Tonetuputyryke kurãme tonese toto Ritonõpo a, “Kure matose ya,” tykase Ritonõpo eya xine, “Jenetuputyryke oya xine.” Enetuputyryhtao ro eya xine Ritonõpo nekarory anapoipyra toehse toh aporo.

ã na prem Tĩrtũm kamnàr rom mẽ kãm mẽ hkurê xwỳnhjê kutã amnhĩ to htỳx kãm htyk o pa anẽ. Nhũm Tĩrtũm ja hã mẽ omu nẽ hkĩnh nẽ kãm mẽ hapê htỳx nẽ. No nhũm mẽ kormã htĩr ri amnhĩm Tĩrtũm kot mẽ ho mex xà jamỳnh kêt rãhã ty.

Teosomoni peerekana ninoa, kotxi iteene auikarina iua sãkire. Iuaritika ninoa !apakapapanikari Teoso sikaenetakiti iuasaaki.

Idânârâ mâkâ Deus einwânnipyry modo koendonro emakerin-em aguehoymbyem Deusram, nemakebamo wao olâ.

Azeharomoete ximumeꞌu wanemiapo kwer zanezeupeupe kury. Taꞌe uzeruzar Tupàn rehe wà xe. Aꞌe rupi Tupàn upytywà aꞌe wà no. Tupàn umumeꞌu wemiapo ràm ikatu maꞌe aꞌe, wanupe aꞌe. Aꞌe teko uzeruzar izeꞌeg rehe wà. Nuexak kwaw aꞌe maꞌe wà. Tupàn numukatu kwaw aꞌe teko aꞌe ꞌar mehe wà. — Tuwe rihi, iꞌi wanupe. — Amo ꞌar mehe amukatu putar herehe uzeruzar maꞌe paw rupi katete ihe wà nehe, iꞌi. — Aꞌe ꞌar mehe aꞌe herehe uzeruzar maꞌe kwehe arer wiko putar ikatuahy maꞌe romo heruwa rupi aꞌe wà nehe no, amogwer wainuinuromo aꞌe wà nehe no. Taꞌe nezewe ikatu weraꞌu ihewe nehe xe, iꞌi Tupàn aꞌe, aꞌe uzeruzar maꞌe wanupe aꞌe.

Haꞌe vaꞌe kuery haꞌe javive ma ojeroviaa rupi ikuai vy oexa uka rakaꞌe heko porã vaꞌea. Haꞌe rami teĩ ndoupityi guive omeꞌẽ ꞌrã vaꞌekue,

Iditawece niɡ̶idi oko owo Aneotedoɡ̶oji meliodi me ninitedibece leeɡ̶odi monakato. Pida anoɡ̶odibatege niɡ̶ica Aneotedoɡ̶oji ane ligegi me yajigotediogi.

Ahe mombe'gwovo Tupana'ga ei: “Pyry hete jireheve'g̃a nhaporemo ojikoheteavo g̃waramo ji rehe ojipe'g̃a te'varuhurame g̃a pe,” ei Tupana'ga.Ymyahũ ahe manoe'ymame Tupana'ga ei ahe ve: “Aerẽ po ti ji imombyryvi pe me pepokohara'ga mondovo pe pyri nehẽ.” A'ea Tupana'ga ekatui ahe ve ojiheva'ea pe ymyahũ hako.Ahe manorame Tupana'ga nomombyrypavi ve ahe ve. A'ereki ga nomondoi ve ahepokohara'ga Cristo'ga yvya koty. A'ero Cristo'ga nomanoi ve ahe ve. Nomombori ve ga aherekote'varuhua. Ndogwerohoi ve ga ahe Tupana'ga pyri. Na tuhẽ Tupana'ga nomombyrypavi ve ymyahũva'ea pe ahe manorame.

Ag tỹ Topẽ ki ge kỹ nỹtĩn kỹ tóg hã ra ag to há nĩ, Topẽ ti. Hã ra ag tóg tag ki ve ja tũ nĩ ver, ag tỹ nén ve sór mũ ẽn ti, Topẽ tỹ ag mỹ nén tó ja ẽn ti.

Upe vaꞌe kwéry yma gware ogwerovia tee-gwi, imanduꞌa porã hese kwéry Nhandejáry. Imanduꞌa porã ramo jepe, neꞌírã ojapopa joty hese kwéry heꞌi hagwe-rami.

Ibutumy iribi rakaraykynyrenyke tiiboho dori inatyhynarenydireki. Tahe urile Deuxu rybe wahisidỹỹna ritaõmyhỹrenyre.

ꞌGã juejue futat Jarejuwarete ꞌga rerowiaa ajemogyau. Aꞌeramũ Janeruwarete ꞌga ꞌjau: “Je rerowiaara ꞌgã esage maꞌea futat. Nopoiri ꞌgã je rerowiar awi je ree iporomutareꞌema ꞌgã wereko tywereteramũ miamũ”, ꞌjau Janeruwarete ꞌga ꞌgã nupe.ꞌGã papaweꞌemauwe Janeruwarete ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe rakue: “Anure nipo je pẽ katuꞌokara ꞌga monoi pẽ nupe”, ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe rakue. Aꞌere ꞌgã papawi ꞌga ꞌga mureꞌemauwe rakue. Aꞌeramũ ꞌgã okatuꞌokara ꞌga resakeꞌema rakue. Aꞌere ꞌgã jemogypyygi Jarejuwarete ꞌga ree. ꞌGa ꞌeawera ꞌgã erowiaa rakue.

Bir be, me ja kunĩ ne me amikajmã'ã Metĩndjwỳnh ma. Nhym kam Metĩndjwỳnh ne me jamã,—Mrãmri me amexkumrẽx. Nã bãm me akam ikĩnhkumrẽx, ane.Nhym bep kraxje me tũmre ja kute byr kêt rã'ã. Metĩndjwỳnh kute kabẽn pỹnho memã mỳjja jarẽnhja ne me kute amim byr kêt rã'ã.

Inkamoro yeseru eraꞌmaꞌpî Paapaya tamîꞌnawîrî tîwakîri pe. Maasa pra innape tîkupî toꞌya wenai toꞌ pîꞌ aatausinpaꞌpî. Tîîse inkamoro eꞌtîꞌkaꞌpî maasa îꞌ tîrîuya taꞌpî Paapaya tapiꞌse pra.

Ha' kuxa mãm ka'ok, yĩy Topa tep-tup pax, tu nõm pu hãm'ãktux xex, pa Topa yõg hãpxop 'ap pop'ah.

— Xipat eyju oxe eyetabut cĩcã okay buye — io'e Deus soat pe ixeyũ be. Inaka ijodi bima Deus cebe ip iũm ojuy iap o'jat g̃u ip.

Baad ub ta ti sahõnh hẽ Pꞌop Hagä Do hã, ta hã rahꞌyy kaꞌeeh do hyb nꞌaa. Ti hadoo né hẽ, dooh paa ragado bä sa hã Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa eno däk do paah.

Jã¹nxe³jut3su² tũ̱³ka̱³txai²na² a²yxo²ha³kxa¹ Txa²wã¹sũ̱³na² yxo²ĩ²ai¹nha²kxai³ Txa²wã¹sũ̱³nu²su² te²kxai³lu² wi¹lhin¹sxã³ a³ya³tain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxain¹kxan²ti³ yen³kxa² wi¹khai¹nxe³ju³ta³nũ³a² au³hxai²kxai³tã² so¹kxain¹ta¹hxai²nxa³hẽ¹la².

Ityakekoneha hiyeta tyotya Enore awaiyetyahene. Xakore hoka Enore isa aokowihenereharenae maisa kaxekakita enomanaha.

Hari. Deu-ra vavakaijokavini mani ida varani jahakia Deus va'ora vara vani'avini hi'ia. Jiriki ida varani vihina. Kaba'i, ni-vagathani'iaki kaho ida Deus va'ora nava'iponivini hi'iki.

Asaktsa Deus harere bo hyỹ ziknakaranaha ihumo sispirikporẽtsa babatsa. Deus sisoho hi:— O ikiahatsa tsahamysapyrẽtsa tsimaha — niy. Simysapyrẽtsa mybarawy eze zikzurukunaha. Deus isapyrẽnikia ty sibo nyny ahaziwazy niy. Iwatsa tu nihyrikosokdanaha.

— Uimohey kahato haria miꞌiria e Tupana typyꞌi sok miitꞌin sem ehamo. Maꞌato miꞌi pytkai yt taꞌatupuẽti hin i mesuwarote taꞌatupoityro Tupana kaipywiat taꞌatumowepit hap maꞌato taꞌatumohey te — Yt heremo i te wen maꞌato Tupana mipoityro wo urutopyhuꞌat wuatꞌi eꞌat piat Tupana e hap ewy iꞌatuꞌe. Taꞌatukuꞌuro hap turan taꞌatumohey i te hap wywo topap — Meiũran aru tukupteꞌen iꞌatu kahato Aparãu mimohey saipepiaria Tupana e hap ewy iꞌatuꞌe. Maꞌato yt teꞌeraꞌakasa hin i te Tupana ehay miꞌiria maꞌato taꞌatumohey kahato te miitꞌin miat taꞌatuꞌauka hap kape. Yt teꞌeraꞌakasa i te Iesui putꞌokꞌe hap iꞌewyte yt teꞌeraꞌakasa i te aito aheĩneꞌen hap pytkai. Yt teꞌeraꞌasaka i te aito imohey haria sem pytkai maꞌato taꞌatumohey te topap hap kape yt heremo i pytkai.

Uhá koetíhiko nekôyo, aínovo koati ihayú'iuti vo'oku kúveovo Itukó'oviti, itea kóyeane ákoyea naíxahiko ukékuke koúsokeovo neko koati yuhôti yuho Itukó'oviti mekúke.

Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tirã kɨ̃ɨ̂re ẽho peórãre “Ãyurã́ niîma”, niî ĩ'yâkɨ niîwĩ. Ẽho peórã niîmirã, niî pe'tise kɨ̃ɨ̂ naâre “Ãyuró weegɨ́ti” niî'ke pe'ere ĩ'yâtikãrã niîwã.

Masqui chalapacuyninpa Dios allinpa licaycuyaptinpis manalämi mayanllanpis limalicuyta ćhasquiycapäculachu. Aśhwanpam Tayta Dios juc allintalä alcaycachimälanchic; ya'anchiccunallawan cusca munaśhannuy cabal paycuna caycunanpämari.

Ta norĩ ãma si ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã 're wata za'ra uburé, õhõ si te te sina 're umnhasi za'ra mono wa. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩropisutu za'ra zéb zarina, ĩwẽ uptabi hã ti'ab ré te te sima 're waibui mono õ nherẽ, ma tô te te sina 're umnhasi u'âsi za'ra, 're ĩsi'utõrĩ za'ra mono zéb u.


Ritonõpo Kumykõ pokoNaeroro tuhkãkõ kutuarõtanohtorỹko mana zae Ritonõpo ehtoh poko. Naeroro Jezu enetuputyry poko kuakorekehkatohkõ surumekatone emero porehme. Kyyrypyrykõ omoxinety sã kypoko xine. Tũpore sã kypoko xine roropa mã repe. Morohne surumekatone emero porehme. Tururume ytoketõ sã sehtone. Penekehpyra sehtone Ritonõpo nekarory eraximary poko. Ritonõpo nekarory poko sehtone yronymyryme. Osenetupuhkehpyra sehtone Jezu poko. Jezu poe Ritonõpo enetupuhnõko sytatose Kuesẽkõme. Osemazuhme kukurãkanekõme toehse ynororo. Kuakorehmatorỹko roropa mana tonetupuhkehpyra kuehtohkõme myarotokorõmero. Mame wewe pokona toxixihmapory se pyra kynexine. Tounopyry se pyra roropa kynexine. Yrome poremãpyra kynexine. Tãkye imeĩpo toexiry waro toexiryke, “Oty kara,” tykase toorikyry poko wewe pokona. Seromaroro tuisame imehxo mana Ritonõpo Kutuisarykõ maro. Typorohse mana Ritonõpo maro, Ritonõpo apotunuru wino.

Mẽ pahte Jejus pyrà nẽ mẽmoj kutã amnhĩ to htỳx ã mẽ pamã karõPiripos 3.12-21Na pre mẽ pakukamã mẽ panhĩgêt kwỳjaja amnhĩ kaxyw Tĩrtũm mã hamaxpẽr pê ã amnhĩ xà htỳx kamã hamak o pa anẽ. Tã te ra mẽ kot kỳj rũm kaxkwa rũm mẽ pahpumunh nẽ tanhmã mẽ pamã kapẽr to pyrà nẽ mẽ pamã kapẽr o:—E mẽ inhma mẽ ixkanrẽhã mẽ ixtàmnhwỳjaja. Na pa prem ã Tĩrtũm kamnàr rom amnhĩ nhĩpêx o ixpa anẽ. Mẽ kot ja hã mẽ inhĩpêx kati htã pa prem Jejus kaga hkêt nẽ. Tã kêr ka mẽ ixpyrà nẽ ã mẽ kãm mẽ akurê xwỳnhjê kutã amnhĩ to htỳx anẽ. Nẽ mẽ ixpyrà nẽ amnhĩ kaxyw Tĩrtũm kôt pix mã ajamaxpẽr tỳx rãhã ho ri apa. Anẽ.Jakamã kwa kêr pu mẽ uràk nẽ ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr rãhã ho mãn ri papa. Te mẽ hprõt xwỳnhjaja kot amnhĩ nhĩpêx pyràk o amnhĩ nhĩpêx. Na htem hprõt tỳx kaxyw mẽmoj pytĩ jamỳnh nẽ ho hprõt hkêt nẽ. Na htem ỹ kamã hprõt o hprõt tỳx nẽ wam hkwỳjê mã wa nẽ mra. Ja pyrà nẽ kêr pu mẽ pahte Tĩrtũm kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx mex o papa kaxyw tanhmã mẽ pahte amnhĩ tomnuj to hã amnhĩ pumu nẽ hkaga kurê kumrẽx. Mẽ pahte amnhĩ tomnuj o papa xàja te mex pyràk no ãm mex kêt. Te ho mẽ hprõt xwỳnh kot axtem nẽ mẽmoj pytĩ mỳnh nẽ tee ri ho hprõt tỳxta pyràk. Kot puj mẽ tanhmã amnhĩ tomnuj to ho papa nẽ Tĩrtũm kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx mex kêt nẽ. Jakamã kwa kêr pu mẽ Tĩrtũm kapẽr gryk ã amnhĩ tomnuj nê amnhĩ to htỳx rãhã ho papa. Te ho mẽ hprõt nẽ nhỹri mẽ àhuk xà pix kukamã hamaxpẽr rãhã hprõt tỳx xwỳnhta pyrà nẽ ãm Jejus mã pajamaxpẽr tỳx rãhã ho papa. E kot paj mẽ amã Jejus kot tanhmã mẽ panê amnhĩ nhĩpêx toja jarẽ ka mẽ inhma. Nà kot mẽ panê mẽ pahte amnhĩ tomnuj pãnhã amnhĩrer kaxyw htyk nhũm mẽ pahte hkôt amnhĩ xunhwỳr jakamã na hte mẽ pamã pajamaxpẽr nyw gõ pu mẽ amnhĩ kaxyw hkôt pajamaxpẽr ho ri papa. Na pre mẽ kãm hkurê xwỳnhjaja kot pĩ kahpa hã nhôr nẽ hpĩr mã nhũm mẽ kutã mẽ kãm amnhĩ to htỳx nẽ arĩ mẽ kãm xa nhũm prem kupĩ. Tã tee ri amnhĩ kukamã hamaxpẽr o Tĩrtũm kaga hkêt nẽ. Na pre hamaxpẽr o:—Nà kwãr mẽ mãmrĩ ixpĩ. Kot paj ty nhũm Inhĩpêêxà akupỹm ixto ixtĩr pa kuri inhmex kumrẽx nẽ ixtĩr tũm nẽ ixpa ho ixpa. Anẽ.Tã na ra kaxkwa kamã Tĩrtũm xupôk rũm mex nẽ hkrĩ ho hkrĩ.

Teoso Oerekari Atão Iua Anaakori AniniuaIniniã kaiãopokori Teoso sãkire auiãkani itixine apokakani atamataua ate uatxa. Ininiã matakanapari ikinika ate iomakotetakari. Matakanapari maerekati akamakiti, kotxi ikara patimari iaxirikiniri axinire. Ataparaxinireritika maãuako. Mamĩteenekari ikinipoko. Mitekakani mitekini atoko mamitekako Teoso oerekinimoni.

Kunwym Deus kurutoToenzepa mawânkâ aguidyly, aguykely warâ enuagaeni modo. Awylygue Jesus ize ato aguiempyra kyenehorim kyjimonre. Inakanhe aguitobyry kyjimonre. Mydy ânguydo imeom nhawâto ara awârâ inakai modo kawâdyly. Âdaunloenlâ ton-honremba kipyra olâ kine. Kynynâ inakanhe awyly kyzemaenre, Deus kyize ato ara kitoem. Mâkâ tâgaseim ara kine. Toenzepa egaky enuagaeni modo, âgânâyam MYK nipyra olâ egaky, tadaintoam taintoem.

Tupàn zaneru romo hekon aꞌeAzeꞌeg putar peme zanereko haw rehe ihe nehe kury. Heta teteaꞌu aꞌe zanerexakar zaneiwyr aꞌe wà. Uzeruzar tuwe Tupàn rehe wà. Tuwe zazeruzar hehe wazàwegatete nehe no. Aze amo maꞌe zanemunyryk kar iko Tupàn wi nehe, xityk aꞌe maꞌe nehe. Aze awa upirapoz oho nehe, aze upyhyk amo nehe, numuhem kar wi kwaw uzewi ꞌy pupe nehe. Nezewegatete aze teko uzapo ikatu ꞌym maꞌe tuweharupi wà nehe, zawaiw katu wapytuꞌu haw wà nehe. Zatyryk agwer ikatu ꞌym maꞌe wi nehe. Zaiko uzàn maꞌe zàwe zane. Aze amo izàn wer nehe, nueraha kwaw ipuhuz katu maꞌe uzeupi nehe. Nezewegatete zanepureruzar wer Zezuz rehe zane. Aꞌe rupi, tuwe zapytuꞌu ikatu ꞌym maꞌe iapo re nehe. Ikatu ꞌym maꞌe iapo mehe nazanezeruzar wer kwaw hehe. Uzàn maꞌe izàn wer tuwe aꞌe. Tuwe zanezeruzar wer tuwe Zezuz rehe nehe.

Cristo rami avi nhande voi nhaĩ atã aguã re ijayvuaYmagua kuery heta ojeroviaa oexa uka vaꞌekue ma arai tuvixa vaꞌe rami nhanembojere okuapy. Haꞌe ramo nhande voi ke nhandejegui nhamboipa ipoyikue oĩ vaꞌe haꞌe javi, nhandere jejavya oja ratã vaꞌe guive. Haꞌe rami vy nhaĩ atã reve nhanha tema nhanerenonderã omoĩ mbyre katy.Apy ma corrida re ombojoja Senhor pe nhandekuaia (Filipenses 3.12-14).

Aneotedoɡ̶oji ǤodiodiEnice micataɡ̶a daɡ̶a idi eliodi oko anetiɡ̶odiwi, niɡ̶ijo baanoɡ̶oikee monakato Aneotedoɡ̶oji, ɡ̶odiciagi niɡ̶ina nalokodeɡ̶ecajo. Odaa leeɡ̶odi meliodi anetiɡ̶odiwi, jikanaɡ̶aticoace inoatawece niɡ̶inoa anetiɡ̶odibeyacaɡ̶adi, codaa minoatawece ɡ̶obeyaceɡ̶eco anetiɡ̶odigoetini, odaa jaoɡ̶a ɡ̶odoniciwaɡ̶a me jalokodaɡ̶aticogi odoe, codaa me idinatiiɡ̶atalo inoatawece ame ɡ̶odawikodico. Iniɡ̶a jalokodaɡ̶a, idioka limedi me jiwinaɡ̶atalo Jesus aneote me jakataɡ̶a me ɡ̶odewiɡ̶atace, odaa icota me ɡ̶odicooɡ̶etacedini icaaɡ̶ica nige naɡ̶a ɡ̶odeleo, leeɡ̶odi me jinakatonaɡ̶a. Igaataɡ̶a Jesus akaa yowooɡ̶odi niɡ̶idiaaɡ̶idi meliodi me ninitedibece. Joaniɡ̶idaa leeɡ̶odi me dinatiteta niɡ̶ijoa lawikodico, codaa me dinatiteta niboliɡ̶a niɡ̶ijo naɡ̶a yeleotedeloco nicenaɡ̶anaɡ̶ate. Natigide ja nicote liwai libaaɡ̶adi aca nibaanco ɡ̶oneɡ̶e aneite Aneotedoɡ̶oji me nicotedi.

Tupana'ga onhi'ig̃ahy nhande vetoko katu ti g̃a javoXako pa ti ahe ja Tupana'ga nhi'ig̃a rupi nhanenhimomiranama ikwahava'java ahereaporog̃ita. A'ereki ojikoga g̃waramo Tupana'ga rehe he'yjuhuva'ea ymyahũva'ea okwahavuka nhande ve nahanahã ore orojiko Tupana'ga rehe javo. Nurã nhandekovo Tupana'ga nhi'ig̃a rupi xapohi pa ti ojipeva'ea hugwi – kiroki a'ea nianemongoukari Tupana'ga nhi'ig̃a rupi. Xajipokwaha nhande nhanderekote'varuhua rehe nhandepohipotare'ymame jugwi. A'ero nhanderekote'varuhuro g̃waramo nhande ndiakokatui ganhi'ig̃a rupi. Nurã xapohi hete tuhẽ ti nhanderekote'varuhua hugwi. Xanhimomirana ti a'ero javo: Ganhi'ig̃a rupi ti xako ga ero g̃waramo. Xajapyaka katu ti Jesus'ga rehe. Gaha nhande mbojiko Tupana'ga rehe ikwehe. Nane'ymi ga nhande pokogi pejiko hete ti avuirama Tupana'ga rehe javo. Aerẽ po ti ga rura'javi nhandererohoharamo nhande rerogwovo ojupi Tupana'ga pyri nehẽ.Ymyahũve'g̃a ojuka ojipe'g̃a yva rehe g̃a mbotegweteavo peko te'varuhu pe javo. Ombotegwetea Jesus'ga ikwahavi a'ero yvyakotyve'g̃a omondorame yva rehe. Nonhimboahivi ga reki g̃a pe. Ga nhimomiranami yva rehe onhimondouka g̃a pe javo: “Na hahyro ji ve yva rehe,” ei Jesus'ga. “Ako pota hete ji Tupana'ga nhi'ig̃a rupi nhimanomo yvyakotyve'g̃a ndepyga imomboa g̃andekote'varuhua g̃a hugwi nehẽ. Aerẽ po ti ji roryhetei nehẽ,” ei ga.Jesus'ga manorẽ Tupana'ga ga mbogwerava'javi. Kirog̃we Jesus'ga apygi nhanderuvihavuhuhete'ga pyri Tupana'ga pyri gajohukoty rũi yvagi pe. Huvihavuhuhetero ga hoi Tupana'ga javijitehe.

Topẽ tỹ ẽg kanhrãn sór mũHa vé, e tãvĩ ag nỹtĩ, ũ tỹ ẽg jo Topẽ tovãnh tũ ag. Ẽg pénĩn ag e nỹtĩ, ẽg ve kỹ. Kỹ tóg há tĩ, ẽg tỹ Topẽ japry jagma mũ há han ke ti, ti jamĩn jagma. Ẽg tỹ corrida han ri ke ti nĩ. Ẽg tỹ tỹ vaj kỹ corrida han ken kỹ ẽg tóg vẽnhkán há han ke mũ. “Sỹ tag han kỹ inh mỹ corrida to krónh kenh ke tũ nĩ vỹ?” he ẽg tĩ. “Ne nỹ isar han mũ, corrida to?” he ẽg tóg tĩ gé. Ẽg tỹ nén han ke mũ ẽn tovãnh ẽg tóg tĩ, ẽg tỹ corrida to krónh ke tũ nĩ jé. Topẽ jykre ri ke ti nĩ, tag ti. “Tag mỹ Topẽ to isar han mũ vỹ?” hemnĩ, ãjag tỹ nén han ke mũ ẽn kar to. Ãjag tỹ nén han ke mũ tugrĩn ti to tar nỹtĩn kỹn há tĩ. Ãjag tỹ nén han ke mũ ẽn tugrĩn ti to krónh kenh ha mẽ tĩn kỹ han tũg nĩ, tovãnh nĩ. Ti vĩ mranh sór tũg nĩ gé. Tag vỹ ẽg kókén pẽ han tĩ. Ãjag tỹ nén han tĩ tag kar tovãnh kỹ ãjag tóg ti jykre hã to krónh kenh ke tũ pẽ nĩ.

Nhandejáry Nhande Ru voi(Pv 13.24)Yma gware heta eterei oĩ Nhandejáry-rehe ojerovia tee vaꞌe. Ãy nhande rexaha-rami oiko. Opa-rupi nhande jerekwe-rupi oĩ nhande rexaháry. Upéa-gwi jaiko katu ohose ha-py pyaꞌe oripara oho-vy vaꞌe vérami. Pyaꞌe ogwahẽse-gwi, ndopyta pytái oripara oho-vy. Haꞌe heko-rupi jaiko katu. Gwĩ oripara vaꞌe omboi oao pyaꞌeve oripara hagwã. Haꞌe omboykeha-rami onhembopohyiharãgwe, upéixa ave nhande nhamboyke nhandéhegwi tekoha vai. Pyaꞌe aꞌe ipuꞌakase nhande-rehe tekoha vai. Ani ipuꞌaka hagwã-rami teĩ jaiko. Jaiko porã meme katu jajehexa uka porã hagwã nhande rexaháry-pe. Ha Hesu katu nhane renonde-py jareko katu jajehesa rerova uka meme katu jaiko-vy Hesu-rehe. Haꞌe ojerovia tee vaꞌe Nhandejáry-rehe. Ogwerovia kuꞌa kuꞌa eꞌỹ vaꞌe voi haꞌe. Hesu rekoha-rami jaiko. Haꞌe ojejuka uka-tama ramo kurusu-rehe, ndovái joty vaꞌekwe Nhandejáry rape-gwi. “Amano rire, anhemoingove jevy rire, avyꞌa eterei joty vaꞌerã” heꞌi ójehe Hesu. Upéa-gwi nopenái ójehe hembiapo vai vaꞌety-rami kurusu-rehe ojuka-tama ramo íxupe. Omotĩ eterei ramo íxupe, nahakateꞌỹi joty ójehe. Upéa-gwi ãy katu ogwapy-ma oĩ-vy Nhandejáry akatúa-koty. Ogwapy haty yke-rehe ogwapy-ma oĩ-vy.

Sõwere inydireny itxeredu. Iny robirenylemy rỹirerimy ihỹre. Tai tahe tako‑ò rekekoamyhỹrenykre. Deuxu dori inydeereny riwahinyre. Òraru iutxiere inykireny rỹire. Tai tahe rikiatyrenyke òraru ibutumy inyboho dori rimymyhỹrenyre. Jesuisi‑ò sohojile reketehemynyke. Tii dori inatyhydỹỹna deledỹỹdu rare tule inatyhydỹỹna konanadỹỹdu rare. Jesuisi deysana kanakredile rõhõtinymyhỹrenyre. Tai tahe rahõtinymyhỹre. Tai tahe aõhõkỹmy rotỹỹnyre, itxeò nihikỹ‑ki rurure. Tai tahe ixỹru tamy reaõhyy rurureu. Wiji tii ronymyhỹre Deuxu ryna ruruweribi‑ki.

Kuꞌjywa ꞌga ꞌã JaneruwareteaKwaiwete ymãwarera ꞌgã Jarejuwarete ꞌga rerowiar ywyapiau rakue. Aꞌeramũ ki jane ꞌga rerowiar ywyapiau ꞌgã ꞌjawe etee futat. Sapoit futar iki ꞌga ree jarejemogypyygukareꞌem awi. Sãꞌã ujãn maꞌe ꞌgã fuewepaweꞌema ujãn awi. Taity poanaꞌmĩꞌĩa etee ꞌgã ꞌã erekou. Taity poyjuu rereko re amunipo ꞌã ꞌgã nujãnarũi. Nan tee futat jane jarepoia jaremoteꞌarukaaw awi. Jaremoteꞌaawa mamaꞌe tywer awi jarepoireꞌem ire nipo jane jarejemogyaweꞌem Jarejuwarete ꞌga remifutar imũ. Aꞌeramũ ki jane jarejorypaweꞌemamũ futat jarejemogyau, jarejea mỹina Jejui ꞌga ree etee futat. ꞌGa futat ꞌUwarete ꞌga rerowiarukaa jane upe rakue. ꞌGa futat nipo jane rerawau ꞌUwarete ꞌga pyri anure. Aꞌeramũ ki jane jarejemogypyyg ywyapiau ꞌga ree. Sãꞌã pe apoara ꞌga oa tenune pe resaukara. Nan tee futat Jejui ꞌga ruri ywy pe ꞌUwarete ꞌga rape resaukaa janee rakue. ꞌYpeywar are amanũaw ipe ꞌga awawakeꞌema ojepyriwara ꞌgã ꞌe are rakue. “Morokaꞌmiga ꞌga futat raꞌe. Sãꞌã ꞌgã ꞌga juka ꞌypeywar are” ꞌe are ꞌga awawakeꞌema rakue. “ꞌGã tywera mepyawamũ te je manũi ꞌypeywar are. Aꞌere temanũ re je oi tejewya Tejuwarete ꞌga pyri nũ”, ꞌjau etee ꞌga akuꞌiramũ ee. Aꞌeramũ ꞌga, amanũ re, oferapa raiꞌi nũ. Aꞌeramũ ꞌga awau ojeupia ꞌUwarete ꞌga pyri. Peu futat ꞌga wapyka ꞌũina ꞌUwarete ꞌga yse katy. “Aapopap je eneremifutara”, ꞌjau ꞌga ꞌũina ꞌUwarete ꞌga upe. Aꞌeramũ ꞌga ꞌga muapygukaa ajakwatawa katy, ꞌga mỹina ꞌwyriaramũ ojeꞌjawe.

Metĩndjwỳnh kra kunĩmã uwẽk màt. Be, me kume:xja pumũ. Me kute amikajmã'ã Metĩndjwỳnh marja me tãm ne me krãptĩĩ. Me tãm ne ne me bamã ipôk ne me banhirãn kumex. Kam dja gwaj me ja kudjwa Jeju 'ãno djan kanga kêt. Ẽ, mrãmri ne me kute aben rerkam mỳjja kute me kukrà nhym me kute o pôx ne amikôt rẽnh ne kajkrit ne prõt mex ja pyràk. Dja gwaj ã mỳjja kute gwaj bakukràja jãm aminêje kunĩ rẽnho ane. Gwaj bajaxwe kute gwaj bajamỳnh tỳxja jãm aminêje kurên kurẽn kam arỳm mrãmri bajaxwe kêtkam katàt ar amijo baba mexkumrẽx ne. Gora gwaj 'ã badjukanga kêt ne mrãmri katàt amijo tẽn inomã kumẽ. Kute mrãmri ne me kute aben rerkam amikukãm mỳjja pumũnh ne kam kambit no pymjỳr tỳx mex ne atemã mỳjja 'õ pumũnh kêt ne 'ỳr prõtja pyràk.Dja gwaj ã o anen amikukãm Jejubit man kôtbit bajamak bẽn ne baje ibej atemã mỳjja 'õ mar kêt ne Jeju'ỳrbit baprõt ane.Jeju ta ne gwaj bajamak bô gwaj tu amim mar kumrẽx. Nhym ajte gwaj bajamak bônho tẽ gwaj arỳm amim mar rax ne. Tãm dja gwaj 'ãno djan kanga kêt ne. Nãm amũ amikukãm kĩnh djà man kam mete pĩte'ykam bĩnja kum uma kêtkumrẽx. Djãm me pĩte'ykam arijkam pijàm ngri got. Nãm amikam pijàm mar kêt ne tu ate krãn arek amijo tẽ. Kam ne Metĩndjwỳnh arỳm 'ã bẽnjadjwỳr rax mẽ nhym Metĩndjwỳnh krĩ djàtikam ubôk'ãnh ikô'ã nhỹ. Series([], )

Paapa Uyunkon MîîkîrîMîrîrî yeꞌnen uurîꞌnîkonya inkamoro mararonkon pepîn nîkupîꞌpî yekare etaꞌpî. Mîrîrî warantî uurîꞌnîkonya ikuꞌtoꞌpe ekaremeꞌnen pe awanî. Mîrîrî yeꞌnen tî tamîꞌnawîrî innape ikupî manenpanen rumakapaiꞌnîkon man. Moropai imakuiꞌpî unkupîkon kupî eꞌpai pra man atareꞌmon namai. Inîꞌ ipîꞌ enpenatanpai pra man. Tîîse meruntî ke eꞌnîpaiꞌnîkon man manniꞌkan teekaꞌtunsenon ekaꞌtumî warantî. Toꞌsarî uyeꞌmarîkon ta koꞌmannîpaiꞌnîkon yairî maꞌre teenai pra. Innape ikupî pîꞌ koꞌmannîpaiꞌnîkon Jesus eraꞌmaiꞌma. Maasa pra innape Paapa kupî wenai, mîîkîrîya uurîꞌnîkon pîikaꞌtîꞌpî. Moropai upîikaꞌtîkon pîꞌ aakoꞌmamî tîîpia erepannî pîkîrî. Mîîkîrî yeseru pîꞌ esenumenkanpaiꞌnîkon. Îꞌ pensa mîîkîrîya pakîꞌnan pona tîîsaꞌmantatoꞌ yewanmîrîsaꞌ pra man. Tîîse aatausinpaꞌpî maasa pra îꞌ kaiꞌma tîîpia itîrîuya taꞌpî Paapaya yapisî tîuya kupî yeꞌnen. Mîrîrî yeꞌnen îꞌ kaiꞌma eesenumenka pra awanîꞌpî kureꞌnan tîweppeꞌtoꞌ pîꞌ, tîîsaꞌmantatoꞌ pîꞌ. Tarîpai mîîkîrî ereutasaꞌ sîrîrî, ipîkku pataꞌseꞌ yaꞌ, Paapa, tamîꞌnawîronkon esaꞌ pe tîweꞌsen, yaponseꞌ po imeruntîri winî.

Topa te yũmũ'ã hã 'ÃtakYã nõm tikmũ'ũn xohix te' hip, 'ũyĩy yũmũg kuxa mãm ka'ok, yũmũg xape hittap kuxa mãm ka'ok putuk, 'ũyĩy yũmũg xohix pexkox yõg hãpxop pop. Yũmũg mõg mõ'ka'ok Topa yõg putat hã, kopxix hãpxop putux nĩm, nũy mõg xupmãn. Yã kaxĩy yũmũ'ãte hãpkummuk mĩy hok, nũy Topa puk yĩpkox pi'. Yã hãpkummuk mĩy'ax te hãpxop putux putuk, yĩy mĩy hok, 'ũyĩy yũmũg mõg mõ'ka'ok Topa yõg putat hã', tu kuxãnõg 'ohnãg. Yeyox pe yũmũg paxeh, 'ĩhã yũmũg mõg. Yã Yeyox mũn te yũmũg kuxa mãmmãhã', 'ũyĩy mãm ka'ok nõm kopah, ha yũmũg ka'ogãhã', 'ũmõg Topa yõg putat hã yũmũg. Yeyox kuxa tuknõg 'ohnãg, tu' xok mĩpkupnix tu', yũmũg pupi' xok, tu' xũy xexka', pãyã yãy pe'paxex, hu: “Yãk xũy kutõgnãg,” kaxĩy, 'ĩhã' gãy xop nõm pu' hupmãha'. Pãyã Yeyox kuxa hittup xexka', tu Topa hip tu', pu Topa pexkox yõg hãpxop popmã', ha Topa yĩpxe'e hã' yũm nõmhã, nũy yãy 'Ãtak mũtik tu xexka pexkox kopah.

— Oceju ma juk adi ocetabut cĩcã ocesop Deus kay — i'e'em wuywebe soat ixeyũ kuyjeayũ. — Eyju dak eyetabun cĩcã juy epesop cekay — i'e'em ip wuywebe.Daudau'ukayũ buxim wuyju. Daudau'ukat ipoxiat epereperem jewũnca i'e am. Imẽnpuxim ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ap cuy acepere Jesus a'õ kay am. Pa'orem g̃u wuyju ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃. Ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ pima wuybu'u wuyetabut am Jesus a'õ kay. Daudau'ukat taobu'u g̃u jedaudauap epere am. Ixe buxim wuyju dak wuybu'um g̃u juy ajop Jesus a'õ kay am.

Dooh ji hꞌyy gajëë hõm bä baad nadoo do ji ahob né paawä ky nꞌaa hahỹỹhTi hyb nꞌaa kä, hajõk hꞌyy kaꞌeeh do paah, pꞌooj ub habong do paa ër rahapäh do hyb nꞌaa, tawꞌããts hẽ ër eréd hõm sahõnh hẽ ji tahewaat doo, baad nadoo do ji tamasoo do na-ããj hẽ. Tawꞌããts hẽ hꞌyy ganajëng doo me Pꞌop Hagä Do karẽn doo da ër aboo hadꞌyyt hẽ hỹ jawén, tsyym kasꞌỹỹ do hꞌyy ganajëng doo me rawajꞌaah doo da rakajaa bä kä. Tawꞌããts hẽ Jesus hã ër hꞌyyb padëëk. Ër hꞌyy kaꞌeeh do du na do tii, ër hꞌyy kaꞌeeh do kahꞌũũm hanoo do tii. Takꞌëp tsebé do ta pooj jé tagadoo tagada do hyb nꞌaa tagadoo paa bꞌaa kajatsëk do hã tadajëp doo. Dooh hyb nꞌaa Jesus nu mebyng pé ta tii dꞌ tadajëp do hã.Judah buuj sa hã, bꞌaa hã ji dajëb bä takꞌëp ji nu mebyng. Sa hã Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa wasꞌee däk do tii dꞌ dajëp doo. Ti hadoo né hẽ, dooh Jesus nu mebyy bä, baad hadoo do ta pooj jé tagada do hyb nꞌaa. Tii bä kä, Pꞌop Hagä Do sahõnh hẽ bagꞌããs do hub hẽnh tabaso kän, takawehꞌëëh doo bä.

Sũ̱³nu²khai³su² Txa²wã¹wĩ³nu²su¹ jau³su²Jã¹nxe³jut3su² txa²wã¹ki̱³nãu¹xai²na²sa¹. Tũ̱¹ka̱³txai²na² yxo²ĩ²ain¹tũ̱³ka̱³txai³tã² ĩ²nẽ³lain¹na³la². Nxe³nẽ³lai¹nha²kxai³ ĩ³wã̱³txa³kxi²nha¹ki̱³jau³xai²na² whãi²na¹ ã³na¹a³sah¹lxi³wxa². Ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³ju³tai³tã² ã³na¹a³sah¹lxi³wxa². Nxe³sxã³ sa³nxe³la³kxi³nãu³xa² kwa² ã³nih³yah³lxi³te²ju²hẽ³la². Kwa² ã³nih³yah³lxi³kxai²nãn²tu̱³ ã³ni³ha² ĩ³ne³ka³ta³yah³lxi³te²ju²hẽ³la². Tĩh³na² ne³ki³san¹tĩh³na² so¹lxi³ u²kxan²ti³ ten³sa²tã³yah³lxi³te²ju²hẽ³la². A²wã̱³tãu³a² nxe³ta̱³nxa² a²wi¹nẽ³tãu³a² nxe³ta̱³nxa² ten³sa²tã³yah³lxi³te²sxa³yu²hẽ³la². Te²yã¹nxe³te²hũ̱³ki̱³tã³la². Txa²wã¹sũ̱³na² yxo²ĩ²te²ki̱³nãu¹xa² wain³tĩh³na² so¹lxi³ ya³nãn³ta³ki²la²sxã³ ã³nxai³a³sah¹lxi³wxa². Ko̱³nxe³tĩh³na² ten³sa²tã³a³sah¹lxi³txa³hẽ¹la². Je³su²jah³la² so¹lxi³ ten³sa²tã³sxã³ ĩ²a³sah¹lxi³wxa². Nxe³sxã³ Je³su²jah³lai²na² ya³lu²kxi²nẽ³ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Ya³lu²kxi²nẽ³lhĩ¹nãn¹te²tu̱³ jah¹lai²na² so¹lxi³ yxo²ĩ²ki̱³jah¹lai²la¹wa². A²nxe³jah¹lai²li² kxã³nxai³kxai³lu² ũ³hxi²kĩ¹la³kxain¹ju³ta³nũ³a² yãn³ta¹ yxau³so²nxa³ta³lxa¹ a³la³kxain¹kxan²ti³ hai³txi³ ĩ³yu̱h³lxa³kxi²sxã³ ã³na¹ta¹hxai²nxa³hẽ¹la². Nxe³yãn¹ta¹:— Yxan¹nãu³a¹ ĩ³ka³li³sa²ju³ta³nũ³a² yũ³sa³tũ¹xã¹. Nxe³sa³ha²kxai³ hĩ¹na² khãuh³lxa³ti³sain¹ju³ta² hxi²waun³ta³kxi²nha²nxa³lho³na¹. Hi³sa³ka³txa² ĩ³hxi²kĩ¹la³kxi²sain¹kxan²ti³ Txa²sũ̱³na² ãu²li²sa²nxa³lho³na¹. Je³su²jah³la² a²ẽ¹nãn¹jau³kxai³lu² ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ka³tu̱³ ka³te̱n³su² ĩ³sa²yxau³xi²nũ²la² nxe³hĩ¹nãn¹te²tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³ka³txa² a²wi¹nẽ³tãu³a² ã³wxe²xai³ta¹hxai²hẽ¹la². Ha³lo²a² a²yxo²ha³kxa¹ a²wa³kxẽn³si²ya³ta¹hxai²hẽ¹la².

Enore Atyo WexeHiyaiya, kahare haliti hatyakekoneha hiyeta waiye maniya kaxomokakeheta hoka wahakotita womana wihokohaliya. Hatyo hiyeta nika hoka tyotya xoalini hare ahowitihalikijitere wiso wahalakisa, exahe iniyalahare kinatere tyaonita wiyahita hoka wahalakisa hoka wimamairanehare watema hoka wahikoa waheta tyaonitere ana. Nika heko Jesus ana wawahakotya taita. Ihiyeta atyo wityakekone tyaonita, hetatita imiyanaose kijiya. Hiyaiya, maisa atyo atyalihose xaimaholatyaka hiye kaberekotyakehenere nonitata tekoita. Ihalahaliti haomanere tahi sema haheta maniya hoka hatyo hiyeta, kalore kahaiharetyakere kaxomokaka atyalihose xaimaholatyaka hiye xakore hoka, heko tyaona Enore koamaniya hakamane kijiya. Hoka kalikini Enore fihini maniya tyokita.

Deus akadiabi'i varani hinaHari. Hiva'oani ija'ari vaipohiki va'ora vara ovani'a'iki va'oani Deu-ra vavakaijoka'bo'da'iki adani. Ari'oaria vahojaribanaoniki fori vihiki adani vada haria vani'aribanaoniki. Haria vahonariavini Deu-ra avakaijokavini, aki'darahaki fori arihina. Hari. Ija'ari ki'darahaki fori arihiki hari, akadimahi Deu-ra avakaijokavinia. Anahojava ida nahina hahavi aki'darahana-ra nadabaki fori hiki. Akava'ipahinika'oava ida hojai asohiriki, nahina aki'darahana-ra anagithiki fori hiki. Aki'darahajorakiki fori arihiva hagihi aviaha hojaki-ra anikhahavini. Akaikahirina oadani, jokoa akava'ipahinirihi ida aki'darahana, ariabono ani'ava. Akava'ibodivaranibakhiava bana ada Jesus. Ovaria binakama'da'iki ida Deu-ra avakaijokavini. Binakaraki jaboni ida Deu-ra avakaijokaha'oadahavini akaikahirina oadani kidiania. Ava akasanakhamakia Jesu-ra avaka'itapoamisahanavini kaba'i, ni-bikava'ipahiniki ida Deu-ra vakaijokavini. Bianokinanavaki fori hiki ida abinina naothinia va'i khaii nini karaho hojaki Deus kania kidimoni hini, oniani ida ava akasanakhamakia abinina-ra kava'ibodiravini hija. Va'i-ra anaipahihikarahoki ida ija'ari nikia abiniki. Oniaro naothinia vithi'aha ada Jesus Deus pitana aniaja ka'da'di danoki kavithi ibavinia.

Deus myzo.Kyze asaktsa taparaktsa sizubarẽtsa Deus harere bo ziknakaranaha ihumo sispirikporẽtsa. Hawa haeze zikzurukunaha tsiwabynaha ana humo hi katsa hi:— O Sesus harere humo pykyhytutaha hyỹ tahaktsa. Hawa mymysapybyitsa tsikykaranaha tsimoewynahaktsa — tsimaha.Atakta moparakze tapara pomo tsihikik amy titsakyrikrẽna zikatsimoewy. Iakubyri mozumu zeka iwatatu ba pyk ziky. Katsa mysapybyitsa tsikykaranaha iwa tsimoewynahaktsa! Nanabyi soho bo ka mytsaty mytsaty byitaha! Katsaktsa tsipimyikinaha iwatsahi Sesus harere humo hyỹ tahaktsa! Tapara zumu tawa tsimoziknaha. Iwaze Deus humo myspirikporẽtsa tsimoziknaha. Sesus bo mytsatyziutahaktsa! Ihumo Deus harere bo hyỹ tynakaranahaktsa! Atahi Deus humo tispirikporẽta hỹ. Deus harere bo hyỹ ziknakara. Iwata tsimoziknahaktsa! Atakta nihyrikosokdaze tatuktu isopyk:— Bykyzehu kazo tuk kakurẽta mozik. Asaktsa zikmyijakanaha iwatatu sisapyzeky iharapatawyhyta humo myhyrikosokda. Kytsa hi:“O kytsa iharapatawyhyta humo mohyrikosokda zeka sisikpybyrẽtsa maha.” Siwa ba mytsaty ziky batu kasikpyby. Deus harere bo hyỹ ikykara iwatahi ituk kawahi mopykyrykze kakurẽta hỹ ana soho bo mytsaty mynakara. Iwaze tsihokdaharẽna Deus humo kamypokzitsiarẽta iwatatu mohyrikosokda — niy. Abaka Deus panuryk taba modyhyky. Deus tuk ityryktsa mysipeha.

Aikotã watehaꞌat seput haria kape hap ewy aheꞌyianmiaria Tupana mohey haria teꞌerahaꞌat ahowawi atipy kaipyi aikotã som watopyhuꞌat Tupana mohey hap ete hap kape teꞌerahaꞌat. Iꞌatu kahato miꞌiria ahowawiat sehaꞌat haria. Atipy kape tuwat raꞌyn aheꞌyianmiaria saꞌawyꞌiwuaria Tupana mohey sese haria sehaꞌat ahowawiat haria. Taꞌi ipotyi rakat yrysakag aiꞌakag etiat wywo pote yt aihyha hin i aikohyeput turan. Aiminug saꞌag yrysakag howapy kahato aiꞌok pe tote hap ewy aiwanẽtup saꞌag hap ipotyi hap ewy. Aiꞌakit hamuat wateput turanuat hap ewy maꞌato yt kat i ipotyi hap pote wateput kuap aihyha kahato aiminug saꞌag watipun hawyi. Miꞌi pote waku watiꞌokhytpun aiminug yt naku i nug hap koꞌi. Miꞌi rẽ waku watomohey Tupana haty wo yne aipyꞌa pe. Miꞌi watunug mote seput haria ikohyeput haty wo rakaria ewy watopyhuꞌat. Maꞌato ahepiat aiꞌaparap kahato imohey hap etiat pote aikotã ipotyi hap aiꞌaparap hap ewy. Aikotã seput hat teput hap ete yt waure i hatek pytkai ipy sero pytkai hap ewy waku watomohey — Putꞌokꞌare aru pãi an waku watoꞌe hap yn aiwanẽtup hap. Waku watomohey potꞌi yt kat i iwaure wo wuat neꞌi hap wywo aiwanẽtup hawiat hap wywo. Aikotã seput haria teꞌerahaꞌat popuo taꞌatueput hap etiat — Putꞌokꞌare iꞌatuꞌe hamuat hap kape yn hap ewy waku watehaꞌat aiwanẽtup hawe — Putꞌokꞌare aru Iesui yatype aiꞌe hap kape yn katupono Iesui topyhuꞌat seput haria akag ewy katupono toimohey Tupana poꞌog torania kai. Uiwyriaꞌin waku Iesui piat Tupana mohey hap ewy waku watomohey Tupana are. Iesui ti aimoehãite kuap kahato Tupana mohey hap ete. Haꞌawytepyi watomohey Iesui hawyi aiwanẽtup hap Iesui yn topyhuꞌat miꞌi hap ewy waku watomohey te Iesui putꞌokwatoꞌe iꞌyaty piat hap eꞌat kape. Aikotã seput haria taꞌatusaꞌawynug hawyi te ikahuro hap kape teꞌeruwanẽtup hap ewy Iesui toĩneꞌen mesuwiat turan seput hat ewy topyhuꞌat. Putꞌokꞌe Tupana etiat hap kape yn iha ariaꞌyp posak kape yn iha Tupana mikyꞌesat nug kap kape yn iha. Miꞌi hap yn imowepit hap. Miꞌi hawyi tutuꞌu aiꞌapiheg hap ariaꞌyp posak ete. Yt toikyꞌesat hin i miitꞌin mikyryꞌi hap pytkai. Toikuap kahato tomohit hap maꞌato yt tuwemõti hin i ariaꞌyp posak totiat toĩneꞌen saꞌag hap miitꞌin ehaꞌat hap pupi. Tokuꞌuro hawyi taꞌapyk Tupana po sese kai aikope Tupana piat topainug hap tote. Tokuꞌuro hap no aikawiano hap kape yn toto toĩneꞌen mesuwe turan. Tupana mikyꞌesat nug hap yn imowepit hap mesuwarote topyhuꞌat tohoꞌopot hap eꞌat turan. Iesui seput hat akag ewy toĩneꞌen meiũpe turan.

Exókovi Jesus kixoku tará'uxea ûti tiú'iti koekútiKoeku enó'iyea inúxotihiko kuvóvoti Itukó'oviti ya utíke, enepone kutí koeti yakuku-yakukú kixo'óviti, exókoviti kónokea kutípea uti Itukó'oviti, yusikóneikopo kuríkopea ûti ne uhá koeti itopó'oviti, koáne ne pahunévoti ú'uso koyêti xoko ûti, koeku kóxuna'ixeovo ûti ikéneke Itukó'oviti, ákotimaka kamuyá'ika uti visóneu kuteâti kixoku itúkeovo ne ehakóvoti póhutine tumúne yuíxovo, kahá'ati símea xoko koati âha itóponea. Vákoeneye, koeku ákoyea kuríkea vûke ne Jesus, enepone mihe'ókinoviti oxéne kúveova ûti, enepone kousókopinoveatimakamo ne kuvínovake ûti. Koati énomone koxuná'ixovo vékea ne êno kotíveti kixókonoku kuruhúke yanekôyoke, vo'oku éxea enó'iyeamo elókeko okóvo ikénepoke, ákoinokemaka itúkoake neko êno hána'iti kóteyokeokono ya kuruhúke. Yoko kó'oyene, vatá kóyepone éxopeke ivátakoku Itukó'oviti natíxea, óvoku koati hána'iti ihayú'iuti.

Jesuré ĩ'yâ siru tuu wee dutíse niî'Sõ'ó niîkãrã yɨ'ɨ̂ uúkũ'kãrã pãharã́ Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peórã pi'etísere nɨ'kákãrã niîwã. Tohô nɨ'kárã, naâ kɨ̃ɨ̂re ẽho peósere ĩ'yókãrã niîwã. Naâ weé'ke marîre ĩ'yosé weeró noho niî'. Tohô weérã naâre wãkûrã, Õ'âkɨ̃hɨ marîre kũû'kere wãkû tutuase me'ra weeró ɨá'. Ni'kɨ́ omagɨ́ nɨkɨsé kɨ̃ɨ̂re kari boóse nohore miáatisami. Marí kẽ'ra kɨ̃ɨ̂ weeró noho weeró ɨá'. Marî niî pe'tise ãyuró weé sĩ'rikã, dohórẽ'sere, marî yã'âro wee wɨásere du'úkã'ro ɨá'. Jesuré wãkû nɨrɨro ɨá'. Kɨ̃ɨ́ta marîre neê waro ẽho peókã weewĩ́. Kɨ̃ɨ̂ marîre nemoró ẽho peó wã'kakã weemí. Kɨ̃ɨ̂ kurúsa bopôyaropɨ pi'etíkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô bopôyaro wẽrisére bopôyaro mariró wẽrîkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ pi'etíka be'ro ɨpɨ́tɨ e'katiátehere wãkûgɨ, tohô weékɨ niîwĩ. Masa mɨháaka be'ro kɨ̃ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨ duhirí kumuro diakɨ̃hɨ́ pe'e ehâ nuhakɨ niîwĩ.

Tayta Diosmi chulincunacta ishpiycachinChayurá caynu sumä achca-achca licäninchiccuna muyülïninchicćhu cayaptin'a atajaycaćhamäninchiccunätawan, ćhänalächimäśhanchic juchacta juc-lädumanña caćhaycul, jicutaycuywan puntaman lishun ćhänanchiccama. Chalapacuyninchicta allaycachï, tacyaycachï Jesusllanchicmanñari ñawinchicta ćhulaycuśhun. Pay cushicuyta ćhasquinanta licalmi curuśhcäćhu sumä uyshulächisha cayalpis imactapis mana ucul awantaycula. Chaypam canan'a Tayta Dios caśhancäpa allïnin-lädunćhu täcuyan.

'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ti'ai ãma damama ne te te 're ĩda'ahâ za'ra mono zé wasu'uDuréihã ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sina 're ĩ'umnhasi za'ra mono zéb zarina, danho'a 're ĩnomro wẽ mono norĩ hã ahâ uptabi na 'râwi wamana wawi 're ĩsimasab u'âsi mono ne, wa za ta norĩ ãma 're wasipo're pu'u u'âsi za'ra. Taha wa, wa za uburé marĩ ĩwasédé hã wa te wasiwi 're wẽ'õ pese za'ra, 're ĩwanomro wẽ mono zé wi, te te 're wanhowada za'ra mono tõ da, te te 're ĩwawasutu u'âsi za'ra mono hã, wawasédé hã. Dawara na 're dasipibu za'ra mono wa, dahâiba wapu na 're dasisa'rei mono da, marĩ ĩpire hã dahâiba na dama 're ĩhâimana za'ra mono hã da te dasisa 're ĩsani za'ra mono ne, wa za wawasédé hã wa te wasiwi 're wẽ'õ pese za'ra. Tawamhã wanhiptete na wa za tô ãma 're wahâimana za'ra Cristuhu ãma si, tiwi 're wasipizari za'ra mono ãna. Dawara na 're dasipibu za'ra mono wamhã, dawara tete haré dasiwi 're ĩdasisa'rei mono ne, wa za tô wanhiptete na ãma 're wahâimana u'âsi za'ra, Cristuhu ãma si. Dawara na 're dasipibu za'ra mono wa, dawara, da te 're ĩ'rãsutu za'ra mono zéb u si, da te 're ĩrob'madâ'â za'ra mono ne, wa za Zezusihi ãma si wa te wasina 're rosa'rata u'âsi za'ra. Ta hã Zezusi hã ma tô ĩsãna'rata hawimhã te te 're wa'apawapto, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si wa te wasina 're umnhasi u'âsi za'ra mono da. Tane te za duré te te 're wa'apawaptob u'âsi, 're ĩwadâ'â za'ra mono zéb u, õhõ si wa te wasina 're umnhasi u'âsi za'ra mono da, tiwi 're wasipizari za'ra mono ãna. Ta hã Cristu hã sihâiba zawi õ di, wedepo'o nhonhi'rãmi na dazada dâ'â tõ da hã, wedepo'o nhonhi'rãmi hã dazada 're ĩhâimana wasété za'ra mono norĩ pãrĩzép si nherẽ. Taha wa'rãmi, hâiwa ãma to sina 're ĩhâimana u'âsi mono zé hã za tãma 're ĩhâimana mono na, te te sina waihu'u sirõmo wa, taha wa, sihâiba zawi õ di tô, wedepo'o nhonhi'rãmi na dazada dâ'â tõ da hã. Ãhãna hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimire niwĩ, te oto pire uptabi na 're sãmra, ĩsiré 'râwi te te 're da'ab'madâ'â u'âsi mono da oto.


Jezu ryhmatopõpyry poko ipohnohtoko rupopãpyra oehtohkõme. Jehnotokomo a tyhxirose ynororo. Yrome toanahtose eya. Penekehpyra roropa ynororo tõseanahtory poko. Naeroro epohnohtoko ipoko etaehpyra oehtohkõme enetuputyry poko, poremãpyra oehtohkõme roropa.

Jakamã kwa kêr pu mẽ kot ã mẽ panê amnhĩ nhĩpêx anhỹrja mã pajamaxpẽr rãhã ho ri papa. Mẽ kot hipêx kati htã nhũm mẽ kutã amnhĩ to htỳx nẽ xa. Tã kêr pu mẽ uràk nẽ mẽ kãm mẽ pahkurê xwỳnhjê kutã amnhĩ to htỳx rãhã ri papa. Jao tee ri amnhĩ kukamã pajamaxpẽr o mẽ umaj Tĩrtũm kaga hkêt nẽ.

Hĩxinikariko Xesosi. Iteene imĩteenekari maerekati kamakani manirekakaniri iua. Hĩxinikariko iua, ininiã kataparaxinirei hĩte. Iuasaaki !hiõkapeta.

Koendâ mâkâ wâgâ âpaunzedaungâ. Toenzepa âsenagazemâ, Deus ize ato aietânry modo âdalâ kulâ adyedyly emaenwâm warâ. Awylygue Deus ize ato aiedyly nimoba atobyry enanâguewâdaungâ; tuomareba tâiseba lâpylâ itaungâ; einwândyly kâjimowâdaundâ warâ.

Pemaꞌenukwaw imàno awer rehe nehe, maꞌerahy hemipuraraw kwer rehe nehe no. Teko ikatu ꞌym maꞌe iapo har naꞌiakatuwawahy kwaw hehe aꞌe wà. Aꞌe rupi aze teko naꞌiakatuwawahy kwaw penehe wà nehe, pezemumikahy zo nehe. Pepytuꞌu zo hehe pezeruzar ire nehe.

Peikuaa pota porã ke haꞌe rami ete heko vai vaꞌety kuery hexe opuꞌã rei rã ogueropoꞌakaague re, penekangy eꞌỹ aguã, neĩ pendepyꞌa py pendekuerai eꞌỹ aguã.

Amina beɡ̶ele mowoo. Ijaaɡ̶ijoa Ǥoniotagodi, eliodi me dawikode codaa dinatite ijoatawece ane beyagi anowotema niɡ̶ijoa abeyacaɡ̶aɡ̶a. Joaniɡ̶idaaɡ̶ee nigowootibige Ǥoniotagodi, odaa aɡ̶anigaaxetiwaji migetaɡ̶a adinibadaani.

Pemondo ti pejeaporog̃ita ga rehe imohina ga onhimomirana okote'varuhuve'g̃a te'varuhua pe javo. Po ti pe imondoi pejeaporog̃ita ga rehe, a'ero po ti pe napene'õi penhimomiranama nehẽ. A'ero po ti pe ei nehẽ koji'i xajiko hete ti Tupana'ga rehe javo.

Jesus mĩ ẽkrén nĩ. Ẽprã ke kar ag vỹ ti kato vĩ ja nĩgtĩ, ũ tỹ Topẽ vĩ mranh mũgtĩ ẽn ag, ge ra tóg Topẽ to krónh ke ja tũ nĩgtĩ, Jesus ti. Ti ki ẽkrén kỹ to krónh krónh ke tũg nĩ, to: “ron inh mũ,” he tũg nĩ gé.

Pene manduꞌa kena Hesu ojerereko asy hagwe-rehe. Ndaijaꞌéi hese hekoha vai vaꞌe ha ndovái joty Nhandejáry rape-gwi. Pene manduꞌa kena hese pono pevyꞌareꞌỹ, pono pejehesa rerova uka íxugwi.

Jesuisi dee hãbu binahakỹ aõbinamy reare. Tahe rawobinarybenyõhyyre. Tai tahe idi rõkõhõtinyrenyke iwese rakatxirenykemy. Uritere bede worenyõmy bede òtiidỹỹrenyõmy.

Pẽneaꞌar iki ꞌga ree. ꞌGa rerowiareꞌema ꞌgã ꞌã wereko tywerete agawewi Jejui ꞌga rakue. Aꞌetea ꞌã ꞌga nopoiri futari ꞌUwarete ꞌga remifutara apo awi rakue. Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejeaꞌaramũ ꞌga ree. ꞌGa ree pejejeaꞌar ire nipo pẽẽ pejejorypaweꞌemamũ ꞌga rerowiareꞌema ꞌgã pejereko tyweramũ. Aꞌeramũ nipo pejepoireꞌema ꞌga rerowiar awi.

Gora ar amikam Jeju man amikam arerek kêt. Me axwe ne me kum kurên prĩne o ajkẽ nhym kam tu arek dja, tu ate krãn dja. Gora ar aman kudjwa arek o tẽn amikam arerek ne akaprĩ kêt ne arek kôt o tẽ.

Maasa esenumenkatî îꞌ kaiꞌma aweꞌtarumaꞌtîꞌpî pîꞌ. Îꞌ kaiꞌma imakuiꞌsan koreꞌta tîwanî yai tîpîꞌ toꞌ woꞌmaꞌtatoꞌ yapîtanîpîꞌpîiya. Mîrîrî warantî nîrî amîrîꞌnîkonya yapîtanîpî eꞌpai awanî, yairî maꞌre teenai pra, moropai tîrumakai pra.

Yeyox yãy xũy'ax pe tu paxeh, xi' kummuk xop gãy'ax pe tu paxeh. Yã Yeyox xũy punethok hã' tot, 'ũyĩy kamah yũmũg kuxa tuknõg hok, nũy Topa yõg putat xak hok.

G̃ebum cuy epesop apẽn cuk adi ixe Jesus ipiat o'supi'ajojo iap kay. Itakoma jĩjã ip osodop cekay ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃'ukayũ. Iboap kay juy g̃ebum epesop eyetabut am eybu'u'uap puxim, eyetabucap epereap puxim tak.

Bë hyb nꞌaa newë nyy da dooh Jesus hꞌyy gajëë hõm bä, takꞌëp ajyy nesaa do moo hebꞌooh do ta hã rakamajẽ né paawä. Bë hyb nꞌaa newë Jesus, bë hꞌyy gejë hõm mahä̃nh.

Jã¹nxe³sxã³ khãuh³lxa³tain¹ju³kxai³lu² sa²wa²lho¹xi²sxã³ ain³kxi¹xi¹jxah³lxi³hẽ¹la². Ko̱³nxe³ti³ kãi³tũ̱³ka̱³txa² hi²sen³kxai³lu² Je³su²jah³la² ĩ³a̱n³ta³kxain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³nũh¹kxan²ti³ nxũ²kwa̱i³lxũ¹txi³ hxi²tha³ta¹hxai²nxa³hẽ¹la². Te²yã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe² yxo²ĩ² hxi²tha³yah³lxi³txa³hẽ¹la². Yxo²ĩ²yah³lxin¹ju³ta² ã³na¹ah³lxi³txa³hẽ¹la².

Jesus makawatiharene tahi xahekohena. Iniyalahare nomaseharenae kaeharetyaka waiyene xakore hoka heko kinatere tyaonehenere tahi. Nikare awa atyo xamaikohare hoka xahalakisa ekoamaniya xawenane.

Vakava'ibodivarani bana ida namitha'iki Jesus kania. Hojai asohirikia vakahojaibakhiakia vanofipa'itxiriha ada Jesus, avigaraha'aha, vanaima'bana'aha, kaba'i ihamahirina bikapoari'ihi. Hari'a khai a'onira ni'ariva ida nahina jahariki namithani avakadiania. Hari'a bana Deu-ra avavakaijokavini-ra vakava'ipahini.

Hawa Sesus sinini ziknakara naha bo mytsaty tahaktsa! Sakyriukanikitsa ihumo batu siakparawy. Asaktsa Deus harere bo batu hỹ zikaha sispirikpobyitsa tu iwatsahi ziaknikinaha. Atahi tsipunihikrẽta hỹ. Iwata bo hi mytsatytahaktsa! Iwaze iwata ahapunihikrẽtsa tsimoziknaha. Ihumo tsimyspirikpotohinaha.

Waku watuwanẽtup kahato Iesui ieĩneꞌen hap kape. Waku watunug iꞌewy yne. Saꞌawyꞌi yt naku i nug haria mikyryꞌi hap tohoꞌopot kahato maꞌato yt ipohep hin i imohey hap ete Iesui. Waku iminug ewy wahãꞌãg. Karãpeĩ yt naku i nug haria ahatyꞌi hatyꞌi kahato imohey pote miꞌi pote yt naku i watoiat neꞌi imohey hap aikotã watoiat aheput hap aipiit sero hawyi hap ewy. Yt naku i watihep imohey hap aipyꞌa piat.

Vo'oku sayá'ikeovi Vúnae iyúseyea vitúkeovo koati xe'éxaponeItíkinapihi iséneu koêku ne Jesus, koáne ne kixoku ítea ne êno hána'iti kotíveti kíxoaku váherehiko xâne puvâti, maka hákone kemuyá'iko iséneu, epó'oxo hákonemaka keyukópovo ikíni.

Mɨsâ Jesu weé'kere wãkûya. Yã'arã́ kɨ̃ɨ̂re pũûro pi'etíkã weékãrã niîwã. Tohô weérã mɨsá kẽ'ra pi'etírã, kari butítirãta kɨ̃ɨ̂re ẽho peó nu'kukã'ya.

Chayurá jucha-sapacuna sumä cuntraculcäśhan Jesustari licaycäliy mana jucmanyapäcunayquipäpis nï pishipapäcunayquipäpis.

Ma'ãpé ãma rosa'rata pese za'ra wa'aba, Zezusi hã ti'ab ré te te 're ĩrobzépata mono na hã. Tiwasété si te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono norĩ hã te te 're 'ruiwapari za'ra mono wa, te te tãma 're ĩrob'manharĩ wasété za'ra mono zém na, ma tô te te 're robzépata za'ẽtẽ, Zezusi hã. Tane nherẽ, siptete u'âsi ma tô 're hâimana. Tane duré a norĩ wa'wa hã te za marĩ ĩwasété wi 're asi'madâ'â pese za'ra wa'aba mo, asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono da, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono tõ da. Taha zarina, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã asina 're ĩ'umnhasi za'ra wa'aba mono zé hã aiwi 're si'utõrĩ za'ra wa'aba mono tõ da, te za tô asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mo.


Oorypyrykõ rumekary poko atatapoĩko sã matose. Yrome oetapara ro mã toto oorypyrykõ poremãkapory poko awahtao xine.

Na ka htem ma mẽ kot amnhĩ tomnuj xwỳnhjê hwỳr mra nẽ mẽ kot amnhĩ tomnuj kaga kaxyw tanhmã mẽ kãm akapẽr to nhũm mẽ ja hã mẽ ama nhũm ja mẽ kêp omnuj nhũm mẽ amnhĩ tã tanhmã mẽ atomnuj to. Nom wam mẽ kot mẽ pahkwỳjê nhĩpêxta pyrà nẽ kormã mẽ atõxpĩr kêt nẽ.

Hĩarẽka kona xiketapanika maerekati hĩtakanapini xika. Ininiã hĩte kona naiatari maerekati iua Xesosi naiatiniri atoko.

Toenzepa inakanhe aini modo âwankuem âedylymo, inagazedylymo warâ. Tyâzepa olâ âmaemo, Jesus mâinwândylymogue.

Pemumeꞌu zeꞌeg puràg peiko purupe. — Pepytuꞌu ikatu ꞌym maꞌe iapo re nehe, peze peiko wanupe. Aꞌe rupi naꞌiakatuwawahy kwaw penehe wà. Napezuka kwaw wà rihi.

Nhanemoꞌarandua py Nhanderuete nhanderayvua oexa ukaa re ijayvuaMbaꞌeta peẽ ma teko vai rovai penheaꞌãa rupi penderuguy nomoẽai teri.

Niɡ̶ina makapetegetiwaji ane beyagi, aniɡ̶ica daɡ̶anadooɡ̶oti ɡ̶adawodi, digo mijoataɡ̶a Jesus me nadooɡ̶odi lawodi.

Ojuka g̃a Jesus'ga okote'varuhuro g̃waramo. G̃a nde'i ve pe me pe juka pota: “Tijuka ti g̃a.” A'ea rũi g̃a e'i pe me pe imombipotarame g̃andekote'varuhua.

Ha vé, Topẽ vĩ mranh tũg nĩ. Ãjag tỹ ti vĩ mranh sór mũ tag kato vãsãnsãn nĩ, ke tũ nĩ (mũ) ra ãjag tóg to ter mũ.

Tekoha vai-pe pejoko joko ramo, neꞌírã pende juka. Upéa-gwi ani kena pende-rehe ipuꞌaka tekoha vai.

Boholabenyke, òraru ijesu òraru‑ki inyõ aribireny ruruõhyymy ihỹre.

Jejui ꞌga ꞌã iaꞌwyreꞌema ꞌgã ijukau rakue. ꞌGa rerowiaara ꞌgã amũ nanẽ nipo ꞌgã iapisau nũ. Aꞌere ꞌgã nepẽ apisi we, “pepoit pejetywer awi” ojeupe pẽẽ ꞌeramũ.

Djã nã gãm ar Jeju kudjwa akamrô ajkapĩn ty got? Kati, ar ajaxwebê aku'ê tỳxkam kraxje ajõ akamrô bikapĩn kêt. Kraxje me kute ar ajõ bĩn kêt rã'ã.

Epuꞌtî pîꞌ wai seruꞌ pepîn. Imakuiꞌsanya atarumaꞌtîꞌpîtoꞌkon pîꞌ yapîtanîpî pîꞌ aakoꞌmamîkon. Tîîse ipîra amîrîꞌnîkon tîwîi amînîkon tiꞌkanse atarumaꞌtîsaꞌkon toꞌya pra man sîrîrî tîpose.

'Ãxop te yãy putup'ax mĩy kutõgnãg. Topa pu 'ãyĩpkox pip, pãyã kama yãy putup'ax mĩy. Yã' max xa Topa putup'ax puxet mĩy, xayĩy hãpkummuk mĩy'ax xohix tu kux.

Ikẽrẽat mug̃ẽg̃ẽ'ukayũ mukorẽmrẽm cĩcã juk adi epesop. Imẽnpuye juk adi ipiat o'supi'ajoat ip eywebe. Inaka eyaoka g̃u buk ip.

Bëëh, dooh dajëb bë ahob nä bä nesaa do hã bë hꞌyy kebꞌaah do hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa tawꞌããts hẽ bë hꞌyy kebꞌaah né hẽ, bë hꞌyy gejë hõm manäh.

Ko̱³nxe³ti³ kãi³ju³ta² nũ̱³kxũn³sxã³ sa²yxo²ã³yah³lxi³ta¹hxa³nhẽ¹la². Wxa²ti³ha²yau³xa² ha³li³kxa² hxan³kxi¹nx2ti³sxã³ ya³lu²kxi¹nx2ti³kxan²ti³ nũ̱³kxũn³sxã³ sa²yxo²ã³yah³lxi³ta¹hxa³nhẽ¹la². Nxe³hĩ¹nãn¹te²tu̱³ wxa²ti³ha²yau³xa² ha³li³kxa² hxan³kxi¹nx2ti³kxan²ti³ ya³lu²kxi¹nx2ti³xa³ta̱³lxa¹ ko̱³nxe³ti³ kãi³kxe³su² nũ̱³kxũn³sxã³ sa²yxo²ã³jah¹lxi³hẽ¹la².

Alitere xakore atyo koxaka xaiyateretyoa iniyalahare xahita hoka maisa atyo xikaxaisakita hatyohare hiyeta.

Cristo hojai asohiriki-ra kajonivini mani ida hojai asohirikia vakahojaibakhiakia vanaabinivini hija. Hojai asohiriki-ra avakajonivini, ni-niki namitha'iaki kaho avakadiania.

Simysapybyitsa mymypeha tsihikiknaha. Deus wasania ty sibo tsiktsasonahaze ana humo hi zahamyijakanaha. Asahi pahabanahatsa ziwazy. Sesus wata batu sinini tsimykaranaha.

Iesui tikuap kahato yt naku i nug hap. Yne tosuu toipun yt naku i hap moma hamo. Waku miꞌi ewy watopyhuꞌat aiꞌauka pote waku ahuu okpun pytkai yt watoiat i imohey hap. Waku wahãꞌãg Iesui ewy hoꞌopot hap ete yt naku i hap koꞌi akit hamuat.

Vo'oku ya koeku kéxuna'ixivoxo yokópi ne váhere kixovókuti, kóyeane âvoyea yupíhapu kixékonoku kuteâti kixókonoku Jesus ovokóvo itína kuruhúke.

Mɨsâ yã'âro weesére ka'mú ta'arã, neê ni'kɨ́ wẽrî yã'atimi yuhûpɨ.

Ñatac amcuna juchacunäwan pilyayniquićhu manam yawarniquita jićhaycapäcunquilächu.

Dawasété nhiptete da, asiptete sina 're aihâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, zahadu ai'matâ'â aba õ di, da te aima ĩ'mairob'manharĩ za'ẽtẽ aba na hã, Zezusi ĩdâ'â ne hã.


Wenikehpyra ehtoko Ritonõpo omiry kurã poko. Tumũkurume oekarotorỹko Ritonõpo mana. Ynara ãko, “Aimo, jomipona exiko jetũ oriryhtao ya zomory zuaro oehtohme. Poremãpyra roropa exiko opore turuse awahtao ya.  Ynara exiryke, opyno xine jexiryke jetunety ke ãkorehmatorỹko ase zae oehtohkõme. Ypoenõme aehtyã pipohnõko sã roropa ase azahkuru toehse ahtao emero porehme,”ãko.

Tĩrtũm kot tanhmã hkrajê nhĩpêx to hã harẽnhJuãw 15.1-2 Eprêw 5.7-8 Xiakre 1.2-4Nẽ mãn ka mẽ arĩ Tĩrtũm kapẽr ã kagà htũm kwỳ hã ano htỳx japêr. Mẽ pahpê Tĩrtũm krajê mã kapẽr jarẽnh kot: Koja Pahi Maati tanhmã mẽ ate amnhĩ tomnuj to nê mẽ amã kapẽr ka mẽ ama nẽ mar tỳx nẽ mẽmojta kaga kurê kumrẽx. No mẽ ama nẽ tee ri kot nê akurê xwỳnhta kukamã ajamaxpẽr o ri akaprĩ o axtem nẽ Tĩrtũm kaga hkêt nẽ. Ama nẽ kot amã mẽmoj nê kapẽr xwỳnhta kaga kurê kumrẽx.  Na hte Tĩrtũm kãm mẽ pajapê hã tanhmã mẽ pahte amnhĩ tomnuj to hã mẽ pahpumu nẽ hã tanhmã mẽ panhĩpêx to. Tãm mẽ pahte amnhĩ nhĩpêx o papa kaxyw. Kot mẽ pahpê hkra hã mẽ pajarẽnh jakamã na hte ã mẽ pahte tãm amnhĩ nhĩpêx o papa kaxyw mẽ panhĩpêx anẽ. Anẽ.

Atxiĩti himaxinĩkaretari Teoso sãpiretakiti ate isikataparaxiniretini ĩkapani. Iua akiritaua iua anaakori aniniua. Ia isãkire: Namarite, Apiananiri auiritai pite atatsiirauatini atão inakari pimarotini ĩkapani, ininiã kona pimatinaniuatape iua misiritakasaakii pimaerekani xika.

Deus on-honwanâdomoem aguehobyry mâenanâguebaka âmaemo, tâjiunwym tymery eon-hondâze agueho ara aguehobyry? “Mery, âDeusry agueim, idakâ wao auguely. Amânhedyseba wato amânhedyly watay, ton-honre kehoem ise âyam auguely. Âurudyly watay, idakâ. Agâikeduo, tâjityenzeba ikâ, inakanhe amidylyguema âurudyly.

Nezewe Tupàn uzeꞌeg waꞌyr wanupe aꞌe, wamukàg kar pà aꞌe, uzeꞌeg imuapyk kar pà amo pe pape rehe aꞌe. Aipo peneharaz izeꞌeg wi pe. Nezewe iꞌi aꞌe.— Heraꞌyr, aze Zanezar upuraraw kar maꞌerahy newe nehe, neremiapo kwer ikatu ꞌym maꞌe rehe nehe, nereruzeꞌeg pà nehe, ezekaiw katu hehe nehe. Aze umumeꞌuahy neremiapo kwer ikatu ꞌym maꞌe newe nehe, epytuꞌu zo hehe nezeruzar ire nehe.

Haꞌe penderexarai guive guaꞌy pe rami penemongetaa re: “Xeraꞌy kuery, pembovareꞌỹ eme Senhor penemoꞌarandu rã, pendekuerai eme guive pẽvy ijayvu ramo.

Pida ɡ̶adaagititece niɡ̶ijoa lotaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji anowo ɡ̶adoniciwaɡ̶a, niɡ̶ijo neɡ̶eetedaɡ̶awatiwaji makaami lionigipi. Mee, “Ionigi, atacolitece niɡ̶ina Ǥoniotagodi Aneotedoɡ̶oji me ɡ̶adiloikatiti. Jinaɡ̶a adinajicitini niɡ̶ina me diojotedaɡ̶adici.  Igaataɡ̶a Ǥoniotagodi Aneotedoɡ̶oji diojotetece niɡ̶ina lemaanigipi, codaa me iloikatidi inatawece niɡ̶ina ane dibatetege me lionigipi.”

Pemoka'nhy po pe Tupana'ga nhi'ig̃a. Tonhimomirana g̃a javo ga nhi'ig̃i pe me. Pe me ga ei jira'yra'g̃a. A'ea ga okwatijaruka ahe ve hako imombe'gwovo. A'ero aherembikwatijara i'ei: “Jira'yramo ti eko hete Tupana'ga nhi'ig̃a rehe ga embo'erame onhi'ig̃ahyavo nde ve toko katu ti ga javo. Tanere'ouhũi ti enhiroyrõe'yma ga ikwahavukarame nderekote'varuhua nde ve.  A'ereki Tupana'ga ombo'e g̃wemiarõheteve'g̃a onhi'ig̃ahyavo g̃a pe toko katu ti g̃a javo. Ga omondo hahyva'ea g̃a pe nhaporemo jira'yra'g̃a javo g̃a pe.” A'ea ikwatijara i'ei pe monhimomiranama.

Ãjag mỹ Topẽ tỹ ẽg jyvẽn ẽn kã jatuꞌ? Ẽg jyvẽn kỹ tóg tag tó, ha mẽ. Ã krẽ mỹ tóg tag tó, Topẽ ti, ha mẽ: “inh kósin, isỹ ã vóg kónãn kỹ inh mỹ vẽnh nenh tũg nĩ,” he tóg. “Isỹ ã mỹ vĩ tar han mũ ra to krónh ke tũg nĩ.

Ani pende resarái Nhandejáry nheꞌẽ-gwi. Tajýry, taꞌýry-rami pene mbopyꞌagwapy vaꞌe inheꞌẽ. Heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ: “Nhandejáry onhemonheꞌẽ joty gwembiayhu kwéry vaꞌe-pe. Xe raꞌy, xe rajy, heꞌi íxupe vaꞌe gwive, túvy-rami ogwereko asy íxupe oheko rerova uka-vy. Upéa-gwi pehendu mani inheꞌẽ, peẽ-my onhemonheꞌẽ jave. Pende rayhu-gwi ae pende rereko asy pende reko rerova uka-vy. Pene mbohasa asy ramo, ani joty kuri pende pyꞌamirĩ teĩ.”Upéixa heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.Pv 3.11-12 Jo 5.17

Deuxu tariòre dee rybe wesele adeereny rarybemyhỹre. Kia‑ribi aõbohe õhõtireny rosara. Kia wese Deuxu rarybera: —Wariòre, araòbitidỹỹnyreu, uritere adebureõmy, alisina aõkõ dori rare. Deòsana rybemy adee ararybekeki, uritere bedewoõmy. Deuxu dori aluurekile araòbitidỹỹnykre. Deuxu tariòre wesemy inyõ rimykeki, aõhõkỹmy risỹnymyhỹre iòbitidỹỹmy.

Pemokaꞌjam sipo pejejeupe Jarejuwarete ꞌga ꞌeawera? Pẽ makuꞌiawamũ ꞌga ꞌjau waꞌyramũ pẽ nupe: “Pejeꞌeganuw iki Jarejuwarete ꞌga pejejeupe ꞌga jeꞌeg ywyrafeꞌnĩnamũ. Pẽkuꞌipap kasi pejejeupe ꞌga jeꞌeg are ne.

Djãm arỳm ne gar Metĩndjwỳnh kabẽnja o akno? Arỳm kute ar ajo kran kam kute ar amã tỳx jadjàrmã ja. Djã nã gãm ar o akno? Nãm ar amã, “Ẽ, akmere, gêdja Bẽnjadjwỳr amã uwẽk màt kwãrĩk wãnh ga aprỳ kêt ne kam amikati kêt. Gêdja amã bẽn tỳx ga akaprĩ kêt. Mỳkam?

Îꞌ taꞌpî Paapaya kuꞌsaꞌyaꞌnîkon aawanmîraꞌnîkon. Meruntî ke awanîkonpa Paapaya tîmaimu ke taꞌpî yairî maꞌre eenakon namai, tînmukuyamîꞌ pe amîrîꞌnîkon tîkuꞌse. Taꞌpîiya see warantî: Maasa etakî unmu, îꞌ pensa Paapaya atarumaꞌtî wenai îꞌ kaiꞌma ayenupaiya etatî. Ipîinamayaꞌnîkon pra kenantî. Moropai îꞌ pensa apîꞌ taiya ya: —Yairî pra nai —taiya ya apîꞌ, kîsewankonoꞌmai.  Maasa pra Paapa wanî tîsaꞌnamanenan yakoꞌmenkanen pe, morî pe toꞌ enatoꞌpe. Moropai tamîꞌnawîronkon tînmu pe tînapisîꞌsan panamaiya, yairî pra toꞌ yeseru wanî namaitaꞌpîiya.

'Ok 'ãxop te Topa yõg hãm'ãktux xaxok? 'Ãxop yã Topa hã 'ãk-tok xop, yĩy xa hãm'ãktux, hu: “Xonnẽ', 'ũg'ãpax! 'Ãkuxa tuknõg hok 'ãte 'ãmãnõg hah.

Deus kawẽnwẽn eywebe apẽn cebayũ kawẽnwẽn jekpotpoyũ eju iap puxim. Kawẽnwẽn eywebe eya'õmucan am. Imẽn ixe e'em:Okpot, emukũyjobit am wuykukukat ipiatpi'ajoan ewebe bima, eya'õpicũg̃ cuy eg̃uy ya'õ kay, i. Emukũyjo am ixe be emukorẽm puje dak, eg̃uycũg̃ g̃u juy eg̃uy, i. Wuykukukat ipiatpi'ajoan jewe ikukpinayũ be cũg̃ ma jekuap ojuy, i. Jekpotpoyũ mukorẽmrẽm imukũyjo am ip, i. Eyag̃uyba'ũm tu iboap ekawẽn kay?

Bë mabaan hõm Pꞌop Hagä Do kyyh bë tahꞌyyb enꞌyym do hyb nꞌaa bë tamaherꞌoot doo. Bëëh, ta taah hã tabaherꞌoot tii. Hahỹỹ da ta kyyh ta kyy kerih doo gó: “Tah ỹỹ, mamakꞌyyts manä mahỹỹnh do hadoo doo me Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Do õm tametëëk doo. Hꞌyy gajëë hõm manä takꞌëp hadoo doo me õm tamaherꞌood bä, õm tahꞌyy geä̃m bä.  Mahỹỹnh do hadoo doo me Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Do metëëk takamahä̃n do hã. Sahõnh Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Do gadoo doo, ta taah hedoo doo, Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Do hewyyh hadoo ta see pé noo gó tametëëk hyb nꞌaa”,Proweh-Bijos 3.11-12 näng ta kyyh.

Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txu¹tai²na² ne³wãn²yah³lhin¹thai¹la²? Wĩ³nu²su² a²ki³lha³lxa²nãu³xai²na² ĩ³yon²ta³kxi²te³lhxã³ ĩ³kwa̱i²kxain¹te²ju²hẽ³li¹. Nxe³kxa²yã¹nxe³sxã³ Txa²wã¹sũ̱³nu²kxai³lu² ĩ³nxũ²kwa̱i³lxũ¹nũ¹nhẽ³jau³su² ĩ³ye³kxi²nẽ³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³jau³kxai³lu¹: — Txa²ki³lha³lxãi³. Txa²wã¹hxi²kan¹ta² Si³yxau³jah¹la² ĩ³wai²kxi¹nxa²kxai²nãn²tu̱³ wix1nha²sxã³ a̱in³sẽ¹li¹. Ĩ³kwa̱i²kxi²sxã³ ĩ³tih³nxe¹nxa²kxai²nãn²tu̱³ yxo²ĩ²in¹kxa² yxo²ĩ² ã³na¹txa³hẽ¹li¹.

Xekohaseti Aotyakijita HaisaninaeXoana, koxakala ximaotyaneheta Enore mamairanehaliti tahi xiso haisaninae hiye iraehenere? Hiyaiya, exakere nexa: Waiye hasemehena, haré, Xekohaseti iniyalahare mohena aotyakisa maheta hiso. Awa atyo hamaikoharehena, watyalihena hiso hoka.

Hari. Deus haria ni'avini hiki varani jahaki ava'i-ra khaii ni'aja kaimoni. Isai kaabi'i kidisai-ra nava'isohivini kavaranihi fori hiki ida Deus kavarani. Avarakava'i'birinimanija koda ida? Nihi ida athii: “Kodisai, ikava'ibodivarani afojahaki bana ida Deus ira nava'isohivini hiki, kadahojai asohirini-ra kahiha. Hari'a khai ira ni'ariva bana ida Deus ira kaabanivini athini.

Deus harere bo mytsatyziutahaktsa! Iharere papeu humo botu ziwatahaka iwa niy. Deus tahyrytsa humo nawa isopyk iwatahi botu ziwatahaka: — Kahyrytsa pahasininiwyky zeka tsiwabytoktonahaktsa! Ikiahatsa sinini tsimykaranaha ana humo hi tsinymyrykynaha. Utakta pahapehahikze tubyizuba taha!  Mypehatsa myhumo tsimypokzitsiukrẽta iwatahi mymysininiwyky iwaze mysapyrẽtsa tsimoziknaha. Kahyrytsa spirikpowy bete mysipehako iwaze wasani mykaranaha iwa kaharere bo piwabytoktokonaha — niy. Iwa Deus harere papeu humo niy. Ana humo hi ahaspiriktsokda byihuja!

Saꞌawyꞌi Tupana ainãpin kahato wahoꞌopot hamuat hap ete miwan me — Uhaꞌyruꞌin uhakiꞌytꞌin e eipe uimẽpytꞌin pote worohoꞌoꞌapiheg tuereto eiminug saꞌag koꞌi poꞌypyi e. Pywo yt eweipoepyk neꞌi teiꞌo uhete Eiꞌywot uito pote e. Yt eweikupteꞌen neiꞌo eiperupꞌi rakaria e. — Pywo kahato uruꞌapiheg waku eweiꞌe worohoꞌoꞌapiheg hap eꞌat pe. Worohoꞌokyꞌe pote worohoꞌonãpin eiꞌapiheg hap wywo. Yt atikyꞌesat i eheha yi kape worohoꞌoꞌapiheg hawyi katupono eimowepit hamuat worohoꞌoꞌapiheg e Tupana saꞌawyꞌi miwan me. Yt naku i watiwaure mesuwat iꞌe ahepiat hap. — Uhaꞌyruꞌin uhakiꞌytꞌin e uimikyꞌeria kahato ti eipe uimohey haria ti eipe pote wãi neiꞌo areꞌe tuereto ehepe e Tupana ahepe. Aikotã aikotã eiꞌywot ewy areĩneꞌen miꞌi tupono worohoꞌoꞌapiheg tuereto e. Uiano eweikupteꞌen wuatꞌi eꞌat pe worohoꞌoꞌahyk eimoweꞌeg hamo e. Eiwehytꞌok uhaꞌyruꞌin uhakiꞌytꞌin are aru ehepe miꞌi pote worohoꞌoꞌapiheg tuereto eiminug saꞌag poꞌypyi Eiꞌywot Uito pote e Tupana saꞌawyꞌi.

Inótovanemea yokóvo ne yuhó'inopinoe Itukó'oviti, ixíko'okopikenoe enepo iháxopinoe xe'éxa. Énomone ne koêti: “Nje'exá, ivévaka enepo saya'íkapi Yúnae Itukó'oviti. Hako kemuyá'iko iséneu enepo exákapi pehúnevo, kaha'aînopiti ponópeovo kixeku itíkivo. Vo'oku sayá'ikoa Itukó'oviti ne xâne ákoti omotóva okóvo, epó'oxo ísimo tiú'iti koekúti xoko póhutihiko koati kaná'uti xe'éxapone apê váhere ítuke, kaha'aînoati ponópea ítuke” kôe. Provérbios 3.11-12

Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre kɨ̃ɨ̂ põ'raré weeró noho werê kasa'kere wãkú weeti? Kɨ̃ɨ yeé kiti ohâka pũripɨ a'tîro niî': “Yɨ'ɨ̂ põ'ra, mɨsâre ãyuró wee dutígɨ bu'îri da'rê'. Yɨ'ɨ̂ tohô weesére mehô niisére weeró noho ĩ'yâtikã'ya. Yɨ'ɨ̂ mɨsâre tu'tikã́, wãkû tutuaya.

Jinaman ¿lluyñachun un'älälinqui am chulincunacta Dios callpanchaycuśhunayquipä isquirbishanta, imatá? Niyanmari: “Taytayqui allinniquipä sumäpa ishpiycachishuśhayquita ama jamuyaychu, anyaycuśhuptiquipis jucmanyaychu.

E ma tô bété ãma aipo're si'âri za'ra wa'wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te aima ĩroti za'ra wa'aba zém na hã, duré ti'ra na te te aima ĩnharĩ za'ra wa'aba zém na hã. Ãne ma tô ãhã wasu'u na ni'wa hã ãma rob'ui'éré, duréihã: “A norĩ wa'wa hã ĩ̱'ra na ĩ̱ma 're aihâimana za'ra wa'aba mono nherẽ, aiwasédé hã 're ĩ'manharĩ za'ra wa'aba mono zém na 're asisãmri za'ra wa'aba mono da, wa hã Danhib'apito uptabi hã te 're aihâ za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ̱'ãma 're rosa'rata upa za'ra wa'aba mono õ di za, taré newa. Duré apâ 're anomro wẽ wa'aba mono da, niha te aima 're rob'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za. Te za ĩ̱'ãma asima 're ĩrosa'rata wẽ u'âsi za'ra wa'aba mo.  E marĩ wa, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za. Wa hã Danhib'apito uptabi hã uburé te 're ĩ'azawi pese mono norĩ hã te 're ahâ za'ra mono wa. Duré tiwasété na 'râwi 're sisãmri za'ra mono da, uburé ĩ̱'ra na te 're ĩsisi za'ra mono norĩ hã apâ 're nomro wẽ mono da, wa wa hã te tãma 're arob'manharĩ, ta norĩ ma hã.” Ãne wa, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're aihâ za'ra wa'aba mono wamhã.


Naeroro oryhmarykohtao, oetuarimarykohtao roropa eanahtotoko. Kumykõ ãmorepatorỹko mana zae oehtohkõme. Moro enetuputyryke oya xine eanahtotoko. Naeroro oetuarimatohkõ otuarõtanohtorỹko mana opyno xine nymyry Ritonõpo ehtoh poko, imũkurume oehtohkõ poko, enara. Typoenõ tuarimapõko jũkõ mana emero. Typoenõ nymyry amorepãko jũkõ mana, azahkuru toto ahtao, zae toto ehtohme.

Jakamã kot kaj mẽ tanhmã amnhĩ tomnuj toja mỳrapê tanhmã apunuj kute nẽ ri apa htã no ãm tee ri amnhĩ kukamã ajamaxpẽr hkêt nẽ. Kêt mẽ ãm ajamaxpẽr o:—Nà ixte tãm amnhĩ nhĩpêx kaxyw na Tĩrtũm ã inhĩpêx anẽ. Ixpê hkra hã ixte amnhĩ to mex o ixpa prãm xàj ã inhĩpêx anẽ.Anhỹr o mãn kêt ajamaxpẽr. Na hte mẽ hipêêxà mẽ hkra kot amnhĩ to mex kaxyw ã mẽ hipêx anẽ. Tã Tĩrtũm na hte mẽ uràk nẽ ã mẽ panhĩpêx anẽ.

Ininiã himĩteenekariko hĩri iaxitikiri misiritinii himaerekani xika. Ikara himisiritiko oerekai Teoso anaakori hininiua, kotxi inĩkatai hĩte amarini irĩtxi nĩkatini atokokana. Ikini irĩtxi ĩkorapokoriti auakari misiritari iua anaakori atão erekari ikaminina ĩkapani.

Deus agâikelymo-ro watay, âdara myguepamolâ emaenwâdaungâ, tâjiunwym tymery tinwyneguyly tymery nhagâikeho ara. Agâikehomo wâgâlâ tymery ara lelâlâ nhedylymo awyly Deus nhenehonly. Âdykâ tâjimery, nhunwynram tagâikezenry, turusenry warâ lâpeba.

Aze kwarer uzapo ikatu ꞌym maꞌe nehe, tu uzepyk putar hehe nehe. Nezewegatete pepuraraw maꞌerahy peiko kury.

Haꞌe nunga rupi penemoingo axya ma Nhanderuete penemoꞌarandu aguã oiko, guaꞌy kuery rami ae penderereko vy. Mbaꞌeta jipoi taꞌy kuery tuu omoꞌarandu eꞌỹ vaꞌe.

Adinatiitalo ɡ̶adawikodico micataɡ̶a nionigi niɡ̶ina eliodi me iloikatidi. Igaataɡ̶a niɡ̶ina mawikodee Aneotedoɡ̶oji idigotedaɡ̶awatiwaji micataɡ̶a makaami lionigipi. Aɡ̶ica ini nionigi ane doɡ̶odiojotece eliododipi.

Penhimomirana ti hendukatuavo Tupana'ga nhi'ig̃a ga pe mbo'erame onhi'ig̃ahyavo pe me. A'ereki ga pe ndereko katu nhanderuvamo. Na tuhẽ. Nhandera'yra'g̃a pe nhaporemo nhande xanhi'ig̃ahy jipi g̃anduvamo toko katu ti g̃a javo.

Hã kỹ ti tỹ ãjag mrãnmrãn tag to tar nỹtĩmnĩ. Ãjag kanhrãn jé ke vẽ. Topẽ tỹ ãjag mỹ: “inh krẽ,” he vẽ. Ẽg panh vỹ ẽg mrãnmrãn kỹ ẽg kanhrãn ja nĩgtĩ gé. Vẽnh kar jykren hã vẽ. Topẽ vỹ ã krẽ kar mrãnmrãn kỹ ag kanhrãn tĩ.

Pehasa asy ramo jepe, pende rereko Nhandejáry gwaꞌýry-rami joty. Upéa-gwi ani pende pyꞌamirĩ teĩ pejerereko asy ramo jepe. “Gwaꞌýry-rami xe rereko Nhandejáry” peje ae pendéjehe kwéry. Ndoikói mitã túvy ombohasa asy eꞌỹ íxupe vaꞌe oheko rerova uka-vy.

Tybydiõ aõbohe uri tariòre‑di uri aõbohe tyby idi rỹira tariòre riòbitinyõmy? Aõkõre.

Aꞌeramũ ki pejejemouaga etee futat. Ojeꞌega pẽẽ enuweꞌemamũ nipo ꞌga mamaꞌeay resaukari pẽ nupe, pẽjemogy esage are pẽ muꞌjawamũ. Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejuagamũ jupe. Namuꞌakwaawi ꞌga waꞌyreꞌema ꞌgã ꞌgã jemogy esage are. Sãꞌã ae waꞌyra etee imuꞌakwaawa ꞌgã jemogy esage are. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga waꞌyramũ etee jane muꞌakwaapa janejemogy esage are.

Bir be, Metĩndjwỳnh kute ar amã uwẽk màtkam dja gar tu arek dja. Kôt ne Metĩndjwỳnh kute ar ajo kra. Nhỹnh ne me prĩre 'õ bãm kute kum uwẽk màt kêt?

Mîrîrî yeꞌnen eꞌtarumaꞌtîntoꞌ yapîtanîꞌtî, Paapaya apanamatoꞌkon eta yeꞌka pe. Maasa pra îꞌ kaiꞌma apîꞌnîkon Paapa esenyakaꞌma tînmukuyamîꞌ pe awanîkon yeꞌnen. Moro awanî sîrîrî more itun nakoꞌmenkaꞌpî pepîn iteseru? Kaane, iteseru yakoꞌmenkasaiꞌya mîrîrî, itun pe tîwanî yeꞌnen. Mîrîrî warantî tamîꞌnawîronkon tînmukuyamîꞌ yakoꞌmenka Paapaya.

'Ãxũy, tu xa hã' tot, Topa yã 'ãxop hã 'Ãtak, tu xa hãmyũmmũgãhã', 'õg 'ãtak putuk. 'Ok xip kakxop 'ũm, 'ũyõg 'ãtak te nõm mãnõg hok? 'Ap xip'ah.

Eyetaxim cuy epesop ipiat'ajojom pima. Ipiatpi'ajojom pima:— Wuyebayat ipiatpi'ajojoan ocewebe ocemũkũyjo am cũg̃ ma wuyekuap ojuy — i juy epe'e eyewewebe.Deus wuymukorẽmrẽm pima, wuyetaybit Deus wuykug̃ jekpotpoyũ kukap puxim iam. Soat wuyju ipiatpi'ajojoan wuy'ipotpoyũ be cũg̃ ma ip cekuap ojuy.

Baad nadoo do bë ahoop doo, bë tametëëk do panꞌaa tii. Ta taah bë bahado däk do hyb nꞌaa, ta tꞌaah hã tabadꞌoo doo da bë hã tabadꞌoo ta ti metëëh. Sahõnh hẽ né hẽ sa taah hedoo do mahỹỹnh hadoo doo me sa yb metëëk.

Wxa²wĩ³na² yã¹te³hũ̱³na³la². A²wĩ³nu²su² te²kxai³lu² a²ki³lha³lxa² ĩ³sa³wai³kũ¹te³lhxã³ ĩ³kwa̱i²kxi²te²ju²hẽ³la². Wĩ³na² ĩ³kwa̱i²kxi²kxe³nũ³a² kãi³ũh¹xa³te²a² yũ³te²sxa³yu²hẽ³la². Te²yã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe² wxãi² ĩ³nxai²na² sa²kxai³lu² khãuh³lxa³txi³nx2ti³ju³ta² ĩ³wai³kxũ¹nx2ti³ju³ta³nũ³ai²la¹wa².— Txa²wẽn³su² ti³hi¹ta¹ha²kxai³ ĩ³kwa̱i²kxi²na¹xã¹. Txa²wã¹sũ̱³nãn¹jau³su² nxe²na³la².

Maika xexe iniyalahare mohena xiso, aotyakisa maheta xiso hoka xaiyasetyoitere akereta xaiyasetyoahena iniyalahare xiyomokaka kakoa. Hiyaiya, hatyo iniyalahare xikaxomokakitere hiyeta atyo hotikijita xomana, Enore haisani akereta mokiterehare xiso. Xalala maxaotyakisakahare tyaona hanexe hiyeta?

Isai kaabi'i kidisai-ra kapatavini fori hiki ida avaimani 'banani, avava'ini rogo inini hiki. Hari'a vakajoni bana ida a'onira kapataki fori hina. Isai kaabi'i kidisai-ra ka'ojomo'ivini vani fori hija ida Deus a'onira ka'ojomo'ivini. Nini vani avaimani 'banania a'onira nanokiahira ada kidisai avihini. Ni-hojaki ida isai kidiabi'ia bikapatariki.

Iwaze sinini tsimykaranahaze ahakubyrisoroktsaktsa! Sinini tsimahaze ahatuktu tsimaha:— O myzo bijoikpe eze tu mysapyrẽtsa tsimoziknaha iwahi mozihikik, iwatahi pahasininiwyky — tsimaha. Katsa myhyrytsa pimyinahaze mytaharapehanaha, Deus mykara nawatihi.

Pyno karãpe Tupana aiꞌapiheg sese hap waku watuꞌu yne surara ewy. Yt naku i watipoepyk katupono aiꞌapiheg hap kaipyi watikuap Tupana saꞌayruꞌin sakiꞌytꞌin sese wuaria wo aito hap. Katupono yne Tupana saꞌayruꞌin sakiꞌytꞌin iminãpin koꞌi wo watukupteꞌen. Aikotã aiꞌywotꞌin ainãpin aiꞌapiheg hap wywo hap ewy koitywy Tupana ainãpin aiꞌapiheg hap wywo.

Ixapíneye Itukó'oviti, hako imaikovó kê. Sikovó yákoe enepo exákapi nékone ké'iyi, kuteâti koeku kíxoaku há'a ne kalívonona pahukóvo. Vo'oku koeku kíxeopineye ne Itukó'oviti, koati exókopiti itíkivo koati kaná'uti xe'éxaxapa. Ápeikopomea kalivôno ákoti kíxoaku há'a enepo pahukóvo?

Pi'etírã, Õ'âkɨ̃hɨ yeere du'utíkã'ya. Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre kɨ̃ɨ̂ põ'raré bu'îri da'rêgɨ weemí. Neê ni'kɨ́ pakɨ́ kɨ̃ɨ̂ makɨ́ yã'âro weesére bu'îri da'rêtikã weetísami.

Chayurá ñacaycuna pasapäcuśhuśhayquita allinniquipäri licaycäliy; Tayta Dios'a chulintanümi uywaycälishunqui. ¿Mayan chulillactá allin cananpä taytan manatan sumäta ishpichinchu?

Damama norĩ hã bété. E ti'ra norĩ hã te te 're hâ za'ra mono õ di za, po're ãna 're hâimana za'ra mono wamhã. Te za tô te te 're hâ za'ra. Tane te duré Aimama 'wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're aihâ za'ra wa'wa. E marĩ wa. Ĩ'ra si tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa oto. Taha wa, marĩ na 're robzépata za'ra wa'aba mono nherẽ, te za sada 're asiptete za'ra wa'aba mo, aiwi 're robzei'õ za'ra wa'aba mono ãna. 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra si, oto tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono wa, te te 're ĩ'aihâ za'ra wa'aba mono zém na asina 're waihu'u pese za'ra wa'aba mono wa, te za sada 're asiptete za'ra wa'aba mo.


Naeroro ituarimapopyra awahtao xine Ritonõpo a azahkuru toehse awahtao xine, otarãme imũkurume nymyry pyra matose, anorymã sã rokẽ matose imepỹ mũkurume. Ritonõpo poenõme nymyry pyra matose.

No koja mẽhõ hkra kot tanhmã amnhĩ tomnuj to hã omu nẽ ãm omu nẽ hã tanhmã ho hkêt nẽ. Hã koja hkraja te hipêêxà hkêt nẽ hã awrãre nẽ ri pa pyràk. Tã mẽ pahpê Tĩrtũm krajaja kot puj mẽ tanhmã amnhĩ tomnuj to nhũm ja hã mẽ pahpumu nẽ hã tanhmã mẽ pahto. Nom mẽ kêp hkra hkêt xwỳnhjaja nhũm hte ja hã mẽ omu nẽ ãm hã mẽ omu nẽ hã kormã tanhmã mẽ hipêx to hkêt nẽ.

Teoso mamisiritakaniãi hĩte maerekati hĩkamakasaaki, ininiã iua anaakori atão inakani !hĩtxaua. Teoso hĩri !itxaua iuasaaki. Ikinimane Teoso sãkire auiãkani misiritaãka, maerekati ikamakasaakina.

Âurupyramo, agâikebamo warâ mâkâ-ro watay, mâkâ imery keba lelâlâ mawylymolâ nhenehonly. Tâjiunwym tymery nhagâikeho ara, nhuruto ara warâ lâpylâ Deus tynynonro modo nhagâikely, nhurudyly warâ.

Awa uzepyk waꞌyrete rehe aꞌe, ikatu ꞌym maꞌe iapo re imupytuꞌu kar pà aꞌe. Aze kwarer wiko amo awa taꞌyr romo nehe, aꞌe awa uzepyk putar aꞌe kwarer rehe aꞌe nehe, aze aꞌe kwarer uzapo ikatu ꞌym maꞌe aꞌe nehe. (Nezewe mehe aꞌe kwarer aꞌe, awa ikatu maꞌe romo hekon putar aꞌe nehe, taꞌe tu weruzeꞌeg aꞌe xe.) Aze kwarer nuiko kwaw amo awa taꞌyrete romo aꞌe nehe, aꞌe awa nuzepyk kwaw hehe nehe. Nezewegatete aze amo uzeruzar maꞌe uzapo ikatu ꞌym maꞌe wà nehe, Tupàn upuraraw kar putar maꞌerahy wanupe nehe. Aze Tupàn nueruzeꞌeg kwaw aꞌe wà, aꞌe teko nuiko kwaw Tupàn hemiruzeꞌeg romo aꞌe wà.

Napenemoꞌarandui ri ramo penderu peikuaa eꞌỹ vaꞌe peiko, taꞌy eꞌỹ, mbaꞌeta Nhanderuete omoꞌarandu ꞌrã guaꞌy kuery haꞌe javi.

Aneotedoɡ̶oji diojotetece inatawece lionigipi. Akaami nige daɡ̶a diojotedaɡ̶adici, odaa amewi makaami lionigi, pida dicakaami elinigi.

Po Tupana'ga nonhi'ig̃ahyi pe me pe mbo'ee'yma, a'ero pe peko gara'yra'g̃arũiva'ero ojihuteheva'ero ga pe. A'ereki gwa'yra'g̃a nhaporemo ga ombo'e onhi'ig̃ahyavo g̃a pe toko katu ti g̃a javo.

Kỹ, ti tỹ ãjag mrãnmrãn tũ nĩ ra ãjag pi(jé) tỹ ti krẽ pẽ nỹtĩnh mũ vẽꞌ.

Nane mbohasa asýi ramo raꞌe, taꞌýry tee ramo ndereikói arã raꞌe. Túvy eꞌỹ vaꞌe-rami ereiko arã raꞌe.

Ibutumy iny òbitidỹỹmy Deuxu rurumyhỹre. Inyõ òbitidỹỹnadiõkeki tii iriòre inatyhy wesemy aõkõ rare.

Jarejaꞌyreꞌema ꞌgã jane nimuꞌakwaawi ꞌgã jemogy esage are. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga namuꞌakwaawi waꞌyreꞌema ꞌgã. Pejemogy esage are ꞌga pejemuꞌakwaaweꞌem ire amunipo ꞌã pẽẽ naꞌga raꞌyra rũi. Waꞌyra ꞌgã etee te ꞌga amuꞌakwaap wemifutar are.

Bir be, Metĩndjwỳnhdjwỳ kute kra kunĩmã uwẽk màtja pumũ. Me katàt mrãnh kadjy ne kramã uwẽk màt. Mỳj me ne Metĩndjwỳnh memã uwẽk màt? Kute me bajo kra djwỳnhja. Nãm ren kute gajbit amã uwẽk màt kêt ga ren abê kra djwỳnh kêtkumrẽx ne ren kam abê krô'ã me kute adjir pyràk.

Mîrîrî yeꞌnen yakoꞌmenkasaꞌ pe pra awanîkon ya, inmuku pe puꞌkuru awanîkon pepîn. Tîîse tiaron munkî pe awanîkon.

Pax pu Topa 'ãmãnõg hok, yĩy ta 'ãxop 'a Topak-tok'ah, hak-tok xohix mãnõg, nũy tu hãmyũmmũgã', puyĩy hãpxopmã max 'ũyãnãn tu'.

Imukorẽmrẽm'ũm pima wuyetabi kuka ace ite ipocat iap kay.— Ekpocat tu ite? — i kuka ace cebay be.Deus tak ipiatpi'ajojoan soat pe jebekitkiyũ be imukũyjobit am ip. Imẽneju eymukũyjo am eywebe ipiatpi'ajojoan'ũm pima, Deus ipotpocayũ g̃u eyju.

Mahỹỹnh do hadoo doo me Pꞌop Hagä Do bë tama netꞌëëg bä paawä, sahõnh hẽ ta taah tametëëk doo da, tii bä dooh paawä ta taah hehꞌäät bë do bä. Ỹỹnh daap hetaah do taah hadoo paawä bë tii bä.

Txa²wã¹sũ̱³na² wẽ³ha³lxi³khai³xa² ĩ³kwa̱i²kxi²ju³ta² kãi³ũ¹hain¹te²jai¹ti²tu³wa². Wxãi² ĩ³nxai²na² nxe³kxa² yã¹nxe² kãi³ũh¹yah³lxan³kxai²nãn²tu̱³ hai³txi³ Sũ̱³na² wẽ³ha³lxi³khai³su² ti³hi¹txa²lxi³hĩ̱³nx2nxa³wa². Hãi¹sxã³ ka³yxuh³xa² wẽ³ha³lxi³hũ̱³nxe² yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa².

Maisaiya watyalita xiso haiyanae haisani akere hoka maisa atyo ityani kaiserehare xini xiso. Hatya ityani atyo xiso.

Deus va'ora kapataki fori vihiki adani kidisai hahavi. A'onira kapatariha; ni-kidisai ka'oa avihiki. Isai kaabi'iriki fori avihihi.

Aty itse isopyksapybyita tuze ipe ahabyizeka:— Atakta isopyksapybyita atsebyitatu my — tsimaha. Deus kino niwatihi tahyrytsa mysipehaka iwatsahi simysapyrẽtsa moziknaha. Ispehahuk byizeka batu ihyrytsa babatsa zikyziknaha.

Maꞌato aito Tupana saꞌyruꞌin sakiꞌytꞌin pote aiꞌapiheg aimoweꞌeg hamo. Miꞌi tã Aiꞌywot tunug yne imohey haria ete maꞌato yt karãpe i aiꞌapiheg hap topyhuꞌat Tupana kaipyi pote yt iꞌywot i rakaria ewy watukupteꞌen yt kat i aiꞌapiheg hap pote yt Tupana sakiꞌytꞌin Tupana saꞌyruꞌin i aito.

Enepo hákoti kixopíneye ne Itukó'oviti áva pehúkivoku, kuteâti kíxoaku ne uhá koeti po'ínuhiko xe'éxaxapa, hainá'ikopo iti koati xe'éxa. Iti kutí koeti apehí koêti ákoti exeâti há'a.

Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tirã kɨ̃ɨ̂ põ'rá yã'âro weesére bu'îri da'rêmi. Tohô weetíkã, mɨsâ kɨ̃ɨ̂ põ'ra waró niîti boosa'. Pakɨ̂ marirã́, tohô boká'kãrã weeró noho niî boosa'.

Ñatac lluy chulipis ishpiycachina cayaptin amcunacta jinallacta caćhaycälälishuptiqui'a ishunćha cayalcanqui; manaćhá chulinchu.

Uburé te tô ti'ra norĩ hã te te 're ahâ za'ra 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tiwasédé hã te te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na ãma 're siwaihu'u za'ra mono da oto, ta norĩ hã. Taha wa, te te 're ai'mai'ahâri aba mono õ wamhã, ĩ'ra'õ na te za 'râwi 're ai'masiwaihu'u aba mo. Ãne wamhã, ni'wa hã mama õ wa, da te 're ĩ'ahâri mono õ ne, 're ai'maihâimana aba mono na te za 'râwi 're ai'masiwaihu'u aba mo, sena na ĩ'ra na tãma 're ai'maihâimana aba mono õ na hã.


Kumykomo a, seropono a typipohse kuahtao xine toto zuno sexiatose. Mokaro motye kuhse Kumykõ kapuaono. Naeroro yronymyryme aomipona sehtone, jũme orihpyra kuehtohkõme.

Nẽ na hte mẽ panhĩpêêxà mẽmoj tã mẽ pamã karõ pu htem kuma nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx. Ja mex. Nom kaxkwa kamã Mẽpahpãm maatija mẽ pahte mar nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêxja na kêt mex kumrẽx. Kot puj mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anẽ nẽ nhỹrmã kuri pamex nẽ pahtĩr tũm nẽ papa ho papa.

Akinika ate irĩtxi aua ĩkorapokoriti. Ninoa misiritaua maerekati akamakasaaki. Iuaritika ate paxitana ninoa. Apiata apaxitari aĩri iaxiti auakari imisiritakasaakiua ate, maerekati akamakasaaki, kotxi axinire iri itxaua. Ininiã akamakasaakiri aĩri iaxiti auakari nireẽkiti, aãuapininiika atxako.

Kunwym domodo kurudyly, kagâikely warâ tydase kurâ, tâinwânse-ro warâ, kiynrendylymogue. Kunwym kaynonro kagâikely, kurudyly warâ olâ koendâ kyjidane kuru. Kyigueduo aunloenlâ mawânrâ ise eagâ kydawyly.

Zaneru ywy rehe har aꞌe wà, uzepyk zanerehe aꞌe wà, zanekwarer mehe aꞌe wà. Ximuawate katu zane wà. Nezewegatete tuwe xiruzar zaneru ywate har zane. Tuwe zaiko hemiruzeꞌeg romo nehe no.

Nhanderu kuery ngoꞌo re ikuai vaꞌe ma nhanemoꞌarandu rã nhanheꞌẽ rendu ꞌrã. Nhanenheꞌẽ Ruete katuve ma nhanheꞌẽ rendu ꞌrãgue, jaikove aguã.

Niɡ̶ina ɡ̶odiododipi metiɡ̶odalake leeɡ̶odi niɡ̶ina ane beyagi ane jaoɡ̶a, odaa niɡ̶ida moko jeemiteeɡ̶atibige ɡ̶odiododipi. Pida daɡ̶axatace me leeditibige mejiwaɡ̶ataɡ̶a Ǥodiodi ane ideite ditibigimedi ane iiɡ̶e niɡ̶inoa niwicidi, odaa jiɡ̶idaaɡ̶ele mejinaɡ̶a me ɡ̶odewiɡ̶a.

Irũa ji ei pe me kiro: Nhanderuva'g̃a yvyakotyve'g̃a, g̃ahã nhande mbo'e onhi'ig̃ahyavo nhande ve toko katu ti g̃a javo. G̃anhi'ig̃a nhande tihendu katu nhandekokatuavo. Tupana'ga ko nhanderuvete'ga yvagipeve'ga. Ganhi'ig̃a kaitu ti tihendu katu nhandekokatuavo. Po nhande ganhi'ig̃a rendukatui, a'ero po ti ga nhande mongoi avuirama ojipyri nehẽ.

Ha vé, ẽg han mũ fag vỹ ẽg mrãnmrãn tĩ, ẽg kanhrãn jãvãnh nĩn kỹ, kỹ ẽg tóg fag kamẽg tĩ. Kỹ ẽg tóg Topẽ kamẽg kãfór han ke mũ, ũ tỹ ẽg rĩnrĩr han mũ ti, ẽg jóg mág ti.

Nde ru yvy pygwa ne mbohasa asy ramo jepe, eremboete joty íxupe ereiko-vy. Upéixa nhande ru yvy pygwa-pe nhamboete voi. Aipo ramo Nhande Ru yváy pygwa-pe nhamboeteve katu. Ani pehendu eꞌỹ teĩ íxupe. Penhemeꞌẽ katu ae íxupe peiko tee hagwã hendive.

Tule inytybyreny inydeereny retehemyhỹre inyboho riòbitidỹỹnymyhỹrenyre. Tai tahe iny riywinymyhỹrenyre. Deuxu tahe inytybyreny rare. Inytybyreny ratyre tahe tuu rikiywinyrenyke, tahe irumy rokoireke iurenana.

Jaremuꞌakwaaw ire jane ꞌã jarejuwa ꞌgã jeꞌega renupa jarejemogyau. Jarejuwarete ꞌga jeꞌega taetu ki sienup. Ojeꞌega renuw ire ꞌga jane rerooi ojepyri anure.

Ga me babãm bêngôkre kute me bamã uwẽk màt gu me bapijàm djàje banhibôn bakrĩn amikam baje kabẽn maro bakrĩja pumũ. Bir be, gwaj pykabê gwaj babãmja kuràm kàjkwakam Babãmja kabẽn maro nhỹ, gwaj badjumar mex ne ar baba kadjy, amikam kabẽn maro nhỹ.

Uyunkon tarîronya uurîꞌnîkon yakoꞌmenkaꞌpî. Moropai mîîkîrî namaꞌpî. Mîrîrî yentai Paapa namaꞌnîkon eꞌpai man, manniꞌ uyunkon kaꞌ pon uyakoꞌmenkanenkon. Mîrîrî warantî ikupîyaꞌnîkon ya, moriya iipia koꞌmannîtoꞌ puꞌkuru eporî.

Yũmũg tak xohix te yũmũg mãnõg, nũy tu hãmyũmmũgã', ha yũmũg yĩpkox pip, tu' tak max pekpaxex. Yĩy 'ãpu yũmũg Tak Topa pu 'ãyĩpkox pi', xayĩy 'ãhi xe'ẽgnãg.

Ijodi ixeyũ be wuymukorẽm puje dak, ibuyxim ma wuyebayũ ajukuk. Ixeyũ a'õ kayap podi ma juy kũyjobin ajop wuyebayat a'õ kay- -kabi beat a'õ kay, wuykay ag̃at a'õ kay. Ixe a'õ kay kũyjobit pima, soat em acesop cexe wuyetait.

Ër karepé noo gó, ër yb badäk hahỹỹ bä hanäng doo, mahỹỹnh do hadoo doo me ër rametëëk, ër wén wehꞌëëh ër yb. Ti hyb nꞌaa tawꞌããts hẽ ti bahä̃nh ër Yb hỹ pong jé hawät do ër ky daheeh, ta pa hadꞌyyt hẽ ër babok hyb nꞌaa.

Txa²wã¹wĩ³nu²khai³xa² wĩn¹txi³sxã³ we¹tẽ³jah¹la² ĩ³kwa̱i²kxi²nẽ³kxan²ti³ sa²nẽn¹kxi²sa²tẽ³ki̱³tã³la². Te²yã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe² Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³jah¹la² ã²la² kãin²khai¹nxe³jah¹la² txa²wã¹ẽ¹nãu³ai²na² sa²hau³ko³tũ¹nhẽ³jah¹la² ã²la² kãi²non³sxã³ sa²yxo²we¹ki̱³tãu³lon³ki̱³tã³la².

Hiyaiya, wexe halitinae wiyoimene xowaka watyalihena wiso hoka waiminisahitene. Exahehare atyo ite wexe Enore waiminihena hoka waiye wisaohena.

Akadiabi'i araboa vahojaki haria vakapatabakhiaki, hojai vavajahariki-ra akava'ipahinija kaimoni. Haria vakapatavini mani ida va'ora afinivini hija. Jahaki ida akadiabi'i-ra afinivini. Jahani arafiaki ida akadiabi'i nama hojaki-ra afinivini, aka'ojomo'ija kaimoni ida akadimahi jahaki-ra avahojavini.

Mypykbyize myzotsa harere bo yhỹ tsikykaranaha. Ziknamypehakanahaze siharere bo yhỹ ziknakaranaha. Asahi kytsa zuba iwatsa tu siharere bo yhỹ tsikykaranaha. Deus hi bijoikpe eze tuze ihyrikoso my, ata harere humo pykyhytu hyỹ tahaktsa! Iwatahi ata mymypehaze iharere humo atsoko hyỹ tsimykaranaha, iwa ituk mywahi tsimynapykyryknaha.

Saꞌawyꞌi mesuwarotiaria aiꞌywotꞌin aipopetek aimoweꞌeg hamo. Miꞌi hawyi iꞌatumõtypot haria wo watopyhuꞌat poꞌog saꞌawyꞌiwuat kai. Miꞌi pote karãpe Aiꞌywot Atipy piat aiꞌapiheg miꞌi hawyi waku imõtypot haria wo watukupteꞌen. Waku imikyꞌesat nug haria wo watopyhuꞌat aiꞌapiheg hawyi. Katupono Tupana ainug tomẽpytꞌin no Topãꞌãu wo.

Po'i koêku, enepo saya'íkovi ne ha'a ûti yâye yara poké'e enepo pahukóvo ûti, téyoa ûti. Ínapoxo ne Ha'a ûti íhae vanúke, yupihóvoneoxo motókeyea téyea ûti enepo saya'íkavi. Yanê'e, ínamo vitapána ne apéyeati ákotinemo hunókoku xokóyoke.

Apêye kẽ'rare marî wi'marã́ niikã́, marî pakɨ sɨmɨá marî yã'âro weesére bu'îri da'rêkũwã. Naâ tohô weesére marî yɨ'tí ẽho peówɨ. Tohô weérã marî pakɨ ɨ'mɨ̂sepɨ niigɨ́ pe'e maa tãhârãta yɨ'tiró ɨá'. Tohô yɨ'tí ẽho peórã, katî nu'kurãsa'.

Chaynütac uchuchälla cayal taytanchicta allinpa licayculanchic sumäpa ishpiycachimaptinchicpis. Chaychun ¿cawsayta umäninchic taytanchicpa munayninman ćhulacuycul-lä mana cawsaycuchwanchu ampá?

Ti'ai ãma wamama uptabi norĩ hã wawasété na 'râwi 're wasiwaihu'u za'ra mono da, wanhimiza'rese wi te te 're wahâ za'ra mono wamhã, wa tô ta norĩ hã wa te 're hâimana wazéb za'ra, wama pire na 're hâimana za'ra mono wa. Taha nhipai u, wa za duré hâiwa ãma Wamama uptabi hã wa te 're wapari pese za'ra, te te 're wa'ahâ za'ra mono nherẽ, rowẽ na õhõ ãma si 're wanomro u'âsi mono da oto.


Kumykõ seropõkõ kutuarimanohpotone tuhke pyra jeimamyry, tõsenetupuhtoh poe rokene. Yrome kutuarimapotorỹko Ritonõpo mana kypyno xine toexiryke, zae kuhse kuehtohkõme tysaaro.

Nẽ mẽhprĩre na htem hamaakro nhũm mẽ hipêêxà tanhmã hã mẽ ho. Hã mẽ hkaprêprêk rỳ hã mẽ kãm akir. Amnhĩ krã hkôt tanhmã mẽ hipêx to. Mẽ kot ja hã amnhĩ pumunh nẽ axte hkêt kaxyw. Ja mex. Tã mẽ papajaja. Mẽ pahpê Tĩrtũm kra na pu htem tõhã tanhmã amnhĩ tomnuj to nhũm mẽ pahpumu nẽ tanhmã hã mẽ pahto. Mẽ pahte amnhĩ pumunh nẽ axte hkêt kaxyw. Uràk nẽ amnhĩ to mex pix o papa kaxyw.

Ĩkorapokoriti auakani irĩtxi misiritaua maerekati akamakasaaki. Mapakananinani ikara atoko ikamana. Imarotakitina iaõka ikamana. Teoso misiritaua maerekati akamakasaaki ereka anini ĩkapani iua atoko anini ĩkapani.

Iamudoem kydawyly ume, kunwym domodo kagâikedâmo, âdara koendâ kydawyly tiuntuhoem, aunloenlâba olâ mârâ. Koendâ kitoem Deus kagâikeho, kuruto warâ olâ aunloenlâ, mâkâ ara kitoem, âdy inakanhe aguiempyra kitoem warâ.

Zaneru uzepyk zanerehe wà, zanekwarer mehe wà, aze zaneremiapo kwer naꞌikatu kwaw wanupe. Tupàn upuraraw kar maꞌerahy zanewe aꞌe, taꞌe ipurumukatu wer zanerehe aꞌe xe. Taꞌe ipurumuigo kar wer zanerehe ikatuahy maꞌe romo aꞌe xe, uzezàwegatete aꞌe xe.

Mbaꞌeta nhanderu kuery nhanemoꞌarandu ꞌrã xapyꞌaꞌi guarã, haꞌe kuery oikuaa rami. Haꞌe rã Nhanderuete ma nhanemoingo porã aguã nhanemoꞌarandu, ikyꞌa eꞌỹa rami nhande voi nhandekuai aguã.

Onateciɡ̶idiwa nicaaɡ̶ape niɡ̶ina ɡ̶odiododipi modiojotoɡ̶odici niɡ̶ica anoyemaa modigotoɡ̶owa anoyakadi meletoɡ̶odomi. Pida Aneotedoɡ̶oji baɡ̶a diojotedoɡ̶odici niɡ̶ina meletoɡ̶odomi eotedibige me idejinaɡ̶a digo mijoataɡ̶a me diɡ̶icata libatiigi.

Nhanderuva'g̃a yvyakotyve'g̃a, g̃ahã onhi'ig̃ahy nhande voja'irame nhande mbo'eavo nhande mongovo g̃wemimbotarimo nahã ko pyry a'e ji javo nhande ve.Tupana'ga ki a'e te ipotari nhandepyryva nahã ko pyry pe me javo. “Tapyry ti g̃a ji ja okokatuheteavo,” ei ga. Nurã ga nhande mbo'ei onhi'ig̃ahyavo nhande ve imondovo hahyva'ea nhande ve toko katu ti g̃a javo.

Kỹ ũ tỹ ẽg han mũ tóg ẽg to ã jykre fi ja nĩgtĩ. To jykrén kỹ tóg ẽg mrãnmrãn tĩ kejẽn, ẽg sĩn kã. Kejẽn tóg ã tỹ kygnẽ kỹ nĩ ra ẽg kanhrãn sór tĩ gé, ẽg panh ti. Hã ra Topẽ tỹ ẽg mrãnmrãn kỹ tóg to jykrén há han tĩ inhhã. Ti tỹ ẽg kãnhrãn há han sór vẽ, ẽg tỹ ti ri kén kygnég tũ nĩ jé, ẽg tỹ ti ri kén há tãvĩ nỹtĩ jé.

Ha nhande ru yvy pygwa nanhane mbohasa asy aréiry oiko-vy. Nhane mbohasa asyse ramo, sapyꞌa nhane mbohasa asy. Ha Nhandejáry nhane renohẽ porã nhande rereko asy-vy, jaiko marangatu hagwã heko-rupi.

Iny tybyreny urihimyò bededỹỹnana‑di riòbitidỹỹnyre iwese tamywimy rõhõtinyre wese. Deuxu tahe iny riòbitidỹỹnyre rekexiywinyrenykemy. Iwese òbitimy tii raremyhỹ wese rokoirekemy.

Sãꞌã janewujaꞌia we futat janeruwa ꞌgã jane muꞌakwaawa janejemogy esage are wemifutar imũ etee futat. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga jane muꞌakwaawi janejemogy esage are. “Tejeꞌjawe je ꞌgã mogyi”, ꞌjau ꞌga ojeupe. Aꞌeramũ nipo jane jarejemogyau ꞌga ꞌjawe futat.

Pykabê gwaj babãm bêngôkre kute gwaj baprĩrerũm gwaj bamã uwẽk màt. Me ta kute amimarkôt ne gwaj bamã uwẽk màt ne. Nhym bep Metĩndjwỳnh ne gwaj bamex kadjybit gwaj bamã uwẽk màt ne. Ta mexo mexkumrẽx kôt gwaj bamex kadjy.

Uyunkon tarîronya uurîꞌnîkon yakoꞌmenkapîtîꞌpî more pe eꞌnîꞌnîkon tanne teesenumenkatoꞌ yawîrî. Morî pe uyeserukon yuꞌse tîwanî yeꞌnen yakoꞌmenkapîtîꞌpî toꞌya epuꞌtî tîuyaꞌnîkon pîkîrî. Tîîse Paapaya uurîꞌnîkon yakoꞌmenkatoꞌ wanî tîwîrî yairon pe. Morî pe tarakkîrî koꞌmannîtoꞌpe, tîwarantî ukupîiyaꞌnîkon.

Yũmũg tak te yũmũ'ã hãmyũmũgãhã', 'ĩhã yã yũmũ'ã hã kakxop, hãmyok tu hãmpe'paxex hah, pa Topa te hãmyũmmũgãhã' 'ũ yũmũg tu max, nũy Topa putuk yũmũg tu max xe'ẽgnãg.

Wuyebayũ ma ipiatpi'ajojoan wuywebe wuymukũyjobit am. Ipiatpi'ajojoan ip wuywebe ipiatpi'ajoat pin osodop ip puye. Darem ma ip wuymukorẽmrẽm. Deus pit ipiatpi'ajojoan wuywebe xipan wuykug̃ap tomuju. Ixe ipiatpi'ajojoan wuywebe soat tag̃ wuymuisun am. Ipiatpi'ajojoan wuywebe soat tag̃ wuyisu jejo'i am.

Pawóp its ta baab noo gó ji yb ji rametëëk baad hadoo doo me sa hã, ër rabawꞌëëh hyb nꞌaa. Pꞌop Hagä Doo kä ër tametëëk baad tabahadoo hyb nꞌaa ër hã, baad hadꞌop, tsyt hẽ nesaa do mahä̃nh ër babok hyb nꞌaa kä, tsyt hẽ nesaa do mahä̃nh tabawät doo da.

Kho³kho³txi²nẽ³lhĩ¹nai³tã² hxi²kan¹ton³ki̱³sxa³hĩ¹nai³tã² jũ¹nxa² ha³la³jen¹nãu³a² Txa²wã¹wĩ³nu²khai³xa² ĩ³wai³kxi²te³lhxã³ ĩ³kwa̱i²kxi²sa²tẽ³nẽ³lain¹to³hxai²na²hẽ³la².— Ju¹tai²na² wain³na³na¹. Nxain¹te²jai¹ti²tu³wa². Te²yã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe² Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³kxai³lu² sa²wai³wai³kxi²sa²tẽ³ũ¹nhẽ³lain¹te³lhxã³ ĩ³kwa̱i²kxain¹toh³na³la². Nxe³sxã³:— Nxe²kãi³ũ¹hai¹na¹kxai²nãn²tu̱³ wi¹lhi¹na¹ju³ta³la³ wã²nhũ¹ai¹na¹tũ¹xã¹. Txa²wã¹sũ̱³na² a²ẽ¹nãn¹jau³la³ nxe²na³la².

Wexe halitinae watyalitaha wiso xakore hoka maisa waha xini, hatyoharenae motya ehekore aokahitaha hoka. Hoka Enore atyo watyalita wiso waiye wisaona maheta, exahe enawenane akereta iniyalahare maomaneharenae wisaona maheta.

Badara ipohiriki isai arihina oadani, akadiabi'i haria vakapatabakhiahi. Haria vakapatavini-ra vanofiha; haria vakapatamaniha. Deus haria kapataki fori arihiki hari akadihojai jahani avijavaja kaimoni, Deus kahojai jahakia akahojaija kaimoni.

Myzotsa ziknamypehakanahaze mysapyrẽtsa tsikyziknaha. Sisopyk humo wasani tsikaha, ana hi nizihikiknaha. Deusta tsihyrynymyrẽta iwatahi iharere wasani nikara, iwa mysapyrẽtsa babatsa tsimoziknaha ana humo hi mozihikik, Sesus wa tsimoziknaha ana hi mozihikik.

Aiꞌywot aity mesuwarotiat aipopetek kahato aimotag hap eꞌat pe turan taꞌatumõtypot hap kyꞌewi taꞌatumikuap wakuap hap ok tã aihire te yn. Maꞌato Tupana aiꞌapiheg wẽtup wanẽtup hap mywo toikyꞌesat ahehãite aimoewaku hap aimotag hamuat wuatꞌi eꞌat piat. Toikyꞌesat aito waku rakaria wo tewaku hap ewy ainug neran haype. Tewaku hap ewy ainug neran hãpyk wuatꞌi eꞌat piat teko hãpyk takat ewy ainug toikyꞌesat aito toꞌewy hap aikyꞌe haype aimowepit teran haype.

Enepohikora ha'a ûti yâye yara poké'e, ako á'eno xoénae ixómoyea ápe veínovike sayá'ikeovi enepo apê pahúnevo ûti, exókoviti nókone kó'iyea ûti. Yoko enepone kixoku sayá'ikeovi, koati kuteâti ínixone unátiyea. Itea enepo apê tiú'iti koekúti évekoviku ne Itukó'oviti, koati exókoviti nókone kó'iyea ûti. Kixínovikeneye, koati kaha'aînoviti unátiyea koeku ûti motovâti vitúkeovo sasá'iti kuteâtimaka koeku itúkeovo sasá'iti ne Itukó'oviti.

Marî pakɨ sɨmɨá a'ti nukúkãpɨ niirã́ marî yã'âro weesére bu'îri da'rêwã. Naâ bu'îri da'rê'ke marîre yoâtikã niîwɨ. Naâ bu'îri da'rê sĩ'riro noho marîre bu'îri da'rêwã. Õ'âkɨ̃hɨ pe'e marîre ãyuró wa'â dutigɨ bu'îri da'rêmi. Marîre kɨ̃ɨ̂ weeró noho yã'asé moorã́ wa'â dutigɨ tohô weemí.

Cay pachäćhu taytanchiccuna tantiaśhallanmannümi rätullapä caminaycamälanchic. Ñatac Tayta Dios'a rasun allinninchicpämi ishpiycachimanchic, quiquinnuy sumä chuya caycunapä.

Ti'ai ãma wamama uptabi norĩ hã ma tô wanhimiza'rese wi te te 're wa'ahâ za'ra tô, 're waprédub za'ra mono õ ré hã. Wawasété na 'râwi 're wasiwaihu'u za'ra mono da, ma tô te te 're wa'ahâ za'ra, niwamhã ĩ'uwaibaba uptabi õ nherẽ, damama norĩ nhimi'ahârizé hã. Tazahã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, te ĩ'uwaibaba si te te 're wa'ahâ za'ra. Te te 're ĩwa'apawapto mono da si, te za tô ti'ai ãma 're wanomro mono ré, te te 're wa'ahâ za'ra, wawasété ãna ĩsine 're wahâimana za'ra mono da oto, wa norĩ hã.


Kumykomo a tutuarimanohpose kuahtao xine zomory zuaro kuehtohkõme tãkye pyra sã sytatose, emynyhmãko, jetũ exiryke. Yrome imeĩpo tymoise kyya xine ahtao torẽtyke pyra exĩko sytatose, kuetuarimatamitukõme, zae kuexirykõ poko tamorepase kuexirykõke.

Na hte mẽmoj tã tanhmã mẽ panhĩpêx to pu mẽ tee ri amnhĩ pumu nẽ pahkaprĩ nẽ pahkĩnh kêt nẽ ri papa. Nom kot puj mẽ tokyx tanhmã amnhĩ tomnuj tota kaga nẽ akupỹm Tĩrtũm kôt tãm amnhĩ nhĩpêx o papa nẽ akupỹm pahkĩnh nẽ pajamakêtkati nẽ ri papa.

Amisiritikosaaki, kona apoxokoniuata, kotxi patsiiri. Iuaritika eereka akamari atão inakarinoka. Iuasaaki erekaxinireua, kotxi Teoso oerekapekaua atakanapiniri amaerekani imisiritakasaakiua.

Inakanhe aguitobyry wâgâ kagâikeduo, tâjityenze kurâ, tuomareba warâ, aguykehonday. Ilâpygueduo olâ âdy Deus konomedâdyze ato awyly xuturimbyryem kurâ, Deus ize ato ara ise kurâ, kurâ domodo agâ koendâ ise kurâ warâ.

Aze amo uzepyk zanerehe, aꞌe ꞌar mehe zazemumikahy zane. Nazanerurywete kwaw aꞌe ꞌar mehe. — Azeharomoete aꞌe maꞌerahy ipuraraw paw ikatu ihewe aꞌe, zaꞌe izupe amo ae ꞌar mehe. Taꞌe nezewe zanemuigo kar ikatu weraꞌu maꞌe romo aꞌe xe. Aꞌe rupi zaiko puràmàtyryꞌym ꞌymaw rehe zane kury.

Nhanemoꞌarandua nhavõ haꞌe ramoveꞌi nanhanembovyꞌai ꞌrã merami, nhanemomboriau ranhe. Haꞌe rami teĩ nhanemoꞌarandupaa ma rire ojapo ꞌrã nhandekuai porã haꞌe nhandereko porã aguã rami.João 15.1, 2 Tiago 1.2-4 1 Pedro 4.1, 2

Niɡ̶ina me diojotedoɡ̶odici, ica ina daɡ̶a beyagitoɡ̶odomi, aɡ̶eo me ɡ̶odinitibece. Pida nigidiaaɡ̶idi, niɡ̶ijo Aneotedoɡ̶oji ane diojotetece icota moyakadi lewiɡ̶a ane iɡ̶enaɡ̶a, codaa meote laaleɡ̶ena mele.

Ga nhi'ig̃ahyrame nhande ve nhande mbo'eavo, nhande nianderoryroryvi te na'ẽ ite'varuhu ji ve kiro javo. Hahy nhande ve. Emo aerẽ nhande rekokatuhetei nhanenhimomiranamame jupe hendukatuavo nhanenhimbo'eavo. U katu nhandepy'a a'ero.

Ti tỹ ẽg mrãnmrãn ẽn kã tóg ẽg mỹ sér tũ nĩ ver. Ẽn kã tóg ẽg mỹ jagy tĩ. Kar kỹ ẽg tóg vãhã vég tĩ, ti há nĩ ja ti, ẽg tỹ kanhrãn há han kar kỹ. Ti tỹ ẽg mrãnmrãn hã kỹ ẽg tóg vẽnh jykre há han ẽn ki kanhrãn mũ sir, jagnẽ krĩ kuprãg ki ẽg kanhrãn mũ gé sir.

Jajerereko asy jave, ndajarovyꞌái voi. “Aiko asy voi” jaꞌe moꞌã nhandéjehe. Ha upe rire katu Nhandejáry rembiereko asy nhande heko-rupi jaiko. Nhande pyꞌagwapy reheve jaiko. Heko tee-rupima jaiko.

Inyõ òbitidỹỹnamy deramy reakeki, tii deysamy aõkõ rareke. Òbitidỹỹna bedewona‑di rare. Rexihuredi, tahe wiòhedỹỹnamy reamyhỹre modeebo reamyhỹreò, irumy ywina‑di rarehyyke.

Janeremiapo tywer are ꞌga jaremuꞌakwaaw ire jareꞌarasigamũ jarejemogyau ee. Jarekuꞌieꞌemamũ niaꞌwyri rẽwẽjẽmĩ janee. Aꞌere ꞌgã neapyoramũ ee Jarejuwarete ꞌga remimuꞌakwaawera ꞌgã ajemogyau esage. Opyꞌataꞌwaramũ nanẽ nipo ꞌga ajemogyau.

Djãm me kute memã uwẽk màtkam tokry ngri got. Kam ne me tokry:n kam kaprĩre ne. Nhym bep amũ atũmã gêdja arỳm umar mex ne katàt mrã. Arỳm kute mar ne kôt amijo tẽmkam gêdja umar mex ne katàt mrã.

Îꞌ pensa uurîꞌnîkon yakoꞌmenkanenya ya, uyakoꞌmenkatoꞌkon wanî uurîꞌnîkon yewankonoꞌmanen pe. Yai pra yairî maꞌre enan, atausinpantoꞌ ton pra. Tîîse maasa panpîꞌ uurîꞌnîkon yakoꞌmenkasaꞌkon yeseru ena morî pe. Moropai tîwanmîra eꞌnîtoꞌ eseraꞌma, maasa pra Paapaya uyakoꞌmenkasaꞌkon wenai.

Topa te yũmũg mãnõg, ha yũmũg kuxa hittup 'ohnãg, pa hãpxip kutõgnãg, 'ĩhã yũmũg kuxa mãm, ha yũmũ'ãte hãpxopmã max, tu hãmyok mĩy 'ũyãnãn tu'.

Wuywebe ipiatpi'ajoan pima, wuycokcok g̃u wuyju- -wuyg̃uycũg̃ acã. G̃uyjom pit cebay be imukorẽm'ibiyũ cedag̃ ma jekukum, kaba'ũm tak ip warara'acayũ eju.

Ji hã rametëëk doo, ji rahewyyh doo, dooh né hẽ ji genaag bä ta tii dꞌ ji hã rabadꞌoo do ti noo gó. Hejoonh ji hã, datés ji hã. Ti hado né paawä, ta jawén kä, Pꞌop Hagä Do mo hajꞌaa ji ahob wät do hyb nꞌaa ji hꞌyy ganyy däk bä kä, takꞌëp hꞌyyb nyyw gó baad hadꞌop doo gó ji bawät tanꞌoo bä kä.

Ĩ³kwa̱i²kxi²nẽ³ju³ta² kãi³ũ¹nhẽ³tãu³la³ ĩ³ka³li³kxi²nẽ³jau³sxa³wa². Yxãn¹ta¹ jũ¹nxa² yan¹nãu³a¹ ãin²ta³kxi²nẽ³ju³ta³la³ ne³wã²na³ki̱³sa²kxai³ wain³txi³ kãi³ki̱³sa²kxai³ txa²wã¹ẽ¹nãu³ai²na² hãu²non³nxe³nẽ³lha²kxai³ nxe²na³la².

Alitere wikawatyalisakehena hoka hatyo xowaka wamaikohareta, maisa wihalaharexe. Xakore hoka wahehena atyo hoka hatyo kawatyalisakiterenae waiye, exahe mehexaikohare tyaonita.

Ni-avajahaki ida kapatahi arihina. Ava'i-ra namokaraki ida. Ni-khai ani'aki. Naothinia khai ani'aki ida haria vakapatavinia haria vaka'ojomo'ivini akadihojai asohika'oakia akahojaina, ava'i jahajahani jaboni.

Deus mymypehaze mysukatsihikrẽtsa tsimoziknaha. Sinini tsimykaranahaze batu myku. Bykyzehu mykurẽtsa tsimozikzonaha. Mydikrẽtsa Deus harere humo hyỹ tsimykaranaha, iwatsahi mysapyrẽtsa tsimoziknaha hỹ. Mysapyrẽtsa tu Deus harere humo hyỹ tsimykaranaha iwatsahi mykurẽtsa hỹ.

Karãpe Tupana ainãpin hamo aiꞌapiheg turan yt he hin i maꞌato haty kahato yt aimowehum kuap i yt aimowepit i aiꞌapiheg turan. Meiũran maꞌato aru tokosap haty hap hawyi ti satꞌe kahato ahete hewaku hap. Haꞌyruꞌin hakiꞌytꞌin hãpyk kahato rakaria wo watopyhuꞌat. Tupana tikyꞌesat aimoehãite tomohey hap etiat hap tomikyꞌesat etiat hap.Uiwyriaꞌin yt naku i aiperup Tupana potpap nug hap ete. Waku aipo hesaika ipotpap nug hap ete. Waku aipy hesaika ipotpap ereto hamuat hap ete. Toikyꞌesat aito toꞌypia aikotã hewo kahato rakat ewywuat tomowepit haria wo.

Enepone uhá koeti tiú'iti koekúti évekoviku, ako aúhepeinovi enepo vekôa ûti. Omínovi ikáxu'iyea vokóvo. Itea ikénepoke, koati únati pôreu xoko xâne taru'úxoati ne évekokonoku. Hane pôreu, úhepeko isóneu koane ponópeovo kixoku itúkeovo.

Diakɨ̃hɨ́ta niî'. Õ'âkɨ̃hɨ marîre bu'îri da'rekã́, neê tɨ'sá wee'. Marîre pũrî'. Tohô niîmikã, marî kɨ̃ɨ̂ bu'îri da'resé me'ra ãyuró weé'. Be'ropɨ́re marî ehêri põ'raripɨ ãyuró tɨ'ó yã'asere bokarã́sa'. Ãyuró kɨ̃ɨ̂ ɨaró noho keoró weé me'rikã'rãsa'.

Rasunpa ima ishpiycachiyćhüpis sasam; manamá chayurallá cushicuy canchu, sinu'a, nanacuymá. Chaypïtam ichá chaymannuy allin cayta, jawca cayta wayuycun “allinnïpämi” nil ćhasquiycücunäpá.

Wawasédé hã wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono zém na 'râwi 're wasiwaihu'u za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're wahâ za'ra mono wamhã, awa'awi 're watoi waihu'u za'ra mono õ di, taha na hã. Robzei'õ na si wa za a'â 're wahâimana za'ra. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwahâ za'ra mono zém na oto 'râwi 're wasiwaihu'u za'ra mono wamhã, duré wa'ãma 're ronomro pese za'ra mono wapsi, te za wapẽ hã ĩ're wama 're simi'wara wẽ oto, õhõ ãma si 're ĩwanomro wẽ mono zéb zarina wa.


Ritonõpo maro ehxĩpo eramara ropa ehtokoNaeroro imehnõ ijamihtanohpotoko ropa, typoremãse toto ahtao. Jezu enetuputyry poko akorehmatoko toto zae rokẽ toto ehtohme ropa. Mame osemae ytoketõ osema kurã menekãko mana, topohmano. Mokaro sã zae rokẽ oehtohkõ poko ehtoko. Imehnomo a opoenopyrykohtao zae ehtoh poko rokẽ toh exĩko mana asã xine. Jamihme pyra exiketõ roropa Jezu enetuputyry poko opoenopyrykohtao zae rokẽ exĩko ropa mã toto, oenerykõke.

Mẽ pahte Tĩrtũm kaga hkêt ã mẽ pamã karõJakamã e kwa kêr ka mẽ amnhĩ to htỳx nẽ apa. Mẽ kot Kris ã tanhmã mẽ anhĩpêx to htãã. Ãm Tĩrtũm kôt pix mã amnhĩ nhĩpêx mex pê akĩnh nẽ apa. Kêr kê Kris kôt atõjê hõ tee ri mẽmoj tã amnhĩ pumunh kôt ra Tĩrtũm kaga kaxyw tã ã mẽ ate amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã mẽ apumu nẽ mẽ apyrà nẽ akupỹm hkôt amnhĩ xãm tỳx nẽ hkaga hkêt nẽ.

Ininiã hõkitikari hĩuako sãpakakari. Hĩkamataparatari hĩpotoriki iõkapetakari.

Deus wâgâ kurutoMâsenagazedylymo ume ton-honremba tâise lelâlâ wâne âmaemo, âzeon-hondâdaungâ olâ, Deus amidysemo ato ara amisezedomoem. Adaimpâni ara itaungâ, tokozelygue tâwâkonubaze lelâlâ wâne, ton-honwandonze olâ tadaimpâdyly nimoba tâitoem. Tâgaseim ara lâpylâ itaungâ, tyxigâmylygue tâzeumpaze lelâlâ wâne, tyxigamadonze olâ tâgaky tienwanikehoem.

— Peho katu Tupàn hape rupi nehe, iꞌi wanupe aꞌe kuryAze awa nahuhàg kwaw nehe, uzemumikahy putar aꞌe nehe. Peiko zo nezewe nehe. Pekàg tuwe pezeruzar haw rehe. Penurywete nehe.

Haꞌe nunga rupi pemombaraete ju ipo hoꞌa vaꞌekue haꞌe henapyꞌã kangy vaꞌe kuery.

Notaɡ̶a anetiɡ̶odiladee Enice awii mabo ɡ̶adaaleɡ̶ena, codaa jinaɡ̶adinopootiwaji leeɡ̶otedi niɡ̶inoa ɡ̶adawikodico, micataɡ̶a niɡ̶ina oko me dinigaaxe, ane dinigaaxe libaaɡ̶atedi, codaa me naɡ̶amalaɡ̶a lokotidi. Odaa jiɡ̶idaaɡ̶ee maxawani niɡ̶ina oko ane deɡ̶eliodi eliwaɡ̶atakaneɡ̶egi. Niɡ̶idi oko liciagi niɡ̶ina oko alejaado. Pida nigodiotaɡ̶adicitiwaji me iwitece naigi ane iɡ̶enaɡ̶a, Odaa aɡ̶alee wayoditibigiwaji, pida jeɡ̶ele mewaligitibigiwaji. Series([], )

Tihendu katu ti Tupana'ga nhi'ig̃aPenhimbojiko hete ti Tupana'ga rehe a'ero pejoryjoryvamo ga rehe. Penhimboita ti. Pe'ji ti tako ti Tupana'ga nhi'ig̃a rupi javo. Pemombyryva'ja ti pejeaporog̃ita. Nane'ymi ti ga rehe jate pejiko hete. A'ero po ti pe ndekokatui nehẽ. A'ero pe ndepiagame po ti pembyteripeve'ga ojikokatue'ỹve'ga herojijyi ojeaporog̃ita okovo Tupana'ga nhi'ig̃a rupi jate no. A'ero po ti ga ndokote'varuhua'javi nehẽ.

Ẽg tỹ jagnẽ tar han keKrónh ke ve ãjag tóg nĩ, kỹ ãjag tóg tỹ ũn kaga tĩg kórég ẽn ri ke nỹtĩ. To tarꞌ he mãn nĩ, ãjag tỹ mũ há han mãn jé. Topẽ japry kuryj hã jagma ẽvãnh nĩ, kỹ ũ tỹ ãjag mỹ to krónh ke ha mẽ ẽn ag vỹ ãjag mré to tarꞌ he mãn mũ gé. Topẽ jykre tovãnh sór nĩ ve ãjag nỹtĩ, hã ra tóg ãjag tar han mãn sór mũ.

Nhande rekoha a-rami Ani pene ateꞌỹ teĩ pene mytuꞌeꞌỹ-gwi. Penhemokyreꞌỹ ae peho meme hagwã tape porã-rupi. Penhembopyꞌagwasu katu pendéjehe, peho meme hagwã tape porã-rupi. Upéixa ramo gwĩ ogwerovia kuꞌa kuꞌa vaꞌe ndohói arã ogwata porã eꞌỹ vaꞌe-rami. Onhepysanga sanga vaꞌe-rami, ndogwatavéi arã. Oho ramo tape vai-rupi, okaráu vaꞌe-rami onhemaxuka vaꞌerã. Peho porã ramo ae, ogwerovia tee-ma vaꞌerã. Series([], )

Kai bedewokeki, aumy‑di, arayky‑di iruruõra, ihãrele tahe birurudỹỹnymy bimyke. Ati tule iruruõre ihãrele tahe, myike òbitimy. Betehemy, biywinymy ryòbiti‑di mariake. Tai tahe ijõ iny reyterenykre, raòwenyõtyhy. Series([], )

ꞌGã muꞌakwaapawetAꞌeramũ ki pẽẽ pejejemogypyyg ywyapiau Jarejuwarete ꞌga ree, pejekuꞌiramũ ꞌga ree. Pejemogy esage ki Jarejuwarete ꞌga upe. Aꞌeramũ ꞌga rerowiaraipara ꞌgã amũ pẽ nesaka, ojemuꞌakwaapa ꞌga rerowiar are pẽẽ ꞌjawe.

Bir be, kam dja gar on ajte amikam atỳx ne arek kôt amijo tẽ. Kute mrãmri ne me krĩ'ỳr mrãnh ne katyk me:x ne mrãnh ne kõno birênh mrãnh ne kute krĩo rãm ne jao mrãnh ne arỳm ajte ĩmẽ ikra àdjônh ne arỳm ajte mrãnh tỳx ne arỳm arek mrãnh ja pyràk. Dja gar ã amikam atỳx ne arek kôt amijo atẽm o ane. Nà, dja gar kôt amijo tẽn katàt amiprywã djin arek 'ã mõ, katàt ar abenkôt amrãnh kadjy. Gar aje Jeju mar tũmwã arek me kute amim Jeju mar rerekwãmã mõn amõr mexo mõ gê me arek ar akôt mõ. Ar akôt mõn 'õ abenbê màt kêt. Me kute amim Jeju mar rerek ne me kute mrãmri ne me mex mã ba nhym me par tãtãk mekôt 'ok ba pyràk. Gêdja kute mar rerekrewã ar akôt tẽm rerekre ne tẽ:n kam arỳm amũ tẽm tỳx ne arỳm amũ mrãnh mex, arỳm Jeju mar tỳx ne.

Mîrîrî yeꞌnen tauya amîrîꞌnîkon wanî itenya ikeꞌnepamîꞌsan warantî ayenyakon pîmîꞌsaꞌkatî taatausinpai. Moropai eꞌmîꞌsaꞌkatî apîtatî ikeꞌne tîweꞌsen warantî pra. Tîîse meruntî ke enatî ayewankon yaꞌ.  Toꞌsarî ayeꞌmarîkon konekayaꞌnîkon warantî ayeserukon konekatî morî pe yawîrî aakoꞌmamîkonpa yairî maꞌre teenai pra.Aakoꞌmamîkon yai ayeserukon eraꞌmanenan aꞌtuꞌmînan esenomî namai, tîîse morî pe taatausinpai toꞌ koꞌmantoꞌpe.

Topa te hãmyũmmũgãhã''Ãyok, 'ãknĩhã xihip, 'ãkuxa tuknõg hok, nũy Topa yõg putat hã mõg. Tu hãmyok hã mõg, nũy tikmũ'ũn pu'uk mõgã max, nũy nõm ka'ogã'.

Imẽneju ig̃uycũg̃ayũ juy epesubuywan. Jetabucap kay ibu'u'uayũ juy epeya'õmucan waram icokcok i'e am ip. Cũg̃at e dag̃ cuy epeku warẽmtag̃ ma eyekuap puxim.

Ti hyb nꞌaa kä, bëëh, hꞌyyb nahejooj padëëk doo, bëëh, hꞌyyb nahedo padëëk doo, tawꞌããts hẽ bë hꞌyy kahejꞌoonh, bë hꞌyyb hedo pꞌaa hẽnh. Tawꞌããts hẽ tyw nꞌaa dajang doo me bë babok, hꞌyyb nahedꞌoo do rahꞌyy ganejë hõm hyb nꞌaa, pꞌaa hẽnh baad hadꞌyyt hẽ Jesus tyw nꞌaa gó rababok hyb nꞌaa kä.

Wãn³txa² ĩ³tih³nxe³nẽ³jau³su²Jã¹nxe³jut3su² nxe³ha²kxai³ ya³nãn³ta³ki²la²sxã³ yxo²ĩ²jah³lxi³hẽ¹la². Ĩ³nxũ²kwa̱i³lxũ¹jah¹lxi³hẽ¹la². Te²yã¹nxe³sxã³ wain³tĩh³na² so¹lxi³ ã³nxai³yah³lxin¹tĩh³nũ²nũ³a² ã³ten³jah¹lxi³hẽ¹la², wain³txi³ yxau²xai³yah²lxan³kxa²ya̱n³txi³sa³.

Xairihalikisati Xaotyakisatinae XoahaHiyeta hoka xainakihena xikahe kirahareterenae, xaiyatelikihena xikaolise maiyatereharenae. Ahoti hakakoahore xatohena hoka kijiti kawe mokoare maisa tonoli, tonoli nihitita hoka waiyeheta kaisere.

Va'isohihi ka'oa hini hidaHari'a avajaroni fajafajahaki fori vihi. Hari'a vakava'ipahini bana ida Deus kahagihia avaadahaki fori avihini. Avarikhani khai avaabononi vani'a. Hojai Deua bivajahakia avakahojaihi; hagihia avaadahaki fori avihihi. Vaadahaha'oadaha bana Deus kahagihi sohikia mahija avakadiadahai-ra avanadanovini. Oniani ida ava'damani-ra kanatonorohaki fori kanihajanarija.

Deus harere bo zuba hyỹ tsimykaranaha.Iwatsahi ahabo ka mytsaty mytsaty byitahaktsa! Sisukatsihikrẽtsa tysitsumuẽhĩnahaktsa! Asahi tsikaeni zuba Deus harere humo hyỹ mynakaranaha. Iwaze ahahumo sispirikporẽtsa moziknaha. Wasani haty zuba ikiahatsa mytsatyziutahaktsa! Iwatsahi sisopyksapybyitsa tu simysapyrẽtsa moziknaha.

Pyno waku watuwemoesaika Tupana esaika hap wywo ipotpap hap nug hamo are. Waku watuwemoesaika Tupana esaika hap wywo aipy ihay sytpok hamo ahewyry wuatꞌi tapꞌyia muꞌe hamo. Saꞌawyꞌi yt hãpyk i ahewyry maꞌato mesup ti hãpyk taꞌyn. Aheko saꞌag yt naku i nug hap aipy pik hap ewy waku watunug aipuꞌap ikahu rakat ewy aipy powyro hamo. Muꞌap ewy waku watuwanẽtup Tupana kape aipy pikꞌe hap mog hamo. Miꞌi hawyi waku ahewyry iwywo o. Waku aipuꞌap yt iꞌanam hin i rakat ewy miꞌi hawyi yt wataꞌat kuap i. Aipy haty rakat yt hewyry kuap i muꞌap iꞌanam nakat upi. Ahewyry itote hawyi wataꞌat merep iꞌanam kahato pote. Ahewyry raꞌyn poꞌog hawyi merep aipy iꞌahu kahato. Yt karãpe i aipy waku. Muꞌap iherep upi yn waku ahewyry hãpyk takat muꞌap upi pote. Miꞌi hawyi aipy ihãite kuap. Miꞌi hap ewy aito waku wahewyry Tupana puꞌap upi maꞌato yt pote yt karãpe i ahehãite maꞌato ipy pik rakaria ewy yn wahewyry. Waku watoiat muꞌap saꞌag saꞌawyꞌiwuat aiminug yt naku i hap iꞌaparap aparap hap aiwanẽtup saꞌag koꞌi hap.

Kéxuna'ixapuikopo, hákonoe kutí kê xâne ákoti xunáko, kuteâti xâne muyaké koeti vô'u yoko pûyu. Yapásikapa péni kixeku itíkivo, motovâti keúnakino po'ínuhiko xâne koati sasá'iti xêne vékoku, ákoti maturúpu'itiya, maka hákone itavókea kaná'uti xêne ne xâne kutí koeti otoyókoti xepákukenoe, itea áxunaponehiko ikéneke Vúnae.

Õ'âkɨ̃hɨ uúkũsere yɨ'rɨ́ nɨ'katikã'ya niisé niî'Mɨsâ pi'etírã, wãkû tutuaya. Õ'âkɨ̃hɨ ɨaró, diakɨ̃hɨ́ niisére weeyá. Tohô weekã́, ãpêrã tutuâtirã mɨsâre ĩ'yâ kũurã keoró weerã́sama. Tutuâ nemorãsama. A'tîro wa'asé weeró noho niî'. Tutuâtiri dɨ'pôkã tutuarí dɨ'pôkã wa'ârosa'. Ka'bî diha nemosome.

Chayurá uticäśha maquiyü-yupaycuna, chucchuyä ćhaquiyü-yupaycuna, callpanchaculcay. Ama-ari caminuyquiman yan'al imacunactapis ćhulayaychu mitcacacachishunayquipá. Sinu'a pishi callpayqui allinyaycachisha caycuchun.

'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme, da te 're ĩwapari pese za'ra mono zé wasu'uTaha wa, marĩ na 're robzépata za'ra wa'aba mono wamhã, aipẽ'ẽ wẽ zarina te za asiptete sina ãma 're aihâimana za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma si, aiwi 're robzei'õ pese za'ra wa'aba mono wa, tiwi asina 're aipahâ za'ra wa'aba mono tõ da. Bâdâdi na awa'awi u'âsi 're ĩdanomro mono ne, te za Cristuhu nhirã zarina si awa'awi 're anomro u'âsi aba mo, ĩwẽ na si. Ãne wamhã, ĩ'rãtẽire hã morĩ wasété na 're ĩmorĩ ne, ni'wam norĩ hã Cristuhu ãma sib'uware na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã asine wa'aba, awa'awi u'âsi 're nomro wẽ mono wamhã, ta norĩ hã tiwasété na 're si'marõpãrĩ zahu za'ra mono õ di za oto. Apâ te za ai'ãma 're siptete za'ra wa'wa, ĩsazei uptabi 'wa na 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono zém na hã.