Pata konõto tohpahse roropa oseruao. Imehnõ patary tõ tuhke tãtakuhmose emero pata tamuru punero sero nono po. Mame wenikehpyra Ritonõpo nexiase Papironiapõkõ poko. Eukuru zetunuru ẽpoase sã eya xine tykasanary ae toto zehno Ritonõpo ehtoh enetupuhtoh moro eukuru nexiase.

Jakamã nhũm Papirõnja kajê axkrunẽpxi. Papirõn nhõ xwỳnhjaja kot amnhĩ tomnuj tỳx o paja mỳrapê nhũm Tĩrtũm ã mẽ hipêx anẽ. Nẽ pika htertet o pika piitã hkôt krĩ grành pa.

Iua sitatxi apiari Papirónia inakori xoreka. Ipikata ixoreka, ininiã ipi ãti pakini sitatxiti atoko itxaua. Ikini itixiti auakari sitatxi xipokaãka iuasaaki. Teoso !imaxinĩkaretari Papirónia sitatxiti auakani kamakiti, ininiã iteene imisiritana ninoa, kotxi iteene omanãkarauata imaerekanina xika.

Onro âzekâniduo, xidadâ imâsedo, azagâ tokalâ warâem kehoem nâzepajigâdâ. Idânârâ onro anano kurâ domodo ety anary nadainho. Deus toenzepa niewiâpadâ Babilônia donro modo inakanhe aitomobyry wâgâ. Âdaunloenlâ inakanhe aitomobyry nenanânehomba mawânkâ. Awylygue ise toenzepa âsenagazedylymo, vinhu venenupeom nhenyhomoem nhuduly-ro waunlo ara.

Tawhu uzepeiꞌàg naꞌiruz ipehegwer romo aꞌe kury. Amogwer taw amogwer ywy rehe har paw uzemumaw aꞌe wà. Tupàn imaꞌenukwaw Mawiron tawhu rehe. Uzepyk tuwe hehe kury.

Haꞌe vaꞌe gui ma tetã guaxu mboapy henda rupi ojaꞌo. Hoꞌapa avi kovaꞌe yvy re tetã ikuai vaꞌe. Mbaꞌeta Babilônia tetã guaxu re Nhanderuete oikuaa pota vy omboyꞌu vinho ipoxya oĩa karo gui.

Naɡ̶ajo nigotaɡ̶a eloodo iniwatadiɡ̶ini liwailidi me dawalace, codaa inoatawece nigotadi digawiniteloco iiɡ̶o eletidi daa. Odaa Aneotedoɡ̶oji ja nalaɡ̶atigilo naɡ̶ajo nelegi Babilônia, naɡ̶a yajigote naɡ̶ajo nigotaɡ̶a niɡ̶ijo baxiawaanigi ane nolee viinyo ane ikee lawikodigi ane niwakatee leeɡ̶odi meliodi me yelatetema, leeɡ̶odi libeyaceɡ̶eco niɡ̶idi niɡ̶eladimigipi.

A'ero cidadeuhua i'gwy'gwyri. Três ko ipeheuhũva'ea cidadeuhua peheuhũva'ea a'ero. Cidades nhaporemo yvya koty indurundurupavi he'yjuhuva'ea. Tupana'ga okwahava'ja Babilôniapeve'g̃a ji ndapotari g̃andekote'varuhua javo. Ipopoaka hete g̃a novĩa a'ero. A'ereki kiro Tupana'ga onhimonha'nga hete g̃a ndehe onhimboahiva ojipypava g̃a ndehe g̃a ndekote'varuhuro g̃waramo.

Cidade mág ẽn tóg vẽnh kãpóv kỹ nỹ ha, vẽnh kãpóv tãgtũ tỹ. Kỹ ga kar mĩ cidade tóg kókén kỹ nỹtĩ nĩ. Topẽ pi(jé) cidade tỹ Babilônia kã jatu ja nĩgtĩꞌ. Cidade ẽn ki ke ag to tóg jũ tãvĩ han mũ, Topẽ ti, ag to tóg fe gỹv han mũ. Hã kỹ tóg ag vóg kónãn jagy han mũ, kỹ tóg ẽg tỹ vinho kron ri ke nĩ.

Upe tetãgwasu gwive ombojaꞌo jaꞌo mbohapy tavarãxa ombojaꞌo jaꞌo ipaꞌũ-my. Entéro vaꞌe yvy ári oĩ vaꞌe gwive tetã tetã-rupi óy hapovy-ma okyta ovapy-py hoꞌapa-ma hóy kwéry. Tetã tetã gwive onhembyaipa-ma. Upe jave Nhandejáry ndoheja reíry Babilônia tetãgwasu. Yma nombohasa asýi ramo jepe, ipaha-py ombou-ma íxupe maranygwasu imbohasa asy ete-vy.

Tai tahe Babilonia hãwã rabòhòre inataõ jura juramyhỹmy. Ibutumy hãwã nihikỹ‑ribi hetohokỹ rejuxunyre. Tai tahe kia Babilonia kia òraru‑txi tahe Deuxu tõhõti reare. Tai tahe aõhõkỹmy risỹnymyhỹ ibutumy aõbede binahakỹ tamy riwahinyre.

Janeruwarete ꞌga weaꞌaramũ ꞌgã nemiapofer are, ꞌgã ꞌwyrarete pypewara ꞌgã nemiapofer are, Papironia ꞌjawa pypewara remiapofer are. Mamaꞌe tywera ꞌgã wapo kwaiwete. Aꞌeramũ ꞌga aipo ꞌgã ꞌwyrarete mowowowowoka mytera rupi. Amaraꞌneramũ ꞌga ꞌgã nee ꞌgã tywer are. Aꞌeramũ ꞌga ꞌgã nerekou tyweaete. ꞌGã ꞌwyraretea juejue ꞌgã etykapap ꞌgã nui.

Nhym kam krĩrax jabatànhbê Babirônijkam pyka ajkij nhym kikre kunĩ rôrôk ne ajkaten amingràn kumex. Babirônijkam pyka amikokij ne arỳm amãnhkrut ne ikjêkêt ne ikwã. Nhym pyka kunĩkôtdjwỳ krĩrax rôrôko kumex nhym kikre prĩne amikaten kumex. Be, mrãmri ne Metĩndjwỳnh Babirônij jabatànhja mar ar o ban kam arỳm o ajkẽ, prĩne kum axweo pãnh ne. Nãm tu mekam ngryk tỳx ne. Mỳj me'õ gêdja kubê amijo apdju? Be, dja me kunĩo ajkẽ, prĩne meo ajkẽ. Djãm Metĩndjwỳnh me axwekam ngryk kêt got.

Mîrîrîya kureꞌnan cidade rataikapîtîꞌpî eseurîwîꞌne ne kaisarî. Moropai tamîꞌnawîron pata cidadekon kaisaron yaretîꞌkaꞌpî. Mîrîrî yai Paapa enpenataꞌpî kureꞌnan Babilônia iteseꞌ pîꞌ. Moropai teekoreꞌmatoꞌ yenseꞌ intapîkîrî tannîꞌse tîrîꞌpîiya, mîrîrîya kureꞌne toꞌ tarumaꞌtîtoꞌpe kaiꞌma.

Ha ta kõmẽn yãy koxip tikoyuk. Ha ta koxyõy hãpxexka xohix yõg kõmẽn xohix. Ha Topa te kõmẽn Maminõn xexka pe'paxex, tu' gãy xexka', tu yõg tikmũ'ũn xũygãhã'.

Babilônia ka dak o'sukamuwe'ut'ut ipi exixi buje. Ebapũg̃kam o'jekaewexat. Deus soat eipi dag̃atka dak o'sukamu'ũm. Deus o'jeg̃ebu Babilônia ka watwat kay. Ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃xiayũ kay o'jeg̃ebu. Warara'acat peap podi ma ipiat o'supi'ajoat cebe ip. Jetakomaap mu'ũm puje acã oibu'un ipiat'ajoan cebe ip kũyjobit'ũmayũ be.

Kꞌããts nanäng panang takꞌëp ky nꞌaa etsëëh do yt hẽ hanäng do ganabëëh takꞌëp katajuus do hajꞌaa. Ganabëëh do hajꞌaa ketyn padäg kän panang paa tanꞌoo bä. Tamawoob däg panang tahajꞌaa ketyn bong doo. Sahõnh hẽ badäk hahỹỹ bä hanäng do sa panang bä hanäng do tób kagꞌëëd bëëh katajuus do hajꞌaa. Dooh Pꞌop Hagä Do mabaan bä nesaa do panang ky nꞌaa etsëëh do Babirõn häd näng do babuuj ramoo bok do paah. Pꞌop Hagä Do mejũũ rabeëëk hyb nꞌaa ta hood gó hanäng do mahỹỹnh doo, tanꞌoo däk takꞌëp rabahoop takawajããn doo gó sa hã tarejãã doo, tahanäng pé tii.

Jã¹nxe³ha²kxai³ sxi²je³na² kãin²khaix1nxe³thĩ³na² ĩ³ha³la³tãu²li² ha¹li¹ ka³na³ka²txi³na²hẽ³la². Te²yã¹nxe³sxã³ a²nũ²a²nãu³xai²na² a²sxi²yhe³nãu³xa² ã³kho³txa³kxain¹nũn³na²hẽ³la². Nxe³kxa²yu³su² Ba³bi³lo²na²thĩ³na² kãin²khaix1nxe³thĩ³na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³su² ain³kxi²xi²nha²sxã³ Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³a̱n³ta³kxin²txain¹ju³ta² ka³ne²kxẽ³na² vĩn²yau³xa² yã¹nxe² ũ³hũn¹tain¹tu¹wa².

Hatyaoseta kalokoare wenakalati ehekoa hoka hanamakoa tyaona. Tyotya wenakalatinae, hakiti tyaoniterenae kamawenekoaretyakeheta. Hoka Enore otya wenakalati kalokoare Babilônia hoka isa enomana haolone vinhoxa haitinihare akotare, tera enolone maheta. Exeharene nolone.

Tharara'iki ida sidaji karaho Babilônia oniki. Oniaroa, akapitakhamani ahoarabakosi'ihi ida sidaji. Ihimi'iki ida arabo hahavi kaija'arini vakadisidaji hahavi. Deua bikava'ihokiki ida Babilônia sidaji kaija'arini fori vihiki vakadibadani jahariki, oniani ida va'ora nihimavini hija. Deus va'ora no'aki fori hiki adani sidaji kaija'arini kidibavi vinho fori hikia binaji'bini'iki, vi'avihahavija kaimoni. Deus kava'ijokojokoi fori hiki ida vinho.

Babironija inarokoha sihudikhudikwy abazubaha inakarakbaik nataba nataba aha inakarakbaik. Ustsa hudikhudikwy abazubaha Deus harere humo zipykba. Deus Babironija ezektsa nisiperyky tahamysapybyi pimoewy naha hi, ziperyky. Asaktsa imysapybara ty ka batu ity moewy iwatahi takyriwy sibo zipeha, iwaze sihudikhudikwy inakarakbaik. Sinini ykarawy bo nikaranaha. Deus takyriwy duabohotsa tsik waha niy. Duabohotsa tsik batu pihik ty tsakykyha iwaha Deus takyriwy iwa hỹ my.

Miꞌi hawyi mekewat tawa iwatoꞌin nakat Papirunia mekewat tawa poꞌog iwato rakat pok pokꞌe yi tyryꞌe kahato itote pote. Iꞌewyte yne tawa koꞌi taꞌat yne yi totiat koꞌi yi tyryꞌe poityꞌi pote hewo yne. — Yt naku i kahato tawa Papirunia piaria e Tupana. — Atiꞌatupoepyk iꞌatuminug koꞌi uhaiwot iꞌatuminug saꞌag hap kaipyi e. Yt karãpe i atiꞌatuwaure kuap iꞌatuminug saꞌag koꞌi. Pyno eiꞌapiheg uhepiat hap topyhuꞌat mekewat kuiꞌa pytꞌat howapy aikotã mani hypyre wywo hap ewy. Ewetuꞌu ro miꞌi areꞌe ehepe. Uhaiwot hap wywo ewetuꞌu ro e iraniaꞌin me yi Papirunia pe Tupana.

Mopó'a iháxakoku neko koati hána'iti pitivóko itáhineyea. Koánemaka pítivokona po'ínuhiko xâne xoko póhutihiko poké'e óvohikoku yara kúveu mêum, heú koénemaka itáhineyea. Énomone kíxoa Itukó'oviti ipíhoponea ne hána'iti pitivóko iháxoneti Mbabílonea. Enepone ipíhoponeake, kutí kôe êno váhere ekâti súsuva koyêti, nókone heú kíxea énoyeovahiko. Énomone koéneye neko koati xúnati ipíhoponope Itukó'oviti.

Pahirí maka i'tiáro ye'tî, dɨka watí nɨ'kawɨ. A'ti nukúkãkãhase niî pe'tirokãhase makaripɨ se'tê dihawɨ. Õ'âkɨ̃hɨ bu'îri da'rêgɨti niîgɨ, pahirí maka Babilônia wamêtiri makakãharãre wãkûkɨ niîwĩ. Naâ me'ra ɨpɨ́tɨ uâgɨ, naâre bu'îri da'rêwĩ.

Jinaptinmi chay jatun Babilonia malcaca quimsaman particacüñä, jinantin nasyuncunäćhu malcancunäpis lluy tunïläliñä. Tayta Dios manamá un'alachu Babilonia nasyunta, aśhwanpam chay tincüninmannuy ćhacćhä bïnucta upyayächïnuy ćhanćhaćhu junta cä sumä piñacuyninta upyächila.

Tawamhã Babironiza na 'ri nho'õmo za'ẽtẽ nhisi ãma, ma ti'a sãsã'ã na ti'a sipo'o. Si'ubdatõ ma tô ãma aiwã. Ãne ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimi'ahâri pipa zém na te te dama arob'manharĩ, Babironiza ãma 're ĩdahâimana wasété za'ra mono norĩ ma. 'Re ĩdahâimana wasété za'ra mono zé hã tiwi simani õ di. Taha wa, uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé pire hã da te 're huri mono wa, da te 're ĩsépata za'ra mono ne, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimihâzé hã da te 're sépata za'ra. Duré daro mono bâ 'ri nho'õmo mono bâ ma duré ropsisa'wari. Uburé ma ropsi'utõrĩ pese, 'ri nho'õmo mono bâ.


Ahmõta emero osenepyra toehse, ypy tõ roropa tonahse.

Nhũm gô hipôk piitã gôja hã axkamur nhũm hapêx pa. Nẽ kẽn prêk nẽ hkrã hixêt rôrôk nẽ hpigrành pa. Pika htertet tỳx kumrẽx jakamã ã mẽmoj amnhĩ nhĩpêx anẽ.

Iuasaaki ikini ipokomiriĩ !auaika. Õtanoxiratari ikinipoko xipoka iuasaaki.

Idânârâ ilha modo nytywâdâ. Idânârâ iwy modo nuzataym warâ.

Yrypypoꞌo ukàzym paw rupi. Ywytyruhu ukàzym paw rupi wà no.

Haꞌe ramo ypaꞌũ haꞌe javi okanhymba, yvyty ikuai vaꞌe voi ndojouavei.

Codaa inoatawece lidelocotedi ja jabalaɡ̶atigilo, inoa wetiadi nelecoli eletidi ma.

Ypa'õa oka'nhymba. Ahana'ja a'ero. Yvytyruhua ahe ndohepiaga'javi no.

Kỹ goj vãso kar tóg tũ nỹtĩ ha ke gé, pãnónh kar tóg tũ nỹtĩ gé.

Heta heta yvy okanhy-ma yvy ryrýi hatã eterei-gwi. Opa okanhy y ogweroajere vaꞌe, yvyatygwasu gwive okanhymba. Ndojehexavéi-ma.

Bedebute ibutumy rexiwore. Iribi tahe hãwãlò tytyhykỹlemy reare bedero wesehekỹle.

ꞌYpõꞌõa okaꞌjamamap najuejue etee. Ywytyra nanẽ okaꞌjama nũ. Nuesaguꞌjawi ꞌga amũ.

Nhym kam apêxti kunĩ nhĩ'ãm mrãn akuno. Nhym krãnhdjwỳ kunĩ tu akuno.

Mîrîrî yai tamîꞌnawîron iwono pe tîweꞌsanon esenomîꞌpî, eeseraꞌma pra eenaꞌpî. Moropai tamîꞌnawîron wîꞌkon esenomîꞌpî, eeseraꞌma pra eenaꞌpî.

Ha ta' nõg hãptox xohix kõnãg yõg xix yĩktix xohix.

Pa'ũm. O'jepa'ũm soat tip'aweroro. Pa'ũm. Co'a dak o'jeaepa'ũm.

Sahõnh hẽ tsyt dëëg akajar me hanäng doo, sahõnh hẽ waëë na-ããj hẽ bedo bong.

Jã¹nxe³nũ²la² ha³lo²ai²na² ka³wã³lxa² nxũ²kwa̱i³ye³la³nãu³ai²na² sxa³ko³xai²na² ã³tĩ¹i² wã³la³ka³txa² ã³tĩ¹i² nxe³na²hẽ³la².

Hatyaoseta onexa tyaonitere iyolirotinai maiyareheta, exahe tyairinai hoka maisa kawaiyakehitita.

Oniaroa, kajoviri hahavi akavisonihananaki, arabo namahiki hahavi avisoniki jaboni.

Tsikzikdihitsa sizubarẽtsa nihokdanaha. Hara jobonikia kino niwatihi nihokdabaik.

Hewo yne yityꞌok koꞌi hawyi taꞌatukat turan yt uwe i ipuẽti aiũpe aiũpe yityꞌok koꞌi hap yt uwe i ikuap. Tuweityk taꞌyn yi tyryꞌe hawyi yꞌy wato pyꞌasetpiat koꞌi iꞌaporokꞌe yne raꞌyn.

Má koépone neko uhá koeti kálihunoe poké'e kukúkeke úne koánemaka ne koati hána'itinoe mopôi.

Tohô wa'akã́, niî pe'tise ɨ̃rɨpagɨ́, opa nɨkɨ́ri bahu dutí dihawɨ.

Ñatac llapa lamarpa ćhawpinćhu cä islacunäpis, lluy ulucunäpis chincaculcäñämi.

Rob'ré za'iti zama ma uburé pese sisa'wari. Â si ma tô te te sina sinarĩ. Duré ẽtẽ 'rãihâ 're ĩsimasa mono zama ma rere'e, uburé pese.


Konopo tooehse tytopuke tũpore topu konõto samo, omoxĩ roropa. Toiro topu 45 kiru samo. Kapu ae toepukase ahno pona. Mame Ritonõpo tykerekeremase ahno a moro konopoimo pokoino, popyra eya xine exiryke ipunaka.

Nẽ na mê pê jêr krã jakootija mẽ piitã mẽ hipy rôrôk. No ãm hkrã hkryre hkêt hkrã rũnh kumrẽx. Ãm hpỹnh nẽ kamã kêp 40 kir nẽ mẽ hã rôrôk nhũm mẽ tee ri amnhĩ tã ã omu nẽ Tĩrtũm kamã gryk tỳx nẽ haprỳ nẽ ho kapẽr punuj nẽ.

Katxĩkareri iaxiti auakari, kai mitari atoko inakari, katxaka itiximoni. Apanakini kai minani koarẽta sĩko kiro. Iua irika kãkiti nopini. Ikara katxakakari pamonõkonipaniri. Iua xika kãkiti iteene misãkirepiretari Teoso.

Pewendâ ihuguely keankâ kau odaypa kurâ domodo onwa. Imâsedo, tâmânreim warâ keankâ mârâ pewendâ. Quarenta kilo keankâ emânru. Toenzepa kurâ domodo âsenagazedyly mârâ pewendâgue. Awylygue keankâ Deusram inakanhe kehoem aguelymo:— Âumunru kulâ, Deus. Awylygue pewendâ xina onwa mâin-hugueândyly. Âmâ xina enagazeni inakanhe kehoem! Xina nemaemba ise enra — kezesedylymo.

Àmàn tàtàahy maꞌe itahu zàwenugar ukyr teko wanehe aꞌe. Àmànita pitàitàigatu ipuhuz taw aꞌe, nuzawy kwaw awa ipuhuz taw aꞌe. Naꞌe teko uzeꞌeg zemueteahy Tupàn rehe aꞌe wà, àmàn tàtàahy rehe aꞌe wà no, taꞌe iaiw tuwe wanupe aꞌe xe.

Haꞌe gui avakue áry hoꞌa yva gui amandau tuvixa vaꞌe, trinta quilo raxa vaꞌe meme. Haꞌe ramo amandau gui ojexavai vy ijayvu vai okuapy Nhanderuete re, imoingo axyarã ombou vaꞌekue tuvixa ramo.

Codaa ɡ̶alatili eniteloco oko icoɡ̶otedibigimece ditibigimedi, licawadi wetiadi nelecoli ane iwida 40 ciilo liwaaɡ̶atiigi. Odaa niɡ̶ina oko ja beyagi modotaɡ̶atibige Aneotedoɡ̶oji leeɡ̶odi niɡ̶inoa lawikodico aneote niɡ̶ijoa ɡ̶alatili eloodoli, leeɡ̶odi eliodi niɡ̶ica lawikodigi.

He'yjuhu itatig̃uhũa'java'ea amana royxag̃ahiva'java'ea okya yvaga hugwi yvyakotyve'g̃a ndehe. Tupana'ga pe g̃a ete'varuhuhetei ga mbotegweteavo okote'varuhuavo. A'ereki amana royxag̃ahiva'java'ea hahy ranuhũ g̃a pe. A'ereki hehanhuhũ hete amana royxag̃ahiva'java'ea itatig̃uhũa'java'ea. A'ea pohyja ko quarenta quilos hetakwera ja.

Kỹ nãfy tóg vár mũ gé. Éhé tãvĩ ti nĩ, nãfy ẽn ti, ũn pir tóg quilo tỹ hẽn ri ke nĩ, kukryr tỹ nãfy ẽn. Ẽprã tóg vár mũ. Kỹ ẽprã ke ag tóg Topẽ mỹ vĩ kónãn mũ gé sir, nãfy tag to, ti jagy tãvĩ nĩn kỹ.

Yváy-gwi Nhandejáry ombou amandaugwasu hoꞌa hagwã kwimbaꞌe kwéry-rehe. Amandaugwasu pohyikwe ogwereko vaꞌe quarenta kilo voi. Upéa-gwi gwĩ kente kwéry onheꞌẽ vai vai voi Nhandejáry-rehe ombou-ma ramo marány amandaugwasu reheve íxupe kwéry. Maranygwasu vai eterei-gwi ombopoxy íxupe kwéry Nhandejáry-rehe.Upéixa mbaꞌe ryrupaha-gwi onhohẽmba uka-ma Nhandejáry marány ogwereko asy hekoha vaikwe.

Idi inytyre resemyhỹre bera ere erewesele resererimy ihỹre. Ijõ iutxie tahe 40 quilo bede heka iutxie rare. Kia tahe iny sumy rỹire nibinahakỹmy Deuxumy rarybemy.

Amaꞌnauu uꞌaa ywy are. Tuwi tuwi te aipo amaꞌnauua. Ipoyi te. Kwarẽta kirua te ipoyja. Aꞌeramũ ywy pewara ꞌgã amaraꞌneramũ Janeruwarete ꞌga ree amaꞌna are. Janeruwarete ꞌga kurakurapa mamaꞌe tywer are.—Niaꞌwyri futari Kuꞌjywa ꞌga. Amaꞌnauua ꞌga omototogukat janee. Aꞌeramũ ꞌga waꞌwyreꞌemamũ futat— ꞌjau ꞌga ꞌga kurapa.

Nhym kam namê'y me'ã rôrôko kumex. Kàjkwa kurũm ne me'ã rôrôk ne. Axwe abatành, axwe utĩ. Utĩkam 'ã akre kute 40 kiru pyràk. Djãm kam got me axwe kangan kam Metĩndjwỳnhmã rax jarẽ? Arkati, nãm tu me Metĩndjwỳnh djũno kumex. Namê'y kute meo bikẽnhkam tu Metĩndjwỳnh djũno kumex. Djãm namê'y rôrôk kajgo got? Kati, nãm meo bikẽnh rax ne.

Mîrîrî yai konoꞌ renaꞌpî kureꞌnan inonkon pe tîꞌkon kaisarî aweꞌsorokaꞌpî pemonkonyamîꞌ pona. Mîrîrî tîꞌkon yamaiꞌnatî wanîꞌpî 50 quilos kaisarî. Mîrîrî wenai pemonkonyamîꞌ ekoreꞌmaꞌpî Paapa winîkîi. Moropai toꞌ eseurîmaꞌpî imakuiꞌpî pe, ipîꞌ konoꞌya tîtarumaꞌtîkon wenai, maasa pra kureꞌne eꞌtarumaꞌtîntoꞌ wanî yeꞌnen.

Ha ta pexkox tu' pip texxap xexka', tu ta nũ'nãhã texxap xexka', yã yãp-xet nõ hãp-tux ha' 40 kit. 'Ũnũ'nãhã', tu nũktu tikmũ'ũn tu nũ'nãhã', ha tikmũ'ũn te:—'Ũkummuk xexka Topah. Kaxĩy.Hãmũn, 'ũxũy xexka', yã hãpkummuk, yĩy Topa 'ãktux kummuk.

Akadadada dak o'ta'at'at kabi bewi tapoxiata. Pũg̃pũg̃ta tapoxi jĩjã o'tadop- -40 kiloata. O'ta'at'at ipi juacayũ be- -kũyjobit'ũmayũ be. Itakoma o'e ip Deus kay ipiat'ajojom puye, warẽmtaksug̃at puye dak, akadadada buye dak. Deus o'jomuymuy jĩjã ip.

Naëng takꞌëp dagäp do pä hado däk do kajäg hyy kän badäk hahỹỹ bä habong do sa jó. 40 kiw bahä̃nh pä hadoo kejäk doo. Tii bä Pꞌop Hagä Do raky nꞌaa wasꞌee kän takꞌëp rabahoop pä hadoo kajäk do anꞌoo bä do hyb nꞌaa.

Nxe³kxa²yu³su² wã³yxũ³la³ka² ki³kãi²lxi³khaix1ki³sa²ki³a² sĩ̱³na¹na²hẽ³la². A²nxe³ki³ai²na² sa²kxai³lu² sa²te̱¹khai¹nxe³sxã³ 45 ki²lo² nxe³kxi³ti³sa²na²hẽ³la². A²nũ²a² yuh³xan¹tũ̱³ka̱³txa² sĩ̱³na¹hain¹na²hẽ³la². Kãin²sĩ̱³na¹ha²kxai³ a²nũ²a²nãu³xai²na² a²yxo²wãn³txai²li² Txa²wã¹sũ̱³na² ko̱³nxe³te²lo³tain¹na²hẽ³la², khãuh³lxa³thi¹txai¹nha²kxai³la².

Hatyaoseta one isemaxa kakoare halitinai hiye. Iyekolinai atyo kalore, halita iyeko atyo timena, 40-kilone atyo. Halitinae kahare iniyalahare iraeha Enore tahi iyeko kakoare onehenere ihiyeha hiyeta, kahenehare kaiserehare hoka.

Khanorariki ida ja'di na'bahaki ija'ari vanamana bahi kharariki fori hini. Karaho'oamanija ida ja'di hoarahanana khanani 40 quilos hiki. Deus vania binikhararija ida ja'di na'bahaki ija'ari-ra napohimajakarahoki, oniani ida varani jaharini arafiakia Deu-ra vakanavaranihavini hija.

Harahareziktsa bijoikpe ikny inatsukurunaha. Sitsakyrikrẽtsa. Wastuhu kuarẽta kiros istsakyzik. Kytsa bete inatsukurunaha. Sinini nikaranahaze Deus zisapybyrikinaha. Siskyryziubyitsa tu Deus soho zisapybyrikinaha, harahareziktsa bijoikpe ikny inatsukurunaha iwatsahi Deus soho zisapybyrikinaha. Iwa hỹ.

Miꞌi hawyi hewo nukara koꞌi iwatoꞌin nakat iꞌaman wato ewy. Aikotã ipotyi sese hap porap yt uwe i hupit hap ewy. Miꞌi hawyi hewo hewo miitꞌin ete. Miꞌi hawyi yi totiaria — Yt naku i kahato En Tupana iꞌatuꞌe. Kat pote yt naku i etunug uruete iꞌatuꞌe. Yt naku i kahato nukara koꞌi iꞌatuꞌe. Wãi iꞌatuꞌe. Yt naku i kahato Tupana iꞌatuꞌe taꞌatupyꞌahak hap wywo.Miꞌi hap ewy araꞌakasa uito Iuwãu.

Ápemaka êno pú'itinoe evêke ukeâti vanúke irihíkovoti oúkeke neko xanéhiko. Itópono koarenta koeti kîlu póhutihiko íyeu neko evêke. Koati ihákotihiko Itukó'oviti ne xanéhiko vo'ókuke neko êno pú'itinoe evêke ipíhoponeake Itukó'oviti. Koati yupihóvati koímaiko neko ipíhoponope.

Tohô niikã́ masaré yɨsɨáse peeri paka bɨrɨ̂ pehawɨ. Ni'karé peeri quarenta quilos nɨkɨ̂wɨ. Õ'âkɨ̃hɨ tee peéri me'ra naâre ɨpɨ́tɨ bu'îri da'rekã́ ĩ'yârã, yã'â butia'ro kɨ̃ɨ̂re uúkũwã.

Jinaman janay pachäpïpis jatućhaćhä-jatućhaćhä luntum tawa ćhunca kïlu llasä-cama camacaycüñä. Chay sumä-sumä pläga cacuptinmi nunacunaca Diospa cuntran palapäcul jalutaculcäñä.

Duré tãzâ hã ĩsa'ẽtẽ uptabi hã ma danhisiwi sisa'wari. Ĩnhama pibuzé hã 35 na. Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã tinhimirob'manharĩ pipa uptabi na te te dama rob'manharĩ 'ru te, te ãma wasété za'ra ni.Ãne ĩ̱nhotõ 'rowim ne, te ĩ'azabui mono hã, duré te ĩ'awapari mono hã, za ĩromhâimana mono zém na hã.


Orutua kõ poko nohpo ehtopõpyry pokoMame Ritonõpo nenyokyhpyry toiro tooehse ya, 7mãkõ maro nexiase. Tykasanake kynexine ynororo. Ynara kynako ya,—Ymaro eropa, musurehpã wãnopyry enekose. Mokyro musurehpã wãnopyry enepõko ase oya. Ritonõpo omipona pyra exiketõ enetupuhtoh mokyro. Pata konõtopõkõ mokaro. Tuna tõ pũto typatarykõ tyrise eya xine. Seropõkõ tuisary tõ mokyro poko toehse toto musurehpã poko toehse, nohpo poko exiketõ samo. Etỹketõ sã ipoko toehse toto sero nonopõkomo, eukuru onẽkehpyra exiketõ samo, nohpo poko exikehpyra exiketõ sã roropa.

Tĩrtũm kra hkêt xwỳnhjê jarẽnhTã pa pre kê axte mẽmoj pumu. Nhũm kot xijere jamỳnh xwỳnhjê hõja ixwỳr tẽ nẽ inhmã:—E ma ixkôt tẽ nẽ mẽmoj pumu. Anẽ.Hãmri pa kuma nẽ ma hkôt tẽ nhũm inhmã:—Nà ahpỹnhã gô rax mỳri krĩ nhõ xwỳnhjaja te ho ni hkuprỳ gô mỳ ri ỹr nẽ kãm mẽmyjê piitã hkĩnh o ỹr xwỳnhta pyràk. Na htem uràk nẽ Tĩrtũm kapẽr kôt ri amnhĩ nhĩpêx kêt nẽ. Ãm htỳx ri tanhmã amnhĩ tomnuj to ho pa. Jakamã koja Tĩrtũm tanhmã mẽ homnuj tỳx to nẽ mẽ ho hapêx. Krĩ piitã hkôt mẽ ho amnhĩptàr xwỳnhjaja na hte ma mẽ õ krĩ hwỳr mra nẽ te mẽ kot mẽ hkuprỳjê ho amnhĩkati pyràk o amnhĩ nhĩpêx. Nẽ te pipãnh nẽ htỳx ri amnhĩ nhĩpêx pyràk o amnhĩ nhĩpêx o pa. Nhũm krĩ nhõ xwỳnhjaja mẽ uràk nẽ amnhĩ krã hkôt pix mã tanhmã amnhĩ tomnuj to ho ri pa. E ma ixkôt tẽ nẽ ja hã mẽ omu. Anẽ.

Sito Potxoari Uinitikiri Nopini TopãkakaroNinoa Teoso nitiriakori setxi pakini iãtatxi setxi auakini, seisi kaikota. Ãtika ina notamoni. Itxano nota:—Notakata pisa. Noerekai sitatxi miramaneri. Sito kanokarero kaposotiirero atoko itxa iua sitatxi. Oa topãkanãta uini itori nopini. Iuaã auakani misiritiko noerekaiko pite.

Pekodo MON warâ adyeseim, ânguydo adyry warâAituo akaemo kudupigue tâmatuneim modo ewy yam agueze âewyly:— Egârâ mâkâ pekodo; mârâ xidadâ imâsedo paru modo emelay saunâtyby âdara awyly etolâ mâkâ pekodo. Alâ kulâ adyeseim mâkâ MON warâ tynanâzeim. Idânârâ tâdutuoze inakanhe aitobyry. Agueze urâ âyam, âdara Deus mâkâ pekodo MON waunlo nhenagazedyly awyly.

Zuàw wexak kuzàwyzài iaiw maꞌe aꞌe kuryNaꞌe amo Tupàn heko haw pe har kawaw hereko har uzeꞌeg wà ihewe aꞌe kury. — Ezur herupi nehe ty, iꞌi ihewe. — Tupàn uzepyk putar kuzàwyzài rehe aꞌe nehe, kuzà ikàg maꞌe rehe aꞌe nehe, iꞌi ihewe. — Erexak putar hehe izepykaw nehe kury, taꞌe aexak kar putar newe ihe nehe xe, iꞌi ihewe. — Aꞌe kuzà aꞌe, tawhu pe har romo hekon aꞌe. Aꞌe tawhu yrykaw teteaꞌu wanuwake tuz aꞌe, iꞌi ihewe.

Kunha itavy rei ete vaꞌe oexaagueHaꞌe gui anjo kuery sete hyꞌaꞌi oguereko vaꞌe regua peteĩ ou. Haꞌe vaꞌe ma ijayvu vy aipoeꞌi xevy:— Enhemboja ke ejuvy, aexa uka ta kunha itavy rei ete vaꞌe ombopagaa rã. Haꞌe vaꞌe ma yy heta vaꞌe áry oguapy oiny vaꞌe.

Aca iwaalo agopeloa ane diɡ̶icaadaɡ̶a yowooɡ̶odiOdaa onijoteci niɡ̶ijoa seete aanjotedi anijo nibaxiawaanigi neɡ̶enagi meetaɡ̶a, odaa jeɡ̶eetiwa, “Anagi, jikeetaɡ̶awa anodaaɡ̶eeta nigoiloikatidi naɡ̶ajo iwaalo agopeloa, ane diɡ̶icaadaɡ̶a yowooɡ̶odi. Naɡ̶ani iwaalo eote me nalaɡ̶atibigoɡ̶oji naɡ̶ajo nigotaɡ̶a eloodo anipegitege owidi akiititedi. Niɡ̶inoa inionaɡ̶a-eloodoli ja noomatewa naɡ̶ani iwaalo, codaa minoatawece ane noiika niɡ̶ina iiɡ̶o nemáɡ̶a mowacipeta niviinyo naɡ̶a loomatewepodi.”

Kunhangwerahẽa oapyyhyapypeva'ea arimoKiro Tupana'gapyrive'ga ruri ji pyri seteve'g̃a nde'yja'ga – kiroki seteve'g̃a gwereko nhaetingy'a'java'ea yvagipeve'g̃a. Ji ve ga nhi'ig̃i javo:—Herejo, ei ga. Kiro ti ji ipopoakavehẽa repiukari nde ve nehẽ Tupana'ga erame hẽa pe: “Ereko te'varuhu nde. Eho ti a'ero tata pype hahyva'ea ruvihava pype.” A'ea ti Tupana'ga ei hẽa pe nehẽ – kiroki akwaimbae'g̃a upaharahẽa oapy ypiahua arimo ypiahua ruvihava arimo no paranauhũa arimo no. Onhimongyheteuhu yhya. A'ea arimo nhaporemo hẽa apygi oina. He'yjuhuve'g̃a yvyakotyve'g̃a nduvihavuhu'g̃a oko hẽanhi'ig̃a rupi okote'varuhuavo hẽa rendukatuavo. Hẽa yvyakotyve'g̃a mbopogwei ojihe g̃a mbote'varuhuavo oji'ja. A'ero g̃a ndekote'varuhui okovo hẽanhi'ig̃a rupi gworygworyvamo hẽarekote'varuhua rehe, ei Tupana'gapyrive'ga ji ve.

Ũn tỹtá kórég fiKỹ Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ũ tóg inh ki jun mũ, ũ tỹ pénky mãn mũ ja ẽn ag kã ũ. Kỹ tóg inh mỹ: “kunĩg,” he mũ. “Nhỹ ã mỹ cidade mág ti ven, cidade tỹ goj tỹ hẽn ri ke tá nỹ ẽn ti. Cidade ẽn ki ke ag vỹ ũn mén (ka)mẽ fi ri ke nỹtĩ, kỹ Topẽ vỹ ag vóg kónãn ke mũ, ũn mén (ka)mẽ fi ri ke ẽn ag. Pãꞌi kar vỹ fi mré nỹ ja nĩgtĩ, ũn mén (ka)mẽ ẽn fi mré. Ẽprã ke kar mỹ tóg sér tĩ, fi jykre ti, kỹ tóg ag tỹ kronkron kỹ kãgter ri ke nĩ, ag tỹ ũn mén (ka)mẽ ẽn fi mré nỹ ti,” he tóg inh mỹ, Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ti.

Tetã kunha ikwimbaꞌese vaꞌe-rami rehegwa nheꞌẽ Sapyꞌa katu arova ramo xe resa ahexa jevy sete marány ryrukwe rekoha. Amaꞌẽ jave peteĩ ou onhopaꞌũ-gwi heꞌi xe-vy:—Eju katu xe rupive. Tahexa uka nde-vy kunha ikwimbaꞌese vaꞌe ramigwa heko vai vaꞌe, heꞌi xe-vy. —Nhandejáry ombohasa asy-ta upe tetã mygwa ysyry kwéry rembeꞌy-py okwa vaꞌe kwéry-pe. Kunha ikwimbaꞌese vaꞌe-rami upe tetã mygwa kwéry ojáry eꞌỹ rapykwéri ojeꞌói hikwái. Tupã tee eꞌỹ vaꞌe-pe ogwereko gweko járy ramo hikwái. Heko vai-rupi okwa vaꞌe teko kyꞌa-py oiko vaꞌe hendive. Entéro mburuvixa kwéry yvy ári oĩ vaꞌe gwive oipeꞌa íxugwi gweko vairã. Ha yvypóry kwéry-pe ogwerokaꞌu vai vai vérami voi hikwái. Ivai vaive voi hekoha kwéry, heꞌi. Series([], )

Tahe ỹju monahyna‑ki wadee rybemy nade: —Adee aritỹnynykre aõbo Hãwã Bero sõwe aõhebo rotỹỹnykré heka. Kia hãwã adee ariteòsinykre timybo rare. Wedena wese aõhõkỹmy rotỹỹnykremy. Deuxu heka aõhõkỹmy dỹỹnana riwahinyke kia hãwã‑ò. Bede iòlò dinodu tamyhe iòraruna tamy rexiòrarunyre. Tule iny bedemy rỹira mahãdu ralòre tamy òtaòtamy.

Kũjãmeneꞌema ẽẽAꞌeramũ itayꞌa rerekwarera ꞌga amũ ꞌua ojeꞌega jee:—Ere ejua. Taesaukat ꞌgã ꞌwyrarete pewara rereko tywera enee ꞌjau— ꞌjau ꞌga jee.ꞌGã ꞌwyrarete mũ upe ꞌgã ꞌjau kũjãmeneꞌem, ꞌjau ꞌgã jupe. Aipo pewara ꞌgã iaꞌwyreꞌema futat. Aꞌeramũ ꞌgã ꞌjau kũjãmeneꞌem ꞌjau jupe, Papironia ꞌjawa upe. Aipoa ꞌgã ꞌwyraretea ꞌup ꞌyrete joꞌojoꞌoga pyri. Ywy pewara ꞌgã ꞌwyriara ꞌua mamaꞌe tywera apou aipo ꞌgã ꞌwyrarete pewara ꞌgã pyri. Sãꞌã eawyryp maꞌe ꞌgã. Nan tee ywy pewara ꞌgã nekoi mamaꞌe tywera apo are uꞌakwaaweꞌemamũ.

Me'õ kuprỳ kurẽti mry'ã ỹr.Nhym kam kadjy mrãnh djwỳnh kubê 7 kute ngônhbê 7 jamỳnhja 'õ ne imã,—Apa, amrẽ tẽ, ba amã mỳjja jakre ga omũ. Me'õ kuprỳ ne ja. Tãmja ne ngô kunĩ'ã krĩ, ane. Tãmja ne me kunĩ abenmã arẽ. Me kunĩ arỳm abenmã kurẽ jarẽ. Nhym Metĩndjwỳnh arỳm axwe man kute o bikẽnhmã. Krĩraxbê Babirônij ne me'õ kuprỳ kurẽ'ã amijakre. Krĩrax jakam ne mỳjja punu ne kam kute me'õ kuprỳ kurẽti pyràk. Nhym apỹnh pyka djàri me õ bẽnjadjwỳr rũnh 'ỳr bao ku'ê. 'Ã aben japa. Nhym pyka kunĩkôt me kunĩ 'ỳr ban kam kumex. Me'õ nija ta ne memã kadjwati kangôMỳjja me kute o kõm ne kôt bibãnh kunĩja, kadjwati kangômẽ uba kangômẽ, mỳjja kangô kunĩ ne me kum kadjwati kangô jarẽ. ngã nhym me o ikõn ajbãn kam kurẽo kumex.Nãm ã kadjy mrãnh djwỳnh imã ane.

Seꞌ Tapairon WîriꞌMîrîrî tîpo asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnîkon yonpa pata ponkon eꞌtarumaꞌtîtoꞌ yenseꞌ itenyaꞌ tîweꞌsen mîîkîrî iipîꞌpî uupia upîꞌ kai. —Asiꞌkî uupia, îꞌ kaiꞌma mîserî wîriꞌ seꞌ tapairon eꞌtarumaꞌtîtoꞌ ekaremeꞌtoꞌpeuya. Manniꞌ kureꞌnan cidade tuꞌkan irenkon ena po ikonekasaꞌ pe wîriꞌ wanî. Mîîkîrî yarakkîrî pata esanonkon esanon reiyamîꞌya imakuiꞌpî kupîꞌpî, ipîꞌ tîwanîkon ke. Moropai sîrîrî pata po tîîkoꞌmansenon pemonkonyamîꞌ etînsaꞌ wanîꞌpî imakuiꞌpî seꞌ tapairî wîriꞌsanyamîꞌ yarakkîrî tîwanîkon ke.

Xotit xexka''Ũkxip, pa' nũn pexkox yõg nũ'kutnã'ax, nõm xip 'ũxape xop te' 7 kopah, yã hõmã 'ãmuk xak'ax te' 7 tat. 'Ũnũn tu nũktu:—Mã. 'Ãte xa mũg putup 'ũxũygãp-tup xotit xexka', yã kõmẽn, yã kõnãg kox punethok puka' pip. Ha hãm xexka yõg xat'ax xexka xohix xop te xotit xexka mũtik yãy kute'ex, tu hãpkummuk xexka mĩy nũmũtik, yã' paptux putuk. Kaxĩy.

G̃ebuje 7 beayũ'in oajẽm okay- -Deus ekawẽn tojotjot'ukayũ'in- -bacia'a buximat kukayũ'in.— Ejot — io'e owebe. — Apẽn Deus iboka sukamu'ũm cĩcã iap cuy og̃ubapuk ewebe — io'e. — Ibo ka omuy idibi xe- -ti'adeati xe — io'e. — Ikẽrẽat mug̃ẽg̃ẽm cĩcã ip ibo ka watwat — io'e. — Apẽn yapoat wara'at kaykaykay ma jepo am iap puxim wara'at kaykaykay ma e'em ip itabut. Tũybe Deusat iãn e'em ip — io'e. — Imẽnpuye Deus ibo ka sukamu'ũm cĩcã — io'e owebe. — Ikẽrẽ jĩjãat o'g̃ug̃ẽ ip ibo ka watwat eju soat ka kukukayũ- -yapoat co'iayũ eju — io'e. — Ixe adeayũ be ikẽrẽat o'g̃ujurũg̃at apẽn itabut'ũmayũ jebureyũ muka'o'on iap puxim — io'e. — Imẽnpuxim ibo ka watwat tak ade kũyjobit'ũmayũ be ikẽrẽat o'g̃ujurũg̃at — io'e owebe.

Ỹỹnh ky nꞌaa tabanasꞌaa ky nꞌaa daheeh hahỹỹhTii bä setsi hedoo do ããs, ta hood sa moo gó patsëë do paa sa see ana kän wë ỹỹ, tii bꞌ taky hadoo hã ỹỹ: “Bꞌëëp, ỹ metëëh da a hã nyy da Pꞌop Hagä Do rejãã da ỹỹnh hajõk do sii heỹỹh do yb, hajõng tamii takëën hã hasooh doo.Panang Babirõn ramaneëënh do ky nꞌaa ti ỹỹnh hajõk do sii heỹỹh do Jowãw hapäh doo. Panang babuuj Pꞌop Hagä Do makꞌyys doo, ta see hedoo do hyb nꞌaa jewꞌyyk do ky nꞌaa tii. Hajõng do tamii, hajõng badäk hahỹ hëëj babuuj, panang buuj ky sꞌũũt doo.

Txu¹ha² ko̱³nxe³thin¹khaix1ta¹ka³lxu³su¹Nxa²ha¹te¹ oh³xan¹jah¹la²nãu³xa² yen³kxa² ko̱³nxe³te²a² ã³yxu¹kxã³jah¹la²nãu³xa² ka³na³ka³nat3sxã³ tĩ³sa²sxã³ ĩ³ye³kxi²sa³na²hẽ³la². Ĩ³ye³kxi²sa²te³nah¹lxi¹:— Ya²ha³wi¹. Yen³kxa² wã²nã³ũ¹nxa²ha³la²wi¹. Txu¹ha² ko̱³nxe³thin¹khai¹nxe³ta¹ka³lxai²na² ka³wã³lxa² ka³lxa¹tã³wẽ¹nhãu³a² yxau³ta¹ka³lxa² wã²nã³ũ¹nxa²ha¹tu¹wi¹. Ta¹ka³lxai²na² ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li²hai¹nha²kxai³ khãuh³lxa³tain¹ju³ta³nũ³su² wã²nã³ũ¹nxa²ha¹tu¹wi¹.

Enatyalolo KahenehaloloHatyaoseta hatya anjo 7-hare, 7-rise tinihalitirise kakoare konitare tyoa iraehena nokakoi: — Hisohena hoka enatyalolo kahenehalolo mawenekoaretyakeheta nahotikisa homana, iniyalahare enómanenai nahalakoa. Hatyo wenakalati atyo tyaonita kahare onexanai haliya. Haliti hotyalinai xekohasenai watyali hatyo ohiro kahaliki hoka iniyalahare tyomaha ekakoa kahare. Exahe waikohekoa tyaoniterenai teraha enolone vinhoxa hoka hekaha — nexa. (Enawenane iniyalahare xaokaka “Enolone vinhoxa”, nita.)

Deus ija'ari kahojai sohiriki-ra kavarajomivini ida gamo hojai asohirikia kahojaikiHari. Oniaroa, Deus ibavi kaija'arini hoarana kha'aha kodiania. Onokibiinini'iki ada ovari 7 vihiki vaipohina vahararana, 7 bavi daiki ahoroani kari onoki'iki ada. Hari. Kha'aha ada ovari kodiania. Hora ni'aha:—Hida kha'a bana. Ira onanokiahivini hiki bana ida gamo makhira-ra odoraonibakhiaki. Rajomi hiki ida gamo. Deua bikavarajomiki ida gamo sidaji karaho kaija'arini kajonina vihikia. Vaini ipohiki maakarinia hojaki ida sidaji karaho. Ira onanokiahivini hiki ida bana niha ninini Deus gamo kabadani asohirini arafiaki-ra naabosivini. Vikhabakhiaki adani arabo hahavi kaija'arini vakadika'da'di gamo kania vakanabadanihaja kaimoni. Gamo makhira-ra odoraonibakhiaki vaabono vakavi'omakhamavini vani fori hija ida vinho. Arabo hahavi kaija'arinia vi'avi'iki ida gamo kavinho, vakahanoki adani kidiania.

Wytyk sasabyitsa iakparawytatsa itsikarara ahatsa.Iwaze estuba situkta bijoikpe iknykta sete ahatsa tukta kape nikara. Taoporosuk ty wabe ahata kabo izumu. Kape niy:— Pany! Uta Deus sihudikhudikwy humo mysisinininaha humo abo piwatawy — niy. Sihudikhudikwy buburu sak ezeky niy. Anaezektsa simysapybyitsa mykaranaha imysapybara zuba mynazihikiknaha. Asahi wytyk watatsa atatsahi kytsa humo mozuruku. Atatsa makutsa iakparawytatsa sizubarẽtsa zikzipyrirykyknaha sihudikhudikwy ezektsa deusbyitsa tsizubarẽtsa siakparawy, — O deustsa babatsa — mytsaty ahabyitsa mykaranaha. Iwatahi sihudikhudikwy Deus myzipyk. Kytsa sizubarẽtsa pehakatsa atatsa nisimyiki, atatsa humo imysapybara mynazihikiknaha. Kytsa abazubatsa niwatihi atatsa humo pisapybyikiknaha. Sispirikpobyitsa ustsa bo tsõsĩ hyrity waka siopuwy ty nyny maha, iwatsahi sityryknymyryhybyitsa nikaranaha atsatyty atatsa nisimyiwyky. Atatsa watsa sihudikhudikwy ezektsa kytsa Deus bo batu yhỹ mykaranaha iwa nisimyiwynaha.

Miꞌi hawyi wẽtup atipy piat toꞌe uhepe — Toꞌiro uhupi Iuwãu e. Atimoherep teran epe aikotã aru Tupana tiꞌatuꞌapiheg tawa wato Papirunia piaria hamuat hap kape e uhepe mekewat wẽtup kamũti pytꞌat okpun hat. Toꞌiro uhupi e. Atimoherep epe yt iꞌatuweꞌeg i hap e. Aikotã wẽtup ok haryporia wuatꞌi ihainia wywo hat ewy tukupteꞌen miꞌiria e. Miꞌi pote Tupana tiꞌatuꞌapiheg miꞌiria tawa Papirunia piaria e. Toꞌiro pyno mekewat tawa wato kape. Wanĩkap koꞌi yt tuwehytꞌok kuap i tawa Papirunia pe katupono mekewat tawa topyhyp hawe toĩneꞌen ihy esaika kahato howawi pote suraraꞌin yt tuwehytꞌok kuap i e. Yt naku i kahato miꞌiria e uhepe. Tupanaria weneru haria miꞌiria e. Aikotã yt iweꞌeg i sese rakaria ewy tukupteꞌen e uhepe. Taꞌatukaykay tuwewawi topiit kyiꞌat haria e. Miꞌi ewywuat tawa Papirunia piaria tukupteꞌen e. — Toꞌiro ahewaire waire iꞌatuꞌe wuatꞌi ywania pe. Aikotã mahy weneru haria tikaykay mahy kyiꞌat haria hap ewy tawa wato Papirunia piaria tukupteꞌen e uhepe. Miꞌi hap ewy tawa Papirunia tiꞌatukaykay morekuaria taꞌatuemiitꞌin wywo wuatꞌi tupanaria mõtypot hap etiat iꞌatumuꞌe hamo e uhepe mekewat kamũti pytꞌat okpun hat atipy kaipywiat.

Íhokokono sêno ákoti téyapana ne xanéhiko ovâti ne hána'iti pitivókoIna keno'ókinonu yúhoikoponeonu póhuti yane seti koeti ánju apêti enovópeti ómo'ixone. Hara kixónu:—Yókone, enjókopeatine kixókonokumo ipíhoponeokono ne ihókoneti senohí koeti ákoti téyapana, enepone ivatákoti xoko ênoti úne. Hána'iti ikópiti'ikopeovo ne pahúkotihiko ya uhá koêti ra kúveu mêum koeku hokópeahiko ne váhere kixoku itúkeovo nekôyo. Enepone ákoyea malíka yónoku váherevoko ne ihókoneti sêno ákoti téyapana, hane koéneye koati xúnati ekâti póneke uhá koeti xâne yara kúveu mêum. Epó'oxo kutí koénehiko ikohíhiuti uhá koêti ne xâne yara kúveu mêum koeku hokópea váhere kixoku itúkeovo.

Ɨmɨá me'ra a'me tãrá wapá ta'agore bu'îri da'resé niî'Be'ró a'tîro ĩ'yâwɨ. Ni'kɨ́ sõ'ó niîkãrã sete Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'terã me'rakɨ̃hɨre ĩ'yâwɨ. Kɨ̃ɨ̂ sõ'ó niî'ke paari kɨorã́ me'rakɨ̃hɨ niîwĩ. Yɨ'ɨ̂ tiro a'tîwĩ. A'tîro niîwĩ:—Te'á, yɨ'ɨ̂ mɨ'ɨ̂re ɨmɨá me'ra a'me tãrá wapá ta'agore bu'îri da'resére ĩ'yogɨ́ti. Koô pakasé maari bu'ipɨ duhîmo. A'ti nukúkãkãharã wiôrã koô me'ra a'me tãrá baha ke'atikãrã niîwã. Koô a'ti nukúkãkãharãre ɨâri pehase me'ra ke'á maatihírã weeró noho wa'akã́ weéko niîwõ, niîwĩ.

Watica walmim chucarüman sillalayanChaypïtam anćhish ćhanćhantin-cama cä anjilcunäpi jucnin aśhuycamul nimäñä: “Śhamuy cayman. Licaycachishayqui imanuypa mućhuycachisha cananta chay jatun malca, chay achca yacucunap lädunćhu täcü sumä waticawatica: juc-juc umricunawan cacü walmi ninanmi. anla walmi caśhantapis. Paywanmi cay pachäćhu puydï mandacücunaca mansibaculcäla; jinantin pachäćhu nunacunäpis sumä shincäśhanuy mansibacuynincunaćhu juchacawshipäcula” nil.

Pi'õi wasété wasu'uTawamhã 7 na hâiwa ãma romhuri'wa norĩ siré hã ma tô we ĩ̱tẽme 'maimo, u'awi ré norĩ siré hã. Tawamhã te ĩ̱zatõ, ãne:— We ĩ̱siré aimorĩ, Babironiza na 'ri nho'õmo za'ẽtẽ nhisi ãma 're ĩdahâimana wasété za'ra mono norĩ ma, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te ĩrob'manharĩ pipa zé hã sabu da. Panho'õmo si'rutu 'rata, te 'ri nho'õmo za'ẽne hã 're hâimana. Pi'õi wasédé ĩmro'õ hã aibâ zô si te te 're ĩrowasutu mono ne, te Babironiza ãma hã 're dahâimana wasété uptabi za'ra. Aibâ hã pi'õi hâimana wasété na 're ĩhâimana wasété mono ne, ma tô daro mono bâ danhib'apito norĩ hã dama ĩpire za'ra hã Babironiza ãma 're ĩdahâimana wasété za'ra mono norĩ siré 're wasété uptabi za'ra. Âzé nhipãrĩ para da'uihâ idi'iti zarina, da te 're ĩrobzanhamri za'ra mono ne, tane ma tô daro mono bâ Babironiza ãma 're ĩdahâimana wasété za'ra mono norĩ siré, 're dahâimana to za'ra, dawasété na. — Ãne ma tô ĩ̱ma waihu'u, pi'õ ĩwasété na ãma ĩsimiré'ézém na hã. Pi'õ ĩwasédé hã timro upana aibâ aimawi zô si te te 're ĩrowasutu mono hã, Babironiza ãma 're ĩdahâimana za'ra mono norĩ hã marĩ ĩwasété zô, da te 're ĩrob'ruiwapari za'ra mono norĩ, te wasu'u, 'Re ĩhâimana u'âsi mono upana.


Mame Ritonõpo zuzenu a tapoise ywy. Inenyokyhpyry jaroase ahno esaka pyra. Moroto nohpo enease typorohse onokyroimo po. Tahpire onokyroimo nexiase. Ipihpyry tymerose kynexine osexihpyry ke Ritonõpo eunohtoh ke. Tupuhpyke kynexine ynororo 7me. Tyretyke roropa kynexine ynororo 10me. Tupõ tamuruse nohpo a nexiase tahpiremy. Emeporyme uuru risẽ nae nexiase, topu kurã roropa typyne exiketomo, kasuruimo roropa. Emahpo kasana nae nexiase uuru risemy. Moro kasana pehme nexiase iirypyry ke nuriame exikety ke roropa, typoko imeimehnõ ehtopõpyry epehpyry ke.

Hãmri nhũm Tĩrtũm Karõ tanhmã ixto nhũm kapẽr o wrỳk xwỳnhja ma kapôt wỳr ixto mõ pa kapôt ã mrymnuti hkrã kêp 7 nẽ kamã hpàr kêp 10 xwỳnhta pumu nhũm hkamrêêti nẽ xa. Nẽ ĩ piitã hã tanhmã Tĩrtũm o kapẽr punuj to hã kagà. Nhũm katut ã mẽhõ ni kuprỳta nhỹ. Mẽ ho amnhĩptàr xwỳnh ã mẽ ê kakrã htyk nẽ hkamrêk o hkukàr jaxà nẽ hã nhỹ. Nẽ ôr o õkrexê. Nẽ ôr o hinwỳỳxê nẽ ĩhkra kamã kàx. Ãm ôr pix o hikukrêx. Nẽ kẽn mex karỳr pix o amnhĩ jamrêx. Nẽ ôr o kopti hõ py nẽ hã nhỹ. Kopti kamã ni kuprỳ kot amnhĩ tomnuj xà. Ãm kot mẽ kêp mẽ mjên o amnhĩkati ho pa xà pix nhũm kupy nẽ o nhỹ. Series([], )

Eereka iua Erekari Matamatakoti paniãtano iua Teoso nitirikata nisini. Iua Teoso nitiri anikano ãparaã makipakaniãtaã. Iuaã natamataro sito topãkanãta iua potxoari uinitikiri nopini. Põkamaraĩtori iua. Iĩtoã aua iõkatakori kaiãopokori Teoso imisãkirepiretini iõka. Ikii setxi aua. Iko tesi aua.

Aituo Deus Ispiritury wayam waunroem aini modo kâentoem anhenehonduo, âji âdy peba atoam anju yadâ. Târâ pekodo sedâ, ânguydo adyry parutabâ ikayba salokuyby tapabileim wâgâ. Sete lelâ keankâ mâkâ ânguydo nhangahu, dez lelâ iwâenky warâ. Idânârâ sodo wâgâ tâjitanru inakai Deus wâgâ agueim iwenibyem keankâ.

Naꞌe Tupàn Hekwe uhem herehe aꞌe kury, hereruzeꞌeg pà aꞌe kury. Aꞌe Tupàn heko haw pe har hereraha teko heta ꞌymaw pe kury. Aexak amo kuzà aꞌe pe ihe. Àzàguhu piràg kuꞌaz hin aꞌe. Heta teteaꞌu her iaiw maꞌe aꞌe àzàguhu rehe imuapyk pyrer aꞌe wà. Àzàguhu aꞌe, heta 7 iàkàg aꞌe, heta 10 iꞌak no.

Haꞌe gui nheꞌẽ re aiko reve anjo xereraa peteĩ henda tekoa eꞌỹa py. Haꞌe py ma kunha vaꞌe aexa peteĩ vixo pytã vaꞌe kupe áry oguapy oiny rã. Haꞌe vaꞌe vixo re ma tery ndaꞌevei ete vaꞌe oĩmba. Sete inhakã haꞌe dez hakua vaꞌe hiꞌaĩ.

Odaa ja dakatiwigiji Liwigo Aneotedoɡ̶oji, odaa ijo aanjo ja yadeegi iwigo miditaɡ̶a nipodigi ane yadiloteloco ane diɡ̶ica niɡ̶eladimigipi. Jiɡ̶idiaaɡ̶i naɡ̶a jinadi ajo iwaalo ane waxoditeloco niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi ane doide, lixagoteɡ̶egi. Inatawece lolaadi niɡ̶ini eijeeɡ̶agi dinidi, diniditelogo niɡ̶inoa notaɡ̶a ane beyagi modotaɡ̶atibige Aneotedoɡ̶oji. Niɡ̶ini eijeeɡ̶agi idiwa seete lacilodi, codaa idiwa deez libiwedi. Naɡ̶ajo iwaalo dinixotinigi lipegeteɡ̶e ane ixagodi, me nolidigo lawoɡ̶o. Anitawece nolee icoa nadinaɡ̶ajetecidi oolo, wetiadi ane diniwaloe, acaaɡ̶aca “pérola”. Ilokadita ijo baxiawaanigi oolo ane nolee, niɡ̶ida laxegi eo me nalaɡ̶atibigoɡ̶oji ijoatawece niɡ̶ijoa loenataka ane napioi niɡ̶ina me loomatewepodi ɡ̶oneleegiwadi.

Kiro ga ji rerohoi Tupana'ga ra'uva ji pojykakaturame. Ongae'ỹi me ga ji rerohoi. Pevo ji hẽa repiagi. Yhyapypeva'ea arimo hẽa apygi. Ig̃wag̃ahi yhyapypeva'ea. He'yjuhu hete ikwatijara hehe. Ohygahi ikwatijara hehe. Herate'varuhua pe ikwatijara i'ei Tupana'ga mbotegweteavo yhyapypeva'ea ipopoaka Tupana'ga hohe javo. Sete ko yhyapypeva'ea akag̃a. Dez ko yhyapypeva'ea ratĩa. Hẽa opipyryva imongi tapy'ynhapig̃wag̃ahiva'ea tapy'ynhapig̃wag̃uhũva'ea no. He'yjuhuva'ea hẽa imongi ombojigwahava ouro apopyra itakatua no pérolas no. Gwereko hẽa nhaetingy'a'java'ea ouro apopyra opo pe. Ite'varuhuranuhũva'ea oko nhaetingy'a'java'ea pype hẽate'varuhua hẽareaporog̃itate'varuhua.

Kỹ Topẽ kuprĩg tóg inh krĩn mũ, kỹ sóg nén nẽ ve kỹ ga kórég ra tĩ mũ. Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ẽn vỹ inh pére tĩ mũ. Tá ũn tỹtá fi tóg nĩ nĩ. Fi mẽg tỹ mĩg kri fi tóg nĩ nĩ, hã ra tóg kusũg jẽ, fi mẽg ti. Vẽnh jygji tóg fi mẽg kri ránrán kỹ nỹtĩ, kỹ tóg vẽnh kri tỹ rũm ke kỹ jẽ, vẽnh jygjy rágrá tỹ. Vẽnh jygjy ẽn tóg Topẽ to vĩ kónãn kỹ nỹtĩ. Fi mẽg vỹ ã pir ra krĩ tỹ 7 (ke) nĩ, nĩka tỹ 10 (ke) ti nĩ gé. Ũn tỹtá ẽn fi vỹ kur kusũg tu kỹ nĩ nĩ, kur kósóg pẽ. Ouro tu fi tóg nĩ gé, pó sĩnvĩ, pérola. Ouro tỹ copo mãn kỹ fi tóg nĩ nĩ. Hã ra tóg nén ũ kórég kar tỹ fór jẽ, nén ũ kavéj kar tỹ, copo ti. Fi tỹ vẽnh jykre pãno han mũ to ken hã vẽ.

Upéi katu Nhandejáry Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe xe moꞌarandu-vy tekwaty kwaty eꞌỹ-rupi xe reraha hagwã hembigwái. Upe-py ahexa ogwapy oĩ-vy kunha mymba vaigwasu ete ári. Mymba pytã ári ogwapy. Oĩ nheꞌẽ vai vai ojehai vaꞌe upe mymba rete-rehe Nhandejáry-rehe onheꞌẽ vai vai hagwã. Upe mymba vaigwasu ete vaꞌe ogwereko sete voi inhakã, dez voi hatĩ jojapa vaꞌe ave. Upe kunha katu onhemonde voi ao pytã-my vaꞌe voi. Oaoa-rehe ombojegwa jegwapa voi ouro-py. Ita kyra hendy hendy vaꞌe pérola, hepy meme vaꞌe-py ave ombojegwa jegwapa oao onhemonde-vy. Ha opo-py ogwereko oipyhy-vy mbaꞌe ryru ouro-gwi ijapopyre. Ipyꞌa-py hynyhẽ-ma voi ipyꞌa kyꞌa vaikwe. Upe mbaꞌe vai haꞌe voi oakã-gwi rei ojapose-gwi oiko gweko vai-rupi gweko tĩ eꞌỹ reheve. Ipyꞌa kyꞌaha rexa ukaha vérami omohynyhẽmba-ma hereko-vy ombaꞌe ryru.

Tai ta kia ỹju tamy riwadyre bederahy‑ò. Deuxu Tyytyby wadee dobehede? (Riwatyytamy watyyytyby heka ridyre). Tai tahe tuu rabire heka hãwyymy aõma iròdutyre‑ki ronyrerimy. Iròdu heka isòhòkỹlemy roire. Debò inatxi reurò irati rỹire, tahe iò debò ituemy sõwe. Iritina heka aõkõre rarỹỹnymyhỹre. Deuxudee heka aõbina binahakỹlemy tai iritidỹỹna rỹimyhỹre.

Poje Janeruwarete ꞌga ꞌAgesagea je pojekau. Ywagipewara ꞌga je rerawau amunaweꞌem ipe. Peu futat je kũjã ẽẽ mũ resaka. Wapyka ẽẽ ꞌũina jaꞌwaraiwa kupe ꞌarimũ. Piragay maꞌe ꞌarimũ ẽẽ ꞌũina wapyka. Kuꞌjywa ꞌga kurapawa ojekwasiaa jaꞌwaraiw are. Kwaiwete ꞌga kurapawa ojekwasiaa ee. Aipoa jaꞌwaraiwa sete iakaga, teis asĩa. Taity piraga aipoa kũjã ẽẽ erekou. Taity umyꞌgia nanẽ ẽẽ erekou imunepa nũ. Ouru apopyrera ẽẽ wereko, ita esage, itafuꞌaꞌi, perua ꞌjawa ꞌjau ẽẽ erua ojemuesageawamũ. Opo pe ẽẽ itayꞌaꞌi renũina. Itayꞌaꞌia ouru apopyrera. Itayꞌa wyneegatugaturamũ mamaꞌe tywetywera pyu. Mamaꞌe tywer are etee weaꞌaramũ. Aꞌeramũ aipoa pyu nanẽ ojematyneema nũ.

Ã imã anen kam mã ikarõo tẽ. Kapôt kukritmã ne ikarõo tẽn o bôx. Ba kam me'õ kuprỳ kurẽtija pumũ. Nhym mry kamrêk'ã nhỹ. Nhym mryja'ã idjio tuknĩ. 'Ã idjijao ne prĩne Metĩndjwỳnh japrỳn ũn ne. Nhym mry krãbê 7 ne bàribê 10. Nhym me'õ kuprỳ kurẽtija kubẽkà kamrêkmẽ tyk jadjàn o nhỹ. Kunhêr krãptĩ. Kẽn karỳrmẽ kẽn mextemẽ angà krã kute ngàp jadjênh pyràk. O ne amikunhêr. Ne ngônhkrã byn o nhỹ. Kẽn karỳro ngônhkrãkam mỳjja kroo ipu ne kubyn o nhỹ. Mjên prãmmẽ kurẽmẽ ja ne kam o ipun 'ã kubyn o nhỹ.

Moropai Morî Yekaton Wannî wanîꞌpî uyarakkîrî uyesaꞌ pe. Moropai inserîya uyarîꞌpî keren pona. Miarî wîriꞌ ereutasaꞌ eraꞌmaꞌpîuya oꞌmaꞌ suuyu pe tîweꞌsen pona. Mîîkîrî pîꞌ aweꞌmenukasaꞌ wanîꞌpî Paapa eseꞌkon maasa pra imakuiꞌpî pe Paapa pe mîîkîrî eꞌkupîꞌpî. Moropai mîîkîrî oꞌmaꞌ puꞌpai wanîꞌpî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtai kaisarî. Moropai iretî wanîꞌpî miaꞌ tamîꞌnawîrî kaisarî. Mîîkîrî ipo tîweꞌsen wîriꞌ epontîsaꞌ wanîꞌpî suuyu tîpon yaꞌ. Mîrîrî ipon poro yariꞌkuꞌtasaꞌ pe wanîꞌpî ourokon ke. moropai morîkon puꞌkuru epeꞌkeꞌkon tîꞌkon ke, moropai pérolakon ke. Mîîkîrîya tenyaꞌ yanunsaꞌ wanîꞌpî tuꞌkan îꞌ kon nurakon yenseꞌ intapîkîrî tannîꞌse. Mîrîrî wanîꞌpî inkupîꞌpî imakuiꞌpî yenseꞌ pe, seꞌ tapairî warayoꞌkon yarakkîrî awanîꞌpî yenseꞌ pe.

Ha Topa Koxuk tek mõgãhã', ha ta pexkox yõg nũ'kutnã'ax tek tat hãm nak tu', ha 'ãte' pẽnãhã', pa' xip 'ũhũn, tu kãyã xexka 'ãta yĩmũ' yũm, yã kãyã xexka 'ãta yĩmũ' pip kax'ãmi'ax kummuk punethok, yã xuxet'ax kummuk kax'ãmi, yã kãyã xexka putox te' 7, tup-tox kup te' 10. Ha 'ũn te topixxax 'ãta tat, tu' tat xapmax, xix yĩm hĩ'ax, xix yĩpkutok tat'ax, xi' yĩpkox xap, xix patakup hĩy'ax, yã' xohix te pipkup yãnãm 'ãta yĩxux hã' mĩy, xix mĩkaxxap te takat hã' mĩy, xix kupxat xap hã' mĩy. Tute' tat kãnẽy, yã pipkup yãnãm 'ãta yĩxux hã' mĩy, ha kopa' pip hãpxop punethok yãyĩgãhnãg xi' xut putux, yã 'ũyõg hãpkummuk mĩy'ax yõg hãpxop.

G̃ebuje okpiwan g̃u juk ocewag̃uy. Deus biõg̃buk cuk wag̃uyda. Deus ekawẽn tojotjot'ukat odujowat uk'a'ũmat pe. Ayacat ojojojo iboce. Xik'i osunuy wara'at ipararu jĩjãat akpi jeje- -ipakpukat akpi jeje. Deus muymuyap ekawẽn ibararak osunuy ixe dag̃ soat tag̃. 7 be ya'a o'yanuy. 10 be yakanasũ o'yakanasũnũy. Ayacat esay ipakpusk osunuy. Ouro mug̃ẽg̃ẽbu kug̃ osunuy soat tag̃ jesay dag̃. Wita'a kug̃ tak osunuy- -yadeibog̃ cĩcãat'a kug̃. Pérola'a kug̃ tak osunuy yadeibog̃ cĩcãat'a kug̃. Bacia'a buximat'a kug̃ osunuy jebui be- -ouro mug̃ẽg̃ẽ'a kug̃. Yanopapũn o'yanuy xipat'ũmap kug̃, wuymusũsũsũnap kug̃ tak, ixe ag̃okatkayũxi jĩjã buye.

Tii bä sꞌëëh hadoo ỹ hapäh Pꞌop Hagä Do Sahee anꞌoo bä. Säh ỹ hadoo doo gó ããs ỹ tamahũũm kän tabanawäng hẽnh. Ta tii bä ỹ hapäh ỹỹnh tabanasꞌaa hãd hahiin pé do jó hasooh doo. Tabanasꞌaa hã takerii däk séd dó ta häd wób Pꞌop Hagä Do hꞌyyb rejãã doo. Setsi tabanasꞌaa nuuh. Ji moo sahõnh hẽ ta sꞌããn. Jabaruut péh, hãd hahiin pé ta mahang ỹỹnh saroor. Kꞌããts tëg gabarëëh do sꞌëëb, pä gabarëëh do ky nꞌaa gebah doo, nu gabarëëh do perora häd näng do na-ããj hẽ ta hetsó tapadedëëk doo. Ji eëëk do hood nꞌaa kꞌããts tëg gabarëëh do sꞌëëb ta moo gó. Séd dó nesaa péh, hesus hadoo do ta gó ta wób sii tabaheꞌỹỹh do hyb nꞌaa.

Nxe³nũ³nxa²ha¹te¹ ha³lo²a² a²nũ²a² yxau³ai¹nxa³ko³xa² ãn³sa²so¹sxã³ ã³nxai³sa³na²hẽ³la². Txa²wã¹sũ̱³na² Yãu³ka³jxah¹la² tẽ³sxã³ hi¹tai³lhã³na²hẽ³la². Nxe³sa²tãu³a² txu¹ha² ĩ²a¹hẽ³la². Ka³yxuh³hũ̱³jah¹la² he³hen³te²a² ã³ka³ti³wxe³kxi²sxã³ ya̱u³kxi²na²hẽ³la². A²nxe³te²a² ka³yxuh³xai²na² sa²kxai³lu² ko̱³nxe³ye²na²hẽ³la². Txa²wã¹sũ̱³na² ko̱³nxe³te²lo³jau³su² a²nũ²whãi²na¹ ũ³wha²li¹la³kxi²nha²na²hẽ³la². A²nxe³te²na² a²ne³ka² ne³ka³lxa¹txi³ ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ka³na³ki² ne³kih²xai³na²hẽ³la². A²ne³txau³xai²na² sa²kxai³lu² hxi²ka² hxan³sxã³ ne³txau³xi³nha²hẽ³la². Nxe³nxa²ha¹te¹ txu¹ha² ka³ti³ya̱u³kxi²ta¹ka³lxai²na² sa²kxai³lu² a²wã²la²ka³lo³a² wi³win³ye²ha²kxai³ he³hen³ye²ha²kxai³ nxe³ye²na²hẽ³la². Nxe³nxa²ha¹te¹ a²yen³kxa² kãi³lxi³te²a²sa¹: ou²ro²ki³a² ũ³kũ¹nha²ha²kxai³ txah³lxa³ki³a² a³lxi²khaix1ki³ai²na² ũ³kũ¹nha²ha²kxai³ pe²ro³la³ki³a² ũ³kũ¹nha²ha²kxai³ nxe³na²hẽ³la². Nxe³nxa²ha¹te¹ a²hxi²ka²nãu³a² a²yen³kxa² hxi²tẽ³nha²te²a² sa²kxai³lu² ka³ne²kxẽ³na² ou²ro²tẽ³na² hxi²tẽ³nha²na²hẽ³la². Hxi²tẽ³nha²tẽ³na² sa²kxai³lu² ko̱³nxe³ti³ kãi³ju³ta² ĩ³ne³kxih¹sxã³ tẽ³ha²kxai³ ko̱³nxe³thin¹sxã³ o²la³kxi²nyhu¹ain¹ju³ta² ĩ³ne³kxih¹sxã³ tẽ³ha²kxai³ nxe³tẽn³su² tẽ³na²hẽ³la².

Hatyaoseta Enore Nisekohare kahinaetya natyo hoka anjo xane nokakoi maharexakiti. Nali wahikoa hoka nowaiya hatya ohiro. Tyokita kirakahare xotere heno. Kahare iraehekoatyati xairatyoare tyaonita ihiye. Hatyo kirakahare atyo 7-kaiyehexe, 10-xotawere. Hatyo ohiro nima atyo xotere, tihorere xoaha, karore taita. Ouro, sehalise kaxaimanexe, pérola xoaha kakoa mokahalotyoita. Tokitere tinihalitirise ouro nomakere ako atyo kaise tyaonita kahaiharetyakere, exahe ewaxirahare taita enenatyalone hiyeta.

Hari. Ma'onahai Jahaki ova'i-ra nahonariahihivini vani, Deus ibavi kaija'arini hora avikha'ihi amasia. Amasia onokiki ida gamo tapo'ija nadaraki namana vithini. Tapo'ija asafi namani-ra nahihaviki ida jirihi athini jahariki, Deu-ra kanavaranihaki. Bikavahojaki ida 7 ka'da'di kaipohini, bivahojaki ida 10 moroboi 'dakhaki jaboni. Gamo vania bikaimahaja ida makari nadaraki jahaki nokiani, kaidivaki. Bivahojaki ida kasoro ka'ohihi, ouroa amonahaki, ja'di kaidivakia amonahaki, pérola oniki amonahaki hiki. Bikavadihaki, bikamorobohaki ida kidikasoro kaidivaki. Bikasa'ahaki ida vinho bavini badani karamonavahaki binaji'biniki. Deua bikavarajomivini ida gamo kahojai jaharika'oaki kidivinho bavini daikia. Gamo kidimakhira hirina kaba'i, vaabono vakavi'omakhamabakhiaki fori hiki ida kidibavi daiki. Nahina hahavi hoariha kaipahivahaki karamonavahaki hikia kabadanibakhiaki jaboni ida.

Iwatahi Deus hyrikoso kasapy iziakse, iwaze bijoikpe iknykta jerukbara bo zikoktyhyryk. Anaeze wytyk bo ikozo. Atatsa itsikarara itsaririhitababata bete nidyhyky iny. Inury humo nanabyi humo imysapybara iwatahata. Deus soho bara tu iwatahaha. Sete harektsa niy. Iharanitsa humo kino niwatihi mytsyhyrytsa nesepyk niy. Wytyk suk tsaririhitababata ty korobyk niy. Inapiritsa ouro hi sikarikpu karikpukrẽtsa niy. Harahare zipyryktsa sipokzitsiarẽtsa, peroratsa kino niwatihi sipokzitsiarẽtsa. Atatsa itsipykeze ioporosuk zibykyk, anaeze isapybara hi inaharek. Atatsahi ziknasisapybyrikitatsa ana humo hi ioporosuk inaharek.

Miꞌi hawyi uhereto mekewat atipy piat hap araꞌakasa uimuꞌetu Tupana timoherep yne. Miꞌi hawyi putꞌokꞌare yahig wato tote. Itote araꞌakasa haryporia waire waire nug hat yt naku i sese rakat apyk pe tohũ awyato tig koro saꞌag note. Ihũ awyato ihup kahato aikotã weweneru haria esokpe hup hap ewy. Ihũ awyato saꞌag nakat toĩneꞌen 7 iꞌakag nakat ipiit ete. 10 iꞌaut rakat 7 akag totiat koꞌi. Ipiit etiat miwan saꞌag kahato Tupana sese mohit kahato hap toĩneꞌen — En ni yt naku i kahato Tupana e tope ete miwan saꞌag hap koꞌi hap kape araꞌakasa. Itote mekewat ipiit weneru hat esokpe ihup kyre hap ewy. Tuwepainug kahato wahi hekat rakat koꞌi wo. Nu ikahu kahato rakano tuwepainug hap ihup ikaꞌay ikytsig ihyrypꞌi. Ipo pe hekuiꞌa mahy eiam imehit kahato rakat hekat rakat. Hekuiꞌa topyhuꞌat Iesui mohey haria suu. Miitꞌin toimoesaika yt naku i nug iwywuat hamuat hap.

Yane omó kixo ongóvo ne ánju ya mêum ákoyeaku apêti. Énomone noínjea neko sêno. Hane ivú'ixo êno koyuvôrixovoti harará'oti hó'openo apêti ya uhá koeti mûyo yutoéti kapáyasokopovope, itûkovoti Itukó'oviti. Ápemaka seti koeti tûti yoko yehí koeti sévereina. Eneponeko sêno noínjone, koati kalísoti híyeu ne ípovo hararáhiti yoko homomóhiti, koane yupíhova êno iyóyonevo, itukéti ya ôro, koane uhé'ekotinoe uhá'iti mopôi, yóko'omaka ne iháxoneti pêrula. Yoko ápe enovópeti ainóvoti ôro vo'ókuke, puhi-puhí koeti koekúti yupihóvoti ákoyea aúnati, yoko koekútihiko koati váhere nonékuke Itukó'oviti, enepohikone uhá koeti kixovókuti katávokoti xâne ya hókea Itukó'oviti, enepone kutí koeti koeku sêno katávokoti ima po'i xâne itaíkoati itúkea váhere xokóyoke.

Be'ró Espírito Santo yɨ'ɨ̂re kẽ'esé weeró noho ĩ'yowĩ́. Sõ'ó niîkɨ Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'tegɨ masá marirópɨ yɨ'ɨ̂re miáawĩ. Toopɨ́ ni'koré ĩ'yâwɨ. Koô mehêkã bahugɨ́ sõ'agɨ́ bu'ipɨ pesâwõ. Mehêkã bahugɨ́re kɨ̃ɨ yaá ɨpɨ niî pe'tiropɨre pehé yã'asé Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ yabisé wame wã'yawɨ́. Mehêkã bahugɨ́ sete dɨpopá kɨowĩ́. Apêye kẽ'rare, pɨámukãse kapé sa'aritiwĩ. Koô numiô sõ'â yĩi boó kurerore, tohô niikã́ sõ'aró warore sãyâwõ. Koo yaá su'tîro ouro, ɨ̃tâ peeri wapa bɨhɨ́se peeriakã me'ra, apêye butisé pérola wamêtise me'ra ma'mâ su'a no'owɨ. Koô ni'kâ paa ouro me'ra weéka paa sa'wɨre kɨowṍ. Niisé nɨkɨ yã'asé tii paápɨre mu'mûwɨ. Koô ɨmɨá me'ra yã'âro a'me tãrá baha ke'ati'ke niîwɨ.

Chaypïtam Chuya Ispiritup munayninwan chunyäman anjilca puśhäman. Chayćhümi licälú juc walmi puca chucaruman sillalayäta. Chay chucarum cañä anćhish umayu, ćhunca wälayu, llapa aychanćhüpis Diospa cuntran jalutacuśhan isquirbïshallam cacuñä. Chay walmi alli ćhaniyü-cama müdanawanmi ćhulacüśha cayäñä: yawarnuy puca müdanawan, yana puca müdanawanpis; ürucunawan, pirlacunawan aläjapacuśhalämi cacuñäpis. Chaynütacmi üru cüpaćhu juntacta mana allin mansibacuy lulaśhancunäta lluy lluy millachicuynincunacta chacchaycaćhayäñälä canpis.

Tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani hã ma tô duré ĩ̱'uihâ pi'ra. Te te ĩ̱'uihâ pi'rai wa, wa tô duré aimawi ĩ̱hâiba. Tawamhã hâiwa ãma romhuri'wa hã ma tô ĩ̱zaprõ, a'ubuni u, supara'ré u. Tame pi'õ hã wa tô sabu. Ropoto siwamnarĩ pré nhisiwi, te nhamra. Ta hã ropoto siwamnarĩ hã ĩhâiba na hã rob'ui'éré. Rob'ui'éré hã ma hâiba'utõ. Aiwa 'Re ĩhâimana u'âsi mono newa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono wamri na, ĩsiwaptẽrẽ ui'éré wasédé hã. Duré 7 na ĩ'rã hã, ta hã. Duré ĩ'u hã 10 na. Taha hâiba nhisiwi, te pi'õ nhamra. Pi'õi uza hã ĩhâpré pese na ĩ'uza hã, duré ĩhâ'uzé dâ'â na, uburé da'uza wamri nhipai u, ĩwa'âbâ za'ẽne hã. Uburé marĩ hã tisipesezé hã ĩwa'âbâ za'ẽtẽ mono bâ te te si'ãma ĩ'aza'ra mono ré, te nhamra, oru 'manharĩ ré, duré ẽtẽ'ubuzi 'manharĩ ré, duré a'é tõmo wawẽ ne ĩtob'a 'manharĩ ré, ĩwa'âbâ za'ẽtẽ ré. Hâsizé hã oru 'manharĩ na ĩ'manharĩ hã te duré 're ti'â tinhib'rata, uwa 'rãi wa'u ĩsé pire ré hã. Uwa 'ru 'rãi wa'u ĩsé hã pi'õ ĩpo're'õ siwamnarĩ hâimanazé, te wasu'u. Aibâ na 're ĩhâimana siwamnarĩ u'âsi mono zé, te wasu'u.


Ipery poko esety tymerose nexiase. Moro esety onenetupuhpyra imehnõ mana. Ynara mana, “Papironia konõto. Imeimehnõ poko exiketõ ẽme mana, emero porehme. Tyyrypyrykõ poko penetaketõ ẽme roropa mana.”

Nẽ õkrã hã amnhĩ nhĩxi hã kagà kot: Inhĩxi pimxur pê PAPIRÕN RAXTI. Nẽ ixpê mẽ kêp mẽ mjênjê ho amnhĩkati ho mẽ pa xwỳnhjê nã na pa. Nẽ ixpê mẽ kot axpẽn prõ ho amnhĩkati o mẽ pa xwỳnhjê nã na pa. Nẽ ixpê mẽ kot Tĩrtũm nê mẽ kãm hêx o ri mẽ pa xwỳnhjê nã na pa. Nẽ ixpê mẽ kot Tĩrtũm kapẽr kôt amnhĩ nhĩpêx o pa hkêt xwỳnhjê nã na pa.Anhỹr o õkrã hã amnhĩ nhĩxi hã kagà kot anhỹr.

Oteẽtaã aua sãkiretxi iõkatakori. Itxari: “!Kimarotikori. Kanokareroakoro inoro itxaua Papirónia sitatxiti miramaneri. Maerekati kamakani inoro itxaua Papirónia.”

Âze iwenibybe keankâ inwendy wâgâ; âdakely awyly ânguy nutuba olâ keankâ. “Babilônia ton-honreim urâ. MON waunlo urâ; idânârâ pekodo modo yara lâpylâ ize wawyly. Tâlâ wawylygue mawânrâ onro anaym kywypado modope awyly” kely.

Heta amo her huwa rehe. Aꞌe zeꞌeg hemimumeꞌu iꞌi aꞌe. — Mawiron ikàg weraꞌu maꞌe, iꞌi aꞌe her. — Kuzà wyzài paw wahy romo aiko ihe, tupàn aꞌuaꞌu wamuwete har paw wahy romo aiko ihe, iꞌi aꞌe zeꞌeg kuzà huwa rehe har.

Kunha vaꞌe rova re ma peteĩ tery oĩ oikuaa pyrã eꞌỹ: “ |yhwh{Babilônia tetã guaxu, itavy rei vaꞌe kuery xy, haꞌe yvy re ojeguarupy omoingo vaꞌety”} heꞌia.

Latocolo diniditeloco boonaɡ̶adi, anida ane diitigi, ane dinaɡ̶aditi, pida aɡ̶ica ane yowooɡ̶odi. Ica boonaɡ̶adi one, “Babilônia ane diɡ̶icaadaɡ̶a yowooɡ̶odi me eliodo inatawece iwaalepodi agopeloaɡ̶a, inaaɡ̶ina niɡ̶ina anowo okanicodaaɡ̶ica ane napioi digoina iiɡ̶o.”

Gwetovapya rehe hẽa gwereko ikwatijara. Hẽarera pe ikwatijara i'ei: —Aherembikwahavipyre'yma ko hẽarera. Três ko hẽarera. Ojipea ko Babilônia ipopoakaheteva'ea. Ojipea ko Akwaimbae'g̃a upahara'g̃a nemboypya. Ojipea ko Ite'varuhuranuhũva'ea remboypya yvya koty. A'ea i'ei ikwatijara. A'ea ko hẽarera a'ero hẽaretovapya rehe.

Fi jiji vỹ fi kakã ki rán kỹ nĩ, ũ tóg ã vĩ ki fi jyjy tag mẽ ja tũ nĩ ver. Hã ra tóg: “Babilônia hã vẽ,” he mũ, fi jiji ti. “Ũn mág vỹ tỹ inh nĩ,” he tóg. “Ũn mén (ka)mẽ kar fag mỹnh vỹ tỹ inh nĩ, ũ tỹ nén ũ kavéj kar han tĩ ag mỹnh vỹ tỹ inh nĩ, ẽprã, ag tỹ inh jykre han kỹ,” he tóg mũ, fi jyjy ti.

Osyva-rehe ogwereko ojehai vaꞌekwe avave ndoikwaáiry mbaꞌe pa heꞌise upe vaꞌe: “Tetãgwasu Babilônia kunha ikwimbaꞌese vaꞌe kwéry ruvixa oĩ vaꞌe upe vaꞌe. Heko tĩ eꞌỹ vaꞌe ruvixa voi” heꞌi ojehai vaꞌekwe upe kunha syva-rehe.

Tai tasỹ iòru‑ki tule rỹire iniõ. Aõbo rare tahe iny rieryõtyhy. Babilonia Nihikỹ rare. Ibutu wedenase tii rare. Ibutu inybinase tii rare. Kia luunadu ibutumy bede bede‑ki.

Ẽẽ reapykag are ꞌga amũ era kwasiaa inuga. Naeapyoi ae aipo er are. Je ꞌã aipo ꞌwyra, papironia ꞌjawa ꞌjawewara. Je ꞌã kũjãmeneꞌema jararetea. Je ꞌã mamaꞌe tywera apoara wã ya,ꞌjau ojekwasiaa ẽẽ reapykag are ꞌupa.

Ne kuka'ã idji. Mỳj idji nã? Bir, mỳjja bipdjur. Bir, —Krĩrax jabatànhbê Babirônijkam ne me kuprỳ kurẽti kator kutewa nhym kam me ô'ã pyka kunĩkôt punu ar ba, arĩk ar ba. Nãm ã kuka'ã idji ane.

Mîîkîrî yepin pîꞌ aweꞌmenukasaꞌ wanîꞌpî, anîꞌ nepuꞌtî pepîn ekaremeꞌnen. BABILÔNIA WANÎ KUREꞌNE IPÎKKU PE. MÎSERÎ WANÎ TAMÎꞌNAWÎRONKON SEꞌ TAPAIRONKON WÎRIꞌSANYAMÎꞌ YANKON PE. MOROPAI TAMÎꞌNAWÎRON IMAKUIꞌPÎ SÎRÎRÎ PATA PO TÎWEꞌSEN YENTAI IMAKUIꞌPÎ PE AWANÎ.

Ha' kux tu' pip 'ũkax'ami 'ũxuxet'ax xaptop'ax, hu: “Kõmẽn Maminõn Xexka', yã xotit xop mũktut, xi' kummuk xop mũktut hãm xexka yõg.” Kaxĩy.

Topa'a be ibutet ibararak osunuy. Ka'ũma ma itaybit apẽnape ibutet iam. Babilônia ka ikabog̃atka i ikabutet osunuy. Ag̃okatkayũ xiayũ kukat i dak ibutet osunuy. Xipat'ũmayũ kukat i dak ibutet osunuy. Jekpiwatpin ma jewag̃uymukẽrẽrẽrẽn'ukat i dak ibutet osunuy. Ebapũg̃putet ibutet.

Hahỹỹ da takerii däk ta maboor hã: “Babirõn, panang takꞌëp ky nꞌaa etsëëh do ỹỹh. Ỹỹj hajõk do sii heꞌỹỹh do sa ỹỹn. Sahõnh hẽ takꞌëp nesaa do badäk hahỹỹ bä hanäng do du nꞌaa doo.” Tii dꞌ né takerii däk ta maboor hã, tahanäng pé baad ji nahapäh doo.

A²nxe³ta¹ka³lxai²na² a²ye³ha³na³kxa²nãu³a² sa²kxai³ a²wãn³txa² ĩ³lxi²nha²jau³xa² ã³ne³wxe³ki̱³sxa³jau³xa² ũ³yhe³wha²li¹nha²na²hẽ³la². Ũ³yhe³wha²li¹nha²te³nah¹lxi¹:— Ba³bi³lo²na²thĩ³na² kãin²thĩ³na² a²nũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² ko̱³nxe³ti³ kãi³sxã³ o²la³kxain¹kxa² yã¹nxe³jut3sũ̱³ta¹ka³lxai²la¹wi¹. Yuh³xan¹tũ̱³ka̱³txa² ko̱³nxe³ti³ kãi³sxã³ o²la³kxain¹ju³ta² a²si³yxau³ta¹ka³lxai²la¹wi¹. Nxe³na²hẽ³la².

Ityaolikoa enexalo xairatyoare tyaonita, metahare, maisa komita waiyekehalakere. Exakerexe enexalo: “Kalorexe Babilônia, tyotya enatyalolonai nityo, exahe iniyalahare nomaseharenai nityo”.

Athania hojaki ida onini jirini ogavahariki. Gamo athania jiriki ida: “Hovani Babilônia sidaji karaho danoni arafiaki kaamia ho. Hovani gamo makhira-ra odoraoniki kaamia ho. Onakama'daki ida hojai karamonavahaki ija'ari kahojai jaharikia vavajahaki.”

Iokpe humo iwatahahatatsa niy. Inaro iwataha batu aty tohi inaro humo ihyrinymyry. Inaro hi:— Atatsa katsa simysapybyiza je iakparawy Babirõ watatsa. Atatsa hi kytsa nisimyiwyikiktatsa. Iwaze sasabyitsa simysapybyitsa mykaranaha — niy. Anahi iokpe humo ziwatahaka.

Mekewat haryporia yt naku i nug hat akag ete toĩneꞌen mekewat haryporia set itote miwan me — Uito ti wuatꞌi weweneru haria ty e. Uito tawa Papirunia piaria morekuat haryporia kawiat e. Yt naku i nug hap etiat miitꞌin muꞌe hat uito e. Yt uwe i te mikuap yt naku i nug hap moherep hat uito e miwan howatuꞌa ete.

Yoko ápe îha yutoxóvati inúkuke neko sêno apêti he'ono'ú koeti kixó'ekone. Hara koêti neko îha: “Koati hána'iti ne Mbabílonea, úkeaku uhá koeti itukeôvoti kuteâti kixoku itúkeovo ne sêno ákoti téyapana, koane úkeakumaka uhá koeti po'ínuhiko kixovókuti yara kúveu mêum yupihóvoti váherexea nonékuke Itukó'oviti” kôe ne îha.

Tohô niikã́ koô diâpoapɨre mehêkã bahurí wame ohâ õ'o no'okaro niîwɨ. A'tîro niîwɨ: “Babilônia pahirí makaho, niî pe'tirã yã'arã́ numiâ ɨmɨaré a'me tãrá wapá ta'arã numia pako niî'. Tohô niikã́ niî pe'tirã yã'â yɨ'rɨ nɨ'kase weerã́ pako niî'”, niî wã'yawɨ.

Ulcunćhüñatacmi isquirbisha cay niñä:“Camalächishañam: Jatun Babilonia Llapa Watica Walmicunap Mamanmi, Cay Pachäćhu Millachicuycunap Mamanmi” nil.

Duré pi'õi uihâ na rob'ui'éré hã dama ĩwaihu'u'õ na ĩwamrizé hã, ãma ĩsimiré'ézém na hã. Ãne ĩwamrizé hã, ĩmorĩ'rada hã: Babironiza na 'ri nho'õmo za'ẽtẽ na. Duré daro mono bâ dawasété 'ru na'rata 'wa na, ĩwamrizéb amo hã. Duré ĩwamrizéb amo hã pi'õi wasété norĩ na na, ĩwamrizéb amo hã, ĩsine aibâ na 're hâimana wasété za'ra mono da, pi'õ norĩ te te 're wada'uri za'ra mono wa.


Morarame mokyro eneryhtao ya, toetỹse exikety sã tãkye nexiase Ritonõpo poetory orihtopõpyry poko, toto etapatopõpyry poko tyya, enara. Jezu onurumekara toto exiryke totapase toto eya.Mame mokyro eneryke ya osenuruhkase ipunaka.

Nhũm axpã nẽ nhỹ pa omu. No ãm kagôxỳhti ho hpipãnh kêt. Mẽ kot Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr nẽ ri mẽ kãm Jejus kêp mẽ õ pahihti hã harẽnh xwỳnhjê kamnhwỳr o mẽ hpar nhũm mẽ hkamrô pikapĩr xwỳnhjê kamrô ho na pre axpã nẽ nhỹ. Pa ã kot amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã omu nẽ tee ri ijamaxpẽr.

Nitikaro oa sito opoãtini, Teoso nakitiakori arẽka oãtini xika. Xesosi sãkire auikinina xika, okaãkana. Natamatakasaakiro nitikoka.—Kipa atxiĩti? —nitxa.

Toenzepa Deus eynynonro modo Jesus einwândyly imodânry modo tyâen-honze mykeankâ mâkâ pekodo. Iunumo tienylygue toku ikaji idyly-ro waunlo ara keankâ mâkâ pekodo.Kâentuo, toenzepa kâseguâdâdâ, kâseanedâ warâ.— Inakai kulâ myanze awâkâ! — uguely keankâ.

Ukaꞌu aꞌe kuzà, taꞌe uꞌu Tupàn hemiruzeꞌeg wanuwy kwer iko aꞌe xe, taꞌe uꞌu Zezuz rehe uzeruzar maꞌe wanuwy kwer iko aꞌe xe, taꞌe uzuka aꞌe wà xe. Aexak ikaꞌu mehe ihe. Hepytuhegatu hexak mehe.

Aexa rã kunha vaꞌe ma Jesus regua mombeꞌua kuery ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe ruguy oyꞌu vy okaꞌu vaꞌekue. Haꞌe nunga aexa vy anhemondyi vaipa.

Odaa ja jinadi naɡ̶ajo iwaalo yemáɡ̶a, yemakatidi me wacipetalo lawodi loiigi Aneotedoɡ̶oji, codaa me lawodi niɡ̶ijo ane nigo leeɡ̶odi modiotibece Jesus.Niɡ̶ijo naɡ̶a jinadi, eliodi me idawela.

Kiro hẽa repiaga ji ikwahavi heagwyry hẽa javo. Heagwyry hete hẽa. A'ereki hẽa horyory ranuhũ hete Tupana'ga remimo'ẽhara'g̃a manoa rehe. G̃ajikoga g̃waramo Jesus'ga rehe hẽa g̃a jukaukari. A'ereki g̃a ndopohiri Jesus'ga hugwi.Hẽa repiagame ji nhimomby'ahetei tuhẽ.

Hã ra fi tóg kron kỹ ter nĩ, fi tỹ ũ tỹ Topẽ ki ge kỹ nỹtĩ ag kyvénh kron kỹ. Ũ tỹ hẽn ri ke ag kãgtén ja ag tóg nĩgtĩ, Jesus tugrĩn, ag tỹ Jesus tovãnh sór tũ tugrĩn, hã ra fi tóg ag kyvénh kron kãn ja nĩ.Inh mỹ tóg e tĩ, sỹ fi ve kỹ.

Upe-py ahexa upe kunha ogwerohory-vy. Gwĩ okaꞌu vaꞌe ogwerohory hory eterei voi kánha-pe hoꞌuseve seve-gwi vérami upe kunha ogwerohory Nhandejáry reroviaha kwéry ojuka juka vaꞌekwe rexa-vy. Gwĩ Nhandejáry Hesu-rehe ojerovia tee vaꞌe kwéry-pe ojuka juka-rehe onhemongaꞌuseve seve vérami oho-vy upe kunha.Ahexa ramo upe kunha okaꞌu vaꞌety voi raꞌe ha xe pyꞌa onhemondýi-ma voi.

Iribi tahe rabire hãwyy ixityre. Tii iny hãlubu riõre. Ityhydỹỹdu mahãdu hãlubu‑di rexiòdewàrinymy heka rare. Tiiboho rurure, òbitimy Jesuisimy rityhynyreki wahe. Kia hãwyymy tahe rabireu, rexiòtiidỹỹnyre.

Eawyryp maꞌe ꞌjawe ẽẽ uꞌakwaaweꞌemamũ. Jejui ꞌga rerowiaara ꞌgã apisi are akuꞌiramũ. Aipo ꞌgã nopoiri Jejui ꞌga rerowiar awi. Aꞌeramũ ꞌga rerowiareꞌema ꞌgã ꞌgã apisau. Aꞌe are ẽẽ akuꞌiramũ eawyryp maꞌe ꞌjawe.Ẽẽ resaga je mopiryyita etee.

Me'õ kuprỳ kurẽtija tu ajbã. Kamrô ne o ikõn kam ajbã. Nãm prĩne Metĩndjwỳnh nhõ me mexja kwỳ nhimex ne, prĩne me kute tu amim Jeju markumrẽx ne mã kôt bikamẽnh nhym me te kute me par nhym me mã kôt bikamẽnhja ne prĩne me imex ne me kamrô kapĩn o ikõn kam ajbã. Be, nija ne ba omũn kam kam ino tyn djan te ije omũnhmã ne kam,—Tô mỳj nã? ane.

Mîrîrî yai mîîkîrî wîriꞌ etînsaꞌ eraꞌmaꞌpîuya, Paapa pemonkonoyamîꞌ mînî pîꞌ. Manniꞌkan yairî puꞌkuru Jesus yapurî toꞌya wenai, toꞌ nîtîꞌkaꞌsan mînî pîꞌ eetînsaꞌ.Mîîkîrî eraꞌmauya pe mararî pra esiꞌnîpîꞌpî ipîꞌ.

'Ãte' pẽnãhã' 'ũn paptux, yã Topa kopa kuxa mãm xop hep 'ãta xo'op. Ha Yeyox tu' pip ka'ok, yĩy ta' nõy te' kix.Ha 'ãte' pẽnãhã', yã 'ũn kummuk. 'Ũgkuxa te' yẽy.

Ayacat ika'oat puxim icokcok osunuy ade Deus ebekitkiyũ'ũm'ũm o'toymukereren puye. Ixe ayacat ojojojo. Ayacat ixeyũ'ũm'ũm o'yaoka, Jesus kay jĩjã ip puye, jetabucap o'jepere g̃u ip puye. Oparara jĩjã ojeku ixe jo buje.

Aoom ỹỹnh hadoo doo. Tawén oom, Pꞌop Hagä Do karapee tsyt hẽ ta wë kasëëw bong do sa majyyw, Jesus ky nꞌaa nerét do sa majyyw tadejꞌëëp do teëg wät do hyb nꞌaa.Takꞌëp ỹ hyb nꞌaa meuuj wät ỹỹnh hadoo do ỹ bahapäh bä.

A²nxe³ta¹ka³lxai²na² sa²kxai³lu² Je³su²jah³la² wãn³txa² yxo²ĩ²te²nãu³xa² sun²tã¹ai¹nha²kxai³ Je³su²jah³la² yxo²ĩ²tũ̱³ka̱³txi³su² te²a² ya³lun¹txi³nẽ³ta¹hxai²hẽ¹la². A²nũ²ai²li² ũn³jau³xa² kãin² ĩ³na²kxai²nãn²tu̱³ ĩ³wen¹te²ju²hẽ³la². Nxe³kxa² yã¹nxe³sxã³ ta¹ka³lxa² hi²sen³kxai³lu² Je³su²jah³la² a²sa³wi³ha³lxa² ka³lxa¹txi³ sun²tã¹ha²kxai³ kãin² ka³lxi³nha²hẽ³la². Nxe³ta¹ka³lxu³su² na²hẽ³la². A²nxe³ju³tai²na² ĩ²a¹ha²kxai³ o²khaix1sa³hẽ¹la².

Hatyaoseta nowaiyehena atyo, hatyo ohiro atyo hekita. Enore wakaneharenai timalaxa, exahe Jesus niraene xema tyaohenerenae hoka wainihenerenae timalaxa tera hoka hekita. Nowaiyene hoka, — Kaxiyanira — nomi moka, nomawaiyehare kalore.

Kahanoki fori hiki ida gamo. Deus kaija'ari vaamana binakahanoki ida. Jesu-ra vakava'ipahinipa'itxiravini mani ida gamo va'ora naabinivini hija, bi'avi'iki fori hiki ida Deus kaija'ari vaamana. Onoki'ihi ida gamo, oimahidakaraho'ihi.

Atatsa hi Deus tyryktsa spu zikuku iwatatsahi nityryknymyryhybyi, tsõsĩ humo hi, tsiydikrẽtatsa Deus tyryktsa abazubatsa siakbatsa, asaktsa Sesus harere bo hyỹ mykaranaha iwatsahi ihumo sispirikporẽtsa asahi nisiba.Atatsa bo iktsa ikyze kapybyrẽta ikyzik.

Arahaꞌat hawyi mekewat yt iweꞌeg i rakaria akag haryporia kawaiat temahy u at kaꞌap takat ewy topyhuꞌat hemahy Iesui mohey haria suu. Yt taꞌatuꞌatoiat hin i Iesui mohey haria suu u hap. Tupana eropat haria sese suu hemahy wo. Iꞌok sese miꞌi mahy wo. Miꞌi hawyi arewanẽtup hawyi yt naku i sese saꞌag kahato hap ewy areꞌe uiwanẽtup hawe. Miꞌi rokirẽ yt heremo hin i uimuꞌetu.

Ina noinjôa neko sêno kutí kó'iyea kohíhiti, itea haina vo'oku xúnati ekâti. Koati vo'oku enó'iyea óvokea itína neko kasása'iupohiko Itukó'oviti, koáne ne koyúhoti koeku Jesus. Noinjoâne neko koekúti, koati êno hána'iti iyúmbaxeova.

Be'ró a'tîro ĩ'yâwɨ. Koô ke'ágo weewṍ. Õ'âkɨ̃hɨ yarã Jesu Cristo yee kitire wererã́ wẽhé no'o'kãrã yee dii me'ra tohô wa'âwõ. Koôre ĩ'yâgɨ, “De'ró weéro tohô wa'âmitito?” niîwɨ.

Chaymi allinta licaycuypïtá chay walmi shincäśha cayäñä Diosman chalapacücunäpa yawarninwan, Jesuspi willacuśhtin wañücunäpa yawarninwan. Chayta licalculmi äśhaläcuyá jinalla.

Tawamhã ã hã pi'õ hã wa duré 'madâ, apâ. Da'uihâ idi'iti wa, dato sina da te 're ĩrobzanhamri za'ra mono ne, te pi'õ hã robzanha. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ, ĩsadawa para, da te 're simroi mono wẽ te, te 're to, pi'õ hã. Duré Zezusihi zazei'wa norĩ sipizari ãna, Zezusi te te 're sazei pese za'ra mono 'ru te, da te 're simroi mono wẽ te, te pi'õ hã 're to.Tawamhã pi'õ hã te 'madâ'â wamhã, wa ãma ĩ̱tob'uzu, ĩ̱ma sa'rese õ wa.


—Oty katoh osenuruhkãko hma? tykase Ritonõpo nenyokyhpyry ya. —Ourũko ase mose nohpo poko. Onokyroimo poko roropa, nohpo puimane, tupuhpyke exikety 7me, tyretyke exikety 10me. Mokaro poko ourũko ase.

Hãmri nhũm Tĩrtũm kapẽr o wrỳk xwỳnhja inhmã:—Kwa mon ka ri ja pumu nẽ tee ri ajamaxpẽr? E kot paj ixprĩ hã amã harẽ ka inhma. Niti mẽ hã ỹr xwỳnh pê mrymnutita. Krã pê 7 nẽ kamã hpàr pê 10 xwỳnhta kot paj ixprĩ hã amã hamẽ wa harẽ ka wa harẽnh ma.

Iua Teoso nitiri txano:—Kininiãpa pitikoka? Nisãpiretaiko oa sito pirena. Apaka nisãpiretaiko iua potxoari uinitikiri pirena, ikii setxi, iko tesi auakiti pirena, oa porikitakari pirena nisãpiretai, kotxi kona pimarotari.

Aituo keankâ anju aguely:— Arâ kehoem tâseguâdâzeba ikâ, tâseanezeba ikâ warâ. Mâkâ pekodo wâgâ, ânguydo adyry iwâgâ adakobâdo, sete lelâ tyangahueim, dez lelâ pylâ iwâenkyun-ro waunlo wâgâ tutuzenrybyry âyam agueze urâ.

— Màràzàwe tuwe nepytuhegatu ne, iꞌi Tupàn heko haw pe har ihewe. — Amumeꞌu putar kuzà heko haw ikwaw pyr ꞌym newe ihe nehe, Amumeꞌu putar àzàguhu kuzà heraha har heko haw ikwaw pyr ꞌym ihe nehe no, iꞌi ihewe. — Aꞌe àzàguhu heta 7 iàkàg aꞌe, heta 10 iꞌak no, iꞌi ihewe.

Haꞌe ramo anjo aipoeꞌi xevy:— Mbaꞌe re tu renhemondyi ri? Amombeꞌu porãve ta kunha vaꞌe reko reikuaa eꞌỹ vaꞌekue, haꞌe vixo sete inhakã haꞌe dez hakua vaꞌe kunha reraa reko guive.

Odaa ja idige niɡ̶ijo aanjo, meetiwa, “Igaamee ina manawela? Natigide ja jeloɡ̶oditaɡ̶awa anodaa diitigi niɡ̶ida ane diɡ̶icata ane yowooɡ̶odi, aneetece naɡ̶ajo iwaalo, ijaaɡ̶ijo nicooɡ̶oladi eijeeɡ̶agi ane doide, anijoa seete lacilodi, idiaa deez libiwedi.

A'ero Tupana'gapyrive'ga ei ji ve:—Maraname nde nhimomby'ai? Kiro ti ji imombe'ui nde ve aherembikwahavipyre'yma hẽa mombe'gwovo. Kiro ti ji imombe'ui nde ve yhyapypeva'ea no – a'ea hẽa reroho ojihe herekovo seteva'ea oakag̃a dezva'ea g̃watĩa no, ei ga ji ve.

Kỹ Topẽ tỹ jẽnẽ jafã tóg inh mỹ: “mỹ ã mỹ e?” he mũ. “Nhỹ ã mỹ fi kãmén, fi mẽg tỹ mĩg ti ke gé, fi mẽg krĩ tỹ 7 (ke) ẽn, fi mẽg nĩka tỹ 10 (ke) ẽn, fi tỹ kri nĩ jafã ẽn ti,” he tóg, Topẽ tỹ jẽnẽ jafã ti.

Ha Nhandejáry rembigwái heꞌi xe-vy:—Ani erenhemondýi eterei teĩ, heꞌi xe-vy. —Amombeꞌu-ta nde-vy mbaꞌe pa heꞌise upe kunha erehexa vaꞌekwe-rehe. Ha henda ave heta hatĩ vaꞌe inhakã reta vaꞌe ave heꞌise vaꞌe amombeꞌu-tama ave nde-vy, heꞌi.

Tai tahe ỹju wadee rarybera: —Aõherekibo bede teòtiinymy tỹite. Adee arelyykre aõbo rare —kia hãwyy iròdu‑wana, aritỹnynykre tiiboho aõbo raré.

Aꞌeramũ ywagipewara ꞌga ꞌjau jee:—Maꞌeramũ te enepiryyi eꞌỹina? Amueapyo je ene ee— ꞌjau ꞌga jee. —Kũjã ẽẽ ree, jaꞌwaraiw are. Mĩmer are je ene mueapyoi— ꞌjau ꞌga jee.

Nhym kam kadjy mrãnh djwỳnh imã,—Mỳkam ne ga kam ano tyn dja? ane. Ẽ, ba mỳjja bipdjurja amã arẽ ga ama. Ba amã nija jarẽ, krĩrax kute ni jaxweti'ã amijakreja amã arẽ ga ama, ne ajte mry kute turja jarẽ. Mry krãbê 7 ne bàribê 10, tãm dja ba amã arẽ, ga ama.

Moropai inserîya uyekaranmapoꞌpî. Taꞌpîiya: —Îꞌ waniꞌ awanî yeꞌnen eesiꞌnîꞌsaꞌ mîrîrî? Apîꞌ ekaremekîuya îꞌ taatoꞌpe mîrîrî anîꞌ nepuꞌtî pepîn wîriꞌ yekare wanî. Moropai oꞌmaꞌ yekare wanî. Wîriꞌ ereutasaꞌ manniꞌ ipona, asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnon ipuꞌpai, moropai miaꞌ tamîꞌnawîron iretîkon.

Ha' nũn pexkox yõg nũ'kutnã'ax, tu 'ã' yĩykopit, hu:—Xate xĩy tu 'ãkuxa te' yẽy? 'Ãte xa hãmyũmmũgãp-tup. 'Ũhũn xix kãyã xexka', yã nõm te 'ũn tat, yã nõm putox te' 7 xix putox kup te' 10.

— Pẽnpuye eparara ixe buxim? — io'e owebe Deus ekawẽn tojotjot'ukat. — Ajo iba'arẽm exe iam cuy õn jemukũyjo — io'e owebe. — Abu-buxim ixe ayacat iam tak õn jemukũyjo — io'e. — Abu-buxim ipararu jĩjãat iam tak õn jemukũyjo — io'e. — Apẽnape subo iam tak õn jemukũyjo- -ayacat kug̃ jekpi jeje iam — io'e. — Apẽnape 7 be ya'aat iam tak õn jemukũyjo — io'e. — Apẽnape 10 be yakanasũat iam tak õn jemukũyjo — io'e owebe.

Tii bä ããs ky hadoo hã ỹỹ: “Hëd nꞌaa mahyb nꞌaa meuunh? Õm ỹ maherꞌoot da ỹỹnh ky nꞌaa, nyy dꞌ tahanäng péh. Õm ỹ maherꞌoot da na-ããj hẽ tabanasꞌaa setsi nuu näng doo, ji moo sahõnh hẽ sꞌããn näng do ỹỹnh jó jasooh do ky nꞌaa, nyy dꞌ tahanäng péh.

Nxa²ha¹te¹ oh³xan¹jah¹lon¹txi² ĩ³ye³kxi²sa³na²hẽ³la². Ĩ³ye³kxi²sa³te³nah¹lxi¹:— Ĩh¹nxe³kxa²ya̱n³ti³ta̱³ o²nxa²ji¹wi¹? Nxe³ju³tai²li² ta¹ka³lxai²na² ka³yxuh³xa² ã³ka³ti³ya̱u³kxi²te²na² ain¹sxã³ ã³ne³wxe³ki̱³sxa³kxe³su² ĩ³yau¹ũ³nxa²ha¹tu¹wi¹. Ka³yxuh³xa² a²ne³ka² ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ka³na³ki¹ ne³kih³te²na² a²ne³txau³xa² hxi²ka² hxan³sxã³ ne³txau³xi³te²na² nxe³te²ai²na² ĩ³yau¹ũ³nxa²ha¹ha²kxai³ ka³yxuh³xa² ã³ka³ti³wxe³kxa² a²nũ²a² txu¹ha² ã³ka³ti³wxe³kxi²sxã³ ya̱u³kxi²ta¹ka³lxai²na² ĩ³yau¹ũ³nxa²ha¹ha²kxai³ nxe³nxa²ha¹tu¹wi¹.

Hatyaoseta anjo axa natyo: — Xoana hoka himawaiyehareta? Nawaiyekehalakatyaite exe ohiro tahi homana, exahe kirakahare 7-kaiyehexe 10-xotawere tahi tehitiya.

Oniaroa, Deus ibavi kaija'arini hora nana'dohi'ihi:—Niha inimanija iimahidakarahoki? Ogavahariki ida gamo, ogavahariha ada tapo'ija gamo-ra vajadojadoki nahina vihina. Ira onava'isohiki bana ho nahina fori vihiki adani gamo, tapo'ija khama. Nahina fori hiki jaboni ida 'da'di 7 hiki ipohini, moroboi 'dakhaki 10 hiki ipohini tapo'ija bivahojaki.

Bijoikpe iknykta kape niy:— Amo skaraba tsimykozotoktoko niy. Ahyrinymyrybyita tu sa tsapybyrẽta. Abaka amy bo iktsa tsiky abo motsasoziu. Wytyk itsikarara bete nidyhyky sete iharektsa mytsyhyrytsa nesepyk iharanitsa iwa sisoho abo motsasoziu — niy.

Miꞌi hawyi mekewat atipy piat toꞌe uhepe — Yt heremo hin i emuꞌetu ewaꞌakasa hap e. Pyno atimoherep epe mekewat haryporia yt iweꞌeg i rakat koro hap ete uwe uwe mekewat awyato tig koro ihũ saꞌag topyhuꞌat mekewat 7 iꞌakag nakat 10 iꞌaut rakat mekewat haryporia ereto hat ete hap ahenoi epe e.

Ina kixônu neko ánju:—Na koeti yupíhinova iyípaxivoa ne koekúti? Ngoyuhó'inopeatine ne he'ono'ú koetí'iko kixó'ekone ne sêno yoko kixó'ekone ne ivú'e, enepone êno koyuvôrixovoti hó'openo apêti seti koeti tûti yoko yehí koeti sévereina.

Tohô wa'akã́, Õ'âkɨ̃hɨre werê ko'tegɨ yɨ'ɨ̂re niîwĩ:—De'ró weégɨ mɨ'ɨ̂ toô kã'ro ɨkɨáti? Sikoré ya'yiósere mɨ'ɨ̂re masikã́ weegɨ́ti. Tohô niikã́ mehêkã bahugɨ́ bu'ipɨ pesâ wã'kasere werêgɨti. Kɨ̃ɨ̂ sete dɨpopátigɨ pɨámukãse kapé sa'aritimi.

Jinaptïmi anjilca nimäñä: “¿Imapïtan caynu cacuyanqui? Ya'ami tantiachishayqui chay walmi ima caśhantapis, chaynütac chay sillaläśhan anćhish umayu ćhunca wälayu chucarupïtapis.

Tawamhã hâiwa ãma 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma romhuri'wa hã te ĩ̱zadanha, ãne:— E marĩ da, ma tô ãma atob'uzu. E waihu'u ã bâ. Waihu'u õ wa, wa za oto aima hâi'ré, pi'õi hâimanazé hã dama ĩsa'rese'õ hã. Duré â hawi ropoto siwamnarĩ hâimanazé hã wa za duré aima hâi'ré, ĩsisiwi pi'õ ĩsãmra hâimanazé hã, 7 na ĩ'rãi ré hã, duré 10 na ĩ'õmo ré hã.


Mokyro onokyroimo isene kynexine aporo. Yrome toorihse ropa ynororo. Mame okynã pyra onuhnõko ropa mana amerehmã ae. Ytoytõko ropa mana. Imeĩpo Ritonõpo enahkapõko mana. Yrome aytorykohtao ro sero nono po ro osenuruhkãko enenanõ mana. Jezu poetory tõ kara osenuruhkãko mana. Esetykõ pyra mã Ritonõpo papẽ poko, typapẽ po onymeropyra Ritonõpo exiryke pake, sero nono riryhtao, orihpỹme exiketõ esetykõ maro. Osenuruhkãko mokaro mana onokyroimo eneryke tyya xine. Isene ehxĩpo toorihse ropa ynororo. Yrome ẽsemãnõko ropa mana.

—Nà mrymnutija na pre htĩr nẽ ri pa tã ty nẽ ahkre xupỳmti kamã hikwỹ. Nom koja akupỹm htĩr nẽ kurũm kato nhũm mẽ piitã omu nẽ ahpỹnhã tanhmã hamaxpẽr to. Amnepêm kormã amrakati ri Tĩrtũm kot õ kagà kamã mẽ htĩr tũm nẽ mẽ pa mã xwỳnhjê nhĩxi jaxwỳr xwỳnhjaja koja kator ã omu nẽ ãm omu nẽ tanhmã hamaxpẽr to hkêt nẽ. No mẽ kot Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr kêt xwỳnhjaja koja mẽ amnhĩ jaêr pê akupỹm kator ã omu nẽ tee ri hkukamã hamaxpẽr. Hãmri nẽ axpẽn mã: “Kwa amnepêm htyk tã ra tanhmã amnhĩ to nẽ akupỹm htĩr nẽ api nẽ mõ.” Anhỹr o axpẽn mã harẽ. Hãmri nhũm kato nẽ ma tẽ nhũm Tĩrtũm tã ho hapêx kumrẽx nhũm hapêx o hapêx.

Iua potxoari uinitikiri patamatakiti mitxi aua, txamari uatxa !auaika. Iua eereka ipokĩkapanikako aariko mamapotõkire irikotiã. Eereka anikaãkako ixipokikomoni. Ikini itixiti auakani Teoso aãtsopateẽ iuãkana maiõkatakoni tikokako iua potxoari uinitikiri atamatakasaakinako. Itixi kamiko apisa iuãkana !iõkatsopataãka Teoso aãtsopateẽ. Iua aãtsopaã iõkauãkatakoninoka ãtipirika auapikako Teosokata. Kãkiti tikokako iua potxoari uinitikiri atamatakasaakina, kotxi mitxi auãki itxa, eereka !auaika, eereka iuaĩkana auãkipeka itxa.

Mâkâ ânguydo adyry mâentyby onro anaym âepanâgueyby mâkâ. Iwerâ olâ tâentonzeba. Egasezeaji olâ tâtagueim imâsedo odaypa, kadopâ modo etadâdobyry odaypa. Typygueba ise Deusram eon-honru adainholy. Mâkâ ânguydo adyry tientuo ise Deus eynynâbaom modo toenzepa âseanedylymo. Aunloenlâ Deus Agâ Ini Modo Ezedy sawo wâgâ iweniby kebamo mawânkâ. Kaudyly iraynâlâ myakâwândy tâzezedy sawobe awyly. Tâlâ mâkâ ânguydo adyry onro anaym âepanâgueyby. Iwerâ olâ tâentonzeba. Âepanâgueonze olâ-ro warâ — kely keankâ anju.

— Aꞌe àzàguhu aꞌe, izypy mehe wikuwe aꞌe. Nuikuwe kwaw ywy rehe aꞌe kury. Ywykwaruhu pupe hekon aꞌe. Uhem putar wà ywykwaruhu wi naꞌarewahy nehe. Oho putar Tupàn huwa rupi nehe. Tupàn umumaw putar ikàgaw nehe, hehe uzepyk pà nehe, iꞌi ihewe. — Amo teko ywy rehe wanekon aꞌe wà. Tupàn numuapyk kwaw waner upape rehe aꞌe, izypy mehe ywy iapo ꞌym mehe aꞌe. Aꞌe teko ipytuhegatu putar àzàguhu rehe umeꞌe pà aꞌe wà nehe. Taꞌe izypy mehe wikuwe aꞌe xe. Nuikuwe kwaw aꞌe kury. Wikuwe wi wi putar wà aꞌe nehe, uzexak kar wi wi pà purupe aꞌe nehe, iꞌi ihewe.

Vixo rexa vaꞌe ma yma oiko vaꞌekue ri aỹ noĩvei, haꞌe gui yvykua gui oẽ aguã rami ju oiko, haꞌe okanhy aguã rami guive. Haꞌe rã yvy regua kuery yvy itui ypyꞌi guive kuaxia tekove oguereko vaꞌe kuery rery oĩa re hery nomboparaaia vaꞌe, haꞌe kuery oexa ꞌrã vixo oiko vaꞌekue ri noĩvei vaꞌe ojekuaa ju rã. Haꞌe gui vixo oiko vaꞌekue ri noĩvei vaꞌe ojekuaa ju rã rã yvy regua kuery oexa ꞌrã okuapy, yvy itui ypyꞌi guive kuaxia tekove oguereko vaꞌe kuery rery oĩa re hery nomboparaaia vaꞌe kuery ae. Haꞌe kuery oexa vy onhemondyipa ꞌrã okuapy.

Niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi ane doide ananati jiɡ̶ijo me yewiɡ̶a, pida niɡ̶ina natigide aɡ̶alee yewiɡ̶a. Odaa icota me noditice icoɡ̶otinece libegi ane diɡ̶ica liniogo, odaa jiɡ̶igo minitaɡ̶a noledi ane daɡ̶a ipe. Maditaɡ̶a lotaɡ̶anaɡ̶axi Aneotedoɡ̶oji idiwa liboonaɡ̶atedi niɡ̶ica oko anidiokaanaɡ̶a limedi me newiɡ̶a. Aniɡ̶icatibige Aneotedoɡ̶oji daɡ̶a yoe niɡ̶ina iiɡ̶o niɡ̶idiwa liboonaɡ̶atedi me diniditedini. Odaa niɡ̶ijo niɡ̶eladimigipitigi niɡ̶ina iiɡ̶o ane diɡ̶ica liboonaɡ̶adi maditaɡ̶a naɡ̶adi notaɡ̶anaɡ̶axi nawelatibigiwaji nigoiwita niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi ane doide. Niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi baanaɡ̶a ijo me yewiɡ̶a, niɡ̶ina natigide aɡ̶alee yewiɡ̶a. Pida icotace me dinikee.

Yhyapypeva'ea – akoja nde erehepia – a'ea ko ymyahũ oko. Ag̃wamo a'ea ndokoi. Aerẽ ti a'ea ihemi yvykwaruhua hugwi nehẽ – kiroki ikwaruhua oho paivouhu, ei ga. Aerẽ ti yhyapypeva'ea ihoi hahyva'ea ruvihava pype upa avuirama nehẽ. Tiruahũ ti jupe jipi a'ero nehẽ, ei ga.—Hepiagame ti yvyakotyve'g̃a nhimomby'ai nehẽ – kiroki g̃a ndojikogi Tupana'ga rehe ikwatijarukare'yma ga pe ojera livro pype. G̃andera Tupana'ga ndokwatijarangavi livro pype yvagi pe tuhu ti g̃a ji pyri okovo avuirama jave'yma. Yvya apoypyagwera jate Tupana'ga ndokwatijari g̃andera, ei Tupana'gapyrive'ga ji ve imombe'gwovo. Onhimomby'a ti yvyakotyve'g̃a nehẽ yhyapypeva'ea repiagame. A'ereki ymyahũ yhyapypeva'ea oko, ag̃wamo ndokoi, aerẽ ti hekoi nehẽ, ei Tupana'gapyrive'ga ji ve imombe'gwovo.

“Fi mẽg tag vỹ vãsỹ jẽ ja nĩgtĩ. Ũri tóg ki tũ nĩ, hã ra tóg kãnhmar nũgme tá kãkutẽnh ke mũ, Topẽ tỹ ti kókén pẽ han jé. Kỹ tóg ẽprã ke ag mỹ e tĩnh mũ, ag tỹ fi mẽg tag venh ken kỹ, ũn jygjy tỹ Topẽ livro ki rán kỹ nỹtĩ tũ ag mỹ. Topẽ tỹ nén (ũ) kar han to hã tóg ag rán ja tũ nĩ, kỹ ag tóg rĩnrĩr ke tũ nỹtĩ. Ẽn ag mỹ tóg e tĩnh mũ, ag tỹ fi mẽg tỹ mĩg ven kỹ. Vãsỹ tóg nĩ ja nĩgtĩ, kỹ tóg ver ki tũ nĩ, hã ra tóg kejẽn kãtĩg mãn ke mũ ha.

—Upe mymba vaigwasu ete vaꞌe oiko vaꞌekwe. Koꞌánga ae ndoikovéi-ma. Upéi ae katu osẽ jevy vaꞌerã yvykwarusu ijapyreꞌỹ vaꞌe-gwi oiko jevy hagwã. Upe rire ae katu omokanhy ete vaꞌerã íxupe. Gwĩ héry oĩ eꞌỹ vaꞌe yváy pygwa kwatia-rehe onhemondyipa arã. Yma ko yvy oiko eꞌỹ mboyve Nhandejáry nomoĩry héry kwéry tekove ijapyreꞌỹ reheve oiko hagwã réry paꞌũ-my. Ha ãy onhemondyipa hikwái mymba vaigwasu ete vaꞌe rexa-vy. Ohexa ramo upe oiko vaꞌe, koꞌánga ndoikovéi-ma, upéi ojekwaa jevy joty ramo, onhemondyipa voi vaꞌerã íxugwi hikwái.

Iròdu tuu tabita, irumy rare tahe rurukre ele elemy. Tii hãloorehehekỹ‑ribi kòdòhònykre. Iribi tahe rexihukre. Tii rurure idi ixyby dòòsede. Bede iny mahãdu bede riòtiinykre idi heka iròdu debure binamy robirenykreu, bede riòtiinykre idi. Tiiboho dori ini ihoõre iru tyyritiwo‑ki. Tai tahe iròdu deburebina lau ruberure. Iròdu dori ihetxiu irumy rare tahe wiji aõkõre. Idi tii irumy kanankre ixybyle.

—Aipoa jaꞌwaraiwa ako futat watau rakue. Aꞌere ꞌawamũ nokouꞌjawi. Anure te nipo turi uẽma ywy kwawukuu awi nũ. Aꞌere jui iẽm ire nipo ꞌgã imomawi etee— ꞌjau ꞌga jee. —Aꞌeramũ nipo ywy pewara ꞌgã opiryyjamũ jaꞌwaraiw awi. Kuꞌjywa ꞌga kaꞌaran are et jekwasiareꞌema ꞌgã nipo opiryyjamũ jaꞌwaraiwa resaka. Ywy apoeꞌẽwe te ꞌã ꞌgã nera nojekwasiari ꞌga kaꞌaran are rakue. Aipo ꞌgã oporesagamũ ajemogyau ee. “Jaꞌwaraiwa ako futat rakue. Aꞌere ipawi rakue. Aꞌere ꞌawamũ ekouꞌjawi nũ”, ꞌjau nipo ꞌgã ajaupe oporesagamũ ee— ꞌjau ꞌga jee.

Mry aje omũnhja ne amrẽbê tĩn ne ar ba. Ne kam tu akuno. Dja ajte kato. Kre ry typydjikurũm ajte katon ar mrã. Ar mrãn kam tu biknorkumrẽx ne. Nhym pykabê me ja te omũn kam abenkam no tyn kumex. Me kute Jeju mar kêtja dja me te kute mry marmãn kam abenkam no tyn kumex ne abenmã,—Mỳj mry got ja? Nãm tĩn ne ar ban akunon kam ajte akubyn kato, anhỹro kumex.Djã nãm Metĩndjwỳnh me ja tĩn rã'ã rã'ã'ã pi'ôk no'ôk got me kôt mry ma? Kati, pyka nhipêx kêtri kute me ja tĩn rã'ã rã'ã'ã pi'ôk no'ôk kêt. Kam dja me mry mar kêtkumrẽx ne. Kam ne me mry tĩn ne biknor ne ajte akubyn katorja pumũn kam abenkam no tyn kumex.

Manniꞌ oꞌmaꞌ eraꞌmaya manniꞌ enen mîîkîrî wanîꞌpî. Tarîpai enen pra man. Mîîkîrî epaꞌka kupî sîrîrî kureꞌnan ituꞌnakan yapai. Moropai aatîpamî kupî sîrîrî. Moropai sîrîrî pata po tîîkoꞌmansenon pemonkonyamîꞌ Paapaya pata konekaꞌpî pata pai toꞌ eseꞌkon imenukasaꞌkon pepînkon ipatîkarî enen koꞌmannîtoꞌ kaaretarî po, inkamoro esiꞌnîpî kupî sîrîrî oꞌmaꞌ eraꞌma tîuyaꞌnîkon ya pîꞌ. Mîîkîrî wanîꞌpî enen, tîîse mîîkîrî man enen pra. Tîîse eesenpo kupî sîrîrî inîꞌrî.

Xate' pẽnãhã kãyã xexka'. Hõmã 'ũhi', pa' xok. Tute hãpkox tox xexka kopa' xupep putup, ha ta' nõy tep-tex putup. Ha ta' nũn putup tikmũ'ũn. Hõmã xip'ah hãm xexka', 'ĩhã nõm tikmũ'ũn yõg 'ãxet'ax kax'ãmi 'ohnãg 'ũhi'ax yõg tappet kopah, putu hi xe'e, ha' kux 'ohnãg. Nõm nũn putup, tu' pẽnãp-tup kãyã xexka xok, hu' yẽy. Hõmã 'ũhi', tuk-nãy tu' xok, pa hãpxip 'ĩhã putpu' xip'ax.

— Ixe ipararu jĩjãat kuy bima itait osunuy. G̃asũ bit itait g̃u o'e. G̃axĩn ma ixe jeejẽm ikũybioreg̃ cĩcãatkũy bewi. Imẽnpit Deus ixe g̃u'ũm — io'e. — Abuyũ soat em itait jeedop Deus xe iaptup pe ibutet pararak'ũmayũ iparara jĩjã je'e ipararu jĩjãat co buje — io'e. — Ibutetpararak g̃u ip ipi mug̃ẽ'isum ma — io'e. — Ixe ipararu jĩjãat itait osunuy kuy bima. G̃asũ bit itait g̃u o'e. Waram g̃uto jebapuk — io'e.

Tabanasꞌaa mahapäh doo, pooj jé tabawäd wät paah. Da hẽ dooh tawäd bä. Ti hadoo né hẽ takꞌëp tꞌõp gadarong doo gó naa, tabanesaa hẽnh naa taganyyh da tagawatsig hõm hyb nꞌaa kä. Badäk hahỹỹ bä habong doo, sa häd badäk hahỹ kapahuuj däk noo gó naa kanerih do edëb hadꞌyyt do gadoo do heen nꞌaa hã, rahyb nꞌaa meuunh da tabanasꞌaa rabahapäh bä. Pooj jé tabawäd wät paah, da hẽ dooh tawäd bä. Ti awät né da hỹ jawén pꞌaa hẽnh kä”, näng ããs kyyh.

Ka³yxuh³xa² ĩ²in¹te²na² a²kxã³nxa² ka³te̱n³su² yxau²xai³lha²kxai³ yxãn¹ta¹ hĩ¹na² ka³te̱n³su² yxau²xai³lxa³lho³li¹. Ye³jen¹na² wa̱³li²tu¹wi¹. Yuh³xa² kxĩh³nxẽ¹na² u¹tẽ³na² ĩ³sa²yxau³sxã³ a³li³tu¹wi¹. A³li³kxai²nãn²tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³na² hxi²ki³kxai³lu² ya³lu²sa³tĩ¹si¹tu¹wi¹. Nxa²ha¹te¹ a²nũ²a²nãu³xa² yuh³xan¹tũ̱³ka̱³txa² ĩ²ain¹tu¹wi¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txai²na² sa²kxai³lu² Txa²wã¹sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxa² ka³te̱n³ti³hi¹tẽ³txã³nxa² ĩ³yĩ¹li²hai¹nxa³hẽ¹li¹. A²kxã³nhxĩ¹nu¹tai²na² txa²wã¹ha³lo²a² ã³si³wxe³hĩ¹nu¹tai²na² a²ĩ³lxa² ũ³wha²li¹ta¹hxai²nxa³hẽ¹li¹. A²nxe³tũ̱¹ka̱³txi³nãu³xai²na² hĩ¹na² ĩ²ain¹tu¹wi¹. Ĩ²ain¹kxai²nãn²tu̱³ ka³yxuh³xa² ko̱³jah¹lai²li² ĩ²ain¹kxai²nãn²tu̱³ o²lain¹tu¹wi¹.

Exe kirakahare hiyaiyehenere atyo kafaka maniya tyaonita ene hoka kalikini atyo maisa tyaohetere. Toloko kalorexe akota ite hikoaheta hoka kamawenekoaretyakeheta. Halitinai nexare maxairatyakahare tyaonitere hetati xowakiyata, kalikini kijiya ite Enore baberanexakoa waiyaha kirakahare hoka hakaharetyoaha. Hatyo kirakahare tyaonita ene hoka waini. Xakore hoka haxowakaite kaotyakehetehitiya — nexa anjo nohiye.

Hi'o tapo'ija inoki'iki hoki'iki mahi 'bo'dakari. Ni-hokijanaki araboja. Hodi bihiaki anokhomini nokiavaharikia okhaonaniki bana ada tapo'ija. Okhaonanina naothinia, nokia'ianaki ada araboja. Oniani ida kidimahi Deua binihimavini hija bana Ibavi Jaharika'oakia. Arabo kaija'arinia vada vani'aha ada tapo'ija, va'ora naimahida'aha.Hari. Deus hahavi-ra namonahavini viahania binajiri'iki ida ija'ari vaonina kidipapira mahi anokhomiriki-ra vavahojara kaimoni kidiania. Hi'adani ija'ari tapo'ija-ra vanokivini vani vaimahida'aha. Mahi 'bo'dakari hoki'iki ada tapo'ija, ni-hokijanaki araboja. Naothinia, nokia'ianaki bana ada — hora ni'aha.

Itsikarara tsinyta tapara ka ispitu. Abaka batu. Aibani tawahi nira ihokepomobara ikny myzoik iwaze sinini ykarawy bo mykara. Asaktsa tapara kino Deus papeu humo sinaro watahabyitsa itsikarara pokso sipybyrẽtsa. Nanabyizuknihibyize Deus papeu humo botu ziwataha, kytsa Deus tuk tahawahi mynapykyryknaha sinaro Deus papeu humo botu ziwatahaka. Asa hi Deus papeu humo sinaro watahabyitsa itsikarara pokso sipybyrẽtsa nikaranaha. Taparaka itsikarara ispitu abaka mohokda. Aibani zuba mynatakahazo ana humo hi sipybyrẽtsa:

Mekewat awyato tig saꞌag saꞌawyꞌi toĩneꞌen yi tote maꞌato miꞌi hawyi ikuꞌuro hawyi meiũran tuwẽtem guꞌuro pyi mekewat yi kaꞌa saꞌag iwato rakat kaipyi yt ikaꞌa sasat rakat i kaipyi e. Miꞌi hawyi yi totiaria yt Iesui mohey i haria teꞌeruwanẽtup kahato toĩneꞌen i hawyi e. Mekewat eꞌat pe — Are pãi are an ikuꞌuro saꞌawyꞌi mesuwat awyato wato tig ewywuat maꞌato mesup tuwemoherep i raꞌyn iꞌatuꞌe aru mekewat meimuẽwaria yt Tupana miwan miaria iꞌatuset pehik i haria — Miꞌiria ti waku tukupteꞌen wuatꞌi eꞌat pe uiwywo atipy pe yt toꞌe i Tupana miwan me haria. Saꞌawyꞌi Tupana tiwan naꞌyn tomohey haria saꞌawyꞌi sese at yi waikiru yt kat i te turan toiwan tomimoieĩneꞌen wuaria set koꞌi maꞌato mekewat awyato ahiag mohey haria set koꞌi yt wẽtup i Tupana miwan ete e uhepe mekewat atipy kaipywiat Tupana ehay moherep hat uhepe uito Iuwãu me.

Eneponê'e, ápene yanekôyoke, itea yara koeku kó'oyene ákone iyúsea. Yoko ye'éxopovotinemaka ipúhikopea xoko êno koímaiti yoko upénoti uhôro ínati haháku iká'akokonoku. Yane uke'éxokonotinemo. Iyupáxovatimo xanéhiko ovâti ra kúveu mêum, enepohikone ákoti yutaxápu îha ya koyúhopeke Itukó'oviti, yutóxovoku iha xâne yonopâti xokóyoke. Yoko enepone ihâe yutoxóvotiya, ukeátine inâ apê ra mêum usó'iyeaneya. Yupihóvatimo iyúpaxeova xanéhiko naixâ neko êno koyuvôrixovoti hó'openo, enepone apêti yaneko káxehiko pihotíne itea akó'otine iyusêa yara koeku kó'oyene, itea apépotikomakamo.

A'tîro niî'. Mehêkã bahugɨ́ mɨ'ɨ̂ ĩ'yâ'kɨ dɨporópɨre niîmiwĩ. A'tóka tero marimí. Tohô niîmigɨ, be'ropɨ́ ĩ'yâ bahu dutí dihari peepɨ niî'kɨ mɨhátigɨsami. Kɨ̃ɨ̂ pekâ me'epɨ wa'â dohaatoho dɨporo tohô weegɨ́sami. A'ti nukúkãkãharã yã'arã́ mehêkã bahugɨ́re ĩ'yârã, ɨkɨárãsama. Naâ neê waropɨta a'tí di'ta weé nɨ'kari kura naâ wameré katirí pũripɨ ohâ õ'o no'oya marí'kãrã niî tĩharã, tohô wa'ârãsama. Kɨ̃ɨ̂ dɨporópɨ niî'kɨ a'tîro niikã́re marimí. Be'ropɨ́ a'tîgɨsami.

Cay licaśhayqui chucaru unay cawsalam, canan'a wañüśham cayan. Ñatac luli-luli wayüpi śhalcamun'a wiñay simpri sumä ñacayman linanpämi. Chay unay cawsal canan wañüśha cäcäta yapa śhalcamüta licälälilmi cay pacha allaycuyninpïta canancamapis cawsaypä cä librućhu śhutin mana isquirbishacunacá sumä licapayllaman camapäcun'a.

Ã hã â hawi ropoto siwamnarĩ hã ĩ'madâ hã ĩhâiba ré hã aré. Tane nherẽ, ãhãna hâiba ré, hâimana õ di a'â. Tane nherẽ, te za romhutu na hâiba ré watobro, ab're 'rehâ hawi. Watobro wamhã, niwapsi te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã uprosi. Taha õ ré, aré dâ'â nherẽ, hâiba ré ab're 'rehâ hawi watobro wa, te za da te 'madâ'â za'ra sina ãma tatob'uzu za'ra ni, ti'ai ãma daro mono bâ 're ĩdahâimana za'ra mono hã. Ropoto na'rata hawimhã, ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã danhisi hã a'ui'éré ĩbaihâ na, za ĩ'rata rowẽ na 're ĩdahâimana u'âsi za'ra mono norĩ nhisi hã. Tawamhã ĩbaihâ na ĩsisi ĩsimi'wara õ norĩ hã te za ãma tatob'uzu za'ra ni, ropoto siwamnarĩ ãma hã.


—Tuaro ehtoko. Enetupuhtoko. Mokyro zupuhpyry tõ 7mãkõ ypyme mã toto. Moro ypy tõ ẽmory po mokyro nohpo typorohse mana. Moro ypy tõ 7mãkõ tuisame roropa mã toto.

—Kwa inhma nẽ jam ajamaxpẽr tỳx nẽ. Mrymnuti krã pê 7ta te kêp hixêt prêk pê 7 pyrà nẽ hã ỹr xwỳnh ni kuprỳta te hixêt prêk pê 7ta ã ỹr pyràk.

—Ikara inakari pimarotini ĩkapani, iteene pimixinikariko. Kinirepa ikii setxi aua? Kotxi õtanoxiratari setxi apaka aua. Oa sito topãkanãta iua õtanoxiratari nopini.

Aituo keankâ anju yam aguely:— Tonomeguneim modo lelâ ise xirâ aguely xutuim. Pekodo metai, ânguydo adyry sete tyangahueim wâgâ. Sete iwy imeimbyry modo wâgâ âtâ anary saunâtyby wâgâ, sete pymâ domodo wâgâ warâ mârâ sete nhangahu nhenehonly.

— Aze erekwaw katu maꞌe nehe, erekwaw putar ko maꞌe heremimumeꞌu ràm nehe kury, iꞌi ihewe. — Aꞌe 7 iàkàg aꞌe wà, 7 ywytyr rehe zanemumaꞌenukwaw kar aꞌe wà. Aꞌe kuzà wapyk aꞌe 7 ywytyr rehe aꞌe. — Aꞌe 7 iàkàg aꞌe wà, 7 tuwihaw romo wanekon aꞌe wà, iꞌi ihewe.

— Haꞌe nunga ma hiꞌarandu vaꞌe kuery oikuaa aguã: Vixo akã sete ikuai vaꞌe ma sete yvyty. Haꞌe vaꞌe yvyty áry ae kunha vaꞌe oguapy oiny. Sete huvixave guive ikuai.

Leeditibige mele ɡ̶odacilo me jowooɡ̶otaɡ̶atece anodaa diitigilo niɡ̶inoa notaɡ̶a ane jiditedi. Niɡ̶idiwa seete lacilodi niɡ̶ijo eijeeɡ̶agi — one niɡ̶icoa seete lojotaɡ̶atedi-nelecoli aneitice me nicote naɡ̶ajo iwaalo.

—Ojapyakaheterame jate ti ahe ikwahavi, ei Tupana'gapyrive'ga. Kunhangwerahẽa oapy yhyapypeva'ea arimo, ei ga. Seteva'ea yhyapypeva'ea akag̃a, a'e ko ji seteva'ea pe yvytyruhua pe, ei Tupana'gapyrive'ga. A'ero kunhangwerahẽa apygi seteva'ea rehe yvytyruhua rehe, ei Tupana'gapyrive'ga.

Topẽ tỹ ũn kanhrãn mũ ẽn ag hã vỹ fi mẽg to jykrén ke mũ. Ti krĩ tỹ 7 (ke) vỹ tỹ pãnónh tỹ 7 (ke) nỹtĩ. Pãnónh ẽn kri fi tóg nĩ nĩ, ũn tỹtá kórég ẽn fi. Pãꞌi tỹ 7 (ke) to ke vẽ gé, hã ra, ti krĩ tỹ 7 (ke) ẽn ti.

Upe vaꞌe-rehe inharandu porã voi vaꞌe mante oikwaa porã arã. Upe sete inhakã heꞌise sete yvyatyrusu kunha gwapy hatygwe. Heꞌise ave sete mburuvixa.

Kia ibutumy adee aritỹnynykre: Debò inataõ rati tahe iròdule rare. Kia hãwyy ityre ronyre kia hãwãlò wesere. Iròdu rati tule iòlò mahãduõ rare, debò inatxi reurò sõwe.

—Iꞌakwaap maꞌe ꞌgã etee weapyoramũ ee. Sete jaꞌwaraiwa akaga. Iꞌjawe etee iakagawytyra. Aipo ꞌarimũ kũjã ẽẽ ꞌũina wapyka. Aꞌere aipoa ꞌwyriara juejue futat.

Ẽ, me no mexbit dja me kuma, me kute mỳjja marbit dja me kuma. Ẽ, mry krãbê 7 kubê mỳjja amãnhkrut. Krã kubê krãnhre ne krĩ. 'Ã ne nija krĩ. Adjwỳnhdjwỳ krãbê bẽnjadjwỳr rũnhbê 7.

Sîrîrî epuꞌtîtoꞌpe mararî pra epuꞌnen pe eꞌnî eꞌpai awanî. Mîrîrî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnon ipuꞌpai wanî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnon wîꞌkon pe ipona wîriꞌ ereutasaꞌ manniꞌ. Moropai mîrîrîkon wanî nîrî asakîꞌne miaꞌ pona tîîmoꞌtaiꞌnonkon ipîkkukon pata esanon, reiyamîꞌ pe.

—'Ãpu hãmyũmmũg. 'ũp-tox te' 7 te yĩktix te' 7 putuk, ha 'ũn te yĩktix te' 7 yĩmũ' yũm. 'ũp-tox te' 7 te tikmũ'ũn yõg xat'ax xexka te' 7 putuk,

— Itaybit cĩcãat acã itaybit e'em apẽnape ojojojo iam- -yag̃uybabiat acã — io'e owebe. — 7 be ya'aat puxim 7 be ma co'a dak. Ayacat xik'i ig̃o'a jeje- -7 beat'a jeje. Ika kukayũ buxim tak ip ya'a — io'e owebe.

Ti taky hadoo ẽnh: “Tawꞌããts hẽ takꞌëp ji hꞌyy ganäng ta tii hã, ji bahapäh hyb nꞌaa nyy dꞌ tahanäng péh. Setsi hedoo do ta nuuh, setsi waëë ỹỹnh jó jasooh doo.Ta wób sa hã, setsi bagã nꞌaa hajõng häj nꞌaa bagꞌããs do ta tisetsi waëë. Ta wób sa hã Roma panang ky nꞌaa tii, setsi waëë hãd tũũ nu däk do jó Roma panang katamaa däk do hyb nꞌaa. Ta wób sa hã Jerusarẽnh ky nꞌaa. Setsi ta nuuh, setsi bagã nꞌaa heen nꞌaa na-ããj hẽ.

Jã¹nxe³jut3su² wãn³txa² ĩ³la³kxi²si¹nxa²ha¹jau³nũ³su² ĩ³yau¹ũ³nxa²ha¹tu¹wi¹. Ka³yxuh³xa² ko̱³nxe³te²a² a²ne³kxa³nãu³a² sa²kxai³lu² ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ne³kha¹li¹ ka³na³ki² nxe³ta³ne³kxai²na² sa²kxai³lu² a²si³yxau³tãu³a² wã³la³ka³txai²la¹wi¹. Ka³tha¹li¹ ka³tha¹li¹ ka³tha¹li¹ ka³na³ki² nxe²wã³la³ka³ta³nãu³xai²la¹wi¹. A²nxe³ka³ta³nãu³ai²na² sa²kxai³lu² txu¹hai²li² ã³wxe³ka³txa³tai²la¹wi¹.

— Exe akiti atyo waiyoliniti, irihaliniti niyahare, maisa mahowitihare waiyoretyaka xini. Waiyira hasemehena niraini. 7-kaiyehiti atyo 7-tyairinai aimenekoita. Enatyalolo nawenakala atyo 7-tyairi henose tyaonita. Exahe tehitiya hoka 7-hare xekohasetinae aimenekoita.

Hari. Vara hora ni'a'ianaha:—Ogahai abonoa biogaki ida nahina hini, ogaharikia ni-biogaki ida nahina hini. Arabo namahiki 7 hiki ipohini fori hiki ida tapo'ija ka'da'di 7 kihiki kaipohini. Gamo kavithi ibavini ida arabo namahiki 7 hiki ipohini. Arabo kaka'da'dini 7 vihiki vaipohina fori hiki jaboni ida tapo'ija ka'da'di 7 kihini kaipohini.

Atakta myhyrinymyrywy baba zuba amy iktsa tsiky aha humo tsihyrinymyrẽta. Atakta pykyhytu mytsatyziu mykara. Harektsa itsikarara sete, hara jobonikia sete maha. Atatsakatsa haratsa bete nidyhyky. Iharektsa mypehakatsa watsa maha. Myhudikhudikwy mypehakatsa watsa iharektsa maha.

Eiweꞌeg wo o eweikuap kat som Tupana toꞌe ahepe mesuwe katupono iweꞌeg kahato rakaria yn tikuap uiꞌe hap mesuwe uito Iuwãu. Pyno mekewat haryporia hũ awyato saꞌag 7 iꞌakag koꞌi 7 morekuaria ewy tukupteꞌen. Miꞌiria ti haryporia yt iweꞌeg i rakat eꞌaito koꞌi miꞌiria. Mekewaria 7 ok takaria teꞌeraꞌapyk miitꞌin akag koꞌi wo tawa wato yt naku i rakat eꞌyityꞌok koꞌi tote 7 yityꞌok koꞌi tote teꞌeraꞌapyk.

—Enepora ngoyúhoinopikemo kó'oyene, konókoti ênoti exóneti. Harâ'a: Enepone seti koeti tûti ne êno koyuvôrixovoti hó'openo, hane kixó'eko seti koeti hána'itinoe mopôi iváta'uxoku ne sêno. Kene ne seti koeti mopôi iváta'uxoku, seti koeti nâti kixó'eko.

No'ó tɨ'o masírã noho a'teré masîta basió'. Kɨ̃ɨ̂ sete dɨpopá a'tîro niî sĩ'riro weé'. Teepá nɨkɨta taha ɨ̃rɨpagɨ́ koô duhisépagɨ niî'.

“Yaćhayniyu cayal'a canan cayta tantiaycuy: Anćhish umacunaca anćhish ulucunämi cayan; chayćhümi walmica täcuyan.

— Ã hã te aima ĩhâi'ré hã ni'wa hã simirosa'rata nhiptete uptabi wapsi, te za waihu'u. Ã hã 7 na ĩ'rã za'ra hã 7 na ẽtẽ 'rãihâ mono hã te wasu'u, pi'õ, ĩhâiba nhisiwi ĩsãmra za'ra hã. Duré 7 na dama roti'wa norĩ hã te wasu'u za'ra.


Omame tuisa tonahse ropa mã toto. Toiro tuisame ro mana. Toiro oehpyra ro mana. Tooehse ahtao okynahkopyra exĩko mana.

—Nẽ mrymnuti hkrã pê 7ja te kêp mẽ ho amnhĩptàr xwỳnh pê 7 pyràk. Nhũm mẽ ho amnhĩptàr xwỳnhjaja te mẽ kêp 5 nẽ ra htyk pyràk nhũm hkôt hõja arĩ mẽ ho amnhĩptàr o pa. No kot hitepta kormã. Nom koja mẽ ho amnhĩptàr ry hkêt nẽ.

Kinirepa ikii setxi aua? Kotxi auĩtetxiakori setxi apaka auako. Auĩtetxi !itxaikauana ninoa sĩko. Ãtinoka auĩtetxi txapanikaua. Ãti kona apokapanika. Iua apokasaaki mapaõtinoka auĩtetxi itxauako.

Cinco asaemo pymâdo ewy igueypyem. Tokalelâ iwerâ pymâem awyly, eagonro nâepanâgueba. Âepanâgueduo, âdiempa kulâ ise Deus merâ pymâem nhenehonly.

— 5 tuwihaw umàno aꞌe wà. Pitài upureruzeꞌeg iko ko ꞌar rehe kury. Pitài ur putar aꞌe nehe. Pureruzeꞌeg maꞌe romo hekon putar aꞌe nehe. Tur mehe nehe, xo màràn ꞌar zo umumaw putar ywy rehe upyta pà nehe, iꞌi ihewe.

Haꞌe kuery vaꞌe regua peteĩ nhiruĩ ma noĩvei ma. Peteĩ ju aỹ oikove, haꞌe rã amboae ma ndoikoi teri. Haꞌe vaꞌe ma ojekuaa vy areꞌỹꞌi re ꞌrã oiko, henonderã omoĩ ma voiague rami vy.

Eledi one diitigi — me icoa seete inionaɡ̶a-eloodoli. Odaa ciinco jeɡ̶enitiniwace, ja nigo. Pida oniniteci niɡ̶idiwa seete eɡ̶ini me diiɡ̶enataka, icaaɡ̶ica eledi aniɡ̶ica me jinataɡ̶a. Icota maɡ̶aɡ̶a diiɡ̶enataka, pida aɡ̶owidi nokododi.

Seteva'ea yhyapypeva'ea akag̃a, a'e ko ji seteve'g̃a pe no g̃anduvihavuhu'g̃a pe yvyakotyve'g̃a nduvihavuhu'g̃a pe, ei Tupana'gapyrive'ga. Cincove'g̃a seteve'g̃a nde'yja'g̃a ndokoa'javi yvyakotyve'g̃a nduvihavuhuro. Ojipejive'ga seteve'g̃a nde'yja'ga oko g̃anduvihavamo kiro. Ojipe'ga seteve'g̃a nde'yja'ga ndokoi ve g̃anduvihavuhuro. G̃anduvihavuhuro okorame ti ga topytaahi'vi okovo g̃anduvihavuhuro, ei Tupana'gapyrive'ga imombe'gwovo ji ve.

Pãꞌi tỹ 5 (ke) vỹ hur tũg, ũn pir vỹ ũri nĩ nĩ, ũn pir ũ vỹ kar kỹ kãtĩg ke mũ gé. Ti kãtĩg ken kỹ tóg nĩg sĩ pẽ han ke mũ, ũ tỹ ẽgno ẽn ti.

Cinco osẽ sẽ vaꞌekwe-ma. Ãy peteĩ mante omanda vaꞌe. Ambue vaꞌe neꞌírã vyteri oiko mburuvixa ramo. Oiko-ma ramo ndahiꞌare moꞌãi joty opyta omanda hagwã.

Iruyre iòlòõ tahe reserenyre. Sohoji iòlò tahe ratximyhỹre. Ihewotyhy ikonanaludu tahe, kanakre wijina. Tai ibededỹỹnana iòhòlere.

Sĩku ꞌgã akoupap ꞌwyriaramũ. Aꞌere iẽmi ꞌwyriaramũ ako awi. Majepeja ojesaukat ꞌawamũ. Aꞌere maapawera ꞌga nojesaukari we. Maapawera ꞌga jesaukaramũ inãinãnete ꞌũina ꞌwyriaramũ.

Bẽnjadjwỳrbê 5 ne arỳm kêt mexi. Nhym bep pydji ne tĩn ne ar ba rã'ã, nhym bep ikjêja ne kator kêt rã'ã. Dja katon kam ar meo ba ngrire.

Miaꞌtaikin toꞌ yonpayamîꞌ saꞌmantaꞌpî. Tiwinan wanî pata esaꞌ pe. Moropai tiaron esenpo pra man maasa. Tîîse mîîkîrî esenposaꞌ ya, kureꞌne aakoꞌmamî pe pra man. Mararî neken aakoꞌmantoꞌ wanî pe man.

tu' xat'ax xexka te' 5 xakix, ha hõnhã yãp-xet 'ũxexka', tu' tikmũ'ũn xat, ha' nõy xexka nũn putup, tu hãpxip 'ĩhã' xip'ax.

— 5 be ixeyũ'in ibaca'ũm o'e ip. Ka'ũma ma kũyjobit ixeyũ a'õ kay g̃asũ bit — io'e. — Pũg̃ ma ixeyũ'in ya'õbacaat g̃asũ — io'e. — Adeayũ ixe a'õ kay o'e kũyjobit — io'e. — Wara'at ixeyũ'in oajẽm g̃u buk adeayũ kukukan. Ixe ajẽm puje bit, darem ma adeayũ kukukan jeenuy — io'e owebe.

Setsi hedoo do paa kä, ji moo séd me dooh booh. Setsi hedoo do sa see tabagꞌããs da hẽ. Ta seeh, tagadëëg ub hadoo doo, dooh tana nä bä. Takajaa bä kä, tabagꞌããs da kanahën dꞌos hẽ ub.

A²nxe³ka³ta³tai²na² a²nũ²a² hxi²kan¹te²su² nũn³na³li¹. In³txa² kãi²li³tũ̱³ka̱³txa² ha¹li¹ ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki² 7 nxe³jut3su² ain¹nũn³na³li¹. A²nxe³tũ̱³ka̱³txi³nãu³xa² in³txa² ha¹li¹ ha¹li¹ ka³na³ki² 5 nxe³sxã³ a²kxã³nxa² ya³lu²ain¹na²hẽ³li¹. Nxa²ha¹te¹ ka³na³ka³na³te²a² so¹lxi³ hĩ¹nai²na² yxau²na³li¹. A²ne³ki³san¹jah¹la² ye³jen¹na² wxã³tu¹wi¹. A²nxe³jah¹la² wxã³kxai²nãn²tu̱³ hai³txi³ kxãn³su² yxau²xai³lhxã³ hxi²ka¹nxa³lho³li¹. Ye³ha¹la² a³lan²tãu³a² so¹lxi³ yxau³tu¹wi¹.

-hare atyo koxaka waini, hoka hatya atyo kalini xekohaseti tyaonita. Hatya atyo maisa kaotyakehenere. Kaotyakaite hoka maisa waha tyaonita.

Biananokhomi'iki ida arabo kaka'da'dini 5 vihiki vaipohina ija'ari-ra va'ora vaka'da'diki. Hoarana asia ija'ari-ra va'ora vaka'da'diki. Ka'da'di hoariha ni-kaikahi'iaki kaho. Nokiana kamahini jorakia binanokhofiaki ida ija'ari-ra va'ora vaka'da'divini.

Sipehakatsa mytsyhyry wa botu myokzanaha. Usta tsyhyry humo ziakyri maha tawatahi mysipehaka. Iwaze ustakta abahi batu itykaha, iwaze natakahaze kino ba iwatatu zikapykyryk atsoko mohokda, iokboha zuba mysipeha.

Miꞌi hawyi morekuat koꞌi hoꞌopap kahato raꞌyn 5 ikuꞌuro raꞌyn mekewat 7 yityꞌok totiat etawa pe. Miꞌi hawyi typy morekuaria yn naꞌyn toĩneꞌen. Wẽtup toĩneꞌen mesup te morekuat no maꞌato miꞌi ti ikuꞌuro irane hawyi mekewat wẽtup ok tuwemoherep morekuat no. Maꞌato miꞌi ti yt toĩneꞌen motꞌi morekuat no.

Ya xapákuke ra seti koeti nâti, pihóne singu koêti. Anéye póhuti pahúkoti kó'oyene. Kene po'ínu, avo simápu kaxena pahúkope. Itea enepo simapúne, ákomo axú'ina káxe yónoku pahúkea.

Tohô niikã́ teepáta taha a'tîro niî sĩ'riro weé'. Sete wiôrã niîma, niîro weé'. Ni'kâmukãrã wiôrã pe'ti dihá tohakãrã niîwã. Ni'kâroakãre ni'kɨ́ masaré dutîgɨ weemí. Ãpí a'tîtimi yuhûpɨ. Kɨ̃ɨ̂ a'tîgɨ, yoâtikã niîgɨsami.

Jinaman chay umancuna cayan anćhish puydï mandacücunätacmi. Picha cäcunacá wañülälishañam cayan; süta mandacücällañamari cayan. Chay anćhishca cayanlätacmi; pay yaycüluptin'a manañam ancha unayñachu caycun'a.

na ĩhâiba za'ra hã ma tô ĩmrotõ na siparabâsi nasi ai'ré za'ra, da'madâ'â hawi. Ta norĩ za'u hã te oto misi te te 're da'ab'madâ'â. Duré ĩhâiba amo, da'rãsutu'wa hã zahadu sébré õ di, da'madâ'â'wa da hã. Sébré wamhã, tô sena te za te te 're da'ab'madâ'â hutu.