Mame zupõ tytemuhmase eya rahkene. Mame Jezu kynosenuhmane tỹkakoxi, tupõ tytemuhmase exiryke. Ynara tykase ynororo,—Enaromyra exiko kuku. Tonetupuhse oya jexiryke tukurãkase ropa mase, tykase Jezu eya. Axĩ toekurãkase ropa ynororo. Kure toehse ropa.

Hãmri nhũm Jejus ho hakẽx nẽ amnhĩ tã omu nẽ kãm:—Pa? Kwa tee ri amnhĩ kukamã ajamaxpẽr kêt nẽ. Ate amnhĩ kaxyw inhmã ajamaxpẽr tỳx jakamã na ka ra akupỹm amex. E mãmrĩ ajamakêtkati nẽ ri apa. Anẽ.Hãmri nhũm akupỹm mex nẽ hkĩnh tỳx nẽ ma akupỹm tẽ.

Iuasaakipeka Xesosi kirioka, atamata itxaro:—Namarite, kataparaxinire pitxako. Pauikari niposotiire, ininiã erekapekai —itxaro.Iuasaakipeka oa erekape.

Tâty tywogonro MÂʼ ietuo, Jesus MYRYK idyly. Pekodo nhedyly. Eyam aguely:— Tyanepa ikâ. Kua ietybyem âmâ, kua kyetâ wawyly mâinwântobyry wâgâ — kely.Aguely umelâ kehoem myani pekodo kua idyly lelâlâ.

Aꞌe ꞌar mehe we uwak Zezuz aꞌe kuzà rehe umeꞌe pà aꞌe. — Ekyze zo ihewi nehe herazyr. Erezeruzar katu herehe ne, aꞌe rupi urumukatu kwez ihe kury, iꞌi izupe. Aꞌe ꞌar mehe we ikatu kury.

Haꞌe ramo Jesus ojere vy oexa. Haꞌe vy aipoeꞌi:— Xerajy, ndepyꞌa guaxu ke. Rejeroviaa ndereraa jepe — heꞌi. Haꞌe ramove kunha vaꞌe okuera.

Naɡ̶a nilokotedijo Jesus, odaa ja nadi naɡ̶ajo iwaalo. Odaa jeɡ̶eete, “Iona, jinaɡ̶adoii! Ja ɡ̶adicili, leeɡ̶odi me iwaɡ̶ati Aneotedoɡ̶oji me yakadi me ɡ̶adicilatiti.” Naɡ̶ajo iwaalo naɡ̶a dibateloco nijayogo Jesus, odaa ja icí.

A'ero Jesus'ga pyryrymi reki. Hẽa repiagame ga ei hẽa pe:—Kui'i, ei ga hẽa pe. Ejory ti! Erejiko nde ji rehe. Nurã netetirũa pigi nde hugwi, ei ga.A'ea rupi hẽa nhimohig̃atui.

Hã ra Jesus tóg vĩrĩn ke kỹ fi vég mũ. Kỹ tóg fi mỹ: “inh kósinꞌ,” he mũ. “Kamẽg tũg nĩ,” he tóg mũ. “Ã tỹ inh ki rã hã kỹ ã tóg háꞌ he mũ,” he tóg. Kỹ fi tóg háꞌ he mũ sir vẽsỹmér, ha mẽ.

Upe-ma ramo haꞌe ojere. Omaꞌẽ ramo, ohexa-ma upe kunha-pe:—Ani erekyhyje teĩ xéhegwi, xe rajy, heꞌi imbopyꞌagwapy-vy íxupe. Gwajýry-pe heꞌiha-rami, heꞌi kunha-pe: —Nde erejerovia-magwi xe-rehe, erekwera-ma, heꞌi kunha-pe.Upéa nheꞌẽ heꞌi-ma ramo, pyaꞌe okwera upe kunha.

Taita Jesuisi ròòsemy reare. Tuu robire tamy rỹraxire: —Lerỹ, awi heka rare. Aityhyna heka arateyteynyre. Inatyhymy teyteta. Tai tahe hãwyy aõwesele reytemy reare.

Aꞌerauwe Jejui ꞌga ojerowaka amãꞌjãu ẽẽ ree. Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ẽẽ upe:—Erekyje awi kari. Je rerowiar ape ekou raꞌe jepi. Aꞌeramũ je ene katuꞌoka akiko— ꞌjau ꞌga ẽẽ upe.Ẽẽ upe aipo ꞌga ꞌerauwe ẽẽ ojekatuꞌoka.

Nhym kam Jeju arỳm akẽx ne omũn kum,—Àpnhĩre, on akĩnh. Ga ne ga tu amim ikamnhĩxkumrẽx ne arỳm amex ne, ane. Nhym kam myt tãmkam mex ne.

Jesus eraꞌtîꞌpî mîîkîrî wîriꞌ eraꞌmai, moropai taꞌpîiya ipîꞌ: —Eranneꞌ pe pra eꞌkî, maꞌnon. Innape ukupîya yeꞌnen esepiꞌtîn pîꞌ nai —taꞌpîiya. Moropai mîrîrî pe rî eesepiꞌtîsaꞌ wanîꞌpî.

Ha yõkãnãm, tu 'ũn pẽnãhã', tu:—'Ãkuxãnõg hok, Nixix! 'Ãhittup, 'ãkuxa yũm ka'ok tu'. Kaxĩy.Hãpxip 'ohnãg 'ĩhã 'ũn hittup.

O'jekorepẽn Jesus.G̃ebuje Jesus ayacat o'jojojo.— A'õcam cuy — io'e ayacat pe. — Etabut okay. Imẽnpuye g̃axĩn ma eceje'ada — io'e.Dao ma o'je'ada ixe ayacat.

Ti mꞌ Jesus ty kawꞌõõd däk ta wë, ti mꞌ taky hadoo:—Eỹỹm manäh, tok ỹỹ —näng mäh. —Õm hasꞌoo däk, Pꞌop Hagä Do hã mahꞌyy kaꞌeeh do hyb nꞌaa —näng mäh.Tii bä kä mꞌ, nayyw hẽ tabahasꞌoo däk.

Nxe³tãu³ Je³su²jah³lai²na² sa²kxai³lu² sa²wa³ti̱³nha²sxã³ ĩ³ye³te³nah¹lxi¹:— Nxex3sa²nxi¹. Ĩ³nxũ²kwa̱i³lxũ¹txi³nha¹sẽ¹ni¹. Yxo²ĩ²sa¹nha²kxai³ we²nxi¹nxi¹. Nxe³jau³su² nxe³tãu³ a²kwẽn¹tai²na¹ ta¹ka³lxai²na² ĩ³ta³ka³txa² we²nxi²ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus terehokoa waiyahokotyoa hoka waiya hatyo ohiro hoka nehena ihiye: — Ehekore nikare hisaonita! Hawaiyehaloheta atyo hityakekone hiyeta — nexa. Exowakita hatyo ohiro waiyehaloheta rotita.

Hari. Roiribani'aha ada Jesus. Binoki'ihi ida gamo, bini'a'ihi:—Kodisai, khaii ni'a! Hora ikajari'daravini mani ida ira oanaihotavini hi'ia.Oniaroa, jorakia aihota'ihi ida gamo.

Sesus tasukpe bo atatsa bo iktsa niy. Ipe niy:— Kaste askyrypunihikoktsa! “Sesus pikzororo” tsiky. Ikia kahumo tsikspirikpoze azororowy — niy. Atsoko ispu inapyk. Nizororo.

Miꞌi hawyi totemig naꞌyn hesokpe ete. Miꞌi hawyi meremo temig hap Iesui tikuap topyꞌa pe hawyi tuwemorem meremo uwe temig hat kat hamo. Toipuẽti temig hat hawyi toꞌe — Waku raꞌyn mana eremowepit ro katupono uimohey hap epiat hap ti emoehãite hap topyhuꞌat e. Miꞌi hawyi mekewat haryporia tikuap meremo topiit piat huu wato tekꞌe hap. Tohãite hap toikuap taꞌyn.

Yane na'akené koéne ne Jesus. Noixoâne neko sêno, hara kíxoa:—Nje'exá, aúhepepone iséneu. Itévone vo'oku kívivonu —kíxoane.Énomone yanê'e unátipone neko sêno.

Koô yẽ'ê yã'akã tɨ'ó yã'agɨ, Jesu koôre mahâmi ĩ'ya, niîwĩ:—Wãkû tutuaya. Mɨ'ɨ̂ ẽho peó tĩhago, yɨ'rɨó no'o'kopɨ tohá', niîwĩ.Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ta, diî wihamí'ke bɨ'â nɨ'ka pe'tiá wa'âkaro niîwɨ.

Jesusñatacmi muyulcul walmïta licälul: “Callpanchacuy wamlallá; chalapacamäśhayquipam sänälunqui” nin. Chay nilcuśhan-pachallapïtam yawarnin lluy śhaycämula.

Tawamhã pi'õ, ĩ'uza te te upi wamhã, ma tô Zezusi hã sô aipi'ra. Sipi'rai wamhã, ma tô pi'õ hã tisã. Ãne te tãma tinha:— Ĩ̱siwadi, aiwi robzei'õ tõ. Za te aipesezém na, ĩ̱'umnhasi zarina ma tô aihâzé hã aima apa.Tawamhã awa'awi ma tô pi'õ hã séptârâ.


Morarame Jezu toytose juteu tõ tamuxiry tapyĩ taka. Moroto tuhke ahno tonese eya, rue etonanomo te, xitaketõ roropa tonese eya, enara.

Hãmri pa mẽ ma htyk xwỳnh nhĩpêêxà hkôt mra nẽ õrkwỹ hwỳr agjê nẽ mẽ pikuprõnh xwỳnhjê pumu. Nhũm mẽ ra mẽ hã htu rax nẽ. Nẽ omũj ri kaprĩ xàj pifti kakôr o hkrĩ nẽ omũj ri mur. Kàx pê mur nẽ amnhĩ tak o hkrĩ.

Xáiro Ãkero Õkitikiko Pirena(Marko 5.35-43 Arókasi 8.49-56)Iposo atoko Xesosi sari Xoteoakori auĩte aapokomoni. Iuaã apokasaaki, iĩroã. Itikari sokonaki xõkakani, itomaneri kãkiti txiapatakani apaka.

Ilâpygueduo ani xina idâly lelâ. Pymâ etyram xina saindyly. Saintybyem, âguedy tuhu esagueyby odaxi etadâdo eremu xina indadyly. Idânârâ ani tonlo modo eogunrumo, âpyneândylymo warâ, âwynsaundo igueypyem lelâlâ awylygue.

Naꞌe uhem Zezuz oho aꞌe tuwihaw heko haw pe kury. Wixe oho hàpuz me. Wexak umàno maꞌe kwer itymaw rehe uzegar maꞌe aꞌe pe wà, wexak xiꞌàm ipy har wà no. Teko paw uzemumikahy uzaiꞌo pà wà.

Marcos 5.35-43 Lucas 8.49-56Huvixa ro py Jesus ovaẽ vy oexa mimby monheꞌẽa haꞌe heta vaꞌe kuery ojaeꞌo rã. Haꞌe vy aipoeꞌi:

Niɡ̶idiaaɡ̶idi Jesus jiɡ̶igo liɡ̶eladi niɡ̶ijo lacilo judeutedi. Niɡ̶icotedio, odaa ja naditediogi niɡ̶ijo anoyatetigi natenaɡ̶aneɡ̶egi lajo émeɡ̶egi monaligitini, idiaaɡ̶idi ica oko ane nacaagaɡ̶ateloco.

Kiro huvihava'ga ronga pe Jesus'ga hoi ogwovo tahepia ti gara'yrahẽa javo. Ovahemame ga imonhi'ĩhara'g̃a ndepiagi – kiroki g̃a omonhi'ĩ jiru'a ahe manorame. He'yive'g̃a ga g̃a ndepiagi no. Hahyahi g̃ajehe'ohetea.

Kỹ tóg tĩg mãn mũ, Jesus ti. Kỹ ag tóg pãꞌi ẽn ĩn tá junjun mũ sir. Kỹ tóg tá fór nĩ, ũn kygfỹ mũ fag tỹ, ag tỹ ẽg jẽnky tỹ vãkyr ẽn kynkyn tĩ ag tỹ ke gé, ti kósin fi ter kỹ. Kỹ Jesus tóg fag vég mũ.

Ha upéi katu ojere jevy oho hagwã mburuvixa róga-py. Upe-py ohexa heta oĩ óga-py ijayvu vaꞌe. Gwemimby ombopu ohapirõ-vy. Hasẽmba-ma ave. Ohexa ramo:

Idi tahe aõwesele rehemynymy reare. Judeu wiuna bedeerydỹỹdu heto‑ò rehemynyre. Tai heka hãwyy sõwemy robumy rỹimyhỹ rubura‑ki rawiunymy rỹimyhỹ.

Aꞌere Jejui ꞌga ore reruatau nũ. “Jeraꞌjyra ẽẽ ree epoa emono” ꞌjara ꞌga ꞌwyra upe orowaẽm ire orosou. Orosouwe Jejui ꞌga ẽẽ ree ajatyka maꞌe ꞌgã nesaka. ꞌGa moꞌwyarera ꞌga raꞌjyra ẽẽ rapirũmũ ẽẽ rerekou. Jumiꞌaraꞌnĩ mojeꞌegara ꞌgã nanẽ ꞌga esaka nũAjamanũnamũ ipypyra poromũ jumiꞌaraꞌnĩa. Kwaiwete ꞌgã ꞌupa ꞌoga pype.

Nhym kam Jeju ar tẽ. Tẽ:n kam arỳm bẽnjadjwỳr nhũrkwã'ỳr bôx ne arỳm wadjà. Nhym wãnh me kwỳ pore kakôro dja nhym me kangao kumex.

Mîrîrî tîpo Jesus wîtîꞌpî toꞌ epereꞌtoꞌkon esaꞌ yewîꞌ ta. Teerepamî pe, pemonkonyamîꞌya wîriꞌ saꞌmantasaꞌ yeremu yeꞌnunpa etaꞌpîiya. Moropai pemonkonyamîꞌya mararî pra “waawa” taꞌpî, tîkaraukon yeꞌka pe.

Ha ta' mõg Yeyox, Yoneo xop yõg tik te' xat'ax pe' mõg, tu mõktu mõxa tik pet tu', tu' mõxakux, tu nõ hãpkot yõg kax 'ãpak, ha tikmũ'ũn xohix te mĩptut kopa' pip,

Oajẽm ip Judeuyũ kukukat tuk'a kay. Ade wãwãm ip osodop. Jebubut'uk muydedeayũ dak o'jojojo Jesus. Imuydedem ip Judeu babi dag̃. Cebabi dag̃ tak wãwã ip osodop.

Ti mꞌ Jesus kajaa bä mꞌ hyb nꞌaa jawyk do tób bä, tabajëë suun bä mꞌ, tabahapäh bä mꞌ manarapéw hadoo do ragamehỹỹh doo, séd dó mꞌ raräb bä rabë bä,

Nxe³nũ²la² a²wa³kxẽn³yah³lai²na² sxi²ha² ã³nxai³sxã³ ã³tĩ̱³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ã³tĩ̱³sxã³ ã³wih¹te³na¹ a²nũ²a² ka³lxa²tũ̱³ka̱³txa² wãi²lhũ̱³ka³txa² kãin² hai³ni² ã̱³xa² nũ̱³ka̱³txa² ã³ka³nxẽ¹ka³nxẽ¹ka³nxe² kãi²nxon³yã¹nxe² nxe³yain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo najikinita Jesus jiyihitiya xekohaseti hana xeta. Xane kaokehena hoka sema exaimahalikiraha xerati xafityati niyahare. Kahare sema werahaliti, osexati hare hoka

Jesua bianahoki'iki ida isai(Marcos 5.35-43; Lucas 8.49-56)Hari. Oniaroa, vakaikahi'aha adani Jesus judeus kaija'ari nava'isohiva abono gorana. O'oiha, va'ora nokiha adani ija'ari vabarariariaki, vahoariha va'ithohana ka'damahi viahania. Vava'i kidakida'aha saa vakhanina adani ija'ari vaipohiki.

Kyze Sesus taparakta wahoro bo paku niy. Anaeze kytsa sizubarẽtsa nipuziukunaha. Nipukarakanaha. Berekzetsa ty nipamykyzunaha.

Iesui timoehãite mekewat haryporia hawyi toto i muꞌap upi mekewat tuꞌisa wywo raꞌyn. Miꞌi hawyi putꞌokꞌiꞌatuꞌe hawyi tuwehytꞌok tuꞌisa yat pe. Miꞌi hawyi Iesui taꞌakasa raꞌyn itote pĩꞌã ikuꞌuro potiat woꞌokakꞌi haria ahyt tukupteꞌen itote iꞌewyte akuara piat wepy haria pĩꞌã ikuꞌuro potiat wepy haria tukupteꞌen tuꞌisa yat pe.

Úkeane ukopóno ne Jesus óvokuke neko hóyeno inuxínoti xanéhiko ya hó'eke. Simoné'eya, noíxoane neko êno xâne oxoti étakati ikotívexoati isóneuke ne ivokóvoti, koane ákoyea tôpi kixóvoku íyokexeahiko.

Be'ró Jesu wiôgɨ yaá wi'ipɨ ehâgɨ, naâ wee wɨáro noho wẽrî'kore yaarí kura basâ peorãre boka eháwĩ. Tohô niikã́ masá kẽ'ra ɨpɨ́tɨ utikã́ ĩ'yâwĩ.

Chaypi chay juntunaculcänan wasip puydïninpa wasinman ćhäpäcunanpämi cayalcäñä wañü taquicta quïna tucäcunäpis. Nunacunapis wasi junta wa'ayalcäñä.

Taha pari, te mo Zezusi hã, dama roti'wa nhorõwa u. Morĩ wamhã, rowamreme'wa norĩ hã ma tô sõpẽtẽ za'ra, adâ'â ãma simnhihãsi ré. Da'ahâ na ma tô da'anhopẽtẽ, ãma ĩda'ry'ry norĩ hã.


Mame ynara tykase Jezu eya xine,—Otũtatoko taroino emero porehme. Mose orihpyra mana, nyhnõko rokene, tykase Jezu eya xine.Yrome typoihtopitose eya xine.

Hãmri nhũm Jejus mẽ hwỳr axà nẽ mẽ omu. Nẽ ra kot my hkrata htyk ã omunh tã kuri mẽ mỳr o mẽ hkrĩ xwỳnhjê mã kapẽr nẽ mẽ kãm ãm õt nẽ nõr ã harẽ nẽ mẽ kãm:—Pa? Kwa mon ka mẽ ri akaprĩ nẽ amỳr o akrĩ? E mẽ ma mra. Na wa hkrata wa kêp htyk kêt nẽ. Na ãm gõr nẽ nõ. Anẽ.Hãmri nhũm mẽ kot ra htyk ã omunh mex jakamã kuma nẽ ãm kuma. Nhũm mẽ hkwỳja axtem nẽ ri axpẽn mã hã hpẽr o pikẽnh o hkrĩ.

Ininiã Xesosi:—Mapara hĩsa, kotxi oa amarini kona opina. Omakanãta —itxa Xesosi.Ininiã ninoa napetari Xesosi:—!Omakanãta. Opĩpe. Pite !imarotari —inapetarina.

Aituo ani Jesus eyanmo aguely:— Igasewâdaungâ wao. Niguewâpyra awâkâ âwynsaundo; xykyly kulâ — kely.{Arâ aguely, kurâem tientondyly tiuntuduo.}Arâ aguely tindatuomo, nheinledylymo. Igueypyem lelâlâ awyly tiuntuduomo, nâepaigueba awylygue.

Wanexak mehe iꞌi Zezuz wanupe. — Pehem peho xe wi paw rupi nehe ty wà, iꞌi wanupe. — ꞌAw kuzàtài numàno kwaw aꞌe. Uker e pà aꞌe, iꞌi wanupe. Teko upuka hehe wà, (taꞌe ukwaw kuzàtài imàno awer aꞌe wà xe.)

— Pejepeꞌa ke, mbaꞌeta kunhaꞌi nomanoi, oke rima — heꞌi. Haꞌe ramo ojojai rei okuapy.

Odaa meetediogi, “Emii anotiticoacetiwaji! Naɡ̶adi nigaanawaana ayeleo, pida diote.” Odaa joɡ̶oilajitedibece.

G̃a pe nhaporemo Jesus'ga ei:—He pejigwovo! A'ereki tayrihẽa nomanoi. Oki hẽa upa, ei ga.A'ero g̃a ga jai ga rerekovo ga rerekomemuamo ki a'e te ahe omano hete javo.

Kỹ tóg: “ha mũ jẽg,” he mũ. “Gĩr sĩ fi vỹ ter tũ nĩ. Nũr fi nỹ nĩ,” he tóg. Hã ra fag tóg ti nyg mũ.

—Tapehopa katu, heꞌi. —Nomano etéiry voi mitã kunha. Oke ae-ma oĩ-vy, heꞌi omosẽ-vy.Ha óga-py oĩ vaꞌe gwive katu onhembohory hese.

Tai tahe Jesuisi tamyreny rarybereri: —Bòibenyke hewahe. Hirarihikỹ heka ruruõhyky roireri. Urile heka rõrõmy roireri. Tahe iny rutxuenyre.

Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe:—Peꞌje pejeꞌjãu pejewau ukupepe. Namanũi ẽẽ. Oset tee ẽẽ ꞌupa. Peesag iki je ẽẽ momaga— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.Aipo ojeupe ꞌga ꞌeramũ ꞌgã ꞌga rerekoemãu etee.—Eneꞌme awi nũꞌũ. Amanũ futat akiko— ꞌjau ꞌgã ꞌga upe.“Amoferap nipo je ẽẽ reꞌã”, ꞌjau ꞌga ojeupe. Aꞌeramũ ꞌga poromũ ꞌjau ꞌgã nupe, “oset tee ẽẽ ꞌupa”, ꞌjau etee ꞌga ꞌgã nupe.

Nhym memã kum,—Me on ajmà. Djã nãm kurerer wã ty got? Kati. Nãm õto nõ, ane. Nhym me arỳm 'ã keketo kumex.

Inkamoro pîꞌ taꞌpî Jesusya: —Tamîꞌnawîrî epaꞌkatî tarîpai. Maasa pra mîserî more saꞌmantasaꞌ pra man iweꞌnasaꞌ neken man —taꞌpîiya. Mîrîrî warantî taasaiꞌya yeꞌnen, Jesus pîꞌ toꞌ oꞌmaꞌta piaꞌtîꞌpî.

ha Yeyox te:—Mõg, nũy 'ãpep hãptopa'. 'A kakxop 'ũm xok'ah, yã mõ'yõn! Kaxĩy.Ha tikmũ'ũn te nõ yĩxix,

— Ce'ũ g̃u teku. Yaypan'isuat ixet ã — io'e Jesus wãwãayũ be. Jesus itaybit o'e yaypan'isuat'ũm oe'ũ iam. Inaka waram imutain. Imẽnpuye “Ixet ã,” io'e. Wãwãibiyũ bit jewaywayway ip o'e Jesus kay. Jesus o'e cebe ip:— Epejẽm uk'a bewi — io'e.O'g̃ujẽm.

taky hadoo mä sa hã:—Bë anäh! Karapee dooh tadajëb bä. Aỹỹh tii —näng mäh.Tii bä mꞌ rakawewꞌaam ta kyyh.

Nxe² ĩ²sxã³ ĩ³ye³kxain¹te³nah¹lxi¹, Je³su²jah³lai²na² wãn³txi³kxai³lu¹:— Nxex3jah³lxi³hẽ¹li¹. Ã³waix3kxi¹jah³lxi³hẽ¹li¹. Hai³txi³ wẽ³sa³la³ ya³lu²nxa³wi¹. Hãi¹sxã³ ãu³xi²na²li¹. Nxe³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Yxãn¹ta¹ a²nũ²a²nãu³xai²na² yxo²ĩ²nyhai¹nxa³jau³su² ĩ³yxo²kwa³lxi³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

nexa ihiyeha: — Xahikoahetehena xityotya alita. Exe xoimahaloti maisa waini xini, nemakitata — nexa.Nexa hoka koexahalisahene, ehatyaharene aokaha.

Jesua biogaki ida isai-ra anahokivini, oniani ida va'ora ni'avini hija:—Abinirihi oni isai, vadika'oaki oni. Avakara'o hahavi hida!Jesus athi-ra vakajari'daki, oniani ida Jesu-ra vakanahahanihavini hija, vakanavaranihavini hija jaboni. Abinika'oani avigaki ida isai.

Sibo iktsa niyze ispe:— Ahasuka byitaha! Nabo pãotaha! Tatsa ste mahani isukmuza byitatsa tu purubaka tu — niy. Anaharere humo ziwabynahatsa hazi nikaranaha. Zimyijakanaha hazi nikaranaha.

Miꞌi hawyi Iesui toꞌe itotiaria pe — Eweiwat ro meiũpepyi eipe yne e katupono yt ikuꞌuro i wyti tuꞌisa sakiꞌyt are maꞌato toket neꞌi rat e. Mio tã e hawyi toꞌokyryꞌi saꞌag kahato Iesui ete.

Ina kixovókoxoa Jesus:—Yahíkuxapunoe vo'oku haina ivokóvoti râ'a, pohu imókoti —kíxovokoxoane.Yane koémoke'eanehiko neko yuho Jesus.

Kɨ̃ɨ̂ tií wi'i po'peapɨ niirã́re “Wiháaya. Koô wẽrîtimo. Kãrígo weemó”, niîwĩ.Teeré tɨ'órã, masá kɨ̃ɨ̂re buhíkã'wã.

Chaymi Jesus nila: “Waśhaman yalupäcuy. Wamlaca puñuyan jinallam; manam wañüśhachu” nil. Niptinmi nunacunaca “¿Ima?” nil asipälälinlä canpis.

Tawamhã ãne te dama tinha:— Mo oto aiwairébé aba. Azarudu hã dâ'â õ di. Taré te nhono.Tawamhã ma tô ãma tawa'ẽ za'ra ni, dâ'â uptabi nherẽ, taré ĩsõtõ na te te waihu'u wa, Zezusi hã.


Mame tutũtase ropa toto emero porehme. Mame toto esahpokoxi Jezu kynomõne aorikyhpyry anỹse ropa emary poko. Mame tõsemãse ropa rahkene.

Hãmri nhũm kapôt mã mẽ hano nhũm mẽ hapôj nẽ kapôt ã kuhê. Hãmri nhũm Jejusja htyk xwỳnhta wỳr axà nẽ hpa hã kupy nẽ kànhmã ãm nhũm akupỹm htĩr nẽ kànhmã ãm kurê kumrẽx.

Ikinimane mapara isikasaakina, Xesosi sari oa ãtokoromoni. Imaĩkaro ouako. Iuasaakipeka oõkitikaua.

Egasebygueduomo, Jesus idâly igueypy eguetunâdobyryram. Egawântybyem Jesus âguedy emary wâgâ nhawâdyly. Ilâenlâ kehoem kurâem nhetondyly, kama wâgâpa saudyly idyly.

Uhem aꞌe wi izuwi wà. Naꞌarewahy wixe Zezuz oho kuzàtài ipyr. Upyhyk ipo rehe. Ukweraw kuzàtài kury. Upuꞌàm kury.

Haꞌe gui Jesus omoẽmba vy oike. Kunhaꞌi vaꞌe po re ojopy ramo opuꞌã.

Niɡ̶ijo naɡ̶a noditicoaci niɡ̶ijo oko. Odaa Jesus ja dakatediwece ane liotaɡ̶adi naɡ̶ajo nigaanawaana ane yeleo. Naɡ̶a dibatedigi libaaɡ̶adi, odaa ja nicooɡ̶etedi.

G̃a mbojipe'avo ga g̃a mondoi. Okirame onga pype ga kujahẽa popyhygi. A'ero hẽa kweravi opo'ama.

Hã ra tóg fag pan kãn mũ sir. Kỹ tóg gĩr fi nĩgé kãgmĩg mũ sir. Kỹ fi tóg nĩ mũ sir.

Omosẽmba rire, oike koty-py mitã kunha oĩ ha-py. Oipopyhy íxupe imopuꞌã-vy.

Tai iny sõwemy ròhònyre iribi. Tahe Jesuisi ralòre titxibo hirarihikỹ roireriò. Debò‑ki rimyre tahe riteytenyre. Rexixare ixyby.

ꞌOg awi ꞌgã mũꞌẽ re ꞌga amanũ maꞌefera ẽẽ popyyka.—Ere ejua ewya, kyꞌri— ꞌjau Jejui ꞌga ẽẽ upe.Aꞌerauwe ẽẽ ferawi owya afuꞌama.

Ne arỳm kato. Nhym kam arỳm 'ỳr tẽn 'ỳr bôx ne kurerer nhikra 'amỳ. Nhym arỳm tĩn ne kàjmã dja.

Miarî pai inkamoro pemonkonyamîꞌ epaꞌkaꞌpî tanne, Jesus ewomîꞌpî, oꞌnon pata mîîkîrî wîriꞌ isaꞌmantaꞌpî eꞌtoꞌ ta. Moropai mîîkîrî yenya pîꞌ Jesusya yapisîꞌpî, moropai mîîkîrî eꞌmîꞌsaꞌkaꞌpî.

tu' mõg, 'ĩhã Yeyox te kakxop hex pet ha mõ'nãhã', tu' yĩm mũg, ha' yok, tuknĩha' xip,

Ijẽm puje, Jesus oõm yaypan'isuat kay. O'subaixik. Dao ma o'je'ada. Itait o'e waram g̃uto ce'ũ topibit, Jesus o'subaixik puye. Ixe o'kop- -ce'ũ topibit.

Ti mꞌ hajõk do rabanꞌyyh tanꞌoo bä do jawén paa bä, Jesus bajëë suun tób gawakõ gó, ti mꞌ karapee tamoo maso däk, ti mꞌ nayyw mä karapee basꞌëëg gëët.

Nxe³nxa²ha¹te¹ tũ̱¹ka̱³txai²na² ã³waix3si¹hain¹jau³kxai³la¹ sxi²ha² ã³wi²xi²ta¹hxai²hẽ¹la². Ã³wi²xi²sxã³ wẽ³sai²na² a²hxi²kai²na² hxi²ki³sxã³ sa²yxo²ka³ta³wxe³ta¹hxai²hẽ¹la². We²nxi²khaix1nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta hikoahetaha hoka Jesus isoa hatyo kamati tyaonitere ako, otokene ekahe hiye hoka kaseheta hoka tityoaheta.

Hari. Ija'ari vaipohiki avakara'ona naothinia, o'oi'aha ada Jesus isai bivahojaki kania. Jesua binamaakari'ihi ida isai aba'oni, biagathi'ihi ida sa'ani, ahoki'ihi, gama'ihi ida isai. Jaha'ihi.

Kytsa sizubarẽtsa ape bo zipoiknahaze Sesus taparaktsa ste wanusapy bo zumu. Itsyhyrype humo paik niy. Iwaze kyik niy. Nahyrizikpo.

Miꞌi hawyi Iesui tiꞌatusopo miꞌiria torania tuꞌisa yat pyi. Toiporenõꞌẽ raꞌyn miitꞌin woꞌokakꞌi haria hawyi toto raꞌyn tuꞌisa upi hakiꞌyt ikuꞌuro rakat eꞌokipy kape. Miꞌi hawyi pĩꞌã ok puk toimopoĩꞌãm ipo ete. Totat ipo hawyi pĩꞌã tuwehymut tokuꞌuro sese hap pyi hawyi meremo ipoĩꞌãm naꞌyn ihãite i raꞌyn.

Ipuhíhikopone neko êno xâne, yane ûrukovone Jesus, ina namukêa vô'u neko seno kalivôno, yane exépukopone.

Jesu naâre wiháa dutiwĩ. Be'ró wẽrî'ko pesarí tũkupɨ sãháa, koo yaá amûkãpɨ yẽ'êkɨ niîwĩ. Tohô weekã́, koô wã'kâ nɨ'kako niîwõ.

Paycunacta alalcamulmi wamla chutaläśhancäman Jesus yaycuycul maquinta chalaycuptin, śhalcämun.

Tawamhã rob u ma tô tawairébé ni. Dawairébé wi, ma tô Zezusi hã ãzé 'ri 're wa'wa u, azarudu ĩnomrozéb u. Tawamhã awa'awi ma tô pa'â. Te te pa'âri wamhã, ma tô awa'awi wahudu, azarudu hã.


Morarame mokyro ẽsemãkapotopõpyry ropa tokãtose eya xine.

Hãmri nhũm mẽ piitã akupỹm htĩr kãm omu nẽ ma ri krĩ piitã hkôt ri mẽ kãm harẽnh o hprõt.

Idânârâ âtâ anary iwaguepaom modo Jesus âwynsaundo kurâem nhetondobyry egary tydasemo myani.

Teko umumeꞌu imugweraw pawer oho taw nànànar aꞌe ywy rehe har wanupe aꞌe wà.

Haꞌe nungakue oendupaa haꞌe vaꞌe yvy haꞌe javi rupi.

Odaa noɡ̶odibodiceta niɡ̶ida Jesus aneote jiɡ̶ilaagiteloco iditawece nipodigi.

Ombojoapiapi g̃a hẽa mombe'gwombe'gwovo Jesus'ga reheve ojipe'g̃a pe. G̃agwyripeve'g̃a nhaporemo ikwahavi a'ero hẽambogwerava.

Kỹ tag kãme tóg vẽnh kar kri rũm ke mũ, ga ẽn kar mĩ hã, Jesus tỹ fi rĩn mãn mũ ti.

Upe ramo upe mitã kunha omopuꞌã jevy vaꞌekwe rerakwã opa-rupi osarambi upe yvy-rupi oho-vy.

Ibutu bede bedemyhe inina‑ò roholare. Kia deytena riwinyraò.

Aꞌeramũ ꞌgã ẽẽ moferapawera momeꞌwau imuãina ojepyriwara ꞌgã nupe.

Nhym kam me arỳm pyka kunĩkôt arẽnho ipôk ne.

Mîrîrî kuꞌsaꞌ Jesusya mîîkîrî wîriꞌ yarakkîrî yekare etaꞌpî tamîꞌnawîronkon pemonkonyamîꞌya, mîrîrî pata ponkonya.

ha tikmũ'ũn xohix te' yũmmũg, tu' xe' xuktux hãpxexka xohix yõg tikmũ'ũn pu'.

Ipi juayũ ce'ũ topibit awẽg̃ o'yawẽg̃mupõg̃ ip. Jekawẽnwẽn o'e ip soat tag̃- -soat ibo eipi dag̃.

Ti mꞌ jé padꞌyyt hẽ mꞌ ta ti häj nꞌaa bä rapanyyg enä hõm kän mä ta tii bä tamoo wät do ky nꞌaa.

Jã¹nxe³jut3su² wẽ³sa² we²nxi²ju³ta² u²lxi³ ha³ta̱³nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo tahi tyotya hakakoare hatyokoarenai sema.

Isai ahoki'iki monini varani hini akarafarakhama'iki ibavi maakariki hahavia.

Kytsa ana soho nipamykysokonaha. Hawa Sesus niy kytsa nanabyitaba nipamykysokonaha.

Karãpe iraniaꞌin tikuap taꞌyn hakiꞌyt tuwẽtem sese guꞌuro pywiat hap hawyi taꞌatuhenoi henoi kahato wuatꞌi miitꞌin me Iesui minug wakuat yt uwe minug kuap ewywuat i. Miꞌi hawyi yne tawa hit puo yne tawa wato puo meremo raꞌyn miitꞌin yne tikuap iminug wakuap etiat. — Toimoieĩneꞌen kuap iꞌok puk takaria iꞌatuꞌe toꞌope.

Koati ákoti malîka yónoku eyékoxeokono neko koekúti yaneko poké'e.

Be'ró niî pe'tiro tií di'tapɨre Jesu koôre masó'ke kiti se'sâa wa'âkaro niîwɨ.

Chay lulaśhancäpïmi intiru-intiru malcacunaćhu limay muyucula.

Tawamhã ĩwasu'u hã ma tô te te ropé daro mono bâ, Darireza na danhipti'a nho'õmo nhisi 'remhã.


Tonurãkara kurãkatopõpyry ropa poko Jezu aMorotoino Jezu kỹtone ropa. Aytoryhtao tokahmase tonurãkara a. Asakoro kynexine tonurãkara. Mokaro a Jezu tokahmase. Ynara tykase toto,—Tawi parỹpyry mase. Yna pyno exiko Tawi parỹpyry, tykase toto opore.

Wa nohkre xwỳnh wa harẽnhMatêwre 20.29-34Tã nhũm Jejus kato nẽ ma tẽ. Pa mẽ hkôt ixpa ho ixpa xwỳnhjaja ma hkôt mõ. Hãmri nhũm wa myja wa hamẽxkrut. Hamẽ wa nohkre xwỳnh wa Jejus jarẽnh ma nẽ hã ajêt nẽ hkôt rôrôk o mõ. Nẽ xatã amnhĩ to hwỳr o hkôt rôrôk o mõ nẽ kãm:—Pa Jejus? E Tĩrtũm kot mẽ ixkaxyw axãm jakamã kwa wa ixpumu nẽ wa ixkamã axukaprĩ kêt wehe. Anẽ.

Xesosi Kõsiãrepeka Txĩkitakari MõsiãretiIposo atoko Xesosi sipe. Iuasaaki ipi mõsiãreni sari iua tikini. Iuasaaki ninoa akiripoakata:—Tavii apika mekanirii, piamonĩkaua ate —itxana.

Jesus azagâ epy kua nhetobyryJesus agâ târâpa xina âxiguely ume, azagâ epy xina nhapygue idâly. Warâ adaenkelymo:— Xina tytyenzelâ ikâ, Jesus. Pymâ ton-honreim âmâ, âdamu Davi ara! — kelymo.

Zezuz umukatu mokoz hehàpyhà ꞌym maꞌe aꞌe wà kuryUhem Zezuz oho aꞌe wi aꞌe wà kury. Wata oho pe rupi wà. Naꞌe mokoz awa oho haikweromo wà. Hehàpyhà ꞌym maꞌe romo wanekon wà. — Urepuhareko pe nehe ty, Tawi izuapyr, iꞌi oho waiko izupe wà.

Mokoĩ ára revegua eꞌỹ omongueraagueHaꞌe gui Jesus oo rã hakykue rupi ou mokoĩ ára revegua eꞌỹ. Ojapukai jogueruvy:— Davi ramymino, oremboaxy ke — heꞌi.

Jesus icilatidi itoataale etoinadiJesus naɡ̶a noditedice niɡ̶ijo aneite. Odaa eɡ̶idaa diitedigi migo, icoa itoataale etoinadi joɡ̶oigaalatece, codaa napaawaɡ̶ateloco, moditalo, “Akaami anida anenitege licoɡ̶egi inionigi-eliodi Davi, ɡ̶odiwikodeneɡ̶egi.”

Jesus'ga omboheakwa katu heakwagweva'ea mokonhava'eaJesus'ga horame onga hugwi ogwovo heakwagweve'g̃a hoi ga reviri mokonha'g̃a. Hahyahi g̃anhi'ig̃a g̃a erame ohapukaita:—Daviva'ea rymyminouhũro ko nde! ei g̃a.Nahã g̃a ei Jesus'ga pe. A'ereki g̃a e'i oyvyteri pe: “Jesus'ga pe Tupana'ga e'i eko ti g̃anduvihavuhuhetero javo.”—Ore poko ti! ei g̃a Jesus'ga pe.A'ea g̃a ei tianemboheakwa katu ti ga opopoakara pyvõ javo.

Jesus tỹ ũn kyvó ag tỹ ẽvãnh há hyn hanKỹ Jesus tóg tá kãkutẽ mũ sir. Kỹ ũn kyvó régre ag tóg ti nón mũ mũ. Ti nón mũ kỹ ag tóg ti jé prẽr mũ: “!..Davi kósinꞌ..!” he ag tóg. “!..Ẽg jagãgtãn ra..!” he ag tóg, prẽnprẽr kỹ.

Hesu ombohesapyso jevy mokõi hesapyso eꞌỹ vaꞌe-peUpe-gwi ohasave oho-vy Hesu. Ha mokõi hesapyso eꞌỹ vaꞌe katu ou hapykwéri:—Davi remiarirõre nhane remihaꞌarõ vaꞌe, heꞌi ohenói hatã-vy íxupe. —Ore poriahuvereko katu, ore poriahuvereko katu, heꞌi ohenói hatã-vy íxupe.

Tahe hãbu ruetà inatxi Jesuisi riheludunyre heka. Kia hetoy‑ribi wahe. Tamy heka raryberenyre: —Kai heka iòlò Davi riokore tate. Tai tahe ruxetòena‑di biwawotòenyke.

Mukũi eaeꞌema ꞌgãẼẽ moferaw ire Jejui ꞌga awau pe awi nũ. ꞌGa remimuꞌeramũ ore arawau ꞌga rupi. Orewaw ipe mukũja eaeꞌema ꞌgã ꞌua ore rewiri wafukaita Jejui ꞌga upe:—Jejui! Ene ꞌã Janeruwarete ꞌga remimurera! Ore resag ape. Epãjẽ mũ ore katuꞌog ape— ꞌjau ꞌgã wafukaita ꞌga upe.

Kute me punuo mex.Nhym kam Jeju arỳm amũ tẽ. Tẽ: nhym me'õ no rã ar amãnhkrut arỳm kôt tẽ. Nãm ar kàj bê kum amijo àmra tẽn mã kum,—Dawi tàmdjwỳ gop amã ar ikaprĩ, ane.

Asakîꞌnankon Enkaruꞌnankon Yepiꞌtî JesusyaMoropai Jesus wîtîꞌpî mîrîrî pata poi. Attî tanne, eꞌma taawîrî asakîꞌnankon warayoꞌkon enkaruꞌnankon iipîꞌpî iteꞌmaꞌpî pîꞌ, tîwentaimepîtîkon yeꞌka pe. Taꞌpî toꞌya ipîꞌ: —Amîrî Davi paarîꞌpî, pemonkonyamîꞌ pîikaꞌtîton, anna eraꞌmakî aꞌnokoꞌpî pe saꞌne —taꞌpî toꞌya ipîꞌ.

Yeyox te tik pa hok 2 pa nãhã'Ha ta' mõg Yeyox, tu putat hã' mõg, pa tik pa hok 2 tihi', tu' pe' mõg, tu' yĩy ka'ok, tu:—'Ãmũn yã mõnãyxop Namix mõkputox, yĩk mũg kuxa ka'! Kaxĩy.

Jesusyũ eipi kukukat ka bewi cẽm puje, xepxep o'ju Jesus tomuju- -ita'ũmayũ.— Etabotaidabotbon cuy eg̃uy ocekay — io'e ip. — Ocemu'ada am — io'e ip Jesus pe- -Davi'ũm naxeg̃ebit pe- -Judeuyũ ajojoyũ'ũm'ũm kukukat naxeg̃ebit pe.

Ty temaa bong do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ tii bꞌ naa Jesus tsyym kadoo bä, pawóp hẽ ajyy ty temaa bok do ta jawén rabana. Ti mꞌ rageëëj bong. Hahỹỹ da mꞌ sa kyyh:—Matꞌyyd mehĩĩn ããh, Jesus, Dawi panaa!Dawi panaarawén maneëënh, ti né hẽ ti sa hã Pꞌop Hagä Do pꞌooj ub taky nꞌaa eno wät do hyb nꞌaa. —näk mäh.

In³txa² ha¹lin¹te²a² ye³han³txi³te²a² ye³we²txi²ya³jau³su²Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² ãh¹ã³nxai³nũ²la² in³txa² ha¹li¹ a²yo³na² ã³si³tẽ³kxi²ya³ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³ya³jah¹la²nãu³xa² ye³han³ya³ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³sxã³ ã³si³tẽ³kxi²ya³sxã³ ĩ³kaix1ja³te³nah¹lxi¹:— Je³su²jah³lãi³. Txa²wã¹sũ̱³na² Hxi²kan¹ta² Si³yxau³tãu³lo³txa²kah³lo²si¹lxi¹. Nxĩ¹nha²kxai³ ye³han³sa²sĩn¹ju³tai²na² wi¹lhin¹sxã³ thãi³ti³la² sa²hau³kot3sa²sĩ¹nhẽ³li¹. Nxe³ya³ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Awaiyeheta Maxoseharenai Exahe MatanakoakohareHatyo nalita Jesus jiyihitiya hoka ahoti, hinamahare maxosehare kawihisexematene: — Hairakoaneharehena wiso, Davi jikolahare — nexaha kawiyatyaha.

Jesus va'ora anaihotaki adani vakamaodorohaki vi'bamikiHari. Ajihi'aha ada Jesus. Ibavi hoariha radahana kaba'i, Jesus naothia avikasiaga'aha adani makhira vi'bamiki, vakamaodorohaki. Vabodi'barahaki:—Jesus, ivani akadika'da'di i. Davi kohana haria vaka'da'divini fori ihiki i. Haria nakaidiva bana!

Sesus petoktsa sihyrizikubyitsa nisizororowy.Iwaze Sesus niparak. Niukuruze petoktsa sihyrizikubyritsa iapik niukurunaha. Asaktsa zihuahuakanaha:— O Deus zipehata, Dawi tsekokatsa tymypokzitsikta! Tymytsumuẽhĩkta! — niaha.

Miꞌi hawyi Iesui toto raꞌyn mekewat tuꞌisa etawa pyi hawyi muꞌap upi typy ok yt ihapytig i sese rakaria tuwat hupi. Miꞌi hawyi taꞌatuwẽpowat kahato Iesui kape — Morekuat Koro Tawi saipepiat iꞌatuꞌe yt uruehapytig hin i pote urumoehãite ro urukyꞌe hap ok tã iꞌatuꞌe haty wo Iesui pe.

Koitóvo pi'âti komítiti ne JesusIpuhíkopeane evo Jesus neko pitivóko, ápe pi'âti komítiti hokoâti koane kóhonokea emó'u kíxea:—Iti ámoripono Ndávi, yokóseanavi —kíxoanehiko.

Jesu pɨárã kapêri ĩ'yâtirãre yɨ'rɨó'ke niî'Jesu wiôgɨ yaá wi'ipɨ niî'kɨ wiháari kura pɨárã kapêri ĩ'yâtirã kɨ̃ɨ̂re karíkũ siru tuuwã.—Davi paramí niî turiagɨ, ɨ̃sâre pahá yã'a kureya, niî karíkũwã.

Jesusmi ishcay aplacta sänachinChaypi Jesus pasayaptinmi ishcay aplacuna ayaycaćhaśhtin aticuyalcäla: “¡Mandacü Davidpa Caśhtan Caćhamuśhan Salbacü, Taytalláy! ¡Llaquipaycälillämay-ari!” nil.

Ĩtob'a norĩ, Zezusi te te ĩpese zahuré zé wasu'uTawamhã 'ri para hawi watobro wamhã, morĩ ré, ma tô aibâ norĩ hã ĩsarina tineb zahuré, ĩtob'a zahuré hã. Tawamhã te 'mahârâ zahuré, ãne:— Dawihi nhihudu, ma'ãpé wa'ãma aipẽ'ẽzé na.


Mame tapyi taka Jezu tomõse ahtao, mokaro toytose eya, tonurãkara. Ynara tykase Jezu eya xine,—Okurãkary ropa waro hmatohu ya? Jenetupuhnõko matohu? tykase Jezu eya xine.—Ỹ, zuaro ynanase, ynakurãkary waro mase. Enetupuhnõko ynanase, tykase toto eya.

Hãmri nhũm wa kuma nẽ wa hkukamã nhỹri ixkrem axà nhũm wa hkôt axà nẽ xa nhũm wa omu nẽ wa kãm:—Pa? E xàn ka wa ra amnhĩ kaxyw inhmã ajamaxpẽr tỳx nẽ nà? Anẽ.Hãmri nhũm wa kãm:—Tỳ. Wa ixte amnhĩ kaxyw amã ijamaxpẽr tỳx kênã. Anẽ.

Aapokotxi Xesosi ĩroãkasaaki, ninoa ĩroã apaka. Ininiã Xesosi:—Hãuikatari niposotiniri erekapeka nitxĩkitakinii hĩte? —itxa Xesosi.Ininiã ninoa:—Ari, Apiananiri —itxana.

Jesus âtâ tâxidâdobyryram saintuo azagâ epy modo eagâ egawândyly. Iopaji saindylymo. Jesusram adapâigueolymo:— Tâinwânse lelâlâka âmaemo, kua âenimoem wawyly? — kely.— Tâinwânse xina, Pymâ — kelymo.

Wixe Zezuz oho amo tàpuz me wà. Naꞌe aꞌe mokoz awa hehàpyhà ꞌym maꞌe uhem huwake wà. Upuranu wanehe. — Aipo pezeruzar pemukatu àwàm rehe pe, iꞌi wanupe. — Heꞌe ty, uruzeruzar nekàgaw rehe ure, tuwihaw, iꞌi izupe wà.

Haꞌe gui oo py Jesus oike jave hexe onhemboja jogueruvy ára revegua eꞌỹ. Haꞌe ramo oporandu haꞌe kuery pe:— Perovia pa pejerurea rami ajapo aguã xepoꞌaka vaꞌea?Haꞌe kuery ombovai:— Tá, Senhor — heꞌi.

Naɡ̶a icotedicogi Jesus ica diimigi, odaa niɡ̶ijoa etoinadi joɡ̶oigaalatiwece. Naɡ̶a dakatiobece, odaa joɡ̶ototalo. Odaa Jesus jeɡ̶eetediogi, “Domige iwaɡ̶atakani ica me jakadi me ɡ̶adicilatititiwaji?” Odaa joɡ̶oigidi, moditalo, “Ejiwaɡ̶atakanaɡ̶a, Ǥoniotagodi.”

Ga kirame onga pe g̃a nduri ovahema ga pyri. G̃a pe Jesus'ga ei:—Marã? Perovia pe nhiremimboheakwakatuag̃wama? ei Jesus'ga.A'ero g̃a ei ga pe:—Orepojykaharetero ko nde, ei g̃a. Orogwerovia ore.

Kỹ Jesus tóg ĩn kãra rã mũ sir. Kỹ ũn kyvó ẽn ag tóg ti nón ge mũ gé sir, ĩn kãra. Kỹ Jesus tóg ag mỹ: “inh mỹ ãjag mỹ ãjag hyn han há nĩꞌ?” he mũ. Kỹ ag tóg ti mỹ: “hỹ,” he mũ.

Upéi haꞌe oike koty-py. Oike rire, ogwahẽ ave ou-vy upe mokõi hesapyso eꞌỹ vaꞌe:—Pejerovia tipo xe-rehe apombohesapyso porã hagwã, heꞌi íxupe kwéry Hesu.—Haꞌe voi, heꞌi. —Orojerovia-ma nde-rehe, ore Járy, heꞌi íxupe.

Idi tahe Jesuisi taheto‑ò ralore tai rasỹnymy ratximyhỹò. Iny mahãdu ihewomy rare tahe ralòre. Tamy rarybere: —Inatyhymy aõbo tetyhynytenyte, ixyby arãitxeredỹỹnykeò. Tiiboho raryberenyre: —Kohe Wanyrỹ, retyhynyre.

ꞌOg ipe ore se re, ꞌgã nanẽ awau osou nũ, Jejui ꞌga rerowyka. Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe:—Je rerowiat te pejepe pejejemogyau jepi? “Ore mamãꞌẽ ꞌga nũ” ꞌea te perowiat pejejemogyau?— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.—Aruerowiat futat ore ene— ꞌjau ꞌgã ꞌga upe.

Nhym arỳm kikremã wadjà nhym ar no rã arỳm 'ỳr bôx. Nhym ar kukij ne arkum,—Djã ne gãm ar tu amim imarkumrẽx? Ije ar ajo mex marja djãm mrãmri ar aje tu amim ja markumrẽx? ane.Nhym ar kum, “Nà, Bẽnjadjwỳr djwỳnh”, ane.

Wîttî ta Jesus ewomîꞌpî, moropai inkamoro enkaruꞌnankon erepamîꞌpî Jesus pia aminke pra. Moropai inkamoro ekaranmapoꞌpî Jesusya: —Innape ayepiꞌtîuyaꞌnîkon kupî pîꞌ naatî? —taꞌpîiya. —Inna, anna yepotorî —taꞌpî toꞌya ipîꞌ.

Ha Yeyox te mĩptut hã mõ'nãhã', ha tik pa hok te' yĩka' tihi', ha:—'Ok 'ãkuxa mãm ka'ok 'ũgmũn kopah? 'Ok 'ãhittupmã'ax 'ãte'? Kaxĩy.Ha:—Hamũn! Kaxĩy.

Oajẽm ip Jesus kay, ixe jeduk'a be õmõm pima.— Eyetabut tu okay- -eyemu'ada õn iap kay? — io'e Jesus cebe ip.— Hm hm — io'e ip. — Ocetabut, kariwa.

Ti mꞌ ta tób gó tabajëë suun bä mꞌ, ty temah do rabana ta wë, ti mꞌ Jesus beaanh sa hã:—Bë ky daheeh gꞌeeh ỹ haja bä bë ty enä padëëk doo? —näng mäh.Ti mꞌ raky hadoo:—Ỹỹ. Ãã ky daheeh né hẽ, Takꞌëp Hyb Nꞌaa Jawyk Doo —näk mäh.

Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³lai²na² sa²kxai³lu² sxi²ha² ã³wih¹nũ²la² hã²wxãn³txa³ ye³han³jah¹la³nãu³xai²li² ã³wih¹sxã³ ã³tĩ³ya³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ka³tu̱³ Je³su²jah³la² ĩ³wã̱³txi³te³nah¹lxi¹:— Nxex3jah³wxi¹. Hxi²kan¹txi³ we²txi²nx2ta¹ju³ta³nũ³a² yxo²ĩ²sya¹te³sin¹ji¹wi¹? Nxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe² ĩ³wa²lũ³xi²ya³te³nah¹lxi¹:— Yxo²ĩ²nxa²sĩ¹na¹nha²wi¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus xane isoa hatyako hoka maxoseharenai xane kaokaha ehaliya hoka Jesus nexa axahene: — Xoana xityakekota nowairatyani xiso kakoa? nexa.— Há, wityakekota atyo — nexaha.

O'oi'aha ada Jesus gora bodinia. Avakhano'aha adani makhira vakamaodorohaki, avi'oi'aha jaboni. Jesus va'ora ni'aha:—Avakajari'darihi hida a'onira oanaihotavini-ra okaabokavini; avaraihotahi.Vani'aha:—Ha'a, akajari'darihi ida a'aihotana.

Sesus iwahoro bo inatsukze sihyrizikubyitsa ibo zumunaha ispe niy:— Ahahyriziktsa mysizororowyzik anatyhi yhỹ tsimaha. Kazikwy humo tsimyspirikponaha — niy.— Yhỹ tsimaha. Azikwy humo myhyriziktsa tsimykozozonaha — niaha.

Miꞌi hawyi Iesui teke wẽtup yat pe raꞌyn hawyi ti meimuẽwuaria yt ihapytig i rakaria iꞌewyte tuwehytꞌok iwywuat pe. Miꞌi hawyi apoꞌe Iesui iꞌatuepe — Eweimohey apo uhepiat eimoehãite kuap hap e. — Taꞌi Mehĩ iꞌatuꞌe uruimohey kahato epiat urumoehãite kuap hap ehepap kahato hap iꞌatuꞌe Iesui pe.

Urúkovone ovokútike ne Jesus, ahí'okovane ne pi'âti komítiti, ina kixoáhiko Jesus:—Kitípoaxo motó'iyeova ngoíteovopinoe?—Êm Unaém, ngutípopi —kíxoanehiko.

Be'ró wi'ipɨ́ sãháakã, kapêri ĩ'yâtirã kɨ̃ɨ̂ tiropɨ ehâwã. Naâre sẽrí yã'awĩ:—Yɨ'ɨ̂ mɨsâre ĩ'yakã́ wee masísere ẽho peóti? niîwĩ.—Ẽho peó', niî yɨ'tiwã́.

Ñatac Jesus juc wasiman yaycüluptinmi aplacunaca aśhuycälila.Chayćhümi Jesus tapula: “¿Rasunpa chalapacamanquichun ya'a sänachinacpä?” nil.Niptinmi: “Aw, taytay lulälunquimanmi” nila.

Tawamhã 'ri para u ma tô ãzé, Zezusi hã. Sébré wi, ma tô ĩtob'a norĩ hã ĩtẽme aimasisi zahuré. Tawamhã Zezusi hã te sadanharĩ zahuré:— E te asina ĩ̱'umnhasi 'wa, te ato pese aba da hã.Tawamhã asa te tãma nharĩ zahuré:— Ĩhe, wa tô wasina ai'umnhasi ni, apito.


Morarame toto enuru apone Jezu tomary ke. Ynara kynako eya xine,—Jenetuputyryke oya xine, okurãkatorỹko ropa ase, tykase Jezu eya xine. Mame toto enuru tukurãkase ropa eya. Kure tõsenuhmase ropa toto. Mame turuse toto Jezu a. Ynara tykase,—Etatoko pahne, imehnõ onurupyra ehtoko okurãkatopõpyrykõ ropa poko, tykase Jezu eya xine. Yrome aomipona pyra toh kynexine. Toytose tahtao xine Jezu tokãtose eya xine emero pata punero.

Hãmri nhũm wa kuma nẽ hamẽ wa no hã ĩhkra xi nẽ wa kãm:—Tôe. Nà war ate tanhmã amnhĩ kaxyw inhmã ajamaxpẽr to xà hkôt kot paj war anhĩpêx. Anẽ. Hãmri nhũm wa akupỹm rĩt mex kurê kumrẽx. Hãmri nẽ akupỹm kato nẽ ma htẽm kaxyw nhũm wa kãm:—E kêr ka wa nhãm mẽ kãm ixte war ato mex ã ijarẽnh kêt nẽ. Ãm kwarĩ ho kwarĩ. Anhỹr tã no nhũm wa kuma nẽ ãm kuma nẽ wa ma tẽ nẽ krĩ pu hã mẽ piitã mẽ kãm ri war amnhĩ tã harẽnh o mra.

Ininiã itakapiotaua ninoa oki nopini. Ininiã itxa:—Ari, hãuikakiti iaõka itxako —itxa Xesosi.

Aituo Jesus enumo onwa tâmary MÂʼ nhedyly, kua tientomoem.— Kua âedyly; tâinwânse mawylymogue kua midylymo — kely.

Naꞌe opokok Zezuz waneha rehe, wanupe uzeꞌeg pà. — Tuwe peiko hehàpyhàgatu maꞌe romo nehe, taꞌe pezeruzar kwez herehe pe xe, iꞌi wanupe.

Haꞌe ramo haꞌe kuery rexa re opoko vy aipoeꞌi:— Toiko haꞌvy pejeroviaa rami — heꞌi.

Odaa Jesus ja dibatedeloco ligecooɡ̶eli, odaa meetediogi, “Enice niɡ̶ina natigide ja ɡ̶adicilitiwaji, leeɡ̶odi me iwaɡ̶atakani!” Odaa ja yatetibigiwaji, jeɡ̶ele ligecooɡ̶eli. Odaa Jesus ja najoitediniwace, meetediogi, “Jinaɡ̶a domaɡ̶a ica anatematiita niɡ̶ida ane ejigotaɡ̶awatiwaji!” Pida noɡ̶opitibeci, joɡ̶oyatematitiogi iditawece niɡ̶idi oko niɡ̶eladimigipitigi niɡ̶idi nipodigi me Jesus nicilatiditediniwace.

A'ero ga pokogi g̃andeakwara rehe javo.—Pejiko pe ji rehe. Nurã pe ndeakwakaturo, ei ga g̃a pe. G̃andeakwara ma'eg̃atui a'ero. A'ero Jesus'ga ei g̃a pe:—Ji rendu katu ti. Tapemombe'ui ti nhiremimboheakwakatua. Ndapotahetei ji a'ea mombe'ua, ei Jesus'ga g̃a pe. Ombojoapiapi g̃a reki imombe'gwombe'gwovo ogwyripeve'g̃a pe nhaporemo nahã Jesus'ga ore mboheakwa katu javo.

Kỹ Jesus tóg ag kanẽ mẽg mũ sir, ã nĩgé tỹ. Kỹ tóg ag mỹ: “ãjag tỹ inh ki ge kỹ nỹtĩn kỹ ãjag tóg háꞌ henh mũ,” he mũ. Kỹ ag kanẽ tóg mrin ke mũ sir. Ẽvãnh háꞌ he ag tóg mũ. Kỹ Jesus tóg ag mỹ vĩ tar han mũ. “Ker ũ mỹ tó hẽꞌ,” he tóg ag mỹ. Hã ra ag tóg mũ kỹ (ag tóg) vẽnh kar mỹ tugtó mũ. Kỹ ti kãme ẽn tóg vẽnh kar kri rũm ke mũ sir.

Upéi omoĩ hesa ári opo:—Xe reroviaha-rami pehexa porã katu, heꞌi hesapyso eꞌỹ vaꞌe-pe. Upe ramo hesapyso porã-ma. Ha Hesu ndohejái omombeꞌu ojehegwa:—Erekwera hagwe aníke eremombeꞌu mbeꞌu teĩ avave-pe, heꞌi íxupe omanda pohýi-vy. Ha okwera vaꞌe katu ojoko ramo jepe íxupe, osẽ joty oho-vy. Omosarambi raꞌe opa-rupi. Herakwã oho joty opa-rupi. Upe yvy-rupi osarambi joty raꞌe.

Jesuisi rarybere: —Ainytyhynadireki arue tabita. Aõwesele robirenyre. Jesuisi heka rarybere tarurumy tamyreny uritere ijyyõmykremy. Tai tahe aõma ròirenyre ibutuko relyyrenyre. Series([], )

Aꞌeramũ Jejui ꞌga opo monou ꞌgã nea are.—Tejerowiat pejemogyramũ je pẽ mamãꞌẽi— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. Aꞌerauwe futat ꞌgã amãꞌjãu. Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe:—Je momeꞌu kasi pejepe kwe pewara ꞌgã nupe kamẽsĩete ne, jerera muãjeꞌema kamẽsĩete amunawa pype ne— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. Aꞌere ꞌgã naani. Nuereko katui ꞌgã ꞌga ꞌeawera, ꞌga rera muãina kamẽsĩete peuwara ꞌgã nupe.

Nhym kam arỳm ar no kupê ne arkum,—Ar aje tu amim imarkumrẽx kôt dja ba ã ar ajo ane, ane. Nhym kam ar arỳm rĩt mex ne. Nhym Jeju nêje arkum 'ã karõn kàj bê arkum,—Kwãrĩk wãnh me'õmã ijarẽnh kêt, ane. Nhym ate ar katon arỳm pyka kunĩkôt arẽnho ipôk ne.

Jesusya toꞌ yenukon yapîꞌpî. Moropai taꞌpîiya: —Innape puꞌkuru ukupîyaꞌnîkon yeꞌnen, ayepiꞌtîuyaꞌnîkon sîrîrî. Moropai inkamoro yenu esepiꞌtîsaꞌ wanîꞌpî. Inkamoro pîꞌ taꞌpî Jesusya: —Anîꞌkan pîꞌ sîrîrî eesepiꞌtîsaꞌkon manniꞌ kîsekaremeꞌtî —taꞌpîiya. Tîîse inkamoro esepiꞌtîsaꞌ wîtîꞌpî. Moropai inkamoroya tepiꞌtîsaꞌkon Jesusya ekaremekîꞌpî tamîꞌnawîronkon mîrîrî pata poronkon pîꞌ.

Yĩy Yeyox te' pa 'ãpit, tu:—Hãmpẽnã'! 'Ãkuxa mãm ka'ok 'ũgkopah. Yã' puxi'. Kaxĩy. Tu' pa maxnãhã', ha hãmpẽnã max. Ha Yeyox te:—Tikmũ'ũn xop pu' xuktux hok! Kaxĩy. Pa tu ta' mõg, tu Yeyox 'ãktux hãpxexka yõg tikmũ'ũn xohix pu'.

O'sutamucay Jesus ita'ũmayũ. O'je'ada. (-)— Eymu'adaap epeg̃uwẽn g̃u juy eybureyũ be- -ka'ũma be ma — io'e Jesus. Imẽnpit je'adaap o'g̃uypõg̃põg̃ ip soat kaka dag̃.

Ti mꞌ Jesus moo däng sa matym hã, ti mꞌ taky hadoo:—Bë heso padäg, bë hꞌyy kaꞌeeh do hyb nꞌaa —näng mäh. Ti mꞌ nayyw hẽ mꞌ pꞌaa hẽnh mä rabahapëë padëëk. Ti mꞌ Jesus geꞌỹỹm sa hã ranaherꞌoot hyb nꞌaa sa hã tamoo wät doo. Hahỹỹ dꞌ mä ta kyyh:—Bë herꞌood manä ta wób sa hã —näng mäh. Ti mꞌ ta ky geä̃m né paawä mꞌ, jé padꞌyyt hẽ rapanäk Jesus moo wät do ky nꞌaa.

Nxe³ka³tu̱³ wxa²ye³wxai³sxã³ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Nxe³jah³wxi¹. Yxo²ĩ²sya¹hi¹nha²kxai³ wxa²we²txi¹nx2ta¹wi¹. Nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus ekaokakisa hakahe exosenaiha hiye hoka nexa: — Maika kaomaka xityakekone akereta — nexa ihiyeha. Hatyaoseta exosenaiha waiyeheta hoka waiyakatyarehetaha.Hatyaoseta Jesus nexa ihiyeha: — Xasemehena, awa atyo xiyakaihenene hatya hiye. Xasemaira niraeni — nexa. Nexa xakore ihiyeha hoka xanehenahitaha hoka xakaikoatyaha hatyo tahi tyotya hatyo koarenai hiye.

Jesua bikadasa'ihi ida vanokho 'ba'dani. Va'ora ni'aha:—Avajari'darihi; avagahahi ida avanokhoni 'ba'dani. Bikaabadavini naothinia avagaha'ihi. Jesus va'ora kaabanidanoki'aha:—Hari'a vananamitha hida a'onira oanaihotavini vahoariha vakadiania. Hari. Ai vihi'aha. Jesus va'ora kaabanivini kaba'i, ibavi maakariki hahavi kaija'arini-ra va'ora vananamithavini hi'ihi ida vanokho anavagahani hiki.

Iwaze Sesus sihyriziktsa ty tsikatsika nikara. Ispe niy:— Amy tsimyzihikiknaha atsatu my. Ahahyriziktsa mysizororowykta! Kahumo ahaspirikporẽtsawy ahahyriziktsa zororowy. Iwaze nikozozonaha. Kyze Sesus ispe niy:— Wabyziutaha! Hawa ahabo iky, soso byitaha — iwa ispe niy. Asaktsa myzubaha bo nipamykysokonaha. Hawa Sesus niy nanabyitaba nipamykysokonaha.

Miꞌi hawyi totemig iꞌatueha koꞌi hawyi toꞌe — Pyno uimohey hap ok tã naꞌyn wyti topyhuꞌat eheha ete e. Miꞌi hawyi meremo iꞌatuehapytig naꞌyn hawyi mehit iꞌatuꞌe kahato raꞌyn. Miꞌi hawyi Iesui iꞌatunãpin — Uhytꞌiꞌin yt uwe pe teiꞌo ewehenoi uiminug eimoehapytig hap e haty wo tomimoehãite koꞌi pe. Maꞌato yt tutunug i Iesui mikyꞌesat ewy hawyi tuwat hawyi wuatꞌi puo — Iesui ti wuatꞌi sepap hat iꞌatuꞌe. Pywo ti rat urumoehapytig kahato hat Iesui iꞌatuꞌe wuatꞌi miitꞌin me — Yt eweihenoi teiꞌo e Iesui pytkai taꞌatumoherep. Miꞌi pote miitꞌin wuatꞌi etawa piat — Toꞌiro Iesui kape imisepap koꞌi akasa hamo iꞌatuꞌe katupono Miꞌi Miit Iesui yt uwe misepap ewywuat nug hat i iꞌatuꞌe. Pywo ti rat wakuap sese nug hat yt miit minug ewywuat i tutunug itote iꞌatuꞌe. Toꞌiro pyno watehaꞌat hamo iꞌatuꞌe toꞌope.

Ina ipiho vô'u ukékuke neko komítiti xaneâti kíxea:—Vo'oku kívivonu, énomone ákoeneye kuteâti yâha —kíxoane. Yane ínixoponehiko. Yoko í'ixiko'o kíxoixoa Jesus. Hara kíxoa:—Hako kalihú'ina yéto'oki koêkuti xâne —kíxoane. Itea koeku pihópeahiko, inamá'axone koyuhópa ne koekúti. Koati ákoti malíka yónoku itóhineyea ne eyekoûti ya uhá koêti neko poké'e.

Naâ tohô niikã́ tɨ'ógɨ, Jesu naâ kapêripɨ yãa peówĩ.—Mɨsâ ẽho peó'karo noho keoró wa'aáto, niîwĩ. Tohô niikã́ta, naâ ĩ'yâwã. Be'ró “Yɨ'ɨ̂ mɨsâre tohô weesére ãpêrãre werêtikã'ya”, niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô niîmikã, naâ wiháaka be'roakãta niî pe'tiro tií di'tapɨ kɨ̃ɨ̂ naâre yɨ'rɨó'kere werêste pe'okã'kãrã niîwã

Nipäcuptinmi ñawincunacta yataycul: “Chalapacuśhayquimannuy lulacäśha cachun” nila. Niycullaptinmi ñawincuna lluy quićhacacülun. Jesusñatacmi ćhuncay-ćhuncayta: “Amam pictapis willapacunquichu cay licachishacpi” nila. Niyaptinpis yalülul-pachallam jinantin malcacunäćhu Jesus ñawinta licachishanpi lluy willapaculcäla.

Tawamhã Zezusi hã ma tô tõmo upi zahuré. Te duré tãma nharĩ zahuré:— Asina ĩ̱'umnhasi aba zéb zarina, wa za tô ato pese 'wa. Tawamhã ma tô oto tito pese zahuré, aibâ norĩ hã. Ma tô duré sadawa uwati zahuré, ãne:— Te aima ĩ'manharĩ wẽ wa'aba zém na, dama ĩ̱wasu'u wa'aba õ di za. Tô'ã. — Ãne te sina sadawa uwati zahuré. Tane nherẽ, oto neb zahuré wamhã, ma tô tisiwasu'u na te te ropé zahuré ropâ, Zezusi te te ĩpese zahuré zém na.


Tomirẽkara kurãkatopõpyry pokoMorarame toytose ropa toto ahtao, jorokohpã tonehse imehnomo a. Tomirẽkara kynexine jorokohpano.

Kapẽr kêt xwỳnh jarẽnhTã nhũm Jejus ma axte nhỹhỹm mẽ ixto mõ. Hãmri nhũm mẽhõ my mẽkarõmnuti kot hwỳr àr nẽ tanhmã ho nhũm kapẽr kêt nẽ pa xwỳnhja nhũm mẽ Jejus wỳr o tẽ.

Masãkireti PirenaNinoa kiki potorikasaaki, masãkireti anikaãka Xesosimoni. Iua kona kasãkireri, maerekati matamatakoti auaĩtotakiti xika.

Jesus tytarenry kua nhetobyryAzagâ epy kua ityby idâpygueduomo, kurâ domodo ewy uguondo tytarenry nhadylymo. Nâjitaimba mâkâ uguondo, kadopâram nâjitaimba âiehoybyem awylygue.

Zezuz umukatu uzeꞌeg ꞌym maꞌe aꞌe kuryAꞌe mokoz awa oho aꞌe wi Zezuz wi aꞌe wà kury. Waho mehe we amogwer teko werur amo ae awa izupe aꞌe wà, Zezuz pe hexak kar pà aꞌe wà. Nupuner kwaw uzeꞌegaw rehe aꞌe, taꞌe wereko tekwe ikatu ꞌym maꞌe uzehe aꞌe xe.

Peteĩ ava ijayvu eꞌỹ vaꞌe omonguera ramo fariseu kuery ijayvu reiagueHaꞌe kuery ojeꞌoi rire oĩa py oguerua peteĩ ava anha onhemonde ramo ndaꞌijayvui vaꞌe.

Jesus icilatidi ica ewaloɡ̶onaɡ̶aNiɡ̶ijo noɡ̶opitibeci niɡ̶ijoa itoataale ɡ̶oneleegiwadi, odaa ica eledi oko joɡ̶onadeegitalo Jesus ica ɡ̶oneleegiwa ane dakatiogi niwigo abeyaceɡ̶egi aneo me ewaloɡ̶onaɡ̶a.

Jesus'ga ombojipe'a anhag̃a onhi'ig̃e'ỹva'ea hugwiG̃a horame onga hugwi ojipe'g̃a onhi'ig̃e'ỹve'ga reruri Jesus'ga pyri. Tegwete ganhi'ĩhava anhag̃a ga pojykaro g̃waramo Diabo'gapyriva'ea.

Jesus tỹ ũn vĩ vãnh vĩnKỹ ag mũ kỹ ũ tóg ti tá jun mũ gé, ũn jagrẽ kórég. Ti jagrẽ tóg ti vĩ vãnh han.

Hesu ombogwera inheꞌẽngeꞌỹ vaꞌe-pe(Lc 11.14-15)Koty-gwi osẽ jave, ojereru Hesu renda-py anháy rerekoha inheꞌẽngeꞌỹ vaꞌe.

Idita tako‑ò rexidorunymy reareki tasỹ kia hãbuõ‑txi reare tyytybybina‑di ratximyhỹõ.

Ijeꞌegeꞌema ꞌgaJejui ꞌga wi ꞌgã o ypyrauwe ꞌgã amũ mamaꞌeukwaawa rerekwara ꞌga rerua Jejui ꞌga upe.—Mamaꞌeukwaawa mũ ꞌupa ꞌga pir are. Aꞌeramũ ꞌga ojeꞌegeꞌema akou. Mamaꞌeukwaawa ꞌga nomojeꞌegukari imogou— ꞌjau ꞌgã Jejui ꞌga upe.Aꞌerauwe Jejui ꞌga imoia ꞌga wi.

Nhym kam me Jeju'ỳr me'õo bôx. Me karõ punu ne ar me'õo ba nhym ô'ã kabẽn kêt nhym me 'ỳr o bôx.

Eseurîmakoi Pepîn Eseurîma Emapuꞌtî JesusyaInkamoro wîtîꞌpî tanne, tiaronkon pemonkonyamîꞌya warayoꞌ eseurîmakoi pepîn yarîꞌpî, Jesusya yepiꞌtîtoꞌpe. Mîîkîrî wanîꞌpî yaꞌ oꞌmaꞌ tîweꞌsen pe. Mîrîrî yeꞌnen eeseurîma pra awanîꞌpî.

Yeyox te tik yĩy hok yĩgãhã'Tu' mõg, 'ĩhã tikmũ'ũn te tik yĩy hok nũnnãhã', tu Yeyox ha' nũnnãhã', ha yãmĩy kummuk te tik kummugãhã', pu tu yĩy hok,

Jesusyũ uk'a be cẽmcẽm pima, iboceayũ ibiõg̃buk kẽrẽat kug̃at o'tujowat Jesus kay. Cekawẽn pa'oreat o'e ixe, ibiõg̃buk kẽrẽat kug̃ puye. O'tujowat ip Jesus pe, imu'ada am.

Ty temaa bok do paa ratsyym kasog sii hẽ mꞌ, ramanaa Jesus wë ajꞌyy karapꞌaar hꞌyyb nesaa do hadäk doo, nerꞌoot doo.

In³txa² yxo²ka³tũ³te²a² yxo²we²txi²jau³su²Nxa²ha¹te¹ in³txai²na² ye³we²txi²ya³te²na² a³li³xi²tãu³a² a²nũ²a²nãu³xa² ya̱u³son³kxi²ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³te²nãu³xa² in³txa² yxo²ka³tũ³nha²kxai³ ko̱³nxe³te² yãu³ka³txa² nxũ²kwa̱i³yxau³ha²kxai³ a²nxe³te² in³txa² ã³sa²so¹ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo hinamaharenai xanehetaha Jesus nonita hoka haiyaharenai kolatyaha mairainehare enomana. Tihanare kamilakoretitene hoka mairainititene.

Jesua bianaihotaki ada makhira kabajadikiHari. Makhira vi'bamiki va'ajihina naothinia, vahoariha vavikhaha ada makhira hoariha Jesus kania. Bajadia abani biana'dakharariki ada makhira. Jesua bihonariahi ida bajadi akara'o'ini.

Sesus iharerebyita zizororowy.Kytsa nitururuknahaze usta maku, Sesus bo zioktyhyryknaha. Atakta ihyrikoso sapybara humo batu harere ziky.

Miꞌi hawyi Iesui toto raꞌyn mekewat getap wyi topotmuꞌeria wywo. Miꞌi hawyi muꞌap upi taꞌatuerut wẽtup ok miit yt ihay kuap hin i rakat ahiag ipiit piat rakat pote.

Koitóva Jesus ne ímokerexone ndémoniuPihopónehiko neko pi'âti, omókono xoko Jesus hóyeno mókere ûroevo ndémoniu.

Uúkũ masitigɨre Jesu uúkũkã weé'ke niî'Kapêri ĩ'yâti'kãrã wiháari kura a'tîro wa'âwɨ. Ãpêrã Jesu tirópɨ ni'kɨ́ uúkũ masitigɨ wãtî sãháa no'o'kɨre mii eháwã.

Jesusmi mana limä nunacta sänachinChay aplacunaca liculcaptin-pachallam ćhächimun supaypa upächisha pasaypi mana limäta.

Ĩmreme'õ, Zezusi te te ĩpesezé wasu'uTawamhã Zezusi te te ĩto pese zahuré neb za'u si, ma tô aibâ hã we ĩtẽme dasiwi saprõni ni Zezusihi u, wa'uburé ré wa, mreme'õ u'âsi 're ĩhâimana mono hã.


Mame joroko tutũtanohpose ahtao Jezu a, sekere tykase ropa ynororo. Mame tõsenuruhkase toto, jorokohpã tukurãkase ropa exiryke eya.—To! serara onenepitopyra sytatose Izyraeu tõ esao, tykase toto.

Hãmri nhũm omu nẽ nê mẽkarõmnuti jano nẽ kãm:—E kêp akato nẽ ma tẽ. Anẽ.Hãmri nhũm kuma nẽ kurũm kato nhũm akupỹm kapẽr mex kurê kumrẽx. Hãmri nhũm mẽ kot hã omunh xwỳnhjaja tee ri kot mẽkarõmnuti janor ã omu nẽ kamã no pyma nẽ. Nẽ axpẽn mã:—Kokỹỹ. Aa mẽ pahte ã mẽhõ kot anhỹr pumunh kêt kumrẽx tã na pu mẽ jarãhã ja pumu. Anẽ.

Iuasaaki Xesosi omitikari iua maerekati matamatakoti. Iuasaakipeka iua kiki sãkirauata. Itomaneri kãkiti itikari. Iuasaakiika ninoa tikoka. Ininiã itxana:—Ikinika Isaeo tixiniã auakani, mitxi !itikapanikari ĩkora atoko inakari —itxana.

Jesus mâkâ iodano kadopâ egasehoem agueduo, uguondo koendâ âjitainly adaguly. Idânârâ kurâ domodo âsewânilymo. Aituo aguelymo:— Âdykâ Israeldâ uguondo kadopâbeom kua ieni xina netaymba, Jesus anheto ara! — kelymo.

Umuhem kar Zezuz tekwe ikatu ꞌym maꞌe aꞌe awa wi aꞌe kury. Naꞌarewahy aꞌe awa uzypyrog uzeꞌeg pà kury. Teko ipytuhegatu paw rupi katete aꞌe wà. — Naxixak pixik kwaw agwer maꞌe Izaew ywy rehe zane, iꞌi izupe wà.

Anha oipeꞌa rã ijayvu eꞌỹ vaꞌekue ijayvu. Haꞌe ramo heta vaꞌe kuery onhemondyipa vy aipoeꞌi:— Pevaꞌe nunga jaexa vaꞌeꞌỹ teri Israel kuerya rupi — heꞌi.

Neɡ̶eote Jesus niɡ̶ijo niwigo abeyaceɡ̶egi me noditice mijotaɡ̶a niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa, odaa ja dotaɡ̶a. Ijotawece niɡ̶ijo noiigi-nelegi eliodi moyopo, odaa modi, “Aɡ̶ica me jinataɡ̶a digoina ɡ̶oniiɡ̶o Israel ɡ̶oneleegiwa ane yakadi meo ɡ̶odoxiceɡ̶edi liciagi niɡ̶ida aneote niɡ̶idoa ɡ̶oneleegiwa.”

Jesus'ga anhag̃a mbojipe'ai ga hugwi. Nurã onhi'ig̃e'ỹve'ga nhi'ig̃i. A'ero pevove'g̃a nhimomby'ai onhimongyavo.—Ndihepiangavi koi nhande g̃wihã jipi nhandegwyri pe Israel pe, ei g̃a.

Kỹ Jesus tóg ti jagrẽ kórég kutẽm mũ sir. Ti tỹ ti kutẽm kỹ tóg sir vĩ há han mũ sir, ũn vĩ vãnh ja ẽn ti. Kỹ tóg vẽnh kar mỹ e tĩ. “Ge ve ja tũ ẽg tóg nỹtĩ, ẽg povo tỹ Israel kãmĩ,” he ag tóg mũ.

Omosẽ imondo-vy anháy-pe. Inheꞌẽngeꞌỹ vaꞌekwe onheꞌẽ-ma. Ojogweroaty vaꞌe kente ohexa ramo, opondera eterei hese:—Yma gwive koꞌánga ete peve ndajahexái voi a ramigwa, heꞌi. —Nhande kwéry yvy-rupi, Israel yvy-rupi ndajahexái voi a ramigwa, heꞌi opondera-vy hese.

Tahe Jesuisi‑ò didydenyde hãbu irybeõna kia tyytybybina òraru‑ki wahe. Jesuisi tuu òlòdỹỹnyre iribi. Iule tahe hãbu aõwesele heka rarybere iroo‑ki. Kia iny ibutumy ribedeòtiidỹỹnyre. Timy heka rarybeõhyyre iko‑ki juhuu raremyhỹu. Tuu rabiõhe iwesedỹỹnadumy.

Ojewi Jejui ꞌga imoir ire ꞌga ojeꞌega nũ. Aꞌeramũ ꞌga resakara ꞌgã oporesagamũ ꞌga ree ajemogyau.—Niesagi pa jane nanuara Israeu juapyreramũ jareywy pe jepi nũ— ꞌjau ꞌgã ajaupe, oporesagamũ ꞌga ree ajemogyau.

Nhym arỳm me karõ janon kujate nhym arỳm me aêrbê kabẽn mexkumrẽx. Nhym me krãptĩ: kam no tyn kumex ne abenmã kum,—Mỳj me'õ ne kute me babê idjaerkam mỳjja pumũnh kêt ja'õ pumũnh? Arkati, ane.

Mîîkîrî oꞌmaꞌ yenpaꞌkaꞌpî Jesusya pataꞌpî pe warayoꞌ eseurîma piaꞌtîꞌpî. Mîîkîrî eseurîmakoi pepîn eraꞌma tîuyaꞌnîkon yeꞌnen tamîꞌnawîronkon pemonkonyamîꞌ wanîꞌpî kureꞌne teesenumenkai mîrîrî pîꞌ. Inkamoroya taꞌpî: —Sîrîrî yeꞌka eꞌkupî eraꞌmasaꞌ pra man tarî Israel pata po.

ha Yeyox te yãmĩy xut, tu tu' mõ'kutnãhã', tu' xat pu mõg, 'ĩhã tik yĩy, tu hãm'ãktux. Ha tikmũ'ũn kuxãnõg, tu:—Tep te 'ũm nũhũ'? Yã hõnhã 'Iyaet yõg tikmũ'ũn te hãpxopmã ka'ok xe'ẽgnãg pẽnã hãmãxap. Hõmã 'ap pẽnã'ah. Kaxĩy.

O'je'ada Jesus a'õbi. Ag̃okatkat pewi ibiõg̃buk kẽrẽat cẽm puje, xipan o'jekawẽn ma, o'je'ada buye.— Abu yag̃uyg̃uy imẽn o'jebapuk iam? — adeayũ o'e ip jewewebe. — Ka'ũma ma ijo'iat imẽn wuyjojojo g̃u Israel eipi be- -wuyeipi be — io'e ip.

Karapꞌaar hꞌyyb nesaa do Jesus habëë hõm jawén paa bä, ajꞌyy erꞌood däg kän pꞌaa hẽnh. Hajõk do tꞌĩĩ hẽnh katꞌaa do rahyb nꞌaa meuunh mäh. Ti mꞌ raky hadoo:—Dooh noo gó hapäh pé hahỹ hadoo pé Isaraéw buuj mahang —näk mä sa kyyh.

Nxe³sxã³ Je³su²jah³lai²na² sa²kxai³lu² jut3sĩ²nũ²la² ko̱³nxe³te² yãu³ka³txa² nxũ²kwa̱i³li³si¹jau³su² kwa³na³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ha²kxai³ ya²la³tu̱³ nxũ²kwa̱i³li³ha²kxai³ yxo²ka³tũ³ju³ta² yxo²we²txi²ha²kxai³ ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³jut3su² ã³si³tẽ³la³kxi²te²nãu³xa² ju³ta² ĩ²nũ²la² ĩ³wã̱³wã̱³txi²sxã³ ĩ³ye³kxain¹te³nah¹lxi¹:— Txa²wã¹ha³lo²ai²na² I³sa³e²ko³nãu³a² hai³txi³ ĩ²ki̱³sxa³ju³tai²la¹wi¹. Nxe³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus axanekiheta tihanare hoka iraeheta.Hatyaoseta tyotyaha hakaharetyoaha hoka nexaha: — Maisa xoana xowaka exakere wiyaiyare ali Israel waikoherakoa — nexaha.

Bajadi ajihini naothinia vara ni'aha ada makhira. Ija'ari hahavi vahojakia vakava'ibodivaranikaraho'ihi ida Jesus kabadani danoki. Vaabono vakani'akhama'aha:—Ni-ija'ari hoariha ahararana hojaki kabadani niki-ra anokiki kidibadani fori hiki.

Iwaze Sesus ihyrikoso sapybara iharerebyita ekze ziksiwyhik, nabo pãoty niy. Iwaze maku taharereke ihyrikoso sapybara nihokda naha humo. Kytsa sipybyrẽtsa Sesus zikwy humo asaktsa:— Hawa mykara. Nawa ty ka katsa batu ityny Isareu eze tu — niaha.

Miꞌi hawyi Iesui tisopo raꞌyn mekewat mãꞌãu saꞌag hawyi ihay i raꞌyn. Saꞌawyꞌi yt ihay kuap takat i waku pe iwẽ piat. Miꞌi hawyi itotiaria teꞌerewanẽtup kahato — Taꞌi yt karãpe i ti wataꞌakasa meketã ewywuat aiꞌywania Isareu ywania etama pe iꞌatuꞌe katupono Iesui tiꞌatusytpok kuap sese ahiagnia miitꞌin piit pyi iꞌatuꞌe. Waku kahato Miꞌi Miit iꞌatuꞌe toꞌope.

Yane kópuhikopa Jesus neko ndémoniu, ina koyuhópo neko hóyeno. Enepohikoneko êno xâne noixoâti, yupíhova iyúpaxeova neko koekúti koane kó'iyeahiko:—Ako noíxeaku ûti kuteâti yara poké'exa ûti, uti íhae Izarâe —koéhiko.

Jesu kɨ̃ɨ̂re ĩ'yâgɨ, wãtî kɨ̃ɨ̂pɨre niigɨ́re kõ'â wĩrowĩ. Tohô weekã́, kɨ̃ɨ̂ uúkũ masiti'kɨ uúkũ nɨ'kawĩ. Tookãhárã teeré ɨpɨ́tɨ ĩ'yâ maria tĩharã, a'tîro niîwã:—Marî a'tó Israel kurakãharã tiropɨre tohô wa'akã́, neê ni'kâti ĩ'yâtirã niîkãti, niîwã.

Chay supaypa maquinpi upäta Jesus caćhaycächiptinmi, tuquiman limämula. Chaymi llapa nunacunaca licapayllaman camaśha-cama: “¡Caynu lulätá, manam imaypis licalanchicchu cay jinantin Israel malcanchicćhu!” ninacücuyalcan.

Tawamhã Zezusi hã ma tô wa'uburé ma rob'ru, ĩhawi watobro da, ĩsiti. Te te tãma rob'rui wi, ma tô aibâ hã mreme watobro. Taha wa, ma ãma tatob'uzu za'ra ni. Te duré dasima nharĩ za'ra ni, ãne:— Niwa, wa te ĩ'madâ'â za'ra õ, ãne hã, Izarazéhé nhihudu norĩ nhipti'ai 'remhã.


Yrome ynara tykase parixeu tõ ipoko,—Joroko tamuru poe rokẽ jamihme mana. Joroko tamuru poe rokẽ joroko tõ tũtanohpõko ropa mana ahno ae, tykase toto Jezu poko, ajohpe rokene.

Nom nhũm mẽ hkwỳ pê Parijew nhõ xwỳnhjaja axtem nẽ hã mẽ kãm kapẽr o:—Tk. Kot amnhĩ krã hkôt mẽ hanor kêt kênã. Mẽkarõmnuti nhõ pahi nhỹ hã kot mẽ nê mẽ hanor kênã. Anẽ.

Txamari pariseoakori txari:—Xesosi omitikari maerekati matamatakoti Satanasi posotiireẽ —itxana.Na atão ninoa sãkire.

Fariseu domodo enanaji olâ Jesus aidyly Deus eon-honrugueba.— Kadopâ modo iwymâry eon-honrugue kulâ awâkâ kadopâ modo nhegaseândyly — kelymo; kewâdylymo kulâ olâ.

Moizez zeꞌeg kwaw par parizew her maꞌe uzeꞌeg zemueteahy hehe aꞌe wà. — Tekwe ikatu ꞌym maꞌe wanuwihaw umur ukàgaw izupe aꞌe, aꞌe rupi upuner tekwe ikatu ꞌym maꞌe wamuhem kar haw rehe puruwi aꞌe, iꞌi muaꞌu teko wanupe wà.

Haꞌe rã fariseu kuery ma ijayvu rei okuapy:— Anha ruvixa poꞌakaa rupi rima oipeꞌa anha.Lucas 11.14-18

Pida niɡ̶ijoa fariseutedi modi, “Niɡ̶ijo lacilo niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a jiɡ̶ijaa yajigotalo loniciwaɡ̶a me iticoitedice niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a.”

Fariseus'g̃a e'i reki:—Anhag̃a ruvihavuhu'ga Diabo'ga Jesus'ga pojyka ga mbopopoaka. Nurã Jesus'ga anhag̃a mbojipe'ai g̃a hugwi g̃a mondovouka, ei g̃a o'mbero.

Hã ra Fariseu ag tóg mẽg mũ. Kỹ ag tóg ón kỹ Jesus to vĩ kónãn mũ. “Vẽnh jagrẽ kórég pan há tóg nĩgtĩ. Hã ra tóg vẽnh jagrẽ kórég ag pãꞌi jykre tỹ ag pan tĩ nĩ, ti tỹ tỹ Japo mré ke nĩn kỹ,” he ag tóg, ón kỹ, Fariseu ag. Ag tỹ Jesus to ón hã vẽ.

Ha fariseu kwéry katu ndojohu porãi hembiapo:—Anháy ruvixa nheꞌẽ-py ae nipo raꞌe omosẽ imondo-vy anháy-pe Hesu. Anháy ae nipo ombopuꞌaka raꞌe Hesu-pe, heꞌi moꞌã hese hikwái.

Idi tahe fariseu mahãdu rarybere: —Tyytybybina‑di ratximyhỹre. Tai heka tyytybybinahakỹ reteònymyhỹre iny‑ribi. Ihãrele heka Satanasi‑di ihỹre. Tyytybybinatyhy wedu heka ratximyhỹre.

Aꞌere fariseu ꞌgã nuerowiari ꞌga. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌjau:—Naani nũꞌũ. Mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara jeꞌeg imũ tee ꞌga ꞌga pirewara moiri ꞌga wi nũꞌũ— ꞌjau futatee ꞌgã ꞌgã nupe.

Nhym be, mebê pardjêu ne me memã kum,—Me karõ punu nhõ bẽnjadjwỳr kabẽnkôt ne kute me karõ kujaêko ba, ane. Nãm mebê pardjêu ã Jeju'ã memã ane.

Tîîse fariseuyamîꞌya taꞌpî: —Mîîkîrî wanî mîrîrî oꞌmaꞌkon yepuru pe tîweꞌsen winîpai meruntî yapiꞌnen pe. Mîrîrî yeꞌnen ikupîiya mîrîrî meruntî ke. Maasa pra mîîkîrî oꞌmaꞌkon yepuruya iipia meruntî tîîsaꞌ ikuꞌtoꞌpeiya —taꞌpî toꞌya.

Pa Paniye xop gãy, tu:—Yã Hãmgãyãgnãg mũn te Yeyox ka'ogãhã pu yãmĩy kummuk mõy. Kaxĩy.

Imẽnpit Fariseuyũ o'jekawẽn. Napa ma o'jekawẽn ip.— Jesus ibiõg̃buk kẽrẽat mujẽmjẽm cebewi ibiõg̃buk kẽrẽayũ kukukat a'õbi- -Satanás a'õbi — io'e ip napa ma.

Pariséw kä mꞌ raky hadoo:—Dooh. Karapꞌaar hꞌyyb nesaa do wahë nꞌaa kyy gó ti tabahebë karapꞌaar hꞌyyb nesaa doo —näk mä sa kyyh.

Nxe³yãn¹ta¹ fa³ri³se²a² nũ̱³ka̱³txai²na² ã³nhai¹tũn³te²nãu³xai²na² wãn³txa² ki³han³jau³su² ĩ³wa²lũ³xain¹te³nah¹lxi¹:— A²ta³a² hxi²kan¹jah¹lo²su² te²a² a²sa³wi³sxai²la¹wi¹. Nxe³ha²kxai³ ĩ³hxi²ka¹txai¹nha²kxai³ ko̱³nxe³te² yãu³ka³txa² a³li³si¹jau³su² kwa³na³in²tai¹. Txa²wã¹sũ̱³nu²su² ti³he¹xai¹nxa³wi¹. Fa³ri³se²a² nũ̱³ka̱³txai²na² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka fariseunai nehena: — Kala tihanarenai xekohasehare tyaonita ekakoa hoka aiyatelikisene hoka axanekihitita tihanarenae halitinai nonitata — nexaha.

Oniania, vakhanihaha adani farisio:—Bajadi vaka'da'diva Jesu-ra no'a'iki danona, oniani ida bajadi ajihini-ra honariavini hija.

Pariseutsa Moises harere sihyrinymyrẽtsa:— Satanas hyrikoso sapybara pehakatsa ihumo ihyrikoso sapybara ziksiwyhik atahi tazikwy ty ibo nyny my — mybarapetu nikaranaha.

Maꞌato iraniaꞌin Iuteuria wãiꞌe hap seko sehay moherep haria teꞌeroꞌe toꞌope — Iesui ahiagnia akag koro esaika hamo ti toiꞌatusopo ahiagnia iꞌatuꞌe miitꞌin me itote. Ahiagnia porekuat ehay pyi tohytpok ahiag koꞌi iꞌatuꞌe saꞌag Iesui ete.

Itea poé'ainoa isóneu farîzeuhiko. Hara koéhiko vo'ókuke:—Enepora hóyeno, hane porexôa xunakóti kópuhikopea ndémoniu tûti ne uhá koeti ndémoniu —koéhiko.

Fariseu masa pe'e a'tîro niîwã:—Wãtiâ wiôgɨ tutuaró me'ra ã'rí wãtiâre kõ'â wĩrosami, niîwã.

Chayćhu fariseocunäñatacmi ichá: “¡Caytá achatucunap quiquin puydïninpa munayninwanmá aluyan!” nipäcula.

Tane nherẽ, ma tô parisezu norĩ hã taré ĩwasédé hã ãma hiri za'ra, ãne:— Wa'uburé norĩ nhib'apito zadawa para, te õ hã wa'uburé hã te te dama 're anhamra, Satanasihi zadawa para. — Ãne ma tô parisezu norĩ hã siwi wẽ'õ, Zezusi hã.


Nupunato imoihmãkõ enetopõpyry poko Jezu aMorarame pata tõ poro toytose Jezu. Morotõkõ tamorepase eya. Toto atamorepatoh tao tamorepase toto eya Ritonõpo omiry kurã poko, toto esẽme Ritonõpo exiry poko, enara. Mame emero tukurãkase ropa toh eya. Mame imoihmãkõ eneryke tyya toto pyno toehse ynororo yronymyryme, torẽtyke toto exiryke. Turumekase sã roropa toexirykõke, kaneru tõ samo, tosẽkãkara samo.

Jejus kêp mẽ pakamã ukaprĩ xwỳnhMakre 6.34 Rukre 10.2-3 Juãw 4.35Tã nhũm Jejusja krĩ ho ohtô nẽ hkôt ri mẽ kãm Tĩrtũm kapẽr jarẽnh o pa. Pa mẽ hkôt ixpa. Na pre hte nhỹri krĩ hwỳr pôj nẽ mẽ kot Tĩrtũm kapẽr o mẽ ahkre xà hã ixkre hwỳr mra nẽ hwỳr agjê nẽ mẽ pikuprõnh xwỳnhjê jahkre. Nẽ mẽ kãm:—E mẽ inhma. Tĩrtũm kãm mẽ apiitã mẽ ato hkra hprãm. Jakamã kwa mẽ ate amnhĩ tomnuj kaga hprãm xàj hkôt amnhĩ xunhwỳ nẽ kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx. Jao amnhĩ nhĩpêx nyw o amnhĩ nhĩpêx o ri apa.Anhỹr o mẽ kãm kapẽr. Hãmri nẽ ahpỹnhã ri tanhmã mẽ à kute xwỳnhjê ho mex. Nhũm mẽ ohtô nẽ hkôt mar o pa. Hãmri nhũm mẽ omu nẽ kãm mẽ hkaprĩ nẽ. Na prem tee ri amnhĩ kukamã hamaxpẽr o pa jao ra hkaprĩ nẽ. Nhũm Jejus ja hã mẽ omu nẽ hamaxpẽr o:—Hêxta waa nẽ. Na mẽ mex kêt nẽ pa. Te mẽ kêp ôwêhti jamãr xwỳnh kêt kot amnhĩ nhĩpêx pyràk o htỳx ri pa. Mẽhõ koja kãm mẽ hkaprĩ nẽ tanhmã mẽ ho mex to ho pa? Anẽ.Hãmri nẽ mẽ kamã ukaprĩ nẽ.

Xesosi Ikini Sitatxiti SiniIniniã Xesosi sari ikini sitatxiti tõpa. Aapokotxi auiniãtaã apaka isa. Oerekarauata aiko Xoteo apotiitiniãtaãua. Isãpiretari Teoso iokanapirena erekari, Teoso auĩtetxi ininiãua pirena. Apaka erekapeka itxĩkitakana ikinipoko amianatakani. Ikini sereti amianari aua kãkitimoni. Ikinika imakananita.

Jesus kurâ domodo intyendobyryIdânârâ âtâ anakâ ani Jesus adakobâdyly. Âtâ tâdâtâdyguyho odakâ kurâ domodo nhenomedâdyly. Unâ iwâkuru nhegatuly, âdara Deus idânârâ kurâ domodo iwymâryem idyly wâgâ. Âdaunlo tâzewânugue tâwâneim modo kua tyese lelâ ani.

Zezuz upuhareko teko aꞌe wà kuryNaꞌe Zezuz oho taw aꞌe ywy rehe har nànàgatu aꞌe wà kury. Upurumuꞌe oho iko Zutew wazemonoꞌogaw nànàn. Umumeꞌu zeꞌeg puràg oho iko taw pe har nànàn no. — Peiko Tupàn hemiruzeꞌeg romo nehe ty wà, iꞌi oho iko purupe. Upurumukatu oho iko taw nàn no. Paw rupi katete maꞌeahy haw umuhem kar puruwi. Paw rupi katete maꞌerahy kwer umuhem kar puruwi no.

Opa rupi Jesus ojapo porã, haꞌe ombaꞌeapo vaꞌe kuery re ombojojaagueHaꞌe gui Jesus ma tetã haꞌe tekoa ikuai vaꞌe rupi oguata oikovy, onhemboꞌeaty oĩ vaꞌe rupi guive. Nhomboꞌe vy omombeꞌu oikovy Nhanderuete poꞌakaa, nhomonguera guive opa marãgua mbaꞌeaxy gui.

Jesus iwikodetediogi ica noiigiOdaa Jesus igotetece idiwatawece nigotadi codaa me nigotadawaanaɡ̶a, diiɡ̶axinaɡ̶a midiwa niiakanaɡ̶axiidi, yeloɡ̶oditedibece nibodicetedi anele, Aneotedoɡ̶oji me doletedibige me iiɡ̶e laaleɡ̶enali oko, codaa icilatidi inoatawece ane latopaco neelotika, codaa me niɡ̶ina oko ane diɡ̶ica loniciwaɡ̶a. Naɡ̶a nadi Jesus niɡ̶ijo noiigi-nelegi, odaa ja iwikodetediogi, leeɡ̶odi me nawikodeeɡ̶a, aɡ̶ica ane yaxawatiogi, iciaceeketetege niɡ̶inoa waxacocoli ane diɡ̶ica nowienoɡ̶odi.

Jesus'ga ahe porogwetyAerẽ Jesus'ga imbojoapiapi cidades repiaga cidades'ia repiaga no. G̃a mbo'eavo Tupana'ga nhi'ig̃a rehe ga hogahoi g̃ajatykahai pe. Pyryva'ea ga imombe'ui Tupana'ga pe poko katu pota okovo pota penduvihavuhuhetero javo.—Perojijyjijyjuka ti pejeaporog̃ita Tupana'ga pe pejikoga ga rehe. A'ero po ti ga pe pokokatui nehẽ imomboa pendekote'varuhua pe hugwi okovo penduvihavuhuhetero nehẽ, ei Jesus'ga g̃a pe.Karugwara Jesus'ga imombipavi itetirũave'g̃a hugwi. Ipopoakare'ỹve'g̃a ga g̃a mbopopoakapavi no. Nahã ga rekorekoi g̃apyteri pe. Ojatykave'g̃a ndepiagame Jesus'ga g̃a porogwetygi. A'ereki g̃a he'ouhũ onhimongyavo tiruahũro g̃waramo ojive. Ndipokohavi g̃a no. Nahanahã g̃a ndekoi ovelhas ja – kiroki ovelhas ndogwerekoi gwepiakatuhara'ga.

Jesus mỹ ũn jagtar agKỹ Jesus tóg cidade kar mĩ tĩ mũ, ẽmã kar ẽn mĩ. Ẽg vẽnh kanhrãn jafã krẽm tóg ag kanhrãn tĩ. Ag mỹ tóg ũ tỹ kanhkã tá nĩ ẽn tỹ tỹ ẽg pãꞌi nĩ ẽn tó tĩ sir. Kỹ tóg ũn kagyga ag hyn han tĩ gé sir. Vẽnh e ẽn tóg ti mỹ jagãgtar nỹtĩ. Ũ tỹ ag ki rĩr há han ke tóg tũ tĩgtĩ, jo ag tóg vẽnh ki rĩr há han ki kagtĩg nỹtĩ gé. Ti tỹ ag ve kỹ tóg carneiro tỹ mẽg mĩ ẽkrég mũ sir. Ũ tỹ carneiro tỹ mẽg ki rĩr tũ nĩn kỹ ag tóg véké mũgtĩ. Tag ri ke ag tóg nỹtĩ, Jesus mỹ, ũn e ẽn ag.

Hesu oiporiahuvereko ijaty jaty vaꞌe kente kwéry-peHa upéi katu Hesu ohasa oho-vy tetã tetã-rupi gwive. Tetãꞌi tãꞌi-rupi gwive ave ohasa oho-vy. Ojeporahéi haty haty-rupi Nhandejáry nhande ruvixarã rehegwa nheꞌẽ porã omombeꞌu mbeꞌu. Opaixagwa mbaꞌasy-gwi ombogwera gwera hasy vaꞌe-pe. Ohexa ramo ijaty jaty vaꞌe kente, oiporiahuvereko íxupe kwéry:—Ovexa-rami rei oiko raꞌe hikwái, heꞌi. —Ndoikóiry ramo ovexa-rehe onhangareko vaꞌe, ndoiko porãi. Ipyrasypa, heterasypa ave. Hoꞌa ramo, ndaipóri henohẽharã. Upéixa ete ovexa hasy vaꞌe-rami, herekwa eꞌỹ vaꞌe-rami oiko ko ijaty vaꞌe kente xe moirũse vaꞌe. Upéa-gwi aiporiahuvereko-ma íxupe kwéry, heꞌi ojogweroaty vaꞌe kente kwéry-rehe.

Idi tahe ibutumy hãwã hãwã‑di Jesuisi rariamy rare ròbedeerydỹỹmy. Judeu mahãdu dohodỹỹna heto‑ki relyymyhỹre, Rybewihikỹmy. Tai Iòlòna kia ritỹnynymy tuu relyymy. Ibutumy iny bina bina kia heka riteytenyre. Iny nade ihewo‑ribi. Sõwemy heka iny aõna aõna bina binahakỹ riwinymyhỹre idi rỹimyhỹ. Titxibo rakre heka rieryõhykymyhỹre ta aõna aõna òraru‑ki idinoduõreki wahe. Tai tahe Jesuisi riwotòenymyhỹre ibutumy tiiboho dori budoeni wese ratximyhỹre, itxeredu ihoõreki. Series([], )

Jejui ꞌga ajemuaẽma ꞌgã neePe awi Jejui ꞌga awau nũ. Awau ꞌga amunawa moymoyka akou. ꞌGa remimuꞌeramũ ore arakou ꞌga retee te futat. Judeu ꞌgã jatykaaw ipe ꞌga awau ꞌgã muꞌjau ꞌUwarete ꞌga ree:—Pejetywer awi pẽpoiriweramũ Janeruwarete ꞌga pẽtywera moiri pẽ nui. Aꞌeramũ ꞌga pẽ mogyau wemiayuwamũ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe akou, ꞌgã muꞌjau ꞌUwarete ꞌga ree.Ojeroꞌwu maꞌe ꞌgã ꞌga ikatuꞌoka akou. Kwaiwete ꞌgã jatykai ꞌga ree, ꞌga porogyta renupa. ꞌGã nesakawe Jejui ꞌga ajemuaẽma ꞌgã nee. “Karupaꞌmĩ jareꞌema ꞌjawe ꞌgã jemogyi. Ojejukaweꞌemamũ nanẽ nũ. Worypawamũ ꞌgã ajemogyau. Nitywi futari ꞌgã poara ꞌga amũ”, ꞌjau Jejui ꞌga ojeupe.

Kum me krãptĩ kaprĩ.(Mak 6.34)Jeju ne krĩrax kunĩkôt memã ujarẽnh ny jarẽnho tẽ. Krĩraxmẽ krĩ kryre kunĩkôt memã arẽnho tẽ. Me bikprõnh djàkam memã arẽnho tẽ. Bẽnjadjwỳr djwỳnh kute amim me utàr ne ar meo ba'ã ujarẽnh nyja ne kàj bê memã arẽnho tẽ. Ne ajte me punumẽ me kanê kunĩo mexo tẽ. Ne kam me krãptĩ: pumũ. Nãm me omũn arỳm kum me kaprĩ:. Mỳkam? Bir, me katyk ne ate ar bakam. Me kute mrãmri ne kute mrykĩ'ãtomtio djuw mex djwỳnh kêtkam katyk ne ate ar ba pyràk.

Jesusya Tîꞌnokoꞌpî Pe Pemonkonyamîꞌ EraꞌmaJesus asarîꞌpî cidadekon poro tamîꞌnawîrî moropai pemonkonyamîꞌ koꞌmantoꞌkon poro aasarîꞌpî. Toꞌ yenupa pinunpaꞌpîiya Judeuyamîꞌ epereꞌtoꞌkon yewîꞌkon tapîꞌ. Moropai morî itekare ekaremekîꞌpîiya, tamîꞌnawîronkon esaꞌ pe Paapa iipî kupî ekaremekîꞌpîiya. Moropai tamîꞌnawîronkon pemonkonyamîꞌ yepiꞌtîꞌpîiya. Tuꞌkan parankon winîpai toꞌ yepiꞌtîꞌpîiya. Arinîkon pemonkonyamîꞌ eraꞌma tîuya pe, Jesusya tîꞌnokoꞌpî pe toꞌ eraꞌmaꞌpî. Maasa pra inkamoro pemonkonyamîꞌ wanîꞌpî itesaꞌ pînon carneiroyamîꞌ, ataꞌkaꞌmaꞌsan warantî toꞌ eraꞌmaꞌpîiya. Toꞌ eꞌtarumaꞌtîsaꞌ, toꞌ pîikaꞌtînen ton pra eraꞌmaꞌpîiya.

Yeyox te tikmũ'ũn kuxa ka'Ha ta Yeyox te hãpkumep, tu kõmẽn xohix ha' mõg, xix xip tu xexka xohix ha' mõg, tu hãmyũmmũgãhã Topa pet kopah, tu hãm'ãpak max'ax 'ãktux, xix Topa te tikmũ'ũn xat'ax 'ãktux, tu tikmũ'ũn pakut hittupmãhã', yã hãmpakut'ax xohix mõy, nũy nõ tu hittupmã', 'ĩhã tikmũ'ũn pẽnãhã', tu' kuxa ka', 'ũp-xehnãg pip hah, tu kahnẽn xop putuk, tik te nõm pẽnã 'ohnãg putuk,

O'ju Jesus ikabog̃atka dag̃, ika'ĩcatka dãg tak. O'ju ag̃oka watwat mutaybitbin. Judeuyũ Deus eju kawẽnwẽnap'a be imutaybitbin o'e. Deus soat kukanap o'g̃uwẽnuwẽn soat pe- -kawẽn idipat. Imẽn ma imutaybitbin ip oeku. Ibomaayũ mu'ada'adam oeku: iwãtaxipipiayũ, ibaca'ũmayũ dak- -soat mu'ada'adam oeku. Itabotaidabotbot ma iboka watwat kay Jesus osunuy, yag̃uybabi'ũm osodop puye. Ovelha buxim ip, jekukat'ũm pima ip. Imẽnpuxim ika beacat ikukuk'ukat'ũmayu osodop ip, ka'ũmg̃u ibuywatwat'ukat puye.

Ti mꞌ sahõnh hẽ sa panang bä Jesus bewäd nä. Sa tób Pꞌop Hagä Do panyyg rayd naherot do yt hã tama metëëk Pꞌop Hagä Do bagꞌããs do ky nꞌaa hanäm doo. Sahõnh hẽ hedoo pé sa nahëë Jesus hahëën hõm mäh. Ti mꞌ hajõk do tabahapäh bä, tatꞌyyd mehĩĩn mä sa hã. Bꞌéé hagã nꞌaa tamah do hadoo mä ta hã. Hajõng baad nadoo do rahoop. Dooh radꞌoo péh, dooh masa pé sa hã.

Je³su²jah³la² a²nũ²a²nãu³xa² ĩ³ãin²ta³lxi²nha²jau³su²Hã²wxãn³txa³ sxi²jen³nãu³a² kãin²thĩn³su² ta̱³nxa² kãi²nxa³thĩn³su² ta̱³nxa² hãi¹nxe³thĩ³na¹ ai³lha²thet3ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³tãu³a² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ã³nũ²kxi²thĩ³na² ã³wih¹to³ha²kxai³ Sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³hen³txi² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² A²hxi²kan¹txa² Si³yxau³tãu³lot3ju³ta³nũ³a² nxe³jau³xa² ĩ³yau¹ũ³hi² a²nũ²a² ĩ³ta³ka³txa² whãi²na¹ we²txi² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³sxã³ a²nũ²a² ã³si³tẽ³la³kxi²tũ̱³ka̱³txi³su² ĩ²sxã³ ĩ³ãin²ta³lxi²nha²ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³sxã³ a²ẽ¹nãn¹jau³kxai³lu¹:— Tũ̱³ka̱³txai²na² o³ve²a² yã¹xain¹na³na¹. Tĩh³na² tĩ¹kxi²kxai²nãn²tu̱³ kwa²hãi¹nxe² ã³nxai³lha²the³ti² kwa² khãuh³lxa³thi¹ni² nxe³te²ju²hẽ³li¹, o³ve²a² a²wa³kxẽ³nxa² yũ²nxa³te²na²su² nxe³kxe³hũ̱³nxe² tũ̱¹ka̱³txai²na² yã¹xain¹na³na¹. Nxe²e³kxi²nha²ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Xane Wenakalatinaikoa WaiyakatyaHatyaoseta Jesus xaneta wenakalatinai nihatyaka, aotyakisahitene xahohisakoatyakalati hanako. Iraiti Waiyexe kalorexe enokoatare tahi xakaita ihiyeha. Hoka aiyatelikihitita halitinai, ekahehareha exahe ehokakeneha nonitata. Jesus waiya haliti hisoakere hoka airakoaneharetyahene. Hatyo halitinai kirakoane tyaonahitaha, exahe makahinaetyakahareha hoka. Motya kalanero makaxaikotyakahare tyaonitere akereta tyaonahitaha hoka.

Jesus va'ora nakaidivaki adani ija'ariOniaroa, sidaji ipohikia ija'ari ibavini ipohikia aadahaoni'aha ada Jesus. Judeus kaija'ari Deu-ra vara vani'avini kagorania o'oiki ada. Va'ora ka'ojomo'i'aha adani ija'ari. Jesus va'ora vara ni'avini hihi ida Deus monina jahaki. Va'ora vara ni'avini hiki ida Deus ija'ari hahavi-ra vaka'da'divini. Va'ora anaihotaki jaboni adani ija'ari vakavamonihahaviki. Ipohiki ida vakadikavamoni. Jesus va'ora vada ni'aha adani ija'ari vaipohiki, va'ora nakaidiva'oamaniha. Abono-ra ni'aha:—Ovilia nahina va'ora akadava'ariki fori vihiki adani ija'ari. Vakaamiariki fori vihiki adani, ni-hojaki ida va'ora kajoamoraki.

Sesus aparakbaha humo tsimypokzitsiarẽta.Kyze Sesus nanabyitaba bo inaukuru. Ihudikhudikwytsa myzubahatsa sizubarẽna iwa niukuru. Deus wahoro eze kytsa nisihyrinymyryky, kytsa Deus tyryktsa moziknaha ana soho nitsasoko. Deus wasania ty nitsasoko. Kytsa simyitsapyritsa nisizororowy, ustsa kytsa siakubyitsa nisipunihikwyky. Iwa Sesus nikara. Sesus kytsa sizubarẽtsa bo iktsa niyze sihumo tsimypokzitsiarẽta. Tapetu isopyk:— Paikpa mytsaty mykaranaha batu siaku. Hozipyrykzatsa watsa, hozipyrykzatsa siperynymyrybyitsa hỹ — mytsaty nikara.

Miꞌi hawyi Iesui toto wuatꞌi tawa kape wuatꞌi hy totiaria muꞌe hamo tehay wawiat hamo. Iꞌewyte wuatꞌi Tupana mõtypot yat pe teke raꞌyn iꞌatumuꞌe hamo. Toiꞌatumuꞌe kahato tehay wakuat no — Eweiꞌatoiat ro yne eiminug saꞌag hap koꞌi Tupana kape morem hamuat are katupono yt pya hin i Tupana topyhuꞌat Aipotypot no hap eꞌat pe e. Iꞌewyte toiꞌatumoehãite kahato torania iꞌahu rakaria aikotã aikotã ahu hap ewywuat toiꞌatumoehãite torania tewyry hap upi. Taꞌi miitꞌin sem tõꞌẽ tõꞌẽ Iesui ewawi. Miꞌiria kape tehaꞌat kahato tepiat iꞌatukyꞌe kahato hap mywo — Are pãi e atiꞌatuehakyeraꞌat teran kahato wuatꞌi miꞌiria e katupono miꞌiria ti piku piku koꞌi hoꞌowasat rakaria ewywuaria gupteꞌen haria uiwanẽtup hawe e. Ahatyꞌu kahato uipyꞌa pe miꞌiria ekyi uhowawi are katupono aihũria yt iꞌatuꞌapykok hat i ewywuaria ti miꞌiria tukupteꞌen uiwanẽtup hawe uipyꞌa pe e. Taꞌi meimuẽ puaria ti aikotã aihũria ikuꞌuro kuꞌuro rakaria ewy tukupteꞌen yt uwe i taꞌatupoi hat pote e. Pywo pe uipyꞌa pe iꞌatuhakyꞌeꞌi kahato hap yn uhete katupono yt uwe i te iꞌatumuꞌe hat iꞌatu kahato rakaria pytkai e Iesui topotmuꞌeria pe.

Hána'iti kóseanayea Jesus ne xanéhikoYónoa Jesus xapa uhá koêti neko pitivóko yoko ipuxóvokutihiko, ihíkaxoti íhikaxovokuke hó'e jûdeuhiko, koyuhó'inoati ne inámati ihíkauvoti koeku natíxea Itukó'oviti xapa xâne koane koitóvotimaka xâne ka'aríneti, koêkuti kó'iyeovoku aríne koane eóponehiko. Noixoâne Jesus neko êno xâne, yupihovó koéne kóseanayea, vo'oku koati kotíveti koêkuhiko, koane mómitihiko kuteâti koeku su'ûso pihohí koêti ákoti koyonoâti.

Jesu masaré pahá yã'a'ke niî'Jesu niî pe'tise makaripɨ Judeu masa neresé wi'seri nɨkɨ bu'ê kusiagɨ wa'âwĩ. Ãyusé kiti Õ'âkɨ̃hɨ masaré yɨ'rɨóse kitire werêwĩ. Tohô niikã́ Õ'âkɨ̃hɨ wiôgɨ niîmi niisé kitire werêgɨ wa'âwĩ. Do'âtirãre no'ó naâ pũrî no'osere yɨ'rɨówĩ. Masaré ĩ'yâgɨ, pũûro pahá yã'awĩ. Naâ bɨhâ wetirã, wãkû tutuatirã ovelhare ko'tegɨ́ moorã́ weeró noho niîwã.

Maynu sumä achcam cusicha cacuyanChaypïtam Jesus intiru jatun malcacunäćhu tacsa malcacunap juntunaculcänan wasicunaćhüpis Diospa allin gubirnunpïta yaćhachishtin pulila, imaymana nanaycunawan ishyäcunätapis sänaycachishtin. Ñatac chayćhu achca nunacunäta licalmi sumä llaquipaycula pintïsha uwishnüpis mana michïniyü-yupay cayalcaptin.

Zezusi hã da'ãma ĩsiwamrizé wasu'uTawamhã Zezusi hã ma tô datẽme 're mo, 'ri wa'õtõ mono bâ, te te dama 're rowahutu mono da, zudezu norĩ te, rowahutuzé mono bâ. 'Re ĩhâimana u'âsi mono, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zé wasu'u na te te dama 're rowasu'u, ĩwasu'uwẽ na. Dahâzé mono bâ ma tô duré da'apese. Hâzé u'âsi wa, sib'uware na 're ĩnomro mono norĩ zama te apese, Zezusi hã. Tawamhã da'ahâ uptabi na te te da'ab'madâ'â wamhã, ma tô Zezusi hã da'ãma aiwamri tipẽ'ẽ na, pone'ẽrebâ 'madâ'â ãna 're ĩnomro mono ne, robzei ãna 're dahâimana za'ra mono wa, 're dasipawapto waihu'u za'ra mono õ wa.


Morara exiryke ynara tykase Jezu typoetory tomo a,—Tupito konõto sero ahtao arexi toehkehse sã mana. Erohketõ se rokẽ esẽ mana epery anỹtohme. Ritonõpo tupime sã moxiã enẽko ase. Toehkehse sã mã toto. Morara exiryke erohketõ se nase, toto amorepatohme tõmiry poko, typoetoryme toto ehtohme.

Hãmri nẽ mẽ hã mẽ ixpê hkôt ixpa ho ixpa xwỳnhjê mã kapẽr nẽ mẽ inhmã:—Nà na mẽ kormã ohtô rax nẽ Tĩrtũm kapẽr mar kêt nẽ. No ãm kormã mẽ ate mẽ kãm kapẽr jarẽnh o apa kaxyw mẽ agrêre. Te pur rax kãm ra harôj kamrêk par nẽ ãm tã no ãm kaxyw hikẽnh xwỳnhjaja grêre pyràk.

Ininiã itxari imoianariakori:—Kaiãori kãkiti iposope auikiniri nisãkire, txamari !imarotarina nisãkire, kotxi !ikenakotapanirina. Ninoa kikio erekari atoko itxana. Imakinika iposope iuaã. Ininiã iposope auikinirina nisãkire. Txamari, poiãoka parĩkauatakani aua nisãkire isãpiretinina ĩkapani.

Aituo xinaram aguely:— Etaungâ kurâ domodo. Koendâ tâise Deus itaumbyry nhutulymo. Aguipa kulâ olâ egatuim modo. Deusram ekadaungâ, agui kurâ ingonotoem tywâgâ agueze. Urâem, asaemo kurâ domodo mârâ etâdyby sahuadyby tâkaunâzeim ara, ekaunâni modo olâ ipa myara — kely Jesus.

Aꞌe rupi uzeꞌeg wemimuꞌe wanupe kury.— Teko ko ywy rehe har aꞌe wà, nuzawy kwaw aroz ipoꞌo pyràm ko pe har aꞌe wà. Naheta tete kwaw ipoꞌo har wà.

Haꞌe rami vy guemimboꞌe kuery pe aipoeꞌi:— Anhetẽ heta oĩ omonoꞌõa aguã, haꞌe rã ombaꞌeapo vaꞌe kuery ma mbovyꞌi.Lucas 10.2

Odaa Jesus jeɡ̶eetediogi niɡ̶ijo anodiotibece, “Niɡ̶idi oko liciagi niɡ̶ina nixoɡ̶otagi nelegi baanaɡ̶a leeditibige monopilaɡ̶aditio. Pida ane nibaaɡ̶a aɡ̶eliodi.

A'ero Jesus'ga ei g̃wemimbo'ehara'g̃a pe:—G̃a ko koapora ja g̃anemimondorog̃werĩva'ea ja. He'yi hete koapora gworygworyvamo. Imondorove'g̃a ndohygi reki hehe. A'ereki g̃a ndahe'yi. A'ero ahe ei koapora jara'ga pe: “Koji'i jitehe ti embuhurukara'ja g̃a pyri imondorove'g̃a imondoroguka ko pe.” A'ea ahe ei koapora jara'ga pe, ei Jesus'ga.—Na jitehe avove'g̃a koapora ja. A'ereki g̃a he'yjuhu ranuhũ. Ndahe'yi reki imondorove'g̃a'jave'g̃a – kiroki g̃a oporavyky imombe'gwovo Tupana'ga nhi'ig̃a g̃a pe tojiko ti g̃a Tupana'ga rehe javo, ei Jesus'ga.

Kỹ tóg ã mré mũ tĩ ag mỹ: “sỹ ag ve kỹ sóg ẽg jakré mĩ ẽkrég tĩ,” he mũ. “Ti e nĩn kỹ ẽg tóg kejẽn kre kãn tũ nĩgtĩ, ẽg pir nỹtĩn kỹ. Ge ti nĩgtĩ. Ũn e ag tóg inh ki ge to há nỹtĩ, hã ra tóg ver ũ tỹ ag mỹ tónh ke tóg tũ tĩ,” he tóg, Jesus ti.

Upe ramo omombeꞌu gwemimboꞌe kwéry-pe nheꞌẽ mombeꞌuharã rehegwa nheꞌẽ temitỹgwe kytĩharã rehegwa nheꞌẽ oiporu-vy.—Heta hiꞌa porã ramo jepe, ndahetáiry joty oikytĩ vaꞌe heraha-vy.

Tai tahe taerydỹỹnana mahãdu‑ò Jesuisi rarybereri: —Iny heka maixõmo sõwehekỹ rỹira wese heka iny ratximyhỹre. Aõma ibutelemy heka arixidu rỹira.

Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau wemimuꞌeramũ oree:—Inãinãnĩꞌĩ etee Janeruwarete ꞌga jeꞌega momeꞌwara ꞌgã jemogyi. Aꞌere ꞌã kwaiwete je te ꞌgã jemogyi Janeruwarete ꞌga kwaapeꞌema— ꞌjau ꞌga oree.

Ne kam kôt ba djwỳnhmã kum,—Me kute Metĩndjwỳnh mar prãmja ne me kumex. Nãm me kute mrãmri ne bày arỳm abôr tyk ne kumexja pyràk. Nhym be, Metĩndjwỳnh'ã ujarẽnh djwỳnh ne me ngrêre kute bàykam me àpênh djwỳnh ngrêreja pyràk.

Mîrîrî yeꞌnen taꞌpîiya tînenupaꞌsan pîꞌ: —Maasa eraꞌmatî. Esenyakaꞌmantoꞌ man mararî pra, tîîse teesenyakaꞌmasen ton pra man. Tuꞌke pra teesenyakaꞌmasanon man —taꞌpîiya.

yĩy yãy yõg tik xop pu hãm'ãktux, hu:—Yã hãpxop ta punethok, puyĩy pet ha yĩkũy, nũy kopa nũ' xok, pa tikmũ'ũn kutõgnãg pip nũy nõ yĩkũy.

Imẽneju Jesus o'jekawẽn jeweju etaybitbinayũ be.— Kadai ya ade opop- -kadai'a- -yaopat'a. Pũg̃pũg̃ pit omuyku ip yabu am — io'e cebe ip.

Ti mꞌ panyyg gó mꞌ tamaherꞌoot mä ta ma matëg sa hã. Hahỹỹ dꞌ mä ta kyyh:—Hajõng ti anyy däg paawä joom ag wahꞌëë däk do ji ataa do panꞌaa, pawóp its ta taa nꞌaaHahỹỹ dꞌ Jesus hanäng péh: Hajõk ta hã hꞌyy kaꞌeeh do panꞌaa paawä, pawóp its ta ky nꞌaa sa hã herꞌoot do panꞌaa. —näng mäh.

Nxe³ha²kxai³ a²sa³wi³ha³lxa² ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² hai³sxa² yain³txa² sxa³ko³xa² wi¹wen¹ko³xa² yã¹xain¹na³li¹. Yxãn¹ta¹ wxa²ni²lho¹kxi³tũ̱³ka̱³txa² ka³lxa²ti³he¹xai¹nxa³wi¹. Nxe³kxa² yã¹nxe³sxã³ a²nũ²a² yxo²ĩ²sain¹te³lhxã³ te²nũ³su² te²nãu³xa² ka³lxa¹na³li¹. Yxãn¹ta¹ ĩ³yau¹ũ³nyhain¹te²nũ³su² te²nãu³xa² ka³lxa¹txi³he¹xai¹nxa³wi¹.

Hatyaoseta Jesus nexa haxaotyakiraharenai hiye: — Nakairati xírikotyaka atyo kahare. Xakore atyo hoka hatenitiyenai atyo maisa kaharexe.

Jesus va'ora ni'aha adani kidipohi:—Rakhajahi bononi a'diki ipohiki vani fori vihira adani ija'ari vaipohiki. Vanofiki ida vaabono gahinai vanihavini kodiania. Vaipohiriha adani Deus kahonai abono hora avigariki-ra vananamithaki varani ohina.

Mytsaty nikaraze zinymyrykynahatsa pe:— Waratok eze tsizubarẽna niubaranaha. Wihara nijakuk. Sitsumuẽhĩtsa batu sizuba. Wihara myzibakanaha tsumuẽhĩtsa batu sizuba. Kytsa sizubarẽtsa wihara watsa. Waratok tsihitsa Deus wata my — Sesus niy.

— Uipotmuꞌeria miitꞌin typyꞌi kahato wyti yt watiꞌatumuꞌe i te mesuwat yi totiaria miꞌiria iꞌewyte waku aimimuꞌeria wo torania e. Uimohey haria e aimikoi haat kahato raꞌyn iꞌok kahato raꞌyn hap ewywuaria tukupteꞌen yt aimimuꞌe i te koꞌi e. Yt typy hin i iꞌatumuꞌe hanuaria tukupteꞌen e. Taꞌi aikotã aimikoi haria yt putꞌokꞌiꞌatuꞌe hin i aimiꞌu yne terek hamo hap ewy kahato miitꞌin muꞌe haria yt putꞌokꞌiꞌatuꞌe i te ti wuatꞌi muꞌe uhehay wo mesuwarotiaria e Iesui topotmuꞌeria pe iꞌewyte ahepe.

Ina kixovókoxoa Jesus ne íhikau:—Koati hána'iti ra itukéti, kuteâti kavâne ainóvoti itóvotine ha'i nonéti ovâti, itea ako axú'inahiko ra ko'itúkeati.

Tohô weégɨ Jesu ɨ̃sâ kɨ̃ɨ̂ bu'erã́re niîwĩ:—Diakɨ̃hɨ́ta niî'. Marî otesé pehé pĩ'rí dɨkâti'. Teeré miirã́ pe'e mari boó kurema.

Chaymi yaćhapacünincunacta: “Cusichananchic alli-allimari cacuyan; apaycücunäñatacmi ichá ashlla.

Tawamhã ĩsiré 're ĩwanomro mono norĩ ma, te tinha, ãne:— Amnho hã sa'ẽtẽ uptabi di, da te 're ĩ'ubumroi mono da hã. Tane nherẽ, sada hã da'umrore di, ĩ'ubumroi'wa da hã.


Jezu nymenekatyã imehnõ amorepananõme, 12mãkomo(Mak 3.13-19 Ruk 6.12-16)Mame 12mãkõ kohmane Jezu tyya.—Yjamitunuru ekarõko ase oya xine, joroko tõ tũtanohpotohme ahno ae, kurãkõkara kurãkatohme roropa, tykase ynororo eya xine. Mokaro 12mãkõ ynara kynexine, Ximão te, zakorony Ãtare roropa. Ximão esety akorõ Peturu kynexine. Tiaku roropa kynexine zakorõ roropa João. Zepeteu mũkuru Tiaku tõ kynexine, João maro. Firipe roropa kynexine Patoromeu te, Tome te, Mateu roropa. Kowenu tinerũ apoiry poko aerokuhpyry Mateu kynexine. Imepỹ Tiaku roropa Aupeu mũkuru kynexine te, Tateu te, tyoro Ximão roropa romano kowenu myakãmary poko aerokuhpyry kynexine te, Juta Ixikariote roropa. Juta mokyro Jezu ewokahpono. Enara kynexine toto.

Jejus kot mẽ ho 12 nẽ mẽ rênhMakre 3.13-19 Rukre 6.12-16 Tã nhũm Jejusja hkôt mẽ ixpa ho mẽ ixpa xwỳnhjê ho 12 nẽ mẽ ixrê. Mẽ ixte ma krĩ piitã hwỳr inhmrar nẽ ỹ hã mẽ ahkre nẽ tanhmã mẽ à kute xwỳnhjê ho mex o ixpa kaxyw. Nẽ ỹ hã mẽ nê mẽkarõmnuti janor o ixpa kaxyw nhũm mẽ ixrê. Na pre mẽ ixto 12 nẽ mẽ ixrê. Ã mẽ inhĩxi kot anhỹr. • Pêtre kumrẽx na pre kuta. Hixi hõ pê Simãw. • Nẽ hkôt htõ Andreja ta. • Nẽ hkôt Jepetew kra Xiakreja ta. • Nẽ hkôt Xiakre htõ Juãwja ta. • Nẽ hkôt Firiptija ta. • Nẽ hkôt Patoromewja ta. • Nẽ hkôt Tomasja ta. • Nẽ hkôt pa ixpê Matêwre nhũm pre mẽ hkôt ixta. • Ixpê pahi nhỹ hã kãm mẽ kêp ixujamỳnh xwỳnh tã nhũm pre jajê hkôt ixta. • Nẽ ixkôt Apew kra Xiakre hõja ta. • Nẽ hkôt Tatewja ta. • Nẽ hkôt Simãw Jeroxja ta. • Nẽ hkôt Jut Kariotja ta. • Kormã kot mẽ kãm Jejus kurê xwỳnhjê nhĩhkram õr mã nhũm Jejus kot amnhĩ kukamã omunh mex tã mẽ hkôt amnhĩ kaxyw kuta.Ã mẽ ixte ỹ hã mẽ ahkre o ixpa kaxyw mẽ ixrênh xwỳnhjê nhĩxi kot anhỹr. Series([], ) Series([], ) Series([], )

Xesosi Mereẽna Tosi Imoianariakori(Marko 3.13-19 Arókasi 6.12-16)Xesosi mereẽna tosi imoianariakori. Isikari iposotiire ninoamoni maerekati matamatakoti omitikinina ĩkapani. Isikari iposotiire ninoamoni amianatakani imakananitinina ĩkapani, ikinika amianari inokasaakina ninoa amianatakani.

Jesus tynynonro modo eon-honru nhuduhobyry(Mc 3.13-19 Lc 6.12-16)Aituo Jesus xina doze lelâ tinduakeyby modo indâtyguyly. Xinaram aguely:— On-honrumo kâunduly, kadopâ mânhânkyhomoem, tâwânuneim modo kua mânhetomoem warâ — kely.

Zezuz hemimuꞌe waner wàUrerenoz Zezuz uzeupe aꞌe kury. Ure 12 hemimuꞌeete romo uruiko ure. Uzeꞌeg urewe.— Amono putar hekàgaw peme ihe nehe kury. Aꞌe rupi pepuner tekwe ikatu ꞌym maꞌe wamuhem kar haw rehe puruwi nehe. Pepuner imaꞌeahy maꞌe wamukatu haw rehe paw rupi nehe no, wyzài maꞌeahy haw imukatu pà wanuwi nehe no, iꞌi urewe.

Marcos 3.13-19 Lucas 6.12-16Haꞌe gui guemimboꞌe kuery doze-ve Jesus oenoĩ vy ombopoꞌaka nheꞌẽ vai oipeꞌa, haꞌe opa marãgua mbaꞌeaxy gui nhomonguera aguã.

Icoa dooze liiɡ̶exedi Ǥoniotagodi(Marcos 3.13-19 Lucas 6.12-16)Jesus eniditediogi dooze ɡ̶oneleegiwadi modiotibece. Odaa ja yajigotediogi loniciwaɡ̶a moiticoitedice niwicidi abeyacaɡ̶aɡ̶a anodakatiogi niɡ̶ina oko, codaa moicilatidi okanicodaaɡ̶ica ane latopagi neelotagi codaa me nibeyacaɡ̶ajegi.  Digawini ane liboonaɡ̶atedi niɡ̶ijo dooze anodiotibece Jesus: odoejegi Simão, aneledi oyatigi me Pedro, ijaaɡ̶ijo nioxoa ane liboonaɡ̶adi André; Tiago ijaa João dinioxomigipi ane lionigipi Zebedeu; Filipe, Bartolomeu, Tomé ijaa Mateus anijo me dibatibigege ninyeelo ninionigi-eliodi romaanotedi; Tiago lionigi Alfeu, Tadeu, ijaa eledi Simão ane domaɡ̶a lowoogo me iticoiticoace romaanotedi me noditicoaci nipodaɡ̶a judeutedi; ijaa Judas Iscariotes aneyaa Jesus mijotaɡ̶a neloɡ̶ododipi. Series([], ) Series([], )

Dozeva'ea Jesus'ga remimbo'eharava'ea gamoirũharava'ea(Marcos 3.13-19; Lucas 6.12-16)G̃wemimbo'ehara'g̃a dozeve'g̃a mbuhurukarame ojipyri, kiro Jesus'ga g̃a mbopopoakari tombojipe'a ti g̃a anhag̃a ojipe'g̃a hugwi javo. Kiro ga g̃a mbopopoakari tokwaha pa ti g̃a karugwara imombiga itetirũave'g̃a hugwi javo. Kiro ga g̃a mbopopoakari tokwaha pa ti g̃a ipopoakare'ỹve'g̃a mbopopoaka javo. Dozeve'g̃a ko Jesus'ga remimbo'ehara'g̃a gamoirũhara'g̃a. G̃a ko nahã: Mokonha'g̃a ko Simão'ga André'ga pavẽi onhoirũ'g̃a. Pedro irũa Simão'ga rera. Ga ko Jesus'ga moirũhara'ga ypy. Mokonha'g̃a ko Tiagova'ea João'ga pavẽi onhoirũ'g̃a. G̃a ko Zebedeu'ga ra'yra'g̃a.  Mokonha'g̃a ko Filipe'ga Bartolomeu'ga pavẽi. Mokonha'g̃a ko Tomé'ga Mateus'ga pavẽi. Mateus'ga ko itambere'ia mono'õharagwera'ga governo pe. Mokonha'g̃a ko Tiago'ga Tadeu'ga pavẽi. Tiago'ga ko Alfeu'ga ra'yra'ga.  Mokonha'g̃a ko Simão'ga Judas Iscariotesva'ea pavẽi. Simão'ga ko zelotes'g̃a nde'yja'ga – kiroki g̃a ndokoi governo rehe romanos'g̃a ndehe. Judas Iscariotesva'ea aerẽ Jesus'ga mondouka okote'varuhuve'g̃a pe ga pyhyguka g̃a pe. Nahã ko dozeve'g̃a nhaporemo Jesus'ga remimbo'ehara'g̃a gamoirũhara'g̃a.

Jesus tỹ apóstolo ag kuprẽg mũ(Mc 3.13-16 Lc 6.12-16)Kỹ Jesus tóg ũn tỹ 12 (ke) ag jé prẽr mũ sir, ti mré mũ tĩ ẽn ag jé. Kỹ tóg ag mỹ vẽnh jykre nĩm mũ, ag tỹ vẽnh jagrẽ kórég pan jé, ag tỹ ũn kagyga ag hyn han jé ke gé. Vẽnh kaga kar tỹ ag tóg hẽ ri ke mũ sir, ti tỹ ag mỹ tag to vẽnh jykre nĩm kỹ. Ũ tỹ 12 (ke) ag jijin hã vẽ, ha mẽ, Jesus tỹ ũn vin mũ ag jygjyn hã vẽ, ha mẽ. Ũn ve vỹ tỹ Simão nĩ, kỹ ti jiji ũ hã vỹ: Pedro, he mũ. Kar kỹ ti jãvy vỹ nĩ gé, hã vỹ: André, he mũ, Tiago ke gé, Zebedeu kósin tag ti, ti jãvy tỹ João ke gé, Filipe ke gé, Bartolomeu ke gé, Tomás ke gé, Mateus ke gé, governo mỹ jãnkamy mãg tĩ tag ti, Tiago ũ ke gé, Alfeu kósin tag ti, Tadeu ke gé, Simão ke gé, ag tỹ ũ to: Zelote, he mũ tag ti, kar kỹ Judas Iscariotes ke gé, Jesus vatánh tá pãꞌi ag mỹ ti kãmén ke tag ti.

Doze voi Hesu irũ tee(Mc 3.13-19 Lc 6.12-16)Ha upéi katu Hesu ohenói gwemimboꞌe kwéry omoirũ teeha doze vaꞌe-pe. Upe vaꞌe doze vaꞌe ohenói ou hagwã. Ou ramo ombopuꞌaka íxupe kwéry omosẽ hagwã anháy imondo-vy. Opaixagwa mbaꞌasy-rehe ave ombopuꞌaka íxupe kwéry ombogwera hagwã hasy vaꞌe-pe. Gwĩ doze hemimondo vaꞌe héry a-rami. Oĩ Simão haꞌe tenonde vaꞌe, tuvixave vaꞌe. Pedro ombohéry joꞌa íxupe. Tyvýry héry André. Oĩ ave mokõi Zebedeu raꞌy Tiago, tyvýry héry João ave. Oĩ ave Filipe Bartolomeu ndive. Oĩ Tomé Mateus ndive. Mateus nhane mbopaga uka vaꞌety plata-py governo pegwarã. Oĩ Alfeu raꞌy Tiago. Oĩ Tadeu ave. Oĩ ave Simão. Haꞌe gwĩ ojehegwa eꞌỹ vaꞌe huvixa ramo oiko vaꞌe-pe omosẽse vaꞌe kwéry irũ vaꞌekwe. Indive oĩ Judas Iscariotes, upe vaꞌe Hesu pyhy ukaharã voi.

Ributunyre Jesuisi aõma tawa‑ò inatxi reurò kia bede erydỹỹna mahãdu. Tamy heka ruru riwahinyre. Aõma tyytybybina riteònykemy. Tule tamy riwahinyre ibutu binana deytena heka riwahinyre tamy. Kia heka tadeòdỹỹmahãdurenynimy ararybekre. Juhuu heka Simaõ Pedro. Juhuu heka Simaõ inire, ihewomy tahe Pedromy naninide. Andre ijõ. Tii heka Pedro seriòre rare. Txiau, Joaõ‑wana heka Zebedeu riòre rare: Filipi tasỹ ijõ rare. Idi tahe Bartolomeu ijõre. Tome ijõre. Mateu ijõre, jiarỹ wahe. Jiarỹ nieru tarasaduõ rare, imposto tarasadu wahe. Ijõ Txiau tasỹ Afeu riòre rare. Tadeu ijõre. Simaõ ijõre. Tii Kana bede luduõ rare. Judasi Isariò ijõre. Tii heka Jesuisi tyhedỹỹdu rare.

Jejui ꞌga remimuꞌe ꞌgã(Maku 3.13-19 Luka 6.12-16)Jejui ꞌga wemimuꞌeramũ ore majatykau ojee, tusiramũ ore majatykau ojee. Opãjẽa ꞌga imua ore upe ore moporowykyawamũ.—Tepãjẽa je amono pẽ nupe amutee ꞌgã poaawamũ. Peꞌje pejewau mamaꞌeukwaawa moia erekwara ꞌgã nui. Ojeroꞌwu maꞌe ꞌgã nanẽ pẽẽ ikatuꞌoka nũ— ꞌjau ꞌga oree ikue.  ꞌGa remimonoramũ orepytuna tusi. Simão, Andre, Tiago, Juã, Filipe, Patarumeu, Tome, Mateuramũ je, ajepeja Tiago, Tadeu, ajepeja Simão, Judas. Mĩmeramũ ore Jejui ꞌga remimuꞌeramũ. Simão ꞌga mukũi ꞌga rera. Pedro ꞌga rer irũa. Ajepeja Simão ꞌga rera nanẽ mukũi nũ. Serote ꞌjau ꞌga rer irũa. Andre ꞌga Pedro ꞌga rewirera ꞌga. Tiago ꞌga rewirera ꞌga Juãnamũ. Sepeteuramũ Tiago ꞌga ruwa ꞌga Juã ꞌga retee. Je Mateuramũ ꞌwyriara upe kaꞌaranũũ pyykareramũ. Ajepeja Tiago ꞌga Aufeu ꞌga raꞌyra ꞌga. Judas ꞌga nanẽ mukũi ꞌga rera nũ. Iskariote ꞌga rer irũa. Kũimaꞌe tywera ꞌgã nupe ꞌga monoara ꞌga poromũ. Mĩmeramũ ore Jejui ꞌga remimonoramũ. Series([], ) Series([], )

Kute ar kubê 12 janor.(Mak 6.7; Ruk 9.1)Nhym kam amiwỳr kôt ba djwỳnh Ar kubê 12 'uw nhym ar bôx. Nhym ar kute kabẽnkôt me karõ punu janor ne kujaêk kadjy arkum amipyma jadjà. Nhym apỹnh me punu djàri. Nhym apỹnh me kanê djàri. Nhym ar kute kabẽnkôt meo mex kadjy arkum tỳx jadjà. Ne kam arỳm ar ano. Apỹnh kute ar anorbê 12 nhidji jarẽnh kadjy ne ja. Ximão. Idji 'õdjwỳ ne Pedru. Ãngre. Kamybê ne Pedru. Xijagu. Djebedêu ne kudji. Djuão. Kamybê ne Xijagu.  Piripi. Batormê. Tôme. Matêu. Kubê ne bẽnjadjwỳr bajtemmã pi'ôk kaprĩo atom djwỳnh. Xijagu 'õdjwỳ. Aupêu ne kudji. Tadêu.  Ximão 'õdjwỳ. Mekôt ne me kukràdjà'ã no tỳx. Djuda. Idji nhikjêbê ne Ikadji. Tãmja ne Jeju kurê djwỳnhmã kanga. Apỹnh kute ar anorbê 12 nhidji ne ja.

Jesusya Tîpemonkono Ton Warayoꞌkon Yanno(Mc 3.13-19 Lc 6.12-16)Jesusya warayoꞌkon asakîꞌne puꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnîkon yannoꞌpî tîîpia. Moropai inkamoro pia meruntî tîrîꞌpîiya, oꞌmaꞌkon yarakkîrî tîweꞌsanon yapai toꞌ yenpaꞌkatoꞌpe toꞌya tîmaimu ke. Moropai tamîꞌnawîron paran winîpai toꞌ yepiꞌtîtoꞌpe toꞌya toꞌ yeparankon winîpai. Inkamoro asakîꞌne puꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnîkon eseꞌ wanîꞌpî see warantî. Eꞌmaiꞌnon wanîꞌpî Simão, tîîse Pedro kaiꞌma esatîꞌpî toꞌya moropai itakon André. Tiago moropai itakon João Zebedeu munkîyamîꞌ. Moropai Filipe moropai Bartolomeu moropai Tomé moropai Mateus manniꞌ tesanonkon pia toꞌ nîtîrî tîniru yapisî pîꞌ teesenyakaꞌmasen. Moropai Tiago Alfeu munmu moropai Tadeu. Moropai Simão, manniꞌ teepîsen Zelote taatoꞌ, moropai Judas Iscariotes manniꞌ Jesus rumakatîpon iteyatonon pia.

Yeyox yõg tik xop te 12Tu ta yãy yõg tik xop xãnãhã', nũy mõ'pok, tu yãy 'ãxet'ax hõm pu yãmĩy kummuk tu mõy, nũy tikmũ'ũn pakut xohix hittupmã', ha tik xohix te 12 mõ'pok, ha' xuxet'ax te: Xĩmãm, yã' xuxet'ax nõy Pet, xi' taknõy 'Ãnene', xix Tiak, xi' taknõy Yoãm. Yã Yemeneo kutok 2, xix Pinip, xix Matõmẽo, xix Tõmẽ, xix Mãteo, nõm te gohet pupi tayũmak pop, xix 'Appeo kutok 'ãxet'ax Tiak kamah, xix Tanep, xix nõm tik te Yoneo xop xexkanãp-tup, tu' xuxet'ax Xĩmãm kamah, xix Yot 'Ixkanot, nõm te mõ'ãmã', nũy gãyxop mõgã Yeyox hah.

Jesus 12 beayũ o'tomuwã- -jeweju etaybitbin'ukayũ. O'tomuwã, ja'õbi soat mu'ada am- -iwãtaxipipiayũ mu'ada am, ibiõg̃buk kẽrẽayũ mujẽm ãm tak- -ja'õbi imujẽm ikug̃ayũ bewi- -soat ip pewi. Ja'õbacaap o'g̃ũm cebe ip- -12 beayũ be.  12 beayũ ibutet 12 butet pe osodop ip. Ibũrũ ma ibutet osodop ip- -Jesus emumujuyũ butet: Koapat Simão i, André i, Tiago i, João i, Filipe i, Bartolomeu i, Tomé i, Mateus i, wara'at Tiago, Tadeu i, wara'at Simão, Judas Iscariotes i. Ibũrũ ma ibutet osodop ip. Series([], ) Series([], )

Ta ma matëg 12 hedoo do Jesus mejũũ do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus naëënh 12 hedoo do ta ma matëg ta wë. Ti mꞌ tabanoo mä sa hã karapꞌaar hꞌyyb nesaa do rabahajaa rabahebë hyb nꞌaa, sahõnh hẽ hedoo pé sa nahëë rahehëën hõm hyb nꞌaa na-ããj hẽ. Hahỹỹ mꞌ 12 tamejũũ do sa häd: Simaw mäh, Peed ramaneëënh doo. Ta jawén mä Ãn-Deréh, Simaw hỹỹj. Ta jawén mä Sebedew taah, Tsijaag, Jowãw häd enäh doo. Ta jawén Pirip, Batoroméw, Toméh, Matew (Roma buuj hã Judah buuj rahepak do gedaag nꞌaa paah), Tsijaag Aw-Pew tꞌaah, Tadéw, Simaw Serot,Judah buuj sa häj nꞌaa bä Roma buuj ramejũũ noo gó, Judah buuj wób rakarẽn rakamajꞌĩĩ Roma buuj sa wë. Dooh rakarẽn bä Roma buuj mejõ bä sa hã. Roma buuj wë kamajꞌĩĩ do ramaneëënhSerot. Ta ti sa see paa apäh ta ti Simaw, rawén maneëënh “Simaw Serot”. Judas Ikarijot kä mꞌ, Jesus haëëj däk do majĩĩ hã.

Je³su²jah³la² sa³wi³ha³lxa² ĩ³kaix1so¹jau³su²Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³lai²na² sa²kxai³lu² a²sa³wi³ha³lxa² hxi²ka²hxan³sxã³ ha¹li¹ wxa²hait1so¹xi²nũn³tũ̱³ka̱³txa² ĩ³kaix1ta¹hxai²hẽ¹la². Ĩ³kaix1sxã³ ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Ĩ³sa²si¹hã³nx2ta¹tu¹wi¹. A²nũ²a² ĩ²lu³te²a² ko̱³nxe³te² yãu³ka³txa² nxũ²kwa̱i³yxau³kxai²nãn²tu̱³ hxi²kan¹txi³ nxũ²kwa̱i³li³ain¹sih¹nx2ta¹jau³su² ĩ³sa²si¹hã³nx2ta¹ha²kxai³ a²nũ²a² ĩ²lu³te²a² a²ĩ³ta³ka³txa² ĩ²li³ka³txa² we²txain¹sih¹nx2ta¹jau³su² ĩ³sa²si¹hã³nx2ta¹ha²kxai³ jã¹nxe³te³lhxã³ nx2ta¹tu¹wi¹. Nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Xaotyakiraharenai 12-harenae(Marcos 3.13-19; Lucas 6.12-16)Hatyaoseta Jesus kawisa 12-hare haxaotyakiraharenai hoka isa enomanaha iyateliti axanekihenahitaha isekohaliti metalaharenai, tyotya kakaheharexenai exahe hokakiterenai hoka aiyatelikihenahitaha maheta. Exe atyo 12-hare exaotyakiraharenai nexare: hetatiye atyo Simão, Pedro tehitiya atyo enexarexe, haximarene André kakoa. Tiago haximarene João kakoita, Zebedeu ityaninai atyo. Filipe, Bartolomeu, Tomé, Mateus xoaha. Mateus atyo kalorexe noloxa resebityasehare. Alfeu ityani Tiago, Tadeu, Simão Canaã yere, Judas Iscariotes xoaha. Hatyo Judas atyo Jesus matawatyasehare.

Jesus va'ora nagathogatho'iki adani makhira(Marcos 3.13-19; Lucas 6.12-16) Hari. Oniaroa, Jesus va'ora baranahaki adani kidipohi kidiania vikhana. Series([], ) Series([], ) (-)—A'onira ono'aki bana ho odanona, avakaabokaja kaimoni ida bajadi akara'o'ini-ra avahonariavini, avakaabokaja kaimoni jaboni ida ija'ari kavamoniki-ra avaranaihotahahavivini — va'ora ni'aha ada Jesus.

Sesus zinymyrykynahatsa.Kyze Sesus dose zinymyrykynahatsa pe niy. — Pany! Kazikwy ahatuk mynapykyryk iwaze hyrikoso sapybara mybarawy ezektsa pororo nakaranahaze ispe: “Nabo pãotaha” tsimaha. Hyỹ maha. Kazikwy humo tysiksiwyhiknaha. Ikiahatsa kino simyitsapyrẽtsa kazikwy humo tsimysizororowynaha, kytsa siakubyitsa tysiakuwykynaha kazikwy humo sispihikrẽtsa moziknaha iwa tsimahaktsa! — niy. Sesus sakzohotsa nisiwatawyhik. Tapara Simaõ Peduru ty zinaroko, itsy Ãdere niwatihi, Tsiaku, Sebedeu tse itsy Suão niwatihi ziwatawy. Piripi, Baratoromeu, Tome, Mateus okyrysaro byktsa, Tsiaku Arapeu tse, Tadeu. Simaõ Kanaã ezekta, Sudas usta Iskariotses inarokota atahi Sesus isukyrytsitsa bo zioktyhyrykta iwatsa Sesus nisiwatawy.

MAKU 6.7 IRUKA 9.1 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui tiꞌatukaykay temiitꞌin 12 ok takaria tuwewawi. Miꞌi hawyi Iesui tum iꞌatuepe tesaika hap ahiagnia sytpok hamuat wuatꞌi miitꞌin piit pywiat. Miꞌi hawyi tutum iꞌatuepe tesaika hap wuatꞌi iꞌahu rakat moehãite hamuat. Toimõꞌẽ kahato tesaika hap temiitꞌin 12 ok takaria pe tomisepap ok tã nug hamo miitꞌin muꞌe hamo iꞌahu rakaria moehãite hamo ahiag sytpok hamo hap tutum temiit 12 ok takaria pe. Saꞌawyꞌi tutum tesaika hap tomisepap nug hamo topotmuꞌe Simãu me tomisetꞌok PETERU mekewat Nu e hawe rakat pe.Miꞌi hawyi ÃTERE pe tutum tesaika hap mekewat Peteru ywyt pe tomisepap nug hamo.Miꞌi hawyi topotmuꞌe TIAKU pe iꞌewyte iywyt IUWÃU me uhyt Sepeteu saꞌyruꞌin me tutum tesaika hap tomisepap nug hamo. Miꞌi hawyi topotmuꞌe WIRIPI pe tutum tesaika hap tomisepap ok tã nug hamo.Miꞌi hawyi temiit PATORUMEU pe tutum tesaika hap wuatꞌi nug hamo.Miꞌi hawyi tomiꞌairo TUME pe tutum tesaika hap wakuap nug hamo.Miꞌi hawyi uhepe muꞌap pyhyp hat pe MATEU pe tutum tesaika hap tomisepap wakuat nug hamo.Miꞌi hawyi tomipoꞌoro TIAKU pe mehĩ Auweu saꞌyru pe tutum tesaika hap towat ewywuat.Miꞌi hawyi iꞌewyte tomiꞌairo TATEU pe tutum tesaika hap tomisepap wakuap nug hamo. Miꞌi hawyi mekewat surara pe tetama apykok hat SIMÃU me tutum tesaika hap tomisepap ewywuat nug hamuat.Miꞌi hawyi mekewat IUTA pe mekewat uhyt Ikarioti saꞌyru pe Iesui tum tesaika hap mekewat Iuta tomaꞌat hanuat neꞌi wen maꞌato toꞌauka hamuat topyhuꞌat.

Noivókoxo íhikauhiko ne Jesus(Mk 3.13-19; Lk 6.12-16)Ina ihaxíkoa Jesus ne nduse koeti íhikau, porexoâti xunakóti kópuhikopea ndémoniuhiko urúkovoti xoko xâne koane koíteovomaka ka'aríneti koêkuti kó'iyeovoku aríne yoko eópone neko xanéhiko. Yoko ká'aye koéhahiko neko nduse koeti ápostulu páhoe Jesus koyúhoyea emó'u xapa xâne: Enepone inúxoti, Símaum koéha. Pêturu yonópo îha; ina apê Ándere, po'inu Pêturu; ina keno'óko Teâku yoko Xuâum, xé'ahiko Nzebêdeu; koane Filípi; Mbatulúmeu; Túme; yoko Máteu, enepone koperáxinoti nâti; koane Teâku, xé'a Áfeu; koane Tádeu; yoko Simaum Nzelóti; yoko Njuda Iskarióti, eneponeko itûkoheovoti koeku hókea Jesus koane kurikoâti xoko xanéhiko puvâti.

Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́re besé'ke niî'(Mc 3.13-19; Lc 6.12-16)Jesu masaré bu'êka be'ro ɨ̃sâ kɨ̃ɨ̂ bu'erã́ dozere besewĩ́. Ɨ̃sâre masapɨ́ niirã́ wãtiâre kõ'â wĩro masisere o'ôwĩ. Tohô niikã́ niî pe'tise do'âtise yɨ'rɨó masisere o'ôwĩ. Ɨ̃sâ kɨ̃ɨ̂ besé'kãrã doze a'tîro wamêtiwɨ. Neê waro Simão niîwĩ. Apé tero kɨ̃ɨ̂reta taha Pedro pisûwã. Be'ró kɨ̃ɨ̂ akabihí André niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ be'ro Tiago, tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ akabihí João, naâ pɨárãpɨta Zebedeu põ'ra niîwã. Ãpí Filipe, ãpí Bartolomeu, ãpí Tomé niîwã. Yɨ'ɨ̂ Mateu romano masa wiôgɨre niyéru wapa seé basagɨ niî'kɨ kẽ'ra naâ me'ra niîwɨ. Ãpí Tiago Alfeu makɨ niîwĩ. Tohô niikã́ Tadeu niîwĩ. Ãpí Simão zelote kurakɨ̃hɨ niîwĩ. Ãpí Juda Iscariote, be'ropɨ́ Jesuré ĩ'yâ tu'tirãpɨre o'oákɨhɨ kẽ'ra niîwĩ.

Jesusmi ćhunca ishcayniyu puydïninta aclan(Mc 3.13-19; Lc 6.12-16)Chaypïtam Jesus ćhunca ishcayniyu yaćhapacünincunacta ayalcul nila: “Quiquïpa munaynïtam upäcuśhayqui nunacunäta supaypa maquinpi julaycälinayquipä, imawan ishyäcunätapis nanaynincunactapis lluy sänachipäcunayquipäpis” nil. Chay ćhunca ishcaynin puydï caćhaśhancuna caycunam: “Pedro” nishan Simon, paypa śhullcan Andres, Zebedeop chulincuna Jacobowan Juan. Jinaman Felipe, Bartolomé, Tomas, alcabäla mañä Mateo, Alfeop chulin Jacobo, Tadeop lisishan Lebeo, malcanpi śhalcü Simon, ñatac Jesusta wañuchipäcunanpä chalaycachï Judas Iscariotipis.

Zezusi hã tisiré 're ĩnomro mono norĩ te te ĩsatõrĩ za'ra zé wasu'u, daro mono bâ(Marcusi 3.13-19; Rucasi 6.12-16)Tawamhã Zezusi hã ma tô sitẽme wazô hâ, ĩsiré 're ĩwanomro mono norĩ zô, 12 na wahâiba norĩ zô. Wazô hârâ za'ra wamhã, ma tô wama pisutu za'ra, ĩwaihu'u pese zarina ĩsadawa para, wa'uburé norĩ te te 're ĩdawamnarĩ za'ra mono hã wa te dama 're sãmra za'ra mono da. Duré ĩhâzé ré norĩ hã dahâzé mono bâ ĩsadawa para, wa te 're dapese za'ra mono da, ma tô duré wama pisutu za'ra, duré hâzé u'âsi 're hâimana za'ra mono wa, 're ĩsib'uwa pese za'ra mono norĩ zama. Zezusi hã daro mono bâ te za oto wazatõrĩ za'ra, ĩsiré 're ĩwanomro mono norĩ hã, ĩsadawa para wa te dama 're sadawa wasu'u za'ra mono da. Tizadawa wasu'u'wa na, ma tô wanhisi za'ra oto, Zezusi hã. Wanhisi za'ra hã, ãne: Sima na ĩsisi hã. Taha nhisi amo hã Pedru. Duré ĩno nhisi hã Ãdéré na ĩsisi hã. Duré Ti'adu, duré Ti'aduhu no, Zuwã. Ta norĩ hã Zebedehe 'ra norĩ.  Duré Piripi, duré Batoromezu, duré Tome, duré wa hã Mateusi. Wa hã rob'uiprazé ubumroi'wa aré. Duré Ti'adu, Apezuhu 'ra hã. Duré Tadezu, duré Sima aimawi hã. Ta hã ma tô aré dame 're hâimana, romanu norĩ zada, tirom hawi apâ te te 're satõrĩ za'ra mono da. Duré Zudasi Icarizoti, Zezusi hã te te dama ĩhâiba nhomri da hã. Series([], )