—Ynara kary se ase oya xine, emero oorypyrykõ korokãko Ritonõpo mana. Tykerekerematopõpyry korokãko roropa mana. Toiro rokẽ onykorokara ekurehnõko mana. Tuzenu kerekerematopõpyry onykorokara mana jũme. Ehxirokehpyra Zuzenu kerekeremahpõkõ mana. Etuarimakehpyra roropa toh mana jũme. Morara tykase Jezu typoko, “Jorokohpe nase,” tykase mokaro exiryke.

—Ãm hãmri na pa mẽ amã ixkapẽr. Kot kaj mẽ tanhmã amnhĩ tomnuj to ho apa. Nẽ amnhĩ tomnuj tỳx kumrẽx rãhã ho apa. Rỳ tanhmã akapẽr punuj to ho apa. Rỳ tanhmã Tĩrtũm o akapẽr punuj to ho apa. Tã tee ri ja hã amnhĩ pumu nẽ akaprĩ nẽ ã ate amnhĩ nhĩpêx anhỹrja kaga nẽ Tĩrtũm kôt amnhĩ xunhwỳ. Hãmri nhũm amnhĩ tã mẽ apumu nẽ amnhĩ katut kôt mẽ ate amnhĩ tomnuj nẽ mẽ akapẽr punuj rẽnh pa nẽ axte kãm hamaxpẽr kêt nẽ. Koja ho hapêx par kumrẽx. Nom koja Tĩrtũm Karõ xatã mẽ amã ixto amnhĩrĩt tã ka mẽ ama nẽ ãm ama nẽ te kêp amnhĩ jamak pro pyràk o amnhĩ nhĩpêx. Jao Tĩrtũm Karõ hã apijaàm kêt ã amnhĩ to amnhĩrĩt. Ja mỳrapê koja Tĩrtũm nhỹrmã amnhĩ xwar te mẽ apê amnhĩ jamak pro pyràk o mẽ anhĩpêx ka mẽ tee ri kãm amnhĩ kaprĩ kaprỳ. Hãmri nẽ mẽ kot amnhĩ xà htỳx kamã hamak o pa htũm xà wỳr ma apa nẽ kamã apa rãhã apa ho apa. Anẽ. Mẽ kot Satanasti nhỹ hã mẽ nê mẽkarõmnuti janor o pa hã hkamnhĩx jakamã nhũm pre Jejus ã mẽ kãm kapẽr anẽ.

—Ari, atãopitikara nota txai hĩte. Apakata Teoso makatxakiniri ikinipoko maerekati kãkiti kamakiti, imaerekani Teoso imisãkirepiretini pakini.

— Deus izepa ato amânhedylymo, amyguelymo, mâunâguedylymo warâ-ro watay, idânârâ awârâ modo xygakeze Deus, mâenkadylymo-ro watay.

Hezeꞌeg azeharomo eteahy ihe. Aze teko uzapo ikatu ꞌym maꞌe wà nehe, Tupàn aꞌe nehe, upuner imunànaw rehe wanuwi aꞌe nehe. Aze teko uzeꞌeg zemueteahy Tupàn rehe nehe, aꞌe rupi katete nehe no.

— Anhetẽ aipoaꞌe pendevy: Avakue ojejavyague haꞌe ijayvu vaiague omboguea aguã ma haꞌeve meme.

Ejitaɡ̶awatiwaji niɡ̶ina anewi. Aneotedoɡ̶oji yakadi me ixomaɡ̶ateetedice inoatawece ane latopaco libeyaceɡ̶eco niɡ̶ina oko anowote, codaa lotaɡ̶a ane beyagi modakapetege. Pida Aneotedoɡ̶oji baadaɡ̶a ixomaɡ̶ateetedice niɡ̶ina oko ane beyagi modotaɡ̶atibige Liwigo Aneotedoɡ̶oji. Idioka limedi me laagedi niɡ̶ini oko.” Odaa jiɡ̶idaaɡ̶ee Jesus me igidi leeɡ̶odi niɡ̶idi oko modi me dakatiogilo niwigo abeyaceɡ̶egi.

Igwete ga ei g̃a pe:—“Anhag̃a opojyka ga ojive,” pe'euhu tehe pe ji ve, ei ga javo g̃a pe. Nurã ti ji ei pe me imombe'ukatuavo: Tupana'ga po ti omombo pa ahe hugwi aherekote'varuhuparavuhua. Ombotegwetea vehevi po ti Tupana'ga omombo pa ahe hugwi, ei ga. Emo gwa'uva mbotegwetea po ti Tupana'ga nomombori tuhẽ ahe hugwi. A'ea ndojihyva'javi ahe hugwi avuirama, ei ga g̃a pe. Series([], ) Series([], )

“Sỹ ke há vẽ, hã kỹ sóg tó mũ,” he tóg. “Topẽ vỹ ãjag mỹ vẽnh pãte fón kãn mũ, ãjag tỹ ti vĩ mranh kar ẽn tỹ, ãjag tỹ ti kato vĩ kónãn mré hã,” he tóg. “Jãvo ãjag tỹ Topẽ kuprĩg kato vĩ kónãn kỹ tóg ãjag mỹ vẽnh pãte fón mãn ke tũ nĩ ha, Topẽ ti,” he tóg. “Ãjag tỹ Topẽ vĩ mranh ẽn vỹ ãjag hã kã nĩ nĩ, kurã tũ ti nĩ,” he tóg, Jesus ti. Ag mỹ tóg ke mũ, Jesus ti, ag tỹ ti to: “jagrẽ kórég ti hỹn nĩ,” hen kỹ.

—Anháy ojepota raꞌe Hesu-rehe, heꞌi moꞌã hese kuri hikwái.Hesu Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe-pe omoanha anháy hikwái. Upéa-gwi heꞌi íxupe kwéry Hesu:—Anhete ko xe haꞌe-ta nde-vy. Ne rembiapo vai ramo, erenheꞌẽ vai ramo Nhandejáry-rehe, omboyke-ta ndéhegwi Nhandejáry ne rembiapo vaikwe. Ha erenheꞌẽ vai ramo katu Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe-rehe, nande poriahuvereko moꞌãiry. Nde pyꞌa kyꞌa-ma. Nande pyꞌa potĩ moꞌãvéi opa eꞌỹ reheve, heꞌi íxupe kwéry Hesu. Series([], ) Series([], )

Inatyhy jiarỹ adee ararybereri, ibutumy òraru heka kanaixãwidinykre hãbu dee aõtxile aõbina binamy rarybemyhỹre. Kia inyõ aõtxile aõbina binamy Deuxu Tyytybytyhymy rarybekeki, tiu heka iòraru rataõtyhy. Kia òraru riwinyre tiiehyymy rarekemy. Jesuisimy kiamy narybedenyde: —Tii heka tyytybybina dire.

—Pẽneaꞌat ki pẽẽ jeꞌe are. Janeruwarete ꞌga pẽtywera moia pẽ nui, jui pẽpoiriweramũ. Akuraparamũ miamũ ꞌga pẽtywera moiri pẽ nui ojeupe pẽẽ enũjamũ. Aꞌere ꞌga Uꞌagesage kuraparamũ ꞌga naekatuꞌoguꞌjawi. ꞌGa ꞌAgesage kurapara ꞌgã ojereko tywerukaa ꞌga upe. Nomoiri futari ꞌga aipo ꞌgã tywera ꞌgã nui— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe, ꞌgã muꞌjau ee. “Mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara pãjẽ mũ te ꞌga mamaꞌeukwaawa peꞌai ꞌgã nui” ꞌeramũ ꞌgã Jarejuwarete ꞌga ꞌAgesage kurawi. Aꞌeramũ ꞌga ꞌgã muꞌjau ee.

Ne kam ajte memã kum,—Kam ba me amã arẽ ga me ama. Me kute mỳjjao bikẽnh kunĩkôt ne Metĩndjwỳnh me axweo aknon mekam ngryk kêt. Me kute Metĩndjwỳnh japrỳkam dja o aknon me kam ngryk kêt. Nhym be, dja me Metĩndjwỳnh Karõ japrỳ nhym arỳm mekam ngryk rã'ã ne memã axwe jarẽnh rã'ã: rã'ã ne. Nãm ã Jeju memã ane. Mỳkam ne ã memã ane? Bir, Metĩndjwỳnh Karõ ne mã Jejuo ba nhym me arĩk 'ã memã kum,—Me karõ punu ne ar o ba, ane. Nhym kam arỳm Metĩndjwỳnh Karõ'ã me kabẽn punu nêje me kukrà.

Tamîꞌnawîron imakuiꞌpî pemonkonyamîꞌ nîkupîꞌpî moropai imakuiꞌpî pe toꞌ eseurîmaꞌpî Paapa winîkîi kupî Paapaya tîîwanmîra. Tîîse Morî Yekaton Wannî pîꞌ imakuiꞌpî pe teeseurîmasen wanî ya, inkupîꞌpî kupî Paapaya pepîn tîîwanmîra. Ipatîkarî imakuiꞌpî pe awanî Paapa pîꞌ —taꞌpî Jesusya. Mîrîrî taꞌpî Jesusya, yairî pra tîpîꞌ toꞌ eseurîma yeꞌnen. Makuiya ikuꞌsaꞌ meruntî ke maawariyamîꞌ yarimatoꞌpeiya, imariwaꞌ yarimatoꞌpeiya, taasaꞌ toꞌya wanîꞌpî ipîꞌ. Morî Yekaton Wannîya ikupîꞌpî meruntî ke, tîîse mîrîrî kupî toꞌya pra awanîꞌpî innape.

—'Ãpu 'ũxaxogã hok. Topa te tikmũ'ũn yõg hãpkummuk mĩy'ax xohix xaxogã yũmmũg, pu tu' kux. Tikmũ'ũn te Topa 'ãktux kummuk, ha Topa te' xaxogã yũmmũg, pu tu' kux. Pa tikmũ'ũn te Topa Koxuk 'ãktux kummuk, ha Topa te' xaxogã yũmmũg 'ohnãg. Yã' xip 'ũyõg hãpkummuk mĩy'ax mõkuma' mõg, tu' kux 'ohnãg. Kaxĩy. Hã kaxĩy hãm'ãktux Yeyox. Hamũn, tikmũ'ũn te hãm'ãktux, 'ũxip yãmĩy kummuk Yeyox kopah. Pa 'ãmhok, yã Topa Koxuk te' kopa' xip.

— Icẽmãn õn e'em eywebe — io'e Jesus. — Wuywebe ikẽrẽat mug̃ẽ buje, Deus iboap ju'uk wuywebewi- -ikẽrẽat ju'uk — io'e. — Wuywebe Deus muymuy buje dak, Deus iboap ju'uk wuywebewi- -ikẽrẽat ju'uk — io'e.

Ti mꞌ taky hadoo ẽnh:—Né hup ỹ né hẽ hahỹ ỹ herꞌoot doo: Sahõnh hẽ nesaa do ji moo wät doo, sahõnh hẽ Pꞌop Hagä Do ji ky nꞌaa rejãã do na-ããj hẽ Pꞌop Hagä Do mabaan hõm da ji hã. Pꞌop Hagä Do Sahee ky nꞌaa rejãã doo kä, dooh Pꞌop Hagä Do mabaan bä tii. Ta ti hedoo péh, dooh tahëëj bä nesaa do ta hã. Tadajëp jawén paa bä na-ããj hẽ nesaa do adäg hadꞌyyt hẽ ta hã —näng mä Jesus kyyh sa hã. Tii dꞌ tawén edoo mä sa hã, Pꞌop Hagä Do Sahee kyy gó tawén hebë. Sa hã mꞌ Nesaa Do Yb ky gabuuj mäh. Raherꞌoot do hã Pꞌop Hagä Do Sahee raky nꞌaa rejãã.

A²ya³la³tu̱³ ĩ³ye³kxi¹nx2ta¹wi¹. A²nũ²a² a²ten³te²su² te²an²tu̱³ a²ko̱³nxe³ju³ta² ĩ²li³ju³tan²tu̱³ kãi³ain¹kxai²nãn²tu̱³ wãn³txa² ko̱³nxe³jau³xa² Txa²wã¹sũ̱³na² ko̱³nxe³te²lo³jau³xa² ĩ³ye³kxain¹kxai²nãn²tu̱³, hã²wxãn³txa³ ĩ³ãin²ta³kxi²nha²sxã³ ã³yxo²o³tũ²ain¹kxai²nãn²tu̱³ ã³wa²su¹tain¹ju³ta³nũ³a² yũ³ain¹tu¹wi¹. Nxe³to³ta¹ wãn³txa² wai³nxa³jau³xa² e³kxain¹jau³kxai³lu¹: “A²ta³a² hxi²kan¹ta² hi²sen³su² Je³su²jah³la² ĩ³hxi²ka¹tin²tai¹.” Nxain¹jau³su² ain¹ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² Yãu³ka³jxah¹la² ko̱³nxe³te²lo³tain¹na³li¹. A²nxe³jau³xai²na² sa²kxai³lu² Sũ̱³na² Yãu³ka³jxah¹la² ko̱³nxe³te²lo³jau³xai²na² sa²kxai³lu² hai³txi³ ã³wa²su¹ju³ta² yũ²nxa³wi¹. Te²yã¹nxe³sxã³ yan¹nãu³a¹ ko̱³nxe³ti³ kãi³ain¹kxa² yo³ha² a³ya³tain¹ju³ta³nũ³a² yũ³hĩ¹na¹ ã³wa²su¹ju³ta²nũ³a² yũ³ai¹nxa³lho³li¹. Hxi²ki³te²la³ yxau²sa²tẽ³ju³ta³nũ³a² so¹lxi³ yũ³ain¹tu¹wi¹. Je³su²jah³la² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ju³ta² ha³la³je¹nĩn³kxai³ ha³te̱h³nxã³nxa² hoh³lxi³su² tũ̱³ka̱³txa² a²wãn³txa²su¹:— Je³su²jah³la² ko̱³nxe³te²a² yãu³ka³txa² nxũ²kwa̱i³yxau²na³li¹. Nxe³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³jau³xai²na² Je³su²jah³la² ĩ³wa²lũ³xain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

— Xotyaira exe niraini, tyotya halitinai iniyalahare tyomitereharenai atyoite kamaotyanetyakeheta, exahe Enore kairaeharetyakiterehare tehitiya atyoite kamaotyanetyakeheta. Hoka xala xamaniya atyo iraeharetya Isekohaliti Waiyexe hoka maisaiya atyo kaxemaisatyakihitita hekoti. Hiyaiya, hatyo iniyalahare atyo maxemaisatyakahare — nexa Jesus. Nikare Jesus irae haiyaharenai tihanare kamilakoretiterene aokahitere hiyeta.

Ka'oa oamani ida oni'aki. Deua bikaabokaki ida hojai asohiriki-ra na'biravini. Ija'ari varani jaharikia Deu-ra vakanavaranihavini, Deua bikaabokaki ida varani jahariki-ra na'biravini jaboni. Ija'aria Jahari kabadani hini bikahihi ida Ma'onahai Jahaki kabadani, jokoa Deua bina'birarihi ida ija'ari kavarani jahariki. Ni-Deua biakava'i'biriniki ida varani. Mahi hahavi ni-biakariakapa'itxiki. Anokhomi'ihi ida Jesus kavarani. Jesus va'ora kaabanidanokivini hi'ihi ida kabajadina vakahivini.

Kaharere tsiwabytoktonaha. Kytsa simysapybyitsa nikaranaha Deus mysiokzohik. Siharere batu imysapy ana hi Deus piokzohik. Sisopyksapybyitsa mysiokzohik. Kytsa Deus hyrikoso soho pisapybyrikinahaze ana humo hi ba ziokzohik. Deus ana humo hi ba zikspiriktsokda. Ana isopyksapybyitsa ty tawahi kytsa tuk mynapykyryk — Sesus niy. Series([], ) Iwa ispe niy. Nezeba kytsa ipe niaha:— Ihyrikoso sapybara ty ikia tuk mynapykyryk — niaha. Iwatahi ana humo kino nitsasoko.

Pywo ti areꞌe ehepe yne ehehay yt nakuap i koꞌi Tupana timohãpyk kuap maꞌato ehehay yt nakuat i Tupana Pãꞌãu kapiat ti ihay uhepiat turan Tupana yt timohãpyk kuap i — Miꞌi Miit Uhaꞌyru sese e Tupana Pãꞌãu ehepe turan — Eso kahato eweiꞌe tope hawyi Tupana yt tomohãpyk kuap i raꞌyn e. Miꞌi e hat ti Tupana miꞌapiheg hano topyhuꞌat wuatꞌi eꞌat pe. Katupono Tupana yt timohãpyk kuap i — Yt uimohey teran i e hat. Tupana Pãꞌãu wakuat etiat — Eso kahato toꞌe hawyi ihay uhetiat turan. Miꞌi e hat wuatꞌi eꞌat piat Tupana miꞌapiheg hanuat topyhuꞌat e Iesui tomohey hap pun haria pe. Iesui toꞌe mio tã e katupono Iesui ete saꞌawyꞌi teꞌeroꞌe — Ahiag pãꞌãu toĩneꞌen Iesui piit pe iꞌatuꞌe pote.

Ina kixovókoxopamaka Jesus:—Koati emo'úti ra yunzó'inopinoe: Motóva itúyopea ne heú koeti kó'iyeovoku váhere ítuke ne xanéhiko yara kúveu mêum, muhíkovamo ne koémoke'eyeahiko Itukó'oviti. Itea enepone koyúhoti itúkeovo ítuke Satánae ne ítuke Sasá'iti Omíxone Itukó'oviti, ákonemo itúyopeaku ne pahúnevo. Apê pahunévoti kuteâti, xané kixopâtimo xâne ivakápune —kíxovokoxoane. Kó'inokeneye yûho ne Jesus vo'oku koyúhoyeokono itúkeovo ûroevo ndémoniu.

Be'ró niî nemokɨ niîwĩ:—Diakɨ̃hɨ́ta mɨsâre werêgɨti. Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tise masá yã'âro weesére, yã'âro uúkũsere akobohógɨsami. Espírito Santore yã'âro uúkũkã pe'e maa, neê akobohótisami. Tohôta akobohóti yɨ'rɨokɨ̃'sami. Bu'îriti nu'kugɨsami, niîkɨ niîwĩ A'teré naâ “Wãtîre kɨomí” niisé bu'iri tohô niîkɨ niîwĩ.

Uyalipämay: Tayta Diosmi pampachanman llapa nunap ima jucha lulaśhantapis ima limaywan jalutacuśhantapis. Ñatac Diospa lulaynincunacta ‘Satanaśhpam chay'a’ nil Chuya Ispiritucta jalutacücätam ichá nï imaypis pampachan'achu. Jinaptinmi wiñay-wiñaypä juchan ipicuśha can'a” nil. Caycunacta Jesus nila “Satanaśhpa maquinćhümi cayan” nipäcuptinmi.

Ma duré tãma waihu'u za'ra:— Ma'ãpé, ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Dawasédé hã da te 're 'manharĩ za'ra mono nherẽ, duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma, da te ãma 're wasété za'ra mono nherẽ, dawasété na tãma 're dasiwasu'u za'ra mono wamhã, dawasédé hã tãma waihu'u pese di, te te dama 're ĩ'apari mono zéb da hã, te te oto da'ãma 're ab'madâ'â tõ mono da.  Tane nherẽ, Ĩpẽ'ẽzani hã wẽ nherẽ, ĩsimiromhuri na da te 're wẽ'õ pese za'ra mono wamhã, taha na dawasédé hã te te dama 're apari mono õ di za. Te za te te da'ãma 're ab'madâ'â u'âsi, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. — Ãne Zezusi ma tô tãma waihu'u za'ra, rowahutu'wa norĩ ma, taré te te sima rowasu'u za'ra wa, wa'uburé zadawa para, 're ĩmorĩ na. Ãne wẽ'õ te, ma tô ãne tãma waihu'u za'ra, te te waihu'u za'ra da. Series([], )


Jezu eny, zakorõ tomo, enara(Mat 12.46-50 Ruk 8.19-21)Morarame Jezu ẽ tooehse zakorõ tõ maro. Jezu maro tõtururu se toh kynexine repe. Yrome omõpyra toh kynexine tapyi taka. Jarãnao rokẽ toh kynexine. Jezu zomye ahno typorohse kynexine imoihme. Ynara tykase toto eya,—Asa oya kynako. Moky reh oeraximãko jarãnao, ãkorõ tõ maro, tykase toto eya.

Jejus katorxà mẽ htõjê jarẽnhMatêwre 12.46-50 Rukre 8.19-21 mããnẽn Eprêw 2.11-12Rôm nhũm Jejus katorxà mẽ htõjaja hwỳr mra no ãm kormã hwỳr gjêx kêt nẽ. Mẽ kot hã htu rax jakamã nhũm mẽ tee ri hwỳr gjêx kaxyw kormã kapôt ã kuhê. Hãmri nẽ mẽ kot mar o kuhê xwỳnhjê hõ mã kapẽr nẽ kãm:—Kwa ma tẽn Jejus mã mẽ ijarẽ kê mẽ ixwỳr kato. Anẽ. Rôm nhũm ixkre kamã mẽ hkrĩ xwỳnhjaja mẽ omu nẽ Jejus mã mẽ harẽ nẽ kãm:—Kwa Pahihti. Ota akatorxà mẽ atõjaja awỳr mra nẽ pôj nẽ tee ri awỳr gjêx mã nẽ kormã kapôt ã kuhê nẽ atã karõ. Anẽ.

Xesosi Inoro, Itariakori Pakini(Mateo 12.46-50 Arókasi 8.19-21)Iuasaaki itariakori inorokata apoka porikiti. Ipaniãtarina ãti akiritiniri Xesosi.

Jesus tyze, tukonodo warâ wâgâ aguehobyry(Mt 12.46-50 Lc 8.19-21)Jesus aguely ume, ise, iukonodo warâ saindylymo eydâ atoram. Kuoholâ ingâsenehonlymo.

Zezuz umaꞌemumeꞌu uhy rehe, uwywyr wanehe aꞌe kuryAmo ꞌar mehe Zezuz ihy aꞌe kury, ur aꞌe pe ipyr aꞌe kury. Tywyr ur hupi aꞌe wà no. Upyta katu pe wà, tàpuz huwake wà. Wexak amo awa aꞌe pe wà. Omono kar aꞌe awa Zezuz piaromo wà.

Mateus 12.46-50 Lucas 8.19-21Haꞌe rami jave ovaẽ ixy, tyvy haꞌe heindy kuery. Oka py ikuaia py oenoĩ uka.

Joɡ̶ototalo Jesus nioxoadipi ajaaɡ̶ajo eliodo(Mateus 12.46-50 Lucas 8.19-21)Niɡ̶icotiobeci Jesus nioxoadipi ajaaɡ̶ajo eliodo. Odaa ideiticoace we niɡ̶ijo diimigi, odaa joɡ̶odienaɡ̶atalo Jesus. Eliodi oko oyawiile Jesus, odaa moditalo, “Ǥadiodo idiaa ɡ̶anioxoadipi etidi wetice, onienaɡ̶ataɡ̶awa.”

Jesus'ga re'yjava'ea(Mateus 12.46-50; Lucas 8.19-21) Kiro g̃a vahemi a'ero Jesus'ga yhẽa gareki'yra'g̃a pavẽi. Okari pe g̃a pytai o'ama. A'ereki he'yjuhuve'g̃a u ga pyri oapyapyga. Igwete Jesus'ga re'yja'g̃a imondoi onhi'ig̃a ga pe tuhu ti ga ore pyri javo. A'ero g̃a imombe'ui ga pe:—Jesus, okari pe g̃a ndekoi neyhẽa neirũ'g̃a pavẽi. “Tuhu ga ore pyri,” ei g̃a nde ve, ei g̃a ga pe. Series([], )

Jesus mré ke pẽ fag(Mt 12.46-50 Lc 8.19-21)Kỹ ti mỹnh fi tóg ti jãvy ag mré ti venh kãtĩ mũ. Re kã fi jẽ ag mré, kỹ ag tóg ũ jẽnẽg mũ, ti jé prẽr jé. Jesus pénĩn vẽnh e vỹ tóg nỹtĩ, nĩgnĩg kỹ, kỹ ag tóg: “ha mẽ, ã mỹnh fi vỹ re kã jẽ, ã jãvy ag mré,” he mũ. “Fag tỹ ã mré vẽmén sór vẽ. Ã jé prẽr fag tóg mũ,” he ag tóg ti mỹ.

Hesu reꞌýi kwéry(Mt 12.46-50 Lc 8.19-21 Hb 2.11-12)Upe rire ou isy tyvýry kwéry ave. Opyta oka-py. Ohenói uka osẽ hagwã. Heta ogwapy hikwái Hesu jerekwe-vy:—Nde sy ou. Ou ave nde ryvy ne reindy ave. Oka-py ogwahẽ oĩ-vy, heꞌi íxupe. —Nde rexase, heꞌi Hesu-pe.

Tadi tahelỹỹna‑wana nade. Tahe ahanakile ritamanyre. Tamy riteònyrenyre iòrysymy. Iny sõwemy iwerora‑di ronyre. Tahe Jesuisise‑ò rarybere: —Adi aseriòre‑wana ahanakile nyide, araijereri.

Jejui ꞌga y ẽẽ, ꞌga rewirera ꞌgã netee(Mateu 12.46-50 Luka 8.19-21)Jejui ꞌga y ẽẽ ꞌut owaẽma ꞌgã nupe ꞌga rewirera ꞌgã netee. Aꞌere ꞌgã nosei. Aꞌeramũ ꞌgã ukupepe etee ꞌupa. Aꞌeramũ ꞌga y ẽẽ ꞌjau ukupepewara ꞌgã nupe:—Peenũi kĩã jee. Toroporogyta kĩã upe ꞌjau— ꞌjau ẽẽ ꞌgã nupe. Kwaiwete ꞌgã ꞌupa Jejui ꞌga pyri. Aꞌeramũ ꞌga amũ ꞌjau ꞌga upe:—Eney ẽẽ ꞌut owaẽma enerewirera ꞌgã netee. Ukupepe ꞌgã nuri ꞌupa. “Toroporogyta kĩã upe ꞌjau”, eꞌi eney ẽẽ oree— ꞌjau ꞌga Jejui ꞌga upe.Aipo ojeupe ꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌga upe:—Aꞌjea— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Nã ar'ã ujarẽnh.(Mat 12.46-50; Ruk 8.19-21)Nhym kam Jeju nhõbikwa ar kute o tỹm ne pa 'amỳnhmã kôt mõ. Jeju nãmẽ kamyre ar axikôt apôx ar Jejukôt tẽn kam arỳm mekôt bôx. Ne kam ar arek bõm ku'ê. Arek ku'ên arỳm 'ỳr me'õ jano. Kute amiwỳr 'wỳr kadjy 'ỳr ano. Nhym me krãptĩ: bu'ã ku'ê nhym me'õja 'ỳr bôx ne kum,—E kum, bõm anãmẽ atõnhre ar amã kabẽn, ane.

Jesus Yuwa Itonpayamîꞌya(Mt 12.46-50 Lc 8.19-21)Mîrîrî tîpo Jesus yan moropai itaꞌmiꞌsan erepamîꞌpî. Poro po siꞌma yanno meꞌpoꞌpî toꞌya. Arinîkon pemonkonyamîꞌ ereutasaꞌ wanîꞌpî iipia. —Aꞌkî, asan moropai ayaꞌmiꞌsan man poro po. Ayanno pîꞌ toꞌ man —taꞌpî toꞌya ipîꞌ.

Yeyox mũktut xi' taknõy xopHa ta' nũn Yeyox mũktut xi' taknõy xop, tu nũktu hãptopa' pip, tu' nõy mõ'kutnãhã', puyĩy Yeyox xãnã'. Ha ta kopa' mãm tikmũ'ũn Yeyox mũtik, tu hãm'ãktux, hu:—Hãptopa' pip 'ãtut xix 'ãtaknõy xop, tu 'ãxãnãhã'. Kaxĩy.

Ixi o'ju Jesus kay, ikitpitpit tak. Akiju osodop ip.— Jesus etomuwã — io'e ip kakijuayũ be. — Ceweju ocekawẽn pin — io'e ip.Kaxikxik'i osodop ip Jesus akokoreren akijuacat. — Exi akiju omuy, ekitpitpit tak — io'e ip Jesus pe. — Eweju cekawẽn pin ip — io'e ip cebe.

Jesus wakããn hehꞌäät do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus ỹỹn, ta wakããn sii hẽ mꞌ rakajaa. Ta wꞌoo hã mꞌ rababë däk. Ti mꞌ ramejũũ ranaëënh Jesus. Hajõk mä ta pa hatꞌoonh. Ti mꞌ raky hadoo ta hã:—A ỹỹn, a wakããn, ta wꞌoo hã rababꞌëëh. Õm mä resoos —näk mäh.

Je³su²jah³la² a²hã³ka³nũ¹na² a²lon³ti³tãu³xa² ĩ³yau¹ũ³jau³su²Nxe³nxa²ha¹te¹, Je³su²jah³la² a²hã³ka³na² hi²sen³su² Je³su²jah³la² a²lon³ti³tãu³xa² hi²sen³su² wxã³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ain¹ka³tu̱³ ha³lo²a² sxi²ha² ti²ta³lo³ka³nãu³a¹ yxau³ain¹ka³tu̱³ Je³su²jah³la² wa²li³si¹hain¹jau³su² ĩ³kaix1tain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ju³ta² a²nũ²a² kãin² tũ̱³ka̱³txa² Je³su²jah³la² ãn³ki³ka³tih³kxa²wxe³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² a²wãn³txi³kxai³lu¹:— Nxet3sĩ¹lxi¹. Wxa²hã³ka³na² wxa²lon³txi³tãu³xa² ha³lo²a² he¹ain¹sĩn¹na³li¹. Ĩ³ye³kxi¹nxa²ti³te³nain¹sĩn¹na³li¹. Nxe³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Nityo, Iximarenenai Xoaha Tawitene(Mateus 12.46-50; Lucas 8.19-21; Hebreus 2.11)Hatyaoseta Jesus nityo iximarenenai harenai kaokaha hoka menanakita tyaonaha hoka ekawisaka aokaha. Kahare haliti tyokita ehaliya hoka haiyanai xane xakaini ihiye: — Hasemehena, hityo, hiximarenenai xoaha menanakita tyaonahitaha, tawahita hiso — nexaha Jesus hiye.

Vikhaki adani Jesus kaamia, kidikajo'o vihiki(Mateus 12.46-50; Lucas 8.19-21)Oniaroa, vikhamai'aha adani Jesus kaamia, kidikajo'o vihiki. Gora banininia vigaaboaha'aha. Jesus baranahi hina-ra vavahonariahi'aha. Ija'ari vaipohiki vavithiriahaki vahararana vabodi pana hojaha ada Jesus. Oniaroa, Jesu-ra vanava'isohi'aha:—Jesus, adani gora 'dihania vahojaha kadamia, kadakajo'o vihiki. Ira vibaranahaki adani.

Sesus je itukytsa niwatihi ibo izumunaha.Kyze Sesus je itukytsa ahatsa ibo zumu tsihikiknaha. Kytsa humo batu ibo zukzuk. Ape baze niriktotohokonaha. Iwatsahi zipehakanaha. Kytsa sizubarẽtsa Sesus okeryk nidyhydyhykynaha. Ipe niaha:— Aje atukytsa ahatsa ape baze moriktotohokonaha. Atuk mopamykyso tsihikiknaha — niaha.

MATEU 12.46-50 IRUKA 8.19-21 PIAT EWYMiꞌi turan putꞌokꞌiꞌatuꞌe Iesui ywytꞌin inytꞌin ity wywo Taꞌatuykeꞌet ereto tawa Nasare kapiat hamo. Miꞌi hawyi typyꞌi kahato Iesui apypueri wo pote ityꞌin yt teke kuap i Iesui ewawi. Miꞌi pote sehay taꞌatupoꞌoro Iesui kaykay hamo oken kape ipotmuꞌeria pyꞌasetpyi. Miꞌi hawyi Iesui apypueri haria henoi tope — Urumuꞌe hat ety eywytꞌin einytꞌin ekaykay oken kape iꞌatuꞌe.

Simôa iyénoxapa ne Jesus xoko óvoheixoku(Mt 12.46-50; Lk 8.19-21; Êb 2.11)Énomone yanê'e, símoane êno ne Jesus yoko ámeno. Meúkeke óvoheixohiko. Yane ápe páhoe ihaxíkoponoti Jesus. Yoko koati êno xâne vataká koyêti yakuku-yakukú kixoti Jesus. Ina kixokóno ne Jesus:—Anêko mémaina yoko pe'ínuhiko meúkeke oposíkoponopiti.

Jesu pakó, tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ akabihírã naâ kɨ̃ɨ̂re a'mâ'ke niî'(Mt 12.46-50; Lc 8.19-21)Kɨ̃ɨ̂ tohô niirí kura Jesu pakó, kɨ̃ɨ̂ akabihírã etâkãrã niîwã. Naâ sopé pɨ'topɨ ehâ nɨ'ka, Jesuré pihî duti sõrokãrã niîwã. Jesu pɨ'to duhirã́ kɨ̃ɨ̂re niîkãrã niîwã:—Mɨ'ɨ̂ pako, mɨ'ɨ̂ akabihírã sopé pɨ'to mɨ'ɨ̂re a'mârã weeápa'rã, niîkãrã niîwã.

Jesuspa mamanwan śhullcancunam ashipäcun(Mt 12.46-50; Lc 8.19-21)Chaynu Jesus niyällaptinmi mamanwan śhullcancuna ćhälälimun. Chayćhümi waśhallapïta Jesusta ayachila. Jinaptinmi muyülïninćhu täcücunaca: “Mamayquiwan śhullcayquicunam ashiyalcäśhunqui” nil willaycälila.

Zezusihi na wasu'u, ĩsisãnawã norĩ wasu'u me(Mateusi 12.46-50; Rucasi 8.19-21)Tawamhã Zezusihi no norĩ hã ma tô ĩtẽme aihutu, tina me. Rowi simasab ré, ma da'maipo're pu'u za'ra, Zezusihi zô da'maihârâ da, ĩtẽme watobro za'ra da. Da'ahâ na te ĩ'rata asimro ni. Tawamhã ni'wam norĩ hã te tãma rowasu'u za'ra, ãne:— Ano norĩ hã te rowi asô aimasa, ana me. Te asô tihârâ za'ra. — Ãne te oto tãma rowasu'u za'ra.


Otyro puhturu arykane(Mat 13.1-9 Ruk 8.4-8)Morotoino tamorepase ropa toto Jezu a ikuhpo ehpio. Ahno imoihme exiryke tõtyrise ynororo kanawa tohpike aka. Typorohse ynororo kanawa aka.

Mẽmo hy hkre xwỳnh jarẽnhMatêwre 13.1-9 Rukre 8.4-8Tã nhũm Jejus axte gô jakàx ã mẽ ahkre ho nhỹ. Hãmri nhũm mẽ axte hã htu rax jakamã nhũm tee ri mẽ omu hãmri nẽ pàr krem axà nẽ gôx kãm amỳm mẽ ahkre ho nhỹ. Nhũm mẽ piitã kỳxpê omunh nẽ mar mex o kuhê.

Katakareri Pirena(Mateo 13.1-9 Arókasi 8.4-8)Iuaĩkana Xesosi oerekarauata ipoa takote. Kãkiti mirikiniti, ininiã imorõkokaua kanaua ãki. Iitopãka. Ninoa aua imiriĩ, ininiã iua kanauaã oerekarauata.

Jesus trigu ewy tamuinze etâni wâgâ unâ nhegatuhobyry(Mt 13.1-9 Lc 8.4-8)Jesus kurâdo nhenomedâdondyly paru Galiléia emelay. Toenzepa myani kurâdo eydâ âtâdyguybyem awyly. Aituo ekadyly pepi sagunu iwaguepanro odaji. Kurâ domodo tâpagune lelâ paru emelay, Jesus xunâry idase.

Umumeꞌu Zezuz maꞌe tymar rehe imaꞌemumeꞌu awer aꞌe kuryAmo ꞌar rehe Zezuz aꞌe wà kury, oho wi yryhu huwake wà kury. Uzypyrog wi upurumuꞌe pà aꞌe pe. Teko teteaꞌu uzemonoꞌog wi huwake wà no. Naꞌe Zezuz wixe kanu pupe kury. Werutyryk weraꞌi kanu ywy wi teko wanuwi kury. Upyta in kanuhu pupe ywyxig huwakeaꞌu kury. Teko upyta ꞌy izywyr wà.

Mateus 13.1-9 Lucas 8.4-8Teĩgue ju Jesus nhomboꞌe oiny yupa yvýry. Haꞌe py heta ikuai ramo peteĩ kanoã py oĩ. Yy rembe re heta vaꞌe kuery ikuaia gui mombyryꞌi oguapy oiny. Haꞌe rã heta vaꞌe kuery yeꞌẽ rembe re ikuai, ita kuꞌi reia py.

Natematigigi ica enanaɡ̶anaɡ̶a(Mateus 13.1-9 Lucas 8.4-8)Jesus naɡ̶a niiɡ̶axitacediniwace noiigi liniogotibece niweiigi Galiléia. Odaa eliodi oko odilapodetelogo. Joaniɡ̶idaa leeɡ̶odi me waxoditedinigi naɡ̶ajo niwatece nicotedinigi le, odaa niɡ̶ijo noiigi-nelegi idiaaɡ̶i miditaɡ̶a dotiwadi liniogotibece weiigi.

Ha'ynha mohãihara'ga(Mateus 13.1-9; Lucas 8.4-8)Aerẽ Jesus'ga g̃a mbo'ea'javi ypiahua rembe'yi pe. He'yjuhu g̃a ojatykavo ga pyri yembe'yi pe onhimongyavo. Nurã ga avi yhara pype oina imoanha'ndiavouka tohendu pa ti g̃a nhinhi'ig̃a javo.

Nén fy to comparação(Mt 13.1-9 Lc 8.4-8)Kejẽn Jesus tóg goj nig tỹ Galiléia fyr tá ag kanhrãn mãn mũ. Hã ra vẽnh e vỹ ti pénĩn nỹtĩ, vẽnh e tãvĩ, hã kỹ tóg canoa kãra rã mũ, goj kãki, kỹ tóg canoa kãkã nĩ mũ, hã ra ag kar vỹ tar tá vẽnh mãn kỹ nỹtĩ, nig fyr tá.

Hesu omombeꞌu arandu rehegwa nheꞌẽ temitỹgwe rehegwa-rami(Mt 13.1-9 Lc 8.4-8)Ha upéi katu onhemonheꞌẽ jevy-ma Hesu yugwarusu rembe-rehe. Ha heta eterei ijatypa henda-py. Upéa-gwi oike kanoagwasu-py íxugwi kwéry. Ogwapy-ma kanóa py-py. Y rembeꞌy-py oĩ kanóa. Ha enterove opyta yvy-py hikwái. Y rembe-rehe opyta.

Jesuisi ròòsera ahobero ijà‑ò iny dohodỹỹmy. Sõwemy iny wirotyre. Tai Jesuisi ronyre hãworo‑ò tahe rexitaranyre ahoro‑ò. Aho ijà‑ò iny wirotyre ijohonamy.

Mamaꞌe aꞌỹi tymawet(Mateu 13.1-23 Luka 8.4-15)Anure Jejui ꞌga awau Garireja ypia remeꞌyꞌwarimũ nũ. Kwaiwete ꞌgã ajatykau ꞌga ree. Aꞌeramũ ꞌga awau uꞌaa wapyka yaruu pype. Aꞌeramũ ꞌga yaruu pype uꞌar ire oporogytau ojee ajatyka maꞌe ꞌgã nupe. ꞌGa renupara ꞌgã ꞌupa ꞌyisiga pype.

Bàygogo'ã ujarẽnh.(Mat 13.1-9; Ruk 8.4-8)Ne kam akati tãmkam tẽn arỳm imôti mỳrri nhỹ.

Warayoꞌ Tînmîri Pînnen(Mt 13.1-9 Lc 8.4-8)Tiaron pensa inîꞌrî Jesusya pemonkonyamîꞌ yenupaꞌpî. Ikuꞌpî ena po arinîkon pemonkonyamîꞌ eperepîꞌpî iipia. Arinîke toꞌ wanî yeꞌnen, Jesus asaraꞌtîꞌpî tuna katawon kanau yaꞌ moropai eereutaꞌpî. Pemonkonyamîꞌ wanîꞌpî aꞌmun po, tamîꞌnawîrî.

Ta xe tikmũ'ũn pu hãmyũmmũgãhã Yeyox te kõnãg xexka Ganinet kux tu', ha ta' pip tikmũ'ũn xohix, yĩy ta' mõ'nãhã mĩpkox hã, tu' yũm, ha' pip tikmũ'ũn hãmhũmnãg hãm kux tu',

Jesus waram adeayũ o'g̃utaybin iodi wãbu be. Ade jĩjã o'je'awero ip cexe. Imẽnpuye Jesus oõm kobe be. Oabik kobe bitakobu jeje iwãbu tẽg̃. Adeayũ bit kapurũg̃ pe osodop ip ya'ĩjojom.

Joom tym ky nꞌaa gó Jesus metëëk do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus ma metëëk ẽnh karajꞌaa Garirej häd näng do nabyy me. Hajõk do nu sabuk mä ta hã. Ti hyb nꞌaa mꞌ marakate gó tagatsëg sooh. Hajõk do ayyw bꞌëëh mä ta takëën nabyy me.

Yain³ta³ki³a² wi¹ki³a² ũ³whĩ̱¹ju³ta² ĩ³yau¹ũ³jau³su²Nxe³nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³lo²kxai³lu² ĩ̱³ye³na² a²yxo²ka³te̱h³nãu³a¹ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³yau¹ũ³hain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ai¹nha²kxa̱i³ a²nũ²a² kãi²li³khaix1tũ̱³ka̱³txa² ã³nũ²kxain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ai¹nha²kxa̱i³ Je³su²jah³lai²na² sa²kxai³lu², ka²no¹a² ĩ̱³ye³na² sxa³ka³lo³a² ã³wih¹ta¹hxai²hẽ¹la². Ai¹nha²kxa̱i³ kãi²li³tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² a²yxo²ha³kxa¹, ĩ̱³ye³na² a²yxo²ka³te̱h³nãu³ai²na² yxau³yain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Xafityatiye Tahi(Mateus 13.1-9; Lucas 8.4-8)Haxowakiya Jesus aotyakihitiya halitinai Galiléia xa haliya. Haliti kahare hohisakoahitiya ehaliya hoka xane tyoka kanowako one kilihi halitinai tyaonitere haliyaseta hoka hekotaha hatyo kaiholo kilihi.

Trigo 'ba'dani txiotxioni karajomihi hida(Mateus 13.1-23; Lucas 8.4-15)Hari. Mahi hoariha Galiléia ka'dakoni vadini maakarinia okharafoniha ada Jesus. Ija'ari vaipohiki vavajoronivini mani ida naki'damana hija kanava. Aakhanaipa'itxiha ada Jesus, kanava vithi'aha, va'ora ka'ojomo'i'aha adani ija'ari pasapasania vahojaki.

Sesus nisiparikikta soho nisihyrinymyry.Iwaze zinymyrykynahatsa ibo ziksizonahaze Sesus pihik sak eze nisihyrinymyrykyzo. Myzubaha pihikzotsabyri eze niriktotohokonaha. Iwatahi myzubaha pokso tsaraha bo takorohyk. Tsaraha sak bete nidyhyky. Kytsa pihik sak eze iharere ziwabykynaha

MATEU 13.1-9 IRUKA 8.4-8 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui toto i raꞌyn yi Karireia hyemyiꞌa eꞌyikytꞌok upi miitꞌin atumuꞌe hamo. Miꞌi hap tote typyꞌi rakaria teꞌeruwaꞌatunug howawi. Miꞌi hawyi Iesui teke yara pe. Miꞌi hawyi taꞌapyk yara pe yowa totepywiat miitꞌin atumuꞌe hamo. Miꞌi pytkai miitꞌin yi kyt upi tukupteꞌen.

Éxetina Jesus apêti íhokoake koeku xâne nôti(Mt 13.1-9; Lk 8.4-8)Káyukopovomaka Jesus íhikaxea xe'ókuke Mar-na Ngalíleya. Yupihovó koéne êno xâne pihinoâti. Vo'ókuke neko êno xâne, ûrukovo kúveuke vatéke ne Jesus ina ivatáko. Koane kali ahîkuxovo yâtike oévoke úne. Kene ne xanéhiko, ôvane yane poké'e xe'ókuke úne.

Jesu otegɨ́ yee kitíre werê'ke niî'(Mt 13.1-9; Lc 8.4-8)Opâturi Jesu ditâra sumútohopɨ bu'êkɨ niîwĩ. Pãharã́ masá kɨ̃ɨ̂ pɨ'topɨ nerêkãrã niîwã. Naâ pãharã́ niî yɨ'rɨkã ĩ'yâgɨ, Jesu yukɨ̂sɨpɨ mɨhâ sãha, ehâ nuhakɨ niîwĩ. Masá pe'e nukûporopɨ tohákãrã niîwã.

Talpucü nunamanmi tincuchin(Mt 13.1-9; Lc 8.4-8)Chay ućhap manyanćhümi yapañatac Jesus yaćhachila. Chayman achca-achca nunacuna juntunacälälimuptinmi, chayćhu barcuman ishpilcul taycucuycula.

Aibâ hã amnho te te ĩ'anhamra mono zé wasu'u(Mateusi 13.1-23; Rucasi 8.4-15)Tawamhã Zezusi hã te duré dama rowahutu, Darireza ãma, ĩsõ'u zapoto 'rata. Da'ahâ uptabi na ĩtẽme dasito mono wa, ma uba're wa ãzé, â zada'ré prã na.


—Etatoko pahne, otyro puhturu arykane toytose. Sapararahme ipuhturu pahne sã mana ahtatohme.

—E mẽ inhma. Koja mẽhõ ma pur mã mõ nẽ pur kãm mẽmo hy ho ukapêr o pa nom nhũm hy piitã amex kãm rôrôk kêt nẽ. Koja ahpỹnhã rôrôk.

— Xirâ idataungâ. Tâlâ myani uguondo trigu ewy tamuinze etâni typi ezay.

— Nezewe amo awa aꞌe, oho maꞌeàꞌyz itym pà aꞌe.

— Pejapyxaka ke. Peteĩ ava oo mbaꞌemo raꞌyĩ moaĩ vy.

“Diganajipaatiwa! Ica ɡ̶oneleegiwa one yadeegi nolacidi meyateloco miditaɡ̶a lixoɡ̶otagi.

—Pehendu ti, ei ga. Imohãihara'ga gweroho ha'ynha ko pe imohaina ityma, ei ga.

Kỹ tóg kejẽn ag mỹ: “ha mẽ,” he mũ. “Ũ tóg nén ũ fy krigkrig tĩ mũ,” he tóg.

—Pejeapysaka joa joa, heꞌi. —Oho onhemitỹ onhemitỹ vaꞌe. Omohãi gwemitỹ.

—Boholake, alòbòròna‑di dehudu rara alòbòrònamy.

—Kũimaꞌe ꞌga amũ awau juowuuran aꞌỹja momopoa oko pe.

Nhym kam arỳm apỹnh kukràdjà djàri'ã memã mỳjja jakren memã 'ã ajarẽ. Ne memã kum,—Ẽ, õ pur djwỳnh ne kute õ purkam bàygogo kremã 'ỳr o tẽ. 'Ỳr o tẽn o bôx ne kam ar 'yo ukabêr mrã, ane. Nãm me kute mỳjja kre kadjy tu mỳjja 'yo ukabê, bàygogo 'yja ne me kute purkam kremã o mrãn kam purkam o ukabêr mrã. Kute mrãmri ne me kute katẽbàri 'yo ukabêr mrãnhja pyràk.

—'Ũgxupex, 'ũmõg tihik, nũy hãpxopxap mõ'pok,

— Eya'õpicũg̃cũg̃ cuy epesop wa'õ kay — io'e cebe ip. — Ag̃okatkat o'ju jekat pe jekadai damuduudu am.

—Bë hyb nꞌaa matakä hahỹ panyyg! Hỹ hadoo joom hejóm do bejoom joom tym.

Ĩ³tih³nxain¹te³nah¹lxi¹:— Nxe³jah³lxi³sa²lxi¹. A²nũ²a² hai³sxa² wa³kxẽn³yah³la² yain³txa³ki³a² wi¹ki³a² wxa²sa²tãu³wa³ya²txũ³lhain¹sxã³ ũ³whĩ̱¹nũ²nhai¹.

— Xasemehena: hatya haliti xane hahananeharese fitya maheta.

—Mitha vani'a. Siroia okhaha ada makhira binatxiotxiohi ida trigo 'ba'dani.

Ata hi:— Tsiwabytoktonahaktsa! Kyze maku waratok bo niy. Ata siriktsa nisiparikik.

— Eweiwanẽtup o e. Wẽtup eꞌat pe so hãꞌỹi sytpok hat toto toko kape hãꞌỹi sytpok hamo e.

—Yakámokenonoe. Ápe hóyeno nopónoti ake nonéti.

—Ni'kɨ́ masɨ́ kɨ̃ɨ yaá wesepɨ otêgɨ wa'âsami

“Sumäta uyaliy. Juc nunash talpucü liñä.

— Ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba za. Amnho potozé wasu'u na, wa za aima rowasu'u za'ra wa'wa. Aibâ hã te buru u mo, ti'ai hâibâdâ wa, amnho hã te te anhamra mono da, poto mono da.


Mame nono kurã pona ohpahnõko roropa ipuhturu mana. Moroto ahtãko kure mana otyro zamaro nono exiryke. Kure ekutãko mana. Kure eperytãko roropa mana. Tuhke eperytãko mana, tykase Jezu eya xine.

—No koja hirã kamã pika mex kãm hkwỳ rôrôk. Hãmri nẽ hirã kamã rôrôk jakamã higrõt mex nẽ piitã ô rax nẽ. Kamã ô hkwỳ kêp 30 nẽ kamã hkwỳ kêp 60 nẽ kamã hkwỳ kêp 100. Ã mẽ ujarẽnh kot anhỹr.

—Apanakini irika kipatxi auiniãtaã. Ininiã iriuata. Ãti poiãoka iriuata, trĩtakata. Ãti apiata iriuata, sesẽtakata. Ãti kaiãopoko iriuata, seĩkata.

Tâlâ myani onro iwâkuru onwa ihugueim. Tyazewâse, ago tâise, tâwiseze warâ myani. Toenzepa myani mârâ nady modo ewitunu. Koendâ kehoem myani ekaunâdyly ewy modo wâgâ cem, sessenta, trinta alelâ kehoem — kely.

Amo maꞌeàꞌyz uꞌar kwaw pà ywy katu haw pe aꞌe kury. Hezuz aꞌe pe, iꞌa no. Amo iꞌa katu aꞌe, amo iꞌa katuahy aꞌe no, amo iꞌa teteaꞌu aꞌe no. Nezewe aꞌe mehe pa.

Haꞌe rã amboae ma yvy porãa rupi hoꞌa. Haꞌe nungakue ma henhoĩ porã, yvate haꞌe hiꞌa porã guive. Trinta, sessenta, cem haꞌyĩ peve oiko peteĩ-teĩ gui — heꞌi.

Pida icoa eletidi beɡ̶eniteloco miditaɡ̶a ica iiɡ̶o anele. Naɡ̶a nokoloɡ̶o, odaa beɡ̶ele me ili, codaa etaye. Onidateci ligegi yajigo triinta, seseenta, codaa me onaniteci taalia lolacidi leyeema.”

—Jara reki onduru yvykatua rehe. A'ea henhunhamo onhimomboaka gworyvamo. O'arame he'ye'yi ha'ynha trinta ahara pype. Jara pype koji'i tehe ha'ynha sessenta. Jara pype ha'ynha he'yjuhuro cem ipype, ei Jesus'ga imombe'gwovo g̃a pe.

Ti fy ũ tóg ga há kri kutẽ mũ kỹ tóg mur há han mũ, mog há han tóg mũ, kanẽn ha han tóg mũ gé, ũ tóg kanẽ tỹ 30 (ke) han, jo ũ vỹ kanẽ tỹ 60 (ke) han, jo ũ vỹ kanẽ tỹ 100 (ke) han.

Oime yvy porã-my hoꞌa vaꞌe ave. Henhói-ma hemitỹ. Okakwaa. Hope-ma. Oĩ trinta haꞌỹi vaꞌe. Oĩ sessenta haꞌỹi vaꞌe. Oĩ haꞌỹive vaꞌe cem haꞌỹi vaꞌe.

Ijõ resere su witxira wihikỹ‑txi. Kia tahe raumynyre. Tahe sohoji oworutyõ 30my iraty raratynyre. Ijõ oworuty 60my raratynyre. Ijõ tahe 100my raratynyre.

Amumera aꞌỹi te aje uꞌat ywy katurama pype. Aꞌeramũ opopoa. Aꞌeramũ ywy esage pype uꞌat maꞌefera te uꞌaramũ. Kwaiwete uꞌaramũ. Ajepeja ꞌywaꞌaa trĩta iꞌaa. Ajepeja ꞌywaꞌaa sesẽta iꞌaa. Ajepeja ꞌywaꞌaa sẽg iꞌaa— ꞌjau Jejui ꞌga imomeꞌwau ꞌgã nupe.

Nhym 'y kwỳ pyka mexkam rôrôk ne ingrõt ne kam abatành ne. Ne arỳm apỹnh bàri ku'ê djàri nhym kwỳ'ã kàjbê ijy mex nhym 'y'ã akre kubê 30. Nhym kwỳ ijy mexkumrẽx nhym 'y'ã akre kubê 60. Nhym kwỳ ijy jabjê nhym 'y mexti:re ne kam 'y'ã akre kubê 100. Nãm ã Jeju Metĩndjwỳnh kukràdjà'ã apỹnh mỳjja jakreo ane.

Moropai tiaron inpîmî yonpa enaꞌpî morî non pona. Mîrîrî aroꞌtaꞌpî, kureꞌne eenaꞌpî, moropai eepetaꞌpî. Tiaron epetaꞌpî, tîîse mararî iteperu wanîꞌpî. Tiaron epetaꞌpî moropai tuꞌke panpîꞌ iteperu wanîꞌpî. Tiaron epetaꞌpî mararî pra, tuꞌke iteperu wanîꞌpî —taꞌpîiya.

ha ta' yãg nõy te nũ'nãhã hãm max kopah, tu' xokax, tu' tuk, tu mõktu kup puxet te mĩnta te' 30 popmãhã', ha ta kup nõy ta' tu 60, ha ta kup nõy ta tu 100. Kaxĩy.

— Wara'ata bit o'ta'at katõ be. O'tanõkap. Xipan o'yaypan. Ta'ade o'e. Pũg̃pũg̃ kadai be ta'adesũ o'e- -30 be o'e ta- -katõ peat. Wara'at kadai be ta'ade o'e- -60 be o'e ta. Wara'at kadai be ta'ade jĩjã o'e- -100 be o'e ta — io'e. Jesus imẽn wuymutaybitbinap ekawẽn o'g̃uwẽn.

Ta tym wób kajäg kän baad tabadoo bä. Taganyyh, baad tabawäng, baad tabeaak. 30 nuu me tabejoom do bahä̃nh tabeag kän baad tabadoo bä kajäk do ta tym wób. 60 nuu me tabejoom do bahä̃nh tabeag kän ta tym wób. 100 nuu me tabejoom do bahä̃nh tabeag kän baad tabadoo bä kajäk do ta tym wób kä —näng mä Jesus. Panyyg gó mꞌ tabehꞌũũm.

Nxe³yãn¹ta¹ ãh¹ki³ka³na³ku² ki³su² ki³a² kxĩh³nũ̱³xa² ti̱³ti̱n³tũ̱³xa² ã³yun¹na³nũ²nhai¹. A²nxe³ki³ai²na² sa²kxai³lu² wi¹ka³lũ̱³ha²kxai³ wi¹we¹nha²kxai³ yain³txa² kãin² ki³kan²kxi²ha²kxai³ kãin² sxa³ye²nũ²nhai¹. A²nxe³ki³ai²na² sa²kxai³lu² ã³nhai¹tũ³ta³ki³sa² ki³an²tu̱³ kũ³we²ki²la² ka³lxa²nxa³txi³ ãn³ki³i¹yhe²ha²kxai³, ã̱h¹ã³nhai¹tũ³ta³ki³sa² ki³an²tu̱³ ka³lxa¹txi³ ã³ki³i¹yhe²ha²kxai³, hã²wxãn³txa³ ãh¹ ã³nhai¹tũ³ta³ki³sa² ki³an²tu̱³ wa̱³li̱³kha³lhon¹txi³ ãn³ki³i¹yhe²ha²kxai³ nxe³ye²nũ²nhai¹.

Haiyasenai waikohe waiyexe akiti xane exoa. Hikoa, waiyehare tyaona, kahare kali. Haiyakate 30-se, 60-se, 100-se hare kaseha — nexa Jesus xakaihakatya ihiyeha.

Arabo jahakia vararahi ida 'ba'dani hoariha. Movahi, avijavahi, bono'ihi. Aipohi'ihi ida trigo 'ba'dani. Trigo avani hoarahanana bononi 'ba'dani ipohini 30. Trigo avani hoarahanana bononi 'ba'dani ipohini 60. Trigo avani hoariha bononi 'ba'dani ipohini 100.

Ustsaktsa mahani. Ustsa riktsa nisiparikikze jytykziuha bo inatsukurunahaze sisapyrẽtsa. Tsiytyksapyrẽna bo natsukunaha. Niahatsahi taypykyknahaze tahasuknaha nipopokonaha. Wastuhu nisiubaranaha tirĩta riktsa. Ustsa nisiubaranaha sesẽta riktsa. Ustsa nisiubaranaha sẽ riktsa sizubarẽtsa hỹ — niy.

Maꞌato iraniaꞌin hãꞌỹi yi wakuat rote go sese tote hewo e. Miꞌiria ti hẽtyt meremo hawyi ihãite kahato hawyi haat kahato e. Miꞌi koꞌi kaipyi toimorania haat karan karan iãꞌỹi hawyi toipuẽti 30 iãꞌỹi. Wẽtup sat kaipyi toipuẽti 60 raꞌyn. Wẽtup kaipyi 100 raꞌyn e.

—Ina apémaka irihíkovoti únatike poké'e. Koati únati íhonopea nê'e. Payakéne, yupihovó koe êno há'i pôreupo. Ápe porexópoti tirinta koeti há'i ya póhuti áke úkeaku. Ina apémaka porexópoti sesenta koêti yoko póhuti séndu ya póhuti úkeaku —koéne íhikaxea.

Apêye otesé kape di'tâ ãyurópɨ bɨrɨ̂ ke'asa'. Teé pĩ'rí, bɨkɨâ mɨha, pehé dɨkâtisa'. Ni'kâ yõo trinta peeri dɨkâtisa'. Ape yõó sessenta peeri dɨkâtisa'. Ape yõó cem peeri dɨkâtisa'.

Juc mujucunañatacshi allin jundu allpaman ćhäpäcun. Chaycunash ichá allicta wayupäcun. Jucllay mujullapïshi quimsa ćhunca-cama, süta ćhunca-cama, paćhac wayuyniyü-camalä capäcun ” nil.

Ti'ai wẽ wa, ma duré nima norĩ hã rere'e. Tawamhã oto 'wanhipré 'rãihâ mono wamhã, ma tô ti'rã za'ra. 'Rãi mono wamhã, nima niwĩmhã 'rãi ahâ prã ti, rob're hã. Duré nima niwĩmhã 'rãi ahâ di. Duré nima niwĩmhã 'rãi pese uptabi di. — Ãne amnho potozé wasu'u na, ma tô dama rowasu'u, Zezusi hã.


Jezu namorepatopõpyry poko(Mat 13.10-17 Ruk 8.9-10)Moromeĩpo ipoetory tõ tõturupose Jezu a ahno amereh tykase ahtao. Ynara tykase toto,—Oty poko hkoh moturuno ynanetaryme? Onenetupuhpyrahme sã ynanakene, tykase toto, tõturupose.

Jejus kot hprĩ hã mẽmo hy jarẽnhMatêwre 13.10-23 Rukre 8.9-15Hãmri nhũm mẽ Jejus xujarẽnh mar pa nẽ anhgrà nẽ ma akupỹm mra nhũm hkôt mẽ pa ho pa xwỳnh pê 12 mẽ hkwỳjaja pix Jejus ri arĩk. Hãmri nẽ ujarẽnhta ã hkukja nẽ kãm:—Kwa mon ka hte ã mẽ kãm axujarẽnh anẽ Pahihti? Na pa mẽ ixprĩ hã amar mex kêt nẽ. Anẽ.

Kãkiti Mimarotakiniti Xesosi Sãpiretini Pirena(Mateo 13.10-23 Arókasi 8.9-15)Iuanani imoianariakorikata auakasaaki, ipimaãrina Xesosi:—Poerekaua mixikanani sãpirenatxi atão inakari oerekiko pisãpiretakiti? —itxarina.

Âdaituo unâ tâgatuzeingue kulelâ tienomedâdyly Jesus aguehobyry(Mt 13.10-17 Lc 8.9-10)Ilâpygueduo kurâ domodo idâwâdyly, Jesus aguely idanipyryem. Jesus eynynonro modo, târâ âxiânwâdyby modo warâ Jesus nhapâiguelymo:— Âdaituoka mâenomedâday unâ mâengatuly, ago lelâ amyguepa mawyly? — kelymo Jesusram.

Zezuz umumeꞌu maꞌetymar rehe umaꞌenukwaw paw aꞌe kuryImaꞌemumeꞌu paw ire, teko oho aꞌe wi izuwi wà. Hemimono kar aꞌe wà, hehe we har aꞌe wà no, upyta ipyr aꞌe wà. Naꞌe upuranu Zezuz rehe wà kury. — Nurukwaw katu kwaw nezeꞌeg ure. Nurenu katu kwaw aꞌe maꞌemumeꞌu awer ure. Maꞌe rehe uremuꞌe pe aꞌe maꞌemumeꞌu haw imumeꞌu mehe ne, iꞌi izupe wà.

Mateus 13.10-23 Lucas 8.9-15Jesus-a gui ojepeꞌapaa ma ramo hupive ikuai vaꞌe hemimboꞌe kuery doze vaꞌe reve ou vy oporandu okuapy mbaꞌemo re ombojoja vy ayvu omombeꞌu vaꞌekue re.

Jesus yatemati ane diitigi niɡ̶ijo natematigigi niɡ̶ijo enanaɡ̶anaɡ̶a(Mateus 13.10-23 Lucas 8.9-15)Niɡ̶ijo noɡ̶opitibeci niɡ̶ijo noiigi-nelegi, odaa onaniɡ̶iniwatece Jesus ijaaɡ̶ijo dooze anodiotibece ijaaɡ̶ijoa eletidi lokaaɡ̶etedipi anidiaaɡ̶itice oigetece anodaa diitigi niɡ̶ijo latematigo ane yatemati.

Jesus'ga omombe'u morog̃ita(Mateus 13.10-23; Lucas 8.9-15)Garenduhara'g̃a horame ga hugwi gapavẽive'g̃a nhi'ig̃i ga pe dozeve'g̃a pavẽi. Igwete g̃a ei ga pe:—Gara pe nde ei poro morog̃ita mombe'gwovo ore ve? ei g̃a. A'ereki ore ndorokwahavi a'ea, ei g̃a ga pe.

Jesus tỹ nén fy to comparação kãmén(Mt 13.10-23 Lc 8.9-15)Ũn e ẽn ag mũn kar kỹ ti mré nỹtĩ ag tóg ti ki jẽmẽnh kãmũ mũ, nén fy kãmén ti. Kỹ ag tóg ti mỹ: “ã tỹ ẽg mỹ ne tó nẽ?” he mũ.

Hesu oikwaa uka gwemimboꞌe kwéry-pe temitỹgwe rehegwa nheꞌẽ(Mt 13.10-23 Lc 8.9-15)Ijatypa vaꞌe ojeꞌói rire, oporandu Hesu-pe doze hemimboꞌe kwéry inhirũ gwéry ave:—Temitỹgwe rehegwa nheꞌẽ ereiporu kuri. Mbavaꞌe-rehe po heꞌi upe vaꞌe? heꞌi oporandu-vy íxupe.

Iny robỹtỹreu, ijõ rarilere ierydỹỹna mahãdu‑wana. Tiiboho rỹỹraxire Jesuisi‑ò: —Aõhekemybo telyyta ijyymy.

Ojeupe ꞌga porogytapaw ire mytuna ꞌgã awau ojewya ojeꞌwyr ipe nũ. Aꞌere ꞌgã amũ pytai oporonupa ee ꞌga upe. Aꞌeramũ opyta maꞌe ꞌgã awau ꞌga repejãna oporonupa ꞌga remimomeꞌu are ꞌga remimuꞌe ꞌgã netee:—Maꞌja are te ore muꞌe ape poromũ morogytau raꞌe? Norereapyoi ete ore ee ki ꞌei— ꞌjau ꞌgã ꞌga upe.

Nhym kam me krãptĩ mã mõ. Mã mõ nhym Jeju ar arỳm ate nhỹ. Nhym bu'ã ar jamẽ kôt ba djwỳnhbê 12 ar arỳm kukij ne kum,—Mỳkam ne ga apỹnh kukràdjà djàri'ã mỳjja jakren memã ajbit jarẽ? ane.

Îꞌ Ankapai Mîrîrî Panton Wanî Ekaremekî Jesusya(Mt 13.10-23 Lc 8.9-15)Mîrîrî tîpo pemonkonyamîꞌ wîtîꞌpî. Tîîse asakîꞌne puꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnîkon Jesus nenupaꞌsan eꞌnîmîꞌpî. Tiaronkon eꞌnîmîꞌpî toꞌ pokonpe. Mîrîrî yai inkamoroya Jesus ekaranmapoꞌpî. —Îꞌ taa yuꞌse awanî sîrîrî morî panton ke anna pîꞌ? —taꞌpî toꞌya.

Yeyox te hãpxopxap 'ãktuxHa ta' mõg tikmũ'ũn punethok, ha ta' yãg xip Yeyox mũtik xix Yeyox yõg tik te 12 xop mũtik, tu yãy tu nũ'nãhã', nũy Yeyox mũtik hãm'ãktux, tu:—Hãmyũmmũg'ax 'ũm yũmmũgãhã xate? Kaxĩy.

Adeayũ epit puje, pũg̃pũg̃ o'ya'ĩjojo'iayũ oajẽm Jesus kay. 12 beayũ eju oajẽm ip.— Iba'arẽm ekawẽn ocexe — io'e ip cebe. — Apẽn ocemutaybin ojuy eg̃uy kadaida mududuap ekawẽn muwẽnuwẽn? — io'e ip.

Ta jawén kä mꞌ, ta mab hẽ 12 hedoo do ta ma matëg hẽ kä, ta wób hẽ kä, rabeaanh ta hã nyy dꞌ tahanäng pé mꞌ ti panyyg.

Yain³txa³ki³a² ũ³whĩ̱¹jau³su² a²si³yxau³tãu³jau³su²Ain¹ka³tu̱³, hã²wxãn³txa³ ye³jen¹nãu³kxai³ kãi²li³tũ̱³ka̱³txai²na² a³li³yai¹nha²kxai³ Je³su²jah³la² nũh¹yxau³hĩn¹kxai³ a²sa³wi³ha³lxi³nãu³xa² nxe³ha²kxai³ a²nũ²a² on³sxã³ he¹yain¹tũ̱³ka̱³txa² nxe³ha²kxai³ whãi²na¹ Je³su²jah³lai²na² ĩ³wã̱³txain¹te³nah¹lxi¹:— Wãn³txa², ĩ³yau¹ũ³jau³xai²na² ĩ³ye³kxi²sa²nhĩn¹jau³xai²na² a²si³yxau³tãu³a² ĩ³tih³nxe³sa²sĩ¹nhẽ³li¹. Nxe³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Jesus Awaiyekehalakatya Xakaihenere Xafityatiye Tahi(Mateus 13.18-23; Lucas 8.9-15)Hatyaoseta halitinai xaneheta hoka Jesus haliya hekotehenerenai hohisakoaha 12-hare exaotyakiraharenai kakoa hoka axehenahene: — Xoare hexa haokowita hanakatise tahi akiti? nexaha ihiye.

Hari. Ija'ari vaipohiki vahojajanarina, Jesu-ra vani'aha adani ipohina vahoariha khama:—Ni-aogajahakiki ida rajomi kavaranihia ikavaranini. Haria nanamithajahaki bana — vani'aha.

Hawa Sesus nisispirikpoko.Kyze kytsa sizubarẽtsa niparaknahaze zinymyrykynahatsa wastuhu wabynahatsa ahatsa ibo zumunaha ipe niaha:— Hawa ha ty aharere ty riktsa soho tsimymywatawy — niaha.

MATEU 13.18-23 IRUKA 8.11-15 PIAT EWYTuwat porap i raꞌyn yne miitꞌin hawyi iwyriaꞌin 12 ok takaria apoꞌiꞌatuꞌe Iesui pe — Urumuꞌe hat kat ete som mesuwat hãꞌỹi hãꞌãkap wuo urumuꞌe iꞌatuꞌe.

Kouhápu'ikopa Jesus koêku ne éxetina(Mt 13.10-23; Lk 8.9-15)Pihopónehiko neko êno xâne, ápe po'ínuhiko xâne irikóvoti anavókoxopovati neko nduse koeti íhikau Jesus. Yane épemo'ikopohiko Jesus koêku ne éxetinameku apêti íhokovoke.

Jesuré kɨ̃ɨ̂ bu'erã́ “De'ró weégɨ kití weeró noho niisé me'ra bu'êti?” niî'ke niî'(Mt 13.10-17; Lc 8.9-10)Be'ró Jesu kɨ̃ɨ̂ bu'erã́ doze, tohô niikã́ ãpêrã kɨ̃ɨ̂ pɨ'to niirã́ me'ra di'akɨ̃ tohâ ke'akɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂re a'tîro sẽrí yã'akãrã niîwã:—De'ró niî sĩ'riro weeáti sõ'ó niî'ke mɨ'ɨ̂ kití weeró noho niisé me'ra bu'ê'ke? niî sẽrí yã'akãrã niîwã.

Tincuchishancätam tantialpachin(Mt 13.1-9, 18-23; Lc 8.4-8, 11-15)Chayćhu Jesusllaña cayaptinmi, yaćhapacünincunawan juc nunacunallaña tapupäcula tincuchiycunap imacta yaćhachishantapis.

Tawamhã dazahutu parip si, ni'wam norĩ dame ĩsimasa hã ma tô ĩtẽme sina rotété za'ra dawa'rãmi, aibâ 12 na ĩhâiba norĩ me. Tawamhã ãne te siwi 'mahâ:— E niha amnho potozém na rowasu'u hã.


—Arypyra, Ritonõpo omiry poko oturũko akene oya xine, Ritonõpo enetupuhtohme oya xine oesẽkõme. Ynekarohpyry tupime mã onenetupuhpynomo a. Naeroro, “Etãko toh mã repe. Yrome jomiry onenetupuhpyra mã toto. Enẽko roropa mã toto. Yrome zuaro pyra sã mã toto, tyyrypyrykõ onurumekara toexirykõke, Ritonõpo a tyyrypyrykõ onykorokapopyra roropa toexirykõke,tykase Jezu typoetory tomo a.

Hãmri nhũm mẽ kãm:—Nà kot paj ixprĩ hã mẽ amã harẽ. Tĩrtũm kãm mẽ ate aprĩ hã mar prãm jakamã kot paj ixprĩ hã tanhmã mẽ amã harẽnh to. Nà mẽ kot amnhĩ tomnu kaga nhũm Tĩrtũm kot ja hã mẽ omunh xà hkôt mẽ ho hkra hã harẽnhja na pa hte mẽ kãm harẽ. No mũjjaja mẽ akĩnhã mẽ kãm mar prãm kêt jakamã na pa hte mẽ kãm mẽmoj tã haxwỳ nẽ awjarẽ nhũm mẽ ãm ixujarẽnh pix ma. Na htem kuma nẽ ãm kuma nẽ htỳx ri hã pa. No kêp apu mẽ kãm hprĩ hã mar prãm ronhỹx mẽ ra hprĩ hã kuma nẽ Tĩrtũm kôt amnhĩ xunhwỳ nhũm amnhĩ tã mẽ omu nẽ mẽ kot amnhĩ tomnuj o hapêx. Nom mẽ kãm mar prãm kêt. Anẽ. Series([], )

Ininiã isãpiretana:—Teoso sãkire mauiãkani !imarotari Teoso auĩtetxi ininiua. Teoso oerekai hĩte ninoa mimarotakiniti. Teoso oerekana ninoa isãkire sãpirenatxi atão inakari oerekikoã.

Aituo Jesus in-hoguly:— Saguhoem mykâinane Deus nutuen-homba âdara idânârâ iwymâryem tâidyly. Urâlâ olâ xutuen-hoim âyanmo, âmaemoma mâindadysedonromo. Koendâ ise âyanmo kâuntuen-honly. Deus koendâ tiuntudyzebaom modo olâ unâ tâgatuzeingue lelâ kâenomedâdyly.

Uzeꞌeg Zezuz wanupe. — Pe pekwaw katu putar Tupàn pureruzeꞌegaw nehe. Taꞌe Tupàn umumeꞌu katu putar peme aꞌe nehe xe. Amogwer nukwaw katu kwaw aꞌe wà nehe. Amumeꞌu putar maꞌemumeꞌu haw wanupe nehe. Namuꞌe katu kwaw ihe wà nehe. Apumuꞌe katu ihe.

Haꞌe ramo ombovai:— Pendevy pe Nhanderuete oikuaa uka ipoꞌakaa py mbaꞌemo oiko vaꞌe ndoikuaa ukai vaꞌekue. Haꞌe rã amboae kuery ma mbaꞌemo re ambojojaa rupi anho ꞌrã amboꞌe,

Odaa Jesus jeɡ̶eetediogi, “Aneotedoɡ̶oji ɡ̶adiolaatedicetiwaji me ikeetedaɡ̶awatiwaji anodaaɡ̶ee me iiɡ̶e laaleɡ̶enali niɡ̶ina oko. Pida jatematitiogi natematiko anida ane jiciaceeketege niɡ̶ina ane doɡ̶oyemaa Aneotedoɡ̶oji me iiɡ̶e laaleɡ̶enali.  ‘Jiɡ̶idaa leeɡ̶odi mideɡ̶ejigotiogi amaleeɡ̶aɡ̶a onadi, pida aɡ̶oyowooɡ̶odi niɡ̶ica ane jao, codaa owajipata, pida aɡ̶oyowooɡ̶odi iiɡ̶axinaɡ̶aneɡ̶eco. Odaa jiɡ̶idaa me doɡ̶oyakadi modinilaatece libeyaceɡ̶eco, odaa ayakadi Aneotedoɡ̶oji me yapitaɡ̶adi laaleɡ̶enali.’”

Igwete Jesus'ga ei g̃a pe:—Amombe'u katu ji kiro pe me. A'ereki Tupana'ga opota penembikwahava, ei Jesus'ga g̃a pe. Okwahavuka ga pe me onhimiva'ea nahã po ti ji rekoi ojiheve'g̃a nduvihavamo nehẽ javo, ei ga g̃a pe. Pe me jate ga okwahavuka nanongara. G̃a ki a'e te – kiroki g̃a ndokoi gareheva'ero – g̃a pe ji amombe'u ojo'java'ea ikwahavukare'yma g̃a pe, ei ga g̃a pe. Ojo'java'ea ji amombe'u g̃a pe a'ero “tonhimombaragwahavyme ti g̃a hepiepiagame. Tokwahavyme ti g̃a henduenduvame. A'ereki g̃a ndogwerojijyipotari gweaporog̃ita. Nomomborukapotari g̃a Tupana'ga pe okote'varuhua”, ei ga g̃a pe.

Kỹ tóg ag mỹ: “ãjag hã tóg Topẽ tỹ tỹ ẽg paꞌi nĩ ki kanhró nỹtĩnh mũ, ijo tó ja tũ ẽn ki,” he mũ. “Hã ra sóg ẽn ag mỹ comparação tãvĩ han mũ. Ag mỹ sóg tó há han ke tũ nĩ, ón kỹ mẽg mũ ag mỹ, kỹ ag tóg ãjag tỹ vég mũ ra ki kagtĩg nỹtĩ, ãjag tỹ mẽg mũ ra ag tóg to jykrén tũ nỹtĩ, kỹ ag tóg Topẽ ki ge tũ nỹtĩ gé, kỹ Topẽ tóg ag mỹ vẽnh pãte fón ke tũ nĩ gé,” he tóg, Jesus ti, ũ ag to.

Upéi heꞌi Hesu íxupe kwéry:—Ha peẽ katu peikwaa voi mbaꞌéixa po nhamoirũ-ta Nhandejáry nhande ruvixa. Nhandejáry oikwaa uka-gwi peẽ-my peikwaa. Ha ambue kwéry-pe katu ndoikwaa ukáiry. Upéa-gwi temitỹgwe rehegwa-rami amombeꞌu kuri Nhandejáry nhande ruvixarã rehegwa nheꞌẽ, anhemonheꞌẽ-vy íxupe kwéry, heꞌi. —Ha upéi omaꞌẽ maꞌẽ hikwái. Ha ndohexái mbaꞌeve. Ohendu hendu. Ha ndoikwaái mbaꞌeve. Upéa-gwi ndogwerovái gweko. Ha Nhandejáry katu nomboykéiry íxugwi kwéry hembiapo vaikwe. Upéa-rehe arandu rehegwa nheꞌẽ aiporu mante amombeꞌu-vy íxupe kwéry Nhandejáry rehegwa nheꞌẽ, heꞌi.Is 6.9-10

Jesuisi tamyreny rarybera: —Deuxu Iòlòna rybemy Deuxu araerynanykre. Kia heka tuu teeryõmahãte. Kowaboho‑ò jiarỹ urile ijyymy relyyra. Tai tahe kia wesele relyyra. Iny retehemyhỹkemy tahe robiõhyymyhỹre. Roholamyhỹre ta, rieryõhyymyhỹre. Tai tahe ralòkemy aõkõ, taòraru riixãwididỹỹnakemy aõkõ.

Aꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe nũ:—Tejuwarete ꞌga jeꞌeg imũ futat je ruri pẽ muꞌjau ꞌga ree. ꞌAwamũ Jeruwa ꞌga pẽ mogyi wemiayuwamũ jejeꞌega renupa katu katuaramũ, aꞌe je pẽ nupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Aꞌeramũ je morogytau etee pẽ muꞌjau ee. Nomomeꞌuayayi tãmẽjẽ je pẽ nupe. Kasi aꞌe pe tesirũmera ꞌgã we ikwaaw ekoete ne, aꞌe je pẽ nupe— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Jejeꞌeg are eapyowereꞌema ꞌgã wanup futat jejeꞌega numiamũ. Aꞌere ꞌgã naeapyoi futari ee. Wesak agawewi ꞌgã ꞌã mamaꞌea jeremiapoa. Aꞌetea ꞌgã naeapyoi ee. Maꞌeramũ je ꞌã morogyta etee imomeꞌui pẽ nupe pẽ muꞌjawamũ. Imomeꞌu katu re ꞌgã neapyo ekoeteramũ ajemogyau ee ne. Ee weapyo re amunipo ꞌã ꞌgã poiri otywer awi. Aꞌeramũ te amunipo ꞌã Janeruwarete ꞌga ꞌgã katuꞌogi ꞌgã tywer awi— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Nhym arkum,—Bir, djãm me kunĩ kute ikukràdjà marmã? Kàjkwakam Bẽnjadjwỳr djwỳnh kute amim me utàr ne ar meo ba'ã ikabẽn kukràdjà djãm me kunĩ kute marmã? Kati. Ar gajbit ije ar amã arẽnho amirĩt gar aje marmã. Nhym be, me wãbê ne ba udju ne.

—Ekaremekîuya apîꞌnîkon —taꞌpî Jesusya. —Tiaronkon nepuꞌtî pepîn epuꞌtîyaꞌnîkon kupî sîrîrî. Îꞌ kaiꞌma tamîꞌnawîronkon esaꞌ pe Paapa iipî kupî sîrîrî ekaremekîuya sîrîrî. Tiaronkonya epuꞌtî pepîn, tepotorîkon pe Paapa kupî toꞌya pra awanî yeꞌnen. Unekaremekî eta toꞌya panton pe, tîîse epuꞌtî toꞌya pepîn. Mîrîrî pîꞌ Paapa maimu ekaremeꞌnen Isaías nurîꞌtî eseurîmaꞌpî pena. Isaíasya taꞌpî: “Eta toꞌya moropai eraꞌma toꞌya, tîîse îꞌ pe awanî epuꞌtî toꞌya pepîn. Mîrîrî yeꞌnen imakuiꞌpî winîpai toꞌ eraꞌtî pepîn. Imakuiꞌpî toꞌ nîkupîꞌpî kupî Paapaya pepîn tîîwanmîra,”taꞌpî Isaías nurîꞌtîya.

Ha:—Texĩy Topa te yãy yõg tikmũ'ũn xat, ha' yĩpkox pip? Topa te xa' mũg. Pa Topa te 'ãxop kũnãpa pip xop pu hãmyũmmũgãhã hãm'ãktux'ax hã,

— Kawẽn ibapukan õn eymutaybitbin — io'e. — Ibapug̃ ma apẽn Deus soat ipi dag̃ayũ kukukan je'e iap muwẽnuwẽn õn eywebe — io'e. — Kuy bima iboam o'g̃utaybin g̃u. Warara'acayũ mutaybitbin pit õn iba'arẽmãn, wa'õ kaykũy ip puye — io'e.

Ti mꞌ taky hadoo sa hã:—Bë hã Pꞌop Hagä Do anꞌoo däk bë bahapäh hyb nꞌaa pooj jé ji nahapäh do Pꞌop Hagä Do bagꞌããs do ky nꞌaa hã. Ta wób sa hã, sa hꞌyyb gó naa maa newꞌëë kanarẽn doo, sahõnh hẽ takaherꞌoot da panyyg ky nꞌaa me —näng mäh. —Tii dꞌ tawén hadoo, —näng mäh —“Rahegãã hadꞌyyt né paawä mꞌ, dooh mꞌ rahꞌyy genä bä. Ramaa newë hadꞌyyt hẽ né paawä mꞌ, dooh mꞌ tagahꞌood bä sa hã. Dooh né rakarẽn bä Pꞌop Hagä Do hã rahꞌyy kawereem hõm, Pꞌop Hagä Do nawug hõm hyb nꞌaa nesaa do sa hꞌyyb gó hanäng doo”Isajas erii wät doo gó Jesus behꞌũũm. Isajas 6.9-10 hã takerii däk tii. —näng mä Jesus kyyh sa hã.

Nxe³nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² a²wãn³txi³kxai³lu¹ ĩ³ye³kxain¹te³nah¹lxi¹:— Wxa²yu³tai²na² so¹lxi³ wãn³txai²na² tah²yau³xai²na² Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³kxai³lu² a²nũ²a² ẽ¹nãu³a² sa²hau³ko³jau³nũ³su² nxe³jau³jau¹xai²na² txa²nũ² ã³ne³wxe³yah³lxin¹tu¹wi¹. Yxãn¹ta¹ tũ̱¹ka̱³txai²na² hĩ¹na² ti³he¹xai¹nxa³wi¹.

Hoka Jesus nehena: — Xomana atyo Enore metaharexe hakoamaniya nawenatyaka hotikijita. Hoka haiyaharenai ana atyoite metaharexe taita kaxakaihakatyakehena. Hoka waiyehena hoka maisa waiyekehalakita enomanaha, exahe semehenaha hoka maisa waiyekehalakita enomanaha maheta. Hoka hatyo hiyeta maisa Enore tyakekoahitaha maheta, exahe maisa iniyalahare enómaneha kamaotyanetyakihitita maheta.

Jesus va'ora ni'aha:—Deua binofiki ida avarigavini, oniani ida Deus ka'da'di hina kavaranihia a'onira onanamithajahakivini hija. Ija'ari vahoariha ni-avigavini vanofiki ida varani Deus va'ora vaka'da'divini. Vakadiania vara ovani'aki ida rajomi kavaranihi, avigajorakiria kaimoni hida kodivarani. Oathi-ra mitha vani'avini kaba'i, ni-nahina hini avigaki. Avigaja vaha ida Deus athi nahina hini; Deus kania vaabono gahinai vanihamaniha vaha; vakadihojai asohiriki-ra vakava'ipahinika'oamaniha vaha, Deus bina'biramaniha vaha ida vakadihojai asohiriki.

Sesus ispe niy:— Deus kaharere ty pahahyrinymyry tsihikik Deus tyryktsa soho pahawatawy tsihikik. Ustsa batu wabyziu. Ikiahatsa kahyrinymyrywy ezytyk bo yhỹ tsimaha iwatsahi Deus tyryktsa tsimoziknaha. Ustsa batu, iwatahi isoho humo nisihyrinymyryky. Isoho humo piwabynahaze hawa ha ty piwatawy batu mytsaty hỹ. Isoho humo mytsatykynaha zeka sisopykysapybyitsa ty mykaranaha pimoewy tsihikiknaha. Sisopyksapybyi humo sisukatsihikrẽtsa tu zeka Deus mysiokzohik hỹ ana hi batu sihumo itsihik — niy.

Miꞌi hawyi Iesui tiꞌatuwesat — Taꞌi uiwyriaꞌin ahenoi teran ehepe wuatꞌi mikuap yt heremo i aikotã Tupana topyhuꞌat irane Miitꞌin Porekuat no hap etiat e. Maꞌato iraniaꞌin me pya aikawiat haria pe yt uimohey teran i haria pe ahenoi teran sehay iãꞌãkap wuo e. Miꞌi tupono uhehamo maꞌato yt taꞌatukuap i kat areꞌe sese hap miꞌiria e. Teꞌeraꞌakasa yne maꞌato yt heremo i rakat e. Miꞌi pote yt karãpe i teꞌeraꞌaipok Tupana kape taꞌatuminug yt nakuap i pyi taꞌatumohãpyk Tupana piat hamo e.

Ina kixovókoxoa Jesus:—Koati itínoe porexókono éxea koêku ne natíxea Itukó'oviti xapa xâne ákoti po'i exoâti koêku neko koekútihiko. Itea xapákuke ra xâne ákoti itukapu xanéna, konókoti itúkeovo exetínati apêti íhokovoke veínoam ínzikaxeahiko. Yane upánini noíxoahiko, itea kutí koe ákoti inixâ. Koane upánini kámoa, itea ákomo éxina isóneu koêku. Yane ákomo aúkapapu njokóyoke, koane ákomo ngatúyapea pahúnevo —kíxovokoxoane.

Kɨ̃ɨ̂ naâre niîkɨ niîwĩ:—Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre ãpêrã too dɨpóropɨ masîya marimí'kere kɨ̃ɨ̂ wiôgɨ niisére masikã́ weemí. Yɨ'ɨ̂re ẽho peótirã maa kití me'ra werê no'o'. Tohô weérã yɨ'ɨ̂ weesére ĩ'yâmirã, ĩ'yâ masisome. Yeekãhásere tɨ'omírã, tɨ'o masítirã toharã́sama. Naâ yã'âro weé'kere du'ú dɨka yuúti tĩharã, akobohóse sẽrisomé, niîkɨ niîwĩ Jesu.

Chaymi Jesus nila: “Amcunactá Tayta Diosmi tantiaycachipäcuśhunqui gubirnunćhu pacacuynincunactapis. Ñatac juccunätá caynu tincuchiyllaplämi yaćhaycachiná. Chaymi Diospa shiminćhu niyan: ‘Maynüpa licayalcalpis manam tantiapäcunchu; maynüpa uyaliyalcalpis manam intindipäcunchu; wanaculcaptin'a juchancunam pampachäśha cälunman’ nil” nila.

Taha wa, Zezusi asa ma tô ãma sada'âbâ za'ra:— 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã a norĩ wa'aba ma si, ma tô aima waihu'u za'ra wa'wa, dama ĩwaihu'u'õ hã, da'ãma 're ĩsib'a'uwẽ mono zém na hã, sõ'awi te te dama waihu'u õ nherẽ. Ĩ̱zazei'õ'wa norĩ ma, wa za ĩ̱nhimiromnhimiré'é na si te tãma 're rowasu'u za'ra. Tawamhã ta norĩ hã titõmo na te te 're rob'madâ'â za'ra mono nherẽ, taré te za te te 're rob'madâ'â za'ra. Duré 're simipari za'ra mono nherẽ, taré te za 're simipari za'ra, te te 're waihu'u za'ra mono ãna. Te te 're waihu'u za'ra mono wamhã, te aré tiwasété wi 're sipizari za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono niwĩ, ĩwasédé hã te te ãma 're ab'madâ'â tõ mono da. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã. Series([], )


Otyro puhturu arykatopõpyry poko amorepary poko(Mat 13.18-23 Ruk 8.11-15)Morarame typoetory tõ turuse eya. Ynara tykase ynororo eya xine,—Ãmorepatopõpyrykõ onenetupuhpyra ro oexirykõ popyra mana. Sẽ onenetupuhpyra awahtao xine, imepỹ ke ãmoreparykohtao roropa morararo onenetupuhpyra matose.

Tã mẽ ate aprĩ hã ixujarẽnhja mar mex kêt jakamã tanhmã kot kaj mẽ amnhĩ to nẽ ixujarẽnh piitã ama? E kot paj ixprĩ hã mẽ amã mẽmo hyta jarẽ ka mẽ inhma.

Ininiã Xesosi txari:—Himarotatari ikara sãpirenatxi atão inakari oerekiko?—!Aimarotari —itxana.—Ininiã natokopa ininiãparako himarotatari apanakini sãpirenatxi atão inakari oerekiko?

Jesus âdakeze nady wâgâ adâkely awyly aguehobyry(Mt 13.18-23 Lc 8.11-15)Alâ Jesus agueondyly:— Nady wâgâ kâengatuyby mâuntuba âmaemo watay, eagonro modo kâengatuduo mâuntuwâbyra ise âmaemo.

Zezuz upurumuꞌe maꞌetymar rehe aꞌe kuryNaꞌe uzeꞌeg Zezuz wemimuꞌe wanupe kury. — Napekwaw pixik kwaw amogwer hemaꞌemumeꞌu àwàm nehe, iꞌi wanupe.

Haꞌe gui ma haꞌe kuery pe oporandu:— Napendu kuaai teve mbaꞌe nunga re ambojoja vy pa povaꞌe ayvu amombeꞌuague? Mbaꞌexa tu haꞌvy pendu kuaa ta ayvu amombeꞌu vaꞌe haꞌe javi?

Odaa Jesus ja nigetediniwace, meetediogi, “Nige doɡ̶owooɡ̶oti ane diitigitiwaji niɡ̶ijo yatematigo ane jatemati, igame ɡ̶animaweneɡ̶egi mowooɡ̶oti inoa eletidi yatematiko?

Igwete Jesus'ga ei g̃a pe no:—Ndapekwahavi pe ji imombe'urame pe me garemitymagwera? Marã po ti pe ikwahapavi ojo'java'ea naerũ? ei ga.

Kỹ tóg ag mỹ: “ãjag tỹ to jykrén tũ tóg tĩꞌ,” he mũ, “sỹ ãjag mỹ nén fy kãmén kỹ,” he tóg. “Kỹ ti mỹ ãjag tỹ ũ to jykrén há nĩnh mũꞌ, sỹ ãjag mỹ comparação ũ han kỹ?” he tóg.

—Ha peẽ katu ndapeikwaa porãi ave. Maꞌerã ndapeikwaa porãi? Aipo ramo, mbaꞌéixa peikwaa-ta arandu rehegwa nheꞌẽ gwive amombeꞌu mbeꞌu ramo?

Tii tamy rarybere: —Kaiboho aõbo teeryõhyyletenyteri ijyy. Ihãre tahe timykibo bierybenyke ijyy ibutumy.

—Ee pejejeapyoeꞌem ire maran amusipo ꞌã pẽẽ pẽneapyo mamaꞌe are pejejeupe je imomeꞌuramũ?— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe oporonupa ee.

Ne kam ajte arkum,—Be, ikukràdjà ije ajbir 'ã me'õ kute bàygogo 'yo ukabêr jakreja djãm ar aje mar kêt? Be, dja ba apỹnh ikukràdjà'ã mỳjja jakre rã'ã. Mỳj godja gar amũ ikukràdjà ja mar on.

Unekaremekîꞌpî tînmîri pînnen pantoni epuꞌtîyaꞌnîkon pra awanî ya, tiaron unekaremekî epuꞌtîyaꞌnîkon eserîke pra awanî nîrî —taꞌpî Jesusya.

Tu xe:—'Ãxop te hãm'ãktux'ax yũmmũg 'ohnãg. Texĩy 'ãxop kũnãpa pip xop te nõm yũmmũg? Kaxĩy.

— Kadai damuduuduap ekawẽn iba'arẽm eyxe. Apẽntak eyetaybit epe'e owebe wara'at muwẽn puje wuymutaybitbinap ekawẽn muwẽn puje? Wara'at muwẽn puje dak, wekawẽn pa'arẽm je'e eyxe — io'e.

Ti mꞌ Jesus ky hadoo ẽnh:—Taganahꞌood bä bë hã hahỹ panyyg, nyy dꞌ tagahoot panyyg wób bë hã? —näng mäh.

Jã¹nxe³jau³su² Je³su²jah³la² wãn³txi³kxai³lu² a²sa³wi³ha³lxi³nãu³xa² ĩ³ye³kxain¹te³nah¹lxi¹:— Wãn³txa² ĩ³yau¹ũ³jau³xa² ka³lxa²na³li¹. Nxe³jau³jau¹xai²na² ĩ³ye³kxi¹nx2ta¹jau³xai²na² ã³ne³wxe³yah²lxa³lxi¹. Yxãn¹ta¹ jau¹xai²na² ha³ta̱³nxãn²txi³ ã³ne³wxe³yah²lxan³kxai²nãn²tu̱³, ĩh¹nxet3sxã³ wãn³txa² ĩ³yau¹ũ³jau³xa² yxo²ha³kxa¹ ã³ne³wxe³yah³lxi³hĩ̱³nxãn¹te²la¹xã³?

Hatyaoseta Jesus axehenahene: — Xoana maisa waiyekehalakita exe noxakaitere xihiye? Hoka aliyakere ite waiyekehalakehena xomana haiyanai noxakaitere? nexa ihiyeha.

Oniaroa, asia vara niha ada Jesus:—Avarigarihi hida rajomi kavaranihi hoarani, nihanikia koda avarigaki ida rajomi kavaranihi hoariha afohahavi?

Riktsa parikitsa soho humo nisispirikpoko.— Kasoho humo ahahyrinymyry byizeka. Iwaze hawa usa soho humo sa mytsaty tsimykaranaha — niy.

Koitywy kat poteĩ yt eweikuap i mesuwat mikoi iãꞌãkap sehay e. Aikotã aru pyno eweikuap iraniaꞌin uimienoi iãꞌãkap ewywuaria e topotmuꞌeria pe.

Yane hara koé'ikomaka:—Enepo hákotinoe yexôa kixó'ekone ra énjetina kó'oyene, ná'ikopomo kíxeaye yéxi ra po'ínuhiko?

Jesu kɨ̃ɨ̂ kití weeró noho niisé me'ra werê'kere “A'tîro niî sĩ'riro weé'” niî werê'ke niî'(Mt 13.18-23; Lc 8.11-15)Apêye naâre niî nemokɨ niîwĩ:—Mɨsâ yɨ'ɨ̂ kití me'ra werê'kere tɨ'ó yẽ'etisari? Too pũríkãre a'teré tɨ'ó yẽ'etirã, de'ró weé apêyepɨre tɨ'ó yẽ'e boosari?

Nilculmi llapanta nila: “Cay tincuchiypa yaćhachishäta mana tantiayalcal'a, ¿imanuypaćh tantiapäcunquiman juc tincuchiycunactapis?

Tawamhã ma duré tãma waihu'u za'ra:— A norĩ wa'wa hã waihu'u za'ra wa'aba õ wamhã, amnho potozém na te ĩrowasu'u hã, e niha te za tawamhã ĩ̱nhimirowasu'u amo hã ĩwaihu'u za'ra wa'wa. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra.


—Mokyro tỹkyryry puhturu arykane poko sã oturuno. Mokyro sã mã imepyny, Ritonõpo omiry poko urutono.

—Nà mẽmo hyta te kêp Tĩrtũm kapẽr pyràk. Nẽ ahpỹnhã rôrôk xà hã pikata te kêp ahpỹnhã mẽ kot Tĩrtũm kapẽr mar xwỳnhjê kot mar nẽ ahpỹnhã tanhmã amnhĩ nhĩpêx to pyràk.

Ininiã imimarotakinitina oerekana:—Iua takarauatakari takari Teoso sãkire.

Inomedâzemo nady ewy wâgâ auguehobyry ise âyanmo koendâ kâengatuly. Mâkâ nady ewy âpa ezay tamuinze etâni emyenro mawânkâ Deus itaumbyry egatuim modo. Deus itaumbyry iwâkuru pylâ awârâ nady ewy ara-ro. Onro onwa nady ewy samuin-hobyry ara lâpylâ Deus itaumbyry kurâ domodoram âzegatuoly.

Naꞌe Zezuz umuꞌe maꞌe tymar imumeꞌu haw rehe aꞌe wà kury. Naꞌaw izeꞌeg awer aꞌe. Hemitygwer nuzawy kwaw Tupàn zeꞌeg aꞌe.

Niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa ane ilaagaɡ̶aditedibece lolacidi liciagi niɡ̶ina ane yatematitedibece nibodicetedi anele ane icoɡ̶otedicogi miniwataɡ̶a Aneotedoɡ̶oji.

Tamombe'u katu ti kiro itymagwera pe me a'ero, ei Jesus'ga g̃a pe.—Kiroki ga omombe'u Tupana'ga – ga ko ha'ynha mohãihara'ga ja, ei ga.

Kỹ tóg jamã hár(a) ag mỹ kãmén mũ. “Ũ tóg nén fy vãvãm tĩ, kỹ ti tỹ Topẽ vĩ tó vẽ, hã vỹ: vãvãm, he mũ, nén fy ri ke vẽ,” he tóg.

Onhemitỹ vaꞌe onhemitỹ. Upéa heꞌise: Omoherakwã Nhandejáry rehegwa nheꞌẽ porã.

Aloborodu rehumyhỹ alòbòròna‑di. Kia oworuty heka rybe wese rare.

Aꞌeramũ ꞌga ꞌgã mueapyou ee:—Sãꞌã yꞌwa aꞌỹja. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga jeꞌega. ꞌGa jeꞌega momeꞌwara ꞌgã yꞌwa aꞌỹi tymara ꞌgã ꞌjawe.

Be, Metĩndjwỳnh kabẽn'ã ujarẽnh djwỳnh ne arỳm memã arẽ nhym me kuma.

—Ipapoiꞌma tînmîri pînnen warayoꞌ warantî, ekaremeꞌnenya itekare ekaremekî pata kaisarî.

Tu xe:—Tik te hãpxopxap mõ'pok. Hã kaxĩy tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux'ax 'ãktux, ha hãpxopxap te Topa yõg hãm'ãktux putuk,

— Apẽg̃ape ibo wekawẽn iam õn jeymutaybin. Kadaida muduuduap Deus ekawẽn muwẽnuwẽnap puxim — io'e.

—Pꞌop Hagä Do kyyh herot doo, ajꞌyy joom tym hejóm do hadoo.

Jã¹nxa¹jau³su² wãn³txai²na² e³kxi¹nx2ta¹jau³xai²na² a²si³yxau³tãu³a¹ ĩ³yau¹ũ³nx2ta¹tu¹wi¹. A²nũ²a² yain³txa³ki³a² wxa²sa²tãu³wa³ya²txũ³lhain¹sxã³ ũ³whĩ̱¹jah¹lo²su² te²an²tu̱³ a²nũ²a² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³ye³jah¹lo²su² kxa²yã¹nx2na³li¹.

Hatyaoseta Jesus awaiyekehalakehena xakaihenere enomanaha: — Hatyo hanakatise xafityasehare atyo Enore niraene xakaisasehare.

Oniaroa, Jesus va'ora nanamithavini hi'ihi ida rajomi kavaranihi:—Trigo 'ba'dani txiotxioni vani fori hija ida Deus athi kavaranihi. Deus athi fori hiki ida trigo 'ba'dani. Vara bivani'ahi ida Deus athi, trigo 'ba'dani-ra natxiotxiovini vani fori hihi.

— Kaharere pahawatawyky. Asaktsa kahyrinymyrywy ezytyk bo yhỹ maha zeka Deus tyryktsa moziknaha. Atakta nisiparikiktsa Deus harere mynatsasokonahaktsa watsa. Riktsa Deus harere hyrity watsa niy.

Pyno ahenoi ehepe eweikuap sese hamo e. Mekewat iãꞌỹi sytpok hat ti Tupana ehay enoi moherep hat ewy e.

—Enepone hóyeno nôti, kixo'êkoti xâne koyúhoti emo'u Itukó'oviti.

Otesé kapere otegɨ́, yee kitíre weregɨ́ weeró noho niîsami.

Chay muju wacäca Diospa allin willacuyninta willacücämi.

Tawamhã ma duré tãma waihu'u za'ra:— Amnho hã aibâ te te ĩ'anhamra mono hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u, te wasu'u.


Mame moro osema taka aohpahtyã sã Ritonõpo omiry etananõ mã repe. Mame joroko tamuru oehnõko axiny, Ritonõpo omiry enahse ikurohtaka xine.

Jakamã mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja hte kot aptỳx kãm hkwỳ rôrôk nhũm kuwênh kot hwỳr mrar nẽ hkrẽr par xwỳnhta pyràk. Jakamã na htem Tĩrtũm kapẽr ma nom nhũm Satanasti te kuwênh kot hy hkrẽr parta pyràk o mẽ hipêx. Nẽ mẽ kot amnhĩ kaxyw hkôt hamaxpẽr nẽ hkôt amnhĩ xunhwỳr pymaj tanhmã nê mẽ hkrã hto. Jakamã nhũm mẽ Tĩrtũm kapẽr ma nom ho hamakêtkati tokyx anẽ nẽ axte kãm hamaxpẽr kêt nẽ.

Aua kãkiti kimapori tiniãpo takarekitxi irikiniãtaã atoko inakani. Ininiã Teoso sãkire ikenakotakasaaki Satanasi apoka. Ininiã imakatxakari Teoso sãkire ãkixinireẽna apokakari.

Mârâ nady ewy ânwa oze tamuinze etâdyby tadaguoze myani. Aituo âdy niazepa awyly târâ samuin-hobyrydâ. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo. Tydasemo wâne. Inepa olâ Satanás idânârâ indatybymo nhangahumo odaypa nhetyly. Aituo pylâ Deus neinwâmpyra awylymo-ro warâ.

Amo maꞌeàꞌyz uꞌar pe rupi. Nezewegatete amo teko wenu putar Tupàn zeꞌeg aꞌe wà nehe. Wapyꞌa nuzawy kwaw pe aꞌe wà. Zurupari nuzawy kwaw wiràmiri aꞌe. Weraha wiràmiri maꞌeàꞌyz pe wi wà. Nezewegatete Zurupari weraha putar Tupàn zeꞌeg wapyꞌa wi aꞌe nehe no.

Po rami ikuai tape yvýry omoaĩ mbyre rami: Ayvu oendu vy ojapyxaka teĩ Satanás ou vy ayvu oipeꞌa ꞌrã haꞌe kuery re oĩ vaꞌekue.

Initibece oko ane wajipatalo niɡ̶inoa nibodicetedi anele liciagi naigi liniogotibece. Niɡ̶ina naɡ̶a wajipata, odaa aɡ̶ica daɡ̶a leegi Satanás ja noɡ̶a natematiko ane ideite catiwedi laaleɡ̶enali.

Mokonhete'i ha'ynha onduru pehea rembeyvyri. Igwete gwyra'ia imokokombavi ha'ynha imohãirame, ei ga. Na jitehe ojipe'g̃a henduvame Tupana'ga mombe'ua Satanás'ga imoka'nhymbavi a'ea g̃a hugwi, ei ga imombe'gwovo g̃a pe.

“Ti fy ũ vỹ ẽmĩn kri kutẽ mũ. Kỹ Topẽ vĩ mẽg mũ ũ ag vỹ ẽpry ri ke nỹtĩ,” he tóg. “Ag tỹ Topẽ vĩ mẽg mũ ra tóg ag mỹ tỹ tũꞌ he mũ, Satanás ti, Topẽ vĩ tỹ. Vẽsỹmér tóg ag mỹ tỹ tũꞌ he mũ, ag mỹ Topẽ vĩ tó tỹ. Kỹ ẽmĩn ri ke vẽ sir.

Ha tape-rupi onhenhotỹ vaꞌekwe katu heꞌise: Oĩ ohendu vaꞌe nheꞌẽ porã. Ohendu-ma ramo, ou anháy ruvixa Satanás. Oipeꞌa ipyꞌa-gwi inheꞌẽ porã.

Oworuty ryijàti ludu heka iwese uriijohonadu wese heka rare. Rybe‑ò roholarenyreu, Satanasi nade rybe iwo‑ribi ritakremy.

Aꞌỹja mũ ꞌã uꞌaa pe pe ꞌga wi. Aꞌea ꞌã wyraꞌia ꞌua iꞌwau etee. Nan tee futat Janeruwarete ꞌga jeꞌega renupara ꞌgã amũ. ꞌGa jeꞌega renuwi futari numiamũ. Aꞌere ꞌgã naeapyoi ee. Aꞌeramũ mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara ꞌua erowiarukareꞌema ꞌgã nupe: “Perowiar awi”, ꞌjau ꞌua ꞌgã nupe. Aꞌeramũ futat ꞌgã momoirukaa je rerowiar awi— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Kuma kute mrãmri ne 'y kwỳ prykam rôrôk pyràk. Nhym ate Xatanaj totokbê jãm mebê o amijakren mebê Metĩndjwỳnh kabẽno akno.

Eꞌma ta enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta toꞌya, tîîse kaꞌneꞌ pe Makui wîtî moropai itekare, toꞌ netaꞌpî moꞌkaiya, inîꞌrî toꞌ enpenata namai ipîꞌ.

ha ta hãpxopxap yãg te nũ'nãhã putat kopah, ha ta' nũn putuxnãg, tu' mãhã'. Hã kaxĩy tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux'ax 'ãpak, pa Hãmgãyãgnãg nũn, tu Topa yõg hãm'ãktux'ax xut.

— Deus ekawẽn coco'ukayũ kadaida buxim — io'e. — Pũg̃pũg̃ cekawẽn coco'ukayũ e bitako dag̃ata buxim — io'e. — Deus ekawẽn co isu, Satanás ajẽmjẽm cekay ip — io'e. — Yag̃uyba'ũm'ũm ip cekawẽn kay- -Deus ekawẽn kay — io'e.

Joom tym ta tyw nꞌaa me kajäk do hadoo Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób sa hã. Ramaa newë sii hẽ, nayyw hẽ, Pꞌop Hagä Do panyyg Nesaa Do Yb asog hõm sa hꞌyyb gó naa.

A²ki³ai²nãn²tu̱³ tĩh³na² yxo²ka³teh³nãu³a² ã³yun¹na³sxã³ sxa³ye²ki³ai²nãn²tu̱³, a²nũ²a² ã̱³xa² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²kxa² yã¹nxe³te²ju²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹, ain³kxain¹tãu³a¹, kwẽn¹ta²kxai³, Sa³ta³na²jah¹la² a²ta³a² hxi²kan¹jah¹lan²tu̱³ wxã³sxã³ a²wãn³txa² wi¹jau³xai²na² ã³wa²lho¹kxain¹te²ju²hẽ³li¹.

Haiyaharenai semehenereharenae Iraiti atyo hanakatise ahoti kilihi exoahenere akereta tyaonahita. Semaha taita iraiti hoka Ahalakoahaliti iyihititene rotita enonyahitaha.

Hagihia vararahi ida trigo 'ba'dani. Igitha vaha'ihi. Onivani fori vihira adani ija'ari vahoarahanana Deus athi-ra vakamithaki. Hari. Oniaroa, khaki ada Jahari Deus athi-ra anihavini va'ini bodinia, oniani ida Deus athi-ra vakava'i'birinivini hija.

Wastuhu Deus harere ziwabynahatsa riktsa watsa ske sak bo inatsukurunaha. Deus wasania ty piwabynahaze Satanas sibo mozumuze, Deus harere piakse. Kytsa sispirikpobyitsa tu Satanas Deus harere ziakse piyktsa hyrity watsa iwaze wasani humo batu sispirikpo.

Miꞌi hawyi mekewat go puꞌap ẽpe upiat ti wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup haria ewy e. Miꞌiria tote hawyi Tupana ehay hewo mikoi hãꞌỹi ewy maꞌato taꞌatukuap saꞌag hawyi meremo ahiag tihep teꞌen teꞌen iꞌatupyꞌa pyi Tupana ehay e.

Yoko enepone ake nonéti irihíkovoti xe'ókuke xêne, kixo'êkoti xâne kamokénoati ne emo'u Itukó'oviti, ina keno'óko Satánae veyopeâti isóneuke ne kámone.

Masá ãpêrã ma'âpɨ otesé kape bɨrɨ̂ ke'a'ke weeró noho niîsama. Naâ, yee kitíre tɨ'osamá. Be'ró wãtî a'tî, naâ tɨ'omí'kere e'mâ pe'okã'sami.

Chay caminucunäman paćhcä mujucunanümi waquin nunacunap śhun'unman Diospa willacuynin ćhäpäcun. Uyalïläliptin-pacham Satanaśh śhalcamul waycalpülun.

Ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã, tipo're na te te 're ĩwapari za'ra mono hã, aiwa amnho hã bâdâdi zababa ĩrere'e mono ne, te za 're hâimana za'ra. Awa'awi te te wapari za'ra wamhã, Satanasi hã te za ĩtẽme tiwisi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te te tiwi âri za'ra da.


Morararo mokaro imehnomo, Ritonõpo omiry etãko roropa toh mã repe. Yrome topuxikiri htaka aohpahtyã sã mokaro mana. Ritonõpo omiry etãko toh mã repe. Atãkyemãko roropa toh mã repe.

—Nẽ mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te kot kẽnre kamã hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nhũm te hã myt ahpa nhũm grà par tokyx anhỹr xwỳnhta pyràk. Na htem Tĩrtũm kapẽr ma nẽ hkĩnh nẽ. Nẽ kãm mar prãm nẽ. Te hy higrõt tokyx anhỹrta pyràk.

—Aua kãkiti kai auiniãtaã atoko inakani. Ninoa kenakotakasaakiri Teoso sãkire, iuasaakipeka apakaparina ipoxokoniritikana.

— Mârâ nady ewy onro tuhubeom onwa ihuguewâdyby inepa kehoem iazely. Iwindy modo ago ondaxi nâtâba awylygue olâ, inepa iladaynly, iguewâdyly warâ. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo. Tindatyby modo tâinwânsemo tuomare kehoem. Tâzenagazeoduo olâ inepa kehoem Deus neinwâmpyra idylymo.

Amo maꞌeàꞌyz uꞌar ita heta haw pe. Aꞌe pe heta teteaꞌu ita. Nezewegatete amo Tupàn zeꞌeg henu arer aꞌe wà no, wapyꞌa nuzawy kwaw ita heta haw aꞌe wà no. Nan kwehe tete aꞌe maꞌeàꞌyz hezuz. Nezewegatete Tupàn zeꞌeg henu arer aꞌe wà no. Tàritykaꞌi uzeruzar Tupàn zeꞌeg rehe wà. Hurywete wà.

Haꞌe gui po rami ma itaty reia rupi omoaĩ mbyre rami ikuai: Ayvu oendu vy ojopy vyvoi ꞌrã ovyꞌa reve.

Odaa ina eledi oko liciagi niɡ̶ina iiɡ̶o aninoa wetiadi. Niɡ̶ina noɡ̶owajipatalo nibodicetedi anele, odibatege niɡ̶ijoa natematiko, codaa me ninitibigiwaji.

—Jara ha'ynha onduru yja rehe ita arimo. Nurã g̃wenhunhame kotihĩ nonhimomiranami, ei ga. Na jitehe ojipe'g̃a henduvi Tupana'ga mombe'ua kotihĩ gworygworyvamo hehe novĩa.

Hã ri ken hã vẽ gé, ti tỹ pãró kri vãvãm ẽn ti. Ag tỹ Topẽ vĩ mẽ kỹ ag tóg vẽsỹmér: hej, he mũ sir. Ag mỹ tóg sér tĩ.

Ha yvy pererĩ-rupi onhenhotỹ vaꞌekwe katu heꞌise: Oĩ ohendu vaꞌe inheꞌẽ porã. Ohendu-ma ramo, ovyꞌa ogwerovia-vy.

Manarutàsu ludu iwese iny reysamy roholareri.

(16,17) —Sãꞌã yꞌwa aꞌỹja mũ ꞌara ywy aꞌwyreꞌema pype ipopora numiamũ. Aꞌere nitywi apoa. Aꞌeramũ opapapa etee nũ. Nan tee futat nipo Janeruwarete ꞌga jeꞌega renupara ꞌgã amũ. Enupawe ꞌgã erowiaa. Aꞌere ꞌgã naeapyoi ee. Aꞌeramũ ꞌgã opoia kamẽsĩete erowiar awi. Erowiaramũ nipo ꞌgã amũ ꞌgã nerekou tyweaete ee. Aꞌeramũ ꞌgã opoia ꞌga jeꞌega renuw awi.

Kẽnkam 'y rôrôkja ne me kute amim Metĩndjwỳnh kabẽn mar 'iry kêt ne kangaja'ã amijakre. Nãm me myt tãmkam Metĩndjwỳnh kabẽn man bit kum kĩnhkumrẽxo tẽm kajgo.

Moropai tîꞌ pon non pona enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta tîuyaꞌnîkon pe yapisî toꞌya. Mararî pra toꞌ atausinpa.

Ha ta hãpxopxap yãg te nũ'nãhã hãm kutõgnãg kopa mĩkaxxap yĩmũ' yũm, tu' xokax, tu' nak mõ'ka'ok 'ũyĩpxatit kutõgnãg hah. Hã kaxĩy tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux 'ãpak, tu' kuxa hittup,

— Warara'acayũ karatũg̃'a paraktag̃ata buxim- -Deus ekawẽn coco'ukayũ — io'e Jesus. — Koap icokcok e'em ip Deus ekawẽn co am.

Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób, pä banäng bä kajäk do hadoo sa hã. Pꞌop Hagä Do panyyg ramaa newë sii hẽ, nayyw hẽ, hꞌyy gadajaa gó ragadoo.

Jã¹nxe³sxã³ a²ki³ai²nãn²tu̱³ tah³lxi³ju³tai²na² ã³yun¹na³ki³kxa² yã¹nxe³ju³tan²tu̱³, a²nũ²a² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²kxa² yã¹nx2na³li¹. Te²nãn²tu̱³ a²wãn³txai²na² ain³kxain¹ka³tu̱³ ĩ³ka³li³hai¹nha²kxai³ wãn³txai²na² te³nain¹te²ju²hẽ³li¹.

Haiyaharenai semehenerenae Iraiti atyo hanakatise xane sehalise tyaonitere akiti exoahenere akereta tyaonahita. Semehenaha hatyo Iraiti hoka awaiyetyahitene haihalahareneha kakoa.

Ja'di namania vararahi ida trigo 'ba'dani hoariha. Kanamini odorini movajoraki'ihi. 'Damani abohani abihiarini mani ida anara'okhoni hija. Movani kama'dani vani ara'okho'ihi. Onivani fori vihira adani ija'ari vahoariha Deus athi-ra vakamithaki. Vanofihi, khai vakhanimaniha. Mahi ipohiriki vani khai vani'aja ida Deus athi. Deus kaija'ari vihina kama'da'ini mani ida vahoariha va'ora vanajahariharivini hija, oniani ida Deus athi-ra vakava'ipahinivini hija.

Ustsa Deus harere piwabykynaha. Asaktsa riktsa watsa harahare buruk inatsukunaha wytyk tsikaeni zuba batu siharapyryky. Tapara wasaniha ziwabykynaha sakurẽtsa niyziknaha. Riktsa jakspe bete tu niapykyryknaha batu jytyksapy eze inatsukurunaha watsa. Asahi tsikaeni zuba pinymyrykynaha.

Iꞌewyte ti mekewat iãꞌỹi hin nu totiat ti wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup hat ewy e. Taꞌatuwanẽtup hawyi meremo waku kahato taꞌatupuẽti e.

Kúteanemaka koêku ne irihíkovoti xapákuke mopôi xoko ákoyeaku axú'ina móte. Énomone ne xâne ákoti ika'ákarixapu namúkea ne emo'u Itukó'oviti koeku kámea, xaneâtimaka hána'iti elókeko okóvo

Ãpêrã ɨ̃tâ peeri wa'teropɨ dokê ke'a'ke peeri weeró noho niîsama. Yee kitíre ãyuró e'katíse me'ra tɨ'osamá.

Chaynütacmi chay ćhäla-ćhälaman ćhäcänuy waquin nunacunaman ćhäpäcun. Paycunam rätucamallá Diospa allin willacuyninta cushisha ćhasquipäcun.

Ni'wam norĩ hã aiwa amnho hã ẽtẽ nhisiwi ĩrere'e mono ne, te za 're hâimana za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te te 're wapari za'ra mono wamhã, te za te te 're saze za'ra awa'awi, to sina.


Mame tyoro roropa ãtaryka htaka aohpahtyamo. Moro sã Ritonõpo omiry etananõ kurohtao ãtaryka samo. Ritonõpo omiry etãko toh mã repe.

—Nẽ mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te kot mrônhĩ kamã hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nhũm mrônhĩ kot kêp àmnàr xwỳnhta pyràk. Nẽ mẽ kãm Tĩrtũm kapẽr mar prãm nẽ.

—Aua kãkiti aanaia auiniãtaã atoko inakani. Ninoa kenakotapitikari Teoso sãkire.

— Tâlâ mârâ nady ewy tyguyreim duaxi ihuguewâdyby, ago tâise wâne, newiseba olâ, tuahuze mârâ tyguyreim awylygue. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo, Deus tâinwânsemo wâne.

Amo maꞌeàꞌyz uꞌar xu pyter pe. Tuaꞌu xu izuwi. Upyk maꞌezuz. Taꞌe naꞌituaꞌu kwaw aꞌe xe. Nezewegatete amo Tupàn zeꞌeg henu arer aꞌe wà no, uzeruzar izeꞌeg rehe aꞌe wà no. Naꞌe uzypyrog umaꞌenukwaw pà umaꞌe ko ywy rehe har wanehe wà, ko ꞌar rehe har wanehe wà no, wemetarer rehe wà no. — Kwa, heremetarer katu tuwe ihe, iꞌi uzeupe wà, wemetarer rehe ipurexak wer pà wà. — Kwa, heta teteaꞌu hemaꞌe ihewe pa, iꞌi uzeupe wà no, umaꞌe rehe imaꞌenukwaw pà wà no, amogwer wamaꞌe iputar pà wà no.

Haꞌe gui juu mbyte rupi omoaĩ mbyre rami ikuai vaꞌe ma ayvu oendu avi,

Ina eledi oko liciagi niɡ̶ina iiɡ̶o aninaa ipelaɡ̶a. Owajipatalo nibodicetedi anele.

—Jara onduru nhungwava ra'ynha pyteri pe hatĩava'ea ra'ynha pyteri pe – a'ea oambyguhu garemityma imonhimomboakare'yma, ei ga. Na jitehe ojipe'g̃a henduna'ẽi Tupana'ga mombe'ua novĩa.

Ti tỹ sónh kãki vãm ẽn hã vẽ gé, hã vỹ tỹ Topẽ vĩ mẽg mũ ag nỹtĩ gé.

Ha nhuatĩndy-rupi onhenhotỹ vaꞌekwe katu heꞌise: Oĩ ohendu vaꞌe voi inheꞌẽ porã.

Ede rawo ludu iwese iny witxira roholareri.

Sãꞌã yꞌwa aꞌỹja ꞌara ju pype. Aꞌeramũ ꞌã opopoa futat numiamũ. Aꞌeramũ ꞌã jua imoteu etee. Nan tee futat nipo ꞌgã amũ Jarejuwarete ꞌga jeꞌega renuwaiwi etee.

Mrỳnhĩkam 'y rôrôkja ne me kute Metĩndjwỳnh kabẽn mar ne kam ate ajte kute jãm mỳjja marja'ã amijakre. Nãm me arỳm Metĩndjwỳnh kabẽn man

Mîꞌnî yeꞌka koreꞌta enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta toꞌya,

Ha ta hãpxopxap yãg te nũ'nãhã mĩmyãm kup kakak, tu' xokax, ha mĩmyãm te' nõy mõ'nĩy, ha' ta 'ohnãg. Hã kaxĩy tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux 'ãpak,

— Warara'acayũ widaoho parak tag̃ata buxim Deus ekawẽn coco'ukayũ. Deus ekawẽn cocom ip — io'e.

Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób, joom tym sasëng mahang kajäk do hadoo sa hã.

A²ki³ai²na² ha³lo²a² ũ³yen³ko³nãu³a² ã³yun¹na³ki³kxa² yã¹nxe³ju³tan²tu̱³ a²nũ²a² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxi²kxa² yã¹nx2na³li¹.

Hoka haiyaharenae atyo hanakatise katohere koni xane exoahenere akereta tyaonahitaha. Semahitaha xakore atyo iraiti

Hogoi jaroki 'damania vararahi ida trigo 'ba'dani hoariha. Hogoia binajaharihi, bonohi, ni-a'diki ida trigo bononi. Onivani fori vihira adani ija'ari vahoariha Deus athi-ra vakamithaki. Vakava'ibodivaraniha'oadahahi ida vakadi'bai-ra vanako'dihavini, vakadinahina-ra vakapavakarihavini, vakadibadani hiki. Vakadinahina aipohini-ra vanofiki adani. Jiniro-ra vanofikarahovini mani ida Deus athi-ra vanofijahakiravini hija, oniani ida Deus athi-ra vanaabaravini hija jaboni. Onivani fori hija ida rakhajahi, ni-bono'iki. Onivani fori vihiki adani ija'ari vamorobohariki fori vihina.

Ustsa Deus harere piwabykynaha. Asahi riktsa watsa inikoso bo inatsukurunaha iwatsahi niupyksikbaiknaha. Deus harere piwabynahaze tahanamy bo zuba mytsaty mytsaty nikaranaha. Tahanamy tsihikiknaha zuba. Sinamy inisahara watsa iwatsahi siriktsa batu taypykwatsa, wihara batu nijakuk Deus harere humo sakubyri zumunahaze ihumo batu sispirikpo.

Iꞌewyte ti mekewat hu ypia piat ewy toĩneꞌen e. Miꞌiria taꞌatuwanẽtup Tupana ehay kape.

Kene ne po'ínuhiko ake nonéti irihíkovoti xapa tôpe, énomone kuteâti ne xâne kamoâti ne emo'u Itukó'oviti,

Ãpêrã otesé kape potâ wa'tero dokê ke'a'ke weeró noho niîsama. Yee kitíre tɨ'osamá, tɨ'órã pe'ea'.

Waquin nunacunamanñatacmi chay caśha-caśhaman muju paćhcäcänuy Diospa willacuynin ćhäpäcun.

Ni'wam norĩ hã aiwa amnho hã wab'ru wazari ĩrere'e mono ne, te 're hâimana za'ra. 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te za te te 're wapari za'ra, taré.


Yrome mokaro mã nono kurã pona arykahpyry samo. Ritonõpo omiry etaryhtao tyya xine jamaro toh mana. Emãnõko roropa ikurohtao xine mana, aomipona toto exiryke. Ehmataõtãko sã roropa ikurohtao xine mana. Mãsa rokẽ pyra Ritonõpo omipona exĩko toh mana, tykase Jezu eya xine.

—No mẽ kot mar xwỳnh kwỳjaja te hirã kamã pika mex kãm hy hkwỳ rôrôk nẽ higrõt nẽ ô raxta pyràk. Na htem ixkapẽr ma nẽ amnhĩ krã him hagjênh tỳx nẽ. Nẽ ixkôt ri amnhĩ nhĩpêx mex rãhã ho ri pa. Te mẽmo hy hkre kamã ô hkwỳja kêp 30 nẽ kamã kêp 60 nẽ kamã kêp 100ta pyrà nẽ Tĩrtũm kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx mex rãhã ho pa. E ã ixujarẽnhja kot anhỹr. Anẽ.

Aua kãkiti kipatxi erekari auiniãtaã atoko inakani. Ninoa auikari Teoso sãkire. Iriuatana. Ãti iriuata poiãoka, trĩtakata. Ãti iriuata apiata, sesẽtakata. Ãti iriuata ito, seĩkata.

— Mârâ nady ewy onro iwâkuru onwa ihuguewâdyby olâ koendâ iazely, ago idyly warâ. Toenzepa ewisely. Tâlâ myani ewy wâgâ cem lelâ ewily xuduim, sessenta lelâ ewily xuduim, trinta lelâ ewily xuduim warâ. Tâlâ lâpylâ arâ Deus itaumbyry idataynrim modo, tindakylymo lelâ nheinwânkylymo. Deus lelâ nheinwânkylymo. Ize ato lelâ anhekylymo. Iwâgâ aguelymo, toenzepa kurâ domodo nheinwântoem warâ — kely Jesus.

Amo maꞌeàꞌyz uꞌar kwaw pà ywy katu haw pe aꞌe. Hezuz aꞌe pe. Iꞌa teteaꞌu. Nezewegatete amo Tupàn zeꞌeg henu arer aꞌe wà no, uzeruzar katu izeꞌeg rehe aꞌe wà no. Tupàn zeꞌeg iꞌa teteaꞌu wapyꞌa pupe. Uzapo tuwe Tupàn hemiapo putar haw oho waiko tuweharupi wà.

Haꞌe rã yvy porãa rupi omoaĩ mbyre rami ikuai vaꞌe ma ayvu oendu vy ojopy ꞌrã, hiꞌa porã ꞌrã guive trinta, sessenta, cem peteĩ-teĩ gui.

Pida ina eledi oko baɡ̶a liciagi niɡ̶ijo iiɡ̶o anele. Niɡ̶idi oko odibatege nibodicetedi anele, odaa Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a iigi lakataɡ̶a niɡ̶idi oko, odaa liciagi metaye niɡ̶ijoa lolacidi anoyajigo ligegi anidiwa triinta, seseenta codaa me onaniteci taalia lolacidi.”

—Jara onduru yvykatua rehe g̃wenhukaturo gworygworyvamo, ei ga. Na jitehe jara'g̃a henduvi Tupana'ga mombe'ua herovia tuhẽ okokatuavo, ei ga. Jara'g̃a oapo hete pyryva'ea a'ero. Jara'g̃a koji'i g̃a oapo pyryva'ea. Jara'g̃a koji'iete'i g̃a oapoapo pyryheteva'ea jipi okokatuavo, ei Jesus'ga imombe'gwovo g̃a pe.

Hã ra ti tỹ ga há kri vãvãm mũ ẽn vỹ tỹ Topẽ vĩ mẽg mũ ag nỹtĩ gé. Hej, he ag tóg mũ sir, kanẽ há han ag tóg mũ, ũ tóg kanẽ tỹ 30 (ke) han mũ, ũ tóg kanẽ tỹ 60 (ke) han mũ, ũ tóg kanẽ tỹ 100 (ke) han mũ,” he tóg, Jesus ti, ag mỹ.

Ha yvy porã-my onhenhotỹ vaꞌekwe katu heꞌise: Oĩ ohendu vaꞌe inheꞌẽ porã. Ohendu ramo ogwerovia tee voi. Ogwerovia-gwi, oĩ hembiapo porã porã vaꞌe. Oĩ hembiapo porãve rãve vaꞌe. Oĩ hembiapo porã eterei vaꞌe ave, heꞌi íxupe kwéry Hesu.

Suwihikỹ ludu iwese iny witxira roholareri. Kia inatyhymy rỹireri heka raratynyre alòbòròna raratynyre wese. Ijõ raratynyre 30my, ijõ tahe 60my raratynyre. Ijõ tahe 100my raratynyre.

—Amumera ꞌgã te nipo ajee. Sãꞌã yꞌwa aꞌỹja ywy katurama pype uꞌat maꞌea. Aꞌea awau waranupa uꞌaramũ. Nan tee futat Kuꞌjywa ꞌga jeꞌega renupara ꞌgã neapyoramũ ajemogyau ee. Wagoꞌoramũ miamũ ꞌgã nopoiraꞌuweri futari je rerowiar awi. Ojemogypyyka etee futat nipo ꞌgã ajemogyau je ree. Janeruwarete ꞌga pãjẽ mũ etee futat mamaꞌe esage apou ajemogyau. Sãꞌã ywy katurama pype uꞌat maꞌe ꞌara. Aꞌeramũ ꞌã uꞌaramũ kwaiwete. Ajepeja ꞌywaꞌaa trĩta iꞌaa. Aꞌere ajepeja ꞌywaꞌaa sesẽta iꞌaa. Ajepeja ꞌywaꞌaa sẽg iꞌaa. Nan tee futat jejeꞌega renupara ꞌgã mamaꞌe esage apoi Jarejuwarete ꞌga remifutar imũ etee futat— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe, ꞌgã mueapyou ꞌUwarete ꞌga jeꞌega renuw are.

Ga, me'õ bàygogo 'yo ukabêr tẽ nhym ajte kwỳ pyka mexkam rôrôkja pumũ. Nhym arỳm ingrõt ne abatành ne. Abatành ne arỳm ijykam 'y kume:x. Me kwỳdjwỳ ne me memã Metĩndjwỳnh kabẽn jarẽ nhym me arỳm tu amim markumrẽx. Ne kam maro amũ amikamẽn arỳm mar rax ne. Mar rax ne arỳm ukaprĩkumrẽx. Me kwỳ ne me kàjbê ukaprĩ kryre kute mrãmri ne bàri kwỳkam ijy mex nhym kam 'y kubê 30 pyràk. Nhym me kwỳ ukaprĩkumrẽx kute mrãmri ne bàri kwỳkam ijy mexkumrẽx nhym kam 'y kubê 60 pyràk. Nhym me kwỳ ukaprĩti:re kute mrãmri ne bàri kwỳkam ijy mexti:re nhym kam 'y kubê 100 pyràk. Me ukaprĩkumrẽx nhym Metĩndjwỳnh arỳm mekam kĩnhkumrẽx. Mekam kaprĩre kêtkumrẽx. Nãm ã Jeju arkum ane.

Moropai yanunsaꞌ non pona enaꞌsan warantî tiaronkon wanî. Itekare eta toꞌya moropai yapisî toꞌya. Mararî tiaron inpîmî yonpa epetaꞌpî warantî, tiaronkonya Paapa maimu kupî, tîîse mararî. Tuꞌke panpîꞌ tiaron epetaꞌpî warantî, tiaronkonya Paapa maimu kupî kureꞌne panpîꞌ. Mararî pra tiaron epetaꞌpî warantî, tiaronkonya Paapa maimu kupî mararî pra —taꞌpî Jesusya.

Ha ta hãpxopxap yãg te nũ'nãhã hãm max kopah, tu' xokax, tu' tuk, tu mõktu kup puxet te mĩnta te' 30 popmãhã', ha ta kup nõy ta' tu 60, ha ta kup nõy ta' tu 100. Hã kaxĩy tikmũ'ũn te Topa yõg hãm'ãktux'ax 'ãpak, tu' kuxa mãm nõm kopah, tu hãpxopmã max punethok. Kaxĩy.

— Warara'acayũ bit katõ dag̃ata buxim Deus ekawẽn coco'ukayũ — io'e. — Cekawẽn co buje, cekawẽn kay jĩjã ip. Idipat mujurũg̃rũg̃ ip soat peam. Kadai'ip puxim ixeyũ- -ya'a'eat'ip puxim. 30 be o'e takug̃'iat'ip puxim ip, 60 be o'e takug̃'iat'ip puxim tak, 100 be o'e takug̃'iat'ip puxim tak — io'e.

Pꞌop Hagä Do panyyg maa newꞌëë do wób, joom tym baad tabadoo bä kajäk do hadoo sa hã. Ti ramaa newëë Pꞌop Hagä Do panyyg, baad ragadoo, baad rabenäm sa hꞌyyb gó. Pꞌop Hagä Do karẽn do baad ramoo bok tii kä. Joom 30 nuu me, 60 nuu me, 100 nuu me takejoom do bahä̃nh tabeaak do hadoo tii —näng mä Jesus.

Ãh¹ki³ai²nãn²tu̱³, kxĩh³nũ̱³xa² ti̱³ti̱n³tũ̱³xa² ã³yun¹na³sxã³ sxa³ye²ki³ai²nãn²tu̱³ wa̱³li̱³kha³lhon¹sxã³ ãn³ki³i¹yhe²nũ²nhai¹. Nxe³kxa² yãx1ju³tai²nãn²tu̱³, a²nũ²a² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ain³kxa²so¹sxã³ kan²txi³ i³te²ju²hẽ³li¹. Nxe³te²a² ã³nhai¹tũ³tũ̱³ka̱³txa² ĩ²li³te²a² jũ¹nxe² wi¹lhin¹sxã³ sa²yxo²wet1sai¹nha²kxai³ ãh¹ ã³nhai¹tũ³tũ̱³ka̱³txa² ãh¹ ĩ²li³te²a² wi¹lhin¹sxã³ sa²yxo²wet1sai¹nha²kxai³ ã̱h¹li³nũn³sxã³ ã³nhai¹tũ³tũ̱³ka̱³txa² ãh¹ ĩ²li³nũn³te²a² wi¹lhin¹khai¹nxe³sxã³ sa²yxo²wet1sai¹nha²kxai³, nxe³kxa² yã¹nx2na³li¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka haiyaharenae atyo waikohe waiyexe akiti exoahenere hanakatise akereta tyaonahita. Semaha Iraiti hoka awaiyetyahene hoka tyaonaha exema, hoka kahare tyomaha Enore ana, haiyakate 30-se, 60-se, 100-se kasetere akereta tyaonahitaha — nexa Jesus ihiyeha.

Hari. Arabo jahakia makhira binatxiotxiohi ida trigo 'ba'dani hoariha. Movahi, na'baha'ihi, bono'ihi. Aipohi'ihi ida 'ba'dani. Arabo jahaki fori vihiki adani. Onivani fori vihira adani ija'ari vahoariha Deus athi-ra vakamithaki. Vakamithahi, avigahi ida Deua binofiki bada vani'avini, oniani ida vanaabajahakivini hija. Trigo 'ba'dani 30 hiki vani fori vihira adani ija'ari Deus athi-ra vanaabavini pa'itxini. Trigo 'ba'dani 60 hiki vani fori vihira adani ija'ari Deus athi-ra vanaabavini doronini. Trigo 'ba'dani 100 hiki vani fori vihira adani ija'ari Deus athi-ra vanaabajahakiki.

Ustsa Deus harere piwabykynaha hawaha mykaranaha riktsa watsa wytyk tisapyrẽna bo inatsukurunahatsa, ustsa kytsa Deus harere siwabynahatsa watsa piwabyziukunaha. Piwabykynaha iharere bo yhỹ mykaranaha ihumo sispirikporẽtsa moziknaha. Deus harere bo hyỹ nikaranaha. Iwatsahi wihara nijakuk naha wa. Wastuhu nisiubaranaha tirĩta riktsa. Ustsa nisiubaranaha sesẽtsa riktsa. Ustsa nisiubaranaha sẽ riktsa. Sizubarẽtsa hỹ — niy.Deus tuktsa niwatihi iharere bo hyỹ mykaranaha simysapyrẽtsa moziknaha wihara waha simysapyrẽtsa. Iwaze hawa kytsa Sesus hyrinymyrywy ezytyk hawa ja maha iwatahi nisihyrinymyryky.

Miꞌi pote Tupana ehay yt tuwenug i e. Maꞌato mekewat yi wakuat upiat ti wẽtup ok wẽtup ok wanẽtup haria ewy e. Saꞌawyꞌi taꞌatuwanẽtup Tupana ehay kapiat hawyi taꞌatukyꞌesat kahato. Miꞌiria tuwenug naꞌyn e. Taꞌi wẽtup ok 30 hap ewy wẽtup ok 60 hap ewy hawyi wẽtup ok 100 hap ewy raꞌyn Tupana ehay tuwenug kahato raꞌyn iꞌatuieĩneꞌen hap tote e Iesui topotmuꞌeria pe.

Kene ne irihíkovoti únatike poké'e, énomone kuteâti ne xâne kamoâti ne emo'u Itukó'oviti koane namukoâti. Yane koati apêti únati ítukeino Itukó'oviti, kuteâti koêku ne ake nonéti porexópoti tirinta koeti há'i ya póhuti úkeaku áke, itukovo sesenta koêti, áko'o itukovo póhuti séndu ya póhuti úkeaku.

Ãpêrã pe'e yee kitíre tɨ'órã, ãyuró ẽho peósama. Naâ tohô weérã pehé dɨkâtiro weeró noho niîsama. Otesé kape di'tâ ãyurópɨ bɨrɨ̂ ke'a'ke weeró noho niîsama. Ãpêrã trinta peeri dɨkâti'karo weeró noho niîsama. Ãpêrã sessenta peeri, ãpêrã cem peeri dɨkâti'karo weeró noho niî bɨrosama, niî uúkũkɨ niîwĩ Jesu.

Ñatac jundu allin allpaman ćhäcänuy capäcun allin willacuyta uyalicul cäsucücunämi. Chaymi allincunällacta wayuycun jucllay mujullapi quimsa ćhunca, süta ćhunca, paćhac wayuyniyü-camalä canpis” nila.

Ni'wam norĩ hã aiwa amnho hã ti'ai wẽ wa ĩrere'e mono ne, te za 're hâimana za'ra. Ta norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u hã te te 're wapari za'ra mono wamhã, te za te te sima 're wẽ za'ẽtẽ za'ra. Tawamhã rob're ĩ'rãi pese uptabi ne, te za hâimana wẽ uptabi na 're hâimana za'ra. — Ãne ma tô tinhimirowasu'u hã tãma 'rãsutu za'ra, Zezusi hã.


Saerehkatoh poko(Ruk 8.16-18)Morarame ynara tykase ropa Jezu eya xine,—Kasana mitaka nãparina onyripyra exino mana. Zara zopikoxi onyripyra roropa exino mana. Esaka rokẽ tyrĩko exino mana saerehkatohme. Emero zeipõko mana.

Kanê hpimxur ã harẽnhRukre 8.16-18, 8.24-25 Matêwre 13.10-15, 25.14-30Nhũm Jejus arĩ hkôt mẽ pa ho pa xwỳnhjê jahkre nẽ mẽ kãm:—Xà na htem kanê hpôk nẽ poti ho hpro rỳ hitom kãm par krak ri unhwỳ? Nà na htem hpôk hãmri nẽ kỳx pê mẽmoj nhĩmõk ã unhwỳ.

Tirikapi Pirena(Arókasi 8.16-18)Xesosi pimaãna ninoa:—Nanipa hĩtakari tirikapi? Kopiti ãkikani hĩtakatari? Amesa patapikani hĩtakatari? Konapitini. Hĩtakari itano imakinika iopinikini ĩkapani.

Âdy kioempyra kine Deus kurâem anhetyby(Lc 8.16-18)Jesus aguely:— Âyanmo kâengatuyby koendâ mâuntudyzemo urâ. Peto tyatygueim âdylâ iaxi toentuneba, kama iaxi tyeseba, cestu iaxi tyeseba warâ. Kayanlâ kianlokuândyly âtâ oday, idânârâ nhesagon-hoem.

Zezuz umumeꞌu tatainy rehe maꞌemumeꞌu haw aꞌe kuryNaꞌe Zezuz umumeꞌu amo maꞌemumeꞌu haw aꞌe kury, teko wanupe aꞌe kury. — Aze tatainy ximunyk nehe, naximono kwaw kawaw iwy pe nehe, ni naximono kwaw kyhaw iwy pe nehe. Ywate zo ximono putar nehe. Aꞌe rupi uhyape katu putar zaneràpuz me aꞌe nehe.

Lucas 8.16-18Haꞌe gui aipoeꞌi avi:— Tataendy ndaꞌu nhamoendy vy jajaoꞌi ꞌrã ri ajaka py, haꞌe eꞌỹ vy tupa guýry ꞌrã ri nhamoĩ? Any, imoiny oĩaty py ae ꞌrã jaupi imoiny.

Jesus diiɡ̶axinaɡ̶atetece nilokokena Aneotedoɡ̶oji(Lucas 8.16-18)Jesus eɡ̶idaaɡ̶ee me dotaɡ̶a, meetediogi, “Domigica ane yalegi noledaɡ̶axi odaa yapoɡ̶oditeloco baalida, oɡ̶oa domigetaɡ̶a ixotiwece nipe le? Aɡ̶ica! Pida oyalegi naɡ̶ana noledaɡ̶axi, odaa onanyoketi ditibigimedi.

A lamparina(Lucas 8.16-18)Igwete Jesus'ga ei g̃a pe no:—Herurame lamparina oki pe po ahe ndohovapygi hyrua pyvõ. Ahe nomondoi onhinongava gwyri pe cama gwyri pe. Ahe gweru imondovo pyte'mbia rehe imohina tamomytu'emba nhande ve javo, ei ga.

Jẽngrẽ to comparação(Lc 8.16-18)Kỹ Jesus tóg ag mỹ: “ẽg pi(jé) néj gru ma kãmũ kỹ kẽj krẽm fẽg tĩꞌ, ẽg pi(jé) cama krẽm fẽg tĩꞌ,” he mũ. “Ti fẽg jafã kri ẽg tóg fẽg tĩ.

Hesu omombeꞌu mbeꞌu arandu rehegwa nheꞌẽHa upéi katu Hesu omombeꞌu jevy arandu rehegwa nheꞌẽ tataendy rehegwa-rami:—Ndajarúi voi tataendy nhamoĩ hagwã mbaꞌe ryru gwy-py. Ndajarúi ave nhamoĩ hagwã tupa gwy-py. Tataendy katu jaru nhamoĩ hagwã tataendy rendaty-py.

Tii rarybera tamyreny‑ò: —Uritere loosòna ideõmyke butxi worawo‑txi ada herina raworawoõ‑txi aõbo. Loosòna bidekre bedewiõ‑ò.

(Mateu 5.14-16 Luka 8.16-18 11.33)Aꞌere Jejui ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe nũ:—Nomonygaꞌuweri ae arãparĩna mũ imỹina imima mamaꞌe ꞌag are. Imonyg ire ae imonoi imỹina ajuesawamũ te. Aꞌeramũ ose maꞌe ꞌgã esaka tenamũ. Nan tee futat ki pẽẽ. Ee eapyo maꞌeramũ ki pẽẽ tekotee ꞌgã muꞌjau Jarejuwarete ꞌga porogyta are.

Kute amikukràdjà'ã ngônhpôk jakre.(Ruk 8.16-18)Ne kam arkum,—Be, godja me me'ỳr ngônhpôko bôx jabej djãm me kute mỳjja 'õkôt o bipdjur got, kute kànoipôko 'ã pro got? Nàr djãm me ikwã djà krakri me kute umjỳr got? Kati. Ngônhpôk ne me kum angij ne tu parkam kênhkam umjuw.

Uweiyukon Pîꞌ Jesus Eseurîma(Lc 8.16-18)Tiaron morî panton ekaremekîꞌpî Jesusya: —Uweiyukon enepî pepîn wariꞌsaꞌ yoꞌkoi itîîtoꞌpe —taꞌpîiya. —Itîrî pepîn nîrî weꞌnannîtoꞌ yaponseꞌ yoꞌkoi, tîîse enepî itaponseꞌ pona itîîtoꞌpe.

Tu Yeyox te xe:—'Ok tikmũ'ũn te kuyãnãm tat'ax xex manax kopah? 'Ãmhok. 'Ok tikmũ'ũn te kuyãnãm tat'ax xex mĩmpe mõ'yõn'ax kakak? 'Ãmhok. Pa tikmũ'ũn te kuyãnãm tat'ax yõg yũm'ax yĩmũ' xex, ha nõmhã kuyãnãm max, ha tikmũ'ũn te hãpxop pẽnãhã'.

Jesus wara'at kawẽn o'g̃uwẽn jeweju etaybitbinayũ be- -12 beayũ be dak- -wuymutaybitbinap ekawẽn.— Lamparina musop puje, ico diotpe g̃u ajomuy — io'e. — Wuyxexecap tiotpe g̃u dak ajomuy. Um ma ajomuy kabia i'e am wuykay- -soat ijo but am — io'e.

Ti mꞌ taky hadoo ẽnh:—Bë gataa sooh bë bag, ji waa hood yt hã, ji jó ỹỹh do yt hã bë bejën hyb nꞌaa apäh? Dooh. Ta bag bë dasooh ta tyng jó, baad ta bag däk hyb nꞌaa.

Sxi²hẽ¹na² sa²kxĩ̱³kxi³ju³ta² ĩ³yau¹ũ³jau³su²Nxe³nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² ĩ³ye³te³nah¹lxi¹:— Ĩh¹nxe³te³lhxã³ sa²kĩx3ki̱³tẽ³na² ũ³thũ²sxã³ sxi²hẽ¹nãu³a¹ tẽ³sxã³ ã³wih¹ki̱³te²la¹xã³? Hai³txi³ kwa³ta³lẽ³na² ũ³tĩ̱¹kxi²wxe³ki̱³sxa³ha²kxai³ hai³txi³ ka²ma²ka³lo³a² sxa³sxã³ ãu³xi²ki̱³ka³lo³a² a²yu³hẽ³nãu³a¹ ũh³wxe³ki̱³sxa³ha²kxai³ nxe³ki̱³te²sxa³yu²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹ kĩn³txi³ ũh³wxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³ sxi²hẽ¹nãu³a¹ whãi²na¹ wxa²ko²ko²ta²nẽ¹te²jai¹ti²ti¹.

Xaokanatyakalati Tahi(Lucas 8.16-18)Hatyaoseta Jesus nihitiya ihiyeha: — Xoana, xaokanatyakalati xaotakahena hoka koho katyahe, kama katyahe xamokita? Maiha atyo nikarexe xini. Exomokakaose terota atyo wamokitene, waiye aokanakatya maheta.

Lamparina vagani karajomihi hida(Lucas 8.16-18)Hari. Jesus va'ora vara ni'a'ianavini hihi ida rajomi kavaranihi hoariha. Jesus va'ora ni'aha:—Lamparina vagani fori hiki hida kodivarani. Gora vagani-ra anofihi; ni-si'aha akaasiaki kabodinia anahojaki ida lamparina, ni-cama kanabo'ania anahojaki jaboni. Gora bodini nama vania anahojahi ida lamparina, vagaja kaimoni ida gora bodini.

Rika soho humo nisihyrinymyryky.Kyze Sesus tuktsa zinymyrykynahatsa bo nipamykysokozo. Rika soho nitsasoko. Ata hi:— Batu aty tohi pitsi rika ziknapok. Iwaze peryk pukezi zik niy. Batu aty tohi rika wanu pukezi zik niy. Pitsi rika jobaze zik my. Isapy eze tu my. Iwatsahi kytsa inapupunahaze amypubyri.

MATEU 5.15 PIAT EWYMiꞌi hawyi Iesui henoi wẽtup iãꞌãkap sehay tekatuwyriaꞌin me — Wãtym mote wyti miitꞌin topag ariãty ywaiti heiam note taꞌatupag hẽtyhot hamo e. Maꞌato yt uwe i ariãty ipag neran yrysakag ywytꞌokpype e. Taꞌi yt uwe i tuweꞌariãtypag neran yparakai ywytꞌokpype e. Yt naku i miꞌi tã. Iwat heiam me yn waku ariãty e.

Éxetina Jesus ihókovoti koeku uhapú'iti yúku(Mt 5.14; Lk 8.16-18)Hara kíxovokoxoamaka Jesus:—Neíxonenoekopomea ihúxoti yúku xovopu'í kixoâti itukovo imoâti opékuke ípe? Ako kalíhuina, itea koati ihúxinokonoti ímeokono xoko koati ókoku ne yúku motovâti koúhapu'ikea.

Jesu sĩ'óo'kaha me'ra werê'ke niî'(Lc 8.16-18)Apêye werê nemokɨ niîwĩ:—Masá sĩ'óo'kahare akâro dokapɨ kũukã́ maa sĩ'óo'tisa'. Tohô niikã́ naâ pesaró dokapɨ sĩ'óo' dɨpotisama. Tohô weeró noho o'ôrã, niî pe'tiropɨ sĩ'óo' dutirã ɨ'mɨáropɨ yoôsama.

Manam imapis pacaycuśha canmanchu(Lc 8.16-18)Nilculmi nilatac: “¿Acchicta walaycachinchic mancawan pacaycunapächun ütac cawitup lulinman ćhulaycunapächun, imatá? ¿Manachun altu ćhulacunman ćhulaycunchic lluyta acchimunanpä?

Rob'uiwẽzé wasu'u(Rucasi 8.16-18)Tawamhã te duré tãma rowasu'u za'ra:— Rob'uiwẽzé hã 'ri 're wa'wa u, da te âri wamhã, e piza'a na te za upsibi ni. E daza'warizéb 'rowi, te za sãrĩ ni. Mare di. Ĩsima'warazém na si te za sõ'awi da te 're sõré, te te dama 're rob'uiwẽ za'ra mono da.


Moro sã emero zonẽtyã enepõko ropa Ritonõpo mana. Emero enepynỹpotõ enepõko ropa mana.

Ja pyrà nẽ mẽ piitã kot hkwỳjê pê tanhmã hamaxpẽr punuj to ho hpimxur prãm tã tee ri kot ho hpimxur prãm kaprỳ. Koja nhỹrmã mẽ hamaxpẽr piitã amnhĩ to amnhĩrĩt pa. Nẽ mẽmoj piitã ra hpimxur mex tã koja nhỹrmã amnhĩ to amnhĩrĩt pa. Te mẽ kot kanê hpôk nẽ kỳx pê unhwỳr nhũm amnhĩrĩt mex pyràk. Ja pyrà nẽ na pa hte Tĩrtũm kapẽr o ri ixpimxur o ixpa hkêt nẽ. Na pa hte ixprĩ hã mẽ amã harẽnh mex o ixpa.

Iomaãtakori ãti õti oerekaãkako. Kipatakori oerekaãkako, kotxi nota imarotapitikari hĩkamakiti.

Idânârâ unâry mâuntuba mitomoemba xirâ auguely. Koendâ kehoem mâuntuhomoem auguely. Idânârâ soentaymby modo âjiepanâgueowâze; idânârâ koendâ tydasenrybyry modo âjidahoze, keze mawânrâ xirâ auguely.

Taꞌe maꞌe imim pyrer uzexak kar putar nehe xe. Maꞌe ikwaw pyr ꞌym uzekwaw putar nehe no xe.

Mbaꞌeta ndoexa ukai pyre ojekuaapa ꞌrã, haꞌe onhomi mbyre oikuaa ukapaa ꞌrã.

Odaa aɡ̶ica ane dinaɡ̶aditi ane daɡ̶a yeloɡ̶oteloco. Codaa inoatawece ane dinaɡ̶aditedini, icota monadi niɡ̶ina oko.

Na jitehe Tupana'ga g̃wenotĩ na'ẽ g̃wemimbo'eagwera tamomytu'emba ti g̃a'akag̃i pe aerẽ nehẽ javo, ei ga.

Hã kỹ ẽg tỹ nén vég tũ ẽn vẽnh ven kãn ke vẽ, hã jé tóg ver péju kỹ nĩ. Ẽg tỹ nén ki kagtĩg ẽn vẽnh ven kãn ke vẽ,” he tóg.

Oime vaꞌe gwive onhenhomi vaꞌe ojekwaa-ta voi. Ha pe ereikwaa eꞌỹ vaꞌe gwive, upéa ereikwaa-ta voi ave.

Inyõ iwòteõmy aõna aõna tiiehyymy. Tiutxulemybo ratỹnykemy ihỹre. Iwòteõmy atximahãbenyke aõu bodobikemy atximahãtenyte.

Mamaꞌe jemima pẽẽ ikwaapeꞌema. Aꞌere nipo anure te pekwaap.

Ba ar amã arẽ gar ama. Ikabẽn kukràdjà ije 'ã apỹnh mỳjja jakren mebê udjurja dja ĩ me kunĩmã amirĩtkumrẽx nhym me kunĩ kuma.

Sîrîrî îꞌ rî esenonsaꞌ ya, mîrîrî eseraꞌma tiaron pensa. Mîrîrî warantî morî panton unekaremekî epuꞌtî tiaronkonya pepîn sîrîrî. Tîîse tiaron pensa epuꞌtî toꞌya.

Hã kaxĩy tikmũ'ũn te hãpxopmã xaptop hõnhã', ha tikmũ'ũn te' pẽnã 'ohnãg, pa hãpxip 'ĩhã tikmũ'ũn xohix te' pẽnãp-tup.

— Soat wuyxe iba'arẽmat ibapuk je'e. G̃asũ ade ma wuyetaybit'ũmat. G̃uyjom pit wuyetaybin ace'e soan ma — io'e.

Ta ti hadoo da ỹ ma metëëk do hã: Sahõnh hẽ sa hã da hẽ kejën nä doo, sahõnh hẽ rahꞌyy ganenäh nä doo, kametä däk né da sa hã.

Jã¹nxa¹jut3su² kxãn³nãu³ãn²tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³nu²kxai³lu² oh³na² yxau³jah¹la²kxai³lu² yen³kxa² hãi³te²a² whãi²na¹ wã²nã³ũ¹nx2ti³tu¹wi¹. Jã¹nxe³sxã³ Txa²wã¹sũ̱³na² yen³kxa² ũ³ho¹ain¹kxa² whãi²na¹ ĩ³yau¹ũ¹nx2ti³tu¹wi¹.

— Hiyaiya, tyotya kaxateroakisakitere harenai atyoite kawaiyaka, exahe tyotya masemakahare tyaonitereharenai atyoite kasemaka — nexa.

Hidakaba'i ahojaki ida ija'ari kava'ibodivarani. Khaki ida mahi kodivarania binanokiaki bana ida ija'ari kava'ibodivarani, nahina hoarani ahojajanaria kaimoni. Vagani kania hojani fori hiki ida.

Aba hawa ha jokpitsĩha bykyze kino piwatawy. Aba amy humo batu myhyrinymyry bykyze kino tanymyryky.

Katupono meiũran imierewyi tuwemoherep e iꞌewyte huwy piat meiũran heremo e.

Koêkuti koekúti he'onóvoti, kóyeanemo koúhapu'ikeokono. Koêkuti he'onóvoti kó'oyene, exókonotimo káxehiko keno'ókoti.

A'té weeró noho too dɨpóropɨ masá masî no'oya marí'kere masî no'orosa'. Ya'yióropɨ niî'ke kẽ'ra bahuárosa'. O'mê peeri kɨorã́ noho a'teré ãyuró tɨ'oyá, niîkɨ niîwĩ. Yee kití masî no'oya marimí'ke be'ropɨ́re sĩ'óo'kaha bo'rê yuuro weeró noho masî pe'tikã' no'orosa' niîgɨ, tohô niîkɨ niîwĩ.

Ima pacaläcäpis camalaycun'amari. Pacäśhacunaca lluymi licaycachisha can'a.

Taha wa, marĩ hã a'â dama ĩwaihu'u'õ hã, niwapsi dama waihu'u pese di za. Aipo're na ma tô ĩ̱nhimiroti hã ĩwapari za'ra wa'wa. Taha wa, ma'ãpé ãma 're rosa'rata za'ra wa'aba mono, waihu'u za'ra wa'aba da.


Morarame tõturuse ropa ynororo,—Jomiry etãko matose repe, jomipona ehtoko. Otato awahtao xine atamorepãko matose kure, tuhkehxo apoĩko matose.

Hãmri nẽ mẽ kãm:—Nẽ kêr ka mẽ axpẽn kãm axukaprĩ ho ri tanhmã axpẽn to mex to ho ri apa. Kêr kê Tĩrtũm ja hã mẽ apumu nẽ mẽ apyrà nẽ mẽ akamã ukaprĩ pê mẽ ato mex o pa.

Xesosi sãkirauatapanika:—Hĩtakaõtxikariko nisãkire. Imakinika hĩkenakotako. Erepaniko pikamakiti ãtimoni, kotxi pite kamakititxikana kamaãka pitemoni. Erepaniko, kotxi apiata ikamaãka pitemoni.

Idânârâ auguehobyry koendâ idataungâ. Mâindatomobyry ara lelâ amidylymo-ro watay, ago kuru mâuntuhomoem inomedâdonzemo lelâ urâ.

Pezeapyaka katu ko zeꞌeg rehe nehe ty wà. Aze pezeruzar katu tuwe hehe nehe, penurywete haw rupi nehe, aꞌe mehe peiko putar tuwe hurywete weraꞌu maꞌe romo iahykaw rehe nehe.

Haꞌe kuery pe aipoeꞌive ju:— Peikuaa pota porã ayvu pendu vaꞌe re. Mbaꞌeta joupe pejapoague rami ae ꞌrã ojapoa pendevy, ojapoave ꞌrã guive.

Meetediogi Jesus, “Niɡ̶ina baɡ̶a owookoni niɡ̶ina majipaatalo yotaɡ̶a. Anemiita niɡ̶ina eledi oko, odaa jiɡ̶idaɡ̶aɡ̶a igotedaɡ̶awatiwaji Aneotedoɡ̶oji, odaa eliodi niɡ̶ica ane yajigote niɡ̶ina oko anowatacotece latematiko.

Igwete Jesus'ga ei g̃a pe no:—Henduvame nhinhi'ig̃a pehendu katu ti a'ero, ei ga. Po ti xunhi pe henduvi nhinhi'ig̃a, a'ero po ti xunhi pe ikwahavi nehẽ. Po ti pe hendukatui nehẽ, a'ero po ti pe ikwahahetei nehẽ. Koji'i po ti Tupana'ga pe mbo'ea'javi a'ero nehẽ no, ei ga.

“Hã kỹ jẽmẽ há han,” he tóg. “Ãjag mré ke ag jykre tugnỹm ãjag tóg tĩ, kỹ ãjag tóg ag mỹ vĩ tar han tĩ. Kỹ Topẽ vỹ ãjag mỹ vĩ tar han ke mũ gé, ãjag tỹ ãjag mré ke ag jykre ri ke nỹtĩn kỹ. Hã ra tóg ãjag mỹ vĩ tar kãfór han ke mũ, ha vemnĩ,” he tóg.

—Ejeapysaka porã erehendu vaꞌe-rehe. Eremeꞌẽ meꞌẽ vaꞌekwe ohekoviarõ-ta nde-vy. Hetave ave ohekoviarõ-ta.

Tahe Jesuisi tamyreny rarybera: —Kaiboho inatyhymy boholabeny tamy taholamahãtenyteò. Urihixina iwese teõteri wesele, kai biwykre. Ihãre tahe biwykre ijõ teõta‑ribi ritamy.

Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe nũ:—Pejejuka ki jeꞌe are. Pejejaupe pẽẽ mamaꞌe apo ꞌjawerimũ etee futat nipo Janeruwarete ꞌga mamaꞌe apoi pẽ nupe. Aꞌere ꞌga taetu aipo mamaꞌe apoi pẽ nupe.

Ne kam ajte arkum,—Ar ikabẽn mar 'ãno dja. Ar ajamakkre mex kôt dja ba ar amã ikabẽn jarẽ. Dja gar tu amim ikabẽn markumrẽx ba arỳm ar amã ikabẽn kumex jarẽ.

—Morî pe etatî —taꞌpîiya toꞌ pîꞌ. —Etayaꞌnîkon kaisarî inîꞌ panpîꞌ Paapa maimu epuꞌtîyaꞌnîkon. Moropai etanenanya inîꞌ panpîꞌ epuꞌtî.

Ta Yeyox te xe:—'Ãpu 'ãkuxa hã' xupax. Xate 'ãnõy yõg hãpxopmã'ax kopit, puxix Topa te 'õg hãpxopmã'ax kopit, yã' yãy putuk, yã Topa te 'õg hãpxopmã'ax kopit xe'ẽgnãg putup.

— Eya'õpicũg̃cũg̃ cuy epesop wa'õ kay — io'e. — Xipan'ũm ya'ĩjo buje, yopĩt ma juy eyetaybin. Xipan ya'ĩjo buje bit, yobog̃ cuy eyetaybin — io'e.

Ti mꞌ taky hadoo ẽnh:—Tawꞌããts hẽ baad bë matakä ti bë maa newëë doo. Bë matakëë do pénh, bë maa newëë do pénh, bë da Pꞌop Hagä Do hꞌyy ganꞌyyh. Ti bahä̃nh baad bë da tahꞌyy ganꞌyyh.

Wxa²kãi³nyhu¹ah³lxin¹kxa² yã¹nxe² Txa²wã¹sũ̱³na² kãi³ũh¹nx2ti³tu¹wi¹. Ã³wa²to²hi² kãi³ũh¹nx2ti³tu¹wi¹.

Hatyaoseta nehitiya ihiyeha: — Xirihalira xisaona xoalini hare xasemehena hoka. Hiyaiya, aliyakerexe xamaniya xamoka haiyaharenai hoka hatyo xamohenerene akeretaiya atyo Enore moka xiso. Hoka hatyo xaheharite mohitiyata xiso.

Mitha vani'ajahaki bana hida kodivarani mahija avarigajahaki'avini. Hari'a va'ora anaathidanoarari bana adani vahoariha Jahari kabadania vakabadanina, avarigaravini oadani vanamonahavini vanamonaharavini. Va'ora avaranaathidanoarariha; Deus a'onira anaathidanoararihi bana jaboni. Deus a'onira anaathidanoararivini arafiaki bana a'oni.

— O wabyziutahaktsa kytsa! Hawa ustsa kytsa ahasopyk ana kino Deus ahabo isopyk. Ikiahatsa ustsa kytsa mysisapywyky zeka Deus pahasapywyky. Ikiahatsa ustsa bo tsimysisapybyrikinaha zeka ahasopyk, iwaze Deus kino niwatihi ahabo atsatu isopyk Deus ahahumo iakyri mozik.

Eweiwanẽtup to sehay kape e. Imõꞌẽ haria wyti aru poꞌog hereko e.

Ina koe'íkomaka:—Itíkina iséneu ne yûnzo kémone, vo'oku kuteâti kixeku itíkivo, énomonemo kixékononeye, epó'oxo kuri'úxovotimo aukópinovopiti.

A'tîro niî nemokɨ niîwĩ taha:—Mɨsâ tɨ'osére ãyuró tɨ'ó yã'a nɨrɨya. Yee kitíre tɨ'ó ẽho peó'karo nohota Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre tɨ'o masísere o'ôgɨsami. Ãyuró tɨ'orã́re Õ'âkɨ̃hɨ nemoró ãyusé o'ôgɨsami.

Nilatacmi: “Uyalipäcuśhayquiman sumäta uyalipäcuy, cäsuculcay. Chay uyaliycälishayquiman tincüta mastalämi canpis tantiaycälichishunqui.

— Ni'wam norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ĩsimirowaihu'u na te te 're 'ruiwapari u'âsi za'ra mono wamhã, taha zarina te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã sa'ẽtẽ na tãma ãma 're sõprub za'ra, te te aré ãma 're ĩwaihu'u za'ra mono zém nhipai u, te te waihu'u pese za'ra da oto. Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã ĩsimirowaihu'u na te te 're 'ruiwapari za'ra mono õ wamhã, ta norĩ wi te za tinhimirowaihu hã tãma waihu'u pese za'ra õ nherẽ, te te tiwi 're awaibu 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, te te aré ãma 're ĩwaihu'u za'ra mono zé hã. — Ãne ma tô tãma waihu'u za'ra, Zezusi hã.