Oserehpyra ehtoko oetuarimarykõ poko. Imeĩpo etuarimãko matose otarãme. Etatoko ke, ãpuruhpyry taka oẽmapotorỹko joroko tamuru mana okuhtohkõme. Etuarimãko matose 10 tiame rokene. Poremãpyra ehtoko jenetuputyry poko oya xine, oorihtohkõ ponãmero. Mame orihpỹme oritorỹko ase. Tururume ytoketõ tururume ytõko orẽpyrahxo toehtohkõ enepotohme. Orẽpyrahxo exikety parimã apoĩko mana orẽpyra toehtamitume. Moro sã orihpỹme oehtohkõ apoĩko matose poremãpyra awahtao xine jenetuputyry poko.

Tã mẽ kãm ixkurê xwỳnhjaja kot ixtã mẽ atomnuj tỳx o pa htã kêr ka mẽ amnhĩ tã mẽ omu nẽ tee ri amnhĩ kukamã ajamaxpẽr kêt nẽ. Nẽ arĩ mẽ kutã amnhĩ to htỳx nẽ. Koja Satanasti mẽ akwỳjê pynê nẽ mẽ ajagjê. Hãmri nẽ mẽ ate ixkaga hprãm xàj tanhmã mẽ anhĩpêx kati hto ka mẽ hagjênh xà kamã amnhĩ xà htỳx kamã ajamak o atã arĩgro pê 10. Nom kêr ka mẽ kutã amnhĩ to htỳx nẽ ixkaga hkêt nẽ. Mẽ kot mẽ apar mã tã ka mẽ kutã amnhĩ to htỳx nẽ. Kot kaj mẽ aa ixkaga hkêt nẽ ixkôt ri amnhĩ nhĩpêx rãhã ty pa akupỹm mẽ ato mẽ atĩr nẽ ma amnhĩ wỳr mẽ ato api. Hãmri ka mẽ Tĩrtũm mẽ wa ixri amex nẽ atĩr tũm nẽ apa ho apa nẽ axte atyk kêt nẽ apa.

Kona hĩpĩkapiri himisiritiko ĩkapani ĩkari. Satanasi takari apanakini hĩte kateia ãki ataerekatinii ĩkapani. Himisiritaãkako tesi pakini õti. Atxiĩti hĩpina nisãkire hãuikini xika, iuaritika kona hĩtakanapapiri nisãkire hãuikini, ininiãkara nisikai ãtião saporiẽta. Iua saporiẽta apakapakari auapika ãtipirika Teosokata.

Mâzenagazeolymo kâdytadaundâ. Pymâ modo nhegameybyem âzetadâoze âmaemo ewy. Satanás ise aenehonrimo. Yeinwândyly mâinmopamolâ mâsenagazedylymo mâenmaenlymo-ro watay, arâ ise âkealâ kuru yeinwântâ mawylymo âdutuoly. Dez iguandyly awârâem kulâ olâ ise mâzenagazeolymo. Yeinwândyly kâjimowâdaundâ, mâdyolymo umelâ. Adaimpâni emaenrimbyry wâne koroa tâmakeze, myara ise Deus eydâ atodâ aunloenlâ mitomoem agânhedyly, âmaemo yeinwândyly imodânry modo.

Pepuraraw putar maꞌerahy nehe. Pekyze zo nehe ty wà. Peinu katu hezeꞌeg nehe ty wà. Zurupari penagaw putar aꞌe nehe, pemunehew kar pà aꞌe nehe. Pemumaw putar 10 ꞌar maꞌerahy ipuraraw pà nehe. Pepytuꞌu zo herehe pezeruzar ire nehe. Pezeruzar wi wi herehe nehe. Aze pezuka kar wà nehe, pepytuꞌu zo herehe pezeruzar ire nehe. Aze peiko heremiruzeꞌegete romo nehe, aze pezeruzar wiwi iahykaw pe pepytuꞌu ꞌym pà nehe, peiko putar hereko haw pe tuweharupi nehe.

Pekyje eme pendekuai axy aguã gui. Maꞌẽ, amongue peẽ kuery regua ma anha omboty uka ꞌrã nhuã py pendereko aꞌã aguã. Dez ára peve ꞌrã pendekuai axy. Pejerovia tema pemano peve. Haꞌe ramo coroa-rã pẽvy ameꞌẽ ꞌrã tekove.Mateus 10.28 1 Pedro 1.6, 7

Jinaɡ̶adoiitege ɡ̶adawikodico anenagi. Digawini! Diaabo eote liwilogojedi niɡ̶ina akaamitiwaji, ixotiwece niwiloɡ̶onaɡ̶axi, etiɡ̶adicinitiwaji. Odaa awikodeetiwaji deez nokododi. Pida jipokotaɡ̶awa midioka limedi madinakatonitiwaji, icaaɡ̶ica deɡ̶etiɡ̶adeloatitiwaji (leeɡ̶odi maniwitici), odaa jao ɡ̶anoɡ̶eedi me ɡ̶adewikitace, macataɡ̶a naɡ̶ana lale niɡ̶ina oko nalokodeɡ̶ecajo, naɡ̶a dinigaanye.

—Tapekyhyji ti hahya hugwi, ei Jesus'ga. Pehendu! Aerẽ ti jararamo pe hoi cadeia pype nehẽ, ei Jesus'ga. Diabo'ga ti pe mondoukari ipype nehẽ okote'varuhuavo nehẽ. “Tahepia ti,” e'i ti Diabo'ga nehẽ. “Tahepia ti Esmirnapeve'g̃a jikohetepiga Tupana'ga rehe nehẽ ji rekote'varuhurame g̃a pe hahya mondovo g̃a pe.” A'ea ti Diabo'ga ei pe ndepiaga ve nehẽ, ei Jesus'ga.—Dez ti pe kiri hahyheterame pe me nehẽ. Tapejikopigi ti Tupana'ga rehe. Po pe manoi pejikopige'yma g̃waramo Tupana'ga rehe, a'ero ti ji pe mongoi avuirama Tupana'ga pyri nehẽ, ei Jesus'ga.—A'ea nhaporemo ti ere Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Esmirna pe, ei Jesus'ga nde ve ikwatijaruka ji ve.

Ãjag jagtar han jé ag tóg ke mũ, isugrĩn. Mũmẽg tũg nĩ hã ra. Japo vỹ ãjag kato vãsãn ke mũ, kỹ ag tóg vẽseja kãtá ãjag vãm ke mũ. Japo tỹ ãjag jykre ve sór hã vẽ. Kurã tỹ 10 (ke) ki ke vẽ, ag tỹ ãjag vóg kónãn ke ti. Isovãnh tũg nĩ, ag tỹ ãjag tén sór mũ ra. Kỹ ãjag tóg rĩr krỹg (ja) tũ venh ke mũ, kỹ tóg ãjag mỹ sér tĩnh mũ, he tóg, hemnĩ, vẽnh rán ki,” he tóg, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti, inh mỹ.

—Xe aikwaa ave nde rekorã. Nde-rehe ijaꞌeꞌỹ vaꞌe nde rereko asy-ta. Upe vaꞌe-gwi ani erekyhyje teĩ. Anhaygwasu rekoha ogwereko vaꞌe omoĩ vaꞌerã preso gwĩ pene paꞌũ mygwa. Peteĩ teĩ pende rekoha oikwaase-gwi pene moĩ arã preso. “Ojerovia tee paraꞌe Hesu-rehe, ndojerovia teéiry paraꞌe?” heꞌi-vy pene moĩ arã preso. Nda aréi arã nde rereko asy. Dez áry peve mate nde rereko asy vaꞌerã. Upéixa nde rereko ramo jepe ani joty erejere xéhegwi. Eremano peve jepe ejerovia tee katu xe-rehe. Erejere eꞌỹ ramo ameꞌẽ vaꞌerã nde-vy nde rekoverã opa eꞌỹ vaꞌerã.

Buberuõtyhy kaiboho! Aõhõkỹmy dỹỹnanaõ kanakre debò wiò txumy wahe. Tahe buberuõtyhyke. Ròtenawo‑ki boibenykre. Burubenyke hãrele heka òbitimy biwatyhynybenyke. Iribi tahe irudỹỹna rataana adee ariwahinykre.

Pekyje awi pejejereko tyweram awi. Anurenureꞌi nipo mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara pẽẽ mũ munewukaa pẽ muꞌama moromunepawa pype. “Taesak ꞌgã ꞌga rerowiar awi ꞌgã poira ꞌjau”, ꞌjau nipo mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara pẽ nupe. Aꞌere nipo teis etee peset ꞌgã pẽ nereko tyweretei. Aꞌere kasi pepoit Jarejuwarete ꞌga rerowiar awi ne. Pẽ apisi agawewi nipo ꞌgã. Aꞌere kasi pepoit futat Jarejuwarete ꞌga rerowiar awi ne. ꞌGa rerowiar awi pepoireꞌemamũ je pẽ mogyi nakwaparimũ ete rũi Jarejuwarete ꞌga pyri— ꞌjau ꞌga ikwasiarukaa jee.

Kwãrĩk wãnh gar amã me uma kêt. Gora ar atỳx. Dja me ĩ ar ajo ajkẽ ga ar atokry. Gora ar atĩn prãm kêt. Ẽ, godja me ĩ Xatanajbê me axwe nhõ bẽnjadjwỳr kabẽnkôt mekbê ijê djàkam ar akwỳ rẽ, ar aje ikanga jabej. Be, akati kunĩkôt dja me ar ajo ajkẽ gar atokry. Nhym kam arỳm me kute ar ajo bikẽnh'ã akatibê 10 nhym kam me arỳm ar ajo bikẽnh kêt ne. Gora ar ijã angrà tỳx ne ijãno dja. Godja me te ar apa gar ijãno dja ba kam pãnh ar ajo tĩn gar atĩn rã'ã rã'ã.

Tîîse inkamoro yeꞌka pîꞌ eranneꞌ pe pra eꞌtî atarumaꞌtîtoꞌkon toꞌya pîꞌ. Maasa pra atarumaꞌtîkon toꞌya kupî sîrîrî mararî pra. Maasa etatî, mîîkîrî Makuiya amîrîꞌnîkon yonpayamîꞌ tarumaꞌtî kupî sîrîrî ayapiꞌsaꞌ tîuyaꞌnîkon yai atarakkannîtoꞌ ta ayonpakonpa kaiꞌma. Tîîse ipatîkarî ayapisîiyaꞌnîkon pepîn. Mîî pîkîrî neken miaꞌ tamîꞌnawîrî wei kaisarî neken aakoꞌmamîkonpa tîkîꞌpî ke awanî kupî sîrîrî. Mîrîrîya meruntî ke eꞌtî, yairî ayeserukon aasaꞌmantakon pîkîrî. Mîrîrî warantî yairî tîweꞌsanon wanî ya, inkamoro pia ipatîkarî enen koꞌmannîtoꞌ tîrîuya.

Hãpxip 'ĩhã 'ãxop xũy'ax, pa 'ãpu 'ãkuxanõg hok. 'Ũxupax. Hãmgãyãgnãg te 'õg hãpxopmã'ax kopit putup, yã' xat putup, pu tikmũ'ũn 'ãxop xeh kanet ka'ok kopah, ha 'ãxũy'ax 'ãmnĩy te' 10 hã. 'Ãpu 'ãtu pip ka'ok, hu mõg hu yã 'ãxakix, ha 'ãte xa popmãp-tup 'ãhi'ax kux 'ohnãg yõg xexka xop yõg kuxxax.

Eypararam g̃u epesop ipiat'ajoap puxim. Ibiõg̃buk kẽrẽayũ kukukat ipiat supi'ajojoat eywebe eyetabucap puyxijom. Ixe a'õ kayayũ warẽmtag̃ ma jeymuõm daomũnmũnap'a be. Inaka ibun g̃u ipiat epesupi'ajojo- -10 kabia ma. Wa'õ dag̃ cuy epeku soat em. Eye'ũ buje dak, wa'õ dag̃ cuy epeku. Wa'õ dag̃ eyeku buje, soat em epesop oxe eyetait. Soat em eyetait oxe iap idip cĩcã ipi kukukat a dag̃at puxim- -coroa buxim.

Bë eỹỹm manä bë ahoop do panꞌaa. Bë wób radewäts bꞌëëh da DijabGereg kyy me ramaneëënh Nesaa Do Yb, Dijab. “Ji taky nꞌaa tapa hadꞌyyt doo”, tahanäng pé ti Dijab. anꞌoo bä da, bë tametyy hyb nꞌaa, bë hꞌyy gejë hõm hyb nꞌaa paawä. Da hẽ hadꞌyyt ub da ta ä̃h, ji moo sahõnh hẽ ta ä̃h bë da rano nꞌaa masoo doo. Tawꞌããts hẽ bë hꞌyy gejë hõm manä hã ỹỹ, bë radejëëb bä na-ããj hẽ. Tii bä ỹ anoo da bë hã ji edëb hehꞌäät do ta säm.

Nxa²ha¹te¹ khãuh³lxa³thin¹ju³ta³nũ³su² hxi²waun³txi³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxex3sah²lxi³wxi¹. A²ta³a² hi²sen³su² wxa²nũ̱³ka̱³txa² ĩ²li³te²la³ tẽ³sxã³ sxi²ha² kan²thĩ³na² ã³na¹sxã³ ũ³tĩ¹kxi²si¹nx2ti³ha³tai¹. Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² sa²yxo²ã³sih¹yah³lxin¹jau³nũ³su² ten³na³li¹. Nxe³sxã³ a³lan²ni²ju³ta² ye³ha¹li¹ ye³ha¹li¹ ye³ha¹li¹ ye³ha¹li¹ ye³ha¹li¹ 10 nxe² a³lan²ni²tãu³a² khãuh³lxa³ti³yhah¹lxin¹tu¹wi¹. Nxe³nx2ti³ha³tai¹. Yxãn¹ta¹ nxũ²kwa̱i³lxũ¹sxã³ Je³su²jah³lo²na¹xai²na² Txa²wãn³txa² sa²yxo²wet1sah¹lxi³hẽ¹li¹. Su²lhã³nxa²lxain¹kxan²ti³ Txa²wãn³txa² sa²yxo²ã³sah¹lxi³txa³hẽ¹li¹. A²nũ²a² wi¹kãi³kxai²nãn²tu̱³ ũ³nhe³hẽ¹nha²ka³lo³a² ũ³hũ¹te²ju²hẽ³li¹. Nxe³kxa² yã¹nxe³sxã³ sa²yxo²wet1sah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³ ka³ten³sa²tẽ³yah³lxin¹ju³ta³nũ³a² nxe³te²lo³nx2ta¹tu¹wi¹.

Awa atyo ximairehena ximakawatiharehenere kakoa. Xasemehena, Tihanare tyaite haiyaharenae xinekonitare berexo ako mohena hasakaharetyaha maheta xiso. Maika 10-ki ferakene ximakawatihare. Maika heko xikinatere xisaona nokoamaniye xikamane kijiya hoka nisa xomana menanehaliti seriti hoko.

Hari'a vifini bana ida avaimani 'banani. Jahari va'ora honariaki bana adani vahoariha a'onira vanajahariharivini, cadeia a'onira avibaivini, a'onira vakaijo'ara kaimoni. Mahi sa'ai ko'bamihani hiki avahojaki bana a'oni cadeia. Ni-avarahihaviki cadeia avari'oini. A'onira vanaabinivini kaba'i, hari'a oipohina avihini-ra vakava'ipahini bana! Deus a'onira akadava'aki bana a'oni. Deus ibavia avarikhaki bana a'oni. A'onira ono'aki bana ho kajamari kajahakia. Mahi anokhomiriki-ra kananamithaki hida kajamari avagahinani kihiki bana.

Sinini tsimaha zeka ahapybybyihu ja! Hyrikoso sapybara pehakatsa Satanas sakyriukrẽnikitsa hurukwy bo pahaoktyhyryk iwa my zeka amy ty sa batu mysapy tsimaha ana hi mozihikik. Sinini tsimaha. Iwatsa tu ahatuktsa mysibanaha zeka kaharere bo hyỹ tsimykaranaha iwatsahi tsimyspirikpotohinaha! Utakta isapyrẽnikia ty ahabo nyny my ihuak ty my. Ahawahi katuk tsimynapykyryknaha. Iwa kasoho Esmirina ezektsa myspirikpokotsa bo my” — niy.

Yt eweikenꞌẽ teiꞌo ahiag mupi e katupono miꞌiria ahiag mõtypot haria eiꞌatuiãꞌãg aru eimosoꞌopot ehepiat imohey hap saꞌag hamo ehepiat uimohey hap moweityk hap kyꞌewi. Maꞌato yt eweitoiat reiꞌo ehepiat uimohey hap ehãꞌãg hap upi 10 eꞌat hap ewy ewehoꞌopot uimohey hap waure hamo. Eweipyhuꞌat ro uimohey hap mywo eikuꞌuro hap eꞌat kape pote eheĩneꞌen hap sese ikahu rakat wuatꞌi eꞌat piat atum ehepe aru e. Yt kat i saꞌag atipuẽti eikai e. Miꞌi hawyi worohoꞌopainug morekuaria wo uimimõtypot wuatꞌi eꞌat piaria wo raꞌyn uimohey haria sese eweikupteꞌen mote areꞌe ehepe tawa SIMINA totiaria pe e uhepe uimiwan nug hamuat tawa SIMINA piaria pe.

Hákonoe pikêa ne tiú'iti koekúti víkokuikomo. Xepákukenoe, apêtimo kure Ndeâpu ika'ákovokutike, kahá'ati hixópeopinoe. Keitóponovotimo kotíveti kúveu yehí koeti káxe. Itea hákomo kemuyá'iko iséneu, muhíkova okonókovo víki pevótike vo'óngu. Yane ingo'íparaxopopitinoemo kutí koeti koati uhé'ekoti kôroa, enepone inámapoti apéyeati ákotinemo hunókoku njokóyoke.

Mɨsâ pi'etiátehere uîtikã'ya. Wãtî ni'karérã mɨsâ ẽho peósere du'u dutígɨ bu'îri da'rerí wi'ipɨ sãhakã́ weegɨ́sami. Mɨsâ yoâtikã pɨámukãse nɨmɨrita pi'etírãsa'. Tohô weemíkã, teê wẽrîrãpɨ tohôta ẽho peó yapatíkã'ya. Yɨ'ɨ̂ tiropɨ mɨsâre katî nu'kukã weegɨ́ti.

Ñatac ama manchacuychu ñacayman yaycunayquicunapïta. Chay supaycämari waquinniquicunacta carsilman jitaycachipäcuśhunqui licaycälisha capäcunayquipä. Chayćhümi ćhunca muyun ñacapäcunqui. Wañuycä-cama masïsu śhaycapäcuy; chayćhá wiñay simpri cawsay primiucta uycälishayqui.

Za 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mono zém na hã asina 're aipahi za'ra wa'aba mono õ di za. Ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba. Wa'uburé hã nimahã na te za dama ai'mai'ru za'ra wa'wa, da te ai'maiwaibui wa'aba da, dazazéb 're, da te ai'manheme aba da, te te aipibu za'ra wa'aba da, tô sena ĩ̱zaze za'ra wa'aba zô. Tawamhã 10 na bâdâ hã te za ai'ãma 'maihai'utõrĩ za'ra wa'wa, dazazéb 're ai'masimasa wa'aba ré hã, 'mairobzépata za'ra wa'aba mono ré hã. Ãne wamhã, ma'ãpé ĩ̱'mairẽme aba tõ. Tawamhã da te ai'manhimroi wa'aba zém na ai'masi'utõrĩ aba nherẽ, ĩ̱'mairẽme aba õ wamhã, dawi ĩ̱'mai'udâ wa'aba õ wamhã, wa za aima wa'âbâ za'ra wa'wa. Rowẽ, wa za aima pisutu za'ra wa'wa, ĩ̱'rata 're ai'ubumroi u'âsi aba mono da.


Typanare awahtao xine otato ehtoko. Juzenu nekarohpyry ypoetory tomo a etatoko aomipona oehtohkõme.”

E ixkrajaja. Kot kaj mẽ amã ixkapẽr mar prãm hã kot kaj mẽ ã Tĩrtũm mẽ wa Ixkarõ nhỹ hã ixte mẽ amã ixkapẽrja anhỹr ma nẽ kãm ajamaxpẽr tỳx rãhã ho ri apa. Kot kaj mẽ ate amnhĩ tomnuj nê amnhĩ to htỳx nẽ inhmã hprãm xà hkôt pix mã amnhĩ nhĩpêx rãhã ty. Hã kot paj akupỹm mẽ ato mẽ atĩr ka mẽ ma kuwyta wỳr apa hkêt nẽ.E. Ãm ja pix. Na hapêx. Anẽ.—E Juãw. Kêr ka Emĩnã kamã ã ixkrajê mã ixkapẽr ã kagà anẽ. Anẽ.Hãmri pa kuma nẽ ô ri mẽ kãm hã kagà.

Kakenakokii hĩte, ininiã hĩkenakotariko Erekari Matamatakoti sãkire Teoso sãkire auiãkanimoni. Maerekati makamakati kona iuaĩkana ikoriãika,—itxa Xesosi Esimina auakanimoni.

“Awylygue auguely, mâuntudyze mataymo, idataungâ Deus Ispiritury aguely idânârâ yeinwânni modoram.“Âmaemo xypyry etaji kehoem yeinwândyly imodânry modo, Deus agâpa ini keba ise âmaemo. Âigueduomo, aunloenlâ ise eagâ mawylymo. Tânagazedonduneba ise âmaemo” — kely keankâ Jesus Esmirnadâ tynynonro modoram.

Aze peapyakwar heta henu haw nehe, pezeapyaka katu Tekwe zeꞌeg rehe nehe, uzeruzar maꞌe wanupe imumeꞌu pyr rehe nehe. — Aze awa nupytuꞌu kwaw Tupàn rehe uzeruzar ire nehe, maꞌerahy ipuraraw mehe nehe, aꞌe mehe noho kwaw tatahu pe nehe, umàno re nehe. Numàno kwaw mokoz haw nehe, iꞌi Zezuz Ezimir tawhu pe har wanupe.

Ijapyxa oĩ vaꞌe ke toendu igreja kuery pe Nheꞌẽ ijayvu rã. Mbaꞌeta ogueropoꞌakapa vaꞌekue ma mokoĩguea manoa py ndaꞌikuai axyi ꞌrã, peteĩve henda py.”

Ane yemaa me wajipa, dice ajipaata Liwigo Aneotedoɡ̶oji ane ligegitiogi lapoli loiigi Ǥoniotagodi. Ane iɡ̶eke ane beyagi me diɡ̶ica deɡ̶eyamaɡ̶aticoace, niɡ̶idi nige newiɡ̶atace, odaa anawikodeeɡ̶a migetaɡ̶a nigo (nige limedi me iloikatidi Aneotedoɡ̶oji niɡ̶ina oko leeɡ̶odi libeyaceɡ̶eco).”

—Peapyakwa pe. Pehendu katu Tupana'ga ra'uva ea Tupana'gareheve'g̃a pe a'ero, ei Jesus'ga.Kiroki ga g̃wendu katu Tupana'ga nhi'ig̃a onhimomiranama jipi – gaha ti nomanoa'javi nehẽ. Ndohoi tuhẽ ti ga tata pype hahyva'ea ruvihava pype nehẽ. A'ea ti ndahahyi ga pe a'ero nehẽ, ei Jesus'ga ikwatijaruka ji ve.

“Ũ nĩgrẽg nỹtĩ ag tỹ tỹ jẽmẽ jé, Topẽ kuprĩg vĩ ti. Ũ tỹ inh ki ge kỹ nỹtĩ ag hã mỹ tóg tó tĩ, Topẽ kuprĩg ti,” he tóg. “Ũ tỹ isovãnh tũ ẽn vỹ nũgme ki vár ke tũ nĩ,” he tóg, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti. Ti tỹ Esmirna tá ke ag mỹ vẽnh vĩ jẽnẽg mũn hã vẽ.

—Ne aranduse vaꞌe, ejeapysaka porã katu ko Tupã Nhandejáry Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe nheꞌẽ-rehe. Hesu reroviaha kwéry pegwarã-rehe ejeapysaka porã katu. Onhembohekopyatã uka vaꞌe xe-vy ogwata meme hagwã ipukukwe-vy xe ndive oikove jevy rire nomano jevyvéi-ma vaꞌerã. Ijukaharãgwe ndaipuꞌakavéi-ma vaꞌerã hese, heꞌi. —Upéa haꞌese nde-vy anhemonheꞌẽ-vy, heꞌi ohai uka-vy Esmirna tetã mygwa kwéry pegwarã. Upéa heꞌi xe-vy Hesu xe-vy anho mante ojehexa uka ramo vaꞌekwe.

Kaiboho nohõti‑di mahãdu, boholake timybo Deuxu Tyytybytyhy heka ityhydỹỹdu mahãdu‑ò rarybemyhỹre.

—Ee pejejeapyoweramũ ki Jarejuwarete ꞌga ꞌAgesage jeꞌega renupa esage, je rerowiaara ꞌgã nupe ꞌga jeꞌegamũ. Jarejuwarete ꞌga jeꞌega renupara ꞌgã nipo awau ꞌga pyri amanũ re. Ojeꞌega renupara ꞌgã ꞌga nomonoukari mamaꞌeukwaawa rapyaw ipe— ꞌjau ꞌga jee.Aipoa ꞌga ꞌeawera je ikwasiaa inuga Esmirna pewara ꞌgã nupe ꞌga jeꞌeg imũ etee futat.

Gora ar ajamak mex jabej, on ama. Metĩndjwỳnh Karõ ne ar kute amim imar ne apỹnh kute ikôt aben pydjijamã kabẽn. Gora ar prĩne kabẽn ja ma. Ẽ, ar me kuràm atỳx ne aje ijãno adjãmja, ar gajbit dja gar atyk nhijukri ajte atyk kêtkumrẽx. Arkati”, ane. Nãm ã Jeju imã kabẽn ane. Ba ibê Djuão ne ba kuman ar amã arẽ.

Mîrîrî yeꞌnen tauya sîrîrî apîꞌnîkon anetapainon wanî ya, etakî îꞌ taa Morî Yekaton Wannîya soosikon tawonkon pîꞌ. Tamîꞌnawîrî mîrîrî yapîtanîpîtîpon wanî ya, mîîkîrî saꞌmanta pepîn Paapa piapai. Tîîse aakoꞌmamî ipatîkarî iipia—taꞌpîiya.

'Ãyĩpkox pip, nũy ta xupax Topa Koxuk te nõm 'ãktux Yeyox kopa' kuxa mãm xop pu'!Tikmũ'ũn te xakixp-tup, tuk-nãy tu' mõg putup Hãmgãyãgnãg pet tu', tu' xũy, pa' xut xop mõg putup'ah.” Kaxĩy.

Deus biõg̃buk imẽn Jesus a'õ kayayũ kukukat awẽwẽm. Eyetaybin pin eyawẽwẽãm pima, eya'õpicũg̃cũg̃ cuy epesop.Wa'õ kay jĩjãayũ bit waram je'ũ g̃u. Waram warara'acayũ e'ũ buje, je'ũ g̃u ip. Imẽn ma õn Esmirna ka watwat kukukat awẽwẽm — i juk o'e owebe onõg̃pikadiwiat- -Jesus. — Owebe yawẽwẽaptup cuy etupmubararak ixe beaptum — i juk o'e owebe.

“Bë sahõnh hẽ, bë maa newë hã ỹ hꞌyy kaꞌeeh do jé padꞌyyt hẽ kahetꞌaa do hã Pꞌop Hagä Do Sahee maherꞌoot doo. Jé nesaa do hã jꞌaa ketsë doo, dooh da tahob bä banesaa hẽnh, pawóp nuu me däg radejëp do kamaneëënh doo.”Jesus hã ji hꞌyy kanae bä, ji hub dajëb bä, ji hꞌyyb tym dajëp hadoo na-ããj hẽ ta jawén, tëëg hõõ hẽnh ji Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa etyy noo gó. Ji hꞌyyb tym dajëp doo, dooh tagawatsig bä. Ji ahob hadꞌyyt hẽ da. Ti hyb nꞌaa“pawóp nuu me däg radejëp doo”ta ti kamaneëënh.

Jã¹nxe³jut3su² Txa²wã¹sũ̱³na² Yãu³ka³jxah¹la² ĩ³tih³nxe³nx2ti³ju³ta² ten³na³li¹. Ya²la³tu̱³ wi¹ko̱³nh²ti³ten³nyhah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³ a²wãn³txai²li² wi¹lain³kxi¹txain¹yah³lxi³hẽ¹li¹. A³lxi²khaix1sah²lxin¹sxã³ yxau²xai³lyah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ ya³lu²nx2ti³ju³ta³nũ³su² yũ²sa²tẽ³yah³lxan³tho³li¹. Nxe³ye¹nx2ta¹wi¹.” Je³su²jah³la² nxe³na²hẽ³la².

Hiyeta hoka xikatanakoakore xasema maheta hoka xasemahena Enore Nisekohare iraehenere tyakekohatiye hotyalinai hiye. Jiyahao akahenerenae ite maisa wainita hinamaki.

Avamorobohahi; mitha vani'ajahaki ida Ma'onahai Jahaki kodija'ari-ra va'ora nava'isohivini hiki. Ija'ari Jahari athi-ra kajoniki, ni-hora kava'ipahinipa'itxiki, Deus kania kidimahi anokhomiriki-ra vahojahi. Ni-abinijanaki ida ija'ari.

Aty Deus hyrikoso harere piwaby tsihikik zeka atakta piwabytokto. Hawa ha ty Deus hyrikoso Sesus tuktsa bo maha tsipiwabytoktonaha! Asaktsa kaharere bo hyỹ mynakaranaha mokbabanahaze ba iwatsatu mynahyrizikponaha iwazeka ba zikhyrikosokdanaha. Kytsa abazubatsa mokbabanahaze asahi inahyrizikpo nawa tsatu katuk mynapykyryk.Atakta kasukpe baze niy, atahi — kaharere tsiwataha — iwa Sesus kape niy.

— Pywo ti wuatꞌi uimohey haria pe mio tã e te Tupana Pãꞌãu are aikotã areꞌe tawa SIMINA piaria pe hap ewy e. Waku ehewaure kaꞌa kahato Tupana Pãꞌãu e hap uiwẽ pywiat e hap kape e torania 7 Tupana mõtypot yat piaria pe. Uwe uwe ahiag miat toiãꞌãg hap akit hat topyhuꞌat tokuꞌuro hap kape miꞌi hat yt ikuꞌuro i typuot hap mekewat wuatꞌi eꞌat piat miitꞌin mosoꞌopot at kaꞌap hap e Tupana Pãꞌãu ahepe.

“Koêkuti kamoâti, ivávaka yuhó'inoa Sasá'iti Omíxone Itukó'oviti ne xanéhiko yara póhutihiko imokóvokuti.“Enepone itoâti tarú'uxea uhá koêti ra tiú'itihiko koekúti, ákomo véka ne iháxoneti pí'ape ivokeôvoti, enepone ipíhoponeokono ne xâne ákotinemo hunókoku” ákoe ne yítoenoa —kixónune.

Espírito Santo Jesu Cristore ẽho peórãre uúkũmi. O'mê peeri kɨorã́ kɨ̃ɨ̂ uúkũsere tɨ'oyá. A'tîro niî'. Keoró weé yɨ'rɨ wetírã ẽho peó du'utirã pekâ me'epɨ wa'âsome”, niî ohâya, niîwĩ.

Linliyu cal'a Chuya Ispiritu chalapacücunäta nishanta uyaliculcay. Llalliycücätá manam tupaycun'achu ishcay cä wañuyca” nil.

“Asimipari pese aba wamhã, ma'ãpé ĩ̱wapari pese za'ra wa'aba, Ĩ̱mama pẽ'ẽzani hã ĩ̱zazei'wa norĩ ma, te te ĩrotizé hã. Ãne ĩsimiroti hã: ‘Ni'wam norĩ hã tidâ'âzéb u ĩ̱wi sipizari ãna Satanasihi ãma te te ĩ'ai'uté za'ra norĩ hã ta norĩ hã 're ĩdadâ'â zahu za'ra mono norĩ siré, te te 're robzépata za'ra mono õ di za, unhama ro'o u'âsi ãma hã. Robze na te za 're hâimana u'âsi za'ra.’ Ãne Ĩ̱mama pẽ'ẽzani te te ĩrotizé hã.” — Ãne ma tô Zezusi hã ĩ̱ma waihu'u, Esimina ãma ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ma, te ãma rob'ui'éré da.


Jezu nymeropohpyry Perekamupõkõ neneryme—Imepỹ pape imeroko ropa ynenyokyhpyry neneryme, ypoetory tõ Perekamupõkõ amorepane neneryme. Ynara kaxiko eya,“Tyratoke tỹtao exikety omiry sero. Osetato taere tyratoke omiry sero.

Pekamõ kamã Jejus kwỳjê hwỳr kagàSikũn Korĩt 6.14–7.1Nhũm Jejus arĩ inhmã kapẽr nẽ hpãnhã inhmã:—E hpãnhã Pekamõ kamã ixkrajê jamãr o pa xwỳnhja wỳr kagà nẽ mẽ hwỳr amẽ. Nẽ mẽ kãm ixkapẽr jarẽ nẽ mẽ kãm:Pa Pekamõ kamã ixkapẽr mar kaxyw axpẽn wỳr mẽ apikuprõnh xwỳnhjaja. Ot pa mẽ awỳr ixpẽr mẽ. Ixpê ijakwa rũm põm wapo akutã wa gix nẽ kator nẽ ãm xwỳnhta na pa mẽ awỳr ixpẽr mẽ.

Xesosi Iokanapirena Pékamo Sitatxiti AuakanimoniEereka Xesosi iuaĩkana misãkiretari Xoão:—Piokanatariko ia nisãkire Teoso nitirimoni, Teoso sãkire auiãkanikata auakarimoni Pékamo sitatxitiã:Notamoni auari oa iouata ipi uana auakito. Ia nota sãkire.

Pergamodâ Jesus einwânni modoram unâ egatuhobyryAituo keankâ Jesus agueondyly:— Xirâ iwenigâ Pergamodâ ynynonro modoram unâry egaturin-am.“Espada tuosebileim taynâ, tâynâ warâ iewipy sodo urâ. Ytaumbyry xirâ âmaemo Pérgamo donro modoram:

Zezuz omono kar uzeꞌeg uzeruzar maꞌe Pegàmu tawhu pe har wanupe aꞌe kury— Emono kar hezeꞌeg uzeruzar maꞌe Pegàmu tawhu pe har wanupe nehe ty, pape rehe imuapyk pà nehe ty, iꞌi ihewe. Naꞌaw izeꞌeg awer kury. — Takihepuku haimezewaz hereko har romo aiko ihe, haime katu maꞌe hereko har romo aiko ihe. Nako hezeꞌeg xe kury.

Pérgamo pygua igreja kuery pe ombopara ukaague— Embopara ke Pérgamo tetã py igreja kuery ikuai vaꞌe pegua anjo pe: “Po rami ijayvu kyxe guaxu haĩmbe jovai vaꞌe oguereko vaꞌe:

Nigegi ica lapo loiigi Ǥoniotagodi ane idei manitaɡ̶a nigotaɡ̶a PérgamoOdaa meetediwa,“Idiitema niɡ̶inoa yotaɡ̶atibige niaanjo lapo loiigi Ǥoniotagodi ane idei manitaɡ̶a nigotaɡ̶a Pérgamo, niɡ̶inoa lotaɡ̶a niɡ̶iniwa anida lodaajo-ocaɡ̶ataɡ̶a ane dalepe idoatawece liwailidi.

Tupana'ga omondouka onhi'ig̃a ojiheva'ea pe Pérgamopeva'ea pe—João, ei Jesus'ga ji ve, kiro ti ji imombe'ui ikwatijaruka nde ve Tupana'ga rembiepiukara ji ve, ei Jesus'ga ji ve. A'ea ti ekwatija Tupana'gapyrive'ga pe yvagipeve'ga pe – kiroki ga omombe'u Tupana'ga nhi'ig̃a Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Pérgamo pe, ei Jesus'ga ji ve. Ekwatija ti ga pe tomombe'u ti ga g̃a pe Jesus'ga rembikwatijarukara javo, ei Jesus'ga ji ve.A'ero Jesus'ga imombe'ui ji ve. Nurã kiro ji ikwatijari Jesus'ga remimombe'ua nhitena imondovouka Tupana'gapyrive'ga pe cidade de Pérgamo pe.Nde ve Tupana'gapyriva'ea pe ji ei a'ero: Kiro koi Jesus'ga nhi'ig̃a nde ve:—Jihi reki areko haimbejovaiva'ea.A'ea Jesus'ga ei. Nde ve ga ei tomombe'u ti ga nhinhi'ig̃a Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Pérgamo pe javo. Kiro koi ganhi'ig̃a g̃a pe:

Jesus tỹ Pérgamo tá igreja tá ke ag mỹ ã vĩ jẽnẽKỹ tóg: “ũ tỹ cidade tỹ Pérgamo tá inh ki ge kỹ nỹtĩ ag ki rĩr mũ ẽn mỹ tag rán nĩ, ha mẽ,” he mũ gé, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti. “Ũ tỹ ã mỹ vẽnh vĩ jẽnẽg mũ vỹ rógro jã régre vyn kỹ jẽ nĩ, ũn jã há ẽn, hemnĩ iso.

Hesu reroviaha Pérgamo tetã mygwa kwéry pegwarã nheꞌẽ—Ehai jevy katu xe nheꞌẽ kwatia-rehe, heꞌi jevy xe-vy. —Pérgamo tetã mygwa-pe anhemonheꞌẽse ave, heꞌi. —Xe-rehe ha-py onhomboaty aty vaꞌe kwéry rerekwa-pe xe remimoĩgwe pegwarã ehai katu xe-vy, heꞌi. —Ko vaꞌe ehai íxupe gwarã, heꞌi vaꞌekwe xe-vy.—Xe ko kysepuku hãi jovái vaꞌe rerekoha voi ko xe.

Kia heka biritinyke Pergamo dohodỹỹna ỹju‑ò: —Kia inyõ rybe rare. Tii mayrehe wiòtxuree dire:

Pergamũ pewara ꞌgã nupe Jejui ꞌga ꞌeawetAꞌeramũ Jejui ꞌga ꞌjau jee nũ:—ꞌAwamũ jejeꞌega ekwasiat inuga Pergamũ pewara, je rerowiaara ꞌgã ꞌwyriara ꞌga upe— ꞌjau ꞌga jee.—Je jyuua areko, ajuowai aime maꞌea rerekou tejuru pe.

Pegamukam ar ja kwỳ prõ prãm.Nhym kam Jeju ta ajte imã,—Ẽ, ar kute krĩraxbê Pegamukam amim imar ne kute ikôt aben pydjija kadjy mrãnh djwỳnhjamã dja ga pi'ôk no'ôk ne. Dja ga arkum ikabẽn jarẽ. Ba ibê Bẽnjadjwỳr Jeju dja ga arkum ikabẽn jarẽn arkum, “Ẽ, ba ne ba ar amã ikabẽn. Ba ijajkwa krekre kurũm aktã kàx djwa mextire kator djwỳnh, ba ne ba ar amã ikabẽn ne.

Pérgamo Ponkonya Itekare EtaInîꞌrî taꞌpîiya: —Pérgamo pon soosi koꞌmannîꞌnen inserî pia kaareta menukakî, see warantî taatoꞌ:Sîrîrî itekare wanî umaimu pe. Uurî manniꞌ kasupara seꞌ yataimîrî ipoꞌkasaꞌ esaꞌ pe tîweꞌsen.

Kõmẽn Pek yõg kuxa mãm xop pu hãm'ãktuxTu xe:—'Ãpu kax'ãmi pexkox yõg nũ'kutnã'ax pu nõm te kõmẽn Pek yõg Yeyox kopa' kuxa mãm xop pẽnãhã'. 'Ãpu kax'ãmi, hu:“'Ãte xa hãm'ãktux. Yõgnũ mĩkax xexka xox mut tix xip.

— Cartadup cuy etupmubararak Pérgamo ka watwat kukukat awẽwẽaptum- -Jesus kay itabucayũ kukukat awẽwẽaptum — i juk o'e owebe onõg̃pikadiwiat- -Jesus.Õn ma payao kug̃- -xepxep kadi tũybibiat kug̃. Jeyawẽ õn.

Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh do Peh-Gamo panang bä habong do hã Jesus maherꞌoot do hahỹỹhTi taky hadoo:—Hahỹỹ da merii karom ỹỹ hã, hã ỹ hꞌyy kaꞌeeh do Peh-Gamo panang bä habong do hagꞌããs do hã:

Per²ka³mo³thĩ³nãn¹tũ̱³ka̱³txa² ĩ³tih³nxe³jau³su²Nxe³nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² ĩ³ye³kxi²xi²te³nah¹lxi¹:— Ũ³wha²li¹txa²hẽ³li¹. Per²ka³mo³thĩ³nãn¹tũ̱³ka̱³txa² Txa²wãn³txa² yxo²ĩ²sxã³ yxau²xai³tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² a²hxi²kan¹jah³la² ũ³wha²li¹lhi¹hin¹jau³su² nxẽn¹te³nah¹lxi¹: “Nxex3sah²lxi³wxi¹. Txai²na² Je³su²jah³lo²na¹xai²na² sa²kxai³lu² hi³ki²a³la² wxi²txo¹kxi²xai³ta³wxi²a² tẽ³jah¹lo²su² te²sa¹wi¹. A²nxe³na¹jau³su² Txa²yxo²wãn³txai²la¹wi¹.

Iraiti Pérgamo Nali Tyaoniterenae Ana— Exakere haxairahena tyakekohatiyenai hotyali Pérgamo nali tyaoniterenae kaxaikotyasehare ana: Exe iraiti atyo etake kesekase hinama maniya kawetyakere kakoare niraene.

Jesus Cristo kaija'ari Pérgamo sidajia vahojaki vakadimoni ida papira athiniJesus Cristo kaija'ari Pérgamo sidaji vahojaki vakadimoni hida papira athini. Jesus Cristo hora honariavini va'ora vaka'da'diki okajirihivini, va'ora nava'isohira kaimoni hihida athia. Jesus va'ora ni'aha:—Ovahojaki hida kodisa'ai tarasara fori hiki akasajohaninikhamaki.

Deus soho Sesus tuktsa bo asaktsa Perekamo eze mynakykpykyknaha.Sesus hi:— Kasoho tsiwataha Perekamo ezektsa bo asaktsa uzuzukukwy eze kaharere piwabynaha. Myspirikpotsa pe tsimy:“Utakta sokorotsapu isake buruk myzoikeze tawata. Petok zohota. Utakta kasoho ty ahape my.

Miꞌi hawyi poꞌog tohenoi uhepe — Iuwãu e etiwan uhehay uimohey haria tawa PEKAMU piaria pe yi Asia totiaria pe e. Kotã ere o etiwan miꞌiria pe — Tawa PEKAMU piaria uimohey haria apykok hat e uhehay ti surara ekyseꞌyp typy hãi nakat toꞌowa piat hãihyk takat ewy kahato.

Koyuhópeti páhoenokono xâne imokóvokutike ya pitivóko koéhati PêrgamuIna kixopónumaka:—Hara ákoe yitóxinoake ne inuxínoti itukéti imokóvokutike ya Pêrgamu:“Hara koe emó'uinombinoe, undi apêti hána'iti pirítauna pi'âti tetúkope, koati heú'iteoxo:

Pérgamokãharãre ohâ'ke niî'Jesu Cristo niî nemowĩ taha:—Pérgamokãharã, yɨ'ɨ̂re ẽho peóri kurakãharã wiôgɨ sɨ'orí niigɨ́ kẽ'rare a'tîro ohâya: “Yɨ'ɨ̂ pɨ̂a pe'eseri ɨse yoháka pĩhi wiorí pĩhire kɨogɨ́ niî'.

Pergamoćhu chalapacücunämanmi willacunChaypïtam niman: “Pergamo chalapacücunäpa willacüninman cay niyäta isquirbiy:Chay ishcaynin lädunpi lïmäśha ispädayücämi cay niyäśhunqui:

Pedamo ãma ĩsazei'wa norĩ ma rotizé wasu'uTawamhã Zezusi hã ĩ̱tẽme ĩwi hã ma tô duré ĩ̱ma roti, ãne:— Zuwã, te za oto ĩrob'ui'é, Pedamo na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩ̱zazei'wa norĩ 'madâ'â'wai ma. Te aima ĩwaihu'uzém na te za tãma ĩrob'ui'é, ãne:“Wa hã sib'ézé 'wa si'uiwa 'wa pa ré ĩ̱za hã, wa aima roti za'ra wa'wa, ĩ'wa pese ré hã.


Oesary waro ase, joroko tamuru apõ pũto oesary mana. Zae mase ya. Jenetupuhtopõpyry oya onurumekara mexiase, ypoetory kurã Ãtipa totapase ahtao ro. Moroto joroko tamuru esao totapase ynororo.

Na pa hte mẽ anhõ krĩ nhõ xwỳnhjaja kot tanhmã amnhĩ tomnuj to ho pa hã mẽ omunh mex nẽ. Mẽ kot Satanasti kôt pix mã ri amnhĩ nhĩpêx o pa jakamã mẽ anhõ krĩ te kêp Satanasti nhõ krĩ pyràk. Ãxipas kot mẽ hkôt mẽ kãm ixkapẽr o mẽ ahkre ho pa nẽ aa hkaga hkêt tã nhũm prem axtem nẽ ixtã kupĩ. Ka mẽ ja hã mẽ omunh tã mẽ umaj ixkaga hkêt nẽ arĩ ixkôt amnhĩ nhĩpêx rãhã ho ri apa. Ãm hãmri na ka htem ã amnhĩ nhĩpêx anẽ.

Nimarotari ikinika hĩkamakiti. Nimarotari hãuiniãtaã. Ereẽ Satanasi kãkiti auĩte itxaua. Iuaritika hĩte auikari nota sãkire. Kona hĩte takanapari nisãkire hãuikini. Ãtxipa inakori auama hĩte sauaki. Iua sãpiretapikari nisãkire kãkitimoni. Ikara xika okapeẽka ereẽ Satanasi auiniãtaã. Iuaritika kona hãsikano. !Hĩtakanapari nisãkire hãuikini.

“Satanás pymâem ato donro mawylymo, tutuze urâ. Awâtârâ mawylymogue kulâ, yeinwâmpyra mipyra olâ mitaunazemo. ‘Jesus xurâ xina’ warâ inanry amyguezesedylymo. Awâtârâlâ ani Antipas âdyoly Satanás eynynonro modoram, ywâgâ aguely nimopa awylygue. Tâwâlâ lelâlâ wâne ataen-homo âzenagazeoly, âdyoly warâ, alâ olâ yeinwândyly mâinmopa mawylymo.

Akwaw peneko haw ihe. Peiko Zurupari hemiruzeꞌeg wapyr tuweharupi. Herehe uzeruzar maꞌe romo peiko. Amo ꞌar rehe aꞌe pe har uzuka kar amo awa Àxi her maꞌe aꞌe wà. Uzuka wà, taꞌe umumeꞌu katu Tupàn taꞌyr romo hereko haw oho iko aꞌe xe, aꞌe pe har wanupe aꞌe xe.

“Xee aikuaa tetã pendekuaia py Satanás renda ae.Filipenses 2.15 Haꞌe rami teĩ xerery rupi pendekuaia re peĩ atã, ndapejepeꞌai guive xere pejeroviaa gui, Antipas ojukaa ára voi. Haꞌe vaꞌe ma xevygua omombeꞌu porã ramo ojukaa vaꞌekue penderekoa Satanás renda oĩa py.

Ejitaɡ̶awatiwaji me jowooɡ̶odi ane ɡ̶adoenataka, codaa jowooɡ̶odi ane ɡ̶adiɡ̶eladi, anei me diiɡ̶enataka Satanás. Jowooɡ̶odi midioka limedi maniwiticitiwaji me diɡ̶ica mikani ɡ̶atiwaɡ̶atakaneɡ̶egi, idaaɡ̶ida noɡ̶oyeloadi Antipas, niɡ̶ijo ane dawikode leeɡ̶odi mee me niotici. Lemaɡ̶adi digoida ane liɡ̶eladi Satanás.

—Opokwaha hete ji, ei Jesus'ga. Akwaha ji pegwyra – perope Satanás'ga oko g̃anduvihavuhuro. Pe ndapekote'varuhui reki pejikoe'yma ganhi'ig̃a rupi. Peko tuhẽ pe jireheva'ero pejikoheteavo ji rehe. Nurã ji ei: Napemoka'nhymi tuhẽ pe jirera. Ndape'ei: “Orojiko pi ore Jesus'ga rehe orerekote'varuhua mombohara'ga rehe.” A'ea rũi pe ei, ei Jesus'ga.—Antipas'ga ji mombe'ui g̃a pe jipi no. Ga jikohetepige'yma g̃waramo ji rehe g̃a ga jukai pepyteri pe – perope Satanás'ga oko g̃anduvihavuhuro. A'ea rupi vehevi pe ndapekote'varuhui pejikoe'yma Satanás'ga nhi'ig̃a rupi reki. Pe ndapejikopigi ji rehe, ei Jesus'ga.

Satanás nĩgja tá ãjag tóg ẽmã nỹtĩ, ki kanhró sóg nĩ. Iso tar ãjag tóg nỹtĩ. Ãjag régre tỹ Antipas tén ja ag tóg nĩ, ti tỹ inh jyjy tó tugrĩn. Ge ra ãjag tóg iso: “ti ki kagtĩg sóg nĩ,” he ja tũ nĩ, ãjag tỹ Satanás jamã tá nỹtĩ ra.

Aikwaa voi xe nde rekoha. Anhaygwasu rekoha-rupi oiko vaꞌe paꞌũ-my voi ereiko. Íxupe ae omboete ojáry ramo ogwerokwa hikwái. Nde katu nderejehesa rerovái joty xéhegwi. “Hesu reroviaha voi” heꞌi joa nde-rehe upe pygwa kwéry. Nderejeréiry joty xéhegwi. Erejerovia tee voi xe-rehe. Ne retã anhaygwasu Satanás oikoha voi. Gwĩ xe rehegwa nheꞌẽ omombeꞌu porã vaꞌekwe-pe ojuka vaꞌekwe upe pygwa. Antipas amyrĩ-pe ojuka vaꞌekwe hikwái. Upéixa xe rembigwái amyrĩ-pe ombohasa asy ramo jepe vaꞌekwe nande resaráiry voi joty vaꞌekwe xéhegwi. Upéa nde reko porã-rehe aikwaa.

—Jiarỹ reeryre asỹ, ahãwã wahe. Kaiboho Satanasisỹ‑ki tasỹnyteri, irynana rareri wahe. Tahe Kaiboho aityhydỹỹna teriõtenyte. Tai tiiboho warybedu Antipasi òbiti rirubunyrehãrele.

Akwaap je pẽꞌwyra. Mamaꞌeukwaawa ꞌwyriara futat ꞌũi ꞌwyriaramũ aipo ꞌwyr ipewara ꞌgã nupe. Aꞌetea nepepoiri je rerowiar awi. Naje kwakuwi pejepe ꞌgã nui. Ãtipasi ꞌga je momeꞌwau akou ꞌgã nupe rakue. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌga jukau peu futat je momeꞌuramũ rakue. Aꞌetea nepepoiri je wi rakue. Aipoa esage jee.

Xatanaj kute meo ba djàkam ne gar te ar aban amex rã'ã ba arỳm ar apumũ. Be, nã gãm ar ijã angrà tỳx ne aje amibê ikanga kêt. Djã nã gãm ar me kudjwa aminêje memã kum, ‘Jakam arỳm ije amim Jeju mar kêt. Arỳm imã kĩnh kêt’, ane? Kati, ar aje ã memã anhỹr kêtkumrẽx. Nhym me arỳm ar anhõbikwa Ãxipanh bĩ gar mã amã ikĩnh ne aje ikanga kêtkumrẽx ne. Nà, Ãxipanhdjwỳ kum me uma kêt ne tu memã ijarẽnh 'ãno dja nhym me kubĩ, wãkam, Xatanaj mõr djà wãkam. Nãm me te kubĩ gar mã amã ikĩnh ne. Ba arỳm omũn ar akam ikĩnh ne.

Aakoꞌmantoꞌkon epuꞌtî pîꞌ wai tamîꞌnawîrî. Aakoꞌmamîkon manniꞌ pata, makui koꞌmamî manniꞌ yaꞌ. Mîrîrî patawonkon koꞌmamî Makui maimu yawîrî. Ayonpakon Antipas nurîꞌtî wîꞌpî toꞌya yairî umaimu ekaremekîiya wenai. Irumakaiya pra awanî yeꞌnen, apataꞌseꞌkon yaꞌ iwîꞌpî toꞌya, manniꞌ pata Makui koꞌmamî pata yaꞌ. Mîîwîni tîîse innape puꞌkuru ukupî pîꞌ aakoꞌmansaꞌkon naatîi.

'Ãte' yũmmũg 'ãpip'ax. Yã Hãmgãyãgnãg yõg xexka xop yõg mĩmpe yũm'ax xip 'õg kõmẽn kopah, yã Hãmgãyãgnãg yã' xexka', tu' xat kõmẽn yõg xop. 'Ãxop 'ãtu 'ãpip ka'ok, hu yõgnũ putat max xak 'ohnãg. Hõmã' xip 'Ãtip, yã yõgnũ kãmãnat, tu 'ã tu' xip ka'ok, ha tikmũ'ũn tep-tex nõnte Hãmgãyãgnãg yõg xip'ax tu', pa 'ãxop te yõgnũ putat max xak 'ohnãg.

Wetaybit poce eyju dopdom iam. Satanás a'õ kayayũ parakpe eyju. Wa'õ kay acã eyju bit kũyjobit. Itakomaayũ Antipas o'yaoka eyka be- -Satanás a'õ kayayũ dopdopap ka be. Ixe Antipas cedag̃ ma juk adi omuwẽnuwẽn. Eyju bit cuk adi eybu'u g̃u epesop eyetabut am okay ixe a'g̃u ip o'yaoka ma.

Ỹ hapäh, Nesaa Do Yb mejũũ doo bä bë panang badäk.Ta tii bä Nesaa Do Yb mejũũ tawén näng, Roma buuj sa wahë nꞌaaSesaramaneëënh do takꞌëp panang buuj rahyb nꞌaa jewꞌyyk do hyb nꞌaa. Ta tii bä Jesus hã hꞌyy kanaꞌeeh do takꞌëp rahyb nꞌaa jewꞌyyk na-ããj hẽ sa kabarii wób, sa hã pé kabajꞌaa doo. Sa kabarii rahyb nꞌaa jewꞌyyk panang buuj redoo né paawä, Nesaa Do Yb ti rahyb nꞌaa jewꞌyyk doo. Takꞌëp rarejãã paa tii bä Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh doo. Ỹ hapäh ta ti hejoonh bë hã. Ti hadoo né hẽ, dooh hã ỹ bë hꞌyy gejë hõm bä. Dooh noo gó bë eréd wäd hã ỹ bë hꞌyy kaꞌeeh doo. Bë seeh, ajꞌyy Ãn-Tipas häd näng doo, baad hadꞌyyt hẽ këh ỹ nꞌaa herꞌoot do paa bë panang bä, Nesaa Do Yb bawät bä radajꞌëëp noo gó na-ããj hẽ dooh bë eréd wäd hã ỹ bë hꞌyy kaꞌeeh doo.

Wxa²nũ̱³ka̱³txi³nãu³ ĩ³nxai²na² o²la³kxi²yah³lxin¹ju³ta² ĩ²nx2ti³te²sa¹wi¹. Yxau³yah³lxin¹ju³ta² ĩ²nx2ti³te²sa¹wi¹. Nxe³tãu³a² Sa³ta³na²jah¹la² nũ³kxũn³sxã³ a²yxau³txi³khai³xai²la¹wi¹. Nxe³kxan²ti³nũ¹ Txa²ĩ³lxa² so²yxau³yah¹lxi¹lxi¹. Hai³txi³ Txa²wãn³txa² sa²yxo²ã³sah²lxan³tai¹ti²tu³wi¹. Ãn³ti³pa²jah³la² hi²sen³su² Txa²wãn³txa² ĩ³hen³txi³nx2ti³tai¹ti²tu³wi¹. Hai³txi³ sa²yxo²ã³sa²nũ³nxa³tai¹tu³wi¹. Nxe³te³na¹ su²lhã³ain¹tai¹ti²tu³wi¹. Sa³ta³na²jah¹la² a²yxau³txi³khai³xa² su²lhã³ain¹tai¹ti²tu³wi¹.

Xisaonitere nali waiyekehalakita nomani. Hatyo nali Ahalakoahaliti nawenakala. Xakore hoka xisaonita terota noximi maniya. Xityakekota natyo, maisa xahalakisare xawenane nokoamaniyi. Exahe nowakanihare waiyexe Antipas kaxaisaka Ahalakoahaliti nawenakala nali xakore hoka maisa xahalakisare natyo.

Oogaki ida avaibavini. Avavahojaki kasidajinia hojaki ida Jahari kavithi ibavini va'ora vaka'da'diki kaimoni adani ija'ari.Hora avavakaijokaha'oadahaki a'oni. Ni-hora avakava'ipahiniki. Avakadiania hoja'iki ada Antipas kohana oniki. Kodipohi ada. Omonina a'onira kanamonibakhia'iki ada. Hora kava'ipahiniravini mani ida vanaabinivini hi'ia. Jahari ibavi ida Antipas bivaabini'iki kasidajini. Abinina avanokivini kaba'i, ni-hora avakava'ipahini'iki.

Haneze tsimypykyryknaha anaeze kahyrinymyrẽta. Ahaotuktsa pauktsitsa Satanas tyryktsa maha iharere bo yhỹ mykaranaha. Ikiahatsaktsa kaharere bo zuba hyỹ tsimykaranaha. Siakyriukrẽnikitsa Satanas harere bo yhỹ nikaranaha asaktsa Ãtipas zibeze atahi kasoho nitsasoko. Iwatsa tu zibezenahaze ahahudikhudikwy eze ikiahatsa kahumo ahaspirikporẽtsa.

Uimohey haria tawa PEKAMU piaria worohoꞌokuap kahato eipe e. Atikuap aikotã eweikupteꞌen uimohey haria sese wo ahiag emiitꞌin sem pyꞌasetpe e. Atikuap eweikupteꞌen aikope ahiag topyhuꞌat morekuat no hap tote e. Atikuap aikotã uikyꞌe sese haria eweikupteꞌen itote. Yt eiwemõti hin i uhet enoi itotiaria piat hamo wãiꞌe ahiag pytkai e. Atikuap aikotã uimohey sese kahato haria eweikupteꞌen itote. Atikuap aikotã yt eweipun hin i te kue uikuap ehepiat hap e. Atikuap saꞌawyꞌi aikotã uhehay moherep hat wakuat kahato Antipa ahiag etama piaria tiꞌauka eipyꞌasetpia uhehay enoi uimohey hap kaipyi pote e. Uimipoꞌoro taꞌatuꞌauka hawyi atikuap sese yt naku i miꞌiria ehetawa piaria e.

Énjoa ne yóvoku itúkeovo koati óvoku ivátakoku Satánae natíxea, itea kóyeane títiu kéyeyi ingéneke. Ako kurí ixe kívivonu. Ako yaúkapapu ikíni muhíkova koepékokono Ántipa, enepone ovónje koati yuixóvoti koyúhoyea emó'um yanekôyoke ákoti kurí ixâ enepo koepékokono yane pitivóko yóvokunoe, enepone koati óvoku Satánae.

Yɨ'ɨ̂ mɨsâ niî pe'tise weesére masî pe'okã'. Mɨsa yaá maka Pérgamo kẽ'rare masî'. Tii makápɨ wãtiâ wiôgɨ dutiró kɨosamí. Toopɨ́ niîmirã, mɨsâ yɨ'ɨ̂re siru tuú nu'ku'. Yɨ'ɨ̂re ẽho peó du'u wee'. Sõ'ó niîka tero mɨsa yaá maka wãtî niirópɨre a'tîro wa'âkaro niîwɨ. Antipa wamêtigɨ Õ'âkɨ̃hɨ yeekãhasere keoró werêkɨ niîwĩ. Ãpêrã kɨ̃ɨ̂re mɨsâ wa'teropɨ niigɨ́re wẽhé kõ'akãrã niîwã. Tiîta kẽ'rare mɨsâ yɨ'ɨ̂re neê ẽho peó du'utiwɨ.

Yaćhayämi lulaśhayquitapis ñatac quiquin Satanaśhpa mandaśhanćhu yaćhaśhayquitapis. Chayćhu yaćhayalpis masïsu allincäćhu śhaycuycul nuná caśhayquitam camalachiculanqui. Manatacmi ipanchamälanquichu chalapacuna willacüní Antipasta chay supaypa malcanćhu wañülächiptinpis.

Ĩ̱ma waihu'u pese di, 're ai'ubumroi wa'aba mono zé hã. Tame te Satanasihi nhimiwada'uri na 're dahâimana za'ra. Tame ma tô Ãtipasi hã dasiwi wĩrĩ ni asõ'a za'ra wa'aba, simi'ẽ na te te dama 're ĩ̱zadawa wasu'u mono hã. Tane nherẽ, asõ'a za'ra wa'aba da te dasiwi wĩrĩ nherẽ, tãma aipahi za'ra wa'aba õ di. Ĩ̱rẽme za'ra wa'aba õ di duré. Õne haré te ĩ̱nhimiroti na si 're aihâimana za'ra wa'aba mo.


Yrome ohxirory se ase, tuhke pyra. Paraão namorepahpyry omipona exiketõ moroto amaro mã toto. Paraão mokyro Paraki amorepahpõ iirypyryme Izyraeu tõ riry poko. Ahno naxikatyã Ritonõpo myakãme tyripose eya. Mame mokaro ẽpataka tonahsẽ tyrise eya xine, ‘Kure mase,’ katohme tyya xine ipoko. Moro tonahsẽ ke Izyraeu tõ tautuhmapose eya iirypyryme toto ritohme Ritonõpo a. Nohpo tõ poko Izyraeu tõ tyripose roropa eya.

Mẽmoj pixi na ixpê omnuj. Na hte mẽ akwỳjaja axtem nẽ Paraãw kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx o pa. Na pre Paraãwja Parak mã tanhmã kapẽr to nhũm kuma nẽ amnhĩ xô ri tanhmã mẽ anhĩgêt mã kapẽr to ho pa. Nom ixkapẽr kôt kêt ixkapẽr kuhpa hã tanhmã mẽ kãm kapẽr to nẽ mẽ kãm: “Mẽ mãmrĩ ma sãnti hã mẽ hkĩnh mã xwỳnhjê hkôt mra nẽ sãnti hã apku nẽ hã akĩnh. Nẽ mẽ uràk nẽ axpẽn pê axpẽn prõ ho amnhĩkati nẽ axpẽn pê ri axpẽn mjên o amnhĩkati nẽ mẽ ã ri amnhĩ nhĩpêx anhỹr o ri apa. Ja mex kênã.” Anhỹr o mẽ anhĩgêt mã kapẽr o pa nhũm mẽ kuma nẽ mẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx. Tã ka mẽ akwỳjaja mẽ uràk nẽ ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr o apa. Kwa ja mex kêt.

Txamari auapitika hĩkerokakiti. Aua kãkiti hĩte sauaki Paraão inakori sãkire auiãkani. Kitxakapirĩka iua oerekari Paraki inakori kãkiti Isaeo auakani imisirienetini. Iua Paraki xika ikamarina maerekati, kotxi inikarina xinitxi teoso kamakorimoni sikakori. Oerekana kãkiti kaminiri maerekati iĩto nireẽkiti ãti kãkiti ĩtokata. !Apakata kãkiti auikiniri Paraão sãkire.

“Ize wato lelâ waypa olâ amânhekylymo. Balaão nhenomedâdobyry ara ainipe âduaymo. Warâ myakâwândy Balaão Balaqueam aguely: ‘Israelita domodo xurukâ, Deus lelâ netyguebyra itomoem. Ekudyby modo deus keho netyguedâmo lâpylâ, eyam podo egameyby nâdâmo warâ. Pekodo ohogüimby, uguondo ohogüimby, ohogüindânry âdaunlolâ nhynanâdomoem, warâ xurukâmo’ kewândymy.

Amo maꞌe penemiapo kwer naꞌikatu kwaw ihewe. Amo uzeruzar maꞌe pepyr har aꞌe wà, uzeruzar amo ae zeꞌeg rehe aꞌe wà. Màrààw zeꞌeg weruzar oho waiko wà. Pemaꞌenukwaw aꞌe maꞌemumeꞌu haw rehe. Kwehe mehe Màrààw uzeꞌeg Marak pe aꞌe. — Eꞌu temiꞌu tupàn aꞌuaꞌu wanupe imono pyrer nehe ty, Eꞌu kar Izaew izuapyapyr wanupe nehe no. Nezewe mehe Tupàn wikwahy putar nehe, iꞌi izupe. — Emuꞌe ne wà nehe ty, wemireko ꞌym wapuhe iaiw maꞌe iapo haw rehe ne wà nehe ty, tupàn aꞌuaꞌu wamuwete katu pà nezewe mehe nehe ty, iꞌi Màrààw Marak pe.

Haꞌe rami teĩ oiko avi pendereko regua naxembovyꞌai vaꞌe, mbaꞌeta peẽ kuery mbyte pereko Balaão nhomboꞌeague rupi ikuai vaꞌe. Haꞌe vaꞌe ma Balaque omboꞌe rakaꞌe Israel kuery renonde nhuã omoĩ aguã, mbaꞌemo raꞌangaa pe omeꞌẽ mbyre gui haꞌe kuery hoꞌu haꞌe itavy rei okuapy aguã rami.

Pida ida ane jileetaɡ̶adomitiwaji, leeɡ̶odi idi oko ɡ̶adiwigotigi anodioteci liiɡ̶axinaɡ̶aneɡ̶egi Balaão, ane iiɡ̶axitece Balaque anigota me ibatakatidi loiigi Israel niɡ̶ijo jotigide. Diiɡ̶axinaɡ̶atece moyakadi moyeligo niweenigi anoiboo moiweniɡ̶ide niwicidi, codaa eledi diiɡ̶axinaɡ̶atece me yakadi me dinoomatewamigipi niɡ̶ina ane daɡ̶a dinodawamigipi.

—Pepyteripeve'g̃a pe mbo'e reki ite'varuhua rehe Balaãova'ea remimbo'ete'varuhua rehe. A'ea ji ndapotahetei, ei Jesus'ga. Jararamo pe g̃a nderoviari pejikovo g̃anhi'ig̃a rupi.—Ymyahũ Balaãova'ea ei Balaqueva'ea pe hako: “Embo'e ti Israelva'ea rakykwepohara'g̃a ite'varuhuva'ea rehe. Ere ti g̃a pe a'ero to'u ti g̃a mbiara – kiroki a'ea g̃a omondo ha'angava rovai pyteri pe g̃anemimbohetehara pyteri pe. Togwereko ti g̃a g̃wembireko'g̃arũive'g̃a no. Nahã ti ere Israelva'ea rakykwepohara'g̃a pe. A'ero ti g̃a ndekote'varuhui okorame nenhi'ig̃a rupi. A'ero ti Tupana'ga pohiri g̃a hugwi nehẽ,” ei Balaãova'ea Balaqueva'ea pe ymyahũ hako, ei Jesus'ga imombe'gwovo.

Hã ra sóg nén ũ tó sór mũ gé, ãjag mỹ, ti tỹ inh mỹ há tũ nĩn kỹ. Ãjag kãmĩ ũ ag tóg Balaão jykre han sór mũ. Balaão vỹ Balaque mỹ kãmén ja nĩ, ti tỹ Israel krẽ ag krĩn kónãn jé, Topẽ vĩ mranh ke to. Ti tỹ ag krĩn kónãn kỹ ag tóg vẽnh kãggrá to festa ko ja nĩgtĩ. Ag tỹ ón kỹ vẽnh kãggrá to: topẽ, he mũ ẽn mỹ festa ja vẽ. Ẽn ko kỹ ag tóg ãjag prũ tũ fag mré nỹgnỹꞌ he ja nĩgtĩ gé. Tag han sór ag tóg mũ gé, Balaão kóm, ãjag kãmĩ ũ ag, kỹ tóg inh mỹ kórég nỹ.

—Oĩ ae ne rembiapokwe xe mbovyꞌareꞌỹha. Eremoirũ meme-gwi heko vai vaꞌe-pe. Oĩ gwĩ ne irũ ne ndive oiko vaꞌe kwéry ojohu porã Balaão amyrĩ remimombeꞌukwe. Naiporãi upéa. Yma vaꞌekwe Balaão amyrĩ nheꞌẽ ohendu-gwi myamyrĩ pene ramoigwasu kwéry ojejavypa vaꞌekwe. Balaão amyrĩ ogwerova ukapa myamyrĩ pende ramói kwéry Nhandejáry remimombeꞌukwe-gwi. Hemimombeꞌukwe eꞌỹ-my Balaão amyrĩ ohekomboꞌe vai vaꞌekwe Balaque amyrĩ-pe ombotavy hagwã Israel remiarirõ kwéry-pe. Upéixa Nhandejáry remimbota eꞌỹ ojapo uka vaꞌekwe íxupe kwéry. Ombotavy rei voi íxupe kwéry. Heko porãgwe-gwi ogwerova ukapa íxupe kwéry hoꞌu uka íxupe kwéry gwĩ ipotĩ eꞌỹ vaꞌe. “Iporã voi ko jaꞌu soꞌo. Tupã raꞌanga rovagwy-py ijukapyre roꞌo jaꞌu katu” heꞌi ombotavy rei hagwã íxupe kwéry omboete hagwã Tupã Nhandejáry eꞌỹ vaꞌe kwéry-pe. Omombeꞌu ave íxupe otĩ eꞌỹ reheve oiko hagwã. Ha koꞌãy katu gwĩ ne irũ kwéry aipo vaꞌe nheꞌẽ ojohu porã joty hikwái. Oiko hekomboꞌe vaikwe-rupi hikwái. Naiporãi voi eremoirũ íxupe kwéry. Upéa-rehe xe ndavyꞌái, heꞌi.Nm 25.1, 2 31.16

Ihãre tahe akireny sohojile wadee ibinare. Ayreny‑ki inyõ Balaaõ erydỹỹna rityhynyre. Tii ihetxiu Balake òraruna‑txi aatysydỹỹmy ribedeerydỹỹnyre resedỹỹkemy. Tii Israeli mahãdu‑ò rarybere: —Xiwena aõma ide tahe biròbenyke tule òta tahe urihimyò tahe ibinare.

Aꞌere je mamaꞌea pẽẽ mũ iapoa nafutari. Pẽẽ mũ Parãu ꞌga jeꞌegera rerowiaa. Ymã te Parãu ꞌga Paraki ꞌga muꞌei mairaꞌme aꞌagawa muoryw are rakue. “Amuꞌe je ene ee. Aꞌeramũ ene Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã muꞌjau mairaꞌme aꞌagawa muoryw are”, ꞌjau ꞌga ꞌga upe rakue. Kwe pewara ꞌgã wyra monou ijukau inuga mairaꞌme aꞌagawa rowase, imuorypawamũ. “Peꞌu kasi aipo wyroꞌo ne”, ꞌjau Janeruwarete ꞌga Israeu ꞌga juapyrera ꞌgã nupe rakue. Aꞌere Parãu ꞌga ꞌi ꞌga upe: “Mairaꞌme aꞌagawa rowase imonopyrera peꞌu, ere ki ꞌgã nupe”, ꞌjau ꞌga Paraki ꞌga upe. “Peko ki pejejemirekoeꞌem are, ere ki kũimaꞌefera ꞌgã nupe”, ꞌjau ꞌga Paraki ꞌga upe rakue. “Pejemeneꞌem are ki peko, ꞌjau ki ene kũjãmera ꞌgã nupe”, ꞌjau ꞌga Paraki ꞌga upe rakue. Aꞌeramũ Paraki ꞌga ꞌjau ꞌgã nupe rakue. Aꞌere ꞌã pẽẽ mũ ꞌawamũ miamũ mamaꞌea peapo pejejemogyau ꞌga ꞌeawerimũ etee futat.

Bep me kute me kabẽn punukôt amijo ba ja tãm ne ba imã me kĩnh kêt. Ar akwỳ ne gar me bakukãmãre 'õbê Barãokôt ar amijo aba. Djãm Barão mex got. Nãm mekbê idjaer kurê djwỳnhbê Barakimã mekbê idjaer'ã karõ. Kute mekbê idjaer o bikẽnhmã ne mỳjja punu'ã kum karõ. Mekbê idjaer kute mry punu krẽnmã, me kute mỳjjao Metĩndjwỳnh karõ nhipêxjamã mry nhõr ja kute krẽn ne amijo bikẽnhmã. Ne ajte me kute abenbê prõo àkĩnh ne arĩk prõ prãmo kumexmã. Me kute ã amijo bikẽnho anhỹrmã ne me'ã kum karõ. Nhym kam ô'ã Baraki mekbê idjaero bikẽnh o ba.

Tîîse moro man amîrîꞌnîkon pîꞌ taatouꞌya, ituꞌse pra uurî eꞌtoꞌ. Moro toꞌ man tiaronkon ayonpakon Balaão nurîꞌtîya tenupatoꞌkon yawîrî tîweꞌsanon. Îꞌ kaiꞌma Israelponkonya imakuiꞌpî kupî emapuꞌtîtoꞌpe Balaque nurîꞌtîya taꞌpî toꞌya, miaꞌ ke ikonekasaꞌ pia toꞌ nîtîrîꞌpî sararu yantoꞌpe toꞌya tîkai, moropai seꞌ tapairî wîriꞌsanyamîꞌ yarakkîrî toꞌ eꞌtoꞌpe tîkai.

Pa 'ãxop te hãpkummuk mĩy, yã yãg pip nõnte, tu Manak yõg hãmyũmmũg tat. Yã hõmã Manak te 'Iyaet xop mõgãhã', pu hãpkummuk mĩy, yã xit'ax mãhã tikmũ'ũn te topa komut xop pu nõm popmãhã'. Tute tikmũ'ũn pu' yũmmũgãhã', pu' nõy hã xupxet kamah.

Imẽnpit soat g̃u eyekukuap xipat oxe. Pũg̃pũg̃ ey'in Balaão emumutaybitbinap tag̃ jekukum. Ixe Balaão o'jekawẽn Balaque be. “Warẽmtag̃ cuy Israel naxeg̃ebitbit eg̃utaybin ixeyũ be ikẽrẽat mug̃ẽ ãm,” io'e Balaãp Balaque be. Imẽnpuye “Xipat eywebe deusbaroyũ wap iẽnmõg̃'ibitẽn o am,” i napa ma o'e cebe ip. “Xipat eywebe warara'acat tayxi eju jepo am- -warara'acat itop eju dak,” i napa ma o'e cebe ip.

“Ti hadoo né hẽ, ti anäng ta mahang ỹ ganenꞌaak doo: Ti anäng bë mahang Barãm, pꞌooj ub hawäd wät do metëëk doo da habok doo. Isaraéw buuj majĩĩ sa wahë nꞌaa Barak häd näng do hã Barãm metëëh paa nyy da tahꞌyyb tatuk Isaraéw buuj, nesaa do ramoo bok hyb nꞌaa. Tametëëh ta hã nyy dꞌ tabadꞌoo kabarii tä nꞌaa Isaraéw buuj rabawëh hyb nꞌaa, nyy dꞌ tabadꞌoo sa ỹỹm nadoo do sii rabaꞌỹỹh hyb nꞌaa, takꞌëp baad nado né paawä ta ti Pꞌop Hagä Do matym gó.

Nxe³yah³lxin¹ta¹ jũ¹nxa² ĩ³kwa̱i²kxi²nx2ta¹ju³ta² yũ³na¹wi¹. Wxa²nũ̱³ka̱³txa² ĩ²li³te²a² Ba³la³ãu²ah³lai¹tã² wãn³txa² sa²yxo²we¹te²a² yũ³yah³lxi¹lxi¹. Ba³la³ãu²ah³lai²na² wãn³txa² wi¹jau³sxa³tai¹ti²tu³wi¹. A²nxe³jah¹lai²na² a²yxo²wãn³txa² Ba³la²kah³la² ain³kxi²so¹ha²kxai³ I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² ko̱³nxe³ti³ kãi³si¹hain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Nxe³sxã³ Ba³la²kah³lo²nu¹ta²kxai³lu² e³te³nah¹lxi¹, I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² ain³kxain¹te³nah¹lxi¹: ‘Yain³txi³su² a²ta³a² yãu³ka³txa² ũ³hũ¹yah³lxi³sã²nĩn¹ka³tu̱³ hã²wxãn³txa³nũ² yain³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ wi¹na³li¹. Te²yã¹nxe³sxã³ a²nũ²a² ĩ²li³te²a² so¹nyhah²lxan³te²su² te²a² ũ³whĩn¹ta³kxi²nyhu¹ah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ wain³na³li¹.’ Ba³la²kah³lo²nu¹ta²kxai³ nxẽn³txain¹ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Nxe³ju³tai²li² wain³ti³he¹nxa³wi¹.

Xakore hoka inira maisa xawaiyexe nomani. Haiyaharenai xinekonitare Balaão xaotyakiraho tyaonita. Balaão aotyakisa Balaque Israel hotyalinae iniyalahare maniya awenatikisa maheta. “Hiraihena ekakoaha hoka tyoa kanakairaha enore metalahare nakaira, exahe hoka tyaonaha ohironae hiye”, nexa ihiye.

Jahani kaba'i ida avakadihojai vara ovani'a'iki, ni-ovajahaki ida avakadihojai hoariha. Avahararania vahojaki adani ija'ari vaipohiriki Balaão kohana ka'ojomo'ihi athini-ra vanaabaki. Balaãoa binava'isohi'bo'daha ada Balaque kohana hojai Deua bivajaharikia kahojaina. Balaque korijanahia va'ora vara ni'a'badaraki adani Israel kaija'ari: “Ni-makhaniki ida 'bai deus amovana kanava'igani hini naothinia havahani. Ni-makhaniki ida makhira kidigamo hiriki khama vaabono vakavi'omakhamavini.” Nimania ida Balaque, Balaão khama vakadi'ojomo'ihi kavaranihi asohiriki.

Wastuhu ahatuk Barão spirikpowy humo yhỹ maha. Iwatahi kaokze ka ikiahatsa batu ahamysapy tsimaha. Ahasoho humo pahabetsak. Barão imysapybara ty Barak zispirikpo. Iharere humo Isareu tsekokatsa ziknamysapybyikinaha. Ispe niy:‘Sizoho ty deusbyita bo nyny niaha iwaze tsipiboronaha zeka wasani my. Ustsa okeza tsimysihuahuanaha zeka wasani my. Ustsa kytsa bo tsimysimyinaha zeka wasani my’ niy. Ana harere humo Isareu ezektsa nisimyiwy ihumo batu imysapy nikaranaha.

Maꞌato tukupteꞌen eipyꞌasetpiaria uimohey ran haria uhehay ewanĩkaptia tawa PEKAMU piaria. — Uruto Tupana ehay moherep haria iꞌatuꞌe wen maꞌato wẽtup sehay moherep haria aikotã nimo sehay yt hãpyk i rakat enoi hat Parãu mienoi ewy taꞌatumoherep. Nimo Tupana ehay moherep hat Parãu e hap het rakat tiꞌatumuꞌe kahato Isareu ywania ewanĩkaptia eporekuat Paraki e het rakat Tupana emiit Isareu ywania moꞌakagꞌaia Tupana set etiat hap tehay wo. Mio tã e Parãu — Waku ewetunug ienuk hap iwato hawyi eweiꞌauka eihũria Tupanaria iãꞌãkap koꞌi mõtypot hamo e. Miꞌi hawyi waku yne haryporiaꞌin wywo toꞌope eweikupteꞌen e. Miꞌi etunug mote ewanĩkaptia Isareu ywania Tupana miꞌapiheg wo tukupteꞌen eipyꞌasetpe e Parãu morekuat Paraki pe tominãpin e uhepe uimiwan nug hamuat.

Itea anéye íninjone ovópikunoe. Énomone ne ápeyea xâne hokoti ihíkauvoti kuteâti ítuke Mbalâum mekúke enepo exóko Mbaláki kixoku íkorokea íhae Izarâe ya níkeahiko nikokónoti ikó'iparaxokonoke sánduhiko, koane itúkea úhepune mûyo xoko xâne ákoti itukapu koati múxone.

Apêye mɨsâre a'tîro weresé kɨó'. Dɨporópɨ ni'kɨ́ Balaão wamêtigɨ niîkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ Balaque wamêtigɨre a'tîro bu'êkɨ niîwĩ: ‘Mɨ'ɨ̂ Israel kurakãharãre yã'âro wee dutíya’, niîkɨ niîwĩ. ‘Naâre mɨsâ ẽho peógɨre o'ô'ke di'ire ba'â dutiya’, niîkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'ógɨ, Balaque naâ wẽhé ɨ̃hâ moro peo'ke di'ire Israel kurakãharãre ba'â dutikɨ niîwĩ. Tohô niikã́ naâ yã'âro a'me tãrá baha ke'atikã weékɨ niîwĩ. A'tóka tero mɨsâ wa'tero ni'karérã Balaão wee dutí'ke nohore siru tuúma.

Ñatac juc-ishcay cunca cuchuyniqui cayanmi: Balaam yaćhachishan lulaycunacta atichishanta cunsintiyalcanquim. Paymari Balacta yaćhachila Israelcunäta palpuchinanpä chay taytachacunap uycuśhan aychacunacta micapäcuśhanćhu, jinaman mansibacuycunacta lulapäcuśhanćhüpis.

Tane nherẽ, te duré marĩ hã ĩ̱wi ro'wa'ré, te ai'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa hã. Ni'wam norĩ hã ma tô aibâ nhimiroti na 're hâimana za'ra, Bara'ã na aibâ nhisi hã. Ta hã ma tô duréihã Baratihi ma te te 're roti, Izarazéhé nhihudu norĩ ma, sadawa nhipese na te te 're roti wasété za'ra mono da, simiroti wẽ newa, ĩsine 're hâimana wasété za'ra mono da. 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana, romhâiba 'manharĩ ãma 're dawata za'ra mono da, danhimizama da te tãma 're ĩsõmri za'ra mono hã, ma tô Barati hã te te 're a'ru, Izarazéhé nhihudu norĩ ma, te te 're huri mono da. Ma tô duré te te tãma 're roti pese za'ra, pi'õ, mro ré nherẽ, aibâ aimawi na 're simisaihuri za'ra mono da, duré aibâ, mro ré nherẽ, pi'õ aimawi na 're simisaihuri za'ra mono da.


Morararo imehnõ amaro mã toto, Nikorai poetory namorepahpyry omipona exiketomo.

Na hte mẽ akwỳjaja Nikorawjê kapẽr kôt ixkapẽr kuhpa hã tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho pa. Ja mããnẽn mex kêt.

Hĩte sauaki aua kãkiti Nikoraito inakoni sãkire auiãkani. Nota omanatari ninoa auiãkiti sãkiretxiti.

Tâlâ lâpylâ âduaymo Nicolau eynynonro modo inakanhe nhenomedâdomobyry einwânni modo.

Nezewegatete pe no. Amo pepyr har aꞌe wà, weruzar Nikuraw hemiruzeꞌeg wazeꞌeg waiko aꞌe wà. Naꞌikatu kwaw wazeꞌeg aꞌe wà, taꞌe uzapo kar ikatu ꞌym maꞌe kwehe arer zàwenugar peme aꞌe wà xe.

Penembyte pereko avi Nicolaíta kuery nhomboꞌea rupi ikuai vaꞌe.

Odaa jiɡ̶idaaɡ̶enitiwaji idi ɡ̶adiwigotigi anodioteci liiɡ̶axinaɡ̶aneɡ̶egi ‘nicolaítas’ (ane liciagi Balaão me diiɡ̶axinaɡ̶a).

—Jararamo pe perovia Nicolau'gareheve'g̃a nemimbo'ete'varuhua pejikovo hupi. A'ea ji ndapotahetei no, ei Jesus'ga.

Kỹ ãjag kãmĩ ũ ag tóg Nicolaítas he mũ ẽn ag jykre han sór mũ gé.

—Oĩ ave ne ndive oiko vaꞌe, ne irũ kwéry Nicolaíta kwéry remimombeꞌu ojohu porã vaꞌe. Gwekoha oipeꞌa ave íxugwi kwéry. Niporãi voi eremoirũ haꞌe kwéry.

Tule ayreny‑ki tahe Niolaita tohodỹỹna ijõreny rityhynyre, timybo rexiòrarunanykemy. Kia ibinare wadee.

Pẽẽ mũ Nikurai ꞌga jeꞌegera rerowiaa pejejemogyau. Aipo nanẽ niaꞌwyri jee nũ.

Nhym ar akamdjwỳ mekbê Nikôrij ã kabẽn ane, ã memã 'ã karõo ane. Nhym ar akwỳ kabẽn punu jakôt ar amijo ba.

Mîrîrî warantî nîrî akoreꞌtaꞌnîkon nicolaítayamîꞌya ayenupatoꞌkon yawîrî tiaronkon ayonpakon wanî.

'Ũpip kama 'ũyãg xop, tu Nĩkonax xop yõg hãmyũmmũg tat.

Ixe buxim pũg̃pũg̃ ey'in Nicolai a'õ kayayũ emumutaybitbinap tag̃ jekukum, warẽmtag̃ ma'g̃u ip imutaybitbin.

Ti anäng na-ããj hẽ bë mahang Nikoraw häd näng do karapee ma metꞌëëk do ky sꞌũũt doo.

Te²yã¹nxe³jut3su² Ni³ko³lai²ta² nũ̱³ka̱³txai²na² wãn³txa² sa²yxo²we¹te²na² yũ³yah³lxi³nũ³ni¹lxi¹. Ko̱³nxe³ti³ kãi³ju³tai²la¹wi¹.

Nikare tehitiya haiyaharenai xinekonitarenai nicolaítanae xaotyakiraho xema tyaonahitaha. Hatyohare maisa waiyeta nomani.

Avakadiania vahojaki jaboni adani Nicolao vaipohina. A'onira vaka'ojomo'ivini hiki vakadihojai jaharikia avakahojaija kaimoni jaboni.

Ustsa ahatuk kino Nikorai harere bo yhỹ mykaranaha.

Iꞌewyte sehay yt naku i moherep haria tukupteꞌen eipyꞌasetpe. Wẽtup sehay saꞌag moherep haria uimopyꞌahak kahato miꞌi ti mekewat uhyt Nikuraita ehay upiat gupteꞌen haria mekewat — Waku ahewaire waire watunug iꞌatuꞌe saꞌag uimopyꞌahak haria e.

Anêkomaka xepákukenoe kuteâti, hokoâtihiko ne ihíkauvoti ítuke evo nikolaíta.

Apêye kẽ'rare ni'karérã yɨ'ɨ̂ yabisére a'tîro weemá. Nicolaíta wamêtiri kurakãharã bu'esére siru tuúma. Neê du'ú sĩ'ritima.

Chaynütacmi ćhïnicuśhá ‘Nicolaitas’ nishanpa yaćhachicuynincunacta atichïcunätapis cunsintiyalcanqui.

Tane, te ãhãna ni'wam norĩ hã Nicora'ihi nhimiroti wasété na 're hâimana za'ra, asiré 're aihâimana za'ra wa'aba mono norĩ hã.


Naeroro oorypyrykõ irumekatoko. Oorypyrykõ onurumekara awahtao xine, okynahkopyra oehnõko ase oya xine atatapoise mokaro maro. Ratoimo ke ỹtae tũtakety ke toto akohkohnõko ase.

Tã ra mẽ akwỳjaja ã amnhĩ tomnuj anhỹr o pa ka mẽ ja hã mẽ omu nẽ ãm mẽ omu nẽ nê tanhmã mẽ kãm akapẽr to hkêt nẽ. Kwa mẽ ate ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr xwỳnhjaja. Kêr ka mẽ tokyx ja kaga nẽ akupỹm ixkôt ri amnhĩ nhĩpêx mex nẽ. Kot kaj mẽ anhỹr kêt kot paj tokyx mẽ awỳr wrỳ nẽ te ijakwa rũm põm wapo kator xwỳnhta o mẽ hkanhwỳr pyràk o mẽ anhĩpêx. Nom ixkapẽr xihtỳx pix o tanhmã mẽ anhĩpêx to.

Hĩtakanapariko ikinika himaerekani. Hĩkanapiriãko notamoni. Ikara atoko himakamakaniã, patimari hĩtemoni napokini. Ininiã nineenamauata maerekati kamakanikata mitaro iouataã ninamaã auakaroã.

Âjityendaungâ, inakanhe kulâ amitomobyry wâgâ. Inakanhe amidylymo imowâdaungâ. Inepa ise kodopâdyly. Inakanhe amidylymo mâinmopa âmaemo-ro watay, inagazezemo urâ. Xirâ espada tuosebileim ytayba egaseringue ise agâmo kâseguebyly.

Pepytuꞌu aꞌe ikatu ꞌym maꞌe iapo re nehe ty wà. Aze napepytuꞌu kwaw nehe, naꞌarewahy aha putar pepyr ihe nehe, hetakihe hezuru pe har heraha pà ihe nehe, aꞌe teko wàmàtyryꞌym pà ihe nehe.

Haꞌe nunga rupi pejeko rerova. Haꞌe rami eꞌỹ ramo aju voi ꞌrã pẽa py, haꞌe xejuru gui kyxe guaxu oẽ vaꞌe py apuꞌã ꞌrã haꞌe kuery rovai.

Enice adinilaanitibecetiwaji! Nige daɡ̶adinilaanitibecetiwaji, natigidawaanigi janagi makaamitaɡ̶atiwaji, odaa ja jakapetege niɡ̶ina oko anodioteci niɡ̶ijoa nicolaítas liiɡ̶axinaɡ̶aneɡ̶eco, jibake nodaajo-ocaɡ̶ataɡ̶a ane icoɡ̶otiwece inioladi.

—Perojijyi ti pejeaporog̃ita pejipohia g̃anemimbo'ete'varuhua hugwi g̃a mondovo pejihugwi. Po pe ndaperojijyi pejeaporog̃ita, a'ero ti kotihĩ ji ruri pe pyri jitavuka pe me nehẽ. Ereki pe Balaãova'ea remimbo'ea rerovia Nicolau'gareheve'g̃a nemimbo'ea rerovia no. Pe me nhaporemo ti ji tavukari haimbejovaiva'ea pyvõ nehẽ – kiroki haimbejovaiva'ea ohẽ jijurua rupi, ei Jesus'ga.—A'ea nhaporemo ti ere Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Pérgamo pe, ei Jesus'ga nde ve ikwatijaruka ji ve.

Tovãnh nĩ, ãjag jykre tag. Ke tũ nĩ mũ ra sóg ãjag ki jun ke mũ, sỹ ũ tỹ vẽnh jykre tag han mũ ag kato vãsãn jé, rógro tỹ inh jẽnkã tá kãkutẽ mũ ẽn tỹ, hemnĩ, vẽnh rán ki,” he tóg, inh mỹ, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti.

—Erova katu upe nde rekoha. Ererova eꞌỹ ramo nde rekoha vai-gwi, aha-ta nde ha-py. Ndaxe arevéi-ma aha hagwã orombohasa asy. Areko asy-ta gwekoha ogwerova eꞌỹ vaꞌe kwéry-pe. Onhorairõ vaꞌe-rami voi areko asy-ta íxupe kwéry. Kysepuku-rami voi aiporu-ta xe nheꞌẽ ipyꞌapy-py kwéry amoinge hagwã.

Tai marybeke tiiboho rexirahĩkemy idi iribi rexixãwidỹỹnykemy. Tukõkeki, anakre warymayrehe wiòtxuree‑di iòludumy areakre wou‑ki.

Pepoit pejetywer awi. Kasi aꞌe pe je oi mamaꞌe tywera apoara ꞌgã nowajaa tejuru pewara tejyuu pyu ne— ꞌjau ꞌga ikwasiarukaa jee.

On ar amim akaton wãnh ajaxwemã anhiren iwỳr amijo akẽx. Dja gar amim akator kêt ba ar awỳr bôx ne me kabẽn punuja'ỳr iprõt ne. Ijajkwa krekre kurũm aktã kàxdjwa mextire katorjao dja ba me'ỳr iprõt ne.

Mîrîrî yeꞌnen tauya apîꞌnîkon, enpenatatî. Ayeserukon miakanmatî. Mîîwîni pra awanî ya, kaꞌneꞌ pe uuipî mîrîrî inkamoro, yairî pra tîweꞌsanon, inkamoro yenunse, mîrîrî unta yapai teepaꞌkasen umaimu ke, kasupara warainon ke.

'Ãpu 'õg hãpkummuk mĩy kux. 'Ũkux 'ohnãg, kopxik mõg, nũy yãykix nõm tikmũ'ũn mũtik. Yã 'ãte yãy kix putup mĩkax xexka hã nõm xip 'ũgyĩkox kopah.

Ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ap cuy epeyepere. Cepere'ũm pima bit, g̃axĩn ma ojot eykay ipiat'ajoan eywebe. Ixeyũ eju nopag̃õg̃õm oce- -warẽmtag̃ imutaybitbinayũ eju. Yaokakam ip oce wekawẽn- -payao buximan- -xepxep kadi tũyan.

Tawꞌããts hẽ bë tꞌyyd kamehĩĩn, bë eréd ta ti nesaa doo, bë gado manä ta ti hadoo do bë mahang. Bë tꞌyyd kamanehĩĩn bä, nayyw hẽ ỹ ana da bë wë. Sẽn-jeer noh ỹỹ gó naa ganyyh doo me ỹ gawatsꞌiik da bë mahang nesaa do moo bok doo.Ta kyyh takꞌëp hejoonh doo, ta tisẽn-jeer.

Nxe³ha²kxai³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ju³ta² ã³na¹jah¹lxi³hẽ¹li¹. Sa²yxo²wet1syah¹lxi³hẽ¹li¹. Nxe³syah¹lxan³kxai²nãn²tu̱³ ye³jen¹na² wa̱³li³na¹tãu³a² ã³nhe¹kxi¹nx2ta¹tu¹wi¹. Hi³ki²a³la² txa²yxo²ai²na² sa²yxo²sai¹ta³wxi²ai²na² tẽ³sxã³ ã³nhe¹kxi¹nx2ta¹tu¹wi¹.

Xahalakihena nikare xawenane! Maisaiya hoka haxeroriya notyoheta hoka noxalijinihareya hatyo iniyalahare nomaseharenai kakoa exe kesekase nokanasakota hikoitere kakoa.

Avaabononi vaka'da'digaria bana! Vakava'ipahinika'oa bana ida avakadihojai jahariki. Avakava'ipahinirihi; jorakia avakadiania okhahi, va'ora onihimara kaimoni adani ojomo'ihi kavaranihi asohiriki-ra vanaabaki. Kodisa'ai hiki ida tarasara fori hiki obodia khaonaniki.

Imysapybara ty ka tymoewytaha! Ahamysapybyri ty arek ahabyi zeka ahabo mozumuze pahazuwy. Kasokorotsapu zeze kasake buruk ta humo pahasininiwy. Iwa kasoho Perekamo ezektsa myspirikpokotsa bo my” — niy.

Ewetoiat ro yne Tupanaria areꞌe. Ewetoiat ehewaire hap yne areꞌe. Eweiꞌaipok to uhowawi uimienoi koꞌi nug hamo e. Yt pote ariot ehowawi eiwuꞌuka hap erut hamo e. Mekewat uiwẽ piat kyseꞌyp typy hãihyk takat wywo areto ehowawi surara ewy e. Eiweꞌeg woꞌo areꞌe tawa Pekamu piat uimohey haria pe.

Ikétivexaikopo iséneuke ne pehúnevo, koane kiríka, vo'oku enepo hákotimo kirikópa, ákomo ingá'akarixapu nzímea xepákuke nzayá'ikoponea ne vaheréxoti ítuke, koane ongópeamaka ya emó'um, enepone kutí koeti hána'iti pirítau.

Tohô weérã niî pe'tise mɨsâ yã'âro weesére bɨhâ wetiya. Mɨsâ dɨka yuútikã, mɨsâ tiropɨ wa'âgɨti. Yaa pĩhí wiorí pĩhi ɨsêropɨ kɨorí pĩhi me'ra mɨsâre bu'îri da'rêgɨti.

Chayurá ¡wanaculcänayquiñamá! Chaynu mana captin'a un'aypi śhamulmi paycunawan pilyaśhä shimïpi yalamü ispädawan.

Ma'ãpé ãhãna hã aihâimana wasédé hã sahâri za'ra wa'aba, aiwasété wi 're aipizari za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono u. Aihâimana wasédé hã sahâri za'ra wa'aba õ wamhã, wa za ãma atẽme ĩ̱morĩ su'u za'ra wa'wa, 're aihâimana wasété za'ra wa'aba mono norĩ hã ĩ̱zadai'ré hawi sib'ézé 'wa si'uiwa ĩsa'o na te ai'wapé za'ra wa'aba da.


Typanare awahtao xine Juzenu nekarory ypoetory tomo a omipona ehtoko.Tyyrypyrykõ poremãkaponanomo a tonahsẽ ekarõko ase. Tokare pyra moro ekarõko ase oya xine, pake ynekarohpyry sã kapu ae, Izyraeu tõ napyryme. Topu karimutumã ekarõko ase roropa oya xine, tymerose oesetykõ esehpasenã ke. Imehnõ oesetykõ waro pyra mã toto. Esẽ rokẽ tosety waro exĩko mana.”

E kot kaj mẽ amã ixkapẽr mar prãm hã kot kaj mẽ ã Tĩrtũm mẽ wa Ixkarõ nhỹ hã ixte mẽ amã ixkapẽr anhỹrja ma nẽ kãm ajamaxpẽr tỳx rãhã ho ri apa.Nẽ kot kaj mẽ ate amnhĩ tomnuj nê amnhĩ to htỳx nẽ inhmã hprãm xà hkôt amnhĩ nhĩpêx rãhã ty. Hã kot paj akupỹm mẽ ato mẽ atĩr hãmri nẽ ra pam mẽ amã mẽ anhõ ka mẽ hkur o apa. Te amnepêm Ijaew kapôt ã pa nhũm ixte mẽ hwỳr “manã” anhỹr xwỳnhta rẽnh nhũm mẽ kot hkur o pata pyràk. Nom ixte mẽ amã mẽ anhõja na hpimxur. Ãm papxipix na pa hte mẽ kãm õr o ixpa.Nẽ kot paj mẽ atã mẽ anhĩxi nyw rẽ. Jao kẽn jakare hkwỳ hã ahpỹnhã mẽ anhĩxi nyw jaxwỳ nẽ mẽ amã kugõ. Ka mẽ hamỳ nẽ kapxipix amnhĩ nhĩxi nyw pumunh o apa.E ãm ja pix. Na hapêx. Anẽ.—E Juãw. Kêr ka Pekamõ kamã ixkrajê hwỳr ã ixkapẽr anhỹr ã kagà nẽ mẽ hwỳr amẽ. Anẽ.Hãmri pa kuma nẽ ô ri mẽ kãm hã kagà.

Kakenakokii hĩte, ininiã hĩkenakotariko Erekari Matamatakoti sãkire Teoso sãkire auiãkanimoni. Maerekati makamakati nisikariko komiri iaxitikiri kipatakori. Apaka nisikariko kai kasarori maerekati makamakanimoni. Iua kai nopini iõkataãka kãkiti uãka amaneri apanakini mimarotakiniti. Apakapakarinani imarotari iuãka amaneri,—itxa Xesosi Pékamo auakanimoni.

“Awylygue auguely mâuntudyze mataymo, idataungâ Deus Ispiritury aguely idânârâ yeinwânni modoram.“Âmaemo xypyry etaji kehoem yeinwândyly imodânry modo, Deus nhekanâdyby maná kehogue âwasemo urâ. Tuhu tapekeim xuduze lâpylâ urâ yeinwânni modoram. Ezedymo iwelo iweniby ise tuhu wogonro. Ânguy âkelo ezedy nutuwâbyra ise; sodo lelâ ise xutuim” — kely keankâ Jesus Pergamodâ tynynonro modoram.

Aze peapyakwar heta henu haw nehe, pezeapyaka katu Tekwe zeꞌeg rehe nehe, uzeruzar maꞌe wanupe imumeꞌu pyr rehe nehe. — Aze teko nupytuꞌu kwaw herehe uzeruzar ire wà nehe, maꞌerahy ipuraraw mehe wà nehe, aꞌe mehe amuigo kar putar aꞌe teko hepyr ihe nehe. Aze teko pepyr wanekon wà nehe, pemono putar temiꞌu wanupe nehe. Nezewegatete amono putar temiꞌu zàwenugar ikatuahy maꞌe ikwaw pyr ꞌym ihe nehe no, uzeruzar ire upytuꞌu ꞌym maꞌe wanupe ihe nehe no. Amono putar ita xig maꞌe izupe nehe no. Amuapyk putar her ipyahu maꞌe aꞌe ita rehe ihe nehe. Amogwer teko nukwaw kwaw aꞌe her aꞌe wà nehe. Ipyhykar zutykaꞌi izar zutykaꞌi ukwaw putar uwer ita rehe har imuapyk pyrer aꞌe nehe, iꞌi Zezuz Pegàmu tawhu pe har wanupe.

Ijapyxa oĩ vaꞌe ke toendu igreja kuery pe Nheꞌẽ ijayvu rã. Mbaꞌeta ogueropoꞌakapa vaꞌekue pe ameꞌẽ ꞌrã maná onhomi mbyre haꞌe itaꞌi xiĩ vaꞌe guive. Haꞌe vaꞌe ita re ma tery pyau oĩ ꞌrã avave rei ndoikuaai vaꞌe, ojopy vaꞌe eꞌỹ vy.”

Ane yemaa me wajipa, dice ajipaata Liwigo Aneotedoɡ̶oji ane ligegitiogi lapoli loiigi Ǥoniotagodi!Niɡ̶ina anoiɡ̶eke niciniɡ̶ico, jajigotiogi niweenigi ane diɡ̶ica me jinataɡ̶a ane icoɡ̶otibigimece ditibigimedi. Codaa aaɡ̶aɡ̶a jajigotiogi wetikawaana lapaceɡ̶e ane diniditeloco boonaɡ̶adi ane diɡ̶ica ane yowooɡ̶odi, iniokini niɡ̶ini ane dibatege baɡ̶a yowooɡ̶odi ane diitigi.”

—Peapyakwa pe. Pehendu katu Tupana'ga ra'uva ea Tupana'gareheve'g̃a pe a'ero, ei Jesus'ga.Kiroki ga g̃wendu katu Tupana'ga nhi'ig̃a onhimomiranama jipi – ga pe ti ji jukari mbeju'ia'javuhuva'ea maná nhirembiepiukaripyre'yma nehẽ. Itatig̃uhũva'ea po ti ji imondoi ga pe nehẽ. Itatig̃uhũva'ea rehe ti ji ikwatijari garerapyahua. Gaha jate ti okwaha ojerapyahua nehẽ, ei Jesus'ga ikwatijaruka ji ve.

“Ũ nĩgrẽg nỹtĩ ag tỹ tỹ jẽmẽ jé, Topẽ kuprĩg vĩ ti. Ũ tỹ inh ki ge kỹ nỹtĩ ag hã mỹ tóg tó tĩ, Topẽ kuprĩg ti,” he tóg.“Ũ tỹ isovãnh tũ mỹ sóg kanhkã tá vẽjẽn ẽn nĩm ke mũ, vẽjẽn tỹ péju kỹ nĩ ẽn. Ag mỹ sóg pó kupri nĩm ke mũ gé. Kri vẽnh jyjy tãg tóg rán kỹ nĩ. Ũ pi(jé) vẽnh jiji tag ki kanhró nĩnh mũꞌ. Ũ tỹ pó kupri ẽn mãg mũ ẽn hã tóg ki kanhró nĩnh mũ, ã pir mỹ, ti jyjy tãg ki, he tóg, hemnĩ,” he tóg, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti. Ti tỹ cidade tỹ Pérgamo tá ke ag mỹ vẽnh vĩ jẽnẽg mũn hã vẽ.

—Ne aranduse vaꞌe, ejeapysaka porã katu ko Tupã Nhandejáry Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe nheꞌẽ-rehe. Hesu reroviaha kwéry pegwarã-rehe ejeapysaka porã katu. Onhembohekopyatã uka vaꞌe xe-vy xe rape-rupi ogwata meme hagwã areko porã vaꞌerã. Teminhomigwe haꞌu uka vaꞌerã íxupe héry vaꞌe maná. Ameꞌẽ vaꞌerã ave íxupe peteĩ ita morotĩ. Hese onhemoĩ vaꞌekwe héry. Avave ndoikwaáiry upe héry hesegwa. Haꞌe ae ijáry mate oikwaa vaꞌerã heryrã. Upéa haꞌese nde-vy anhemonheꞌẽ-vy, heꞌi ohai uka-vy Pérgamo tetã mygwa kwéry pegwarã. Upéa heꞌi xe-vy Hesu xe-vy anho mante ojehexa uka ramo vaꞌekwe.

Iny nohõti‑di mahãdu, boholake Deuxu Tyytybytyhy rybe‑ò timybo Ityhydỹỹdu mahãdu‑ò rarybemyhỹre: —Inyõ òraruna ijesu ritakeki, tamy biu‑ribi rỹsỹna rỹikre. Manauratyre‑ki heka nii tỹmyra raritimy roire. Õmo nii rieryõre. Tunidukrele rieryre.

—Ee pejejeapyoweramũ ki Jarejuwarete ꞌga ꞌAgesage jeꞌega peenup, je rerowiaara ꞌgã nupe ꞌga ꞌAgesage jeꞌegamũ. ꞌGa jeꞌega renupara ꞌgã nupe tamono mana ꞌjawa ꞌjau, ꞌgã nemiꞌurama ꞌjau. Imimipyrera tamono ꞌgã nupe ꞌjau. Ita siga nanẽ tamono ꞌgã nupe ꞌjau. Ita sig are ꞌgã ner yaua tamono ikwasiaa ꞌgã nupe ꞌjau. Tekotee ꞌgã nipo nokwaawi futari ꞌgã ner yaua. Jeremieꞌrogera ꞌgã tee te nipo wer yaua okwaap— ꞌjau ꞌga jee.Aipoa ꞌga ꞌeawera je ikwasiaa inuga Pergamũ pewara ꞌgã nupe ꞌga jeꞌeg imũ etee futat.

Gora ar ajamak mex jabej on ama. Metĩndjwỳnh Karõ ne ar kute amim imar ne apỹnh kute ikôt aben pydjijamã kabẽn. Gora ar prĩne kabẽn ja ma. Ẽ, ar me kuràm atỳx ne aje ijãno adjãmja, ar gajbit dja ba ar amã djwỳbê mỳj ne ja ngã, djwỳo bipdjurja ngã gar krẽ. Ba kam ajte ar atỳxmãbit apỹnh kẽn mêre, kẽn jaka ngã. Ne kam ajte ar amã kẽn ja no'ôk, apỹnh ar anhidji ny'ã kẽn no'ôk ne kungã gar kam omũ. Atemã me ja kute ar anhidji nyja mar kêt. Ar gajbit, ar atỳxbit, ije apỹnh ar amã kẽn nhõrja, ar gajbit dja gar apỹnh aminhidji nyja ma”, ane. Nãm ã Jeju imã kabẽn ane. Ba ibê Djuão ne ba kuman ar amã arẽ.

Mîrîrî yeꞌnen tauya apîꞌnîkon. Anetapainon wanî ya, etatî, îꞌ taa Morî Yekaton Wannîya mîrîrî soosikon tawonkon pîꞌ. Moropai imakuiꞌpî yentai enaꞌpî pia, ayukon ton maná tîrîuya Paapa winîpainon. Manniꞌ maná yenonsaꞌ pe esiꞌpî. Moropai tiwin pîꞌ toꞌ kaisarî tîꞌ aimutun tîrîuya. Moropai mîrîrî tîꞌ pîꞌ eseꞌ wanî eꞌmenukasaꞌ wanî, anîꞌ nepuꞌtî pepîn. Tîîse mîîkîrî neken, yapiꞌnenya epuꞌtî—taꞌpîiya.

'Ãyĩpkox pip, nũy ta xupax Topa Koxuk te nõm 'ãktux Yeyox kopa' kuxa mãm xop pu'!'Ãte pãm mãnã popmãp-tup 'ũxut xop pu'. 'Ãte nõm pu' popmãp-tup kama mĩkaxxap ponnok, tu nõm yĩmũ' kax'amip-tup 'ũxuxat'ax tup, ha nõm te' pop te 'ãxet'ax yũmmũg putup, pa' nõy te' yũmmũg putup 'ohnãg.” Kaxĩy.

Deus biõg̃buk imẽn Jesus kay itabucayũ kukukat awẽwẽm. Eyetaybit pin eyawẽwẽãm pima, eya'õpicũg̃cũg̃ cuy epesop.Wa'õ kay jĩjãayũ be manada otaũm ixatam ip tamunẽm'ibita. Karatũg̃'a buximat'a dak oyaũm soat pe ixeyũ be yarucat'a- -yadeibog̃at'a. Ibutet iisuat ibararak opop ig̃o'a be. Ka'ũma ma itaybit ixe buten. Yabuat acã itaybit je'e ixe buten. Imẽn ma õn Pérgamo ka watwat kukukat awẽwẽm — io'e Jesus owebe- -onõg̃pikadiwiat. — Owebe yawẽwẽaptup cuy etupmubararak ixe beaptum — i juk o'e owebe.

“Bë sahõnh hẽ, bë maa newë hã ỹ hꞌyy kaꞌeeh do jé padꞌyyt hẽ kahetꞌaa do hã Pꞌop Hagä Do Sahee maherꞌoot doo. Jé nesaa do hã jꞌaa ketsë do hã, ỹ anoo da Manah häd näng do kejën hõm doo.Tabanawäng doo bä Isaraéw buuj rababok noo gó Pꞌop Hagä Do anꞌoo hadꞌyyt hẽ sa waaManahramaneëënh doo. Sa waa Pꞌop Hagä Do anoo do ky nꞌaa gó Jesus behꞌũũm hỹ pong jé ji awäd hadꞌyyt hẽ hanoo do ji hã. Jé nesaa do hã jꞌaa ketsë do hã ỹ anoo da na-ããj hẽ pä hawak doo. Pä hã takerii däk da ta häd papuuj, jããm hẽ pä gadoo do hapäh doo.”Pꞌooj ub ranoo pä hawak do jé ratsꞌyyt do sa hã, ti hyb nꞌaa hỹ pong jé Jesus bagꞌããs bä, ta jäm nꞌaa hẽnh ji tagadoo tahanäng pé ti tahyb nꞌaa péh.

Jã¹nxe³jut3su² Txa²wã¹sũ̱³na² Yãu³ka³jxah¹la² ĩ³tih³nxe³nx2ti³ju³ta² ten³na³li¹. Ya²la³tu̱³ wi¹ko̱³nh²ti³ten³nyhah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³ a²wãn³txai²li² wi¹lain³kxi¹txai¹yah³lxi³hẽ¹li¹. A³lxi²khaix1sah²lxin¹sxã³ yxau²xai³lyah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³ yain³txa² oh³nãn¹te²a² yain³txa² ũ³hũ¹nx2ta¹tu¹wi¹. Te²yã¹nxe³sxã³ txah³lxa³ki³a² wi¹ki³a² ki³wa²su¹ wa²su¹ki³khai¹nxe³ki³a² hã³ki³an²tu̱³ ũ³hũ¹nx2ta¹tu¹wi¹. A²nxe³ki³ai²na² a²txai²na¹ a²ĩ³lxa² tah²yau³xa² ĩ³lxih¹nx2ti³jau³nũ³a² ũ³wha³li¹la³kxi²tu¹wi¹. A²nxe³sxã³ ĩ³lxi¹nx2ta¹jau³nũ³a² a²nũ²a² ã̱³xa² ĩ²ti³hex1jau³sxa³wi¹. Hãi¹nxe³sxã³ ĩ³lxih¹nx2ta¹te² ĩ³nxai²na² so¹lxi³ ĩ²yah¹lxin¹tu¹wi¹. Nxe³ye¹nx2ta¹wi¹.” Je³su²jah³la² nxe³na²hẽ³la².

Hiyeta hoka xikatanakoakore xasema maheta hoka xasemehena Enore Nisekohare iraehenere tyakekohatiye hotyalinai hiye. Jiyahao akahenerenae ana ite nisa nakairati mawaiyakahare maná aokahitere. Nisa tehitiyaite sehali iyomere exaliti waitare kakoare. Exaliti waikate taita atyoite waiyore haexare kakoa — nexa.

Avamorobohahi; mitha vani'ajahaki ida Ma'onahai Jahaki kodija'ari-ra va'ora nava'isohivini hiki!Hari. Asia Jesus Cristo va'ora ni'aha adani kidija'ari:—Ija'ari Jahari athi-ra vakajoniki, ni-hora vakava'ipahinipa'itxiki vagahinaki bana maná ahojakia. Deus ibavi nama ko'baini ida maná va'ora ono'avini hiki. Va'ora ono'ahananaki jaboni adani ja'di jahaki vaforikia. Ja'di namania hojaki ida onii ja'dini jiriki. Ija'ari hana hinia bigathanihi ida ja'di vaforiki, biogahi ida onii ja'dini hini afohanana. Vahoariha ni-avigaki ida onii jiriki.

Aty Deus hyrikoso harere piwaby tsihikik zeka tsiwabytoktokta! Deus hyrikoso iwa hỹ ahaspiokeke zeka wabytaha. Sesus tuktsa uzuzukwy myspirikpokotsa pe niy.Asaktsa kaharere bo hyỹ mynakaranaha sibo atsikara ty bijoikpe iknykyty nyny my. Atsikara bo ba zik kozonaha ana hi sidisahawy mozik. Haraharezatatsa ty estuba estubaha zuba nyny my. Haraharezata humo inaro ezytyk piwatahaka. Batu aty tohi inaro pinymyryky. Ata zuba haraharezata ty ibo nyny my atahi tanaro pinymyry.Atakta kasukpe baze niy, atahi — kaharere tsiwataha — iwa Sesus kape niy.

Iꞌewyte yne eipe uimohey haria kape mio tã are aikotã Tupana Pãꞌãu eimuꞌe hap ewy e. Ehewaure kaꞌa pote ewewanẽtup to aikotã areꞌe 7 Tupana mõtypot yat piaria pe yi Asia piaria pe. Uwe uwe uimohey potꞌi ahiag miat toiãꞌãg pytkai toiꞌakit neꞌi toiãꞌãg hap tokuꞌuro hap kape miꞌi hat pe atum man a atipy kaipywiat aikotã Uiꞌywot tum saꞌawyꞌi yahig note man a Iuteu ywania pe hap ewy atum tope uimiium toꞌewy. Uito yn atikuap aikope mekewat man a uimiium uimohey sese haria piat nuat hap e. Iꞌewyte uimohey sese hat ahetꞌok het pakup atum tope. Atiwan nu ikytsig sese rakat rote hawyi atum tope. Mekewat nu etiat uimiset pehik uito yn atikuap het. Iꞌewyte nu kytsig sat hat ikuap het maꞌato iraniaꞌin yt ikuap i toset uiat uimiwan. Miꞌi atum uimohey tokuꞌuro hap kapiat haria pe pãi areꞌe uimohey haria 7 ywania yi Asia totiaria pe e mekewat hesokpe ikytsig nakat uhepe uimiwan nug hamuat tawa Pekamu piaria nãpin hamuat iꞌewyte ahepe yne imohey haria pe nãpin hamo.

“Koêkuti kamoâti, ivávaka yuhó'inoa Sasá'iti Omíxone Itukó'oviti ne xanéhiko yara póhutihiko imokóvokuti.“Enepohikone itoâti tarú'uxea uhá koêti ne tiú'iti koekúti, mborexoâtimo ne koati kaná'uti nikokónoti íhae vanúke, unaétiko koeku kó'oyene, koane mborexoâtimakamo kali hopú'iti mopôi apêti inámati îha yutoxóvotiya, ákoti exâ po'i xâne. Poéhanemo ne namukópati exoâmo” ákoe ne yítoenoa —kixónune.

Espírito Santo yɨ'ɨ̂re ẽho peórãre uúkũmi. O'mê peeri kɨorã́ kɨ̃ɨ̂ uúkũsere tɨ'oyá. Keoró weé yɨ'rɨ wetígɨ ẽho peó du'utigɨre maná wamêtise ɨ'mɨ̂sekãhasere ekagɨ́sa'. Tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂re ɨ̃tâ pee butirí peere o'ôgɨti. Tii peépɨ masî no'oya marirí wamere ohâ no'orosa'. Neê ni'kɨ́ teé wameré masîsome. Tii peére kɨogɨ́ di'akɨ̃ masîgɨsami”, niî ohâya, niîwĩ.

Linliyu cal'a Chuya Ispiritu chalapacücunäta nishanta uyaliculcay. Llallïcätá maná nishan pacäśha tantactam uycuśhä, jinaman chay ćhasquïcälla lisishan yulä lumićhu muśhü śhuti isquirbïshactam uycuśhäUnayshi quiripäcula Diospa willacünin Jeremias wacuyćhu ćhuläśha maná tanta babulćhu cäcäta pacaśha caśhanta. Quiripäculatacshi Dios caćhamuśhanca ćhämuptin nunancunacta yapa micachinanpä.” nil.

“Asimipari pese aba wamhã, ma'ãpé wapari pese za'ra wa'aba, Ĩ̱mama pẽ'ẽzani hã ĩ̱zazei'wa norĩ ma, te te ĩrotizé hã. Ãne ĩsimiroti hã: Ni'wam norĩ hã tidâ'âzéb u ĩ̱wi sipizari ãna Satanasihi ãma te te ĩ'ai'uté za'ra norĩ hã ta norĩ ma, wa za dasa ĩse hã duréi te dama ĩhâi'ré'õ hã te tãma 're anhomri, mana na dasa nhisi hã. Duré ẽtẽ'a, wa za te tãma 're anhomri ĩhâiba mono bâ, ĩsisi ĩtém na ãma ĩ'ui'éré ré hã dama ĩsa'rese'õ hã. Te te 're ĩwaibui mono norĩ ma si waihu'u pese di, tinhisi ĩté hã. Ãne Ĩ̱mama pẽ'ẽzani te te ĩrotizé hã.” — Ãne ma tô Zezusi hã ĩ̱ma waihu'u, Pedamo ãma ĩsazei'wa norĩ, siré 're ĩsi'rã'õtõ mono norĩ ma, te ãma rob'ui'éré da.


Jezu nymeropohpyry Tiatirapõkõ neneryme—Imepỹ pape ropa imeroko ynenyokyhpyry neneryme, ypoetory tõ Tiatirapõkõ amorepane neneryme. Ynara kaxiko eya,“Ynara ãko Ritonõpo mũkuru oya xine. Mokyro zemĩme tonure apoto samo, tupuhke roropa metau samo ikorokahpyry as roropa ipupuru.

Xijaxir kamã Jejus kwỳjê hwỳr kagàJutre 3-23Nhũm Jejus arĩ inhmã kapẽr nẽ inhmã:—E hpãnhã Xijaxir kamã ixkwỳjê jamãr xwỳnh wỳr kagà nẽ amẽ nẽ mẽ kãm ixkapẽr jarẽ nẽ mẽ kãm:Pa Xijaxir kamã ixkapẽr mar kaxyw mẽ apikuprõnh xwỳnhjaja. E ot pa mẽ awỳr ixpẽr mẽ. Ixpê Tĩrtũm Kra na pa. Ixpê inhno te kot kuwy hpôk karỳr tỳx pyràk xwỳnhta na pa. Nẽ ixpê ixpar te kot kàx karỳr tỳx pyràk xwỳnhta na pa mẽ awỳr ixpẽr mẽ.

Xesosi Iokanapirena Txiatxira AuakanimoniEereka Xesosi iuaĩkana misãkiretari Xoão:—Piokanatariko ia nisãkire Teoso nitirimoni, Teoso sãkire auiãkanikata auakarimoni Txiatxira sitatxitiã:Teoso ãkirirano nota. Noki xamina tirinakari atoko itxa. Nikiti mẽkorĩka pirõsi atoko itxa. Ia nota sãkire.

Tiatiradâ Jesus einwânni modoram unâ egatuhobyryAituo keankâ Jesus agueondyly:— Xirâ iwenigâ Tiatiradâ ynynonro modoram unâry egaturin-am.“Deus imery urâ. Peto iatygu ara ienu ehozelu. Uhuru ehozelu bronze ehozeliby ara. Ytaumbyry xirâ âmaemo Tiatira donro modoram:

Zezuz omono kar uzeꞌeg uzeruzar maꞌe Xiaxir pe har wanupe aꞌe kury— Emono kar hezeꞌeg uzeruzar maꞌe Xiaxir tawhu pe har wanupe nehe ty, pape rehe imuapyk pà nehe ty, iꞌi ihewe. — Tupàn taꞌyr romo aiko ihe. Hereha heny katu tata ài ihe. Hepy heny katu ita heny katu maꞌe ài ihe no. Naꞌaw hezeꞌeg xe kury.

Tiatira pygua igreja kuery pe ombopara ukaague— Embopara ke Tiatira tetã py igreja kuery ikuai vaꞌe pegua anjo pe: “Po rami ijayvu Nhanderuete Raꞌy tata rami hexa haꞌe overa vaꞌe rami ipy vaꞌe:

Nigegi ica lapo loiigi Ǥoniotagodi ane idei manitaɡ̶a nigotaɡ̶a TiatiraOdaa meetediwa,“Idiitema yotaɡ̶atibige niaanjo lapo loiigi Ǥoniotagodi ane idei manitaɡ̶a nigotaɡ̶a Tiatira, lotaɡ̶a Lionigi Aneotedoɡ̶oji ane ídi me datale ligecooɡ̶e micataɡ̶a niɡ̶ina ɡ̶alewaɡ̶a, codaa loɡ̶onaka macataɡ̶a aca ‘bronze’ anoyalegi moyaago, odaa joɡ̶oigixidi moyatalaɡ̶adi.

Tupana'ga omondouka onhi'ig̃a ojiheva'ea pe Tiatirapeva'ea pe—João, ei Jesus'ga ji ve, kiro ti ji imombe'ui ikwatijaruka nde ve Tupana'ga rembiepiukara ji ve, ei Jesus'ga ji ve. A'ea ti ekwatija Tupana'gapyrive'ga pe yvagipeve'ga pe – kiroki ga omombe'u Tupana'ga nhi'ig̃a Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Tiatira pe, ei Jesus'ga ji ve. Ekwatija ti ga pe tomombe'u ti ga g̃a pe Jesus'ga rembikwatijarukara javo, ei Jesus'ga ji ve.A'ero Jesus'ga imombe'ui ji ve. Nurã kiro ji ikwatijari Jesus'ga remimombe'ua nhitena imondovouka Tupana'gapyrive'ga pe cidade de Tiatira pe.Nde ve Tupana'gapyriva'ea pe ji ei a'ero: Kiro koi Jesus'ga nhi'ig̃a nde ve:—Jihi reki ako Tupana'ga ra'yra. Hendy'jandy'ja jireakwara tata ja. Jipya hendy'jandy'ja metal ja bronze ja tatapypeva'ea ja.A'ea Jesus'ga ei. Nde ve ga ei tomombe'u ti ga nhinhi'ig̃a Tupana'gareheve'g̃a pe cidade de Tiatira pe javo. Kiro koi ganhi'ig̃a g̃a pe:

Jesus tỹ Tiatira tá igreja tá ke ag mỹ ã vĩ jẽnẽKỹ tóg: “ũ tỹ cidade tỹ Tiatira tá inh ki ge kỹ nỹtĩ ag ki rĩr mũ ẽn mỹ tag rán nĩ, ha mẽ,” he mũ gé, ũ tỹ tỹ ẽprã ke nĩ ve ẽn ti. “Ũ tỹ ã mỹ vẽnh vĩ jẽnẽg mũ vỹ tỹ Topẽ kósin nĩ, hemnĩ,” he tóg. “Ti kanẽ vỹ pĩ gru ri ke nĩ, ti pẽn vỹ ouro jẽngrẽ ri ke nĩ gé, hemnĩ iso.

Hesu reroviaha Tiatira tetã mygwa kwéry pegwarã nheꞌẽ—Ehai jevy katu xe nheꞌẽ kwatia-rehe, heꞌi jevy xe-vy. —Tiatira tetã mygwã-pe anhemonheꞌẽse ave, heꞌi. —Xe-rehe ha-py onhomboaty aty vaꞌe kwéry rerekwa-pe xe remimoĩgwe pegwarã ehai katu xe-vy, heꞌi. —Ko vaꞌe ehai íxupe gwarã, heꞌi vaꞌekwe xe-vy, heꞌi.—Xe ko Tupã Nhandejáry raꞌy tee voi. Xe ko xe resa tata rendy-rami ohesape vaꞌe voi ko xe. Bronze hyverapa vaꞌe-rami voi xe py hyverapa, heꞌi.

Kia heka biritinyke Txiatira dohodỹỹna ỹju‑ò: —Kaa heka Deuxu Riòre Rybe rare. Irue heka heòty wese rare. Iwa bronze womati wese rare.

Tiatira pewara ꞌgã nupe Jejui ꞌga ꞌeawetAipo ꞌe re Jejui ꞌga ꞌjau jee nũ:—Tiatira pewara, je rerowiaara ꞌgã ꞌwyriara ꞌga upe aipo are ekwasiat inuga— ꞌjau ꞌga jee.—Je te ꞌã Jarejuwarete ꞌga raꞌyraretea. Jerea enyfuk noko jee tata ꞌjawe. Itaju enyfuga ꞌjawe ꞌã jepya wenyfugamũ.

Xijxirakam Djedjabeu ar noo akno.Nhym kam Jeju ta ajte imã,—Ẽ, ar kute krĩraxbê Xijxirakam amim imar ne kute ikôt aben pydjija kadjy mrãnh djwỳnhjamã dja ga pi'ôk no'ôk ne. Dja ga arkum ikabẽn jarẽ. Ba ibê Bẽnjadjwỳr Jeju dja ga arkum ikabẽn jarẽn arkum, “Ba ne ba ar amã ikabẽn ne. Ẽ, ba, ibê ne Metĩndjwỳnh kra ne ino pôk kute kuwy pôk pyràk, ne ipar jadjênh kute ngônh nhipêx djàkam me kute 'ã ngrão pôx nhym adjênh pyràk, ba ne ba ar amã ikabẽn ne.

Tiatira Ponkonya Itekare EtaInîꞌrî taꞌpîiya: —Tiatira soosirî koꞌmannîꞌnen inserî pia kaareta menukakî, see warantî taatoꞌ:Sîrîrî itekare wanî uurî Paapa munmu yekare pe. Uurî manniꞌ apoꞌ arîntasaꞌ inkeꞌ pe warantî uyenu wanî. Moropai uꞌpu wanî bronze yawaiꞌnanîꞌsaꞌ inkeꞌ pe tîkuꞌse apoꞌya warantî esiꞌpî pe.

Kõmẽn Tittit yõg kuxa mãm xop pu hãm'ãktuxTu xe:—'Ãpu kax'ãmi pexkox yõg nũ'kutnã'ax pu nõm te kõmẽn Tittut yõg Yeyox kopa' kuxa mãm xop pẽnãhã'. 'Ãpu kax'ãmi, hu:“'Ãte xa hãm'ãktux. 'Ũgmũn yã Topak-tok, tuk pa te kuxap xexka putuk, tuk pata te kuyãnãm mõ'yõn, tu pipkup monõn pukpex xexka putuk, tu' xutnuk.

— Cartadup cuy etupmubararak Tiatira ka watwat kukukat awẽwẽaptum- -Jesus kay itabucayũ kukukat awẽwẽaptum — i juk o'e onõg̃pikadiwiat owebe- -Jesus.Deus ipot õn. Wetasop daxae buxim. Wui suisopsep bronze buxim- -o'g̃usopsep ip iat puxim. Jeyawẽ õn.

Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh do Tijatira panang bä habong do hã Jesus maherꞌoot do hahỹỹhTi taky hadoo:—Hahỹỹ da merii karom ỹỹ hã, hã ỹ hꞌyy kaꞌeeh do Tijatira panang bä habong do hagꞌããs do hã:

Ti³a³ti²ra²thĩ³nãn¹tũ̱³ka³txa² ĩ³tih³nxe³jau³su²Nxa²ha¹te¹ Je³su²jah³la² ĩ³ye³kxi²xi²te³nah¹lxi¹:— Ũ³wha²li¹txa²hẽ³li¹. Ti³a³ti²ra²thĩ³nãn¹tũ̱³ka³txa² Txa²wãn³txa² yxo²ĩ²sxã³ yxau²xai³tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² a²hxi²kan¹jah¹la² ũ³wha²li¹lhi¹hin¹jau³su² nxe³te³nah¹lxi¹: “Nxex3sah²lxi³wxi¹. Txai²na² Je³su²jah³lo²na¹xai²na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² Ta²hah³lo²sa¹wi¹. Txa²ye³ki³ki³a² sa²kxai³lu² ha³nxe² i̱³kxa² yã¹nxe²na³li¹. Txa²yu³kxai²na² sa²kxai³lu² kwa³thi³la³ka³lo³a² ya³te̱³ya³te̱n³ka³lo³a² yã¹nxe²na³li¹. A²nxe³ka³lo³a² ha³nxe² i̱³tho³xa² ya³te̱³ya³te̱n³ta³kxi²khaix1nxe³ka³lo³ai²li² Txa²yu³kxa² yã¹nxe²na³li¹. Nxe³jah¹lo²su² te²sa¹wi¹. A²nxe³na¹jau³su² Txa²yxo²wãn³txai²la¹wi¹.

Iraiti Tiatira Nali Tyaoniterenae Ana— Exakere haxairahena tyakekohatiyenai hotyali Tiatira nali tyaoniterenae kaxaikotyasehare ana: Exe iraiti atyo Enore Ityani niraene. Exose atyo werokita, irikati akereta. Ikiji tehitiya werokita, bronze owere irikati hiye xafiratyakere akereta.

Jesus Cristo kaija'ari Tiatira sidajia vahojaki vakadimoni ida papira athiniJesus Cristo kaija'ari Tiatira sidajia vahojaki vakadimoni hida papira athini. Jesus hora honariavini va'ora vaka'da'diki okajirihivini, va'ora nava'isohira kaimoni hihida athia. Jesus va'ora ni'aha:—Hovani Deus kaisai ho. Siho kaha'dini kavagani fori hiki hida onokho 'ba'dani. Kavagaki hida o'dama, bronze ginigini'iki vagani nokiani fori kihiki hida.

Deus soho Sesus tuktsa bo asaktsa Tiatira eze mynakykpykyknaha.Sesus hi:— Kasoho tsiwataha Tiatira ezektsa bo asaktsa uzuzukukwy eze kaharere piwabynaha. Myspirikpotsa pe tsimy:“Utakta Deus tse babata. Kahyriziktsa izo watsa. Kapyrytsa simiokbyitsa watsa tapara izo bo pioktsoknahaze tsikakarẽta ky wa. Utakta hi kasoho ahape my.

Miꞌi hawyi mekewat ariãty eiam 7 haga rakat puat hewyry rakat toꞌe uhepe — Iuwãu etiwan uiꞌe hap koꞌi hawyi etipoꞌoro uimohey haria awa TIATIRA piaria kape iꞌatuꞌapykok hat kape etipoꞌoro. Mio tã etiwan — Tawa Tiatira piaria Uito ti Tupana Saꞌyru e uhehay sese atipoꞌoro ehowawi e. Uheha koꞌi ti aria sapuẽ sapyhot hap ewy nu mehit hap ewy e.

Koyuhópeti páhoenokono xâne imokóvokutike ya pitivóko koéhati TiyâtiraIna kixopónumaka:—Hara ákoe yitóxinoake ne inuxínoti itukéti imokóvokutike ya Tiyâtira:“Undi Xe'exa Itukó'oviti, undi apêti ûke kutí koeti irúmene yúku. Kene njêve, kutí kôe hiyá'iti havâva koati uhá'iti. Hara koe emó'uinombinoe:

Tiatirakãharãre ohâ'ke niî'Jesu Cristo niî nemowĩ taha:—Tiatirakãharã, yɨ'ɨ̂re ẽho peóri kurakãharã wiôgɨ sɨ'orí niigɨ́re a'tîro ohâya: “Yɨ'ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨ makɨ kapêrire pekâ me'e ɨ̃hɨrí põ'ra weeró noho kɨogɨ́ niî'. Tohô niikã́ yɨ'ɨ̂ dɨ'pôkãri komé así pa'akɨhɨ weeró noho niî'.

Tiatiraćhu chalapacücunämanmi willacunChaypïta nimanmi: “Tiatira chalapacücunap willacüninman cay niyäta isquirbiy:Tayta Diospa Chulin nina lupayänüpis ñawiyüca, sumä llipyayä brunsinüpis ćhaquiyücämi cay niyäśhunqui:

Ti'atira ãma ĩsazei'wa norĩ ma rotizé wasu'uTawamhã Zezusi hã ĩ̱tẽme ĩwi hã ma tô duré ĩ̱ma roti, ãne:— Zuwã, te za oto ĩrob'ui'é, Ti'atira na 'ri nho'õmo nhisi ãma ĩ̱zazei'wa norĩ 'madâ'â'wai ma. Te aima ĩwaihu'uzém na te za tãma ĩrob'ui'é, ãne:“Wa hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ra, wa aima roti za'ra wa'wa. Ĩ̱to hã te unhama ro'o si'ubuzi ne 're si'ubuzi zahuré. Duré ĩ̱para hã te ĩsi'uwazi waipo ne 're si'ubuzi zahuré.


Onyrihpyrykõ waro ase. Imehnõ pyno oehtohkõ waro roropa ase, ỹme oehtohkõ waro ase imehnõ akorehmary poko. Penekehpyra roropa matose. Onyrihpyrykõ osemazuhme motye kuhse tyrĩko matose seromaroro.

Na pa hte mẽ ate amnhĩ nhĩpêx kôt mẽ apumunh mex o ri ixpa. Na ka htem amnhĩ kaxyw inhmã ajamaxpẽr pê inhmã amnhĩ to mex o ri apa. Mẽ akwỳ kot ixtã tanhmã mẽ anhĩpêx to htã ka mẽ umaj aa ixkaga hkêt nẽ. Nẽ arĩ amã ixkĩnh tỳx kãm tanhmã amnhĩ nhĩpêx to ho ri apa. Nẽ axpẽn to mex nẽ ixkôt pix mã amnhĩ nhĩpêx o ri apa. Jao ra ixkôt amnhĩ nhĩpêx mex o wam mẽ ate ixkôt amnhĩ nhĩpêxta jakre. Nà ja inhmã mex kumrẽx.

Nimarotari ikinika hĩkamakiti. Nimarotari hĩtiraõki. Nimarotari iteene hãuikari nisãkire. Nimarotari iteene hĩparĩkauata nota ĩkapani, apanakini ĩkapani apaka. Hĩparĩka nota ĩkapani pasãpaniri inakasaaki, iuaritika hĩkamapanikari nota ĩkapani. Uatxa apiaãpota hĩparĩka nota ĩkapani.

“Âdy amânhekylymo awyly, tutuze urâ. Tutuze urâ, agonromo tywyneze mawylymo, yeinwândyly mâinmopa mawylymo warâ. Mâsemawyadâdylymo. Idânârâ tâmaenze mitaunazemo, âdamyguepamolâ, yeinwândyly mâinmopamolâ warâ. Imâem iwerâ urâem amidylymo, saguhoem yeinwâmpygueduomo amitomobyry takaze kehoem.

Akwaw katu penemiapo ihe. Pepuramutamutar katu peiko. Akwaw pepuruamutar katu haw ihe. Pezeruzar katu herehe. Akwaw pezeruzar katu haw. Pepytywàgatu amogwer uzeruzar maꞌe pe wà. Akwaw pekatu haw ihe. Napepytuꞌu kwaw pezeruzar ire maꞌerahy kwer ipuraraw mehe. Akwaw pepytuꞌu ꞌymaw ihe no. Izypy mehe pemaꞌereko katu ihewe. Ko ꞌar rehe pemaꞌereko katu weraꞌu peiko ihewe kury.

“Xee aikuaa pendereko, pendeporayvua, pejeroviaa, xevy pe pembaꞌeapoa haꞌe peĩ atãa. Aikuaa avi jypyꞌi pembaꞌeapoague gui aỹ pembaꞌeapovea.

Ejitaɡ̶awatiwaji me jowooɡ̶odi ane ɡ̶adoenataka. Jowooɡ̶odi madinemaanitiwaji, midioka limedi madinakatoni, codaa me jowooɡ̶odi ɡ̶abaketedi anele, codaa madinatiitalo niɡ̶inoa ane dakaketedaɡ̶adomitiwaji. Jowooɡ̶odi mawiitiwaji caticedi anawii niɡ̶ijo jotigide.

—Opokwaha hete ji, ei Jesus'ga. Penhoarõ hete pe. Pe ji arõhetei no. Peporavyky pe pejopokoga pejikovo nhinhi'ig̃a rupi. Ndapejikohetepigi pe ji rehe penhimomiranama. Jypya pe poravykyi pejikovo nhinhi'ig̃a rupi. Ag̃wamo johe pe poravykyhetei, ei Jesus'ga.

Ãjag tỹ nén han mũ vég sóg tĩ. Iso há tãvĩ ãjag tóg nỹtĩ, inh ki rã pẽ han kỹ ãjag tóg nỹtĩ. Inh rãnhrãj han ãjag tóg mũgtĩ, to krónh ke tũ ãjag tóg nĩgtĩ. Vãsỹ ãjag tóg inh jykre to tar nỹtĩ ja nĩgtĩ, kỹ ãjag tóg ũri to tar kãfór nỹtĩ gé.

—Xe aikwaa porã voi nde rekoha. Xe rayhuha voi nde. Erejerovia porã voi xe-rehe. Ereporohayhu kwaa voi nde. Ereipytygwõ tygwõ kwaa voi ereiko-vy. Erehaꞌarõ arõ kwaa ave Nhandejáry heꞌi vaꞌekwe oiko hagwã. Ne rembiapo nhypyrũ-gwi iporãve rãve oho-vy.

Aaõmysỹdỹỹna reeryreri, luuna, ywina, tyhydỹỹna, juhuu ratyre wiji aaõmysỹdỹỹna.

Je ajeꞌeg pẽ nupe. Akwaap je pẽẽ. Pẽnekoa je akwaap. Jarejuwarete ꞌga ree ꞌã pejeporomutaramũ ꞌga rerowiaa nanẽ nũ. Pẽẽ pejejopoaa ꞌã mamaꞌe apo are. Mamaꞌeay upe ꞌã pẽẽ pejejuagamũ pejejemogyau. Je rerowiar ypy we te ꞌã mamaꞌe esagea peapo jee. Maꞌeramũ ꞌã ꞌawamũ taetu mamaꞌe esagea peapo pejejemogyau jee kwaiwete. Aipoa esage jee.

Gar kôt amijo aba, ba arỳm omũn kam ikĩnhkumrẽx. Gar amã aben jabên amã Metĩndjwỳnh jabê ba arỳm omũ. Gar tu amim imarkumrẽx ne ijã angrà tỳx ba arỳm omũ. Ar adjàpênh rax ba arỳm omũ. Nã gãm ar ijãno djan amibê ikanga kêtkumrẽx ba arỳm omũ. Nã gãm ar ikôt amijo aba. Amrẽbê ne gar ikôt amijo aba ngrire ne kam amijo tẽn amijo tẽn arỳm ikôt amijo amõr mex ne.

Tamîꞌnawîrî îꞌ ikupîyaꞌnîkon manniꞌ mîrîrî epuꞌtî pîꞌ wai. Kureꞌne morî pe aakoꞌmansaꞌkon aweꞌsaꞌnamakon pîꞌ. Yairî aakoꞌmansaꞌkon. Eesenyakaꞌmasaꞌkon mararî pra tîwî tîkuꞌse pra, yapîtanîpî pîꞌ tîrumakai pra. Mîrîrî kupî pîꞌ aakoꞌmamîkon epuꞌtî pîꞌ wai. Pena eꞌmaiꞌ pe ikupîꞌpîyaꞌnîkon yentai sîrîrîpe ikupîyaꞌnîkon.

'Ãte 'õg hãpxopmã'ax yũmmũg. 'Ãte' yũmmũg 'ãxop te' nõy putup pax, tu 'ãxop te 'ãtu 'ãpip ka'ok, tu 'ã hãpxopmã max punethok, tu 'ãxop te hãmmax hip punethok. Hõmã 'ãxop te hãpxopmã kõnãmãhã', pa hõnhã 'ãxop te hãpxopmã max punethok.

Wetaybit cũg̃ ma eyju jekukum iam. Deus ikukpin cĩcã eyxe. Eyetabut cĩcã ixe kay. Kapikpig̃ eyju. Eyetaxi dak ipiat'ajojom ma'g̃u. Koap pimaap podi ma g̃asũ dak eyju xipacat mujurũg̃rũg̃.

Ỹ hapäh sahõnh hẽ bë moo bok doo. Ỹ hapäh nyy da ỹỹh, ta wób na-ããj hẽ bë kamahä̃n. Ỹ hapäh nyy da hã ỹ bë hꞌyy kaꞌeeh. Ỹ hapäh bë da hadoo do bë masa. Ỹ hapäh na-ããj hẽ hꞌyy ganajëng doo me bë gadoo baad nadoo do bë ahoop doo. Pooj jé bë moo bok do bahä̃nh baad bë moo bok hỹỹ kä wë ỹỹ, ỹ hapäh na-ããj hẽ.

O²la³kxah³lxin¹ju³ta² ĩ²nx2ti³te²sa¹wi¹. A²nũ²a² ã̱³xa² a³lxi²yah³lxi¹lxi¹. A²nũ²a² ã̱³xa² khãuh³lxa³thi¹nx2tain¹kxan²ti³ Txa²wã¹sũ̱³na² ha²ya̱³kxa² yxo²ĩ²ah²lxa³lxi¹. A²nũ²a² ã̱³xa² wi¹kãi³ũ¹hain¹yah³lxi¹lxi¹. Ya³nãn³ta³ki²li² kãi³ũ¹hah³lxi¹lxi¹. Ju¹tai²na² ha³kxa¹ ĩ²te²sa¹wi¹. A²wi¹lhĩ¹nai³tã² wi¹lo²la³kxah¹lxin¹ju³ta² kãi²nxa³tai¹ti²tu³wi¹. Yxãn¹ta¹ hĩ¹na¹ ã²la² kãi²non³sxã³ wi¹lo²la³kxah¹lxi¹lxi¹.

Kalikini xisomitere waiyekehalakita nomani. Xawaiyexehare, xityakekone, xihatene, heko ximamaxaharenehareneta xisaonitere nokoamaniyi harenae waiyekehalakita nomani. Hetati xisomitere xahexe kalikini xisomitere waiyekehalakita nomani.

Oogaki ida avakadibadani bada avani'a'iki. Oogaki jaboni ida avaabononi avakanakaidivakhamavini. Oogaki jaboni ida hora avakava'ipahiniravini, avaabononi avakakakodiakhamavini jaboni. Oogaki jaboni ida avajahariharini kaba'i, avaraihamahirini. Oogaki jaboni ida avakadihojai jahaki a'ba'di'ini.

Ahasoho humo botu ahanyba. Wasani tsimykaranaha. Kaharere humo tsimyspirikpokonaha. Hawa ustsa humo tarabajaziu tsimykaranaha, tynasitsumuẽhĩekiknaha tyharape pokzitsikinaha ana kino iny. Kahumo sinini tsikykaranaha. Abaka amy ty wasani my puẽtsik tsimykaranaha.

Worohoꞌokuap kahato eipe. Atikuap eipotpap koꞌi waku kahato hap e. Wakuap nug hap koꞌi ewetunug hap atikuap. Atikuap eiwoꞌokyꞌe kahato eiwoꞌopowyro eipotpap etiat kaipyi hap atikuap. Aikotã eiwoꞌomõtypot eiwoꞌoehay upiat hap kaipyi hap atikuap e. Iꞌewyte atikuap aikotã eweikupteꞌen motꞌi uimohey wywo hap e. Atikuap mesup taꞌyn uheropat poꞌog haria wo eweikupteꞌen hap e. Atikuap aikotã haꞌawytewuat kai poꞌog naꞌyn waku eipe hap koꞌi atikuap yne.

Énjoa ne kixeku itíkivo. Énjoa ákoyea omótova yokóvo ne po'ínuhiko xâne, koane kívivonuxo. Énjoamaka ípihi tumúne hékinu ákoti kirikâ, koane énjoamaka koêku ne ítikeinonu enó'iyeane yara koeku kó'oyene yaneko inâ kitipónu.

Niî pe'tise mɨsâ weesére masî pe'okã'. Mɨsâ ma'isé, ẽho peóse, a'mêri wee tamúse, wãkû tutuasere masî'. Ni'kâroakãre mɨsâ neê waro weé'karo nemoró ãyuró weérã weé'.

Tuquictam yaćhayá llapa lulaśhayquicunactapis, maynu cuyaśhayquitapis, maynu chalapacuśhayquitapis, allicta lulaycuśhayquitapis, imacta awantal cawsaycuśhayquitapis, chaynütac punta lulaśhayquipïta canan masta lulaycuśhayquitapis.

Marĩ hã 're ĩ'manharĩ wẽ za'ra wa'aba mono zé hã ĩ̱ma waihu'u pese di. Te 're asisawi pese za'ra wa'aba mo. Te duré 're ĩ̱zawi pese za'ra wa'aba mo. Te duré asina 're ĩ̱'umnhasi za'ra wa'aba mo. Te duré ĩ̱ma 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mo. Da te aima 're rob'manharĩ wasété u'âsi za'ra wa'aba mono nherẽ, te ĩ̱'ãma si 're anomro u'âsi aba mo. 'Re ĩ̱zaze na'rata za'ra wa'aba mono hawi, ĩ̱ma 're ĩromhuri za'ra wa'aba mono zém nhipai u, te oto ĩ̱ma 're ĩromhuri pese za'ra wa'aba mo. Ãne wa tô ĩ̱si'ãma aiwaihu'u za'ra wa'wa.


Yrome toiro ohxirotorỹko ase, mokyro nohpo xihpyry anaropopyra matose owinoino xine. Mokyro esety Jezapeu. ‘Ritonõpo poe ase urutõme,’ ãko kahpyry ynororo. Ypoetory amorepãko kahpyry mana. Toto enekunohnõko imehnõ nohpo to poko toto ehtohme, ahno naxikatyã Ritonõpo myakã napyry poko roropa toto ehtohme.

ãm mẽmoj pixi na ixpê omnuj. Mẽ akôt niti ri pa xwỳnh Jejapewtita. Kêp Tĩrtũm nhỹ hã kapẽr jarẽnh o pa xwỳnh ã amnhĩ to hêx xwỳnhtita. Na hte ixkapẽr kupa hã tanhmã mẽ ajahkre hto ka htem ama nẽ nê tanhmã kãm nẽ hkêt nẽ. Na hte mẽ amã: “Xê mẽ mãmrĩ ri mẽ hkuprỳjê hwỳr mra nẽ mẽ ho amnhĩkati. Nẽ axpẽn pê mẽ aprõ nẽ mẽ amjên o amnhĩkati. Nẽ mẽ kot sãnti hã mẽ hkĩnh nẽ hã apkur xwỳnhjê hkôt mra nẽ mẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx. Tĩrtũm kãm ja mex kênã.” Anhỹr o mẽ amã kapẽr o pa. Nẽ inhmã ja mex ã ijarẽ nom inhmã ja mex kêt. Tã ra mẽ akwỳjaja kapẽr ma nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx ka mẽ ja hã mẽ omunh tã amnhĩ nê nitita janor kêt nẽ nhũm arĩ ri mẽ amã hêx o ri mẽ akôt pa.

Itxama, nisãpiretaiko hĩkerokakiti. Hĩte auiritaro sito, Xesapeo inakoro, maerekati okamini hĩte sauaki. Oa txa: “Teoso sãkire sãpiretakarono nota.” Otxama, omisirienetana ninitiriakori. Oa xika, ninoa kamari maerekati iĩtona nireẽkiti apanakinikata isirĩkinina. Apaka ninoa nikari nipokori teoso kamakori sikakori.

“Pekodo Jezabel izepa wato aniempyra itoem, aguepa itoem warâ amânhepyra mawylymo olâ iekuâdâni. ‘Deus aguehobyrylâ augueho’ kely wâne; kewâdyly kulâ olâ. ‘Ohogüindânry modo, ohogüinwâdyby modo alelâ tâwâlâ kywypado aniendâmo, âdalâ nidâmo ize tato aralâ’ kely. ‘Koendonro kuru lâpylâ xygatyby modo deus keho etyguedyly, eyam egameyby podo sâdyly warâ’ kely. Kewâdyly kulâ olâ mâkâ. Izepa wato amânhetomoem adienehondyze mâkâ.

Xo pitài penemiapo kwer zo naꞌikatu kwaw ihewe. Amo kuzà pepyr hekon aꞌe. — Tupàn zeꞌeg imumeꞌu har romo aiko ihe, iꞌi muaꞌu iko peme. Zezapew ài hekon aꞌe. Kwehe mehe Zezapew uzapo kar ikatu ꞌym maꞌe Izaew izuapyapyr wanupe aꞌe. Nezewegatete aꞌe kuzà pepyr har aꞌe no. Uzapo kar ikatu ꞌym maꞌe iko peme aꞌe no. Upurumuꞌe iko amo ae zeꞌeg rehe. — Pezapo maꞌe peho kuzàwyzài wapuhe nehe ꞌy wà, iꞌi muaꞌu aꞌe kuzà iko peme. — Peꞌu temiꞌu tupàn aꞌuaꞌu wanupe imono pyrer peho nehe ꞌy wà, iꞌi muaꞌu iko peme.

Haꞌe rami teĩ peteĩ oĩ pendereko regua naxembovyꞌai vaꞌe, mbaꞌeta kunha Jezabel ayvu re pejapyxaka. Haꞌe vaꞌe ma profeta ramigua rive onhemoingo vy xerembiguai kuery omboꞌea rupi ombotavy, itavy rei haꞌe mbaꞌemo raꞌangaa pe omeꞌẽ mbyre gui haꞌe kuery hoꞌu okuapy aguã.

Pida ida ane jileetaɡ̶adomitiwaji, leeɡ̶odi mikani ɡ̶adiwigotigi lakataɡ̶a naɡ̶ajo iwaalo Jezabel, anee me yeloɡ̶odi ane ikeete Aneotedoɡ̶oji, pida aɡ̶ewi. Ane diiɡ̶axinaɡ̶a codaa inaaletiogi iotaka me noomatewa eledi oko ane daɡ̶a lodawa, codaa moyeligo niweenigi anoyajigo moiweniɡ̶ide niwicidi.

—Penhimbo'euka pe Jezabelhẽa pe. A'ea ji ndapotahetei. E'i hẽa: “Ji ko Tupana'ga nhi'ig̃a mombe'uharamo,” e'i hẽa o'mbero. A'ero hẽa jireheve'g̃a mbo'ei ite'varuhuva'ea rehe pepyteri pe. Hẽa e'i: “Pyry pe penhimbireko'g̃arũive'g̃a nderekorame. Pyry pe i'urame mbiara ha'angava mbohetea rupiara,” ei hẽa o'mbero, ei Jesus'ga.

Hã ra sóg nén ũ sĩ tó sór mũ gé, ãjag mỹ, ti tỹ inh mỹ há tũ nĩn kỹ. Jezabel fi vĩ kamẽg ja tũ ãjag tóg nĩgtĩ, hã kỹ fi tóg ón kỹ vĩ tĩ nĩ. Inh camarada ag krĩn kónãn fi tóg tĩ, ag tỹ fi mré nỹ jé, ag tỹ vẽnh kãggrá mỹ nén (ũ) nĩ pũn mũ ẽn ko jé gé.

—Upéixa jepe xe-vy ereiko porã jepe oĩ vyteri nde rekoha xe mbovyꞌareꞌỹ vaꞌe. Upéa-rehe anheꞌẽ pohýi-ta nde-vy. Oĩ pene paꞌũ-my upe kunha Jezabel ramigwa hekoha vai eterei vaꞌe. Ha, “Ani teĩ eremombeꞌu nheꞌẽ vai rei” nderéi joty íxupe. Haꞌe omboꞌe mboꞌe vaipa voi xe reroviaha kwéry-pe. Ha, “Anive upéixa eremombeꞌu mbeꞌu rei nheꞌẽ rei” nderéi joty íxupe. Henduha kwéry-pe ave nderéi, “Ani erehendu teĩ upe vaꞌe nheꞌẽ. Ekirirĩ rei katu íxugwi. Ani ererovia teĩ íxupe. Upéa ko ijapu vaꞌe voi” nderéi ave henduháry-pe. Upéa-rehe xe ndavyꞌái voi. Ombotavy tavy voi xe reroviaha kwéry-pe. “Tupã Nhandejáry nheꞌẽ-py amombeꞌu voi” heꞌi rei rei ójehe. Ha nde katu, “Ani erenheꞌẽ rei teĩ” nderéi íxupe. Heko porãgwe-gwi ogwerova uka rei xéhegwi xe reroviaha kwéry-pe. “Ani eretĩ pejogwereko menda eꞌỹ reheve” heꞌi rei upe kunha omombeꞌu-vy. “Iporã joty jaꞌu ramo soꞌo tupã raꞌanga rovagwy-py ijukapyre vaꞌe” heꞌi ave xe reroviaha kwéry-pe ombotavy rei-vy. Ha nde, ereheja rei íxupe. Niporãi voi upéa. Ejoko katu íxugwi.1 Rs 16.31 2 Rs 9.22, 30

Kiaremy tahe sohojile wadee ibinare: Kaiboho heka Jezabel teijemahãtenyte. Kia hãwyy dori Deuxumy rybedu ixi‑di rare. Ihãre tahe òtaòtamy, xiwe rỹsỹmy rotohodỹỹmyhỹre, ritxoo hõrõ wahe.

Aꞌere mamaꞌe mũ niaꞌwyri jee. Jesepeu ẽẽ jeremiayuwa ꞌgã muꞌjau tywet mamaꞌe tywer are. “Je Jarejuwarete kĩã jeꞌega momeꞌwara”, ꞌjau futatee ẽẽ ꞌgã nupe. Aꞌere ẽẽ ꞌmea te ẽẽ rerekoi. Mamaꞌe tywera apo are ẽẽ jeremiayuwa ꞌgã muꞌjau. “Pejejemirekoeꞌem are pẽnekoa esage”, ꞌjau futatee ẽẽ ꞌgã nupe. “Pejemeneꞌem are pẽnekoa esage”, ꞌjau futatee ꞌgã nupe, ꞌgã muꞌjau tywet. “Mairaꞌme aꞌagawa upe imonopyrera esageay pẽnemiꞌuramamũ”, ꞌjau futatee ẽẽ ꞌgã nupe. Aꞌetea ꞌã ẽẽ nepemuẽmi pejejewi. Aꞌeramũ je teꞌarasigamũ tekou pẽ nee.

Nhym bep mỳjja pydji ne ba omũn ikaprĩre. Nã gãm ar amã me'õ nibê Djedjabeu kĩnh. Nãm we amijo Metĩndjwỳnh kabẽn jarẽnh djwỳnh ne kam mỳjja punu'ã inhõ àpênhmã karõn 'ã arkum apnê. Inhõ àpênh kute abenbê prõo àkĩnh ne ar prõ prãm ba ne kam kute amijo bikẽnhmã.Ne kam ajte ar kute mry punu krẽnmã, me kute mỳjjao we Metĩndjwỳnh karõ nhipêxjamã kute mry nhõr nhym ar kute krẽn ne o kute amijo bikẽnhmã. Nãm ã Djedjabeu inhõ àpênhmã mỳjja punu'ã karõo ane, ne ã 'ã arkum àpnênho ane.

Tîîse apîꞌnîkon îꞌ taatouꞌya moro man, morî pepîn. Manniꞌ wîriꞌ imakuiꞌpî Jezabel nurîꞌtî warainon, Paapa maimu ekaremeꞌnen pe tîweꞌkuꞌsenya upemonkonoyamîꞌ innape ukuꞌnenan yekaꞌmasaꞌ yairon pepîn eꞌma taawîrî. Toꞌ yenupasaiꞌya seꞌ tapairî wîriꞌsanyamîꞌ yarakkîrî toꞌ eꞌtoꞌpe kaiꞌma. Moropai miaꞌ ke ikonekasaꞌ pia toꞌ nîtîrîꞌpî yantoꞌpe toꞌya, taasaiꞌya. Mîrîrî kîꞌkupîi taasaꞌyaꞌnîkon pra awanîkon. Mîrîrî wanî morî pe pra.

Pa 'ãxop te hãpkummuk mĩy. Yã' xip nõnte 'ũhũn 'ũxuxet'ax Yeyamet, tu hãpkummuk mĩy, pa 'ãxop te nõm hupmã 'ohnãg. Tute hãm'ãktux, hu: ‘Topa te nũgkutnãhã'’. Kaxĩy. Tu tikmũ'ũn pu hãmyũmmũgãhã', tu' koit, nũy yõgnũ kãmãnat xop mõgã', puyĩ' nõy hã' xupxet, puyĩ' xit tikmũ'ũn te topa komut xop pu nõm popmã'.

Imẽnpit soat g̃u eyekukuap xipat oxe. Jezabel warẽmtag̃ ma obuywatwat'ukayũ mutaybitbin. E iekẽrẽat tag̃ webekitkit muykukum. Ixe napa ma e'em “Deus ekawẽn muwẽnuwẽn'ukat õn,” i. Webekitkit mug̃uykukukum ixe ayacat. “Xipat eywebe warara'acat tayxi eju jepo am, warara'acat itop eju dak,” i napa ma e'em cebe ip. “Xipat eywebe deusbaroyũ wap iẽnmõg̃'ibitẽn o am,” i napa ma e'em cebe ip. Eyju bit epeg̃ujẽm g̃u eyxewi. Ãg̃ jeenuy jekpiwan.

“Ti hadoo né hẽ, ti anäng hahỹ bë hã ỹ ganenꞌaak doo: Baad bë gadoo nanäng ỹỹnh nesaa doo, Jesabéw pꞌooj ub hawät do takꞌëp nesaa do moo wät do hadoo doo. Këh ỹ nꞌaa rod ta daaj hẽ takamaneëënh. Ta ma metëëk doo me ta sꞌee hẽnh tahꞌyyb mahũũm karapé haa. Sa ỹỹm, sa patug nadoo do sii rabaheꞌỹỹh tanꞌoo bä. Hã ỹ hꞌyy kanaꞌeeh do sa kabarii rahyb nꞌaa jewꞌyyk do tä nꞌaa rawëh tanꞌoo bä na-ããj hẽ.

Nxe³ta¹ wi¹lxa³ju³ta² yũ³yah³lxi³nũ³ni¹lxi¹. Je³sa³be²la³ka³lxa² ko̱³nxe³thin¹khaix1ta¹ka³lxu³su² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Ta¹ka³lxa² yã¹nxe³te²su² te²a² wxa²nũ³kwa̱i³ye³la³nãu³a² yũ³yah³lxi¹lxi¹. A²nxe³ta¹ka³lxai²na² ki³ha¹kxi²sxã³ e³te³nah¹lxi¹: ‘Txai²li² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³hen³txi³ta¹ka³lxu³su² na¹wi¹. Na¹ha²kxai³ ã³si³tẽ³kxi²sah¹lxi³hẽ¹li¹.’ Nxe³jau³xa² e³ta¹ka³lxu³su² na³li¹. Yxãn¹ta¹ kãin²ki³han³na³li¹. Ain³kxi²yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ ko̱³nxe³ti³ kãi³sih¹nx2ti³ha³tai¹. Ko̱³nxe³ti³ wa³ni̱³lon³sxã³ kãi³sih¹nx2ti³ha³tai¹. Yain³txi³su² a²ta³a² ũ³hũ¹nhyain¹kxa² yain³sih¹yah³lxin¹jau³su² ĩ³tih³nxe³nx2ti³nũ³nha³tai¹.

Xakore hoka inira maisa xawaiyexe nomani. Maisa xaxikahalohitita Jezabel xinekonita. Enore niraene xakaisasero aokowi xakore hoka nowakaniharenae iniyalahare maniya awenatikisa. Aotyakisahene hoka ohiro hiye tyaonahitaha, exahe enore metalahare ana nakairati efetatyakahare kanakairahitaha.

Jahani kaba'i ida avakadihojai vara ovani'a'iki, ni-ovajahaki ida avakadihojai hoariha. Kidihojai jaharini kaba'i ida gamo Jezabel oniki, avava'ahahi avakadiania hojani. Deus athi namoniva abono hini-ra kahi'badaraki ida. Va'ora kaboroborobakhiaki adani kodija'ari kidi'ojomo'ihi athinia. Va'ora ka'ojomo'iki adani hojai asohirikia vakahojaira kaimoni. Va'ora ni'a'ihi: “Ni-makhaniki ida makhira kidigamo hiriki khama vaabono vakavi'omakhamavini. Ni-makhaniki ida 'bai deus amovana kanava'igana hini naothinia havahani.” Nimania ida Jezabel athini asohiriki.

Iwatsa tu aba estuba ahatuk imoewyhybara. Ana humo hi mopamykysoko. Sesebeu hi mykara:‘Ikza Deus harere motsasoko. Ustatsa tsipipyriryk zeka wasani my. Ustsa kytsa tsimysimyiwy zeka wasani my. Deusbyitsa izoho ahabo nyny myze tsipiboro zeka wasani my’ iwa motsasoko. Imyspihikbatanikitatsa tu mybarapetu mykara. Atatsa harere humo katsumuẽhĩtsa nimyikinaha iwatsahi simysapybyitsa mykaranaha. Ikiahatsa ja. Atatsa humo batu tsinaha ahaokze ka atatsa harere wasani my iwatsahi ikiahatsa atatsa pe ‘Nabo pãoty’ batuha.

Maꞌato iꞌewyte atikuap aikotã ehewaku hap toĩneꞌen kahato pytkai toĩneꞌen yt naku i hap itote yt eweitoiat hin i te e. Miꞌi hap nug hap ete ehewanĩkap wo kahato areĩneꞌen e. Toĩneꞌen wẽtup ok haryporia eipyꞌasetpe — Uito Tupana ehay moherep hat e hat Iesapeu e hap het rakat e. — Pyno sig waku ahewaire hewaire e Tupanaria mõtypot hamo iꞌewyte waku Tupanaria iãꞌãkap mõtypot ienuk hamo e Tupana uhepe e hat Mana Iesapeu. Miꞌi ete toiꞌatumuꞌe uhemiit pytkai yt kat eweiꞌe i tope. Yt eweipoꞌoro hin i eipyꞌasetpyi. Yt naku i kahato ewetunug tawa TIATIRA uimohey haria e.

Itea anéye íninjone ovópikunoe. Énomone ne ákoyea seyá'ika ne hokoti kixoku itúkeovo Njezâbe, enepone sêno koyúhoti itúkeovo páhoe Itukó'oviti koyúhoyea koúhapu'ikinoake Itukó'oviti xapa xâne, itea ákoti akaná'u. Yoko yane kixoku íhikaxea, kátavokoa ne ovónjehiko xoko ákoti itukapu anjá'inoa, koyuhoâti ákoyea yuvâti itúkea úhepune mûyo ne xâne xoko ákoti itukapu koati múxone. Enepone sêno, koyúhomaka yusíkea níkea nikokónoti ikó'iparaxokonoke sánduhiko.

Tohô niîmikã, apêye mɨsâre werê sĩ'ri'. A'tîro niî'. Mɨsâ sõ'ó niîko Jezabelre kõ'á wee'. Koô ‘Õ'âkɨ̃hɨ werê duti'kere werê turiago weé'’, niîmimo. Tohô niîmigo, yɨ'ɨ̂re da'rá ko'terãre niî soosere bu'êmo. Naâre yã'âro weé, no'ó ɨaró a'me tãrá baha ke'atikã weemó. Tohô niikã́ wa'îkɨ̃ di'ire, naâ yeê'kɨre ẽho peóse o'ô'ke di'ire ba'akã́ weemó.

Ñatac cunca cuchuyniqui jucmi cayan: ‘Diospa willacüninmi cayá’ nil Jezabel walmip yaćhachicuyninta cunsintishayquimari. Cay walmim yaćhachicuyninwan nunäcunacta pantayächin mansibacuycunaćhu pulinanpä, taytachacunap uycuśha aychacunacta micapäcunanpäpis.

Tane nherẽ, marĩ hã misi te ĩ̱wi ro'wa'ré, te ai'ãma ĩwaihu'u za'ra wa'wa hã. Pi'õ ĩwasédé hã te ai'rata 're hâimana za'ra wa'wa, Zézabé na ĩsisi hã. Ta hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono zadawa wasu'u'wa na te dama 're siwasu'u, taré. Ãne dama 're siwasu'u mono nherẽ, te ĩ̱zazei'wa norĩ ma, simiroti wasété na te te 're roti. Taha zarina, te ta norĩ hã pi'õ aimawi na mro ré nherẽ, ãma dawi 're simisaihuri za'ra. Duré pi'õ, mro ré nherẽ, aibâ aimawi na te ãma dawi 're simisaihuri za'ra. Duré romhâiba 'manharĩ ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana 're dawata za'ra mono da, danhimizama da te tãma 're ĩsõmri za'ra mono hã te duré te te 're huri. Ta hã, pi'õ hã e niha te simiroti wasété nherẽ, ai'rata 're hâimana 'wa. E asiwi wẽ'õ za'ra wa'aba ãna.