Etatoko pahne, torõ tõ ytoytõko rokene. Tỹkyryrykõ anarykara toto. Tynapyrykõ onẽmara roropa mã toto ẽ aka ikurãkatohme. Omykõ kapuaõ toto pyno mana. Yrome torõ tõ motye kuhse opyno xine Ritonõpo mana.

—Mãn ka htem kuwênhre pumu. Na hte tee ri amnhĩ xàpkur xà hkukamã hamaxpẽr o hkaprĩ nẽ ri pa hkêt nẽ. Mẽ anhĩpêêxà maati tãm na hte kãm õ ho pa. Tã kãm mẽ ajapê htỳx o kot kuwênhre jakrenh jakamã koja uràk nẽ mẽ amã mẽ anhõ rãhã ho pa.

Kona pipĩkarauatape nipokori poião auakasaaki. Pixinikariko kotipiriki. Kona ninoa takarauata. Kona apotiitari ikiena. Kona ipotetari ikiena. Iuaritika piri iaxitikiri sikakienatana ninoa. Ininiã ninoamoni nipokori !ixipoka. Teoso apia xinikai hĩte. Ininiã kona pipĩkarauatape.

Etaungâ atâingâ konopio modo. Typiembamo. Typyniry netâbyramo, nekaunâbyramo, netadâbyramo etary odaji warâ wâne. Deus olâ ipynirymo tuduze. Deus xurâ âmaemo. Tawâguneim modo ipyniry tiunduho ara, âyanmo xuduze lâpylâ.

Pemeꞌe wiràmiri wanehe nehe. Nutym kwaw maꞌeàꞌyz aꞌe wà. Nopoꞌo kwaw maꞌeꞌa kwer wà. Nomonokatu kwaw wemiꞌu ràm wàpuz me wà. Penu ywate har uzekaiw katu wanehe aꞌe. Pekatu weraꞌu Tupàn pe wiràmiri wanuwi.

Peikuaa pota guyra kuery oveve vaꞌe reko re. Haꞌe kuery ma mbaꞌeve nonhotỹi, nomonoꞌõi, neĩ omoĩ porãaty py nomboatyi guive. Haꞌe rami teĩ haꞌe kuery pe Penderu yva pygua ojou uka ꞌrã hoꞌu vaꞌerã. Peẽ kuery ndaꞌu guyraꞌi gui ndapevareive ri?

Digawini niɡ̶inoa ilaaɡ̶axodi ane wayotiwaji digoina! Aɡ̶enanaɡ̶anaɡ̶a, codaa aɡ̶icoa lawodigijedi doɡ̶onopilaɡ̶aditedio, codaa aɡ̶oyatecoɡ̶otee liweenaɡ̶a. Pida Ǥadiodi ane ideite ditibigimedi aɡ̶ica daɡ̶a ika maniaditibige liweenigi. Odaa niɡ̶ida makaamitiwaji baɡ̶a daɡ̶axa mida ɡ̶aniwalótema Aneotedoɡ̶oji caticedi niɡ̶inoa ilaaɡ̶axodi.

—Pehepia ti gwyra'ia ikwahava. Notymi ojive gwyra'ia. Ndohetygi g̃wemityma i'gwovo a'ero. Nomono'og̃i mbatera opoitava ryrua pype aerẽ po ti ti'u javo. O'u reki gwyra'ia. A'ereki penduvete'ga yvagipeve'ga ouka jupe. Pe me ga ei: “Koji'i ji rekohetei pe ndehe,” ei Tupana'ga pe me. Nurã po ti ga imondoi pe me nehẽ no, ei Jesus'ga.

Sẽsĩ to jykrén nĩ. Ag mỹ ẽkrãn tĩ? Vó. Ag mỹ pãjó krẽm vin tĩ? Vó, ke tũ ag tóg nĩgtĩ. Ge ra ẽg jóg tỹ kanhkã tá nĩ ẽn tóg ag ki rĩr nĩ nĩ. Ãjag mỹ jẽsĩ kãfór tũ nỹtĩꞌ, Topẽ mỹꞌ? Vó, sẽsĩ kãfór ãjag tóg nỹtĩ.

Pehexa katu gwyra reko. Onhemitỹ eꞌỹ ramo jepe, koty-py onhongatu hagwã heraha-vy oikytĩ eꞌỹ ramo jepe, omongaru joty íxupe nde Ru yváy pygwa. Ha gwyra kwéry natuvixambaꞌe etéiry Nhandejáry-pe. Ha peẽ katu pende tuvixave íxupe gwyra kwéry-gwi.

Nawii‑di inihe betehebenyke. Tiiboho heka aõòworumy aõkõ ròbròmyhỹrenyre. Aramyre heka aõma tarỹsỹna wydymy bederahymy tarỹsỹna riyrubunyõhyymyhỹre heto nihikỹ‑ò. Deuxu biu‑ki ratximyhỹré heka nawii riyrubunymyhỹre irỹsỹna tamy riwahinymyhỹre. Kaiboho tahe iratyretyhy toite, Deuxu‑ki wahe.

Sãꞌã wyraꞌia. Wyraꞌia ꞌã nuapoi agawewi mamaꞌea. Nitywi agawewi ꞌã mamaꞌe tymawa. Aꞌetea ꞌã Janeruwarete ꞌga mamaꞌea omono jupe— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Niapoi agawewi wyraꞌia ꞌga upe. Aꞌetea ꞌga ojejukau ee. Pẽẽ taetu aje ꞌã aeramũ ꞌga upe. Aꞌetea sipo ꞌga nojejukai pẽ nee?— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Ga, kỳjrũm kwênhja pumũ. Djãm kwênh kute pur kre nàr bàygogo djê nàr o atom ne kute õ kikrekam adjwỳr? Kati. Kwênh kute ã o anhỹr kêt nhym kàjkwakam Abãm tu o djuw mex. Metĩndjwỳnh ne kum kwênh kĩnh ngrire. Ar gajbit kum ar akĩnhkumrẽx. Kam ar gajbit dja ar ajo djuw mexkumrẽx. Kam kwãrĩk wãnh amikam adjumar punun amim, “Mỳj dja ba kukrẽ”? anhỹr kêt.

Maasa esenumenkatî toronyamîꞌ pîꞌ. Toꞌ esenyakaꞌma pepîn tekkarikon ton pîmî pîꞌ. Moropai tekkarikon moꞌka pîꞌ toꞌ esenyakaꞌma pepîn. Moropai tekkarikon yewîꞌ ton koneka toꞌya pepîn. Tîîse Ayunkonya inkamoro koꞌmannîpî mîrîrî. Toꞌ yaꞌreꞌ ton tîrîiya. Amîrîꞌnîkon kanan? Îꞌ kaiꞌma eesenumenkakon? Inkamoro toronyamîꞌ koꞌmannîpî tîuya yentai aakoꞌmannîpîkon Paapaya, maasa pra toronyamîꞌ yentai awanîkon yeꞌnen.

Putuxnãg pẽnã', ha' topaha'. 'Ap hãpxop xap xok'ah, xix hãpxop ta nũnnã 'ohnãg, tu' pet kopa' xex 'ohnãg, pa 'Ãtak Topa te pexkox tu' xip, tu pẽnãnã' xip, puyĩy putuxnãg xit. Pi'yã Topa tep-tup? Yã Topa te tikmũ'ũn putup xexkah, tu putuxnãg xop putup kutõgnãg.

— G̃ebum cuy epesop wasũ kay — io'e Jesus. — Pupum ip kabi be. Taidadam g̃u ip. Jeku beat tak pupum g̃u ip, jeku bewiat mũn'a be imõg̃ ãm. Imẽnpit Deus ixat ũmũm cebe ip- -wasũyũ be. Deus xe wasũ teibog̃ g̃u- -wuyebay xe- -kabi beat xe. Imẽnpit ag̃ cekay ip. Imẽnpuxim wuykay dak soat em ag̃.

Bë hegãã tawꞌëëd. Dooh rejoom bä joom tym. Dooh rata bä joom ag sa waa tób nꞌaa yt hã. Ti hado né paawä, Pꞌop Hagä Doo, bë Yb, anoo sa waa. Tawꞌëëd Pꞌop Hagä Do kamahä̃n do bahä̃nh bë takamahä̃n.

Nxe³sxã³ a̱i³kxe³su² ĩ²jah¹lxi³hẽ¹li¹. Hai³sxai²li² ũ³whĩ̱¹ai¹nxa³ha²kxai³ yain³txi³su² wxa²so¹sxã³ ũ³wha¹ai¹nxa³ha²kxai³ nxai¹nxa³kxan²ti³nũ¹ Txa²wã¹sũ̱³na² Oh³nãn¹jah¹la² hi²sen³su² ũ³yhai¹tain¹te²ju²hẽ³li¹. Jã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe² Txa²wã¹sũ̱³na² te²kxai³lu² ã²la² kãi²non³sxã³ a³lxi²sa²tẽ³nx2ti³na³li¹.

Xiyaiyehena kotehalasenai ainakoitereharenai. Maisa atyo fityareha hanakaira, maisa imexareha, maisa mokareha hanakairaha hahanakoha. Xakore hoka Wexe enokoa tyaonitere atyo ijita enakaira enomanaha. Hoka xoana maisa korala exe kotehalanai xahexehare xini xiso? nexa.

Vada va'ora vani'a bana adani igitha varaboki 'bai-ra vanako'dihavini, kaba'i ni-vava'i soko iniki. Ni-varakhajahaki, ni-vidoraki ida rakhajahi bononi. Ni-vanamonahaki ida bavi, rakhajahi bononi ibavijahani kagorani kaimoni, kaba'i avakadiabi'i nama hojaki va'ora kaijahitaki adani igitha. Deus va'ora nakaidivaki adani igitha varaboki, Deus a'onira nakaidivavini arafiaki a'oni.

Piyktsa bo iktsataha! Asaktsa batu sitsohoko, ba ziksipariknaha, Wahoro eze sidisahawy batu izozowyky. Piyktsa batu sipokzitsi Deus sihumo tsimypokzitsiarẽta sidisahawy ty sibo nyny my. Ikiahatsa ja. Deus ahahumo tsimypokzitsiukrẽta iwatahi ahadisahawy ty nyny mykara hỹ.

— Pyno ti rat waku watehaꞌat weitaria ewawi iꞌatuwepit hap kape katupono weitaria ti teꞌeruwepy kahato katupono iꞌatuwepit at kaꞌap kahato yt karãpe i — Uikuꞌuro aru yt kat i uimiꞌu pote yt iꞌatuꞌe i. Waku atikoi hawyi atipirik kahato uimiꞌu pãi an yt pote uikuꞌuro uhesyꞌat hap upi yt iꞌatuꞌe i pytkai teꞌeruwehum Tupana kape e. Yt kat i iꞌatueꞌuꞌi ahyt sok iꞌatueꞌyparakai tote iꞌatuꞌyat koro koꞌi pe pytkai iꞌatuwepit at kaꞌap e. Teꞌeruwehum kahato weitaria koꞌi katupono Aiꞌywot atipy piat tiꞌatupoi kahato torania weitaria wuatꞌi eꞌat pe toiꞌatueropat kahato weitaria e. Uiwyriaꞌin e aito ti poꞌog poꞌog Tupana wanẽtup hawe weitaria kai are miꞌi tupono kahu ahowawi poꞌog poꞌog Aiꞌywot atipy piat tuwanẽtup weitaria ewawiat hap kai e. Taꞌi poꞌog aito weitaria koꞌi kai e. Miꞌi pote waku watomohey Tupana aiꞌatupoi wuatꞌi eꞌat piat hap e. Waku watomohey weitaria ewy e.

Ivévakapihi koêku ne hó'openohiko ôti. Ako nâ. Koane ako ítixeaku ha'i nóne. Ákomaka unákoku nîka, koane ákomaka óvoku ítixoku êno nikokónoti, itea kóyeane poréxea Itukó'oviti nîka, enepone Yá'a íhae vanúke. Hainá'ikopo itínoe yupihóvo itóponone nonékuke Itukó'oviti yane hó'openohiko?

Mirikɨ̃hɨáre wãkûya. Naâ ba'â sĩ'rirã, otesé kapere otê, pĩ'rí dɨkâtikã weetísama. Teé dɨkâti'kere ba'asé nɨrosé wi'seripɨ nɨrôtisama. Tohô weetímirã, ɨhá boâtisama. Marî pakɨ ɨ'mɨ̂sepɨ niigɨ́ naâre ba'asé o'ôsami. Mɨsâ pe'ere mirikɨ̃hɨá nemoró ma'í yɨ'rɨ nɨ'kasami.

Má, pinsaycäliy imaymana pishucunäman. Paycunap manam talpuynin nï cusichan nï pilwan nï imanpis canchu. Jinaptinpis janay pachaćhu cä Taytanchicmi paycunactá micachin. ¿Manachun mas ćhaniyu cay pishucunapïta capäcunqui imatá?

Duré, sire norĩ hã bété. Ta norĩ hã te te sima 're robzuri mono õ di. Duré te te sima 're rob'rãihâri za'ra mono õ di. Robza'razéb ãma te te sisa 're robza'wari za'ra mono õ di duré, ãma 're ĩsaihuri mono zéb da hã. Tane nherẽ, te Aimama 'wa hã hâiwa ãma 're ĩsãmra mono hã ĩsa hã te te tãma 're anhomri u'âsi. E tawamhã sire si te te 're azawi pese, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Mare di. Sire zawi nhipai u, tãma asawi uptabi za'ra wa'aba di. Taha wa, sire te te 're ĩ'ab'madâ'â mono zém nhipai u, te za te te 're ai'madâ'â pese za'ra wa'wa, Aimama 'wa hã, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono tõ da.


Torẽtyke awahtao xine oorikyrykõ poko, orihnõko ro matose. Oorikyrykõ se pyra matose repe, yrome orihnõko ro matose. Naeroro oty katohme pyra mã torẽtyke exino.

—Nẽ xà kot kaj mẽ kritpêm atĩr prãm xàj ja pix kukamã ajamaxpẽr rãhã nẽ ra ajamaxpẽr kôt kritpêm atĩr nẽ apa? Nà kot kaj mẽ anhỹr kêt nẽ.

Kinirepa maerekaxiniretinoka pitxa? Pimaerekaxinirene !itxĩkitakai apikomoni ãti oara pauini.

Mâungukedânrymo wâgâ tâseguâdâzeba itaungâ. Âdara âiguelymo wâgâ tâseguâdâzeba itaungâ. Kyigueho odaji ituo, kyiguepa kitoem aguientaymba kurâ. Deuslâ kyigueho xutuim.

Aze pezeputupykahy peneko haw rehe nehe, napekwaw kwaw tuwe kutàri pemàno ꞌymaw. — Nàmàno kwaw kutàri, napepuner kwaw peze haw rehe.

Mavaꞌe ndaꞌu pendepyꞌa eta rei vy pembopukuve kuaa ꞌrã ruxãꞌi peikove aguã?

Aɡ̶ica ane yakadi me iigitice lewiɡ̶a otiɡ̶idatece noko leeɡ̶odi me igecaɡ̶aleɡ̶e niɡ̶ica ane yopotibige me yewiɡ̶a.

—Pe'ag̃ataruhu po pe javo: “Koji'i po ji nhimomboakari hamo. Um meio metro po ti ji nhimomboakara'javi nehẽ.” Nahã po pe ei. Pe'ag̃ataruhu po pe a'ea rehe javo novĩa. Napenhimomboakara'javi tuhẽ po ti pe nehẽ, ei Jesus'ga. Nenhimomboakahava nonhimimi'i'i Tupana'ga pe. Pehe reki ndapekwahavi a'ea pejikovo. A'ero ti ojipea rehe tape'ag̃ataruhui no! Series([], )

Topẽ tỹ ẽg kã ũ jé prẽr kỹ ẽg tóg ter ke mũ, ẽg ter sór tũ ra. Ter jé ẽg tóg ke mũ gé, ẽg tỹ to krĩ kufy han mũ ra. Ẽg krĩ kufy ẽn pi(jé) ẽg kren han mũꞌ.

Ani erepena eterei teĩ ndéjehe. Ereiko pukuseve moꞌã-gwi rei, ndereiko pukuve moꞌãiry.

Sõwetyhymy maraykywydynanykeki aõbohe, arumy aõbo arirarehemy mariake. Aõkõre.

—Peko sipo amũ pejeymaneꞌem are ete eaꞌat maꞌeramũ amũ pejeymaneꞌemamũ namutat?— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe. —Naani. Niaꞌwyri futari aipoa miamũ pẽ nupe ee pẽneaꞌara. Aꞌetea te nipo pẽyman pejejemogyau. Pejeywyr are tee pejejeaꞌaramũ miamũ pemanũ futat. Mamaꞌe are etee pẽneaꞌat pẽ nekoa nepẽ kogaꞌuweri— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Djãm amikam ar adjumar punun arỳm ar adjumar punuo ar aje amũ atyk kêtmã aminhõ akati kamẽnhmã? Kati. Ar aje te o anhỹrmã.

Mîrîrî warantî teesenumenka wenai anîꞌya inîꞌ panpîꞌ tîîkoꞌmantoꞌ ton kupî pepîn tarî non po. Mîrîrî yeꞌnen kîsenumenkatî mîrîrî pîꞌ.

Pax pu tikmũ'ũn 'ũm yãykuxop xexkah, puxi' xutigã'ax hã' hi tox 'ohnãg.

Ade koato mabuk wetabẽg̃ og̃uy iap kay g̃ebum cĩcã bima, eyetabẽg̃ xe'e? Ka'ũma. G̃axĩn ma aco'i epe'ũ.

Takꞌëp bë hyb nꞌaa newë hadꞌyyt né paawä, dooh bë haja bä bë aboo dawëd bä ta tii da. Ta ti bë nahaja bä, nahejooj né paawä, hꞌëëd hyb nꞌaa bë hyb nꞌaa newë hadꞌyyt hẽ ta wób. Series([], )—näng mäh.

Kãin² hxi²waun³ta³kxi²nyhah¹lxin¹kxai²nãn²tũ³ ã²la² a³lu²on³sxã³ ka³te̱³na² yxau²xai³yah³lxi³hĩ̱²nxa³lxi¹.

— Awa atyo xamaikohare mene xawenane kakoa. Hityokahokoseya hoka hiwahahare hisaoheta haokowita hoka hamaikohareta hoka hiyamaikoharene atyo maisa xoarehare tyomare.

Avarakava'isokonimanija koda ida avakadimahi-ra avana'oadavini? Iniani. Ni-avakaabokaki ida avakadimahi-ra avaranaipohivini.

Mytsatyziu tsimaha zeka ja usta puruze nahyrizikpo. Batu ba. Mytsaty tsimykaranaha zeka ja ba zik kara. Iwatsahi ikiahatsa tsikaeni zuba zikaha zeka, amy skaraba disahawy humo mytsaty tsimykaranaha. Amy skaraba asuk humo mytsaty tsimykaranaha — Sesus nikara.

Yt naku i ti watuwanẽtup koꞌi koꞌi hap — Uikuꞌuro apuru sio apuru yt aiꞌe hap kape katupono miꞌi yt aimoieĩneꞌen motꞌi kuap i watuwanẽtup at kaꞌap — Uikuꞌuro apuru sio apuru yt aiꞌe hap kape pytkai e.

Ako ápahuina ya xepákukenoe itotimo koúkoponea kaxena ivókovope, yusíkoti yupíheovo kóxunakeovo kahá'ayea koúkoponea.

No'ó mɨsâ ɨpɨ́tɨ wãkû ke'tirã, pahî kurero bɨkɨâ nemotisa'. Mehô waro wãkû ke'ti ma'asa'.

Maynu wañupacuyalpis ¿mayantá juc üra masllactapis cawsayninta aśhuycachinman?

Duré, 're atâ'â za'ra wa'aba mono zém na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono wamhã, e asibâtâ na 're atâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. E asibâtâ nhipai u, te za 're aihâimana siroptub za'ra wa'aba mo. Mare di. Asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono zéb zarina, asibâtâ nhipai u 're aihâimana siroptub za'ra wa'aba mono õ di za.


—Kamisa poko torẽtyke pyra ehtoko roropa. Onahpoty ekuru enetoko. Erohpyra onahpoty ekuru mana kamisa riry poko, tupõ riry poko, enara.

—Mãn ka htem akunĩ kamã pixôrã pumu. Na hte tee ri tanhmã kute hkukamã hamaxpẽr o ra hkaprĩ nẽ harir kêt nẽ.

—Kinirepa maerekaxiniretinoka pitxa pimãka pinirekini xika. Aãui pixinikako. Kona aãui parĩkauata. !Ikamari imãka, iuaritika aãui peereri.

— Mâzetydâdomogue, mâpâgudâdomogue warâ tâseguâdâzeba itaungâ. Etaungâ poji anano tadawanku. Nâsewanibamo, tâty tywogonro tianâtomoem. Kâdâkerâ nawâpyramo tâty tywogonro adientomoem warâ wâne. Deuslâ olâ iwâkudâni.

Màràzàwe tuwe pezeputupykahy pekamir ꞌymaw rehe. Pemeꞌe maꞌeputyr rehe nehe. Numaꞌereko kwaw wà. Nuzapo kwaw ukamir uzeupe. Nuzapo kwaw wopoz uzeupe wà.

Mbaꞌe re tu pendeaorã re ri ndaꞌeveive pendekuai? Peikuaa pota haꞌvy yvoty nhuũndy rupi ikuai vaꞌe re. Haꞌe vaꞌe ma ombaꞌeapo vaꞌeꞌỹ, neĩ oipopẽ vaꞌeꞌỹ.

Igaamee ina me ɡ̶adigecaɡ̶aleɡ̶enitiwaji ɡ̶adowoodaɡ̶agi? Digawini anodaaɡ̶ee me iliteloco nipodigi niɡ̶inoa niale lawoɡ̶o. Niɡ̶idiwa niale lawoɡ̶o anibaaɡ̶a, codaa aɡ̶icoa lowoodi loenataka modinixotinigilo.

—Tape'ag̃ataruhui ti pejipira rehe no gara po ti amongi nehẽ javo. Pehepia ti yvoty'ria nhuhũ me. Henhui onhimomboaka onhimongyavo yvoty'ria. Ndoporavykyi ipyhyga i'gwovo. Ndoapoi opi'ria.

Kỹ kur to krĩ kufy han tũg nĩ gé. Ka fej hã to jykrén nĩ. Jatun mỹ tóg mog tĩ. Rãnhrãj tũ tóg nĩgtĩ, kur han tũ tóg nĩgtĩ.

—Nde aorã orã-rehe ani erepena eterei teĩ ereiko-vy. Pehexa katu yvoty reko. Nombaꞌapói opotyrã-rehe. Oipogwã vaꞌe-rami ndoikóiry. Nombaꞌapói ramo jepe, opyta porã ete voi joty.

Uritere nohõtiyreõmyke atyymy. Betehemyhỹ inihe noijasa‑di. Aõma tiiboho heka raaõmysỹdỹỹõhykymyhỹre. Tai tyky wihikỹ‑di rexityynyke. Tyy ixidee riwinyõtyhy. Ihãre tahe Deuxu rityynywihikỹre heka tyy wihikỹ tamy riwahinyreri.

—Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejeaꞌareꞌemamũ pejejemogyau pejejaity are ete. Sãꞌã ꞌywotyra jũ mewara. ꞌYwa ꞌã noporowykyi agawewi opotyr are. Aꞌere ꞌã ipotyra esageteeramũ— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe.

Mỳkam ne gar anhõ kubẽkà prãmje amikam adjumar punu? Ga, kapôtkam pidjôrãja pumũ. Mỳj ne pidjôrã abatành on? Djãm pidjôrã àpênh nàr djãm kute õ kubẽkà kayr? Kati.

Tîîse îꞌ ton pe aponkon ton pra awanî pîꞌ eesenumenkakon mîrîrî? Maasa esenumenkatî parîꞌ yariꞌku, konoꞌ waiyi keren pon pîꞌ. Toꞌ esenyakaꞌma pepîn mîrîrî eporîpa moropai tîponkon ton siꞌpîmî toꞌya pepîn.

—Teptu hãmpe'ãpaxex, hu: “Tep tek mõ'tat'ax?” Kaxĩy. Pẽnã mĩnnut. 'Ũtuk max, tu' hãm 'ohnãg, tu topixxax xap 'ohnãg yãy pu',

— Pãm eydoti dak? Apẽnpuye eyag̃uybabi'ũm eydoti kay? Eyag̃uybabi'ũm g̃u juy. G̃ebum cuy epesop apẽn tũmũntitit aypapan iap kay. Tũmũntitit kapikpig̃ g̃u. Jesay mug̃ẽg̃ẽm g̃u dak ip.

—Hëd nꞌaa bë hyb nꞌaa tón bë saroor bë padedëëk do panꞌaa hã? Bë hegãã tabawä nꞌaa tsꞌooh joom banäng bä hawäng doo —näng mäh. —Dooh né paawä ramoo boo bä, dooh né paawä sa saroor ragesꞌyyb bä,

Te²yã¹nxe³jut3su² wã²la² ũ³whi²kxi²nyhah¹lxin¹ka³lo³a² hxi²waun³ta³kxi²nyhah¹lxi³txa³hẽ¹li¹. Si³sa³yãu³sa² ha³lo²a² wen¹ka² ĩ²jah¹lxi³hẽ¹li¹. Hai³txi³ hai³sxa³la³ wa³ko³nai¹nxa³ha²kxai³ wãn²txa³ we¹tai¹nxa³ha²kxai³ ain¹te²sxa³yu²hẽ³li¹.

— Xoana hoka xamaikohareta ximaimene kakoa? Xiyaiyehena, iyitinai waiyehare kekoarehitaha. Maisa hakareha exahe maisa tyomare haimaha.

Ni-nahina kaimoni avarakava'isokoniki ida makari-ra avakainamovini. Vakava'ibodivarani bana ida hogoi movani avijavani. Ni-bada niki ida movai, ni-binamonahaki ida makari bikaimahaki kaimoni, kaba'i nokiani jahaki ida movai.

Sesus tihi:— Isazik bo iktsataha! Isazik amytsĩ eze tu taypyk zuba. Isazik mazori ty ka pyryryk pyryryk byitaha. Sisuk ba zikwowo. Tisapyrẽna mykaranaha.

Yt naku i ti paawatoꞌe — Aikope aikope som ahesokpe watipuẽti aru aiꞌe hap kape yn watuwewanẽtup koꞌi koꞌi e. Poꞌog ni waku watuwanẽtup ipohyt koꞌi kape aikotã teꞌeruwepainug hap koꞌi kape e. Mohyt yt teꞌeruwanẽtup koꞌi koꞌi hin i — Aikope pyi aru uhesokpe e hap kape yt iꞌatuꞌe hin i e. Iꞌewyte ipohyt yt tuwesokpe piꞌig hin i at kaꞌap teꞌeruwepainug hamuat e.

—Ná'ikopo koeti yupíhinovo yónea iséneu ne kixékumo iké'ipovoxopivo? Ivévakapihi koeku payá'iyea ne koati uhé'ekoti hîu itunoêvoti ya mêum, enepone humanévoti. Ako okó'ituke, koane ákomaka ixúxuka kuteâti koeku xâne.

De'ró weérã mɨsâ sãyaátehe su'tiré wãkû ke'titi? O'ôri, nɨkɨ̂kãhasere wãkûya. Teé no'ó ɨaró pĩ'ri bahá ke'atisa'. Da'ratí, su'âtimiro, su'tí ãyuró sãyaró weeró noho bahú'.

“Müdanayquicunapïtapis ¿imapïtan llaquicuyalcanqui? Má, licapäcuy imaymana waytacunäta. Manam puchcacunchu nï awacunchu. Ñatac Diosninchicmi tuqui-tuquicta waytachin.

— E marĩ wa, te bété ai'uzazéb õ na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mo. E asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono zéb zarina, te za rowẽ na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Mare di. Ma'ãpé, romnhirãrã 're ĩhâimana za'ra mono zém na rosa'rata za'ra wa'aba a'â, rom na 're ĩsimasa mono na hã. Ta norĩ hã ti'uzazéb da hã, te te sisada 're 'manharĩ za'ra mono da, te te 're romhuri za'ra mono õ di.


Yrome kure potu mã ekuru, Saromão zuponỹpyry kurã motye kuhse kure ona ekuru mana.

Tã nom muxre nẽ harir ka mẽ omu. Te ho amnepêm pahihti Sarumãw xê mex pyràk nom mex o hakre.

Kitxakapirĩka auĩtetxi Saromão inakori, iteene katiiri itxaua. Kaiãori imãka ereri, iuaritika apia ereri ikinika aãui.

Kydamu Salomão toenzepa âdypeom myakâwândy, toenzepa lelâlâ. Iwâkuru modo myakâwândy ety iwogonro. Poji anano sawanku olâ Salomão ety iwogonro takaze kuru tywâkurein-ro warâ.

Pemaꞌenukwaw Xàrumàw heko awer rehe. Hemetarer katu weraꞌu maꞌe romo hekon aꞌe. Nuwereko kwaw ukamir ipuràg eteahy maꞌe agwer maꞌeputyr ài aꞌe. Maꞌe putyr ipuràg eteahy weraꞌu ikamir wi aꞌe.

Haꞌe rami teĩ xee aipoaꞌe pẽvy: Huvixa Salomão minha opa marãgua oguerekopa vaꞌeri kovaꞌe yvoty rami nonhemondei rakaꞌe.

Pida ejitaɡ̶awatiwaji niɡ̶inoa niale lawoɡ̶o daɡ̶axa me libinienaɡ̶a caticedi niɡ̶icoa lowoodi inionigi-eliodi Salomão anowidi niliicaɡ̶ajetecidi codaa dinixotinigilo nowoodi ane daɡ̶axa me libinienaɡ̶a.

A'e ji pe me: Ymya aheruvihavuhuva'ea Salomãova'ea omongi tapy'ynhapipyryva jipi. Ikatu hete tuhẽ ahepipyryva onhimongyavo. Ahepipyryva hohe reki yvoty'ria ikatuhetero.

Hã ra tóg sĩnvĩ nỹtĩ, ka fej ti. Kỹ pãꞌi mág tỹ Salomão kur tóg ri ke tũ nĩgtĩ, ti sĩnvĩ ra, vẽnh kar kur sĩnvĩ kãfór ti nĩ, Salomão kur ti. Hã ra tóg ka fej sĩnvĩ ri ke tũ nĩ. Ki hã sóg tó mũ mỹr.

Yma oiko vaꞌekwe myamyrĩ mburuvixa Salomão. Imbaꞌe reta vaꞌekwe. Ijao porã ave vaꞌekwe. Upe vaꞌe-rehe onhemombaꞌegwasu ete vaꞌekwe. Ha haꞌe-ta peẽ-my. Xe ae katu amboeteve upéa yvoty-pe. Haꞌe ijehexaha-rami eꞌỹ jepe, iporãve joty katu íxugwi.

Salomaõ heka itykynihikỹra. Ihãre tahe ityky heka awityhy aõkõ rare. Noijasa heka iratyre ityky wityhyre.

—Ymã te janepytunera ꞌga, Sarumãu ꞌga, ikaraemã kwai maꞌea rakue. ꞌGa te ꞌã taity esage maꞌea rakue. Aꞌere ꞌã ꞌywotyra te ꞌga raity esage apyraawi.

Bẽnjadjwỳr raxbê Xaromão nhõ kubẽkà me:xkumrẽx ne kume:x. Djãm mexo kute pidjôrã pyràk? Arkati. Pidjôrã ne mexo kute Xaromão nhõ kubẽkà jakrenh me:xi.

Tîîse tauya sîrîrî apîꞌnîkon, toꞌ yariꞌkukon wanî morî pe puꞌkuru. Toꞌ warantî anîꞌ epontî pepîn. Teuren Salomão nurîꞌtî ipîkku pe tîweꞌsen epontî morî tîpon yaꞌ. Teuren tîîse toꞌ warantî awanî pepîn.

pa 'ãte xa hãpxe'e 'ãktux: Mõnãyxop hittap Xanomãm yã' xexkah, tu 'Iyaet yõg tikmũ'ũn xohix xat, tup-texop xexkah, tu topixxax max mõ'tat, pa Xanomãm xax 'ãnuk max, ha mĩnnut xax 'ãnuk mãynãg.

Icẽmãn õn e'em eywebe. Salomão ibubut adeat osunuy. Idip cĩcãat kug̃ osunuy- -jesay kug̃. Salomão dipap podi ma bit titip tip tag̃atip.

Saromãw saroor anyyw né paawä, gabarꞌëëng né paawä, ti bahä̃nh tabanäm ti tabawä nꞌaa tsꞌooh.

Sa³lo³mãu²ah³lu¹tai²na² I³sa³e² nũ̱³ka̱³txa² a²wa³kxẽn³ta² kãin²jah¹lo²su² ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Yen³kxih³khai¹nxe³ha²kxai³ wã²la² wi¹khaix1ka³lo³a² ũ³whi²kxi²nha²ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹. Nxe³kxan²ti³nũ¹ si³sa³yãu³sa³kxai²na² wi¹wa³to²hi²te²ju²hẽ³li¹.

Xakore hoka nomita xihiye: Salomão xekohaseti tyaonitere xowakiya kalorexe xakore hoka maisa imiti exe iyitinai nawaiyehare akere ako isoare.

Ka'oa hiki hida kodivarani. A'onira onava'isohivini hiki ada arabo vaka'da'diva Salomão oniki kohana. Kanahina'ahapikiki ada Salomão. Kaidivaki ida kidimakari, nokiani jahaki jaboni ida. Jahani kaba'i ida kidimakari nokiani, jahani nokiani arafiaki ida movai.

Tubabatu Saromao pehatsa tsinamyrẽta. Inamy tsiziuwyrẽna. Tasuk tisapyrẽna korobyk ziknakara. Nanabyi isazik ka abazuba tsiziurẽna. Saramao suk ka jokboha ziu.

Pywo pe ti areꞌe ehepe saꞌawyꞌi ahaꞌaseꞌi mesuwarote aiporekuat pot Sarumãu esokpe ti kahuria kahato imehit kawiat Uru kawiat. Ikahu sese hesokpe are maꞌato morekuat Sarumãu yt putꞌokꞌe hin i ti mesuwarotiat ipohyt koꞌi ikahu hap ete e. Taꞌi poꞌog ikahu ipohyt mesuwarotiaria mekewat morekuat Sarumãu esokpe wakuat sese kai e. Pyno yt kan hamo i ahesokpe kape yn watuwanẽtup koꞌi koꞌi e. Waku poꞌog watomohey Tupana piat aipainug hamuat hap waku watomohey e. Taꞌi Tupana aipainug kuap kahato hat e. Tupana ti wuatꞌi painug kuap hat e. Ewehaꞌat ro pohyt ikahu kahato rakaria koꞌi kape katupono miꞌiria yne Tupana mipainug koꞌi tukupteꞌen e. Taꞌi gaꞌapy koꞌi pohyt tutunug ikahuria yne Tupana tiꞌatupainug yne e. Miꞌi hap ewy Tupana aipainug kuap katupono aito poꞌog waku Tupana wanẽtup hawe ipohyt koꞌi kai e.

Itea koati ngixópitinoe: Muhíkova neko uhá koeti úhe'ene Salúmaum, enepone hána'iti nâti iríku mekúke, ako itápana úhe'ene hîu ne itunoêvotihiko íhae mêum.

Marî yẽkɨ wiôgɨ Salomão ãyusé su'tí sãyâkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô sãyâmigɨ, o'ôri weeró noho ãyú butia'se sãyâtikɨ niîwĩ. Teé o'ôri ãyú butia'se niî'.

Rasunpa, unay puydï mandacü Salomonpis manam mayannin waytanüpis llipyayä müdanawan calachu.

Tane nherẽ, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã. Apito Saroma hã sibro pese wa, uza wẽ uptabi na 're si'uza mono nherẽ, taha nhipai u, dama 'madâ'â zei uptabi di, romnhirãrã hã.


Ritonõpo ona rihpõ mokyro. Axĩ onahpoty ahtanohpõko mana, ahtanohpory se tahtao. Yrome axĩ orihnõko ropa mana onahpoty. Axĩ roropa enahnõko mana apoto ke tyahkase ahtao. Morararo oupõkõ riry tupime pyra Ritonõpo a. Onahpoty pyno toexiry motye opyno xine toexiryke pitiko rokẽ tonetuputyryhtao oya xine.

Pixôrãreja koja mẽmo arĩgro hã htĩr nẽ mux nẽ harir tã mẽmo arĩgro hã ra grà pa nẽ hapêx. Kêp pixôrã pix nẽ hapêx tokyx anhỹr tã nhũm Tĩrtũm ho mex nẽ nhũm mux nẽ harir. No mẽ kajaja na hte mẽ ato mex o pixôrã ho mexta jakre. Jakamã kwa mẽmo kaxyw kot ka kêt mẽ tee ri amnhĩ xê hkukamã ajamaxpẽr o ri akaprĩ nẽ apa? Kot kaj mẽ ã ajamaxpẽr anhỹr jao kormã amnhĩ kaxyw Tĩrtũm mã ajamaxpẽr tỳx kêt nẽ.

Aãui !okanani aua. Uatxa aua. Katana ikatikata iotikaãka. Iuaritika Teoso nĩkatari aãui. Ininiã apiata inĩkatai hĩte. Ikamamãkatapitikai. Poiãonoka hĩte auikari Teoso sãkire. Ikara xika maerekaxiniretinoka hĩtxa.

Iweâpa nipyra olâ awârâ poji anano sawanku. Iwerâ koendâ, tywâkure warâ, kopaelâgâem ipa, iladybyem lelâ, peto emanâdoem âieholy lelâ warâ. Awârâ sawanku tâense Deus; nhesemo lâpylâ. Itymo owogonromo xuduze. Mâinwâmpyra olâ âmaemo!

Tupàn uzekaiw katu kaꞌakyr rehe aꞌe, imupuràg eteahy pà imuputyr kar pà aꞌe. Kutàri hezuz. Ikuꞌegwepe ximonohok tata pupe heityk pà nehe. Tupàn uzekaiw kaꞌakyr rehe aꞌe. Aipo nuzekaiw kwaw penehe nehe, pemaꞌe ràm imono pà peme nehe. Napezeruzar katu kwaw hehe pe.

Nhanderuete omonhemonde porã ꞌrã jai rogue aỹ nhuũndy re ikuai vaꞌe, haꞌe gui koꞌẽ tata py omomboa vaꞌerã vaꞌeri. Haꞌe gui peẽ ndapejerovia porãi vaꞌe, peẽ kuery re katuve ma opena porãve ꞌrã.

Digawini niɡ̶ina nadegogo aninaa, icota me yadilo, odaa joɡ̶oyalegi. Aneotedoɡ̶oji eote nadegogo me libinienigi micataɡ̶a daɡ̶a dinixotinigilo niɡ̶inoa nowoodi ane daɡ̶axa me libinienaɡ̶a. Enice nigeote nadegogo me libinienigi, odaa ajawienatakanaɡ̶a maɡ̶aɡ̶a ɡ̶adinixomeɡ̶enitetiwaji idaaɡ̶ida me deɡ̶eliodi ɡ̶atiwaɡ̶atakaneɡ̶egi.

Tupana'ga ombokatu ipira nhungwavuhua pira okovo hehe. Nhungwavuhua horyory nhuhũ me kiro. Ko'emame ahe omombo nhungwavuhua tata pype tamohendy ti tata javo. Nombokwara'ari nhungwava.—Koji'i Tupana'ga pe arõi imondoukari tapy'ynhapira pe me pemongi ti javo. Xunhi pe pejiko ga rehe! ei Jesus'ga.

Topẽ hã ne ka fej sĩnvĩ han, tỹ tóg kur sĩnvĩ ri ke nĩ, ka fej ti. Hã ra tóg kãnhmar kãgter tĩ, ka fej ti, ti sĩnvĩ ra. Ũri tóg há nỹtĩ. Kỹ tóg vaj kỹ kógungun kỹ pũr mũ sir, re mré. Hã kỹ Topẽ tóg ãjag ki rĩr kãfór han mũ, ãjag kur mré hã. Hã kỹ Topẽ ki ge kỹ nỹtĩmnĩ, ti vĩ kri fi kỹ.

Ha Nhandejáry katu ombopoty porã kapiꞌi. Etería henhói porã. Koꞌẽ ramo oikytĩ-ma arã, omombo vaꞌerã tata-py ohapy-vy. Pe kapiꞌi Nhandejáry remimbopoty voi. Onhangareko porã hese-gwi, ipoty porã voi. Ha pende-rehe katu onhangareko porãve. Ne monde uka vaꞌerã. Maꞌerã ndapejeroviái hese? Hese anho ae pejerovia katu. Omeꞌẽ vaꞌerã nde-vy nde aorã.

Deuxu heka noijasa ritykynymyhỹre aõma noijasa heka wijilemy idi ihỹre. Biurasòmy tahe ixãwilemy reamyhỹre, risõra. Tii heka tyky adee kidiwahinykre. Nohõtiyreõmy tahe. Tii dori adee kidiwahinykre tykyõ. Aityhyna dori ibutetyhyre heka.

ꞌYwotyra ꞌã majepei ꞌara rupi etee wesageramũ. Aꞌeramũ ꞌã aiꞌiwe opỹijagamũ. Aꞌeramũ nipo ꞌga amũ iapyau. Aꞌetea ꞌã Janeruwarete ꞌga omokaturam ipotyra jupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe. —Jupe iapo re sipo ꞌga nomonoi mamaꞌe esagea pẽ nupe? Pẽẽ taetu aje ꞌã pẽnesage ꞌywotyra resage apyraapa ꞌga upe. Maꞌeramũ pẽẽ ꞌga rerowiaraipa etee ꞌũ? Peꞌje ꞌga rerowiaa aꞌjea futat pejejemogyau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Metĩndjwỳnh ne pidjôrã kre nhym abatành ne arỳm mexkumrẽx. Akatija tãmkam ne mex nhym akati nhym me arỳm kaban kuwykam kurẽ nhym arỳm xêr. Ga, Metĩndjwỳnh kute prĩne pidjôrão djuw mex nhym mexkumrẽxja pumũ. Mỳkam ne gar amim Metĩndjwỳnh mar rerekre? Kum pidjôrã kĩnh ngrire. Nhym be, ar gajbit Metĩndjwỳnh kum ar akĩnhkumrẽx. Tãm dja gar ama. Djãm kute ar ajo djuw mex kêtmã got? Dja ar ajo djuw mexkumrẽx gar arỳm anhõ kubẽkà.

Paapaya parîꞌ keren pon yariꞌkutannîpî. Tîîse manniꞌ parîꞌ koꞌmamî pepîn kureꞌne. Sîrîrîpe eeseraꞌma moropai penane awaꞌpiꞌta. Mîrîrî kupî tîuya yentai puꞌkuru Paapaya amîrîꞌnîkon epontî morî pe awanîkonpa. Îꞌ ton pe mararî mîrikkî innape ikupîyaꞌnîkon mîrîrî?

Yã Topa te mĩnnut xop xax mĩy, xix mĩxux xop xax, ha hõnhã' xip, tu hãptup 'ĩhã' tap, ha kuxap hã mõ'xut, ha' nõg, yĩy Topa te xa topixxax mõ'tatnãhã kamah, pa 'ãkuxa mãm pu'uk Topa kopah.

G̃asũ ma tũmũntitit titetabẽg̃ e'em. Kuyaje bit tite'ũ e'em. Titip Deus a'õbi. Imẽnpuxim ja'õbi dak eyemukaypinput je'g̃ũm eywebe. Eyetabutsu ma'g̃u cekay — io'e Jesus.

Tii da baad ub Pꞌop Hagä Do adoo bä tabawä nꞌaa hã, nayyw hẽ tsawyy jëng do hã, ji gatang do hã, dooh gꞌeeh ti bahä̃nh baad ub tabahagꞌããs bëëh? Tanoo né da bë hã bë saroor. Hꞌëëd hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do hã baad bë hꞌyy kanaꞌeeh?

Hĩ¹na¹ wi¹we¹nha²kxai³ ka³nxa³ha²ta³ai²na² i̱³hxa³nha²kxai³ nxe³te²ju²hẽ³li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² te²hi²sen³kxai³lu² ĩ³wi¹we¹je²ta¹hxai²ti³ai¹ti²tu³wi¹, si³sa³yãu³sa³kxa² so¹lxi³ kxan²ti³na¹. Nxe³te²yã¹nxe² Txa²wã¹sũ̱³nain²txi³ hxi²kan¹txi³ wi¹lhau³ko³tũ¹nx2ti³tu¹wi¹, hxi²kan¹sxã³ wa³to²hi²yah³lxi¹nha²kxai³lu¹. Jã¹yxah³lxin¹ju³ta² yxo²ĩ²syah¹lxin¹ju³ta² kãin²ye¹nxa²ti³xa³wi¹.

Enore xaokalita atyo atyamokose ime harenae waiyehare tyaonita. Kalini waiyehare tyaonitaha hoka makani wainihenahitaha hoka kakeratyakahitaha irikatyaose. Hatyo hiyeta aliterexe ite kaimatya tehitiya xiso. Hoka xityakekone atyo kirane.

Deus vania binamonahaja ida hogoi movani nokiani jahaki. Hidakaba'i hojahi ida hogoi, afokajoma ara'okho'iki ida. Ija'aria bianaha'di'iki ida. Kaidivarini kaba'i ida hogoi, Deua bikahinanikaki ida. Deus a'onira nakaidivavini arafiaki a'oni, oniani ida bana a'onira kakodiavini hija avakadimakari avakainamokia. Deus a'onira kaijahitavini-ra avakajari'darihi; hari'a avava'ini soko iniva.

Nawaze Deus isazik humo tsimypokzitsiukrẽta. Jaba okyrysaro ispitu wahatu byri hu hana bo ja. Nepyk. Izo bo mokorobaik. Ikiahatsa ja. Deus ahahumo tsimypokzitsiukrẽta hỹ. Iwatahi Deus ahasuk ty nyny mykara. Amy skaraba Deus humo ahaspirikpo tsikaeni zuba! — Sesus niy.

Gaꞌapy Tupana mipainug toĩneꞌen mesup e. Koitywy gaꞌapy ikahu sese toĩneꞌen maꞌato mũkiꞌite igag naꞌyn hawyi ahemyp okpy saꞌaria wo ikuꞌuro hawyi igag hawyi e. Taꞌi Tupana tiꞌatupainug kahato gaꞌapy koꞌi are maꞌato meiũran igag hawyi aheꞌaria wo topyhuꞌat e. Pyno Tupana tiꞌatupainug kuap yne wuatꞌi iꞌanam koꞌi e. Miꞌi hap ewy ti waku Tupana watomohey aipainug kuap hat e. Kat hamo ten ahesokpe kape yn watuwanẽtup at kaꞌap yt Tupana mohey i raꞌyn hap wywo e.

Katarákoapo Itukó'oviti ne itunoêvoti íhae mêum mapini póhutine kó'oyene ápeyea, ihârotike oro'ókokonotinemo yúkuke, ínapomo hako katarákopi itínoe xâne ôriti kúveova.

O'ôri ni'kâ nɨmɨ katî ni'isa', ape nɨmɨ́ yãî diha wa'ása'. Be'ró pekâ me'epɨ ɨ̃hâ kõ'a no'osa'. Yoâtikã katîmikã, Õ'âkɨ̃hɨta o'ôrire tohô ãyuró bahukã́ weesamí. Kɨ̃ɨ̂ o'ôrire ãyuró ko'teró nemoró mɨsâ pe'ere weesamí. Mɨsâ, mɨsâ ẽho peótise bu'iri wãkû ke'ti'.

Waytacunacá wala śhalun chaquillam, ñatac chaynütapis Diosninchicmi tuquicta müdachin. ¿Chaychun ampá amcunacta mana müdachipäcuśhunquimanchu, mana chalapacuyniyu nunacuna?

Romnhirãrã hã hâiwi 're simnhatã mono ré, te za du hã ĩré da te 're wazâri za'ra, unhama da, da te 're ub'rã za'ra mono da. Taha wa, 're simasam hâ mono dai õ nherẽ, ma tô wẽ uptabi na te te 're ab'manharĩ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. E tawamhã, ai'uzazé hã te te aima 're sõmri za'ra wa'aba mono õ di za bété. Te za tô te te aima 're sõmri za'ra wa'wa, du hâimanazéb zawi nhipai u te te 're asawi pese za'ra wa'aba mono wa, a norĩ wa'wa hã. E niha Aimama 'wa hã asina 're umnhasi za'ra wa'aba mono õ di, taha si ai'uzazé hã te te aima 're sõmri za'ra wa'aba mono wa.


Morara exiryke torẽtyke pyra ehtoko. Ynara kara ehtoko, “Onokyhxo keh joh ekarõko nae?” kara ehtoko. “Onokyhxo keh johme nae?” kara roropa ehtoko. “Onokyhxo keh jokuru enehnõko roropa nahe?” kara ehtoko. “Oty ke roropa ymetỹ epekahnõko hano?” kara roropa ehtoko. Oserẽtykyro pyra ehtoko morohne poko. Tuenikaro rokẽ ehtoko.

—Kwa mẽ tee ri axàpkur xà hkukamã ajamaxpẽr o ri akaprĩ hkêt nẽ. Nẽ tee ri amnhĩ kukamã tanhmã ajamaxpẽr to ho ri akaprĩ hkêt nẽ.

—Ininiã maerekaxiniretinoka kona hĩtxape. “Kipa ninika? Kipa niãta? Nãpa napokari mãkatxi?” kona hĩtxape.

— Tâseguâdâzeba itaungâ. “Âdykâ kaise xina typyniry, toku, tâty tywogonro warâ nhedyly?” tâkezeba itaungâ.

Aꞌe rupi amumeꞌu putar ko maꞌe peme kury. — Pemaꞌenukwawahy zo pemaꞌe rehe nehe, aꞌe peme kury. — Maꞌe aꞌu putar nehe, maꞌe amunehew putar nehe, peze zo nehe, aꞌe peme kury. — Naheta kwaw temiꞌu ihewe nehe, naheta kwaw kamir ihewe nehe, peze zo nehe.

Haꞌe nunga rupi pendepyꞌa eta rei eme, haꞌe aipopeje eme: “Mbaꞌe tu jaꞌu ꞌrã, haꞌe jayꞌu ꞌrã? Haꞌe mbaꞌe py tu nhanhemonde ꞌrã?” peje eme.

Enice jinaɡ̶aɡ̶owikomataatiwaji, jineɡ̶eni, ‘Igamige jakataɡ̶a ane jelicaɡ̶a?’ codaa jineɡ̶eni, ‘Igamige jakataɡ̶a ɡ̶odowoodaɡ̶agi?’

—Tape'ag̃ataruhui ti. Tape'ei ti: “Gara po ti ti'u nehẽ? Gara po ti timongi nehẽ?” A'ea rũi ti pe'ji.

Krĩ kufy han tũg nĩ. “Inh hỹn ne konh mũꞌ? Inh hỹn ne kron mũꞌ? Inh hỹn ne tunh mũꞌ?” he tũg nĩ.

Upéa-gwi ani erepena ndéjehe. “Mbavaꞌe tipo jaꞌu vaꞌerã? Mbavaꞌe tipo jayꞌu vaꞌerã? Mbavaꞌe-py tipo nhanhemonde vaꞌerã?” ani ere teĩ upéixa.

Tahe raykyõmy nohõtiõmy titxiribibo arỹsỹna bidiwykré, atyky amona.

—Auꞌje mamaꞌe are etee pẽneaꞌar ire. Pejemuaẽm awi pejejemiꞌuram are etee. Pejemuaẽm awi nanẽ pejejaity are etee nũ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Kam kwãrĩk wãnh ar anhõ mỳjja prãmje amikam ar adjumar punu kêt. Kwãrĩk wãnh amim, “Mỳj dja ba kukrẽ”? nàr, “Mỳj dja ba o ikõ”? nàr, “Mỳj dja ba angij”? kwãrĩk wãnh amim anhỹr kêt.

Mîrîrî yeꞌnen tauya sîrîrî, mîrîrî aakoꞌmantoꞌkon pîꞌ teesenumenkai pra eꞌtî. Kîkatî aawarîrîꞌnîkon: “Oꞌnon pata uyaꞌreꞌ ton moropai uwuku ton moropai upon ton eporîuya eꞌpainon?” kîkatî.

Yĩy yãy xutigã hok, nũy 'ãxit'ax xax hok, nũy xo'op'ax xax hok, nũy topixxax xax hok. 'Ãmhok. Kaxĩy hok.

— Imẽnpuye eyag̃uybabi'ũm g̃u juy epesop. “Ajo paxi acejo'o?” i'ũmg̃u juy epe'e. “Ajo paxi acetikon?” i dak. “Ajo paxi aceg̃uõm?” i dak — io'e.

Ti hyb nꞌaa kä, bë hyb nꞌaa tón manäh. “Hꞌëëd gꞌee dꞌ ãã awa? Hꞌëëd gꞌee dꞌ ãã eëëk? Hꞌëëd gꞌee dꞌ ãã dadäk?”, bë anꞌoo manäh.

Jã¹nxe³jut3su² hxi²waun³ta³kxi²nyhah¹lxi³txa³hẽ¹li¹. E³yah³lxin¹jau³su² nxe³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxe³yah²lxan³te³nah¹lxi¹: “Ĩh¹nxe² yain³txa³nu³la³ so¹kxi²sxã³ yai³nhĩ̱³ki̱³ji¹? Ĩh¹nxe² na²ki̱³jau³nũ³la³ so¹kxi²sxã³ ĩ³na²hĩ̱³ki̱³ji¹? Wãn²ta³ ĩh¹nxe³ka³lo³la³ ũ³whi²kxi²nha²hĩ̱³ki̱³ji¹?” Nxe³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹.

— Hiyeta hoka awa atyo exakere xexa xamaikohare: “Aliyakotaite wikaokehena winakaira werane exahe wima hoka?”

Hari'a vanakama'da ida avava'ini soko iniha'oadahani. Hari'a vakhaniha: “Hanaja koda bana oabono oakaragaja 'baia, paha, makari hikia?”

— Iwatsahi mytsaty mytsaty byitaha. Batu tyso:“Amy ty sa tsimymydisahanaha. Amy ty sa tsipikukunaha. Amy ty mysuk ty korobyk tsimaha.” Iwa mytsaty mytsaty byitaha!

Pyno yt naku i yt watuwemopohepap i yt ahesokpe i yt ahesapo i hap ete yt aimiꞌu i hap ete e.

Hákoikopo pipokéxo iséneu ixómoyea yépemo'ixopovo ukínopikumo ne nîke yoko yêka koane ípevo.

Tohô weérã “Yẽ'e nohóre ba'ârãsari? Yẽ'e nohóre sĩ'rirã́sari? Yẽ'e nohóre sãyârãsari?” niî wãkû ke'titikã'ya.

“Chayurá ama ‘¿Imactalä micuśhä, imactalä upyaśhä, imawanlä müdacuśhä?’ nil llaquicuyalcaychu.

Aimama 'wa hã hâiwa ãma 're ĩsãmra mono ma hã, tãma aiwaihu'u pese za'ra wa'aba di, marĩ zô aiwi 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono zém na hã. Taha wa, marĩ na asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. Ãté asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono wa, te za ãne asima 're ĩrosa'rata za'ra wa'aba mono zéb zarina, ãne asima 're ĩnharĩ za'ra wa'aba mo: “E ma hawi te za mra hã wama 're wairébé, duré wa te 're ĩ'âhuri mono zéb da hã, duré wa'uzazéb da hã.” Ãne na asima 're rosa'rata za'ra wa'aba mono õ di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono waihu'u'õ'wa norĩ hã, taha zô si te sima 're sõpré, sina 're hâtâ'â za'ra mono wa.


Morara exiryke osemazuhme Ritonõpo poko openetatoko oesẽkõme aehtohme, aomipona oehtohkõme roropa yronymyryme, morara se Ritonõpo exiryke. Mame senohne emero ekarõko oya xine mana.

Jakamã kêr ka mẽ hkôt ri tanhmã amnhĩ nhĩpêx to rãhã ho ri apa. Nẽ amã ja pix tãnopxar prãm. Hãmri nhũm Tĩrtũm amnhĩ tã mẽ apumu nẽ apkati mẽ mẽ amã mẽmoj nhõr o pa.

Merepitipanika pinirekariko Teoso piauĩte ininiãua. Iua nireẽkiti pinitako, ininiã atão inakarinoka pikamako. Ikara atoko inakari pikaminiã, pite nirekakiti apaka isikaiko.

Awylygue âwymârymo Deus ize ato modo waunroem aietaungâ. Mâkâ ize ato wâgâ waunroem mâpaunzeduomo, idânârâ ize matomo xuduze Deus — kely Jesus.

Ezapo Tupàn hemiapo putar haw ràgypy ko ywy rehe har maꞌe wi nehe. Aꞌe re Tupàn umur putar amo maꞌe paw rupi newe nehe kury.

Haꞌe rami ꞌrãgue py jypyꞌi peka ꞌrã ipoꞌakaa haꞌe ixuguigua teko porã. Haꞌe ramo ꞌrãe peikotevẽ vaꞌe haꞌe javi omeꞌẽ avi pẽvy.

Pida odoejegi oleetibige Aneotedoɡ̶oji me iiɡ̶e laaleɡ̶enali oko, codaa oleetibige minatawece oko owo ane iɡ̶enaɡ̶a, odaa Aneotedoɡ̶oji ja yajigotedaɡ̶awatiwaji inatawece anopootibige.

—Tupana'ga ko penduvihavuhuhetea. Pejirokwa ti pejikovo ganhi'ig̃a rupi gaha ko jiruvihavuhuhetea tuhẽ javo, ei Jesus'ga. Kiroki a'ea rehe Tupana'ga omondo gweaporog̃ita imohina – a'ea rehe jitehe ti pemondo pejeaporog̃ita imohina no. Pe ndekorame na po ti Tupana'ga imbuhupavi mbatera pe me nehẽ togwereko paravuhu ti g̃a javo, ei Jesus'ga.

Topẽ tỹ tỹ ẽg pãꞌi nĩ ẽn hã ve sórmnĩ. Kỹ tag hã to vãsãn nĩ. Ti jykre kuryj tag hã to vãsãn nĩ. Kỹ tóg ãjag mỹ ãjag tỹ nén ve sór mág mũ ẽn tỹ ãjag mỹ vin ke mũ sir.

Pepena ranhe ae katu Nhandejáry pende ruvixarã-rehe. Pemoĩ meme pene renonde-py haꞌe ae hemimbota erejapo hagwã. Hese anho mante epena eiko-vy. Upéi upéa rehegwa gwive ne remikotevẽ vaꞌe omeꞌẽ rei vaꞌerã nde-vy.

Tii Deuxu aõma dỹỹnana sohojidile. Manaykynykeki heka tii ibutumy adee riwahinykre.

—Jarejuwarete ꞌga remifutar are etee pejejeaꞌaramũ pejejemogyau. ꞌGa jeꞌega renuw are ki pẽneaꞌat. “ꞌGa remifutar imũ sipo je mamaꞌe apoi” ꞌe are etee ki pejejeaꞌaramũ pejejemogyau. Wemifutar imũ mamaꞌe apo are pejejuka re ꞌga mamaꞌe esage muri pẽ nupe, ojejukau pẽ nee— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Nhym be, ar ga, djãm ar amã mỳjja ja kĩnhmã? Kati. Kwãrĩk wãnh. Bir, mỳj dja gar amã kĩnh? Bir, Metĩndjwỳnh kute ar apytàr ne kute ar ajo bajabit dja gar kumrẽx amikam mar tỳx. Ne kôt ar ajaxwe kêtdjwỳ dja gar mar 'ãno dja. Ja dja gar amã kĩnh nhym kam arỳm ar amã mỳjja kĩnhja kunĩ ar amã kungã.

Tîîse eꞌmaiꞌ pe Paapa yenyaꞌ eturumakatî, ayepotorîkon pe aweꞌtoꞌpe. Moropai îꞌ ituꞌse Paapa eꞌtoꞌ yawîrî ikuꞌtî. Mîrîrî kupîyaꞌnîkon ya, tamîꞌnawîrî manniꞌ ituꞌse aweꞌtoꞌkon tîrîiya aapiaꞌnîkon.

yĩy Topa xax hãmãxap, tu nõm pu 'ãyĩpkox pi', nũy nõ xat'ax mĩy, ha xa' popmãp-tup hãpxop xohix.

— Koap g̃ebum cuy epesop Deus soat kukan je'e iap kay- -Deus ebikuyap kay dak. Imẽn g̃ebum pima, Deus soat je'g̃ũm eywebe. Eyxan je'g̃ũm, eydotim tak — io'e.

Tawꞌããts hẽ pooj jé baad bë hꞌyyb padäg bë Yb bagꞌããs do hã, baad hedoo do ji hã takarẽn do hã na-ããj hẽ. Tii bä kä, tanoo da bë hã sahõnh hẽ bë wë bedoh doo.

Nxe³yah³lxi¹nha²kxai³ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² sa²yxo²wet1hxa³jah³lxin¹ju³ta² txa²nũ² ã³te³ni² Sũ̱³na² wi¹lhin¹ti³hit1txa²lxi³ju³ta³nũ³a² txa²nũ² ã³te³ni² nxe³jah³lxi³sã²nhẽ³li¹. Yxah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ yen³kxai²na² ã³taut3to³txai³yah³lxin¹kxai²li² ũ³tet1sũ³nx2ti³tu¹wi¹.

Hiyeta hoka Enore maniya hotohare xawenane xamoka, exahe Enore aokitere akereta xisaona hoka hatyo atyoite isehena xomana tyotya xoalini harenai.

Hari'a vakava'ibodivaraniha'oadaha'a bana ida makari, 'bai hiki. Vakava'ibodivarani afo'imidia bana ida Deua binofiki. Vava'aha ida Deus a'onira vaka'da'divini. Athi avanaabahaha'oadaha bana; a'onira kaijahitajahakiki ada.

Katuktsa Deus tyryktsa soho sibo hi mytsaty tsimykaranaha. Hawa Deus harere bo hyỹ tsimaha. Hawa kytsa tsimysitsumuẽhĩnaha. Iwa mytsaty tsimykaranaha zeka Deus ahanamy ty nyny mykara.

Waku poꞌog ti watuwewanẽtup aipyꞌa pe at kaꞌap aikotã aru aikotã aru waku poꞌog atunug Tupana Uiporekuat no hap kape e. Waku poꞌog ni watuwanẽtup — Aikotã aru aikotã aru waku aterut miitꞌin Tupana kape Taꞌatuporekuat no aiꞌe hap kape poꞌog waku watuwanẽtup at kaꞌap aipyꞌa pe e Iesui. Pyno ti waku poꞌog watuwanẽtup — Aikotã aru Tupana mikyꞌesat ewy atunug pãi aiꞌe hap kape yn e. Miꞌi tã aiꞌe hap kape aiwanẽtup pote ti Tupana tum aru ti ahepe mekewat wẽtup kat koꞌi kat koꞌi aimikyꞌesat koꞌi mesuwarotiat e. Tupana mikyꞌesat kape poꞌog watuwanẽtup pote miꞌi hap kaipyi aimikyꞌesat koꞌi tut Tupana kaipyi e.

Hane itíka yónoheixoku iséneu inúxotike, ítuke Itukó'oviti koánemaka péni kixeku itíkivo kuteâti ahá'inopi. Yanê'e, kousókinopeatinoemo Itukó'oviti ne uhá koeti po'ínuhiko nékone.

Tohô weérã Õ'âkɨ̃hɨ yeere wãkû yɨ'rɨ nɨ'kaya. Tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ dutisére wee sirú tuuya. Tohô weekã́ mɨsâre ba'asé, sĩ'risé, sãyasé nohore o'ô bu'i peogɨsami.

Aśhwanpa wañupaculcay paypa gubirnullanćhu canayquipä, jinaman munayninćhu cawsapäcunayquipäpis. Jinaptiqui'a lluy pishipaculcäśhayquitapis uycälishunquim.

'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ãma 're ĩsib'a'uwẽ za'ra mono norĩ ma, ĩwẽ uptabi hã te te tãma 're ĩsõmri za'ra mono zéb zô si, te za asima 're asõpré u'âsi aba mo. 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te sima 're aiwẽ za'ra wa'aba mono zéb zarina si, 're anomro wẽ wa'aba mono da, te za asima 're ĩwẽ u'âsi za'ra wa'aba mo. Tawamhã, ãhã zô si 're asõpré wa'aba mono wamhã, marĩ zô aiwi 're ĩrowaptâ'â za'ra wa'aba mono zéb uwaibaba, te za tô te te aima 're anhomri 'wa, Aimama 'wa hã.


Morara exiryke, torẽtyke pyra ehtoko. “Otara exĩko nae kokoro?” kara ehtoko. Ritonõpo opynanohtorỹko mana kokoro rokene. Naeroro oehtohkõ onymotyẽkara ehtoko. Torẽtyke pyra ehtoko. Enara.

—Jakamã kwa kêr ka mẽ tee ri amnhĩ kukamã ajamaxpẽr o akaprĩ nẽ apa hkêt nẽ. Tĩrtũm kot apkati mẽ mẽ pajamãr mex jakamã kêr ka mẽ jarãhã amnhĩ kukamã apkati mẽ ajamaxpẽr kêt nẽ. Kê apkati mãn. Ãm jarãhã pix mã mãn mẽ ate tanhmã amnhĩ nhĩpêx tota kukamã ajamaxpẽr. Tĩrtũm kot mẽ pahpumunh mex o pa rãhã kênã. Anẽ.

Maerekaxiniretinoka kona pitxape katana pinirekakiti pixinikini xika. Pinirekakiti auapitikako katana, iuaritika mitxipanika kona pixinikapiri ikara maerekaxiniretika, kotxi ikiniõtika aua ikara atoko inakari —itxa Xesosi.

— Tâseguâdâzeba itaungâ kopaelâgâ ainigue. Kopaelâgâembaba mawânkâ Deus tynynonro modo nhedyly. Mâseguâdâdomogue kulâ mâpaunzedylymo watay, adakaladâze âmaemo — kely Jesus.

Pemaꞌenukwaw zo pyhewe uzeapo maꞌe ràm rehe nehe. Taꞌe ikatu ꞌym maꞌe kutàri uzeapo maꞌe ràm aꞌe nehe xe, uhyk putar peme aꞌe nehe xe.

— Haꞌe nunga rupi pendepyꞌa eta rei eme koꞌẽ rã guarã re, peja koꞌẽ ramo guarã ae. Mbaꞌeta ára nhavõ oiko ꞌrãe mbaꞌemo vai haꞌe jave guarã.

Enice jinaɡ̶a ɡ̶adigecaɡ̶aleɡ̶eni niɡ̶ica anopootibige natiinigoi. Igaataɡ̶a anoɡ̶owooɡ̶oti niɡ̶ica ane diɡ̶ica natiinigoi. Jaɡ̶abo niɡ̶inoa ane dakaketaɡ̶adomi niɡ̶ina noko, odaa aɡ̶ele daɡ̶a ɡ̶adigecaɡ̶aleɡ̶eni niɡ̶ica ane dakaketaɡ̶adomi natiinigoi.”

Nurã ti tape'ag̃ataruhui ko'emameva'ea rehe. Tape'ei ti: “Marã po ti ji ve ko'emame?” Tape'ei ti na. Ko'emame po ti Tupana'ga pe pokogi nehẽ no. Nane'ymi hekoi tiruahũva'ea ag̃wamo ko'emame jipi. Kirog̃we tape'ag̃ataruhui ti ko'emameva'ea rehe, ei Jesus'ga.

Hã kỹ ãjag tỹ vaj kỹ nén venh ke to krĩ kufy han tũg nĩ. Vaj kỹ ãjag tóg venh ke mũ, kỹ ãjag tóg to jykrén ke mũ sir. Ũri ãjag tỹ nén tỹ ũri vég mũ hã to jykrén há han nĩ. Ãjag tỹ ũri nén ũ jagy vég mũ vỹ há nĩ, kỹ ãjag tỹ vaj kỹ nén venh ke to jykrén tũg nĩ, ũri,” he tóg, Jesus ti.

Ani pepena teĩ koꞌẽ ramogwarã-rehe. Pono pene mytuꞌeꞌỹ pendéjehe ani pepena teĩ koꞌẽ ramo ojehu-ta vaꞌe-rehe, gwĩ ivai-ta vaꞌe-rehe. Koꞌẽ ramo ae pepena kuri hese, heꞌi Hesu gwemimboꞌe kwéry-pe omombeꞌu-vy.

Uritere nohõtiyreõmy aõbo biurasò kia aõmydỹỹnana‑ò. Rỹire dori sõwemy wiji biaõmysỹdỹnanykremy biwinykré. Iwitxiramy bidiwinykre iwitxira aõmydỹỹnanaõ.

—Aꞌeramũ ki pẽẽ pejemuaẽmeꞌema aiꞌiwewar are. “Auꞌje pa ꞌawauwewara kwy”, peꞌje ki pejejemuaẽmeꞌema ee— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe, ꞌgã muꞌjau ee.

Kwãrĩk wãnh ar amikukãm adjumar punu'õ mar kêt ne amim, “Godja akatibê idjumar punu djà'õ iwỳr bôx jabej mã gêdja ba nẽ”? anhỹr kêt. Djãm akati 'õkam Metĩndjwỳnh kute ar ajo djuw mex kêtmã? Kati. Akati kunĩkôt kute ar ajo djuw mex. Dja akati nhym Metĩndjwỳnh ta arỳm ar ajo djuw mex. Ar adjumar punu ar awỳr bôx jabej ajbit dja gar amikam ama. Kwãrĩk wãnh amũ amikukãm adjumar punu'õ maro atẽm kêt. Nãm ã Jeju arkum ane.

Mîrîrî yeꞌnen penanan wei pîꞌ teesenumenkai pra eꞌtî. Tîîse sîrîrîpan pîꞌ neken esenumenkatî. Maasa pra penanan weiyu yainon ton moro man. Moropai wei kaisarî moro man mîrîrî weiyu yainon ton. Mîrîrî yeꞌnen eerepamî rawîrî kîsenumenkatî mîrîrî pîꞌ —taꞌpî Jesusya.

Yĩy xutigã hok 'ĩhã hãptup pe'ãpaxex. Yã hãptup mõ'nãp-tup, ha xate hãpxop xak putup punethok, nũy yãykuxop. Pa hõnhã yã yãykuxop punethok. Yã' puxi'.

— Imẽneju eyag̃uybabi'ũm g̃u juy epesop kuyajeat kabia kay. Kuyaje jajẽm pima, eyetaybit epe'e ajo o'jebapuk ixe kabia iam- -ajo xipat, ajo xipatpũt tak. G̃asũ bit eyag̃uybabi'ũm g̃u juy epesop kuyajeat kabia kay — io'e Jesus.

Ti hyb nꞌaa kä, naga hẽ bë hyb nꞌaa tón manä bë pooj jé hawät do hã. Jatꞌiip hadoo na-ããj hẽ ti anäng ji hꞌyy katón doo. Ti hyb nꞌaa tawꞌããts hẽ jati pé bë hyb nꞌaa newë nyy dꞌ bë badꞌoo.

Jã¹nxe³jut3su² ka³nxa³ha²tai²nãn¹ta² yen³kxi³nũ³a² hxi²waun³ta³kxi²nyhah¹lxi³txa³hẽ¹li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² hxi²ka²nãu³a² yxau²xai³yah³lxin¹ju³tan¹te²ka³ya̱³lhu² hĩ¹na² sa²kxai³lu² hxi²waun³ta³kxi²yah³lxan³sxã³ ã³wa²sut1sxã³ yxau²xai³yah³lxi¹lxi¹. Ka³nxa³ha²ta³ai²na² te²yã¹yxah³lxi³nũ³nĩn¹tu¹wi¹.

Hiyeta hoka awa atyo xamaikohare makaniye ferakene kakoa. Hiyaiya, hatyo kamaetaliye ferakene atyo maisa waiyekehalakere xomana. Maika xahekohena xisaonitere ferakene kakoa taita — nexa Jesus haxaotyakiraharenai hiye.

Hari'a hidakaba'i avakava'isokoni'a bana ida nahina afokajoma avakainamoki. Jakaho hojava ida afokajoma. Arajomaki ida nahina namithaki hidakaba'i avava'ini kidakidaria kaimoni. Hari'a avakava'isokonijora bana ida afokajoma namithaki kaimoni — va'ora ni'aha ada Jesus.

Iwatsahi byiri ka mytsaty mytsaty byitaha! Aba zuba mytsaty tsimaha. Abaka amy ty tsihokdaharẽna tsimaha zeka Deus pahatsumuẽhĩ. Amy ty tsihokdaharẽna byiri ka mytsaty mytsaty byitaha. Aba zuba ahaspitu tsimaha. Byriri ja. Byri mozumu zeka kyze hawa tsimaha zeka mytsaty tsimaha. Deus ahahumo tsimypokzitsiukrẽta, tahi pahatsumuẽhĩ — Sesus niy. Iwa zinymyrynahatsa pe niy.

Iꞌewyte yt naku i watuwanẽtup mesup niatpo mũkiꞌite wat aipotpap hap koꞌi kape yt naku i watuwewanẽtup at kaꞌap e. Maꞌato mesuwat eꞌat piat niatpo hap kape yn waku watuwewanẽtup e. Pyno yt naku i mũkiꞌite wuat niatpo rakat watopag mesup eꞌat pe e. Miꞌi tã watunug mote ti topyhuꞌat aimoꞌakagꞌaia hap e Iesui topotmuꞌe haria pe yityꞌok tote.Miꞌi hawyi uito ahenoi mesuwe uimiwan me uito Mateu

Hako pipokéxo iséneu vo'oku nékonemo ihârotike, vo'oku apépotimakamo po'i yónoku iséneu ihârotike. Ópoehane yónoku iséneu ne nékone ya póhutihiko káxe. Hákone kiri'úxoa pipókexinoa iséneu ne nékone ya keno'ókoti káxe —kíxovokoxoane Jesus.

Tohô weérã “Yamiákã de'ró wa'ârosari?” niî wãkû ke'titikã'ya. Ni'kakã́re mɨsâ yã'âro yɨ'rɨátehe niî toha'. Tohô weérã ni'kakã́kãhase di'akɨ̃re wãkûya. Ape nɨmɨ́kãhasere wãkû ke'titikã'ya. Ɨmɨ̂kohori nɨkɨ Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre wee tamúgɨsami, niîkɨ niîwĩ.

Chayurá amatac ‘¿Wälaman imalä ćhäman'a?’ nil llaquicuyalcaychu. Chay wala muyuncuna quiquillanmá imanuy canantapis licacuycun'a. Chayćhu imaymana sasachacuyniyü-cama ćhämumaptinchicmi licaycunapä can'a.

Awẽ sidâpâsi te marĩ hã asada 're hâimana za'ra wa'wa. Tane nherẽ, oto ai'ãma 're awẽ za'ra wa'aba mono wamhã, te za asina 're ĩwaihu'u za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're aipawaptob za'ra wa'aba mono zém na hã, marĩ hã asada 're hâimana za'ra wa'aba mono nherẽ. Taha wa, za duré ai'ãma 're ĩ'awẽ za'ra wa'aba mono zé bâtâ na hã 're aihâimana za'ra wa'aba mono zém na hã, asina 're aihâtâ'â za'ra wa'aba mono õ di za. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si te za awẽ sidâpâsi bâdâ hã te te ai'ãma 're ab'madâ'â 'wa.


Imehnõ onekaropyra ehtoko popyra(Ruk 6.37-38, 41-42)—Imehnõ onykerekeremara ehtoko okerekeremara xine roropa Ritonõpo ehtohme.

Mẽ pahte axpẽn to pakapẽr punuj kêt ã kot mẽ pamã karõRukre 6.37-38, 6.41-42 mããnẽn Rõmãn 2.1-3Nhũm Jejus arĩ mẽ kãm kapẽr nẽ mẽ kãm:—Nẽ kêr ka mẽ atỳx ri amnhĩ krã hkôt tanhmã akwỳjê hõ kot amnhĩ tomnuj to hã harẽnh kêt nẽ. Kot kaj mẽ ã harẽnh anẽ nhũm Tĩrtũm ja hã mẽ apumu nẽ mẽ kajaja ã mẽ ajarẽnh anẽ.

Apoĩretxi Pirena(Arókasi 6.37-38, 41-42)Iuaĩkana Xesosi sãkirauata:—“Kona erekari pikamakiti,” kona pitxape ãtimoni, ininiãkara Teoso kona txai pite: “Kona erekari pite kamakiti,” !itxai,

Ânguy kienwentâbyra kine(Lc 6.37-38, 41-42)Jesus aguely:— Ânguy kâzewentâdaundâ, Deus iwentâbyramo itoem lâpylâ.

— Pemumeꞌu e zo amogwer wanemiapo kwer nehe, iꞌi Zezuz aꞌe kury(Naꞌe Zezuz umumeꞌu amo ae maꞌe wemimuꞌe wanupe aꞌe kury.)— Aze amo teko uzapo ikatu ꞌym maꞌe aꞌe nehe, emumeꞌu e zo hemiapo kwer amogwer teko wanuwa rupi nehe. Aze eremumeꞌu eho nehe, aze ikatuahy imumeꞌu haw newe nehe, aꞌe mehe nanekatu kwaw Tupàn pe nehe. Aze nerurywete imumeꞌu mehe nehe, aꞌe mehe nanekatu kwaw Tupàn pe nehe.

Lucas 6.37, 38, 41, 42— Penhombopagaxe rei eme, penembopagaa eꞌỹ aguã.Romanos 2.1-3 1 Coríntios 4.5 Tiago 4.11, 12

Leeditibige me daɡ̶a ɡ̶olaagedi niɡ̶ina oko ane daɡ̶a jowooɡ̶otaɡ̶a anee(Lucas 6.37-38, 41-42)Jesus eɡ̶idaa diitigi me diiɡ̶axinaɡ̶a, odaa mee, “Jinaɡ̶awini anee lewiɡ̶a eledi oko oditaɡ̶a adinanimiɡ̶ita, adaɡ̶aɡ̶akaami laagetedipi Aneotedoɡ̶oji.

Tape'epe'ei ti g̃a pe, ei Jesus'ga(Lucas 6.37-38, 41-42)—Tape'epe'ei ti ojipe'g̃a pe: “Nahanahã g̃a okote'varuhu.” Tape'euhui ti a'ea. A'ero po ti Tupana'ga nde'i a'ea pe me nehẽ, ei Jesus'ga.

Ẽg tỹ ũ to jykrén kónãn ke tũ(Lc 6.37-38, 41-42)“Ã régre to jykrén kónãn tũg nĩ, ti jykre kórég ra. Kỹ Topẽ vỹ ã to jykrén kónãn ke tũ nĩ gé.

Ani nde rapixa rembiapo-rehe, “Ivai” ere teĩ erepondera-vy(Lc 6.37-38, 41-42 Rm 2.1-3 1 Co 2.14-15 Tg 4.11-12)Hesu heꞌi jevy gwemimboꞌe kwéry-pe:—Ani nde rapixa rembiapo-rehe, “Ivai” ere teĩ erepondera-vy. Ne rembiapo ojohu vai ave arã nde-rehe Nhandejáry.

Iny witxira witxira‑di ywisidỹỹõkeki. Aywisidỹỹna wesemy heka Deuxu ruxetòena‑di ywisidỹỹmy araywinykre.

Pẽpotaꞌwa ki pejejuee(Luka 6.37-38, 41-42)—“Nepẽaꞌwyri pẽẽ Jarejuwarete ꞌga upe”, peꞌje kasi ꞌgã amũ nupe ne. Aipoa ꞌgã nupe ꞌeꞌemamũ Janeruwarete ꞌga nanẽ aipo neꞌi pẽ nupe. “Mamaꞌe tywerete ꞌã ereapo ekou”, peꞌje kasi ꞌgã nupe ne. Aipoa ꞌgã nupe pẽẽ ꞌeꞌemamũ Janeruwarete ꞌga nanẽ aipo neꞌi pẽ nupe nũ— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe ꞌũina.

Ar kute me'ã axwe rẽnh nêje kute ar akre.(Ruk 6.37; Rô 2.1; Kô k 4.5; Xij 4.11)Ne kam ajte arkum,—Ar aje me axwe jabej me kukjêr kêtkam mỳkam ne gar tu me'ã amim, “Axwe”, anhỹro aba? Kwãrĩk wãnh. Dja gar me'ã axwe rẽnho aba nhym me arỳm amipãnh ar ajã axwe rẽ nàr Metĩndjwỳnh arỳm ar amã ajaxwe jarẽ.

Tiaronkon Pîꞌ Atakoꞌmenkan Namai, Taa Jesusya(Lc 6.37-38, 41-42)Jesusya taꞌpî: —Tiaronkon nîkupîꞌpî pîꞌ taatakoꞌmenkai pra eꞌtî, anîꞌ atakoꞌmenka namai ankupîꞌpîkon pîꞌ.

'Ũnõy yõg hãpxopmã'ax 'ãktux kummukTikmũ'ũn nõy yõg hãpxopmã'ax kopit hok, nũy nõ kummuk 'ãktux hok, ka Topa 'õg hãpxopmã'ax kopit, nũy 'ãkummuk 'ãktux kamah.

O'jekawẽn jebekitkit pe.— “Eykẽrẽ jĩjã Deus xe,” i'ũmg̃u juy epe'e warara'acat pe. Imẽn tak Deus “Eykẽrẽ oxe,” i'ũmg̃u je'e eywebe.

Ji da hadoo do ji ky nꞌaa netyy do panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ Jesus ky hadoo:—Baad nadoo do hã bë ky nꞌaa ety manä hadꞌyyt hẽ ta wób, Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa netyy hyb nꞌaa bëëh.

A²nũ²a² ã̱³xai²na² ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li²ju³ta² ĩ³yau¹ũ³jau³su²A²nũ²a² ã̱³xai²na² yxo²wa³su³txi²sxã³ ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li¹yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxe³yãn¹ta¹ nxe³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³na² hxi²ka² ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li¹nx2ti³nũn³tu¹wi¹.

Awa Atyo Hiraeharetya Haiyanai(Lucas 6.37-38, 41-42; Romanos 2.1-2; 14.1; 1 Corint. 4.5)— Awa atyo xiraeharetya haiyaharenai, waiya aliya hoka xikairaeharetyaka tehitiya.

Vahoariha-ra va'ora anasohivini varani hini hida(Lucas 6.37-38; 41-42)Hari. Jesus va'ora ni'aha adani vajoroniki:—Hari'a va'ora avanaathidanoarari bana adani vahoariha Jahari kabadania vakabadanina, avarigaravini oadani ida vanamonahavini vanamonaharavini. Va'ora avaranaathidanoaraririha; ni-Deus a'onira anaathidanoarariki bana jaboni.

Ustsa bo ahaharerewabymybarabyihu.Sesus tuk zinymyrykynahatsa bo nipamykysokozo:— Kyze ustsa kytsa soho ty batu tyso “O atakta batu imysapy” ba zikaha. Iwa batu tyso. Kyze Deus asoho ty batu tyso. “Atakta batu imysapy” my.

IRUKA 6.3738 4142 PIAT EWYMiꞌi hawyi poꞌog toꞌe Iesui temiitꞌin me yityꞌok tote — Iꞌewyte ti e yt naku i watoꞌe aiwanẽtup hawe wẽtup ok pe — Yt kan hamo i en Tupana wanẽtup hawe yt naku i watoꞌe e. Mio tã watoꞌe saꞌag miitꞌin aipyꞌa pe pote aiꞌe hap ewy Tupana iꞌewyte — Yt naku i en e aru ahepe mekewat eꞌat aru karãpe uwe waku sese uwe yt naku i sese toꞌe hap eꞌat pe e.

Ako yusíka vitúkeovo xâne húketi isóneuno po'ínuhiko xâne(Lk 6.37-38, 6.41-42; Rm 2.1; 14.1; 1 Ko 4.5; Tk 4.11)Ina kixovókoxopaikomaka Jesus:—Hákonoe itikóvo xâne húketi isóneuno po'ínuhiko xâne inixeâti ákoyea aúnati enepo hákoti yexôa koêku, mará'inamakamo íxekananeye.

Ãpêrãre “Mɨsâ yã'arã́ niî'” niîtikã'ya niisé niî'(Lc 6.37-38, 41-42)Jesu niî nemokɨ niîwĩ:—Mɨsâ ãpêrãre “Naâ yã'arã́ niîma”, niî ĩ'yâ bese weétikã'ya. Tohô weekã́, Õ'âkɨ̃hɨ kẽ'ra mɨsâre besesomé.

Juccunacta mana cäraycunapä(Lc 6.37-38,41-42)“Ama nuna-masiquicunacta cäraycäliychu Dios mana cäraycälishunayquipä.

Dawasédé hã da te dasi'ãma 're ĩsa'ra mono zé wasu'u(Rucasi 6.37-38; 41-42)— Dawasédé hã da'ãma 're ĩsa'ra za'ra wa'aba mono zéb zarina, asiwi 're dawẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di za, taha zarina 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te siwi 're aiwẽ'õ za'ra wa'aba mono tõ da.


Ynara exiryke imehnõ pokõnopyryhtao oya xine, opokõnohtorỹko roropa Ritonõpo mana, imehnõ pokõnopyry sã oya xine. Kure imehnõ riryhtao oya xine, kure oritorỹko roropa Ritonõpo mana. Yrome popyra toto riryhtao oya xine, popyra oritorỹko roropa Ritonõpo mana.

Na hte tanhmã mẽ pahte axpẽn nhĩpêx to hã mẽ pahpumunh kôt tanhmã mẽ panhĩpêx to.

kotxi Teoso misiritai pimaerekani xika, ãti pite misiritini atokokana. Iteene pimisiritiniãri ãti imaerekani xika, iteene Teoso misiritai pite, pite maerekani xika.

Âkelomoram mâundulymo ara lâpylâ ise Deus âyanmo nhuduly. Imâem mâundulymo watay, imâem lâpylâ ise Deus nhuduly. Imâemba watay, imâembalâ ise nhuduly warâ.

Tupàn umumeꞌu putar neremiapo kwer amo ꞌar mehe aꞌe nehe no. Aze pixikaꞌi neremimono amo pe nehe, aꞌe mehe pixikaꞌi Tupàn hemimur newe aꞌe nehe no. Aze uhuaꞌu neremimono amo pe nehe, aꞌe mehe uhuaꞌu putar Tupàn hemimur newe nehe no.

Mbaꞌeta penhombopagaague rami ae ꞌrã peẽ ju penembopagaa, haꞌe joe pejapoague rami pendere ju ojapoa ꞌrã.

Igaataɡ̶a Aneotedoɡ̶oji ɡ̶adiwini digo aneni me ɡ̶adiɡ̶oatita eledi oko. Anodaaɡ̶emiita eledi oko, odaa Aneotedoɡ̶oji idaɡ̶aɡ̶a igotedaɡ̶awatiwaji.

Pe epe'erame ojipe'g̃a pe na jitehe po ti Tupana'ga eahyi pe me nehẽ. Pe imondorame hahyva'ea ojipe'g̃a pe na jitehe po ti Tupana'ga imondoi hahyva'ea pe me nehẽ, ei Jesus'ga. Pe ekaturame g̃a pe na jitehe po ti Tupana'ga e'i katu pe me nehẽ, ei Jesus'ga.

Ã tỹ ũ to jykrén mũ ẽn ri ke han jé tóg ke mũ, Topẽ ti, ã mỹ. Ã tỹ ũ mỹ kãmun mũ ri ke han jé tóg ke mũ, ã mỹ, Topẽ ti.

—Upe erejavaeterekoha-rami ave, “Ivai” heꞌi arã nde-rehe Nhandejáry. Nde rapixa ererekoha-rami nde ave nde rereko vaꞌerã Nhandejáry.

Iny teywinymahãte wesemy heka Deuxu araywinykre.

—ꞌGã nupe pẽꞌeawera ꞌjawerimũ etee futat nipo Janeruwarete ꞌga ꞌi pẽ nupe. Mamaꞌea ꞌgã nupe iapoawera ꞌjawerimũ etee futat Janeruwarete ꞌga iapoi pẽ nupe— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe ꞌũina.

Godja gar me'ã mỳjja'õ man kôt tu 'ã, “Axwe”, ane. Djãm kam me nàr Metĩndjwỳnh akam kĩnh? Kati. Dja gar me'ã ane nhym me nàr Metĩndjwỳnh arỳm ar gadjwỳ ar ajã mỳjja tãm man kôt ar ajã axwe mẽ. Dja gar Metĩndjwỳnh kudjwa memã õr rũnh nhym kam me akubyn ar aje memã õr 'ãnh ar amã kungã, ane.

Maasa pra tiaronkon pîꞌ aatakoꞌmenkakon warantî tiaron atakoꞌmenka apîꞌnîkon. Tiaronkon pîꞌ ankupîꞌpîkon warantî ikupîiya apîꞌnîkon.

'Ãxop te 'ãnõy yõg hãpxopmã'ax kopit, ha kaxĩy Topa te 'ãkopit putup; 'õg panat hã 'ãnõy pu hãpxop xap hãmenex, puxix nõm panat hã xa hãmenex hãpxop xap kamah 'ũyãnãn tu'. 'Ãnõy puk-tõgnãg hõm, puxix xa' hõm 'ãk-tõgnãg kamah. 'Ãnõy pu punethok hõm, puxix xa' hõm punethok 'ũyãnãn tu'.

“Ikẽrẽat kug̃ ẽn,” i'ũmg̃u juy epe'e warara'acat pe. Imẽn e'em'ũm pima, Deus “Ikẽreãt kug̃ eyju,” i'ũmg̃u dak je'e eywebe. Apẽn warara'acat pe eyekawẽnap puxim Deus tak je'e eywebe ajo xipat jexe, ajo xipat g̃u jexe. Warara'acat pe epeg̃ũm pima, Deus tak je'g̃ũm eywebe. Apẽn cuk epeg̃ũm iap puxim epejat — io'e Jesus.

Tii dꞌ ỹ wén edoo, ta wób bë ky nꞌaa etyy doo da, bë da Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa etyy. Ta wób bë ky nꞌaa etyy do pénh, ti pénh da Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa etyy da bëëh.

Nxe³sxã³ a²nũ²a² ã̱³xai²na² ĩ³yĩ¹lain¹yah³lxin¹kxa²yã¹nxe² ĩ³yĩ¹li¹nx2tain¹tu¹wi¹. Hxi²kxã̱u³khaix1nxe³sxã³ o²la³kxi²nyhu¹ah³lxin¹kxa² yã¹nxe² Txa²wã¹sũ̱³na² hxi²kxã̱u³khaix1nxe³sxã³ kãi³ũh¹nx2ti³tu¹wi¹.

Hiyaiya, xahekoitere haiyaharenai kakoa akeretaite Enore moka xiso, exahe haiyanai xamokitere akeretaite moka xiso.

Vara avavani'abakhiahi ida vahoariha vakadihojai jahaki; Deua vara bivani'ahi ida avakadihojai jahaki jaboni. Vara avavani'abakhiahi ida vahoariha vakadihojai jahariki; Deua vara bivani'ahi ida avakadihojai jahariki jaboni.

Hawa ustsa kytsa soho ty tsimytsasoko atsawatu Deus asoho motsaso. Hawa ustsa kytsa soho bo mytsaty tsimy iwa Deus asoho bo mytsaty my.

Pyno aikotã watuwanẽtup saꞌag miitꞌin ete aipyꞌa pe — Yt naku i rakat miꞌi miit watoꞌe pote miꞌi aiꞌe hap ewy kahato aru teꞌeruwanẽtup saꞌag ahete taꞌatupyꞌa pe e. Yt iwese rakaria i aito pote iꞌewyte yt iwese rakaria i aiꞌewy miitꞌin tukupteꞌen ahowawi e. Yt ahegyiꞌat i pote iꞌewyte aiꞌewy iraniaꞌin tukupteꞌen ahowawi e. Iꞌewyte — Miꞌi miit yt kan hamo i watoꞌe wẽtup ok pe aipyꞌa pe miꞌi aiꞌe hap ewy te ti toꞌe aru ahepe mekewat aiꞌe hap ewy mekewat aimohit e. Iꞌewyte — Yt naku i en watoꞌe wẽtup ok miit pe aiwanẽtup hawe miꞌi pote iꞌewyte ti Tupana — Yt naku i en e aru ahepe aiꞌe hap ewy e.

Vo'oku kuteâti kíxeaku iséneunoa ne po'ínuhiko xâne, énomonemakamo kixékononeye. Kuteâtimaka ítikeinoa ne po'ínuhiko xâne, énomonemakamo koéneye ítikeinokono.

Mɨsâ ãpêrãre besé'karo nohota, Õ'âkɨ̃hɨ kẽ'ra mɨsâre besegɨ́sami. Tutuaró me'ra ãpêrãre besekã́, Õ'âkɨ̃hɨ mɨsâre meharóta weegɨ́sami.

Nuna-masiquicunacta cäraycälishayquimannümi cäraycuśhunqui. Chayman tincütatacmi licaycälishunquipis.

Asi'uihâ na asiwi 're dawẽ'õ pese za'ra wa'aba mono wamhã, taha zarina te za tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te siwi 're aiwẽ'õ pese za'ra wa'wa, ĩwa'rãmi. Asiwi 're dawẽ'õ za'ra wa'aba mono õ wamhã, tawapsi, te te siwi 're aiwẽ'õ za'ra wa'aba mono õ di za, ãne na hã aiwa.


Otarãme imepỹ mã iirypyryme pitiko rokẽ repe. Wewe akumuru pitiko enuru ao exikety sã mana. Yrome oorypyrykõ pitiko rokẽ pyra mana, wewe konõto onu ao exikety sã mana. Morara awahtao xine imehnõ rypyry enẽko rokẽ matose. Yrome oorypyrykõ onenepyra amarokomo. Imehnõ kerekeremaryhtao oya xine otarãme ynara ãko matose eya xine, “Wewe akumuru pitiko moro oenuru ao. Ouxi,” ãko matose repe. Yrome oenurukõ ao roropa wewe konõto exiry waro pyra matose. Onekunohto rokẽ matose. Osemazuhme aporo wewe konõto toutoko oenurukõ ae. Moromeĩpo kure osenuhmãko matose. Imepỹ enuru ae wewe akumuru oũko ropa matose kure õsenuhmarykõke. Moro saaro osemazuhme oorypyrykõ irumekatoko. Moromeĩpo kurehxo imehnõ akorehmãko matose, iirypyrykõ rumekapory poko. Enara.

Jakamã kwa kêr ka mẽ mẽhõ kot tanhmã amnhĩ tomnuj to hã omu hãmri nẽ hã kãm kapẽr tokyx anhỹr kêt nẽ. Akumrẽx ate tanhmã amnhĩ tomnuj to hã amnhĩ pumu nẽ hkaga hãmri nẽ rĩ kormã ate mẽmoj tã omunh xwỳnhta wỳr tẽ nẽ hã tanhmã kãm akapẽr to. Kêr ka mẽ ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr o ri apa.—Nẽ xà koja mẽ akwỳjê hõ tanhmã amnhĩ tomnuj to grire. Ka ate amnhĩ tomnuj tỳx o hakrenh tã ã kot amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã omu nẽ hã kãm akir nhũm amã ja mex nẽ nà? Nà koja amã ja mex kêt nẽ. Kot ka akumrẽx ate tanhmã amnhĩ tomnuj tota kaga hãmri nẽ rĩ kormã anhĩõ tanhmã kot amnhĩ tomnuj to grireta nê kãm akapẽr nhũm ja amã mex nẽ.

Ikara ia atoko. Pisãpiretari ãti: “Aãsoro aua poki ãki,” txamari kona pimaãkatari aãtxirata pite oki ãki auakari. Kinirepa ikara atoko inakari pikama?

Agonromo tâwentâze âmaemo, âdiempa inakanhe aitobyry wâgâ kulâ, âmaemo olâ inakanhe kuru aini. Koendonro mâkeba awârâ. Agonro âzenupialodobyry lelâ mâenkylymo, inumo odano se iwatary imâsedo pylâ mâempyra âmaemo-ro myara.

Erexak maꞌe kurer pixikaꞌi maꞌe nerywyr heha pe. Nerexak kwaw maꞌe kurer uhuaꞌu maꞌe nereha pe.

Mbaꞌe re tu nderyvy rexa py ikyꞌa oĩ vaꞌe re rexa pota, haꞌe rã nderexa py ae yvyra oĩ vaꞌe re ma ndereikuaa potai?

Igame leeɡ̶odi mawini libatiicawaanigi ɡ̶anioxoa, ane micataɡ̶a daɡ̶a laɡ̶amicaɡ̶ajecawaanigi ɡ̶anioxoa, pida akamaɡ̶a ɡ̶abatiigi aɡ̶anati, ane micataɡ̶a daɡ̶a iwoɡ̶o liwai catiwedi ɡ̶agecooɡ̶elitiwaji? Ica mabo ɡ̶adaaleɡ̶ena menita ɡ̶anioxoa, ‘Inoɡ̶ataɡ̶adomi ɡ̶adaɡ̶amicaɡ̶ajegi’, pida idi iwoɡ̶o liwai catiwedi ɡ̶agecooɡ̶e? Ǥadiciagi niɡ̶ina anokeo mele! Odoejegi leeditibige manoɡ̶aa iwoɡ̶o liwai ane idei catiwedi ɡ̶agecooɡ̶e, amanagawini anatiteloco manoɡ̶aa laɡ̶amicaɡ̶ajecawaanigi ɡ̶anioxoa.?

—Ereko te'varuhu nde ejikotyve'ga pe. A'ero nde ei ga pe: “Hay'iuhua oko ndereakwari pe,” ere nde. Maranameuhũ nde euhui a'ea ga pe ndokokatui ga javo? Jihi a'e reki nde ve: Okyta reki oko ndereakwari pe! ei Jesus'ga. Nahã ji ei nde ve nde koji'i ereko te'varuhu ga hohe javo. Nde nderekwahavi reki ejekote'varuhua naerũ? ei Jesus'ga.

Jykre kórég mág ã tóg nĩ gé, hã ra ã régre jykre pãno sĩ ẽn ne ã mỹ kórég nỹꞌ. Kỹ ã hã ne tóg ã régre mỹ: ã jykre kórég kurynh jé sóg ke mũ, he mũꞌ, ã tỹ ã jykre pãno tãvĩ ẽn kurynh jãvãnh (hã) raꞌ. Ke tũg nĩ. Ke tũ nĩ (mũ) ra ã tóg jykre régre nỹtĩ. Ã jykre kurynh vén nĩ. Kar kỹ ã tóg sir ã régre jykre kurynh há han mũ,” he tóg, Jesus ti.

—Ãy amombeꞌu-ta pene rekorã-rehe. Yvyra raꞌykwe rehegwa nheꞌẽ-rami aiporu-ta peẽ-my imombeꞌu-vy. “Oĩ raꞌe nde resa-py yvyra raꞌykwe” ere teĩ nde rapixa-pe. Ha nde ave tuvixave nde resa-py oĩ vaꞌe. Heko porã vaꞌe-rami ereikose moꞌã nde rapixa-pe. Upéixa ramo maꞌerã ere teĩ nde rapixa-pe: “Taipeꞌa nde resa-gwi pe yvyra raꞌykwe mixĩ oĩ vaꞌe”. Nde ave tuvixave nde resa-py oĩ vaꞌe. Nde, “Ndaxe pyꞌa kyꞌái”, ere moꞌã ndéjehe. Nde nde rekoha vai-ma. Erova ranhe katu nde rekoha. Eipeꞌa ranhe katu ndejéhegwi pe yvyra tuvixave vaꞌe nde resa-py oĩ vaꞌe. Upéi erehexa porã arã ereipeꞌa hagwã nde rapixa resa-gwi upe yvyra raꞌykwe mixĩ oĩ vaꞌe.

Kai heka òwòru nihikỹereõ arue‑ki ijõdikeki, aõherekibo bederarasi sõmo‑di inywitxira rue‑ribi bitakemy atxiteri. Tai heka kai bobiõtyhy itarasa‑ki wahe. Arue‑ki dori òwòruere ijõdireki heka bobiõtyhy. Òwòru ere dori aòraruna sõwemy rỹire wesemy heka atximahãte. Kai texibònyteri. Aòraruna‑ribi juhuu bexiòbitinykre. Idi tahe aseriòre òraruna‑ki biwiòhenanykre. Aòraruny‑di rierymy idi òbitimy betehekre iòraruna‑ribi iixitarasadỹỹmy biwiòhenanykemy.

(3,4) —Najuejue etee futat pẽtywet. Aꞌeramũ pẽẽ “Itywet maꞌea pẽẽ” ꞌjawarũeꞌem pejejaupe. Aꞌeramũ ki pẽẽ pejejaupe aipo ꞌe enune pejetywera raꞌne etyka. Series([], ) “Najetywi je tetywera pyu”, peꞌje nipo numiamũ. Aꞌere pẽtyp futat. Aꞌeramũ pẽẽ pejetywer awi raꞌne pejepoia. Aꞌere pejejewirera tepepoat ꞌjau. “Ere epoia etywer awi”, tepeꞌje pejejewirera ꞌga upe ꞌjau— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe ꞌũina. —Sãꞌã ae ꞌywa tuwyrera weape iꞌaramũ ajuea pewara resageꞌema ajaui. Aꞌeramũ ꞌã ae enuẽmukaa raꞌne wea awi. Ojewi enuẽm ire ꞌã ae ojomaꞌe resaka ajuea awi. Nan tee futat ae otywer awi raꞌne ae poiri. Aꞌere ojopoaa— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe.

Mỳkam ne gar akamy nokam pyka jaũmbit pumũn kam ar anokam pĩponhtija pumũnh kêt ne? Djãm ar aje akamymã kum, “Akmere, amrẽ ba amã anokam pyka jaũmwã kaba”, anhỹrmã? Ne kam ar anokam pĩponhtiwã pumũnh kêtkumrẽx ne. Ar aje aminokam pĩponh pumũnh kêtkam we ã kum ane. Kê. Mrãmri ne gar apunu rax ne kam ajajkwakambit amimexo amra. Akumrẽx gêdja gar aminokam pĩponhtiwã kaban kam arĩt mex ne arỳm kôt ar akamy nokam pyka jaũm ngrire wã kaba. Kam dja gar akumrẽx wãnh ajaxwemã anhire. Ne kam arỳm aje aminokam pĩ ponhti kadjàr pyràk. Ar ga dja gar akumrẽx wãnh ajaxwemã anhire ne kam arỳm amex ne ajaxwe kêt ne ar akamy jaxwe nêje kukrà kadjy arỳm amex. Amex kute arỳm ar akamy nokam pĩ jaũm kadjàr kadjy kute arĩt mex pyràk.?

Moropai taꞌpîiya inîꞌrî: —Îꞌ waniꞌ awanî yeꞌnen kin ayonpa nîkupîꞌpî, iteseru eraꞌmaya mîrîrî morî pe, ayeseru itentai ankupîꞌpî nura teraꞌmai pra. Tîîse îꞌ ton pe mîrîrî warantî taaya ayonpa pîꞌ. “Maasa ayenu yawon moꞌkatoꞌpeuya”, taaya siꞌmîrikkî pe tîweꞌsen pîꞌ. Tîîse îꞌ waniꞌ awanî yeꞌnen kureꞌnan yei warantî tîweꞌsen ayenu yaꞌ eraꞌmaya pepîn? Amîrîꞌnîkon seruꞌyeꞌkon teesenkuꞌtîsanon aawarîrîꞌnîkon. Eꞌmaiꞌ pe ayeserukon eraꞌmatî, ikonekatî morî pe. Mîrîrî ayeseru tîkonekai ayonpa yeseru konekai attîpa.

Xate 'ãnõy yõg hãpxopmã'ax kummuk pẽnãhã'. Teptu xate pẽnã hok yãy yõg hãpxopmã'ax kummuk? Xate 'ãnõy pu hãm'ãktux, hu: “Nãy, tux hok 'ũ xa hãmyũmmũgã',” kaxĩy, 'ĩhã 'ãpa te hãmyũmmũg 'ohnãg. 'Ãpa te hãmyũmmũg 'ohnãg, yã mõ'ãmã'. Yãy yõg hãpxopmã kummuk kux hãmãxap, xayĩy kunãy tu 'ãnõy yõg hãpxopmã'ax kummuk kuxyã'.?

Wuymutaybitbinap ekawẽn muwẽnuwẽn o'e Jesus- -imẽnpuximap ekawẽn. Jebekitkit pe imuwẽnmuwẽn o'e, itaybit am ip. Warara'acat ekukuap mukorẽm ãm, wuyekuku bima, imukorẽmap tõm puxim Jesus xe, ip puxim tak cexe. Imẽnpuye Jesus o'jekawẽn jebekitkit pe.— Te'e ma eyju jeakag̃ eybure eta beatõmtõm kay, eyeta beap'ip cocom'ũm pima. Te'e ma eyju e'em cebe: “Tapu, ma, otõmtõm'uk eta bewi,” i, eyeta beap'ip cocom'ũm pima. Eyju jewewemug̃uykukukum. Koam eyeta beap'ip cuy epeyop'uk. Yop'uk puje, iba'ore g̃u je'e eywebe tõmtõm'uk am eybure eta bewi — io'e. Te'e ma eyju e'em cebe: “Ma. Otõmtõm'uk eta bewi,” i, eyeta beap'ip cocom'ũm pima — io'e Jesus. — Eyju jewemug̃uykukukum. Koam eyeta beap'ip cuy epeyop'uk.— Yop'uk puje, iba'ore g̃u je'e eyewebe tõmtõm'uk am eybure eta bewi. Yop'uk puje, xipan epe'e ijojom — io'e.Imẽn Jesus wuymutaybitbin warara'acat kay g̃u juy acejeak iam- -wuyekay acã juy acejeak ikẽrẽat mug̃ẽ buje iam- -yopit ma ikẽrẽat mug̃ẽ buje iam yobog̃ ma ikẽrẽat mug̃ẽ buje iam tak.

—Hëd nꞌaa mamatakëë bꞌaa hyyj its a da hadoo do matym me hahop doo, bꞌaa haeh do a matym gó anäng? Hëd nꞌaa, “Na bꞌaa hyyj a matym gó hatu do ỹ ado hõm”, mabanäng, dooh bꞌaa haeh do mamatakä bä a matym gó hanäng doo? Jꞌooj madäk do ti a hꞌyyb. Mado nä pooj jé bꞌaa haeh do a matym gó hakëë doo. Tii bä da mabahapäh baad ub mabado hõm hyb nꞌaa a da hadoo do matym gó hatu do bꞌaa hyyj —näng mäh.?

Wxa²wã³tã̱³xa² ko̱³nxe³ti³ kãi³jut3su² ju³ta² ko̱³nxe³ti³ ĩ³yĩ¹li¹yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Ko̱³nxe³ti³ kãi³yah³lxin¹ju³ta² kãin² wa³to²hi²na³li¹. Nxe³yah³lxin¹ju³ta² wai³nxa³wi¹. A²nxe³ju³tai²na² yã¹nx2na³li¹. Wxa²wã³tã̱³xai²li² hi³a² sĩ̱³na² ye³wi²kxe³su² yũ³hĩ̱³nx2na³li¹. Nxe³yãn¹ta¹ hi³sa³ka³txa² ã³ye³wau¹kxi²nha²hĩ̱³nxa¹lxi¹. Nxe³kxe³su² wxa²ẽ¹nãn¹jau³kxai³lu²: “Txa²wã³tã̱³xai²li² hi³a² sĩ̱³na² sa²ye³sai¹kxi²na¹tũ¹xã¹.” Nxe³yah³lxin¹jau³su² yxãn¹ta¹ hi³sa³ka³txa² ã³ye³wau¹kxi²nha²kxe³su² ĩ²nyhah¹lxan³kxe³su² wai³nhĩ̱³nx2nxa³wi¹. Nxe³sxã³ wxa²wã³tã̱³xai²li² e³kxain¹yah³lxin¹te³nah¹lxi¹: “Hi³a² sĩ̱³na² sa²ye³sai¹kxi¹nxa²sĩ¹na¹tu¹wi¹.” Nxe³yah³lxin¹jau³su² yxãn¹ta¹ hi³sa³ka³txa² ã³ye³wau¹kxi²nha²kxe³su² yũ³yah³lxi³hĩ̱³nxa¹lxi¹. Nxe³yah³lxin¹ju³kxai³lu² wxãi²li² wi¹lhin¹ki³lxo³jah¹lo²su² yah³lxi¹lxi¹. Hi³sa³ka³txa² sa²ye³sai¹nhat1jah³lxi³sã²nhẽ³li¹. Nxe³sãn²nũ²la² wi¹lĩ²nha²sxã³ wxa²wã³tã̱³xai²li² hi³a² sĩ̱³na² sa²ye³sai¹kxi²nyhah¹lxin¹tu¹wi¹.

— Xoana hoka holoxotise xihinaehare xose ako tyaonitere atyo xiyaiyita hoka maisa atyo atya taose xiyose ako tyaonitere xiyaiyare? Aliyakereya xihinaehare hiye xehena: “Nikahena hoka niyeheta holoxotise hiyose akota”, owene xakore tyaonita atya taose xiyose ako hoka? Xasemehena, teraharetyoarenai, xiyehetehena hotohare atya taose xiyose akota hoka hatyaosetaite waiye xiyaiyakaheta hoka xiyeheta holoxotise xihinaehare xose akota — nexa Jesus ihiyeha.?

Hogoi moramorani nokhoi 'ba'dania hojaki fori hiki ida hojai jahariki. Inokhoni 'ba'dania hojani oadani ida ava pitani karaho, hari'a ikaijo'a ida hogoi moramorani iigamini nokho 'ba'dania aniani. Inokhoni 'ba'dania ava pitani karaho aniarini oadani, hari'a iigamini-ra ni'a: “Aajo, onofiki ida hogoi moramorani pitani pa'itxi-ra oanivini inokhoni 'ba'dania.” Ijahani-ra ikahi'badaraki i. Imiro'a iani oni ava pitani karaho inokhoni 'ba'dania hojaki. Ianivini naothinia ikaabokaki ida vada inijahakini, oniani ida iigamini nokho 'ba'dania hogoi moramorani aniani-ra ikaabokavini hija. Bada ini'avini oadani ida hojai asohiriki, asohipa'itxirihi ida iigamini-ra inava'isohivini, bikava'ipahinija kaimoni ida kidihojai asohiriki. Imiro'a ikava'ipahini hida bana kadahojai, kadavarani asohiriki — niha ada Jesus.

Ahatukytsa simysapybyitsa tu mykaranaha zeka batu iktsa tsimy. Iktsa tsimy zeka maku wata atahi hwi piak tsibik bo iziky hyrizik eze iktsa my. Hwi puho tahyrizikok eze tuze batu zikozo. Tsimytsaso zeka “O byri kaziky, uta ahyrizik oke bo humo hu my” tsimy. Anaharere batu isapy my. Hwi puho ahyrizik eze tuze batu iktsa ziky. Tapara hwi puho ahyrizik eze taty hyrybokty iwaze aziky hyrike bo hu ty. Atsawatuze “O utakta kamysapyrẽta” tsimykara. Ikia batu amysapy tsimy. Taparaka ahamysapybyitsa tu tsimykaranahaze pyktahaktsa. Iwaze zuba ustsa kytsa tysitsumuẽhĩnaha — niy.

Yt naku i ti watikat iraniaꞌin piat iꞌaparap hap koꞌi yn e. Yt naku i watimohit iraniaꞌin ahehay wo aipyꞌa pe e. Maꞌato watikat aiwanẽtup hawe iraniaꞌin miꞌaparap pote watopyhuꞌat aikotã yt ihapytig i rakat ewy aikotã — Meiẽwat eha pe ti toĩ wyti hu hit watoꞌe hap ewy maꞌato ti yt watikuap i aiwat aheha piat ariaꞌyp pik iwato ewy toĩneꞌen e. Uiwyriaꞌin kat poteĩ ewy ok eha pe etikat yt nakuat i hap e. Kat poteĩ — Uhyt mana ere atihep teran nyti mekewat eha piat hu hit ereꞌe iraniaꞌin me hap ewy maꞌato yt etikuap kahato i ewy eha piat ariaꞌyp wato toĩneꞌen ne eha pe. Miꞌi hap ewy ereĩneꞌen iraniaꞌin iꞌaparap hap etiꞌatukat pote e. Maꞌato miꞌi tã ereꞌe pote yt hãpyk hin i ewanẽtup e. Miꞌi pote ti typy ihay rakat ewy ereĩneꞌen e. Pyno waku ewat eha piat ri waku etihep ariaꞌyp tek iwato rakat ewywuat eminug saꞌag koꞌi hawyi ti aru pywuat ihapytig sese rakano sese raꞌyn ereĩneꞌen e. Eiminug yt naku i koꞌi ewetotiat yne pote ti ihapytig rakat ewy i ereĩneꞌen aru e. Ehapytig nakat ewy ereĩneꞌen hawyi waku etihep kuap taꞌyn ewy ok eha piat hu hit ewywuat iminug saꞌag hit koꞌi etihep kuap are yt pote yt aru e Iesui yityꞌok totiaria pe.

—Na koeti yíxinova kemómoyi ne kutí koeti kalîhuti koekúti yonoti ukeku pe'ínu, koeku ákoyea ínixepa ne kutí koeti koati hána'iti itátane tikóti yonoti yukékuke? Na kíxoaye yéxoki po'i xâne pahúnevo koeku ákoyea ínixepa ne pehúnevo? Mani kutí keti xâne ákoti eapâ ne hána'iti itátane tikóti yoneâti ukéku, itea kóyeane kíxea ne po'ínu: “Veyámbinapeavo ne kali koekúti yonoti yukékuke” kixoâti. Itínoe ikútixapovoti koati sasá'iti ya po'ínuhiko, viyápa inúxotike ne kutí koeti hána'iti itátane tikóti yonoti yukékuke, maka sásasa ákoyepone ínixi. Ínamo omotóva viyópi ne kutí koeti kali koekúti yoneâti ukékuke ne pe'ínu.?

Mɨsâ basi yã'arã́ niîmirã, de'ró weérã ãpêrã pe'ere “Yã'arã́ niîma”, niîti? Ãpêrãre “Mɨsâ yã'arã́ niî'” niiátoho dɨporo mɨsa yeé pe'ere ĩ'yâ mɨ'taya.

“¿Imanuypatan nuna-masiquip ñawinćhu uchuy anlallanta licaypi wañupacuyalcanquiman ñawiquićhu jatun iluyqui cayaptin? ¿Imanuypatan ‘Jay, ñawiquićhu anlayquita juluśhayqui’ niyanquiman jatun iluyqui ñawiquićhu chacalayaptin? ¡Ishcay cära nunacuna! Ñawiquipïtalä chay iluyquita juluy. Chaynalculćha ichá juccäpa anlanta julunquiman.?

Ãne, wa za duré ãma aima romnhimiré'é za'ra wa'wa. Ãté wede wa'õno hã atob 're te nomro, sabui õ nherẽ. E niha te za bété sô ĩtõmo 'madâ, wede nhiprubre wazere da, asisãnawã tõmo hawimhã. E ãne hã ĩ'uwaibaba. Mare di. Wede wa'õno hã atob 're ĩnomro hã sabui õ nherẽ, e niha te za tãma ĩnha: “Ropru hã a'â te aima wazere, atõmo hawimhã.” Mare di. Wede wa'õno hã te za a'â atõmo hawimhã ĩwaze. Tawamhã te za sô airĩtĩ wẽ, wazere da, asisãnawã tõmo hawimhã, wede nhiprubre hã. Series([], ) Series([], )


—Ritonõpo nekarohpyry kurã onekaropyra ehtoko etary se pyra exiketomo a. Kaikuxi sã rokẽ mã toto. Naeroro eya xine onekaropyra ehtoko ozehno xine toto exiryino, ooryhmarykõino roropa eya xine. Poinokoimo sã roropa mã toto. Kasuru kurã onekaropyra sytatose poinokoimo a. Tokarose eya xine ahtao onenahpyra mã toto itũtũmãko rokẽ mã toto ise pyra toexirykõke. Morararo Ritonõpo omiry ekaroryhtao ise pyra exiketomo a ahnikatohme rokẽ mã apoĩko toto. Naeroro ise pyra exiketomo a otuhparo pyra ehtoko toiparo rokẽ ãkĩtarykõino.

—Nẽ xà na htem mẽ apkur xà mex jamỳ nẽ rop mã kurẽ? Nà na htem anhỹr kêt nẽ. Ja pyrà nẽ kêr ka mẽ kot Tĩrtũm kaga xwỳnhjê mã kapẽr jarẽnh o ri apa hkêt nẽ. Anẽ.

—Kãkiti kona sikari Teoso nakiti anãpamoni, kotxi atxiĩti iua anãpa kirioka, akatsata txai. Iua atokokana Teoso nakiti kona asika Teoso mapaxitakatimoni, kotxi iua anãpa atoko. Eereka iua misiritapitikai.—Apaka kona pinoakitsa ereri kona pisika irarimoni, kotxi iua katxaratari. Iua atokokanera Teoso mapaxitakanimoni kona hĩsikari Teoso nakiti, kotxi eereka imisiritari Teoso nakiti noakitsatxi irari misiritini atoko —itxa Xesosi.

— Deus itaumbyry egatuly izepaom modo tindadyseba awyly umelâ aguehonly watay, tindadyseba inkâba, Deus itaumbyry iweniby kaxoroam samely waunlo ara kulâ. Amyguelymo watay, kaxoro ara otoguyzemo, nhâsemo warâ. Tuhu tâwâenseim pâsega nhakabehoem samely myara kulâ ise amyguehomobyry — kely Jesus.

Emono zo maꞌe Tupàn pe imono pyr zawar wanupe nehe. Eityk zo nemaꞌe hekuzar katu maꞌe tàzàhuràn wanenataromo nehe. Upyropyrog putar hehe aꞌe wà nehe. Aꞌe re uzewyr wi putar newe nexiꞌu pà wà nehe no.

Jagua pe iporã vaꞌe nhameꞌẽ eꞌỹ aguã re ijayvua— Jagua kuery pe pemeꞌẽ eme mbaꞌemo ikyꞌa eꞌỹ vaꞌe, haꞌe poryko ikuaia katy pemombo eme ovareve vaꞌe, haꞌe kuery opyrõmba riveꞌỹ aguã, haꞌe gui ojere vy penemondoropa avi eꞌỹ aguã.Lucas 9.5

Jinaɡ̶ajicitiogi niɡ̶idi oko abeyacaɡ̶aɡ̶a niɡ̶ina ane iomaɡ̶aditetema Aneotedoɡ̶oji. Igaataɡ̶a niɡ̶idi oko liciagi necexodi ane diojo, odaa doidetibige deɡ̶etiɡ̶adowacitiwaji. Codaa jineɡ̶enitiogi niɡ̶idi oko niɡ̶inoa notaɡ̶a anele Aneotedoɡ̶oji ane yeloɡ̶oditedaɡ̶awa, igaataɡ̶a niɡ̶inoa notaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji ane yeloɡ̶odi liciagi naɡ̶ana wetiɡ̶a ane daɡ̶axa me dakake loojedi. Codaa niɡ̶idi oko abeyacaɡ̶aɡ̶a aaɡ̶aɡ̶a liciagi nigidagiwadi. Nige okolenitiogi nigidagiwadi naɡ̶ani wetiɡ̶a, odaa joɡ̶onipoditibige naɡ̶ani wetiɡ̶a ane dakake loojedi.

—Kiroki Tupana'ga apoa pyryva'ea – a'ea ti tapemondoi nhag̃watig̃a pe, ei Jesus'ga. Tapemondoi ti mbo'yra pérolas apopyra pyryva'ea porcos pe, ei Jesus'ga. A'ereki porcos ndokwahavi pyryva'ea nhag̃watig̃a pavẽi. Po ti pe imondoi jupe, a'ero po ti ipyrũpyrug̃i hehe, ei Jesus'ga. Ivaga pendovai po ti pe hu'ui nehẽ no.A'ea Jesus'ga ei g̃a pe tapemondoi Tupana'ga nhi'ig̃a imombe'gwove'ỹ Tupana'ga arõe'ỹve'g̃a pe javo. A'ereki g̃a ndokwahavi pyryva'ea.

“Hã ra cachorro jykre ri ke ag mỹ Topẽ jykre sĩnvĩ tó tũg nĩ. Porco jykre ri ke ag mỹ Topẽ jykre sĩnvĩ ẽn tó tũg nĩ gé. Jykre kavéj ag nỹtĩ, hã kỹ ag tóg Topẽ jykre to é henh ke mũ. Ti tỹ tũꞌ he sór ag tóg tĩ, ti sãn kỹ, Topẽ jykre sĩnvĩ ẽn ti. Kar kỹ ag tóg sir ã mré vẽnh génh sór mũ gé, ha vemnĩ, ã tỹ ag mỹ Topẽ jykre sĩnvĩ ẽn tó kỹ,” he tóg, Jesus ti.

“Ani eremeꞌẽ teĩ jagwa-pe imarangatu porã vaꞌe” jaꞌe. “Ojere arã nde suꞌu-vy.” “Ani eremombo kure rovagwy-py ne mbaꞌe porã hepy vaꞌe. Opyrũ rei arã hese omongyꞌapa-vy” jaꞌe. Nde rapixa ne nheꞌẽ porã ombojevy vaꞌe, ndahaꞌéi ne nheꞌẽ porã íxupe gwarã.

Inyõ heka utura rati mana wiwihikỹ‑di rehuõtyhy aõma ixỹni herina‑txi. Ixỹni dori ityre rariake tahe riõnonyke adee heka kanakemy wahe. Iwese tule heka ijòròsa‑ò biwahinydỹỹõmyke. Rybewiwihikỹ hãbu òrarudutyhy‑ò iwahisidỹỹõmyke.

—Peꞌje pejewau kwe pewara ꞌgã muꞌjau Jarejuwarete ꞌga ree, aꞌe je ꞌawamũ pẽ nupe. Ee iporenuwiwereꞌema ꞌgã nipo eꞌi pẽ nupe: “Noreporenuwiweri ore ꞌga jeꞌeg are”, ꞌjau nipo ꞌgã pẽ nupe. Aꞌeramũ pẽẽ ꞌga momeꞌwauꞌjapeꞌema ꞌgã nupe. Pejewau kamẽsĩete ꞌgã nui. Amutee ꞌgã nupe etee pejewau imomeꞌwau nũ. Kasi aꞌe pe iparuerowiariwereꞌema ꞌgã maraꞌneramũ pẽ nee ne. Kasuru jarũ ꞌjawe aipo ꞌgã. Sãꞌã kasuru jarũa ujareꞌemamũ ae murukareꞌema ojepyri. Nan tee futat aipo ꞌgã. Sãꞌã tajaurana. Ojeupe ita esage momor ire ipyruga etee ee. Nan tee futat aipo ꞌgã— ꞌjau Jejui ꞌga ꞌgã nupe, ꞌgã muꞌjau ee.

Me kwỳ ne me kum axwe kĩ:nh ne kam axwe'ã maje kum Metĩndjwỳnh kĩnh kêt. Djãm me jamã aje Metĩndjwỳnh kabẽn jarẽnhmã? Kati. Ga ren me jamã arẽ ne ren aje mrãmri me kute ropremã Metĩndjwỳnh nhõ mỳjja rẽnh pyràk nàr me kute angrô jamymã kryt karỳr rẽnh pyràk. Kwãrĩk wãnh o anhỹr kêt. Ga ren o ane nhym ren me kum Metĩndjwỳnh kabẽn kurên o ajkẽn akẽx ne gadjwỳ ajo ajkẽ. Kute mrãmri ne ropre kute mỳjja mex nhirênh nhym angrô jamy ituo kryt karỳr ngãnhja pyràk. Nãm ã Jeju arkum ane.

Moropai taꞌpîiya: —Paapa maimu etatîponkon tîîse innape ikuꞌnenan pepîn, inkamoro yeꞌka pîꞌ kîsekaremeꞌtî. Inkamoro wanî sokoroꞌ pe arinmarakayamîꞌ warantî. Mîrîrî yuꞌse pra tîwanîkon wenai awinîkîiꞌnîkon toꞌ ekoreꞌma. Moropai morî epeꞌke pe tîweꞌsen diamante iteseꞌ yenumî eꞌpai pra awanî porcoyamîꞌ koreꞌta. Maasa pra inkamoroya yakiꞌtapapîtî. Mîrîrî warantî inkamoro Paapa maimu yuꞌsankon pepîn pemonkonyamîꞌ wanî porcoyamîꞌ warantî —taꞌpî Jesusya.

—Topa yõg hãpxop max hõm hok kokex putuk xop pu', ka gãy ha 'ãp-top. 'Õg kupxat xap max hõm hok xapup putuk xop pu', ka' gãy ha nõm tonnok. Kaxĩy Topa yõg hãm'ãktux 'ãktux hok hãmgãy xop pu', ka 'ãp-tex 'ũgãy tu'.

— Wekawẽn icẽmãn — io'e Jesus. — Soat pe g̃u juy epeg̃uwẽn wekawẽn. Akurice buximayũ be g̃u juy epeg̃uwẽn, wa'õ kay g̃u ip puye. Ya'õpurug̃ jede ip. Warẽmtag̃ webekitkit o'jukuk ip — Jesus o'e. — Xipat ma wekawẽn. Soat pe g̃u juy wekawẽn epeg̃uwẽn. Dajebaro buximayũ be dak g̃u juy epeg̃uwẽn. Itaybit g̃u ip ya'õdip ma iam. Ixeyũ be wekawẽn kawẽn te'e maap puxim — Jesus o'e cebe ip.

—Bë anꞌoo manä awaar hã tsyt hẽ Pꞌop Hagä Do wë kasëëw däk doo. Bë da regës. Bë anꞌoo manä too yb hã majoor gabarëëh do perora häd näng do sꞌëëb. Ratsabꞌeep da bë majoorHahỹỹ dꞌ Jesus hanäng pé apäh: Bë ky kahũũm manä Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa hanäm do bë maherꞌood bä kanarꞌẽẽn do maa nanewëë do sa hã. Sa hã ji ky kahũũm bä, ji rarahejãã da tii bä. Awaar ji tegës do hadoo tii. Sa hã ji ky kahũũm bä panyyg hanäm do ky nꞌaa, raty nꞌaa gesꞌyyk da tii. Too yb majoor gabarëëh do tsabꞌeep do hadoo tii. —näng mä Jesus.

Yen³kxa² wi¹lhin¹kxa² yũ³yah³lxin¹kxa² tẽ³sxã³ wai³a³lxa² kwa²a³na¹ũ³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxe³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ ã³wa²lhxã³ ye³kãi²ne³nx2ti³ha³tai¹. Te²yã¹nxe³jut3su² txah³lxa³ki³a² a³lxi²ki³ai²na² yũ³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ kwa³jan³ta² yxa³kxa² ha³lo²a² yuh³xã¹na¹ũ³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxe² ã³na¹ũ³yah³lxin¹kxai²nãn²tu̱³ yxa³kxai²li² ti̱³ka³la³ju³ta² yũ²na³li¹. Nxe³sãn²ka³tu̱³ hã²wxãn³txa³ ã³nhe¹kxi²sxã³ ĩ³ya²lu¹nx2ti³ha³tai¹. Nxe³ju³kxai³lu² nxe³kxa²yã¹nxe³sxã³ Sũ̱³na² wãn³txa² ĩ³hen³txi³yah³lxin¹tãu³a² nxe³jau³jau¹xai²na² a̱n³ta³kxi²sxã³ en²txain¹kxai²nãn²tu̱³ ha²ya̱³kxa² ĩ³hen³txi³txain¹yah³lxi³hẽ¹li¹.

— Awa atyo xisa kajolonai ana Enore anerenai, waiye aliya hoka kahalakoahareha xikakoa hoka tyalokaha xiso. Exahe awa atyo xaxawatya sehalise kaxaimanexe bolokonai ana. Waiya aliya hoka tyahakahene — nexa.

Asia vara niha ada Jesus:—Hari'a vara va'ora vani'ahaha'oadaha adani Deu-ra vakajoniki Deus varani hina. A'onira vakaihamahiki adani. Jomahi vaihamahiki fori vihiki adani. Anakaidivava ida Deus athi. Nahina kaidivaki fori hiki ida. Ni-hirari-ra avano'avini hiki ida nahina kaidivaki. Avano'avini hija vaha, bikada'aha'ahamanihi vaha, ni-binakaidivaki vaha. Hirari fori vihiki adani hojai asohiriki-ra vakava'ipahinivini-ra vanofiriki.

— Amy ty tisapyrẽna, anaharere Deus botu ahabo nipamykyso ana kino kytsa Deus humo batu sispirikpo batu tyso tsimy. Asaktsa sispirikpobyitsa tu tsikuparinitsa watsa maha. Mydisahawy tisapyrẽna ty batu tsikuparinitsa bo nyny tsimaha. Atsawatu amy ty tisapyrẽna Deus botu ahabo nipamykysoko kytsa Deus humo batu sispirikpo batu sibo tyso. Kyze amy ty tsipokzitsiarẽna atsawy wata pazaharezatsa bo batu nyny tsimy. Atsawy watsa ty nyny tsimy zeka mysiharatotonaha zuba, amy ty tisapyrẽna humo batu sihyrinymyry. Iwaze amy ty tisapyrẽna Deus ahabo nipamykysoko kytsa simysapybyitsa batu wabytokto zikaha iwatsahi sibo batu tyso. Asaktsa Deus wasania ty yhỹ byri nikaranaha iwaze tsimyserekek ustsa kytsa bo tsimaha — Sesus niy.

Miꞌi hawyi toꞌe i — Uimohey haria worohoꞌonãpin neran mesup ahewanĩkaptia ete e. Tukupteꞌen mesuwarote miitꞌin Tupana ehay ete haiwot kahato rakaria e. Waku aiweꞌeg wo o miꞌiria pupi katupono aikotã awahuru koꞌi tiꞌatuꞌuka teran neꞌi aihũria ewy kahato miꞌiria tukupteꞌen e. Pywo ti rat mesup taꞌyn Tupana wanĩkaptia koꞌi aiꞌauka teran katupono Tupana ehay moherep haria aito pote e. Taꞌi aikotã hamaut koꞌi tiꞌatuꞌakit reran neꞌi aimikoi. Miꞌi hap ewywuat kahato Tupana wanĩkaptia aiꞌakit reran neꞌi e. Waku wahenoi wuatꞌi miitꞌin me Tupana ehay wakuat no are wen maꞌato waku aiweꞌeg kahato wo o wahenoi miꞌiria pe turan katupono ahewanĩkaptia miꞌiria tukupteꞌen aikotã awahuru ewywuaria tukupteꞌen aihũria u haria ewy ahewanĩkaptia tukupteꞌen aipyꞌasetpe e. Aikotã hamaut aikope hap ewywuaria ahewanĩkaptia tukupteꞌen aipyꞌasetpe e. Miꞌi pote waku aiweꞌeg kahato wo o wahenoi miꞌiria pe haype are aikotã yt naku i watiꞌatupoi awahururia Tupana mõtypot yat miꞌu wakuat ewywuat yt naku i hap ewy e. Taꞌi awahururia teꞌerenuk aimiium ete hawyi teꞌeruwemorem ahowawi ahekatuꞌu hamo awahururia e. Waku aiweꞌeg kahato hap wywo wahenoi turan aiꞌauka teran ahewanĩkaptia e. Yt naku i ahewahi ikahu rakat watimoherep hamaut uato koꞌi haiwot rakaria gaꞌapy piaria pe katupono teꞌeraꞌakasa hawyi taꞌatuꞌakit akit neꞌi hawyi yt kat hamo i raꞌyn topyhuꞌat saꞌawyꞌi ahewahi ikahu rakat. Miꞌi hawyi ahowawi aiꞌakit hamo tõꞌẽ haiwot rakaria e. Miꞌi hap ewy kahato waku aiweꞌeg kahato wo o wahenoi Tupana ehay ahewanĩkaptia pe e Iesui yityꞌok totiaria pe iꞌewyte ahepe.

—Hako kutí kê xâne poréxoti tamúku koati únati yoko sasá'iti koekúti. Hákomaka kutí kê xâne kuríkoti uhé'ekoti iyoyónevoti yupihóvati hepíko xapa kûre, mará'inamo ákanukexa, yane koímaiti okópeopi koane óko'okeopi.

Apêye niî nemokɨ niîwĩ taha:—Õ'âkɨ̃hɨre yabî buhíkã'rãre kɨ̃ɨ yeé kiti ãyusére werêtikã'ya. Naâre werêrã, diâyɨare ãyusére o'ôrã weeró noho wee boósa'. Diâyɨa uâmarã ãyusé o'ômikã, mahâmi ĩ'ya, kũ'rîsama. Meharóta Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peó sĩ'ritirãre ãyusé kɨ̃ɨ yeékãhasere werêtikã'ya. Naâre werêrã, yesearé pérola wapa bɨhɨ́ri daare dokéo'rã weeró noho wee boósa'. Yeseá tii daáre ɨ'ta kũú, tee peérire no'ó ɨaró weesté kusiasama. Naâ weeró noho niirã́re mehô waro Õ'âkɨ̃hɨre yabî buhíkã'rãre ãyusé kɨ̃ɨ yeékãhasere werê boosa', niîkɨ niîwĩ Jesu.

“Ñatac Diospa ima lluy ćhaniyünincunacta ama alaycäliychu allucunäman cuchicunäman. Chay allucunämi quiquiquiman ticlälälimunman. Cuchicunäñatacmi mana ćhaniyütanu jalutaculcanman.

— Duré 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ruiwapari'wa norĩ ma, ĩwasu'uwẽ na tãma 're rowasu'u za'ra wa'aba mono õ di za, te te ãma 're ĩwasété za'ra mono norĩ ma hã. E marĩ wa. Ta norĩ hã wapsã ma, marĩ ĩse hã da te tãma 're a za'ra mono nherẽ, dazô 're sipizari za'ra mono wa, te te 're ĩdahâzu mono ne, te za ta norĩ hã asada 're hâimana wasété za'ra wa'wa. Uhâbâ norĩ hã marĩ wẽ zô, sima 're sõpré waihu'u mono õ di. Marĩ ĩwẽ hã wa'âbâ za'ẽtẽ nherẽ, uhâbâi ma, da te 're sãmra mono wa, taré te te 're ĩwati'i za'ra mono ne, te za ta norĩ hã taré te te 're wapari za'ra, ĩwasu'uwẽ hã. Taha wa, ta norĩ ma, 're rowasu'u za'ra wa'aba mono õ di za, 'Re ĩhâimana u'âsi mono 'ruiwapari'wa norĩ ma hã.