Ynara tymerose Ritonõpo omiryme, “Jenetuputyryhtao oya xine oesẽkõme atasamara matose,” me tymerose Ritonõpo omiryme. Ahno poko emero morara ãko Ritonõpo mana, oxisã juteu tõ exiryke juteutõkara maro. Ritonõpo seropõkõ esẽme mana, emero porehme. Naeroro tonetupuhnanõ akorehmãko mã emero, imaro autururukohtao. Ynara tymerose Ritonõpo omiryme, “‘Papa kapuaono, kukurãkako,’ kananõ pynanohnõko Ritonõpo mana emero porehme,” ãko.

Tã mẽ pahte amnhĩ kaxyw Jejus kôt pajamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳr xwỳnhjaja kot puj mẽ pahkĩnh nẽ papa ho papa. Mẽ pahpiitãã. Ijaew nẽ Ijaew kêt xwỳnhjaja. Mẽ pahpiitã mẽ panhõ Pahi Maatija ãm pyxi mex na. Jakamã koja Ijaewjê hõ rỳ Ijaew kêt xwỳnhjê hõ amnhĩ to kuwỳ nhũm kuma nẽ ho hkra. Kapẽr ã kagà htũm kot ja jarẽnh kot: Mẽ kãm kêp Tĩrtũm kra hprãm xwỳnhjaja koja mẽ amnhĩ to Tĩrtũm wỳ nhũm mẽ kuma nẽ Jejus kot mẽ nê htyk kukwak ri mẽ nê mẽ kot amnhĩ tomnuj o hapêx nẽ mẽ ho hkra nhũm mẽ hkĩnh nẽ pa. Anẽ. Series([], ) Series([], )

Teoso sãkire iõkatsopatakori txari: Iua sãkire auiãkari pẽtauatini !auari.

Deus itaumbyry awo wâgâ iwenibyem: “Deus einwânni modo âdaunloenlâ tonokudunebamo inwânwânkylymo wâgâ. Adienkylyem adâkehobyry adyese lelâ Deus awylygue” warâ iwenibyem awyly.

Nezewe iꞌi zeꞌeg kwehe arer aꞌe. — Hehe uzeruzar maꞌe ràm nuzemumikahy pixik kwaw hehe uzeruzar haw rehe aꞌe wà nehe, naꞌimaranugar pixik kwaw izuwi aꞌe wà nehe, iꞌi zeꞌeg kwehe arer.

Haꞌe nunga rupi ae ipara oiny: “Haꞌe javive hexe ojerovia vaꞌe ndaꞌeve eꞌỹi nho ꞌrã.”Isaías 28.16

Igaataɡ̶a mee Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶anaɡ̶axi, “Inatawece niɡ̶ina anonakato Ǥoniotagodi aɡ̶ica liboliɡ̶a.” Igaataɡ̶a lodoe Aneotedoɡ̶oji inatawece oko diniciamico, ina ane judeutedi, inaaɡ̶ina ane daɡ̶a judeutedi. Igaataɡ̶a iniaaɡ̶iniwa Ǥoniotagodi, Niotagodi inatawece oko. Codaa eliodi me ibinie inatawece anodipokotalo me yaxawa. Joaniɡ̶idaaɡ̶eeta Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶anaɡ̶axi, niɡ̶ijo mee, “Inatawece niɡ̶ina anodipokotibige Aneotedoɡ̶oji liɡ̶iwaaɡ̶enatakaneɡ̶egi, Aneotedoɡ̶oji eote lewiɡ̶a.”

Tupana'ga rembikwatijarukara e'i no: “Kiroki g̃a ojiko ga rehe – g̃a po ti ndipoyjayjare'ymuhũi nehẽ,” e'i. Yvyakotyve'g̃a pe nhaporemo i'ei. A'ereki g̃a ojo'ja hete Tupana'ga pe judeus'g̃a judeus'g̃arũive'g̃a pavẽi. A'ereki Jesus Cristo'ga ko judeus'g̃a pojykaharete'ga. Ga jitehe ko judeus'g̃arũive'g̃a pojykaharete'ga no. Ga omombyry hete g̃a pe nhaporemo g̃a jikogame ga rehe ore poko javo. A'ereki ikwatijara e'i no: “Kiroki g̃a ojiko nhandepojykaharete'ga rehe ore poko javo – g̃a mondouka po ti ga yvagi pe ojipyri nehẽ,” e'i.

Hã kỹ tag tóg rán kỹ nĩ, ha mẽ: “ẽg tỹ ti ki ge kỹ ẽg tóg ẽg tỹ nén ve sór mũ ẽn venh ke mũ,” he ja tóg nĩ, Topẽ vĩ rán ki. Vẽnh kar mỹ ke vẽ sir, vẽnh vĩ tag. Judeu ag mỹ ke vẽ, kar kỹ fóg ag mỹ ke vẽ gé, kanhgág ag mỹ ke vẽ gé. Tỹ tóg ẽg kar Senhor nĩ mỹr. Kỹ, ẽg tỹ ti mỹ nén ũ to vĩn kỹ tóg ẽg mỹ nén ũ tỹ hẽn ri ke nĩm ke mũ gé sir, ẽg kar mỹ. Tag hã vỹ rán kỹ nĩ gé, ha mẽ: “ẽg tỹ ẽg Senhor mỹ: “inh kren han nĩ,” hen kỹ ẽg krenkren ke mũ, ẽg kar,” he ja tóg nĩ, Topẽ vĩ tỹ rán kỹ nĩ ki.

Heꞌi ave Nhandejáry kwatia nheꞌẽ: “Ha hese ojerovia vaꞌe gwive, ndogwerovia reíry vaꞌerã. Nomotĩry vaꞌerã ogweroviaha-pe”Is 28.16heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.

Kiamy heka Ritina‑ki roimyhỹre: —Inyõ rityhynytyhyhyyke heka teysamy ratxike. Tiu heka anabedewoõtyhy tatyhyna‑ki. Judeu mahãdu dori judeukõdu mahãdu‑wana wiwesele rare. Ibutumy heka sohojihyyle iwedure, Inynyrỹ wahe. Ibutu heka inydee riwahinymyhỹre aõmybo iny rexitòenymyhỹre wahe. Iny rexitòeny‑wana Inynyrỹni‑di tarasanamy, tai iny‑ò riwahinymyhỹre.

Nan Isai ꞌga ikwasiaa inuga kaꞌaran are janee rakue: “Janeruwarete ꞌga nomojenosĩukari Jejui ꞌga rerowiaara ꞌgã wowase ꞌgã nekoramũ”, ꞌjau ꞌga ikwasiaa rakue. Aipo kwasiaramũ ꞌga jane momeꞌwau najuejue etee. Najudeuramũ ore upe etee rũi ꞌga ꞌi aipo ꞌjau. Judeueꞌemamũ pẽ nupe nanẽ ꞌgã ꞌi aipo ꞌjau. Jejui Kristu ꞌga Janejararetea. Judeuramũ Orejararetea ꞌga ꞌã, judeueꞌemamũ Pẽjararetea nanẽ ꞌga nũ. ꞌGa upe jane jarejuꞌjajuꞌjawe etee futat. Mamaꞌe esagea ꞌga imua janee ojeupe enũjamũ. Ymã te Jueu ꞌga kaꞌarana kwasiari inuga janee rakue. “Ojeupe je katuꞌog ape ꞌjara ꞌgã Janeruwarete ꞌga okatuꞌok”, ꞌjau Jueu ꞌga ikwasiaa rakue. Aꞌeramũ ꞌga judeu ꞌgã katuꞌoka, ojeupe aipo ꞌgã ꞌeramũ. Judeueꞌema ꞌgã nanẽ ꞌga ikatuꞌoka ojeupe aipo ꞌgã ꞌeramũ nũ.

Me bakukãmãre kabẽn kôt ne ba ar amã ikabẽn ja jarẽ. Amrẽbê: ne me bakukãmãre memã kum, “Djãm me kute tu amim markumrẽx nhym Metĩndjwỳnh kute amim me utàr kêt nhym me arỳm pijàm? Kati. Djãm me kute amim, ‘Ba arỳm tu amim Metĩndjwỳnh markumrẽx nhym arỳm ibê kajgo’, anhỹrmã? Kati. Me kwỳ ĩ pỹnhkôt kute tu amim markumrẽxja dja Metĩndjwỳnh arỳm me utàrkumrẽx.” Nãm ã me bakukãmãre memã ane nhym me arỳm 'ã pi'ôk no'ôk ne. Ga, me kute tu amim markumrẽx nhym kute amim me utàrja pumũ. Mrãmri me kabẽnkumrẽx. Ba kôt ar amã ikabẽn jarẽ.

Maasa pra Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya taasaꞌ man see warantî: —Anîꞌya innape mîîkîrî kupî ya, mîîkîrî wanî pepîn tîweppeꞌse tîwinîkîi—taasaiꞌya man. Mîrîrî taiya tamîꞌnawîronkon pîꞌ manniꞌkan Judeuyamîꞌ pîꞌ moropai Judeuyamîꞌ pepîn pîꞌ maasa pra tianperî pîikaꞌtîntoꞌ ton pra awanî yeꞌnen saꞌnîrî toꞌ tîîse. Tamîꞌnawîronkon yepotorî pe tîwanî yeꞌnen, tîpîꞌ tîweꞌpîikaꞌtîtoꞌkon ton esaꞌnenan pîikaꞌtîiya. Taasaꞌ Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya manniꞌ warantî pîikaꞌtîiya. —Manniꞌ uyepotorîkon pîꞌ tîweꞌpîikaꞌtîtoꞌ ton esaꞌnen ya eꞌpîikaꞌtî—taasaiꞌya man.

Topa yõg tappet te: “Tikmũ'ũn kuxa yũm ka'ok nõm kopah, puxix tu yãy pu hupmã hok,” kaxĩy. Ha' hep xop xohix pu hãmmaxnãhã', nõm xop kuxa mãm ka'ok Topa kopah, tu Topa pu yãy putuk, Yoneo yõg tikmũ'ũn xi' puknõg xop. Topa yã yũmũg xuxyã', tu hãmmaxnãhã 'ũhep xop xohix pu', nõm xop te Topa tu' xak, pu hãmmaxnã'. Topa yõg tappet te xe: “Topa te' hep xop xohix kuxa kummuk xit putup, nũy kuxa max yãnãn tu' tat, nõm xop te Topa tu' xak, pu' xit,” kaxĩy.

Imẽn e'em Deus ekawẽn tup: “Cekay itabucat soat em icokcok jeenuy jetabucap kug̃,” i. Imẽn Judeu Judeu'ũmat co'i Deus xe. Jesus Cristo soat kukukat- -Judeu kukukat, Judeu'ũmat kukukat tak. Imẽntak ixe soat em xipan soat kug̃- -“Obuywatwan cuy eg̃uy” i'e'em cebe iayũ kug̃- -Judeuyũ kug̃, Judeu'ũmayũ kug̃ tak. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup:“Obuywatwan cuy eg̃uy, ocekukukat,” i'e'e'ukayũ idaxijo- -soat ip idaxijo, i.

Tii da né hẽ takerii däk Pꞌop Hagä Do kyy kerih doo gó: “Sahõnh hẽ né hẽ ta hã hꞌyy kasadä doo, dooh da ranu mebyy bä”,Isajas 28.16 hã takerii däk tii. Dooh da ranu mebyy bä ta matym gó rabë bä, sahõnh hẽ Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa etyy noo gó, tahanäng pé tii. näng Pꞌop Hagä Do kyyh.

Jã¹nxe³jau³su², Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxãn¹jau³su² Je³su²jah³la² ĩ³yau¹ũ³nẽ³jau³su² nxe³te³nah¹lxi¹:— A²nũ²a² ĩ²li³te²la³, Sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²ki̱³kxai²nãn²tu̱³: “Sũ̱³na² ĩ³yxaih²kxi²na¹xã¹.” Ti³hex1ki̱³sxa³lho³li¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Hiyaiya, exakere atyo Iraiti Waiyexe nexa: Xala xamani atyoite tyakekone hoka maisaiya maihalahareneta ekakoa, nexa. Tyotya haliti hotyalinae xaokaka atyo nikare iraeta. Hiyaiya, judeunae, majudeuneharenae xoaha atyo maisa hawareharexeha makere xini. Enore atyo tyotya haliti Xekohase, exahe waiye mokita hoka xalanae xamani hakahinaetyaka aokita ihiyeta hoka kahinaetyahitene. Hiyaiya, exakere atyo Iraiti Waiyexe xairatyoare tyaonita: Xala xamani atyoite hakahinaetyaka aoka Enore hiye hoka waiyexe maniyaite kaxomokakeheta, nexa.

Hojaki hida athi Deus athi kapapirania: “Deua binava'iponi'imarinirihi ida ija'ari vakaijokana hiki.” Ija'ari hahavi vakadimoni hida athi. Judeus kaija'ari vakadimoni hida athi. Judeus kaija'ari vihiriki vakadimoni jaboni hida athi. Ni-bianahoarihaki hida athi va'ora akava'ijoara kaimoni adani judeus kaija'ari vihiriki. Hojaki ada ka'da'di hoarana ka'oa ija'ari hahavi vakadimoni. Ovari va'ora kajoamorajahakiki adani ija'ari hahavi Deu-ra vakanikhariaki. Hojaki hida athi hoariha Deus athi kapapirania: “Akadika'da'di va'ora akava'ijoaki bana adani ija'ari hahavi kanikhariana vihiki.” Niki hida athii.

Deus harere papeu humo iwatahaha:— Aty zeka Sesus harere bo hyỹ mykara atakta batu sikpyby ihumo tispirikporẽta mozik — niy. Kytsa sizubarẽtsa iharere bo hyỹ mykaranaha tsahi batu sisikpyby. Sudeutsa Sudeutsabyitsa kino niwatihi asaktsa Deus okzeka astsabani maha. Sizubarẽtsa Sesus humo sispirikporẽtsa moziknaha. Asahi:— Ikia zuba mypehakatsa — mykaranaha. Deus harere papeu humo iwatahaha:— Aty zeka Deus bo myzapykyky zeka: “O tsipiktsumuẽhĩ” atahi Deus piwaby tahi pioktyhyryk, kytsa sizubarẽtsa Deus bo mysioktyhyryk — niy.

Aikotã miwan miat Tupana toꞌe saꞌawyꞌiwuat hap ewy — Uwe uwe toꞌe uhepe — Tupana woromohey En e hat ti aru yt karãpe i tuwemõti te uimohey hap ete e Tupana miwan me. Tupana toꞌe wuatꞌi miitꞌin me sio aito Iuteuria ywania sio wẽtup ywania — Uwe uwe uimohey hat uimowepit hat sese toĩneꞌen sio Iuteu ywania sio wẽtup ywania e. Taꞌi Kereku ywania sio gaꞌapy piat ywania uimohey haria uikaykay Uhaꞌyru set upi pote uimiehakyeraꞌat nuaria tukupteꞌen e Tupana yne ywania pe. Aikotã miwan me Tupana toꞌe saꞌawyꞌi hap ewy topyhuꞌat mesup. — Uwe uwe e uhepe — Tupana uhehakyeraꞌat ro e miꞌi e hat pe mio tã areꞌe — Mesup taꞌyn woroehakyeraꞌat en uhyt mana e.

Yoko haramaka kôe ne emo'u Itukó'oviti vo'ókuke: “Uhá koeti kutipoâti, ákomo kuvovohí íxa” kôe. Vo'oku nonékuke Itukó'oviti, ako poé'aku ne jûdeu ya ákoti itukápa, kutíkokone ne uhá koeti xâne nonékuke. Koáhati énomone itukóvo Únae ne uhá koeti xâne, koane yupíhova hána'iko ne seánako oúkeke uhá koeti ikoseânaxovati. Énomonemaka kuteâti koeku kó'iyea ya emó'uke Itukó'oviti, enepone koêti: “Uhá koeti ikoseânaxovoti Vúnae Itukó'oviti, iteôvatimo ne pahúnevo” kôe.

Õ'âkɨ̃hɨ yee kiti ohâka pũripɨ a'tîro ohâ no'okaro niîwɨ: “Neê ni'kɨ́ kɨ̃ɨ̂re ẽho peógɨ ‘Mehô warota kɨ̃ɨ̂re ẽho peókãti’, niîsome”, niî no'okaro niîwɨ. Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tirãre ni'kâro noho ĩ'yâsami. Judeu masare, Judeu masa niîtirãre neê dɨka waá nɨ'kotisami. Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tirã wiôgɨ ni'kɨtá niîmi. Niî pe'tirã kɨ̃ɨ̂re ẽho peóse me'ra sẽrirã́re pehé o'ô yɨ'rɨo o'ôgɨsami. Õ'âkɨ̃hɨ yee kiti ohâka pũripɨ a'tîro ohâ no'okaro niîwɨ: “Niî pe'tirã no'ó Õ'âkɨ̃hɨre naâ yã'âro weé'kere akobohóse sẽrirã́ noho yɨ'rɨó no'orãsama. Naâre bu'îri da'rêsome”, niîwɨ.

Diospa shiminćhu nishancänüllam cayćhüpis niyan: “Payman mayanpis chalapacücunacá manam imaypis pin'ayćhüchu capäcun'a” nil. Manañamari juc-jucchu Israel caśhtawan juc caśhtacunäpis; lluypäpis quiquin Taytallanchicmi ayacünincunacta sumä allincäta uycamanchic. Chaynümi jucninćhüpis niyan: “Taytanchicta lluy ayacücunämi salbaycuśha capäcun'a” nil.

Duréihã Iza'iza hã ma tô duré ãne na ĩbaihâ na rob'ui'éré: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, Danho'reptui'wa da, te te ĩpisudu hã da te dasina 're umnhasi za'ra mono wamhã, niwamhã te te sina 're umnhasi baba za'ra mono õ di za. Te za te te dama ãma 're a'uwaimrami u'âsi.” Ãne Iza'iza hã te te ãma ĩrob'ui'érézé hã. Zudezu norĩ hã zudezu'õ norĩ me, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã, tô õhõ si, tãma 're ĩhâimana za'ra mono zé hã. Siwanhizari, tãma 're hâimana za'ra mono õ di oto ta norĩ hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, uburé Danhib'apito uptabi, te dama 're hâimana. Taha wa, ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're sõ'reptu za'ra mono da, te te tiwi 're waptẽrẽ za'ra mono wamhã, ta norĩ ma, te za tô te te tãma ãma 're a'uwaimrami, dama 're ĩsõpru mono zéb zarina. Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ma tô duré ãne na rob'ui'éré: “Ni'wam norĩ hã Danhib'apito uptabi te te 're sõ'reptu za'ra mono da, te te tiwi 're waptẽrẽ za'ra mono wamhã, ta norĩ hã te za tô te te 're anho'reptu, ĩhâiba mono bâ.” Ãne duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa te te ãma ĩrob'ui'érézé hã.


Yrome atakorehmaposaromepyra onenetupuhpyra exiketõ mana. Morararo onenetupuhpyra omi kurã onetapitopyra exiketõ mana. Mame otãto omi kurã etãko toh nae onekaropyra imepỹ ahtao eya xine? Morararo omi kurã onekaropyra toh mana, ekaronanõ anaropopyra tokurehse ahtao. Ynara tymerose Ritonõpo omiryme sero poko, “Kure kuhse mokaro oepyry mana. Omi kurã ekaronanõ oepyry kure kuhse mana,” ãko.?

Xà na htem kormã amnhĩ kaxyw Kris mã hamaxpẽr kêt rãhã amnhĩ to Tĩrtũm wỳ nhũm mẽ kuma nẽ mẽ ho hkra? Nà tanhmã kot wem amnhĩ to nẽ amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr kêt rãhã amnhĩ to kuwỳ? Na hte Tĩrtũm ma mẽ hwỳr mẽ hkwỳjê rẽ nhũm mẽ ma mẽ hwỳr mra nẽ Tĩrtũm kapẽr o mẽ ahkre ho ri mẽ hkôt pa. Nhũm mẽ hkwỳjaja mẽ kuma nẽ amnhĩ kaxyw Jejus kôt hamaxpẽr nẽ amnhĩ to Tĩrtũm wỳ. Kapẽr ã kagà htũm kot ja jarẽnh kot: Koja mẽmoj mex jarẽnh xwỳnhjaja ma mẽ hwỳr mra. Nẽ mẽ hwỳr hpôx o mõ nhũm mẽ amỳm amnhĩ wỳr mẽ omu nẽ hkĩnh nẽ. Anẽ.

Kiãtokopa itxa ninoa akiritiniri iua, isãkire imauikakanisaaki? Kiãtokopa itxa ninoa auikiniri isãkire, imakenakotakanisaakirina? Kiãtokopa itxa ninoa kenakotiniri isãkire, imasãpiretakonisaakina?

Tâmakehoem nekadaymbamo ise, tâdâsemagueho tâlâ awyly neinwâmpyramo watay. Neinwântaymbamo ise, unâ Kâmakerim wâgâ nidapyramo watay. Nidapyramo ise, unâ tâdâsemagueho eyanmo tâgatuzeba-ro watay.

Aze amo nuzeruzar kwaw Zezuz rehe aꞌe nehe, nupuner kwaw maꞌe henoz taw rehe izupe aꞌe nehe. Aze nuenu pixik kwaw Zezuz rehe zeꞌeg puràg aꞌe nehe, nupuner kwaw hehe uzeruzar haw rehe aꞌe nehe, taꞌe nukwaw kwaw aꞌe zeꞌeg aꞌe xe. Aze amo numumeꞌu pixik kwaw aꞌe zeꞌeg izupe aꞌe nehe, nuenu pixik kwaw aꞌe nehe.

Haꞌe rami avi mbaꞌexa ꞌrã tu ixupe amongue ojapukai, hexe ojerovia eꞌỹ re? Haꞌe mbaꞌexa ꞌrã tu hexe ojerovia, ayvu oendu eꞌỹ re? Haꞌe mbaꞌexa ꞌrã tu oendu, imombeꞌuarã ndoikoi rã?

Pida igame nimaweneɡ̶egi ina oko modipokotalo Aneotedoɡ̶oji nige doɡ̶oyiwaɡ̶aditeda? Codaa igame nimaweneɡ̶egi moyiwaɡ̶adi, nige diɡ̶ica mowajipatalo nibodicetedi anele anoditece Ǥoniotagodi? Codaa igame nimaweneɡ̶egi me najipaaɡ̶a, nige diɡ̶ica ane yeloɡ̶oditiogi niɡ̶inoa nibodicetedi anele anoditece Ǥoniotagodi?

Emo ojikoge'ymame ga rehe po g̃a nde'i ore poko javo ga pe. Ganhi'ig̃a renduve'ymame po g̃a ndojikogi ga rehe. Ga mombe'ue'ymame g̃a pe po g̃a nohenduvi ganhi'ig̃a. Tupana'ga g̃a mondoe'ymame ga mombe'uuka g̃a pe po g̃a nomombe'ui ga g̃a pe a'ero. Emo Tupana'ga g̃a mondouka tuhẽ reki ga mombe'gwovouka g̃a pe. Igwete ikwatijara e'i no: “Pyry hete tuhẽ g̃a ndurame imombe'gwovo pyryva'ea nhande ve,” e'i hako.

Ẽg tỹ ti ki rã tũ nỹtĩ ra ẽg tóg: “inh kren han nĩ,” he ki kagtĩg nỹtĩnh mũ vẽ. Ẽg tỹ ti vĩ mẽ ja tũ nỹtĩ ra ẽg tóg ti ki ge ki kagtĩg nỹtĩnh mũ vẽ. Ũ tỹ ẽg mỹ ti vĩ tó tũ nĩ ra ẽg ti vĩ mẽnh ke tũ nĩnh mũ vẽ. Topẽ tỹ ag jẽgnẽg tũ nĩ ra ag tóg ẽg mỹ ti vĩ tónh ke tũ nĩnh mũ vẽ. Hã kỹ tag tóg rán kỹ nĩ, ha mẽ. “Ũ tỹ ẽg mỹ Topẽ vĩ sér ma kãmũ ag junjun vỹ ẽg mỹ sér pẽ tĩ,” he ja tóg nĩ, Topẽ vĩ tỹ rán kỹ nĩ ki. Topẽ tỹ ã vĩ tó tĩ ag jẽgnẽ to ken hã vẽ.

Mbaꞌéixa po ojerure-ta Nhandejáry-pe neꞌírã vyteri ojerovia ramo hese reheve. Mbaꞌéixa po ojerovia-ta hese neꞌírã ohendu reheve Nhandejáry remimombeꞌu. Mbaꞌéixa po ohendu-ta ndaipóri ramo imombeꞌuharã. Mbaꞌéixa po omombeꞌu-ta íxupe, omondo eꞌỹ reheve imombeꞌuharã: “Jarovyꞌa Nhandejáry nheꞌẽ porã mombeꞌuharã ogwahẽ ou-vy ramo. Ogwahẽ ou-vy ramo jarohory voi íxupe jarovyꞌa-vy”Is 52.7heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.

Teerykõte heka timybo idi ratximyhỹre rexitòenymy. Timybo bieryke inyõ tuu relyykõhãre heka rityhynyke. Tamy heka roholaõtyhy inyõ tuu relyyõkeki tiu ityhydỹỹõna. Inyõ heka raõtyhy, inyõ biteònyõkeki wahe. Kiamy tahe Tyyriti rarybereri: —Kia Rybewihikỹmy rybedu heka awi heka rare, dehemynyna heka awire, deysana rybe dori diwymyhỹde. Deuxu rybena ywina wihikỹ heka diwymyhỹde. Tai tahe iny reysamy heka aõma Deuxu Rybewihikỹ tamy riwymyhỹreki wahe.

Maran sipo ae, ꞌga rerowiareꞌem ire, “je poar ape”, ꞌjau ꞌga upe. Niꞌe ekoeteaꞌuweri ae ꞌga rerowiareꞌem ire. Maran sipo ꞌgã ꞌga rerowiaa eewi ꞌga rera renupeꞌema? Nuerowiari futari ꞌgã ꞌga, ꞌga rera renuweꞌem ire. Sipo ꞌgã maran ꞌga rera renupa ꞌga amũ ojeupe imomeꞌueꞌem ire? Nuenuwi futari ꞌgã ꞌga rera ꞌga amũ ojeupe imomeꞌueꞌem ire.

Nhym be, me kute amim Jeju kamnhĩx kêtkam djãm me kute kum, “Jeju ipytà”, anhỹrmã? Kati. Ne ajtekam me kute Jeju'ã ujarẽnhja mar kêtkam djãm me kute amim kamnhĩxmã? Kati. Ne ajtekam kraxje me kute memã Jeju'ã ujarẽnh kêtkam djãm me kute marmã? Kati.

Yai pra tiaronya taa: —Tîîse oꞌnon yeꞌka pe see innape ikupî yeꞌka pe pra esatî toꞌya eꞌpainon? Moropai oꞌnon yeꞌka pe innape ikupî toꞌya eꞌpainon itekare etatîpon pînon? Moropai oꞌnon yeꞌka pe eta toꞌya eꞌpainon anîꞌya itekare ekaremeꞌsaꞌ pra tîîse?

Pa' hep xop punethok te ta tu' xak hok, 'ũkuxa mãm 'ohnãg tu', hu hãm'ãpak 'ohnãg. Tu hãm'ãpak hok, tikmũ'ũn te hãm'ãktux 'ohnãg hah. Tu hãm'ãktux hok, tikmũ'ũn te mõ'kutnã 'ohnãg hah. Topa yõg tappet te: “Yã' max tikmũ'ũn nũ', nũy hãm'ãpak'ax max 'ãktux,” kaxĩy.

Ixe kay itabut'ũm pima bit, “Obuywatwan cuy eg̃uy” i'e ba'ore je'e cebe ip. Ixe ekawẽn co'ũm pima, iba'ore je'e cebe ip jetabut am cekay. Warara'acat ixe ekawẽn muwẽn'ũm pima, ya'ĩjo ba'ore je'e cebe ip. Deus pe warara'acat muju'ũm soat ka be bima, ixe ekawẽn muwẽn pa'ore je'e cebe ip. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup:Yawẽg̃tipat muwẽnuwẽn'ukat ajẽmap xipat cĩcã ocexe, i. Imẽn e'em kuyatup.

Ti hado né paawä, nyy dꞌ raky nꞌaa etsẽẽ gꞌeeh, dooh ta hã rahꞌyy kae bä? Nyy da Jesus Kristo hã rahꞌyy kaꞌeeh da gꞌeeh, dooh raky nꞌaa napëë bä ta ky nꞌaa? Nyy da raky nꞌaa napäh da, tananyy bä ta ky nꞌaa sa hã maherꞌoot doo?

Sa²wa²su¹tẽ³ju³ta²sa¹: A²wi¹lhĩ¹na² Txa²wã¹sũ̱³na² txã², a²nũ²a² ĩ³sa²si¹hã³ũ¹nhẽ³lhãn²sxã³ wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³tih³nxe³nẽ³lhĩ̱³nx2na³la². Nxe³nẽ³kxai²nãn²tu̱³, nxe³jau³xai²na² ne³ka²ki²ki̱³kxai²nãn²tu̱³, Je³su²jah³la² yxo²ĩ²hĩ̱³ki̱³tã³la². Nxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, yxo²ĩ²sxã³ sa²wa²su¹tẽ³lhi¹ki̱³jau³nũ³su², Je³su²jah³la² ĩ³ye³kxi²ki̱³kxai²nãn²tu̱³, sa²wa²su¹tẽ³lhĩ̱³nx2na³la². Yxãn¹ta¹, Txa²wã¹sũ̱³na² a²nũ²a² ĩ³sa²si¹hã³ũ¹nhẽ³lxa³kxai²nãn²tu̱³, wãn³txa² wi¹jau³la³ ĩ³tih³nxe³nẽ³lhĩ̱³nx2nxa³wa². Ĩ³tih³nxe³nẽ³lxa³kxai²nãn²tu̱³, hxi²kan¹ti³ ne³ka²ki²hĩ̱³ki̱³sxa³wa². Ne³ka²ki²ki̱³sxa³kxai²nãn²tu̱³, hxi²kan¹txi³ Je³su²jah³la² yxo²ĩ²hĩ̱³ki̱³sxa³wa². Yxo²ĩ²ki̱³sxa³kxai²nãn²tu̱³, Je³su²jah³la² sa²wa²su¹tẽ³si¹ki̱³jau³nũ³su² ĩ³ye³kxi²hĩ̱³ki̱³sxa³wa². Nxe³ha²kxai³, sa²wa²su¹tẽ³ju³ta³nũ³la³ yũ³hĩ̱³ki̱³sxa³wa². Nxe³sxã³, wãn³txa² wi¹jau³la³ ĩ³tih³nxe³yhu¹xa³kxai²nãn²tu̱³, hxi²kan¹txi³ ne³ka²ki²nxa³ha²kxai³, hxi²kan¹txi³ yxo²ĩ²xa³ha²kxai³, nxe³hĩ̱³nx2na³la². Yxãn¹ta¹, nxe²nxa³wa². Jã¹nxe³ju³ta² Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxãn¹jau³xa² ĩ³ye³kxi²nẽ³te³nah¹lxi¹:— A²nũ²a² nũ̱³ka̱³txa² wxã³ain¹na³li¹. Wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³tih³nxe³nẽ³lain¹te³lhxã³ ain¹na³li¹. Nxe³ju³ta², wi¹khai¹nxe³sxã³ ka³lih³khaix1nxe³ki̱³tã³li¹. Ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa².

Hoka aliyakereya axehenaha, maisa xakore tyakekorahene hoka? Hoka aliyakereya tyakekohenahene, maisa xakore iraiti semareha hoka? Hoka aliyakereya semehenaha Iraiti xakore, maisa xalahare xakaiye ihiyeha hoka?

Ija'aria vakaabokarihi ida Cristo-ra vakanikhariavini, vajari'dana oadani. Ija'aria vakaabokarihi ida Cristo-ra vakajari'daravini, vakamitharavini oadani ida monina. Ija'aria vakaabokarihi ida monina vakamithavini, vahoariha vara vavani'aravini oadani. Athi avikhava abonoa vakaabokarihi ida monina avavaadahaonivini, vahoariha va'ora vakaronaravini oadani. Deus athi kapapirania hojaki hida athi hoariha: “Jaha'oamanija ida moni jahaki avavaadahaoniva abonoa vavikhavini.”

Iharere mywaby byizeka batu Deus pe:— O tsipiktsumuẽhĩ — Deus wasania ty tywaby ahabyizeka batu iharere bo yhỹ tsikaha. Ustakta Deus wasania ty tyso byizeka ba ziwabynaha. Deus ykzohotsa sipeha ahabyizeka iharere ba ziktsasonaha. Deus harere papeu humo iwatahaha:— Deus ykzohotsa humo mozumukunaha, iwaze wasania ty motsasokonaha ana humo hi mykurẽtsa hỹ — niy.

Maꞌato yt karãpe i yt imohey i te hat hẽtup Iesui kape hehakyeraꞌat hamo. Iꞌewyte yt ikuap i te Iesui etiat yt uwe i henoi tope pote yt karãpe i hẽtup Tupana kape hehakyeraꞌat hamo katupono yt toikuap i te pote. Iꞌewyte yt kat i i Tupana ehay moherep hat itote pote yt taꞌatuẽtup kuap i Tupana kape iꞌatuehakyeraꞌat hamo yt kat i iꞌatuwoꞌomuꞌe haria i pote. Iꞌewyte yt watipoꞌoro i wẽtup ok iꞌatuepe Iesui ehay etiat iꞌatumuꞌe hamo pote yt karãpe i taꞌatukuap katupono yt uwe i henoi iꞌatupyꞌasetpe iꞌatumuꞌe hamo Tupana etiat pote yt taꞌatumohey kuap i. Miꞌi pote ti — Waku kahato uhehay wakuat moherep haria tukupteꞌen e Tupana. Ikahu kahato iꞌatupy koꞌi uiwanẽtup hawe katupono uhehay ereto hamuat iꞌatupy koꞌi e Tupana. Aikotã Tupana toꞌe hap ewy — Karãpe wẽtup ok toto uhehay moherep hamo iraniaꞌin kape uiwanẽtup hawe miꞌi miit wakuat kahato wo toĩneꞌen e. Ipy koꞌi iꞌewyte ikahuria ewy teꞌeropyhuꞌat uiwanẽtup hawe katupono iꞌatukohyewyry kahato uhehay moherep hamo pote e.

Itea namo kíxoaye ápeyea ikoseânaxovati enepo hákoti xâne kuvovâti? Koane namo kíxoaye ápeyea kuvovâti enepo hákoti kameâti koêku? Námakamo kíxoaye ápeyea kamoâti, enepo hákoti xâne koyuhópoinoati?

Tohô niîmikã, Jesu Cristore ẽho peótirã de'ró weé akobohóse sẽri boósari? Kɨ̃ɨ yeé kitire tɨ'otímirã, de'ró weé naâ ẽho peó boosari? Naâre wererã́ marikã́, de'ró weé naâ tee kitíre tɨ'o boósari?

Ñatac ¿imanuypamá ayaculcanman mana chalapaculcäśhancäman'a? ¿Imanuypamá chalapaculcanman mana uyalipäcuśhancäman'a? ¿Imanuypatacmá uyalipäcunman mana mayanpis willaycuyaptin'a?

E niha te za tawamhã da te tiwi 're waptẽrẽ za'ra, te te 're da'apawapto mono da hã, Cristu, da te dasina 're umnhasi za'ra mono õ nherẽ. Ãne wamhã, dama waihu'u õ di. Duré Zezusihi wasu'uwẽ hã dapo're'õ na da te 're wapari za'ra mono õ ré hã, e niha te za da te dasina 're umnhasi za'ra, Zezusi hã. Da te dasina 're umnhasi waihu'u za'ra mono õ di. E niha te za duré Zezusihi wasu'uwẽ na, da te 're dapawaptob za'ra mono õ nherẽ, da te 're wapari za'ra. Dama waihu'u õ di. Duré, e niha te aré Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ hã daro mono bâ datẽme 're nomro, ĩmreme na te te 're dapawaptob za'ra mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te datẽme 're satõrĩ za'ra mono õ nherẽ. Ãne wamhã, te te ãma 're dapawapto waihu'u za'ra mono õ di aré. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ma tô te te datẽme 're satõrĩ za'ra tô. Duréihã Iza'iza hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré: “Rowasu'u wẽ hã nima hawi da te dama 're ãwisi za'ra mono wamhã, dama 're rowẽ uptabi za'ra mono di za.” Ãne ma tô Iza'iza hã romhâ ré rob'ui'éré, Zezusihi wasu'uwẽ hã ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã te te oto datẽme 're ĩ'ãwisi za'ra mono zém na hã.


Yrome toitoine rokẽ omi kurã etãko mã toto, emero pyra. Ynara tymerose Izaja a sero poko, “Papa kapuaono, yna omiry onenetupuhpyra mã toto. Tuhke pyra rokẽ enetupuhnõko mã toto,” tykase. Moro tymerose Izaja a pake.

Tã ra mẽ piitã kot kapẽr mar tã piitã amnhĩ kaxyw hkôt hamaxpẽr kêt nẽ. Jakamã nhũm finat Ijais tee ri ja hã mẽ omu nẽ Tĩrtũm mã mẽ harẽnh o: Pa Pahi Maati. Kwa ra mẽ kot akapẽr mar tỳx tã akôt amnhĩ nhĩpêx kêt nẽ. Mẽ kãm akapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx o pa hprãm kêt. Na htem ãm grêre nẽ akôt amnhĩ xunhwỳ nẽ akôt amnhĩ nhĩpêx o ri pa. Anẽ.

Txamari na ikinimane kãkitini auikari Teoso iokanapirena erekari. Kotxi kitxakapirĩka Isaía txari: Apiananiri, asãpiretamari piokanapirena kãkitimoni, txamari !auikarina,itxa Isaía.

Unâ iwâkuru Jesus wâgâ agueim egatuly xina nimopa lelâlâ wâne, idânârâpa olâ einwânni modo, aguipa kulâ. Warâ Isaías inweniby Deus itaumbyry awo wâgâ. “Âwâgâ xina agueday, toenzepa tindadysebaom modo, Pymâ” kewândymy mâkâ Deusram.

Xo màràmàràn zo uzeruzar zeꞌeg puràg rehe aꞌe wà. Kwehe mehe iꞌi Izai Tupàn pe aꞌe. — Tupàn, aipo amo teko uzeruzar nezeꞌeg heremimumeꞌu kwer rehe aꞌe wà. Naexak kwaw amo ihe wà, iꞌi Izai Tupàn pe aꞌe.

Israel kuery “Noroendui rima”, heꞌi aguã ndaꞌeveia re ijayvuaHaꞌe rami teĩ Israel kuery pavẽ eꞌỹ onheꞌẽ rendu ayvu porã. Mbaꞌeta Isaías aipoeꞌi: “Senhor, mavaꞌe tu oguerovia oreayvu?” heꞌi vaꞌekue.Isaías 53.1

Pida onateciɡ̶idi oko anodibatege nibodicetedi anele anoditece Ǥoniotagodi. Igaataɡ̶a ijo mee Isaías, “Iniotagodi Aneotedoɡ̶oji. Aɡ̶ica aneyiwaɡ̶adi ɡ̶odatematigo.”

Emo imombe'urame g̃a pe g̃a nhaporemo rũi g̃wendu katu Tupana'ga remimombe'upyryva. Nanongara pe Isaíasva'ea ei Tupana'ga pe hako: “G̃a nohendukatui reki ore imombe'urame g̃a pe,” ei ahe opojykaharete'ga pe hako.

Hã ra ũ ag tóg kri fi jãvãnh nỹtĩ gé, ag tỹ ón kỹ mẽg mũ ra, Topẽ vĩ sér ti. Isaías vỹ ag to Topẽ mỹ tag tó ja nĩ. “Ẽg jóg mágꞌ, inh vĩ mẽ jãvãnh ag nỹtĩ,” he ja tóg nĩ.

Ha nohendu jojái inheꞌẽ porã. Upéixa voi omombeꞌu Isaías kwatia-rehe: “Kivaꞌe-pe rei po anheꞌẽ kuri. Avave nohenduséiry nhane remimombeꞌu. Anheꞌẽ ramo íxupe, íxupe kwéry eꞌỹ vérami anheꞌẽ”Is 53.1heꞌi vaꞌekwe Isaías Nhandejáry kwatia-rehe.

Ibutumy aõkõ tahe rityhynymyhỹre. Iwese Isaia Deuxu rybedu rarybere wese: —Inynyrỹ, Rybewihikỹmy tamyreny heka rarybemyhỹrenyre. Ihãrele tahe rityhynyõhyymyhỹrenyre.

Janeruwarete ꞌga ꞌgã amũ monou Jejui ꞌga momeꞌwau Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã nupe rakue. Aꞌere ꞌgã amũ nuerowiari ꞌga. Aipo are nanẽ Isai ꞌga kaꞌarana kwasiaa ꞌgã nee rakue: “Nuerowiari futari ꞌga amũ orejeꞌega, ki Kuꞌjyp. Inãinãnĩꞌĩ etee ꞌgã erowiaaꞌi”, ꞌjau ꞌga ikwasiaa kaꞌaran are rakue.

Nhym be, djãm mebê idjaer kunĩ ne me arỳm Kritu'ã ujarẽnh ny ma? Djãm me kunĩ arỳm Krituo aminhõ? Kati. Mebê idjaer kunĩ kute Krituo aminhõ kêt. Me bakukãmãre Idjaij ne amrẽbê: me arẽ. Me kute amim mar kêtja jarẽ. Nãm memã kum, “Nhỹnh got me'õ kute tu amim ar ikabẽn markumrẽx?” Nãm me bakukãmãre ã mebê idjaer jarẽnho ane. Ga, me kute amim mar kêtja pumũ.

Tîîse eta tîuyaꞌnîkon ya, tamîꞌnawîronkonya innape mîrîrî itekare kuꞌsaꞌ pra awanîꞌpî. Mîrîrî pîꞌ pena itekare ekaremeꞌnen Isaías nurîꞌtî eseurîmaꞌpî. Taꞌpîiya see warantî: —Uyepotorî, anîꞌya see innape itekare anna nekaremekîꞌpî kupî eꞌpainon?—taꞌpîiya.

'A' xohix tep-tup'ah. Hõmã mõnãyxop hittap 'Iyait te Topa pupi hãm'ãktux, tu kax'ãmi', tu: “Topah, pi'yã' yĩpkox 'ũm pip 'ũgmũ'ãte hãm'ãktux?” kaxĩy.

Soat g̃u bit kawẽn idipat kay o'e- -xepxep ã. Imẽn Isaías o'e Deus pe kuyje:— Okukukat, abu xe'e itabut o'e wekawẽn kay? Xepxep ã — i.

Tawꞌããts hẽ né paawä tii, dooh sahõnh hẽ Isaraéw buuj ragado bä Pꞌop Hagä Do panyyg hanäm doo. Tii da né hẽ Isajas herꞌoot do paah. Hahỹỹ dꞌ mä ta kyyh Pꞌop Hagä Do hã: “Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Doo, dooh raky dahé bä ër herꞌoot doo”,Isajas 53.1 näng mäh.

Nxe³kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, wãn³txa² wi¹jau³xai²na², a²nũ²a² kwa² ha²ya̱³kxa² ka³lxa²nxa³tũ̱³ka̱³txa² so¹lxi³ sa²yxo²we¹tain¹na³la². Nxe³ju³ta² kxã³nãu³u¹tai²na² I³sa³i²ah³lu¹tai²na² ĩ³ye³te³nah¹lxi¹:— Sũ̱³nãi³. Txa²wã¹wãn³txai²na² wi¹jau³xai²na² a²nũ²a² sa²yxo²we²ki²nẽ³tũ̱³ka̱³txi³la³ yũ²nxa³wi¹. Ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Jã¹nxe³jau³xau³hxai²tẽx1 jã¹nxe³sxã³ hĩ¹nai²na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² sa²yxo²we¹tai¹nxa³wa².

Xakore hoka maisa atyo tyotyaha tyakekoreha Iraiti Waiyexe. Isaías exakere irae: “Xekohaseti, xala tyakeko Iraiti Waiyexe wiyakaihenere?” nexa.

Hari. Ni-ija'ari hahavia vakapoariki ida moni jahaki-ra vakamithavini. Isaías kohana binana'dohi'aha: “Kodika'da'di, hana vihina vania vakajari'darija ida akadivarani?” Niha ada Isaías.

Iwaze — Deus wasania ty nitsasokonahaze sizubabyitsa tu iharere bo hyỹ — nikaranaha. Iwa tubabatu Deus sohokotsa Isaijas botu ziwatahaka.

Saꞌawyꞌi Tupana ehay moherep hat Isaia toꞌe tomiwan me — Tupana e atiꞌatumuꞌe kahato mesuwarotiaria ehay wo maꞌato yt taꞌatumohey i te e. Taꞌatukuap kahato aiwẽ pywiat pytkai yt taꞌatupywo i ahehay etiat e Isaia saꞌawyꞌi. Miꞌi e hap kaipyi watikuap taꞌyn iꞌatu kahato Tupana ehay wakuat kuap haria mesuwarotiaria tukupteꞌen maꞌato yt taꞌatumohey teran i haria hap watikuap.

Itea haina uhá koeti xâne kutípeamo ne inámati ihíkauvoti íhae xoko Itukó'oviti, kuteâtimaka koeku yútoe Izâiya emó'uke Itukó'oviti, enepone koêti: “Unaém, ako kutipoâti ne yûnzo ngoyûho yemó'u xapákuke xâne” koêti.

A'té ãyusé kitire pãharã́ tɨ'omírã, niî pe'tirã Israel kurakãharã ẽho peótima. Isaía kɨ̃ɨ̂ ohâ'karo nohota a'tîro niî': “Õ'âkɨ̃hɨ, ɨ̃sâ wiôgɨ, ɨ̃sâ weresére pehêterãkã ẽho peóma”, niî ohâkɨ niîwĩ.

Ñatac lluychu manam allin willacuyta awnipäcula. Chaymi Isaiaspis niyan: “Taytay ¿willacuśhanchicta mayanllá ćhasquiyculatan?” nil.

Tawamhã Zezusihi wasu'uwẽ hã, ĩsadawa wasu'u'wa norĩ hã te te oto datẽme 're ãwisi za'ra mono nherẽ, uburé da te ãma 're saze za'ra mono õ di, wẽ nherẽ. Iza'iza hã ma tô duré ãne na ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, te te ĩnharĩzém na:“Wanhib'apito, wa te dama 're asadawa wasu'u za'ra mono wamhã, e ma tô aiwasu'u na da te 're wazaze za'ra. Mare di. Da te ãma 're wazaze za'ra mono õ di.”


Naeroro enetupuhnõko mã toto omi kurã etaryhtao. Etãko toh mana Kyrixtu poko tamorepase toto ahtao.

Kot anhỹr tã ãm mẽ kot Kris kapẽr jarẽnh mar kôt pix mã na htem amnhĩ kaxyw hkôt hamaxpẽr. Koja mẽ harẽnh mar kêt tã tanhmã koja wem amnhĩ to nẽ amnhĩ kaxyw hkôt hamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ?

Kãkiti kenakotakasaakiri Teoso iokanapirena, Teoso txĩkitakari kãkiti auikiniri isãkire. Kristo sãkire akenakotakasaaki, akenakotari Teoso iokanapirena.

Waunroem unâ Jesus wâgâ agueim wao kindadyly, ilâpyryem pylâ mâkâ kieinwândyly-ro warâ.

Aꞌe rupi zeruzar haw ur Tupàn zeꞌeg henu mehe aꞌe, Tupàn zeꞌeg Zaneruwihawete rehe zeꞌegaw ur imumeꞌu har wanuwi aꞌe no.

Haꞌe nunga rupi ayvu omombeꞌua ramo mae ꞌrã jajerovia, haꞌe ayvu omombeꞌu pyrã ma Cristo regua ae.

Odaa niɡ̶ina oko yakadi me nakato Ǥoniotagodi niɡ̶ina me wajipata natematigo. Pida wajipata natematigo niɡ̶ina mini ane yeloɡ̶odi nibodicetedi anele ane icoɡ̶otedibigimece miniwataɡ̶a Aneotedoɡ̶oji.

Nahã a'ero. Hendukaturame jate Cristo'ga mombe'ua nhande jikogi ga rehe.

Hã kỹ tóg, ẽg tỹ ti vĩ mẽ há han kar kỹ ẽg tóg ti ki rã tĩ. Ẽg tỹ Cristo kãme mẽ kỹ ẽg ti ki rã tĩ.

Upéixa-gwi Cristo rehegwa nheꞌẽ nhamombeꞌu ramo, nhahendu Nhandejáry remimombeꞌu. Hemimombeꞌu nhahendu ramo, jarovia-ma voi íxupe.

Ityhyna heka Rybewihikỹ‑ò iny roholamyhỹreu, rityhydỹỹmyhỹre. Kristu ityhyna tamy kedehemynykre, rybe wihikỹ òraru‑ki wahe.

Aꞌeramũ je aꞌeramũ ꞌjau pẽ nupe: Jejui ꞌga momeꞌu renuw ire jane ꞌga rerowiaa jarejemogyau.

Bir be, kam me kute memã Metĩndjwỳnh kabẽn jarẽnhkambit ne me arỳm kuman tu amim markumrẽx.

Tîîse innape ikuꞌtoꞌ wanî itekare eta wenai. Moropai itekare wanî manniꞌ ekaremeꞌnenya Cristo yekare ekaremekî wenai.

Yĩy tikmũ'ũn te Kunnix 'ãktux'ax 'ãpak hãmãxap, tuk-nãy tu' kuxa yũm ka'ok nõm hãm'ãktux'ax kopah.

Imẽneju wuyetabut Cristo kay ixe awẽg̃ tobuxik puje acã. Ayawẽg̃tobuxik tak wara'acat yawẽg̃ muwẽn puje acã.

Ti hadoo né hẽ, ji hꞌyy kaꞌeeh doo, panyyg hanäm do ji maa newëë do hã tabana. Kristo kyyh né hẽ ti panyyg hanäm doo.

Jã¹nxa¹jau³su², wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³tih³nxe³nẽ³kxai²nãn²tu̱³, Je³su²jah³la² yxo²ĩ²ki̱³ju³ta³nũ³a² yũ³hĩ̱³nx2na³la². A²nxe³jau³xai²na² wi¹jau³xai²na² a²si³yxau³tãu³a¹ Je³su² Kris²tu³jah¹lai²la¹wa².

Nikare tyakekoti kaotyaka Iraiti semaka hiyeta, exahe Iraiti atyo kaotyaka Cristo tahi kaxakaisakitere hiyeta.

Ija'ari Cristo monina-ra vakamithavini vani binakama'daja ida vakajari'daravini. Ija'ari vania vara vavani'aja ida Cristo monina ija'ari-ra najari'dariki.

Kytsa Deus wasania ty piwabykynahaze iwaze zuba asaktsa iharere bo hyỹ mykaranaha. Iwaze ana harere humo sispirikporẽtsa moziknaha. Kiristu soho piwabykynahaze iharere bo hyỹ mykaranaha iwatsahi ihumo sispirikporẽtsa moziknaha.

Iꞌewyte Tupana Mipoꞌoro Ahehakyeraꞌat hamuat moherep hap kaipyi yn ni miitꞌin teꞌeropyhuꞌat Iesui mohey haria wo.

Iyúseoneikopo kónokea víkameokonoa koêku ne Kristu motovâti kúveova ûti. Kene motovâti víkameokono koeku Kristu, konokoâti ápeyea koyuhó'inoveati ne emó'u.

Jesu Cristo yee kitire werekã́, masá teeré tɨ'omá. Tee kitíre tɨ'óka be'ro ẽho peóma.

Chayurá allin willacuyta uyaliptinchicmi chalapacuyca licalimun. Chay licalichimü allin willacuyllatacmi Jesuspa willacuynin.

Tane nherẽ, Cristuhu wasu'uwẽ na, da te ãma 're dapawaptob za'ra mono õ nherẽ, da te ãma 're sasõmri waihu'u za'ra mono õ di. Cristuhu wasu'uwẽ hã dapo're na da te 're wapari za'ra mono wapsi, te za da te 're saze za'ra.


Yrome ynara ãko ase oya xine, ajohpe pyra omi kurã onetara toh nae? Totase eya xine rahkene. Ynara tymerose Ritonõpo omiryme moro poko, “Aomirykõ totase eya xine emero pata tõ punero. Toto omihpyry tõsekãtose nono etyhpyry punero.”

Mãn ka mẽ atõ atỳx ã ajamaxpẽr anhỹr o:—Ko mãn Ijaew kormã Jejus kot mẽ panê tanhmã amnhĩ nhĩpêx to hã harẽnh mar kêt jakamã na mẽ kormã hkôt amnhĩ xunhwỳr kêt nẽ.Anhỹr o ajamaxpẽr. Nom ja kot anhỹr kêt. Ijaew piitã ra mẽ kot harẽnh mar kênã. Tĩrtũm kapẽr ã kagà htũm kot ja hã mẽ harẽnh kot: Na prem ma mẽ piitã mẽ kãm ja jarẽnh o ri mẽ hkôt pa nhũm mẽ piitã kuma. Anẽ.

Txamari nota pimaãi: “Atauako Xoteo kona kenakotari Teoso iokanapirena?” Ikenakotapitikarina, kotxi Teoso sãkire iõkatsopatakori txari: Iaxiti apiko nopinixiti auakari oerekari Teoso ikini itixiti auakani. Teoso sãkire atoko itxa iaxiti apiko nopinixiti auakari oerekakiti.

Tâlâ ânguylâ warâ tunâgueim: “Judeu domodo keanra Jesus wâgâ aguehonly nidapyra” tâkezemo. Mâkâ wâgâ aguehonly tydaselâ myakâwândy akaemo. Deus itaumbyry ara aidyly: “Tâinkâ lelâba Deus itaumbyry MOH itybyem awyly. Onro anaym MOH warâ unâ egatuwâni modo xunâry âjidaholy”warâ iwenibyem awyly.

Apuranu wi putar penehe ihe kury. Aipo zutew nuenu pixik kwaw Zaneruwihawete heko haw imumeꞌu haw aꞌe wà. Wenu tuwe aꞌe wà. Nezewe iꞌi zeꞌeg kwehe arer aꞌe. — Amo umumeꞌu oho ywy nànàn aꞌe wà, taw nànàn aꞌe wà no. Wazeꞌeg uhàuhàz ywy nànàgatu aꞌe wà no, taw nànàgatu aꞌe wà no, iꞌi zeꞌeg kwehe arer.

Haꞌe rami teĩ aporandu ta: Israel kuery ndaꞌu noendui ri? Haꞌe kuery oendu ae, mbaꞌeta anhetẽ “Yvy jave rupi ojapo ayvu oendupaa aguã rami. Ijayvua ma yvy apy rupi peve oenduka”, heꞌiague rami.Salmo 19.4, Romanos 1.19, 20

Natigide jigika, meji, “Agodoɡ̶owajipata natematigo?” Owajipata! Digo aneeta Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶anaɡ̶axi, “Inatawece oko digoina iiɡ̶o joɡ̶owajipatalo lotaɡ̶a, codaa latematigo jiɡ̶icoticogi neɡ̶epaa niɡ̶ica liniogo iiɡ̶o.”

“Oro israelitas'g̃a, nohenduvi g̃a pyryva'ea mombe'ua naerũ?” e'i po g̃a ji ve. G̃wendu tuhẽ reki g̃a. A'ereki ikwatijara e'i: “Yvyakotyve'g̃a nhaporemo g̃wendu g̃anhi'ig̃a. A'ereki g̃agwyri pe nhaporemo g̃a oho imombe'gwovo pyryva'ea,” e'i ikwatijara hako.

Kỹ ãjag hỹn inh mỹ: “Judeu ag mỹ hẽn ri ke mũn mẽ ja tũ nĩ, hã kỹ ag mỹ ti ki ge ja tũ nĩ?” he sór mũ, ãjag tỹ inh carta tag ve kỹ. Vó, mẽ kỹ ag nỹtĩ vẽ. Tag vỹ rán kỹ nĩ, ha mẽ: “ga kar mĩ ag tóg mẽ ja nĩgtĩ, ã vĩ ti. Ga fyr tá tóg jun gé, ã vĩ ti,” he ja ti nĩ, Topẽ vĩ rá ki.

Oĩ heꞌi vaꞌe moꞌã: “Nanhahendúi vaꞌekwe Nhandejáry remimombeꞌu” heꞌi moꞌã. Ha ijapu voi. Oĩ nhahendu vaꞌe: “Omombeꞌu mbeꞌu ojóupe hikwái. Inheꞌẽgwe opa-rupi oho. Yvy apy gwive ohupity inheꞌẽgwe”Sl 19.4heꞌi Nhandejáry remimombeꞌu-rehe Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.

Dỹỹraxinaõ ariwinykre. Taholatenyõte aõbo Deuxu rybe‑ò? Kohe, ibutumy heka roholamyhỹre. Tyyritina‑ki roire: —Deuxu rybe tỹmyra wihikỹ ibutumy riteònymyhỹre hãwã hãwãmy.

Aꞌjea sipo Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã nuenuwi Jejui ꞌga momeꞌua? Naani. Wenup futat ꞌgã numiamũ. “Najuejue etee futat ywy pewara ꞌgã Janeruwarete ꞌga jeꞌega momeꞌwara ꞌgã jeꞌega renuwi. ꞌGã jeꞌega ojemuãina ywy pe”,ꞌjau Davi ꞌga ymã kaꞌarana kwasiaa inuga rakue.

Djãm arỳm ne me mebê idjaermã 'ã ujarẽnh ny jarẽ nhym me arỳm kuma? Nà, arỳm. Amrẽbê: ne me bakukãmãre memã arẽ nhym me arỳm kuma. Nãm me memã kum, “Apỹnh me ba djà kunĩkôt ne me me kabẽn ma. Djãm jakambit ne me kuma? Kati. Orĩ:nãdjwỳ ne me arỳm kuma. Apỹnh me ba djà kunĩkôt ne me arỳm me'ỳr kabẽno bôx ne arỳm memã arẽ nhym me arỳm kuma.” Nãm me bakukãmãre ã memã ane. Ga, mebê idjaer arỳm kute Kritu'ã ujarẽnh ny marja pumũ.

Moriya ekaranmapouya. Inkamoroya kin itekare esekaremekî etasaꞌ pra nai? Kaane, etaꞌpî toꞌya. Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya taasaꞌ warantî: Tamîꞌnawîrî pata po tîîkoꞌmansenon pemonkonyamîꞌya imaimu etasaꞌ mantaasaiꞌya man.

Pa 'ãte xe' yĩkopit, hu: 'Ok tikmũ'ũn te hãm'ãpak hok? HamŨn. Yã' xupak. Topa yõg tappet te: “Tikmũ'ũn xohix te' yĩy'ax 'ãpak, yã hãm xexka xohix yõg tikmũ'ũn te nõm hãm'ãktux'ax 'ãpak.” Kaxĩy.

— Judeuyũ bit kawẽn idipat o'ya'ĩjojo — i õn e'em eywebe.O'ya'ĩjojo ip. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup- -Isaías emudupmubararaktup:Ixeyũ ekawẽn o'ya'ĩjojo ip soat kaka dag̃ayũ, i. Ag̃oka'abi dag̃ o'yawẽg̃mupõg̃põg̃põg̃, i. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup.

Hỹỹ kä, hajõk Isaraéw buuj rahꞌyy kanaꞌeeh do hyb nꞌaa ỹ eaanh hahỹỹh: Dooh gꞌeeh rapanyyg enä hõm Kristo ky nꞌaa hã? Rapanyyg enä hõm né hẽ. Hahỹ Pꞌop Hagä Do kyy kerih do herꞌoot do hã rapanyyg enä hõm né hẽ ji bahapäh: “Badäk hahỹỹ bä hawꞌããts hẽ sa kyyh këh ỹ nꞌaa bawäd däk. Dawëë sa kyyh kaja däk këh ỹ nꞌaa hã.”Saaw-Mo 19.4

Yxãn¹ta¹:— Ĩh¹nxe³kxa²ya̱n³ti³ta̱³ I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² yxo²ĩ²ai¹nxa³ji¹? Wãn³txa² wi¹jau³xa² ne³ka²kai¹nxa³kxe³su² yxo²ĩ²ai¹nxa³ji¹? Nxe³sah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³:— Nxe²nxa³wi¹. Wãn³txa² kãin² ne³ka²ki²khai¹xain¹na³li¹. Ain¹ta¹, kwa²hãi¹nxe² ã³ne³to³hai¹nxa³wi¹. Nxe³nx2ti³hĩ̱³na¹wa². Nxe³ju³ta², Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxãn¹jau³su² te³nah¹lxi¹:— Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³su² a²sa³wi³sa² ĩ³sa²si¹hã³ũ¹nhẽ³na³li¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² yxo²wãn³txa², yuh³xai²nãn¹tũ̱³ka̱³txi³ki̱³na¹xai²na² a²ne³nxẽ³nãu³a¹ ne³ka²ki²ki̱³tã³li¹. Ha³lo²a² u³je³na² kan³tãu³a¹ ta̱³nxa², a³li³xi²tãu³a¹ ta̱³nxa² nxe³kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, txa²wã¹ne³nxẽ³nãu³a¹ ne³ka²ki²ki̱³jau³lin³tai¹. Ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Yxãn¹ta¹, wã³kon³sxã³ sa²yxo²we¹txa³tũ̱³ka̱³txi³su² yũ³te²jai¹ti²tu³wa².

Hoka natyo atyo naxita: Xoana maisa ala semahitaha Iraiti tahi? Koxaka atyo semaha Iraiti. Exakere Iraiti Waiyexe nexa: “Tyotya waikohekoa, tyotya wenakalatinaekoa tyaoniterenae semaha iniraeneha, exahe seko akiya tyaoniterenae hoka semahene”, nexa.

Hari. Ona'dohihi: Vakamitharia koda ida moni jahaki? Ha'a, vakamitha'oamani'ia ida. Deus athi kapapirania hojaki hida athi hoariha: “Ija'ari arabo hahavia vahojakia vakamithaki ida monina vakavaranina athi 'barakia. Aakhanakhama'iki ida vaathi arabo napaja.”

Kyze aty zeka:— Sudeutsa Sesus harere bo batu hỹ mykaranaha. Tozeka ja Deus wasania ty batu waby. Batu ba, Deus wasania ty ziwabykynaha hỹ. Deus harere papeu humo iwatahaha: Nanabyitaba kytsa sizubarẽtsa Deus soho humo sihyrinymyrẽtsa niapykyryknaha. Mybarawy ezektsa sizubarẽtsa hudikhudikwy ezektsa iwatsa siharere ziwabynaha — niy. Iwa Deus harere papeu humo iwatahaha.

Uiꞌywania Iuteuria tikuap kahato mesuwat sehay wakuat aikotã morekuat Tawi toꞌe tuwepy hawe tomiwan me hap ewy — Taꞌi uiꞌywania ti Tupana ehay kuap kahato haria e. Aikope aikope taꞌatuewyry mesuwat yi wato hap ok tã note aru taꞌatumoherep kahato Tupana ehay itotiaria pe e. Uiꞌywania Iuteuria tukupteꞌen wuatꞌi etama pe Tupana ehay moherep hamo e tomiwan me.

Itea anéye émbemopikenoe: Âvoikopomea káma jûdeuhiko? Ako kalíhuina kó'iyeaneye! Kámoanepepo, kuteâtimaka koêku ne yutoéti emó'uke Itukó'oviti vo'ókuke, enepone koêti: “Herumó kixone kúveu mêum ne koyuhó'iyeati koêku. Itóhineheone neko yûho ya uhá koeti poké'e yara kúveu mêum” koêti. Sâramu 19.4

Yɨ'ɨ̂ mɨsâre sẽrí yã'agɨti: Israel kurakãharã tɨ'omíri baa tee kitíre? Tɨ'opã́. Õ'âkɨ̃hɨ yee kiti ohâka pũripɨ a'tîro ohâ no'okaro niîwɨ: Naâ weresé kitire niî pe'tirokãharã tɨ'ó bi'akã'sama. Naâ weresé a'ti ɨmɨ́koho niî pe'tiropɨ bɨsɨ̂ se'sasa'.

Canan má, niycälimay: ¿Icha willacuyta manachun uyalipäcula, imatá? ¡Uyalipäculamari! Diospa shiminćhüpis niyanmá: “Shimin jinantin pachäman ćhaycächisham cala. ¡Willacuynin sïlup sapincamam ćhaycuśha cala!” nil.

E zudezu norĩ hã zahadu ĩwasu'uwẽ hã te te 're wapari za'ra mono ã bâ bété. Ĩwasu'uwẽ hã ma tô te te 're wapari za'ra aré ta norĩ hã, tô sena. Duréihã Dawi hã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré: “Ĩsadawa wasu'u'wa norĩ mreme hã ma tô daro mono bâ te te 're ropé. Ta hã ma tô ropâ dapo're na da te 're wapari za'ra, daro mono bâ.” Ãne ma tô Dawi hã ãma rob'ui'éré.


Ynara ãko ropa ase, “Izyraeu tõ zuaro pyra nexiahse?” ãko ase. Ynara ãko Moeze nymerohpyry jezuhnõko, “Izyraeu tomo, imehnõ zumoxike oritorỹko ase. Ypoetory tõ kara poko ozekĩtanohtorỹko ase, zae ehtoh waro pyra exiketõ poko,”tykase.

Tã mãn ka prem ra ja ma nẽ atỳx ajamaxpẽr o:—Kot anhỹr tã no mãn kormã hprĩ hã Jejus jarẽnh mar kêt jakamã mẽ hkôt amnhĩ xunhwỳr kêt nẽ. Anẽ.Nom ja haxwỳja kot anhỹr kêt. Ra mẽ kot hprĩ hã harẽnh mar mex tã kuma nẽ ãm kuma nẽ amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr kêt nẽ. No mẽ apê Ijaew kêt xwỳnh kwỳjaja na ka mẽ kurom harẽnh ma nẽ amnhĩ kaxyw hkôt ajamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳr kurê kumrẽx. Hãmri nhũm Ijaew tee ri ja hã mẽ apumu nẽ mẽ akamã gryk tỳx nẽ. Nom ra Tĩrtũm kot ã mẽ hkukamã mẽ kot amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã mẽ omunh nẽ mẽ harẽnh kot anhỹr kênã. Na pre finat Mojes mẽ kãm tanhmã hã kagà hto. Te Tĩrtũm tãm kot mẽ hã kagà pyrà nẽ kapẽr ã kagà htũm kamã kot mẽ harẽnh kot: Mẽ ate mẽ kamã mẽ akahak o apa xwỳnhjaja. Mẽ kot htỳx ri amnhĩ nhĩpêx o mẽ pa hã mẽ ate mẽ harẽnh tã no kot paj mẽ arom amnhĩm mẽ kot amnhĩ to mex xwỳnhjê hã mẽ harẽ. Kot kaj mẽ tee ri ja hã mẽ omu nẽ mẽ kamã agryk tỳx kumrẽx. Nẽ mããnẽn pa ixte mẽ ho mex ã ixpumu nẽ mẽ hã ixkamã agryk nẽ. Anẽ.

Iuaĩkana nipimaãi: “Atauako Xoteo !imarotari Teoso iokanapirena?” Imarotapitikarina. Moisesi sãpiretapekari Teoso sãkire. Itxari: Nimakatxakari Xoteo minakaniua maerekani, ininiã nitxĩkitakaiko hĩte hĩxikotinina ninoa mitxi nota nakitiakori minakaniua. Nitxĩkitakai hĩte homanãkarauatini, ninoa mitxi mimaroreni xika.

Ânguylâ wakeze: “Judeu domodo wânkâ xirâ unâ nutubamo?” keze. Judeu domodo tydase, tutuze warâ lelâlâ Deus aguehobyry. Tutuzemolâ myakâwâm; unâ kâmakeim izepa tawylymo, judeu keba modo nheinwândylymo ume. Warâ Moisés inweniby Deus itaumbyry awo wâgâ aguely: “Israelita domodo, kâinduakeyby modo âmaemo. Israel iweompyry kebaom modo urâem itomoem aiese lâpylâ olâ urâ, akaemo saguhoem urâem itânrybyry modo. Akaemo wâgâ âsewânize, iewiâseze warâ olâ âmaemo”warâ Deus aguehobyry iwenibyem awyly.

Apuranu wi penehe ihe kury. Aipo zutew nukwaw kwaw aꞌe wà. Moizez ràgypy umumeꞌu Tupàn zeꞌeg zaneipy wanupe aꞌe. Aꞌe teko nuiko kwaw pitài awa izuapyapyr romo aꞌe wà. Nuiko kwaw pezàwe wà. Nezewe iꞌi aꞌe zeꞌeg. — Ihe Tupàn ihe, apyro putar amo ae teko ihe wà nehe. Penewyrowyroahy putar wanehe pe nehe. Pepuruzukaiw putar wanupe nehe. — Kwa, maꞌe kwaw ꞌymar romo wanekon aꞌe wà, peze putar zepe wanupe nehe, iꞌi aꞌe zeꞌeg kwehe arer.

Aporanduve ju ta: Israel kuery pe ri ndaꞌu ndoikuaa ukai teri ayvu? Jypyꞌi Moisés pe aipoeꞌi uka rakaꞌe: “Penderegua eꞌỹ vaꞌe kuery amboaxy vy ajapo ꞌrã penerakãteꞌỹ aguã rami. Hiꞌarandu eꞌỹ vaꞌekue araa jepe vy peẽ kuery rojapo ꞌrã penerakãteꞌỹa pendu aguã rami”, heꞌi.Deuteronômio 32.21

Pida jigikataci, mejitiogi, “Loiigi Israel, domigoyowooɡ̶oditece ijo natematigo?” Moisés odoejegi me digitataka niɡ̶ijo neɡ̶eetece aneeteta Aneotedoɡ̶oji, “Jaote manoceetematiwaji niɡ̶ina oko ane diɡ̶ica me yeloɡ̶o midi me noiigi. Codaa jao me ɡ̶adelatematiwaji noiigi ane diɡ̶icata lixakedi.”

“Israelitas'g̃a ndokwahavi naerũ?” e po g̃a. Okwaha tuhẽ g̃a. Moisésva'ea ypy omombe'u a'ea Tupana'ga nhi'ig̃a mombe'urame ikwatija hako. Tupana'ga e'i israelitas'g̃a pe: “Pe'ji tehe pe israelitas'g̃arũive'g̃a pe: ‘G̃a ko Tupana'gareheve'g̃a rũi. G̃a ndokwahavihu,’ pe'ji tehe pe israelitas'g̃arũive'g̃a pe,” ei Tupana'ga. “G̃a pe jitehe po ti ji imombyryvi nehẽ. Nahã po ti ji pe monhimyrõi israelitas'g̃arũive'g̃a ndehe nehẽ. Igwete po ti ji pe monhimboahivi nehẽ no,” ei Tupana'ga israelitas'g̃a pe. Moisésva'ea okwatija Tupana'ga nhi'ig̃a inog̃a hako.

Kỹ ãjag hỹn inh mỹ: “kỹ Judeu ag hẽn ri ke mũn to jykrén há han ki kagtĩg nỹtĩ, ag tỹ mẽg mũ ra?” he sór mũ, ãjag tỹ inh carta tag ve kỹ. Vó, ag tỹ to jykrén sór kỹ ag tóg to jykrén mũ vẽ. Moisés vỹ ẽg mỹ tag kãmén, ha mẽ: “Topẽ tóg fóg mré kanhgág to tag tó sór mũ, ha mẽ,” he tóg. “Ag vỹ tỹ isũ tũ nỹtĩ ver, hã ra sóg ag tỹ isũ han sór mũ, ãjag tỹ ag ve kỹ ãjag tỹ inh ki rã to én jé,” he tóg. “Fóg mré kanhgág ag vỹ ãjag mỹ krĩ tũ nỹtĩ, hã ra sóg ag to há nĩ sór mũ, ãjag tỹ ag tugrĩn jũgjũ jé, he tóg, Topẽ ti,” he ja tóg nĩgtĩ, Moisés ti, Judeu ag mỹ.

Oĩ heꞌi jevy vaꞌe moꞌã: “Ndoikwaái voi Israel remiarirõre judeu kwéry Nhandejáry remimombeꞌu” heꞌi moꞌã hese. “Oikwaa” heꞌi ranhe hese Moisés. Upéi heꞌi judeu kwéry-rehe: “Teko rei-pe ahovasa-ma ramo, oromohakateꞌỹ uka vaꞌerã xéjehe. Orombopoxy uka vaꞌerã, inharandu eꞌỹ ete vaꞌe-pe ahovasa-ma ramo, heꞌi Nhandejáry”.Dt 32.21Upéixa heꞌi vaꞌekwe Moisés kwatia-rehe oĩ vaꞌe.

Ijõ arỹỹraxikre: —Judeu mahãdu aõbo kia rieryõmyhỹre? Moisesi tyyriti‑ki roire: —Deuxu biu‑ò hena judeukõ mahãdu‑ò ariwahinykre. Waijoi mahãdu ariwoxibronykemy.

Nokwaawi sipo Israeu juapyrera ꞌgã? Naani. Okwaap futat ꞌgã. Aꞌere ꞌgã niparuerowiariweri ꞌgã ee. Moisesi ꞌga raꞌne Jarejuwarete ꞌga jeꞌega momeꞌwau ꞌgã nupe rakue: “Anure nipo je judeueꞌema mogyi tejemiayuwamũ. Aꞌeramũ nipo pẽẽ ꞌgã nerekoayau ee”, ꞌjau Janeruwarete ꞌga ꞌgã nupe. “Aꞌeramũ nipo pẽẽ pejemaraꞌneramũ ꞌgã nee. Niꞌakwaawi ꞌgã Jarejuwarete ꞌga ree, ꞌjau nipo pẽẽ ꞌgã nupe numiamũ. Aꞌere je te ꞌgã mogyi tejemiayuwamũ, eꞌi Janeruwarete ꞌgã”,ꞌjau Moisesi ꞌga ikwasiaa kaꞌaran are rakue.

Ba ajte me amã arẽ. Mỳj'ã ujarẽnh ny kute amijakreja djãm me kute mar? Nà. Me kute mar. Ne kam me kute mar kajgo. Metĩndjwỳnh ne amrẽbê mebê idjaermã amikabẽn jarẽ. Me bajtem'ã memã amikabẽn jarẽ. Nhym Môjdjê arỳm kabẽn man amũ Metĩndjwỳnh kukwakam me bakukãmãremã arẽn memã kum, “Metĩndjwỳnh ne me amã, ‘Me aje me'ã, Me kakrit, anhỹrja. Me ja dja ba amim me utà. Dja ga me kam te ga aje me uràk prãmje angryk ne. Ne aje me'ã, Me no kêt, anhỹr ja. Me ja dja ba amim me utà. Dja ga me kam te ga aje me uràk prãmje amim angry:k ne.’ Nãm ã Metĩndjwỳnh me amã ane.” Nãm ã me bakukãmãre Môjdjê mebê idjaermã ane.

Inîꞌrî ekaranmapouya. Mîrîrî yekare etasaꞌ Israelyamîꞌya yai epuꞌtî toꞌya pra kin nai? Mîrîrî yuukuꞌpî pena Moisés nurîꞌtîya. Imenukaꞌpîiya see warantî: Paapaya taꞌpî: —Amîrîꞌnîkon kinmuwa kupî sîrîrî tiaronkon pemonkonyamîꞌ amîrîꞌnîkon pepîn pîikaꞌtîuya wenai. Inkamoro pemonkonyamîꞌ epuꞌnenan pepîn pakkokon pîikaꞌtîsauꞌya wenai eekoreꞌmakon upîꞌ —taꞌpîiya.kaiꞌma imenukaꞌpîiya.

Hak yĩkopit, hu: “'Ok Yoneo yõg tikmũ'ũn te hãm 'ũm yũmmũg hok?” kaxĩy. Yã' yũmmũg. Pa hõmã mõnãyxop hittap Mõyyex te Topa yõg hãm'ãktux kax'ãmi', tu: “'Ãte 'ãyĩpkumĩygãp-tup, 'ũpuknõg xop hã 'ãyĩpkumĩygãp-tup, 'ũpuknõg xop yã' hep puxet 'ohnãg, pãyã 'ãte 'ãyĩpkumĩygã-tup, 'ĩhã puknõg xop yãyhã yõgnũ tikmũ'ũn. 'Ãte 'ãgãyãp-tup nõm puknõg xop hah, nõm puknõg xop pa te hãmyũmmũg 'ohnãg hã 'ãte 'ãgãyãp-tup,” kaxĩy.

Cristo ekawẽn iba'arẽm tu osodop Judeuyũ xe? Iba'arẽm g̃u. Imẽn e'em Moisés emudupmubararaktup:Eyju Judeuyũ, i. Deus kuka Judeu'ũmayũ g̃u o'taẽ jebekitkiyũm, i tete ma eyju e'em, i. Itaybit'ũmayũ g̃u kuka o'taẽ jebekitkiyũm i tũybe e'em iãn eyju, i. Eyetabutkarey epesop cekay ip, owebe webekitkiyũ ixeyũ naẽ buje, i. Eyetakoma epesop cekay ip, owebe webekitkiyũ ixeyũ naẽ buje, i. Imẽn e'em kuyatup.

Hỹỹ kä, rapanyyg enä hõm né paawä, dooh apäh Isaraéw buuj rahꞌyy genä bä Kristo ky nꞌaa hã, rawén ganadoo? Dooh. Dooh tii dꞌ tado bä. Pooj jé dó hahỹỹ da paa Mosees baherꞌoot Pꞌop Hagä Do kyyh Isaraéw buuj sa hã: “Ta wób buuj hã da, pꞌooj ub karapé haa nadoo do hã, bë da hꞌyy kajewꞌëës ỹ anꞌoo bä. Ỹ anoo da bë kawajããn ta wób buuj wë bë hã hꞌyy gatemah doo”,Dew-Teronom 32.21 näng mäh.

Jã¹nxa¹jau³su², I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² Sũ̱³na² wãn³txa² a³la³kxain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Ain¹ta¹, hai³txi³ yxo²ĩ²ain¹ta¹hxai²nxa³hẽ¹la². Hãi¹nxe³sxã³, a²nũ²a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²nãu³xa² so¹lxi³ Sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²ain¹na³la². Yhain¹ju³ta², Moi³se²ah³lu¹tai²na² txã², Sũ̱³na² yxo²wãn³txa² ain³kxi²so¹sxã³ ũ³wha²li¹la³kxi²nẽ³te³nah¹lxi¹: — Txai²na¹xai²na² Sũ̱³nu²na¹xai²na² a²nũ²a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²nãu³xa² wi¹ju³ta³lo³tai¹na¹tu¹wi¹. Na¹ha²kxai³, wxãi²na² sa²kxai³lu² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txi³ ĩ³nxai²na² sa²kxai³lu² yxo²kwa̱i³no³txa²lxi³nx2ta¹tu¹wi¹. Nxe³nx2ta¹kxai²nãn²tu̱³, nyhah¹lxin¹te³nah¹lxi¹: “A²nũ²a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²nãu³xai²na² Sũ̱³na² wãn³txa² hai³txi³ ã³ne³to³hai¹nxa³xã¹. Ha³yax3ka³li³nũ̱³ka̱³txi³sain¹na³na¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² ĩ³yxo²kwa̱i³no³txa³lxi², ĩ³xa̱n³ta³kxi², na¹xã¹.” Yah³lxin¹tu¹wi¹. Sũ̱³na² wãn³txa² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa².

Hoka naxehitiyaite: Xoana Israel hotyalinai anala maisa exeharenae waiyekehalakita? Hiyaiya, Moisés hotohare atyo nexa: “Naokoawahalinikisaite xiso halitinai hahotyalita mawenaneharenai hiyeta, exahe naxehalinikisaite xiso halitinai mawaiyoreharenai hiyeta”, nexa.

Ona'dohi'ianahi: Israel kaija'aria avigaria koda ida moni? Ha'a, avigaki ida. Moisés kohana miro'a va'ora vara vani'a'iki adani Israel kaija'ari: “Deus avakadija'ari vihiriki-ra va'ora kajoamoraki bana, kidija'ari vihira kaimoni, oniani ida bana a'onira anakabajahaja. Deus ija'ari vava'i bodinariki fori vihiki-ra va'ora kakodiaki bana, oniani ida a'onira naihamahija.” Nimania hida Moisés kohana judeus kaija'ari vihiriki-ra vara va'ora vani'avini.

Aty zeka ja:— Isareu tyryktsa sihyrinymyrybyitsa watsa — my. Batu ba. Sihyrinymyrẽtsa hi. Kiristu soho sihumo batu ihokdaha. Taparakta Moises Deus tsyhyryze tihi: — Ikiahatsa Sudeutsa tsimaha. Deus ustsa kytsa mysiwatawyze sihumo ahazokdiharẽtsa tsimoziknaha. “Katsa zuba Deus hyrytsa” tsimykaranaha paikpa mytsaty tsimykaranaha iwatsahi Sudeutsabyitsa asaktsa sihyrinymyrybyitsa tu mysiwatawyze iwaze sihumo ahazokdiharẽtsa tsimoziknaha — niy. Iwa Deus harere papeu humo botu iwatahaha.

Pyno uruꞌywania Iuteuria tikuap taꞌyn saꞌawyꞌite mesuwat sehay wakuat e. Mekewat urueꞌaseꞌi pot Isareu emiariru koꞌi ikuap kahato aikotã Musei toꞌe wuatꞌi eꞌyianmete hap taꞌatukuap. Mio tã toꞌe Tupana uruepe Isareu emiariru koꞌi pe — Meiũran aru wẽtup ywania tukupteꞌen uimohey haria wo e. Mekewat eꞌat pe miꞌiria yt nakuaria i ywania eiwanẽtup hawiat tukupteꞌen pytkai uheropat kahato haria e. Uimiehakyeraꞌat koꞌi wo tukupteꞌen kahato miꞌiria e. Miꞌiria ete aru ehaꞌywywi kahato e Tupana saꞌawyꞌi uruꞌywania pe iraniaꞌin ywania yt iweꞌeg nakaria i ewy te iro pote e. Taꞌi miꞌiria uimiehakyeraꞌat koꞌi tukupteꞌen irane uiꞌywania sese ewywuaria e. Miꞌi atunug hawyi eweipyhuꞌat ipyꞌahak miꞌi haria etiat rakaria wo uhehay iꞌatuehay wo pote e.

Aúngopovomaka ngíxeopinoe: Ákoikopomea itápana íhae Izarâe ra ihíkauvoti? Ako kalíhuina kó'iyeaneye, vo'oku hara koe yútoeke Muîse, yuhó'inoa Itukó'oviti ne íhae Izarâe: “Iyékovatinoemo koêku ne po'ínuhiko xâne vo'oku ngíxoakumo, enepohikone ákoti itukapu noívongoe kuteâti itínoe, xâne ínixenemaka ákoyeahiko isóneu. Imaíngopitinoemo vo'oku únati ngíxoakumo” koe yútoe Muîse. Deuteronômio 32.21

Mɨsâre sẽrí yã'a nemogɨti taha. Israel kurakãharã ãyusé kitire tɨ'omírã, tɨ'o masítipari? Tɨ'o masíkãrã niîmiwã. Yɨ'ɨ̂ teeré niî nemogɨ, Moisé kɨ̃ɨ̂ niî'kere werê mɨ'tagɨti. Õ'âkɨ̃hɨ uúkũ'kere a'tîro niîkɨ niîwĩ: Yarã́ masá mehereta yɨ'rɨógɨti. Yɨ'ɨ̂ tohô naâre weekã́, mɨsâ doerã́sa'. No'ó mɨsâ “Tɨ'o masítima” niirã́re yɨ'ɨ̂ yɨ'rɨókã, mɨsâ uârãsa', niî ohâkɨ niîwĩ Moisé.

Yapa má, niycälimay: ¿Icha Israelcunaca manachun tantiapäcula, imatá? ¡Tantiapäculamari! Puntactá Tayta Diosmi Moisesćhu nila: “Am Israelcunäta jamuyäśha nasyunpïtam sïlachishayqui. Mana tantiayniyu malcawanmi piñacuyman ćhulaśhayqui” nil.

E tawamhã, Izarazéhé nhihudu norĩ hã ĩwasu'uwẽ te te 're wapari za'ra mono wamhã, e te te 're waihu'u za'ra mono õ di. Ma tô te te 're waihu'u za'ra. Tane nherẽ, tipẽ'ẽ na te te sima 're wẽ za'ra mono õ di, te te 're ĩsaze za'ra mono da hã. Zudezu'õ norĩ si, ma tô te te sima 're wẽ za'ra, te te 're saze za'ra mono da. Ãne na, ma tô Mozési hã duréihã ãma rob'ui'éré 'rata, zudezu norĩ ma 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩrowaihu'u za'ra zém na hã: “Ĩ̱nhib'a'uwẽ'õ aré 're ĩnomro mono norĩ hã oto ãma 're ĩ̱nhib'a'uwẽ za'ra mono wa, te za oto ta norĩ hã asiwi 're ĩ'ruiwapari za'ra wa'aba mo, ĩ̱zadawa parab õ nherẽ. Ta norĩ hã aré te te 're ĩ̱waihu'u pese za'ra mono õ nherẽ, wa tô ãma 're ĩ̱nhib'a'uwẽ za'ra aré. Taha wa, te za asib'ru na sada 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo, ĩ̱zadawa parab õ nherẽ.” Ãne zudezu norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩrowaihu'u mono zé hã.


Orẽpyrahxo Izaja kynexine roropa ynara karyhtao Ritonõpo omiryme, “Tonetupuhse ywy juteutõkara a, jupipynỹpo tomo a. Tõsenepose ywy roropa eya xine, ‘Yna akorehmako,’ kapynỹpo tomo a,”tykase Izaja Ritonõpo omiryme.

Nẽ finat Ijais na pre haxwỳja ã mẽ harẽnh anẽ. Na pre kãm amnhĩ kwỳ pê Ijaew pyma hkêt nẽ xatã Tĩrtũm nhỹ hã tanhmã mẽ kãm Ijaew kêt xwỳnhjê jarẽnh to ho pa. Te Tĩrtũm tãm kot mẽ harẽnh pyràk o mẽ kãm: Nà Ijaew kêt xwỳnhjaja kot Tĩrtũm japêr kêt tã koja tãm mẽ kãm amnhĩ to amnhĩrĩt nhũm mẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ. Mẽ kot kormã amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr kêt tã koja tãm mẽ kãm amnhĩ to amnhĩrĩt. Anẽ.

Isaíapekana sãpiretari Xoteo minakaniua pirena. Isãpiretari Teoso sãkire itaparaxinireritika: Teoso txari: “Ninoa nota manitakani aõkitano nota. Nimotika nota makiritakanimoni.”

Iweâpa itybyem awyly ume, tyanepa myakâwândy Isaías, Deus aguehobyry egatuze: “ ‘Uidânrypyry modo woenkezemo, mâkâ tiuinly keba kulâ soenkenri ara. Ygâsedânry modoram âepanâgueze urâ’ Deus kehobyry”Isaías inwenibybe.

Aꞌe re Izai umumeꞌu amo Tupàn zeꞌeg aꞌe no. — Ihe Tupàn ihe, teko herekar ꞌymar herexak putar aꞌe wà nehe. Azexak kar putar herenoz ꞌymar wanupe ihe nehe, iꞌi wanupe.

Haꞌe gui Isaías ju okyje eꞌỹa py aipoeꞌi: “Ajejou uka xereka eꞌỹ vaꞌekue pe, xere oporandu eꞌỹ vaꞌekue pe ajekuaa uka”, heꞌi.

Odaa Isaías jaɡ̶ani laaleɡ̶ena maɡ̶aɡ̶a eetece ane ligegite Aneotedoɡ̶oji, mee, “Niɡ̶ina ane doɡ̶odoletibigiji, etidakadi. Odaa ja idinikeetiogi niɡ̶ina ane doɡ̶odigikatibigiji.”

Isaíasva'ea koji'i ndopojihuvi imombe'gwovo Tupana'ga nhi'ig̃a. Tupana'ga e'i israelitas'g̃arũive'g̃a mombe'gwovo: “Ymya g̃a ndajikwahapotari. Ag̃wamo ki a'e te g̃a ji kwahavi,” ei ga. “Ymya g̃a nde'i: ‘Pemombe'u ti Tupana'ga ore ve.’ Ag̃wamo ki a'e te ji anhimboukwaha g̃a pe,” ei Tupana'ga israelitas'g̃arũive'g̃a mombe'gwovo. Isaíasva'ea omombe'u a'ea Tupana'ga nhi'ig̃a ikwatija hako.

Kỹ Isaías tóg tag tó mũ gé, fóg ag to, kanhgág ag to, ha mẽ. “Ũ ag tóg inh jãvãnh ja tũ nỹtĩgtĩ, hã ra ag tóg inh vĩ jẽmẽg mũ ha. Topẽ hẽ ri ke tĩ? he ja tũ ag nỹtĩ, hã ra sóg ag mỹ inh vĩ jẽnẽg mũ ha, he tóg, Topẽ ti,” he ja ti nĩ gé, Isaías ti. Pãꞌi ag kamẽg vãnh kỹ tóg Judeu ag mỹ fóg ag mré kanhgág ag tỹ Topẽ ki genh ke tó ja nĩ, Isaías ti.

Upéi Isaías omoĩ jevy vaꞌekwe kwatia-rehe onheꞌẽ. Ipyꞌagwasuve imombeꞌu-vy judeu kwéry-pe: “Xe reka eꞌỹ vaꞌe xe johu voi. Xe-rehe oporandu eꞌỹ vaꞌe-pe ajehexa uka íxupe”heꞌi vaꞌekwe nhande kwéry eꞌỹ vaꞌe-rehe.

Isaia tahe idi tuu rarybere: —Iny wiwana mahãduõ heka Deuxu riijemyhỹre. Tii rexitỹnynyre taòrysydu mahãdu‑ò. Itxi reare.

Isai ꞌga nanẽ okyjaweꞌem Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã nui. Mamaꞌe aꞌje momeꞌu awi nanẽ ꞌga okyjaweꞌem rakue. “Ymã judeueꞌema ꞌgã Janeruwarete ꞌga ree oporokwaawiwereꞌemamũ rakue. Aꞌere ꞌgã ꞌawamũ ꞌga kwaawi. Ymã ꞌgã ꞌjaweꞌem rakue: Kuꞌjywa ꞌga emomeꞌu oree, ꞌjaweꞌem rakue. Aꞌere ꞌga ꞌawamũ ꞌga jekwaawukari ꞌgã nupe”,ꞌjau Isai ꞌga ikwasiaa rakue.

Ne kam me bakukãmãre Idjaijdjwỳ kum mebê idjaer pyma kêt ne ajte me bajtem'ã memã ajarẽ. Metĩndjwỳnh ne kum amikabẽn jarẽ nhym kukwakam arỳm me bakukãmãremã kum, “Metĩndjwỳnh ne me amã, ‘Me kute ijabej kêt ja ne me arỳm imã kato. Ba ne ba memã amijo amirĩt nhym me arỳm imã kato. Me kute ijabej me kukjêr kêtjamã ne ba amijo amirĩt.’ Nãm ã Metĩndjwỳnh me amã ane.” Nãm ã Idjaij me bajtem'ã mebê idjaermã ane.

Moropai pena Isaías nurîꞌtî eseurîmaꞌpî meruntî ke panpîꞌ. Taꞌpîiya: Paapa esenpoꞌpî manniꞌkan tîwanenan pepîn pia, moropai tesaꞌnenan pepîn pia eesekaremekîꞌpîtaꞌpîiya.

Ha mõnãyxop hittap 'Iyait kuxãnõg 'ohnãg, tu Topa pupi hãm'ãktux tikmũ'ũn pu', tu: “Nõm xop tek 'ũm xak hok, pak xipihi',” kaxĩy.

Isaías iparara g̃u osunuy icẽmãn i'e am. Imẽn e'em cemudupmubararaktup:Ikudadam'umayũ Deus o'tobuxik, i. Tomuwãwã'ũmayũ kay o'jebapuk, i. Imẽn e'em Isaías emudupmubararaktup.

Ta jawén, baad ub Isajas baherꞌoot paa Pꞌop Hagä Do kyyh Isaraéw buuj nadoo do ky nꞌaa hã. Hahỹỹ dꞌ mä ta kyyh: “Hã ỹ hyb nꞌaa napeet do paa ỹ dꞌ rawyyd kän sa hꞌyyb me. Ỹ kametä däk hã ỹ hyb nꞌaa napeet do paa hã”,Isajas 65.1 näng mäh.

Jã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe², I³sa³i²ah³lu¹tai²na² Sũ̱³na² yxo²wãn³txa² ain³kxi²so¹jau³xa², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²nãu³xai²na² ha³lo²a² ya³lo³txi²sxã³ ĩ³ye³kxi²nẽ³te³nah¹lxi¹: — Tũ̱¹ka̱³txai²na² ã³te³nxi²sai¹nxa³kxa²ha³ta̱³nxãn²txi³, a³ya³ti²sain¹na²hẽ³li¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txa²: “Txa²ko̱³nxa¹ju³ta², Sũ̱³na² sa²wa²su¹ki²sa²ti³ten³sa³nhã¹.” Nxe³sai¹nxa³kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, ĩ³yau¹ũ³nha²yai¹na¹hẽ³li¹. Sũ̱³na² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa².

Isaías maisa mairita hekoti hoka nexa: Haiyaharenae xakore atyo maisa Enore tawareha hoka ekoamaniya tyaonaha, exahe maisa xakore axareha etahi akiti hoka kaotyaka enomanaha, nexa.

Isaías kohana jaboni ofinirina vara bivani'a'iki ida Deus athi: “Hora vakaraga'aha adani judeus kaija'ari vihiriki hora vanako'diriki. Hora vanana'dohiriki vakadiania oabono onanokia'ihi.” Niha ada Deus.

Taparakta Isaijas Deus sohokotsa isikpybybyitatu Deus tsyhyryze: — Asaktsa katy beri ahabyitsa iwatahi sibo kahazuba iky, asaktsa batu katy sapyky ahabyitsa tu sibo utatu ikwatawy — niy. Iwa tubabatu taparakta Isaijas ziwatahaka.

Musei ikuꞌuro hawyi Tupana ehay moherep hat Isaia putꞌokꞌe mekewat Musei ewy te ihay — Mio tã e Tupana uhepe e meiũran ti aru iraniaꞌin ywania yt uikat i haria uipuẽti raꞌyn aikope aikope tukupteꞌen yi wato hap ok tã e Tupana uhepe e. Iꞌewyte — Aremoherep iraniaꞌin ywania pe — Yt karãpe i eremoherep uruepe e haria pe e Tupana Isaia miwan me.

Ápemaka po'i yútoe Izâiya koati kouhápu'ikoati, enepone yuho Itukó'oviti koêti: “Enepohikone xâne ákoti apasíka éxeonu nóvo, ainovó koe énomonehiko itukóvo exónuti kó'oyene. Epó'oxo ne ákoti ikaseânaxapunu nóvo, énomone ngoútata'ixinovo kó'oyene” kôe. Izâiya 65.1

Be'ró Isaía kẽ'ra Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ uúkũ'kere “Toó niî boosaɨ” niiró mariró niî nemo peokɨ niîwĩ: Neê a'mâti'kãrã pe'e yɨ'ɨ̂re boká ko'tekã'ma. Yɨ'ɨ̂ niisétisere yɨ'ɨ̂re sẽrí yã'ati'kãrã pe'ere ĩ'yowɨ́, niî ohâkɨ niîwĩ Isaía.

Chaypïtá willacünin Isaiasćhüpis mas tuquictalämi nila: “Mana ashimäcunämi taliycapämäla. Ya'api mana tapucücunämanmi camalachiculá” nil.

Iza'iza hã ma tô duré ãne na ĩsa'u ãma rob'ui'éré, zudezu'õ norĩ wasu'u na hã. Zudezu norĩ hã te te siwi 're ĩwẽ'õ pese za'ra mono zém na, ma tô siptete sina ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na: “Ni'wam norĩ hã aré ĩ̱zô 're sõpré u'âsi mono õ nherẽ, ma tô te te siwi 're ĩ̱sãmri za'ra. Ĩ̱zô 're sinharĩ za'ra mono õ nherẽ, wa tô ta norĩ ma 're ĩ̱siwaihu'u za'ra.”


Yrome Izyraeu tõ poko ynara tykase, “Juteu tõ eahmary poko ykohmamyase toto kurãkatohme repe. Yrome jomipona pyra rokẽ nexiase toto. Ymoipyra roropa nexiase toto,” tykase Izaja Ritonõpo omiryme toto poko.

Ã Ijaew kêt xwỳnhjê jarẽnh kot anhỹr. Nẽ axte mã tanhmã Ijaewjê jarẽnh to kot: Te mẽ katorxà kot tanhmã hkrajê ho mex to kaxyw tee ri amnhĩ wỳr mẽ kãm àkjêr pyràk o na hte Tĩrtũm Ijaewjê nhĩpêx o pa. Jao tee ri kãm tanhmã mẽ ho mẽ mex to hprãm tã no nhũm mẽ amnhĩ tã kuma nẽ ãm kuma nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx kêt nẽ. Anẽ.

Apikomoni isãpiretari Teoso sãkire Xoteo kamakiti: Teoso txari: “Ikiniõtika namanaãri ninoa kanapiriini notamoni, txamari !ikĩpitarina nisãkire. !Ikamarina nisãkire iaõka. Inireẽkitinoka ikamana.”

Judeu domodo wâgâ Deus aguehobyry iweniwâm lâpylâ olâmy Isaías: “ ‘Peto oday, kopae alelâ kâinane judeu domodo yeinwântondyly kâinwânwândyly. Tâjiunwym, tymery iweâpa âxigueyby saindyly inwânwânto ara akâwâm tâwâtarigue kehoem kâinwânwândylymo. Kâingâseduomo tindadysebamo olâ akâwâm. Yizepa tâisemo lelâ akâwâm, eyanmo augueho tyeinwândysebamo akâwâm warâ’ Deus kehobyrybe.”

Uzeꞌeg Izaew izuapyapyr wanehe no. — Ihe Tupàn ihe, tuweharupi zepe ainoz Izaew izuapyapyr wamuwà hezeupe ihe wà. Naheko wer kwaw heremiruzeꞌeg romo aꞌe wà. Naꞌipurapo wer kwaw heremiapo putar haw rehe wà. Ipuruzukaiw ihewe wà, iꞌi zeꞌeg kwehe arer.

Haꞌe rã Israel kuery pe ma aipoeꞌi: “Ára pukukue re akuaveꞌẽ teĩ xenheꞌẽ rendu eꞌỹ haꞌe xerovai ikuai vaꞌe kuery aenoĩ vy.”Isaías 65.1-2

Pida Isaías yalaɡ̶ata loiigi Israel, niɡ̶ijo mee, “Inoatawece nokododi jipokotiogi yoiigi modopitiwa. Pida aɡ̶etidadiwaɡ̶adi, otigimadadipi.”

Emo ahe omombe'u israelitas'g̃a no imombe'urame Tupana'ga nhi'ig̃a. Tupana'ga e'i hako: “A'ea'e ji g̃a pe jipi novĩa: ‘Pejiko ti ji rehe’,” ei ga. “Emo g̃a nanhirendupotari. G̃a noangarihu ojikoge'yma ji rehe,” ei Tupana'ga israelitas'g̃a mombe'gwovo. Isaíasva'ea okwatija a'ea Tupana'ga nhi'ig̃a hako.

Kỹ tóg Israel ag to tag tó ja nĩ gé sir, ha mẽ: “kurã kar ki sóg ãjag mỹ: kunĩg, he tĩ. Hã jé sóg ãjag mỹ inh nĩgé ven tĩ, ãjag tỹ gĩr mỹ ãjag nĩgé ven tĩ ẽn ri ke. Hã ra ãjag tóg inh vĩ mẽ jãvãnh nỹtĩꞌ. Inh vĩ kafãn kónãn ãjag tóg mũ mỹrꞌ,” he ja tóg nĩ, Isaías ti, ti tỹ Judeu ag mỹ Topẽ vĩ tón kỹ.

Ha Israel remiarirõre judeu kwéry rehegwa nheꞌẽ omombeꞌu vaꞌekwe a-rami: “Koꞌẽmba ramo meme omeꞌẽ opo vaꞌe-rami, xe ahaꞌarõ íxupe, xe nheꞌẽ renduse eꞌỹha-pe. Xe nheꞌẽ mbojevyha-pe ave ahaꞌarõ, heꞌi Nhandejáry judeu kwéry-rehe”Is 65.1-2heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ Isaías ohai vaꞌekwe.

Isaia rarybere Judeu mahãdumy kia: —Ihãrele Deuxu iny ritobinyrerimy ihỹre iny, iny nohõtibinaki wahe.

Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã momeꞌuramũ Isai ꞌga ꞌi rakue: “Janeruwarete ꞌga ojekwaawukat Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã nupe numiamũ. Wojereꞌemamũ ꞌga ojekwaawukaa esaka ꞌgã nupe. Aꞌere ꞌgã niporenuwiweri ꞌga jeꞌeg are. ꞌGa ree ꞌgã jemogypyygiwereꞌemamũ”,ꞌjau Isai ꞌga judeu ꞌgã momeꞌwau rakue.

Nhym Metĩndjwỳnh ajte mebê idjaer'ã memã kum, “Me kute aminhirôbê ikabẽn rẽnh ne amakkre kêt. Me jamã ne ba kryràm te ipa koror ne amiwỳr me kam amako iku'ê: nhym ijã akamàt nhym me kute imar kêtkumrẽx.” Nãm ã Metĩndjwỳnh mebê idjaermã ane. Be ga, mebê idjaer arỳm kute Kritu'ã ujarẽnh ny mar ne mar kajgoja pumũ.

Tîîse inkamoro Israelyamîꞌ pîꞌ Isaías nurîꞌtî eseurîmaꞌpî. Taꞌpîiya: Wei kaisarî Paapa wanîꞌpî toꞌ anpîikaꞌtîpai teuren tîpîikaꞌtîtoꞌkon Paapaya yuꞌse pra yewanmîrîꞌpî toꞌya. Inkamoroya tewankon saꞌmannîꞌsaꞌ wanîꞌpî Paapa maimu aniyuꞌpai pra tîwanîkon yeꞌnentaꞌpîiya.

Tu Yoneo xop 'ãktux, hu: “'Ãte tikmũ'ũn xãnãhã', mõ'yãy xe'ẽgnãg tu', pãyã' yĩpkox 'ohnãg, xix hãm'ãpak 'ohnãg,” kaxĩy.

Imẽntak Judeuyũ o'g̃uwẽn Isaías. “Kabia bun ‘Eyetabun cuy epesop okay,’ i juk adi o'e'e Deus kũyjobit'ũmayũ be- -jekawẽn kay'ũmayũ be,” io'e Isaías.

Isaraéw buuj ky nꞌaa hã kä hahỹỹ da Isajas erii wät Pꞌop Hagä Do kyyh: “Moh ỹỹ ỹ anꞌoo hadꞌyyt paa nabuj kehꞌũũm do sa wë, hã ỹ hꞌyy kawereem do sa wë, ỹ masa do hyb nꞌaa paawä.”Isajas 65.2. Isaraéw buuj rapanyyg enä né paawä, rahꞌyy genä né paawä, ranabuj kehꞌũũm do hyb nꞌaa rawén ganadoo Kristo ky nꞌaa hanäm doo.

Yxãn¹ta¹, I³sa³e² nũ̱³ka̱³txai²na² ha³lo²a² Sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³ye³kxi²nẽ³te³nah¹lxi¹:— Kxãn³su² wi¹lĩ³we¹yhu¹si¹hai¹na¹jau³nũ³su², txai²li² yxau²sa²tẽ³yai¹nhxai²na¹hẽ³li¹. Nai¹na¹ta¹, ã³ne³to³lhai¹nxa³ha²kxai³, hãi¹nxe³sxã³ sa²yxo²ã³sai¹nha²kxai³, sai¹nhxai²na²hẽ³li¹. Sũ̱³na² ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka exakere atyo Isaías nexa Israel hotyali tahi: Fera nokahe naimatya exe halitinae masemaxemalaharenai, matyakekoneharenae ana hoka maiha terota, nexa.

Vara va'ora vani'avini adani Israel kaija'ari Deus bini'aha: “Mahi oadani ovadi-ra oanavirami'ihi, kodiania vajoira kaimoni. Vamorobohariki fori vihiki adani. Vakajoni'oamanija hida oathi-ra vanaabavini.”

Isaijas Sudeutsa soho kino niwatihi ziwatahaka Deus tsyhyryze tihi: — Pibyituhukunaha tu kaharere bo hyỹ tsimahaktsa kytsa! mykara. Ikiahatsa batu. Kaharere bo batu yhỹ tsikykaranaha — niy. Iwa Isaijas niy.

Maꞌato uiꞌywania Iuteuria kape mekewat Isareu emiariru koꞌi pe mio tã e Tupana at kaꞌap — Eweĩꞌẽ o uhowawi worohoꞌoꞌokhytsat reran are at kaꞌap Aparãu emiariru emiariru koꞌi pe maꞌato — Yt yt yt iꞌatuꞌe uhowawi e. Yt uruikyꞌesat i yt kat i emikyꞌesat urutunug neran eweiꞌe uhepe Isareu ywania e Tupana saꞌawyꞌi Isaia miwan me. Taꞌi aikaykay kahato tuwewawi Tupana yt nakuaria aito pytkai. Uito Pauru.

Kene ne íhae Izarâe, hara koe yuho Itukó'oviti yútoeke Izâiya vo'ókuke: “Heú koeti káxe índa'ixeahiko ahí'okeovonu, itea ako sikápuhiko. Aínovo xâne ákoti akahá'a itúkea mbáhoenoa, ákotimaka kêno” kôe. Izâiya 65.2

Israel kurakãharã pe'ere Isaía Õ'âkɨ̃hɨ uúkũ'kere a'tîro niîkɨ niîwĩ: “Ɨmɨ̂kohori yoâkãta, naâre põo tẽrí yẽ'êgɨti niîgɨ, amûkãri sẽemíwɨ. Naâ tɨ'otí, yɨ'rɨ́ nɨ'kase piharãre tohô weemíwɨ”, niî ohâ turiakɨ niîwĩ Isaía.

Ñatac Israelcunapïtá niyanmi: “Pasaypi mana uyalicü cullu-linli-cama malcaman yanapaycunäpä anyaśh muyunmi maquïta chacchalalá” nil.

Ãne na ma tô duré Iza'iza hã zudezu norĩ ãma rob'ui'éré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na: “Wa hã wa tô aré Izarazéhé nhihudu norĩ zô 're ĩ̱nhimiwẽ u'âsi za'ra, te 're azawi pese mono wa, apâ ĩ̱tẽme we 're sihutu mono da. Ta norĩ hã po're ãna 're nomro u'âsi mono wa, te te siwi 're ĩ̱wẽ'õ pese za'ra mono nherẽ, wa tô aré sô 're ĩ̱nhimiwẽ u'âsi za'ra, te 're ĩsawi pese za'ra mono zéb zarina.” Ãne ma tô Iza'iza hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme na ãma rob'ui'éré, Izarazéhé nhihudu norĩ ãma hã.


Izyraeu tõ wãnopyry se pyra Ritonõpo mã repe, ipynanopyrykõ se toexiryke“Typoetory tõ juteu tõ turumekase Ritonõpo a,” ãko matou ya? Arypyra ipunaka. Ywy roropa juteume ase. Aparão paryme ase. Pẽxamĩ paryme roropa ase. Jurumekara Ritonõpo mana.

Tĩrtũm kot Ijaew kamã ukaprĩ hã harẽnhMatêwre 13.10-17Tã ra Ijaew kot Tĩrtũm kaga jakamã mãn ka mẽ atõ mẽ harẽnh ma nẽ ajamaxpẽr o:—Mãn pre Tĩrtũm tee ri amnhĩ tã mẽ omu nẽ amnhĩ pyrà nẽ mẽ hkaga.Anhỹr o ajamaxpẽr. Nom na pre mẽ hkaga hkêt nẽ. Ijaxwỳja ixpê Ijaew na pa. Mẽ uràk nẽ ixpê Ijaew pàr krax pê finat Apraãw kanrẽhã htàmnhwỳ Pẽjamĩ kanrẽhã hõ na pa. Tã xà na pre Tĩrtũm ixkaga? Nà kot ixkaga hkêt.

Xoteo, Teoso Sãkire AuiãkaniIniniã nipimaãi: “Atauako Teoso !inirekaikari Xoteoakori?” Inirekapitikana. Nota apaka Xoteo nitxaua. Apraão apika mekaniri nitxaua. Pẽxamiĩ apika mekaniri nitxaua.

Deus judeu domodo intyendobyryWakeimbe ise: “Turâem tinduakeyby judeu domodo nhodokely lelâlâ wânkâ Deus?” keim. Arâ inkâba! Urâ, judeulâ urâ, Israel iwerypyrylâ urâ. Saguhoem pymâ tynrenseimbyry Abraão iwerypyrylâ urâ. Benjamim iepadyby ewylâ urâ.

Tupàn upuhareko zutew aꞌe wàAꞌe rupi apuranu putar penehe ihe kury. Aipo Tupàn upuir zutew wanuwi aꞌe. Nan. Ihe zutew romo aiko ihe. Àmàrààw zuapyr romo aiko ihe, Mezàmi zuapyr romo ihe no.

Israel kuery reko re ijayvuaHaꞌe gui aporandu jevy ta: Nhanderuete ndaꞌu oejapa ri guembiporavo kuery? Any, mbaꞌeta xee voi Israel regua aiko, Abraão ramymino haꞌe Benjamim kuery regua.

Aneotedoɡ̶oji iwikode noiigi IsraelEnice jigika, “Aneotedoɡ̶oji domige dowocetetege idi epaa loiigi?” Ejitaɡ̶awa adowocetetege. Igaataɡ̶a emeɡ̶eeta ida anejitege loiigi Israel. Ijo anejitege Icoɡ̶egi Abraão, ida anejitege loiigiwepodi Benjamim.

Tupana'ga ndopohiri israelitas'g̃a hugwiE'i po g̃a ji ve a'ero: “Tupana'ga opohi hete ojiheve'g̃a hugwi israelitas'g̃a hugwi naerũ g̃a jikopotare'ymame ga rehe?” e'i tehe po g̃a ji ve. Ga ndopohihetei reki g̃a hugwi, a'e ji. Jihi ko israelitaramo ako. Abraãova'ea ko nhiremboypya. Ji ko Benjamimva'ea rymyminoro ako no.

Israel krẽꞌkrẽ pipir ag vỹ tỹ Topẽ tũ nỹtĩKỹ ãjag hỹn: “kỹ Topẽ mỹ ã povo tỹ Israel tovãnh kãn kỹ nĩ?” he sór mũ, ãjag tỹ inh carta tag ve kỹ. Vó, ag tovãnh kãn tũ ti nĩ. Hã vé, tỹ sóg Israel krẽ nĩ gé, hã ra sóg ti ki rã. Abraão krẽꞌkrẽ ũ vỹ tỹ inh nĩ gé, ti kósinꞌkósin tỹ Benjamim krẽꞌkrẽ ũ mỹr.

Ohovasa vaꞌekwe ohexakwaa rei-vy Israel reꞌýi kwéry-pe NhandejáryHaꞌe-ta peẽ-my: Judeu kwéry Nhandejáry reꞌýi katu ndahaꞌéiry hemimboyke. Gweꞌýi eꞌỹ ramo, ojapo eꞌỹ vaꞌe. Gweꞌýi ramo meme ogwereko. Xe ave Israel rugwy reꞌýi kwéry vaꞌe. Myamyrĩ Abraão katu xe rembypy voi. Myamyrĩ Benjamim remiarirõ kwéry vaꞌe voi katu xe.Fp 3.5

Kaiboho heka timybo tahõtinymahãtenyte Deuxumy? Tii aõbo taijoi‑ribi nohõti rosaremy —judeu mahãdu‑ribi? Aõkõre. Jiarỹle, Paulo, judeu mahãduõ rare. Jiarỹ heka Abraõ riokoreõ rare. Benjami ijoiõ heka jiarỹ rare.

Israeu juapyrera ꞌgã nee ꞌga jemuaẽmawetIsraeu juapyreramũ ore wi sipo Janeruwarete ꞌga poiri? Naani. Nopoiri futari ꞌga ore wi. Je judeua. Abraão ꞌga juapyreramũ je rekoi. Abraão ꞌga remyminũmera ꞌga, Pẽjamĩ ꞌga juapyreramũ je.

Metĩndjwỳnh kute amijo me anhybit pytàr.Kam djãm arỳm ne Metĩndjwỳnh õ mebê idjaer kunĩ kanga? Arkati. Ga, badjwỳ ibê mebê idjaer 'õja pumũ. Nhym bê ne badjwỳ kute ikanga. Ibê Abraão tàmdjwỳ'õ. Tàmdjwỳ Bẽnjamĩn djô'ã ne ba ikato. Ba ibê idjaerkumrẽx nhym kute ikanga kêt.

Paapaya Israelyamîꞌ IꞌnokoꞌmaMîrîrî yeꞌnen ekaranmapouya tarîpai. Paapaya tîpemonkonoyamîꞌ yewanmîrîꞌpî? Kaane, tiwin kin toꞌ yewanmîrîsaiꞌya pra man. Maasa pra uurî pîikaꞌtîꞌpîiya. Uurî wanî inkamoro yonpa pe tîweꞌsen pe. Uurî wanî Abraão nurîꞌtî payanîꞌpî pe tîweꞌsen pe moropai manniꞌ Benjamim nurîꞌtî paarîꞌpî pe wanî.

Topa te 'Iyaet yõg tikmũ'ũn kuxa ka''Ãte xe' yĩkopit, hu: 'Ok Topa tep-tup hok yãy yõg tikmũ'ũn? 'Ũp-tup! 'Ũgmũn kama nõm Yoneo tikmũ'ũn yõg. 'Ũgmũn 'Iyaet yõg tihik, yãk mũn mõnãyxop 'Amanãm mõkputox, xix Meyamĩy yõg xop kopak xip.

— Deus jebekitkit o'jepere- -Judeuyũ o'jepere — i du eyju e'em owebe?— Ka'ũma! O'jepere g̃u — i õn pit e'em.Õn tak Israel naxeg̃ebit. Abraão naxeg̃ebit õn. Benjamin diwat õn.

Isaraéw buuj ta jawén Pꞌop Hagä Do tꞌyyd mehĩĩn do ky nꞌaa hahỹỹhHahỹỹ da ỹ eaanh hỹỹ kä: Pꞌop Hagä Do makꞌyyts kän gꞌeeh ta karapee, Isaraéw buuj? Dooh. Dooh Pꞌop Hagä Do makꞌyyts bä. Bë hegãã ỹỹh. Ỹ na-ããj hẽ Isaraéw buuj, Abaraãm makũ panaa seeh, Bẽn-Jamih 12 hedoo do Isaraéw taah see panaa ỹỹh.

Sũ̱³nu²kxai³lu² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² a³lxin²tain¹jau³su²Hai³txi³ Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³a² hi²sen³su² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² ĩ³yen²sxã³ ã³na¹ju³ta³la³ yũ²nxa³wa². Kxã³nhxĩ¹nu¹tai²na² a²nũ̱³ka̱³txi³lo³tain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ha²kxai³, hĩ¹na² ĩ³yen²sxã³ ã³na¹ju³ta³la³ yũ³ti³he¹nx2nxa³wa². Txai²na² Pau²lah³lo²na¹xai²na² ha³ta̱³nxãn²txi³ I³sa³e² nũ̱³ka̱³txu¹tai²la³na¹wa². Na¹ha²kxai³, A³bra³ãu²ah³lu¹tain²txi³ a²kan¹ti³nãu³su² na¹ha²kxai³, Bẽn³ja³mĩ²ah³lu¹tain²txi³ a²kan¹ti³nãu³su² na¹ha²kxai³, na¹wa². Nxe³na¹kxe³su², Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³yen²sxã³ ã³na¹sa²sĩn¹ju³ta³la³ yũ³sĩ¹nxa³wa².

Enore Xairakoaneharera Israel YerenaiHatyo hiyeta kalikini naxehitiya: Xoana Enore ala hakaxaikonehare hotyalinai maisa aokita haomana? Maisa nikarexe xini! Hiyaiya, natyo tehitiya atyo Israel hotyalihare, Abraão jikolahare, exahe Benjamim hotyalihare konitare.

Deus va'ora va'adiki bana adani Israel kaija'ariHari. Ona'dohihi: Deus va'ora kajonimanira adani Israel kaija'ari? Iniani. Va'ora kajonipa'itxiriha adani kidija'ari. Hovani jaboni Israel kaija'ari ho. Abraão kohana kahanodi namitharonisiagaki ho. Kodija'ari okhananavaki ada Abraão kahanodi kaisai Benjamim oniki kohana. Kodija'ari avikhananavaki adani Benjamim kaija'ari vanamitharonisiagaki.

Deus tatyryktsa Sudeutsa humo tsimypokzitsiarẽta.Iwaze hawa skaraba my:— Deus tatyryktsa Sudeutsa nisimoewy ja — my. Batu ba. Deus tatyryktsa Sudeutsa ba ziksimoewy. Uta hiba Isareu ezekta tu. Taparakta Abarão kadiri, utakta Bẽsami tukytsa iknyta. Deus ba zikmoewy.

Miꞌi pote apoꞌare ehepe sio Tupana Iuteuria kyꞌe te sio yt sio toiꞌatupugha sio waureꞌe raꞌyn Iuteuria ywania kai temiitꞌin kai sio yt i te areꞌe. Yt rat pãi toiꞌatukyꞌe kahato te miꞌiria e. Uito ti mekewat Iuteuria ywania kaipywiat hat pote atikuap kahato urukyꞌe hap pãi. Atikuap kahato Tupana yt uruwaure hin i te hap. Uhaꞌaseꞌi pot ti mekewat Tupana mohey hat akag sese Aparãu are. Pywo ti rat uhaꞌaseꞌi Pesamĩ ti Aparãu emiariru toĩneꞌen saꞌawyꞌi.

Seánakoamo Itukó'oviti ne íhae IzarâeKoeku kó'iyeaneye, hara koe émbemopikenoe: Kutí kó'inopinoe puvâtine Itukó'oviti ne xanéna, enepohikone izaraelíta? Ako kalíhuina! Vo'oku undímaka izaraelíta. Undímaka ámoripono Âbraum xoko Mbejámi, po'i iháxakoku izaraelíta.

Ni'karérã Israel kurakãharãre Õ'âkɨ̃hɨ besé'ke niî'Mɨsâre sẽrí yã'a nemogɨti taha. Õ'âkɨ̃hɨ Israel kurakãharã yɨ'rɨ́ nɨ'ka'kãrãre, yarã́ masá niîsome maha niîgɨ, kõ'â wã'kapari? Kõ'â wã'katikɨ niîwĩ. Yɨ'ɨ́ kẽ'ra Israel kurakɨ̃hɨ niî'. Abraão paramí niî turiagɨ Benjami yaa kurakɨ̃hɨ niî'.

Caynüpam Israelcunäta Dios licaycun'aChayurá má, niycälimay: ¿Tayta Dios malcanta ipanchälunchun? ¡Manamá! Quiquïpis Israel caśhtamari cayá, Abrahampa milaynin, Benjaminpa ayllunmari.

'Re ĩhâimana u'âsi mono, Izarazéhé nhihudu norĩ ãma 're ĩpẽ'ẽzé mono zé wasu'uE tawamhã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhib'a'uwẽ norĩ hã ma tô te te siwi 're wẽ'õ za'ra, Izarazéhé nhihudu norĩ hã. Mare di. Te te siwi 're awẽ'õ mono õ di. Mare uptabi di. Wa hã bété, Izarazéhé nhihudu 're ĩ̱morĩ hã, duré Abra'ãhã nhihudu 're ĩ̱morĩ hã. Duré Bẽzamihĩ nhihudu norĩ siré 're ĩ̱morĩ wamhã, e ma tô siwi ĩ̱wẽ'õ, Izarazéhé nhihudu 're ĩ̱morĩ nherẽ. Mare di. Te te siwi ĩ̱wẽ'õ õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


Naeroro tynymenekatyã onurumekara Ritonõpo mana. Apitoryme tymenekase toto typoetoryme toto ehtohme. Ritonõpo omihpyry waro matose moro poko, Izyraeu hxirotopõpyry Eria a, Ritonõpo netaryme. Ynara tykase ynororo,

Amnepêm kormã mẽmoj piitã hkêt ri na pre mẽ ixpê Ijaew hkukamã mẽ ixto hkra hã amnhĩ jarẽ. Tã nhũm amgrà xohtô nẽ hapêx nhũm mẽ hapôj hãmri nẽ Tĩrtũm kôt amnhĩ nhĩpêx o pa hkêt nẽ. Hãmri nhũm finat Erisja tee ri mẽ kot amnhĩ nhĩpêx ã mẽ omunh o pa nẽ Tĩrtũm mã tanhmã mẽ harẽnh to nẽ mẽ hã kagà. Nẽ hã kagà ho:

Teoso !itakanapari Xoteoakori. Iua mereẽna ninoa itixi kamiko apisapanika. Himarotari Teoso sãkire iõkatsopatakori, Eríasi tsoatakasaaki Teosomoni Xoteo maerekani isãpiretakasaaki.

Adaguly iraynâlâ myakâwândy Deus xina induakely. Iwerâ xina agâpa nipyra mâkâ-ro warâ. Tutuzelâ âmaemo, Deus itaumbyry awo wâgâ iweniby Elias aguehobyry typemugudo wâgâ. Enanaji myakâwândy idânârâ israelita domodo Deus neinwâmpyra itybyem. Typemugudo tâwentâze myakâwândy, Deus agâ adâkeday wakely:

Tupàn nupuir kwaw zutew wanuwi aꞌe, nupuir kwaw wemixamixak kwer izypy mehe arer wanuwi aꞌe. Kwehe mehe Eri uzeꞌeg ahyahy Izaew izuapyapyr wanehe aꞌe, Tupàn pe uzeꞌeg pà aꞌe. Pekwaw aꞌe zeꞌeg kwehe arer.

Nhanderuete ma ndoeja rivei guembiporavo kuery yma ma voi oikuaa vaꞌekue. Tyrã ndapeikuaai teve ipara Elias ayvu oĩa? Haꞌe vaꞌe ma Nhanderuete renonde Israel kuery re ijayvu vy aipoeꞌi:

Aneotedoɡ̶oji aikatedice loiigi ane iomaɡ̶aditedice niɡ̶ijo maleediɡ̶icatibige daɡ̶a iliidaɡ̶adi inoatawece ane jinataɡ̶a. Owooɡ̶otitiwaji niɡ̶ijoa Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a anoditece Elias. Elias laagetedipi loiigi niɡ̶ijo meetalo Aneotedoɡ̶oji,

Tupana'ga ndopohiri tuhẽ ojiheve'g̃a hugwi. G̃ahã ga jypya omo'emo'ẽ ojive.Pekwaha tuhẽ pe Tupana'ga rembikwatijarukara – kiroki omombe'u Eliasva'ea. A'ereki Eliasva'ea e'i hete Tupana'ga pe israelitas'g̃a mombe'gwovo hako.

Isovãnh ja tũ ti nĩ, Topẽ ti, hã kỹ tóg ã povo tovãnh kãn ja tũ nĩ. Nén kar han tũg ki tóg ẽg kuprẽg ja nĩ, ẽg tỹ tỹ ti tũ nỹtĩ jé.Elias to jykrén nĩ. Ti kãme tóg rán kỹ nĩ, Topẽ vĩ rá ki. Elias tempo kã Israel ag tóg Topẽ kato tẽ mũ. Kỹ ag tóg Elias kato tẽ mũ gé, ti tén jé. Hã kỹ tóg Topẽ mỹ tó mũ, Elias ti, kỹ tóg:

Yma ete vaꞌekwe oiporavo vaꞌekwe Israel rugwy reꞌýi kwéry vaꞌe gweꞌyirã. Ãy katu nhande kwéry, Israel reꞌýi kwéry vaꞌe, Nhandejáry remimboyke eꞌỹ vaꞌe voi. Nhande rereko joty gweꞌýi ramo. Yma vaꞌekwe myamyrĩ Elias ombotee vaꞌekwe oiko-vy Nhandejáry-pe ohendu hagwã íxupe. Heꞌi Nhandejáry-pe:

Deuxu taijoi‑ribe nohõti rosaõtyhy. Tii juhuu ritare. Elia juhuu Deuxu‑ò taijoimy rarybere. Ryberiti‑ki kia roire:

Nopoiri futari ꞌga wemiayuw ypyferamũ ore wi. Ymã we ꞌga oreypy ꞌgã mũꞌẽi tekotee ꞌgã nui rakue. Ojeupe futat ꞌga oreypy ꞌgã mũꞌjãu ꞌgã nui rakue. Ymã ꞌã ꞌga amũ kaꞌarana kwasiari Eliasi ꞌga ꞌeawer are rakue. ꞌGa ꞌeawera pekwaap.

Metĩndjwỳnh ne me kunĩ kêtri amijo me kwỳ pytà. Kute amijo mebê idjaer kwỳ pytàr ja ne kute me kanga kêt. Me bakukãmãre Erij ne amrẽbê Metĩndjwỳnhmã mebê idjaer'ã kabẽn ne 'ã ajarẽ. Nhym me arỳm kabẽn'ã pi'ôk no'ôk. Erij kabẽn dja gar ama. Nãm arĩk amim,—Arỳm ne me kunĩ Metĩndjwỳnh kanga, ane.

Paapaya manniꞌkan tîpemonkonoyamîꞌ tîmenkaꞌsan yewanmîrîsaꞌ pra man. Inkamoro epuꞌtîꞌpîiya pena maasa pata koneka tîuya pra tîîse. Epuꞌnenan amîrîꞌnîkon îꞌ kaiꞌma Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya taasaꞌ. Manniꞌ Elias nurîꞌtî eseurîmaꞌpî Paapa pemonkonoyamîꞌ winîkîi.

Topa te Yoneo tikmũ'ũn putup hok'ah, tu nõm yĩmõgatux tap. Hõmã mõnãyxop hittap 'Enit te 'Iyaet yõg tikmũ'ũn 'ãktux kummuk Topa pu',

Deus Judeuyũ o'taẽ jebekitkiyũm kuyje ma- -ipi mujurũg̃ puje. G̃asũ dak ixeyũ o'jepere g̃u. Elias Israel naxeg̃ebitbit o'g̃uwẽnuwẽn Deus pe. Eyetaybit g̃u du iboap ekawẽntum? Imẽn e'em ijudup:

Dooh Pꞌop Hagä Do makꞌyyts bä ta karapee pꞌooj ub tasëëw hõm doo. Bë hapäh né hẽ Pꞌop Hagä Do kyy kerih doo gó Pꞌop Hagä Do hã Eriij herꞌoot do paah. Hahỹỹ da Eriij makũ kyyh Pꞌop Hagä Do hã, Isaraéw buuj taky nꞌaa tapaa bä:

Jã¹nxa¹jau³su², Txa²wã¹sũ̱³na² a²wi¹lhĩn¹khaix1hĩ¹nu¹tai²na² a²nũ²a² yũ²nxa³hĩ¹nu¹tai²na² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txu¹tai²na² sa²hait1so¹sxã³:— Txa²nũ̱³ka̱³txi³lo³ta¹i¹. Ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³tũ̱³ka̱³txu¹tai²na² a²hĩ¹nai²na² ĩ³yen²sxã³ ã³na¹ju³ta³la³ yũ³ti³he¹nx2nxa³wa². Jã¹nxe³jut3sũ̱³ju³ta² a²kxã³nhxĩ¹nu¹tai²na² E³li²ah³lu¹tai²na² wãn³txa², Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³a¹ ĩ³ye³kxi²sxã³ I³sa³e² nũ̱³ka̱³txu¹tai²na² ko̱³nxe³te²lo³tain¹ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³jau³xu¹tai²na² Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxa² ũ³wha²li¹la³kxi²nẽ³te³nah¹lxi¹:

Enore atyo maisa maxaokalita haomanere hotyaliharenai, hetati xowakita aohenerenai haomana. Iraiti Waiyexe iraehenere akiti atyoala waiyekehalakita xomana Enore haotita, Elías Israel hotyali iraeharehenere tahi akiti. Exakere nexa:

Ni-Deus va'ora kajoniki adani kidija'ari. Hahavi kama'dani viahania Deus va'ora nagathogatho'iki adani. Avarigaki ida Elias kohana varani hina Deus athi kapapirania hojaki. Elias kohana vara bivani'a'iki ida Israel kaija'ari vakadihojai bivajahariki. Deu-ra ni'adanoki'aha:

Deus isuknihibyize Sudeutsa nisiwatawy iwatahi tatyryktsa ba ziksimoewy. Taparakta Erias Sudeutsa soho Deus bo zisapybyriki, ana harere Deus papeu humo ziwatahaka ana humo tsikspiriktsokdanaha ja.

Yt karãpe i aru Tupana tiꞌatoiat temiitꞌin sese Iuteuria ywania e. Katupono toiꞌairo miꞌiria toꞌywania wo wuatꞌi eꞌyianmete. Saꞌawyꞌi Tupana ehay moherep hat Eria toꞌe Tupana pe tomiwan me — Uruꞌywania yt naku i kahato e. Taꞌatunug saꞌag kahato yne emikyꞌesat koꞌi ete e.

Ako púva Itukó'oviti ne xanéna, enepohikone mékutine noívokoxoa. Vo'oku koati yexoâtinoe koêku ne yutoéti emó'uke Itukó'oviti koyúhoti koeku Îliya mekúke, yaneko kapahákinovo Itukó'oviti vo'oku váhere kixoku itúkeovo neko íhae Izarâe. Énomone ra koêti:

Dɨporópɨ Õ'âkɨ̃hɨ Israel kurakãharãre yarã́ masá niiáto niîgɨ, naâre besékɨ niîwĩ. Tohô weégɨ naâre kõ'âtikɨ niîwĩ. Mɨsâ masísa' Õ'âkɨ̃hɨ yee kiti werê mɨ'tagɨ Elia kɨ̃ɨ̂ niî'kere. Kɨ̃ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨpɨre “Israel kurakãharã bu'îri kɨomá”, niîkɨ niîwĩ. A'tîro niîkɨ niîwĩ:

Tayta Dios unaypi japächaycuśhan malcanta manamá ipanchalachu. ¿Icha manachun yaćhapäcunqui isquirbishancunaćhu Eliaspi limaśhanta? Paymari Israel malcanpi Tayta Diosman caynu quijacula:

Tinhib'a'uwẽ norĩ hã, tô sena te te siwi 're awẽ'õ mono õ di 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, duréihã ĩsãna'rata hawimhã, te te sima 're ĩ'apisutu mono norĩ hã. Duréihã Eriasi hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa hã ma tô Izarazéhé nhihudu norĩ ãma ĩwasété na ãma sa'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma. Ãne na te te ãma ĩrob'ui'érézé hã, aima waihu'u pese za'ra wa'aba di. Ãne ma tô ãma rob'ui'éré: “Wanhib'apito, asadawa wasu'u 'rata 'wa norĩ hã ma tô ta norĩ hã te te 're simro. Duré ẽtẽ za'ra 'manharĩ hã, ĩsisiwi aima danhoprubzéb da, marĩ, da te ĩwa 're ĩsa'ra za'ra mono zé hã ma tô uburé te te 're prub za'ra, ẽne hã. Ĩ̱siwaprosi uptabi, wa oto 're ĩ̱hâimana, te 're ĩ'asawi pese mono hã. Taha 'ru te, te duré ĩ̱zada 're hâimana za'ra, ĩ̱zama te te siwi ĩ̱wĩrĩ da.” Ãne Eriasi hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, Izarazéhé nhihudu ãma ĩwasété na te te ĩsa'razém na te te ãma ĩrob'ui'éré hã, ĩbaihâ na.


Morarame ynara tykase Ritonõpo eya, “Omoro rokẽ kara. Tuhke jenetupuhnanõ nae ro ase. Seti miume orẽpyra exiketõ ypoetory tõ nae ro mana. Jenetuputyry tyya xine onurumekara mã toto. Wewe xihpyry, ahno naxikahpyry ẽpataka porohpyra mã toto, ‘Kure mase. Yna rihpome mase,’ kara roropa toh mana tynaxikatyãkomo a,” tykase Ritonõpo.

Tã tanhmã na Tĩrtũm kutã kãm kapẽr to? Na pre kãm: Nà kapxipix na ka arĩ atĩr kêt nẽ. Arĩ mẽ ohtô nẽ apyrà nẽ amnhĩ kaxyw ixkôt hamaxpẽr. Mẽ ohtôô. Arĩ mẽ kêp 7.000 nẽ akwỳjê rom ri sãnti Paaw kutã hkõnkrã ho hkrĩ nẽ kãm mex ã harẽnh kêt nẽ. Anẽ.

Kanatokopa Teoso apakapapiretari Eríasi? Teoso txari: Kona pitenanini auikari nisãkire. Nota nĩkatari setxi mio kikiakori nota nakitiakori. Ninoa kona teosonetari kãkiti kamakiti Paao inakori. Kona ikapotoreẽkauana iua apisatoõ,Teoso txari Eríasi.

Warâ olâ myakâwândy Deus aguely eyam: “Âmâ kulelâ mâkeba yeinwânni. Tâlâ aguilâ yeinwânni modo; sete mil uguondo modo kâinduakeybybe, yeinwânsezedomoem. Eagonro modo ‘Deus’ kehomo Baal nehoguedaymba akaemo” kewândymy Deus.

Naꞌe iꞌi Tupàn izupe aꞌe kury. -7.000 teko amonokatu hezeupe ihe wà. Numuwete katu kwaw tupàn aꞌuaꞌu Waꞌaw her maꞌe aꞌe wà, iꞌi izupe. — Hemuwete katu aꞌe wà, iꞌi izupe.

Haꞌe gui mbaꞌe heꞌi tu ombovai vy? “Haꞌe rami avi xejeupegua areko teri sete mil avakue Baal renonde guenapyꞌã re oĩ eꞌỹ vaꞌe”, heꞌi.1 Reis 19.10, 14, 18

Pida Aneotedoɡ̶oji naɡ̶a igidi Elias, meeteta, “Ja jotetetomi seete miili ɡ̶oneleegiwadi ane doɡ̶oyamaɡ̶atedini lokotidi lodoe niwigo Baal, aɡ̶odoɡ̶eteta”

Igwete Tupana'ga ei Eliasva'ea pe hako: “Nde tehe rũi reki ereko,” ei ga. “Sete milve'g̃a akwaimbae'g̃a ji areko jijiheva'ero. G̃a nombohetei Baal ra'angava,” ei Tupana'ga ahe ve hako.

Hã ra Topẽ tóg ti mỹ: “krĩ kufy han tũg nĩ,” he mũ. “Ũ tỹ 7 mil (ke) vỹ ki nỹtĩ, ũ tỹ isovãnh tũ ag, sỹ ũn kuprẽg ja ag. Tag ag vỹ vẽnh kãggrá tỹ topẽ tỹ Baal mỹ: “Topẽ vỹ tỹ ã nĩ,” he ja tũ nĩ,” he ja tóg nĩ, Topẽ ti, Elias mỹ. Ti tỹ Israel pipir ag tỹ Topẽ tovãnh tũg ja ẽn tó vẽ.

Upéi heꞌi íxupe Nhandejáry: Nane anho reíry erepyta, heꞌi íxupe. Oĩ joty sete mil kwimbaꞌe. Nomboetéi vyteri tupã raꞌanga-pe héry vaꞌe Baal. Upéa kwéry xe ndahejái ojehesa rerova outro-rehe. Xe rakateꞌỹha voi upéa, heꞌi Elias-pe Nhandejáry.”1 Rs 19.18Upéixa voi heꞌi vaꞌekwe Nhandejáry kwatia nheꞌẽ. Peikwaa-ma voi upéa nheꞌẽ. Peikwaa ramo jepe, amombeꞌu jevy-ta joty nde-vy.

Timybo Deuxu heka Elia‑ò dirawyònyde: —Aõkõre, kai ihewoludutyhy waluunadu aõkõ tate. Waluunadu 7000 inymy rỹire aribihitximy wahe. Tule Bali suritxoo tiu rityhynyrenyõhyymyhỹre.

Aꞌeramũ Janeruwarete ꞌga ꞌjau ꞌga upe rakue: “Naani. Naene etee rũi ereko je rerowiaaramũ. Sete miu je rerowiaara ꞌgã pytuna jemogyi. Nopoiri futari ꞌgã je rerowiar awi. Namuorywi ꞌgã mairaꞌme aꞌagawa, Pau ꞌjawa. Sete miu ꞌgã je iaꞌgwau mamaꞌe tywer awi”, ꞌjau Janeruwarete ꞌga Eliasi ꞌga upe rakue.

Nhym mỳj ne Metĩndjwỳnh me bakukãmãre Erijmã arẽ? Bir, nãm kum, “Ba ne ba amim me krãptĩ: pytà. Me'ã akre kubê 7.000 kute bajbit amim imarkam ne me Baaumã kõnkrão krĩ kêt ne kute kum amijarẽnh kêtkumrẽx ba arỳm amim me utà.” Nãm ã Metĩndjwỳnh me bakukãmãre Erijmã ane nhym me arỳm 'ã pi'ôk no'ôk ne. Be ga, amrẽbê: mebê idjaer kwỳ kute amim Metĩndjwỳnh mar tỳxja pumũ. Me anhy kute amim mar tỳx.

Îꞌ kaiꞌma mîîkîrî maimu yuukuꞌpî Paapaya? Taꞌpîiya see warantî: —Asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtai mil (7.000) kaisarî warayoꞌkon wanî. Inkamoro mannankan ikonekasaꞌ toꞌ napurî pe Baal iteseꞌ yapurînenan pepîn. Tîîse uurî neken yapurî toꞌya—taꞌpîiya.

Ha Topa te' yãnãn tu hãm'ãktux, hu: “'Ãte tik max xop xohix te 700 yĩmõgatux, ha topa komut Mat pu nũktettex 'ohnãg,” kaxĩy.

Imem Deus o'jede Elias pe:“Ẽn ã g̃u etabucat okay,” io'e Deus Elias be, i. “Ade ma osubuywan ixeyũ be okay jetabucap epereap puxim- -7,000 beayũ,” io'e ixe bit, i. “Imẽnpuye o'jẽg̃'aecõg̃cõg̃ g̃u ip Baal wap- -deusbaro wap ‘Ẽn acã deus,’ i'e am cebe,” io'e Deus, i.

Ti mꞌ hahỹỹ da Pꞌop Hagä Do ky gadoo Eriij: “Ỹ asëëw däk tsyt hẽ wë ỹỹ 7 miw ajyy. Ta ti dooh sa taron nuu me rehyy bë bä ta wób sa kabarii Baaw häd näng do wë”,1 Reis 19.18 näng mä Pꞌop Hagä Doo.

Yxãn¹ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txi³kxai³lu¹, E³li²ah³lu¹tai²na² ĩ³tih³nxain¹te³nah¹lxi¹:— Ta¹wi¹. Txa²sa³wi³ha³lxi³nãu³xa² ka³lxa¹tũ̱³ka̱³txa² 7.000 te²nũ̱³ka̱³txa² o̱n³sxã³ yxau³ya³sain¹na³li¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² a³lxi²na¹jau³su² wxa²sa²no¹a¹tũ̱³ka̱³txai²la¹i¹. Yxãn¹ta¹, a²nũ²a² ã̱³xa² kuh³lxa³thin¹tũ̱³ka̱³txa² kãi²li³tũ̱³ka̱³txa², Bau²ah³la² kwa² sũ̱³nu²su² ki³lxo³tain¹sxã³ yxau²ho³hai¹nhxai²tai¹ti²ti¹. Nain¹kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, Txa²sa³wi³ha³lxi³nãu³xai²na² hai³txi³ Bau²ah³lo²la³ yuh³xai²na² ã³ka³tih³wxe³sxã³ ĩ³sa²nẽn¹kxi²ti³hex1tũ̱³ka̱³txi³sxa³wi¹. Sũ̱³na² wãn³txa² ta¹hxai²hẽ¹la².

Xoare nexa Enore ekoaxatene? Exakere nexa: Waiye atyo namoka 7.000-hare halitinai nomaniye maheta, enore metalahare Baal koamaniya mawenaneharenai.

Deua bigathani'ihi ida Elias athi: “Va'ora oani'iki adani 7 mil ija'ari vihiki kodimoni vihina. Ni-vakanamasiviki ida deus amovana Baal oniki. Vaipohiriki adani 7 mil ija'ari.” Niha ada Deus.

Hawa Deus Erias pe niy:— O batu, ikia zuba kaharere bo hyỹ tsimykara batu ba. Kytsa sizubarẽtsa sete miutsa sipunihikrẽtsa asa kino niwatihi deusbyitsa Bara inarokota iharere bo batu hỹ nikaranaha. Asahi kaharere bo hyỹ mykaranaha. Ustsa kytsa zuba Bara ikia deus my mytsaty ahabyitsa nikaranaha — niy. Iwa Deus Erias pe niy.

Miꞌi hawyi Tupana tiwesat — Eria e yt en yn i uimõtypot hat itote katupono uhemiitꞌin sese uhehay moherep haria tukupteꞌen ne 7000 miit itote uimõtypot haria sok yt karãpiat i tupanaria neꞌi mõtypot haria miꞌiria e. Yt taꞌatumõtypot hin i mekewat tupana iãꞌãkap Paeu e hap het rakat. Yt en yn hin i uimõtypot hat topyhuꞌat itote e Tupana Eria pe.

Yanê'e, na kíxoaye yumópea Itukó'oviti? Hara kíxoa: “Ako péhuxapu. Ápeiko seti koeti mili xâne hokónuti ákoti ipúyukexeaku nonékuke sándu, enepone Mbâa, hó'e ne xanéhiko” kixópa Itukó'oviti.

Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'ógɨ, Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂re yɨ'tíkɨ niîwĩ: “Naâ tohô weemíkã, sete mil masá yarãré dɨ'aápɨ. Naâ Baal wamêtigɨ naâ yeê'kɨre neê ẽho peótima”, niîkɨ niîwĩ Õ'âkɨ̃hɨ. Tohô weérã marî masî'. Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ yarã́ masaré kõ'â wã'katisami.

Niptinmi Tayta Dios nila: “Anćhish walanga (7000) wayapacuna chay taytacha Baalman mana uyshuycälïcunactalämi uywayá” nil.

Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã e niha ma tô asa tãma waihu'u, Eriasihi ma. Ãne ma tô tãma waihu'u: “Ãme ĩ̱nhib'a'uwẽ nhipti'ai ãma hã, wa tô te ĩ̱sima 're sawi pese za'ra, 7 miu na ĩhâiba za'ra hã, tisiré norĩ wazari si'utõrĩ tõ da dame, ĩhâiba'õ na dame ãma 're ĩwata za'ra mono õ norĩ hã, Ba'a na romhâiba nhisi ãma hã. Ta norĩ si, te ĩ̱zarina 're hâimana u'âsi za'ra.” Ãne 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Eriasihi ma, asa te te ĩwaihu'uzém na rob'ui'éré hã.


Eria maronõpo tõ sã mã juteu tõ seromaroro. Toitoine rokẽ Ritonõpo enetupuhnõko mã toto, seti miumãkõ menekatopõpyry sã Ritonõpo a pake. Tuhke pohto rokẽ Ritonõpo nymenekatyã nae mana. Ipynanopyrykõ se toexiryke, tymenekase toto eya.

Tã arĩ ã jarãhã mẽ kot ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr kênã. Tĩrtũm kãm Ijaew japê jakamã mẽ kamã ukaprĩĩ. Jakamã nhũm ra mẽ hkwỳjaja mẽ pahpyrà nẽ amnhĩ kaxyw Kris kôt hamaxpẽr nhũm Tĩrtũm mẽ ho hkra.

Ikara atokotxikana uatxa. Aua apanakini kãkiti Teoso mereẽkini. Imereẽna ninoa, kotxi iua nirekari ikinipoko erekari ikaminina ninoa.

Elias ume tâlâ myakâwândy judeu domodo ewy Deus einwândyly imodânry modo, arâ lâpylâ xina iwerâ judeu domodo ewy Jesus einwânni, aguipa wâne, tâlâ olâ. Ize tawylygue Deus nhekyly xina awylygue.

Nezewegatete ko ꞌar rehe no. Tupàn upurupuhareko katu iko aꞌe. Aꞌe rupi wexaexak wemiruzeꞌeg iko aꞌe wà. Naheta teteaꞌu kwaw aꞌe wà.

Haꞌekue rami avi aỹ voi ikuai amongue eteꞌi omboaxya rupi oiporavo vaꞌekue.

Odaa niɡ̶ina natigide idaaɡ̶ee. Yeyaɡ̶aticoace onateciɡ̶idi oko analee nepilidi Aneotedoɡ̶oji, ane iomaɡ̶aditedicoace leeɡ̶odi meliodi meletetema.

Na jitehe tuhẽ Tupana'ga judeus'g̃a nembyruera'g̃a nderekoi ojiheva'ero ag̃wamo. Tupana'ga omo'emo'ẽ g̃a ojive. A'ereki ga omombyry pota g̃a pe.

Ge ti nĩgtĩ, ũri. Pir ag nỹtĩ, Israel tỹ Topẽ to há nỹtĩ ag. Ti kato tẽ kãn tũ ẽg mỹr. Topẽ vỹ ẽg jagãgtãn, kỹ tóg ẽg kuprẽg, hã kỹ ẽg tóg ti to há nỹtĩ, ẽg pipir nỹtĩ ra, ẽg tỹ tỹ Israel krẽ nỹtĩn kỹ.

Yma Nhandejáry ojapo hagwe-ramima, ãy ojapo-ma ave. Enterove vaꞌe-pe ndoiporavói vaꞌe. Nhande poriahuvereko-gwi oĩ hembiporavo vaꞌe. Ndahetáiry joty.

Katahe wijile iwesele rare. Iny ibutemy Deuxu hõrõ mahãdu rỹire. Tii taruxetòenadile ritarenyre.

Nan tee futat ꞌawamũ Janeruwarete ꞌga judeuramũ ore mũ aꞌgui ojeupe. Naruapoi agawewi ore mamaꞌe esagea ꞌga upe. Aꞌetea ꞌga iporomutat ore ree, ore aꞌgwau ojeupe.

Ajbir jakamdjwỳ mebê idjaer janhy kute amim Jeju Kritu mar tỳx. Ta ne me kêtri tu kum me anhy kaprĩn amijo me utà nhym kam me kute amim mar tỳx.

Mîrîrî warantî aweꞌkuꞌsaꞌ sîrîrî. Tîîse morî pe Paapa eꞌtoꞌ wenai toꞌ wanî arinîke pra tîîse moro toꞌ man Paapa nîmenkaꞌsan tîmîrî ton pe.

Yã hõnhã kaxĩy kamah. Topa te tikmũ'ũn kutõgnãg xop yĩmõgatux, tu nõm xop ha hãmmaxnãhã', tu' kuxa ka',

Elias itabẽg̃ osunuy bimaayũ etabucap puxim g̃asũ dak pũg̃uũg̃ ã itabut Judeuyũ. Kuyje 7000 be osodop iayũ buxim, g̃asũ dak Deus pũg̃pũg̃ o'taẽ Israel naxeg̃ebitbiyũ'in. Ixeyũ o'taẽ, xipan ip ikug̃ puye.

Ti hadoo né hẽ da hẽ. Pꞌop Hagä Do asëëw hõm Isaraéw buuj sa wób, sa wë taky enyym do hyb nꞌaa.

Kxã³nãu³u¹tai²na² Txa²wã¹sũ̱³nai²kxai³lu² ka³lxa¹tũ³ka̱³txin³ti² ĩ²sxã³ ã³yũ³so¹ta¹hxai²hẽ¹la². Kwẽn¹tai²na² nxe³kxa²yã¹nxe²na³la². Nxe³ju³ta²sa¹. Txa²wã¹sũ̱³na² a³lxi²nẽ³jau³su² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txi³sye²tũ̱³ka̱³txa² kwa² ha²ya̱³kxa² ka³lxa²nxa³tũ̱³ka̱³txa² wxa²sa²hait1so¹ain¹sxã³ a²sa³wi³ha³lxi³lo³tain¹na³la².

Hatyo akereta atyo kalikini tyaonita: Enore nawaiyexehare hiyeta haiyanai tyaonita exema haomanere aohenerenai.

Oniaro kari fori hi'ianaki hida hidakaba'i. Vahojaki adani Israel kaija'ari vaipohiriki Deus va'ora ani'iki. Va'ora kajoamoravini va'ora nofiha, oniani ida va'ora va'adivini hija.

Abaka Sudeutsa wastuhu kytsa Sesus harere bo hyỹ mykaranaha. Tubabatu Erias okze tuze wastuhu kytsa Deus harere bo hyỹ nikaranaha aba kino niwatihi Deus Isareu tsekokatsa nisiwatawy, sihumo tsimypokzitsiukrẽta iwatahi nisiwatawy.

Miꞌi hap ewy Tupana toꞌe mesup Isareu ywania etiat uruepe yt iꞌatu i wen iꞌewyte Iesui mohey haria maꞌato tukupteꞌen ne Iuteuria ywania uimiꞌairoria e Tupana uruepe katupono ahoꞌoekyi raꞌyn uhowawi miꞌi ywania kaipyi ipatꞌok hit ihakyꞌeꞌi uhepiat rakaria katupono paaꞌare hawyi ahoꞌoekyi heĩpyt uhowawi e Tupana.

Kúteanemaka koeku kó'oyene. Ápeiko xapákuke ne jûdeu kali hâxa ne kutipoâtihiko kuteâtimaka nekôyohiko, noívokoe Itukó'oviti vo'oku seánakoa.

Õ'âkɨ̃hɨ Elia niîka tero masaré besé'karo weeró noho ni'kâroakã kẽ'rare pehêterãkã Israel kurakãharãre besesamí. Naâ weesére ĩ'yâgɨ meheta, besékɨ niîwĩ. Naâre pahá yã'agɨ besékɨ niîwĩ. Naâ ãyuró weéka be'ro naâre beségɨ, pahá yã'agɨ meheta wee boópĩ. Naâ wee tutuá'ke wapa niî boopã.

Caynüpam canan timpupä Tayta Dios llaquipayninćhu Israelcunäpi aclaycula.

Tane te duré ãhãna hã dama 're romhâimana za'ra. Da'ãma 're pẽ'ẽzé mono wa, da'ãma 're ĩsiwãrĩ mono zéb zarina, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã Izarazéhé nhihudu norĩ hã te te sima 're apisutu, umro na, ĩsib'a'uwẽ uptabi si oto 're hâimana za'ra mono da.


Etatoko pahne, Izyraeu tõ tukurãkarykõ se repe zae toehtohkõme Ritonõpo a. Yrome tokurehse toto. Tuhkãkõkara rokẽ tukurãkase Ritonõpo a. Tynymenekatyã rokẽ tukurãkase eya. Yrome tukurãkatohkõ onenetupuhpyra imoihmãkõ kynexine. Naeroro tõmipona pyra exiketõ poko ynara tykase Ritonõpo kynexine, “Ah onenetupuhpyra nexĩ toto,” tykase.

Ijaew piitã Tĩrtũm kot amnhĩm mẽ mex ã mẽ harẽnh prãm tã no ãm mẽ grêre nẽ hamaxpẽr xà hkôt Jejus kôt amnhĩ xunhwỳ. Na htem ohtô rax nẽ kapẽr ma nẽ ãm kuma nẽ tee ri kot amnhĩm mẽ mex ã mẽ harẽnh prãm xàj amnhĩ krã hkôt tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho ri pa. Nom ra mẽ kot Jejus kaga jakamã ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr kaprỳ. Mẽ kot hkaga jakamã te ri mẽ hamak kro nẽ Tĩrtũm kapẽr mar kêt pyrà nẽ pa.

Ininiã kanatokopa atxa asãkire apikomoni? Xoteoakori kona apakapari inireẽkitina. Inirekarina Teoso apakapinina ninoa erekarini ininiuana. Teoso mereẽkininoka apakapari ikara inakari. Apanakinipekana Teoso !auirita atão imarotinina. Mõsiãreni atoko itxana.

Agui israelita domodo ewy unâ tâsemagueho xutudânry, saguho tâzezewenry einwântuo lelâ tâdâsemaguely waunlo ara enanajimo awylygue. Aguipa kulâ akaemo ewy Deus induakeyby Deus xurâem tâwentâguezenry, mâkâ Ingonotyby tâinwânse awylymogue. Agui olâ Deus tygâsedyly tindadysebaom modo.

Izaew izuapyapyr aꞌe wà, uzeagaw zepe uzemuawyze kar pà Tupàn pe wà. Nuzemuawyze kwaw wà. Tupàn wexaexak amo ae teko aꞌe wà. Aꞌe zutew ꞌym aꞌe wà, hexaexak pyrer aꞌe wà, uzemuawyze Tupàn pe aꞌe wà. Naheta teteaꞌu kwaw wà.

Haꞌe gui mbaꞌe jaꞌe ꞌrã tu haꞌvy? Israel kuery onheaꞌãa rupi teko porã oupityxe teĩ ndoupityi, oiporavo vaꞌekue anho oupity. Haꞌe rã amboae kuery ma inhakã ratãmba,Mateus 13.10-17

Odaa yakadi mejinaɡ̶a noiigi Israel me diɡ̶icata moyakadi niɡ̶ica anodoletibige. Onexaaɡ̶onateciɡ̶idi oko anoyakadi anodoletibige, joaniɡ̶idiaa Aneotedoɡ̶oji ane iomaɡ̶aditedicoace. Ineɡ̶eledi joɡ̶owote me dakake laaleɡ̶enali.

A'ero ji ei: Israelitas'g̃a opota omombyryva novĩa. Tupana'ga ki a'e te nomombyrypavi g̃a. G̃wemimo'ẽhara'g̃a jate ga g̃a mombyry. Jara'g̃a reki hendupotare'ymame Tupana'ga nhi'ig̃a ga nohendukatuukari g̃a pe a'ero.

Ge ti nĩ, ha mẽ, Israel ag vỹ ve sór ja nĩgtĩ, Topẽ tỹ ẽg mỹ nén ũ há ven ke ẽn ti, hã ra ag tóg venh ke tũ nĩ. Topẽ tỹ ũn kuprẽg mũ ag hã mỹ tóg ven tĩ, Topẽ ti. Jãvo ũ ag tóg kutu nỹtĩ sir, ag tỹ Topẽ vĩ mẽ jãvãnh nỹtĩn kỹ.

Mbaꞌeixagwa nheꞌẽ-pa xe amombeꞌu-ta. Israel reꞌýi kwéry katu ndohupitýi vaꞌekwe gwembieka onhemopotĩ uka hagwã. Ha Nhandejáry rembiporavo katu ndahetáiry oheka ojohu-ma. Nhandejáry ogwerovyꞌa-ma íxupe. Ha outro kwéry katu heta oĩ vaꞌe Nhandejáry gwenói ramo, nohenduséi-ma. Ijapysa eꞌỹ vaꞌe-rami oiko-ma hikwái.

Deuxu heka judeu mahãduõ rihitxinyre tarasanamy reakré. Ijõ tahe iwety mahãdu wesemy ijõ rỹira. Deuxu tamy tarasana‑ò ryryreri tiiboho roholaõre.

Ymã Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã juejue amuesage futari rakue. Aꞌere Janeruwarete ꞌga namuesagepawi ꞌgã. Wemimũꞌẽmeꞌri ꞌgã etee ꞌga imuesageu ojeupe. Amumera ꞌgã oporenuwiwereꞌemamũ ꞌga jeꞌeg are.

Mebê idjaer krãptĩ jamakkre kêt.Kam, djãm gwaj baje amim,—Metĩndjwỳnh ne arỳm õ mebê idjaer kanga, anhỹrmã? Kati. Mebê idjaer ta te kute Metĩndjwỳnhmã amijo mex jabej ar ban axwe rã'ã ne. Ne kam Metĩndjwỳnhmã mex kêt ne. Nhym be, Metĩndjwỳnh kute me kêtri amijo mebê idjaer kwỳ pytàr ja ne me arỳm Metĩndjwỳnhmã mex ne. Nhym kam mebê idjaer 'ã kàtàmja Metĩndjwỳnh arỳm me'ã amakkre kêt mẽ.

Îꞌ taa pe nai mîrîrî pîꞌ? Taꞌnîkon kaꞌrî Israelyamîꞌ tamîꞌnawîronkonya yairî tîweꞌtoꞌkon yuwaꞌpî teesekaꞌnunkai, tînkupîꞌpîkon wenai. Tîîse eposaꞌ toꞌya pra awanîꞌpî. Tuꞌkankon pepîn neken, Paapa nîmenkaꞌsanya eporîꞌpî. Tîîse tiaronkon wanî Paapaya tannotoꞌkon anetapai pra.

Yĩy Yoneo xop te' xak, puyĩy 'ũxat'ax hã' kuxa tupmã Topa pu', pãyã' hitop tu' xak. Ha tikmũ'ũn kutõgnag Topa te yĩmõgatux, nũy 'ũkuxa tupmã yãymũn pu', ha Yoneo nõy xop xexka te Topa pu' yĩpkox 'ohnãg.

Eya'õpicũg̃cũg̃ cuy epesop wa'õ kay! Israel naxeg̃ebitbit ibikuy osodop Deus pe jemucũg̃ ãm. Imẽnpit cũg̃ g̃u o'e ip cexe. Xepxep ã ixeyũ'in cũg̃ ma o'e cexe- -kuy o'taẽ'iayũ acã. Apẽn cũg̃ ma acesop Deus xe iap iba'arẽm osodop warara'acayũ xe. Ya'õpi'ũmayũ buxim ip osodop Deus a'õ kay.

Hahỹỹ da tabawät, da hẽ, Isaraéw buuj mahang: Dooh Isaraéw buuj rawyyd bä ti resoos doo.Isaraéw buuj ratyw nꞌaa esoos, baad rabahadoo hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do matym gó. Jããm hẽ sa wób, Pꞌop Hagä Do asëëw hõm do rawyyd kän tii. Ta wób dooh rahꞌyy gahꞌood bä. Abaa padëëk sa hꞌyyb Pꞌop Hagä Do anꞌoo bä.

Ãh¹jau³hũ̱³nxe², I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa²:— Tĩh³na² wain³txi³ tĩh³na² ã³te³nxi²na¹xã¹. Nain¹kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, a³ti¹xi²ti³hex1ta¹hxai²nxa³ti³ai¹ti²tu³wa². Kwa² ha²ya̱³kxa² ãn³kwa³lxi²sai¹sxã³ ã³ya³la¹txa³tũ̱³ka̱³txa² Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ²sxã³ ã³yũ³so¹tũ̱³ka̱³txa² so¹lxi³ a³ya³ti¹xi²ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Yxãn¹ta¹ a²wã³kon³tũ̱³ka̱³txi³su² kãi²li³tũ̱³ka̱³txi³su² tũ̱³ka̱³txa² ne³ka³tũ³te²hũ̱³nxe², Sũ̱³na² wãn³txa² a³la³kxi²txi³hex1te²sxa³yu²hẽ³la².

Xoare wehenaite? Israel hotyali tawiterehare maisa kaokahitaha. Hiyaiya, Enore haomanere aohenerenai taita kaokahene hoka haiyaharenae atyo matanakoakohare akereta tyaonaha, Enore niraene semaha hoka.

Hari. Nahina mani hida varani haria ka'ojomo'ivini hija? Israel kaija'aria ni-vakaragaki ida Deus va'ora kapoarivini niha ninini, vakadimahi sohika'oani kaimoni. Ija'ari vaipohiriki Deus va'ora ani'iki vania vakaragaja ida. Vahoariha vamorobo kamokhiha'iki fori vihiki. Ni-vakaabokaki ida Deus va'ora kaboa'ivini-ra vakamithavini.

Niwazuba amy ty Isareu ezektsa ziberikinahaze ana hi batu ity kaha. Deus okzeka simysapyrẽtsa niyzik tsihikiknaha batu simysapybyitsa tu nikaranaha. Batu sizuba Deus okzeka simysapyrẽtsa niyziknaha asaktsa botu nisiwatawy. Hawa Deus okzeka kytsa simysapyrẽtsa moziknaha ana hi wastuhu Isareu ezektsa piwaby tsihikiknaha. Ustsaktsa Sesus harere humo batu sispirikpo iharere bo batu hyỹ zikaha. Iwaze Deus tihi:— Ikiahatsa kaharere bo batu hỹ tsimykaranaha — niy.

Pyno Aito Tupana mohey haria watopyhuꞌat aikyꞌe hap kaipyi hawyi Tupana mowakuaria watoĩneꞌen. Koitywy aimikuap muꞌap Tupana kapiat Iuteuria ywania tikat kahato. Isareu ywania tikyꞌesat kahato Tupana piat — Waku eipe e hap maꞌato miꞌiria yt ipuẽti i katupono teꞌeruwepyi taꞌatunug Tupana kapiat yt muꞌap i. Miꞌi pytkai Tupana toꞌe kahato iꞌatuepe — Uhaꞌyru mohey hap upi ro uipuẽti e maꞌato yt iꞌatuꞌe Tupana ihay at kaꞌap pytkai. Meiũran teꞌeruwewaurehik taꞌyn maꞌato kurin kurin ipuẽti uiꞌywania Iuteuria kawiat. Taꞌi imiꞌairoria yn ipuẽti.

Ná'ikopo koéneye? Énjakapivonoe koêku: Enepone opósi'ixonehiko íhae Izarâe, âha itóponea ikéneke Itukó'oviti, ako itápana. Hane itopónoa haxa xanéhiko, enepohikone noivókoeti. Kene uhá koeti po'ínuhiko xâne, síkoane Itukó'oviti tiú'iyea omíxone,

A'tîro niî'. Niî pe'tirã Israel kurakãharã Õ'âkɨ̃hɨ me'ra ãyuró niî sĩ'rimikãrã niîwã. Tohô niî sĩ'rimirã, niî pe'tirã kɨ̃ɨ̂ me'ra ãyuró niîtikãrã niîwã. Kɨ̃ɨ̂ besé'kãrã pũrikã kɨ̃ɨ̂ me'ra ãyuró niîkãrã niîwã. Ãpêrã kɨ̃ɨ̂re ẽho peóti tĩharã o'mê peeri marirã́, tɨ'otírã weeró noho tohákãrã niîwã.

Chayurá caytam tantiachimanchic: Israelcunaca wañuy-wañuy ashishanta manamá taliycapäculachu. Aclaśhancunäñatacmi ichá taliycälila. Juccunäpa śhun'untañatacmi lumiyächila Diospa shiminćhu nishannüpis:“Tayta Diosmi śhun'unta lumiyächin, canancamapis ñawin mana licananpä, linlinpis mana uyalinanpä” nil.

Tawamhã e niha, wa za ãne na hã ãma waihu'u pese za'ra ni. Ãne, wa za oto ãma waihu'u za'ra ni. Izarazéhé nhihudu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono, ĩwasédé hã te te oto ãma 're ab'madâ'â tõ mono da, duré taha zarina te te 're ĩwẽsãmri za'ra mono zéb da hã, sô 're sõpré u'âsi mono nherẽ, te te sina tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ di, ta norĩ hã. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, umro na te te sima 're ĩpisutu za'ra mono norĩ si, ma tô te te sina tãma 're uwaimrami za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwẽsãmri za'ra mono zém na hã. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã Izarazéhé nhihudu nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhiti 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã, ta norĩ si ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã po're nhitob za'ra, ĩmreme hã te te 're waihu'u za'ra mono ãna, a'â 're nomro mono da.