Onokãkõ juteume nymyry nae? Onokãkõ Ritonõpo poetoryme nymyry nae? Ritonõpo poetoryme nymyry pyra mã mokaro juteu pũ ke rokẽ exiketomo, jaĩpotapihpyry isahkatyamo.

Nẽ kot ka mẽ atõ tanhmã amnhĩ to jarkrar to nẽ amnhĩ jarẽnh o:—Nà ixpê Ijaew jakamã na hte Tĩrtũm mẽ kot inhmy kwrỳt kà krãhyr kôt ixto kraa. Anẽ.Nom xà na hte Tĩrtũm ã mẽ pahte amnhĩ nhĩpêx anhỹr ã mẽ pahpumunh kôt mẽ pahto hkra? Nà kot anhỹr kêt. Na htem ãm htỳx ã amnhĩ to jarkrar anhỹr kaprỳ ho pa.

Kiripa atão Xoteo? Kiripa Teoso nakiti txataua? Kirimonipa aua Teoso takaõtxikare atão inakari? Teoso takaõtxikare iĩtoã auakini, na ikinikani atão Xoteo itxauana.

Judeuem kuru tadawyly Deus xurâem kuru tâjidyly warâ, Deus einwântuo lelâ. Ilery ety iopiry satâybyem lelâlâ wâne judeu domodo, Deus neinwâmpyramo watay olâ, adatâoly kulâ.

Kwehe mehe Tupàn wexaexak zutew aꞌe wà, wemiruzeꞌeg ipy romo wamuigo kar pà aꞌe wà. Aze zutew upireraꞌi omonohok aꞌe nehe, aze noho kwaw Tupàn zeꞌeg rupi aꞌe re nehe, nuiko kwaw hemiruzeꞌegete romo aꞌe nehe. Aze teko ipyꞌa ikatu Tupàn pe aꞌe nehe, aze uzapo Tupàn hemiapo putar haw aꞌe nehe, aꞌe mehe hemiruzeꞌegete romo hekon putar aꞌe nehe. Zutew zàwenugar romo hekon putar nehe. Hemiruzeꞌeg ipy ài hekon putar nehe. Tupàn zeꞌeg imuapyk pyrer aꞌe, nuzapo kwaw teko Tupàn hemiruzeꞌeg romo aꞌe wà. Xo Tekwe Puràg zo umuigo kar putar teko Tupàn hemiruzeꞌeg romo aꞌe wà nehe. Teko nuiko kwaw aꞌe Tupàn hemiruzeꞌeg wanehe uzeꞌegatu maꞌe romo aꞌe wà. Tupàn wiko putar wanehe uzeꞌegatu maꞌe romo aꞌe nehe.

Mbaꞌeta judeu ete ma guete re riveꞌỹ oexa uka judeu oikoa, mbaꞌeta opire omboi uka aguã oeja pyre ma ngoꞌo re riveꞌỹ ꞌrã ojapo aguã.

Igaataɡ̶a niɡ̶ina oko nige judeu, pida anebi Aneotedoɡ̶oji daɡ̶a leeɡ̶odi eliododipi me judeutedi. Codaa niɡ̶ina ɡ̶oneleegiwa nigidokida me yakagidi lolaadi, aɡ̶ica aneletema miniwataɡ̶a Aneotedoɡ̶oji. Pida beɡ̶ewi me judeu, codaa mewi me nebi Aneotedoɡ̶oji, niɡ̶ina oko ane judeu catiwedi laaleɡ̶ena. Aneotedoɡ̶oji Liwigo ikeeta catiwedi laaleɡ̶ena mewi me nebi Aneotedoɡ̶oji. Notaɡ̶anaɡ̶axi ane diniditeloco liiɡ̶enatakaneɡ̶eco Aneotedoɡ̶oji aɡ̶ica nimaweneɡ̶egi deɡ̶eo oko me nebi Aneotedoɡ̶oji. Aneotedoɡ̶oji iweniɡ̶ide niɡ̶ina oko anewi me judeu, idiɡ̶ida aɡ̶oneleegiwa iweniɡ̶ide.

Pe'ji pe: “Nhande ko judeusramo xako Tupana'gareheva'ero,” pe'ji pe. Emo o'eteheuhuro g̃waramo rũi ahe oko Tupana'gareheva'ero. Okytiro g̃waramo rũi ahe oko Tupana'gareheva'ero. G̃a ndeaporog̃itapyryvame jate oyvyteri pe Tupana'ga ei g̃a pe: “Pehe ko jireheva'ero.” Pe herekoteherame Moisésva'ea rembikwatijaragwera Tupana'ga nde'i a'ea pe me. Tupana'ga ra'uva imbopyahurame pendeaporog̃ita a'ero Tupana'ga ei pe me: “Pe ko jireheva'ero.” Tupana'ga tuhẽ ombohete nanongara'g̃a a'ero. Ojipe'g̃a rũi ombohete g̃a.

Ón kỹ ag tóg tỹ Judeu nỹtĩ, ag pi(jé) tỹ Topẽ tũ pẽ nỹtĩꞌ. Ón kỹ ag gré junun fár vỹ kym kỹ nĩ, Topẽ tỹ ag mỹ: “kym ra,” he ja nĩn kỹ. Kỹ ag tóg tag tugnĩn jagnẽ mỹ: “Topẽ tũ vỹ tỹ ẽg nỹtĩ,” he tĩ. Hã ra ag pi(jé) tag tugrĩn tỹ Topẽ tũ nỹtĩꞌ. Topẽ tũ ag vỹ ãjag fe tỹ ti ki rã tĩ, kỹ ag jykre hã ne kym kỹ nĩ ri ke nĩꞌ. Ag tỹ vẽnh jykre kórég tovãnh to ken hã vẽ. Topẽ kuprĩg ne ẽg jykre há han tĩꞌ, kỹ Topẽ tóg ẽg mỹ vĩ há han tĩ gé sir, ẽg jykre há nỹtĩn kỹ. Ti pi(jé) ẽprã ke ri ke ón kỹ vĩ há han tĩꞌ, ti ki ge kỹ nỹtĩ ag mỹ. Ẽg hã vỹ tỹ Topẽ tũ pẽ nỹtĩꞌ. Series([], )

Aipo ramo, entéro judeu kwéry heꞌi vaꞌe, oipirekytĩ vaꞌe gwive, ndahaꞌéiry haꞌe tee meme. Judeu kwéry oipirekytĩ-gwi mante ndoikóiry judeu tee ramo. Ndahaꞌéiry upéixa. Ha judeu tee vaꞌe katu ipyꞌa potĩ vaꞌe, Nhandejáry remimopotĩ ipyꞌa. “Xe reꞌýi tee voi nde” heꞌi íxupe vaꞌe Nhandejáry. “Upe tekoha porã kwatia-rehe nheꞌẽ nhamonheꞌẽ-gwi, jaiko judeu tee ramo” jaꞌe moꞌã nhandéjehe. Nheꞌẽ Marangatu tee vaꞌe oĩ-ma ramo ae nhande pyꞌa-py, jaiko judeu tee ramo. “Xe pirekytĩ-gwi, aiko judeu tee vaꞌe-rami” jaꞌe moꞌã nhandéjehe. Ndahaꞌéi upéa-gwi. Nhande pyꞌa potĩ-gwi ae jaiko Nhandejáry reꞌýi ramo judeu tee vaꞌe-rami. Judeu tee vaꞌe katu nomboetéi íxupe teko rei. Nhandejáry ae omboete íxupe.Fp 3.3

Inyõ judeu mahãdu wesemy ihỹre. Ihãre tahe judeu mahãdu inatyhy aõkõ rare. Tõtyky resyna‑di judeu mahãdu inatyhy aõkõ rỹira. Judeu mahãdu inatyhy tawokihyyle kia idi rỹira. Iwesele notyky resynadỹỹna kia rỹira. Inywokihyyle rare. Aõ bede ywina rybekile aõkõ tuu rỹire inyrayky wydynadile kiawesemy inyõ rỹira. Hãbu‑ribi wowydynamy ritaõtyhy. Deuxu ribile ritake. Series([], )

(28,29) Janeruwarete ꞌga ojeꞌega renupara ꞌgã mogyau wemiayuwamũ. Naimojewagipyrera ꞌgã etee rũi ꞌga remiayuwa. Ojeꞌega renupara ꞌgã etee ꞌga imogyau wemiayuwamũ. ꞌGa jeꞌega renupareꞌema ꞌgã ojewak futateeramũ akou. Naꞌga remiayuwa rũi agawewi ꞌgã. ꞌGa jeꞌega renupara ꞌgã Janeruwarete ꞌga ꞌAgesagea ꞌgã mogyau ꞌga remiayuwareteramũ. Aipo ꞌgã nupe Janeruwarete ꞌga ꞌjau: “Ene ꞌã eneresage jee”, ꞌjau ꞌga aipo ꞌgã nupe. Najane pyriwara ꞌgã nũi aipo ꞌi janee. Janeruwarete ꞌga te eꞌiarũ janee. Series([], )

Mỳj xêjabê ne Metĩndjwỳnh nhõ me jakumrẽx? Djãm me kute amibẽn ne ajkwa kajgokam memã kum, “Ibê idjaer, ibê idjaer”, anhỹrbit? Djã ne me kute amijo anhỹrbit ne kam mrãmri mebê Metĩndjwỳnh nhõ me jakumrẽx? Kati. Djã ne me me my kà nhinhubit rê nhym kam arỳm me mrãmri kubê Metĩndjwỳnh nhõ me jakumrẽx? Kati.

Mîrîrî yeꞌnen anîꞌ wanî Judeu pe puꞌkuru seruꞌ pepîn imere piꞌpî yaꞌtîsaꞌ pe yairî? Mannankan Judeuyamîꞌ tîmerekon piꞌpî yaꞌtînenan? Kaane. Mîrîrî neken kuꞌnenan wanî pepîn Judeu pe puꞌkuru.

Yoneo yõg tikmũ'ũn yã Topa yõg tikmũ'ũn xe'e'. Piyã' Yoneo xop yõg? Tikmũ'ũn te xĩy yã Topa yõg xe'e'? Tikmũ'ũn te' xax xak puxet, tu yãyhã 'ohnãg Topa yõg tikmũ'ũn. 'Ãmhok.

Wuyju Deus ebekitkit wuyxeedakacap tomuju g̃u- -ixe ekawẽn kay kũyjobicap tomuju acã. Pũg̃pũg̃ayũ te'e ma e'em:— Deus ebekitkit oceju — i. Te'e ma ip jexeedakatkacan.Te'e ma ip Deus ekawẽn tup kug̃, kũyjobit'ũm ip puye.— Webekitkiyũ g̃u eyju — i'e'em Deus ixeyũ be, kũyjobit'ũm puye. Warara'acayũ cũg̃ ma e'em:— Judeuat oceju bit — i. — Deus ebekitkiyũ oceju — i dak.Jebikuyap tag̃ g̃u ip jekukum- -Deus bikuyap tag̃ acã. Deus biõg̃buk nuynuy cebe ip.— Eyju ma webekitkiyũ — i'e'em Deus ixeyũ be, jexeedakatkanat g̃u ma'g̃u ip. — Xipat cĩcã eyju — i'e'em Deus cebe ip.“Eyju xipat oxe” i'eap kudadam g̃u ip ijodiat pe. Deus pe acã “Eyju xipat oxe” i'eap wiwim ip. Soat Deus ekawẽn kay kũyjobicayũ cebekitkiyũ- -Judeuyũ, Judeu'ũmayũ dak.

Ta ti ỹ wén herꞌoot, dooh Judah buuj hehꞌäät ji do bä Pꞌop Hagä Do matym gó, jããm hẽ jꞌooj madäk doo me Judah buuj rabahedꞌoo doo da ji badꞌoo do hyb nꞌaa. Ti hadoo Pꞌop Hagä Do karapee ji hado däk do heen nꞌaa hehꞌäät do hã: Dooh jꞌooj madäk doo me ji masuuj noo byyh kahõk do tado bä tii. Jé ta hꞌyyb gó naa Pꞌop Hagä Do karẽn do moo wät doo, ti né hẽ Judah buuj hehꞌäät doo. Pꞌop Hagä Do Sahee baad hadoo do hã ji tahꞌyyb wareem däk doo, ti né hẽ Pꞌop Hagä Do karapee ji hado däk do heen nꞌaa hehꞌäät doo. Jããm hẽ jꞌooj madäk doo me tamejũũ doo da ji masuuj noo byyh ji gahõk doo, dooh ta karapee ji hado däk do heen nꞌaa hehꞌäät do tado bä. Ta wób raganado bä né paawä ta ti hedoo doo, Pꞌop Hagä Do gadoo né da jé ta hꞌyyb gó naa Pꞌop Hagä Do karẽn do moo wät doo.

Jã¹nxa¹jau³su², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³khai³su² jah¹lo²su² kxai²nãn²tu̱³, sa²wai³wait3sxã³ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² sa²yxo²wet1sxã³ yxau²xai³jah¹lo²su² hĩ̱³nx2na³la². Nxe³ha²kxai³, a²nũ²a² kwa² txa²wã¹ye³na² ĩ²yhu¹sxã³:— Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³hũ̱³na³na¹. A²nxe³ki̱³kah³lo²su² nxe³nha²ye²kxan²ti³, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³khai³su² jah¹lo²su² ta̱³nxa², ã̱³lxi³jah¹lo²su² ta̱³nxa², nxe³hĩ̱³nx2na³la². Jã¹nxe³sxã³, kwa² txa²wã¹wã²lai²na² so¹lxi³ ũ³sa³si³tũ³ko¹kxã¹nha²sxã³, Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³lxa² ĩ³yĩ¹li²nha²jah¹lo²su² kxai²nãn²tu̱³, a²ẽ¹nãu³a¹ a̱u³txi³ sa²yxo²we¹txa³kxai²nãn²tu̱³, hai³txi³ Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³khai³su² jah¹lo²la³ ti³hex1hĩ̱³nx2nxa³wa².

Nikare hoka xala kaisere judeu, exahe aliterexe exaiko nomanere milihisakahare? Judeu kaiserehare atyo maisa etakehare henekoa maniya taita haháre hiyexe aikotiterehare xini.

Judeus kaija'ari siikosida karajomihia vakarajomina mani ida Deus kaija'ari va'ora nihaja. Makhira Deus kava'isohihi jiriki-ra naabavini mani ida judeus kaija'ari ka'oa nihana hija. Judeus kaija'aria bivahojavini kaba'i ida siikosida karajomihi asafia, Deus athi-ra naabarihi; ni-judeus kaija'ari ka'oa hiki. Ni-Deus kaija'ari hiriha ada. Ni-nahina kaimoni asafi namania hojaki ida rajomi. Ni-judeus kaija'ari vanamitharonisiagaki hahavi judeus kaija'ari ka'oa vihiki. Judeus kaija'ari ka'oa hikia bivahojaki ida siikosida karajomihi fori hiki va'i bodinia. Deus kaija'ari ka'oa ada. Ni-va'isohihi jirikia bikaabokaki ida makhira va'i bodini-ra karajomivini, bikava'ipahinika'oaja kaimoni ida hojai asohiriki. Ma'onahai Jahaki vania bikarajomija ida makhira va'i bodini siikosida karajomihi fori hikia. Deus vania khai bini'aja ida ija'ari rajomi ka'oa hini-ra vahojaki va'ini bodinia. Ni-ija'ari vahoariha khai vani'aki.

Katsaktsa tsipisapykynaha Deus harere bo hyỹ tsimykaranaha zeka ihyrytsa tsimoziknaha. Katsaktsa mypetu mysopyk zeka:— O katsaktsa Deus tyryktsa iwatsahi myhyrytsa piak tsizyzyknaha. Moises spirikpowy humo myhyrinymyrẽtsa iwa Deus hyrytsa tsimaha — mybarapetu mysopyk. Ikiahatsa iharere bo hyỹ zikahabyitsa tu iwatahi Deus batu tyso:— Ikiahatsa kahyrytsa tsimaha — iwa batu tyso. Uta ahape:— Aty sa Sudeu babata my. Aty sa Deus hyrytsa maha. Atahi Deus harere bo hyỹ mykara, atakta Deus harere mozihikik — my. Deus hyrikoso ituk mynapykyryk. Wastuhu sipiakzyzykykbyitsa Deus harere bo hyỹ mykaranaha. Iwaze Deus ispe my:— O ikiahatsa ahamysapyrẽtsa — my. Kytsa sisoho humo batu siharereziu Deus zuba sisoho mysiharereziuku. Kytsa sizubarẽtsa Sudeutsa, Sudeutsabyitsa kino niwatihi Deus harere bo hyỹ mykaranaha zeka, asaktsa Deus hyrytsa babatsa moziknaha hỹ.

Uiꞌywania watikuap mesup aikotã Tupana tikuap temiitꞌin sese hap. Toikuap kahato tomikyꞌesat nug haria sio Iuteu ywania sio yt sio iꞌatuemusin ãpy sokpe tek hat toĩneꞌen sio yt e. Taꞌi yt aipiit kaipyi i Tupana tikuap toꞌywania wo watoĩneꞌen hap. Taꞌi Tupana ikuap kahato toꞌywania sese koꞌi katupono sio toĩneꞌen taꞌatupyꞌa pe Topãꞌãu Wakuat sio yt hap. Toikuap kahato sio waku pe tukupteꞌen sio yt hap. Yt tehaꞌat hin i wemusin ãpy sokpe tek hap toĩneꞌen sio yt hap kape maꞌato aiwanẽtup hap kape tehaꞌat kahato hawyi aipyꞌa piat kape tehaꞌat kahato hawyi toikuap yne raꞌyn aipyꞌa piat sio waku sio yt. Miꞌi hawyi toꞌe Topãꞌãu mikyꞌesat nug haria pe — Eipe uiꞌywania sese e katupono Uipãꞌãu miat einãpin hap ewy kahato ewetunug e. Miꞌi pote eipe uiꞌywania sese eweikupteꞌen e Tupana tomikyꞌesat nug haria pe sio Iuteu ywania sio wẽtup ywania pe. — Waku kahato eipe e Tupana ahepe pote waku pe watoĩneꞌen. Karãpe iraniaꞌin — Yt naku i kahato eipe iꞌatuꞌe ahepe wen maꞌato watikuap yt pywo pe i raꞌyn iꞌatuꞌe hap katupono Tupana wanẽtup hawe waku pe watoĩneꞌen mote. uito Pauru.

Vo'oku enepone koati kaná'uti itúkeovo jûdeu ne xâne, haîna koxé'uke óva. Koáne ne koati kaná'uti sirkunsidá kó'iyea ne xâne, hainámaka mótokike óva. Itea enepone itúkeovo koati kaná'uti jûdeu ne xâne, hane exôa oveâti isóneuke. Kúteanemaka koêku ne koati kaná'uti sirkunsidá kó'iyea ne xâne, koati isóneukemaka óva, koekúti itúkinoake Sasá'iti Omíxone Itukó'oviti, kene haina koxé'uke óvo ne hoénaxovope itúkeovo xanena Itukó'oviti kuteâti koêku yane yútoe Muîse. Yoko enepone xâne koetíneye ne sirkunsidá kó'iyea, Itukó'oviti koyuhó'iyeamo unako koêku kene haina xoko xâne yara kúveu mêum úkea ne iháyu'ikeokono.

Judeu masɨ waro bu'îpɨ di'akɨ̃ weesétitimi. Tohô niikã́ kɨ̃ɨ̂ õ'rekɨhɨ́ yapa kaserore yehê kõ'ase me'ra di'akɨ̃ judeu masɨ niîtimi. Moisé dutisére yɨ'tigɨ́ meheta Õ'âkɨ̃hɨ yagɨ niîmi. Espírito Santore wãkusé dɨka yuú no'o'kɨ pe'e Judeu masɨ waro niîmi. Kɨ̃ɨ́ta Õ'âkɨ̃hɨ yagɨ niîmi. Kɨ̃ɨ̂re Õ'âkɨ̃hɨ “Ãyugɨ́ niîmi” niî ĩ'yâsami. Masa mehéta tohô ĩ'yâsama.

Israel caśhta cay, manam janällanchicćhu lulaycaćhaśhallanchicpachu; nïtac aychallanchicćhu siñalachicüśhanchicpachu. Rasunpa Israel caśhta cay'a lulïninchicpïmá; siñalachicuycäpis śhun'unchicpïmá. Caynu śhun'u manamari isquirbisha camachicuypïchu śhamun, sinu'a Ispiritup wayuyninpïmi. Caynu nunacta manam nuna-masillanchu allinpa licaycun'a sinu'a quiquin Tayta Diosmari.

A norĩ wa'wa hã, e asihâiwata nhihâri ré 're anomro aba mono wa, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ uptabi na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. E danho'a uburé marĩ hã zudezu hâimanazéb zarina si 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wa, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ uptabi hã 're anomro aba mo. Mare di. Ãne hã ĩ'uwaibaba nherẽ, ĩ'uwaibaba õ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. 'Râwi aipẽ'ẽ 're, ĩsimiroti hã aima 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono wapsi, tawapsi te za ĩsib'a'uwẽ uptabi na 're aihâimana za'ra wa'aba mo, 'Re ĩhâimana u'âsi mono pẽ'ẽzani nhimipawaptob zarina si. 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti 'rata na rob'ui'éré hã danho'a 're ĩwapari za'ra wa'aba mono zém na, tawamhã, ĩsib'a'uwẽ uptabi na 're anomro aba mono õ di za. 'Râwi aipẽ'ẽ 're, ĩsimiroti hã aima 're hâimana u'âsi za'ra wa'aba mono wapsi, tawapsi te za ĩsib'a'uwẽ uptabi na 're aihâimana za'ra wa'aba mo. Ĩsib'a'uwẽ uptabi na 're ĩhâimana za'ra mono norĩ hã ti'ai ãma ré, da te 're wẽsãmri za'ra mono dai õ nherẽ, te 'Re ĩhâimana u'âsi mono si te te sima 're wasu'u wẽ za'ra. Series([], )


“Morara ahtao otyme kure juteume exiry? Otyme kure roropa aipotapihpyry sahkary?” ãko matose otarãme.

Nẽ mãn ka mẽ ra tee ri tanhmã amnhĩ kukamã ajamaxpẽr to nẽ ajamaxpẽr o:—Kwa mo kaxyw na pa ixpê Ijaew? Mon pa pre we ixpê Ijaew kêtre hkêt nẽ? Mẽ kêp Ijaew kêt xwỳnhjaja kot amnhĩ jakàr kêt tã nhũm Tĩrtũm mẽ pahpyrà nẽ mẽ ho hkra. Anẽ.Kwa mẽ ã ri ajamaxpẽr anhỹr kêt nẽ.

Teoso Kamari IkamaenetakitiAtxiĩti hĩte txano nota: “Teoso apakapari Xoteo. Teoso apakapari Xoteo minakaniua apaka, ininiã !apiaerekata Xoteo aniniua. !Apiaerekata Teoso takaõtxikare aĩtoã auini.” Atxiĩti ikara atoko hĩtxa. Txamari na atão.

Tâlâ warâ tunâgueim tyangahu oday: “Idânârâ Jesus einwânni modo Deus xurâ lelâ watayma âdyem nitaymba judeuem, ilery ety iopiry satâybyem tadawyly-ro” keim.

Aipo zutew ikatu weraꞌu zutew ꞌygwer wanuwi Tupàn huwa rupi aꞌe wà. Tupàn omonohok kar wapireraꞌi zutew ipy wanupe aꞌe, taꞌe nezewe haw ikatu izupe aꞌe xe.

Paulo mbovaia ayvu oĩaHaꞌe gui mbaꞌe nunga py tu amboae regua reko gui judeu kuery reko haꞌeveve? Mbaꞌerã ndaꞌu ovare haꞌe kuery opire omboi ukaa?

Jakataɡ̶a me jinakatonaɡ̶a Aneotedoɡ̶ojiDomige daɡ̶axa mele moko judeu, oɡ̶oa domige ina me doɡ̶oko judeu? Domige ica jaoɡ̶o ina judeu me yakagidi lolaadi me ikee me nebi Aneotedoɡ̶oji?

Pe'ji po pe ji ve a'ero: “Ndapyryvi nhande rekoi judeusramo naerũ?” pe'ji po pe. “Ndapyryvi nhandejikytiagwera naerũ?” pe'ji po pe ji ve.

Kỹ Judeu ag hỹn inh mỹ: “kỹn mỹ há tũ nĩ, ẽg tỹ tỹ Judeu ag krẽ nỹtĩn kỹ?” he sór mũ. “Ẽg gré junun fár kym kỹ nĩn kỹn mỹ tỹ nén ũ tũ nĩ?” he sór ag hỹn mũ.

Upéixa ramo, “Nhande peꞌa rei arakaꞌe nhande kwéry eꞌỹ vaꞌe paꞌũ-gwi” oĩ heꞌi vaꞌe moꞌã upéixa. “Nhanhepirekytĩ rei arakaꞌe” oĩ upéixa heꞌi vaꞌe moꞌã. “Judeu kwéry vaꞌe teĩ nhande kwéry” oĩ upéixa heꞌi vaꞌe moꞌã.

Tibohe judeu mahãdu deewinare. Notyy resynale tamywina. Kia aõbo ibuturatyre awire judeu mahãdumy rareki?

Aꞌeramũ nipo pẽẽ ꞌjau jee: “Judeu teea pa ꞌã ore nũ?” ꞌjau nipo pẽẽ. “Orojewag ekoeteramũ arajemogyau nũ?” ꞌjau nipo pẽẽ.

Kute memã Metĩndjwỳnh 'êxnhĩ kêt ne kabẽn kajgo kêt jarẽnh.Nhym kam mỳj kadjy dja mebê idjaer? Kam ajte mỳj kadjy dja me me my kà nhinhu rê? Djãm mebê idjaer kute mỳjja maro kute me bajtem jakrenh?

Judeuyamîꞌ pîꞌ tarîpai, oꞌnon yeꞌka pe esenumenkan pîꞌ naatî? Judeuyamîꞌ pepîn yentai pra toꞌ wanî kaiꞌma esenumenkan pîꞌ naatî? Yai pra tîmerekon piꞌpî yaꞌtîsaꞌkon pe toꞌ wanî tanne, îꞌ pe pra rî awanî kaiꞌma eesenumenkakon?

Tikmũ'ũn 'ũm te' yĩkopit, hu: “'Ok max 'ũgmũn yã Yoneo xop yõg?” kaxĩy. Xix: “'Ok max Yoneo xop pit yãy nãg xax yĩmap nũy xak?” kaxĩy.

— Jewewejo'i kũyjobicayũ Deus ebekitkiyũ bima, apeg̃ãm paxi wuyju judeuyũ? — i du eyju e'em owebe? — Apẽg̃ãm paxi wuyju wuydaypu'ag̃obixeedakatkan? — i du eyju e'em owebe? — Xipat g̃u aco'i wuyju Judeuyũ iap — i du eyju e'em owebe?

Dooh Pꞌop Hagä Do ky kahỹỹd bä taky däng do hã ky nꞌaa hahỹỹhNyy dꞌ ỹ hanäng pé ta tii hã?Tëg eh do 2, tëg nadꞌëëd is do 25-29 hã terii wät do ky nꞌaa Paw-Ro ahꞌũũm nä babä. Daap hẽ gꞌeeh Judah buuj Pꞌop Hagä Do asëëw hõm ta wób sa mahang? Daap hẽ gꞌeeh ji masuuj noo byyh ji kahõk do heen nꞌaa, Judah buuj hã tanꞌoo däk doo?

Yxãn¹ta¹, wxãi²na² ĩ³wã̱³ti³sah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³:— Ĩh¹nxet3sxã³ Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txai²li² a²nũ²a² nũ̱³ka̱³txi³ ã̱³xa² ãn³sen³sai¹yhain¹sxã³, ã²la² ha³lo²a² wi¹ju³ta² yũ³tũ̱³ka̱³txi³sain¹sĩn¹ji¹? Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ũ³sa³si³tũ³ko¹kxã¹nhain¹ju³ta², ĩh¹nxe³ju³ta² ha³lo²a² wi¹ju³ta³lo³te³lhxã³ nain¹sĩn¹ji¹?

Nikare hoka xoare maheta judeu kaxaokowisaka? Exahe hoka xoare mahetaiya womanere milihi kaxaikotyaka?

Asohika'oaki ida Deus kahojaiHari. Vara ovani'aki ida judeus kaija'ari vihikia vavahojaki, judeus kaija'ari vihirikia ni-vavahojaki. Judeus kaija'aria vavahojaki ida siikosida karajomihi. Va'ora kakodiamanija ida rajomi Deus viaha?

Kytsa sizubarẽtsa Deus harere bo hyỹ mykaranahaze Deus hyrytsa moziknaha. Iwahatu wastuhu ahatukze tihi:— Amy skaraba Sudeutsa tsimaha. Amy skaraba myhyrytsa piak tsiksizyzyknaha. Tymytsumuẽhĩnaha ja — tsimaha. Iwa batu tyso.

Eiperia Humanu ywania wen maꞌato uito Pauru Iuteu ywania areĩneꞌen. Waku kahato uiꞌywania are. Iuteu ywania waku kahato katupono saꞌawyꞌi sese Tupana tiꞌairo urueꞌaseꞌi pot Aparãu. Miꞌi hawyi toꞌe tope — Atiꞌatupoityro kahato aru wuatꞌi miitꞌin mesuwat yi totiaria wẽtup esaipepiaria emiariru emiariru wo e. Miꞌi pote Iuteu ywania titek taꞌatuesaꞌyru emusin sokpe ãpy ete — Uruto Tupana miꞌairoria e hamo. Pyno waku apo aiꞌywania sio yt.

Koeku kó'iyeaneye, unatíneikopomea koeku jûdeu ya po'ínuhiko xâne? áko'o ápeikopomea itópoinoake sirkunsidá kó'iyeahiko? koetímeamo isóneu po'i xâne.

Yɨ'ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'órã, mɨsâ “Too pũríkãre Judeu masa niisé wapa marísari? Õ'rekɨhɨ́ yapa kaserore yehê kõ'ase kẽ'ra wapa marísari?” niísa'.

¿Diospa rasun nunan mayanmi canchic?Chaynu captin'a ¿Israel caśhta cay ima allinmá? ¿Siñalachicüśha caśhanchicpis ima allinmá?

'Re ĩhâimana u'âsi mono hã, tô sena na te te dama 're ĩ'aropisutu mono zém na rowasu'uTawamhã zudezu na 're ĩ'aihâimana za'ra wa'aba mono zé hã, e taré, te bété asihâiwata nhihâri ré 're anomro aba mo. E taré, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã.


Kure ro nase juteume exiry. Ynara exiryke, tõmihpyry tokarose Ritonõpo a juteu tomo a.

Mẽ pahpê Ijaew na pre Tĩrtũm Ijaew kêt xwỳnhjê rom mẽ pahto mex rax nẽ. Na pre amnepê mã mẽ panhĩgêt mã tanhmã kapẽr to. Mẽ pahpiitã mẽ pahte mar nẽ hkôt amnhĩ nhĩpêx kaxyw. Nom Ijaew kêt xwỳnhjê nhĩgêt mã ã kapẽr anhỹr kêt nẽ. Ãm mẽ pahpê Ijaew nhĩgêt pix mã kapẽr. Jakamã mẽ pahpê Ijaew mã ja mex kumrẽx.

Apiaerekatapitika Xoteo aniniua, kotxi Teoso merepitipanika sãpiretari iuaka sãkire Xoteomoni, ninoa iõkatsopatiniri ĩkapani, inĩkatinirina ĩkapani.

Âdyem nipyra nitaymba! Judeuem tadawyly koendonro lelâlâ. Waunroem kuru Deus itaumbyry egatuhobyry myakâwândy judeu domodo idamudo. Deuslâ myakâwândy judeu keba modoram nhegatuhomoem aguenri.

Azeharomoete ikatu izupe. Taꞌe izypy mehe omono uzeꞌeg zutew wanupe aꞌe xe. — Peruzar hezeꞌeg nehe ty wà, iꞌi wanupe.

Mbaꞌeta heta oguereko iporã vaꞌe, opa mbaꞌe py. Jypyꞌi ma judeu kuery pe Nhanderuete ombou rakaꞌe oayvu.Romanos 9.4, 5

Niɡ̶ina moko judeu eliodi mele. Odoejegi leeɡ̶odi Aneotedoɡ̶oji najigotedoɡ̶owa lotaɡ̶a me jeloɡ̶otaɡ̶atedibece.

Pyry hete tuhẽ reki. A'ereki judeusva'ea pe nhaneramonhava'ea pe Tupana'ga omondo onhi'ig̃agwera g̃wembikwatijarukaragwera. “Togwereko katu ti g̃a nhinhi'ig̃a imombe'gwovo,” ei Tupana'ga ahe ve hako.

Vó, há tãvĩ ti nĩ gé. Ẽg hã mỹ tóg ã vĩ ti tó ja nĩgtĩ, Topẽ ti, ẽg tỹ tỹ Judeu krẽ nỹtĩn kỹ.

Nahániry. Nanhande peꞌa reíry vaꞌekwe Nhandejáry. Nanhanhepirekytĩ uka reíry vaꞌekwe. Ãy amombeꞌu ranhe-ta peẽ-my mbaꞌéixa Nhandejáry nhande rovasa vaꞌekwe. Nhande kwéry-pete omonhangareko uka nheꞌẽ porã-rehe omombeꞌu hagwã.

Inatyhy rare, sõwemy, Deuxu dori tamy juhu Ritidỹỹna riwahinyre.

Naani. Aipo peꞌje awi, ꞌjau je pẽ nupe. Janeruwarete ꞌga ꞌã ojeꞌega mua judeuramũ janeypy ꞌgã nupe rakue. “Tejeꞌega je omono ikwasiarukaa pẽ nupe. Aꞌeramũ ki pẽẽ jejeꞌega renupa. Jejeꞌeg imũ etee ki pẽẽ mamaꞌe apou. Pejejeapyo esageramũ pẽẽ je pejemuꞌeawer are”, ꞌjau ꞌga janeypy ꞌgã nupe rakue.

Nà. Me kute mỳjja maro kute me akrenh me:xi. Bir, me kute Metĩndjwỳnh kabẽn mar. Metĩndjwỳnh kute me kute katàt amijo ba'ã memã karõkôt amikabẽn'ã pi'ôk no'ôkja ne me kute mar ne o ba.

Kaane, Paapaya toꞌ yeseru ton tîrîꞌpî mararî pra tiaronkon Judeuyamîꞌ pepîn yentai. Maasa pra pena eꞌmaiꞌ pe Paapaya tîmaimu tîrîꞌpî Judeuyamîꞌ pia, mîrîrî esaꞌ pe toꞌ eꞌtoꞌpe.

Yã' max xe'e'. Topa tek mũ yõg Yoneo xop pu yãy yõg hãm'ãktux 'ãktux, 'ũyĩy tu xeh max.

— Xipat cĩcã ma wuyju Judeuyũ iap — i õn pit e'em eywebe. Deus jekawẽn o'g̃uwẽn Judeu'ũmayũ be g̃u- -wuy'ajojoyũ'ũm'ũm pe acã. Imẽnpuye wuyju Judeuyũ iap xipat cĩcã. Jekawẽn o'g̃uwẽn cebe ip ixeyũ be imuwẽn ãm warara'acayũ be.

Dooh. Dooh tii dꞌ tado bä ỹ hanäng péh. Hajõng baad hadoo do ti anäng né hẽ ãã Judah buuj wë, ta wób wë nanäng doo. Ta ti hajõng baad hadoo do mahang hahỹ ti ta bahä̃nh baad hadoo doo: Judah buuj hã takanꞌoo däk Pꞌop Hagä Do kyyh.

Nxe³sah¹lxin¹kxai²nãn²tu̱³, txai²na¹xai²na² sa²kxai³lu² ĩ³yau¹ũ³nx2ta¹tu¹wa². Ti³he¹nxe²nxa³wa². Sũ̱³na² wãn³txa² yũ³ai¹nha²kxai³ kãin² ã³sen³sai¹yhain¹sxã³ wi¹ju³ta³lo³te³lhxã³ nain¹na³la². Wi¹ju³ta² a²hxi²kan¹khaix1nxe³ju³ta² nxe³te³nah¹lxi¹. A²wi¹lhĩ¹na² Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³su² tãu³a¹ a²wãn³txi³khai³xa² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ũh³wxe³nũ¹yhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².— Txa²wãn³txi³khai³xa² ĩ²ũ³sah¹lxi³sã²nhẽ³li¹. Nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Waiyehenaiya kahare maniyata. Exe hotohare: Enore halakisa hairaene judeunai ana.

Ha'a. Jaha'oamanija ida judeus kaija'ari arihina. Avahojaki ida nahina ipohiki, vavahojariki. Judeus kaija'ari avikhananavaki va'oaniaro miro'a Deus va'ora nava'isohi'imidiavini hiki ida athi, avakadava'aja kaimoni ida athi jiriki.

Uta tihi:— Pahatsumuẽhĩnaha hỹ. — Mydiritsa zizyzyknaha humo Deus hyrytsa ziwatahawy iwaze Deus Moises bo nitsasoko, atahi taparaktsa mydiritsa bo nitsasoko. Ata humo hi Moises spirikpowy ziwataha. Iharere Sudeutsa taparaktsa bo zuba nitsasoko aiba zuba ustsa kytsa iharere piwabynaha.

Pywo ti kẽi waku kahato topyhuꞌat Iuteuria ywania. Uito Pauru ti Iuteu ywania sese are. Waku kahato Iuteu katupono yne ywania eꞌyianmete Tupana tum tehay uruꞌywania pe. Saꞌawyꞌi tuwemoherep sese urueꞌaseꞌiꞌin me. Saꞌawyꞌi Tupana ihay kahato uruꞌywania miwan me katupono tuwemoherep teran wuatꞌi ywania pe urumiwan wo.

Êm, koati hána'iti itópoinoake, koane ákomaka tôpi koeku kó'inokeneye. Vo'oku énomonehiko itukóvo inúxoti íkamoake Itukó'oviti emó'u.

Wapatí yɨ'rɨa'. Neê warore a'tîro niî'. Õ'âkɨ̃hɨ Judeu masare kɨ̃ɨ yeé kitire werê dutigɨ, ãpêrãre werê dutigɨ kũûkɨ niîwĩ. Tohô weéro Judeu masa niisé wapatí'. Mɨsâre a'tîro niî nemogɨti.

Allintá allinmá Israel caśhta cay: paycunaman quiquin Tayta Dios limayninta ćhulaycula licaycälinanpä.

Mare di. Tô sena tãma hã, zudezu na 're aihâimana za'ra wa'aba mono zé hã. Tãma wẽ di, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ma hã. E niha, wa za tawamhã ãne hã waihu'u za'ra ni, zudezu norĩ 're ĩhâimana za'ra mono zé hã. Duréihã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ma tô zudezu norĩ si te te sima 're awẽ, ĩsimiroti na rob'ui'éré 'rada hã uburé da'udâna te te 're 'madâ'â pese za'ra mono da, dawi simani tõ da.


Toitoine juteu tõ onenetupuhpyra toehse repe. Yrome mokaro sã pyra Ritonõpo mana. Zae exikehpyra mana ipunaka.

Nom kot kaj mẽ atõ ja ma nẽ ajamaxpẽr o:—Nà Tĩrtũm kot mẽ ixto mex mã mẽ ixtã amnhĩ jarẽnh tã no nhũm xep mẽ inhĩgêt kwỳjaja hkôt amnhĩ nhĩpêx kêt nẽ. Na xep prem kapẽr kwỳm ri amnhĩ tomnuj o pa. Jakamã ko. Koja Tĩrtũm mẽ ixpê mẽ hkanrẽhã mẽ htàmnhwỳjaja tanhmã mẽ ixto mex to japêr ko. Anẽ.

Iuaritika apanakini Xoteo !auikari Teoso sãkire. Ikara xika atxiĩti Teoso !ikamari ikamaenetakiti?

“Tâlâ olâ myakâwândy judeu domodo idamudo ewy mâkâ aguehobyry ara lelâ aitânry. Akaemo tâinwâmpyra atobyry wâgâ keanra Deus judeu domodo agâ koendâpa awyly” tâkeze keanra âmaemo.

Aze amo zutew nuweruzar kwaw izeꞌeg aꞌe wà, Tupàn nuiko kwaw aꞌe zutew wazàwe aꞌe. Aze Tupàn umumeꞌu wemiapo ràm aꞌe nehe, aꞌe mehe uzapo putar tuwe aꞌe maꞌe aꞌe nehe. Aꞌe zutew nuzapo kwaw wemimumeꞌu kwer wà.

Haꞌe gui? Judeu regua amongue ndogueroviai rire ndaꞌu Nhanderuete ndoikovei ꞌrã ri ojeroviapy?

Pida eliodi judeutedi aɡ̶oyiwaɡ̶adi lotaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji. Odaa manigidaa leeɡ̶odi Aneotedoɡ̶oji me deɡ̶eote ijo ane ligegi meote?

Pe'ji po pe ji ve no: “Jara'g̃a reki ndokoi Tupana'ga rembi'ea rupi nhandere'yja'g̃a. Nurãro g̃waramo po ti Tupana'ga na jitehe ndokoi g̃wembi'ea rupi naerũ?” pe'ji po pe ji ve.

Ẽg kãmĩ ũ tóg ti vĩ kri fig tũ nĩgtĩ. Hã ra Topẽ pi(jé) ag tugrĩn ã tỹ nén tó ja ẽn han ke tũ nĩꞌ, ag tỹ ti vĩ ki króm tũ ra tóg ã vĩ ki króm tĩ, Topẽ ti, ag jãvo.

Ha oĩ vaꞌekwe nhande kwéry judeu vaꞌe ndojapói inheꞌẽgwe-rupi: Aipo ramo heꞌi vaꞌekwe ndojapóiry voi paraꞌe Nhandejáry, heꞌi vaꞌe oĩ.

Inyõ rityhynyõre‑wana kia riwiurònyõhyymyhỹre Deuxu heka òbiti rare.

Aꞌere ꞌã ꞌgã amũ nuerowiari ꞌga jeꞌega rakue. “ꞌGã werowiareꞌemamũ maꞌeramũ sipo Janeruwarete ꞌga mamaꞌe apoweꞌem uꞌeawer imũ etee”, ꞌjau nipo pẽẽ.

Me kwỳ kute amim Metĩndjwỳnh kabẽn mar kêtkam mỳj gêdja kam kute? Djãm me kute kabẽn mar kêtkam ne Metĩndjwỳnh arỳm kabẽn kajgo?

Tîîse tiaronkon Judeuyamîꞌ wanî pîn mîrîrî yawîrî, innape ikupî toꞌya pra awanîꞌpî. Yawîrî pra toꞌ wanî yeꞌnen, îꞌ taasaꞌ tîuya yawîrî Paapaya ikupî pepîn kaꞌrî?

Tikmũ'ũn 'ũm te hãm'ãktux, hu: “Pa Yoneo yõg tikmũ'ũn punethok yĩpkox pip 'ohnãg, tu Topa yõg hãm'ãktux pu' yĩpkox 'ohnãg,” kaxĩy. 'A' yũmmũg, pa Topa mũn max, tu Yoneo yõg tikmũ'ũn pu hãm'ãktux xex, tu' xaxok 'ohnãg.

— Imẽnpit pũg̃pũg̃ wuy'ajojoyũ'ũm'ũm'in oibu'un ip ixe ekawẽn tag̃ jeku am — i du eyju e'em owebe? — G̃asũ aco'i Deus je'e g̃u wuywebeam apẽn cuk adi o'e'e iap tag̃, cekawẽn tag̃ oibu'un ip puye — i du eyju e'em owebe?

Hỹỹ kä, Judah buuj wób raky nadaheeh do hyb nꞌaa Pꞌop Hagä Do kyyh, dooh wäd gꞌeeh hỹỹ kä Pꞌop Hagä Do moo wäd wäd bä sa hã taky däng doo? Pꞌop Hagä Do ky kahꞌỹỹt gꞌeeh hỹỹ kä sa hã taky däng doo?

Yxãn¹ta¹, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txa² ka³na³ki² te²a², Sũ̱³na² wãn³txai²na² sa²yxo²ã³sxã³ kãi³ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nain¹kxa²ha³ta̱³nxãn²ti³, hai³txi³ Txa²wã¹sũ̱³na² sa²yxo²ã³nha²ti³hex1jah¹lo²sxa³wa².

Hoka hatyaoseta? Nikare ite hoka haiyanaite maisa tyakekotene hoka hatyo hiyetaite Enore tehitiyaite maisa tyakekohatiye xini tyaohena?

Judeus kaija'ari vaipohikia vakava'ipahinivini kaba'i ida Deus va'ora no'avini hi'iki, ni-Deua bikava'ipahinipa'itxi'iki ida athi va'ora nava'isohijoravini hi'iki.

Sozeka ja ikiahatsa kape:— Mydiritsa Moises harere bo yhỹ nikaranaha. Wastuhutsa taparaktsa mydiritsa Deus harere bo batu hỹ nikaranaha. Iwa zeka Deus harere sibo batu hỹ my — tsimaha. Batu ba Deus wasani mynakara.

Tutum tehay urueꞌaseꞌiꞌin saꞌawyꞌiwuaria Tupana mohey kahato haria pe maꞌato iꞌatumepytꞌin iꞌatuemiariruꞌin tiwaure kahato iꞌatumienoi Tupana ehay. Miꞌi hawyi yt taꞌatumohey i kahato Tupana. Miꞌi pytkai yt karãpe i Tupana waure wo toĩneꞌen aru Iuteu ywania kai. Taꞌi Tupana ti uruꞌywania kyꞌe sese hat wuatꞌi eꞌat pe. Taꞌi Tupana miꞌairo ywania pote urutukupteꞌen ne. Uruto wuaria Iuteuria tiꞌatoiat kahato Tupana haꞌawytepyi wen maꞌato yt karãpe i Tupana uruꞌatoiat katupono — Yt karãpe i worohoꞌoꞌatoiat esaipepiaria e Tupana saꞌawyꞌi Urueꞌaseꞌi Aparãu me pote.

Kene ne jûdeuhiko ákoti akutípoa? Hainámea vo'oku ákoyea akútipoahiko, ákoinoke oxéne koúsokeovo neko yuhó'inoahiko Itukó'oviti? koetímeamo isóneunoa po'i xâne.

Ãpêrã Judeu masa Õ'âkɨ̃hɨ uúkũsere ẽho peótisama. Naâ tohô ẽho peótimikã, Õ'âkɨ̃hɨ naâre kɨ̃ɨ̂ “Tohô weegɨ́ti” niî'kere “Weé wee'”, niîtisami.

Rasunpa waquinnincuná manam chalapaculcälachu. Ñatac ¿chaynu mana chalapaculcäśhanpachun Tayta Dios mana chalapacuna cälun'a, imamá?

Tane nherẽ, ni'wam norĩ hã zudezu norĩ hã 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti zarina 're ĩnomro mono na hã te te tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ di. E tawamhã 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã asa te te tãma ãma 're uwaimrami za'ra mono õ di za, uburé marĩ na te te tãma ãma 're ĩropisutu za'ra mono zéb zarina.


Ritonõpo zae exikehpyra mana. Imehnõ ajohpe ahtao ro emero porehme zae ro mana. Ynara tymerose Ritonõpo omiryme sero poko, “Zae oexiry poko utuarõtanohpõko mase õtururuhtao. Kure rokẽ oehtoh poko zuaro kamexipõko mase imehnomo a ohxiroryhtao,”me tymerose pake.

Kwa mẽ ri ã ajamaxpẽr anhỹr kêt nẽ. Tĩrtũm na hte mẽ pahpiitã mẽ pakurom mẽmoj tã amnhĩ jarẽnh o hêx kêt nẽ. Tã ra kot tanhmã mẽ pahtã amnhĩ jarẽnh to xà hkôt koja ã mẽ pahto mex anẽ. Kapẽr ã kagà htũm kot mẽhõ tanhmã Tĩrtũm mã kapẽr to nẽ harẽnh kot: Pa Tĩrtũm. Nà ãm kapxipix na ka hte mẽmoj tã amnhĩ jarẽnh xà hkôt amnhĩ nhĩpêx o ri apa. Jakamã na htem ãm axpẽn mã axêx ã akapẽr ã ajarẽnh kaprỳ. Anhỹr o harẽ.

Ikamapitikari. Atxiĩti paxirari ikinimane sãkire. Iuaritika Teoso sãkire atãonoka. Teoso sãkire iõkatsopatakori txari: Teoso sãkirauatakasaaki, ikinimane imarotari isãkire atão ininiua. Isãpiretakasaakiri kãkiti imisiritiko imaerekani xika, iuasaaki imarotaãkako Teoso kamakiti atão inini.

Aypa olâ, aypa lelâlâ. Adienkylyem adâkehobyry aiesezelâ Deus. Idânârâ onro anakonro modo konokudâ lelâ, Deus olâ konokuni keba! Deus itaumbyry awo wâgâ iwenibyem: “Deus, amygueduo idânârâ tutuzemo, âkealâ amyguely awyly. Inwentâdyzemo wâne, âdygue inwentâdo peba olâ âmâ. Koendonro lelâlâ idânârâ amânhekyly modo”warâ iwenibyem awyly.

Azeharomoete Tupàn uzapo putar tuwe maꞌe uzeꞌeg rupi nehe. Teko teteaꞌu hemuꞌem aꞌe wà. Tupàn uzapo putar maꞌe wemimumeꞌu kwer rupi nehe, taꞌe nahemuꞌem pixik kwaw aꞌe xe. Nezewe iꞌi zeꞌeg kwehe arer pape rehe imuapyk pyrer. — Azeharomoete nezeꞌeg, Tupàn. — Ikatu ꞌym maꞌe iapo har romo ereiko ne, aze amo iꞌi newe nehe, hemuꞌem maꞌe romo hekon putar aꞌe nehe. Teko ukwaw putar hemuꞌemaw aꞌe wà nehe.

Any teve. Avakue ijapu vaꞌe meme teĩ Nhanderuete ma anhetẽ vaꞌe ae, ipara oĩa rami vy: “Oikuaa pavẽ ꞌrã ndeayvua anhetẽ memea. Haꞌe ramo ndereko re oikuaa potaa rã ndepoꞌaka ꞌrã”, heꞌia rami.Salmo 51.4, Romanos 9.6-8 11.1-5, 25-27

Ayakadi daantiɡ̶idaa leeɡ̶odi! Leeɡ̶odi Aneotedoɡ̶oji ewi, aɡ̶ica daɡ̶a diwitaka. Pida inoatawece ɡ̶oneleegiwadi baɡ̶a awitakaɡ̶aɡ̶a. Joaniɡ̶idaaɡ̶eeta lotaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji, mee, “Iniotagodi, leeditibige me dinikee makaami ane iɡ̶enaɡ̶a niɡ̶ina motaɡ̶ani, codaa icota maɡ̶ekeni niɡ̶ina anodotaɡ̶atibigaɡ̶aji.”

Na rũi. G̃wembi'ea rupi katu Tupana'ga rekoi jipi. Jara'g̃a i'mbe pa. Tupana'ga ki a'e te ni'mbei jipi. Nahã Tupana'ga mombe'uhava i'ei: “Nde nhi'ig̃ame po ti g̃a ei nde ve: ‘A'itituhẽva'ea rupi katu neremimombe'ua’,” e'i. “G̃a imbojateherame nde rehe po ti jukwahavamo nderekokatua nehẽ,” e'i ikwatijara.

Ti tỹ ẽg mỹ tó ja ẽn han ti tĩ, ón vãnh ti nĩgtĩ. Ẽprã ke ag ne unꞌón tĩꞌ, hã ra tóg ón ke tũ pẽ nĩ, Topẽ ti. Hã kỹ tag tóg rán kỹ nĩ, Topẽ vĩ rán ki, hã vỹ: “vẽnh kar vỹ venh ke mũ, ã tỹ ã vĩ han tĩ ti,” he mũ. “Ũ tỹ ã jykre tugnỹm kỹ tóg venh ke mũ sir, ã tỹ ki hã tó tĩ ti,” he ja tóg nĩ, Topẽ to, Topẽ vĩ tỹ rán kỹ nĩ ki. Hã ra tóg ge nĩ.

Ndahaꞌéiry upéixa. Ndaijapu moꞌãi Nhandejáry. Onheꞌẽ-gwi ova eꞌỹ vaꞌe voi ko haꞌe. Enterovéa vaꞌe teko rei vaꞌe ijapu ramo jepe, ojapo vaꞌerã katu onheꞌẽgwe-rupi Nhandejáry. Ndikatúiry haꞌe ijapu ójehe. Upéa-rehe heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ: “Erenheꞌẽ jave, ojekwaa-ta katu nde-rehe nde apu eꞌỹha. Ne monheꞌẽ uka ramo, Ojejavy eꞌỹ vaꞌe voi, heꞌi vaꞌerã katu nde-rehe. Mbaꞌeve ndojapóiry, heꞌi joty vaꞌerã nde-rehe.”Sl 51.4Upéixa heꞌi voi Nhandejáry-rehe Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.

Inatyhy urenanamy Deuxu raremyhỹ. Iny mahãdu tahe roidumy rỹiramyhỹ. Iwese ritina‑ki roire wese Deuxumy rarybereri: —Kai arybe òbitina‑di atximahãte urenana wahe. Inyõ araurihikeki, kai inatyhyna‑di biòlòdỹỹnykre.

Naani. Uꞌeawer imũ etee futat ꞌga mamaꞌe apoi. Niꞌmeaꞌuweri futari ꞌga. Ae te ꞌã najuejue etee futat iꞌme. Aꞌere Janeruwarete ꞌga niꞌmei futari. Mamaꞌe aꞌjea etee futat ꞌga imomeꞌwau. Ymã te ꞌga amũ kaꞌarana kwasiari ꞌga ree rakue: “Enejeꞌegamũ nipo enejeꞌega renupara ꞌgã ꞌjau, aꞌjea futat ꞌga jeꞌega, ꞌjau nipo ꞌgã ene rerowiareꞌema ꞌgã nupe. Oꞌmeramũ te Kuꞌjywa ꞌga ꞌi, ꞌgã amũ ꞌe renupa nipo amumera ꞌgã ꞌjau: Naani. Ene te eneꞌme, ꞌjau nipo ꞌgã eneꞌme are ako maꞌe ꞌgã nupe. Ene agoꞌo ekoteeara ꞌgã nupe nanẽ nipo ꞌgã ꞌjau nũ: Oꞌmeramũ te ꞌgã ꞌi. Ako esage Janeruwarete ꞌga, ꞌjau nipo ꞌgã enee, ene agoꞌo ekoete renuw ire”,ꞌjau ꞌga ikwasiaa inuga rakue.

Arkati. Dja te me kunĩ 'êxnhĩn kabẽn kajgo. Nhym be, Metĩndjwỳnh ne kabẽn kajgo kêtkumrẽx. Amrẽbê: ne me bakukãmãre Metĩndjwỳnhmã kabẽn kajgo kêtkumrẽx jarẽn kum, “Dja me te ajã amim, ‘Kabẽn kajgo’, anen kam mrãmri akabẽnkumrẽxmã katorkumrẽx.” Nãm me bakukãmãre ã Metĩndjwỳnhmã ane nhym me arỳm 'ã pi'ôk no'ôk ne. Nhym me arỳm aben djô'ã arẽnho mõ:n arẽnho mõr tãmtã gu me bakamingrãnyredjwỳ baje arẽnh rã'ã. Mrãmri ne me arẽnhkumrẽx. Metĩndjwỳnh kabẽn kajgo kêtkumrẽx.

Kaane, ikupîiya. ˻Pemonkonyamîꞌ pîikaꞌtîiya taasaꞌ tîuya yawîrî˼. Seruꞌyeꞌ pe Paapa wanî pepîn tiwin kin. Tîwîrî Paapa koꞌmamî eꞌpai awanî yairon pe puꞌkuru, teuren tamîꞌnawîronkon wanî tanne seruꞌyeꞌ pe. Aꞌkî, Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya taasaꞌ man, tîpîꞌ teeseurîmasen pe: Paapa, amîrî wanî yairon pe puꞌkuru teeseurîmasen pe. Teuren taa toꞌya tanne apîꞌ, yairon pepîn amîrî, taa toꞌya ya, tîîse yairon pe puꞌkuru awanî eesepuꞌtî,taasaiꞌya man.

Hamũn! Topa te hãpxe'e 'ãktux, tu hãmyok mĩy, tu' koit 'okpa tikmũ'ũn xohix te mõ'ãmã', yĩy Topa tappet te: “Yã Topa te hãmyok mĩy, tu hãpxe'e 'ãktux, tu' koit 'ohnãg, pu' pa te hãmyũmmũg xe'e' yĩkopit, tu: 'Ũmax,” Kaxĩy.

— Ja'õ dag̃ ma Deus je'e wuywebeam tak — i õn pit e'em eywebe.Soat ma napapa'uk. Deus pit napapa'uk g̃u. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup:Deus, ẽn acã icẽmãn e'em, i. “Cũg̃'ũma ẽn ocekug̃” i napa ma e'em emuymuy'ukayũ, i. Inaka ẽn acã cũg̃ ma soat kug̃, i. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup.

Dooh. Dooh Pꞌop Hagä Do ky kahỹỹd bä taky däng doo. Baad hadoo do taherꞌood hadꞌyyt hẽ. Sahõnh hẽ badäk hahỹỹ bä habong do ti daap menꞌyyh doo. Tii da né hẽ takerii däk Pꞌop Hagä Do kyy kerih doo gó, Dawi makũ kyyh Pꞌop Hagä Do hã. Hahỹỹ da ta kyyh: “Maherꞌoot bä, baad ub né a kyyh ji bahapäh da. Õm da jꞌaa ketsë õm raky nꞌaa tapaa bä”Saaw-Mo 51.4 —näng Dawi kyyh.

Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txi³tu̱³ jau³xa² so¹lxi³ e³jah¹lai²la¹wa². Ki³han³jah¹lo²sxa³wa². Nxe³ha²kxai³, yuh³xai²nãn¹tũ̱³ka̱³txa² yxo²ha³kxa¹ ki³han³kxa² ha³ta̱³nxãn²txi³, Txa²wã¹sũ̱³na² ki³han³ti³hex1nxe³hĩ̱³nx2nxa³wa². Nxe³ju³ta², Txa²wã¹sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxãn¹jau³su² te³nah¹lxi¹: — Sũ̱³nu² Ĩ³nxai²na² ĩ³ye³in¹kxai²nãn²tu̱³, wain³jau³xa² so¹lxi³ ĩ³ye³te²si¹lxi¹. Nĩ¹nha²kxai³, wxa²wai³nĩn¹ju³ta², a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ e³lxah²lxi³tu¹wi¹. Te²yã¹nxe³sxã³, Sũ̱³na² wãn³txai²na² wain³txi³ e³xa³ki³lxo³nxe³nxain¹kxan²ti³ wxa²wãn³txa² e³in¹jau³xan²tu̱³ e³lẽ³na¹ wain³txi³ e³in¹tu¹wi¹. Ta¹hxai²hẽ¹la².

Maisa atyo nikare xini! Exahe atyoite tyotyaha maoseratyareha taita hoka Enore atyoite hekota aliterexe niraetyasehare tyaohena. Hiyaiya, exakere atyo nexa Iraiti Waiyexe etahi: “Maika himamaoseralahare hikaxaokaka hiraehena hoka exahe maika maisa xoare kawaiyakita hihiye hikairaeharetyakehena hoka”, nexa.

Korijanahia vakavaranina kaba'i adani ija'ari hahavi, Deus vani ada ka'oa hihaha'oadahara. Ovaria bada bini'aki ida va'ora nava'isohijoravini hi'iki athi.Deus athi kapapirania hojaki hida Deus varani hina pitani: “Deus, vara inini vani ija'ari hahavia avigaja ida iathini ka'oa hini. Ija'aria vanofivini kaba'i ida ira avakaraganahavini, ni-nahina jahariki-ra vakaragaki. Asohika'oaki ida kadahojai.” Nihi ida athi Deus athi kapapirania hojaki.

Hawa ha ty Deus motsasoko atsatu isopyk. Deus ba zikmyspihikbata. Kytsa sizubarẽtsa mospihikbatakanaha zeka Deus batu. Deus harere papeu humo botu ziwataha: — Tsimytsasokoze kytsa sizubarẽtsa tihi “O Deus aharere wasani my” maha. Asahi tihi zeka iharere batu isapy maha asahi zimyikinaha siharere batu wasani my Deus zuba wasani Deus papeu niy.

Tupana ti yt heso kuap i rakat pãi. Saꞌawyꞌi — Atiꞌatupoityro aru emiariru emiariruꞌin e Tupana urueꞌaseꞌiꞌin me. Miꞌi hap ete yt karãpe i Tupana heso. Tutunug yne toꞌe hap ewywuat. Urutoria Iuteu ywania heso kuap maꞌato Tupana yt karãmuat i heso kuap e. Aikotã morekuat Tawi pe toꞌe saꞌawyꞌi hap ewy tutunug wuatꞌi eꞌat pe. Mio tã toꞌe — Tawi e atunug aru uiꞌe hap ewywuat wuatꞌi eꞌat pe e. Atunug esaipepiat Morekuat Koro wo wuatꞌi eꞌat pe e. Eꞌywania yt uimohey i pytkai aru atunug uiꞌe hap ewy e. Yt uwe i uipyhyp kuap uiꞌe hap nug hamuat ete e Tupana nimo morekuat Tawi pe hawyi toiwan towepy hap miwan me.

Ako kalíhuina. Yusíkoti itúkeovo semékenovo'iti ne uhá koeti xâne, itea ako ákoeneye ne Itukó'oviti. Koati kaná'uti ne yûho, kuteâtimaka kó'iyea emó'uke Itukó'oviti, enepone koêti: “Maka iyúseane itíkivo koati ponóvoti ya uhá koeti yiûho, koane aûrapu'inemaka itúkeovo koati sasá'iti ne ítike enepo áva inixoâti poé'ayea ne itíkivo” koêti. Sâramu 51.4

Õ'âkɨ̃hɨ niî pe'tise kɨ̃ɨ̂ “Weegɨ́ti” niî'kere keoró weegɨ́sami. Marî niî pe'tirã niî soose piharã niîmikã, Õ'âkɨ̃hɨ kɨ̃ɨ̂ niî'karo nohota keoró weegɨ́sami. Õ'âkɨ̃hɨre kɨ̃ɨ yeé kiti ohâka pũripɨ a'tîro ohâ no'okaro niîwɨ: Õ'âkɨ̃hɨ, mɨ'ɨ̂ uúkũsere “Diakɨ̃hɨ́ta niî'”, niî no'o'. Mɨ'ɨ̂re niî soose marí'. Tohô weéro mɨ'ɨ̂re ãpêrãpɨre neê werê sãata basió wee'. Naâ werê sãakã maa, yɨ'rɨ wetí mɨhagɨsa', niî ohâkɨ niîwĩ dɨporókɨ̃hɨpɨ.

¡Manamari! Masqui lluy mana allin artillacta niyalcaptinpis, pay'a rasuncällactam nin'a. Chaymi Diospa shiminćhüpis niyan: “Limaptiqui'a rasuncäćhu caśhayquita lluyćha yaćhapäcun'a; chaymi cärayculpis llallinqui” nil.

Te za tô te te tãma ãma 're uwaimrami u'âsi za'ra, te te tãma 're ĩ'aropisutu mono zéb zarina. Uburé ti'ai ãma dazadawa nhipese na dasima 're dahâimana za'ra mono nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, sadawa nhipese õ di, tô sena. Duréihã ma tô ãne na ãma rob'ui'éré Dawi hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma hã: “A hã marĩ na dama 're roti mono wamhã, tô sena asadawa nhipese õ na te za da te 're aiwaihu'u za'ra, tô sena asimiroti hã. Duré ni'wam norĩ hã asadawa nhipe te te ai'ãma 're sa'ra mono wamhã, ta norĩ si ĩsadawa nhipese na te za da te dasiwi 're waihu'u za'ra, ai'upana.” Ãne na ma tô duréihã rob'ui'éré Dawi hã, ĩbaihâ na hã.


Otarãme kyyrypyrykõ poko kuahtao xine ro Ritonõpo kure ehtoh enetupuhnõko imehnõ mana. Otara ãko sytatou morara ahtao? Morara ahtao, “Ritonõpo zae pyra mana kuãnopyrykohtao,” ãko imepỹ mã otarãme repe. Morara katopõpyry totase ya imehnomo a repe.

No kot ka mẽ atõ atỳx ajamaxpẽr nẽ ajamaxpẽr o:—Xà koja Tĩrtũm tanhmã mẽ ixte amnhĩ tomnuj to hã mẽ ixpumu nẽ gryk? Nà koja gryk kêt nẽ. Jakamã kot paj arĩ amnhĩ tomnuj o ri ixpa. Kê mẽ piitã ja hã ixpumu nẽ ixrom Tĩrtũm tapxipix kot amnhĩ to mex o pa xwỳnh ã harẽnh o pa. Nà ja mex. Jakamã kot paj arĩ amnhĩ tomnuj rãhã ho ri ixpa nhũm mẽ Tĩrtũm pix mã mãn kot tãm amnhĩ nhĩpêx xwỳnh ã harẽ. Hãmri nhũm Tĩrtũm amnhĩ tã ixpumu nẽ tanhmã ixto hkêt nẽ. Koja tanhmã ixto japêr hãmri nẽ ixpyrà nẽ amnhĩ tomnuj nẽ. Anẽ.Kot kaj mẽ ã ajamaxpẽr anẽ nẽ ãm amnhĩ krã hkôt ã ajamaxpẽr anhỹr kaprỳ. Nom ã ajamaxpẽr anhỹrja Tĩrtũm jamaxpẽr kôt kêt.

Atxiĩti kãkiti txano nota: “Atão minakati akamakasaaki, apanakini apia imarotari Teosonoka kaminiri atão inakari. Ininiã erekari akaminiri atão minakati apanakini imarotiniri Teosonoka kaminiri atão inakari. Ininiã !apakata Teoso misiritiniua ate, maerekati akamini xika.” Atxiĩti aua kãkiti ikara atoko ina sãkiretakani.

Aguehobyry kiankaduo, Deus kânagazenehonly watay, toenzepa ise: “Iozelâ Deus aidyly, adâjitobyry nhenagazeduo” keim modo. Awylygue, tâlâ ise wakeim: “Inakanhe aguitobyry Deus tâgaenehonze watayma koendâ inkâba mâkâ kânagazenehonly aguehobyry kiankaduo. Inakanhe aguitobyrygue lakuru mawânkâ ojiomaeonly kuru” keimpe. Arâ mawânkâ kurâdo aguely.

Nezewe iꞌi teko aꞌe wà. — Aze ikatu ꞌym maꞌe xiapo nehe, aꞌe mehe teko wexak putar tuwe Tupàn ikatu haw aꞌe wà nehe, taꞌe Tupàn nuzapo pixik kwaw ikatu ꞌym maꞌe aꞌe xe, iꞌi muaꞌu waiko uzeupeupe wà. — Aꞌe rupi, nuzepyk kwaw zanerehe nehe, taꞌe xixak kar ikatu haw zaha amogwer wanupe zane xe, ikatu ꞌym maꞌe iapo mehe zane xe, iꞌi aꞌe teko wà.

Haꞌe gui amongue aipoeꞌi ꞌrã: “Nhandereko vaia ojapo ꞌrã Nhanderuete reko porãa ojekuaa porãve aguã rami”, heꞌi ꞌrã. Mbaꞌexa ꞌrã tu nhambovai? Ndaꞌevei ri ndaꞌu Nhanderuete nhandereko vaia re nhanembopaga aguã? (Nami avakue rami rive xeayvu.)

Ǥobeyaceɡ̶egi nige ikee Aneotedoɡ̶oji me iɡ̶enaɡ̶a, mige jakataɡ̶a mejinaɡ̶a Aneotedoɡ̶oji me daɡ̶a iɡ̶enaɡ̶ateda niɡ̶ina me ɡ̶odiloikatidi leeɡ̶odi niɡ̶inoa ɡ̶obeyaceɡ̶egi? Niɡ̶ina me jao niɡ̶ida igikaneɡ̶egi, inowiiɡ̶otiogi niɡ̶ina oko anida aneetege niɡ̶ina iiɡ̶o me notaɡ̶anaɡ̶a.

Pe'ji po pe ji ve: “Nhande rekote'varuhurame po g̃a ei nhande mombe'gwovo: ‘Oko te'varuhu g̃a. Tupana'ga reki g̃a atyvi,’ e po g̃a. ‘A'ereki ga oko katu hete,’ e po g̃a,” pe'ji po pe ji ve. A'ero po pe etehei: “Nhande rekote'varuhuro g̃waramo koji'i jukwaha hete reki Tupana'ga rekokatua. Pyry a'ero nhanderekote'varuhua. A'ereki nhanderekote'varuhua omboukwaha Tupana'ga rekokatua,” pe'jiteheuhu po pe ji ve. “Tupana'ga tiruahũ reki imbohahyrame nhande ve nhanderekote'varuhurame,” pe'jiteheuhu po pe.

Kỹ Judeu ag hỹn ón kỹ inh mỹ: “kỹn hỹn há nĩ, ẽg jykre pãno ti,” he sór mũ. “Vẽnh kar vỹ ẽg jykre pãno ve kỹ Topẽ jykre kuryj nĩ ki kanhró nỹtĩ, ti tỹ ẽg jãvo vẽnh jykre pãno to há tũ nĩn kỹ. Hã kỹ ẽg jykre pãno tag vỹ tỹ nén ũ há nĩ. Hã ra tóg to ẽg vóg kónãn sór mũ, ẽg jykre pãno to, ti tỹ tỹ nén ũ há nĩ ra. Tag tugnĩn tóg jykre pãno nĩ ve nĩ, Topẽ ti,” he sór ag hỹn mũ, Judeu ũ ag. Ẽprã ke ag vỹ ón kỹ vĩ tỹ ge han tĩ.

Oĩ heꞌi vaꞌe moꞌã: “Nhane rembiapo vai ramo, ojekwaa porãve Nhandejáry-rehe ijapu eꞌỹha” heꞌi moꞌã. “Upéixa ramo, nhane rembiapo vaikwe repy-rehe nhane moingo asy ramo, ndahaꞌéi hembiapo porã vaꞌe Nhandejáry” oĩ onheꞌẽ vaꞌe moꞌã Nhandejáry rekoha-rehe. Upéixa heꞌi moꞌã teko rei, ijapu rei-vy hese.

Inyboho òbiti aõkõ roire. Kia tahe Deuxu òbitina riteòsinyre. Timykibo Deuxu inydee aõhõkỹmydỹỹnana riwahinykre. Mobo heka kia òbitimy aõkõ rarybekre. Jiarỹ hãbu rayky‑di wese rarybereri.

Aꞌeramũ nipo pẽẽ mũ ꞌjau futatee: “Ko ajee ore narakoarũi”, ꞌjau nipo pẽẽ. “Taruesak Jarejuwarete ꞌga wesage resaukara ꞌjau”, ꞌjau futatee nipo pẽẽ. “Jane rekoarũeꞌem are Janeruwarete ꞌga wesage resaukaa ꞌgã nupe ꞌjau”, ꞌjau nipo pẽẽ numiamũ. Aipo aꞌje re amunipo ꞌã Janeruwarete ꞌga mamaꞌe tywera apoi jane rerekou tyweaete jane rekoarũeꞌem are. Aꞌere naani. Nanarũi. (Aipoa ꞌeramũ pẽneaꞌawarũeꞌema futat. Niaꞌwyri aipoa pẽneaꞌaawa. Nanarũi Kuꞌjywa ꞌga reaꞌaramũ ee.)

Metĩndjwỳnh me axwekam ngrykkam ne katàt.Nhym be, pykakam me kajgo ta ren kabẽn kajgokam ren abenmã kum,—Metĩndjwỳnh ren gwaj bajaxwekam ngryk kêt. Ga, gwaj bajaxwekôt me kum Metĩndjwỳnh kĩnhja pumũ. Me kute gwaj bajã, “Tãmwã ne axwe:. Ba ne ba imã me axwe kĩnh kêtkumrẽx. Ba dja ba atemã ne imã Metĩndjwỳnhbit kĩnh”, ane. Be ga, gwaj bajaxwe nhym me kum gwaj bakĩnh kêtja pumũ. Ne kam kôt kum Metĩndjwỳnh kĩnh. Gwaj bajaxwekôt me kum kĩnhkam Metĩndjwỳnh ren gwaj bakam kĩnh, ane. Me ta ren ã kabẽn kajgo jarẽnho ane.

Imakuiꞌpî unkupîꞌpîkon wenai, utarumatîiyaꞌnîkon pra awanî ya, morî pe Paapa eꞌtoꞌ eeseraꞌma. Mîrîrî yeꞌnen —Utarumaꞌtîiya eꞌpai pra awanî maasa pra imakuiꞌpî unkupîꞌpî wenai morî pe Paapa eꞌtoꞌ eraꞌma pemonkonyamîꞌya —taa toꞌya.

Yũmũ'ãte hãpxopmã kummuk, kopxix tikmũ'ũn nõy pu Topa mũy, yã hãmyok mĩy Topa te', ha yũmũ yõg hãxopmã'ax kummuk hã yũmũ'ãte hãmyũmmũgãhã'. Yã tikmũ'un punethok te hitop tu hãm'ãktux, hu: “Pũyã Topa 'ũgkummugã hok, nũy yũmũ yõg hãpkummuk mĩy hã' pago', 'Ap max'ah Topa 'ũgkummugã'! Kaxĩy.

— Cũg̃'ũma wuyeku buje bit, Deus acã cũg̃ ma jekukum iap ibapuk e'em wuyekukuap cocoayũ xe — i aco'i eyju e'em owebe.Eyxe xipat wuywebe cũg̃'ũma jeku am warara'acayũ mutaybit am Deus acã cũg̃ ma iam. Imẽnpuye:— Cũg̃ g̃u Deus pe ipiatpi'ajoan wuywebe warẽmtag̃ wuyekukuapteim — i te'e ma eyju e'em owebe.Ijodiat puxim õn kawẽnwẽn g̃asũ, adeayũ icẽm g̃u e'em puye.

Hỹỹ kä, baad nadoo do ër moo bok do hã wyt ta maab däg, dooh tii da Pꞌop Hagä Do badꞌoo. Baad hadꞌop sahõnh hẽ Pꞌop Hagä Do badꞌoo doo, ji nahadoo do hyb nꞌaa. Tii dꞌ tahadoo do hyb nꞌaa, nyy da ji kyyh tii bä nesaa do hã ji taky nꞌaa ety bä? “Tawꞌããts hẽ nadoo do Pꞌop Hagä Do badꞌoo, ãã tarejãã do hyb nꞌaa”, näng gꞌeeh ji? (Badäk hahỹỹ bä habok do hyb nꞌaa newëë doo da, reaanh doo da, ỹ herꞌoot ti ỹ erih do hã.)

Jã¹nxe³kxe³hũ̱³nxe², a²nũ²a² yuh³xai²nãn¹te²a² ko̱³nha²nxa³jau³su² ĩ³ye³te³nah¹lxi¹:— Ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, wi¹lhĩ̱³nx2na³li¹. Hãi¹nxe³sxã³, Txa²wã¹sũ̱³na² wain³ju³ta² wã²nxũ̱h¹ ã³sai¹txi³, a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ wi¹ wxa²ye³ka¹tai¹nhĩ̱³ki̱³tã³li¹. Ki̱³sa²kxai³, Txa²wã¹sũ̱³na² ã³nhxi²nũ¹nũ³hĩ̱³ki̱³tã³li¹. Nxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³kxa² yo³lha³ ĩ³wai¹tẽ³kxai²nãn²tu̱³, Txa²wã¹sũ̱³na² wain³txi³ kãi³ũ¹nhẽ³lhĩ̱³nx2nxa³wi¹. Nxe³hĩ̱³nx2na³la².

Nikareya hoka iniyalahare wománe hiyetaiya, Enore maomaneharene iniyalahare hotikijita hoka xoare wehenaite? Nikarala hoka Enore ala maisa waiyexe, iniyalahare moka aokowihena wiso hoka? Kalini niraeta haiyanae iraetere akereta.

Makhaniriki avavanihamanija ida hojai jaharika'oaki, nokiajahakija kaimoni ida Deus kahojai jahani arafiaki? Joma bakibakinia binanokiajahakiki ida boviri vagana. Onivani fori hija ida akadihojai jahariki Deus kahojai asohika'oaki-ra nanokiajahakivini. Jahamanija koda ida badani jaharikia akabadanina, vahoariha vakaabokaja kaimoni ida Deus kabadani asohiki-ra vanokivini?Iniani. Asohirihi hida varani. Asohiriki avavanihamanija koda ida Deus ija'ari-ra jaharikia arakhavini, kidihojai jahariki abosini kaimoni hini? Ija'ari Deu-ra ogariki kavarani fori hiki hida na'dohi.

Tozeka ja wastuhutsa kytsa motsasokonaha:— Katsaktsa wasanihabyitsa tu tsimykaranaha zeka kyze kytsa mybo iktsa maha zeka “O Deus zuba pisapyky” mykaranaha, iwatsahi mysapybyitsa tu tsimykaranaha Deus soho kytsa mysihyrinymyrykynaha — maha. Asahi:— Mysapybyitsa tu tsimykaranaha zeka Deus zuba tsimysapyrẽta kytsa mysihyrinymyry. Iwatahi Deus ihuak ty mysapybara ty humo batu nyny ziky batu wasani ziky — maha. Mybarawy ezektsa watsa mytsaty mykaranaha asahi iwa mopamykysonaha.

Pywo ti rat uruꞌywania Iuteuria yt timohey kahato i Tupana e hap — Atunug aru e hap pytkai Tupana tunug yne toꞌe hap ewy. Uruiꞌatoiat Tupana pytkai yt uruꞌatoiat hin i. Miꞌi hap kaipyi watikuap Tupana yn ni waku sese rakat yt uruꞌewy hin i hap. Miꞌi pote uruminug saꞌag hap topyhuꞌat Tupana mõtypot ran hap ewywuat kat pote urukyꞌe sese te yt nakuat i uruto pytkai. — Eikyꞌe sese pote kat pote eiꞌapiheg apiheg kahato iꞌatuꞌe saꞌag iraniaꞌin uruepe.

Itea itukovo vo'oku pahúnevo ûti inamá'axoinoke urapú'i itúkeovo koati ponóvoti kixoku itúkeovo ne Itukó'oviti, namo koéneikopoye? Ákonimea itúkapu koati pahukóvoti ne Itukó'oviti enepo ipihápanavi? (Yoko enepora yûnzo, koati kuteâti ko'ísoneuyea ûti, uti xâne ákoti ponóvoku isóneu.)

Teeré tɨ'órã, ãpêrã a'tîro niî ma'asama. “Ɨ̃sâ yã'âro weekã́, Õ'âkɨ̃hɨ ãyuró weesé nemoró ĩ'yó no'orosa'.” Too pũríkãre “Õ'âkɨ̃hɨ ɨ̃sâ yã'âro weesére bu'îri da'rêgɨ, keoró weetími”, niîrã weesarí?

Ichaćh waquinnincuna: “Juchanchiccunam Tayta Dios maynu sumä caśhanta camalaycayächin; chayurá mućhuycachimänanchicwan'a allin cayninmannüchu manaćh lulaycun” niyalcan.

Ni'wam norĩ hã te ãne na te te si'ãma 're rosa'rata upa za'ra: “Wa norĩ hã wahâimana wasété na si, wa za oto 're wahâimana za'ra, 're ĩwanomro wasété uptabi mono na, da te 're wawaihu'u za'ra mono wa, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si wasété ãna 're ĩmorĩ wẽ uptabi na, da te 're waihu'u za'ra mono da, wanhipai u. Tawamhã, wahâimana wasété na 're wahâimana za'ra mono nherẽ, e te za te te 're wa'ahâ za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Mare di. Te te 're wa'ahâ za'ra mono õ di za.” Ãne te ni'wam norĩ hã te te si'ãma 're rosa'rata upa za'ra.


Azahkuru morara kary ipunaka. Ritonõpo zae pyra ahtao, seropõkõ apiakasaromepyra exiry.

Kwa mẽ ri ã ajamaxpẽr punuj anhỹr kêt nẽ. Tĩrtũm kot mẽ pahpyrà nẽ aa kot amnhĩ tomnujre hã. Kop ãm mẽ pahpyrà nẽ tanhmã kot amnhĩ tomnuj to ronhỹx tanhmã kot we amnhĩ to nẽ mẽ pahte amnhĩ tomnuj xwỳnh ã mẽ pajarẽ? Nhỹx mẽ pahpyrà nẽ ã amnhĩ jarẽnh anẽ. Nà ã mẽ ajamaxpẽr anhỹrja mex kêt.

Apakatapitika Teoso misiritiniri maerekati kamakari. Iua kamari atãonoka, ininiã apakatapitika imisiritiniri ikinimane maerekati kamakani.

Aypa olâ, aypa lelâlâ! Kewâdyly kulâ aguehomo. Koendonro keba mâkâ-ro watay, xirâ onro anaym aguitobyry modo wâgâ kâpywaniem nitaymba tâise xypyry etay.

Pezeꞌeg zo nezewe nehe, aꞌe peme kury. Naꞌikatu pixik kwaw nezewe wazeꞌeg mehe wà. Taꞌe Tupàn aꞌe xe, ikatuahy maꞌe uzapo iko aꞌe xe. Aꞌe rupi upuner putar wanemiapo kwer ikatu ꞌym maꞌe imumeꞌu haw rehe aꞌe nehe, aꞌe maꞌe iapo arer wanupe aꞌe nehe. Upuner wanehe uzepykaw rehe aꞌe nehe no.

Any. Haꞌe rami vaꞌe rire mbaꞌexa ꞌrã tu haꞌeve Nhanderuete yvy re ikuai vaꞌe re oikuaa pota aguã?

Pida ajakadi mideɡ̶ejatigi igegi. Igaataɡ̶a daaditaɡ̶a iɡ̶enaɡ̶ateda Aneotedoɡ̶oji, odaa agotaɡ̶a yakadi me iloikatidi oko leeɡ̶odi libeyaceɡ̶eco.

Na rũi reki, a'e ji pe me. Tupana'ga pyry tuhẽ. Nurã po ti ga ikwahavi ja'javo yvyakotyve'g̃a ndeaporog̃ita pe nehẽ ikwepykwepyga g̃a pe nehẽ. Po Tupana'ga ndapyryvi hamo a'itituhẽva'ea rupi katu rũi po ga ei a'ero g̃a pe hamo.

Hã ra tóg há tũ nĩ, ag vĩ tag ti. Topẽ jykre hã ne kuryj nĩꞌ. Ti jykre há nĩn kỹ tóg ẽprã ke jykre to: “há tũ ti nĩ,” henh ke mũ. Jykre kuryj ti nĩ inhhã.

Ha ndahaꞌéiry voi upéixa. Ha Nhandejáry katu ndaheko porãi ramo raꞌe, ndikatúi ogwereko arã raꞌe enterovéa-pe hembiapo apokwe-rehe. Ha hekoha porã meme vaꞌe voi haꞌe. Ijapu eꞌỹ vaꞌe voi haꞌe.

Kia òbiti rare. Kiaweseõkeki timybo Deuxu bede aõhõkỹmy dỹỹnana riwahinykre.

Aꞌjeteetewi Janeruwarete ꞌga mamaꞌe apoi. Aꞌeramũ ꞌga aꞌjeteetewi futat jane mepyau janeremiapofer are etee futat.

Djãm mrãmri me kabẽn? Kati. Ne ren Metĩndjwỳnh gwaj bajaxwekam kĩnh ne ren kam gwaj bamã bajaxwe pãnh jarẽnh kêt. Ne ren apỹnh me ba djà kunĩkôtdjwỳ ren memã axwe pãnh jarẽnh kêt.

Tîîse kaane, mîrîrî warantî awanî pepîn. Yairon pe awanî ya, oꞌnon yeꞌka pe kin pemonkonyamîꞌ yakoꞌmenkaiya eꞌpainon?

Nãy, Topap-xehnãg te hãmyok mĩy' Yã Topa mũn pa te hãmyũmmũg xe'ẽgnãg, nũy tikmũ'ũn xop xohix yõg hãpxopmã'ax kopit, xi' hep xop xohix yõg hãpxopmã'ax kopit. Paxpu Topa hãpxopmã kummuk, puxix tu tikmũ'ũn xohix yõg hãpxopmã'ax kopit hok.

— Deus soat em cũg̃ ma wuykug̃ — i õn pit e'em. — Deus cũg̃'ũma ibima, iba'ore kuka o'e ixe be cũg̃ ma apẽn cuk adi ajekuku iap teida am soat pe wuywebe. Imẽnpit ixe cũg̃ ma iboap ideida — i õn pit e'em.

Dooh. Baad hadꞌyyt hẽ Pꞌop Hagä Doo. Tii dꞌ tanado bä paawä, dooh Pꞌop Hagä Do haja bä paawä badäk hahỹỹ hã habong do taky nꞌaa ety bä.

Yxãn¹ta¹, txa²wãn³txi³kxai³lu¹, ĩ³wa²lũ³xai¹na¹jau³xa²sa¹:— Ta̱¹wi¹. Wain³txi³ kãi³jah¹lo²su² na³li¹. Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³su² tãu³a¹, wain³txi³ kãi³jah¹lo²su² ha²kxai³, txa²wã¹ki̱³na¹xai²na² kãi³ki̱³ju³ta² wain³txi³ wã²nxũ̱h¹ a̱in³nha²sxã³ kãi³ki̱³kxa² yã¹nxe³sxã³ ĩ³yĩ¹li²xai³nẽ³lha²kxai³, nxe³jah¹lo²su² na³li¹. Nxe³ai¹nhĩ̱³na¹wa².

Maiha nikarexe xini! Enoreya maisa waiyexe hoka aliyakereya axalihena halitinai?

Asohi'oamanija ida Deus ija'ari hahavi kahojai jahariki abosini-ra karonavini vakadiania. Asohika'oarara vaha ada Deus; ni-bikaabokaki ida hojai asohiriki abosini-ra nasohivini.

Niwazuba! Deus siwa batu mytsaty ziky myhumo wasani isopyk. Atahi tisopyksapyrẽta mybarawy ezektsa mywatu ihuak ty mybo nyny my. Hawa mozurukunaha humo ihuak ty nyny my. Wasani byitatu zeka ana kino batu ziky, atahi imysapyrẽnikita tu iwatahi mybarawy ezektsa bo ihuak ty nyny my.

Eweikuap kat pote uruꞌapiheg urukyꞌe haype aikotã aiꞌywotꞌin aiꞌapiheg aihire te hap ewy Tupana uruꞌapiheg urukyꞌe haype pote. Tupana ti hãpyk sakpo te miꞌi pote toiꞌapiheg kahato aru wuatꞌi yt naku i nug haria — Yt uruꞌapiheg neiꞌo yt uruꞌapiheg neiꞌo iꞌatuꞌe pytkai. Tupana uruminug saꞌag ni emõtypot hap topyhuꞌat wuatꞌi eꞌat pe iꞌatuꞌe saꞌag. Taꞌi aiminug saꞌag kaipyi miitꞌin tikuap kahato Tupana poꞌog waku aikawiat rakat iꞌatuꞌe saꞌag toꞌope.

Ako kalíhuina kó'iyeaneye. Eneponi akoéneye, ákoni oxéne yúhoikopeovimo ne Itukó'oviti vo'oku kixoku vitúkeovo.

Tohô nií wee'. Naâ tohô niisé keoró niikã́ maa, Õ'âkɨ̃hɨ neê ni'kɨré bu'îri da'rê masiti boosami.

¡Chay manam chaynüchu! Tayta Dios tincüninman mana licaycü cayal'a, manaćh imaypis cay pachäta cäraycuyanmanchu.

E tawamhã ĩ'uwaibaba te ta norĩ hã ãne na hã te te 're rosa'rata za'ra. Mare di. Ĩ'uwaibaba õ di. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te tô ĩ'uwaibaba si te te 're da'ahâ za'ra. Ĩ'uwaibaba na si te marĩ na te te dama 're arowairébé. Ãne zarina te te dama 're arowairébé mono õ 'wa'âhã, aré te te da'awẽ'õ waihu'u õ di, za da'ãma ĩsipo'ozéb ãma hã, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã.


“Yrome yyrypyry poko jahtao imehnõ tuarõtanohpõko ase emero motye kuhse Ritonõpo zae ehtoh poko. Morara ahtao oty katohme juãnohnõko nae yyrypyry poko? Naeroro kyyrypyrykõ poko sehtone Ritonõpo rokẽ kure exiry enetohme imehnomo a,” ãko otarãme repe. “Ỹ, morara ãko Pauru,” ãko imehnõ mã repe, ykerekeremananomo, yhxirotohme repe. Mokaro wãnohnõko Ritonõpo mana, zae rokene, toto rypyry epehpyryme.?

E pa ixprĩ hã mẽ amã ja jarẽ ka mẽ inhma. Kot kaj mẽ atõ amnhĩ kukamã ajamaxpẽr o:—E kot paj mãmrĩ ri mẽmoj tã ixêx o ri ixpa kê mẽ ixêx nhi hã ixpumu nẽ ixrom Tĩrtũm pix mã mãn kot amnhĩ to mex ã harẽ. Nẽ ãm pix mã mãn hêx kêt xwỳnh ã harẽ. Hãmri nhũm Tĩrtũm amnhĩ tã ixpumu nẽ mẽ ã mẽ kot harẽnh anhỹrja ma nhũm ja kãm mex nẽ nhũm hkĩnh nẽ. Jakamã ixêx o ri ixpaja ã tanhmã ixto hkêt nẽ. Ra mẽ kot ixrom tãm kot amnhĩ nhĩpêx o pa xwỳnh ã harẽnh jakamã nhũm ixêx nhita ã tanhmã ixto hkêt japêr. Jakamã kot paj ixte amnhĩ tomnuj o ri ixpaja mã inhũrer kêt nẽ. Kêr kê mẽ ja hã ixpumu nẽ ixrom Tĩrtũm tapxipix kot amnhĩ to mex xwỳnh ã harẽ.Anhỹr o ajamaxpẽr nom mẽ ajamaxpẽrja kot anhỹr kêt. Na hte akwỳjaja pa ixpê Pawre ixêx o ixpa hã ri axpẽn mã ijarẽ no na pa hte ixêx o ri ixpa hkêt nẽ. Ã mẽ ajamaxpẽr anhỹr o ri apa xwỳnhjaja koja Tĩrtũm mẽ atomnuj tỳx nẽ kãm ga. Series([], )

Atxiĩti kãkiti txaua: “Atão minakati asãpiretakasaaki, apanakini imarotari Teoso sãkirenoka atão ininiua. Atão aminasãkiretakaniã, apanakini kãkiti txari: ‘Teosonoka ereka,’ itxana. Ininiã !apakata Teoso misiritiniua amaerekani xika.” Atxiĩti aua kãkiti ikara atoko ina sãkiretakani.

Ânguylâ wâne keanra warâ tunâgue: “Uguewâdyly kulâ watay, idani modo aguezemo: ‘Kewâdyly kulâ awâkâ, Deus olâ âkealâ aguely, kewâdyly kulâ waypa. Koendonro Deus’ kezemo. Awylygue tâwâlâ kienokudylymo, Deus wâgâ koendâ aguehomoem. Arâ-ro watay, koendâ inkâba Deus ienagazenehonly uguewâdyly kulâ-ro watay” tâkewâzemo keanra.

Nezewe zepe iꞌi teko aꞌe wà. — Aze heremuꞌem ihe nehe, teko wexak putar Tupàn ikàgaw ipuràgaw aꞌe wà nehe, taꞌe umumeꞌu zeꞌeg azeharomoete har aꞌe xe. Aꞌe rupi Tupàn nuzepyk kwaw herehe nehe, taꞌe aexak kar ikatu haw teko amogwer wanupe ihe xe, iꞌi zepe waiko wà. Naꞌikatu pixik kwaw nezewe wazeꞌeg mehe aꞌe wà.

Haꞌe gui aipoꞌea avi: “Xeapua ojapo ꞌrã Nhanderuete anhetẽ vaꞌea ojekuaa porãve aguã rami, haꞌe omboeteave ꞌrã guive. Haꞌe rami rã mbaꞌe re tu xevy pe ‘Ojejavy vaꞌe’ heꞌi vy xembopaga ꞌrã?” ꞌea.

Inatecibece oko modi, “Iwitakegi nige ikee Aneotedoɡ̶oji mewi niɡ̶inoa lotaɡ̶a, codaa nige ilecatiditibigimece Liboonaɡ̶adi, enice igaamee ina me idiloikatidi leeɡ̶odi inoa ibeyaceɡ̶eco?”

Pe'ji po pe ji ve a'ero: “Ji rekote'varuhurame po g̃a ei ji mombe'gwovo: ‘Ga atyvi reki Tupana'ga oko katu,’ e po g̃a,” pe'ji po pe. “Ji rekote'varuhuro g̃waramo koji'i jukwaha hete Tupana'ga rekokatua. A'ero g̃a koji'i Tupana'ga mbohetei,” pe'ji tehe po pe ji ve. “Pyry a'ero jirekote'varuhua. A'ereki ji rekote'varuhurame g̃a koji'i Tupana'ga mbohetei garekokatuhetea kwahava,” pe'ji tehe po pe. “Maraname po Tupana'ga euhui ji ve naerũ netiruahũ nde javo?” Pe'ji tehe po pe ji ve.

Hã ra Judeu ũ ag tóg ón kỹ: “vẽnhmỹ ẽg ki króm kỹ nỹtĩ vẽ,” he tĩ gé. “Ẽg ón tugrĩn Topẽ tỹ tỹ ũn mág nĩ tag vỹ vẽnh ven mũ, ti ón vãnh vỹ vẽnh ven mũ ẽg jãvo. Há ti nĩ, tag ti. Hã kỹ ti tỹ ẽg ón mũ tag to: “inh vĩ mranh ja ãjag tóg nĩgtĩ,” hen kỹ tóg vẽnhmỹn kỹ tó mũ, Topẽ ti,” he ag tóg tĩ, ón kỹ. “Ti kórég han jé ẽg tóg ke mũ, Topẽ tỹ ẽg jykre kórég tỹ nén ũ há han jé,” he ag tóg tĩ, ón kỹ. Kỹ ag tóg iso ón kỹ: “tag tó ti tĩ, Paulo ti,” he tĩ gé. Ũ tỹ tag tó mũ ag vóg kónãn jé tóg ke mũ, Topẽ ti, ag ón mũ tag to, ti jykre kuryj nĩn kỹ, ha vemnĩ.

Oĩ heꞌi vaꞌe moꞌã: “Xe nheꞌẽgwe-rupi ndajapói ramo, ojekwaa porãve rãve Nhandejáry-rehe hekoha apu eꞌỹha. Haꞌe anho mante tuvixa mbaꞌe, heꞌi vaꞌerã Nhandejáry-rehe omboeteve-vy. Onhemboete ukave Nhandejáry. Onhemboete ukave-gwi, Mbavaꞌe-rehe po xe moingo asy rei vaꞌerã. Mbavaꞌe-rehe po xe rereko rei vaꞌerã xe rembiapokwe repy-rehe?” oĩ heꞌi vaꞌe moꞌã.

Kai tarybete: —Jiarỹ raruira. Urile kia Deuxu inatyhyna reteòsinyre. Aõherekibo Deuxu aõhõkỹmy riwasynyre. Kiarybe iwitxira rybewesemy rare: —Ibinamy rakatximyhỹkeki, awihikỹ kia‑ribi ròhònykre. Aõkõre, kiamy rybedu mahãdu aõhõkỹmy dỹỹnana ritamyhỹkre. Kia riki wamy rarybere, ruimy wahe. Series([], )

Aꞌeramũ nipo pẽẽ mũ ꞌjau futatee: “Esage oreꞌmea. Oreꞌme re nipo ꞌgã ꞌjau: Naꞌgã ꞌjawe rũi Janeruwarete ꞌga mamaꞌe aꞌjea etee omomeꞌu, ꞌjau nipo ꞌgã oreꞌme renuw ire”, ꞌjau nipo pẽẽ. “Maꞌeramũ sipo oreꞌmea Janeruwarete ꞌga ꞌmeꞌema resaukareꞌema. ꞌGa ꞌmeꞌema resaukar ire maꞌeramũ sipo Janeruwarete ꞌga je rereko tyweri jeꞌme are”, ꞌjau nipo pẽẽ. Aipo are eaꞌat maꞌeramũ pẽẽ mamaꞌe tywer are eaꞌat maꞌeramũ nanẽ futat nũ. “Janetywera nipo Kuꞌjywa ꞌga resagea resaukaa ꞌgã nupe”, ꞌjau futatee pẽẽ. Aꞌere aipoa pẽꞌea niaꞌwyri.Aipo ꞌe are ꞌgã amũ je jeꞌẽwuꞌjaga: “Mamaꞌe tywera siapo ꞌjau Jarejuwarete ꞌga resage resaukaawamũ ꞌjau, eꞌi Paulo ꞌga janee”, ꞌjau futatee ꞌgã je jeꞌẽwuꞌjaga. Aꞌere ꞌgã ꞌme ate. Naꞌeaꞌuweri je aipo ꞌjau. Aꞌeramũ nipo aipo ꞌgã ꞌmeawer are anure Janeruwarete ꞌga ꞌgã nerekou tyweaete futat.

Nhym ren ajte me ta ajte kabẽn kajgokam memã kum,—Metĩndjwỳnh ren ijêxnhĩkam ngryk kêt ne. Ga, ijêxnhĩkôt me kum Metĩndjwỳnh kĩnhja pumũ. Me kute ijã, “Tãmwã ne 'êxnhĩ. Djãm ba dja ba kôt ijêxnhĩ? Kati. Ba dja ba imã kôt ijêxnhĩ kĩnh kêtkumrẽx. Metĩndjwỳnhbit dja ba imã kĩnhkumrẽx”, ane. Be ga, ijêxnhĩ nhym me kum ikĩnh kêt ne kam kôt me kum Metĩndjwỳnh kĩnhja pumũ. Ijêxnhĩkôt me kum kĩnhkam ne ren ikam kĩnh ne ren imã ijaxwe jarẽnh kêt ne ijêxnhĩ pãnh ikanga kêt ne. Ne ren me kabẽn kajgokam ã ren memã ane.

Tîîse anîꞌya taa ya, seruꞌ uurî eꞌtoꞌya, inîꞌ panpîꞌ morî pe Paapa eꞌtoꞌ moropai yairî aweꞌtoꞌ yenpo, aronne panpîꞌ morî pe eeseraꞌmatoꞌpe. Mîrîrî yeꞌnen îꞌ ton pe Paapaya uurî tarumaꞌtî imakuiꞌpî unkupîꞌpî wenai? Tiaronkon eseurîma anna pîꞌ. Tiaron pe anna yenupa Pauloya. Taa toꞌya see warantî: —Moriya imakuiꞌpî kuꞌpaiꞌnîkon man, mîrîrî kupî wenai morî iiꞌtoꞌpe Paapa winîpai —taa toꞌya. Tîîse îꞌ pe pra rî taa toꞌya. Epuꞌtî toꞌya pepîn. Mîrîrî yeꞌnen inkamoro, mîrîrî warantî eeseurîmaꞌsan eꞌtarumaꞌtî pe man, maasa pra ituꞌse toꞌ eꞌsaꞌ wenai.?

'Ãte xe hãm'ãktux, hu: Yãk mũn te koit, pãyã Topap-xehnãg te koit 'ohnãg. Tikmũ'ũn xohix te yã koit pax, hu hãmyũmmũg. Yã Topap-xehnãg mũn max xe'ẽgnãg. Ha tikmũ'ũn 'ũm te hitop tu yĩkopit, hu: “Teptu Topa te' yãnãn tuk kummugãhã', 'ãte koit hah?” Kaxĩy.

— Cũg̃'ũma weku buje, “Deus acã cũg̃ ma jekukum,” i je'e ip ocekukuap cocoayũ — i du eyju e'em owebe? — “Soat podi ma Deus cũg̃ ma,” i je'e ip — i du eyju e'em owebe? — Imẽnpuye warẽmtag̃ cuy ajeku warara'acayũ be “Deus acã cũg̃ ma” i'e am — i te'e ma eyju e'em. — Imẽnpuye cũg̃ g̃u Deus pe ipiatpi'ajoan ocewebe warẽmtag̃ ocekukuapteim — i te'e ma eyju e'em owebe.

Hỹỹ kä, hahỹỹ da apäh da ỹ herꞌood wät do maa newëë do see ỹ taky gadoo: “Ji nawäd bä baad hadoo do ky nꞌaa metëëh doo da, ta bahä̃nh baad hadꞌop Pꞌop Hagä Do ji bahapäh tii hã. Pꞌop Hagä Do kawehëë däg kän baad nadoo do ji moo wät do hyb nꞌaa. Ti hyb nꞌaa hëd nꞌaa ji Pꞌop Hagä Do ky nꞌaa etyy nesaa do ji moo wät do hyb nꞌaa”, näng mä ta kyyh. “Tawꞌããts hẽ nesaa do ër moo bok. Baad hadoo do du nꞌaa tii”, näk mä ta wób. “Baad hadꞌop Pꞌop Hagä Doo, kametëëh tii hã”, näk mäh. Tii dꞌ mä ỹ ma mehetëk doo, sa nooh. Daap ramenyyh këh ỹ nꞌaa hã, ỹ raky nꞌaa rejãã. Pꞌop Hagä Do rejãã né da tii da hyb nꞌaa newëë doo, tii da herꞌoot doo!

Nxe³nxa²ha¹te¹, a²nũ²a² ã̱³xa² ko̱³nha²nũ³nxa³jah¹la² e³te³nah¹lxi¹:— Txa²wã¹ki̱³na¹xai²na² kãi³ki̱³ju³ta² sa²yxo²ã³nha²sxã³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, Txa²wã¹sũ̱³na² wi¹kãi³ju³ta² sa²yxo²we¹nha²sxã³ wi¹ kãi³ju³ta² wã²nxũ̱h¹ ã³sai¹txi³, a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ wi¹ wxa²ye³ka¹tai¹nhĩ̱³ki̱³tã³li¹. Ki̱³sa²kxai³, Txa²wã¹sũ̱³na² kãin² wxi²kin³ti³to³ti³hit1sĩ̱³ki̱³tã³li¹. Nxe³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, sa²yxo²ã³nha²sxã³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³kxai²nãn²tu̱³, ĩh¹nxe³kxa²ya̱n³ti³ta̱³ a²yoh³la³ Txa²wã¹sũ̱³na² ko̱³nxe³te²lo³sxã³ ĩ³yĩ¹li²nẽ³lhĩ̱³te²la¹xã¹? A²nũ²a² ã̱³xa² ko̱³nha²nxa³jah¹la² ai¹nhĩ̱³nx2na³la².

Nomaoserali hiyetaiya Enore katyakekotyaka, exahe xoalini hare tyomiterehare waiyexe waiyekehalaka hoka xoanaiya hoka hekotata iniyalahare nokaxomokakihena, iniyalahare nomasehare akereta? Xoanere hoka maisa wexare: “Nika iniyalahare wisoma hoka hatyo iniyalahare hiyeta waiyexe kaotyaka”, wexare? Haiyaharenai atyo nikare niraeta aokahitaha hoka maoseratyahitaha. Hoka hatyonai atyoite maisa waiye xini kaxomokaka.?

Kodi'ojomo'ihi athini hirihi hida athii: Korijanahia okavaranibakhiana ija'aria vanokijahakihi ida Deus jahana, vagana ka'oa hini, oniani ida Deu-ra oakodiaki fori hora nihaja. Kodihojai asohiriki Deu-ra kakodiahi; ni-asohiki ida hora arakhavini nahina jaharikia kodihojai jahariki abosini hini. Kodivarani hija vaha; ni-asohipa'itxiki vaha hida oathi. Ni-nikia okavaranirihi. Jahamanija koda hida varani nikia akavaranina: Hojai jaharikia akahojaina arafiava mahija Deus jahana nokiajahakivini?Iniani. Ni-asohipa'itxiki hida varani. Ija'ari hora vakanavaranihavini nikia okavaranina-ra vakahivini. Vagathaniki bana ida vakadivarani jahariki abosini.

Tozeka ja kape tsimaha:— O utakta wasani ahabyizeka asaktsa kabo iktsa mahaze tihi: “O Deus zuba wasani mykara” maha. Kamysapy byizeka kytsa tihi: “O Deus ikia zuba amysapyrẽnikita” maha. Iwatahi kytsa Deus soho kahumo sihyrinymyrẽtsa. Deus sinini ykarawy bo pikpeha zeka batu isopyksapy kaokzeka batu wasani — my. Iwa batu tyso. Ana humo kino wasape tsimaha zeka ikiahatsa tihi:— O mysapybyitsa tu tsimykaranahaktsa kytsa! Iwa kytsa sizubarẽtsa Deus harere bo hyỹ mykaranaha, atahi imysapyrẽnikita maha — tsimaha. Batu ba. Ana harere hi asaktsa kytsa kahumo batu siakparawy motsasokonaha. Iwa piksohometukunaha — ana soho hi Pauro motsasokoro — mybarapetu mykaranaha. Asaktsa Deus mysisininiwyky. Atahi ispe my:— Ikiahatsa batu ahamysapy — my.

Aheso pote Tupana e hap poꞌog pywo topyhuꞌat kat pote Tupana yt heso i rakat toĩneꞌen pytkai aito heso rakaria wo watoĩneꞌen iꞌatuꞌe saꞌag toꞌope. Miꞌi pote aheso hap kaipyi Tupana waku hap poꞌog heremo topyhuꞌat. Taꞌi waku watunug yt naku i Tupana mõtypot hamuat iꞌatuꞌe saꞌag. Miꞌi pote ti yt karãpe i aiꞌapiheg aru aiminug saꞌag koꞌi ete katupono imõtypot hap topyhuꞌat aiminug saꞌag koꞌi kaipyi iꞌatuꞌe maꞌato Tupana tiꞌatuꞌapiheg aru wuatꞌi eꞌat pe toꞌe hap ewy. — Toꞌiro wuatꞌi ywania waku ti watimõtypot Tupana aiminug saꞌag wo iꞌatuꞌe saꞌag toꞌope. Taꞌi miꞌi tã hap ti aimuꞌe hat Pauru tikyꞌesat iꞌatuꞌe uimohit reran haype neꞌi. Saꞌawyꞌi ti mio tã e aimuꞌe hat sese Pauru ahepe iꞌatuꞌe toꞌope yt pywo pe i. Miꞌiria yne yne Tupana miꞌatuꞌapiheg wuanuaria tukupteꞌen wuatꞌi eꞌat pe. Tupana tiꞌatuꞌapiheg neran miꞌi tã haria ewywuaria.

Itukovo inamá'axoti iyusêo itípanevo Itukó'oviti koane itúkeovo koati êno hána'iti ihayú'iuti vo'oku nzemékekexea, yusíkoikopo ipíhoponeonu vo'ókuke? koetímeamo isóneunoa po'i xâne.

Apêye maa ãpêrã a'tîro niî nemo ma'asama. “Ɨ̃sâ niî sookã, Õ'âkɨ̃hɨ uúkũsere keoró ĩ'yó no'orosa'. Tohô weérã masá kɨ̃ɨ̂re ‘Ãyú yɨ'rɨami, diakɨ̃hɨ́ uúkũ nu'kugɨ niîmi’, niîrãsama. Tohô niikã́ maa, de'ró weégɨ Õ'âkɨ̃hɨ marîre ‘Mɨsâ yã'âro weesé bɨkɨrã niî'’, niîsari? Kɨ̃ɨ̂ tohô niîgɨ, keoró weetími”, niîsama. Naâ tohô niisé niî ma'ase niî'.

Waquincunañatacćha nin'a: “Articuynïwan Tayta Diospa rasun caynin mas-mas altuman juluycuśha cayaptin'a, ¿imapïtan-nila jucha-sapapa cäraycayämanman? Chayurá mana allincällacta lulaycuśhun allinca śhaycamunanpä” nil. “Caynümi yaćhayächin” nil tumpapämanlä canpis. Paycunacta Tayta Diospa mućhuycachiyninmi tincüninmannuy alcaycuyan.?

Ãté ni'wam norĩ hã te za duré ãne na te te si'ãma 're rosa'rata upa za'ra: “Wa norĩ hã wawasédé, wa te 're 'manharĩ za'ra mono wamhã, ãté te za ãne na da te wa'ãma 're rosa'rata za'ra: ‘Õ norĩ hã wasété uptabi na te 're nomro. 'Re ĩhâimana u'âsi mono si, te wẽ uptabi na 're hâimana, õhõ si siwaprosi.’ Ãne na te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono si 're ĩmorĩ wẽ uptabi na, da te dasiwi 're waihu'u za'ra, wawasété si, wa te 're ĩ'manharĩ za'ra mono na, da te 're ĩwawaihu'u za'ra mono zém na hã. E tawamhã ĩ'uwaibaba, 'Re ĩhâimana u'âsi mono, wawasédé te te wa'ãma 're ĩ'aza'ra mono zéb da hã. Mare di. Ĩ'uwaibaba õ di.” Ãne na te duré ni'wam norĩ hã te te si'ãma 're rosa'rata upa za'ra. Taha zarina te duré te te sima 're nharĩ za'ra: “Wawasété si, wa za tô wa te 're 'manharĩ u'âsi za'ra, 'Re ĩhâimana u'âsi mono si ĩwẽ uptabi na, da te dasiwi 're ĩwaihu'u za'ra mono zéb da hã.” Ni'wam norĩ hã ma tô ãne na ĩ̱nhimiroti wasédé hã ĩ̱'ãma sa'ra, ĩ̱si'uihâ na ãne hã te ãma ĩwaihu'u za'ra newa. Ma tô ĩ̱'ãma wasété za'ra. Taha wa, te za 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã ta norĩ si siwi wẽ'õ pese za'ra, ĩ'uwaibaba.


Kurãkõ nymyry pyra sero nono poMorarame otarãme ynara ãko matose, “Juteume kuexirykõke kurehxo sytatose, juteutõkara kure hkopyra toh mana,” ãko otarãme matose repe. Arypyra, pake kuuruatose moro poko. Juteu tõ sã juteutõkara mana. Tyyrypyhpyke sytatose oxisamo. Kyyrypyrykõ rumekary waro pyra sytatose.

Mẽ mẽ pahte amnhĩ tomnuj xwỳnh ã mẽ pajarẽnhWam Korĩt 6.9 Karatas 3.22 Xitre 3.3Tã tanhmã kot puj mẽ pahpê Ijaew amnhĩ jarẽnh to? Xà kot pu mẽ pahte amnhĩ to mex o Ijaew kêt xwỳnhjê jakrenh ã amnhĩ jarẽ? Nà mẽ pahte ã amnhĩ nhĩpêx anhỹỹre hã. Mẽ pahpê Ijaew nẽ Ijaew kêt xwỳnhjaja. Mẽ pahpiitã mẽ pahte amnhĩ tomnuj o axpẽn pyràk. Na pa pre ra mẽ amã ja jarẽ.

!Auari Kãkiti ErekariHĩxinikariko ikinika ikara nisãpiretakiti. Atauako Xoteo apiaerekata? Atauako Xoteo minakaniua poião ereka? Kona ikara atokoni itxa. Noerekapekai hĩte, Xoteo minakaniua atokokana itxa Xoteo, kotxi ikinimane kamari maerekati. Akinika !aposotari atakanapiniri maerekati akamini.

Ânguy koendonro aieni lâpeba, idânârâ inakai aieni kurâTâlâ keanra wakeim: “Judeu domodoma judeu keba modo takaze koendonro Deus xurâem?” keim. Aypa olâ! Idânârâ Deus aguehobyry sakanibyryem lelâ kurâ. Aguientoem Deus aguehobyry takaze lelâ kurâ Idânârâ, judeu, judeu keba alelâ.

Naheta pixik kwaw ikatu ꞌygwer iapo ꞌymar wàZutew ꞌym uzapo ikatu ꞌym maꞌe waiko aꞌe wà. Nupuner kwaw upytuꞌu haw rehe ikatu ꞌym maꞌe iapo re wà. Zutew aꞌe wà no, aꞌe rupi katete aꞌe wà no. Aꞌe rupi zutew naꞌikatu weraꞌu kwaw zutew ꞌym wanuwi wà, taꞌe aꞌe paw nupuner kwaw ikatu ꞌym maꞌe iapo re upytuꞌu haw rehe aꞌe wà xe.

Jajejavy vaꞌe memea re ijayvuaHaꞌe gui mbaꞌexa tu jaikuaa? Ore judeu kuery teve amboae regua gui orereko porãve vaꞌe? Any, neĩ peteĩ henda py. Mbaꞌeta amombeꞌu ae ma judeu haꞌe grego kuery jejavya guy py ikuai vaꞌe memea,

Aɡ̶icoa iniwa ane iɡ̶enaɡ̶aEnice igamodaaɡ̶ee? Ina anoko judeutedi domigica aneletoɡ̶odomi agoda ɡ̶odiciagi ina ane daɡ̶a judeutedi? Ee meji aɡ̶ica aneletoɡ̶odomi! Igaataɡ̶a ja jikeenaɡ̶a nibeyacaɡ̶a mida loniciwaɡ̶ateloco inatawece oko, judeu, codaa ane daɡ̶a judeu.

Ndiakokatuhavi paA'ero po pe ei ji ve: “Marã a'ero? Nhande judeusramo nhandepyry hete jara'g̃a hohe?” Ahã tuhẽ, a'e ji. “Ndojoavyavyi judeus'g̃a judeus'g̃arũive'g̃a pavẽi okote'varuhuavo,” a'e ko ji pe me ko. A'ereki niandepiro'ypavi nhande nhanderekote'varuhua hugwi.

Ẽg kar tỹ Topẽ vĩ mranh kãnKỹ isỹ Judeu ag to ne tó nẽ? Ẽg mỹ fóg ag kãfór nỹtĩ, ẽg tỹ tỹ Judeu nỹtĩn kỹ? Vó, ag kãfór tũ ẽg nỹtĩ. Topẽ vĩ mranh kãn ẽg mỹr, Judeu, fóg, kanhgág, ẽg kar mỹr. Tag tó inh huri. Hã ra tóg ge nĩ.

Ndoikói ojejavy eꞌỹ vaꞌe(Rm 3.23 Gl 3.22)Upe ramo, “Nhande kwéry rekoha ojohu porãve paraꞌe Nhandejáry nhande kwéry eꞌỹ rekoha-gwi” oĩ heꞌi vaꞌe. Nahániry. Enterovéa-rehe peteĩxa ojohu hese. Xe haꞌe hagwe-rami, nhande judeu kwéry vaꞌe, judeu kwéry eꞌỹ vaꞌe ave nanhande puꞌakavéi-ma nhandéjehe jajejavy-vy. Ipuꞌakave nhande kwéry-rehe mbaꞌevai nhane mohembiapo vai uka hagwã.

Aõhe aõbohe, inyboho aõbo inywitxira‑ribi awityhyrenyre. Aõkõre. Jiarỹ reteòsinymahãre ibutumy judeu mahãdu, judeukõdu mahãdu ibutumy òrarudu roire.

Najuejue etee futat janetyweramũMaran te jane? Judeuramũ futat nãꞌã jane reꞌã. Janeresage sipo jane judeueꞌema ꞌgã nesage apyraapa saꞌe nãꞌã jane reꞌã, ꞌjau nipo pẽẽ? Naani. Najuejue etee futat janetyweramũ Jarejuwarete ꞌga upe judeuramũ. Judeueꞌemamũ pẽẽ nanẽ oretywera ꞌjawe etee futat nũ.

Kute memã me kunĩ kupãnhtã axwe jarẽnh.(Kar 17.30; Kô k 6.9; Gar 3.22; Xit 3.3)Mỳj dja gu me babê idjaer abenmã nẽ? Djãm gu me baje,—Gu me ba ne gu me bamexo me bajtem jakre, anhỹrmã? Kati. Ba ibê Paur ne ba arỳm me kunĩ'ã,—Mebê idjaermẽ me bajtemmẽ ne me kute aben pyràk. Me kupãnhtã axwe:n ta te: axwe kêt prãmje, ane.

Pemonkon Yairon Ton Pra Man Tiwin KinMîrîrî yeꞌnen morî pe panpîꞌ uurîꞌnîkon Judeuyamîꞌ eraꞌma Paapaya, manniꞌkan Judeuyamîꞌ pepîn yentai kaiꞌma eesenumenkakon? Kaane, maasa pra aasîrî taꞌpîuya wai, imakuiꞌpî pe tamîꞌnawîronkon wanî, Judeuyamîꞌ moropai Judeuyamîꞌ pepîn.

'Ũxohix te hãpxopmã kummuk'Ok Topa tekmũ yõg Yoneo xop pe'paxex max, xi' puknõg xop pe'paxex kummuk? 'Ãmhok! Yã' xohix te yãy putuk Topa pu', 'ũxohix te hãpxopmã kummuk putup pax, ha' kuxa hĩy ka'ok,

Deus xe Judeu'ũmayũ podi ma xipat tu wuyju Judeuyũ buye? Ka'ũma! Jewewejo'i ma wuyju ikẽrẽat kug̃ Deus xe- -Judeuyũ, Judeu'ũmayũ dak. Wuywebe dak ikẽrẽat mujurũg̃rũg̃ap epere ba'ore. Kuy iboap og̃uwẽn eywebe.

Dooh baad hadoo pé Pꞌop Hagä Do matym gó ky nꞌaa hahỹỹhHỹỹ kä, ta wób sa bahä̃nh gꞌeeh ããh, Judah buuj, Pꞌop Hagä Do matym gó? Dooh, tabadꞌop hẽ. Nesaa do mejũũ sahõnh hẽ ji hã, Judah buuj, Judah buuj nadoo do na-ããj hẽ. Ỹ metä däg kän ta tii.

A²nũ²a² wi¹lhin¹khaix1te²la³ yũ²nxa³jau³su²Hãi¹nxe³kxe³hũ̱³nxe², a²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³ju³ta³lot3sxã³ yxau²xai³ki̱³tã³la². Txa²nũ̱³ka̱³txi³na¹xai²na² Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³na¹xai²na², hai³txi³ a²nũ²a² ã̱³xa² ã³sen³sai¹ain¹sxã³ wi¹lhin¹sĩn¹nxa³wa². Nxe³sxã³, Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txain²txi³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³ju³ta³lot3sxã³ yxau²xai³li², Ju³te²a² nũ̱³ka̱³txi³sxa³tũ̱³ka̱³txain²txi³ ko̱³nxe³ti³ kãi³ki̱³ju³ta³lot3sxã³ yxau²xai³li², nxe³ki̱³tã³la².

Maisa Xala Hare Waiyexe AkaNikarala hoka wiso judeunae, majudeuneharenae xahehare nawaiye wisaonita? Maiha nikare xini! Hiyaiya, judeunae, majudeuneharenae xoaha atyo tyotyaha iniyalahare nomasehare makere. Koxaka hatyoharenae noxakai xihiye.

Ni-hojaki ida ija'ari jahaka'oakiNimania hida kodivarani a'onira onava'isohivini hi'iki. Ija'ari hahavia bada vani'aki ida hojai Deua bivajahariki. Judeus kaija'aria bada vani'aki ida. Judeus kaija'ari vihirikia bada vani'aki ida jaboni. Judeus kaija'ari arihina kaba'i, ni-akaabokaki ida hojai asohirikia akahojairina, oniani ida judeus kaija'ari arihina haria kakodiaravini hija Deus viaha.

Batu aty tohi Deus okzeka tisopyksapyrẽta.Kyze wastuhutsa tihi:— O katsaktsa Sudeutsa wasani tsimaha Deus harere mybo nitsaso. Sudeutsabyitsa batu, Deus sibo ba ziktsaso. Iwa Deus okzeka batu sapy maha — mykaranaha. Katsaktsa Sudeutsabyitsa watsa myzubarẽtsa. Tsimysapybyi tsihikiknaha mysapybyitsatu tsimykaranaha batu tymoewy. Iwa botu iky.

Iuteu ywania iꞌewyte yne ywania teꞌeropyhuꞌat yt naku i nug haria toꞌoꞌewyꞌewy katupono yne yne yt naku i nug haria Tupana wanẽtup hawe. Tupana piat urunãpin hap Musei miwan miat yt urutunug hin i te uruꞌywania. Iꞌewyte iraniaꞌin ywania tiꞌaparap kahato taꞌatuꞌywania wãiꞌe hap koꞌi ete. Miꞌi pote aito torania iꞌaparap haria Tupana wanẽtup hawe e. Miꞌi pote ti yt naku i urutoꞌe iraniaꞌin ywania pe — Uruto ti poꞌog nakat eikai katupono uruto waku maꞌato eipe yt nakuaria i yt urutoꞌe kuap i.

Pahukóvoti ne uhá koeti xâne nonékuke Itukó'ovitiNá'ikopomo kó'eye visóneunoa râ'a? Utí'ikopo unatî koêku, uti jûdeu, ya po'ínuhiko xâne ákoti itukapu jûdeu? Ako kalíhuina, vo'oku énjokopeanenoe yara yúndoe itúkeovo pahukóvoti ne uhá koeti xâne, jûdeuhiko koánemaka xâne ákoti itukápa,

Niî pe'tirã bu'îritirã niîma niisé niî'Marî Judeu masa ãpêrã yɨ'rɨóro ãyurã́ niî yɨ'rɨ nɨ'kati? Nií wee'. Marî masî toha'. Niî pe'tirã Judeu masa, Judeu masa niîtirã yã'âro weerã́ niî yuurã, ni'kâro noho bu'îritirã di'akɨ̃ niî'.

Chayurá ¿Israelcunaca mas allinchun cacuyanchic? ¡Manamari! Tantiaycälichicñam Israel mana-Israel caśhtapis juchap maquillanćhu caśhanchicta.

Dahâimana wasété na 're ĩdahâimana za'ra mono na rowasu'uTawamhã wa norĩ hã zudezu norĩ hã e taré zudezu na 're wahâimana za'ra mono wa, te za, zudezu'õ norĩ hâimanazém nhipai u, te te 're wa'awẽsãmri, 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã. Mare di. Uburé aiwapsi tãma 're ĩdahâimana za'ra mono zé hã. Uburé dahâimana wasédé hã da te 're ĩ'manharĩ za'ra mono na si te 're dahâimana za'ra, zudezu norĩ hã duré zudezu'õ norĩ zama. Dawasété hawi, dasi'uihâ na 're dawairébé waihu'u mono õ di, dama siptete wa, dawasédé hã. Ãne, wa tô aima waihu'u pari za'ra wa'wa.


Ynara ãko Ritonõpo omiry moro poko, “Sero nono po kurãkõ pyra mã ipunaka. Emero porehme tyyrypyhpyke toehse.

Tĩrtũm kapẽr ã kagà htũm kot ja jarẽnh kot: Mẽhõ na we aa kot amnhĩ tomnuj kêt kumrẽx nẽ pa?

Teoso sãkire iõkatsopatakori txari: !Auari atão inakari kamakari. Ãtika !auari.

Warâ iwenibyem awyly Deus itaumbyry awo wâgâ: “Idânârâ kurâ xirâ anano modo Deus aguehobyry sakanibyryem lelâ; ânguy âdaitânry lâpeba!

Nezewe iꞌi Tupàn zeꞌeg kwehe arer pape rehe imuapyk pyrer. — Naheta pixik kwaw teko ikatuahy maꞌe iapo har aꞌe wà.

ipara oĩa rami: “Jipoi heko porã vaꞌe, neĩ peteĩve.Gálatas 3.11, 22

Niɡ̶ida diniditelogo Aneotedoɡ̶oji lotaɡ̶a, modi,“Aɡ̶icoa iniwa ane iɡ̶enaɡ̶a. Odaa aɡ̶ica!

Nahã Tupana'ga rembikwatijarukara i'ei yvyakotyve'g̃a mombe'gwovo. “Ndapyryvi pa g̃a Tupana'ga pe,” e'i.

Hã kỹ tag tóg rán kỹ nĩ gé, ha mẽ: “ũn jykre kuryj vỹ tũ tĩ, ũn jykre kuryj venh ke tũ pẽ ẽg nĩgtĩ.

Upéixa heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ: “Ndaipóri ni peteĩ vaꞌe ojejavy eꞌỹ vaꞌe.

Kiamy Tyyriti‑ki roire: —Tiu heka inyõ òbitiõre.

Ymã te Janeruwarete ꞌga kaꞌarana kwasiarukaa ꞌgã amũ nupe inuga janetywer are rakue: “Nitywi futari ꞌga amũ esage maꞌeramũ Jarejuwarete ꞌga upe.

Me bakukãmãre kabẽn kôt ne ba me amã arẽ. Amrẽbê: me bakukãmãre memã kum, “Djãm me'õ axwe kêt? Arkati. Me'õ axwe kêtja kêtkumrẽx.

Îꞌ kaiꞌma Paapa maimu eꞌmenukasaꞌya taasaꞌ: Tiwin kin anîꞌ yairon pemonkon ton pra man.

yĩy Topa yõg tappet te: “Tikmũ'ũn yok 'ũm 'ap xip'ah.

Imẽn e'em Deus ekawẽn tup:Ka'ũmg̃u cedag̃ ma jekuku'ukat- -pũg̃ tak ka'ũma ma, i.

Tii da né hẽ takerii däk Pꞌop Hagä Do kyy kerih do hã: “Dooh baad hawät pé Pꞌop Hagä Do karẽn doo da!

Nxe³ju³ta², Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxa² nxe³te³nah¹lxi¹: — A²nũ²a² wain³txi³ kãi³te²la³ yũ²nxa³wi¹. A²nũ²la³ Txa²wã¹sũ̱³na² a³la³kxi²te²la³ yũ²nxa³wi¹. “Txa²wã¹sũ̱³na² ã³nũ²nxi²sxã³ yxau³ti³ten³sa³nhã¹.” Nxe³te²la³ yũ²nxa³wi¹. Nx2na³li¹.

Hiyaiya, exakere Iraiti Waiyexe nexa: Maisa atyo xala hare waiyexe aka, maisa hatya hekoti.

Deus athi kapapirania hojaki hida athii: “Ni-hojaki ida ija'ari jahaka'oaki hojai Deua bivajahaki-ra ragaririki.

Deus harere botu papeu humo ziwatahaka: — Mybarawy ezektsa batu wasani zikaha. Batu aty tohi isopyksapy. Kytsa sizubarẽtsa batu wasani zikaha.

Katupono saꞌawyꞌi Tupana toꞌe miwan me — Yt wẽtup ok i mesuwat yi tote wakuat yn nug hat atipuẽti e.

kuteâtimaka kó'iyea ne yutoéti ya emó'uke Itukó'oviti, enepone koêti: “Ako xâne ponóvoti nonékuke Itukó'oviti. Ako ápahuina xâne koetíneye nonékuke.

Õ'âkɨ̃hɨ yee kiti ohâka pũripɨre marîre a'tîro niîwɨ: Neê ni'kɨ́ ãyugɨ́ marimí.

Chaymi Diospa shiminćhüpis cayta niyan: “¡Manam mayan nunallapis mana juchayu canchu! ¡Jucllayllapis manam canchu!

Duréihã ma tô ãne na ni'wam norĩ hã ãma rob'ui'éré za'ra: “Ni'wam norĩ hã si'uihâ na 're ĩnomro wẽ mono zém na, 'Re ĩhâimana u'âsi mono te te 're ĩwasu'u wẽ za'ra mono zéb da hã, robaba di. Uburé 're ĩdanomro wasété mono na si, te 're dahâimana za'ra.


Toeramase ropa toto Ritonõpo winoino. Ritonõpo waro ehxĩpo tyyrypyrykõ poko toehse ropa toto, emero porehme. Kure toehtohkõ poko pyra toto, emero porehme.

Nà amrakati kumrẽx. Na mẽ ra piitã hkaga hpa. Nẽ kapẽr kwỳm ri tanhmã amnhĩ tomnuj to ho pa. Ãm mẽhõ pyxire nẽ amnhĩ to mex o ri pa hkêt kumrẽx.

Ikinimane kaporĩkikari Teoso. Ikinimane kerokari ikamakiti. Erekari kamakari !auari. Ãtika !auari.

Idânârâ Deus tânanânehonzemo, mâkâ ânwa iozeno imyimbyry xuzatyby ara, arâ lâpylâ idânârâ Deus ize ato tiuntudyzeba awylymo. Ânguy koendonro aieni lâpeba, ipa lelâlâ.

Teko paw utyryk izuwi wà. Naꞌikatu pixik kwaw wà. Ni amo nuzapo kwaw ikatu maꞌe aꞌe wà.

Mbaꞌeta ojepeꞌa pavẽ, joo rami meme ovareꞌỹ vaꞌe ikuai. Jipoi iporã vaꞌe ojapo vaꞌe, neĩ peteĩve.”

Inatawece oko eyamaɡ̶aticoace, odaa aɡ̶aleeɡ̶ica jaoɡ̶a. Codaa aɡ̶icoa iniwa aneote anele. Aɡ̶icoa!

“Opohi pa g̃a Tupana'ga hugwi. Ndoakwahavihu pa g̃a. Ndokokatui pa g̃a,” e'i ikwatijara.

Ẽg kar vỹ Topẽ japry, Topẽ jamĩn tovãnh kãn kỹ nỹtĩ. Jykre kórég kar ẽg nỹtĩ. Vẽnh jykre kuryj han vãnh ẽg nỹtĩ. Ũn jykre há venh ke tũ pẽ ẽg nĩ.

Enterovéa tekoha vai-rupi rei-ma oiko ramo, omboyke-ma Nhandejáry-pe oho-vy. Ndoikovéi-ma ni peteĩ vaꞌe hembiapo porã vaꞌe.Sl 14.1-3 53.1-3

Ibutumy iny rexiõnonymyhỹre Deuxu‑ribi wahe. Aõmy aõkõ tiiboho rexiwinyrenyre. Iny riuheõhyymyhỹre aõbo awiré. Sohoji aõkõ aõhebo rotỹỹnyre aõbo awiré.

Nokoiꞌi futari ꞌga amũ Jarejuwarete ꞌga remifutar imũ tãmẽjẽ mamaꞌe esage apoaramũ. Nokoiꞌi futari ꞌga amũ Jarejuwarete ꞌga remifutar imũ mamaꞌe esage are iporomutat maꞌeramũ.

Me ta amiprykôt binhirên ban kunĩ kupãnhtã Metĩndjwỳnhbê punu:re. Djãm me'õ pydji ne àpênh mex? Arkati. Me'õ mex kêtkumrẽx.” Nãm me bakukãmãre ã amrẽbê: memã ane.

Tamîꞌnawîronkon wanî aminke tîweꞌsanon pe Paapa pîꞌ. Mîrîrî wenai tamîꞌnawîronkon wanî îꞌ pe pra rî. Anîꞌ morî kupî yuwanen ton pra man tiwin kin.

'Ũxohix te Topa nĩm, tu Topa yõg putat xak. 'Ũ 'ũm te hãpxopmã max? 'Ap xip'ah, 'ap puxehnãg xip'ah.

Wũy ma o'e ip Deus wi oitabidaoat puxim, i. Ka'ũmg̃u xipacat mujurũg̃rũg̃'ukat- -pũg̃ tak ka'ũma, i.

Sahõnh hẽ dooh rahyb nꞌaa newë wäd Pꞌop Hagä Doo. Dawë hã rababoo hõm ta mahä̃nh. Nesꞌaa padäg sahõnh hẽ. Dooh baad hadoo do moo wät péh! Dooh sét hadꞌos pé baad hadoo do moo wät péh.”Saaw-Mo 14.1-3, 53.1-3, Ekeresijas 7.20

A²nũ²a² yxo²ha³kxa¹ Sũ̱³na² ã³na¹ain¹sxã³ ã³ta³lo³ta³wxe³ain¹na³li¹. A²yxo²ha³kxa¹ o̱³nai¹nxa³wi¹. Wi¹kãi³te²la³ ka³na³ka³na³te² he³la³ko³ yũ²nxa³wi¹.

Tyotyaha haware tyaonahitaha Enore nonita, maisa xoare tyomareha, metaha atyo. Maisa xala hare waiyexe xema tyaonare, maisa hatya hekoti.

Ija'ari hahavi vaadahajanariki Deus kahagihia, vaabono avanakamadaki adani, oniani ida vakadimahi-ra vanajaharavini hija. Ni-hojaki ida ija'ari hojai jahakia kahojaiki. Ni-hoarani hojaki.

Kytsa sizubarẽtsa Deus soho bo batu mytsaty mykaranaha. Imysapybara zuba mozihikiknaha. Batu aty tohi tsimysapyrẽta. Suknihabyitsa.

Yt naku i kat pote yne miitꞌin uiꞌatoiat haria wo tukupteꞌen e tuwepe. Yt kan hamo i tukupteꞌen miꞌi tã e. Yt uwe i mesuwat yi totiat atipuẽti waku sese nug hat e Tupana miwan me.

Itávohikone uhá koêti. Uhá koénehikomaka koésayu'ixopeovo. Ako xâne únati ítuke nonékuke Itukó'oviti. Ako ápahuina xâne koetíneye ítuke nonékuke.” Sâramu 14.1-3

Niî pe'tirã Õ'âkɨ̃hɨ yeere du'úrã, dohó pe'tia wa'âsama. Niî pe'tirã yã'âro weemá. Neê ni'kɨ́ ãpêrãre ãyuró weegɨ́ marimí.

Lluypis pintïlälinmi; lluy lluymi pampaman muyülälin. ¡Manam mayanllapis allincäta lulaycü canchu; manam jucllayllapis canchu!

A'uwẽ mono bâ ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono wi, 're dasipizari za'ra. Dasi'uihâ na marĩ ĩwẽ hã da te 're 'manharĩ waihu'u za'ra mono õ di. Taré ma tô 're danomro. Ni'wam norĩ hã marĩ ĩwẽ hã te te 're 'manharĩ za'ra mono õ di. Mare uptabi di.


Aomirykõ onekunohto mana. Ajohpe xihpyry aomirykõ mana, opi orihmatõ samo. Okoi epity sã aomirykõ mana.

Na htem kapẽr punuj pix o ri pa. Jakamã Tĩrtũm noo mã mẽ kot amnhĩ nhĩpêxja te kot mẽmoj tyk nẽ hkro punuj pyràk. Na htem ãm ri hêx pix kukamã ri hamaxpẽr o pa. Tanhmã mẽ hêx to xàja te kêp kagã xoprê nhõ wenẽn xihtỳx pyràk.

Kãkiti sãkire maerekati, ĩtotxi arakakari saka atoko itxa. Itotarina imisirienetinirina apanakini. Kãkiti sãkire imini tsiiã atoko itxa.

Tâzeguepybyry etadâdyby enahungueduo, inwânry inakanhe kulâ, kywilupanâdâ kehoem, ânguy nhemaenlyemba, myara kehoem aguehomo inakanhe awyly. Tâdâsenogudyly nimopamo. Âgâu kâtobyry inakanhe kyetâ kyiguehoem kehoem, myara aguehomo inakanhe kyedyly.

Wazuru nuzawy kwaw teko tym awer inemahy maꞌe wà. Nezewegatete aꞌe teko wazeꞌeg ikatu ꞌym maꞌe uhem wazuru wi aꞌe wà no. Hemuꞌem waiko wà, ikatu ꞌym maꞌe rehe uzeꞌeg pà wà. Wazeꞌeg nuzawy kwaw mozaiw ipuruxiꞌu haw wà. Mozaiw upuruzuka aꞌe wà. Nezewegatete aꞌe teko wazeꞌeg umuaiw teko wazeruzar haw wà, wamupytuꞌu kar pà wazeruzar ire wà.

“Haꞌe kuery jyryvi ma omanogue rupa ojepeꞌa vaꞌe rami. Oapekũ py nhombotavypa.” “Haꞌe kuery juru re ma mboi guigua veneno ramigua oĩ.”

Niɡ̶inoa niolatedi liciagi émeɡ̶egi libegi ane domoke (leeɡ̶odi niɡ̶inoa lotaɡ̶a). Idioka limedi moninaaletiniwace oko oibake niɡ̶inoa lotaɡ̶a. Micataɡ̶a diɡ̶ini lakeedi niweneeno niolatedi.

“Onhi'ĩ te'varuhu g̃a ja'javo ojipe'g̃a pe. Omoandyandyi g̃a ojipe'g̃a,” e'i. “Mboja ahe hu'urame ahera'oa mbotegwetei. Na jitehe o'ete'varuhurame ojipe'g̃a pe g̃a g̃a mbotegwetei,” e'i ikwatijara.

Unꞌón (ka)mẽ kar ẽg nỹtĩ, jagnẽ to. Ẽg tỹ vẽser to nón kỹ vẽser ger tóg kãkutẽ tĩ. Ẽg ón vỹ vẽser ger tag ri ke nĩ. Jagnẽ mỹ ẽg tóg unꞌón tĩ gé. Ẽg vĩ jũ tỹ ẽg tóg jagnẽ kãgtén ri ke han tĩ gé, kỹ tóg pỹn veneno ri ke nĩ, ẽg vĩ jũ ti.

Hetekwe ojejaty eꞌỹ vaꞌe ivai ine ramo. Nanhagwahẽséiry haꞌe-py. Upéixa ete ijuru vai vai-gwi, nanhamoirũséi íxupe. Oporombotavy tavy onheꞌẽ vai-vy. Onheꞌẽ-py oporomomytuꞌeꞌỹ rei nhande jukase-vy. Mbói nhande suꞌu-ta vaꞌe-rami, ivai nhande-vy.Sl 5.9 140.3

Ibòtòijò heka rubuwabede iraymy roimyhỹre ròwese rare. Tiiboho iny itxenadỹỹdu rare. Irybe heka hemylalatyhyju wese rare.

Mamaꞌe tywera etee ꞌgã imomeꞌwau ajaupe. Oꞌme ekoeteramũ etee futat. Ajuagoꞌwau ekoete tee futat ꞌgã ajemogyau.

Ne kam ajte memã kum, “Me ajkwakam me kabẽn apôx ne kute mrãmri ne me kute arỳm pyka krã'ã kuprãr nhym kurũm mỳjja punu prõt pyràk. Nãm me ã kabẽn punuo ane. Me kute memã 'êxkôt ne me me noo biknoro ba. Me kabẽn ne kute kangã djwakam tokry djàja pyràk.

Inkamoro maimu wanî isaꞌmantaꞌpî pemonkon esaꞌrîꞌpî katasaꞌ warantî. Ikî pe awanî. Seruꞌyeꞌ pe toꞌ maimu wanî imakuiꞌpî pe. Moropai mîrîrî tîmaimukon ke pemonkon wîî toꞌya teeseurîmakon ke. Mîrîrî toꞌ eseurîmatoꞌ wanî manniꞌ îkîiya yeꞌkansaꞌ ya saꞌmantan, manniꞌ kaisarî seruꞌyeꞌ pe yenkuꞌtîntoꞌ toꞌya wanî.

'Ũyĩy'ax te xukpot hax xũy, yã' kummuk, tu yã mõ'ãmã pax, 'Ũyĩkox te kãyãnox yĩkox putuk, nũy tu yĩy'ax hãp-tex.

Cekawẽnkẽrẽ jĩjã ip itaypi koceat puxim, i. Napapa'uk cĩcã ip, i. Warara'acat muymuyap cẽmcẽm ikõmbie dag̃wi ip puybu tũypiat puxim, i.

“Kamag hood noo gasëëts däk do hadoo sa rꞌood. Dajëb ta hanaa. Ramerꞌoot doo me rawedii ta wób.”Saaw-Mo 5.9 “Awꞌyy pꞌyym mahỹỹj hadoo sa kyyh.”Saaw-Mo 140.3

A²nxe³tũ̱³ka̱³txa² yxo²ko̱³nxe³ti³ ĩ³ye³sxã³, a²nũ²a² ã̱³xa² ya³lu²ti³hi¹jau³xa² so¹lxi³ e³ain¹na³li¹. Ain¹sxã³, ha³tin³ti³ ko̱³nxe³ti³ ĩ³ye³sxã³ ĩ³ki³ha¹ki², txih³xa² ko̱³nxe³te²a² a²wxi²yau³xa² ĩ³ya²lu¹tẽ³kxa² yã¹nxe³sxã³ tũ̱¹ka̱³txai²na² e³jau³xa² ĩ³ya²lut1si¹nhẽ³jau³xa² so¹lxi³ ĩ³ye³i², nxe³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na³li¹.

Etororoneha atyo xawatyakalati majiholatyoare akereta tyaonita. Ininiseha hiyeta emaoseralaha hikoita hoka komaniyaita haliti. Ekanasakotaha iniyalahare iraiti hikoita, owi naikoli xata kahe akerehare.

Karamonavahaki ida vakadivarani. Ka'damahi ibavini ka'oaha'iariki 'baxani fori hiki ida vakadivarani. Vanofihaha'oadahaki ida hoariha-ra vakorijanahavini, hoariha va'ini-ra vavajahara kaimoni. Makha 'banana ija'ari-ra napohimajavini fori hiki ida vakadivarani jahariki vabodia khaonaniki.

Siharere batu imysapy. Siharerewabymybarẽtsa. Pibyituhukunaha tu mybarapetu mynakaranaha mysispihikbataikiknaha zuba.

Iꞌatuehay koꞌi yt hãpyk hin i atipuẽti e. Iꞌatueso hap yn iꞌatuwẽ pe miitꞌin maꞌat hap yn atipuẽti e. Iꞌatuẽku tote sehay nem hap ewywuat yn aikotã miit yt misyp i yi kaꞌa piat ewy nem kahato iꞌatuwẽ pe e. Sehay saꞌag yn tuwẽtem iꞌatuwẽ pyi miitꞌin kuasa hamuat e.

“Enepone emó'u ipuhíkeati pahákukehiko, aínovo ákoti aunáti, kuteâti koeku hehé'iyea ihópune imuyúkoti ukeâti ekóxovokuke enepo imihé'oko. Koatíhiko semékenovo'iti yoko aúpu'ikenati. Enepone yuhóhiko, kutí koe vénenuna koati ipúhokovoti koéxoe.” Sâramu 5.9; 140.3

Naâ uúkũse masâ pee susurí pee weeró noho niî'. Tii peé ɨ̃ri wihása'. Teé ɨ̃ri wiháse weeró noho masá yã'âro uúkũsama. Niî soo nu'kusama. Ãyâ nimá kɨogɨ́ weeró noho pũrîro uúkũsama.

Tuncurincunapis nïchu quićhalayäcänümi cayan; alluncunapïpis articunallam yalayämun; shimincunaćhüpis culibraypa bininuncunallam winalayalcan.

Uburé danhoto hã wasété di. Wasété uptabi di. Danhoto wasété na te dazadawa nhipese na, da te dasima 're nharĩ wasété za'ra. Duré wahi hã te te 're dahâzu mono wa, ti'wa wa'u na te te 're ĩdanhimroi mono ne, te damreme na da te dasima 're nharĩ wasété za'ra, rowẽ hã da te dasiwi 're uprosi za'ra mono da.


Imehnõ kerekeremãko mã toto tõmirykõ xihpyry ke.

Nẽ na htem mẽ piitã mẽmoj nhĩxi ho ri axpẽn mã mẽ hixi jarẽnh o pa. Nẽ ri tanhmã axpẽn japrỳ hto ho pa.

Ãtipirika imisãkirepiretarina ãti, kotxi inĩkatarina omanãkaretxi ãkixinireẽna.

Toenzepa itanrumo iwyku; ânguy izepamo warâ. Awylygue aunlolâ Deusram nhekazezedylymo, izepa tato modo nhenagazenehon-hoem.

Wazuru tynehem purehe wazeꞌeg zemueteahy haw pupe, tynehem Tupàn rehe wazeꞌeg zemueteahy haw pupe no.

“Ijuru tynyẽ oiny ayvu vai haꞌe pyꞌa vaikue reia anho.”

Niɡ̶inoa lotaɡ̶a nixoomaɡ̶anaɡ̶a codaa niɡ̶inoa lotaɡ̶a ɡ̶onitiadi.

“Onhimboahivuhurame ojipe'g̃a pe g̃a e'i te'varuhu g̃a pe imbote'varuhuavo,” e'i.

Vẽnh vĩ jũ tỹ ẽg fór nỹtĩ, kỹ ẽg tóg vẽnh kar mỹ vĩ kónãn tĩ.

Naiporãi voi inheꞌẽ. Tomano mani, heꞌi nhande-rehe. Onheꞌẽgwasu gwasu vai rei ojóehe.Sl 10.7

Aõbina binahakỹlemy heka inymy rarybemyhỹre.

Amaraꞌne ekoeteramũ nanẽ nũ. Mamaꞌe tesirũa etee futat imomeꞌwau ajaupe.

Me kute me ũn kume:x ne me kabẽn djà kume:x.” Nãm me bakukãmãre ã amrẽbê: memã ane.

Mîrîrî toꞌ mata yapai, mararî pra imakuiꞌpî pe toꞌ eseurîmatoꞌ epaꞌka. Tonpakon mîiꞌma toꞌya tîmaimukon ke.

Tu' mãnõg, hu: ‘Pũyã Topa 'ãxat hã 'ãp-tex!’ kaxĩy.

“Sa noo me raky nꞌaa wasꞌee hadꞌyyt hẽ, hꞌyy gaẽẽj gó rabaherꞌoot.”Saaw-Mo 10.7

A²nũ²a² ã̱³xa² kãin² yxo²kwĩn¹kxi²ti³hi¹khai¹nxe³sxã³ khãuh³lxa³ti³hi¹jau³xa² so¹lxi³ ko̱³nxe³te²lo³jau³xa² so¹lxi³ e³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na³li¹.

Ekanasenaiha ako atyo iniyalahare taita tyaonita.

Vabodia hojaki ida varani arapaki fori hiki. Jahari-ra vibaranahavini ija'ari hoariha-ra napohimajara kaimoni.

Sisakparẽnikitsa tu ustsa kytsa mysimyijaikiknaha iwa motsasokonaha.

Aikotã moi iãi hy miitꞌin auka hap ewy iꞌatuehay miitꞌin auka hap ewy topyhuꞌat e. Iꞌatuehay aikotã mohag nop takat ewy e. Iꞌatuehay saꞌag uhete iꞌewyte iraniaꞌin ete e Tupana miwan me.

“Koatíhikomaka íhakenati, epó'oxo aínovo koati kotíveti emo'úti koyúho.” Sâramu 10.7

Shiminpi piñacuycunallawan mana allin juyu cananpä limaycunallam juntäśha cayan.

Damreme ĩwasété uptabi na si te dasi'ãma da te 're wasété za'ra.


Axĩ imehnõ osanumãko toto. Axĩ imehnõ etapãko roropa toto.

Nẽ tanhmã kapẽr mã gêt kãm mẽ kãm kapẽr to.

Tyewiâpadyly-ro watay, inepa kânagazedylymo, kyâlymo warâ.

Uzemuhaiteaꞌu maꞌerahy ipuraraw kar pà purupe wà, puruzuka pà wà no.

“Haꞌe kuery py ma tuguy omoẽ aguã katy oo vy inhakuã.

Yediiɡ̶atibigiwaji moyacilotidi codaa moyeloadi oko.

Jagnẽ kãgtén (ka)mẽ ẽg nỹtĩ, tag hã tóg ẽg mỹ sér tĩ.

Pyaꞌe aꞌe voi oiko ojapo vai hagwã gwapixa-rehe. Ndojejokóiry voi íxupe ojuka hagwã-rehe.

Iti heka teyrewe rare hãlubu txiwimy iny rubudỹỹmy tule.

Ne kam ajte memã kum, “Nãm me amikrà kêt ne tu me paro ba.

Inkamoroya kaꞌneꞌ pe tiaronkon tarumaꞌtî iwî tîuyaꞌnîkon pîkîrî.

Yã' xak, nũy tikmũ'ũn xũygã', nũy putex,

Itadaodao ip warara'acat ekawẽn mukẽrẽrẽnap kay, yaokaap kay dak, i.

Hãi¹sxã³, a²nũ²a² ã̱³xa² khãuh³lxa³ti³hi¹ti², ĩ³su²lhã³i², nxe³yhu¹si¹hain¹jau³su² so¹lxi³ yxau²xai³lain¹na³li¹.

Kaholawakahitaha hamokolaha exahe haxaisaneha haliti kakoa.

Ija'aria binofijorakiki ida hoariha-ra nasiivini, hoariha-ra naabinivini.

Miitꞌin auka sese haria wo teꞌeropyhuꞌat miitꞌin e. Aikotã miitꞌin ihyha kahato rakaria ewy teꞌeruweput meremo iraniaꞌin atuꞌuka hamo hap ewy. Aikotã awyato tikat yty tomiꞌu wo taꞌatukat miitꞌin iꞌauka hamo e.

“Kene hêve, ú'uso kóyemaka píhea xoko motovâti óko'okea koane koépekea.

Naâ masaré wẽhé kõ'ase maa tɨ'sâ yɨ'rɨasama.

Ćhaquinpis nuna-masinta wañuchinanpämi pinquiylla pinquiyan.

Dasi'aba'ré na te duré 're dasi'u'a za'ra. Dasi'aba'ré na te duré 're dasisimro.


Imeimehnõ ryhmãko toto. Toto tuarimapõko roropa toto.

Nẽ tanhmã mẽ hkwỳjê homnuj to. Jakamã nhũm mẽ piitã ri hkaprĩ nẽ mex kêt nẽ pa.

Isinimonina imaxikana apanakini. Maerekaxinireninoka itxĩkitakana apanakini.

Âdyam idâhomobyrydâ inakai adyesemo. Tuomaruneim modo tuomareba tyenehonzemo; tytynwanânehonzemo inakanhe kyetâmo lelâlâ-ro warâ.

Aꞌe ikatu ꞌym maꞌe iapo har aꞌe wà, uzapo kar ikatu ꞌym maꞌe ikatu maꞌe wanupe aꞌe wà. Aꞌe teko umuzemumikahy kar hurywete maꞌe aꞌe wà.

Ikuaia rupi ma nhomokanhyarã haꞌe nhomomboriauarã oĩ.

Niɡ̶ina ane diitiwe oyaaɡ̶adi inoatawece, codaa mowo eledi oko magecaɡ̶alo.

Perope g̃a oho – pevo g̃a ojipe'g̃a mbotegwetegwetei g̃a mbovy'are'yma,” e'i.

Ẽg tỹ hẽn mĩ mũ kỹ ẽg tóg nén ũ kar kókég tĩ, hã kỹ ẽg mré ke fag vỹ jagtar nỹtĩ, ẽg to.

Oho ha-rupi ojohu vaꞌe-pe ogwereko asy asy, hese ndaijaꞌéi-gwi.

Titxibo ramyhỹre‑wana heka aõbina binanale riwahinymyhỹre, aõhõkỹle ririmyhỹre.

Ne ari meo bikẽnho ba: nhym me me ô'ã tokry kume:x ne umar mex kêtkumrẽx.

Oꞌnon poro toꞌ taasarîꞌpîkon tiaronkon tarumaꞌtî toꞌya.

tu hãpkut'ex kummuk pax nã' xip, tu hãpkoxyõy pax,

Soat em jexeat cokcokap mu'ũm ojuy ip, i. Warara'acat mutabibin ip soat em, i.

Rahahõm hẽnh ragawatsꞌiik sahõnh hẽ, nesaa do ta wób rahoop ranꞌoo bä.

Nxe³ha²kxai³, a²nũ²a² ã̱³xa² ĩ³sun²tã¹hxa³ti², ĩ³khãuh³lxa³txi², nxe³yhu¹si¹hain¹jau³su², yxau²xai³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na³li¹.

Aliyo xamani xane tyaohenaha hoka nali mawenekoaretyahitaha, exahe xamaikohaliti harenae halakisahitaha.

Ija'ari hojai jaharikia vakahojaiki vanaothia hojaki ida hahavi-ra vanajahariharivini, nahina-ra vanihimavini.

Ustsa kytsa namysapybyrikinaha nasimyitsapyriwykynaha. Kytsa mysitsapyriwykynaha.

Aikopuo aikopuo hap saipe upi iꞌatumoehakyꞌeꞌi koꞌi iꞌatumisatek nug koꞌi tukupteꞌen e.

Koêkuti vékoku, poéhane koésayu'ixea koeku po'ínuhiko xâne koane omínoa kotíveti koekúti.

No'ó naâ wa'aró masaré yã'âro weé wã'kasama. Naa yeére dohórẽ', pahasé kɨorã tohakã́ weesamá.

Chaymi pulishancunaćhu mana allinllacta, llaqui pulumäśhacta caćhaycamun.

Daro mono bâ 're danomro mono sidâpâsi, te da te dasiwi 're rowamnarĩ u'âsi za'ra. Taha wa, te dasisa'u hã robzei'õ u'âsi 're dahâimana za'ra.


Kure toexirykõ waro pyra toto imehnõ maro.

Nhũm htem ãm axpẽn mã mẽ gryk xà pix o kapẽr o pa.

Âdaunloenlâ Deus agâ koendâ tadawyly nutubamo, ize ato aiedyly warâ.

Nukwaw kwaw zeàmàtyryꞌym ꞌymaw piar wà. Aꞌe rupi uzeputupytupyk waiko wà, uzeàmàtyryꞌym pà wà.

Haꞌe rã tape ikuai porã aguã ma ndoikuaai.”

Aɡ̶oyowooɡ̶odi niɡ̶ica anodaaɡ̶ee me jakataɡ̶a mele ɡ̶odaaleɡ̶ena.

“Nombojogwerekokatuukari g̃a jara'g̃a pe.

Tape porã-rupi ndohóiry. Gwapixa kwéry-pe nombopyꞌagwapy kwaáiry. Ogwereko asyséte.Is 59.7-8

Nipotaꞌwai ꞌgã ajuee. Aꞌeramũ ꞌgã ojomopyꞌataꞌwaukareꞌema.

Mỳj dja me umar mex kadjy nẽ? Ja ne me kute mar kêtkumrẽx.

Tiwin kin inkamoroya morî pe eꞌnî tîwanmîra epuꞌtî pepîn.

Itaybit g̃u ip kaba'ũm jedop am warara'acat eju, i.

Dooh hꞌyyb nyyw gó ta wób wë raboo bä.”Isajas 59.8

Nxe³ha²kxai³, hai³txi³ ĩ³hãu²no³ti³hi¹tẽ³ju³ta³la³ yũ²nxa³ha²kxai³,

Maisa atyo wenati waiyexe akiti waiyekehalakere enomanaha.

Ni-avigaki ida hagihi fori hiki va'i jahajahani kania okhaki, Deus kania avajahamisira kaimoni.

Siakubyitsa tu ustsa kytsa mysiaknikinaha.

Yt karãpe i iraniaꞌin mowepit hap taꞌatunug mote yt taꞌatukuap hin i iꞌatumowepit hap e.

Ákohiko exa óvoheixea kásatike isoneûti. Poéhane ipúhonevo yoko púvea po'i xâne éxo.” Izâiya 59.7-8

Ãpêrãre ãyuró tɨ'ó yã'akã weesére moosamá.

Jawca cawsayćhu yaćhayta manam lisipäcunchu.

Rowẽ na 're ĩdahâimana za'ra mono zéb da hã, marĩ hã ĩwẽ hã da te dasima 're 'manharĩ waihu'u za'ra mono õ di.


‘Ritonõpo, tuisa imehxo mase, yna esemy,’ kara mã toto,”me tymerose pake Ritonõpo omiryme.

Nẽ Tĩrtũm ã hpijaàm kêt o pa. Na htem kapẽr ma nẽ ãm kuma nẽ kãm hkĩnh kêt o pa. Ã na htem amnhĩ nhĩpêx anhỹr rãhã ho pa. Anẽ.Ã Tĩrtũm kapẽr ã kagà htũm kot mẽ pajarẽnh anhỹr.

!Ipaxitarina Teoso. !Ipĩkarina iua.Itxa Teoso sãkire iõkatsopatakori.

Deus âwankuem tyesemo, âdy Deus anhekyly tiuntudyzemo inkâba”warâ iwenibyem awyly Deus itaumbyry awo wâgâ.

Numuwete katu kwaw Tupàn wà, nukyze kwaw izuwi wà.

“Haꞌe kuery re noĩ ae Nhanderuete renonde ojererokyje aguã.”Salmo 5.9, 10.7, 14.1-3, 36.1, 53.1-3, 140.3 Eclesiastes 7.20 Isaías 59.7-8

Nomondoi g̃a imohina Tupana'ga rehe okyhyjie'yma ga hugwi,” e'i ikwatijara yvyakotyve'g̃a mombe'gwovo.

Topẽ kamẽg sór vãnh ẽg nỹtĩ,” he ja tóg nĩgtĩ, Topẽ vĩ tỹ rán kỹ nĩ ki. Hã ra tóg ge nĩ.

Nomboetéi voi Nhandejáry-pe oiko-vygwi, upeixa hembiapo.”Sl 36.1Upéixa heꞌi Nhandejáry kwatia nheꞌẽ.

Deuxu lau heka ruberuõtyhymyhỹrenyre, Deuxu rityhynyõtyhy.

Nopojeuwi futari ꞌgã Jarejuwarete ꞌga”,ꞌjau ꞌga ikwasiaa inuga rakue.

Me kum Metĩndjwỳnh pyma kêtkumrẽx.” Nãm me bakukãmãre ã amrẽbê: memã ane nhym me arỳm 'ã pi'ôk no'ôk ne. Nhym me aben djô'ã arẽnho mõ:n arẽnho mõr tãmtã gu me bakamingrãnyredjwỳ baje arẽnh rã'ã. Mrãmri ne me arẽnhkumrẽx. Me kupãnhtã axwen ta te axwe kêt prãmje.

Moropai anîꞌ esenumenka pepîn tiwin kin Paapa nama tîuyaꞌnîkon pîꞌ,taasaꞌ Paapa maimuya man.

tu Topa yĩpkutuk 'ohnãg, nũy tu nũktettex, yã' kuxa te' yẽy 'okpa Topa xip.” Kaxĩy.

Itaybit g̃u ip Deus kuk am ibuyxim, i. Imẽn e'em Deus ekawẽn tup.

“Dooh Pꞌop Hagä Do rawehëë bä, dooh Pꞌop Hagä Do rajeỹỹm bä sa hꞌyyb gó.”Saaw-Mo 36.1Tii dꞌ Pꞌop Hagä Do kyyh.

Txa²wã¹sũ̱³na² Si³yxau³tãu³a¹ yxo²o²lxa³sxã³ yuh³lxi²nxa³ha²kxai³, nxe³tũ̱³ka̱³txi³sain¹na³li¹. Sũ̱³na² ha³te̱h³nxã³nxa² nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Ni-vakava'ibodivaraniki ida Deu-ra vifinivini.” Nimania hida Deus athi kapapirania hojaki ija'ari hahavi-ra vara vani'avini.

Deus humo batu simyharerewaby. Ihumo batu siakparawy. Iwa maha — niy. Iwa Deus harere papeu humo mysoho nitsasoko.

Yt karãpe i uimõtypot hap iꞌatuwanẽtup hawe e Tupana. Uhepiat taꞌatuꞌapiheg hap pupi yt teꞌerokenꞌẽ hin i e Tupana saꞌawyꞌi miwan me ahepiat. Mio tã e aito yt naku i nug haria moherep hamuat.

“Ákohikomaka teya Itukó'oviti” kôe. Sâramu 36.1

Õ'âkɨ̃hɨre wio pesáse me'ra ĩ'yâtisama. Kɨ̃ɨ̂re uîtisama, niî ohâ no'okaro niîwɨ.

Umanćhu manam caycunchu Tayta Diosta manchacuywan licaycälinanpäpis” nil.

'Re ĩhâimana u'âsi mono zama, da te dasiwi 're hâimana wazé mono õ di.” Ãne na ma tô 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhimiroti na da'ãma rob'ui'éré sirõmo za'ra.