Ynara tymerose Tawi a mokaro poko, “Osenekunohnõko rokẽ mã toto. Zae pyra osenetupuhnõko mã toto. Naeroro Papa kapuaono, autukurukohtao ro ituarimapoko toto. Onokyro apoitoh taka sã ẽmapoko toto. Zuãnohpoko toto iirypyrykõ epehpyryme.

Nẽ amnepêm na pre pahi finat Tawija amnhĩ kwỳ Ijaew jarẽnh o: Na htem htỳx ri hkĩnh kãm apkur o pa. Te tutre kãm prãm nẽ kot rapuuti hwỳr àr nẽ tee ri kãm kator prãm kaprỳ pyràk. Ja pyrà nẽ mẽ kot Tĩrtũm kapẽr mar kêt mỳrapê koja Tĩrtũm tanhmã mẽ ho nhũm mẽ tee ri kãm mex prãm kaprỳ.

Kitxakapirĩka Tavii txari Teosomoni: Ninoa kiena kaiãopokori. Inipokotakasaakina, iuãkatarina pite apokaerekatinina ninoa, kotxi kaiãopokori ikienana. Ikienana takapiri atoko itxa imaĩkinina ninoa. Itxĩkitakana ikerokinina. Ikara xika ninirekari pimisiritinina.

Warâ Davi inweniby Deus itaumbyry awo wâgâ: “Âwâlâ kulâ ise âsenogudylymo. Toenzepa mawânkâ âdydo imeompe awylymo, toenzepa ipynigumo âty imâsedo adientomoem. Tagâ Deus iomaru waunlo ara ise enanajimo. Arâpa olâ. Enagazenehonzemo mâkâ, inakanhe aidylymogue. Âpa ezano sagurim wâne inra odaxi tâihugueze, tâigueze warâ myaramo ise.

Tuwihaw Tawi iꞌi nezewe aꞌe. — Miar uzezuka oho uzepyhykaw pupe, taꞌe nuexak kwaw aꞌe xe. Nezewegatete zutew aꞌe wà nehe no. Nuzeruzar kwaw Tupàn zeꞌeg rehe wà nehe. Tuwe Tupàn uzepyk wanehe nehe.

Davi aipoeꞌi avi: “Tove mesa py haꞌe kuery ikuaia pyve toiko monde pi haꞌe nhuã rami, haꞌe kuery onhepyxanga haꞌe opaga aguã.

Davi eledi yalaɡ̶atiogi, mee, “Jemaa moiloikatiditibigiwaji miditaɡ̶a lalokadi, micataɡ̶a niɡ̶ini eijeeɡ̶agi nibakajetegi, codaa moigoetiniwace, odaa ja dinilaatibigiwaji ica modaaɡ̶igotibeci.

Tupana'ga ombuhuruka israelitas'g̃a pe onhi'ig̃a pyryva'ea nahanahã ti g̃a toko katu javo hako. A'ea rehe g̃a ndoryndorytehero kiro ti nhande nhimombyryvi nehẽ javo tehe. Emo ganhi'ig̃a omombe'u reki g̃andekote'varuhua g̃a mbotegweteavo. Nurã Daviva'ea ikwatijari g̃a mombe'gwovo hako. “Tupana'ga nhi'ig̃a ti tombotegwete g̃a,” ei ahe. “Tombohahy ti ga g̃a pe nehẽ g̃andekote'varuhuro g̃waramo,” ei ahe.

Kỹ Davi vỹ Judeu ag to tag tó ja nĩ gé, ha mẽ: “Topẽ mỹ festa han ag tóg tĩ. Hã ra ag tóg ón kỹ ti mỹ festa han tĩ, kỹ ag tóg to sigse kỹ nỹtĩnh mũ, ag festa to. Ag sigse kỹ tóg ag vóg kónãn ke mũ, Topẽ ti. Krenkren ke tũ ag tóg nĩ.

Oĩ ave Nhandejáry kwatia nheꞌẽ Davi amyrĩ ohai vaꞌekwe: “Karugwasu-py ou ramo, tonhembotavy toipyhy íxupe. Monde gwy-py hoꞌa vaꞌe-rami, tove toꞌa katu. Tove toiko onhepysanga vaꞌe-rami ave. Tomoingo asy íxupe kwéry Nhandejáry.

Ihetxiu Iòlò Davi iwesele rarybere: —Kia heka taworana bedehesina‑ki, ramyrenykre, raborenykre, tabonahemy reserenykre idi aõhõkỹmy rotỹỹnykre.

Davi ꞌga nanẽ kaꞌarana kwasiaa aipo are futat rakue nũ: “Maraka ꞌgã wapo futat Jarejuwarete ꞌga muorypawamũ numiamũ. Aꞌere ꞌgã nopoiri futari otywer awi. Aꞌeramũ nipo Janeruwarete ꞌga ꞌgã nerekou tyweaete maraka pype futat.

Nhym me bakukãmãre Dawi ajte memã tãm jarẽ. Me amakkre kêt nhym 'ã memã kum, “Me kute ate krãn àkur raxbit markam gê Metĩndjwỳnh me aêrbê memã axweo pãnh. Gê me te: aminêje amijo ane. Kute mrãmri ne mrybê ka'ê aêrbê kute unênh pyràk, nhym kute kẽn me aêrbê kute me tok nhym me rôrôk pyràk.

Moropai Davi nurîꞌtî eseurîmaꞌpî mîrîrî pîꞌ. Taꞌpîiya: Toꞌ atausinpatoꞌ weiyu yai toꞌ ena eꞌpai man moraiꞌ yaꞌ toꞌ esenkuꞌtîi, inkamoro eꞌtoꞌpe itarumaꞌtîsaꞌkon pe,

Ha Mõnãyxop Namix te: “Pũyã Topa 'ũyõg hãpxopmã'ax kummuk hã' pago. Pũyã yãy yõg kummũk'ax hã' kummuk xop mũg ka'ok.

Imẽn Davi dak o'e:Jewemug̃uykukukum ip jekukum, i. Cedag̃'ũm cĩcã ip jewag̃uyg̃uy, i. Imẽnpuye cũg̃ ma Deus pe ipiatpi'ajoan cebe ip, i. Ixeyũ juy jewemug̃uykuku wuyju wasũ mug̃uykukukum ibu am iap puxim, wuyju puca mug̃uykukukum ibu am iap puxim tak, i.

Dawi na-ããj hẽ herꞌoot paa Isaraéw buuj hꞌyy ganahoot do sa ky nꞌaa. Hahỹỹ da ta kyyh sa ky nꞌaa hã, Pꞌop Hagä Do hã taky nꞌaa etsẽẽ bä: “Manꞌoo sa tä, sa waa takꞌëp hanaak do na-ããj hẽ, hꞌyy kanapꞌeed gó rababok tanꞌoo bä, raganadaa bä baad nadoo do rabahoop hyb nꞌaa, nesaa do ramoo bok do säm ragadoo hyb nꞌaa kä.

Jã¹nxe³jau³hũ̱³nxe², Ta³vi²yah³lu¹tai²na² ĩ³ye³te³nah¹lxi¹: — Kãin² kuh³lxa³thin¹khai¹nxe³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na³li¹. Nxe³ha²kxai³: “Ka³li³sa²nãn³ka¹. Ã³yã³nũ²ki²sxã³ yain³txa² wxa²sa²wa²so³ta¹kxe³su² te²a² kãin² ĩ³yai³na¹tũ¹xũ³.” Nain¹te²i³, a²yoh³la³ kwẽn¹ta²kxai³ Txa²wã¹sũ̱³na² Hi²sen³kxai³lu² khãuh³lxa³ti³hi¹tain¹tu¹wi¹. Ai¹nha²kxai³, a³li²sin³sxã³ aun³te²la³ yũ¹tai¹nx3tho³li¹.

Hoka Davi atyo nexa: Maikaite hisehaliti heko kaxotokakaha hoka kamaoseratyakaha. Nikare ite tyaonaha hoka iniyalahare ite kaxomokakaha.

Davi kohana vara va'ora vani'aki jaboni adani:

Taparakta Dawi niwatihi Deus harere papeu humo sisoho ziwatahaka: — Asaktsa tahapetu sisopyk mybarapetu mykaranaha. Simyspihikbatanikitsa Deus mysizukutu iwaze wasani my. Tahamyikaha burukze mahape myijaikiknaha mybarapetu mykaranaha. Hawa sasabyitsa tahawerekywy bo mynapupunahaze tawata tahamyikaha pimyikinaha.

Yt taꞌatumohey teran i rakaria Iuteuria aikotã miwan me morekuat Tawi toꞌe hap ewy — Tupana uruꞌywania yt emohey teran i pote waku etunug iheg me iꞌatuenuk hap ewamiri kape hap ewy waku iꞌatuenuk hap topyhuꞌat iꞌatuꞌauka hap e. Waku iꞌatupuꞌap tote ehewãhik yi kaꞌa iꞌatuꞌat hamo iꞌatuminug saꞌag upi iꞌatuꞌapiheg hamo e Tawi.

Hara koémaka neko Ndávi yútoeke vo'ókukehiko: “Enepone kóyuiyeahiko hó'eke, ya koêkuni itúkeovo únati koekúti kuteâti isóneunoa, itúkapu énomone kouhápu'ikea pahúnevo, kutí'inokemo pahukókonoti ipihóponovokutike.

Davi kẽ'ra Õ'âkɨ̃hɨre a'tîro uúkũkɨ niîwĩ: Israel kurakãharã naâ bosê nɨmɨri wee wɨáse me'ra yã'âro weemá. Naâ tohô weekã́ ĩ'yâgɨ, naâre bu'îri da'rêya.

Chaynütacmi Davidpis nila: “Cushicuy fistachacuynincuna quiquinpa cunca cuchuynincunaman muyuchun, licalichun trampancunaman palpupäcunanpä. Jinaman imanpis mana cäman muyuchun, chaynüpa mućhuycachisha capäcunanpä.

Dawi hã ma tô duré ãne na ta norĩ ãma rob'ui'éré za'ra, zudezu norĩ ãma hã: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ta norĩ ma, ĩwẽ na tãma 're sõprub za'ra mono wẽ te, ma tô 're si'madâ'â ze za'ra, taha na tãma 're rowẽ za'ra mono da newa. Taha wa, marĩ wasété pire na 're si'marõpãrĩ za'ra mono neza, 'râwi. Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te hâ za'ra neza.


Yrome jũme pyra juteu tõ azahkuru osenetupuhnõko mã toto, axĩtao rokene. Jũme pyra toto wãnohnõko roropa Ritonõpo mana. Ritonõpo omipona pyra juteu tõ toehse. Morara exiryke imehnõ typynanohse Ritonõpo a, zumoxike juteu tõ ehtohme. Juteutõkara zumoxike juteu tõ se Ritonõpo kynexine, typynanohse toto exiryke. “‘Senetupuhtone roropa kypynanohtohkõme Ritonõpo a,’ ãko mã juteu tõ otarãme,” tykase Ritonõpo oseya rokene.

Tã arĩ Ijaew Jejus kaga nẽ kãm kapẽr mar prãm kêt jakamã xà na Tĩrtũm tee ri ja hã mẽ omu nẽ mẽ hkaga kumrẽx? Nà kot mẽ hkaga hkêt. Ãm mẽ tãmjaja kêp Jejus prãm nõkati jakamã nhũm tee ri ja hã mẽ omu nẽ mẽ hpãnhã Ijaew kêt xwỳnhjê mã amnhĩ to amnhĩrĩt nẽ mẽ hkwỳjê ho hkra. Jakamã koja Ijaew kwỳjaja ja hã mẽ omu nẽ tee ri hamaxpẽr nẽ hamaxpẽr o:—Kwa na xep Ijaew kêt xwỳnh kwỳjaja Jejus kôt amnhĩ xunhwỳ nhũm Tĩrtũm ja hã mẽ omu nẽ mẽ ho hkra. Kwa mon pu prem axtem nẽ ri Jejus kaga? E pu mẽ kuxwar amnhĩ kaxyw hkôt mãn pajamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ kê Tĩrtũm ja hã mẽ pahpumu nẽ Ijaew kêt xwỳnhjê pyrà nẽ mẽ pahto hkra. Hãmri nẽ amnhĩ mã mẽ pahte amnhĩ to mex xwỳnh ã mẽ pajarẽ. Anẽ.Ã Ijaewjaja hamaxpẽr anhỹr kaxyw na pre Tĩrtũm Ijaew kêt xwỳnhjê mã amnhĩ to amnhĩrĩt.

Xoteo Minakaniua Maerekani MakatxakikoIuaĩkana nipimarauata: “Atauako Xoteoakori maerekani xika Teoso xipokana ninoa?” Konapitini. Xoteoakori kamari maerekati, ininiãkara Teoso sãpiretari Xoteo minakaniua imaerekanina imakatxakini, Xoteo xikotinina ĩkapani, iuaĩkana Teosomoni ikanapiriinina ĩkapani.

Wauguely: “Agui judeu domodo Jesus tyeinwândysebaom awylygue, aunloenlâ Deusram âjimolymo? Xurâem itondomoem nudupa ise? Ihugueyby sautânry ara akaemo?” uguely. Arâ inkâba! Jesus wâgâ lelâ tâdâsemaguely. Neinwâmpyra atomobyry wâgâ kulâ judeu domodo âjimoly wao. Awylygue, judeu keba modo âsemaguehoem Deus anhedyly. Judeu keba modo xurâem koendonro modo Deus anhedyly tientuomo, ypemugudo Jesus einwânsemo, mâkânra koendâ tâzehohoem lâpylâ.

Apuranu putar penehe ihe kury. Aipo zutew nupuner pixik kwaw uzewyr haw rehe Tupàn pe aꞌe wà nehe. Upuner tuwe wà. Uzapo ikatu ꞌym maꞌe teteaꞌu waiko aꞌe wà, aꞌe rupi Tupàn upyro putar zutew ꞌym aꞌe wà nehe kury. Aꞌe rupi zutew hewyrowyroahy putar zutew ꞌym wanehe aꞌe wà nehe kury. Zutew uzewyr putar ruꞌu Tupàn pe amo ꞌar mehe aꞌe wà nehe.

Atos 13.46, 28.23-28 Efésios 2.11-22 Hebreus 3.14Haꞌe gui aporandu ta: Israel kuery hoꞌa aguã ri ndaꞌu onhepyxanga? Any. Haꞌe rami avi haꞌe kuery heko vai ramo amboae regua kuery oo jepe, Israel kuery ju hakãteꞌỹa oendu aguã.

Enice, jigika, “Inoa judeutedi, domigidioka limedi moyototedice Aneotedoɡ̶oji, micataɡ̶a niɡ̶ina oko ane dixipe oditaɡ̶a jiɡ̶idiaaɡ̶ite ane lanikadi?” Aɡ̶idioka limedi moyototedice Aneotedoɡ̶oji. Pida Aneotedoɡ̶oji eote lewiɡ̶a niɡ̶ijo ane daɡ̶a judeutedi leeɡ̶odi niɡ̶ijo judeutedi moniteloco nibeyacaɡ̶a me doɡ̶oyiwaɡ̶aditeda Aneotedoɡ̶oji, eotedibige monocetema niɡ̶ijoa ane daɡ̶a judeutedi.

Judeus'g̃a ndojikopavi Cristo'ga rehe ag̃wamo a'ero. E'i tehe po g̃a ji ve a'ero: “Ndojikogi g̃a kiro Tupana'ga rehe toho ti g̃a hahyva'ea ruvihava pype nehẽ naerũ?” e'i tehe po g̃a. Ji nda'ei a'ea, a'e ji pe me. Judeus'g̃a ndekote'varuhuro g̃waramo judeus'g̃arũive'g̃a jikogi ga rehe judeus'g̃a ti tonhimyrõ g̃a ndehe a'ero nehẽ. Judeus'g̃a po ti e'i a'ero nehẽ: “Judeus'g̃arũive'g̃a jikogame Cristo'ga rehe Tupana'ga omombyry g̃a pe. Xajiko pa ti Cristo'ga rehe no tomombyry ti ga nhande ve g̃a javijitehe nehẽ no,” e po ti g̃a nehẽ.

Judeu ag to é henh ke tũ ẽg tóg nĩKỹ ãjag hỹn inh mỹ: “kỹ Topẽ mỹ Judeu ag tỹ nũgme ki vár ke tag ve sór mũ, hã jén mỹ ag mỹ Jesus jẽnẽ ja nĩ, ag tỹ ti tỹ prãnh ke jé?” he sór mũ. Vó. Hã ra ag tóg Topẽ kato tẽgtẽ tĩ. Ti vĩ mranh ja ag tóg nỹtĩgtĩ, hã kỹ Topẽ tóg fóg ag mré kanhgág ag krenkren han sór mũ, Judeu ag tỹ ag ve kỹ ti ki ge to én jé.

Haꞌe-ta peẽ-my: Heꞌýi tee judeu kwéry vaꞌe onhepysanga sanga vaꞌe-rami rei oiko vaꞌekwe ojejavy-gwi. Hoꞌa tee vaꞌerã-rami teĩ oiko. Ha heꞌýi kwéry ndoꞌa teéiry. Ojejavy-gwi Nhandejáry nheꞌẽ nohenduséi-gwi, ãy hekovia gwĩ heꞌýi eꞌỹ vaꞌe oikwaa-ma voi Nhandejáry-pe. Hesendeharã oikwaa-ma. Upéa-gwi ójehe omohakateꞌỹ uka hagwã-pyma oheja gweꞌýi tee Nhandejáry.

Adeereny arỹỹraxikre kiamy: judeu mahãdu resereu ixãwire aõbo? Aõkõre. Urile tarasana nade judeukõdu mahãdu‑ò tai. Judeu mahãdu ibinamy tai rõhõtinykemy.

Opoit futat te Janeruwarete ꞌga Israeu juapyrera ꞌgã nui? Naani. Opoiraiw etee ꞌga ꞌgã nui. Anure nipo judeu ꞌgã poiri futari otywer awi. Anure nipo ꞌgã jemogypyygi Jejui ꞌga ree. Aꞌere Janeruwarete ꞌga, judeu ꞌgã Jejui ꞌga ree ijemogypyygeꞌemauwe, judeueꞌema ꞌgã mojemogypyygukari Jejui ꞌga ree, ꞌgã katuꞌoka. Judeueꞌema ꞌgã nesag ire nipo judeu ꞌgã ꞌjau: “Kuu. Judeueꞌema ꞌgã Janeruwarete ꞌga okatuꞌok, ꞌgã mogyau wemiayuwamũ”, ꞌjau nipo ꞌgã ꞌgã nerekoayau ꞌgã nee. Aꞌeramũ nipo ꞌgã ojewya Jarejuwarete ꞌga rerowiara upe.

Kute me'ã pidjô jakren 'ã memã ujarẽnh.Ba kam ar amã arẽ. Mebê idjaer ne me kum Jeju kĩnh kêt ne arỳm axwe. Kute mrãmri ne kute kẽn me par tok nhym me rôrôk pyràk. Me kum kĩnh kêtkam djãm Metĩndjwỳnh tu kute me kangakumrẽxmã? Arkati.Nhym be, arỳm me kum Jeju kĩnh kêtkam ne Metĩndjwỳnh arỳm me bajtem'ỳr akẽx ne arỳm amim me utàro dja. Mebê idjaer ne mebê idjaer kêtjamã me bajtem jarẽnho ba nhym Metĩndjwỳnh arỳm me'ỳr akẽx ne me utàro dja. Dja amim me bajtem pytàro dja nhym mebê idjaer arỳm omũ. Kute me bajtem pytàrkôt omũ:n arỳm amim ngryk ne. Me te ta kute me uràk prãmje amim ngryk ne. Ne amim,—Je tô mỳkam ne ba me imã Jeju kĩnh kêt? Ga, Metĩndjwỳnh kute me bajtembit pytàrja pumũ, ane.

Tarîpai ekaranmapouya. Inkamoro Judeuyamîꞌ atareꞌmosaꞌ yai toꞌ atareꞌmoꞌpî tamîꞌnawîrî îꞌ eporîkonpa pra? Kaane, tîîse inkamoroya imakuiꞌpî kuꞌsaꞌ wenai manniꞌkan Judeuyamîꞌ pepîn eꞌpîikaꞌtîtoꞌkon iipîꞌpî. Mîrîrî pîkînsaꞌ Judeuyamîꞌ kinmuwatoꞌpe tîwinîpai toꞌ eꞌpîikaꞌtîsaꞌ wenai.

'Ãte xe' yĩkopit. Yoneo yõg tikmũ'ũn te Kunnix putup nõg, yĩy Topa te nõm pu hãpkummugãhã'. 'Ok Topa tep-tup hok? Yãp-tup! Pãyã Topa te' hip, pu tu' puknõg xop yĩpkox pi', puyĩy Yoneo yõg tikmũ'ũn yĩpkumĩy puknõg xop hã, nũy tu' yĩpkox pi kamah Topa pu'.

Soat em g̃u bit jeedop ip cedag̃'ũma je wag̃uyg̃uy Judeuyũ- -darem ma. Soat kabia g̃u Deus ipiat supi'ajoat ixeyũ be- -darem ma. Judeuyũ ma kũyjobit'ũm osodop. Deus pit Judeu'ũmayũ daxijojom Judeuyũ etabutkarey am. Deus ibikuy Judeuyũ etabutkarey am Judeu'ũmayũ kay taxijo ip puye.— “Wuyju dak cuy acetabun Deus kay ixe be wuydaxijo am,” i xe'e je'e Judeuyũ io'e Deus jewebe ma.

Isaraéw buuj rahꞌyy kanaꞌeeh do hyb nꞌaa, dawëë Pꞌop Hagä Do mahä̃nh rababoo däg hadꞌyyt hẽ gꞌeeh hỹ jawén? Dooh. Dooh da raboo däg hadꞌyyt hẽ dawëë Pꞌop Hagä Do mahä̃nh. Jesus ky nꞌaa raganadoo do hyb nꞌaa, resõõts hõm do hyb nꞌaa, ta wób, Isaraéw buuj nadoo do Pꞌop Hagä Do edëëb kän hỹỹ kä ta wë, sa wë Isaraéw buuj rahꞌyy kajewꞌëës hyb nꞌaa.Rahꞌyy kajewꞌëës bä da ratꞌyyd kamehĩĩn, tii bä da Jesus ragadoo.

Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² Je³su²jah³la² ĩ³ye²nain¹na²hẽ³la². Nain¹sxã³, ko̱³nxe³ti³ kãi³ain¹na²hẽ³la². Nxe³ha²kxai³, a²nũ²a² sa²tã³yxo²thu²kxã¹sxã³ a³hi²sxã³ yuh³xai²na² sxa³te²hũ̱³nain¹na³la². Yxãn¹ta¹, Txa²wã¹sũ̱³na² sa²hau³ko³tain¹tu¹wa². Ain¹kxai²nãn²tu̱³, a²nũ²a² a³hi²te²a² ĩ³we²nxi²sxã³ ĩ³sa²yxau³xi²te²hũ̱³nxe², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² yxau³ain¹tu¹wa². Hxa³nai¹nxa³lho³la². Yxãn¹ta¹, hĩ¹nai²na² txã², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txai²na² txã̱²nũ², Sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³ye²nain¹jau³xan¹te²ka̱³ya̱³tu̱³, wxã³na¹nũ²la², a²nũ²a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²nũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu², Sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²sxã³ sa²yxo²we¹tain¹sxã³ ka³te̱³na² wi¹tãu³a¹ a³ti¹xai¹nhxai²na²hẽ³la². Ain¹kxa²yu³su², a²hĩ¹na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² a²yxo²kwa̱in³ti³lo³nain¹na³la².

Kalikini naxehitiya: judeunae hisehityoahenere xowakala hisehityoaha hoka hamahakaisereneha ana hikoaha? Maisa nikarexe xini. Iniyalahare tyomaha hoka hatyo hiyeta wenati waiyexe tyaona majudeuneharenae ana hoka judeunae okoawahareha ihiyeha maheta.

Hari. Ona'dohi'ianahi: Ka'damanokhoki fori vihina naothinia adani judeus kaija'ari, vahojahaha'oadahamanira adani vaadari'ina? Iniani. Badani asohirikia vakabadaniki adani judeus kaija'ari Cristo-ra vakajonivinia, oniani ida Deus judeus kaija'ari vihiriki maina-ra va'ora akava'ijoavini hija. Deus va'ora akava'ijoa'iki adani judeus kaija'ari vihiriki, judeus kaija'ari va'ora avakabaira kaimoni.

Iwaze Sudeutsa zimyikinahaze simysapybyitsa tu nikaranahaze jokboha zuba zimyikinaha. Sudeutsa mytsatyspyk mykaranaha. Sudeutsa Deus harere bo batu hỹ nikaranahaze iwaze Deus Sudeutsabyitsa nisibetesaka. Sudeutsabyitsa Deus bo mysioktyhyrykze Sudeutsa sihumo sizokdirẽtsa niyziknaha. Abaka Sudeutsabyitsa Deus bo mysioktyhyryk ana humo hi sozeka ja Sudeutsa tihi:— Katsa tihiktsa kytsa! Katsaktsa Deus bo tymyoktyhyryknahaktsa! Sudeutsabyitsa watsa — mykaranaha.

Uruꞌywania Iuteuria iꞌaparap kahato Tupana kapiat muꞌap kuap hap ete aikotã miit taꞌat yi hot pe hap ewy yt ihapytig i pote e. Maꞌato miꞌi pytkai atuꞌaparap pytkai Tupana yt tiꞌatuwaure hin i — Atomog aru miꞌiria e. Yt karãpe i aru worohoꞌoꞌatoiat uiꞌatoiat eipe pytkai e. Yt eweikyꞌesat i ehehakyeraꞌat uhepiat hap pote atum iraniaꞌin ywania yi totiaria pe. Miꞌi atunug hawyi iraniaꞌin ywania etiat ihaꞌywywi rakaria wo eweikupteꞌen katupono uimiehakyeraꞌat koꞌi wo tukupteꞌen miꞌiria uimẽpytꞌin koꞌi wo e Tupana Iuteuria pe.

Koeku kó'iyeaneye, hara koe émbemopikenoe: Koêku itávokea ne jûdeuhiko, ákonemea omótova káyukopeovo kaná'utike kixovókuti íhae xoko Itukó'oviti? Ako kalíhuina kó'iyeaneye! Vo'oku koeku itávokeahiko, imíhe'okinoane oxéne ne po'ínuhiko xâne ákoti itukapu jûdeu, itúkeovomaka koítovone Itukó'oviti ya pahúnevo. Kó'inokeneye, motovâti íyokeovahiko jûdeu koêku ne po'ínuhiko xâne ákoti itukapu jûdeu, vo'oku kíxoaku Itukó'oviti.

Judeu masa niîtirãre yɨ'rɨó'ke niî'Apêye mɨsâre niî nemogɨti taha. Judeu masa Jesu Cristore ẽho peótikã, Õ'âkɨ̃hɨ naâre kõ'â butia'tikɨ niîwĩ. Naâ Õ'âkɨ̃hɨre yɨ'rɨ́ nɨ'kakã, Judeu masa niîtirã pe'ere yɨ'rɨógɨti niîgɨ, tohô weékɨ niîwĩ. Õ'âkɨ̃hɨ naâre ãyuró weesére ĩ'yârã, Judeu masa ɨ̃sá kẽ'ra tohôta ɨása', niî ĩ'yâ kũu dutigɨ tohô weékɨ niîwĩ.

Mana-Israel caśhtam salbaycuśha capäcun'aChayurá má, niycälimay: ¿Chaynu Israelcunaca ipanchapäcuśhanwan caśhan allincäman cutipämunanpä cäsu cayanlächun? ¡Aw-ari! Aśhwanpa chay mana uyalicuynincunap mana-Israel caśhtacuna salbaśha cacuyaptinmi sïlaculcan'a.

E tawamhã, zudezu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, 're si'marõpãrĩ za'ra mono nherẽ, apâ ĩtẽme 're wahutu waihu'u za'ra mono õ di za. E tawamhã apâ ĩtẽme 're sipizari waihu'u za'ra mono õ di za. Te za tô apâ ĩtẽme 're sipizari za'ra. Ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, 're sipizari za'ra mono wa, tiwasédé hã te te 're 'manharĩ za'ra mono wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã zudezu'õ norĩ ma a'â pisutu za'ra, te te 're ĩda'anho'reptui mono zé hã. Zudezu norĩ hã te te ãma 're 'ruiwapari za'ra mono da, ma tô zudezu'õ norĩ ma a'â pisutu za'ra, te te 're ĩda'anho'reptui mono zé hã, zudezu norĩ hã apâ ĩtẽme 're sipizari za'ra mono da, te te 're ĩda'anho'reptui mono zém niwĩ.


Juteu tõ Ritonõpo omipona pyra toehse. Morara exiryke juteutõkara pynanohnõko Ritonõpo mana seromaroro. Onenetupuhpyra juteu tõ kynexine. Morara exiryke juteutõkara enetupuhnõko seromaroro. Juteutõkara a kurãkõ ekarõko Ritonõpo mana seromaroro tõmipona pyra juteu tõ toehse exiryke. Yrome juteu tomo a enetuputyryhtao ropa itamurumehxo Ritonõpo nekarory apoĩko juteutõkara mana juteu tõ maro.

Hãmri nhũm mẽ amnhĩ tã omu nẽ hkĩnh nẽ pa. No nhũm Ijaew kwỳjaja. Mẽ kãm Jejus prãm nõkati ho mẽ pa xwỳnhjaja mẽ hkĩnhã hkaprĩ nẽ pa. Tã koja mẽ nhỹrmã amnhĩ kaprĩ hã amnhĩ pumu nẽ amnhĩ kĩnh kêt ã amnhĩ pumu hãmri nẽ Tĩrtũm kôt amnhĩ xunhwỳr nẽ amnhĩ kaxyw Kra Jejus Kris mã hamaxpẽr japêr. Koja mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anẽ hãmri nẽ Ijaew kêt xwỳnhjê pyrà nẽ hkĩnh nẽ ri pa. Hãmri nhũm Tĩrtũm ja hã mẽ omu nẽ Ijaew kêt xwỳnhjê mẽ mẽ ho hpimrààtã mẽ ho mex rax nẽ nhũm mẽ hkĩnh nẽ hamakêtkati nẽ pa ho pa.

Xoteoakori kamari maerekati, ininiãkara Teoso sikari erekari kiĩkiri apanakini itixi auakanimoni. Xoteo mapakapakiniti Xoteo minakaniua apakapa erekari kiĩkiri. Ininiã Xoteo kanapiriãkasaaki Teosomoni, iuasaaki apiaerekata Teoso sikakiti kãkitimoni.

Agui judeu domodo Deus ingonotyby kâmakeim neinwâmpyramo. Awylygue Deus aguely: “Arâ atayma judeu keba modo Jesus einwânni ise kâenmakely, eagâ koendâ wato warâ-ro” kely. Judeu keba modoem toenzepa âdydo imeom koendonro Deus anhedyly. Judeu domodo kâmakerim inmetobyry koendâ tâjitoem anieneho watay, agui judeu domodo, agui lelâlâ mâkâ nheinwântuomo, koendonro kuru aiese Deus!

Tupàn uzapo ikatuahy maꞌe iko zutew ꞌym wanupe kury, taꞌe zutew uzapo ikatu ꞌym maꞌe waiko aꞌe wà xe. Teko maꞌe hereko ꞌymar uzemumikahy aꞌe wà. Nezewegatete zutew uzemumikahy aꞌe wà no, taꞌe Tupàn oꞌok ukatu haw wanuwi aꞌe xe, imono e pà zutew ꞌym wanupe aꞌe xe. Zutew wanemiapo kwer ikatu ꞌym maꞌe ikatu zutew ꞌym wanupe aꞌe wà. Aze zutew uzewyr Tupàn pe wà nehe, ikatu weraꞌu putar zutew ꞌym wanupe aꞌe wà nehe.

Mbaꞌeta Israel kuery heko vai ramo yvy regua kuery oupity okuapy iporã vaꞌe, Israel kuery re iporã vaꞌe noĩ ramo amboae regua opa mbaꞌe porã oupity. Haꞌe gui ma Israel kuery oo jepe ramo katuve ma ikuai porã ꞌrã.

Aneotedoɡ̶oji eliodi me ibinie eledi noiigitigi niɡ̶ina iiɡ̶o leeɡ̶odi libeyaceɡ̶eco loiigi me doɡ̶oyiwaɡ̶aditeda. Codaa eliodi me ibinie niɡ̶ijo ane daɡ̶a judeutedi, leeɡ̶odi niɡ̶ijo ane judeutedi moniaditema niliicaɡ̶ajetedi anewi. Niɡ̶ina nigodopitalo Aneotedoɡ̶oji ijotawece niɡ̶ijoa judeutedi aneniditediogi, odaa Aneotedoɡ̶oji daɡ̶axatace me ibinie niɡ̶ina eledi oko ane daɡ̶a judeutedi.

Judeus'g̃a ndekote'varuhuro g̃waramo Tupana'ga omombyry hete jara'g̃a pe. A'ereki judeus'g̃a jikoge'yma g̃waramo Cristo'ga rehe Tupana'ga omombyry hete judeus'g̃arũive'g̃a pe. Po Tupana'ga imombyryvi judeus'g̃arũive'g̃a pe judeus'g̃a jikoge'yma g̃waramo Cristo'ga rehe, koji'i tehe po ti Tupana'ga imombyryhetei g̃a pe nehẽ judeus'g̃a jikopava g̃waramo Cristo'ga rehe nehẽ no.

Kỹ Judeu ag tỹ Topẽ vĩ mranh kỹ Topẽ tóg fóg mré kanhgág kar to há nĩ. Kỹ Judeu ag vỹ jagãgtar nỹtĩ. Ag nỹtĩg ja ki ũ ag kar vỹ Topẽ tỹ ag to há nĩ vég mũ. Há ti nĩ, tag. Kỹ, Topẽ tỹ Judeu ag to háꞌ he mãn nĩ ra tóg hã ra ga kri mũ kar mỹ há pẽ tãvĩ tĩnh mũ vẽ, mỹr, ha mẽ. Hã ra tóg ag to há tũ nĩ ver.

Ojejavy javy rire heꞌýi tee, ohovasa vasa vaꞌekwe outro gweꞌýi eꞌỹ vaꞌe Nhandejáry ohexakwaa rei-vy. Gweꞌýi tee-pe nomogwahẽi íxupe gwarã. Upéa-gwi outro-pe ohovasa vasa vaꞌekwe Nhandejáry. Gweꞌýi eꞌỹ vaꞌe-pe ohexakwaa kwaa rei. Ha gweꞌýi tee omogwahẽmba jevy joty vaꞌerã ojéupe. Omogwahẽmba rire nhande kwéry-pe nhande rovasa porãve rãve vaꞌerã voi Nhandejáry.

Judeu mahãdu òraruna òraru‑ki heka sõwemy iny‑ò aõwiwihikỹ nade, judeukõdu mahãdu‑ò wahe. Tahe awityhymy rarekre ibutumy judeu mahãdu ralokremy.

ꞌAwamũ judeu ꞌgã nojemogypyygi Jejui ꞌga ree. Aꞌeramũ Janeruwarete ꞌga mamaꞌe esage apoweꞌem ꞌgã nupe. Aꞌeramũ ꞌga judeueꞌema ꞌgã mojemogypyygukaa Jejui ꞌga ree. Aꞌeramũ ꞌga ꞌgã nupe ete mamaꞌe esage apou, Jejui ꞌga ree ꞌgã jemogypyygamũ wejue te. Anure te nipo judeu ꞌgã jewyri Jarejuwarete ꞌga rerowiara upe nũ. Ojeupe ꞌgã jewyramũ nipo Janeruwarete ꞌga mamaꞌe esage monou ywy pewara ꞌgã nupe juejue. Ojeupe judeu ꞌgã jewyr are ꞌga mamaꞌe esage monou kwaiwete.

Nãm me kum Jeju kĩnh kêt nhym me kute Jeju mar arỳm amũ me bajtemjamã Jeju'ã ajarẽ. Apỹnh me ba djà kunĩkôt ne me memã arẽ nhym me arỳm tu amim markumrẽx. Nhym kam Metĩndjwỳnh arỳm amim me utà. Nhym kam me arỳm kĩ:nhkumrẽx. Nhym be, mebê idjaer kum Jeju kĩnh kêtkam ne me kĩnh kêtkumrẽx.Nhym be, mebê idjaer kute meo me bajtembit, me bajtembit ne Metĩndjwỳnh amim me utà. Kute amim me utàrkam ne me kĩ:nhkumrẽx. Kam godja mebê idjaer amim ngryk ne ĩ akubyn Metĩndjwỳnh'ỳr amijo akẽx jabej ne tu amim Jeju markumrẽx jabej. Me kute tu amim Jeju markumrẽxkam dja me kĩ:nhkumrẽx. Dja me kĩnho me bajtem jakrenh me:x ne.

Judeuyamîꞌ nîkupîꞌpî imakuiꞌpî wenai kureꞌnan morî pe Judeuyamîꞌ pepîn eꞌtoꞌ wanî. Tîîpiaꞌnîkon tîntîrî pe Paapa nîkupîꞌpî yapisî toꞌya pra Judeuyamîꞌ wanî wenai Judeuyamîꞌ pepîn pia itîrîꞌpîiya. Tîîse îꞌ pensa inkamoro Judeuyamîꞌ ennaꞌpo ya, tîîpiaꞌnîkon Paapa nîtîrî yapisî toꞌya ya, îꞌ kaiꞌma morî pe panpîꞌ tamîꞌnawîronkon wanî inîꞌ panpîꞌ itentai, inkamoro wenai.

Yoneo yõg tikmũ'ũn te hãpxopmã kummuk, yĩy Topa te' hep xop xohix ha hãmmaxnãhã', tu hãmmaxnãp-tup xexka', 'ĩhã Yoneo yõg tikmũ'ũn kama' yĩpkox pip, 'ĩhã Yoneo yõg tikmũ'ũn punethok yĩpkox pip hãm'ãpak max ta tu'. Yã Topa te' xohix te xĩy mõ'kupix, pu yĩpkox pi'.

Judeuyũ kũyjobit'ũm osodop. Imẽnpuye Deus Judeu'ũmayũ daxijojom o'e g̃asũ. Itabut g̃u ip osodop Judeuyũ. Imẽnpuye Judeu'ũmayũ itabut e'em g̃asũ. G̃asũ Deus xipacat ũmũm Judeu'ũmayũ be Judeuyũ kũyjobit'ũm puye. G̃uyjom pit bũrũmaku ip je'e itabut Judeuyũ. Deus itaybit bũrũku iam. Ixeyũ itabun puje, ibodi ma xipacat je'g̃ũm cebe ip.

Isaraéw buuj resõõts hõm do hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa edëë kän hỹỹ kä badäk hahỹỹ bä habong do Isaraéw buuj nadoo doo. Isaraéw buuj raganadoo do hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do sa hã tanoo do paawä, baad Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa edëë kän hỹỹ kä Isaraéw buuj nadoo doo. Tii dꞌ tahadoo do hyb nꞌaa, bë hyb nꞌaa newë nyy da takꞌëp ti bahä̃nh baad ub tabahadoo sahõnh hẽ ër hã, pꞌaa hẽnh Pꞌop Hagä Do wë Isaraéw buuj rahꞌyy kawereem bä kä, Jesus hã rahꞌyy kae padëëk bä kä.

Jã¹nxe³sxã³ Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ko̱³nxe³ti³ kãi³ain¹ju³tan¹te²kxa²ya̱³tu̱³, yuh³xai²nãn¹ko³xan¹tũ̱³ka̱³txa² a²yxo²ha³kxa¹, Sũ̱³na² ha³lo²a² wi¹ju³ta³lo³tẽ³lhĩ̱³nx2na³la². Yxãn¹ta¹, yxan¹nãu³a¹ Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² sa²si³wa³tit3so¹xi²sxã³, Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² sa²yxo²we¹ta³lun²tu¹wa². Nxe³tãu³a¹, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³su² te²a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²su² te²a² ain¹sxã³ ha³lo²a² wi¹khai¹nxe³sxã³ ã³sen³sai¹khai¹nxe³sxã³ wi¹ju³ta³lo³tain¹tu¹wa².

Judeunae iniyalahare tyomehenahere hiyeta atyo kalore wenati waiyexe kaotyaka tyotya haliti hotyalinae ana. Exahe ematyakekoneneha hiyeta atyo majudeuneharenae tyakekone kaotyaka enomanaha. Hoka judeunae haiyaharenai tyakekohetehenerenai Enore anaite xane hikoaheta hoka hatyo xowakaite masakare waiye kaiserehare wenati tyaohetehena.

Judeus kaija'ari Jesu-ra vakajonivini mani ida arabo hahavi kaija'arini Deus kanahina jahakia va'ora nagahinaja. Judeus kaija'ari Deus kanahina jahakia vagahinarina mani ida judeus kaija'ari vihiriki Deus kanahina jahaki-ra vagathanivini hija. Jahaki ida Deus judeus kaija'ari vihiriki-ra va'ora kajoamorabakhia'avini niha ninini. Jahani arafiaki bana ida judeus kaija'ari hahavi va'ora nagathogatho'iki Deus va'ora kajoamoravini niha ninini.

Sudeutsa Sesus harere bo batu hỹ nikaranahaze Deus Sudeutsabyitsa tabo mysioktyhyryk. Sudeutsa iharere bo batu hỹ mykaranaha. Iwatsahi Sudeutsabyitsa iharere bo hyỹ mykaranaha ihumo sispirikporẽtsa moziknaha. Deus nisisapywky aiba zuba Sudeutsa Sesus harere bo hyỹ mykaranahaze Deus isapyrẽnikia ty myzubatsa bo nyny my hỹ.

Uruꞌywania Tupana piat taꞌatupoityro hap pun haria taꞌatuꞌaparap kahato Tupana imiium taꞌatuehakyeraꞌat hamuat ete. Yt taꞌatukyꞌesat i hawyi ihakyꞌeꞌi rakaria ewy tukupteꞌen mesuwe. Katupono pya kahato Tupana kai tukupteꞌen. Uruꞌywania mipun iraniaꞌin ywania ewy topyhuꞌat. Miꞌi hawyi koitywy iraniaꞌin ywania Tupana mipoityro wo tukupteꞌen aikotã Tupana Pãꞌãu kuap haria wo. Taꞌatumohey Tupana hawyi Tupana mihuꞌihuꞌi koꞌi wo tukupteꞌen. Maꞌato meiũran aru Iuteuria ywania urutoria yne Iesui mohey haria wo urutukupteꞌen aru imiꞌairoria ok tã aikotã iraniaꞌin ywania mesuwat yi tote wẽtup sok yn watukupteꞌen hap ewy. Miꞌi hap eꞌat pe Tupana mipoityro koꞌi yne miitꞌin. Miꞌi pote mesuwat yi yne Tupana mipoityro wo topyhuꞌat. Waku kahato miꞌi hap eꞌat topyhuꞌat waku sakpo e.

Yoko koeku itúkeovo pahúnevo jûdeuhiko, kutí'inoke apêti oxéne ponópeovo nonékuke Itukó'oviti ne uhá koeti po'ínuhiko xâne yara kúveu mêum, koane koeku itúkeovo vo'oku itávokeahiko ne jûdeu, kutí'inoke itopónoati hána'iti seánako Itukó'oviti ne uhá koeti xâne ákoti itukapu jûdeu, yupihóvotineoxomo unako koêku neko xanéhiko ákoti itukapu jûdeu, kayukápapunehiko ne jûdeu xoko Itukó'oviti.

Judeu masa naâ Jesu Cristore ẽho peótikã, ãpêrã a'ti nukúkãkãharãre ãyuró wa'âkaro niîwɨ. Judeu masa Õ'âkɨ̃hɨ “Yɨ'ɨ̂ põ'rare ãyusé o'ôgɨti” niî'kere yẽ'êtikãrã niîwã. Judeu masa niîtirã pe'e yẽ'êkãrã niîwã. Judeu masa kẽ'ra Jesu Cristore ẽho peókã, niî pe'tirã a'ti nukúkãkãharãre ãyuró wa'ârosa'.

Chayurá chay jalutacuynin jinantin pachäpä allin cayaptin'a, jinaman chay palpuynin juc caśhtacunäpä allinnin cayaptin'a, ¡caśhan filtacamuptin maynu-maynu allinpäñaćhá caycun'a!

Zudezu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwẽsãmri za'ra mono zéb da hã, te te sina tãma 're uwaimrami za'ra mono õ wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã zudezu'õ norĩ ma, hâiwa hawi marĩ ĩwẽ na tãma 're sõprub za'ra, daro mono bâ. Tawamhã zudezu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono niwĩ, ahâ uptabi na apâ za ĩtẽme 're sipizari za'ra mono wamhã, tawapsi, te za oto marĩ ĩwẽ uptabi hã te te dama 're anhomri, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã hâiwa hawi, uburé tinhib'a'uwẽ norĩ ma hã.


Juteutõkara kurãkary ropa poko Ritonõpo aOya xine juteutõkara a ynara ãko ase, Ritonõpo nymenekahpyryme ase ãmorepanekõme tõmiry kurã poko. Yronymyryme erohnõko ase ãmoreparykõ poko. Tãkye ase roropa.

Tĩrtũm kot Ijaew kêt xwỳnhjê ho hkra hã harẽnhE kot paj hpãnhã mẽ apê Ijaew kêt xwỳnhjê mã ixkapẽr nẽ mẽ atã kagà. Na pre Jejus ma mẽ awỳr inhmẽ. ỹ hã ixte mẽ ajahkre ho ri mẽ akôt ixpa kaxyw. Pa pre ma krĩ hkwỳ kamã mẽ akwỳjê hwỳr mõ nẽ ixkĩnh kãm mẽ kãm kapẽr jarẽnh o ri mẽ hkôt ixpa. Nhũm mẽ hkwỳjaja inhma nẽ amnhĩ kaxyw Jejus kôt hamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ.

Uatxa nota misãkiretai hĩte Xoteo minakaniua, kotxi Teoso iokanatano nota hĩtemoni isãkire nisãpiretini ĩkapani. Niuikari hĩtemoni niokanatiko.

Judeu keba modo emakehoÂmaemo judeu keba modoram xirâ kâinwenily. “Unâ iwâkuru Jesus Cristo wâgâ agueim egatura Judeu keba modoram” Deus kehobyry urâ. Arâ kâsewanilygue, toenzepa kohomaendyly, xirâ iewanu wâgâ.

Tupàn upyro putar zutew ꞌym aꞌe wà nehePe zutew ꞌym pe, azeꞌeg putar peme ihe kury. Tupàn hemur kar uzeꞌeg imumeꞌu kar pà zutew ꞌym wanupe aꞌe. Ikatuahy ihewe nezewe mehe aꞌe.

Aỹ peẽ amboae regua kuery pe ju xeayvu ta. Xee amboae regua kuery pegua apóstolo aiko vy arovyꞌa xerembiaporã vaꞌe,

Aneotedoɡ̶oji eote lewiɡ̶a ane daɡ̶a judeutediNatigide ejitaɡ̶awatiwaji ane daɡ̶akaami judeutedi. Jowooɡ̶odi Aneotedoɡ̶oji me idimonyatediogi ane daɡ̶a judeutedi. Jowooɡ̶odi me ɡ̶oneɡ̶egi niɡ̶ida ibakedi ane najigotediwa.

Tupana'ga omombyryjudeus'g̃arũive'g̃a peA'e ji kiro judeus'g̃arũive'g̃a pe. A'ereki Tupana'ga ji mongouka Jesus Cristo'ga moirũharamo. A'ero Cristo'ga ei ji ve: “Eho ti ji mombe'gwovo judeus'g̃arũive'g̃a pe,” ei ga. Pyry hete ji ve a'ero ji ga mombe'ui pe me.

Kỹ sóg ãjag mỹ tag tó sór mũ, ãjag tỹ tỹ fóg nỹtĩn kỹ, kanhgág ag mỹ ke gé. Ãjag apóstolo vỹ tỹ inh nĩ, sỹ ãjag mỹ Topẽ vĩ tó jé. Inh rãnhrãj vỹ inh mỹ sér pẽ tĩ.

Gweꞌýi eꞌỹ-pe oresende NhandejáryÃy haꞌe-ta peẽ-my, judeu eꞌỹ vaꞌe, heꞌýi eꞌỹ vaꞌe kwéry-pe. Hesu remimondo voi xe ojehegwa amombeꞌu hagwã peẽ-my. Upéa-gwi tuvixa mbaꞌe xe-vy xe rembiapo.

Jiarỹ, Paulo wahe, rybe wahidỹỹdu heka jiarỹ rare. Judeukõdu mahãdu‑ò tii heka jiarỹ rare. Uritere nohõti losarenyõmy kia waaõmysỹdỹỹna rare. Kia awi heka wadee rare.

Judeueꞌema ꞌgã katuꞌokawetPẽẽ mũ nupe, judeueꞌemamũ pẽ nupe je judeuramũ orojemomeꞌui. Ymã ako Janeruwarete ꞌga je monoi Jejui ꞌga momeꞌwau judeueꞌemamũ pẽ nupe ikue. Ajerowiat je aipo are.

Me abajtemmã ne ba ikabẽn. Kritu ne me abajtemmã ijano. Ije me amã Kritu'ã idjujarẽnh kadjy ijano. Ije me amã Kritu'ã idjujarẽnhkam ikĩnh ne mebê idjaermã me akam ikĩnh jarẽnh kume:x.

Yei Panta Moꞌtanîꞌsaꞌ Tiaron Parakon Pona WarainokonTarîpai eseurîma sîrîrî amîrîꞌnîkon Judeuyamîꞌ pepîn pîꞌ. Maasa pra uurî wanî Paapa naipontîꞌpî pe itekare ekaremeꞌse amîrîꞌnîkon Judeuyamîꞌ pepîn koreꞌta. Mîrîrî esenyakaꞌmatoꞌ pîꞌ atausinpa.

Topa te Yoneo xop hã' puknõg xop kuxa kummuk xit'ax'Ãte' puknõg xop pu hãm'ãktux nõmhã. Topa te mõgkutnãhã' puknõg xop hah, pu hãm'ãpak max'ax 'ãktux, hak kuxa hittup.

Judeu'ũmayũ, eywebe ma õn kawẽnwẽn g̃asũ. Deus cuk omuju ja'õbi jekawẽn muwẽn ãm eywebe. Ocokcok cĩcã cekawẽn muwẽnuwẽn.

Bëëh, Isaraéw buuj nadoo do hã ỹ maherꞌoot hỹỹ kä. Ỹ Kristo asëëw hõm, ỹ tamejũũ, Isaraéw buuj nadoo do mahang ta ky nꞌaa ỹ ma metëëk hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa takꞌëp ỹ kamahä̃n ta ti hã ỹ tamejũũ doo, takꞌëp ỹ wén hyb nꞌaa tamꞌaah.

Sũ̱³nu²kxai³lu² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te²na² ã³ya̱³lxi²yhain¹jau³su²Jã¹nxa¹jau³su², a²hĩ¹nai²na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te² ĩ̱³nxai²na² ĩ³ye³kxi¹nx2ta¹wa². Na¹ka³tu̱³, Txa²wã¹sũ̱³na² sa³wi³sa³lot3sa²sxã³ ĩ³sa²si¹hã³ũh¹nxa²sa¹nx2ti³na²hẽ³la². A²wa³ka³li³yu³ta² hxi²kan¹khai¹nxe³ju³ta² o²la³kxi¹nx2ti³te³lhxã³ nxe³sa¹nx2ti³na²hẽ³la². Na¹ha²kxai³, txa²wa³ka³li³yu³txai²na² kãin²ju³ta³lot3ja³nx2ta¹wa².

Waiyexe Maniya Nawenatyakeheta Majudeuneharenai HiyetaKalikini atyo niraeta xiso majudeuneharenae kakoa. Natyo tyare atyo majudeuneharenae ana terotere iraiti xakaisasehare notyaona hoka hatyo hiyeta nihalahareta nohateni kakoa.

Deus va'ora akava'ijoaki adani judeus kaija'ari vihirikiJudeus kaija'ari avihiriki a'oni. A'onimaina vara a'onira oni'aki ho. Deus hora ni'aha:—Iavaadahaoni bana ida Cristo monina mahija judeus kaija'ari vihiriki-ra va'ora inakamithahivini — hora ni'aha.Deu-ra khai oni'avini hi'iki hihida badania hora no'a'avini.

Sesus Kiristu Sudeutsabyitsa Deus bo mysioktyhyryk.Abaka Sudeutsabyitsa zuba motsasoko. Deus zikpeha my. Wasaniha ty ahabo motsasoko ana humo hi zikpeha. Kahyrikosokzawy humo kakurẽta mynapykyryk.

Pyno koitywy uhehay teran eiwywo iraniaꞌin ywania yt uruꞌywania i yt Iuteuria i koꞌi kape uhehay teran. Saꞌawyꞌi Tupana uikaykay eimuꞌe hamo tehay moherep ehepiat hamo uiꞌairo Tupana. Yt Iuteuria i pe Tupana ehay moherep hat kahato uito maꞌato Tupana ehay moherep wẽtup ywania piat hat uito. Yt aremõti hin i mesuwat motpap nug hamo. Waku kahato atipuẽti uiꞌairo hap.

Kotúyopa Itukó'oviti pahúnevo ne ákoti itukapu jûdeuKó'oyene ití'ikonoe yúnzo'ixo, itínoe ákoti itukapu jûdeu. Vo'oku undi ápostulu, páhoe Itukó'oviti koyúhoyea emó'u xepákukenoe, yoko koati éyenjovope ra hána'iti itukéti ítukexeonuke.

Ni'kâroakã maa Judeu masa niîtirã se'sarore werêgɨti. Jesu Cristo yɨ'ɨ̂re mɨsâ Judeu masa niîtirãre kɨ̃ɨ yeé kitire werê dutigɨ kũûwĩ. Tohô weéro yɨ'ɨ̂ ĩ'yakã́, yɨ'ɨ̂ da'rasé mehô niisé meheta niî'.

Canan am mana-Israelcunätam niycälic: Amcunap puydï jucnin caćhanpämi Dios ya'acta ćhulaycamäla. Chaymi cay lulaynïta sumä allin ćhaniyüpä licaycú.

Zudezu'õ norĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩ'anho'reptui mono zé wasu'uZudezu'õ norĩ, wa za oto aima ĩ̱siwasu'u za'ra wa'wa. Wa hã Cristuhu zadawa wasu'u'wa, wa aima 're ĩ̱hâimana za'ra wa'wa. Wa hã te aima 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zé hã, taréi õ di. Taha wa, wa za tô ĩ̱nhimi'ẽ na te aima 're romhuri u'âsi za'ra wa'wa.


Otarãme oumoxike xine wekyry tõ exĩko juteutõkara Ritonõpo enetuputyry eneryke tyya xine. Mame otarãme wekyry tõ mã Ritonõpo enetuputyry se exĩko roropa, juteu tomo. Mame otarãme toto pynanohnõko Jezu mana.

Tã koja apu ixkwỳjaja mẽ harẽnh mar japêr. Ijaew tee ri mẽ apê Ijaew kêt xwỳnhjê jarẽnhja ma hãmri nẽ ra amnhĩ kamã gryk japêr. Jao mẽ apyrà nẽ Jejus kôt amnhĩ xunhwỳ nẽ nhỹrmã kuri htĩr tũm nẽ mex nẽ pa ho pa.

Ikara atoko ininiã, atxiĩti ninirimane Xoteo xikotai hĩte, ininiã atxiĩti apanakini ninoa kanapiriã Teosomoni, imaerekanina Teoso makatxakini ĩkapani.

Tynwânwânse urâ, judeu keba modo Deus xurâem kely tindatuo, ypemugudo Jesus tyeinwândyse idyly tâsemaguehoem lâpylâ. Iwerâ tâlâ matomo, akaemo tâlâ idysemo wato.

Taꞌe nezewe mehe zutew hewyrowyroahy putar penehe aꞌe wà nehe xe. Aze ruꞌu amo uzeruzar putar nezewe mehe wà nehe.

mbaꞌeta ajapoxe xeretarã kuery voi ikuai avi aguã pendekuaia rami, haꞌe kuery regua avi araa jepe uka aguã.

Ijoatokaaɡ̶a jakadi me jao niɡ̶ijo emaɡ̶a yoiigi monocetaɡ̶adomitiwaji, amaleeɡ̶aɡ̶a icawaanigi Aneotedoɡ̶oji aneote lewiɡ̶a leeɡ̶odi niɡ̶ida ibakedi.

Tamonhimyrõ po ti ji pe ndehe jire'yja'g̃a judeus'g̃a. A'ero po ti jararamo g̃a jikogi Cristo'ga rehe nehẽ no.

Isỹ ãjag mỹ Topẽ vĩ tó kỹ inh mré ke ag hẽn ri ke mũn ãjag kóm Jesus ki ge sór mũ gé, kỹ ag krenkren ke mũ sir, Israel ag.

Heta xe rembiapo pene paꞌũ-my amohakateꞌỹ uka hagwã moꞌã xejéhegwi xe rugwy reꞌýi tee vaꞌe kwéry-pe. Ohexa ramo outro kwéry ojeroviaha: “Hesu nipo raꞌe Nhandejáry ave” upéixa xe aipota xe rugwy reꞌýi heꞌi. Upéa-gwi ikatu arã oĩ vaꞌerã xe jave oresende hagwã íxupe.

Deuxu heka adeereny aõ nihikỹ adeereny riwinyre, kaiboho judeukõdu mahãdu rare. Judeu mahãdu robikre. Tai heka tiiboho biu‑ò hena mahãdu‑wana ratxikemy riwisỹnykre. Kia wese òsana ijõ tarasanamy rimykemy.

Afutat je tepytuna ꞌgã amũ juerekoaya pẽ nee. Aꞌeramũ nipo je aꞌe are Jejui ꞌga rerowiarukaa ꞌgã amũ nupe. Aipoa je afutarete futat.

Nã bãm inhõ me wỳnhmã me ajarẽn memã kum,—Ba me bajtemmã Kritu jarẽnho iba nhym me krãptĩ: arỳm tu amim markumrẽx nhym Metĩndjwỳnh arỳm me krãptĩ: pytà, anhỹro iba. Ba ã memã anhỹro ibao ane. Nhym godja me te: ta kute me uràk prãmje amim,—Ga, Metĩndjwỳnh kute arỳm ikangaja pumũ. Nãm me bajtembit me utàro ba. Jakam dja ba tu amim Jeju markumrẽx gê Metĩndjwỳnh arỳm amim ipytà, anhỹr jabej. Godja me amim ngryk ne arỳm tu amim Jeju markumrẽx jabej nhym Metĩndjwỳnh arỳm me utà.

Yai pra mîrîrî kupîuya wenai uyonpayamîꞌ ikinmuwa emapuꞌtîuya. Mîrîrî pîkînsaꞌ yai pra tiaronkon eꞌpîikaꞌtî emapuꞌtîuya.

Pũyã Yoneo yõg tikmũ'ũn 'ũpuknõg xop pẽnã', nũy kuxa mãm ka'ok yũmmũg, hu' yĩpkumĩy, yã 'ãte' xak, pu' yĩpkumĩy, pu Topa 'ũkuxa kummuk xit, nũy kuxa max yãnãn tu mõ'tat.

Obadipyũ itabutkarey je'e xe'e eykay, ade Judeu'ũmayũ itabun puje. Obadipyũ dak xe'e itabut je'e Jesus kay- -Judeuyũ. Imẽn Jesus ixeyũ'in idaxijo.

Tii dꞌ ỹ wén dꞌoo, ỹ karẽn ỹ anꞌoo bä paawä wakãn ỹ wób, Isaraéw buuj, bë wë rahꞌyy kajewꞌëës. Bë wë rahꞌyy kajewëëts bä, ratꞌyyd kamehĩĩn, Jesus hã rahꞌyy kaꞌeeh ỹ karẽn paawä, sa wób rabedëp hyb nꞌaa.

Na¹ha²kxai³, txa²ka³lxa¹ti³su² tũ̱³ka̱³txa² a²ĩ³lxa² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txai²na²:— Txa²wa³ka³li³yu³txai²na² ĩ²sain¹sxã³, yxo²kwa̱i³no³tai¹na¹ji¹ku¹. Ain¹to³ha¹hẽ¹la².— Txa²wã¹sũ̱³na² sa²yxo²we¹tain¹sxã³ a²ko̱³nxe³ti³ kãi³ain¹ju³ta² ã³na¹ain¹sxã³, ã³wa²su¹te³lhxã³ ain¹ji¹ku¹. Ain¹to³ha¹hẽ¹la².

Xoana xamaniya hoka exakere notyaona hoka nohinaeharenaiya okoawahare hoka hatyoharenai hiyetaiya haiyanae waiyexe maniya namoheta.

Kodija'ari vihiriki-ra okanamonivini mani ida kodija'ari va'ora avakabaivini hija vahabini. Judeus kaija'ari va'ora avakabaiki adani vakadija'ari vihiriki, va'oaniaro maina vahoarahanana vanofi'ihi jaboni ida Deus va'ora akava'ijoavini.

— Tozeka ja kahyrikosokzawy humo katukytsa Sudeutsa ahahumo sizokdirẽtsa moziknaha iwaze situk wastuhu kytsa Deus bo mysioktyhyryk. Tozeka ja ikiahatsa bo iktsa mahaze “O katsaktsa niwatihiktsa” — maha

Yt atiwaure i uruꞌywania maꞌato ahãꞌãg kahato iꞌatuehakyeraꞌat hap nug hamo. Uiꞌywania tehaꞌat uiminug iraniaꞌin ywania muꞌe hap kape hawyi atikyꞌesat iꞌatuesyꞌat rakaria ewy teꞌeropyhuꞌat iꞌatupyꞌa piat Iesui mohey hap kyꞌewi yt kat i Tupana poityro hap iꞌatukai pote. Taꞌatukuap iraniaꞌin poityro hap hawyi atikyꞌesat taꞌatukat kahato Iuteuria poityro hap iꞌatuehaꞌywywi hap kaipyi. Miꞌi hap atikyꞌesat kahato.

Koeku kó'iyeaneye índuke, ávaina âva ênjo xapákuke iyénonjapa jûdeu, enepomea iyákapahiko unako koêku ne po'ínuhiko xâne íngamoake ra ihíkauvoti ínzikaxone, iteápahikomaka ne pahúnevo vo'ókuke.

Apé tero weégɨ yɨ'ɨ̂ akawerérã Judeu masare doékã wee boósa'. Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre ãyuró weesére ĩ'yârã, naá kẽ'ra Jesu Cristore ẽho peó boosama. Ẽho peórã, yɨ'rɨó no'orãsama.

Chaynüpam ichá imanuypapis malca-masí Israelcunäta licaćhacächïman waquinllanpis salbaculcänanpä.

Wa hã te aima 're romhuri za'ra wa'aba mono wa, ĩ̱siré zudezu norĩ hã te te ãma 're ai'ruiwapari za'ra wa'aba mono da, wa tô ta norĩ si te ĩ̱sima 're wẽ za'ra, ni'wam norĩ hã apâ 'Re ĩhâimana u'âsi mono u 're sipizari za'ra mono wa, te te 're anho'reptui mono da.


Juteu tõ se pyra toehse Ritonõpo ahtao kure toehse juteutõkara a, tymaro osepeme toto ehtohme. Mãpyra juteu tõ pyno ropa Ritonõpo ahtao kure kuhse exĩko mana. Aorihtyã ẽsemamyry ropa sã kure exĩko mana.

Kormã mẽ kot amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr kêt jakamã na pre Tĩrtũm hpãnhã mẽ apê Ijaew kêt xwỳnhjê mã amnhĩ to amnhĩrĩt. Ka mẽ ra krĩ piitã hkôt axohtô nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx mex o ri apa. Tã koja Ijaewjaja nhỹrmã amnhĩ kaxyw Tĩrtũm mã hamaxpẽr nẽ mẽ apyrà nẽ Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr japêr. Hãmri nẽ te mẽhõ hkra kêp htyk nhũm hkaprĩ htã nhũm hkraja tanhmã amnhĩ to nẽ akupỹm kãm htĩr nhũm kot omunh nẽ hkĩnh tỳx kumrẽxta pyràk o amnhĩ nhĩpêx. Jao Tĩrtũm mẽ kot hkôt amnhĩ xunhwỳr ã mẽ omu nẽ hkĩnh nẽ. Pu mẽ pahpimrààtã uràk nẽ pahkĩnh nẽ ri papa.

Teoso takanapakasaakiri Xoteo, iua apakapari Xoteo minakaniua, ininiã ninoa Xoteo minakaniua kanapiriã Teosomoni. Teoso iuaĩkana apakapakasaakiri Xoteoakori, iuasaakiko peerekari. Ipĩkani iuaĩkana auãki inini atoko itxako.

Jesus tyeinwândysebamo awylygue, ypemugudo Deusram âjimolymo wao. Toenzepa judeu keba modo, Jesus tyeinwântuo, Deus eataen-hoem tâisemo ani. Xypyry etay, agui judeu domodo Jesus einwânnipe-ro watay, toenzepa lelâlâ ise tojiomaru. Akaemo Deus agâpa ietaymby modo, igueypy kurâem itondyby ara ietybyem ise, mâkâ agâ awylymo.

Tupàn upuir kwez zutew wanuwi. Aꞌe rupi zutew ꞌym wiko Tupàn imyrypar romo wà kury. Aze zutew uzewyr Tupàn pe wà nehe, aꞌe mehe hurywete putar teko paw rupi aꞌe wà nehe. Tupàn hurywete putar nehe no. Teko imàno mehe iànàm uzemumikahy aꞌe wà. Aze ukweraw wi nehe, hurywete wi putar wà nehe no. Nezewegatete zane nehe no. Aze zutew uzewyr Tupàn pe wà nehe, zanerurywete putar zane nehe no.

Mbaꞌeta haꞌe kuery ma Nhanderuete rembiayvu eꞌỹ ikuai ramo yvy regua kuery peteĩ rami ju ikuai hexeve. Haꞌe rami rire mbaꞌe tu oiko ꞌrã guembiayvurã ju ogueru ramo? Omanoague gui oikove ju vaꞌe ꞌrã ikuai.

Igaataɡ̶a niɡ̶ina oko digoina iiɡ̶o ane daɡ̶a judeutedi odopitalo Aneotedoɡ̶oji leeɡ̶odi niɡ̶ijo ane judeutedi me dowocetetege. Niɡ̶ina nige dibatacetege Aneotedoɡ̶oji niɡ̶ijoa judeutedi, odaa eo meliodi ɡ̶odinikegi leeɡ̶odi Aneotedoɡ̶oji meote me newiɡ̶atace niɡ̶ijoa judeutedi.

Opohirame judeus'g̃a hugwi Tupana'ga jirekokatuukari judeus'g̃arũive'g̃a pe. Aerẽ Tupana'ga jirekokatuukarirẽ judeus'g̃a pe po ti kaitu pyryheteramo yvyakotyve'g̃a pe nhaporemo nehẽ!

Ha vé, Topẽ tỹ inh mré ke ag tovãnh to tóg povo ũ ag to há nĩ ha, ag to jũ mãn tũ tóg nĩ sir. Topẽ tỹ Israel ag to háꞌ he mãn mũ ra tóg vẽnh kar mỹ há pẽ tãvĩ tĩnh mũ vẽ, kỹ vẽnh kar vỹ rĩnrĩr mãn ke mũ vẽ, ũn kãgter mũ ag mré hã. Hã ra tóg ag to há tũ nĩ ver.

Ha heꞌýi tee onhemboyke íxugwi vaꞌekwe. Upe-ma ramo outro kwéry-pe oirũ tee-ramima ogwereko Nhandejáry. Heꞌýi tee-rami Nhandejáry-pe hikwái. Ogwerojoja íxupe gwekoha hikwái. Ha gweꞌýi tee katu omogwahẽ jevy-ma ramo íxupe kwéry ojéupe, iporã tee rei vaꞌerã voi nhande-vy. Onhemoingove uka jevy vaꞌe-rami oiko porã jevy vaꞌerã hikwái.

Judeu mahãdu wiji rityhynyõreri. Tai Deuxu ijõ mahãdu‑ò biu‑ò hena riwahinyre, judeukõdu mahãdu‑ò wahe. Iny sõwemy tai ritamy rỹimyhỹre òraruna‑ribi. Iwese inyõ rubu‑ribi riixixanyre wese kia rare iu judeu mahãdu ralòkreu wahe.

Judeu ꞌgã nui opoiraiw ire, Janeruwarete ꞌga judeueꞌema ꞌgã motaꞌwai ojeupe, Jejui ꞌga ꞌgã erowiaramũ. Aꞌeramũ nipo anure te Janeruwarete ꞌga judeu ꞌgã motaꞌwau ojeupe nũ. Judeu ꞌgã Jejui ꞌga rerowiaaw ipe jane tee jarekuꞌi pãwẽ pãwẽnamũ jarejemogyau. Sãꞌã janekuꞌia jarepytuna ferawamũ. Nan tee futat nipo jane jarekuꞌiramũ judeu ꞌgã Jejui ꞌga rerowiaramũ.

Nhym be, jakam mebê idjaer kute amim Jeju mar kêt. Kam Metĩndjwỳnh arỳm me kanga. Nãm me bajtem'ỳr amijo akẽx ne arỳm amim me utàro ba. Me kute tu amim Jeju markumrẽxkam ne amim me utàro ba. Nhym be, godja mebê idjaer amim ngryk jabej ne tu amim Jeju markumrẽx jabej nhym Metĩndjwỳnh arỳm amim me utà. Kam, arỳm kute me utàrkam mỳj dja me kam nẽ? Bir, dja me kute mrãmri ne arỳm me tyk ne akubyn tĩn pyràk. Kam dja me kunĩ kĩnhkumrẽx.

Maasa pra Judeuyamîꞌ wanî yewanmîrîsaꞌ pe, mîrîrî pîkînsaꞌ Judeuyamîꞌ pepîn enaꞌpî Paapa yonpa pe. Mîrîrî tîpo oꞌnon yeꞌka pe awanî eꞌpainon, inkamoro yapisî Paapaya yai? Toꞌ wanî eꞌpainon manniꞌ isaꞌmantaꞌsan eꞌmîꞌsaꞌka inîꞌrî enen tîwanîkonpa warantî.

'Ũpuknõg xop yãyhã Topa hã' xape', 'ĩhã Topa te Yoneo xop putup nõg, tu Yoneo yõg tikmũ'ũn xohix putup 'ũxeheh, puxix Topa' xakix xop putpu' hĩnnã'.

Deus Judeuyũ kay'ũm pima, xipat o'e Judeu'ũmayũ be. Deus bureyũm o'e ip. Deus pe waram Judeuyũ kay buje bit, ibodi ma xipat je'e soat peam ijodiat peam. Waram ce'ũat mutaicap puxim xipat je'e.

Da hẽ hajõk Isaraéw buuj Pꞌop Hagä Do etyn hõm ta mahä̃nh, Jesus raganadoo do hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa, ti nuuj jé, hajõk Isaraéw buuj nadoo do wób, ta majĩĩ hedoo do paah, tii kä ratyw nꞌaa nyy däk Pꞌop Hagä Do najiis rabahadoo hyb nꞌaa kä. Ta jawén, Isaraéw buuj ratꞌyyd kamehĩĩn bä kä, Kristo hã rahꞌyy kae bä kä, pꞌaa hẽnh da Pꞌop Hagä Do gadoo ti ta wë. Takꞌëp tabahetsooh da ti noo gó kä. Dejëp do paa genä bong do hadoo da tii!

A²kxã³nxa² Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³su² tãu³a¹, I³sa³e² nũ̱³ka̱³txai²na² ĩ³ye²nain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Nain¹kxe³su², Txa²wã¹sũ̱³na² yuh³xai²nãn¹tũ̱³ka̱³txi³ ã̱³su² yxo²ha³kxa¹ te²nãu³xa² ã³ya̱³lxi²hain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Yxãn¹ta¹, yxan¹nãu³a¹ I³sa³e² nũ̱³ka̱³txai²na² ã³yãn³ya̱³lxih¹xi¹xain¹tu¹wa². Nxe³tãu³nũ³ã¹, ha³lo²a² wi¹khai¹nxe³sxã³ ã³sen³sai¹nxe³hĩ̱³ki̱³tã³la². A²nũ²a² ya³lu²te²hũ̱³nxe² ka³te̱n³su² ĩ³sa²yxau³xi²jut3sũ̱³nxe², ha³lo²a² wi¹khai¹nxe³hĩ̱³nx2na³la².

Hiyaiya, judeunae maxawaiyityakehenere hiyeta atyo tyotya haliti hotyalinae Enore hinaehare tyaona. Hoka xoanaite tyaohenaha, kaxawaiyetyakehenahere xowaka? Hatyo xowaka atyoite kamatinae kasehetiterehare akereta tyaohetehena enawenaneha.

Deus judeus kaija'ari-ra va'ora kajoni'avini vani va'ora kaboa'i'aha adani arabo hahavi kaija'arini, kidiva'ahi vihira kaimoni. Jaha'oamanija bana ida mahi Deus judeus kaija'ari-ra va'ora kapoarivini kamahini. Ija'ari abini'ini naothinia ahokini vani fori hija bana ida mahi jahani.

Sudeutsa Sesus harere bo batu hỹ nikaranahaze sizubarẽtsa Sudeutsabyitsa humo ka wasani niy. Sudeutsabyitsa Deus harereziuwytsa niyziknaha. Deus Sudeutsa mysiwatawyzoze kytsa sizubarẽtsa bo tisapyrẽna hỹ. Sudeutsa iharere bo hyỹ mykaranahaze myzubatsa humo tisapyrẽna. Sizubarẽtsa bo pisapywyky hỹ. Aty zeka inahyrizikpo zeka tisapyrẽna my nawata, Deus myzubatsa mysisapywyky hỹ.

Saꞌawyꞌi — Yt uruikyꞌesat i En Uruporekuat no iꞌatuꞌe Iesui pe. Miꞌi pote Tupana tuwemorem iꞌatuewawi uruꞌywania pyi hawyi. — Pyno yt taꞌatukyꞌesat i En pote uruikyꞌesat En Uruporekuat no iꞌatuꞌe iraniaꞌin ywania Iesui pe. Miꞌi pote koitywy iraniaꞌin ywania tukupteꞌen Tupana wy oktia wo kahato maꞌato meiũran aru uruꞌywania teꞌeruwemorem i raꞌyn — Uruikyꞌesat En Uruporekuat no iꞌatuꞌe aru Iesui pe hawyi — Pyno uiwanuaria eipe e Tupana aru iꞌatuepe uiwanuaria i raꞌyn eipe e. Iꞌatupap i raꞌyn Iesui upi uruꞌywania. Mekewat eꞌat pe aru wakuap kahato topyhuꞌat mesuwarote aikotã guꞌuro pyi worohenõtem hap waku kahato hap ewy e.

Yoko koeku ahí'okeovone Itukó'oviti ne po'ínuhiko xâne yara kúveu mêum ákoti itukapu jûdeu, vo'oku sikó kíxoane Itukó'oviti ne jûdeuhiko ahíkuxeova, ná'ikopomo kó'eye yaneko káxe kayukápapunehiko ne jûdeu xoko Itukó'oviti? Koati yupihóvotineoxomo unako koêku ne uhá koeti xâne, kuteâti koeku apê exepúkopeati ukópea xapa ivokóvoti.

Õ'âkɨ̃hɨ Judeu masa kɨ̃ɨ̂re ẽho peótirãre kõ'akã́, ãpêrã pe'e kɨ̃ɨ yarã́ sãhákãrã niîwã. Judeu masa pe'e kɨ̃ɨ̂re ẽho peókã, ãyú yɨ'rɨarosa'. Masá wẽrî'kãrãpɨ masó no'o'kãrã weeró noho niîrosa'.

Paycuna ipanchäśha capäcuśhanpa jinantin nunacunaca Diosman caśhan cutiycayämuptin'a ¿manachun ćhasquiculcaptin'a wañuypïña cawsamuśhannülä capäcun'a?

Ta norĩ hã te te 're saze za'ra mono õ wa, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã asa te te siwi 're awẽ'õ, a'â. Ãne wa, ma tô a'â ai'ãma si 're siwadi za'ra wa'wa, zudezu'õ norĩ ãma hã. Tane nherẽ, ta norĩ hã niwapsi 'Re ĩhâimana u'âsi mono u, apâ 're ĩsipizari za'ra mono zéb zarina, te te 're wẽsãmri za'ra mono wa, te za oto rowẽ uptabi na 're hâimana za'ra, ĩwasédé hã te te oto ãma 're ĩ'ab'madâ'â mono õ zarina. 'Re dadâ'â za'ra mono wa, apâ 're dahâiwa'utu za'ra mono wa, dama 're ĩrowẽ za'ra mono ne, te za oto ta norĩ hã rowẽ uptabi na 're hâimana za'ra.


Wyi ekyiryhtao, ekyisenã zokonaka kure ahtao tytororo kure exiry enetupuhnõko sytatose. Otyro mity kure ahtao amoriry roropa kure mana. (Moro saaro tonetupuhnanõ osemazuhme Ritonõpo poetoryme toehse ahtao, seromato enetupuhnanõ roropa ipoetoryme exĩko, Aparão ehtopõpyry samo.)

E pa mẽ amã mẽ ujarẽnhja ã ejẽp kwỳ jarẽ. Koja mẽmo pĩ hpàr jarê mex nẽ hã koja pàr mex nẽ xa. Ja pyrà nẽ Ijaew pàr krax finat Apraãwja kumrẽx na pre amnhĩ kaxyw Tĩrtũm mã hamaxpẽr nhũm ho hkra. Jakamã koja nhỹrmã hkanrẽhã htàmnhwỳjaja uràk nẽ amnhĩ kaxyw kãm hamaxpẽr nhũm mã mẽ ho anẽ nẽ mããnẽn mẽ ho hkra nhũm mẽ mex nẽ pa. Te kot mẽmo pĩ hpàr jarê mexja nhỹ hã pàr mexta pyràk.

Komiri akamakasaaki, ipixini Teosomoni asikasaaki, aimarotari ikinipoko iua komiri iua nakiti ininiua. Aamina kotsa Teoso nakiti ininiã, imina pori apaka iua nakiti.

“Deus, âmâ xurâ xirâ” kykely-ro watay, idânârâ mârâgue xygatyby modo Deus xurâ lâpylâ. Deus xurâ trigu-ro watay, pão mârâgue xygatyby mâkâ xurâ lâpylâ. Nady kientâduo, “Deus, âmâ xurâ xirâ” kykely-ro watay, nady ipery, ipebary, iwatary, sary, idânârâ mâkâ xurâem awyly. Judeu domodo idamudo Deusram âjiduakeoly-ro watay, MOH warâ akaemo iweompyry modo mâkâ xurâem awyly.

Kwehe mehe zutew ipy aꞌe wà, Tupàn hemixamixak kwer romo wanekon aꞌe wà. Aꞌe rupi amo ꞌar mehe nehe, wazuapyapyr uzewyr putar izupe aꞌe wà nehe. Aze teko omono e typyꞌak Tupàn pe aꞌe wà, nomono e kwaw ipehegwer pixikaꞌi izupe aꞌe wà. Omono e paw rupi izupe wà. Aze teko omono e maꞌeꞌyw izupe wà, omono e hapo hàkàgwer izupe wà no. Nezewegatete zutew aꞌe wà no. Zutew ipy uzemono izupe aꞌe wà. Amo ꞌar mehe wazuapyapyr uzemono putar izupe aꞌe wà nehe no.

Mbaꞌeta jypyꞌi mbojape oexy pyre ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe oĩ rire ma mbojape haꞌe javi ꞌrã ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe avi opyta. Yvyra rapo ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe oĩ rire hakãgue voi haꞌe rami ꞌrã opyta.“Jypyꞌi mbojape oexy pyre” haꞌe “Yvyra rapo” heꞌia ma judeu ypy kuery re ijayvu vy.

Nigoyajigotalo Aneotedoɡ̶oji paon liwai, odaa iditawece paon eledi nebi. (Jotigide laamipi judeutedi liciagi niɡ̶ijo paon liwai. Aneotedoɡ̶oji dibatetege, odaa eledi dibatetege lionigipi). Nigoyajigotalo Aneotedoɡ̶oji litodi naɡ̶ana niale, libiwedi eletidi nepilidi.

Pão japorame nahã judeus'g̃a ndekoi jipi. G̃a g̃weno'ẽ ypy xunhiva'ea hu'uma hugwi Tupana'ga apoa javo jupe. O'erame a'ea jypyva'ea pe po jarava'ea hu'uma nhaporemo Tupana'ga apoa no. Oro yva no. Po g̃a ei Tupana'ga apoa yvapoa pe, a'ero po hakã Tupana apoa no. Na jitehe Tupana'ga ei jireheve'g̃a judeus'g̃a nemboypya pe hako. Po ga ei jireheve'g̃a ahe ve, a'ero po ti aherymymino'g̃a ndekoi Tupana'gareheva'ero nehẽ no judeus'g̃a.

Ẽmĩ to jykrén nĩ. Ẽmĩ kupar ko há nĩn kỹ tóg ko há kar nĩ. Ge ti nĩgtĩ gé, ka tỹ. Ti jãre há nĩn kỹ ka vỹ há kar nĩ. Israel ag vỹ tag ri ke nỹtĩ. Ag jógꞌjóg ve ag vỹ ka jãre ri ke nỹtĩ. Topẽ mỹ ag há nỹtĩ ja nĩgtĩ, hã kỹ ag krẽ vỹ Topẽ mỹ há nỹtĩnh ke mũ gé.

Ha Nhandejáry reꞌýi tee, judeu kwéry vaꞌe hembiporavo meme jotyNhambopóy ramo mbojape Nhandejáry pegwarã, hembiꞌu reꞌýi Nhandejáry mbaꞌe joty. Yvyra máta rapo Nhandejáry mbaꞌe ramo, hakãgwe gwive imbaꞌe meme. Upéixa heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ gweꞌýi tee ojéupe omogwahẽ jevytaha omombeꞌu-vy.

Juhuu paõ ere awimy Deuxu‑ò biwahinykeki, ibutumy paõ ihõrõ rare. Òwòru rutysõmo Deuxu‑ò biwahinykeki, ibutumy òwòru ihõrõ rare.

Yꞌwa ꞌywa jara ꞌga sipo yꞌwa ꞌywa rapo jara etee? Naani. Yꞌwa ꞌywa jara ꞌga naꞌywa rapo jara etee rũi. Iꞌywarete jara nanẽ futat ꞌga nũ, iꞌa jara nanẽ nũ. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga judeu ypy ꞌgã jararetea. Janeruwarete ꞌga remiayuwypyfera ꞌã ore judeuramũ rakue. Aꞌeramũ ꞌã ore juejue judeuramũ ꞌga remiayuwamũ arajemogyau.

Amrẽbê: ne me abenmã kum,—Be, me kukãmãkjê kukràdjà kôt ne me kute Metĩndjwỳnh kumrẽxmã djwỳ kwỳ rênh ne kum õr. Godja djwỳ kumrẽx me kute kum rênhja kum mex jabej nhym kôt djwỳ kunĩdjwỳ kum mex. Nàr, godja pidjô jarê kum mex jabej nhym apỹnh padjwỳ kum mex, ane. Mrãmri ne me kute abenmã arẽnhkumrẽx. Me bakukãmãre Abraão ne kute uràk. Abraão arỳm Metĩndjwỳnhmã mex. Kam, dja ô'ã mebê idjaerdjwỳ Metĩndjwỳnhmã mex.

Aꞌkî, eꞌmaiꞌnon ikei ekisaꞌ wanî ya morî pe itîîtoꞌpe Paapa pia, moriya tamîꞌnawîron itonpakon nîrî ikeikon wanî morî pe, imîrî ton pe. Moropai yei kara wanî ya morî pe Paapa pia itîîtoꞌpe, moriya ipanta nîrî wanî morî pe, imîrî pe. Mîrîrî warantî Judeuyamîꞌ wanî. Paapa pemonkono pe toꞌ tamokon eꞌsaꞌ wenai toꞌ payanîꞌsan nîrî wanî ipemonkono ton pe.

Tikmũ'ũn te pãm koxip, nũy Topa pu 'õm yãg hõm, puxix pãm xohix Topa yõg. Tikmũ'ũn te yĩpxatit hõm Topa pu', puxix mĩm xexka kup kama Topa yõg, xix mĩmmãg kamah. Yã mõnãyxop hittap te mĩm yĩpxatit putuk, ha mĩmmãg te hõnhã yõg Yoneo xop putuk.

Pão'a ya'ĩn ma xipat pima, soat'a dag̃ xipat. Imẽnpuxim tũmũn'ip'ip tãbu xipat pima, soat'ip tag̃ xipat. Imẽnpuxim Deus kuy bima itabucayũ kay bima, g̃asũayũ kay dak je'e itabucayũ kay. Abraão kuy bima itabucat osunuy. Deus ebekit osunuy. Imẽnpuye ixe naxeg̃ebitbiyũ dak Deus ebekitkiyũ.

Panyyg ky nꞌaa gó bë ỹ maherꞌoot Isaraéw buuj ky nꞌaa: Tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw däg bä pãw panꞌaa uuh ta hã kanꞌoo däk doo, tii bä tsyt hẽ na-ããj hẽ ta wë kasëëw däk sahõnh hẽ madꞌaak doo. Tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw däk do tado bä joom patuuh, tii bä tsyt hẽ ta wë kasëëw däk na-ããj hẽ joom moo sahõnh hẽ.Hahỹỹ dꞌ tahanäng pé tii: Tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw däk paa Abaraãm, Isak, Jakóh, Isaraéw buuj sa wahë nꞌaa. Ti hyb nꞌaa sa panaa na-ããj hẽ kasëëw bong tsyt hẽ ta wë. Hahỹ na-ããj hẽ: Tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw padëëk jããm hẽ pooj jé Kristo hã hꞌyy kaꞌeeh doo. Isaraéw buuj né tii. Ti hyb nꞌaa, tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw padëëk sahõnh hẽ pooj jé hꞌyy kaꞌeeh do sa wakããn.

Jã¹nxe³ti³hũ̱³nxe²:— Hi³a² kãin²ta³ka³txa², Txa²wã¹sũ̱³na² ũ³hũ¹na¹tũ¹xã¹. Yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³, a²nxe²ka³ti³nãu³a¹ so¹lxi³ ũ³hũ¹yah³lxin¹kxai²nãn¹tu̱³, a²ka³tai²na² whãi²na¹ a²nũ̱³ka̱³txai²na² whãi²na¹ ha³ta̱³nxãn²txi³, Txa²wã¹sũ̱³na² wi¹lhin¹te²lo³ta³ka³ta³nũ³ai²la¹wa². Jã¹nxe³jut3sũ̱³nxe², A³bra³ãu²ah³lu¹tai²na² hi³a² nxe²ka³ti³hũ̱³jah¹lo²su² ha²kxai³, a²ne³kan²tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txai²na² kwẽn¹tai²nãn¹tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² hi³a² nũ̱³ka̱³txi³hũ̱³tũ̱³ka̱³txi³su² ha²kxai³, te²ju²hẽ³la². Nxe³jau³su², a²wi¹lhĩ¹nu¹tai²na² Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³su² tãu³a¹ A³bra³ãu²ah³lu¹tai²na² wi¹lhin¹te²lo³ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Te²yã¹nxe³sxã³ sa²nẽ³hẽt1sxã³ Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txai²na² kwẽn¹tai²nãn¹tũ̱³ka̱³txai²na² Txa²wã¹sũ̱³na² wi¹lhin¹te²lo³tũ̱³ka̱³txi³nũ³ai²la¹wa².

Hetatiye tohase nakairati hiyetaiya kaxekaka Enore ana hoka mainikere tehitiya atyo enomanere. Nikare tehitiyaiya atya tyahare Enore ana kaxekaka hoka ekanohinae tehitiyaiya enomanere terota.

Va'ora okavarajomiki adani judeus kaija'ari pão kaimani fori vihina. Okavarajomiki ada vakadija'ari okhananavaki pão kaimani kapitani kapa'itxi fori hina. Deu-ra vakanava'igavini kihiki ida pão kaimani kapitani kapa'itxi; kidiani hahavi ida pão kaimani. Ava 'damani abohani fori hiki ada Abraão jaboni. Deu-ra vakanava'igavini hiki ida ava 'damani abohani, kidiani jaboni ida ava vadini hahavi.

Atsikara estuba zuba Deus bo nyny my zeka nitare naha kino niwatihi wasani. Hwiharatatsa sisapyrẽtsa zeka isarapatsa kino niwatihi sisapyrẽtsa anahumo hi ahahyrinymyrẽtsa. Taparaktsa Deus harere bo hyỹ nikaranaha sihumo tsimypokzitsiukrẽta. Aba kino niwatihi kytsa iharere bo hyỹ mykaranaha sihumo tsimypokzitsiukrẽta hỹ.

Pyno ahenoi teran iãꞌãkap ewy uruꞌywania ete. Worohoꞌoium aimikoi mani Tupana kape pote aimiium kaipyi topyhuꞌat Tupana wano uꞌi. Miꞌi pote Aparãu topyhuꞌat aimisoꞌoium aimikoi aiko pywiat ewy. Miꞌi hawyi Iuteuria topyhuꞌat uꞌi mani kaipywiat ewy. Pyno wẽtup sehay iãꞌãkap wuo ahenoi teran ehepe. Karãpe watikoi kat ypia iꞌyp watum Tupana kape pote miꞌi hawyi haga ete topyhuꞌat Tupana wat yne. Iꞌyp hapo topyhuꞌat Aparãu ewy miaria urueꞌyianmiaria uruꞌywania Iuteuria tukupteꞌen haga ewy.

Vo'oku koeku itúkeovo sasá'iti neko jûdeuhiko, noívokoe Itukó'oviti mekúke, koati sasá'itimakamo ne amósenopono ya hunókokuke. Koêkumaka itúkeovo sasá'iti nonékuke Itukó'oviti tûri ne jûdeuhiko nóvoke, enepone koati poéheve, kúteanemakamo ne uhá koeti káva'ohiko.

A'tîro mɨsâre werêgɨti. Pãú weéka be'ro ni'kâga Õ'âkɨ̃hɨre o'okã́, niî pe'tisepaga Õ'âkɨ̃hɨ yee tohása'. Yukɨ̂gɨ kẽ'ra tohôta niî'. Tigɨ́ nɨ'kori Õ'âkɨ̃hɨ yee niikã́, tee dɨpɨ́ri kẽ'ra Õ'âkɨ̃hɨ yeeta niî'. Marî yẽkɨ sɨmɨá Abraão, Isaque, Jacó tigɨ́ nɨ'kori weeró noho Õ'âkɨ̃hɨ yarã niîma. Tohô weérã naâ paramérã niî turiarã kẽ'ra meharóta “Õ'âkɨ̃hɨ yarã niîma”, niî ĩ'yâ no'osama.

Maynümi wamä tanta lulaśhanchicta Diospä japächaycuptinchic'a lluy tantaña uycuśhanchicnuy cayan, chaynütacmi lantap sapinpis Diospä japächaycuśha cayaptin'a lluy lapincunapis payllapäña cayan.

Ãne na, wa za oto aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa. Ĩ'u'ẽtẽ wapu hã da te 're 'manharĩ za'ra mono wamhã, sebre õ ré, te za syry na da te 're po'o za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma, da te 're sõmri za'ra mono da. Misi ĩ'u'ẽtẽ wa'õno hã da te tãma 're sõmri za'ra mono nherẽ, wahuré da te tãma 're ĩsõmri za'ra mono zé, te wasu'u. Duré ãté ni'wa hã te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma tinha, ãne: “Ã hã wede 're ĩsa mono zari hã wa aima pisutu, ate da.” Ãne hã wede hã zahadu 're sa mono ré, ni'wa hã wedezari si 'Re ĩhâimana u'âsi mono te da, te te tãma pisutu nherẽ, ĩpanhipti zama ĩte hã za. Ã hã wedezari hã, Izarazéhé nhihudu norĩ hi'rata norĩ, te wasu'u. Duré ĩpanhipti hã ta norĩ nhihudu norĩ, te wasu'u. Izarazé norĩ hi'rata norĩ hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma si, 're hâimana za'ra mono da, te te 're ĩpisutu za'ra mono ne, te za duré ĩsihudu norĩ zama tãma 're hâimana za'ra, wedezari si 'Re ĩhâimana u'âsi mono te da, da te tãma 're pisutu za'ra mono nherẽ, ĩpanhipti zama ĩte ne.


Mame otyro tarykase mana, oriwera. Mame toitoine amoriry tysahkase esemy a. Tymyakãmase toto oriwera ituhtaõ amoriry ke, toto esahpyry po ahtatohme ropa. Moro oriwera amoriry sã juteu tõ mana, isahkatyã samo. Onenetupuhpyra toexirykõke Ritonõpo poenõme pyra toehse toto. Amarokõ juteutõkara, moro ituhtaõ amoriry sã matose. Ritonõpo poenõme matose toehse enetuputyryke oya xine.

Nẽ na htem akunĩ kamã mẽmo pĩ hpa jakà nẽ hamỳ nẽ ma amnhĩ kôt o mra. Nẽ ixkre kapem ra mẽ kot mẽmo pĩ hkreja hpa jakàr nẽ rẽnh xwỳnh xwakre kamã wam pĩ hpa jakàr xwỳnhta nhô nẽ axpẽn tã hkaxpre nẽ gaa nẽ axpẽn jamỳnh mex nẽ grà hkêt nẽ. Nẽ arĩ htĩr mex nẽ. Te kêp hpa kumrẽx pyràk. Tã Ijaew kwỳ kot amnhĩ kaxyw Jejus kôt hamaxpẽr xwỳnhjaja te mẽ kêp ixkre kapem pĩ hpàrta pyràk. No mẽ hkwỳjaja mẽ kot Jejus kaga xwỳnhjaja te mẽ kêp mẽ kot kêp hpa jakàr nẽ rẽnhta pyràk. Jakamã nhũm Tĩrtũm te mẽ kot pàr pê hpa jakàr nẽ rẽnhta pyràk o mẽ hipêx nẽ mẽ hkaga. Nẽ axtem te mẽ kot mẽmoj pàr pa jakàr nẽ hpãnhã kamã axtem pĩ hpa janhôr nẽ hã hkaxpreta pyràk o mẽ apê Ijaew kêt xwỳnhjê nhĩpêx nẽ mẽ amã amnhĩ to amnhĩrĩt. Ka mẽ ra amnhĩ kaxyw Jejus mã ajamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳ nhũm Tĩrtũm mẽ ato mex nẽ.

Xoteoakori oriva mina takakori atoko itxa, takakori Teoso nakiti. Ãtikaka ipori kapatakaãka. Oriva ĩtopakiri pori apaãka. Iapitaka inaãka ikapatakikoãtaã. Aneẽ takari katiã. Takari sikakienatari ĩtopakiri pori. Hĩte Xoteo minakaniua iua oriva ĩtopakiri pori atoko hĩtxaua. Hãpakapari Teoso sikakiti, kotxi hĩte apotiitaua Xoteoakorikata, Teoso nakitiakorikata.

Etaungâ se oliveira ipery iweâpa âpa ezay etâdyby. Oliveira idu odanogue tianseudyze sodo-ro watay, iwatary tatâwâze, mârâ ejipyay pylâ idu odano iwatarygue nhaseudyly-ro. Adientuo niguewâpyra mârâ azakâlâ, iwindylâ mawânrâ igueânehondânry. Se oliveira idu odano emyenro âmaemo judeu keba modo; judeu domodo pylâ âpa ezano emyenro-ro. Idu odano iwatary tadatâoze, âpa ezano ipery onwa saseudoem, arâ lâpylâ âmaemo judeu keba modo, judeu domodo ejipyay mawylymo, Jesus imenibyry modo ejipyay. Judeu domodoram “Xuduze urâ” Deus kehobyrygue iwerâ koendâ mâzeholymo, se iwatary saseudyby niguepa itoem, iwindy wâgâ awyly ara.

Zutew aꞌe wà, maꞌywa ꞌyw ài wanekon aꞌe wà. Amo hàkà upen. Aꞌe rupi izar omomog amo ae maꞌywa ꞌyw hàkà aꞌe maꞌywa ꞌyw rehe aꞌe. Pe zutew ꞌym pe, amo ae maꞌywa ꞌyw ài peiko pe. Tupàn pemog maꞌywa ꞌyw izypy mehe arer rehe aꞌe kury. Nezewegatete pepyhyk putar aꞌe maꞌe zutew wanupe imur pyràm nehe no.

Haꞌe gui hakãgue ojayaa rakaꞌe, haꞌe pende kuery ju oliveira iro vaꞌe rami teĩ haꞌe kuery mbyte penemboja, hapo haꞌe oliveira rykue re peiko aguã.

Inoatecibece libiwedi nawodigije oliveira onakagidi. Odaa libiwe oliveira loidena joɡ̶oyexocaɡ̶aditege naɡ̶ajo ane dinoke libiwe naɡ̶ajo eledi oliveira. Odaa naɡ̶ajo gela libiwe ja ili, codaa me dione, leeɡ̶odi litodi. Niɡ̶inoa judeutedi liciagi naɡ̶ajo nawodigije oliveira. Akamaɡ̶akaamitiwaji ane daɡ̶akaamiteda judeutedi baɡ̶a ɡ̶adiciagi naɡ̶ajo libiwe anoka oyexocaɡ̶aditeloco eledi. Natigide abaategetiwaji loniciwaɡ̶a codaa me lewiɡ̶a Aneotedoɡ̶oji ane yajigotediogi loiigi judeutedi.

Tamombe'u katu ti kiro pe me a'ero ojo'java'ea. Gwereko oliveira aheremityma. Gwereko irũa no yva ka'gwyripeva'ea aheremityma rũi. Aheremityma rakã ite'varuhurame nhande ndipotari a'ea hakãvondoga yva hugwi. A'ero po nhande heruri ka'gwyripeva'ea rakã imondovo imbojoapya imohina nhakãvondogipyra rehe a'ea toko hakãte'varuhuva'ea py'rovo javo. A'ero pyry ka'gwyripeva'ea rakã pe oliveira rapoa rerekovo g̃waramo. Judeus'g̃a nemboypya ko oliveira rapoa javijitehe. Aherymymino'g̃a judeus'g̃a ko oliveira rakã ja. Kiroki g̃a ndojikogi Tupana'ga rehe – ga ndopotari g̃a opohia g̃a hugwi. Pehe reki judeus'g̃arũiva'ero pe ka'gwyripeva'ea rakã ja. Pe jikogame ga rehe Tupana'ga pe mongoi ojiheva'ero judeus'g̃a py'rovouka. A'ero pyry hete pe me. Ymya Tupana'ga imombyryvi judeus'g̃a nemboypya pe hako. Ahe ja pe ndekoro g̃waramo ga imombyryvi jitehe pe me no. A'ereki pe ahe javijitehe pejiko Tupana'ga rehe a.

Povo tỹ Israel vỹ ka tỹ oliveira há ri ke nỹtĩ. Ti jãre vỹ há nĩ, hã ra ti pẽ ũ tóg kórég nỹtĩ. Hã kỹ tóg mrynhmranh kỹ vãvãm mũ, Topẽ ti, ti pẽ kórég ẽn ti. Ti tỹ Israel kórég ag togvãnh to ken hã vẽ, hã vỹ: ka pẽ kórég vãvãm, he mũ. Ka pẽ kórég tag nỹtĩg ja ki tóg ka ũ pẽ vin, vãnh kãmĩ ka tỹ oliveira pẽ tỹ, ũn kanẽn vãnh pẽ tỹ. Ãjag hã vẽ sir, ãjag tỹ tỹ fóg nỹtĩn kỹ, kanhgág ag ke gé. Hã ra ka ũ pẽ tag vỹ ka há jãre ẽn tỹ ti kume vég tĩ, kỹ tóg tỹ háꞌ he mũ sir. Ãjag tỹ Topẽ tỹ Israel jógꞌjóg ve tỹ Abraão mỹ nén tó ja ẽn vég mũ to ken hã vẽ, hã vỹ: ka há jãre kume vég mũ, he mũ.

Amombeꞌu-ta ave peẽ-my oliveira máta rehegwa nheꞌẽ. Oĩ vaꞌekwe oliveira máta imboꞌa porã ukapyre. Upéi ojepeꞌa vaꞌekwe hakã. Upéi hakãgwe rendagwe-py omoĩ outro rakãgwe. Oliveira máta opuꞌã rei vaꞌe rakãgwe omoĩ hese. Yvyra máta opuꞌã rei vaꞌekwe-rami voi pende rekoha, peẽ judeu kwéry eꞌỹ vaꞌe. Opuꞌã rei vaꞌe rakãgwe onhemoĩ imboꞌa porã ukapyre rakã rendagwe-py. Upéixa peiko porã ãy. Ohovasa porã hagwe-rami Nhandejáry gweꞌýi tee judeu kwéry-pe, ohexakwaa kwaa rei-vy, ãy pende rovasa porã-ma ave. Hapo eꞌỹ reheve ndaheteꞌyvéi-ma hakã. Hapo-gwi ae ou hokyrã. Upéixa voi nhande kwéry judeu kwéry vaꞌe-gwima peiko porã-ma ãy.

Òwòru ere judeu mahãdu wese rare. Tiiboho òwòru‑ribi raòròmy raremyhỹ. Kaiboho judeukõdu mahãdu teròwymy atximahãtenyte. Kia òwòruru wesemy òwòru‑ò ralòmy atximahãtenyte, tai tahe arumy atximahãtenyte.

Sãꞌã ae yꞌwa ꞌywa tyma. Aꞌeramũ ꞌã akã mũ osiniga etee. Aꞌeramũ ꞌã ae ijaramũ akã sinigera monoka jui. Aꞌeramũ ꞌã ijara ꞌga awau yꞌwa ꞌyw ekoete rakã monoka erua imujaa akã sinigera renawer ipe, akã sinigera ꞌyw are. Imujar ire akã ojopyyka imonogipyrera pyꞌrau. Nan tee futat pẽẽ. Judeuramũ oreypya Janeruwarete ꞌga remiayuwaretea. Oreypy ꞌgã ꞌga ipyyrũmũ imogyau wemiayuwamũ. Aꞌere ore mũ judeuramũ naruerowiari ꞌga. Aꞌeramũ ꞌga werowiareꞌemamũ ꞌgã amũ mũꞌjãu wemiayuwamũ ore wi. Aꞌeramũ ꞌga judeueꞌemamũ pẽẽ mũ mua pẽ mogyau wemiayuwamũ werowiareꞌema ꞌgã pyꞌrau pẽ mujaa judeuramũ oreypy are. Aꞌeramũ pẽẽ pejejemuꞌjau oreypy are.

Ba me amã arẽ ga me ama. Mebê idjaer ne kute pidjô djujabê pa pyràk. Me abajtem ne ga me aje pidjô djujabê kêt pa pyràk. Mebê idjaer kute Jeju mar kêtkam ne Metĩndjwỳnh arỳm me kangan kam arỳm me abajtem pytàn me ajo aminhõ. Kute mrãmri ne me'õ kute pidjô bàrikam pa djujabê mok ne kute pãnh pa djujabê kêt jadjàr pyràk. Me ga ne ga me arỳm jakam tu amim Jeju markumrẽx nhym Metĩndjwỳnh arỳm me apytàn me ajo aminhõn me ajo djuw mex. Me aje mrãmri ne pidjô djujabê kêt pa kute pidjô djujabê jarêkam kangô mex kaôro arijja pyràk. Mebê idjaer djwỳnh kwỳ kute amim Jeju marmẽ ro'ã ne Metĩndjwỳnh arỳm me ajo djuw mex.

Oliveira yeꞌ pînsaꞌ imainanpasaꞌ panta waikatî toꞌya. Moropai mîrîrî pataꞌpî yaꞌ tiaron oliveira yeꞌ imainanpasaꞌ pepîn ese yeꞌkarî panta tîrî toꞌya tiaron mainanpasaꞌ pataꞌpî yaꞌ. Aꞌkî tauya amîrîꞌnîkon Judeuyamîꞌ pepîn wanî manniꞌ oliveira yeꞌ ese yeꞌkarî warantî. Tarîpai amîrîꞌnîkon aweꞌpîikaꞌtîtoꞌkon yapiꞌsaꞌyaꞌnîkon inkamoro Judeuyamîꞌ wenai.

Mĩm xexka kup 'Onimet, tu hãmpak'ax xuka' yũm, ha' mĩmmãg 'um xak, ha 'Onimet kup puknõg tu mĩmmãg xut, 'ũkup te hãmhipak tu' yũm ha' xut, ha' mĩmmãg xut, nũy kup nõy putox tu' hĩy, pu tu tox, mĩmmãg nõy putuk. 'Ãxop puknõg xop te 'Onimet puknõg putuk, Topa te xa hãmmaxnãhã', tu xa hãmmaxnãhã Yoneo xop putuk.

Wuyju oliveira'ip takũ dakatkan tiptag̃at takũ muy am ixe nakũ dieg̃. Idibi mujujum wuyju ig̃o dakũ kay takũ nojẽm ãm. Imẽnpuxim pũg̃pũg̃ Judeuyũ'in kuy o'takũdakat'iatakũ buxim. Ixeyũ oibu'un Deus ebekitkiyũm itabut'ũm puye. Eyju bit Deus ebekitkiyũm epesop eyetabut puye. Eyju Judeu'ũmayũ. Imẽnpuye eyju o'takũmuyiatakũ buxim- -tiptag̃atakũ buxim.

Joom oriib häd näng do hadoo Pꞌop Hagä Do karapee, Isaraéw buuj. Pꞌop Hagä Do gekyd hõm joom moo wób. Tii bä bëë kä, Isaraéw buuj nadoo doo, oriib häd näng do daap hawäng do moo hadoo do tetsꞌaa däk joom tëëg hehꞌäät hã, joom moo hehꞌäät do mahang. Ta täg, joom kóm hana doo, tabës hỹỹ kä bë hã na-ããj kä.Hahỹỹ dꞌ tahanäng pé tii: Pꞌop Hagä Do asog hõm Isaraéw buuj wób. Isaraéw buuj nadoo do tagadoo sa jawén buuj. Hỹỹ kä ti ragado däk na-ããj hẽ sa sii Abaraãm hã, Abaraãm panaa hã Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa enooh do paah.

Jã¹nxe³jut3sũ̱³nxe², yain³ta³ka³ta² O³li³ve²ra³ka³txa², a²nũ²a² wa³kon³ka³ta² a²nxũ̱³ka² nũ̱³ka³na³ki² ta³nxũ̱³ka² ũh³nxũ̱³ki²lã³sãn²ka³tu̱³, kwa² sa³wxe³na² wen¹ka³ta² O³li³ve²ra³ka³txa² a²nxũ̱³ka² sa²kxai³lu² ũh³nhe³ki²lho¹sxã³ a²nxe³tũ̱³ka² sa²kxai³lu² ũh³nxũ³ne³wxen³ti³te²na¹. Hã²wxãn³txa³ ka³lũ³ã³nxũ̱³kxi¹ka³tu̱³, wi¹wen¹ye²nũ²nha²wa². Jã¹nxe³jut3sũ̱³nxe², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² sa²kxai³lu² hai³sxa² yain³txa³ka³ta², a²nũ²a² wa³kon³kat3sũ̱³nxe² yxau²xai³lai¹nha²kxai³, wxãi²na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te² ĩ³nxai²na² sa²kxai³lu² kwa² sa³wxe³na² kwa² wen¹kat3sũ̱³nxe² yxau²xai³yah³lxi¹nha²kxai³, nxe³yain¹yah³lxi³te²sin¹yu²hẽ³la². Kxãn³su², ha³lo²a² wi¹ju³ta² un²ta̱³ki²sxã³ yxau²xai³yah³lxi³hxai¹nhẽ³la². Yxãn¹ta¹, kwẽn¹tai²na² yain³txa³ka³ta² a²nũ²a² wa³kon³ka³ta² ũh³nxũ̱³ne³wxen³ti³sxã³ wi¹wen¹ ã³nxũ³ki¹jut3sũ̱³nxe², yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa². Nxe³ha²kxai³, Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³a¹ ha³lo²a² wi¹ju³ta³lot3sxã³ yxau²xai³yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa².

Haiya kanohinai kataikaka oliveira exafityakahare kate hiyeta hoka hatya atya maxafityakahare kanohitare kaxomokaka ihiye. Xiso majudeuneharenae atyo hatyo atya maxafityakahare kanohi akereta hoka kalikini atyo judeunae niyatere, exahe enawenaneha xoaha xomanere tyaoheta.

Va'ora okavarajomiki bana adani judeus kaija'ari oliveira avani rakhajaha'iki vadinia. Ija'aria bi'dani'iki ida ava vadini. Aniani ibavinia binaibaviki ida oliveira rakhajahariki vadini moananama'oja kaimoni. Oliveira avani rakhajahariki vadinia bigathaniki ida oliveira avani rakhajahaki dohania binahokija kaimoni. A'onivani judeus kaija'ari avihiriki, oliveira avani rakhajahariki vadini fori avihiki a'oni. Deus kania avagathaniki ida judeus kaija'ari-ra nahokijahakiki, va'ora nadanoki hiki.

Oriwereja soho bo mytsaty tsimaha, ihumo tsinymyrykynaha. Oriwereja wastuhu sarapatsa niakaraknaha. Kyze hwisarapatsa jakara iknykta mekta sarapa tu tasutsuk tsikykaranaha, aibani zuba tahaypyknaha. Iwata Sudeutsa hwisarapatsa watsa asaktsa sikakarehetsa niaha. Sesus harere bo batu hỹ mykaranahaze tu Deus hyrytsa batu zikyziknaha iwatsahi metutu tahasapynaha. Ikiahatsa Sudeutsabyitsa tu Sesus harere bo hyỹ tsimykaranahaze iwatsahi ihumo ahaspirikporẽtsa tsimoziknaha, iwatsahi ikiahatsa hwisarapatsa watsa asaktsa jakara iknykta hwi humo nezutsukuk niy.

Uruetama puo toĩneꞌen Uriweira yp koꞌi urumikoi wakuaria kahato iꞌewyte toĩneꞌen Uriweira yp gaꞌapy piat nop sese rakaria Uriweira ran urutoꞌe. Miꞌi yp ewywuat kahato eiperia Humanu ywania. Uruto Iuteuria mekewat Uriweira yp sese ewywuaria. Haꞌawytepyi uruikuap Tupana sese maꞌato eiperia Humanu ywania yne tupanaria mohey haria eipe. Saꞌawyꞌitewuat tupana iãꞌãkap mohey haria mesuwat yi totiat yt Iuteuria i koꞌi tukupteꞌen aikotã mekewat Uriweira ran yp nop takat ewy maꞌato uruto Iuteuria yt ikyꞌesat i Iesui Uruporekuat no hawyi Uriweira yp sese yp pikꞌe hap ewy yp tek hap ewy urutukupteꞌen. Miꞌi hawyi Tupana tipag iraniaꞌin ywania itote haga howapy piat ewy. Miꞌi hawyi satꞌe koitywy haat kahato iraniaꞌin ywania kat pote iꞌypy Iuteuria ywania kaipyi haga ewy iraniaꞌin ywania.

Hane koénehikoye xuve azeitona koati katâraeti. Itea tétukexeokonone po'ínuhiko káva'o. Kene itínoe ákoti itukapu jûdeu, kutí kénoe xuve azeitona ihonohí koeti hoíkuke ákoti katarákoati, ina ipíhopokono ne káva'ohiko xuvékuke ne koati katâraeti xuve azeitona. Yanê'e, koatíke poéheve koane xuvéku ne koati katâraeti xúve úkea xináko.

Ni'karérã Judeu masa oliveiragɨ dɨpɨkãharã weeró noho niîma. Ãpêrã ni'karérãre tee dɨpɨ́rire dɨtê kõ'a'karo weeró noho Õ'âkɨ̃hɨ Judeu masare kõ'âkɨ niîwĩ. Be'ró tee dɨpɨ́ri niî'karopɨ apêgɨ oliveira nɨkɨkɨhɨ́ dɨpɨrire pĩ'rí wã'a dutigɨ toopɨ́ yehê dɨ'té õ'osami. Tohô weéro tigɨ kaséro ɨ'esé me'ra nɨkɨkɨhɨ́ ãyuró pĩ'rí wã'arosa'. Tohô weé'karo weeró noho wa'âkaro niîwɨ mɨsâ Judeu masa niîtirãre. Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre kɨ̃ɨ yarã́ sãhakã́ weékɨ niîwĩ. Mɨsâ Judeu masa meheta niî'. Tohô niîtimirã, niî pe'tise Õ'âkɨ̃hɨ Abraão paramérã niî turiarãre “Ãyusé o'ôgɨti” niî'kere yẽ'êrãsa'.

Canan má, Israelcunaca rasun lantanümi cayan. Chay waquinnin pallaynincunämari cuchüśha capäcula; amñatacmi juc munti lanta cayalcalpis chay pallaynincunaman injirtäśha calanqui. Chaynüpam canan'a chay sapillapi caycunqui, chay lantallapïtac cawsacunquipis.

Ãne na, wa za duré aima ãma romnhimiré'é za'ra wa'wa. Ãté azeitona wede hã te a'ubuni wi 're sa, oriwera na ĩsisi hã 'madâ'â ãna ĩprédu hã, tede'wai õ nherẽ. Ta hã zudezu'õ norĩ, te wasu'u. Duré azeitona wede hâiba amo hã te duré 're sa, danho'a da te dasiwi 're ĩ'madâ'â pese mono hã. Ta hã zudezu norĩ, te wasu'u. Tawamhã ãté azeitona wede hã danho'a 're ĩsa mono panhipti hã te za nima niwĩp si panhipti nhi'ẽ za'ra ni, taré simi'wara da, dasiré 're 'rã za'ra mono õ wa. Ta hã, zudezu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩsaze za'ra mono õ norĩ, te wasu'u. Ãté a'ubuni wi azeitona wede 're ĩsa mono panhipti hã te za misi wẽ'ẽ ni, azeitona wede hâiba amo hã dama ĩ'madâ'â pese u ĩwede wãi wa, da te ãma wasisi da, dasiré oto 're 'rãi mono da. Ta hã, zudezu'õ norĩ ãma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, oto ãma 're ĩsib'a'uwẽ za'ra mono zé, te wasu'u. Tawamhã azeitona wede, dama ĩ'madâ'â pese wede wa'u na te za oto tipanhipti prédu, wẽ na, a'ubuni wi azeitona wede 're ĩsa mono panhipti hã rob'rãi wede amoi u, da te ãma ĩwasi hã. Tane duré, zudezu norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã marĩ wẽ na tãma 're ĩsõprub za'ra mono zé hã, te duré aima 're hâimana za'ra wa'wa oto, zudezu'õ norĩ na 're aihâimana za'ra wa'aba mono ma hã.


Naeroro mokaro, juteu tõ, Ritonõpo onenetupuhpynõ onypoihtopyra ehtoko, “Tee, juteu tõ se pyra Ritonõpo mana. Kymarokõ rokẽ menekase,” kara ehtoko. Amoriry sã rokẽ matose. Zoko sã pyra matose. Mame otyro eukuru yhtopyra mana amoriry wino imity aka. Yrome imity wino onuhnõko mana amoriry aka. Morararo matose. Kure oritorỹko Ritonõpo mana juteu tõ pokoino.

Tã kêr ka mẽ arĩ Ijaew o mex o ri apa. Tanhmã ri mẽ hipêx to mã ajamaxpẽr to hkêt nẽ. Rỳ ajamaxpẽr o:—Nà ãm hãmri na Tĩrtũm mẽ hkaga nẽ ãm kãm mẽ papxipixjê japê.Anhỹr o ajamaxpẽr kêt nẽ. Ijaew te ixkre kapem pĩ hpàr mexta pyràk. No mẽ kajaja te mẽ ate akunĩ rũm pĩ hpa kot ixkre kapem pàr mex pix kukwak ri htĩr nẽ hã harirta pyràk. Kêt akunĩ rũm pĩ hpa jakàr kukwak ri na hte ixkre kapem pàrta htĩr nẽ kuhê hkêt nẽ. Kop apu pàrta mex kêt ronhỹx ra akunĩ rũm hpaja grà pa. Ja pyrà nẽ Ijaew kukwak ri kot kaj mẽ nhỹrmã Tĩrtũm ri atĩr tũm nẽ apa ho apa. Jakamã kwa kêr ka mẽ ate amnhĩ to rũnh o mẽ hakrenh ã amnhĩ to jarkrar kêt nẽ.

Hĩte Xoteo minakaniua, kona hĩuikapeua Teoso apakapinii hĩte. “Iua aãpori kapatakiko atoko, Teoso takanapana Xoteoakori, ate apakapini ĩkapani,” kona hĩtxape, kotxi aãpori atoko hĩtxaua. Na aãpori sikataparatari aãkotsa. Aãkotsa sikataparatari aãpori. Ininiã hĩte apakapari Teoso sikakiti, kotxi hãpotiitaua Xoteokata.

Awylygue iwerâ judeu domodo xurâpyrybe mawylymogue kulâ sawoem tâiseba itaungâ. “Deus kagâ koendâ awylygue, Deus xurâem judeu domodo takaze koendâ kydawyly iwerâ” tâkezeba itaungâ. Iwindy mawânrâ se esebydâni, nihugueba itoem, iwatary keba. Abraão, iweom warâ wâgâlâ Deus agâmo koendâ awyly. Âwâgâmo inkâba myakâwâm mâkâ; akaemo judeu domodo idamudo agâ koendâ awyly.

Aꞌe rupi pezeꞌeg zemueteahy zo aꞌe hàkà upen maꞌe kwer wanehe nehe. Taꞌe hàkà ài peiko pe no xe. Hàkà nomono kwaw ukàgaw hapo pe aꞌe. Nan. Hapo umur ukàgaw wàkà pe aꞌe.

Haꞌe rami teĩ ndaꞌevei hakãgue ae gui pejejou porãve aguã. Pejejou porãve ri vy peikuaa pota povaꞌe re: peẽ eꞌỹ hapo moingo porãa peiko, haꞌe rã hapo rima penemoingo porãa oĩ.

Aɡ̶ele diɡ̶ikaniticoace, daaditaɡ̶adiaaɡ̶ica mawiite ijoa judeutedi ane liciaco libiwedi oliveira ane dinoke. Ayakadi daɡ̶adinaɡ̶axakenitibecetiwaji, igaataɡ̶a niɡ̶ida makaami ɡ̶adiciagi micoataɡ̶a libiwedi niale. Naɡ̶ana libiwe niale adowediteloco litodi, pida litodi yajigota liweenigi niɡ̶inoa libiwedi.

Judeus'g̃a jikoge'ymame ga rehe Tupana'ga pohiri g̃a hugwi. Emo judeus'g̃arũiva'ero tapenhimboheteuhui ti a'ea rehe. Tape'jiuhui ti: “G̃a hohe'i tehe ko ore pyryvamo. Nurã Tupana'ga opohi g̃a hugwi imombyryva ore ve.” Tape'jiuhui ti a'ea. A'ereki judeus'g̃a nemboypya rehe Tupana'ga omombyry pe me. Ndia'ei nhande: Hakã rehe ko pyry yva rapoa pe, ndia'ei nhande. A'ereki yva rapoa rehe ko pyry hakã pe. Na jitehe judeus'g̃a nemboypya rehe ko pyry pe me. A'ereki Tupana'ga omombyry pe me pe g̃anemboypya javijitehero g̃waramo. A'ereki ahe ypy gwereko Tupana'ga nhi'ig̃a imombe'gwovo pe me. Tape'ea'javuhui ti a'ero: “Ore rehe Tupana'ga omombyry judeus'g̃a pe.”

Kỹ Israel ag to é he sór tũg nĩ, Topẽ tỹ ag vãm mũ ra, ẽg tỹ ka pẽ kórég vãm ri ke. Ag nỹtĩg ja ki ãjag nỹtĩ. Hã ra ka jãre vỹ tỹ Judeu ag jógꞌjóg ve nỹtĩ. Ãjag jógꞌjóg ve pijéꞌ, fóg pijéꞌ, kanhgág pijéꞌ. Judeu ag vẽ. Kỹ Judeu ag to é he sór tũg nĩ.

Upéixa ani penhembohory teĩ hese, Nhandejáry reꞌýi tee-rehe. Yvyra rakãgwe-rami ojepeꞌa vaꞌekwe haꞌe kwéry. Ani penhemombaꞌegwasu teĩ peẽ peiko-vy. Mbaꞌeixagwa tipo peẽ. Yvyra máta rakãgwe-rami rei peẽ. Hakã-gwi ndoúi haporã. Hapo-gwi ae ou hokyrã. Upéa-gwi ani penhembohory teĩ hese kwéry.

Ixityhymy nohõtirenyõmy. Kaiboho dori iratyre awimy aõkõ atximahãtenyte. Òwòru rutysõmo aramyre judeu mahãdu tyby wese wahe. Aõkõkeki, kai bedesekre òwòru desede wese.

Aꞌeramũ ki pẽẽ judeu ꞌgã agoꞌwaweꞌem. Imũꞌẽmyrera ꞌgã agoꞌwaweꞌem pejejemogyau. Pejerowiaraip kasi pejejee ne. Najudeu ypy ꞌgã nũi pẽ nee imujaripyrera. Pẽẽ te ꞌga pẽ mujat ꞌgã nee. Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejerowiaraipeꞌema pejejee.

Djãm me amã mebê idjaer kurêmã? Djãm me aje amijo adjàmran amim,—Be, ga, Metĩndjwỳnh arỳm mebê idjaer kangan kum me bajbit ikĩnhja pumũ, anhỹrmã? Kwãrĩk wãnh amijo adjàmra kêt. Ga me abajtem dja ga me mrãmri amijã ikabẽn ma. Djãm ga ne ga Metĩndjwỳnhmã tỳx jangij got? Arkati. Ta ne amã tỳx jangij kute mrãmri ne pidjô jarê bàrimẽ pamã tỳx jangjênh pyràk.

Mîrîrî yeꞌnen amîrîꞌnîkonya ipanta rîꞌpî yewanmîrî eꞌpai pra awanî. Mîrîrî pîꞌ mîî pe aatapurîkon eꞌpai pra man. Maasa pra amîrîꞌnîkon wanî tarîpai ipanta pe warantî. Ipantaya ikara yapîtanîpî eserîke pra man tîîse ikaraya neken ipanta yapîtanîpî. Mîrîrî yeꞌnen taayaꞌnîkon eserîke pra man: —Anna wanî Judeuyamîꞌ yentai tîweꞌsanon pe —taayaꞌnîkon eserîke pra naatîi.

Yĩy Yoneo xop yãk-tõgnãg pe'ãpaxeh hok: 'A 'ãxop te yĩpxatit putuk'ah. 'Ãmhok. Pãyã 'ãxop te mĩmmãg putuk, yã mĩmmãg te' yĩpxatit tu' tup.

Tãbu tãbuetait takũkẽ buye g̃u. Takũ bit takũetait tãbube buye. Imẽnpuye:— Deus Judeuyũ kay g̃u- -ocekay acã — i'ũmg̃u juy epe'e. — Oceju acã ixe juk ocenaẽ jebekitkiyũm — i'ũmg̃u juy epe'e.

Tii dꞌ tahadoo do hyb nꞌaa, bë makꞌyyts manä joom moo hedoo do Pꞌop Hagä Do gekyd hõm doo, Isaraéw buuj. Bë hꞌyy kasabé manäh. Bë hyb nꞌaa newë hahỹỹh: Dooh bë tado bä joom patuuh hejꞌoonh doo. Joom patuuh ti bë hã hejꞌoonh doo.

Yxãn¹ta¹, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² yxau²xai³lain¹ju³ta², wa³kon³ka³ta² a²wi¹lhĩ¹nãn¹ta³nxũ̱³ka² ũh³nxũ̱³ki²lã³txũ̱³ki³hũ̱³nxe² yxau²xai³lain¹na³la². Yain¹yah³lxin¹kxa²ha³ta̱³nxãn²txi³, ha³ya³kxa³lxi³hit1sxã³ ĩ³ye³kxain¹yah³lxi³txa³hẽ¹la². Ĩ³ya³lo³nhyah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³, hai³txi³ wain³txi³ ĩ³ye³kxi²nhyah¹lxi³hĩ̱³nx2nxã̱³lxa². Nxe³yah³lxin¹jut3sũ̱³ju³ta²sa¹. Yain³txa³ka³ta² a²nxe²ka³nãu³a¹ so¹lxi³ a²yã¹ki̱³tãu³su² te²jai¹ti²tu³wa². Hai³txi³ a²nxũ̱³ki³nãu³la³ a²yã¹ki̱³tãu³sxa³wa². Wxãi²na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³te² ĩ³nxai²na² a²nxũ̱³ki³hũ̱³sxã³ yxau²xai³yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa². Yah³lxi¹nha²kxai³, a²nxe²ka³ti³hũ̱³tũ̱³ka̱³txa² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ti³hi¹txa²txi³ha²kxai³, ka³te̱n³su² yxau²xai³yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa². Yxãn¹ta¹, a²nxe²ka³ti³hũ̱³tũ̱³ka̱³txa², wxãi²na² a²nxũ̱³ki³hũ̱³tũ̱³ka̱³txi³ ĩ³nxai²na² ti³hi¹jah³lxin¹ju³ta³la³ yũ²nxa³wa².

Hatyo hiyeta awaira atyo ximaxawaiyerehena atya exafityakahare kanohinae kataikakehenerenae kakoa. Xoanereya hoka xaokowiharetyoahena? Xisonae atyo atyakate kanohinai akereta taita. Maisa atyo xiso xini xaiyatelikijita atya tyahare. Atya tyahare atyo aiyatelikijita xiso.

Hari. Hari'a vakaihiponiri ida ava vadini fori hiki Deua bi'dani'iki. Hari'a avaabononi vavaboraboraha avajahania, va'oaniaro vajaharina va'ora avakahiki. Ava vadini fori avihiki a'oni. Ni-avanahokiki fori hiki ida ava 'damani abohani. Ava 'damani abohani vani ida a'onira nahokija.

Iharatatsa humo hwi taypyk. Batu sarapatsa humo hwi taypyk. Iwatsahi pykyhytutaha nawa tsimytsasokonaha. Batu tyso.— O Deus Sudeutsa batu iakparawy iwatahi katsa zuba tsikmywatawy — iwa batu tyso.

Yt etimohit reiꞌo ehay wo Iuteuria ywania. Yt ereĩneꞌen neiꞌo haiwot iꞌatuetiat rakano katupono hatek hap ewy Uriweira yp tek hap ewy tukupteꞌen. Yt ereꞌe teiꞌo — Uruwehay pyi urutuwenug uruto poꞌog Iuteuria kai yt eweiꞌe teiꞌo. Mio tã eweiꞌe pote yt eiweꞌeg hin i kat pote haga yt haat kuap i yt iꞌypyꞌa ete i pote katupono yt tuwemosat kuap i yt iꞌypyꞌa i pote. Yt naku i haga toꞌe iꞌypy kape — Yt naku i en e miꞌi hap ewy yt watoꞌe kuap i Iuteuria ywania pe — Yt kat hamo i eipe katupono miꞌiria tukupteꞌen hapo sese ewywuat iꞌypy ewy maꞌato iraniaꞌin gaꞌapy piat Uriweira ypia nop takaria ewy.

Hákonoekopo kepayásokopinova neko káva'ohiko tetukéxokonoti. Kena'áka iséneuke kepáyasokinova, hara puyákapanapu yokóvo: Haina xikóyokenoe úkea xunáko ne poéheve, itea koati xoko poéheve úkea xinákonoe.

Tohô wa'â' niîrã, “Ɨ̃sâ Judeu masa nemoró ãyú yɨ'rɨ nɨ'ka'”, niîtikã'ya. Õ'âkɨ̃hɨ masaré yɨ'rɨóse naâ me'rata dɨ'pôkãtikaro niîwɨ. Mɨsâ yẽkɨ me'ra meheta dɨ'pôkãtikaro niîwɨ.

Ñatac chay juc pallaycunäpi mas allintucuyanquimanlätac. Sïchuśh chaynu nunatucul'a yalpay, amchu manamá sapinta uywaycuyanqui, sinu'a sapinmi amta uywaycuyäśhunqui.

Taha wa, rob'rãi wede, dama ĩ'madâ'â pese panhipti hã 're 'rã za'ra mono õ wa, da te 're ĩsi'ẽ za'ra mono ne, 'Re ĩhâimana u'âsi mono a'â te te siwi 're ĩ'awẽ'õ mono norĩ ma, aipire na tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, asina 're sa'ra wa'aba mono õ di za. E ĩwede panhipti wa'ui hawi, te ĩwede zari hã 're prédub za'ra. Mare di. Ĩwede zari hawip si, te ĩwede panhipti hã 're prédub za'ra. Tane, a norĩ wa'wa hã zudezu norĩ ma, aipire na 're aihâimana za'ra wa'aba mono õ di. Taha wa, aipire na tãma 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na, 'râwi asina 're aiwata waihu'u za'ra wa'aba mono õ di za.


Otarãme ynara ãko matose, “Ỹ, amoriry isahkatyã sã juteu tõ tymyakãmase yna ke,” ãko matose otarãme.

Mãn ka mẽ atõ ajamaxpẽr o:—Ra Tĩrtũm kot Ijaew kaga nẽ hpãnhã mẽ pajaja mẽ ixto hkra jakamã mãn kãm mẽ ijapê ho mẽ hakre. Ra mẽ hpãnhã mẽ ixto hkra kênã. Anẽ.

Atxiĩti hĩte Xoteo minakaniua txano nota: “Iua aãpori kapatakaãkori atoko Teoso takanapari Xoteoakori. Ãti aãpori iapitakiko atoko, Teoso apakapaua ate,” hĩtxano atxiĩti.

Wamyguelymo: “Iwatary idu odano saseudoenlâ myakâwâm âpa ezano iwatary satâly. Iwatary satâwâdyby emyenro kulâ akaemo judeu domodo, xina pylâ âkelo iwatary-ro, awârâ mawânrâ enehoim Deus xurâem tynrenseinhe xina awyly, judeu domodo takaze” myguelymo.

Peze zo nehe, — Kwa, Tupàn omonohok aꞌe hàkà aꞌe, taꞌe iporomomog wer zanerehe maꞌywaꞌyw rehe aꞌe xe, aꞌe hàkà hekuzaromo aꞌe xe, peze zo nehe.

Xapyꞌa rei aipopeje ꞌrã: “Hakã ae ojayaa rakaꞌe haꞌekue py ore roĩ aguã”, peje.

Pida ane daɡ̶akaami judeutedi menitiwaji, “Onakagidi niɡ̶ijoa libiwedi owotibige moyexocaɡ̶aditini eledi libiwe. Odaa ɡ̶odiciagi naɡ̶ajo eledi libiwe.”

Pe'ji po pe ji ve a'ero: “Oliveira nhande tihakãvondo ka'gwyripeva'ea rakã toko ipy'rovo javo. Na jitehe judeus'g̃a hugwi Tupana'ga pohiri judeus'g̃arũive'g̃a toko g̃a py'rovo javo,” pe'ji po pe. “Ore judeus'g̃arũiva'ero orepyry hete g̃a hohe a'ero,” pe'ji tehe po pe ji ve.

Hẽn ri ke mũn ãjag tóg inh mỹ: “hã ra tóg Judeu ag vãm, ẽg to há nĩ jé,” he sór mũ. “Hã kỹ tóg ẽg to há nĩ,” he ãjag hỹn mũ.

Pene paꞌũ-my oĩ paraꞌe heꞌi vaꞌerã: “Ore moĩ hagwã-ma hendagwe-py ojepeꞌa vaꞌekwe haꞌe hakã” heꞌi vaꞌerã.

Kaiboho òsana marybebenykre: Tiiboho òwòru‑ribi ritamy raremyhỹ inyboho rikibynyrenykremy.

Pẽẽ mũ nipo ꞌjau jee: “Janeruwarete ꞌga opoit judeu ꞌgã nui. Aꞌeramũ ore ꞌgã japyꞌrufera”, ꞌjau nipo pẽẽ numiamũ.

Ga me ren amim,—Be, Metĩndjwỳnh ne mebê idjaer kangan arỳm me ibajtembit ipytà. Nãm me kanga kute mrãmri ne me'õ kute pidjô djujabê pa mok ne kanga pyràk. Ne kam arỳm pãnh pidjô djujabê kêt pao tẽn pidjô djujabê bàrikam adjà. Nãm Metĩndjwỳnh ã me ijo ane, ane.

Mîrîrî yeꞌnen taayaꞌnîkon: —Ipanta yaꞌtîsaꞌ toꞌya mîrîrî anna pataꞌseꞌ ton pe, Paapa pemonkono pe anna eꞌtoꞌpe.

Pa 'ãxop te: “Tikmũ'ũn te mĩmmãg xe'e' xut, nũy nõ puknõg hĩy 'ũp-tox tu', pu tu tox. Ha kaxĩy Topa te yãy yõg Yoneo xop mõy, nũy 'ũgmũg nõy hã' yãnãn, puk mũg yã yãy yõg tikmũ'ũn, mõ 'ũgmũg yãy xe'ẽgnãg tu',” kaxĩy.

— Tiptag̃atakũ muyap co'i Deus ocemuy jebekitkiyũm Judeuyũ dieg̃ — i eyju aco'i e'em.

Hahỹỹ da apäh hꞌyy kasabꞌee doo gó bë see ky hadoo hã ỹỹ: “Pꞌop Hagä Do gakyd hõm joom moo wób, Isaraéw buuj, ỹỹh, Isaraéw buuj nadoo doo, joom hã tabatsꞌaa däk hyb nꞌaa, ỹ tagadoo hyb nꞌaa”, näng apäh bë see kyyh.

Jã¹nxe³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³:— Hai³sxa³nãn¹ta³ka³ta² a²wi¹lhĩ¹nãn¹te²nxũ̱³ka² txã² ũh³nxũ̱³ki²lã³nũ²hẽ³li¹. Txai²na² sa³wxe³nãn¹ta³nxũ̱³ka³na¹xai²na² ũh³nxũ̱³ne³wxen³ti³nha²sa³txai²li¹. Nxe³ha²kxai³ kãi²na¹wi¹. Nxe³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³, nxe³yah³lxi³txa³hẽ¹la².

Xakore hoka xehenaite: “Atya kanohinae atyo kaxirikotyaka hoka hatyonae wenekoare wisaona maheta”, xehenaite.

Oathi-ra gathaniki vahabini ida hoarani avahararania hojaki:—Deua bi'dani'iki ida ava vadini, hojaki ida ibavi hora anakaramisivini ibavini kaimoni — nihi.

Ikiahatsa:— Hawa katsa hwisarapatsa jakara iknykta hwi humo nezutsuk tsimaha, Deus Sudeutsa sapy mybo nyny mykara — tsimaha.

Maꞌato iraniaꞌin teꞌeroꞌe — Toitek haga saꞌag nakat miꞌi hawyi watipehik poꞌog waku rakat haga totopag itote iꞌatuꞌe saꞌag. Miꞌi hap ewy urutukupteꞌen. Toihep Iuteuria haga potꞌi ewy hawyi uruto urupehik itote waku poꞌog nakaria uruto pote iꞌatuꞌe saꞌag yt pywo pe hin i iꞌatuꞌe iraniaꞌin.

Ínanimeamo yakoénoe: “Itea tétukexinokonoke ne po'ínuhiko káva'o, motovâti itúkeovo utíne ipíhopokono xuvékuke xokóyoke ne tetúkinevo káva'o” ketínoemeamo.

Mɨsâ a'tîro niî boosa': “Ni'karé yã'asé dɨpɨri dɨtê kõ'a no'okaro niîwɨ. Apêye dɨpɨri yehê dɨka yuú no'orotiro tohô weé no'okaro niîwɨ”, niî boosa'. “Teé weeró noho ɨ̃sâ Judeu masa niîtirãre Õ'âkɨ̃hɨ yarã wa'aáto niîgɨ Judeu masa pe'ere kõ'âkɨ niîwĩ”, niî boosa'.

Ichapisćha ninquipis: “Aw, chay pallayca cuchüśha cala, ya'acta chayman injirtaycamänanpämi” nil.

Zudezu'õ norĩ, ãté ãhã wasu'u zarina, te za ãne asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo: “'Re ĩhâimana u'âsi mono hã rob'rãi wede panhipti, da te 're ĩsi'ẽ za'ra mono ne, e marĩ da, ma tô te te siwi 're awẽ'õ, zudezu norĩ hã. Wa norĩ hã ĩwa'rãmi 're wahâimana za'ra mono da, ma tô ta norĩ hã te te siwi 're awẽ'õ. Rob'rãi wede amo panhipti hã ĩwede amo na da te ãma 're ĩwasisi za'ra mono ne, wa oto wa norĩ hã 're wahâimana za'ra, ĩ'upana za'ra.”


Ajohpe pyra mana. Amoriry isahkatyã sã juteu tõ turumekase Ritonõpo a onenetupuhpyra toto exiryke. Mame typoenõme amarokõ tyrise eya mokaro esahpyry pona, Kyrixtu enetuputyryke oya xine. Yrome epyrypara ehtoko. “Kymarokõ rokẽ Ritonõpo poenõme sytatose,” kara ehtoko. Tomeseke ehtoko Ritonõpo onenetupuhkehpyra oehtohkõme. Otyro amoriry sahkary sã juteu tõ tuãnohse Ritonõpo a onenetupuhpyra toto ahtao. Amarokõ roropa opynanohpyra xine Ritonõpo exĩko mana onenetupuhpyra awahtao xine.

Nà ãm hãmri na pre Tĩrtũm Ijaew kwỳ kaga. Mẽ kot Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr kêt mỳrapê na pre te mẽmo pĩ hpa jakàr nẽ rẽnhta pyràk o mẽ hipêx. Ka mẽ ra mẽ kurom amnhĩ kaxyw hkôt ajamaxpẽr jakamã nhũm Tĩrtũm te kot akunĩ kamã pĩ hpa jakàr nẽ ho htẽm nẽ ixkre kapem pĩ hpàr mex ã hanhôr nẽ hã hkaxpre pyràk o mẽ anhĩpêx. Nom kwa kêr ka mẽ ja hã amnhĩ pumu nẽ ri hã Ijaewjê mã amnhĩ to jarkrar kêt nẽ. Ãm amnhĩ to mex nẽ Tĩrtũm kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx mex o ri apa. No kot kaj mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr kêt nhũm amnhĩ tã mẽ apumu nẽ ra kot Ijaew kwỳ nhĩpêxta pyrà nẽ tanhmã mẽ ato nẽ mẽ akaga. Ã Ijaew jarẽnh kot anhỹr. Te mẽ kêp pàr mex pyràk. Tã nhũm mẽ kot Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr kêt jakamã nhũm Tĩrtũm te kot pĩ hpa jakàr nẽ rẽnhta pyràk o mẽ hipêx nẽ mẽ homnuj nẽ. Kot kaj mẽ uràk nẽ ã amnhĩ nhĩpêx anẽ nhũm mã mẽ ato anẽ nẽ.

Atãopitikara. Teoso takanapari Xoteoakori, kotxi ninoa !auikari isãkire. Iua apakapai hĩte, kotxi hĩte auikari iua sãkire. Iuaritika !hĩuikapeua ikara atoko hinakasaaki. Erepaniko.

Deus, judeu domodo tumoze wao, Jesus tyeinwândyseba awylymogue. Se âpa ezano iwatary satâwâdyby ara lelâlâ ypemugudo. Jesus mâinwântuomo olâ, Deus se oliveira iwatary saseudyby ara âedylymo. Awârâ wâgâ kulâ olâ judeu domodo takaze koendonroem mawylymo kâzegaetaundâ. Tâmaynelâ itaungâ, mâinwâmpyra mipyra mitomoem.

Zutew nuzeruzar kwaw hehe aꞌe wà, aꞌe rupi Tupàn omonohok waneityk pà maꞌywaꞌyw hàkà ài aꞌe wà. Pezeruzar katu peiko pe, aꞌe rupi pepyta peiko aꞌe pe maꞌywa ꞌyw rehe pe kury. — Zaiko weraꞌu zutew wanuwi, peze zo pezeupe nehe. — Pekyze katu Tupàn wi nehe, aꞌe peme ihe kury. (Aze pepytuꞌu pezeruzar ire nehe, peneityk putar aꞌe nehe no.)

Haꞌe rami teĩ haꞌe kuery ndojeroviaia re ojayaa, haꞌe peẽ ma pejerovia ramo penemboja. Pejejou porã eme, haꞌe rami ꞌrãgue py pemoĩ pejererokyje aguã,

Ewi monakagidi niɡ̶ijoa libiwedi anoiciaceeketege judeutedi. Pida niɡ̶ijoa judeutedi Aneotedoɡ̶oji aɡ̶aleeɡ̶eetediogi me loiigi leeɡ̶odi aɡ̶onakato, odaa akaamitiwaji etiɡ̶adawanaɡ̶atitege loiigi Aneotedoɡ̶oji leeɡ̶odi manakatoni. Odaa jinaɡ̶a domaɡ̶a adinaɡ̶axakenitibecetiwaji, pida adinoweti. Aneotedoɡ̶oji ja iloikatidi judeutedi, anoiciaceeketege niɡ̶ijoa niale libiwedi anoyakagidi. Odaa akaamitiwaji nigikani manakatoni, akaami eleditetiwaji ɡ̶adiloikatiti.

Ndapekwahavihĩ. Tupana'ga opohi tuhẽ g̃a hugwi g̃a jikoge'ymame ga rehe. A'ero pejikoga g̃waramo ga rehe ga pe mongoi ojiheva'ero. Tapenhimbohetetehei reki a'ea rehe. Nhande tihakãvondo oliveira hugwi hakã ite'varuhurame. Na jitehe Tupana'ga pohiri judeus'g̃a hugwi ojiheve'g̃a hugwi g̃a te'varuhurame g̃a jikoge'ymame ojihe. Opohi ga g̃a hugwi. A'ero kaitu po ti ga pohiri pe hugwi no pe jikoge'yma'javame ga rehe nehẽ. Pekyhyji ti gapohira hugwi a'ero. Tapejikoge'ymuhũi ti ga rehe a'ero. Series([], )

Hỹ, ag vãm tóg. Hã ra ag tóg ti ki rã jãvãnh ja nỹtĩgtĩ, hã kỹ tóg ag vãm. Jãvo tóg ãjag to há nĩ, ãjag tỹ ti ki ge to. Hã kỹ ag to é he sór tũg nĩ. Topẽ kamẽg nĩ mỹr. Israel krẽ ag tỹ ti ki ge jãvãnh tugnĩn tóg ag vãm. Ag jagãgtãn jãvãnh tóg nĩ ha. Kỹ tóg ãjag jagãgtãn ke tũ nĩ gé, ãjag tỹ ti ki ge to tar tũ nỹtĩn kỹ. Hã kỹ ti hã kamẽg nĩ.

Haꞌe voi. Ojepeꞌa vaꞌekwe upéa-gwi. Haꞌe kwéry ndogweroviái-gwi ojepeꞌa vaꞌekwe. Ha peẽ katu pepyta peiko-vy hendagwe-py perovia-gwi. Upéa-gwi ani penhemombaꞌegwasu teĩ peẽ. Ani pejeapo teĩ hakã teeve ramo. Peiko arandu ae katu. Ha heꞌýi tee judeu kwéry vaꞌe haꞌe hakã-rami voi ha omopẽ vaꞌekwe ojéhegwi. Maꞌerã, “Nanhande peꞌa moꞌãi Nhandejáry” peje pendéjehe. Upeixagwa ani peje teĩ. Peiko arandu ae katu.

Inatyhy rare. Urile õhõti‑ribi losarenyõmy tiiboho iribi ritamy raremyhỹ rityhynyõrenyreki. Tule kaiboho talòmy tatemyhỹ tetyhynymyhỹtenyteki. Tai ixiwededỹỹõrenyre urile bexityhynymy. Judeu mahãdu heka òwòru rutyhy wese raremyhỹ. Ihãrele tahe Deuxu òwòru‑ribi ritare. Timybo tahõtinytenyteri —Deuxu aratarenyõtyhy. Tule aratarenyke timykeki.

Nuerowiari te ꞌgã Jarejuwarete ꞌga. Aꞌeramũ ꞌga aꞌeramũ opoia ꞌgã nui. Aꞌere perowiat wejue te ꞌga. Aꞌeramũ ꞌga aꞌeramũ pẽ mogyau ꞌgã pyꞌrau wemiayuwamũ. Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejerowiaraipeꞌema pejejee. Aꞌeramũ pẽẽ Jarejuwarete ꞌga pojeupa. Werowiareꞌem are judeu ꞌgã nereko tywer ire, sipo ꞌga judeueꞌemamũ nepẽ nereko tyweri werowiareꞌem ire? Judeuramũ ore yꞌwa ꞌywa rakãrete ꞌjawewara. Judeueꞌemamũ pẽẽ imujaripyrera ꞌjawewara te. Aꞌeramũ nipo ꞌga pẽẽ nanẽ pẽ nereko tyweaete judeuramũ orereko tyweawera apyraapa werowiareꞌem ire.

Mrãmri ne Metĩndjwỳnh arỳm amim me apytàro ba. Nhym be, kwãrĩk wãnh amijo adjàmra kêt ne amim,—Te me ibajtem nhym Metĩndjwỳnh arỳm me ijo kra. Me bajbit kum me imexkumrẽx, anhỹr kêt. Kwãrĩk wãnh ã amijo adjàmrao anhỹr kêt. Dja ga amã Metĩndjwỳnh pyma. Mebê idjaer kute Jeju mar kêtkam ne Metĩndjwỳnh arỳm me kanga. Nãm me kanga kute mrãmri ne me kute pidjô pa djwỳnh mok ne kanga pyràk. Me ren Jeju kanga kêt nhym ren arỳm amim me utà. Me ga ne ga me tu amim Jeju markumrẽx nhym arỳm amim me apytà. Kam, dja ga me akubyn amijo tẽn amiman amidjwỳnho adjàmra kêt. Metĩndjwỳnh ta kum me akaprĩkam ne arỳm me apytà. Dja ga me amidjwỳnho amra nhym arỳm me gadjwỳ akanga. Series([], )

Inna, seruꞌ pepîn. Tîîse enpenatatî inkamoro yaꞌtîꞌpî Paapaya maasa pra innape ikupî toꞌya pra awanî yeꞌnen. Tîîse amîrîꞌnîkon tîrîꞌpî Paapaya oliveira yeꞌ pîꞌ manniꞌ warantî maasa pra innape ikupîyaꞌnîkon yeꞌnen. Mîrîrî pîꞌ mîî pe taatapurîi pra eꞌtî. Tîîse eranneꞌ pe eꞌtî mîrîrî pîꞌ, Paapaya ayaꞌtîkon namai. Mîrîrî yeꞌnen aka tîwarî eꞌtî. Paapaya Judeuyamîꞌ tîmenkaꞌsan puꞌkuru tarumaꞌtîtoꞌ tîuya kuꞌsaꞌ pra man tîwî. Mîrîrî yeꞌnen amîrîꞌnîkon tarumaꞌtîiya pepîn kaiꞌma kîsenumenkatî.

Hamũn. Hãpxip kutõgnãg 'ĩhã Topa tep-tup nõg, 'ũkuxa mãm 'ohnãg hah, ha 'ãkuxa mãm ka'ok, yĩy Topa te 'ãp-tup pax, pa yãy pe'ãpaxeh xexka hok. 'Ãkuxãnõg, ka 'ãkuxa mãm kux. Hõnhã Topa te yãy yõg Yoneo xop putup nõg. 'Ãkuxa te Topa nĩm, puxix Topa kamah 'ãp-tup nõg.

Icẽmãn eyju e'em. Imẽnpit takũ dakacap puxim darem Deus Judeuyũ kay g̃u osunuy Cristo kay itabut'ũm puye. Jebekitkiyũm cuk eymuy ixeyũ dieg̃ Cristo kay eyetabut puye. Imẽneju:— Oceju acã Deus ebekitkiyũ — i'ũmg̃u juy epe'e.Eyday'em'um ma juy epesop eyetabucap epereap puxim! Takũdakacap co'i Deus ipiat o'supi'ajoat Judeuyũ be itabut'ũm puye. Ipiat o'supi'ajoat cebe ip takũat puxim ma'g̃u ip. Eyetabut'ũm pima, eywebe dak ipiat supi'ajoat.

Te hub né paawä tii, Pꞌop Hagä Do wén gekyd hõm tii, rahꞌyy kanaꞌeeh do hyb nꞌaa. Õm Pꞌop Hagä Do wén gadoo Kristo hã mahꞌyy kaꞌeeh do hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa tawꞌããts hẽ mahyb nꞌaa eä̃m, a hã hẽ hꞌyy kasabé manäh. Pꞌop Hagä Do tꞌyyd manehĩĩn bä joom mooh, Isaraéw buuj hꞌyy kanaꞌeeh doo, õm na-ããj hẽ dooh da tatꞌyyd mehĩĩn bä Pꞌop Hagä Do mahyb nꞌaa eréd hõm bä.

Jã¹nxe³jau³su², wxãi²na² sa²kxai³lu² yxo²ĩ²yah³lxin¹kxe³su², Sũ̱³na² wẽ³ha³lxi³lo³txa²txi³te²jai¹ti²tu³wa². Yah³lxin¹ka³tu̱³, hai³sxan¹ka³ta² wa³nũn³ta³nxũ̱³ka² ũh³nxũ̱³ne³wxen³ti³nha²ti³hũ̱³nxe² yxau²xai³yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxa². Yah³lxin¹kxan²ti³, kãin²te²lo³nhyah¹lxi³txa³hẽ¹la². Hãi¹nxe³sxã³ ĩ³yxuh³lxi³jah³lxi³hẽ¹la², sa²yxo²ã³syah¹lxi³sxã³ ã³ni²lã³nx2ti³kxa²ya̱n³txi³sa². A²ya³la³tu̱³, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² txã̱², Sũ̱³na² wãn³txa² yxo²ĩ²ai¹nxa³kxe³tu̱³, Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³su² ĩ³ye²nain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Hai³sxa² a²wi¹lhĩ¹nãn¹ta³nxũ̱³kxa² yain³txi³ka³ta² a²nxũ̱³ka³ti³khai³xa² ũh³nxũ̱³ki²lã³ti³hũ̱³xain¹sxã³ ĩ³yen²sxã³ khãuh³lxa³ti³hi¹tain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wa². Jã¹nxe³nx2ti³kxa²ya̱n³ti³su² sa²yxo²ã³syah¹lxi³txa³hẽ¹la². Series([], )

Hiyaiya, ematyakekoneneha hiyeta atyo kaxirikotyakaha. Hoka xiso atyo atyakate hiye xikahiyalatyaka xityakekone hiyeta. Hatyoharenai waiyekehalakita xomana hoka awa atyo xaokowiharetyoa, xakore hoka maika ximairehena kaisere. Hiyaiya, Enore atyo maisa iniyalahare maxomokalita judeunai, atya kanohi kaiserehareha xakore atyo hoka. Hoka xoana xiyahekola hiye, motyaiyala maisa iniyalahare tehitiya mokita xiso xaokita?

Ka'oa hiki ida ava vadini a'daniki fori vihina judeus kaija'ari. Cristo-ra vavakaijokaravini mani ida Deus va'ora 'daniki fori va'ora nihavini hi'ia. Avavakaijokavini mani ida ava vadinia akaramisiki fori Deus a'onira nihavini hija. Hari'a avaabononi vavaboraboraha vaibavia avahojania. Avaabononi avakava'igairi bana. Ni-Deus va'ora va'adiki adani judeus kaija'ari vajari'daki. Ava vadini movabiininini vani fori vihira adani. Avakava'ipahinihi ida Deu-ra avavakaijokavini; judeus kaija'ari-ra va'adiravini fori avihihi.

Wasape tsimytsasokonaha wasape my. Sudeutsa hwisarapatsa sikakarehetsa watsa Sesus harere bo batu hỹ zikaha. Ikiahatsa hi sisapy tsipiaksenaha. Sesus harere bo hyỹ tsimykaranahaze ana humo hi sisapy tsipiaksenaha. Pykyhytutaha kytsa! Batu tyso:— Katsa zuba Deus hyrytsa tsimaha — iwa batu tyso. Pykyhytutaha! Sesus harere bo zuba hyỹ tsimykaranahaktsa batu pyk zikaha! Sudeutsa Sesus harere bo batu yhỹ mykaranahaze iwatahi Deus metutu nisisapyspyk niy. Hwisarapatsa sikakarehetsa watsa. Iwatuze Sudeutsa hwisarapatsa babatsa watsa. Ikiahatsa ja. Ikiahatsa iharere bo yhỹ ahabyizeka pahatyryktsapyriwy.

Pywo ti toihep Iuteuria aikotã haga watihep hap ewy maꞌato yt iꞌatuminug saꞌag myi i toihep maꞌato yt taꞌatumohey i Tosaꞌyru pote. Miꞌi hawyi totopag eipe aikotã haga watipehik hap ewy Haꞌyru mohey haria eipe pote. Yt naku i eiwanẽtup hawe — Uruto poꞌog Iuteuria kai eweiꞌe eiwanẽtup hawe. Waku poꞌog paaꞌeweiꞌe — Tupana kat pote uruꞌairo ewanuat poꞌog waku watoꞌe. Taꞌi Haꞌyru mohey haria aito pote uruꞌairo waku watoꞌe yn kat pote yt ahewaku hap upi i ahehakyeraꞌat. Taꞌi yt tomohey poꞌog i hap upi toihep Iuteuria haga sese ikahu rakat pytkai toihep aikotã Uriweira yp haga sese rakat ewywuat. Pyno eipe Uriweira yp aga ran kahato ewywuat eweikupteꞌen. Pyno Iuteuria ewy yt eweimohey poꞌog i pote eipe iꞌewyte eihep.

Kaná'uti, itea koati vo'oku ákoyeahiko akútipo tetúkinokonoke. Kene itínoe, koati vo'oku kitípi Vúnae títiu kéyeinoke ikéneke. Hákonoekopo kepayásokovo, itea yokóhiyanavonoe. Ako'ópo okoseâna Itukó'oviti ne koati katâraeti xúve, enepone tetúkopeakene kávo'ohiko, ínapomo hako kixópikunoe Itukó'oviti enepomo hákoti kitipôa.

Tohôta niî', niîro pe'ea'. Naâ ẽho peótise bu'iri kõ'â no'okãrã niîwã. Mɨsá kẽ'ra Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peótirã, yɨ'rɨó no'oya mari boópã. Mɨsâ ẽho peóse me'ra di'akɨ̃ kɨ̃ɨ yarã́ sãhákãrã niîwɨ. Tohô weérã “Ɨ̃sâ Judeu masa yɨ'rɨóro niî'”, niî wãkûtikã'ya. Ɨ̃sá kẽ'rare kõ'âri niîrã, Õ'âkɨ̃hɨre wio pesáse me'ra tɨ'ó yã'aya. Judeu masa Õ'âkɨ̃hɨ yarã niî mɨ'ta'kãrã niîmiwã. Naâ ẽho peótikã, Õ'âkɨ̃hɨ naâre kõ'âkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ Judeu masare oliveira niî mɨ'ta'ke dɨpɨrire dɨtê kõ'a'karo weeró noho weékɨ niîwĩ. Mɨsâ Judeu masa niîtirã kẽ'rare kɨ̃ɨ̂re ẽho peótikã, tohôta weegɨ́sami.

Aw-ari. Ñatac paycuná mana chalapacuśhanpam cuchüśha capäcula. Amcunañatacmi chalapacuyllayquipa chayman injirtäśha caycälinqui. Chayurá ama-ari nunatucuyaychu, sinu'a manchacuywan allin caycuy. ¿Chay Israelcunätalä Tayta Dios mana awantayalchun, ampá amtalätac mana cäsuyaptiqui awantayäśhunquiman?

Ãne na asima 're nharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, ĩ'uwaibaba te za tô asima ãma 're ĩrowaihu'u za'ra wa'aba mo, ta norĩ ãma hã. Ta norĩ hã ma tô te te 're awẽ'õ tô siwi, te te 're saze za'ra mono õ wa. A norĩ wa'aba si 're sazei pese za'ra wa'aba mono wa, te tô ta norĩ wa'rãmi 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, a norĩ wa'wa hã asina 're aiwata za'ra wa'aba mono õ di za. Tô'ã. Taha wa, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono si asiwi 're ĩwazéb za'ra wa'aba mo. E 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã zudezu norĩ ma, tinhimihâzé te te tãma 're ba'a za'ra mono õ nherẽ, te za bété a norĩ wa'aba ma tinhimihâzé hã te te aima 're ba'a za'ra wa'wa, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono wamhã. Mare di. Te za tô te te 're aihâ za'ra wa'wa, tiwi 're aipizari za'ra wa'aba mono wamhã. Taha wa, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono si asiwi 're ĩwazé pese za'ra wa'aba mo.