pahúnevo. Énomone kuteâti ne ákoyea sayá'ikapeapa ne úhepune mûyo vo'oku ixómoyea kaha'a sêno, koáne ne ikópiti'ikopeovohikomaka, itúkoti po'i koekúti kuteâti ákoyea asása'i, koáne ne ákoyeahiko sayá'ikapa isóneu koeku itúkeovo énomone ixomo yónoheixo isóneu.

Yɨ'ɨ̂ uísa'. Mɨsâ tiropɨ opâturi wa'akã́, Õ'âkɨ̃hɨ yɨ'ɨ̂ wiôgɨ mɨsâ yã'âro weé'ke bu'iri yɨ'ɨ̂re bopôyaro yɨ'rɨkã́ wee boósami. Tohô niikã́ yã'âro weé'kãrã akobohóse sẽritíkã, pũûro utî boosa'. Mɨsâ yã'âro weesére, yã'âro wãkusére, no'ó mɨsâ a'me tãrá baha ke'atisere pũûro bɨhâ weti boosa'. Niî pe'tise yã'asé ɨâri pehase, mɨsâ wee wɨáse nohore du'utíkã, meharóta bɨhâ weti boosa'.

Chay yapa watucü śhamuynïćhu jina mansibacuycunallaćhu, juc juchacunallaćhu mana wanacul cayalcäśhayquipïmá, Diospa puntanćhu uyshulächisha canäpi manchat-manchatyayá.

Ãma atẽme ĩ̱wisi aba wamhã, ãté ĩ̱pẽ'ẽzé te, wa za aiwa'õ, ai'ãma ĩ̱pẽ'ẽzé uptabi za'ra wa'aba wa. Duréihã ai'ahâ na ma tô aiwasédé hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mo aré. Ma tô duré asina 're asipsaihuri za'ra wa'aba mo, pi'õ na, aibâ na zama. Asiséb ãna, ma tô marĩ ĩwasétére zô si asima 're asõpré wa'aba mo. Ãne na aiwasédé hã 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono nherẽ, aiwasété wi 're aipizari za'ra wa'aba mono õ wa, ãté te za ĩ̱wi tirobzei'õ pese. Taha wa, ãté ĩ̱nhiséb di za, Ĩ̱nhib'apito ma hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã, ai'ãma za'ra wa'aba hã.