Mame ipuhturu aepukahpyry topuxikiri htaka, imehnõ Ritonõpo omiry etananõ samo. Mame omi kurã etaryke tyya xine tãkye exĩko toh mã repe. Yrome toto kurohtaka aomiry omõpyra samo. Axĩtao rokẽ enetupuhnõko toh mã repe. Yrome toetuarimarykohtao axĩ poremãnõko ropa mã toto.

—Nẽ mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te kot kẽnre kamã hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nẽ grà par tokyx anhỹr xwỳnhta pyràk. Jao Tĩrtũm kapẽr ma nẽ hkĩnh nẽ. Nẽ kãm mar prãm nẽ. Tã nhũm mẽhõ tẽ nẽ Tĩrtũm nê tanhmã kãm kapẽr to nhũm mẽ kuma nẽ Tĩrtũm kaga. Te mẽmo hy higrõt nẽ grà par tokyx anhỹrta pyràk.

—Apanakini kãkiti kai auiniãtaã atoko itxa. Ninoa kenakotari Teoso sãkire, ininiã ipotxitarina. Txamari oki kipatxi poião nopini apokini atoko, Teoso sãkire !ĩroã ninoa ãkixinireẽ. Mapa kasiriti ninoa auikari Teoso sãkire atxiĩti. Eereka imisiritaãkana Teoso sãkire auikinina xika, ininiã itakanaparina Teoso sãkire.

— Mârâ nady ewy onro tuhubeom onwa ihuguewâdyby inepa kehoem iazely. Iwindy modo ago ondaxi nâtâba awylygue olâ, inepa nady iladaynly, iguewâdyly warâ. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo. Tindatyby modo tâinwânsemo tuomare kehoem. Tâzenagazeoduo, âwankuem tâiehoduo, tâdunâgueoduo warâ olâ inepa kehoem Deus neinwâmpyra idylymo.

Ita rehe uꞌar maꞌe kwer aꞌe, nuzawy kwaw amo ae henu har aꞌe. Agwer henu har hurywete Tupàn zeꞌeg henu mehe wà. Nuixe katu kwaw izeꞌeg wapyꞌa pe. Nan kwehe tete upytuꞌu uzeruzar ire wà. Aze Zurupari wagaw wà nehe, upytuꞌu putar uzeruzar ire wà nehe.

Itaty reia rupi hoꞌa vaꞌekue rami ikuai ayvu oendu vy ojou porã haꞌe oguerovyꞌa vaꞌe. Ndapo pukui vaꞌe rami avi ikuai vy xapyꞌaꞌi anho ꞌrã ojerovia. Haꞌe gui mbaꞌemo oiko rã ojepeꞌa ꞌrã.

Niɡ̶ijoa lolacidi anenite midiwa wetiadawaanaɡ̶a, liciagi niɡ̶ina oko anowajipatalo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a, odaa joɡ̶odibatege codaa eliodi me ninitibigiwaji. Pida niɡ̶idi oko aɡ̶ewi niɡ̶ica eliwaɡ̶atakaneɡ̶egi. Liciagi niɡ̶inoa enanigijedi ane daɡ̶a leegitinece litodi. Odaa aleegi metiwaɡ̶ataka, neɡ̶enagi ɡ̶odaxakawa dineeta, odaa jeɡ̶eyamaɡ̶aticoace leeɡ̶odi lawikodico.

—Amombe'u jipe ko ji ha'ynha indurugagwera – kiroki a'ea onduru ita rehe. Henhui ha'ynha novĩa. A'ereki yhya rerekoe'yma g̃waramo, kotihĩ nonhimomiranami a'ero omanomo, ei ga. A'ereki ndokihetei hapoa yvya pype.—A'ea ja g̃a ndekoi – kiroki g̃a g̃wendu nhanderuvihavuhuhete'ga mombe'ua gworygworyvamo hehe novĩa. Aerẽ ojipe'g̃a mbote'varuhu pota g̃a imohepia'ngiavo ite'varuhuva'ea g̃a pe. Nurãro g̃waramo g̃a nonhimomiranami a'ero kotihĩ opohia nhanderuvihavuhuhete'ga mombe'ua hugwi. A'ereki ndokihetei nhanderuvihavuhuhete'ga mombe'ua g̃ayvyteri pe.

Kar ũ ag tóg pãró kri vár mũ ẽn ri ke nỹtĩ gé. Mẽg ag tóg tĩ vẽ, Topẽ vĩ ti. Kỹ ag tóg: “hej,” he mũ. Ag mỹ tóg sér tĩ sir. Hã ra ag tóg tỹ nén kré jãre tũ ri ke nỹtĩ mỹr, ha mẽ. Mũ sĩ han ag tóg mũ, Topẽ mré. Nén ũ jagy kutẽ kỹ ag tóg Topẽ tovãnh mũ sir, ag tỹ Topẽ vĩ mranh sór kỹ.

—Ha itaty-rupi hoꞌa vaꞌe nheꞌẽ heꞌise: Oĩ nheꞌẽ porã ohendu rei vaꞌe. Ohendu-ma ramo ovyꞌa ogwerovia-vy. Ha pyaꞌe henhói ndahapóiry vaꞌe-rami ndogweroviái ipyꞌapy reheve. Sapyꞌa ndogweroviavéi. Ohasa asy-tama ramo, imbojejavyharã ou ramo naimanduꞌavéi-ma Nhandejáry nheꞌẽ porã-rehe.

Ijõ tahe manasuõ‑txi resere heka, kia Deuxu Rybe‑ò roholamyhỹre mahãdu wese rare. Rybe‑ò juhuu roholamyhỹre deysana‑di rityhynymyhỹre. Kia manatyre resera heka irarutiõhykre. Iny mahãdu wese heka rare. Idi ikyhynakõreki, iwodelòlòtõmoreki urile tatyhydỹỹna riatymyhỹre.

—Sãꞌã amumera yꞌwa aꞌỹja ꞌara ywy aꞌwyreꞌema pype ipopora numiamũ. Aꞌeramũ ꞌã jawaiwa ijukau etee nũ. Nan tee futat nipo ꞌgã amũ je rerowiaa numiamũ. Aꞌere nipo amumera ꞌgã nuri, “Iro ererowiat aipoa?” ꞌjau nipo ꞌga ꞌua ꞌgã nupe. Aꞌerauwe nipo ꞌgã poiri je rerowiar awi, je upe oporogyta awi. “Niaꞌwyri ꞌga porogyta raꞌe”, ojeupe ꞌerauwe nipo ꞌga poiri je rerowiar awi— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama imomeꞌwau.

Kẽnkam 'y rôrôkja ne me kute amim Metĩndjwỳnh kabẽn mar 'iry kêt ne kangaja'ã akre. Nãm me Metĩndjwỳnh kabẽn man bit kum kĩnhkumrẽx o tẽm kajgo. Kute mrãmri tu amim markumrẽx kêtê. Ajkwaobit ne kute mar. Kute 'y nhingrõt ne arê kêtkam tebê tykja pyràk. Kute amim mar 'iry kêt nhym ate apỹnh me kaprĩ djàri kute ikô'yrmã 'ỳr bôx nhym arỳm kanga.

Moropai inpîmî tîꞌ parappa pon non pona enaꞌsan warantî tiaronkon pemonkonyamîꞌ wanî. Paapa maimu eta toꞌya moropai yapisî toꞌya kureꞌne taatausinpai. Mîî pîkîrî innape ikupî toꞌya. Tîîse toꞌ yewan yaꞌ toꞌ esenumenkatoꞌ ton pra awanî. Mîrîrî yeꞌnen innape ikuꞌtoꞌ tîuyaꞌnîkon wenai toꞌ eꞌtarumaꞌtîtoꞌ erepamî yai, tînetaꞌpîkon rumaka toꞌya tiwinarî.

Ha hãpxop xap te mĩkaxxap tu' nãhã', hã kaxĩy tikmũ'ũn te hãm'ãktux 'ãpak, tu' kuxa hittup, pãyã' kuxa yũm kutõgnãg, tu mõktu' xũy, hu' xaxok, tu Topap-tat xak.

— Warara'acat karatũg̃'a jejeata buxim Deus ekawẽn cocomayũ — io'e Jesus. — Cekawẽn co buje, icokcok e'em ip. Wekawẽn kay jĩjã ip. Imẽnpit darem ma itabut ip tãbube'ũmat puxim. Deus kay jetabucap epereperem ip. Warara'acat ixeyũ be ikẽrẽat mujurũg̃at puje, ibu'un ip Deus kay jetabut am — Jesus o'e.

Joom tym wób pä banäng bä kajäk do hadoo Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób sa hã. Ramaa newëë bä hꞌyy gadajaa gó ragado né hẽ paawä, nayyw hẽ rahꞌyy gejë hõm. Joom kóm nanäng nä do hadoo sa hã. Pooj jé dó raky daheeh. Tii bä, hejoonh doo me Pꞌop Hagä Do metyy bä baad rahꞌyy kae bä, nayyw hẽ rahꞌyy gejë hõm.

Ki³lã̱³xa² kxĩh³nũ̱³xa² a²si³tah³nãu³a² tah³lxa³kxa² hãi¹kxi²ju³ta² a³hi²yain¹ki³ai²na² ne³ki³ai²nãn²tu̱³ kxĩh³nũ̱³xa²nãu³a² a²nxe²ka² a̱u³txi³ yxau²nxa³kxe³su² wi¹we¹nxa³wi¹. A²nxe³kxa² yã¹nxe³sxã³ a²nũ²a² yã¹nx2na³li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²ai¹nha²kxai³ ka³li³hain¹na³li¹. Yxãn¹ta¹ hã²wxãn³txa³ ha³lo²a² ko̱³ton³tãu³a² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ã³na¹la³kxi²na³li¹.

Hanakatisenai exoahenerenai kaharexe sehali akiti atyo etakehare semitereharenai iraiti hoka aokitereharene haomana haihalaharene kakoita. Xakore hoka maisa atyo kinaterexeha hoka hatyo hiyeta maisa waha xini tyakekoahitaha. Hoka kahasakaharetyakehenaha hoka tyotya halakisahitaha.

Ja'di namania vararahi ida trigo 'ba'dani hoariha. Kanamini odorini movajoraki'ihi. 'Damani abohani abihiarini mani ida anara'okhoni hija. Movani kama'dani vani ara'okho'ihi. Onivani fori hini ija'ari vahoariha Deus athi-ra vakamithaki. Vanofihi, khai vakhanimaniha. Mahi ipohiriki vani khai vani'aja ida Deus athi. Jorakia vakajari'da'ihi. Kama'da'ihi ida Jahari va'ora kaboroborovini, oniani ida Deus athi-ra vakava'ipahinivini hija.

Ustsa Deus harere piwabykynaha. Asa hi riktsa harahareziktsa bo inatsukunahatsa watsa. Asahi wasania ty piwabynahaze sakurẽtsa. Riktsa siharatatsa zuba byitsa watsa asahi tsikaeni zuba zinymyrykynaha. Ziwabyziubyinahatsa tu Deus harere tsihokdarẽna humo iwaze imysapybyitsa tu mykaranaha iharere humo myspiriktsokdabanaha.

Miꞌi hawyi ti nu totiat hewo rakat ewywuat wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup hat ewy e. Teꞌeruwanẽtup hawyi waku kahato taꞌatupuẽti uimienoi e. Pywo kahato iꞌatuꞌe maꞌato miꞌiria iãꞌỹi yt hapo rakaria i ewywuaria koꞌi tukupteꞌen e. Miꞌi pote yt toĩneꞌen motꞌi i uhehay mohey hap ete e. Meiũran iraniaꞌin tiꞌatukyryꞌi iꞌatuepiat uimohey hap ete hawyi meremo taꞌatuwaure raꞌyn Tupana ehay uiwẽ pywiat e.

Kene enepone irihíkovoti xapákuke mopôi, énomone kuteâti xâne ivavákoati ne emo'u Itukó'oviti koeku kámea, xaneâtimaka hána'iti elókeko okóvo. Itea vo'oku kutí kó'iyea nonéti ákoti poéheve, ako áxu'ikene hókea, yane itavókeatine enepo simôa tiú'iti koekúti hixópeokonoke.

Apêye otesé kape ɨ̃tâ peeri wa'teropɨ bɨrɨ̂ ke'a'ke a'tîro niî sĩ'riro weé'. Naâ, yee kitíre ãyuró e'katíse me'ra tɨ'osamá. Tohô weemírã, nɨ'kôri marirã́ weeró noho ãyuró ẽho peótisama. Yoâtikã ãyuró ẽho peó kumí, be'ró naâre ãpêrã yã'âro weekã́ ĩ'yârã, ẽho peó du'ukã'sama.

“Chaynütacshi ćhäla-ćhälaman ćhäcänüpis Diospa willacuynin ćhan waquinnincunaman'a. Paycunam tuqui gänaśhwan uyaliyalcalpis mana sapichacüśha lanta-yupay cayalcal chalapacuynin mana tacyanchu. Chaymi uchuc sasachacuycunallawan'a Diosninchicta un'älun.

Duré amnho hã ẽtẽ nhisiwi ĩrere'e mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te te 're wapari za'ra, tipo're na. Tawamhã te za ĩwasu'u ma 're to za'ra. Tazahã, õne haré te te 're saze za'ra mono õ di za. Ãté, te za te te 're saze hutu za'ra. Ãté rowasédé hã da te tãma 're 'manharĩ za'ra mono õ'umnhasite, te za apâ 're sipizari za'ra.


Morararo imepỹ ipuhturu toepukase ahtao ãtaryka htaka, moro sã Ritonõpo omiry etananõ mã repe. Mame torẽtyke toexirykõke tymõkomoke se roropa, typenetarykõ poko roropa. Morohne mã Ritonõpo omiry eĩko, ãtaryka samo. Eperytara sã mã toto tukurohtao xine, ekurehnõko.

—Nẽ mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te kot mrônhĩ kamã hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nhũm mrônhĩ kot kêp àmnàr xwỳnhta pyràk. Jao kãm Tĩrtũm kapẽr mar prãm nẽ. No ãm mããnẽn kãm hikukrêx rax nẽ hikàxpore rax prãm xàj ãm ja pix mã hamaxpẽr o pa. Nẽ gaa nẽ ra gryk ã axte Tĩrtũm kapẽr mã hamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx kêt nẽ.

—Apanakini kãkiti inako auiniãtaã atoko itxa. Ninoa kenakotari Teoso sãkire. Eereka ninoa maerekaxinirenoka itxana. Inirekarina txineiro, tiitxi pakini. Inirekarina isarauatinina. Inako atoko itxa txineiro, tiitxi, isarauatinina, maerekaxinirenoka ininina pakini. Ininiã !ixinikaikarina Teoso. Oki inako sauaki pitxakakaro !ominaua. Iua atokokana, ninoa kãkiti !ikamari erekari Teoso ĩkapani.

— Mârâ nady ewy tyguyreim duaxi ihuguewâdyby, ago tâise wâne, newiseba olâ, tuahuze mârâ tyguyreim awylygue. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo, Deus tâinwânsemo wâne. Âdype tidyly kulâ, tohomaendyly kulâ warâ olâ enananomo. Toenzepa tydinherugadyly kulâ ize atomo warâ. Awylygue Deus nhenanânehonlymo, ize ato aniempyra idylymo warâ. Deus wâgâ ânguy agâ aguepa idylymo.

Xu mytepe uꞌar maꞌe kwer aꞌe, nuzawy kwaw amo henu har aꞌe. Agwer henu har aꞌe wà, imaꞌenukwaw maꞌe ko ywy rehe har rehe aꞌe wà, ko ꞌar rehe har rehe aꞌe wà no, wemetarer rehe aꞌe wà no. Ipurapo wer wemiapo putar haw rehe wà. Wamaꞌenukwaw paw nuzawy kwaw xu. Wamaꞌenukwaw paw upyk Tupàn zeꞌeg. Naꞌiꞌa katu kwaw.

Juu mbyte rupi hoꞌa vaꞌekue rami ikuai vaꞌe ma ayvu oendu teĩ mbaꞌemo yvy regua re, ombaꞌe rei-reirã haꞌe mbaꞌemo imbovyꞌaarã re openave vy hexaraipa. Haꞌe rami vy ndaiꞌai.

Niɡ̶ijoa lolacidi anenite miditaɡ̶a ipelakijadi, liciagi niɡ̶ina oko anowajipatalo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a, pida idokee mowo niɡ̶inoa lakataɡ̶a niɡ̶ina iiɡ̶o, codaa noɡ̶owikomataaɡ̶a, odoletibige me liicotedi, codaa odoletibige mowo niɡ̶ica anepaaɡ̶oyemaa. Joaniɡ̶idaaɡ̶ee niɡ̶ijo ipelakijadi ane doɡ̶oika me ili niɡ̶ijoa enanigijedi, metaye, liciagi eliwaɡ̶atakaneɡ̶egi niɡ̶ijo oko aili pida dinelio.

—Amombe'u jipe ko ji ha'ynha indurugagwera – kiroki a'ea onduru nhungwava ra'ynha pyteri pe hatĩava'ea ra'ynha pyteri pe. Aerẽ igwaigwavete hatĩava'ea nhambyguhui garemityma jukavo, ei Jesus'ga.—A'ea ja ojipe'g̃a ndekoi nhungwava pyteripeva'ea ja. G̃a g̃wendu ojipe'g̃a erame g̃a pe: “Tupana'ga nhande poko katu kiro nhanderuvihavuhuhete'ga.” A'ea g̃a g̃wendu katu novĩa. Aerẽ g̃a ag̃ataruhuramo ojihe javo: “Maramarã po ti nhande rekoi nehẽ naerũ?” ei g̃a oyvyteri pe. A'ea nonog̃atuukari g̃apy'a. A'ereki g̃a opotaruhu itambere'ia a'ero, ei Jesus'ga. “Koji'i nhande tipotaruhu itambere'ia,” e'iuhu g̃a, ei Jesus'ga. Toryva rehe ikatuva'ea rehe g̃a japyakauhui. A'ea nhaporemo nohenduva'javukari nhanderuvihavuhuhete'ga mombe'ua. A'ero igwaigwavete g̃a ndojapyakaa'javi tuhẽ gamombe'ua rehe. A'ero g̃a ndokoa'javi reki gamombe'ua rupi okokatue'yma ojipe'g̃a pe oporavykye'yma ga pe.

Kar ti tỹ sónh kãki vár mũ vỹ ge nỹtĩgtĩ gé. Topẽ vĩ mẽg ag tóg tĩ gé. Hã ra ag tóg mũ mũ sir, ãjag rãnhrãj nón. Ón kỹ ag tóg rico nỹtĩ sór mũ, ãjag rãnhrãj to. Hã to ag tóg krĩ kufy nỹtĩ. Nén kar to én ag tóg tĩ, kỹ tag hã ne ag mỹ há tĩꞌ. Hã kỹ ag tóg Topẽ vĩ to jykrén mãn tũ nĩgtĩ sir. Hã kỹ ag tóg kanẽ há han tũ nĩ gé sir.

—Ha nhuatĩndy-rupi hoꞌa vaꞌe nheꞌẽ heꞌise: Oĩ nheꞌẽ porã ohendu mixĩ vaꞌe. Ha onhesamondo mondo ombaꞌe-rehe: “Mbaꞌe tipo ojehu-ta xe-vy koꞌánga” heꞌi ojepyꞌapy-vy. Imbaꞌe reta reta-rehe ojapura. Oipotave tave ojéupe gwarã. Opaixagwa ojapose ojererohory moꞌã hagwã. Ombaꞌe retarã-rehe ete haꞌe oikotevẽ. Nhandejáry remimbota, gwembiapo porãrã moꞌã ojapo. Ha nopenái inheꞌẽ porã-rehe. Temitỹgwe nahaꞌỹiry vaꞌe-rami opyta.

Ijõ tahe edesuyky‑txi resere heka, kia Deuxu rybe‑ò roholamyhỹre, idi iworekena sõwemy, iaõdelòlòtõmomy, idi ityhyna wahe urile riòhòtỹnymyhỹre. Tai ròwiòhenadỹỹõhyymyhỹre Deuxu tyhydỹỹna‑ki. (Kia tahe alòbòrònaõ ede yky‑txi resera tahe iny umy witxira wesemy heka rare. Iny umy tyhyna idi ratxireri heka kia wesemy kia ede‑txi iny reseremy. Aõma kia inytyhyna ratxireri. Tiu heka ityhydỹỹna riòlòdỹỹõtyhy. Kia alòbòròna tahe tai heka rokuõtyhy.)

—Amumera yꞌwa aꞌỹja uꞌaa ju pype. Aꞌeramũ opopoa futat numiamũ. Aꞌere jua imoteu etee. Nan tee futat nipo ꞌgã amũ jejeꞌega renuwaiwi etee. Aꞌere nipo ꞌgã wemifutar are etee weaꞌaramũ akou nũ. Weaꞌaruꞌjaweꞌemamũ nipo ꞌgã jejeꞌeg are. Ojemuorypaw are etee nipo ꞌgã weaꞌaramũ akou. Okaraemã momytun are etee nanẽ nipo ꞌgã weaꞌaramũ akou nũ. Aꞌeramũ futat ꞌgã weaꞌaruꞌjaweꞌemamũ nipo ꞌgã jejeꞌeg are. Jeremifutar imũ nipo mamaꞌe apoweꞌem futat— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama imomeꞌwau.

Mrỳnhĩkam 'y rôrôkja ne me kute Metĩndjwỳnh kabẽn mar ne kam ate ajte kute jãm mỳjja marja'ã akre. Nãm me arỳm amim Metĩndjwỳnh kabẽn man kam 'ãno ãm kêt ne. Djã nãm me Metĩndjwỳnhbit man ar o ba? Kati, nãm me jãm umar punu djà 'õmẽ nêkrêxmẽ mỳjja me kute o amikĩnhjamẽ mỳjja jakôtbit amak bẽn ne ne kam amũ amim Metĩndjwỳnh kabẽn maro àrwỳ kêtkumrẽx ne. Kute mrỳnhĩ kute prĩne bàygogo nhingrõto bikẽnh nhym kam ijy kêt mexja pyràk.

Moropai inpîmî mîꞌnî yeꞌ koreꞌta enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta toꞌya tîîse toꞌ yewan wanî kureꞌne sîrîrî pata po tînkonekakon pîꞌ. Moropai ipîkku pe puꞌkuru temannekon ton yuꞌse toꞌ wanî. Moropai sîrîrî non po taatausinpatoꞌkon yuꞌse toꞌ wanî. Mîrîrî yeꞌnen innape ikupî pîꞌ toꞌ koꞌmamî pepîn. Inîꞌ panpîꞌ Paapa yeseru yuꞌse pra toꞌ wanî.

Ha' xap te mĩmyãm xop kopa' nãhã', hã kaxĩy tikmũ'ũn te nõm hãm'ãktux'ax 'ãpak, pãyã yãy yõg hãpxop xak punethok, tu hãpkute'ex punethok, tu' kuxa yũm 'ohnãg, hu Topap-tat hã' mõg pu'ũgnãg.

— Warara'acat widaoho dag̃ata buxim Deus ekawẽn cocomayũ. Wekawẽn cocom ip. G̃uyjom pit soat em g̃ebum ip jemukaypin kay. Adem ibu pin ip jebubun. Jebikuyap tag̃ ip jeku ojuy, jemucokcokcog̃. Warẽmtag̃ ip jeku ojuy. Imẽnpuye ibu'u ip jetabut am Deus kay — Jesus o'e.

Joom tym wób sasëng mahang kajäk do hadoo Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób sa hã. Pꞌop Hagä Do kyyh ramaa napëë né paawä, rahyb nꞌaa newë hadꞌyyt hẽ badäk hahỹỹ hã ji bawät do hã.Ta ti hedoo do hã raty kanewad hadꞌyyt hẽ. Rahyb nꞌaa tón hadꞌyyt hẽ sa waa, sa taah, nyy dꞌ rabadꞌoo doo. Dajẽẽr hã, sa ma hã, rakarẽn do hã rahyb nꞌaa hũũm hadꞌyyt hẽ. Ti hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do panyyg sa hꞌyyb gó hadäk do tawén nahõm. Joom neaak do hado däk tii.

Te²yã¹nxũn³sxã³ ki³lã̱³xa² ũ³yen³ko³xa² a³hi²yain¹ki³ai²na² nxe³ki³ai²nãn²tu̱³ hxi²kan¹txi³ wi¹we¹nxa³wi¹. Nxe³ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² ki³kan²kxi²te²a² wxa²ni²lho¹kxi²nyhai¹nxa³wi¹. Nxe³ki³ai²na² a²nũ²a² yã¹nx2na³li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxain¹na³li¹. Ain³kxain¹te³na¹ ha³lo²a² hxi²waut3ta³lxain¹to³ha²kxai³ a²yen³kxa² kãin² yxo²kwa̱i³nai¹nha²kxai³ kwa² wa³ni̱³lon³sxã³ yxau²xai³lai¹nha²kxai³ nxain¹na³li¹. Nxe³ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² yxo²ĩ²sxã³ yxau³ai¹nxa³wi¹.

Hanakatisenai exoahenerenai katoherehinai koni atyo etakehare halitinai semitereharenai iraiti xakore hoka emawaiyeharene, ixiyehare, ekehalaharene aeroretyoitata hoka jiyahaotita hatyoharenai halitinai. Hatyo hiyeta kasetereharenai maisa xonere hekoti, maisa miyatita hahatene Enore koamaniya.

Hogoi 'damania vararahi ida trigo 'ba'dani hoariha. Hogoia binajaharihi, bonohi, ni-a'di'iki ida trigo bononi. Onivani fori vihira adani ija'ari vahoariha Deus athi-ra vakamithaki. Vakava'ibodivaraniha'oadahahi ida vakadi'bai-ra vanako'dihavini, vakadinahina-ra vakapavakarihavini, vakadibadani hiki. Vakadiva'ikhaiini 'badara vava'i biakanara'banahanakhamavini. Jiniro-ra vanofikarahovini mani ida Deus athi-ra vanofijahakiravini hija, oniani ida Deus athi-ra vanaabaravini hija jaboni. Onivani fori hija ida arabo rakhajahani bonorini.

Ustsa Deus harere piwabynaha. Asahi riktsa ini tazahara bo inatsukunahatsa watsa. Deus wasania ty piwabykynaha. Tahanamy bo zuba mytsaty mytsaty nikaranaha. Tahanamy tsihikiknaha. Deus harere humo sakubyrizumu. Asahi wihara watsa ba zikjakuk byitawa.

Iꞌewyte ti mekewat iãꞌỹi iꞌanam miat hu ypia puat hewo rakat wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup hat ewywuat e. Miꞌiria teꞌeruwanẽtup kahato uhehay wakuat kapiat hawyi taꞌatumohey ran naꞌyn. Saꞌawyꞌi inug neran Tupana mikyꞌesat ewywuat wen maꞌato taꞌatupotpap iwato hap kape taꞌatuekareꞌen iwato hap kape taꞌatumikyꞌesat wuatꞌi hap kape teꞌeruwanẽtup yn hawyi saꞌawyꞌiwuat taꞌatusat hap ewywuat uhehay toĩ wen maꞌato yt karãpe i waku sese ihãite hap ewy toĩneꞌen iꞌatupyꞌa pe maꞌato iꞌakyt haria ewywuaria wo teꞌeropyhuꞌat yt haat i hap ewy iꞌatuwanẽtup hap at kaꞌap iꞌatumonik poityꞌi neꞌi raꞌyn Tupana e hap uimienoi e. Miꞌi hawyi taꞌatumohey ran kahato hawyi waure wo teꞌeropyhuꞌat Tupana e hap koꞌi kai e.

Kene enepone irihíkovoti xapa tôpe, hane kixó'eko xâne kamokénoati ne emo'u Itukó'oviti, itea koêku xu'íkeneyea, turíxovone pepókexea isóneu vo'oku nókone yara kúveu mêum, koane íyokeovomaka po'ínuhiko koekúti, yane ako únati ítukeino Itukó'oviti.

Apêye potâ wa'teropɨ bɨrɨ̂ ke'a'ke a'tîro niî sĩ'riro weé'. Yee kitíre tɨ'osamá, tɨ'órã pe'ea'. Mehô siâpe me'ra a'ti ɨmɨ́kohokãhasere wãkû ke'ti yɨ'rɨasama. Pehé kɨó sĩ'risama. A'ti ɨmɨ́kohopɨ e'katísere ɨpɨ́tɨ wãkûsama. Tohô weéro a'té niî pe'tise naâre dohórẽ'kã'sa'. Tohô weérã, naâ dɨkâ marirã́ weeró noho tohamá.

“Waquin nunacunamanñatacmi chay caśha-caśhaman muju paćhcäcänuy Diospa willacuynin ćhäpäcun. Ñatac imaymana munaynincunawan cänincunawan aychanpa munaynincunawanpis shipuchicüluptinmi mana wayuynin canchu.

Duré amnho hã wab'ru wazari ĩ'a'a mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za taré tipo're na te te 're wapari za'ra, ĩsadawa wasu'u hã. Tazahã, marĩ wamhã, õhõ ãma si 're nomro mono õ di za. Ãté, marĩ na si te za te te 're rosa'rata za'ra sima, ãté rob'uiprazém na si, ãté titozém na si. Tawamhã rob'rã ĩ'rã wẽ prã ne, 're hâimana wẽ uptabi za'ra mono õ di za.


Mãpyra ipuhturu aepukahpyry nono kurã pona, moro sã Ritonõpo omiry etananõ mana. Kure Ritonõpo omiry etãko toto. Wenikehpyra roropa exĩko toto. Aomipona roropa toh exĩko. Penekehpyra roropa toh mana. Aomiry ekarõko imehnomo a enetupuhpotohme. Mame enetupuhporyhtao eya xine eperytãko sã mã toto, tykase Jezu eya xine.

—Nẽ mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te hirã kamã pika mex kãm hy hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nẽ ô raxta pyràk. Nẽ ixkapẽr ma nẽ amnhĩ krã him hagjênh tỳx nẽ ixkôt ri amnhĩ nhĩpêx mex rãhã ho ri pa. Jakamã te ra mẽmo hy hkreta ô rax mex pyràk. E. Ã ixujarẽnh kot anhỹr. Anẽ.

—Apanakini kãkiti kipatxi erekari atoko itxa. Ninoa kenakotari Teoso sãkire. Teoso sãkire ĩroã ninoa ãkixinireẽ ikaikotini ĩkapani. Erekari ninoa ãkixinire. Ninoa nirekari Teoso paniãtakiti ikaminina ikiniõtika. Eereka ninoa kamapitikari erekari Teoso ĩkapani.

— Mârâ nady ewy onro iwâkuru onwa ihuguewâdyby olâ koendâ iazely, ago idyly warâ. Toenzepa ewisely. Tâlâ myani ewy wâgâ cem lelâ ewily xuduim. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo, tindakylymo, nheinwândylymo lelâlâ. Deus aguehobyry wâgâ lelâ âpaunzedylymo. Adyesemo lelâlâ Deus “Aietaungâ” kehobyry — kely Jesus.

Ywy katu rehe uꞌar maꞌe kwer aꞌe, nuzawy kwaw amo henu har aꞌe. Agwer henu har wenu katu Tupàn zeꞌeg aꞌe wà, weruzar wà no. Maꞌeàꞌyz iꞌa katu, nupytuꞌu kwaw uꞌa re. Nezewegatete aꞌe Tupàn zeꞌeg henu har wà, nupytuꞌu kwaw uzeruzar ire wà.

Haꞌe rã yvy porãa rupi hoꞌa vaꞌekue rami ikuai vaꞌe ma ayvu oendu vy opyꞌa re omoĩ. Haꞌe kuery ma ojepeꞌa eꞌỹ vy hiꞌa porã.

Odaa niɡ̶ijoa aneniteloco iiɡ̶o anele baɡ̶a liciagi niɡ̶ina oko anowajipatalo lotaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji, odaa oyotete catiwedi laaleɡ̶ena. Odaa baadaɡ̶a inaale laaleɡ̶ena, pida ele. Codaa me lewiɡ̶a niɡ̶idi oko diniigi, owo niɡ̶ina ane yemaa Aneotedoɡ̶oji codaa odinatitalo lawikodico.

—Amombe'u jipe ko ji ha'ynha indurugagwera – kiroki onduru yjakatua pype. A'ea ja ojipe'g̃a ndekoi yjakatuapypeva'ea ja. G̃wendu katu g̃a nhanderuvihavuhuhete'ga mombe'ua ojikoheteavo ga rehe gweaporog̃itakaturo. Onhimomirana hete g̃a oporavykyavo ga pe ga nhi'ĩpo'rupava okokatuavo ojipe'g̃a pe.A'ea Jesus'ga ei imombe'gwovo pa ojo'java'ea ikwahavuka g̃wemimbo'ehara'g̃a pe.

Kar ga há kri vár mũ vỹ ge nĩ gé. Jẽmẽg ag tóg tĩ gé, Topẽ vĩ ti. Kỹ ag tóg ãjag fe tỹ ti ki rãg mũ sir, ag tỹ ti vĩ ki króm jé. Kỹ ag tóg kanẽ há han mũ sir. Komẽr hã ag tóg kanẽ há hanꞌ, hanꞌ, he mũ, ag tỹ nén ũ jagy vég mũ ra,” he tóg. Ti tỹ ag mỹ ẽg tỹ Topẽ tovãnh ke tũ kãmén hã vẽ, Jesus ti.

Ha yvy porã-my hoꞌa vaꞌe nheꞌẽ heꞌise: Oĩ nheꞌẽ porã-rehe ojeapysaka vaꞌe. Ohendu-ma ramo ogwerovia tee voi. Ogwerovia-gwi ipyꞌa potĩ porã. Nhandejáry rape-rehe ogwata gwata. Hembiapo porãve rãve vaꞌe ogwerovia-gwi. Upéixa-gwi “Heta haꞌỹi vaꞌe ramigwa” haꞌe hese, heꞌi Hesu gwemimboꞌe kwéry-pe gwemimombeꞌukwe oikwaa uka-vy íxupe kwéry.

Kia ijõ alòbòròna suu witxi‑txi reserá tasỹ iwitxira inywesemy rare. Kia ijohonadu aõma rierymyhỹre. Irayky‑ò ralòmyhỹre. Kia iwotyhywo‑ò òbitimy ratxirerí tahe, òbitilemy aõ riwinymyhỹre. Iwese kia alòbòròna sõwemy ratyy rawahinyre wese tahe tii rare.

—Amumera yꞌwa aꞌỹja mũ nipo uꞌaa ywy katurama pype. Aꞌea nipo awau waranupa uꞌaramũ. Nan tee futat nipo Kuꞌjywa ꞌga jeꞌega renupara ꞌgã neapyoramũ ajemogyau ee. Wagoꞌoramũ miamũ ꞌgã nopoiraꞌuweri futari je rerowiar awi. Ojemogypyyka etee futat nipo ꞌgã ajemogyau je ree. Jarejuwarete ꞌga pãjẽ mũ etee futat nipo ꞌgã mamaꞌe esage apou ajemogyau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama imomeꞌwau, ꞌgã muꞌjau ꞌUwarete ꞌga jeꞌega renuw are.

Nhym bep pyka mexkam 'y rôrôk ja ne me kute tu amim markumrẽx ja'ã akre. Nãm me tu amim Metĩndjwỳnh kabẽn markumrẽx ne tu 'ã ngrà tỳx ne kam mũm ate ibej mỳjja 'õ mar kêt ne tu mrãmri 'ãno djan mã kôt ajkamẽ. Kute 'y nhingrõt ne abatành ne ijy mexkumrẽx ne kumex ja pyràk. Tãm ne ja.

Tîîse inpîmî morî non pona enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta toꞌya moropai innape ikupî toꞌya tewankon ke. Inkamoro koꞌmamî Paapa maimu yawîrî ikoneka. Mîrîrî yeꞌnen toꞌ eꞌtarumaꞌtîtoꞌ erepamî yai tînetaꞌpîkon rumaka toꞌya pepîn. Toꞌ koꞌmamî Paapa maimu yawîrî. Mîrîrî yeꞌnen toꞌ yeseru wanî morî pe puꞌkuru —taꞌpî Jesusya tînenupaꞌsan pîꞌ.

Ha hãpxop xap te hãm max tu' nãhã', ha kaxĩy tikmũ'ũn te hãm'ãktux'ax 'ãpak, tu' yĩpkox pip hãm'ãktux xe'e pu', tu' kuxa yũm ka'ok hãm'ãktux'ax kopah, tu' xaxok 'ohnãg, tu Topa yõg putat hã' mõg, yã' mõg kumak mõg. Tu ta tu' kux. Kaxĩy.

— Warara'acat katõ beata buxim Deus ekawẽn cocomayũ. Deus ekawẽn cocom ip. Cekawẽn kay jĩjã ip. Oibu'un g̃u ip jetabut am Deus kay. Ixeyũ xipat Deus xe. Cũg̃ ma ip cexe ixeyũ. Cekawẽn muwẽnuwẽn ip warara'acayũ be imutabut am ip Deus kay. Warara'acat mutabunat kadai buxim- -ya'a'eat puxim — Jesus o'e.

Joom tym wób baad tabadoo bä kajäk do hadoo Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób sa hã. Baad ub sa hꞌyyb, tꞌõp madäk doo me ramaa newëë. Pꞌop Hagä Do kyyh ramaa napäh bä, baad rabenäm sa hꞌyyb gó. Rahyb nꞌaa matakä hadꞌyyt hẽ ta hã. Tabadꞌop hẽ rahꞌyy gejë hõm. Pꞌop Hagä Do karẽn do baad ramoo bok tii kä. Joom heꞌaak do hadoo tii —näng mä Jesus.

Te²yã¹nxũn³sxã³ ki³lã̱³xa² kxĩh³nũ̱³xa² ti̱³ti̱³nũ²tũ̱³xa² a³hi²yain¹ki³ai²na² a²nũ²a² yã¹nx2na³li¹. A²nxe³te²nãn²tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²sxã³ wi¹ko̱³nha²so¹ain¹na³li¹. A²nxe³te²a² a²ẽ¹nãu³ai²na² wi¹lhin¹sxã³ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ya³nãn³ta³ki²la²sxã³ kan²txi³ sa²yxo²we¹tain¹na³li¹. Je³su²jah³la² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka hanakatisenai exoahenerenai waikohe waiyexekoa atyo etakehare halitinai semaxematya hoka tyakaijitereharenai iraiti hamahiyase waiyexe ako, exahe tyakekohatiye hoka kahare tyomaha Enore ana, tyakekohatiha atyo hoka — nexa.

Hari. Arabo jahakia makhira binatxiotxiohi ida trigo 'ba'dani hoariha. Movahi, karaho'ihi, bono'ihi. Aipohi'ihi ida 'ba'dani. Trigo avani bononi 'ba'dani ipohini 100. Onivani fori hini vahoariha vakamithaja ida Deus athi. Vava'i bodinia vanaibavijahaki ida. Deu-ra vanofivini mani ida athi vanaabajahakivini hija jaboni. Ni-vakava'ipahiniki ida Deus athi, oniani ida vakadihojai jahaki ana'ba'dini hija — va'ora ni'aha ada Jesus.

Ustsa Deus harere piwabykynaha. Asahi sisapyrẽtsa. Deus tihi:“Asaktsa wasanikitsa” nikara. Deus harere piwabyziukunaha. Deus wasania ty humo sispirikporẽtsa moziknaha. Deus harere bo hyỹ mykaranaha. Iwatsahi wihara nijakuk naha watsa — Sesus niy.

Maꞌato mekewat hãꞌỹi yi wakuat upiat hewo rakaria wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup hat ewywuat e. Miꞌiria ti iꞌatupyꞌa piat yi wakuat ewywuat pote teꞌeruwanẽtup at kaꞌap Tupana ehay kapiat hawyi yt taꞌatuwaure hin i. Taꞌatuhytmõi taꞌatupyꞌa pe Tupana ehay hawyi taꞌatunug naꞌyn Tupana mikyꞌesat ewy e. Miꞌi pote mikoi haat kahato rakat ewywuat teꞌeropyhuꞌat teꞌeruwenug kahato rakat ewy e Iesui.

Kene enepone irihíkovoti únatike poké'e, énomone kuteâti xâne itípakovoti isóneu, kutipoâti ne emo'u Itukó'oviti enepo kamôa, koane unakoâtimaka isóneuke. Yane êno únatinoe ítukeino Itukó'oviti vo'oku ákoyea kamúya'ikapu ikéneke —kíxovokoxoane.

Apêye otesé kape di'tâ ãyurópɨ bɨrɨ̂ ke'a'ke pe'e a'tîro niî sĩ'riro weé'. Naâ, yee kitíre ãyuró tɨ'omá. Teeré tɨ'ó, Õ'âkɨ̃hɨ ɨaró noho keoró weé me'rikã'ma. Ãyuró ẽho peó nu'kurã pehé dɨkâtirã weeró noho niîma, niîkɨ niîwĩ.

“Ñatac jundu allin allpaman ćhäcänuy capäcun allin willacuyta llapan śhun'unwan tuquip ćhasquïcunämi. Jinalmi śhun'unman tuquicta ćhulaycul, masïsu śhaycul sumä wayuyniyü-camalä capäcun.

Amnho hã ti'ai wẽ wa, te te ĩ'anhamra mono hã, aimawi a'uwẽ, te wasu'u. Ta norĩ hã ãté te za tipo're na te te 're wapari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã. Tawamhã te za te te 're 'madâ'â pese za'ra. Õne haré, te za ĩsimiroti na 're nomro. Tawamhã rob'rã ĩ'rãi wẽ uptabi ne, hâimana wẽ uptabi na, te za oto 're hâimana za'ra. Ãne amnho potozé wasu'u na, wa aima ãma simiré'é za'ra wa'wa. — Ãne, Zezusi te tãma rowasu'u za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma.


Oezurukõ ononẽpyra ehtoko katopõpyry poko Jezu a(Mak 4.21-25)Mame ynara tykase Jezu eya xine,—Nãparina pitiko saerehkane zukaxĩpo onyripyra sytatose mukuxi mitaka. Onyripyra sytatose epehtoh zopikoxi roropa. Jarao rokẽ tyrĩko sytatose kae, apõ pona saerehkatohme, oehketõ zeipotohme, toto osenuhmatohme roropa, tykase ynororo.

Kanê mẽ guhkrax wa harẽnhMakre 4.21-25Nhũm Jejus arĩ mẽ kãm ujarẽnh o nhỹ nẽ mẽ kãm:—E mẽ inhma. Xà na htem kanê hpôk hãmri nẽ guhkrax o hpro rỳ par krak ri unhwỳ? Nà na htem ã hipêx anhỹr kêt nẽ. Na htem hpôk nẽ kỳxpê kuhê xà kamã unhwỳ nhũm hirã mex o kuhê. Nhũm htem ixkrem agjê nẽ hirã kamã mẽmoj pumunh mex nẽ. Ja pyrà nẽ na pa hte mẽ ate inhmar tỳx kaxyw ixprĩ hã mẽ amã awjarẽ.

Tirikapi Pirena(Marko 4.21-25)—Tirikapi iopotokaãkari iomaãtatari tirikapi kopiti ãki atxiĩti? Isĩkatatxi patapi itakatari atxiĩti? Konapitini. Itano itakari tirikapi, ininiã iopinikari aapokotxi ãki ĩroãkani atamarauatini ĩkapani.

Âdy kioempyra kine Deus kurâem anhetyby(Mc 4.21-25)Aituo Jesus aguely:— Tâdâzesagon-ho kienmanâduo, âdylâ iaxi kioentaymba kurâ. Kama iaxi kioempyra lâpylâ kurâ warâ. Kayanlâ kianlokuândyly ejidyanlâ, idânârâ âwântaynrim modo nhesagon-hoem.

Zezuz uzeꞌeg tatainy rehe aꞌe kuryAze amo umunyk tatainy nehe, nomono kwaw kawaw iwy pe nehe, nomono kwaw kyhaw iwy pe nehe. Omono putar ywate nehe, aꞌe rupi tàpuz me ur maꞌe ràm wexak putar tatainy aꞌe wà nehe.

Marcos 4.21-25— Avave rei tataendy nhamoendy vy ndajajaoꞌi ꞌrã mbaꞌemo ryru py, neĩ tupa guýry nanhamoĩ. Haꞌe rami ꞌrãgue py imoiny oĩaty py ae ꞌrã jaupi, oike vaꞌe kuery oexa aguã hendy vaꞌe.

Aca lokokena(Marcos 4.21-25)Aɡ̶ica ini ane yalegi loledaɡ̶axi oditaɡ̶a yamaɡ̶ateloco ɡ̶inogo ane leegitinece le, migetaɡ̶a ixotiwece lipe le loledaɡ̶axi, pida ipeke loledaɡ̶axi ditibigimedi, odaa inatawece oko anodakatiwece diimigi onadi liwitiigi.

A lamparina(Mateus 5.15; Marcos 4.21-25; Lucas 11.33)—Imondygame lamparina nhande ndihovapygi hyrua pyvõ, ei Jesus'ga. Nimondoi nhande lamparina nhanenhinongava gwyri pe cama gwyri pe. Pyte'mbia rehe nhande timondo lamparina. Nurã okirame onga pype ojipe'g̃a gwepia kojahua.

Lampião to comparação(Mc 4.21-25)Kỹ tóg ag mỹ: ẽg tỹ lampião grug kỹ ẽg pi(jé) kẽj krẽm fẽg tĩꞌ,” he mũ. “Ẽg pi(jé) cama krẽm fẽg tĩ géꞌ, néj gru ti. Ti fẽg jafã kri ẽg tóg ti fẽg tĩ. Kỹ vẽnh kar tóg vég mũ sir, ag tỹ ẽg ĩn kãra kãgen kỹ.

Tataendy rehegwa nheꞌẽ(Mc 4.21-25)Upéi Hesu omombeꞌu jevy arandu nheꞌẽ tataendy rehegwa nheꞌẽ-rami:—Tataendy nhamoendy ramo jepe ndahaꞌéi nhamoĩ hagwã mbaꞌe ryru gwy-py. Ndahaꞌéi ave nhamoĩ hagwã tupa gwy-py. Tataendy nhamoendy nhamoĩ hagwã tataendy rendaty-py, nhande resape porã hagwã.

Ijõ ijyy tahe kiamy roire. Uritere inyõ loosònaõ rideõmykre butxi rawo‑txi ada herina rawoõ‑txi aõbo. Loosòna bidekre bedewiõ‑ò. Tai tahe ibutumy bede ritoosònanykre.

(Mateu 5.14-16 Maku 4.21-25)Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe nũ:—Peenup katu katu ki jeꞌea. Nomonygaꞌuweri ae arãparĩna mũ imỹina imima mamaꞌe ꞌag are. Imonyg ire ae imonoi jakatupe te imỹina ajuesawamũ te. Aꞌeramũ ose maꞌe ꞌgã esaka tenamũ. Nan tee futat kasi jejeꞌega pemim ine.

Kute ngônhpôk'ã memã Metĩndjwỳnh kabẽn jarẽnh djwỳnh jakre.(Mak 4.21)Ba ajte ar amã 'õdjwỳ jarẽ. Djãm me kute ngônhpôkmã angjênh ne kute ngônho 'ã pro got? Ne kute ikwã djà krakri umjỳr got? Kati, ngônhpôk ne me kum angij ne tu kênhkam umjuw nhym memã kikre kre kurwỳo ku'ê. Nhym me mrãn wangij nhym prĩne memã irã. Dja gar ã abê ngônhpôk mãn pràbê ã memã Metĩndjwỳnh jarẽnho ane gê me kuma.

Uꞌkumaꞌtukon Pîꞌ Jesus Eseurîma(Mc 4.21-25)Inîꞌrî Jesusya sîrîrî panton ekaremekîꞌpî. —Anîꞌya tîꞌkumaꞌtu yawittanîpî tîpo yenomî pepîn wariꞌsaꞌ yoꞌkoi —taꞌpîiya. —Moropai itîrî pepîn nîrî weꞌnannîtoꞌ yaponseꞌ yoꞌkoi. Tîîse enepî itaponseꞌ pona itîîtoꞌpe aronne panpîꞌ aweꞌtoꞌpe tewonsenon weiyuꞌmatoꞌpeiya.

Kũyãnãm 'ãktuxTu xe hãm'ãktux, nũy Topa yõg hãpxopmã'ax yũmmũgã', hu:—Tikmũ'ũn te kuyãnãm tat'ax yũm mĩpe yĩmũ', pu tikmũ'ũn xohix pu tupmã', 'ap mĩmpe kaka' yũm'ah, xix mana kopa' yũm 'ohnãg.

G̃ebuje Jesus wara'at kawẽn o'g̃uwẽn.— Imusop puje lamparina kuka ajomuy g̃u ico'a'a diotpe — io'e. — Ajomuy g̃u dak kuka wuyxexecap tiotpe. Um kuka ajomuy uk'a be õmõm'ukayũ be kabiok tag̃ iõmap puxixim.

Ti mꞌ taky hadoo ẽnh:—Ta bag dooh ji gataa so bä ji bejën hyb nꞌaa manajuu yt hã, ji bejën hyb nꞌaa ji jó ỹỹh do yt hã. Dooh. Ta bag ji dasooh ta tyng jó, tób gó hajëë pëë do rabahapäh hyb nꞌaa.

Sxi²hẽ¹na² sa²kxĩ̱³kxi³ju³ta² ĩ³yau¹ũ³jau³su²Ãh¹lxi³sxã³ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Te²yã¹nxe³jut3su²: “Lã³pi³ãu²tẽ³na² tẽ³sxã³ sa²kĩ̱x3ta¹tũ¹xã¹.” Nxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³ ĩh¹nũ¹la³ta̱³ ũh³wxe³hĩ̱³ki̱³te²la¹xã³? Hai³txi³ kwa³ta³lẽ³tã³ ũ³tĩ¹kxi²ki̱³sxa³ha²kxai³ hai³txi³ ka²ma²ka³lo³la³ yuh³hẽ³nãu³a² ũh³wxe³ki̱³sxa³ha²kxai³. Nxe³ki̱³sxa³kxan²ti³ oh³xa² ũ³kũh¹sĩ̱³ki̱³tã³li¹. Nxe³ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² sxi²ha² whãi²na¹ wxa²ko²ko²txi³hĩ̱³nx2na³li¹. Nxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³ thĩ¹nai²na² a²nũ²a² ã³wih¹kxai²nãn²tu̱³ wi¹lĩ²ki̱³te²ju²hẽ³li¹.

Xaokanatyakalati Tahi(Marcos 4.21-25)— Maisa atyo xalahare aotakahena xaokanatyakalati hoka hatyo najikinita mokarene koho exahe xoana kama katyahe xamani. Xakore hoka xaokanatyakalati atyo exomokakalaose terota kaxomokakita, hoka tyotya ijoiterenai waiyaha maheta exaokanala.

Lamparina vaganikarajomihi hida(Marcos 4.21-25)Hari. Jesus va'ora vara ni'a'ianavini hihi hida rajomi kavaranihi hoariha. Jesus va'ora ni'aha:—Kodivarani fori hiki ida lamparina vagani. Lamparina-ra anaha'dihi, ni-si'aha akaasiaki kabodinia anahojaki ida lamparina, ni-cama kanabo'ania anahojaki. Gora bodini nama vania anahojahi ida lamparina vagaja kaimoni ida gora bodini. Ija'ari avi'oikia vanokiki ida gora bodini vagani.

Rika soho nitsasoko.Niytahi Sesus nipamykysokozo. Sesus:— Rika soho humo pahawatawyky — niy. — Ba aty tohi rika napokze peryk pukezi zik ziky. Batu aty tohi rika wanu pukezi zik ziky. Rika isapy eze tu joboni zik my. Iwaze hi mynapupunahaze amypubyri mozik.

MAKU 4.21-25 PIAT EWYMiꞌi hawyi wẽtup iãꞌãkap wuo Iesui henoi towyriaꞌin me — Getap we wãtym hawyi yt uwe i ariãty hẽtyhot hap ipag neran kamũti pe migꞌi wo e. Iꞌewyte yt taꞌatupag i yni ywytꞌokpype neꞌi maꞌato ywaiti pe waku pe heiam note yn taꞌatuhupit teran e. Miꞌi hawyi wehytꞌok haria meremo taꞌatukuap hẽtyhot hap e.

Koêku yúku kouhápu'ikoti(Mt 4.21-25)Ina kixovókoxopaikomaka:—Ako ihúxoti yúku xovopu'í kixoâti, itukovo imoâti opékuke ípe, itea hane ímoa xoko koati ókoku motovâti noíxea uhápu'ine uhá koeti urúkovati ne ovokúti.

Jesu sĩ'óo'kaha me'ra werê'ke niî'(Mc 4.21-25)Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́re a'tîro werê nemokɨ niîwĩ:—Neê ni'kɨ́ sĩ'óo'kahare sĩ'óo' toha, apêye noho me'ra mo'âtisami. Neê kɨ̃ɨ̂ kãriró dokapɨ kũûtisami. A'tîro pe'e weesamí. Niî pe'tirã toopɨ́ sãháarã ĩ'yaáto niîgɨ, ɨ'mɨáropɨ dɨ'te yoósami.

Acchiman tincuchin(Mc 4.21-25)“[¿Imapïmi caynu tincuchiyllap willapäcuc?] Manamá juc acchicta walaycachinchic mancawan pacaycunapächu, nïtac cawitup lulinman ćhulaycunapächu. Aśhwanpa altu ćhulacunmanmi ćhulcunchic yaycamücunaca sumä ima caśhantapis licananpä.

Tawamhã rob'uiwẽzém na te duré ãma simiré'é:— Rob'uiwẽzé hã da te ro'o wamhã, e piza'a na te za upsibi ni. E daza'warizéb 'rowi, te za sãrĩ ni. Mare di. Ĩsima'warazém na si, te za sõ'awi da te 're sõré, rowa'a na 're danhisisi mono da. Taha da, te za ro'o ni, rob'uiwẽzé hã.


—Naeroro tuaro ehtoko, tomeseke roropa ehtoko onetahpyrykõ poko. Nae exiketõ tuhkehxo apoĩko. Yrome arypyra exiketõ ikyryrykõ ipuxihkãko emahpoe xine. Morararo kure jomiry etaryhtao oya xine tuhkehxo enetupuhnõko matose. Yrome jomiry kure onetara awahtao xine jomiry poko wenikehnõko matose, tykase Jezu eya xine.

Jakamã kêr ka mẽ ixkapẽr mar tỳx nẽ hkôt ajamaxpẽr rãhã ho ri apa. Jao ixkapẽr piitã mar tỳx nẽ. Nom kot ka mẽ mar tỳx kêt nẽ hã ano hkêt pa nẽ axte kãm ajamaxpẽr o apa hkêt nẽ. Anẽ.

—Erepaniko. Iteene pikenakotariko Teoso sãkire, kotxi isãkire auakiti, Teoso sãkire kĩpitakari, Teoso sikari apikomoni imaroretxi iuamoni. Txamari Teoso sãkire kenakotakari, isãkire makĩpitakati, imarore xapiti iuamoni auakari makatxakaãkako —itxa Xesosi.

— Idânârâ auguehobyry koendâ idataungâ. Imâem ywâgâ mâuntudyze âmaemo watay, imâem ise mâuntulymo. Ywâgâ mâuntudyzeba âmaemo watay olâ, imâemba mâuntuybymo enanânehonze âmaemo. Utuba ise âmaemo warâ — kely Jesus.

Pezeapyaka katu ko zeꞌeg rehe nehe. Aze teko ukwaw amo zeꞌeg nehe, wenu putar amo ae zeꞌeg nehe. Aze teko nukwaw kwaw zeꞌeg henu mehe, aꞌe zeꞌeg pixikaꞌi maꞌe uhem putar izuwi nehe.

Haꞌe nunga rupi peikuaa pota ke marã rami pa pendua re. Mbaꞌeta mbaꞌemo oguereko vaꞌe pe omeꞌẽave ꞌrã. Haꞌe rã oguereko eꞌỹ vaꞌe gui ma oipeꞌapaa ꞌrã oguereko reiꞌi merami vaꞌekue — heꞌi.Marcos 4.24, Tiago 1.22-25

Enice anidakitatiwaji anodaaɡ̶eni majipaatalo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a. Igaataɡ̶a niɡ̶ina baanaɡ̶a dibatege ganigidi, dibatacege caticeditace niɡ̶ijo baanaɡ̶a dibatege. Pida niɡ̶ina ane diɡ̶ica, niɡ̶ijo ane diletibige diɡ̶idi me nebi, onoɡ̶aticogi minitaɡ̶a.”

—Ji rendu katu ti a'ero pejeaporog̃itaro. Kiroki ga okwaha – ga pe po ti Tupana'ga ikwahavukari koji'iva'ea nehẽ. A'ero po ti ga ikwahahetei nehẽ, ei Jesus'ga. Kiroki ga ndokwahavi – po ga ikwahavi xunhiva'ea, a'ea vehevi po ti Tupana'ga ikwahava'jave'ymukari ga pe nehẽ, ei Jesus'ga g̃wemimbo'ehara'g̃a mbo'eavo.

“Hã kỹ jẽmẽ há han nĩ. Ũ tỹ to jykrén há han kỹ tóg ũ to jykrén mãnꞌ, ũ to jykrén mãnꞌ, henh ke mũ. Ũ tỹ inh vĩ to jykrén há han tũ nĩn kỹ tóg ti mỹ tũgꞌ he kãn mũ, ti tỹ nén ũ to jykrén mũ kar ẽn mré hã,” he tóg. Ti tỹ ag mỹ ẽg tỹ ti vĩ to jykrén há han ke kãmén hã vẽ, Jesus ti.

—Ejeapysaka porã katu xe nheꞌẽ-rehe. Ne arandu porã-ma ramo, hetave ojekwaa vaꞌerã nde-vy ne aranduve nduve hagwã-vy ereho. Nahiꞌarandúi vaꞌe ae nohendu kwaái-vy voi. Okanhymba vaꞌerã íxugwi inharandurãgwe, heꞌi Hesu omombeꞌu-vy gwemimboꞌe kwéry-pe.

Tahe bexijebenykre ijohona‑ò. Kia sõwemy idi rỹirerimy ihỹre heka sõwemy rimykre. Kia urihimyò iwo‑ki rỹireri heka iribi ritakre. Idi ibutumy rỹireri heka iribi ritakre. Urihimyò iribi iny ritakre. Urihimyò iwo‑ki rỹireri heka hulemy iribi ratakre.

Peenup katu katu ki jeꞌea. Jejeꞌeg are eapyowet maꞌeramũ Janeruwarete ꞌga pẽ mueapyoi ee. Aꞌere ꞌga jejeꞌeg are eapyowereꞌema ꞌgã namueapyoi ee. Ee ꞌgã neapyoweramũ etee te ꞌga ꞌgã mueapyoi ee— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Aꞌere ee eapyowereꞌema ꞌgã amuꞌeawera mokaꞌjamawi etee— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe uꞌama imomeꞌwau.

Kam gêdja gar mỳjja kunĩ kute amirĩt kêtri prĩne ikabẽn ma. Gora ar amim aprĩn ikabẽn ma. Me kute tu amim imarkumrẽxmã dja Ibãm ijo amirĩto tẽ gê me amim imar rax. Nhym bep me ajkwaobit kute amim imarjabê dja Ibãm ijo apdju. Dja prĩne inêje me no'ã pron mekbê ijo apdju. Tãm ne ja, ane. Nãm ã Jeju arkum amijarẽnho ane.

Mîrîrî yeꞌnen, aka. Tîwarî eꞌtî Paapa maimu etayaꞌnîkon pîꞌ. Maasa pra imaimu anepuꞌpainon wanî ya, Paapaya itîrî inîꞌ panpîꞌ epuꞌtoꞌpeiya. Tîîse anepuꞌpainon pepîn wanî ya, epuꞌtîiya pepîn. Mararî inetaꞌpî ena kupî sîrîrî iiwanmîra, îꞌ ton pra eena —taꞌpî Jesusya tînenupaꞌsan pîꞌ.

—Paxip, 'ũg'ãpax max. Tikmũ'ũn te hãmyũmmũg, Topa te nõm pu hãmyũmmũgãp-tup, pu tu hãmyũmmũg xohix, pãyã tikmũ'ũn nõy te hãmyũmmũg 'ohnãg, Topa te nõm pu hãpxaxogãp-tup. Kaxĩy.

— Imẽneju juy eya'õpicũg̃cũg̃ epesop wa'õ kay — io'e. — Eyag̃uyba'ũm g̃u juy epesop wekawẽn kay. Xipan eya'õpicũg̃ pima, waram jeyetaybin wekawẽn. Xipan'ũm pima bit, jeyag̃uyba'ũm wekawẽn kay — io'e.

Ti hyb nꞌaa tawꞌããts hẽ baad bë hyb nꞌaa matakä bë maa newëë do hã. Jé hꞌyy ganyy däk doo, ti bahä̃nh Pꞌop Hagä Do banoo nä ta hã ta hꞌyy ganäng doo. Jé kanahën dꞌos hẽ hꞌyy ganäng doo, tahajaa do tedꞌoo doo, Pꞌop Hagä Do ado hõm da ta hã kanahën dꞌos hadoo dooTa ti tawén kado hõm sa hã, rahyb nꞌaa manatakëë do hyb nꞌaa. Dooh rahyb nꞌaa pꞌeed bä Pꞌop Hagä Do panyyg hã. —näng mä Jesus.

Jã¹nxe³jut3su² wãn³txa² ain³kxah²lxin¹jau³xai²na² wi¹lain³kxi¹jah³lxi³hẽ¹li¹. Yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ wãn³txa² kãin² yxo²ĩ²yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ kãin² yen³kxih¹nxa²lxain¹tu¹wi¹. Yxãn¹ta¹ yxo²ĩ²ti³he¹xah³lxan³kxai²nãn²tu̱³: “Yen³kxa² yũ³sa²sĩn¹tũ¹xã¹.” Nxe³yah³lxin¹kxan²ti³ sa²so¹hxa³kxi¹nx2tain¹tu¹wi¹. Nxe³jau³su² Je³su²jah³la² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

— Hatyo hiyeta maika xirihare exahe xiyaiyehena, aliyakere xamani exeharenai xasemita hoka. Hiyaiya, xala xamani atyoite xoalinihare kakoare hoka kaxekakihitiyaite exahexe enomana. Xakore hoka xala xamani atyoite maisa xoare kakoare hoka haxoaliniya aokitere atyoite kaiyakeheta enonitata — nexa.

Mitha vani'ajahaki bana hida kodivarani. Mitha avakhanijahakihi; avarigajahakihi hida avariga'iariki. Oathi-ra avanaabahi; Deus a'onira kakodiahi avarigajahakija kaimoni hida kodivarani. Oathi-ra avanaabarihi; avarakava'i'birinihi ida pa'itxi avariga'iki — va'ora ni'a'aha ada Jesus.

Wabyziutaha! Pinymyrytohitakta. Aty kahumo mospirikpo zeka mektsa namy ty nyny my. Aty kahumo ispirikpo zeka tsikaeni zuba pinymyryky ana hi mospiriktsokda zuba — Sesus niy.

Pyno eweiwanẽtup to uimienoi kape uhytꞌiꞌin manaꞌin e Iesui. Eweiwanẽtup haty wo hawyi taꞌi ehewaure kahato uhehay kape motꞌi hawyi meremo aru eweikuap uimienoi mikoi saat kahato rakat ewy eweikupteꞌen hawyi Tupana mienoi hẽtyhot kahato rakat powyro hamuat miitꞌin hap ewy eweikupteꞌen e. Iꞌewyte poꞌog naꞌyn saꞌawyꞌiwuat kai eimikuap koꞌi hap ahenoi ehepe. Maꞌato yt haty wo i pote waure wo eweikupteꞌen uimienoi nug hap kai pote yt kat wywo i aru eweipyhuꞌat e Iesui temiitꞌin me.

—Yokóhiyanavonoe, kéyusea kémokenoyi ra yûnzo, vo'oku enepone apêti námoeya, kuri'úxovotineoxomo námoe. Kene ne ákoti koati ivávakea, muhíkova ne íkutixane apêti xokóyoke, evókoatimo —kíxovokoxoane Jesus.

A'teré tɨ'órã, ãyuró tɨ'oyá. Yɨ'ɨ̂ bu'esére tɨ'ó ẽho peórãre Õ'âkɨ̃hɨ masisé o'ô nemogɨsami. Ãpêrã yɨ'ɨ̂ bu'esére tɨ'ó sĩ'riti butia'rã pe'ere naâ masîmi'kere e'mâ pe'okɨ̃'sami, niîkɨ niîwĩ Jesu.

Chayurá sumäta uyalipäcuy. Tantiäcunätá mas tantiayta uśhalämi can'apis. Mana tantiäcunätam ichá uywätucuśhantapis aśhwanpalä chincalpächisha can'a” nila.

— Taha wa, ma'ãpé ĩ̱mreme hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono. Tawamhã ĩ̱zadawa wasu'u hã te za te te aima 're waihu'u za'ẽtẽ za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Ĩ̱mreme hã 're wapari pese za'ra wa'aba mono õ wamhã, te za apâ te te aiwi 're awaibui wa'wa, ĩ̱zadawa wasu'u hã. Tawamhã ĩ̱mreme waihu'u'wa na, 'râwi 're asi'madâ'â ze za'ra wa'aba mono nherẽ, te za ĩ̱mreme waihu'u'õ'wa ne, oto 're anomro aba mo. — Ãne te Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma rowasu'u za'ra.


Jezu ẽ ytotopõpyry poko Jezu enesezakorõ tõ maro(Mat 12.46-50 Mak 3.31-35)Mame Jezu ẽ toytose Jezu enese repe zakorõ tõ maro. Yrome ytopyra tokurehse ynaroro, ahno imoihme exiryke.

Jejus kot tanhmã katorxà mẽ htõjê jarẽnh to hã harẽnhMatêwre 12.46-50 Makre 3.31-35 mããnẽn Eprêw 2.11-12Nhũm Jejus arĩ mẽ ahkre ho nhỹ. Rôm nhũm katorxà nẽ htõjaja nhỹhỹnh hwỳr mõn pôj. No nhũm mẽ kot mẽ hã htu rax jakamã nhũm mẽ tee ri hwỳr gjêx kaxyw nẽ kormã kapôt ã kuhê.

Xesosi Inoro, Itariakori Pakini(Mateo 12.46 Marko 3.31-35)Xesosi sãpirenauanãtakasaaki, inoro, itariakori pakini apoka iuaãtaã. Inirekamarina Xesosimoni apokinina, txamari kãkitipokoni ãkitari iua.

Jesus tyze, tukonodo warâ wâgâ aguehobyry(Mt 12.46-50 Mc 3.31-35)Jesus aguely ume ise, iukonodo warâ saindylymo eydâ atoram. Toenzepa myani kurâdo eyam iwaguepa saintomoemba.

Zezuz ihy aꞌe, tywyr aꞌe wà no, wexak Zezuz oho aꞌe wàZezuz ihy aꞌe, tywyr aꞌe wà no, ur zepe aꞌe pe hexak pà aꞌe wà. Nupuner kwaw uhemaw rehe huwake wà, taꞌe teko teteaꞌu aꞌe pe wanekon aꞌe wà xe.

Mateus 12.46-50 Marcos 3.31-35Jesus oĩa py ixy haꞌe tyvy kuery ovaẽxe teĩ heta vaꞌe kuery ikuai vaꞌe gui ndaꞌevei ovaẽ ete aguã.

Ica loiigiwepodi Jesus(Mateus 12.46-50 Marcos 3.31-35)Naɡ̶ajo eliodo ijaa nioxoadipi Jesus igotibeci midoataɡ̶a. Pida aɡ̶oyakadi modipegitalo, leeɡ̶odi niɡ̶idi noiigi-nelegi.

Jesus'ga yembora gairũva'ea pavẽi(Mateus 12.46-50; Marcos 3.31-35)Kiro Jesus'ga yembora ruri Jesus'ga repiaga gairũ'g̃a pavẽi. Ndoki g̃a onga pype ga pyri. A'ereki pevove'g̃a ga mbotymboty gwe'yjuhuro.

Jesus mré ke pẽ fag(Mt 12.46-50 Mc 3.31-35)Kejẽn Jesus mỹnh fi vỹ ti venh kãtĩ mũ, ti jãvy ag mré. Hã ra fag tóg ti ki junjun tũ nĩ. Ti pénĩn tóg fór tãvĩ tĩ, hã kỹ ag tóg ti ki junjun tũ nĩ, ti mỹnh fi mré hã.

Hesu reꞌýi kwéry(Mt 12.46-50 Mc 3.31-35 Hb 2.11-13)Upe ramo ou isy tyvýry kwéry ndive. Ndikatúi ogwahẽ henda-py. Hesu jerekwe-rehe heta eterei onhomboaty hikwái.

Jesuisise, tariòreboho tamy doide. Tii ròbedeerydỹỹmyhỹki isirare tamy dehemysỹ iny sõwe òraru‑ki.

Jejui ꞌga y ẽẽ, ꞌga rewirera ꞌgã netee(Mateu 12.46-50 Maku 3.31-35)ꞌGa porogyta ꞌga ꞌamamũ ꞌga y ẽẽ ꞌua, ꞌga rewirera ꞌgã netee ꞌua owaẽma ꞌga upe. Aꞌere mytuna ꞌgã nuwi ꞌga porogyta renupa. Aꞌeramũ ꞌga y ẽẽ ꞌureꞌema ꞌga rerowyka.

Jeju kamymẽ nã te 'ỳr àrmã.(Mat 12.46; Mak 3.31)Nhym kam Jeju nãmẽ kamy ar 'ỳr tẽ. Ar kute omũnhmã ne ar 'ỳr tẽ. Nhym me 'ã kumex. Nhym ar te 'ỳr bikamẽnhmã te 'ã meo ane. Nhym me 'ã ĩptĩ: ane. Prĩne Ar kubê utà.

Jesus Yan Moropai Itaꞌmiꞌsan(Mt 12.46-50 Mc 3.31-35)Jesus yan moropai itaꞌmiꞌsan erepamîꞌpî Jesus eraꞌmapîꞌse teuren. Tîîse iipia toꞌ eꞌrennuku eserîke pra awanîꞌpî maasa pra arinîke pemonkonyamîꞌ wanî yeꞌnen.

Yeyox mũg tut nũn xi' taknõy xopYeyox mũg tut nũn, xi' taknõy xop nũn tu nũktu Yeyox tu' mõxaha', pãyã 'ã' pẽnã'ah, tikmũ'ũn punethok hah,

Ixi ajẽm ojuy oeku Jesus kay jekawẽn ãm, ikitpitpiyũ dak. Cekay yajẽm pa'ore o'e ip adeayũ buye.

Jesus wakããn hehꞌäät do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ ta see pé noo gó Jesus ỹỹn, ta wakããn sii hẽ mꞌ rabana, Jesus rahegꞌããs. Du daa mꞌ rakadꞌoo pé hajõk do hyb nꞌaa ta wꞌoo hã habꞌëëh doo.

Je³su²jah³la² a²hã³ka³na² a²lon³ti³tãu³xa² wxã³ain¹jau³su²Ain¹nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² a²hã³ka³na² a²lon³ti³tãu³xa² ã³wxã³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Yxãn¹ta¹ a²nũ²a² ka³lxa¹txi³ ã³ka²lxa¹ti³nha²sxã³ yxau³e²nyhai¹nha²kxai³ hxi²kan¹txi³ ã³nhe²kxi²nyhain¹ta¹hxai²nxa³hẽ¹la².

Jesus Nityo, Iximarenenai(Mateus 12.46-50; Marcos 3.31-35)Hatyaoseta Jesus nityo, iximarenenai xoaha tyoaha tyaonitere nali xakore hoka maisa aliyakere kaokahitaha ehaliya, kahare halitinai hoka.

Vikhaki adani Jesus kaamia, kidikajo'o vihiki(Mateus 12.46-50; Marcos 3.31-35)Hari. Oniaroa, Jesus kania vikhamai'aha adani kidiamia, kidikajo'o vihiki. Ija'ari vaipohiki vahararana hojaha ada Jesus, oniani ida vanamaakariravini hija.

Sesus je itukytsa kino niwatihi iwa ibo zumunaha.Sesus je itukytsa ahatsa Sesus bo zumu tsihikiknahatsa tu batu ibo zuk niaha. Myzubaha pokso batu zuk niaha.

MATEU 12.46-50 MAKU 3.31-35 PIAT EWYMiꞌi turan Iesui ty putꞌokꞌe Iesui ywytꞌin wywo. Miꞌi hawyi Iesui ewawi taꞌatukyꞌesat maꞌato yt tuwehytꞌok kuap i ipotmuꞌeria iꞌatu kahato sakpo getap we Iesui yatype pote Maria yt teke kuap i tomẽpyt kape. Miꞌi pote Maria tikaykay Tomẽpyt tuwewawi ipotmuꞌeria pyꞌasetpyi.

Simôa iyénoxapa ne Jesus xoko óvoheixoku(Mt 12.46-50; Mk 3.31-35)Ina símo xoko Jesus ne êno yoko ámeno, itea ako omótova ahí'okoponeovahiko vo'ókuke neko êno xâne kamokénoati.

Jesu pakó, tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ akabihírãkãhase niî'(Mt 12.46-50; Mc 3.31-35)Be'ró Jesu pakó, kɨ̃ɨ̂ akabihírã kɨ̃ɨ̂re a'mârã a'tîkãrã niîwã. Naâ masá mu'mû yɨ'rɨkã ĩ'yârã, wi'ipɨ́ sãháa masitikãrã niîwã.

Jesuspa mamanwan śhullcancunam ashipäcun(Mt 12.46-50; Mc 3.31-35)Chaynu Jesus yaćhayächiptinmi mamanwan śhullcancuna ćhälälimul ñiti-ñiti nunacunaca cayaptin mana yaycuyta atipapäculachu.

Zezusihi na wasu'u, ĩno norĩ wasu'u me(Mateusi 12.46-50; Marcusi 3.31-35)Tawamhã Zezusihi u, te ĩna hã mo, ĩno norĩ me. Te te sabu za'ra da, te ĩtẽme ai'aba'ré. Tazahã, da'ahâ uptabi wamhã, ĩtẽme sisisi waihu'u õ di.


Mame imepỹ ynara tykase Jezu a,—Asa noehno moky ãkorõ tõ maro. Mokã jarãnao. Tõtururu se mã toto amaro, tykase.

Hãmri nhũm mẽhõja mẽ omu nẽ Jejus mã mẽ harẽ nẽ kãm:—Kwa Pahihti. Ota ra akatorxà mẽ atõjaja awỳr pôj nẽ tee ri awỳr gjêx mã. O mũj mẽ kormã kapôt ã kuhê. Anẽ.

Iuasaaki kãkiti txari Xesosi:—Pinoro, pitariakori porikiti auanãta. Inirekarina imisãkiretinii —itxana.

Aituo tonlo modo ewy Jesusram aguely:— Âze, âukonodo warâ tarâ kuohomo. Agâ adâkedyzemo — kely.

Amo uzeꞌeg izupe. Nehy aꞌe, nerywyr aꞌe wà no, katu pe wanekon aꞌe wà, ipurexak wer zepe nerehe aꞌe wà.

Haꞌe ramo omombeꞌua ixupe:— Ndexy haꞌe nderyvy kuery, pee oka py ikuai nderexaxe vy — heꞌi.

Odaa joniɡ̶ica ica aneo libodigi, meetalo, “Ǥadiodo, idiaa ɡ̶anioxoadipi etidi digoida wetice niɡ̶ina diimigi. Oyemaa metiɡ̶adotaɡ̶aneɡ̶eni.”

G̃apyteripeve'g̃a e'i Jesus'ga pe:—Neyhẽa uhu nde repiaga neirũ'g̃a pavẽi. Pevo g̃a ami okari pe.

Kỹ ũ tóg ti mỹ: “ã mỹnh fi vỹ re tá jẽ, ã jãvy ag mré,” he mũ. “Fag tỹ ã venh kãmũ vẽ,” he tóg, Jesus mỹ.

Upéi oikwaa vaꞌe heꞌi Hesu-pe.—Nde sy oĩ oka-py. Nde ryvy kwéry ave oĩ upe-py. Nde rexase, heꞌi omombeꞌu Hesu-pe.

Tai inyõ Jesuisi‑ò rarybere: —Adihe wa aseriòre boho hewa ahanakile ratxireri umy robikemy ratxirenyreri. Adee rarybekemy.

Aꞌeramũ ꞌga amũ ꞌjau Jejui ꞌga upe:—Eney ẽẽ ꞌut owaẽma janee. “Taporogyta kĩã upe ꞌjau”, eꞌi eneya. Enerewirera ꞌgã netee ẽẽ ruri raꞌe— ꞌjau ꞌga Jejui ꞌga upe.Aipo ojeupe ꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌga upe:—Aꞌjea— ꞌjau ꞌga ꞌga upe.

Nhym kam me'õ Jejumã kum,—Ota anãmẽ akamy ar amrẽbê awỳr bôx ne akuri ku'ê, te kute apumũnhmã kikre kabem ku'ê, ane.

Mîrîrî tiwinanya taꞌpî Jesus pîꞌ: —Aꞌkî, asan moropai ayaꞌmiꞌsan man poro po ayuwa pîꞌ, ayarakkîrî teeseurîmakonpa —taꞌpîiya Jesus pîꞌ.

ha tik te Yeyox pu hãm'ãktux, hu:—'Ãtut nũn xix 'ãtaknõy xop nũn, tu nũktu hãptopa' tihi', tu 'ãhip, nũy 'ã mũtik hãm'ãktux. Kaxĩy.

— Exi omuy akiju, ekitpitpiyũ dak — io'e ip. — Ejo pin ip — io'e ip.

Ti mꞌ rë tanyy ky hadoo ta hã:—A ỹỹn, a wakããn ta wꞌoo hã rababꞌëëh. Õm mä rahegꞌããs —näng mäh.

Ain¹nxa²ha¹te¹ a²nũ²a² sa²kxai³lu² Je³su²jah³la²kxai³ ĩ³hen³txi³nyhain¹te³nah¹lxi¹:— Nxex3txi¹. Wxa²hã³ka³na² wxa²lon³txi³tãu³xa² ĩ²nxa²te³lhxã³ wxã³ain¹na³li¹. Ha³lo²a² yxau³ain¹na³li¹. Ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo hiyeta hatya xakaini Jesus hiye: — Hityo, hiximarenenai xoaha menanaka tyaonahitaha hoka iraeha hikakoa aokowiyahitaha — nexa.

Oniaroa, ija'aria binava'isohi'aha ada Jesus:—Adani gora baninija vahojaha kadamia, kadakajo'o vihiki, ira vara vani'avini-ra vanofiki.

Iwaze tohi Sesus pe niy:— Aje atukytsa ahatsa izumunaha ape baze moriktotohokonaha. Atuk mopamykyso tsihikiknaha — niy.

Miꞌi pote wẽtup ok toꞌe Iesui pe — Uhyt iuẽ ety putꞌokꞌe okenꞌypyke hawyi eywytꞌin nywo iꞌatuehay teran so ewywo e Iesui pe.

Ina apê kixopónoti Jesus:—Anêko ne mémaina koane yámeno meúkeke oposíkopiti.

Toopɨ́ niigɨ́ Jesuré werêkɨ niîwĩ:—Mɨ'ɨ̂ pako, mɨ'ɨ̂ akabihírã sopepɨ́ niiáma. Mɨ'ɨ̂re ĩ'yâ sĩ'riama, niîkɨ niîwĩ.

Chaynu cayaptinmi Jesusta jucnin willaycula: “Mamayquiwan śhullcayquicunam ashiyalcäśhunqui” nil.

Tawamhã Zezusihi ma, ma tô ni'wa hã rowasu'u, ãne:— Ano norĩ hã te rowi asô aimasa, ana me. Te sima wẽ za'ra, te te asabu za'ra da. — Ãne ma tô tãma rowasu'u ni.


Morarame ynara tykase Jezu eya xine,—Ritonõpo omiry etananõ mã aomipona roropa exiketõ mã mokaro mã ajame exĩko jakorõ tõme roropa, tykase Jezu eya xine.

Hãmri nhũm mẽ kuma nẽ mẽ kãm:—Tôe pa ixkato nẽ mẽ omu. Inhmã mẽ hapêê. Nom kot kaj mẽ atõ Tĩrtũm kapẽr ma nẽ hkôt amnhĩ xãm nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx. Hã kot kaj te apê ixtõ rỳ ixkatorxà kot amnhĩ nhĩpêx pyràk o pu mẽ axpẽn nhĩpêx. Pa te inhmã mẽ hapê pyrà nẽ inhmã mẽ ajapê nẽ. Anẽ.

Ininiã Xesosi sãpiretari ikinimane:—Teoso sãkire kenakotakani, isãkire kĩpitakani, ninoro atoko itxauana. Nitariakori atoko itxauana —itxa Xesosi.

Jesus aguely idânârâ tonlo modoram:— Yze lelâlâ mâkâ pekodo. Konodo lelâlâ akaemo uguondo modo warâ. Deus xunâry idataynrim modo, aietaynrim modo warâ olâ yze ara, konodo ara warâ kâenkyly — kely Jesus.

Uzeꞌeg Zezuz aꞌe pe har wanupe. — Aze teko wenu Tupàn zeꞌeg wà nehe, aze weruzar wà nehe, hehy ài wanekon wà nehe, herywyr ài wanekon wà nehe no, iꞌi Zezuz wanupe.

Ombovai:— Haꞌi haꞌe xeryvy kuery ma Nhanderuete ayvu oendu vy haꞌekue rami ae ikuai vaꞌe.Hebreus 2.11, 12

Pida Jesus ja niniɡ̶odi, meeteta, “Eiodo, inioxoadipi, niɡ̶ina anowajipatalo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a, anowo ane yemaa Aneotedoɡ̶oji.”

A'ero Jesus'ga ei g̃a pe:—Kiroki g̃a Tupana'ga nhi'ig̃a rendu katu ga nhi'ĩpo'ruavo – g̃a pe ji ei nhiy'g̃a. A'e ji g̃a pe no nhiirũ'g̃a, ei Jesus'ga.

Hã ra Jesus tóg ti mỹ: “mẽꞌ,” he mũ. “Hã ra ũ tỹ Topẽ vĩ jẽmẽg mũ fag vỹ inh mỹnh pẽ ri ke nỹtĩ, inh jãvy pẽ ri ke ke gé, ũ tỹ Topẽ vĩ ki króm mũ ag,” he tóg, Jesus ti.

Haꞌe katu heꞌi:—Nhandejáry nheꞌẽ ohendu vaꞌe gwive, inheꞌẽ ojapo vaꞌe gwive upe vaꞌe kwéry-pe xe haꞌe, “Xe sy, xe ryvy” ave, heꞌi íxupe kwéry Hesu hekorã omombeꞌu-vy.

Tai Jesuisi rarybere: —Waseriòre wa kia Deuxu rybe erydỹỹnaõ rare. Kia tamy roholamynyrele heka rityhynymyhỹrele heka nadi wesele rare. Tii‑wana iwese waseriòre wesele rare.

Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ojepyriwara ꞌgã nupe:—Jeruwarete ꞌga jeꞌega renuparamũ jerewirera ꞌjawe futat pejemogy jee— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Kũjãmeramũ nanẽ Jeruwarete ꞌga jeꞌega renuparamũ jey ꞌjawe pejejemogyau jee nũ— ꞌjau Jejui ꞌga uꞌama ꞌgã nupe.

Nhym kam kum,—Me kute Metĩndjwỳnh kabẽn mar ne kute kabẽnkôt amijo baja, o ne ba inã, o ne ba ikamy, o ne ba inhõbikwakumrẽx, ane.

Tîîse Jesusya taꞌpî tamîꞌnawîronkonya eta tanne: —Maamaꞌ tauya moropai mooyi tauya manniꞌkan innape Paapa maimu kuꞌnenan pîꞌ moropai ikonekanenan pîꞌ —taꞌpî Jesusya.

Pa Yeyox te:—Yã tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux 'ãpak, tu' yĩpkox pip, yãk tut, xik taknõy, xik hex, tuk mũn hã' xape'. Kaxĩy.

G̃ebuje Jesus o'jekawẽn adeayũ be.— Deus ekawẽn coco'ukayũ oxi jo'i oxe, okitpitpiyũ jo'i dak — io'e. — Kũyjobicayũ oxi jo'i oxe, okitpitpiyũ jo'i dak — io'e.

Ti mꞌ Jesus ky hadoo:—Sahõnh hẽ Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë doo, ky dahꞌeeh doo, ti né hẽ ëën hadoo, ti né hẽ wakãn haa hadoo —näng mäh.

Nxe³ha²kxai³ ĩ³wa²lũ³xi²nyhain¹ti³ãn¹jau³kxai³lu¹:— Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² sa²yxo²we¹nyhain¹te²a² txa²hã³ka³na² txa²lon³txi³tãu³xa² te²yã¹xain¹na³li¹. Nxe³yain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Xakore hoka Jesus nexa tyotya ihiyeha: — Mama, noximalininai xoaha atyo etakehare semitereharenai exahe tyaonitereharenai Enore niraene xema — nexa.

Hari. Jesus va'ora ni'aha adani ija'ari hahavi vajoroniki:—Ija'ari Deus athi-ra vakamithajahakihi, vanaabajahakihi jaboni; kodiamia, oigamina fori vihiki adani — va'ora ni'aha ada Jesus.

Niytahi Sesus aparakbaha bo nipamykysoko:— Asaktsa Deus harere piwabykynaha, iwaze iharere bo hyỹ mykaranaha. Asahi kaje babaza, katukytsa babatsa maha — Sesus niy.

Miꞌi hawyi Iesui toꞌe tomohey haria pe topotmuꞌeria pe — Uity sese ewywuaria eweikupteꞌen eipe meiũpe e. Eipe ti uheywytꞌin sese uheinytꞌin sese ewywuat e. Pyno eipe meiũpe eweikupteꞌen uimikyꞌe koꞌi aikotã uity uheywytꞌin uheinytꞌin koꞌi ewy katupono uwe uwe tuwanẽtup kahato uhehay kape uimienoi Tupana ehay kape hawyi tutunug uhehay ewy hawyi miꞌi haria ti uityꞌin uheywytꞌin uheinytꞌin tukupteꞌen uiwanẽtup hawe uipyꞌa pe e Iesui ahepe tomohey haria pe tomikyꞌesat nug haria pe.

Ina kôe ne Jesus:—Enepone xâne kamokénoati ne emo'u Itukó'oviti yoko itukoâti, énomone indúkomaka ênom yoko mbo'ínuhiko —koéne.

Teeré tɨ'ógɨ, Jesu niîkɨ niîwĩ:—No'ó Õ'âkɨ̃hɨ yee kitire tɨ'ó, teeré keoró weerã́ noho naáta yɨ'ɨ̂ pako, yɨ'ɨ̂ akabihírã weeró noho niîma, niîkɨ niîwĩ.

Niptinmi: “Taytäpa shiminta uyalicul cäsucücunämá mamá, śhullcá” nila.

Tawamhã Zezusi te uburé dama tinha:— Ni'wam norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã tipo're na te te 're wapari za'ra mono wamhã, duré te te 're 'madâ'â pese za'ra mono wamhã, ta norĩ hã ĩ̱na, duré ĩ̱no. — Ãne Zezusi ma tô dama waihu'u.


Tyryrykane mynyhpãkatopõpyry poko Jezu a(Mat 8.23-27 Mak 4.35-41)Morarame imepỹ ẽmepyryae kanawaka tõtyrise Jezu typoetory tõ maro. Ynara tykase ynororo eya xine,—Ehmaropa ikuhpo mõpozakoxi, tykase eya xine. Mame toytose toto.

Jejus kot kôk mã kapẽr ã harẽnhMatêwre 8.23-27 Makre 4.35-41Tã nhũm apkati hõ hã nhũm Jejus himô rax ã rêr kaxyw nojarêt nẽ hkôt mẽ pa ho mẽ pa xwỳnhjê mã kãm:—E kot puj mẽ jarãhã ma xarmã mõ. Anẽ.Hãmri nẽ mẽ pàr mã gjêx pa nẽ ma xarmã mõ. Garirej rũm kato nẽ ma xarmã pika hõ hwỳr kormã mõ.

Xesosi Iotokakiniri Ĩtima(Mateo 8.23-27 Marko 4.35-41)Ãti õti Xesosi iereẽtaua kanaua ãki imoianariakorikata. Aiatana:—Masa ipoa ipiniã —itxana imoianariakori.Ininiã ĩpiriãtana.

Jesus sapezenru ton-honreim, kopâ tyelugueim agonro nhepagunâdobyry(Mt 8.23-27 Mc 4.35-41)Alâ myani pepi odaxi âxiedybyem Jesus tynynonro modoram aguely:— Paru kuyam inoro — kely.Aituo âzekuâdylymo.

Zezuz umupytuꞌu ywytuaiw aꞌe kuryAmo ꞌar mehe wixe Zezuz oho kanuhu pupe kury, wemimuꞌe wanupi kury. — Zaha yryhu waz nehe ty wà, iꞌi wanupe. Uzypyrog wata pà wà, kanu pupe wà.

Mateus 8.23-27 Marcos 4.35-41Peteĩ ára oĩ kanoã py guemimboꞌe kuery reve. Haꞌe vy haꞌe kuery pe— Jaaxa yupa rovai re — heꞌi. Haꞌe vy ojeꞌoi.

Jesus eote me notokoti niwocotaɡ̶a(Mateus 8.23-27 Marcos 4.35-41)Ica noko Jesus ijaaɡ̶ijo anodiotibece owaxoditinigi aca niwatece, odaa mee Jesus, “Iniɡ̶a daato niɡ̶ina weiigi.” Odaa jiɡ̶igotibeci.

Jesus'ga omombi yvytuatypepemuhũa reheve(Mateus 8.23-27; Marcos 4.35-41)Aerẽ Jesus'ga avi yharuhua pype g̃wemimbo'ehara'g̃a pavẽi. G̃a pe ga ei:—He xaho ypiahua aherovai.A'ero g̃a imoanhani herogwovo.

Jesus tỹ kóho tỹ tũgꞌ he(Mt 8.23-27 Mc 4.35-41)Kejẽn tóg canoa kãra rã mũ, ti mré mũ tĩ ag mré. Kỹ tóg ag mỹ: “mũ nỹ, goj nig kafã ũ ra,” he mũ. Kỹ ag tóg mũ mũ, canoa kãmĩ.

Hesu omokirirĩ y, yvytu ave(Mt 8.23-27 Mc 4.35-41)Ha upe rire, peteĩ áry-py, Hesu onhemboyru kanoagwasu-py gwemimboꞌe kwéry ndive:—Jaha jahasa hagwã y rovái, heꞌi íxupe kwéry.Heꞌi-vy oho hikwái.

Iribi tahe hãworo rorukurenyreu Jesuisi rarybere: —Ròkòireny kanawe‑ribi ijà‑ò. Idi tahe roirenyre.

Ywyruu muojeawet(Mateu 8.23-27 Maku 4.35-41)Jejui ꞌga wemimuꞌe ꞌgã neruꞌaa erawau erekou eroyaapa yaruu pype.—Soo jareyaapa ꞌjau— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.Aꞌeramũ futat ꞌgã awau oyaapa.

Kute kôkmã bẽn tỳx.(Mat 8.23; Mak 4.35)Ne kam amũ akati jakam kôt ba djwỳnhmẽ ro'ã kàkam wadjàn nhỹ. Nhym kam arkum,—Gwaj gop imôti nhikjêmã rê, ane.Nhym kam ar kum,—Gêtô, ane.Nhym kam ar mõ.

Jesus Maimu Pe Aꞌsitun Moropai Tuna Atîꞌnapamî(Mt 8.23-27 Mc 4.35-41)Tiaron wei yai Jesus asaraꞌtîꞌpî tînenupaꞌsan pokonpe kanau yaꞌ. Moropai taꞌpîiya toꞌ pîꞌ: —Miarîꞌnîkon rukuꞌnî ikuꞌpî ratai pona. Mîrîrî yeꞌnen toꞌ wîtîꞌpî.

Yeyox te 'ãmuuh xat, pu tu' xuxi''Ãmnĩy 'ũm 'ĩhã Yeyox te kõnãg xexka ha' mõg, tu ta mĩpkox xup hã nõm mõ'nãhã', xix yãy mũtik hãpkumep xop te' mõxakux, nũy kõnãg yĩmũ' mõg, ha Yeyox te:—'Ãpu, yũmũ mõg nũpehe, kõnãg xexka xatapak hãpkux nõy tu'. Kaxĩy.Tu' mõg,

G̃uyjom Jesus oõm kobe be jeweju etaybitbinayũ eju. Xik. Oabik.— G̃a'a wĩnãbu aju — io'e cebe ip.Timudek ojuy o'ju ip.

Bahꞌood Jesus meduuk do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ ta see pé noo gó mꞌ Jesus baherꞌoot ta ma matëg sa hã:—Ti bä, ër atsëg hõm karajꞌaa tamyyj jé.Ti mꞌ ragatsëg tꞌoonh marakate gó.

Ĩ̱³ye³na² i³txa² ã³wxe³lu²si¹jau³su²Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² sa²kxai³lu² a²sa³wi³ha³lxa² whãi²na¹ tẽ³nũ²la² ka³no¹a² ã³wi¹hain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ã³wi¹hain¹nũ²la² ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Ĩ̱³ye³na² Ka³li³le²a²ye³na² yxo²ha³ti³li³yha³sah¹lxi³wxi¹. Nxe³jau³kxai³lu² e³kxi²nũ²la² ũ̱h³nxũ̱³sa²tã³nũ̱¹xi²sxã³ ai³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Amemakiheta Kinatyawiniti(Mateus 8.23-27; Marcos 4.35-41)Haxowaka ferakene Jesus kakoha haxaotyakiraharenai kakoa kanowa ako hoka nexa: — Wiya hokoxa halakoiya maniya — nexa. Hatyaoseta xaneha.

Jesua bikaabaniki ida sirisiriki, komini kihiki(Mateus 8.23-27; Marcos 4.35-41)Hari. Mahi hoariha, Galiléia ka'dakoni vadinia vahojaha adani Jesus kidipohi khama. Vaki'dama'aha kanava kabodinia. Va'ora ni'aha:

Sesus zopoktsa nisipykik.Kyze Sesus tsaraha bo takorohyk. Zinymyrykynahatsa tuk kokokorohyk niaha. Sesus:— Koikny! Tsinaporenahaktsa! — niy.Satsukyk niaha. Ziturikinaha.

MATEU 8.23-27 MAKU 4.35-41 PIAT EWYWẽtup eꞌat pe Iesui toꞌe temiitꞌin me — Toꞌiro yara puo hyemyiꞌa wato sakpo e. Miꞌi hawyi toto raꞌyn yara wato kape hawyi teke temiitꞌin wywo. Tuwehytꞌok hawyi toꞌe temiitꞌin me — Toꞌiro uhytꞌiꞌin ysakpo watuwat e. Miꞌi hawyi tuwat raꞌyn ysakpo.

Ixikôa Jesus neko êno xúnati ihunóvoti(Mt 8.23-27; Mk 4.35-41)Po'i káxe, úsa'ixovo vatékeke ne Jesus koane íhikauhiko. Hara kíxovokoxoa Jesus:—Piháne ûti poixô'oke ra mar —kíxovokoxoane.Yane pihónehiko.

Jesu wĩ'roré, tohô niikã́ pã'kôrire di'ta mariákã weé'ke niî'(Mt 8.23-27; Mc 4.35-41)Ni'kâ nɨmɨ Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́ me'ra yukɨ̂sɨpɨ mɨhâ sãhagɨ, a'tîro niîkɨ niîwĩ:—Te'á siâkihi ditâra sumútohopɨ, niîkɨ niîwĩ.Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'órã, wa'âkãrã niîwã.

Jesusmi maquinćhu waywapis yacupis caśhanta tantiachinJuc muyunmi Jesus yaćhapacünincunawan barcuman ishpipäcula. Jinalculmi Jesus: “Acuchun cay ućhap chimpanman” nilcul liculcäla.

Zezusi hã rowa'u'u ma, te te ĩnharĩzé wasu'u(Mateusi 8.23-27; Marcusi 4.35-41)Tawamhã bâtâ na, te Zezusi hã tãma nharĩ za'ra:— Oto zara u, wa te saprĩ za'ra wa'aba. — Ãne te tãma nharĩ za'ra, tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma. Tawamhã uba're wa, ma tô asisi, zara u te te saprĩ za'ra da, ĩsõ'u na.


Mame toytorykohtao tynyhse Jezu kanawao. Morarame tyryrykane konõto tooehse ypy poe ikuhpo pona. Pohkane konõto toehse. Kanawa nerymary se pohkane toehse. Mame enaromỹke toehse toto tyneryrykõ poko.

Nhũm ra Jejus õtxwa nẽ pàr kre kamã gõr nẽ nõ. Pu nhũm kôk àpêr tỳx nẽ nhũm gô axpẽn tak tỳx nẽ kànhmã harĩ. Nẽ pàr kre kamã pikapĩr rax nhũm pàrta mẽ kãm àr o mõ nhũm mẽ tee ri amnhĩ nhĩpêx. No nhũm Jejus arĩ htỳx gõr nẽ nõ.

Ĩpiriãtakasaakina, Xesosi imaka. Mokatanitika ĩtima inataparata. Kataparari ĩtima apokasaaki, tsakati kataparari apaka, ininiã ierepeẽpokataua. Iuasaaki kanaua ãki ãparaã xãpokaãpokata. Pamonõkoniri.

Tâzekuâdaymo myani Jesus xykyly. Kopâ sapezenru ton-honreim agonro adaguly. Toenzepa kehoem paru adahugânily. Pepi xumyly parugue, xytyzeaji kehoem idyly. Kâmaynomoem kehoem myani.

Wata mehe we Zezuz uker upà. Uhem ywytuaiw wà aꞌe pe yryhu rehe. Uzeen ꞌy oho kanu pupe wanupe kury. Naꞌikatuahy kwaw aꞌe pe wanupe.

Yy rupi ooa ja haꞌe oke oupy.Haꞌe gui yupa áry rupi ou yvytu atã. Haꞌe ramo kanoã oike rai-raiꞌi yy py.

Eɡ̶idaa diiticogi migotibeci, Jesus jona diote. Codaaɡ̶ida joneɡ̶enagi ica niwocotaɡ̶a, odaa jona nolee ninyoɡ̶odi aca niwatece. Eliodi modiitege niɡ̶ica ane doide.

G̃a gwerohorame Jesus'ga ropehyiro okia. Yvyturanuhũa ruri ojyva ypiahua rehe. Yharuhua pype yvytua yhya mbo'ambo'avi. Gweroho g̃werĩ ypy pe.

Ag mũn ki Jesus tóg nũr mũ sir. Kỹ vãhã kóho jũ tóg kraug he mũ sir. Króg ke tóg mũ sir, kóho ti. Kỹ goj tóg canoa kãki krém ke mũ. Ti fãn sór tóg mũ sir. Kỹ tóg ag mỹ ag kãgter ha mẽ tĩ.

Oipykúi ojeꞌói-vy jave hikwái Hesu oke oĩ-vy. Upe jave y-rehe hoꞌa yvytugwasu. Omopuꞌã puꞌã y-pe. Onhehẽ-ma kanoagwasu-py y. Haimete ete y omohynyhẽ kanóa. Ombopohýi eterei kanóa y. Haimete ete omonheapymi kanóa y gwy-py.

Jesuisi rõrõmy tòru‑ki. Idi tahe yhynihikỹ òbònihikỹ‑wana tamyreny reare. Ruberurenyre tiiboho rỹmyrenyke lau.

Oyaapaw ipe Jejui ꞌga osea ꞌupa yaruu pype. ꞌGa set ꞌga ruwamũ ywyruua ꞌua ꞌgã nupe. Aꞌeramũ ꞌy monou yara pype ꞌgã nupe. Yaruu matyneema werewi ꞌy pyu ꞌgã nupe.

Kôknhõkàkam ne ar mõ. Mõ: nhym kam Jeju õto nõ. Nhym kam arỳm kôk wabê. Àbêr tỳx nhym arỳm kam ngô aben mok ne. Nhym kam ngô kute aben mokkam arỳm kàkam ngô ipu ne. Ne arỳm àr 'ỳr.

Mîrîrî ikuꞌpî nuurukkutî tîuyaꞌnîkon yeꞌka pe, Jesus weꞌnaꞌpî kanau yaꞌ. Mîrîrî pe rî meruntî ke aꞌsitun ataꞌseꞌma piaꞌtîꞌpî ikuꞌpî ka. Moropai kanau yaꞌ toꞌ eꞌtoꞌ yannîpî piaꞌtîꞌpî tuna ke. Nariꞌ pe eenaꞌpî tamîꞌnawîronkon mîrîrî kanau yawonkon pia.

'ĩhã Yeyox pip mĩpkox kopah, tu mõ'yõn, ha 'ãmuuh ka'ok mõ'ko'uk kõnãg xexka tu', ha kõnãg te mĩpkox mahap, tu' mõm tu mĩpkox kopa mõ'nãha', ha mĩpkox putux, tu kõnãg kopa mõ'nãp-tup, yĩy tik xohix xok'ax, tu kuxãnõg,

Timudekdeg̃ pima, Jesus o'xet. Tibicũg̃ pe bima kabidoxixi oajẽm iodi kay. Idibi o'tiõm kobe be tipodoy buye. Kobe ipoxi o'e idibim. Jepirig̃ ojuy o'e ip. Jakõmap puxixim iparara ip o'e.

Ti mꞌ rabatsëk bä kä mꞌ Jesus aä̃ sooh mäh. Ti mꞌ bahꞌood bana kän takꞌëp. Tewëëp mä maadaka. Marakate mꞌ tetaa mꞌ. Ä̃m nꞌaa näng. Pꞌeets mä marakate bagyyb jëë paawä.

Ai³ain¹tãu³a² Je³su²jah³la² ã̱u³xi²te³lhxã³ sxa³yain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ãu³xi²yain¹kxa²si³yo³na² it3ta² ũn³te²a² sa²xit3jain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Sa²xit3jain¹te³na¹ ka³no¹ai²li² ĩ̱³yau³xa² sa²ni³sa²wih¹yain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ain¹ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² ã³nxũ¹te³lhxã³ yain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka imahotyoahitataha hokoxa hoka Jesus nemaka. Hoka hoholati kinatyaxa hoholahena hokoxa hao, hoka kanowako one kaisehena, kaheneharehena tyotya enomanaha.

—Aakakafiani'ava.'Dako pitanija Jesu-ra avakavikafiani'aha adani kidipohi. Avakakafianina kaba'i, vadi'aha ada Jesus. Sirisiriki danoki kama'da'ihi. Komini kana'bahakia biakapahakaraho'ihi ida kanava, ka'biri'biri'ihi.

Amykta taba zitsikzakanahaze iwaze Sesus kino tsapukteze iotutsa izumuta zurubaka. Iwaze zopoktsa inabybyknaha. Pihik humo tsaraha asiba inaharek. Ihiridawy wa niukuru. Asiba nitaboknaha. Iwatsahi zinymyrykynahatsa Sesus zitudutudukunaha iwaze inapopo ipe niaha:— O mypehakatsa batu iktsa ziky. Tsimymybabakanaha — niaha. Inapopoze kyik niyze:— O zopoktsa niwazuba pyktahaktsa. Pihik pyktykta — niy. Zopoktsa atsoko paỹ niaha. Pihik atsoko nitsykyrituhudibyri. Ihiridawy jakara zikbohota bo mahani itsikpepepe zuba.

Yꞌy pyꞌasetpiat turan Iesui toket kahato. Miꞌi turan ywytu kahato putꞌokꞌe yꞌy ete hyemyiꞌa wato pyꞌasetpiat ikupteꞌen turan. Miꞌi hawyi ipoityꞌi kahato yara ete katupono yꞌy teke teke raꞌyn iꞌatueꞌyara pe — Yt naku i iꞌatuꞌe minwatoꞌe hamuat iꞌatuꞌe taꞌyn. Pãi iꞌatuꞌe toꞌope ipoityꞌi kahato iꞌatuꞌe toꞌope toꞌope haty wo.

Koeku yóneahiko, imókone ne Jesus. Yane kenó'okone êno xúnati ihunóvoti yane mar, koane ûrukeova úne kúveuke ne vatékena. Koati koímaiti koêkuhiko.

Naâ pẽ'arí kura Jesu kãriá wa'âkɨ niîwĩ. Wãkûtiro wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wẽê tuu wã'katikaro niîwɨ. Tohô wa'akã́, pã'kôri yukɨ̂sɨpɨre paâ kehe sãa mɨhakaro niîwɨ. Tiwɨ́ mirî dihata wió niîkaro niîwɨ.

Chaynu liyalcaptinmi Jesusta puñuy aysälun. Chayćhümi alli-alli waywa juclla licalïmun. Jinalculmi yacüta manchanaśhpä śhalcachicuyal barcumanpis wañuypänüña winacächicuyan.

Tawamhã te te siré sari za'ra ré, te oto Zezusi hã nhono, uba're wa. Sõtõ ré, ma tô rowa'u ĩsa'ẽne hã watobro. Taha wa, uba're 're, ma tô â hã ãzé. Uba're 'remhã, â hã 'masisi wamhã, simimnhasi di oto.


Mame ynara tykase ynororo typoetory tomo a,—Otoko ahtao keh jenetupuhnõko matou? tykase Jezu eya xine.Tõsenuruhkase toto. Enaromỹke roropa toh toehse. Ynara tykase toto oseya rokene,—Onoky keh mosero? Tõmiry ke rokẽ tyryrykane mynyhpãkapone, pohkane roropa aomi poe tymynyhpãse, tykase toto oseya rokene.

Hãmri nhũm Jejus hkwỳjê hwỳr apkjê nẽ mẽ kãm:—Kwa kormã te mẽ ate amnhĩ kaxyw Tĩrtũm mẽ wa inhmã ajamaxpẽr tỳx kêt pyràk. Anẽ.Hãmri nhũm mẽ amnhĩ jaêr pê kot ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã omu nẽ no hawênh rũnh nẽ tee ri axpẽn pumunh pê hamaxpẽr o kuhê nẽ axpẽn mã:—Kokỹỹ. Jejus kêp mẽ panhĩõ hkêt. Mẽ pahtõ kot pu we te kot amnhĩ nhĩpêx pyrà nẽ we kôk mã pakapẽr nhũm we pama anhĩkrê? Nà Jejus mẽ parom àhpumunh tỳx o àhpumunh tỳx. Jakamã na ã anẽ. Anẽ.

Iuasaaki Xesosi txari imoianariakori:—Kinirepa hĩte !auikano nota?Itsorĩkaãkatana, ipĩkarauakatana. Ninoakakarika isãkirauatana:—Kinakaripa ia kiki? Iua paniãtari ĩtima, tsakati pakini iotokini, ininiã ninoa kĩpitari isãkire —itxakakana.

Aituo tynynonro modoram aguely:— Yeinwâmpyra lelâ waunlo ara lâgâlâma âmaemo! — kely.Toenzepa âsewânilymo, âseguâdâdylymo warâ. Aguelymo:— Etaungâ! Sapezenru nadapezeimba itoem adyese. Paru tahugâneba itoem adyese warâ. Âdara kuruka awârâ modo anhedyly? Ânguy kuruka awâkâ? — kelymo.

Napezeruzar katu kwaw herehe, iꞌi Zezuz wanupe. Ipytuhegatu hehe wà, ukyze pà izuwi wà. Mo romo hekon aꞌe, maꞌe romo hekon aꞌe, iꞌi uzeupeupe wà. Weruzeꞌeg ywytu aꞌe, weruzeꞌeg ꞌy aꞌe no. Ywytu aꞌe, ꞌy aꞌe no, weruzar izeꞌeg aꞌe wà, iꞌi uzeupeupe wà.

Haꞌe ramo aipoeꞌi haꞌe kuery pe:— Mamo tu oĩ pejeroviaa?Haꞌe ramo haꞌe kuery onhemondyipa, okyje guive. Haꞌe vy aipoeꞌi joupe-upe:— Marã ramigua tu pevaꞌe, yvytu haꞌe yai pe ijayvu ramo voi onheꞌẽ rendu aguã?

Odaa Jesus jeɡ̶eetediogi niɡ̶ijo anodiotibece, “Igaamee ina me daɡ̶adadiwaɡ̶atitatiwaji?” Pida eliodi moyopo, codaa doitibigiwaji, dinotaɡ̶aneɡ̶etiwage modi, “Amiidoa icoa ɡ̶oneleegiwa? Igaataɡ̶a iiɡ̶e niocodi, ebekadi me notokotiniwace, odaa jiɡ̶idaaɡ̶ee!”

G̃a pe Jesus'ga ei:—Ndapejikogi ji rehe naerũ? ei ga.A'ero g̃a kyhyji onhimomby'avo javo ojohupe:—Marã te ga rekoi naerũ? Yvytua vehevi re po g̃wendu katu ganhi'ig̃a yhya pavẽi, ei g̃a.

Kỹ tóg ag mỹ ke mũ. “Ajag tỹ ne jé inh ki ge há han tũ nĩ nẽ?” he tóg. Kỹ ag tóg kanẽ jur nỹtĩ nĩ. Ag mỹ tóg e tĩ, kỹ ag tóg jagnẽ mỹ: “ti jykre tóg ẽg mỹ e tĩ,” he mũ. “Kóho mỹ tóg vĩ mũ, Kỹ tóg ki hã ke mũ, kóho ti, goj ti ke gé,” he ag tóg mũ, jagnẽ mỹ.

Upéi heꞌi ondivegwa kwéry-pe:—Maꞌerã nderejeroviái xe-rehe, heꞌi onhemonheꞌẽ-vy ondivegwa kwéry-pe.Ha oponderapa hese hikwái:—Mbaꞌeixagwa po ko vaꞌe? Onheꞌẽ ramo y-pe yvytu-pe ave omokirirĩ inheꞌẽ-py rei. Mbaꞌeixagwa po ko vaꞌe, heꞌi joa Hesu-rehe hikwái.

—Kaiboho tiwexe ainatyhynareny? Tiiboho rabedeòtidỹỹmy ruberumy widee raryberenyre: —Aõhãbuwe kaa rare. Yhyhykỹ dori òbò dori irybemy reòbyreri.

Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe:—Maꞌeramũ te nepejemogypyygi etee je ree? Nepeesagi nipo pejejepype je rekoa ki sa? Je te ꞌã areko pẽẽ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.Aꞌeramũ ꞌgã oporesagamũ etee ꞌga ree.—Maꞌe pãjẽ ꞌga te jane sireko jarejepype nũꞌũ?— ꞌjau etee ꞌgã ajaupe. —Ywyruua te ꞌã ꞌga amuojet erujewi jarejewi aꞌi kũi. ꞌY rajapetega nanẽ ꞌga ꞌã imuojea nũ— ꞌjau ꞌgã ajaupe. —Maꞌe pãjẽ ꞌga te nũꞌũ? Naesagi pa je ꞌga amũ jeꞌega ywytu upe jepi nũ, ywytu muojera erujewi jepi nũ— ꞌjau ꞌgã ajaupe oporesagamũ ꞌga ree. —Janeruwarete ꞌga te wapoukat ꞌga upe nũꞌũ— ꞌjau ꞌgã ajaupe.

Nhym kam Jeju arkum,—Mỳkam ne gar imar kêt ne tu amim ikamnhĩxkumrẽx kêt ne? ane.Nhym kam ar madjàkam e tuk anen kam ari aben pumũnho kumex ne kam abenmã kum,—Ije tô mỳj me'õ got ja? Nãm tu gêt kôkmã kabẽn ne ngômã kabẽn nhym tu kabẽnkôt anhikrê, ane. Arỳm ne Jeju kôkmẽ ngômã kabẽn nhym anhikrên nõ.

Mîrîrî yai Jesusya taꞌpî tînenupaꞌsan pîꞌ: —Innape ukupîyaꞌnîkon pra awanîkon sîrîrî. Oꞌnon pata innape ukuꞌtoꞌyaꞌnîkon nai? ˻Anîꞌ pe wanî epuꞌtîyaꞌnîkon pra naatî?˼ —taꞌpîiya.Tîîse inkamoro esenumenkasaꞌ wanîꞌpî, teesewankonoꞌmai mararî pra teesiꞌnîꞌse. Moropai taꞌpî toꞌya tîîwarîrîꞌnîkon: —Îꞌ yeꞌka see warayoꞌ mîserî, imaimu yawîrî aꞌsitun moropai tuna eꞌtoꞌ. “Atîꞌnapankî” taiya ya, aatîꞌnapamî —taꞌpî toꞌya.

ha Yeyox te tik xop pu hãm'ãktux, hu:—Piya' kuxa mãm 'ũgkopah? Kaxĩy.Ha Yeyox yĩpkutuk, tu yãy pu hãm'ãktux, hu:—'Ũ 'ũm nõ'õm? Tu 'ãmuuh gãy xat, xix kõnãg gãy xat, ha' yĩpkox pip, tu' kux. Kaxĩy.

Imẽnpuye itabẽg̃bẽg̃ ip o'e ijojom dao ma o'tipon iap cocom.— Apẽnpuye eyetabut g̃u Deus kay? — io'e Jesus cebe ip.— Abu dak sute? Kabido kũyjobit ya'õ kay. Tipodoyat tak kũyjobit ya'õ kay — io'e ip jewewebe.

—Dooh hã ỹ bë hꞌyy kasadëë bä? —näng mäh.Ti mꞌ takꞌëp mä rabeỹỹm bong, takꞌëp mä rameuuj bong. Ti mꞌ rakanerꞌoot sa mab hẽ:—Jaa ti hỹỹ éh? Bahꞌood, maadaka sii hẽ raky daheeh! —näk mä sa kyyh.

Nxe³nxa²ha¹te¹ sa²hãu²not3sxã³ ã³yit1txã²ha¹te¹ Je³su²jah³la² a²wãn³txi³kxai³lu¹:— Hxi²ka¹na¹ju³ta² yxo²ĩ²sah²lxin¹ta²nxa³wi¹. Ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³nxa²ha¹te¹ on²txai¹nha²kxai³la¹:— Ĩh¹te²la³khai³nxe³ji¹ku¹. Ki̱³nhai¹. It3ta² ũn³te²a² ã³wxe³si¹jau³su² ĩ̱³ye³na² sa²hãu²not3si¹jau³su² ain¹ten¹tu³wi¹. Nxe³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta nexa haxaotyakiraharenai hiye: — Aliyo xityakekone tyaonita? nexa.Xakore hoka hakaharetyoahitaha, exahe mairahitaha xoaha hoka nexahitaha: — Xoare halitini ala exe hoka one, hoholati xoaha hiye irae hoka aokitere akereta tyaonaha? nexaha.

Oniaroa, kidipohi-ra va'ora ni'aha:—Nahina mani ida Deus a'onira akadava'avini-ra avakajari'davini hija?Sirisiriki komini kihiki jorakia karadahani mani ida va'ora naimahidaja. Vakava'ibodivaranikaraho'aha. Oniaroa, vaabono vakani'akhama'aha:—Makhira ka'oa hiriha hada? Ni-anoki'iaki kaho ida ija'ari hoariha ovari fori hiki sirisiriki, komini kihikia athi bikamithaki — vaabono vakani'akhama'aha.

Iwatahi Sesus zinymyrykynahatsa pe:— Amy skaraba Deus humo batu ahaspirikpo — niy. Sipybyrẽtsa. Paikpa iktsa nikaranaha. Iwatsahi asa zuba nipamykysokonaha:— Aty skaraba atakta zopoktsa pihik aha ihumo ziwabynaha. Aty skaraba Sesus — niaha.

Miꞌi hawyi apoꞌe haty wo topotmuꞌeria pe — Uiwyriaꞌin kat pote som yt uimohey kahato i e. Miꞌi hawyi poꞌog teꞌeruwanẽtup iminug ete hawyi teꞌeroꞌe toꞌope — Uwe som pyno Meiũ Miit Iesui katupono yt miit ewy i tutunug kuap iꞌatuꞌe toꞌope. Tupana ewy toimopoꞌinik kuap yꞌy wato ywytu uato hap tehay wo iꞌatuꞌe — Kat kawiat som pyno Iesui iꞌatuꞌe toꞌope.

Ina kixovókoxoa Jesus ne íhikauhiko:—Imáko ákoyeanoe kivápunu —koéne.Yoko yupihóvatihiko iyúpaxeovo koane píkea. Hara kixókoko:—Kutimea itukóvoye ra hóyeno? Muhíkova ihunóvoti yoko úne, ôko apê yuhó'inoa —kixókokonehiko.

Tu'â eha nɨ'ko, kɨ̃ɨ̂ bu'erã́re niîkɨ niîwĩ:—Mɨsâ ẽho peóse de'ró wa'âmitito? niîkɨ niîwĩ.Naâ ɨpɨ́tɨ ɨkɨá'kãrã niî tĩharã ĩ'yâ maria, a'mêri niîkãrã niîwã:—Noa nohó niîsari baa ã'rí? Wĩ'ró, pã'kôripɨta yɨ'ti dohákã', niîkãrã niîwã.

Jinaptinmi yaćhapacünincunacta: “¿Imapïtá amcuna mana chalapacalcämanquilächu?” nila.Niptinmi paycuna manchapacüśhanuy: “¿Ima nunatan pay, waywäpis yacüpis cäsunanpä?” nil licapayllaman camälälila.

Tawamhã tisiré 're ĩnomro mono norĩ ma, te tinha:— E niha bâ asiwi ĩ̱'umnhasi aba õ di. — Ãne te tãma nharĩ za'ra. Taha wa, te sima nharĩ za'ra:— E niha õ hã aibâ hã. Rowa'u'u ma, te tinha. Tawamhã rowa'u hã ma tô sazâ. Duré, â nhibzaihâ ma, te tinha. Taha wa, ma tô ti'âtu. Ĩmreme hã ma tô wapari zahuré. — Ãne te sima nharĩ za'ra. Mreme pire wa, ma ãma titob'uzu za'ra. Õne hã tãma sa'rese za'ra õ wa, ma tô tãma tipahi za'ra, ĩsiré 're ĩnomro mono norĩ hã.


Joroko tũtanohpotopõpyry poko orutua ae Jezu a(Mat 8.28-34 Mak 5.1-20)Morotoino toeporehkase toto Keraza pona, Karirea mõpozakoxi.

Jejus kot mẽhõ nê mẽkarõmnuti kator ã harẽnhMatêwre 8.28-34 Makre 5.1-20Tã nhũm mẽ ra himô nhĩhkjê hã krĩ pê Geras wỳr rê. Himô nhĩkjê hã na pre pika pê Garirej. Nẽ Garirej nhĩkjê hã na Gerasja. Jakamã nhũm mẽ ra hwỳr rê.

Kiki Maerekani Matamatakoni Auaĩtotakiti(Mateo 8.28-34 Marko 5.1-20)Eereka ipoa ipiniã apokana Xesosi imoianariakorikata. Ninoa potorikiniãtaã Kariréia tõpa. Ninoa apokiniãtaã Xerasa tõpa.

Jesus uguondo kadopâgue taseim kua nhetobyry(Mt 8.28-34 Mc 5.1-20)Jesus, tynynonro modo agâ saindyly myani paru Galiléia kuyam, GerasaramGadara lâpylâ myani mârâ âji ezedy..

Zezuz umukatu awa tekwe ikatu ꞌym maꞌe hereko har aꞌe kuryWata oho Karirez yryhu rehe wà, te uhem yryhu waz wà. Zera ywy kutyr wanon wà.

Mateus 8.28-33 Marcos 5.1-14Haꞌe gui geraseno kuery yvy katy ju ojeꞌoi Galiléia yupa rovaigua re.

Jesus icilatidi ica ane dakatiogi niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a(Mateus 8.28-34 Marcos 5.1-20)Noɡ̶otota nipodigi ica noiigi gadareenotedi, daato niɡ̶idi weiigi ane dilokotege Galiléia.

Jesus'ga ombojipe'a anhag̃a ahe hugwi(Mateus 8.28-34; Marcos 5.1-20)Aerẽ g̃a hoi ypiahua aherovai Galiléia aherovai ovahema Gerasapeve'g̃a gwyri pe.

Jesus tỹ ũn jagrẽ kórég tỹ háꞌ he(Mt 8.28-34 Mc 5.1-20)Kóho tỹ tũgꞌ hen kỹ ag tóg Gerasa ag jamã tá junjun mũ sir. Goj nig kafã ũ tá tóg nĩ, ga tỹ Galiléia to hã.

Anháy rerekoha-gwi Hesu omosẽ anháy kwéry(Mt 8.28-34 Mc 5.1-20)Ha upe rire oipykúi pykúi oho-vy ogwahẽ hagwã Geraseno kwéry retã-my. Upe tetã opyta yrusu rembeꞌy-py. Galiléia yvy rovake opyta.

Kanawe‑ribi ijà‑ò rehemynyrenyre Kerase bede‑ò kalileia aho weribi‑ò.

Mamaꞌeukwaawa rerekwat(Mateu 8.28-34 Maku 5.1-20)Garireja ypiauu raapa ꞌgã awau akou. Kwe katywara ꞌgã ꞌwyra katy ꞌgã awau akou. Gerasa ꞌjau ꞌgã ojeꞌwyra upe.

Me karõ punu krãptĩ kute me'õo ba.(Mat 8.28; Mak 5.1)Nhym kam ar mõ. Mõ:n arỳm ikjêmã rê. Mekbê Djeradja nhõ pyka'ỳr rê. Aben kônh ne pykabê Garrêjamẽ mekbê Djeradja nhõ pyka. Aben kônh ne aktã akàx nhikjê'ã krĩ. Nhym kam arỳm ar ikjê'ã mekbê Djeradja nhõ pyka'ỳr rê.

Oꞌmaꞌkon Yenpaꞌka Jesusya Warayoꞌ Yapai(Mt 8.28-34 Mc 5.1-20)Toꞌ erepamîꞌpî Galiléia ikuꞌpî ratai po tîweꞌsen Gerasa pata pona.

Yeyox te yãmĩy kummuk xupepmãhã'Yeyox mõg, xix' yõg tik xop te nõm mũtik mõg, tu mõktu mõxaha hãpxexka Yenax tu, ha Ganinet yõg kõnãg xexka kux tu' yũm,

Oajẽm ip wĩnãbu- -Gerasa eipi watwat kay, o'timudek puye. Gerasa eipi Galiléia eipi weg̃ũn opop. Jesusyũ oajẽm.

Karapꞌaar hꞌyyb nesaa do Jesus ahꞌeed hõm do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ rakajaa Geras buuj sa häj nꞌaa bä, karajꞌaa tamyyj jé, Garirej häj nꞌaa nu masee me.

Ko̱³nxe³te² yãu³ka³txa² nxũ²kwa̱i³li³si¹jau³su²Nyhain¹nxa²ha¹te¹ ĩ̱³ye³na² yxo²ha³ti³li³nxa²ha¹te¹ Je³ra²sa²ko³xa² ai³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Axikaheta Isekohaliti Iniyalaharenai Haliti Nonitata(Mateus 8.28-34; Marcos 5.1-20)Hatyaoseta kaokaha Gerasakoa, Galiléia hokoxala halakoiya maniya.

Makhira kabajadiki aihotana varani hini hida(Mateus 8.28-34; Marcos 5.1-20)Hari. Galiléia ka'dakonia avikafianiha adani Jesus. Gerasa kaarabonia avako'omisi'aha.

Sesus maku hyrikoso sapybara nisiksiwyhik.Iwaze amakta taba bybybyu niaha. Amakta taba Kerasa bo zumunaha.

MATEU 8.28-34 MAKU 5.1-20 PIAT EWYMiꞌi hawyi meremo yi Kerasenu eꞌy sakpuat putꞌokꞌiꞌatuꞌe hawyi tawa Katarenu yẽpeke teꞌeruwehik taꞌyn.

Hóyeno íhae Njêraza, ûroevo ndémoniu, koítovone Jesus(Mt 8.28-34; Mk 5.1-20)Ina ukopóno ne evo Jesus ya poké'e iháxoneti Njêraza, xoko hunókoku poké'exa Ngalíleya poixô'oke ne mar.

Jesu Gerasa wamêtirokɨ̃hɨ wãtiâ sãháa no'o'kɨre kõ'â wĩro'ke niî'(Mt 8.28-34; Mc 5.1-20)Be'ró Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́ me'ra pẽ'âkɨ niîwĩ. Pẽ'â, apé pã're Galiléia diakɨ̃hɨ Gerasa wamêtiropɨ pẽ'a ehákãrã niîwã.

Jesusmi achatucunap maquinpi caćhaycachin(Mt 8.28-34; Mc 5.1-20)Chaypïtam Galileap chimpanćhu Gadara-läduman ćhälälin.

Zezusi hã, aibâ hawi wa'uburé te te ĩsatõrĩ za'ra zé wasu'u(Mateusi 8.28-34; Marcusi 5.1-20)Tawamhã Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi hawi, te ĩsõ'u na siré sari za'ra, te te saprĩ za'ra da, zara u, Zezusi norĩ hã. Tawamhã ma tô oto aihutu zara u, Zeraza na danhipti'a nho'õmo nhisi niwĩ.


Morarame towõse ropa tahtao ikuhpo ehpikoxi ahno toporyse eya, moro patapono. Jorokohpe ynororo kynexine moinoro. Pake ro tupõ turumekase eya, tytapyĩ tao nyhpyra roropa ynororo, okepy zonẽtoh po ehse ynororo. Mame Jezu eneryke tyya kui tykase ynororo. Jezu ẽpataka toepukase. Mame ynara tykase ynororo opore,—Jezu, Ritonõpo kapuaõ mũkuru mase, imehxo exikety mũkuru. Oty se hma ya? Juãnohpyra exiko ajohpãme samo. Utuarimapopyra exiko roropa, tykase joroko ahnoaono Jezu a. Morara tykase ynororo Jezu a tutũtanohpory ropa waro toexiryke eya. Tuhke rokẽ tynaõmahpyry tomatomase joroko a ãpuruhpyry tao ahtao ro. Keti ke tymyhse ynororo repe emary poko ipupuru poko, enara. Yrome keti tamohmohse eya, joroko a taropose ahtao ahno esaka pyra.

Hãmri nẽ pàr kre rũm hapôj nẽ api nẽ mra nhũm mẽhõ myja mẽ kutã tẽ. Na pre ra hwỳr mẽkarõmnuti hkwỳ agjê nhũm mẽ ỹ hã oprê htỳx nẽ hkênh nẽ ri mra. Nẽ õrkwỹ kamã hkrĩ hkêt nẽ. Ãm ri kapôt ã pa ho pa. Mẽ htykjê hã pika kamã kẽn kre kaêx kôt ri pa. Na pre ra krĩ nhõ xwỳnhjaja xatã tee ri unê nẽ hkaxpre. Tee ri kàx o ri hkaxpre htã no nhũm amnhĩ nê rênh pa. Nhũm mẽkarõmnutija tanhmã hkrã hto nhũm kapôt pix ã ri mra. Jakamã nhũm Jejus mẽ pàr rũm hapôj nẽ api nhũm mẽ omu nẽ mẽ kutã tẽ nẽ Jejus kaxpa. Nhũm amnhĩ wỳr omu nẽ nê tanhmã mẽkarõmnuti mã kapẽr to. Hãmri nhũm my xoprêja hwỳr tẽ nẽ kutã hkõn krã ho tẽm nẽ nhỹ. Hãmri nẽ kàxpêê amnhĩ tã kãm kapẽr. Nom tãm kapẽr kêt nẽ. Mẽkarõmnuti nhỹ hã kãm kapẽr nẽ kãm:—Pa Tĩrtũm Kra Jejus? Kwa mo kaxyw na ka mẽ ixwỳr tẽ? Kwa tanhmã mẽ ixto hkêt nẽ. Anẽ.

Xesosi kanĩkiĩtakasaaki, kiki apoka iuamoni. Xerasa sitatxitikiri iua. Maerekani matamatakoni auaĩtotari iua. Okananipe !itakaikari imãka. !Inirekari aapoko ãki ikaikotini. Akauariã auanãta.

Jesus pepi odayba ipygueduo myani uguondo mârâ xidadâ odano eyam idâly. Iweâpa myani mâkâ uguondo, kadopâ modoram inakanhe âieholy. Âtâ oday nitaymba mykâinane. Tâtyemba mykâinane adakobâdyly tâdâzepyâdo odakâ. Alâ myani korenty ferroguetogue in-hugâjilymo, nhemakâjilymo warâ. Tatâwâze lelâ olâ mykâinane kadopâ modo eon-honrugue. Kadopâ modolâ mykâinane sani âdy peba atoram. Aituo Jesus iopaji saintybyem, mâkâ kadopâgue taseim toenzepa kehoem adaenkely. Jesus enado âzeguhoam idyly. Jesus aguely kadopâ modoram:— Igasewâdaungâ merâ uguondo odaypa — kely.Arâ Jesus agueduo myani kadopâ modo mâkâ uguondo ioday aguelymo Jesusram:— Xina kâdynanâdâ, Jesus, Deus Ton-honreim Imery! — kely ago kehoem.

Uhem Zezuz oho kanu wi. Ywy rehe ihem mehe ur amo awa aꞌe pe huwàxi pà. Tekwe ikatu ꞌym maꞌe hereko har romo hekon aꞌe. Kwehe numunehew kwaw ukamir. Nuker kwaw weko haw pe, ni noho kwaw aꞌe pe. Tywypaw pe hekon tuweharupi.

Kanoã gui oguejypa ramove ou peteĩ ava tetã gui. Haꞌe vaꞌe re ma anha onhemonde ramo yma rei ma ao nomoĩvei, neĩ ngoo rupi ndopytavei vaꞌe. Yvyra rupa rupi rive tema oiko.

Naɡ̶a waxoditedice Jesus naɡ̶ajo niwatece, odaa jona dakapetege ica ɡ̶oneleegiwa anelatibige naɡ̶ani nigotaɡ̶a. Jona jotigide modakatiogi niɡ̶icoa niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a. Aonaɡ̶aleeɡ̶icoa lowoodi, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶aleeɡ̶ica liɡ̶eladi, pida one lotokaɡ̶adi midiwataɡ̶a icoa lawimaɡ̶ajetedi-wetiadi minitaɡ̶a ica apiiɡ̶o.  Igaataɡ̶a niɡ̶ica niwigo abeyaceɡ̶egi elioditibece me dibata. Codaa onidatecibeci niɡ̶ica oko one oigoetece galeena libaaɡ̶atedi, loɡ̶onaka, pida idioka limedi me nakagidi. Codaa niɡ̶ijo niwigo abeyaceɡ̶egi yadeegiticobige miditaɡ̶a ica nipodigi ane yadilo ane diɡ̶ica niɡ̶eladimigipi. Niɡ̶ijo naɡ̶a naditege Jesus, odaa jona dapaawe, odaaɡ̶enitini loɡ̶onaka Jesus, odaa mee me dinigetaɡ̶atee, “Jesus, Lionigi Aneotedoɡ̶oji ane iiɡ̶e inoatawece! Amiina ica anemaanitici? Jipokotaɡ̶awa me daɡ̶adiloikatiti.” Eo niɡ̶ida ligegi, leeɡ̶odi Jesus ja iiɡ̶e me noditicoaci niɡ̶ijoa niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a. Series([], )

Jesus'ga hemame yharuhua hugwi cidadepeve'ga ruri Jesus'ga repenhana. He'yjuhu anhag̃a Diabo'gapyriva'ea onhimongyavo ga pojykavo. Ymyahũ ga ndipiri. Ga nduva'javi onga pype. Itaruvihavuhua kwaruhua pyteri pe ga ruvi aheryvya pyteri pe. Jesus'ga repiagame ga hapukai g̃wenypy'anduruga Jesus'ga rovai pyteri pe. Ga hapukajahivi javo:—Jesus! ei ga. Terejori ji avykyavo Tupana'ga ra'yramo huvihavuhu'g̃ahoheve'ga ra'yramo? ei ga Jesus'ga pe. A'e hete ji nde ve: Terembuhuri ti hahyva'ea ji ve. A'ea ga ei. A'ereki Jesus'ga e'i jipe anhag̃a pe:—Ejipe'a ga hugwi.Ymyahũ anhag̃a ga pyhypokãpokag̃i ga pojykavo jipi. Nurã pevove'g̃a itanhuramuhũa pyvõ gapoa kwari. G̃a gapya kwari no. Nahã g̃a ga mombytapotari ga repiakatuavo novĩa. Ga omondohondoho itanhuramuhũa reki. Anhag̃a ga pojykai ga renonhaheteavo ga mondovo ongae'ỹi me. Nahã ga rerekoi ymya.

Kỹ tóg canoa kãki kãkutẽ mũ, Jesus ti. Kỹ ũ tóg ti kato tẽ mũ, cidade tá ke ũ, hã ra tóg jagrẽ kórég tỹ hẽn ri ke nĩ. Si há tóg tĩ ha, ti jagrẽ e nĩ ti. Kỹ tóg kur tũ nĩ. Kato r tóg nĩ. Ĩn tũ ti nĩ gé. Vẽnh kej tá tóg jẽgtĩ, pãró tỹ vẽnh kej tá. Ẽn tóg Jesus kato tẽ mũ. Kỹ tóg ti krẽm mũg ke mũ. Prẽr kỹ tóg: “!..ã isỹ hẽ ri kenh mũ, Jesusꞌ..!” he mũ. “!..Kynhmỹ Topẽ kósinꞌ..!” he tóg. “!..Ã mỹ sóg to vĩnh mũ, ã tỹ inh vóg kónãn tũ nĩ jé..!” he tóg, prẽr kỹ, ũn jagrẽ kórég ẽn ti. Hã ra Jesus tóg Nén-Kórég mỹ: “ti ki pa jẽg,” he ja nĩ, hã kỹ tóg prẽr mũ. Ti ki vĩrĩn keꞌ, ti ki vĩrĩn keꞌ tỹ hẽn ri ke han ja ag tóg nĩgtĩ, Nén-Kórég ag. Kỹ ti mré ke ag tóg ti se ja nĩgtĩ gé, ti mrĩnh kỹ, ferro tỹ, ti nĩgé, ti pẽn ke gé. Hã ra tóg ã se ja kykym kãn ja nĩgtĩ. Kỹ Nén-Kórég ag tóg ẽmã tũg ja ra ti tĩn ja nĩgtĩ. Hã kỹ tóg vẽnh kej mĩ tĩgtĩ, ũn jagrẽ kórég ẽn ti.

Ha osẽ-ma ramo kanóa-gwi, ou ohogwaitĩ-vy íxupe upe anháy ojepota vaꞌe vaꞌekwe hese. Tetã-gwi ou. Hiꞌare-ma oiko opi-vy. Óga-py ndoikovéi ave. Oiko rei ijyta-rupi upe anháy ojepota vaꞌe hese. Ojepota-gwi omenda vaꞌekwe anháy-rehe. Oiko meme indive. Upe tetã mygwa kwéry oapresa moꞌã íxupe. Ndikatuvéi onhapytĩ íxupe. Onhapytĩ jevy jevy rei íxupe. Ojokwa jokwa íxupe oipokwa oipykwa ave calena-py. Ha omondohoypa. Omopẽmba íxupe oho-vy. Anháy ogweraha íxupe tekwaty eꞌỹ-my oheja.Upéi Hesu ou ohogwaitĩ íxupe. Ohexa-ma ramo Hesu-pe osapukái-vy ojeity íxupe:—Hesu Tupãgwasu raꞌy tee voi ko nde, heꞌi íxupe. —Mbaꞌe tipo erejapo-ta xe-rehe, heꞌi oporandu-vy íxupe. —Ajerure nde-vy ani xe mbohasa asy teĩ, heꞌi Hesu-pe anháy.Upe jave:—Esẽ katu ko kwimbaꞌe-gwi, heꞌi Hesu anháy-pe. Series([], ) Series([], )

Hãbuõ heka tamyreny dobehede hãwãhãkỹ‑ribi tamyreny dobehede. Tiiboho riòtyròny hãwãro‑ribi iu ta tyytybybina‑di ratximyhỹre hãbu tiu rexityynyõhyymyhỹre tatyy‑di hyymyhỹre. Kiamy wabedekihyyle ratximyhỹre. Jesuisimy robireu tahe bedetxile resere tairy‑di ryryre: —Aõhebo biwasỹnykre Jesuisi. Kai Deuxutyhy Riòre atxiteri. Uritere aõhõkỹmy wasỹdỹỹõmykre. Tahe Jesuisi heka tyytybybina iribi riòlòdỹỹnyre. Sõwemy dori riuwinyre hãbu rimymyta. Riuwinyre idi rihure. Tai heka tii uritiere womati reroti‑di ritaataamy riijemyhỹre. Ihãre tahe ixi‑ribi riòròmyhỹre. Tai bedero‑txi reamyhỹre tyytybybinamy rawonymy.

Peuwara ꞌga amũ ꞌua yar awi ꞌga ẽm ypyrauwe ꞌga repejãna. Mamaꞌeukwaawa rerekwara ꞌga ꞌua ꞌga repejãna. Aipo ꞌga akou imaraꞌne maꞌe ꞌjawe. Waityeꞌeme ꞌga akou. Namutat ꞌga akou. Nokoi ꞌga ꞌog ipe. Tywy ꞌarimũ etee futat ꞌga akou. (28,29) Mamaꞌeukwaawa ꞌga pyyka ꞌga rerekou. Aꞌeramũ peuwara ꞌgã okyjau ꞌga wi. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌga kupyfaa itajuu pyu. Aꞌere ꞌga imopeni etee. Aꞌeramũ mamaꞌeukwaawa ꞌga rerawau ejaa imỹina ae rekwaweꞌem ipe. Aꞌe ꞌga poromũ ꞌut Jejui ꞌga resakawe uꞌaa ꞌga rowase. Aꞌeramũ ꞌga pirewara wafukaita Jejui ꞌga upe:—Jejui. Kuꞌjywa ꞌga raꞌyra ꞌã ene. Maran te ore rereko ape? Ore rereko tywet kasi ape ne— ꞌjau mamaꞌeukwaawa Jejui ꞌga upe.Kũimaꞌe ꞌga wi uẽmeꞌemawe ꞌjau poromũ ꞌga upe, “ore rereko tywet kasi ape ne”, ꞌjau ꞌga upe. Series([], )

Nhym kam Jeju wabi. Krĩbê Djeradjakam me kra 'õ ne me karõ punu ar o ba nhym kam Jeju bôx nhym omũn kam 'ỳr prõt ne. Amrẽbê me karõ punu kute ar o ba tũmkam ne ar kubẽkà jangjênh kêt ne ba. Kẽnkrekambit ba. Kikremã bôx kêt. Kẽnkrekambit ne ar ba, me kute kẽnkrekam me angjênh jakambit ne ar ba.  Me karõ punu kute ar o baja ne me te kute uwpren kubê ijêmã te o ane. Nhym me karõ punu kute ar o bakam mrãmri 'itỳxkumrẽx ne. Nãm me te pa djuwpren te te djuwpre nhym tu amijã kàxiràx kukẽ. Nhym me karõ punu mã arwã'ỳr kujaêko ba, mã 'ỳr kangõ. Nãm ã me karõ punu ar o anhỹro ba. Be, tãm ne Jeju pumũn kam 'ỳr prõt ne. 'Ỳr prõt ne parbê tu mỳrbê tỹm ne amra. Nhym Jeju arỳm me karõjamã kum,—Me karõ punu on akato, ane.Nhym kam arỳm amra ne. Ne kam kàj bê kum kabẽn ne kum,—Jeju, Metĩndjwỳnh pymao kubê kumkati kra, mỳj ne ga aje ijomã? Kwãrĩk wãnh ijo abikẽnh kêt, ane. Series([], )

Teerepansaꞌkon pe Jesus eseuꞌka tanne kanau yapai, warayoꞌ iipîꞌpî cidade poi iponaya epose. Oꞌmaꞌkon ewonsaꞌ wanîꞌpî mîîkîrî warayoꞌ yaꞌ. Pena pata pai aakoꞌmansaꞌ wanîꞌpî ipon ton pra. Wîttî ta awanî pra, aakoꞌmansaꞌ wanîꞌpî. Tîîse aakoꞌmantoꞌ eꞌpîtîꞌpî uuruwai koreꞌta eꞌtîꞌkaꞌsan koreꞌta. Jesus eraꞌma tîuya pe mîîkîrî warayoꞌ entaimeꞌpî. Moropai aweꞌsekunkaꞌpî Jesus rawîrî. Moropai taꞌpîiya meruntî ke: —Jesus Paapa kaꞌ po tîîkoꞌmansen munmu amîrî. Îꞌ kuꞌse aaiꞌsaꞌ uurî yarakkîrî? Esatîuya sîrîrî apîꞌ, uurî kîꞌtarumaꞌtîi. Mîrîrî taꞌpîiya maasa pra Jesusya oꞌmaꞌ yenpaꞌkasaꞌ yeꞌnen yapai. Tuꞌke iteꞌka yapiꞌpîtîꞌpî oꞌmaꞌya. Mîrîrî yeꞌnen yewaꞌtîpîtîꞌpî toꞌya iꞌpu pîꞌ moropai itenya pîꞌ saꞌman ferro ke. Tîîse mîrîrî yaꞌtîpîtîꞌpîiya toꞌ yentai awanî yeꞌnen. Moropai oꞌmaꞌya yaapîtîꞌpî keren pona.

ha Yeyox te mĩpkox kopa' xupep, tu' mõg hãm nak ha', ha kõmẽn yõg tihik nũn tu nũktu Yeyox hah, tu 'ãmnĩy xohix hã xax top, tu' pet xip 'ohnãg, pãyã' xukpot tu' xip, yãmĩy kummuk xop te' kuxa kopa' pip hah.  Hãpxip punethok 'ĩhã yãmĩy kummuk xop te' kummukgãhã', ha' gãy, yĩy tikmũ'ũn te tik yĩm hĩy, xi' kup hĩy, pip kup mũg xap hã' hĩy, pãyã tik te' koxyõy, ha yãmĩy kummuk te panip xexka tu' mõgãhã', yĩy Yeyox te yãmĩy xat pu mõg, ha tik te Yeyox pẽnãhã' tu' yĩy ka'ok, tu kopaxux ha' nãhã', tu nũ'xup, tu:—Yeyox, 'ãmũn yã Topa xe'ẽgnãg kutok. Xatep-tep tup? 'Ãte xa tu' xak 'ũgkummugã hok. Kaxĩy. Series([], )

G̃ebuje Jesus o'jẽm kobe bewi. Oajẽm ag̃okatkat kay. Ikabog̃atka wat osunuy ixe. Ibiõg̃buk kẽrẽat kukat osunuy ixe. Ika'uat puxim osunuy. Toti'ũm jekuku'uk osunuy kuy bin ma. Uk'a be g̃u osunuy. Ce'ũ'ũayũ mõg̃mõg̃ap tag̃ ma oeku. Series([], ) Series([], )

Ti mꞌ Jesus gatsëg nyyh bä kä mꞌ, nayyw hẽ mꞌ tabana ta wë ajꞌyy mera doo, karapꞌaar hꞌyyb hã näng doo, ta tii bä babuuj. Bäp peej mä tabawät ta si nꞌaa hẽ. Bäp peej däg mä tanaä̃ wät tób yt hã. Pä gabaho doo gó, panang buuj dejëp do sa kamag nꞌaa radebong doo bä tabaheꞌỹỹh. Ti mꞌ Jesus tabahapäh bä mꞌ takꞌëp mä tageëëj wät. Jesus matym gó mꞌ tabadëë hyng. Takꞌëp mä ta kyyh:—Hꞌëëd makarẽn wë ỹỹ, Jesus, Pꞌop Hagä Do Tꞌaah, Sahõnh hẽ Bahä̃nh Hadoo Do Tꞌaah? Ỹ dꞌ marejã manäh! —näng mäh. Tii dꞌ tawén edoo mäh, karapꞌaar hꞌyyb nesaa do Jesus ahꞌeed hõm do hyb nꞌaa mꞌ. Hajõõ nuu me mꞌ karapꞌaar hꞌyyb bejëng ta hã tamera doo. Haak sapuuw hadoo doo me né hẽ mꞌ ramoo mawꞌyyd né paawä mꞌ, ratsyym mewꞌyyd hõm paawä mꞌ, hagã nyy né paawä mꞌ, tagahetꞌëëh mä haak sapuuw hadoo doo. Tabanawäng hẽnh daap mä tawajaah karapꞌaar hꞌyyb anꞌoo bä.

Ai³ain¹nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² sa²kxai³lu² ka³no¹a² a³li³nũ²la² in³txa² ĩ³ha¹txi²ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³te²a² ko̱³nxe³te²a² a²yãu³ka³txa² ã³nxũ²kwa̱i³wi¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ye³ka³lxa¹txi³ ã³wih¹to³ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³jah¹la²kxai³ hai³txi³ wã²la²ka³lo³la³ ũ³whi²kxih²nh²nxa³ha²kxai³ hai³txi³ a²sxi²lha³ sxa²nxa³ha²kxai³ nxe²nxa³ha²kxai³la¹ hãi¹sxã³ ha³lo²a² a²nũ²a² ya³lu²te²a² sxa³ko³xa² so¹lxi³ ho³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ju³ta² Je³ra²sa² nũ̱³ka̱³txa² hi²sen³kxai³lu² kwa³thi³lĩh³na² hxi²tẽ³nha²sxã³ sa²hxi²tai³kxain¹to³ta¹hxai²hẽ¹la². Ain¹kxan²ti³nũ¹ jah¹la²nũ¹ta²kxai³lu² sa²hxi²hxa̱u³kxi²nha²sxã³ sa²hxi²tai³kxain¹tĩh³na² sa²yo³li³yain¹to³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ju³kxai³lu² ko̱³nxe³te²a² yãu³ka³txa² hi²sen³kxai³lu² a²nxũ²kwa̱i³wi¹jah¹la² kwa³na³ain¹to³ta¹hxai²hẽ¹la². Ha³lo²a² a²nũ²a² yxau³ai¹nxa³ko³xai²na² kwa³na³sxã³ ai³si¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³nxa²ha¹te¹ jah¹la² sa²kxai³lu² Je³su²jah³la² ĩ²ain¹tãu³a² hxi²kan¹sxã³ ã³sen³sai¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³jut3su² a³la³kxi²nũ²la² a²ne³kxaix3tãu³a² ã³ka³ti³wxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³lai²na² wãn³txi³kxai³lu¹ ko̱³nxe³te²a² yãu³ka³txa² a²ne³nxẽ³na² kwa³na³te³nah¹lxi¹:— In³txai²na² a³li³xi¹jah³lxi³hẽ¹li¹. Je³su²jah³la² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³te³na¹ in³txa² ĩ³wxan¹sxã³ ĩ³kaix1ta¹hxai²hẽ¹la². Ĩ³kaix1te³nah¹lxi¹:— Je³su²jah³lãi³. Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³jah¹la² Tah²si¹lxi¹. Ĩh¹nxe³sa²te³lin¹ji¹wi¹? Ĩ³khãuh³lxa³ti³sa²txa³hẽ¹li¹. Nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka Jesus exoahena kanowakota hoka hatya haliti, hatyo wenakalatitare xane ahalakoatene. Hatyo haliti kakoa isekohalitinai iniyalaharenai tyaonita. Wahakiyehena maisa isoare imityako, maisa hatyako hekoti tyaonare, xawatyakalatinai koni atyo tyaonita. Hatyaoseta waiya Jesus hoka hatyo haliti kawiyatya, exoa hakaoliri kakoa waikoa enahalakoa hoka nexa kinatyaxa: — Jesus, Enore Kalorexe Ityani! Xoare haoka nohiye? Naxita hiso hoka awa atyo iniyalahare hamohena natyo! nexa. Nikare irae, Jesus koxaka irae isekohaliti iniyalahare hiye hikoaheta maheta haliti nonitata hoka.Kahaliki isekohaliti otokitene. Haxowaka halitinai olatyahene ikijinai, ewaotyalinai xoaha hiye kamatiherahi kakoa, xakore hoka irikotitene, hoka isekohaliti axanikijitene maharexakahare xeta.

Vigaimoriha. Makhira kabajadiki Jesu-ra karagarariha'aha. 'Dama kania ibaviki ada makhira. Badara ipohiki ni-ibaviki gora bodinia. Barobarona adahaki ada makhira. Bajadia bigathibakhiaki ada. Bikana'bararaharahabakhiamanihi hida corrente sa'a, 'dama kihiki kodabohabakhiani kihiki, sidaji kaija'arinia vanaahobakhiavini ada. Bajadia biavikhabakhiaki ada amasia. Series([], ) Series([], )

Sesus byu niyze maku ibo izumu. Hyrikosotsa sapybaratsa ityryk bo pororo ziknakaranaha nipupunaha anaeze ziknapykyryknaha. Iwatahi tubabatu isuk byitatu wahorobara bo tu zikzuruku. Mytyk eze zinapykyryk. Atazuba zikzuruku. Maku Sesus bo iktsa niyze opykani kakaik niy. Taekaratsa humo iokeryk puruk puruk niy:— Hawa skaraba Sesus, ikia Deus tse. Amy skaraba kabo tsimyzumuku. Sinini ykarawy bo ka myty pehapehabyity — niy. Iwaze Sesus hyrikoso sapybara nisiksiwyhik. Tapara hyrikoso sapybara maku nizokbatsinaha. Itsipa ziboro. Tsipaikrẽta. Kytsa karikutsitsiwytsa ty zikzipawarakanahaze kino batu. Ziknasitsawakbaka. Zikzipyrytsawarakanahaze kino ziknasitsawakbaikik. Sasabyitsa kino ba ipaikwa sukni ahabyitsa. Hyrikoso sapybara jerukbara bo zioktyhyryknaha. Iwatahi nezeba Sesus hyrikoso sapybara pe:— O nabo pãotaha hyrikoso sapybara! — niy.

Tuwẽtem yara wato pyi hawyi putꞌokꞌe howawi wẽtup ok ahiagnia sem ipiit piat rakat. Tawa Katarenu piat ieĩneꞌen hat miꞌi ti yt toĩneꞌen kuap i towyriaꞌin wywo tetawa pe katupono ipyꞌahak kahato hesoꞌok sese ahiagnia tuete ipiit pe pote. Miꞌi pote toĩneꞌen at kaꞌap woꞌosyp hawe yt tesokpe pe i. Tehaꞌat Iesui kape hawyi tehay pirik wo tuwewahik yi totiat hawyi iwẽpapꞌi tehay pirik wo — Worokuap En Tupana Ywaitiat Ieĩneꞌen hat Saꞌyru En e. Kat aru etunug uhete e haty wo Iesui pe. Uhyt wãi urusatyꞌi satyꞌi teiꞌo e ahiagnia miit piit pyi. Mio tã iꞌatuꞌe katupono Iesui tiꞌatusopo teran mekewat miit piit pyi ahiagnia pote. Saꞌawyꞌi ahiagnia topytyk tuereto mekewat miit ipiit ete hawyi hesoꞌok sese hap tuete topyhuꞌat. Iraniaꞌin ipoꞌi poꞌi teran ahiagnia ipiit piat rakat haity iheg nakat wo ipo ete ipy ete maꞌato ahiagnia tuete hawyi toiterek tuereto haity iheg nakat hawyi ahiag tioto yahig kape.

Ehá'axo evésekea Jesus ne vatéke, apé koéne hóyeno okotúmonexoati íhae neko pitivóko. Yoko koati ûroevo ndémoniu nê'e. Mekutíne ako ituka ípovo, koane ákone ava ovokúti itea pe'áxatike óvoheixone. Noixóne Jesus neko hóyeno, vaúkone. Yane íkorokovone poké'eke nonékuke Jesus, koane kóhonokea emó'u kíxea:—Jesus, iti Xe'exa Itukó'oviti, iti xe'exa Koati Payásoti ya uhá koêti, na koeti yího'ixinonu? Émbemopi ákoyea ipíhepananu —koéne. Kó'inokeneye yûho, koáhati pahukoâtimeku Jesus ne ndémoniu ipúhikopea xoko hóyeno. Yoko enóne kíxoaku ndémoniu. Enepo ikahévexokono ne hóyeno koane ikavó'uxokono ya koati tiú'iti korénde, kóyeane kétokexea ne korénde, yane ehakoâtine ndémoniu ya mêum ákoti apêti.

Jesu yukɨ̂sɨpɨ niî'kɨ mahá nɨ'kari kura ni'kɨ́ Gerasakɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ tiro ehâkɨ niîwĩ. Yoakã́ yɨ'rɨ́karo niîwɨ kɨ̃ɨ̂ wãtiâ sãháa no'o'kɨ niiró. Neê su'ti marí, neê wi'ipɨ́ niîtikɨ niîwĩ. Masâ peeri wa'teropɨ niî baha ke'atikɨ niîwĩ.  Jesu kɨ̃ɨ̂re ĩ'yâgɨ, wãtî masɨpɨ́re sãyagɨ́re “Wiháaya”, niîkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ kõ'â wĩrokã ĩ'yâgɨ, Jesu tirópɨ ehâ ke'a, ɨpɨ́tɨ karíkũkɨ niîwĩ:—Jesu, Õ'âkɨ̃hɨ ɨ'mɨ̂sepɨ niigɨ́ makɨ, de'ró weégɨ yɨ'ɨ̂re kari boógɨ a'tîti? Yɨ'ɨ̂re yã'â butia'ro pi'etíkã weetíkã'ya, niî tutuaró me'ra sẽríkɨ niîwĩ.Pehetíri wãtî masɨré yẽ'ê, bɨrɨ̂ ke'a mɨhakã weékɨ niîwĩ. Masá kɨ̃ɨ̂re apé sia'pɨ wa'âtikã'ato niîrã, amûkãri, dɨ'pôkãripɨ kome daári me'ra dɨ'te kũú mɨhakãrã niîmiwã. Tohô weemíkã, kɨ̃ɨ̂ wehê sure mɨhakɨ niîwĩ. Wãtî kɨ̃ɨ̂re masá marirópɨ sɨ'orí miáa mɨhakɨ niîwĩ. Series([], )

Ćhäläliptinmi chay-lädu nuna yalämun Satanaśhpa maquinćhu lücuyäśha. Cay nunash unayña mana müdacüśha pasaypa calanllan pulila. Pantiuncunallaćhüshi cawsaculapis, manash wasićhüchu.  Chayshi chay nunäta ćhaquipi maquipi tita cadinacunawan watapäcuptinpis mana quirilachu. Jinalculshi may chunyä ulucunämanpis pasacula Satanaśhca puśhaycaćhayaptin.Cay nuna Jesusta licälul-pacha apalcaćhaypa ñawpäninman un'ulacuyculmi nila: “¡¿Imactatá ya'awan munacuyanqui, Jatun Munayniyu Diospi Śhamü Chulin Jesus?!” nil. Series([], )

Tawamhã uba're hawi, ma tô watobro, Zezusi hã. Watobro wamhã, ma tô aibâ hã ĩtẽme wi, wa'uburé ré 're ĩmorĩ hã. 'Re si'uza mono õ di oto, aibâ hã. Ai'uréiwi, te oto 're mo. Duré 'ri 're, 're sãmra mono õ di oto. Adâ'â 'ru ãma si te oto 're sãmra, ẽtẽ wa, ab're sirõmo ãma. Tame 're hâimana mono ré hã, ma tô ãma tironomro pese.  Aibâ hã da'rata 're sãmra mono ré, ma tô da te 're 'madâ'â za'ra, 're pusi tõ mono da. Ma tô da te dasiwi 're hi wasisi, ĩsi'uwazi nhorõ rutu na. Te duré da te dasiwi 're pa wasisi. Tazahã, tihi wasisizé hã te te sina 're anhinarĩ, tipawasisizéb zama. Taha pari, te wa'uburé hã te te siwi 're saprõni, a'ubuni u. Tawamhã aibâ hã Zezusi te te 'madâ'â wamhã, ma tô 're sadari. Taha wa, hi'rãtitõ ma aime, Zezusihi papara. Tawamhã mreme 'rãihâ na te tãma tinha, ãne:— Zezusi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, e marĩ ĩ̱'ãma 'manharĩ da, te we aimo. Ĩ̱'azâri õ di za. Ãne, wa ĩ̱sina aipa'uwati. — Ãne te Zezusihi ma tinha, wa'uburé ma, te te rob'rui wa, aibâ hawi watobro da. Series([], )


Morarame ynara tykase Jezu eya,—Onoky nah tã oesety?—Ekuhpỹme yna esety nase, tykase, tozuhse eya, tuhke joroko tõ tomõse exiryke zaka.

Hãmri nhũm mẽ kãm:—Kwa tanhmã na mẽ anhĩxi kute? Anẽ.Nhũm mẽ kãm:—Nà mẽ ixpê Mẽohtôhti. Anẽ.Mẽkarõmnuti ra kot hwỳr ohtô nẽ gjêx jakamã na prem ã kãm amnhĩ nhĩxi jarẽnh anẽ.

Xesosi aõkitakasaakiri iua kiki, ipimaãri:—Kipa piuãka?Ininiã maerekati matamatakoti txari:—Nota uãka “Itori,” ninaãka —itxa.Ikara atoko iuãka, kotxi itori maerekani matamatakoni auaĩtotari iua kiki.

Arâ adaenkeduo Jesus aguely eyam:— Ânguyka izedy? — kely.— “Aguiom” iezedy — kely myani.Arâ aguely, agui kadopâ modo tuoday awylygue.

Naꞌe uzeꞌeg Zezuz izupe kury. — Maꞌe nerer, iꞌi izupe. — Tekwe ikatu ꞌym maꞌe teteaꞌu herer ihe, iꞌi izupe, (taꞌe tekwe ikatu ꞌym maꞌe teteaꞌu hehe wanekon aꞌe wà xe).

Haꞌe gui ma Jesus oporandu ixupe:— Mbaꞌexa tu nderery?Ombovai vy— Heta vaꞌe — heꞌi, hexe heta anha onhemonde ramo.

Odaa Jesus jona ige, oneete, “Igame ɡ̶aboonaɡ̶adi?” Naɡ̶a igidi, mee, “Iboonaɡ̶adi me ee, ‘Noiigi-nelegi’.” Eo niɡ̶ida ligegi leeɡ̶odi owidi niɡ̶icoa niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a anodakatiogi.

Kiro Jesus'ga ei ga pe:—Gara nderera?A'ero ga ei:—He'yjuhu.Nahã garera. A'ereki he'yjuhuva'ea anhag̃a opojyka ga.

Kỹ Jesus tóg ti mỹ: “ã jiji hẽ ri ke tĩ?” he mũ. Kỹ tóg: “Mil,” he mũ. Nén-Kórég tỹ hẽn ri ke ag tỹ tóg jagrẽ nĩ, hã kỹ tóg: “Mil,” he mũ.

Ha kwimbaꞌe-pe heꞌi:—Emombeꞌu xe-vy nde réry, heꞌi íxupe.—Ore reta-gwi xe réry Heta ave, heꞌi. Heta-ma voi anháy-rehe ojepota-ma vaꞌekwe.

Idi tahe Jesuisi rỹỹraxire tamy: —Mobo anire? —Sõwemy wanire. Tyytybybina sõwemy dori tuu rexiykynyreki.

—Maꞌja te enerera?— ꞌjau ꞌga mamaꞌeukwaawa upe.—Kwai ꞌjau ꞌgã oree— ꞌjau etee ꞌga upe.Kwaiwete ꞌga pirewara. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌga renũina, Kwai ꞌjau etee ꞌgã ꞌga upe.

Nhym kam Jeju kukij ne kum,—Mã ne anhidji kute? ane.Nhym kum,—Ibê ne Krãptĩtire, ane. Me karõ krãptĩ: kute ar o ba'ã ne,—Ibê ne Krãptĩtire, ane.

Jesusya mîîkîrî ekaranmapoꞌpî: —Anîꞌ ayeseꞌ? —taꞌpîiya.Yuukuꞌpîiya: —Uyeseꞌ tuꞌkan —taꞌpîiya. Maasa pra tuꞌke oꞌmaꞌkon ewomîꞌpî wanîꞌpî mîîkîrî warayoꞌ yaꞌ.

Ha Yeyox te' yĩkopit, hu:—'Ok 'ãxuxet'ax te xĩy? Kaxĩy.Yã yãmĩy punethok te tik kopa tihi', hu' yãnãn tu hãm'ãktux, hu:—'Ũkxuxet'ax 'Ũxohix Xop. Kaxĩy.

Ibocewi Jesus o'jekawẽn ag̃okatkat pe.— Apẽn ebutet? — io'e Jesus.— Ade i — io'e.Ade i ibutet osunuy ade ibiõg̃buk kẽrẽat cebe buye.

Ti mꞌ Jesus beaanh ta hã:—Nyy dꞌ a häd? —näng mäh.—“Hajõk Doo” ãã häd —näng mäh.Hajõk karapꞌaar hꞌyyb ta hã hanäng, tii dꞌ ta häd tawén hadoo.

Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² ĩ³ye³kxi²nyha¹te³an¹jau³kxai³lu¹:— Ĩh¹nxet3sxã³ ĩ³yĩ¹li²nhãn¹ji¹wi¹ wxa²ĩ³lxa²su¹? Ta¹hxai²hẽ¹la². Nxa²ha¹te¹ ĩ³wa²lũ³xi²nyhu¹ti³ãn¹jau³kxai³lu¹:— Txa²ĩ³lxa² Yxo²ka³lxa¹jah¹lo²sa¹wi¹, ka³lxa¹khaix1te²sa²sĩ¹nha²kxai³lu¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus axene: — Xoare nexare hiso? nexa.— Nexare atyo Hisoakere — nexa. Nikare irae kahare isekohalitinai iniyalaharenai tyaonita ekakoa hoka.

Jesua binana'dohiha ada makhira kabajadiki:—Nahina ionija?Bigathanihi ida Jesus athi:—Bajadi vaipohiki hora vagathivini mani ida ija'ari hora vanaonivini hija Îpohikia.

Sesus:— Amy skaraba anaro — niy.— O kanaro myzubaha iwatatu katsa myzubarẽtsa — niy. Iwaze hyrikoso sapybara sizubarẽtsa maku tuk ziaksenaha.

Miꞌi tote Iesui toꞌe — Kat eĩ eset e tope. Miꞌi hawyi — Isem uhet katupono saꞌawyꞌi ahiag koꞌi typyꞌi rakaria tuwehytꞌok uipiit pe pote hawyi miitꞌin uhetꞌok Isem e.

Ina kixôa Jesus:—Kuti kéha?Ina yumopâ:—Ákoti yumaxápu ngoéha —koéne.Kó'inokeneye îha vo'oku ákoyea yumáxapu ndémoniu urúkovati.

Jesu kɨ̃ɨ̂re sẽrí yã'akɨ niîwĩ:—De'ró wamêtiti?Kɨ̃ɨ̂ yɨ'tíkɨ niîwĩ:—Legião wamêti', niîkɨ niîwĩ. Pãharã́ wãtiâ niîkã' ɨ̃sâ niîgɨ, tohô niîkɨ niîwĩ.

Niptinmi: “¿Imam śhutiqui?” nila.Niptinmi: “Batallunmi” nila. Cayta nila nisyu-nisyu achatucuna capäculmi.Caynu niptinmi: “¡Cay nunäta caćhaycul liculcay!” nin.

Tawamhã Zezusi hã te sadanha, ĩsisi zô:— E niha asisi hã.— Ahâ na, ĩ̱nhisi hã. — Ãne te aibâ hã tãma sisisi, wa'uburé hã ãma ahâ wa.