Morarame imepỹ Ritonõpo nenyokyhpyry tutũtase Ritonõpo maro oturutoh tae. Opore ynara nase ynororo akurũ po iporotyhpyry a,—Atapemã ke isahkako otyro epery apoitohme oya, isahkatohpo toehse exiryke. Nonopõkõ tahpirãse sã mã toto, tykase ynororo.

Hãmri nhũm kaxkwa kamã Tĩrtũm kapẽr o mẽ wrỳk xwỳnhjê hõja Tĩrtũm mã amnhĩ jarẽnh xà hã ixkre rũm kato nẽ kakrã jaka kamã ỹr xwỳnhta mã kapẽr. Kàx pê kãm kapẽr nẽ kãm:—E pika nhõ xwỳnhjaja te mẽ hpur kãm mẽmo hy ra hkamrêk nẽ hikẽnh mã mex pyràk. Jakamã anhõ kuteere ata py nẽ ma mẽ hkôt tanhmã ri mẽ ho ho ri mẽ hkôt apa. Te mẽ kot mẽmo hy nhĩkẽnh o ri pa pyràk o mẽ hipêx nẽ ma ho mẽ himex o ri apa. Anẽ.

Iposo atoko ãti Teoso nitiri pokĩka Teoso aapoko. Iua itaparasãkireritika akiritari iua katxiãri nopini topãkakari:—Pikosekariko pisaasarate. Pamariko takari, kotxi takari amiko manapipekara. Takari ikini itixitikiri amiko manapipekara.

Aituo anju Deus ety odaypa egasely. Ton-honre kehoem adaenkely mâkâ eunu wâgâ ekadybyam:— Awârâ taho imano emyra. Ekaunâdo odaylâ mawânrâ onro anaym sahuadyby modo — kely.

Naꞌe amo Tupàn heko haw pe har uhem oho Tupàn hàpuzuhu wi aꞌe kury. Uhapukaz aꞌe ywàkun rehe har pe. — Maꞌe tym myrer iꞌa katu kury, uhem ipoꞌo haw ꞌar kury, iꞌi izupe. — Epoꞌo eho nehe ty, netakiheapar pupe imonohok pà nehe ty, iꞌi izupe, uhapukaz pà.

Haꞌe gui ma Nhanderuete ro ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe gui oẽ ouvy anjo mboae. Haꞌe vaꞌe ma ojapukai reve aipoeꞌi arai áry oguapy oiny vaꞌe pe:— Mbaꞌety yvy regua ijajupa ma. Eraa ke nde-foiceꞌi haꞌe emonoꞌõ, mbaꞌeta remonoꞌõ aguã hora ovaẽ ma. — heꞌi.

Odaa ijo eledi aanjo icoɡ̶otiwece liɡ̶eladi Aneotedoɡ̶oji, odaa ja dinigetaɡ̶atee me dapaaweta niɡ̶ijo ane nicoteloco lolaadi, meeta, “Akacitakanita ɡ̶adodaajo maladienaɡ̶ani, leeɡ̶odi jiɡ̶icota lakata me jiladienaɡ̶anaɡ̶a. Leeɡ̶odi niɡ̶ina iiɡ̶o jiɡ̶icota me diniodateloco.”

Kiro ojipe'ga Tupana'gapyrive'ga hemi Tupana'ga mbohetehava hugwi garonga hugwi ua. Hahyahi ganhi'ig̃a ga erame yvag̃atig̃a'arimove'ga pe. Ga pe ga ei:—Ekyti kopeva'ea eapoa pyvõ haimbeva'ea pyvõ jajuro g̃waramo yvya koty. A'ereki kiro ikytihava, ei ga ga pe.

Kỹ Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ũ tóg kãtĩ mũ gé, Topẽ jo ĩn kãtá. Kỹ tóg ũ tỹ kanhkã góg kri nĩ ẽn mỹ: “trigo kre jafã tỹ krenh tĩg nĩ,” he mũ. “Tỹ ti krenh ke kurã vẽ. Vẽnh kãn kỹ ag nỹtĩ nĩ, ẽprã ke ag,” he tóg.

Upe rire katu peteĩ Nhandejáry rembigwái vaꞌe osẽ Nhandejáry rendaty-gwi. Onheꞌẽ ngatã arai morotĩgwasu ári ogwapy oĩ-vy vaꞌe-pe. Heꞌi-vy:—Ãy katu ogwahẽ-ma hiꞌóra ereipeꞌa hagwã temitỹgwe, heꞌi omondo onheꞌẽ íxupe. —Ãy ae ereiporu-tama ne mbaꞌe kytĩhaty yvy-rehe temitỹgwe ereipeꞌa hagwã, heꞌi íxupe onheꞌẽ-vy.Jl 3.13

Ijõ heka Deuxusỹ‑ribi nade, ỹjuõ. Tamyhe ryryre: —Bexitỹmyranyke, itieresyna‑di tasỹ bexitỹmyranykre. Bededỹỹnana rehemynymy roire adee aõ biòròòròkemy.

Aꞌerauwe majepeja ꞌga ywagipewara ꞌga ꞌua uẽma Janeruwarete ꞌga mogytaaw awi. Wafukaita ꞌua uẽma.—Ekwap ywy pewara ꞌgã nesaka. Sãꞌã ae ko pypiara isinigamũ imonooga. Nan tee futat ekwap Kuꞌjywa ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã momapa. Kuꞌjywa ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã apisawa upe iwaẽmi. Aꞌeramũ ene ewau ꞌgã momapa— ꞌjau ꞌga ꞌga upe.—Naiꞌi— ꞌjau ꞌga ꞌga upe.

Nhym kam kadjy mrãnh djwỳnh 'õ Metĩndjwỳnh nhũrkwãti kurũm kato. Katon kum kàj bê kabẽn, kakrãkam ỹrjamã kabẽn ne kum,—On aparmã anhõ kàxwã o abên o bàygogo jakàn o atom. Arỳm ne õ akati 'ỳr bôx. Arỳm ne ngrà tẽ. Arỳm ne pykabê me ja nhõ akati me'ỳr bôx. Kute bàygogo ngrà nhym me kute o atom nhõ akati pyràk, ane.

Moropai tiaron inserî epaꞌkaꞌpî epîremantoꞌ yewîꞌ tapai. Moropai awentaimeꞌpî meruntî ke puꞌkuru mîîkîrî katupuru koreꞌta ereutaꞌpî pîꞌ. Taꞌpîiya: —Mîrîrî ayenya manniꞌ yapurîkî mîrîrî yaꞌtîkî aasîrî yaꞌtîpai eenasaꞌ man. Aasîrî sîrîrî pata pon moꞌkapai eenasaꞌ man —taꞌpîiya.

Ha pexkox yõg nũ'kutnã'ax nõy te Topa pet xexka kopa' xupep, tu hãm'ãktux ka'ok 'ũnõy pu', yã nõm te hãmgõy xexka yĩmũ' yũm, hu:—'Ãpu 'õg kupukhe xexka pa'. Mõg, nũy hãpxop xohix put. Hamũn, hõnhã yã hãptup xe'e'. Hãm xexka yõg tikmũ'ũn xohix te mĩnta ta putuk. 'Ũmax, xayĩy nõm put hõnhã'. Kaxĩy.

Deus ekawẽn tojotjot'ukat o'jẽm Deus eju kawẽnwẽnap'a bewi. O'jewãwã ya'õberen kabikerereat cejeat pe.— Epẽg̃ãm cuy etiptakat soat eipi dag̃atip, kuy o'taop puye — io'e ya'õberen. — G̃asũ ma juy etiptakat — io'e.

Tii bä ããs see bana kän. Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa, hỹ pong jé hasooh doo bä naa tabanyyh. Takꞌëp hadoo doo me ta kyyh taky hadoo wë puh pong jó hasooh do hã. Hahỹỹ da ta kyyh: “Mata däg badäk hahỹỹ hã habong doo, raky nꞌaa kety hõm hyb nꞌaa, joom ta nahëë me ji gekãã doo da, ji bataa doo da. Kaja däk nesaa do hã raky nꞌaa kety hõm do hyb nꞌaa, joom ahõõ däk do ji ata hõm do kajaa doo da”, näng ããs kyyh wë puh pong jó hasooh do hã.

Nxa²ha¹te¹ oh³xan¹jah¹la² ã̱³jah¹la² ĩ²a¹hẽ³la². Txa²wã¹sũ̱³na² sxi²ha² oh³nãn¹ta³ko³xan¹thĩ³na² a³li³na²hẽ³la². A³li³te³na¹ o³sĩ̱³na² ã³wxe³jah¹lai²na² ain³kxi²jau³su² ĩ³kaix1tã²hẽ³la². Ĩ³kaix1te³nah¹lxi¹:— Ya³la³na² tẽ³in¹kxa² tẽ³sxã³ wa³kon³txa²hẽ³li¹. Hai³sxa² yain³txa² kan¹na³li¹. Hĩ¹na² ha³lo²a² hau³kon³na³li¹. Yuh³xan¹ko³xan¹txa² hai³sxa² kan¹na³li¹. Nxe³na²hẽ³la².

Hatyaoseta hatya anjo hikoa Iraexatyakalati Hanakota hoka kinatyaxa kawisa kaiminiti heno tyokitere ana: — Hahahenaira kataikore kakoa hoka hirikohena hananehaliti. Hiyaiya, ixirikotyaka ferakene hikoa, waikohe memere tyaonita kaximexakoatyaka maheta — nexa.

Oniaroa, Deus gorana nama khaonaniki ada Deus ibavi kaija'arini. Athii 'barakia vara bini'aha ada bahi vaforiki namana vithiki:—Iava'boahahavi bana ida rakhajahi bononi a'diki ibavi hahavi, arabo hahavi hojaki. Kama'daki ida mahi a'boaja kaimoni ida arabo hahavi karakhajahini bononi a'diki. Rakhajahi bononi a'diki fori vihiki adani ija'ari hojai asohirikia vakahojaiki araboa vahojaki.

Usta bijoikpe iknykta Deus hudikhudikwy ezekta izoi. Atakta bijoikpe zatata bete nidyhykyta bo huahua niy. Ipe niy:— Kytsa disahawytsa watsa tysizoziknahaktsa! Iwaze babatu wihara wata nakymy. Iwaze penari ty tysizoziknaha! — niy.

Miꞌi hawyi uito Iuwãu araꞌakasa wẽtup ok tuwẽtem Tupana mõtypot yat pyi hawyi tuwẽpowat mekewat ywyhig notiat apyk piat kape — Etiterek to mikoi mehĩ ekyse wo e. Kat pote iterek hamo waku raꞌyn e.

Ápemaka po'i ánju ipuhíkeati xokóyoke ne sasá'iti kúveu vanúkeke. Ina vaukôa neko vatá koyêti xoko kapási. Koati hónoti vaúkea. Hara kíxoa:—Yámane ne xepílokotina motovâti véyeovo ne ha'i nonéti, vo'oku simóvone kaxena veyóvope. Koati itóvotine, konókotine véyeovo —kíxoane.

Ãpí Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'tegɨ Õ'âkɨ̃hɨ wi'ipɨ niî'kɨ wihátiwĩ. Kɨ̃ɨ̂ o'me kurápɨ duhigɨ́re tutuaró me'ra karíkũwĩ:—Mɨ'ɨ yaá pĩhi me'ra otesére tãra miíya. A'tí di'takãhase otesé dɨka miirí kura noho niî toha'. Teé bopoásepɨ niî', niîwĩ.

Chaypïtam Diospa chuya wasinpi juc anjil yalämuñä. Paymi sumä ayaycaćhaypanuy pucutaycäpa janäninćhu täcücäta nin: “Lutuna timpu ñam ćhämunña; cay pachäćhu cusichaca ñam pu'uśhaña cayan. Cüśhayquiwan canan-pacha lutućhacuyña” nil.

Tawamhã hâiwa ãma romhuri'wa hã ĩhâiba amo hã ma tô hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono 're ĩsãmra mono zém hawi watobro, 'ri 'rãihâ hawi. Watobro wamhã, te mreme 'rãihâ na 'mahâ, hâiwa'a na ĩsãmra hã. Ãne te 'mahâ:— Ti'ai ãma daro mono bâ ma tô rob'rãi'ré pese. Ma tô ĩwa waptãrã, ĩroptehâri mono zéb da hã. Taha wa, ma'ãpé roptehâri mono, asimiroptehârizém na. — Ãne ma tô hâiwa ãma romhuri'wa hã tãma ti'ru, ãma ĩromnhimiré'ézém na, rob'rãsutuzém na hã. Ti'ai ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ ubumrozé hã te wasu'u, roptehârizé hã.


Morarame tytapemã ke nono po tỹkyryry tysahkase eya, akurũ po iporotyhpyry a. Otyro epery anymyry sã nonopõkõ tanỹse eya.

Hãmri nhũm kuma nẽ pika piitã mỳri õ kuteere ho apê nẽ te mẽmo hy jakàr pyràk o mẽ hipêx.

Ininiã iua katxiãri nopini topãkakari isaasarateẽ isauakari ikini itixiti nopini auakari. Amari takari imakinika.

Aituo keankâ mâkâ eunu wâgâ ekadyby, onwogonro modo indâtyguyly kâendyly, uva ekaunâdoem idâtyguyho ara.

Naꞌe aꞌe ywàkun rehe wapyk maꞌe aꞌe kury, werupuzaz utakiheapar ywy reheahy kury, ywy rehe har wazuka pà kury.

Haꞌe ramo arai áry oguapy oiny vaꞌe yvy áry rupi foiceꞌi py ijaju vaꞌe ojaya vy omonoꞌõmba yvy gui.Mateus 13.37-43

Odaa niɡ̶ijo ane nicoteloco lolaadi ja dakacitakata nodaajo digoina iiɡ̶o, odaa ja nioda okotigi niɡ̶ina iiɡ̶o, micataɡ̶a niɡ̶ina monopilaɡ̶aditedio nawodigijedi.

—Kwa, ei ga.A'ero ga ikytipavi kopeva'ea nhaporemo yvya koty a'ero – kiroki ga oapy yvag̃atig̃a arimo.

Kỹ ũ tỹ kanhkã góg kri nĩ ẽn tóg trigo kre jafã ẽn tỹ krenh tĩ mũ.

Upe-ma ramo onhepyrũ-ma oipeꞌa temitỹgwe upe ogwapy oĩ-vy vaꞌekwe arai morotĩgwasu vaꞌe ári. Onhepyrũ-ma oipoꞌo-vy. Ha onhenhongatu ha-py ogwerahapa-ma. Upéixa ete voi ave ombojogweroaty vaꞌerã ojéupe Nhandejáry entéro yvypóry kwéry-pe hembiapokwe pokwe-rehe ogwereko-vy.

Tahe kia nonoe wetyky tyre‑ki ronyreri tahe rexidelenyre riòròrerihe. Riwyrehe ibutumyhe aõna aõna riwyre tahe ributunyre.

Aꞌeramũ ꞌga awau ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã momapa. Ywasiga ꞌarimũ wapyk maꞌe ꞌga awau ꞌgã momapa.

Nhym kam kabẽnkôt pykamã kàxo abên o akàro tẽn kam o atom. Nãm ã kakrãkam ỹrja me'ã bàygogo jakreo ane.

Moropai mîrîrî taasaiꞌya tîpo mîîkîrî katupuru po ereutaꞌpîya non pon yaꞌtîꞌpî mîrîrî tenyaꞌ manniꞌ ke. Moropai imoꞌkaꞌpîiya.

Ha nõm te hãmgõy xexka yĩmũ' yũm, tu yõg kupukhe xexka paha', tu mõ' put yõn hãm xexka yõg, tu' put hãm xexka yõg tikmũ'ũn.

Imẽnpuye cococo'i o'e. Tiptakatkan o'e jepẽg̃ãm kabikerereat cejeat. Jepẽg̃ap o'g̃uyco. Soat eipi dag̃atip takatkan o'e. Pere. Soat o'tiptakat. Kuy o'jepere.

Tii bä kä, ta nahëë me wë puh pong jó hasooh do tanu gakꞌãã hõm hadoo badäk hahỹỹ hã habong doo. Sahõnh hẽ tabata hõm.Panyyg ky nꞌaa gó tabehꞌũũm badäk hahỹỹ bä habong do taky nꞌaa etyy do ky nꞌaa.

Nxa²ha¹te¹ o³sĩ̱³na² ã³wxe³jah¹lai²na² sa²kxai³lu² ya³la³nai²li² hxi²tẽ³nha²sxã³ yain³txa² yo³so²hxa³tã²hẽ³la².

Nexa hoka kaiminiti heno tyokitere kataikore kakoa hahena waikohekoa hoka hananehaliti irikotya.

Hari. Bahi namana vithikia kiditarasara vakonikia biava'boa'ihi ida arabo hahavi karakhajahini bononi, binajoroni'ihi.

Atakta bijoikpe zatata bete nidyhykyta tyk bo niy. Mybarawy bo penari ty nisizozikba. Iwa abazubaha zizozikbaik.

Miꞌi hawyi toiterek taꞌyn tekyseꞌyp wo. Mikoi yi etiat toiꞌatunug.

Yane ípihone xopílokotina yara poké'e ne vatá koyêti xoko kapási, veyoâtine ne ha'i nonéti ovâti ra poké'e.

Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'ógɨ, o'me kurápɨ duhigɨ́ kɨ̃ɨ yaá pĩhi me'ra a'ti nukúkãkãhase otesére tãra miíwĩ. Tee dɨkáre miîwĩ.

Niptinmi pucutaypa janäninćhu täcüca cüśhanwan cay pachäta pasäluptin juntüśha licalïñä.

Tawamhã hâiwa'a na ĩsãmra hã ma tô te te roptehâri tô, daro mono bâ tinhimiroptehârizém na.


Mame imepỹ Ritonõpo nenyokyhpyry enease. Ritonõpo maro oturutoh tae nutũtase, kapu ao, tytapemake roropa taere exikety ke.

Hãmri nhũm axte Tĩrtũm mã amnhĩ jarẽnh xà hã ixkre rũm kapẽr o mẽ wrỳkjê hõja kato. ĩhkra kamã kuteere xwa gixre py nẽ o xa.

Iposo atoko nitikari ãti Teoso nitiri pokĩka Teoso aapoko Teoso tixineẽ. Iuamoni apaka aua saasara ãtoião iuakoã. Pauanaro.

Aituo keankâ eagonro anju kâendyly târâ kaynâ. Târâ Deus ety odaypa egasely. Taho uva ekaunâdobe lâpylâ keankâ mâkâ emaym.

Naꞌe aexak amo Tupàn heko haw pe har ihe kury, tàpuzuhu ywate har wi ihem mehe ihe kury. Wereko takiheapar aꞌe no.

Uva omonoꞌõa rã oexaagueHaꞌe gui yva re Nhanderuete ro ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe oĩ vaꞌe gui oẽ ouvy anjo mboae. Haꞌe vaꞌe voi foiceꞌi haimbe vaꞌe oguereko opo py.

Odaa ijo eledi aanjo eledi icoɡ̶otiwece liɡ̶eladi Aneotedoɡ̶oji digoida ditibigimedi, aaɡ̶aɡ̶a ida lodaajo ane dalepe.

Kiro ojipe'ga Tupana'gapyrive'ga hemi Tupana'ga mbohetehava hugwi garonga hugwi yvagipeva'ea hugwi. Gwereko ga haimbeva'ea no foice.

Kỹ sóg Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ũ vég mũ gé. Topẽ jo ĩn kãtá tóg kãkutẽ mũ. Uva kre jafã vyn kỹ tóg tá kãkutẽ mũ.

Upe rire joty ojehexa uka xe-vy Nhandejáry rendaty yváy-py oĩ vaꞌe. Íxugwi osẽ ramo Nhandejáry rembigwái ahexa jevy-ma. Haꞌe ave ogwereko ombaꞌe kytĩhaty opo-py.

Kia ijõ Deuxusỹ‑ki ratxireri tasỹ tule debònadimy ratximyhỹ kia tieresynadile ratxireri.

Aꞌerauwe majepeja ꞌga ywagipewara ꞌga ꞌua uẽma Janeruwarete ꞌga mogytaaw awi. Jyaparuu aimea ꞌga nanẽ erua nũ.

Nhym kam kadjy mrãnh djwỳnh 'õdjwỳ Metĩndjwỳnh nhũrkwãti kurũm kato. Kàjkwakam Metĩndjwỳnh nhũrkwãti kurũm kato. Ne adjwỳnhdjwỳ õ kàx nhibôti. Wa mexkumrẽx.

Mîrîrî tîpo tiaron inserî epaꞌkaꞌpî epîremantoꞌ yewîꞌ tapai kaꞌ poi. Moropai mîîkîrî yenyaꞌ nîrî ikeꞌ pe ipokasaꞌ wanîꞌpî.

Ha 'ãte' pẽnãhã, pa' xip pexkox yõg nũ'kutnã'ax nõy, tu pexkox yõg Topa pet xexka kopa' xupep, ha' xip kama 'ũyõg kupukhe xexka xox max.

G̃ebuje wara'at ojojojo Deus ekawẽn tojotjot'ukat. Ixe dak o'jẽm Deus eju kawẽnwẽnap'a bewi- -kabi beat'a bewi. Ixe dak pẽg̃ap kug̃ osunuy tũybibiat kug̃.

Tii bä Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa, hỹ pong jé hasooh doo bä naa tabanä kän ããs seeh. Ti na-ããj hẽ tatón joom nahëë takꞌëp hehãm doo. Uwa ag ji gamakãã do nahëë tii.

Nxa²ha¹te¹ oh³xan¹jah¹la² ã̱³jah¹la² Txa²wã¹sũ̱³na² sxi²ha² oh³nãn¹ko³xan¹thĩ³na² ãh¹a³li³to³nha²hẽ³la². A²nxe³jah¹lai²li² ya³la³na² txo¹ta³wxi²a² sa²so²nũn³na²hẽ³la².

Hatyaoseta nowaiyehitiya atyo hatya anjo hikoahena Iraexatyakalati énokoa naliye Hanakota. Hatyo tehitiya kakataikorere ekawetyakahare.

Hari. Onoki'aha ada Deus ibavi kaija'arini hoariha Deus gorana nama khaonanina. Ovaria jaboni bivahojaki ida tarasara vakoniki sajoki.

Kyze usta bijoikpe iknykta bo iktsa iky. Deus hudikhudikwy ekze izoi. Ata kino niwatihi penari ty wabe niy. Titsarirẽta.

Miꞌi hawyi arahaꞌat wẽtup ok atipy piat ieĩneꞌen hat tuwẽtem Tupana yat pyi hawyi araꞌakasa ipo pe kyse ãporiꞌã hãihyk kahato rakat.

Ínamaka ipuhíkea po'i ánju xokóyoke ne sasá'iti kúveu vanúkeke. Ápemaka xopílokotina koati héheu koyêti.

Be'ró ãpí Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'tegɨ ɨ'mɨ̂sepɨ niirí wi'i Õ'âkɨ̃hɨ wi'ipɨ niî'kɨ wihátiwĩ. Kɨ̃ɨ́ kẽ'ra di'pĩhí kawero ɨse yohári pĩhihore kɨowĩ́.

Chaypïtam janay pachäćhu Diospa chuya wasinpïta juc anjilpis yalämun fïluchäśha cüśhacta aptïsha.

Tawamhã wa tô duré 'madâ, hâiwa ãma romhuri'wa hã aimawi hã. Hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono 're ĩsãmra mono zém hawi ma duré watobro, 'ri 'rãihâ hawi. Roptehârizé hã te duré ta hã 're ti'â, tinhib'rata.


Imepỹ Ritonõpo nenyokyhpyry tooehse ahno nekarory zahkatoh poe. Apoto eraseme kynexine. Opore tõturuse ynororo tytapemake exikety a. Ynara tykase ynororo,—Atapemã ke uwa epery isahkako, uwa esary po, nono po, tahpirãse exiryke, tykase. Naeroro tytapemake exikety a uwa epery tysahkase. Moro epery tomase eya euhkatoh aka, zehno Ritonõpo ehtoh aka.

Hãmri nhũm axte hõja ixkre rũm kê hkôt kato nẽ hkukamã kator xwỳnhta mã kapẽr. Kàx pê kãm kapẽr nẽ kãm:—E na ra Tĩrtũm tanhmã mẽ kot amnhĩ tomnuj to hã tanhmã mẽ hipêx to kaxyw. Te mẽ kêp mẽ hpur kãm mẽmo xô pê uwa ra hkamrêk nẽ rênh mã tãm pyràk. Jakamã ma pika hwỳr mẽ hwỳr wrỳ nẽ mẽ hkôt ri anhõ kuteere ho mẽ himex o ri apa. Anẽ. Hãmri nhũm kuma nẽ ma pika hwỳr wrỳ nẽ mẽ hipêx o te mẽ kot uwa xô rênh nẽ prẽs kãm hkapĩr nẽ kagô janênh pyrà nẽ mẽ hkôt ri kuteere ho mẽ hpar o pa. Tĩrtũm ra mẽ kamã gryk tỳx o mẽ kamã gryk tỳx jakamã nhũm ã mẽ hkôt mẽ hipêx anhỹr o ri pa.

Iuaĩkana ãti Teoso nitiri apoka. Teosomoni sikakori takikoãtaã ipotorika iua. Inĩkatari xamina tirinakari iuaã. Iua itaparasãkireritika akiritari Teoso nitiri saasara auakiti:—Pimaĩkaroko pisaasarate. Pimakatxakaroko ova ikini itixitikero, kotxi ova oionapeka —itxa.

Ilâpyryem keankâ eagonro anju târâ kaynâ Deus ety odaypa egasely. Mârâ peto mesa wogonro edunu tyânrângueim iaduânto eni keankâ mâkâ. Ago kehoem keankâ adaenkely mâkâ tagonro taho uva ekaunâdogue tâmaseinra. Aguely:— Awârâ taho imano emyra. Onro anakâ uva ewily ekaunâda, sahuadybyem mawânrâ — kely.{“Uva ewily ewy wâgâpa satâwâdyly wâne myara ise Deus tynynâbaom modo âikâam nhedyly” keze awârâ aguely.}

Naꞌe amo Tupàn heko haw pe har aꞌe no, ur maꞌeaꞌyr zuka haw wi aꞌe kury. (Tata rehe uzekaiw maꞌe romo hekon aꞌe.) Uhapukaz takiheapar hereko har pe kury. — Maꞌywa ywy rehe har tyàro kury. Emonohok eho netakihe pupe nehe ty, iꞌi izupe uhapukaz pà.

Haꞌe gui altar yvýry gui peteĩ oẽ anjo mboae ju, tata re opena vaꞌety. Haꞌe vaꞌe ma foiceꞌi haimbe vaꞌe revegua pe ijayvu atã vy aipoeꞌi:— Eraa ke nde-foiceꞌi haimbe vaꞌe, haꞌe emonoꞌõ uva yvy regua hembypy gui, mbaꞌeta uva ijajupa ma — heꞌi.

Niɡ̶idiaaɡ̶idi ica eledi aanjo ane nowienoɡ̶odi noledi, noditicogi maditaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji nameeja bronze. Odaa ja dinigetaɡ̶atee me dapaaweta niɡ̶ijo aanjo anida nodaajo ane dalepe, odaa meeta, “Akacitakanita ɡ̶adodaajo odaa anakagiti ligecidi ‘uuva’ digoina iiɡ̶o. Leeɡ̶odi jeɡ̶ei niɡ̶idiwa ‘uuva’.” Odaa niɡ̶ijo aanjo ja dakacitakata lodaajo digoina iiɡ̶o, odaa ja nakagidi “uuva” ligecidi, odaa ja yokoletinigi aca iwokodaɡ̶axi nelegi, anoyelite monipodi uuvatedi, anei Aneotedoɡ̶oji me ikee meliodi lélaɡ̶atetema oko leeɡ̶otedi libeyaceɡ̶eco.

Kiro ojipe'ga ruri ikwava'ẽhava hugwi Tupana'gapyrive'ga. Gaha ko tata repiakatuhara'ga. Hahyahi ganhi'ig̃a ga erame Tupana'gapyrive'ga pe – kiroki ga gwereko haimbeva'ea.—Ekyti yva'ia ahara yhypoa'java'ea hugwi imono'ono'ombava. A'ereki yva'ia uva jaju pa yvya koty, ei ga ga pe. —Kwa, ei ga.A'ero ga yva'ia kytipavi yvya koty imono'ono'ombava a'ero imomboa imu'umu'ũhavuhua pype to'ẽ ti yva'ia ryhya jugwi javo.Tupana'ga nhimonha'ngahetea, a'e ji imu'umu'ũhava pe. A'ereki Tupana'ga omu'umu'umuka okote'varuhuve'g̃a jukajukavouka imo'emo'ẽuka g̃andekoa nhaporemo.

Kỹ Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ũ tóg jun mãn mũ gé. Topẽ jo ĩn kãtá tóg kãkutẽ mũ gé, Topẽ mỹ nén ũ pũn jafã ẽn tá. Topẽ tỹ jẽnẽ jafã tag vỹ pĩ ki rĩr tĩgtĩ. Kỹ tóg ũ tỹ uva kre jafã vãg mũ ẽn mỹ: “uva kre jafã tỹ krenh tĩg,” he mũ. “Ga kri ti nỹtĩ, uva kanẽ ti. Ẽn krenh tĩg. Rã há ti nỹtĩ ha,” he tóg. Kỹ tóg tĩ mũ, Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ẽn ti. Uva kanẽ krég tóg mũ sir. Kỹ tóg uva jẽgmĩ jafã ki ag vãm mũ, hã vỹ: Topẽ tỹ vẽnh kar to jũ, he mũ, hã vỹ: uva jẽgmĩ jafã, he mũ.

Nhemboete haty rata-rehe onhangareko vaꞌe osẽ ave gwenda-gwi. Onheꞌẽ ngatã-vy ombaꞌe kytĩhaty ogwereko vaꞌe-pe heꞌi hagwã:—Eikytĩ katu uva hiꞌa inhapesã vaꞌe hiꞌajupa-ma kuri, heꞌi. Uva rehegwa-rami heꞌi íxupe. Upe-ma ramo Nhandejáry rembigwái onhepyrũ ombaꞌapo. Onhepyrũ oikytĩ-vy uva inhapesã-gwi. Oity-ma ngatu mbaꞌe ryrugwasu-py ohumbiri hagwã uva inhami-vy. Upéixa ete uva rykwe ohumbiriha-rami Nhandejáry ogwereko asy vaꞌerã hekoha vaikwe-rehe.

Kia ỹju aõma heòty kia loo‑di ratxireri tahe dyryde heka tieresynadile tamy rehemynykemy. Tieresynadile biorobeke idi atxibeke. Ibutumyhe bede bede kia biorobeke. Ceifale dori biorobeke. Rubumy dori rỹire hitxidỹỹna‑ò. Iribi tahe reare. Tiò tiò idi reamy tahyna‑ò rabutumy reare kia Deuxu ykarana‑ò. Series([], )

Aꞌerauwe majepeja ꞌga ywagipewara ꞌga ꞌua jany kasiga rapyaw awi nũ. Aipo ꞌga tata rerekwara ꞌga wafukaita jyaparuu aime rerekwara ꞌga upe:—Ekwap ywy pewara ꞌgã nesaka. Sãꞌã ae yꞌwaꞌaa monooga imomoa yꞌwa pykawa pype. Aꞌeramũ ꞌã ae yꞌwa pikau. Nan tee futat ekwap Kuꞌjywa ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã nerekou tyweaete. Kuꞌjywa ꞌga imaraꞌne ꞌgã nee— ꞌjau ꞌga ꞌga upe. Aꞌeramũ ꞌga awau ꞌgã apisau.

Nhym kam ajte kadjy mrãnh djwỳnh 'õdjwỳ, õ kuwy djwỳnh kikre kudjỳ djà bôr djà kurũm kato. Katon kam kàj bê kum kabẽn. Kadjy mrãnh djwỳnh kute kàxdjwa mex byr ne o ãmjamã kabẽn ne kum,—On aparmã anhõ kàxo abên pidjôbê uba djô jakàn o atom. Arỳm ne tuk ne kumex. Nà, ĩ'ĩk pytĩja pumũ. Arỳm ne pykabê me ja nhõ akati me'ỳr bôx. Kute pidjô tuk nhym me kute o atom nhõ akati pyràk. Nãm ã kum ane. Nãm me axwe'ã pidjô tuk nhym me kute o atom nhõ akati jakre. Metĩndjwỳnh arỳm me axwekam ngryk ne prĩne kute meo bikẽnhmã. 'Ã ne pidjô tuk jakre.  Nhym kam kabẽnkôt tu pykamã kàxo abên o pidjô krô jakàro tẽn kam ôjao atom ne kam pidjô kangôo pôx djàkam kumex ne. Metĩndjwỳnh nhõ djwỳmẽ pidjô kangôo pôx djà raxi. Kam ne kumex ne, kute kangôo pôxmã. Metĩndjwỳnh mekam ngryk ne prĩne kute meo bikẽnh'ã ne djwỳ pynênh djàkam me kute pidjô kumex nhym prĩne kute anênh jakre. Atykmã ne pidjô kangôo pôx djà dja.Nhym me kam kumex ne, nhym kam prĩne anê nhym kam me kamrô prõ:t ne. Pidjô kangôo pôx djà kurũm me kamrô prõto nõ. Djãm me kamrô ngri got. Axwe me kamrô rax ne prõ:to nõn kam tàm ne. Kute ngô pyràk ne kam ã ubỳm ane. Kawaru jajkwa krekrekam kàxiràx 'ãnh ne ubỳm itep ne. Me kamrô tàm mõr ry'ã akre kubê 300 kirometu. Nhỹnh me ja kamrô nã? Bir, me kum Metĩndjwỳnh kĩnh kêtja, me axweja. Dja ã Metĩndjwỳnh me axweo bikẽnho ane, me imexo ane.

Mîrîrî tîpo tiaron inserî mîrîrî apoꞌ esaꞌ pe tîweꞌsen epaꞌkaꞌpî Paapa yapurî pe toꞌ nîpoꞌtî yaponseꞌ piapai. Mîîkîrî entaimeꞌpî meruntî ke puꞌkuru. Mîîkîrî inserî ikeꞌ pe ipokasaꞌ itenya tîweꞌsen pîꞌ. Taꞌpîiya: —Mîrîrî ayenya manniꞌ ke mîrîrî uva yeperu yaponseꞌ teꞌpokon yaꞌtîkî. Maasa pra aasîrî tamîꞌnawîrî uva yeperu emîsaꞌ man. Mîrîrî yeꞌnen mîîkîrîya uva yaꞌtîꞌpî tamîꞌnawîrî sîrîrî non po. Moropai mîrîrî yenumîꞌpîiya kureꞌnan Paapa ekoreꞌmantoꞌ yenseꞌ yaꞌ. Mîrîrî uva yekku yasuꞌka toꞌya yenseꞌ warainon yaꞌ yasuꞌkatoꞌpe toꞌya.

Ha ta' xip pexkox yõg nũ'kutnã'ax nõy. Tute kuxap pẽnãhã, yã xokxop mõ'hap'ax yõg kuxap Topa pet xexka kopah, tu xokxop mõ'hap'ax yĩka' xupep, tu hãm'ãktux ka'ok 'ũnõy pu', yã nõm te kupukhe xexka xox max mũg, yã nõm pu hãm'ãktux, hu:—Mõg, nũy 'õg kupukhe hã put mĩnta 'op hãmxexka yõg. Hamũn, yã' ta'. Kaxĩy. Ha ta' mõg, tu kupukhe mõ' put yõn hãm xexka tu', tu mĩnta 'op mep, tu mõ' nõm yõn hãpxop hep xut'ax kopah, yã Topa 'ũgãy, ha tikmũ'ũn koxyõy putup.

Ibocewi wara'at Deus ekawẽn tojotjot'ukat o'jẽm tõmte'okuatõm mupikupikap'a xewi. Ixe daxa kukuk'ukat osunuy tõmte'okuatõm mupikupikap'a beat taxa kukuk'ukat. Ixe o'jewãwã ya'õberen jebure be- -pẽg̃ap kukat pe.— Epẽg̃ãm cuy uva'adot eyadot'ag̃obidakat — io'e. — Soat eipi dag̃atip pe juy eyadot'ag̃obidakat — io'e. — Kuy o'yaop — io'e ya'õberen. Imẽnpuye cocococo'i o'e. Yag̃obidakatkan oeku soat eipi dag̃ uvadip tag̃. Pereh. O'jepere. O'yamõg̃ yamucakcakcakap'a be yabidi'uk am. Deus ipiat supi'ajojoat kũyjobit'ũmayũ be apẽn ip uva'a mucakcakcag̃ iap puxim.

Tii bä ããs seeh, tëëg hõõ hagã nꞌaa, buu benyym do Pꞌop Hagä Do hã rama ejuu do tyng bahäng bä naa tabana kän. Takꞌëp ta kyyh ããs joom nahëë hehãm do hatón do hã tamaherꞌoot bä. Hahỹỹ da taky hadoo ta hã: “Mado däg joom nahëëh, mata däg badäk hahỹỹ bä joom uwa ta tyd hã padëëk doo. Wahꞌëë padäg kä ta ag.” Tii bä ããs gakꞌãã hõm kän uwa ag badäk hahỹỹ bä hanäng doo. Tata hõm ta ag, tadewäts hõm kän ji gatsi do hood gó. Takawajããn doo gó takꞌëp da Pꞌop Hagä Do rejãã da badäk hahỹỹ bä ta hã hꞌyy kanaꞌeeh do tahanäng pé tii.

Nxa²ha¹te¹ oh³xan¹jah¹la² ãh¹ ã̱³xah³la² ĩ²a¹hẽ³la². Nxe³jah¹lai²na² sa²kxai³lu² ha³nxe²a² wa³kxẽn³yah³lo²su² na²hẽ³la². Txah³lxa³kxa³txa² Txa²wã¹sũ̱³na² sa²nẽn¹kxi²si¹jau³su² ka³yxuh³xa² sĩ̱³na² ũ³thũ²kxi²ka³txa²nãu³a² a³li³na²hẽ³la². A³li³sxã³ ĩ³kaix1tã²hẽ³la². Ya³la³nai²na² sa²so¹sxã³ wxã³jah¹la² ĩ³kaix1kxi²te³nah¹lxi¹:— Nxex3sa²lxi¹. Ya³la³na² txo¹ta³wxi²a² hxi²tẽ³nhãn¹ta³wxi²a² tẽ³sxã³ ũ³yho³txu¹li¹. U²va²nẽ³kxa² nã̱³kxi²khai¹nx2na³li¹. Nxe³ta³nxẽ³kxai²na² a²nxã̱³kxa² ũ³yho³sxã³ sa²so¹sẽ¹li¹. Nxe³na²hẽ³la².

Hatyaoseta hatya anjo irikati kaxaikotere hikoa keratyakalati aoseta. Hikoa hoka irae anjo kataikore kahekoare hiye: — Hiyane hahahena kataikore kakoa waikohekoa. Hiyaiya, uvalinaitya koxaka xona, hiyane hirikohenene — nexa ihiye kinatyaxa kawiyatya. Nexa hoka anjo xane waikohekoa haka maheta kataikore kakoa. Irikotya uva xawanae ekate hiyeta hoka xawatyahene kakatyakalati kalorexe ako. Enore xeharene xaokaka, “Kakatyakalati kalorexe”, nita.

Naothinia onoki'aha ada Deus ibavi kaija'arini hoariha. Siho kaha'diki akadava'ava abono ada. Ovaria biakadava'aki ida siho kaha'diki. Incenso aha'dini ibavini kania kha'aha. Athii 'barakia vara bini'aha ada Deus ibavi kaija'arini tarasara vakoniki sajoki-ra gathiki:—Khanokhanoha'a bana! Iava'boahahavi bana ida uva 'da'dini vadinia hojaki. A'diki ida uva bononi arabo hahavia. Ija'ari kahojai asohirikia kahojaibakhiaki fori hiki ida uva a'diki. Oniaroa, Deus ibavi kaija'arinia biava'boahahavi'ihi ida uva 'da'dini kiditarasara vakonikia. Biosona'ihi ida uva hahavi bavi karaho bodinia uva-ra vakada'aha'ahavini hiki a'bani aniaja kaimoni. Onivani fori hija bana ida namithaki ija'ari Deus athi-ra vanaabariki vakadiania. Deus va'ora kava'ijokojokokarahovini mani ida hojai asohiriki abosinia va'ora no'avini hija bana.

Usta bijoikpe iknykta jokmorẽnikia wezowy niparak. Atahi izo perykytsa niy. Atakta huahua niy. Tatukta bo penari zibykykta ipe niy:— Duabohotsa nijakuknaha hỹ. Duabohotsa suk penari ty tynasisukzyzyk! — niy. Iwatahi wytyk bo niy. Duabohotsa suk nasisukzyzykba. Nepykbanahaze duabohotsa suk bo pokpok niy, anaeze duabohotsa nisipypyrikiknaha. Deus kytsa iharere bo batu hỹ mysimyitsapyriwy. Hawa duabohotsa tsik zipypyrikbanaha, iwata kytsa Deus humo sispirikpobyitsa sinini mykaranaha.

Miꞌi hawyi arahaꞌat hawyi araꞌakasa wẽtup atipy piat te. Miꞌi ti ipotpap mekewat aria ikamhig se rakat Tupana kapiat wuk hamuat hap ete. Miꞌi hawyi ihay pirik mekewat wẽtup ok kyseꞌyp hãihyk ipo piat rakat kape — Etipuruk to Uwa ypia sat katupono iꞌatag naꞌyn e. Miꞌi hawyi tekyseꞌyp mo toipuruk yne Uwa sat koꞌi yi totepyi yne Uwa ypia kaipyi. Miꞌi hawyi tohytmoi yne itok hap we ihy hep hamo. Mekewat itok hap Tupana saiwot hap ewy. Uwa sat miitꞌin ewy.

Ina apé'ikomaka po'i ánju ipuhíkeati xokóyoke ne áta, enepone imókonoku ikó'iparaxokonoke Itukó'oviti. Yoko énomone exêa koêku ne yúku. Koati hónoti emó'u vaúkea neko po'i ánju omó'ixoati ne heú'iti xopilókoti. Hara kíxoa:—Yáma ne heú'iti xepílokotina. Pihéne ítixea ne kutí koeti putí'uhiko ha'i úva xúveke, vo'oku usó kóyene ítixeovo —kíxoane ánju, koyúhoti koêku ne xanéhiko ovâti ra kúveu mêum. Yane ípihoane ánju ne xopílokotina yara poké'e. Ina veyôa ne kutí koeti ha'i úva xúveke, enepohikone xâne ovâti ra kúveu mêum. Yane kutí kíxoa kurikoâti hána'itike tángi kótikovoku ho'o úva, kixo'êkoti koati xúnati ímainevo Itukó'oviti.

Be'ró ãpí Õ'âkɨ̃hɨre wa'îkɨ̃rã ɨ̃hâ moro peo wɨaro pɨ'tokɨ̃hɨ wihátiwĩ. Kɨ̃ɨ̂ pekâ me'ere dutî masisere kɨowĩ́. Tií me'e wiôgɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ ãpí di'pĩhí ɨse yohári pĩhire kɨogɨ́re tutuaró me'ra niîwĩ:—Mɨ'ɨ yaá pĩhi ɨse yohári pĩhi me'ra a'ti nukúkãkãhase ɨ'sê tõ'orire dɨtê miiya. Teé yĩá toha'. Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'ógɨ, kɨ̃ɨ yaá pĩhi me'ra a'ti nukúkãkãhase ɨ'sêre dɨtêwĩ. Teeré miî, pahirí tũkuhopɨ ɨ'sê koo naâ bipeátohopɨ kũûwĩ. Teé bipe sãáse Õ'âkɨ̃hɨ yã'arã́re ɨpɨ́tɨ bu'îri da'resé niî', niî sĩ'riro weé'.

Chaynütacmi uycunan pataccäpïta yalämun juc anjilpis, ninawan cañaycunanpä pudirniyu. Paymi chay cüśha aptiläcäta ayaycaćhaypanuy niñä: “Canan-pacha cüśhayquiwan cay pachäćhu nunacunäta übacta-yupay cusichay; ñam pu'uśhaña cayalcan” nil. Niptinmi cay pachäćhu nunacunäta anjilca cüśhanwan lutüñä; jinalculmi malcapïta calućhu übacta jalunancäman, Diospa jatun piñacuyninman jitaycüñä.

Tawamhã ma tô duré hâiwa ãma romhuri'wa aimawi hã watobro, wedeza ne hawi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, danhoprubzé nomrizém hawi. Ta hã wedeza ne na unhama 'madâ'â'wa. Ta hã roptehârizé te te 're ĩ'râ'âri hã te 'mahâ. Ãne te 'mahâ:— Ma'ãpé, uwa 'ru 'rã hã anhimizuhâri mono, daro mono bâ 're ĩsimnhatã mono hã. Asimiroptehârizém na te za oto ĩ'anhimizuhâri mo, 'rã prédu mono wa. — Ãne te tãma ti'ru. Tawamhã hâiwa ãma romhuri'wa hã ma tô te te anhimizuhâri tô, uwa 'ru 'rã hã daro mono bâ, ti'ai ãma hã. Te te anhimizuhâri mono wamhã, ma tô te te anhamra ẽtẽ're 're, ĩwa'u zô, dapara na da te 're ĩwati za'ra mono zéb 're.


Etuarimatoh konõto otyhkatoh pokoMorarame imepỹ osenuruhkatoh konõto enease kapu ao, Ritonõpo nenyohtyã 7mãkõ enease 7me tyrohsemyimo maro, etuarimatoh konõto maro. Imehnõ wãnohtoh moro etyhpyrymano. Iirypyrymãkõ zehno Ritonõpo ehtoh etyhpyry moro.

Tĩrtũm mex ã mẽ grerTã pa axte kaxkwa kamã mẽmoj pumu. Hãmri nẽ amnhĩ jaêr pê omu nẽ tee ri hkukamã ijamaxpẽr. Aa mẽ pahte mẽmoj ã kot anhỹr pumunh kêt xwỳnh pa pre omu. Nhũm Tĩrtũm kapẽr o mẽ wrỳk xwỳnh pê 7jaja ahpỹnhã pika hkôt mẽ kot amnhĩ tomnuj xwỳnhjê homnuj kaxyw akuprõ nẽ kuhê. Ãm jajê pixjaja koja Tĩrtũm nhỹ hã axte tanhmã mẽ homnuj to nẽ ho anhỹr pa hãmri nhũm ra ja hapêx o hapêx.

Teoso Misirikare Mĩkani SetxiEereka nitaponeẽ nitikoka iuaĩkana.—Kipa atxiĩti? —nitxa iuaĩkana nãkixinireẽ, kotxi natamatari Teoso nitiriakori setxi itixineẽ.Ninoa minari misirikaretxi setxi pakini kãkitimoni. Apikomoni misirikaretxi !auaika. Ia misirikaretxi setxi inokasaakiri kãkiti, Teoso misiritana ninoa imaerekanina xika.

Sete anju domodoIlâpygueduo keankâ âdykâ tâensenry kâendyly kau wâgâ. Kyanoem keankâ mârâ, âwankuemba lâgâlâ. Sete anju domodo lelâ keankâ kâenkyly. Sete tâdâsenagazedo xypyrygue tâmatunemo keankâ. Tynynâbaom modo inakanhe aitobyry wâgâ tyewiâse mâkâ Deus. Tâdâsenagazedo odaji idyly watay, “Warâ ise merâ âsenagazedyly” Deus kehobyry aralâ ise âsenagazedylymo.

Amo 7 Tupàn heko haw pe har maꞌerahy ipuraraw paw her har aꞌe wà kury, uhem ywak wi aꞌe wà kuryNaꞌe aexak amo maꞌe hexak pyr ꞌym ywak rehe ihe kury. Purumupytuhegatu kar haw aꞌe, wexak kar Tupàn ikàgaw aꞌe. 7 Tupàn heko haw pe har aꞌe pe wanekon aꞌe wà, maꞌerahy ipuraraw pyràm hereko pà aꞌe wà. Taꞌe Tupàn nezewe upuraraw kar putar maꞌerahy kwer aꞌe nehe xe, aꞌe ꞌar rehe har wanupe aꞌe nehe xe, iahykaw rehe aꞌe nehe xe.

Sete nhomoingo axyarã omboua ta ramo oexaagueHaꞌe gui aexa rã yva re ojekuaa hexa pyrã tuvixa vaꞌe mboae, nhomondyipaarã. Mbaꞌeta sete anjo ikuai, sete nhomoingo axyarã rerua. Haꞌe vaꞌe nhomoingo axya ma opa vygua, mbaꞌeta haꞌe nunga py opa ꞌrã Nhanderuete opoxya rupi joguerekoa.

Aanjotedi anonadeegi icoa seete nawikodicoNiɡ̶idiaaɡ̶idi ja jinadi digoida ditibigimedi niɡ̶ina ane jopooɡ̶a codaa ane yakadi me ɡ̶odawelaɡ̶adi. Jinadi ijoa seete aanjotedi anonadeegi ijoa seete nawikodico. Pida joɡ̶owidijedi leeɡ̶odi joɡ̶oigoditece icoatawece nawikodico ane niwakateetedigi Aneotedoɡ̶oji niɡ̶ina oko digoina iiɡ̶o. Yelatetema leeɡ̶odi libeyaceɡ̶eco.

Seteve'g̃a Tupana'gapyrive'g̃a ti omondo karugwaraKiro ji ojipe'g̃a ndepiagi ahemonhimomby'auhuve'g̃a – kiroki seteve'g̃a Tupana'gapyrive'g̃a okwahavuka aere'ĩva'ea okovo yvagi pe yvagipeve'g̃a. Omondo ti g̃a seteva'ea karugwara yvyakotyve'g̃a pe nehẽ. Seteva'ea karugwara ko mbapavava'ea. Seteve'g̃a imondomondorẽ seteva'ea karugwara yvyakotyve'g̃a ndehe po ti Tupana'ga nhimonha'ngahetea ipigi g̃a ndehe nehẽ.

Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ag tỹ ẽprã ke ag vóg kónãn mãnKỹ sóg kanhkã tá nén ũ vég mũ gé. Inh mỹ tóg e tĩ, isỹ nén nẽ ẽn ve kỹ, kỹ tóg inh kanẽ jun mũ. Topẽ tỹ jẽnẽ jafã tỹ 7 (ke) ag vigve inh. Ga kri ke ag vóg kónãn jé ag tóg ke mũ, vógvóg tỹ 7 (ke) ki. Ag tỹ ga kri ke ag vóg kónãn kar kỹ Topẽ tóg jũ mãn ke tũ nĩ ha.

Nhandejáry puꞌakaha heko porãha-rehe ave omboete voi íxupe yváy-py oime vaꞌe kwéryÃy katu ojekwaa-ma hexapyrã áry-rehe. Ojehexa uka-ma oiko vaꞌerã nhane mongyhyjeharã voi ombou vaꞌerã. Nhandejáry oiporavo sete gwembigwái kwéry paꞌũ-gwi ombou hagwã ko yvy-py marány kwéry ombohasa asy voi hagwã yvypóry kwéry-pe.

Ijõ aõna aõnamy rabire biu‑ki ihewo‑ribi riteòsinyreri. Debò inatxi reuròmy ỹjumy heka rimyra kaa aõmysỹdỹỹna. Kidiwydenykre heka debò inatxi reurò aõhõkỹmy dỹỹnanamy. Idi tahe Deuxu ykaranamy rexikonanamyhe roikre.

Aeaꞌwyreꞌema ꞌgã nereko tyweatPoje je mamaꞌe mũ resaka nũ. Aipoa je mopiryyita. Irããꞌã sete ywagipewara ꞌgã nuwamũ Janeruwarete ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã nereko tyweara ꞌgã. Anurenureꞌi nipo ꞌgã ꞌgã nerekoi tywerete. Aipo teepaw ire ꞌgã ꞌgã nerekou tyweruꞌjapeꞌema nũ. Teepap futat. ꞌGã nerekoa resag ire nipo esakara ꞌgã teꞌi ꞌjau: Aꞌjea futat. Imaraꞌne futat Janeruwarete ꞌga ojeꞌega renupareꞌema ꞌgã nee, teꞌi ꞌgã ꞌgã nesag ire ꞌjau.

Me kute apỹnh meo bikẽnh djàri amỳnh ne o ku'ê.Nhym kam mỳjja pumũnh kêt 'õdjwỳ kàjkwakam kato ba omũ. Nãm ã tire ane ne ã uma ane. Kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7 ne apỹnh mỳjjao kute meo bikẽnh djàri amỳn o ku'ê. Apỹnh mỳjjao kute meo bikẽnh djàri ja godja Metĩndjwỳnh aben nhitepã meo bikẽnho tẽn kam 'õo ino re. Ne arỳm ngryko ino re.

Inserîyamîꞌ Moropai Tiwinanoꞌpî EꞌtarumaꞌtîntoꞌMîrîrî tîpo tiaron kureꞌnan anîꞌ nepuꞌtî pepîn tîweꞌkuꞌsen eraꞌmaꞌpîuya kaꞌ po. Inkamoro wanîꞌpî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnonkon inserîyamîꞌ eꞌtarumaꞌtîntoꞌ yenseꞌ yarakkîrî tîweꞌsanon pe. Mîrîrî wanî tiwinkanoꞌpî Paapa ekoreꞌmatoꞌ pe awanî. Mîrîrî warantî tamîꞌnawîron Paapa ekoreꞌmatoꞌ yaretîꞌkasaꞌ wanîꞌpî.

Pexkox yõg nũ'pok xop te hãpxũygã'ax tat'Ãte' pẽnãhã', pa' pip pexkox yõg nũ'pok xohix te' 7 pexkox tu', tu hãpxũygã'ax te' 7 tat, yã ka'ax, yã Topa gãy kux putup. Yã 'ãte' pẽnãhã hãpxop xe'e xaptop.

G̃ebuje wara'at ipararuat ojojojo kabi be yobog̃at. O'jebapuk omukũyjo am apẽn g̃uyjom jebapuk iam. 7 be ojojojo Deus ekawẽn tojotjot'ukayũ. Omukũyjojoap iba'arẽm mabuk osunuy oxe. Yobog̃ osunuy. Ipararu jĩjãat osunuy. Warẽmtaksug̃at kug̃ ip oekuku- -ãmap kug̃. Ipi kay ixik puje Deus jetakomaap g̃u'ũm.— Eyju ma warẽmtaksug̃at epejoxik kũyjobit'ũmayũ be — io'e Deus cebe ip. — Wa'õbi ma ipiat cuy epesupi'ajojoat cebe ip — io'e. — Ixeyũ acã ojoxikat wetakoma eykay iap mubapuk am soat pe kũyjobit'ũmayũ be — io'e Deus cebe ip- -7 beayũ be.

Setsi ããs setsi tagadëëg ub nesaa do manꞌaa do ky nꞌaa hahỹỹhTii bä kä, takꞌëp meuj nꞌaa näng do heen nꞌaa see ỹ hapäh hỹ pong jé. Setsi ããs ỹ hapäh, tagadëëg ub setsi nesaa do manꞌaa doo. Tagadëëg ub tawén hadoo, ta ti tabës bä, gawatsig hõm do hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do kawajããn doo.

Yen³kxa² ko̱³nxe³khai¹nxe³te²a² tẽ³ain¹jau³su²Nxa²ha¹te¹ oh³nãn¹ko³xa²nãu³a² yu³tã̱³xa² ĩ²a¹hẽ³la². Wi¹khai¹nxe³ju³ta² o²lha²ju³ta² ĩ²a¹hẽ³la². Oh³xan¹jah³la²nãu³xa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki² ĩ²a¹hẽ³la². A²nxe³te²nãu³xa² yen³kxa² ko̱³nxe³khaix1te²a² tẽ³lin³tain¹na²hẽ³la². Ka³te̱³hũ̱³tẽ³na² nẽ³nha¹li¹ nẽ³nha³li¹ nẽ³nha¹li¹ ka³na³ki² tẽ³lxi² ain³tain¹na²hẽ³la². Nxe³tẽn³tai²na² sa²kxai³lu² ã³yu¹kã³ain¹sãn²ka³tu̱³ hã²wxãn³txa³ Txa²wã¹sũ̱³na² a̱n³ta³kxin²tain¹ju³ta² ne³ki³son³tu¹wa².

Anjonai, Exahe Miyanitiye KahehalitinaeHatyaoseta nowaiya xoalini hare metaharexe kalore enokoa nali, kahenehare. — Xoare naheterala — nomi moka. Nowaiya 7-hare anjonai, 7-kahehaliti kakoarenae, miyanitiyenae. Hatyoharenae kakoa Enore xeharene tyoteheta.

João va'ora noki'aha adani Deus ibavi kaija'arini 7 vihiki vaipohina vahoarihaHari. Oniaroa, onoki'ihi ida rajomi hoariha Deus ibavia. Ni-nahina hini ogavahaki. Ija'ari-ra narapataki ida. Vahojaki adani Deus ibavi kaija'arini 7 vihiki vaipohina. Vakadibadani hiki ida ija'ari-ra vanapohimajavini. Deus ija'ari-ra va'ora kava'ijokojokokarahovini mani ida pohimajahi 7 hiki-ra karonavini hija ija'ari vakadiania. 7 pohimajahi ipohini radahani naothinia, radaha'ihi jaboni ida Deus ija'ari-ra kava'ijokojokovini.

Bijoikpe iknyktsa mymyitsapyriwytsa tuk katsotyspyk eze iny.Kyze bijoikpe eze ustsa aba zubaha inymyryhywy bo iktsa iky. Batu aty tohi humo ihyrinymyryhuk. Tsihokdaharẽna batu inymyryhy. Ana humo hi kapybyrẽta ikykara. Usta tsyhyry humo petok ziakyri sete bijoikpe iknyktsa bo iktsa iky. Asaktsa myitsapyriwytsa usta tsyhyry humo petok zibykyknaha. Ana kino mybarawy bo myzipaparanahaze Deus iakyriwy mopyk. Deus ispe niy:— Kamyitsapyriwytsa mybarawy bo tsipaparanahaktsa! Mybarawy ezektsa bo asaktsa kahumo batu sispirikpo iwatsahi kaharere humo batu yhỹ nikaranaha sinini mykaranaha — niy.

Miꞌi hawyi uito Iuwãu arahaꞌat i raꞌyn atipy kape. Miꞌi hawyi uimowanẽtup kahato uimiaꞌakasa hap koꞌi. Uimogyt hap ewy katupono araꞌakasa 7 ok atipy piaria kape. Miꞌiria 7 ok takaria Tupana tiꞌatupoꞌoro yi kape tosaiwot miitꞌin minug saꞌag etiat hap apiheg hamuat. Toiꞌatupoꞌoro miꞌiria 7 ok takaria wuatꞌi miitꞌin apiheg 7 wuat hamo — Miꞌi taꞌatunug hawyi yt kat i raꞌyn uipyꞌahak iꞌatuetiat hap e. Kat pote uimipoꞌororia atiꞌatumohakyꞌeꞌi kahato hamuat e. Miꞌi atunug hawyi toran naꞌyn uipyꞌahak hap e.

Koêku ne ipíhoponopemo Itukó'oviti hunókokuke ra mêumApé koéne noínjone vanúkeke, koati hána'iti iyupánevoti. Ápe seti koeti ánju exeâti koêku neko seti koeti koati hunókoku ipíhoponope Itukó'oviti, enepone koúsokovope ímainevo.

Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã bu'îri da'rê tɨoatehe niî'Be'ró mehêkã bahusé ĩ'yâ mariase pakare ɨ'mɨ̂sepɨ ĩ'yâwɨ. Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã setere ĩ'yâwɨ. Naâ nɨkɨta taha a'ti nukúkãkãharãre bu'îri da'rê tɨoatehere kɨowã́. Teé bu'îri da'rê tɨose me'ra Õ'âkɨ̃hɨ uasé pe'tirósa'.

Anćhish anjilcunam plägacunacta apapämunChaypïtam janay pachäćhu jatun sumä siñalta licälú. Chayćhümi anćhish anjilcuna cayalcäñä anćhish camacalpü plägacunawan ñacachipäcunanpä. Chaycunawanmi Diospa piñacuynin camacalpunanpä cañä.

7 na hâiwa ãma romhuri'wa norĩ hã, oru 'manharĩ na u'awi ré ĩsimasabzé wasu'uTawamhã wa tô duré marĩ hã sabu, hâiwa nhirõtõ na dama ĩsa'rese'õ hã ãma 're ĩdatob'uzu za'ra mono hã. Hâiwa ãma romhuri'wa norĩ hã 7 na te aimasa. Ta norĩ ma, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã pisutu, 7 na rob'manharĩ pipa mono hã, ĩrẽme ma te te dama 're rob'manharĩ za'ra mono da. Ã norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimi'ahârizéb 'rãsudu, te wasu'u.


Mame osenuhmase ropa. Tuna konõto panõ enease kutei samo, otoxie kutei ahtao kamirarame apoto maro. Onokyroimo poremãkaponanõ enease roropa. Onokyroimo nyrihpyry poremãkaponanomo, 666 ke tosehke exikety poremãkaponanõme roropa toh nexiase. Xikihme toh nexiase tuna konõto panõ ehpio. Osekuroko toare exikety toto emahpo nexiase Ritonõpo nekarotyã eya xine. Etõko toh nexiase.

Jakamã pa axte Tĩrtũm kapem gô rax pumu. Te kot kàx karỳr jaxênh mẽ kuwy hpôk o pihkàr pyràk xwỳnhja hprõt o nõ. Nhũm Tĩrtũm kra hkwỳjaja gô mỳ ri ohtô rax kumrẽx nẽ kuhê. Na pre ra mrymnutija tee ri amnhĩ kôt mẽ rẽnh mã nẽ tee ri mẽ hã amnhĩ nhĩxi hã kagà hprãm kaprỳ nom nhũm mẽ hkaga nẽ Jejus kôt amnhĩ nhĩpêx rãhã ho pa. Nẽ mrymnuti karõ ho sãnti mã mex ã harẽnh kêt rãhã ty nẽ kaxkwa hwỳr api. Jakamã nhũm Tĩrtũm amnhĩ tã mẽ omu nẽ mẽ kãm wiorãwti hkwỳ gõ nhũm mẽ piitã hamỳ nẽ gô rax mỳ ri ho kuhê.

Eereka natamatari ipoa atoko inakari. Ãtakaãri, xamina tirinakarikata koketakori atoko itxa ipoa. Kãkiti tima ipoa ĩtinikata. Ninoa iokanatapekari Satanasi sini, kotxi !ikamarina iua potxoari uinitikiri paniãtakiti. Iua potxoari uinitikiri atoko inakari kai kamakori paniãtakiti !ikamana. !Apakaparina Satanasi takaõtxikare, iuãka nomerone. Ikininape aua viorão atoko inakari Teoso sikakiti.

Aituo keankâ paru, vidru emyenro peto agonro kâendyly. Mârâ paru iwaguepa kurâdo sedâ lâpylâ tâpagune; âdykâ mâkâ ânguydo adyry parutabâ ikanobyry einwânnipyry keba, ekudo xygatyby tien-hoguedoem enado âzeguhoam ityby keba, inumerury ezedy xutuhogue marka ietyby keba warâ keankâ akaemo. Deus nhuduypy harpa keankâ indylymo.

Naꞌe aexak waruwahu yryhu zàwenugar ihe kury. Tata ukaz waruwahu inuromo aꞌe no. Aexak aꞌe teko àzàguhu heruzar ꞌymar ihe wà. Aexak àzàguhu imuwete ꞌymar ihe wà no. Aexak hagapaw heityk arer ihe wà no. Aꞌe teko aꞌe 666 her hereko har imuwete ꞌymar romo wanekon aꞌe wà no. Upuꞌàm ꞌàm waruwahu huwake wà, taꞌe aꞌe waruwahu nuzawy kwaw yryhu aꞌe xe. Wereko xiꞌàm opo pe wà, taꞌe Tupàn umur xiꞌàm wanupe aꞌe xe.

Moisés haꞌe Vexaꞌi raꞌy poraei oporaeia okuapy rã oenduagueHaꞌe gui peteĩ yupa aexa vidro guigua rami ojekuaa vaꞌe, tata re irũ vaꞌe. Haꞌe vaꞌe áry ma mbaꞌemo vai re ipoꞌaka vaꞌekue ikuai: vixo vaikue re, haꞌangaa, haꞌe hery regua número omoĩa ꞌrã vaꞌekue re. Haꞌe vaꞌe kuery ma Nhanderuete pegua mbaꞌepu ixã reta vaꞌe oupi reve

Odaa ja jinadi niɡ̶ijo ane liciagi weiigi pida galaapa ane igeditice mawatege noledi. Eledi jinadi niɡ̶ijo oko anodinigaanyetece moideleɡ̶e niɡ̶ijo odoejegi eijeeɡ̶agi ijaaɡ̶ijo liwigo anoiwila. Niɡ̶idi oko aɡ̶odinibikotata nibikotaxete, oteɡ̶exaaɡ̶aɡ̶a niɡ̶ijoa nilakataka ane liwokodi liboonaɡ̶adi niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi. Niɡ̶idi oko dabiditiniwace miditaɡ̶a niɡ̶ijo ane liciagi weiigi pida galaapa ane igeditice. Inoa noɡ̶oxiɡ̶a-liwenadi Aneotedoɡ̶oji ane yajigotediogi.

Kiro ji hepiagi ypiahua ruvihava'java'ea. Ypiahua ruvihava'java'ea ko vidro'java'ea apopyra tata'java'ea apopyra no. Vidro'java'ea apopyra tata'java'ea apopyra, a'ea memei ko ojihe'a ojogwehe. Kiroki g̃a nombohetei yhyapypeva'ea yhyapypeva'ea ra'angava reheve – ji g̃a ndepiagi g̃a amame ypiahua ruvihava'java'ea rembeyvyri pe. Ndokwatijarukari g̃a ojihe yhyapypeva'ea rera opopoakaramo yhyapypeva'ea hohe. Ndokwatijarukari g̃a yhyapypeva'ea rera número ojihe no. Gwereko g̃a Tupana'ga remimondoa imonhi'ĩhava harpas.

Kỹ sóg goj tỹ vidro kãki pĩ gru vég mũ. Kỹ sóg ũ ag vigvég mũ gé, ũ tỹ mĩg ẽn kato vãsãnsãn mũ ẽn ag. Ag pi(jé) ãjag tỹ tỹ ẽprã ke nỹtĩ ra mĩg kãggrá ẽn to há nỹtĩ ja nĩgtĩꞌ, ag pi(jé) vẽnh ki ti número rán ja nĩgtĩꞌ, ti jyjy tiꞌ. Ag pi(jé) mĩg vĩ kri nĩm ja nĩgtĩꞌ. Hã kỹ ag vỹ goj tỹ vidro jo nỹtĩ, kỹ ag tóg vãkyn jafã tỹ harpa vyn kỹ nỹtĩ nĩ, Topẽ tỹ ag mỹ harpa vin mũ ẽn.

Xe-vy anheĩ-rami ygwasu hesakã vaꞌe espéko ramigwa ave. Ijavyte-rupi katu oĩ tata endy endy ramigwa. Upe-py oĩ ipuꞌaka vaꞌekwe pe mymba vaigwasu ete vaꞌe-rehe. Haꞌanga rei imboetepyrãgwe nomboetéi vaꞌekwe. Nomoĩ ukái vaꞌekwe ójehe inúmero. Upe número mymba vaigwasu ete réry voi. Omano peve jepe nonhemeꞌẽ ukái joty vaꞌekwe upe número-pe. Número omoĩ hagwã hese nomeꞌẽi vaꞌekwe gwete. Onhemopyatã uka Nhandejáry Hesu-pe. Ha koꞌãy katu ojehexa uka-vy onhemboꞌy okwa-vy ygwasu hesakã vaꞌe espéko ramigwa vaꞌe rembeꞌy-rehe. Ombopu ave okwa-vy Nhandejáry Tupã omeꞌẽ vaꞌekwe íxupe kwéry mbaꞌepu isã reta vaꞌe. Ombopu joa hikwái.

Iribi tahe bero nihikỹmy rabire wako‑txi aõma heòty wese, womati tỹrỹrỹ wese. Sõwemy heka inymy rabire kia sutyre‑ki nyidemy bero iòhòmy. Ibutumy heka aõni debure deburehekỹ kia rubu‑ribi ritamy nyide. Iu heka aõni tai roiõhykyre heka, aritidỹỹna roiõhykyre heka. Tahe aõma aõnimy rahaỹnanyrenymy ratximyhỹre iritxoomy tule violaõ oworuwodỹkỹhe tai rỹire, Deuxu rawiunyrenyreri riryryreri.

Aꞌeramũ je temãꞌjãu nũ. Ypiauua je esaka. Werawerawuu ꞌjawe. Ojesagete maꞌea. Tata are ojopype maꞌea. Aipo ypiauu ꞌarimũ ꞌgã kwaiwete ꞌupa, ꞌyẽꞌẽ awi ꞌut maꞌe renupareꞌema ꞌgã ꞌupa. Iaꞌagawa nanẽ ꞌgã imuorypeꞌema nũ. Era nanẽ ꞌgã ikwasiarukareꞌema weapykag are. Aipo ꞌgã ꞌupa ypiauu ꞌarimũ. Janeruwarete ꞌga maraka apoawa monou ꞌgã nupe raiꞌi, harpa ꞌjawa monou ꞌgã nupe raiꞌi. Aꞌeramũ ꞌgã aipo renafuꞌama, maraka apou ipyu.

Ba arek omũnho dja nhym mỳjja kute imôti pyràk, kute ixeo imôti pyràk kato ba omũ. Ixemẽ kuwymẽ akà. Nhym mỳrri me ku'ê. Mỳj me nã? Bir, me kum mrymẽ mry karõ kĩnh kêt ne kute arkum mex jarẽnh kêtkumrẽx nhym te mry kute meo aminhõn me'ã idji janhôrmã, te me'ã idjimẽ numeru janhôrmã. Me ja ne me ixeo imôti mỳrri kumex. Metĩndjwỳnh nhõ pĩjãbàre ne me amỳn o kumex. Me kam Metĩndjwỳnhmã ngrer kadjy.

Mîrîrî tîpo kureꞌnan tuna, pîrana eraꞌmaꞌpîuya, pattîre warainon. Mîrîrî wanîꞌpî apoꞌ yarakkîrî yaiꞌmesaꞌ warantî. Moropai manniꞌkan oꞌmaꞌ moropai iwarantî miaꞌ ke ikonekasaꞌ yentai yapurîtîponkon pepîn eraꞌmaꞌpîuya. Manniꞌkan oꞌmaꞌ eseꞌ kuꞌneꞌtîtoꞌ yarakkîronkon pepîn eraꞌmaꞌpîuya. Inkamoro wanîꞌpî satippe pîrana ena po, mîrîrî tuna awaiꞌnan, pattîre warainon. Inkamoroya tîîpiaꞌnîkon Paapa nîtîrîꞌpî tîsinarîkon harpa yeꞌnunpaꞌpî.

'Ãte' pẽnãhã', pa' xip kõnãg xexka', yã xunnuk te minino putuk, xix kuxap mũtik yãykotĩnnã'ax putuk. 'Ãte' pẽnãhã', pa' pip nõm te' xut xop, pa xok xexka te' xut 'ohnãg, xix yõg komut te' xut 'ohnãg, xix nõm te xok xexka yõg xohix texĩy'ax tat, yã 666 kax'ami nõm yĩmũ', yã' xut 'ohnãg. Ha nõm te' xut xop pip kõnãg xexka yõg hãm kux tu', yã kõnãg xexka te minino putuk yõg. Nõm te' xut xop te 'ap mũg, nũy nõm kaxyã'. Yã Topa te tu' popmãhã',

G̃ebuje iodi buximat ojojojo- -vidro mug̃ẽg̃ẽ. Vidro iwekoykey osunuy daxa eju. Ixiriruk osunuy. Ipararu jĩjãat a'õ kay'ũmayũ dak ojojojo- -ixe jo'iat a'õ kay'ũmayũ dak- -jebutet enúmero kukat kukat a'õ kay'ũmayũ. Kacũg̃cũg̃'i ip osodop iodi buximat xe- -vidro mug̃ẽg̃ẽ xe. Harpa'a muydedem ip osodop- -Deus emuaũm muydedem.

Tii bä akajar paras-ko sꞌëëb hadoo, tëëg hõõ hadoo doo me kamekuuj däk do ỹ hapäh. Ta ti akajar hadoo do jó ỹ hapäh sahõnh hẽ jꞌaa ketsꞌëë doo, tabanasꞌaa akajar see me naa hanyyh do paa hã, kabarii ta heen nꞌaa hã na-ããj hẽ jꞌaa ketsꞌëë doo, ta häd numero nꞌaa ganadꞌoo do paah. Sa moo gó rapatsëë retẽn do nahëëh, sa hã Pꞌop Hagä Do anꞌoo däk doo.

Nxe³te³na¹ ĩ̱³ye³na² ĩ²a¹hẽ³la². Na¹tãu³a² ha³nxe²a² i̱³tho³xa² ã³kẽ³ni²ha²kxai³ ĩ̱³ye³na² vi²tro³jau³hũ̱³jau³xa² ã³kẽ³ni²ha²kxai³ nxe³na²hẽ³la². A²nxe³je³na¹ a²nũ²a² ũ³nhe³hẽ²ka² ai³te²a² ka³lxa¹te²nãu³xa² ĩ²a¹hẽ³la². Vi³o³lãu²tẽ³nhũ̱³tẽ³na² Txa²wã¹sũ̱³na² ũ³hũ¹ain¹tẽ³na² hxi²tẽ³lxi³hain¹na²hẽ³la². A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² a²kxã³nxa¹ ka³yxuh³hũ̱³sxã³ ko̱³nxe³jah¹la² ĩ̱³ye³na² wxa²li³jah¹la² sa²yxo²we¹tai¹nxa³ha²kxai³ ka³yxuh³hũ̱³jah¹la² yãu³ka³jxah¹la² kwa³thi³la² we¹tain¹jah¹la² sa²yxo²we¹tai¹nxa³ha²kxai³ ka³yxuh³xai²na² a²ĩ³lxa² ũ³ta̱³ka² sai¹sxã³ ũ³yhe³wha²li¹nhai¹nxa³ha²kxai³ nxe³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na²hẽ³la². Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² kan²txi³ yxo²ĩ²tũ̱³ka̱³txi³sain¹na²hẽ³la².

Hatyaoseta nowaiya one, motya balaxoko taosexa ekaolatyakahare irikati kakoa. Nowaiya tehitiya kahare halitinai, tityoahitaha hatyo onexa motya balaxoko taosexa haliya hoka aemahalikisahitaha harpa Enore isehenere enomanaha. Hatyonai atyo waikohekoa tyaonitatere xowakiya kirakahare, exahe exaimenekotyaka, eferoxa hotikijitere enexare xoaha jiyahaohenerenai.

Oniaroa, onoki'ihi ida 'dako karaho fori hiki kajokiraki. Vidroa siho aha'dikia kabodihadihaki anokiajavarivahaki fori hiki ida 'dako. Va'ora onoki'iki jaboni adani Deus athi-ra vanaabahaha'oadahaki.Paha katapo'ijani va'ora kaboroborovini kaba'i, ni-vakava'ipahinipa'itxiki ada Deus. Ni-vakanamasiviki ada paha katapo'ijani, ni-vakanamasiviki jaboni ada paha katapo'ijani amovana. Ni-khai vaabono vavani'aki paha katapo'ijani onina-ra vakaathahavini vaatha. Ni-khai vaabono vavani'aki paha katapo'ijani kanúmero-ra vakaathahavini vaatha jaboni.'Dako kajokiraki karaho kapahani vidroa anokiajavarivahaki fori hikia vigaakosoaki adani Deus athi-ra vanaabaki. Vakasa'ahaki ida harpa Deus va'ora no'afiahavini hiki, vana'ithoja kaimoni.

Kyze buburu zuba widero waha bo iktsa iky, Buburu zuba izo ty tsakykyhy hawa iwatatu tsitsikworororẽta. Buburu zuba baze kytsa bo iktsa iky. Deus botu sipamykyziuwytsa ty sibo nyny niy. Asahi itsikarara bo niwatsoronaha, ihyrikoso ana izikwy nepykba niaha. Atakta inaro ihumo kino niwatihi niwatsoronahaze izikwy hi nepykba. Abaka Deus bo nipamykyziukunaha.

Miꞌi hawyi araꞌakasa ihyemyiꞌa iwato rakat maꞌato iheg kahato rakat imehit kahato rakat. Aikotã aria ewy hẽtyhot itote ihup hap. Miꞌi hawyi Tupana tum iꞌatuepe wepy nug hamuat moryꞌawat ewywuat maꞌato haity iꞌatu kahato rakat. Miꞌiria saꞌawyꞌiwuat ahiag akit haria raꞌyn. Iꞌewyte yt karãpe i mekewat het 666 mimoherep ahiag wat taꞌatunug taꞌatuewatuꞌa ete haria miꞌiria. Yt karãpe i taꞌatumõtypot Tupana wo mekewat yt naku i nug hat — Uito Tupana e hat neꞌi. Iꞌewyte toiãꞌãkap iminug yt taꞌatumõtypot i Tupana wo.

Yane ina noînjo koekúti kutí koeti mar, itea haina úne, ainóvoti vîduru anahíxovoti yúku. Ápe xâne xe'okó koyêtiya iteóvati neko xâne kutí koeti êno koyuvôrixovoti hó'openo yóko'o ne ipunéti okóvo, koáne ne númiru kixo'êkoti îha. Enepohikoneko xâne, ápehikomaka hûxo árpa, poréxoake Itukó'oviti.

Apêye kẽ'rare diâ pahirí maare ĩ'yâwɨ. Tii maá akostíri maa pekâ me'e me'ra moréka maa weeró noho bahuwɨ́. Tii maá sumútohopɨre pãharã́ masá nu'kuwã́. Naâ yaî weeró noho bahugɨ́re, tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ yeê'kere ẽho peóti'kãrã niîwã. Tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ wameré ohâ õ'o no'oya marí'kãrã niîwã. Naâ Õ'âkɨ̃hɨ o'ô'ke bɨâ pɨ̃tesere kɨowã́.

Chaypïtam licälú lamartanuy, ishpiwan nina tacüśhanuy chipyayäta. Chayćhümi śhäcuyalcäña chucarüta, liträtunta llallïcunaca, chay chucarüpa numirunwanpis mana unanchachicücunaca. Chaycuna Diospa uśhan arpantin-camam cayalcäñä.

Tawamhã wa tô duré sabu, â poré ne hã. Simhi ĩsarob'a uptabi ne hã â hã, unhama ro'o na ĩwazari ré hã.Tawamhã wa tô duré sabu, â hawi ropoto siwamnarĩ ãma te te ãma ĩ'ai'uté za'ra norĩ hã, tô õhõ ãma 're ĩwata za'ra mono õ norĩ hã. Taha nhisi hã danhisi za'ratazém na ĩsisi hã. Ĩhâiba na romhâiba ãma te te ĩ'ai'uté za'ra norĩ hã wa tô duré sabu za'ra. Ta norĩ hã te aimasa, simhi ĩsarob'a ne â poré zarob'a 'rata. Rowamremezéb ré te aimasa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te tãma ĩsõmri za'ra ré.


Eremiãko roropa toh nexiase Moeze nymerohpyry ae Ritonõpo poetory nymerohpyry ae. Kaneru mũkuru poko eremiãko roropa toh nexiase. Ynara nase toto, “Papa kapuaono, Ritonõpo imehxo mase. Onyrityã kure kuhse mana. Orẽpyra mase. Pata tamuru esẽ mase. Zae mase. Ajohpe pyra mase onyrityã poko.

Hãmri nẽ Tĩrtũm mã tanhmã amnhĩ to ho pa xwỳnh pê Mojes mẽ mẽ pahte amnhĩ tomnuj pãnhã amnhĩrer xwỳnhta wa kot Tĩrtũm mã grerta nhũm mẽ Tĩrtũm mã ho grer o kuhê nẽ grer o: E Pahi Maati Tĩrtũm. Na pa mẽ ra inhmex pê awỳr ixàpir pa. Ãm hãmri na ka hte tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho ri apa. Aa tanhmã axêx to hkêt. Nẽ mẽ ixrom axihtỳx o axihtỳx. Nẽ mẽ ixrom axàhpumunh o axàhpumunh. Jakamã na ka hte mẽ inhmã aa mẽ ixte mẽmoj pumunh kêt kwỳ ho anhỹr o apa. Pika piitã hkôt ahpỹnhã mẽ ho amnhĩptàr xwỳnhjê nhõ Pahi Maati na ka. Nẽ ate tãm amnhĩ nhĩpêx xwỳnh na ka.

Ninoa xikaretari Moisesi xikare, Teoso nitiri uai itixi auakari xikare. Ixikarenãtari Teoso Soti Auĩtene xikare. Ia ixikaretana. Itxana: “Teoso Apiananiri, ikini posotiiretxi auakitii pite. Peerekari piparĩka. Pite kaposotiireri. Pite atãonani pikamakiti. Ikini uãkati auĩte pitxaua pite.

Tâsemagueduomo saguhoem Deus emarybyry Moisés igâtudobyry ara nigâtudâmo, Kordeiru igâkylâ: — Deus, xina iwymâry, ton-honreim âmâ. Ize mato aiese ton-honre âmâ. Idânârâ amânhekyly koendonro mawyly tânehonze, on-honru tutuen-honze warâ. Idânârâ kurâ domodo iwymâry âmâ. Koendâ lelâ aieni âmâ; âdy koendâpa kulâ aieni mâkeba âmâ. Ânguy enokuni keba âmâ.

Umuzàg Moizez zegar haw ꞌàm wà. (Moizez Tupàn zeꞌeg imumeꞌu har kwehe arer romo hekon aꞌe.) Umuzàg Àràpuhàrànaꞌyr zàwenugar rehe zegar haw ꞌàm wà no. Urezar ne, Tupàn Ikàg Weraꞌu Maꞌe ne. Uhuaꞌu neremiapo kwer. Ikatuahy neremiapo kwer. Teko ywy rehe har wanuwihaw romo ereiko paw rupi. Aze erezapo kar maꞌe nehe, Ikatu putar aꞌe maꞌe nehe. Aze eremumeꞌu maꞌe neremiapo ràm nehe, Erezapo putar tuwe aꞌe maꞌe neremimumeꞌu kwer nehe,

oporaei okuapy Nhanderuete rembiguai Moisés haꞌe Vexaꞌi raꞌy poraei. Haꞌe rami vy aipoeꞌi:— Senhor Oreruete Ndepoꞌakapa vaꞌe, mbaꞌemo rejapo vaꞌe ma tuvixa haꞌe iporã vaꞌe meme. Reikoa haꞌe javi rupi ndereko porãa anhetẽ rupigua meme rexa uka. Yvy regua kuery Ruvixave reiko!

Nigaanaɡ̶anaɡ̶a, oigaa ijo elaagi Moisés niɡ̶ijo liotagi Aneotedoɡ̶oji ijaaɡ̶ijo elaagi Waxacoco. Modi me nigaanaɡ̶anaɡ̶a, “Ǥoniotagodi Aneotedoɡ̶oji, eliodi ɡ̶adoniciwaɡ̶a. Codaa eloodoli niɡ̶inoa ɡ̶adoenataka ane joxicaɡ̶atema. Jaɡ̶akamaɡ̶akaami ninionigi-eliodi noiigi ane aolaatice me ɡ̶adoiigi. Iɡ̶enaɡ̶a codaa ewi niɡ̶inoa ɡ̶adowooko.

Tupana'gareheva'ea nhimby'yja rehe Moisésva'ea nhimby'yja rehe g̃a nhimby'yi. Cordeiro'jave'ga nhimby'yja rehe g̃a nhimby'yi no. A'ereki g̃a Tupana'ga mbohete gaha jate ko yvyakotyve'g̃a nduvihavuhuhete'ga javo. Onhimby'yita g̃a ei: —Tupana, orepojykaharetea, ndehe ko yvyakotyve'g̃a nduvihava epopoakaramo g̃a hohe pa. Ndehe ko g̃anduvihavuhuhetero avuirama ymya hako aerẽ nehẽ no, ei g̃a onhimby'yita. Ereapo nde g̃amonhimomby'auhuva'ea enhimboheteuka g̃a pe. Ereko katu hete nde g̃a nderekokatuavo imombe'gwovo a'itituhẽva'ea g̃a pe, ei g̃a onhimby'yita Tupana'ga mboheteavo.

Kỹ ag tóg Topẽ mỹ rãnhrãj tĩ tỹ Moisés tỹ jé ẽn tó mũ, ti tỹ jãn ti. Cordeiro ẽn mỹ ag tóg jãn mũ, ha mẽ: “Topẽ kósin vỹ tỹ ã nĩ, pãꞌi mág vỹ tỹ ã nĩ, vẽnh kar kri ke vỹ tỹ ã nĩ,” he ag tóg mũ, cordeiro mỹ, jãn kỹ. “Nén ũ há tãvĩ han ja ã tóg nĩ, ge ve ja tũ ẽg tóg nỹtĩ. Ã jykre vỹ kuryj tãvĩ nỹ, ki hã tó ã tóg tĩgtĩ. Povo kar kri ã tóg jẽ nĩ.

Oporahéi joa ave okwa-vy omboete hagwã Nhandejáry-pe. Nhane ramoigwasu Moisés mborahéi oporahéi okwa-vy hembigwái. Ovexa Raꞌy ramigwa vaꞌe mborahéi ohaꞌã joa okwa-vy. Nde, nde tuvixa voi vaꞌe Nde ore Járy voi vaꞌeheꞌi oporahéi joa okwa-vy. Nde nde puꞌaka tee voi nde. Entéro mbaꞌe erejapo vaꞌe voi nde. Iporã porã voi avave voi ndojapokwaáiry nde erejapoha-rami. Nde erejejavy eꞌỹ vaꞌe, Nde rekoha porã ete vaꞌe voi nde. Anhete voi nde. Anhete teegwa voi ave nde. Entéro yvypóry opa opa-rupi yvy oho vaꞌe-rupi vaꞌe ruvixa vaꞌe voi nde.Êx 15.1

Moisesi Inynyrỹ deòdu wiu riryrynyreri. Tule Budoeni Riòre wiu riryrynyrenyreri. Kiamy heka rare: —Oi Deuxu, Kai heka aruru‑di tate. Aõni tewinymahãte. Ibutu tarasana tewinymahãte. Ibutu heka ary òbiti rare. Awi heka rare. Kai heka ibutu iòlò tate.

Amarakaꞌaga ꞌgã ꞌupa. Ymã te Janeruwarete ꞌga wemiayuwa ꞌgã nenũꞌẽukari Egitu ywy awi Moisesi ꞌga upe rakue. Aipo are ꞌgã amarakaꞌaga ꞌupa. Aꞌere karupaꞌmĩ ꞌjawewara ꞌga jejukaukari ꞌgã nupe rakue. Aetywera moiawamũ ꞌga jejukaukari ꞌgã nupe rakue. Aipo are nanẽ ꞌgã amarakaꞌaga ꞌupa. “Ene te ꞌã Orejararetea, Kiapiꞌni. Ene te ꞌã pãjẽretea tekotee ꞌgã apyraapa. Ene te ꞌã Oreruwaretea. Ene te ꞌã aeremiapoeꞌema ereapo ekou. Erejejuka esage ꞌã ore ree. Nereapoi ꞌã mamaꞌe tywera. Ene ꞌã ywy pewaramũ oreꞌwyriararetea.

Môjdjê kubê Metĩndjwỳnh nhõ àpênhjamẽ Mrykĩ'ãtomti jabatành nymẽ ar ngrer ne me arẽ. —Bẽnjadjwỳr, Metĩndjwỳnh, atỳxo abê kumkati. Mrãmri ne ga araxo mỳjja kunĩ nhipêx nhym akôt rax ne uma ne. Ga ne ga abê pyka kunĩkôt me kunĩ nhõ Bẽnjadjwỳr rax ne ar meo aba mextire ne ar meo aba. Nã gãm memã akabẽn pỹnh ne arẽ ne katàt memã akabẽn jadjuw.

Inkamoroya Moisés nurîꞌtî, Paapa poitîrî yeremu kupîꞌpî. Moropai Carneiro erenkatoꞌ pîꞌ toꞌ eserenkaꞌpî: Paapa, anna yepotorî, amîrî wanî meruntî ke puꞌkuru tamîꞌnawîron yentai tîweꞌsen pe. Îꞌ kaiꞌma ipîkku pe puꞌkuru awanî yeꞌnen kureꞌnan esenumenkantoꞌ ton kuꞌsaꞌya, Paapa. Moropai tamîꞌnawîronkon esaꞌ pe tîweꞌsen pe awanî, Paapa. Yairon puꞌkuru amîrî, tamîꞌnawîron pîꞌ moropai yairon puꞌkuru eesenumenkatoꞌ amîrî, îꞌ pensa seruꞌyeꞌ pepîn!

hak-tex Mõyyex yõg kutex, yã Mõyyex te Topa pu' hãpxopmã max. 'Ũk-tex kama Kahnẽn Kutok yõg kutex, tuk-tex, hu:—Topah, 'ãxexka, tu' xohix xat. Xate hãpxopmã max xe'ẽgnãg. 'Ãmũn yã hãpxexka xohix yõg tikmũ'ũn yõg xat'ax xexka'. Xate hãpxe'e mĩy, yã hãpxopmã xe'e'.

Moisés bibodom ip o'jebibododon- -wuykukukat puywatwat'ukat pibodom. Mẽmẽ buxim oe'ũiat pibodom tak ip o'jebibododon. Ibom o'jebibododon ip:Ocekukukat, ẽn acã Deusat, i. Ẽn soat podi ma a'õbacaap kug̃, i. Yobog̃ cĩcã eg̃ug̃ẽg̃ẽiat, i. Ocecokcok cĩcã g̃ebum am emumug̃ẽ kay, i. Ẽn soat tiwatwat kukukat, i. Soat em cũg̃ ma ẽn ocekug̃, i. Icẽmãn acã ẽn e'em, i.

Tii bä rejäm kän Mosees, Pꞌop Hagä Do karom paa ejäm wät do paah. Rejäm na-ããj hẽ Bꞌéé Tꞌaah hꞌyyb nꞌaa jawꞌyyk do jäm nꞌaa. Hahỹỹ da sa kyyh rejäm doo: “Takꞌëp meuj nꞌaa näng do sahõnh hẽ mamoo wät doo Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Doo, Pꞌop Hagä Do Sahõnh Hẽ Hajꞌap Doo. Baad hadꞌop, hehꞌäät, sahõnh hẽ mamoo wät doo, õm, sahõnh hẽ hadꞌyyt bagꞌããs doo.

Nxe³ain¹sxã³ hai³nain¹na²hẽ³la². Moi³se²ah³lo²nu¹tai²na² Txa²wã¹sũ̱³na² a²sa³wit3sa²jah¹lo²nu¹tai²na² a²hain³jau³xa² hai³nai¹nha²kxai³ O³ve²a² Wẽn³sũ̱³jah¹lai²na² a²hain³jau³xa² ĩ³sa²nẽn¹kxain¹jau³xa² hai³nai¹nha²kxai³ nxain¹na²hẽ³la². Hai³nain¹te³nah¹lxi¹: — Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³ka³jah³lãi³. Nũ³kxũn³txe² Si³yxau³kat3sa²nhi¹lxi¹. Yen³kxa² kãi³nhĩn¹ju³ta² wi¹khaix1sĩn¹na³li¹. O²lha²si¹nhĩn¹ju³tai²la¹wi¹. Wain³ju³ta² so¹lxi³ kãi³jah¹lo²sa²nhi¹lxi¹. Ya²la³lha²ju³ta² so¹lxi³ kãi³jah¹lo²sa²nhi¹lxi¹. A²nũ²nãu³xa² yuh³xan¹tũ̱³ka̱³txai²na² hãi¹nxe³ti³xa¹ a²hxi²kan¹ta² si³yxau³ka³jah³lo²sa²nhi¹lxi¹.

Xerahitaha Enore wakanehare Moisés xerane, exahe Kalanero Mokose xerane tehitiya. — Xekohaseti Enore, Hiso atyo maxaixahityakahare niyaterexe. Hománenae waiye kaiserehare, kalore atyo. Hiso atyo tyotya haliti hotyalinae Xekohase. Waiye kaiserehare atyo hiyahekolanae exahe hisomitereharenae hoka.

Oniaroa, Deus kahonai abono Moisés kohana oniki kamoroa vaahia'aha. Ovilia Dorona oniki kamoroa vaahia'aha jaboni. Khaniki ida vakadimoro kaathi: “Deus, ivani ka'da'di vakadika'da'di i. Ivani ikaabokaki ida hahavi inofiki. Danoki jahaki ida kadabadani. Va'ora ivaka'da'diki adani arabo hahavi kaija'arini. Asohika'oaki ida kadabadani ija'ari vakadiania. Ka'oa hi'oamanija ida kadavarani jaboni.

Deus bo nisakibazikiknaha. Moises Deus tsumuẽhĩtsa harere ty nisakibazikiknaha. Atakta nihyrikosokda hozipyrykza tsibik wata, iharere kino niwatihi nisakibazikiknaha. Asahi: — O ikia hi tsimymypokzitsiki ikia zuba Deus babata. Apunihikrẽnikita ba hawa tohi tasukninaha. Hawa ha tsimykara zeka tisapyrẽna hỹ. Tsahyrizikporẽta hawa tsimykara naha wasani. Ikia zuba aparakbaha tsimysipeha. Kytsa bo tisapyrẽna ty sibo nyny tsimy. Wasape haty zuba tsimypamykyso.

Are pãi teꞌeruwepy kahato saꞌawyꞌiwuat Tupana eropat sese hat aseꞌi Musei minug wepy hap kaipyi iꞌewyte mekewat Tupana Hũ hit Kuteiru minug wepy hap kaipyi teꞌeruwepy. — Tupana En ni urupotypot koro iꞌatuꞌe En ni poꞌog hesaika torania kai iꞌatuꞌe. Eminug koꞌi urumowanẽtup kahato katupono iwato kahato etunug kuap yt uwe minug ewy i. Wuatꞌi ywania akag ereĩneꞌen iꞌatuꞌe. Yne eminug koꞌi pywo rakat yn iꞌewyte yne hãpyk kahato rakat eminug koꞌi iꞌatuꞌe. Yt uwe maꞌat hat i En iꞌatuꞌe. Wuatꞌi mimõtypot En iꞌatuꞌe. Eset ri Tupana ikahu kahato eset iꞌatuꞌe. Urukaꞌiwat ti eset iꞌatuꞌe.

Yoko hane imókovohiko akene Muîse, ovoxe Itukó'oviti nóvo, yoko akéne ne Xe'exa Su'ûso kixonéti. Hara koéhiko:—Imáko itúkinovo koati hána'iti, koane koati motovâti iháyu'ikeokono ne ítike, iti Vúnae Itukó'oviti, iti apêti xunáko pahúkea uhá koêti. Koati kaná'uti, koane koati ponóvoti ne kixeku itíkivo, iti natina uhá koeti xâne, koêkuti poké'e óvohikoku yara kúveu mêum.

Naâ Õ'âkɨ̃hɨre da'rá ko'tegɨ Moisé yee basasére basâ peowã. Õ'âkɨ̃hɨ makɨ ovelha wi'magɨ́ weeró noho bahugɨ́ yee basasé kẽ'rare basâ peowã. A'tîro niîwã: Õ'âkɨ̃hɨ ɨ̃sâ wiôgɨ, mɨ'ɨ̂ tutuâ yɨ'rɨgɨ niî'. Niî pe'tise mɨ'ɨ̂ weé'ke ãyú butia'se paka niî'. Teeré ĩ'yârã, ɨ̃sâ ĩ'yâ maria wa'â'. Mɨ'ɨ̂ niî pe'tise makarikãharã wiôgɨ niî'. Mɨ'ɨ̂ weesétise keoró niî'. Mɨ'ɨ̂re neê niî soose marí'.

Paycuna taquipäcuñä Diosta sirbï Moisespa taquintawan, Uwishcäpa taquintam cay nil: “¡Sumä munayniyu Tayta Diosllá; Lluy lulaśhayquicuna maynu-maynu jatunwan allinmi! Llapa nasyuncunacta Sumä Mandacüní, Rasun chuyamari caminuyquicuna.

Te duré tizadawa'a'a, Mozésihi nho'rezém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa nho'rezém na, Ezitu hawi ĩsib'a'uwẽ norĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te dawi ĩsõ'reptu za'ra zém na. Te duré tizadawa'a'a, Pone'ẽrebâ te te 're ĩda'anho'reptui mono zém na. Ãne te ãma tizadawa'a'a: “Uburé Danhib'apito uptabi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, aiwaihu'u pese uptabi di. 'Re ĩ'ab'manharĩ mono zé hã wẽ uptabi di. A hã daro mono bâ uburé pese Danhib'apito. Tô sena uptabi na si te dama 're ĩ'aroti wẽ uptabi mo. Upai ãna, te duré 're ĩda'ab'madâ'â wẽ mo.


Onoky ouno pyra exikety nae nah? Arypyra, ouno emero mã toto, yna esẽme oexiryke. Imehxo oehtoh poko ekãtõko mã toto emero porehme. Omoro rokẽ kurãme nymyry mase. Pata tamurupõkõ emero oehnõko mã toto, ‘Kure mase,’ katohme oya. Kure rokẽ orĩko mã toto. Tosekumuru po porohnõko mã toto oẽpataka, kure oexiry eneryke tyya xine, emero patapõkõ punero,”tykase toto toremiarykõme.

Jakamã na htem piitã atã hpijaàm o pa. Nẽ amã mẽ kapẽr xàptàr pix o amã kapẽr. Nẽ amã amex o amex ã ajarẽnh rãhã nẽ. Ãm hãmri mẽ ixrom kapxipix amex o amex. Jakamã koja ahpỹnhã pika piitã hkôt akrajê piitã ate tãm amnhĩ nhĩpêx nẽ tãm mẽ piitã tanhmã mẽ harẽnh to hã ajarẽnh ma nẽ awỳr mra nẽ akutã hkõn krã ho rôrôk nẽ hkrĩ nẽ amã amex o amex ã ajarẽ. Anẽ.

Ikinimane paxitaiko pite ipĩkareritika, kotxi pite Apiananiri pitxaua. Ikinimane txaiko pite: ‘Peerekai,’ itxaina. Kotxi pitenoka !auari maerekati. Kãkiti ikini uãkati apokako pitemoni. Ninoa txaiko: ‘Ate teosone pitxaua,’ itxana kotxi ikinimane itikari erekari pikamakiti.”Ikara atoko itxa ninoa xikaretakiti.

Idânârâam tâdyren-honze âmâ, Pymâ. “Deus kywymâry, ton-honreim kuru” kezemo idânârâ. Âmâ kulelâ inakai aietânry. Idânârâ kurâ domodo amânhekyly esemo. “Idânârâ amânhekyly koendonro lelâ” kezemo âyam. “Deus, ton-honreim âmâ” kezemo âyam. Tientuomo, xutuzemo idânârâ koendâ lelâ, ioze lelâ warâ amidyly awyly— kelymo keankâ Deusram.

Mo nukyze kwaw newi, urezar. Mo numumeꞌu kwaw nekàgaw newe nehe. Ne zutykaꞌi nerezapo pixik kwaw ikatu ꞌym maꞌe ne. Ne zutykaꞌi eretyryk tuwe ikatu ꞌym maꞌe wi paw rupi ne. Teko paw rupi katete aꞌe wà nehe, Nemuwete katu putar wà aꞌe wà nehe, Neruwa rupi aꞌe wà nehe. Taꞌe aꞌe paw rupi katete aꞌe wà nehe xe, Wexak neremiapo kwer ikatuahy maꞌe aꞌe wà nehe xe, iꞌi izupe wà, uzegar pà wà.

Senhor, mavaꞌe tu nderery oendu vy nanemboetei ꞌrã ojererokyjea rupi? Mbaꞌeta ndee anho ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe reiko. Haꞌe nunga rupi yvy regua kuery haꞌe javi ꞌrã nerenonde ou nemboete aguã, ndereko porãa ojekuaa ma rire — heꞌi okuapy.

Ǥoniotagodi Aneotedoɡ̶oji, aɡ̶ica ini ane daɡ̶a deemitetibigaɡ̶aji. Codaa aɡ̶ica ini ane daɡ̶a doɡ̶etetaɡ̶awa, leeɡ̶odi akamokakaamita me diɡ̶icata ɡ̶abatiigi codaa makaami ane yapidi. Inoatawece ane noiika enagitibeci makaamitaɡ̶a, odoɡ̶etetaɡ̶awa digoina ɡ̶adodoe. Igaataɡ̶a inatawece joɡ̶onadi niɡ̶inoa ɡ̶adoenataka me iɡ̶enaɡ̶a.”

G̃a nhaporemo nde rendu katu nde mboheteavo ga pyry hete javo. A'ereki nde tehe jate ko ndepyry hete tuhẽ. Uhu pa ti g̃a ogwyra hugwi nhaporemo nehẽ nde mboheteavo nderovai pyteri pe nehẽ. A'ereki nde erehepiuka ejekokatuagwera g̃a pe. Nahã g̃a ei onhimby'yita upa Tupana'ga mboheteavo.

Vẽnh kar ag vỹ ã kamẽg tĩ, pãꞌi mág kar ag. Vẽnh kar ag vỹ ã jiji to: “ũn mág vỹ tỹ ti nĩ,” he tĩ. Ã hã ne ã pir mỹ há nĩꞌ. Povo kar tóg ã tá junjun ke mũ, kỹ ag tóg ã mỹ: “Topẽ vỹ tỹ ã nĩ,” henh ke mũ. Ã jykre kuryj ẽn ve kãn jé ag tóg ke mũ, povo kar ag,” he ag tóg mũ, jãnjãn kỹ, ũ tỹ mĩg kato vãsãnsãn mũ ẽn ag.

Ndaipóri vaꞌerã ne mombaꞌegwasu eꞌỹ vaꞌe, ore Járy. Noĩry arã ombotuvixa eꞌỹ vaꞌe nde réry. Ne anho ete voi ne marangatu tee vaꞌe. Enterove tetã tetã mygwa kwéry gwive ne mboete arã nde-vy anho mante. Ne rembiapo porã porã entéro vaꞌe-pe ojehexa uka-gwi, ne mboete arã. Nde réry ohendu ramo imanduꞌa porã arã nde-rehe ne mboete hagwã,heꞌi oporahéi joa okwa-vy.Jr 10.7 Sl 86.9

Iòlòhyky tanamahãte. Tiiemy heka rityhynymy hyky hyky tanamahãte Inynyrỹbohomy. Wowydyna heka adee riwahinymahãke. Kai sohojile heka òbitityhymy atximahãte. Ibutu bede bede ludu heka anatyhynykremy kedea kedeakre. Ibutumy aõbo tewinyte. Ibutumy bede òbitidỹỹnymahãte heka rieryre.

Nitywi ꞌga amũ ene muorypareꞌema ꞌgã. Ore te ꞌã najuejue etee ene muorypara. Ene te ꞌã eneresage oree, ꞌjau ꞌã ore enee jepi. Ene etee te ꞌã eneresage. Nitywi ꞌga amũ ene ꞌjawe. Amunawa tesirũmerete awi nipo ꞌgã nuri ajatykau ene muorypa, eneremiapofera momeꞌwau ajaupe. Ejemiapofera ereapo ae reape futat. Aꞌeramũ ꞌgã imomeꞌwau ajaupe”,ꞌjau ꞌgã amarakaꞌaga ꞌga upe.

Nà, Bẽnjadjwỳr, nhỹnh ne me'õ kum apyma kêt got. Nhỹnh ne me'õ amã amextire jarẽnh kêt got. Me kunĩ dja me kum apyman abenmã arax jarẽ. Gajbit ne ga amexo apyma. Nhym kam pyka kunĩkôt me kunĩ dja me awỳr ban bôx ne amã rax jarẽnho kumex. Nã gãm prĩne memã o pãnh, katàt memã o pãnh. Nhym me kunĩ arỳm omũn kam amã rax jarẽ, ane. Nãm ã me ngrer ane.

Anîꞌ anamanen pepîn ton pra man, Paapa. Tîîse tamîꞌnawîronkonya anama ipîkku pe puꞌkuru awanî yeꞌnen. Mîrîrî yeꞌnen tamîꞌnawîronkon wanî ipîkku pe aweꞌtoꞌ anekaremeꞌpai ipîkku pe puꞌkuru awanî epuꞌtî tîuyaꞌnîkon yeꞌnen. Maasa pra morî puꞌkuru, imakuiꞌpî ton pîn amîrî neken tamîꞌnawîronkon yentainon, Paapa. Mîrîrî yeꞌnen tamîꞌnawîronkon pata ponkonya ayapurî yairon pe puꞌkuru awanî epuꞌtî tîuyaꞌnîkon yeꞌnen. Yairon pe puꞌkuru ayeseru wanî eraꞌma tamîꞌnawîronkonya, Paapakaiꞌma toꞌ eserenkaꞌpî.

Tep-te 'ãyĩpkutuk 'ohnãg? Tep-te 'ãmax xe'ẽgnãg 'ãktux putup'ah? 'Ãp-xet yã 'ãkuxa tup xe'ẽgnãg, ha hãpxexka xohix yõg tikmũ'ũn nũn putup, nũy xa nũktettex. Hamũn, xate hãpxe'e mĩy, ha' xohix te' pẽnãhã'. Kaxĩy.

Abu ibuyxim g̃u ekug̃? Soat ma ibuyxim ekug̃, i. Abu kuka i'e pin g̃u “Ẽn soat podi ma a'õbaca” i? Soat ma imẽn i'e pin, i. Ẽn acã ikẽrẽat kug̃ g̃u, i. Soat tag̃ eisu, i. Soat tiwatwat jajẽm “Ẽn xipat cĩcã” i'e am ewebe, i. Soat em cũg̃ ma ẽn wuykug̃ iap cocom soat ipi juacayũ, i. Ibom o'jebibododon ip.

Jããm hẽ õm ti baad hadꞌop doo, tsyt hẽ nesaa do mahä̃nh hawät doo. Sahõnh hẽ häj nꞌaa babuuj rabana da a wë, õm rahyb nꞌaa jewꞌyyk hyb nꞌaa. Tii dꞌ rabadꞌoo da, baad hadꞌop do mamoo wät do kametä däg kän do hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa kä, sahõnh hẽ a hyb nꞌaa da rahꞌyyb eꞌỹỹm. Takꞌëp da õm rawehꞌëëh Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Doo. Sahõnh hẽ õm da rajꞌaa etsë”, näk sa kyyh rejäm doo gó.

Txa²wã¹hxi²kan¹ta² Si³yxau³ka³jah³lo²sa²nhi¹lxi¹. On²ti¹nxã²nxa³jah¹lo²la³ yũ²nxa³wi¹. Ĩ³wxi²kin³ti³tot3txa²nxa³jah¹lo²la³ yũ²nxa³wi¹. Wxãi²na² so¹lxi³ wã²nxũ̱h¹ wxi²kin³ti³ton³sxã³ wi¹lhin¹khaix1jah¹lo²sa²nhi¹lxi¹. A²nũ²a²nãu³xai²na² a²yxo²ha³kxa¹ ã³yã³nũ²kxi²nxain¹tu¹wi¹. Nxe³sxã³ wxa²ne³kxai³tãu³a² sa²nẽn¹kxi¹nxain¹tu¹wi¹. Hĩ¹na² wain³txi³ kãi³in¹ju³ta² whãi²na¹ e³lxah²lxi³ye¹nx2sĩn¹tu¹wi¹. Nxe² hai³nain¹na²hẽ³la².

Xalaiya maisa mairita hiso, Xekohaseti? Xalaiya maxakainihena waiyexe hitahi? Hiyaiya, Hiso taita atyo iniyalahare maomanehare hisaonita. Tyotya haliti hotyaliharenae ite tyoa awaiyetyaha Hiso. Hiyaiya, tyotya hisomehenerenae atyo waiye taita, hakakoa heko kawaiyakita — nexa xerahitaha harpa aimahalikijiterenai.

Ivani ka'da'di vakadika'da'di i, ija'ari hahavi ira vifiniva bana. Ija'ari hahavia vara vavani'aki ida kadabadani danoki jahaki. Ivani ijahaka'oaki i. Arabo hahavi kaija'arini iviahania avikhaki bana, ira vakanamasiviki kaimoni. Vanokiki ida kadabadani asohika'oaki, oniani ida ira vakanamasivivini hija bana.” Khanimanira ada vakadimoro kaathi.

Iwaze abazubatsa aharere humo piwabytoktonaha. Aparakbaha ikia abazubata maha. Ikia zuba tsasopyksapyrẽta. Batu isapybara ty ziky. Iwaze parakbaha abo mozumunaha. Mybarawy ezektsa abazubatsa ape maha. “O ikia zuba tsamysapyrẽta. Ikia zuba wasani tsinakarata ana hi tsinymyrykynaha” — nikaranaha. Iwa kytsa buburu zuba baze Deus bo nisakibazikiknaha.

Urutokenꞌẽ popuo katupono uruewaku hap yt putꞌokꞌe i uruehay ewywuat hamo iꞌatuꞌe. En yn ni wakuat sese iꞌatuꞌe. Tupana urumimõtypot En urutoꞌe wuatꞌi eꞌat pe iꞌatuꞌe. Meiũran aru wuatꞌi ywania kaipyi wuatꞌi tama kaipyi teꞌeruwepỹꞌãtutuk ewawi En ni Tupana taꞌatuꞌe hamo iꞌatuꞌe. Eminug wakuat heremo wuatꞌi miitꞌin ehamo. Wakuat wakuat iꞌatuꞌe Tupana pe teꞌeruwepy puo ihyemyiꞌa wato upiaria.

Kutí'ikopomo ako teyapî? Kutí'ikopomakamo ako kapayásaka îhe, iti Vúnae? Vo'oku poéhane îti itukóvo koati sasá'iti. Énomone simínopimo ipúyukexoponea nenékuke ne uhá koeti xâne, ukeâti uhá koeti koêkuti poké'e óvohikoku yara kúveu mêum. Vo'oku koati iyúseoti ne ponóvotinoe ítike —koe akéne.

Niî pe'tirã mɨ'ɨ̂re wio pesáse me'ra ĩ'yârãsama. Niî pe'tirã mɨ'ɨ̂re “Ãyú yɨ'rɨgɨ, tutuâ yɨ'rɨgɨ niî'” niîrãsama. Mɨ'ɨ̂ ni'kɨtá yã'asé moogɨ́ niî'. Niî pe'tise makarikãharã mɨ'ɨ̂re ẽho peórãsama. Mɨ'ɨ̂ keoró weé'kere ĩ'yârã, naâ tohô weerã́sama, niî basâwã.

Taytay ¿mayantá mana manchacuśhunquimanchu? ¿Mayantá śhutiquita altuman mana juluycuśhunquimanchu? Amllamari mana juchayu sumä chuya cayanqui. Llapa nasyuncuna śhaycamul manchacuywan amllacta altuman julaycälishunqui llapa lulayniquicuna tincüninman caśhanta camalaycachishayquipïtamari” nil.

Wanhib'apito, dama aipire uptabi wa, te da te dasiwi 're aiwazé. Uburé pese, te da te 're aiwasu'u wẽ za'ra, danhipai u pese, aiwẽ uptabi wa. Aiwétési tô sena aiwẽ uptabi hã. Daro mono bâ 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã te za we ai'ãma 're dawata u'âsi za'ra, upai ãna dama 're ĩ'arob'manharĩ wẽ mono zé hã da te 're 'madâ'â za'ra mono wa.” Ãne te tizadawa'a'a, â hawi ropoto siwamnarĩ ãma te te ĩ'ai'uté za'ra norĩ hã.


Moromeĩpo tyorõ enease ropa kapu ao. Ritonõpo maro oturutoh enease, tapyi. Moro tao kamisa risẽ nexiase, Ritonõpo apõ esaryme. Totapuruhmakase nexiase.

Mẽ homnu xà hã xijere jamỳnh xwỳnh jarẽnhTã na pa axte mẽmoj pumu. Kaxkwa kamã Tĩrtũm nhõrkwỹ hã hitom xà piitã amnhĩ kahê xà rẽ nẽ kuhê pa omu. Nẽ ixkre kamã õ hitom mex maati haxwỳja amnhĩ kahê xà mẽ nẽ xa.

Eereka natamatari Teoso aapoko ãki. Natamatari iua auiniãtaã.

Ilâpyryem keankâ Deus ety kâendyly kaynâ. Ety iwyantary âzenahungueduo, koendâ ioday sedâ, Deus âepanâguehodâ.

Aꞌe re aexak tàpuzuhu ywak rehe har izewàpytymawok mehe ihe kury. Maꞌe pirer Tupàn hàpuzràn kwehe arer romo iapo pyrer aꞌe, aꞌe tàpuzuhu pupe hin aꞌe.

Nhanderuete nhomoingo axyarã ombou rã oexaagueHaꞌe vaꞌe rire amaꞌẽ jevy rã yva re ombojeroviaaty ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe ojepeꞌa, haꞌe Nhanderuete ayvu ryru opy oĩa gui ojekuaa.

Odaa niɡ̶idiaaɡ̶idi ja jinadi me domoke Aneotedoɡ̶oji liɡ̶eladi digoida ditibigimedi, jinaditiwe catiwedi le, aneitedice Aneotedoɡ̶oji.

G̃a nhimby'yirẽ ji hepiagi yvagi pe. Pevo ko Tupana'ga mbohetehava ipira apopyra – kiroki pyryheteva'ea gwereko Tupana'ga rembikwatijarukaripyra ryru'ia. Ojipe'a gambohetehava.

Kar kỹ sóg kanhkã tá Topẽ jo ĩn vég mũ. Ti jãnkã nón ag tóg mũ, kur tỹ ĩn ẽn róm kỹ, Topẽ nĩg jafã ẽn.

Upe rire katu ahexa-ma onhokẽndavo ramo yváy pygwa oĩ vaꞌe rokẽ. Ikoty tee tee-py voi oĩ koty imarangatu ete vaꞌe, Nhandejáry renda tee voi vaꞌe.

Kia bedeõ heka Deuxu hetomy roimyhỹre ierykõnamy roimyhỹre. Iwòte ierykõna. Tii heka riraynyrenyre heka kia bede.

ꞌGã marakaꞌãmaw ire je temãꞌjãu ywag are nũ. Janeruwarete ꞌga mogytaawa je aesak. Imyꞌjamyꞌjap te Janeruwarete ꞌga rupawa. Ojeawopytymoꞌwoka ꞌũina jee.

Nhym kam ijukri Metĩndjwỳnh nhũrkwãti amijã kutan dja. Kàjkwakam Metĩndjwỳnh nhũrkwãti amijã kutan dja ba omũ. Nhym kadjwỳnhbê Metĩndjwỳnh nhõ kumoka'ê mextire jadjwỳ amijã kutan dja.

Mîrîrî pe rî kaꞌ pon epîremantoꞌ yewîꞌ atarakkanmokaꞌpî. Moropai mîrîrî tawon yuwaꞌtoꞌ tarakkanmokasaꞌ wanîꞌpî ita Paapa koꞌmantoꞌ eraꞌmaꞌpîuya.

Hãpxip 'ĩhã 'ãte' pẽnãhã', pexkox xõn, pa' xip Topa pet xexka', yã topixxax ka'ok hã' mĩy. Topa xip, ha nõnte tikmũ'ũn te Topa yũmmũg.

Cebibododon epere buje, Deus eju kawẽnwẽnap'a oyajojo. Xĩntabi ekoce buje oyajojo. Torojo'a o'yanuy ibo'a be- -Deus nuynuyap cĩcãap'a.

Ta ti jawén ỹ hegãã wät, tii bä ỹ hapäh tanoo kasëëts hõm Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa hỹ pong jé hanäng doo, Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa jawꞌyyk do hood tób nꞌaa.

Nxe³nũ²la² hã²wxãn³txa³ Txa²wã¹sũ̱³na² sxi²ha² oh³xan¹thĩ³na² ĩ²a¹hẽ³la². Ĩ³a¹tãu³a² sxi²hẽ¹nãn¹thĩ³na² sa²yxo²than²na²hẽ³la². A²nxe³thĩ³nai²na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹lhin¹sxã³ ĩ³ye³kxi²nũ¹nhẽ³jau³xa² ũ³wha¹thĩn³sãn²na²hẽ³la².

Hatyaoseta nowaiyehena atyo, Iraexatyakalati Hana nowaiya enokoa nali. Majiholatyoare tyaonita hoka halyako iraitiya kakoare kawaiyakita.

Hari. Vaahiana naothinia, onokiki ida Deus gorana nama. Akarabikhajaha'iki ida gorana kaathani. Gora bodinia hojaki ida makari kagorahi. Deus ibavi ida.

Kyze Deus wahoro zubata bo bijoikpe eze ikozo. Anaeze Deus sapy zoksapare niy.

Miꞌi hawyi uito Iuwãu arahaꞌat Tupana mõtypot yat atipy piat kape. Miꞌi hawyi tuweꞌokenhyp arahaꞌat turan hawyi ipuo heremo kahato. Itote Araꞌakasa saꞌawyꞌiwuat sokpe kawiat Tupana mõtypot yat aikope topyhuꞌat Tupana Pãꞌãu saꞌawyꞌite teiam sokpe kawiat pe hap.

Ikénepoke ne koekútihiko, ina ngomomâ, noínjoane imíhe'okeane ne sasá'iti kúveu, óvoku ne tabenákulu ya vanúkeke.

Be'ró Õ'âkɨ̃hɨ wi'i, ɨ'mɨ̂sepɨ niirí wi'ire sopé pãrikã́ ĩ'yâwɨ. Tií wi'i po'peapɨ Õ'âkɨ̃hɨ Niî butia'ri Tũkure ĩ'yâwɨ. Tii tũkú po'peapɨ Õ'âkɨ̃hɨ dutisé ohâka pĩhire nɨrô no'owɨ.

Chaypïtam janay pachäćhu Diospa wasinćhu Sumä Chuya Chuya SityucaSumä Chuya Chuya Sityuca: Griego isquirbishanćhu'a “Willacuśhan Carpa” niyanmi. quićhacacüśhanta licälú.

Taha parimhã, wa tô duré sabu, hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zé hã, 'ri paramhã 'ri 're wa'wa ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 're ĩsãmra mono zé hã. Ni'wa hã ma tô 'ridawa hã 'ridawa.


Mame Ritonõpo maro oturutoh tae tutũtase inenyohtyã 7mãkomo. Imaro xine tyrohsemyimo etuarimatoh konõto etyhpyrymã nexiase. Upo karimutumã ke tõtupohtose toh nexiase, rino risẽ ke, ikurikahpyry panõ ke. Aozahparakõme uuru risẽ nexiase tymyhse.

Hãmri nhũm ixkreja rũm Tĩrtũm kapẽr o mẽ wrỳk xwỳnh pê 7jaja hapôj nẽ kuhê. Mẽ ê hakajre nẽ hirã htỳx kumrẽx. Nẽ mẽ hinô pre xàja ôr pix o. Nẽ piitã Tĩrtũm mã tanhmã kot mẽ homnuj to xà hã xijere pê 7ta jamỳnh kaxyw kuhê.

Iposo atoko ninoa Teoso nitiriakori setxi, misirikaretxi setxi mĩkani, pokĩka Teoso aapoko. Ninoa mãka katsopiri, pomẽkoriri. Ninoamoni aua oro kamakori. Itinimaĩ nopini inapa.

Sete anju lelâ târâpa negase. Sete tâdâsenagazedo xypyrygue tâmasemo keankâ. Linhugueto tapekeim, ehozelu pylâ-ro waunlogue keankâ etyumo. Ouru xygatybygue keankâ ihogâdylymo nhewandanomopyryem, epady onwa.

Aꞌe 7 Tupàn heko haw pe har aꞌe wà, maꞌerahy ràm ipuraraw kar har aꞌe wà, uhem wà tàpuzuhu wi aꞌe wà kury, ukamir xigatu maꞌe imunehew pà aꞌe wà kury. Heny katu wakamir. Uzekuꞌapixi haw hekuzar katu maꞌe umunehew wà no.

Haꞌe gui ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe ropy gui sete anjo kuery oẽ ouvy sete nhomoingo axyarã rerua. Haꞌe vaꞌe kuery ma ajukue porãve xiĩ rei hexakã vaꞌe py onhemonde, ajukue raꞌykue ouro guigua opexo rupi ojokua reve.

Odaa niɡ̶ijoa seete aanjotedi anonadeegi niɡ̶ijoa nawikodico ja noditicoaci oicoɡ̶otiwece liɡ̶eladi Aneotedoɡ̶oji. Odinixotinigilo nowoodi nigitikonaɡ̶adi ane yapacaɡ̶a, codaa datale, codaa ijoa nigoenaɡ̶atedi oolo ane yakaoɡ̶otigi natecoɡ̶otedi.

Seteve'g̃a Tupana'gapyrive'g̃a hemi jugwi – kiroki g̃a omondo g̃werĩ karugwara yvyakotyve'g̃a pe. Omongi g̃a tapy'ynhapitig̃ahivuhuva'ea linho apopyra ndiky'ai'i'iva'ea. Omongi g̃a oku'ayvira imondovo opoti'a rupi. Ouro apopyra ko g̃aku'ayvira.

Kỹ Topẽ tỹ jẽgnẽ jafã tỹ 7 (ke) ẽn ag tóg tá kãpa mũ, ũ tỹ ga vóg kónãn ke mũ ẽn ag. Kur kupri jãnhkri rĩnh kỹ ag tóg kãmũ mũ, pyrfé tỹ kur rĩnh kỹ, kỹ ag tóg ouro tỹ vẽsógfĩn kỹ nỹtĩ gé, ãjag fe kri.

Ha ahexa ramo osẽ osẽ hikwái ojeꞌói-vy Nhandejáry rendaty-gwi, ikoty marangatu ete-gwi sete hembigwái yvypóry-pe ombohasa asyharã. Inhemondeha katu omimbipa vaꞌe, morotĩ porã voi vaꞌe. Ndaipóri hese ikyꞌa vaꞌe. Kuꞌakwaha ramigwa ouro-gwi ijapopyre ogwereko opytiꞌa-rehe hikwái.

Kia debò inatxi reurò kia ỹjuhe ròhònyre Deuxu heto‑ribi. Diwydehe debò inatxi reurò aõhõkỹmy dỹỹnana. Aõma itykyrenyre, linho urahakỹ itykyrenyre. Irawo‑di ibreti wereysanamy tahe womati tỹrỹrỹhỹkỹ reare.

Pe awi Janeruwarete ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã nereko tyweara ꞌgã ꞌua uẽma. ꞌGã naitya waparasigamũ. Wenyfugamũ ꞌgã naitya. ꞌGã pasiꞌa ꞌarimũ imotypawa okwapa. Ouru apopyrera ꞌgã naity motypawa.

Nhym kam Metĩndjwỳnh nhũrkwãti kurũm kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7ja apôx. Nãm apỹnh mỳjjao kute meo bikẽnh djàri kubê 7ja me kadjy amỳn o ku'ê. Kubẽkà jaka, kubẽkà jadjênh ne angij ne o ku'ê. Ne kẽn karỳro amirunh pren 'ã ku'ê.

Mîrîrî tapai asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnonkon inserîyamîꞌ epaꞌkaꞌpî. Inkamoro kaisarî toꞌ yenyaꞌ pata ponkon eꞌtarumaꞌtîtoꞌ yenseꞌkon wanîꞌpî. Inkamoro pon wanîꞌpî morî pe puꞌkuru, aimutun pe. Moropai inkeꞌ pe toꞌ pon, teepîremasanon pon warantî wanîꞌpî. Moropai inkamoro pia woromî ton wanîꞌpî ouro konekasaꞌ. Toꞌ mota woinokon wanîꞌpî.

Ha ta Topa pet xexka kopa pexkox yõg nũ'pok te' 7, tu hãpxũygã'ax te' 7 tat, tu topixxax tup 'ãnuk tat, yã topixxax nĩn, tu' tat 'ũkote hĩy'ax, yã pipkup yãnãm 'ãta yĩxux hã' mĩy.

beayũ o'jẽm Deus eju kawẽnwẽnap'a bewi Deus ekawẽn tojotjot'ukayũ. Warẽmtaksug̃at kug̃ ip osodop ipiat'ajoan kũyjobit'ũmayũ be. Cesaysopsepat kug̃ ip osodop irucat kug̃, iarixig̃sũg̃at kug̃. Ouro mug̃ẽg̃ẽ kug̃ ip osodop jekũm'a eju.

Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa gó naa rabanä kän setsi ããs, setsi baad nadoo do badäk hahỹỹ bä habong do rahoop do manꞌaa doo. Pããn papuuj rino häd näng do sꞌëëb hawak do gabarëëh do sa saroor. Sa hꞌyyb mawyd kꞌããts tëg gabarëëh do sꞌëëb.

Nxa²ha¹te¹ in³txa² oh³xan¹jah³la²nãu³xa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki² nxe³sxã³ thĩ¹nai²na² a³li³ain¹na²hẽ³la². A³li³ain¹ka³tu̱³ a²yen³kxa² ko̱³nxe³khaix1te²a² ka³te̱³hũ̱³tẽ³na² tẽ³lxi² ain³tain¹na²hẽ³la². A²nxe³jah¹lo²nãu³xa² a²wã²la²ka³lo³a² hãn³ka³lo³txa² lĩn²yo²ka³lo³txa² ũ³whih²kxi²nha² ain³tain¹na²hẽ³la². A²nxe³ka³lo³a² wi¹khai¹yxain¹na²hẽ³la². Ya³te̱³ya³te̱n³txi³ka³lo³su² wih²kxi²nha² ain³tain¹na²hẽ³la². Sĩn²to²ka³lo³hũ̱³ka³lo³a² ou²ro²ka³lo³a² sa²ha³la³ta³lu³lu³ka³lo³a² a²ha³la³sa³tĩh³na² sa²ha³la³tĩ¹lxi³nhain¹na²hẽ³la².

Hatyaoseta 7-anjonai, 7-kahehaliti kolaiterenai hikoa Iraexatyakalati Hanakota. Linho nimereha, iyoma, weroka xoaha. Ouro nomakere xalatahiyeha.

Oniaroa, Deus ibavi kaija'arini 7 vihiki avikhaonani'aha gora bodinia. Vakaimahaki ida makari vaforiki, jahaki, vagaki. Vakamakho'inihaki ida ouro kacinturãohi. Vakadibadani hiki ida ija'ari Deus athi-ra vanaabariki-ra va'ora vanapohimajavini.

Bijoikpe iknyktsa sete ahatsa Deus wahoro zubata eze ziponaha. Usta tsyhyry humo petok ziakyri sete ahatsa myitsapyriwytsa zibykyknaha. Sisukarikpu karikpukrẽtsa sisukbarazarẽtsa hỹ, ouro tahazikwoekaĩwy ty tahapaukpuke buruk haĩhaĩ niaha.

Miꞌi hawyi mekewat Tupana mõtypot yat pyi tuwenõꞌẽ mekewat 7 ok takaria atipy piaria uimiaꞌakasa saꞌawyꞌitewuat hap koꞌi Tupana mipoꞌoro miitꞌin apiheg hamuat tosaiwot hap wywuat hanuaria. Iꞌatupainug hap sokpe ikytsig kahato rakat. Ikahu kahato rakat. Ipotiꞌa tote toĩneꞌen morekuat esokpe ewywuat nu uru kawiat imehit kahato rakat moraꞌa sopo hamuat.

Enepohikone seti koeti ánju exeâti koêku ne seti koeti ipíhoponope Itukó'oviti, hane ipúhihikea xokóyoke neko sasá'iti kúveu. Aínovo ko'ipóvoti líyum, koati hóhopu koyêti ipovóti. Ina uhápu'i neko ípovo. Ápemaka ho'êti, ainóvoti ôro, vekeâti xa'ákukehiko.

Tii tũkúpɨ niî'kãrã sete Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã, bu'îri da'rê tɨoatehere kɨorã́ miî, wihátiwã. Naâ butisé ũ'îri marisé su'tí ɨpɨ́tɨ asistésere sãyâwã. Naâ kutîropɨre naâ nɨkɨ ouro me'ra weé'ke daarire kɨowã́.

Chay wasipïtam chay anćhish anjilcunaca yalämun anćhish plägacunacta apacälälisha. Paycunam lïnu nishan chipyayä chuya müdanayü-cama, ürupi waćhacuwan pïchun-chaypa shillwicälälisha-cama capäcuñä.

Tawamhã ni'wa te te 'ridawa wamhã, ma tô 7 na hâiwa ãma romhuri'wa norĩ hã tô õ norĩ hã wairé 'ri para hawi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩpisutu za'ra norĩ hã rob'manharĩ pipa na te te dama 're rob'manharĩ za'ra mono da. Uza hâirã ré ĩhâ si'ubuzi ré ma wairé, duré ẽtẽ'ubuzi pré oru 'manharĩ na sõ'utu wa'rãmi ré.


Mame isene exikety toiro nexiase Ritonõpo ẽpataka, asakoropane exikety. Eya kasanamã tokarose Ritonõpo nenyohtyamo a 7mãkomo a. Uuru risẽ tokarose eya xine, 7me. Pehme kasanamã nexiase, iirypyrymãkõ zehno Ritonõpo ehtoh ke. Orihpỹme exiketyme Ritonõpo mana jũme.

Hãmri nhũm mẽmoj tĩr pê kwatjê õja mẽ kãm xijere hkwỳ jamỳ nẽ mẽ hwỳr o tẽ. Xijere kêp 7 nẽ piitã ôr o. Nhũm hamỳ nẽ Tĩrtũm kapẽr o mẽ wrỳk xwỳnhtajê hwỳr o tẽ nẽ ho mẽ hipêx nhũm mẽ ahpỹnhã hamỳ. Xijere kamã Tĩrtũm gryk xà jamỳ nẽ o kuhê.

Ninoa ipi ipi pakini okĩtxinoka xãpokaĩtotakini iuaã aua. Okĩtxinoka xãpokaĩtotakiti sikari iãtatxi setxi pakini oro kamakori ninoa setxi Teoso nitiriakorimoni. Teoso auapininiika inakari xãpokakapekari iua setxi pakini iãtatxi omanãkareẽ.

Quatro ânguydo imeom ieto ewy keankâ eyanmo kudupi ourugueto vinhugue tatune xuduim, mâkâem, mâkâem warâ. Tynynâbaom modo agâ tyewiâse tawyly Deus Iguedânry nhutuen-hon-holâ keankâ mârâ vinhu.

Naꞌe amo maꞌe aꞌe wikuwe maꞌe wapyr har aꞌe kury, omono 7 kawaw aꞌe 7 Tupàn heko haw pe har wanupe aꞌe kury. Kawaw hekuzar katu wà. Tynehem Tupàn purehe izepykaw pupe wà. (Tupàn wiko putar tuweharupi aꞌe nehe, awyze har rupi aꞌe nehe, umàno pixik ꞌym pà aꞌe nehe.)

Haꞌe ramo sete anjo ikuai vaꞌe po py irundy temimoingo kuery vaꞌe regua peteĩ omboaxa sete hyꞌaꞌi ouro guigua. Haꞌe vaꞌe ma tynyẽ Nhanderuete rakaꞌe rã peve oiko vaꞌerã poxya.

Odaa onijoteci niɡ̶ijoa cwaatolo ganigijoa meijedi ewikaɡ̶a ja yajigotiogi niɡ̶ijoa seete aanjotedi onidatecibige baxiawaanigi oolo, ane nolee ganigida ica laxegi, ane ikee Aneotedoɡ̶oji me yelatetema libeyaceɡ̶eco niɡ̶ina oko. Aneotedoɡ̶oji niɡ̶ijoa anidioka limedi me yewiɡ̶a.

G̃a pe quatrove'g̃a nde'yja'ga imondoi nhaetingy'a'java'ea ouro apopyra. Sete ko nhaetingy'a'java'ea. Tupana'ga nhimonha'ngahetea rekoi nhaetingy'a'java'ea pype avuiramave'ga nhimonha'ngahetea. Tynahẽ a'ero.

Kỹ nén nẽ tỹ 4 (ke) ẽn ag kãmĩ ũ tóg ag mỹ ouro tỹ pénky junjun mũ, Topẽ tỹ jẽgnẽ tỹ 7 (ke) ẽn ag mỹ. Pénky tỹ 7 (ke) junjun ag tóg mũ, ag mỹ. Fór ti nỹtĩ, pénky ti, Topẽ jũ tỹ. Topẽ vỹ tũꞌ henh ke tũ pẽ nĩ. Ti jũ tỹ tóg fór nỹtĩ, pénky ti.

Osẽ-tama hikwái ojeꞌói-vy ramo upe sete Nhandejáry rembigwái peteĩ vaꞌe omeꞌẽ íxupe kwéry imbaꞌe ryrurã ouro-gwi ijapopyre. Peteĩ vaꞌe osẽ upe irundy Nhandejáry apyka jere-rehe oiko vaꞌety paꞌũ-gwi osẽ omeꞌẽ hagwã setegwa-pe imbaꞌe ryrurã. Imbaꞌe ryru omohynyhẽmba marány-py ogwereko asy hagwã Nhandejáry hekoha vaikwe-rehe. Haꞌe oiko opa eꞌỹ reheve.

Sohoji aõniõ aõma Deuxu ykarana hyna sohoji sohoji‑ò tamy diwahinyde.

Aꞌeramũ eaeꞌyi maꞌe ꞌga amũ yꞌa monou Janeruwarete ꞌga jeꞌega renupareꞌema ꞌgã nereko tyweara ꞌgã nupe juejue ꞌgã moyka. Yꞌa ouru apopyrera. Aipoa itayꞌa pype ꞌgã Janeruwarete ꞌga maraꞌne monou imatyneema ywagipewara ꞌgã nupe. Okoeteete maꞌe ꞌga maraꞌnea ꞌgã imonou ꞌgã nupe.

Nhym kam mỳjja tĩn amãnhkrut ne amãnhkrut 'õ ne arkum ngônh ngã. Kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7jamã apỹnh kungã. Kẽn karỳro ngônh kubê 7 ne arkum kungã. Ngônho ipu ne arkum kungã. Mỳj ne kam ipu? Bir, Metĩndjwỳnh ngryk ne kam ipu. Metĩndjwỳnh ta tĩn ne ar ba rã'ã rã'ã ne kute o ino rer kêt, tãm ngryk ne ngônhkam ipu. Tãm ne arkum kungã.

Inkamoro inserîyamîꞌ pia toꞌ kaisarî Paapa ekoreꞌmatoꞌ yenseꞌkon tîrîꞌpî, manniꞌkan asakîrîronkon enenankon yonpaya. Asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtai kaisarî itîrîꞌpîiya toꞌ pia. Manniꞌ Paapa ipatîkarî tîîkoꞌmansen ekoreꞌmatoꞌ tîrîꞌpîiya.

Ha ta' pip nõm yõnnã'ĩ te' 4, ha ta yãp-xet te pexkox yõg nũ'pok te' 7 pu' popmãhã 'ãmuk xak'ax xohix te' 7, yã pipkup yãnãm 'ãta yĩxux hã' mĩy. 'Ãmuk xak'ax hã nũ'xĩmnãg Topa gãy'ax, yã Topa xip hãmyãxatamuk xohix kux 'ohnãg hã.

Pũg̃ ebadipdip itabẽg̃ayũ'in bacia'a jo'iat'a o'yaũmũm soat pe 7 beayũ be- -ouro mug̃ẽg̃ẽ'a. Soat ip yakug̃ pũg̃pũg̃pũg̃ jebui wedim. Yanopapũn ip o'yadop Deus etakomaap kug̃- -soat em itaicat etakomaap kug̃.

Tii bä, ji meheet pé kabajꞌaa do see anꞌoo däk sa hã setsi ta hood kꞌããts tëg gabarëëh do sꞌëëb. Ta hood gó tagedu däk Pꞌop Hagä Do hawäd hadꞌyyt do kawajããn do metëë nꞌaa, badäk hahỹỹ bä habong do sa jó rahahꞌook hadoo hyb nꞌaa.

Nxe³te³na¹ ka³yxuh³hũ̱³jah¹la² wi¹lhin¹te²nãu³xa² ha¹li¹ ha¹lin¹te²nãu³xai³ta³lxi³ ka³na³ka³nat3sxã³ a²yen³kxa² tẽ³sxã³ wxã³na²hẽ³la². A²nxe³te²a² oh³xan¹jah¹la²nãu³xa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki² nxe³jah¹la²nãu³xa² yen³kxa² ũ³hũ²xai³ain¹na²hẽ³la². Ka³te̱³ha² ou²ro²te²a² wet1tẽ³na² nẽ³nha¹li¹ nẽ³nha¹li¹ nẽ³nha¹li¹ ka³na³ki²te²na² ũ³hũ²xai³lain¹na²hẽ³la². A²nxe³tẽn³txai²na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² ka³te̱n³su² yxau²sa²tẽ³jah¹lai²na² ĩ³a̱n³ta³kxin²tain¹ju³tan¹te²kxa³ya̱³lhu² ka³te̱³ha² tẽn¹tai²na² a²xa̱n³txi³ju³ta² ĩ³ne³khih²lxi³sxã³ oh³xan¹jah¹la²nãu³xa² ũ³hũ²xai³ain¹na²hẽ³la².

Hatyaoseta hatya 4-harenai Enore nokahakala haliya tyokiterenai konitare isa 7-tinihalitirise hatyo 7-hare anjonai ana. Tinihalitinai ako Enore tyaota minitere xeharene tyaonita. (Kahehaliti xaokaka “Enore xeharene”, nita.)

Hari. Ija'ari fori vihiki vahokiki avako'bamahakhamaki hoarana va'ora no'ahananaha adani Deus ibavi kaija'arini 7 vihiki vaipohina ouro kabavihia. Hihida ouro kabavihi Deus kava'ijokojokoi karahoa binaji'biniki. Arabo hahavi kaija'arini vanamana ahovariki kaimoni ida bavi daini. Hokihaha'oadahaki ada Deus, ni-ihimiki ida kidimahi.

Siraratsa sapetoktsa sapetoktsa ahatsa siupurusuktsa hyrity watsa ty sibo nyny niy. Ouro suknihitsa ty niaha. Estuba sirara ispituta, sete sioporosuktsa hyrity watsa ty sete bijoikpe iknyktsa bo nyny niy. Estuba estuba zuba siwatu niy, itsaeze Deus kyriwy ty inaharek duabohotsa tsik hyrity waha. Atahi koikny bakta tu tawahi ispitu, iykyriwy hi siporoktsa eze niy.

Miꞌi hawyi mekewat 4 ok takaria wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen haria tum 7 ok takaria atipy piaria pe 7 kamũti imehit rakat kawiat. Miꞌi 7 eiam me howapy kahato Tupana saiwot hap wywo miitꞌin yi totiaria apiheg hamuat.

Ina apê póhuti yane koaturu koeti ehevókovoti, ko'isóneuti kuteâti xâne, poréxoti enovópeti xoko póhutihiko neko seti koeti ánju. Enepone enovópeti, aínovo ôro, yoko puhí koati ímainevo Itukó'oviti, enepone kóyekutine ápeyea ákoti hunókoku.

Be'ró ni'kɨ́ katisé kɨorã́ me'rakɨ̃hɨ a'tîro weewĩ́. Kɨ̃ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã setere naâ nɨkɨ bapâri o'ôwĩ. Teé ouro me'ra weé'ke paari niîwɨ. Tee paári Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ bu'îri da'reátehere posetíwɨ. Õ'âkɨ̃hɨ katî nu'kugɨ a'ti nukúkãkãharãre ɨpɨ́tɨ bu'îri da'rêgɨsami.

Chay tawan cawsäcunämi jucnin uycülun chay anćhish anjilcunäta anćhish ürupi ćhanćhacta, wiña-wiñay simpri cawsä Diospa piñacuynin juntayü-camacta.

Tawamhã maparane si'uiwa na, ropoto na ĩhâiba norĩ siré hã misi ma tô 7 na hâiwa ãma romhuri'wa norĩ ma sõmri za'ra, oru 'manharĩ na u'awi hã, 7 na ĩhâiba za'ra hã. U'awi hã uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé pire ré hã. Uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé pire hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzé, te wasu'u.


Mame orexĩto ke typehkase Ritonõpo maro oturutoh nexiase, Ritonõpo imehxo ehtoh poe, ijamitunuru poe, enara. Moro taka omõsaromepyra imehnõ toehse etuarimatoh konõto etyhpyry exitãne, Ritonõpo nenyohtyã 7mãkõ nenehtyã otyhkatãne.

Pu nhũm Tĩrtũm rũm kuwy hkũm hapôj. Tĩrtũm mex nẽ hihtỳx xwỳnhta rũm hapôx rax o ixkreta kunor pa nhũm mẽ tee ri hwỳr gjêx prãm kaprỳ.

Teoso iotximere xãpoka iua aapoko ãki. Katxiãri kasarori atoko itxa. Iuasaaki kãkiti !auiritaãka Teoso aapoko ĩroini, ninoa Teoso nitiriakori, misirikaretxi mĩkani setxi pakini, misiritakasaakina kãkiti.

Toenzepa keankâ Deus ety oday âseunuguely. Deus ton-honre awyly, koendonroem awyly warâ xutuho mârâ eunu ety odaypa egaserim. Mârâ sete lelâ tâdâsenagazedo modo akaemo anju nhenetaymby anipyra kulâ, ânguy negawântaymba keankâ myarâ Deus ety odaji.

Tàtàxin umynehem tàpuzuhu aꞌe kury, taꞌe Tupàn ikàgaw ipuràg eteahy haw aꞌe pe hekon aꞌe xe. Ni amo nupuner kwaw aꞌe pe wixe haw rehe aꞌe wà. Xo maꞌerahy paw ipuraraw ire upuner wixe haw rehe aꞌe pe wà. Aꞌe 7 Tupàn heko haw pe har wereko aꞌe 7 maꞌerahy kwer opo pe wà.

Haꞌe gui ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe ropy rupi tynyẽ Nhanderuete rexakã haꞌe ipoꞌakaa guigua hataxĩ. Haꞌe ramo avave rei ndaꞌevei ranhe oike aguã, sete nhomoingo axyarã sete anjo oguereko vaꞌe oiko eꞌỹa ja.

Odaa liɡ̶eladi Aneotedoɡ̶oji ja nolee ɡ̶ocilaɡ̶adi ane ikee loniciwaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji, codaa me latalaɡ̶a. Odaa aɡ̶aleeɡ̶ica ane yakadi me dakatiwece Aneotedoɡ̶oji liɡ̶eladi neɡ̶epaa ixomaɡ̶atedijo ijoatawece niɡ̶ijoa seete nawikodico anonadeegi niɡ̶ijoa seete aanjotedi.

Tatatig̃uhũhetea rekoi Tupana'ga ronga pype gambohetehava pype. A'ereki Tupana'ga oko ipype. Tupana'ga rendy'jaro g̃waramo gambohetehava pype hekoi tatatig̃a. Gapopoakaro g̃waramo hekoi tatatig̃a ipype no. Tynahẽ gambohetehava a'ero. Tatatig̃uhũa g̃waramo ti ahe ndohoi gambohetehai pe seteve'g̃a remimondoa renonde nehẽ. A'ereki seteve'g̃a Tupana'gapyrive'g̃a e'i:—Orenhinanhinani ti toromondo na'ẽ karugwara yvyakotyve'g̃a pe nehẽ, ei g̃a.

Kỹ Topẽ jo ĩn ẽn krẽm tóg nĩja nĩ. Topẽ tá tóg tũmtũm ke kãtĩ mũ, nĩja ẽn ti, Topẽ tỹ tỹ ũn mág nĩn kỹ, ti tar nĩn kỹ. Topẽ tỹ jẽgnẽ jafã tỹ 7 (ke) ẽn ag tỹ ga vóg kónãn ke to hã ũ tóg Topẽ jo ĩn ẽn kãra rãnh ke tũ nĩ.

Ohexa uka gweko puꞌakaha ombaꞌegwasu porãha ave tatatĩ-rami. Upe tatatĩ ramigwa, hembipe reheve ojohupa Nhandejáry rendaty-py. Upéixa-gwi ndikatúiry avave oike upe-py. Are-ma ndikatúi oike. Nhandejáry rembigwái sete vaꞌe ombohasa asyharã yvypóry kwéry-pe ojapopa eꞌỹ mboyve gwembiaporã avave voi ndikatúi oike upe-py.1 Rs 8.10-11 2 Cr 5.13-14 Is 6.4

Deuxu hetowo heka aõma wàdàhàkỹlemy reare. Loosòna dori iruru dori sõwemy rỹimyhỹ. Tai heka urile roosòhòkỹmy ratỹrỹrỹhỹkỹmy. Inyõ heka iròteõna. Debò inatxi reurò ỹjumy. Kia ritxiwimy rexihudile tahe iny ralòke.

Poje tatasiga ꞌjawewara ꞌua Janeruwarete ꞌga wi, ꞌga renyfug awi ꞌua. Pãjẽrete ꞌga wi ꞌua. Aꞌeramũ aipo tatasiga ꞌjawewara Janeruwarete ꞌga mogytaawa matyneema. Noseaꞌuweri ꞌgã amũ ꞌga mogytaawa pype. Ae aꞌwyreꞌema ꞌgã nereko tywera teepaw ire etee ꞌgã osouꞌjapa ꞌga mogytaaw ipe.

Nhym kam Metĩndjwỳnh kũm prĩne ũrkwãti kre jaê. Mỳj kũm nã? Bir, Metĩndjwỳnh raxmẽ mexmẽ tỳxmẽ uma kam kũm. Tãm ne prĩne ũrkwãti kre jaê. Nhym me te Metĩndjwỳnh nhũrkwãtimã ngjênhmã. Nhym arỳm Metĩndjwỳnh kũm mebê aptà. Nhym kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7 ne apỹnh mỳjjao kute meo bikẽnh djàri kubê 7ja me'ã kapĩno ku'ê, aben nhitepã me'ã kapĩno ku'ê. Nhym me'ã kapĩn pa nhym me arỳm Metĩndjwỳnh nhũrkwãtimã wangij.

Mîrîrî tîpo, mîrîrî epîremantoꞌ yewîꞌ ta ereꞌtî wanîꞌpî, mararî pra tannîꞌse. Mîrîrî wanîꞌpî morî pe puꞌkuru Paapa wanî ekaremeꞌnen pe. Moropai meruntî ke puꞌkuru awanî. Mîrîrî yeꞌnen anîꞌ ewomî eserîke pra awanîꞌpî, mîrîrî pata ponkon eꞌtarumaꞌtîtoꞌ tîpamî pra tîîse, inkamoro asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnonkon inserîyamîꞌ nenepîꞌpî.

Ha ta' xip Topa yãy pet kopah, ha' pet hã nũ'xĩmnãg Topa yõg hãmmax xe'ẽgnãg xi' yõg ka'ok'ax, yĩy ta nũ'xĩmnãg kugõy hã. Ha tikmũ'ũn te' mõxakux yũmmũg 'ohnãg, ha mõktu' kux hãpxũygã'ax te' 7. Yã pexkox yõg nũ'pok te' 7 te nõm xat. Hak-nãy tu' tikmũ'ũn te mõxakux putup.

Deus soat podi ma jedipap kug̃ iaptig̃ o'jedig̃epõg̃põg̃ soat'abi dag̃ Deus eju kawẽnwẽnap'abi dag̃, Deus soat podi ma ja'õbacaap kug̃ iaptig̃ tak. Soat iõm pa'ore ip osodop badiat'abi be 7 be Deus ekawẽn tojotjot'ukayũ be warẽmtaksug̃at xikap epere'ũm pima- -ipiatpi'ajojoan epere'ũm pima.

Tii bä kä, ta tsyg Pꞌop Hagä Do bag takꞌëp gabarëëh doo gó hana doo, ta hejój gó naa hana doo, jé padꞌyyt däg Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa gó. Dooh hajaa pé Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa gó hajëë suun péh, ta ti setsi baad nadoo do badäk hahỹỹ bä habong do rahoop do manꞌaa do kajaa bä kä.

Nxe³nũn³nxa²ha¹te¹ yu³tã̱³xai²na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² sxi²ha² oh³xan¹thĩ³nãu³ai²na² sa²kxai³lu² ha³nxe²a² a²wha³lxin¹txa² ne³kih³na²hẽ³la². Txa²wã¹sũ̱³na² wxi²kin³ti³ton³khai¹nxe³ha²kxai³ nũ³kxũn³khai¹nxe³ha²kxai³ ha³nxe²a² a²wha³lxin¹txa² sxi²ha² kãin² wha³lxin¹ni³yhe²na²hẽ³la². Nxe³ha²kxai³ a²nũ²a² ĩ²li³te²a²:— Ã³wi¹ha¹tũ¹xã¹. Nxain¹kxan²ti³ hxi²kan¹txi³ ã³wih¹hain¹ju³ta² yũ²nxa³wa². Yen³kxa² ko̱³nxe³khaix1te²a² oh³xan¹jah¹la²nãu³xa² tẽ³ain¹kxa² yãn³txai²na¹ o²la³kxi²ta³lu²nxa³kxai²nãn²tu̱³ hxi²kan¹txi³ sxi²ha² ã³wi¹hai¹nhĩ̱³nx2nxa³wa².

Hatyaoseta Enore werokene niyatere ajimakotya Iraexatyakalati Hana. 7-kahehaliti 7-anjonae kolaitere maxawatyakaharetataiya waikohekoa xeta maisa xala hare hatyoako ijoita.

Deus jahana, vagana, danona hikia binaji'biniki ida Deus gorana nama, oji fori hiki ida gora-ra naji'biniki. Radaharini oadani ida pohimajai 7 hiki ipohini Deus ibavi kaija'ari 7 vihiki vaipohina vavahojaki, ni-ija'ari Deus gorana o'oini-ra kaabokaki.

Deus wahoro zubata eze zatata inaharek niy. Deus ipunihikrẽnikita humo zatata tsizubarẽna. Ata hi imysapyrẽnikita anahumo hi zatata zuba iwahoro eze niyzik. Batu aty tohi ba ziktsuk, zatata pokso. Bijoikpe iknyktsa myitsapyriwytsa nasipaparabanahaze iwatsahi kytsa Deus wahoro zubata bo mynapupunaha. Sininikarawy mopykbaze iwaze zatata mohokda.

Miꞌi tutum iꞌatuepe hawyi Tupana mõtypot yat topyhuꞌat howapy kahato raꞌyn imõtypot hap ywyhig imehit rakat ewy. Miꞌi hawyi yt uwe i teke kuap itote. Uipotpoꞌororia tiꞌatuꞌapiheg yne hawyi waku eiwehytꞌok i raꞌyn uimõtypot hap yat pe e. Iꞌatumoehakyꞌeꞌi hap tokosap hawyi waku eiwehytꞌok i raꞌyn e.Uito Iuwãu miꞌi hap kape araꞌakasa kahato.

Yane kopúhikoa êno úhe'ene Itukó'oviti yoko xunáko neko sasá'iti kúveu. Kutí koe êno kuríhoe ipuhíkone. Yane ákone itoâti ûrukeova imókonemo kausákapu ne seti koeti ipíhoponope Itukó'oviti, ómonehiko ne seti koeti ánju.

Tee paári naâre o'ôka be'ro Õ'âkɨ̃hɨ Niî butia'ri Tũkupɨre a'tîro wa'âwɨ. Tii tũkúpɨre Õ'âkɨ̃hɨ ãyú yɨ'rɨase, kɨ̃ɨ̂ tutuâ yɨ'rɨase o'mé pu'su se'sa wa'âwɨ. Pũûro asistéwɨ. Neê ni'kɨ́ tii tũkúpɨre sãháata basiótiwɨ. Be'ró sete Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã naâ bu'îri da'rêka be'ropɨ sãháata basiówɨ.

Ñatac Tayta Diospa sumä cayninpïta munayninpïta yalamü untaycäwanmi chay chuya wasica lluy juntäñä. Manatacmi mayantapis yaycachiñächu chay anćhish anjilcunäpa plägancuna camacalpunancamá.

Tawamhã hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb 'remhã ma tô romnhizé hã rob'utõ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimirowa'a za'ẽtẽ hawimhã. Tawamhã 'ri para u 're danhisisi waihu'u mono õ di za, a'â. 7 na rob'manharĩ pipa na hâiwa ãma romhuri'wa norĩ te te dama 're rob'manharĩ 'rãsutu za'ra mono parip si, te za 're danhisisi.Ãne ĩ̱nhotõ 'rowim ne, te ĩ'azabui mono hã, duré te ĩ'awapari mono hã, za ĩromhâimana mono zém na hã.


Kasanamã pehme zehno Ritonõpo ehtoh keMorarame omi konõto etase Ritonõpo maro oturutoh tao. Ynara nase tynenyohtyamo a, 7mãkomo a,—Ytotoko. Kasanao exikety ikuãtatoko. Zehno jehtoh ikuãtatoko nono pona, nase ynororo.

Xijere kamã mẽ homnu xà pê 7 jarẽnhTã pa arĩ mẽmoj pumu nhũm Tĩrtũm nhõrkwỹ kamã mẽhõja kapẽr o wrỳk xwỳnh pê 7jê mã kàx pê kapẽr nẽ mẽ kãm:—E na pa ra mẽ kot ixkapẽr kwỳm ri amnhĩ nhĩpêx xwỳnhjê pumu nhũm ixpê ja omnuj tỳx o ixpê omnuj tỳx. Jakamã e mẽ anhõ xijereta jamỳ nẽ ma pika hwỳr mẽ hwỳr wrỳ nẽ axpẽn pãnhã mẽ hã xijere kamã mẽ homnu xà kapĩ. E mẽ tokyx ma mẽ hwỳr wrỳ. Anẽ.

Iãtatxi Teoso Omanãkare AuakitiEereka nikenakotari Teoso aapoko ãki auakari sãkire. Itaparakieneritika imisãkiretana ninoa Teoso nitiriakori setxi. Itxana:—Hĩsa. Hĩkitakari Teoso omanãkare iãtatxi ãki auakari itixi auakanimoni —itxa.

Sete lelâ Deus einwântânry modo âsenagazedoIlâpyryem keankâ tâjitanru ton-honre aguely kâindadyly Deus ety oday. Akaemo sete anju domodoram aguely:— Idâwâtaungâ. Onro anano modo onwa âgudupirymo odano iapâdaunda. Ynynâbaom modo onwa yewiâky mânhapâdylymo ara ise — kely akaemo sete lelâram.

Tupàn heko haw pe har uzakook ukawaw por ywy rehe aꞌe wà kuryNaꞌe ainu amo uzeꞌeg mehe tàpuzuhu pupe ihe kury. Uhapukaz aꞌe 7 Tupàn heko haw pe har wanupe uzeꞌeg pà aꞌe wà.— Pezakook pekawaw por peho ywy rehe nehe ty wà, Tupàn purehe izepykaw ywy rehe nehe ty wà, iꞌi wanupe.

Jypygua nhomoingo axyarã ombou rã oexaagueHaꞌe gui peteĩ ayvu aendu oo ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe gui onhendu atã vaꞌe. Haꞌe rami vy sete anjo ikuai vaꞌe pe aipoeꞌi:— Tapeo, sete hyꞌaꞌi pereko vaꞌe gui penhoẽ yvy re Nhanderuete poxya rexa ukaarã — heꞌi.

Icoa baxiatedawaanaɡ̶a anoikee Aneotedoɡ̶oji me yelatetema oko leeɡ̶otedi libeyaceɡ̶ecoNiɡ̶idiaaɡ̶idi ja jajipata ica ane dapaawe me dotaɡ̶a icoɡ̶otiwece layaageɡ̶egi catiwedi Aneotedoɡ̶oji liɡ̶eladi digoida ditibigimedi, meetiogi niɡ̶ijoa seete aanjotedi, “Emiitiwaji adootinigi iiɡ̶o niɡ̶idoa laxedi niɡ̶idoa seete baxiatedawaanaɡ̶a, ane ikee Aneotedoɡ̶oji me yelatetema libeyaceɡ̶eco niɡ̶ina oko.”

Tupana'ga nhimonha'ngahetea oko nhaetingy'a'java'ea pypeKiro ji ga renduvi Tupana'ga mbohetehavapypeve'ga. Hahyahi ganhi'ig̃a ga erame seteve'g̃a pe Tupana'gapyrive'g̃a pe:—Peho ti heka'voga Tupana'ga nhimonha'ngahetea nhaetingy'a'java'ea hugwi. Peheka'vo ti yvya koty, ei ga g̃a pe.

Topẽ jũKỹ sóg vẽnh vĩ ũ jẽmẽg mũ, Topẽ jo ĩn ẽn kãtá. Topẽ tỹ jẽgnẽ jafã tỹ 7 (ke) ẽn mỹ tóg vĩ mũ, ũn vĩ mũ ẽn ti, kỹ tóg: “pénky tỹ funfór ẽn tỹ ga kri kugjẽn mũjẽg,” he mũ.

Mbaꞌe ryru pygwa sete marány rehegwa nheꞌẽNhandejáry rembigwái sete vaꞌe kwéry-pe ombou hatã voi onheꞌẽ íxupe kwéry Nhandejáry rendaty-gwi. Ahendu onheꞌẽ ramo:—Tapeho penhohẽ sete peve mbaꞌe ryru pygwa yvy ári. Peity marány Nhandejáry ombohasa asy hagwã hekoha vaikwe-rehe, heꞌi íxupe kwéry ombou-vy onheꞌẽ.

Deuxu hetowo‑ribi ijõmy raholare rybetereõ‑ò. Rarybereri ỹju mahãdu‑ò: Boibenyke hewa abede‑ò. Debò inatxi reurò hyna bitxiwibenyke kia Deuxu ykarana hynamy. Tahe ỹjumy dòhònymy deade tahyna‑di ditxiwide bede‑ò.

Janeruwarete ꞌga maraꞌneaAꞌerauwe ꞌga amũ ojeꞌega sete ywagipewara ꞌgã nupe. Janeruwarete ꞌga mogytaaw awi ꞌga ojeꞌega mua ꞌgã nupe:—Peꞌje pejewau Jarejuwarete ꞌga maraꞌne rekoꞌwoka itayꞌa awi ywy are— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Me kute ngônhbê 7kam Metĩndjwỳnh ngryk me'ã kapĩn.Nhym kam Metĩndjwỳnh nhũrkwãti kurũm me'õ kabẽn. Kàj bê kabẽn ne kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7mã kum,—On o tẽn pykakam kapĩ. Ngônhbê 7kam Metĩndjwỳnh ngryk ipuwã on kapĩ, ane.

Paapa Ekoreꞌmatoꞌ YenseꞌkonMîrîrî tîpo mai meruntî puꞌkuru etaꞌpîuya, epîremantoꞌ yewîꞌ ta teeseurîmasen. Inkamoro asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnonkon inserîyamîꞌ pîꞌ taꞌpîiya: —Atîtî moropai mîrîrî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnon Paapa ekoreꞌmatoꞌ yenseꞌ yaꞌ, manniꞌ kantî non pona.

'Ãmuk xak'ax kopa' pux Topa yõg gãy'ax'Ãte' xupak, pa' xip yãnmũn xupep'ax ka'ok Topa pet xexka kopah, tu pexkox yõg nũ'pok xop pu hãm'ãktux, hu:—Mõg, nũy 'ãmuk xak'ax kopa' pux Topa gãy'ax hãpxexka tu'. Kaxĩy.

G̃ebuje Deus eju kawẽnwẽnap'abi oya'ĩjojo. O'jekawẽn ya'õberen 7 be Deus ekawẽn tojotjot'ukayũ be.— Epeju juy — io'e cebe ip. — Bacia'a buximat'a beati juy epetixik ipi kay- -Deus etakomaapti — io'e. — Deus etakomaapti juy epetidi soat kũyjobit'ũmayũ be — io'e. — Epeju — io'e.

Setsi ta hood Pꞌop Hagä Do kawajããn do metëë nꞌaa ky nꞌaa hahỹỹhTii bä, ỹ maa napäh kyyh takꞌëp hadoo do Pꞌop Hagä Do tób nꞌaa bä naa hana doo. Hahỹỹ da taky hadoo setsi hedoo do ããs sa hã: “Bë ahõm, bë ahoog hyy badäk hahỹỹ hẽnh setsi hedoo do ta hood gó hanäng doo, Pꞌop Hagä Do kawajããn do metëë nꞌaa”, näng ta kyyh.

Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³xa̱n³txi³jau³su²Nxa²ha¹te¹ sxi²ha² oh³xan¹thĩ³nai²na² yxau³jah¹lai²na² wãn³txa² ain³kxi²na¹hẽ³la². Oh³xan¹jah¹la²nãu³xa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki¹ jah¹la²nãu³xa² ain³kxain¹jau³su² ain³kxi²nũ³na¹hẽ³la². Nxe³te³nah¹lxi¹:— Nxex3jah³lxi³sa²lxi¹. Ka³te̱³ha² tẽ¹ta³tai²li² tẽ³sxã³ ai³jah¹lxi³hẽ¹li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³a̱n³txi³jau³xa² tẽ³xai³lyah³lxi³sxã³ yuh³xan¹ko³nãu³a¹ ã³yu¹kxã³jah¹lxi³hẽ¹li¹. Nxẽn³tain¹na²hẽ³la².

Tinihalitirisenai Enore Xeharene KakoareHatyaoseta nasema iraiti kinatyaxa Iraexatyakalati Hanakota: — Xiyane xehaihena tinihalitirisenai akotare Enore xeharene kakoare waikohekoa — nexa.

Namithaki bana ida 7 hiki ipohini pohimajaiHari. Oniaroa, okamithaki ida athii 'baraki Deus gorana nama. Kamithavahaki ida athii vara va'ora vani'aki adani Deus ibavi kaija'arini 7 vihiki vaipohina:—Avikha'a bana, avanahoroa bana hida 7 bavi ipohini Deus kava'ijokojokoi karahoa binaji'biniki. Arabo hahavi kaija'arini vanamana avahoari bana.

Sioporosuktsa hyritywatsa anaeze Deus iakyriwy duabohotsa tsik waha inaharek.Kyze iaksoho opykani ha iwaby, bijoikpe iknyktsa sete ahatsa sibo niy. Deus wahoro zubata ikny niy. Ata hi:— Tsiksinaha! Mybarawy bo pãotaha! Sioporosuktsa hyrity watsa sete ahatsa Deus ykyriwy inaharek tsisusunaha! Deus ykyriwy anaha hi sispirikpobyitsa bo suretaha! Asaktsa iharere bo batu hỹ zikaha iwatsahi sibo hi tsisuhikainaha — niy.

Miꞌi hawyi uito Iuwãu atikuap ihay wato kahato Tupana mõtypot atipy piat kaipyi — Uheropat haria atipy piaria eweiwat ro meiũpepyi yi kape uiꞌe hap ewy e. Ewetioto ro kamũti iraniaꞌin meimuẽwat howapy uhaiwot hap wywuat rakat e. Putꞌokꞌeweiꞌe uhepiat eipoꞌoro hap tote hawyi ewehytpok kamũti pytꞌat aiũpe worohoꞌopoꞌoro hap tote e 4 ok atipy piaria pe.

Seti koeti kixoku koeku ímainevo Itukó'ovitiIna ngámo koati hónoti emo'úti inu'íxoati ne sasá'iti kúveu, yuhó'ixoati ne seti koeti ánju. Hara koe yuhó'inoa:—Pihénenoe yara kúveu mêum. Yávaka ovâti ne seti koeti enovópeti, enepone ímainevo Itukó'oviti —koéne yuhó'inokono.

Õ'âkɨ̃hɨ bu'îri da'reátehe niî'Be'ró Õ'âkɨ̃hɨ wi'i ɨ'mɨ̂se niirí wi'ipɨ niigɨ́re tutuaró me'ra uúkũkã tɨ'owɨ́. Kɨ̃ɨ̂ sete Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terãre a'tîro niîwĩ:—Mɨsa yeé paarikãhase Õ'âkɨ̃hɨ bu'îri da'reátehere nukûkãpɨ piô dihorã wa'âya, niîwĩ.

Anćhish ćhanćhaćhu Diospa piñacuynintam jićhaycämunChaypïtam uyalïlú sumä ayaycaćhaypanuy chay wasipïta anćhish anjilcunäman cay nimüta: “Chay anćhish ćhanćhaćhu Diospa sumä-sumä piñacuyninta jinantin pachäman jillpamü lipäcuy” nil.

U'awi 're, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé na 'Re ĩhâimana u'âsi mono, 7 na te te dama ĩrob'manharĩ pipa mono zé wasu'uTawamhã wa tô duré wapa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono mreme hã, ĩmreme 'rãihâ hã hâiwa ãma, ãma 're ĩdawata za'ra mono zém hawi. 7 na hâiwa ãma tãma ĩromhuri'wa norĩ ma, te rob'ru za'ra. Ãne te tãma rob'ru za'ra:— Mo oto ai'aba'réi wa'aba ti'ai u, 7 na u'awi hawi ĩ̱nhimihâzé hã sa'wari za'ra wa'aba mono da. — Ãne te tãma rob'ru za'ra.