Yrome Pauru tõ tuaro kynexine. Toepase toto Rixityra pona, Terepe pona roropa Rikaoniapõ pona. Mame morotõkõ Ritonõpo omiry poko tamorepase Pauru tomo a.

Hãmri nhũm wa amnhĩ tã ama nẽ mẽ kêp kato nẽ hpãnhã ma pika hõ hwỳr mõ. Ma Rikõn kãm krĩ hkwỳ hwỳr hpãnhã mõ. Risti wỳr nẽ Tepe wỳr nẽ pu hã krĩ hkwỳ hwỳr wa mõ. Wa mõ nẽ pôj nẽ ma mẽ kãm Jejus kot tanhmã mẽ panê amnhĩ nhĩpêx to hã harẽnh o ri mẽ hkôt pa.

Paoro, Panapee pakini kenakotakasaakiri ikiporonakikona pirena, imitekana. Arisitara sitatxitimoni, Tepi sitatxitimoni, Arikaónia tixini isana.

Awârâ tiuntuduomo myani Paulo, Barnabé warâ Listraram, Derberam, âtâ anary iwaguepaom modoram warâ ânwiendylymo, Licaônia yan-yam.

Amo umumeꞌu wazeꞌeg awer oho Zezuz hemimono karer wanupe wà kury. Henu mehe naꞌarewahy uhem oho aꞌe wi wà, Iri taw pe oho pà wà. Aꞌe re oho Tew tawhu pe wà no, Irikaon ywy rehe wanuz aꞌe taw wà. Wata oho waiko aꞌe ywy rehe wà no, aꞌe taw huwake har rehe wà no.

Haꞌe nunga haꞌe kuery oikuaa vy ojava Licaônia regua Listra haꞌe Derbe tetã katy, haꞌe katy rai-raiꞌi ikuai vaꞌe rupi voi.

Pida Paulo ijaa Barnabé noɡ̶odibodice niɡ̶ida lowoogo, odaa ja daleditigi ialeticogi midiwataɡ̶a nigotadi Listra aniaa Derbe aneiteloco nipodigi Licaônia codaa minoataɡ̶a inoa nipodaɡ̶a anodipegitege niɡ̶idiwa nigotadi. Odaa jiɡ̶idiaaɡ̶iticoace noɡ̶oyeloɡ̶oditacedibece nibodicetedi anele anoditece Jesus.

Igwete Paulo'g̃a ikwahavipei g̃anhimbohovajara ojihe. A'ero g̃a ka'nhymi g̃a hugwi ogwovo cidade de Listra pe cidade de Derbe pe no Licaôniapeve'g̃a gwyri pe. Ojipe'g̃a gwyri pe g̃a hoi no – kiroki g̃agwyra Licaônia atima. Ohoohorame g̃a pyryva'ea mombe'ui g̃a pe pevo Jesus'ga mombe'gwovo.

Kỹ Paulo ag tóg jẽmẽg mũ, kỹ ag tóg cidade ũ ra mũ mũ, cidade tỹ Listra ra, cidade tỹ Derbe ra ke gé. Ga tỹ Licaônia tá ti nỹtĩ, cidade tag ti. Cidade ẽn mĩ mũn kỹ ag tóg tá Jesus vĩ há tugtó mũ sir.

Upe-ma ramo oikwaa-ma ojehegwa. Osẽmba oho-vy. Outro tetã-my okanhy oho-vy íxugwi. Licaônia yvy-py oho. Upe-py Listra tetã-my, Derbe tetã-my ave oho. Tetã jerekwe-rupi oho ave. Upe-py omombeꞌu mbeꞌu oho-vy Hesu rehegwa nheꞌẽ porã.

Tahe tiiboho rexieryrenyre tahe rihenyrenyre. Tahe ròirenyre Listra hãwã‑ò, Debi hãwã‑ò, kia Laonia hãwã hãwã‑ò rare. Tule rariarenyre kowa bedewo‑ki. Tahe kowa tiiemy ritỹnyhyy roiremyhỹ Rybe tỹmyra wihikỹ‑di.

Aꞌea ꞌga amũ enupa. Aꞌeramũ ꞌga awau imomeꞌwau Paulo ꞌga upe.—Ita pyu pẽ juka are ꞌgã fueweramũ ki ꞌei— ꞌjau ꞌga Paulo ꞌga upe.Aꞌeramũ Paulo ꞌga ꞌjau Panape ꞌga upe:—Peꞌje ajee soo jarekaꞌjama ꞌgã nui— ꞌjau ꞌga ꞌga upe.—Naiꞌi. Ere ajee iruukwe— ꞌjau Panape ꞌga ꞌga upe.Aꞌeramũ ꞌgã okaꞌjama jui. Likonia ywy pe ꞌgã awau okaꞌjama. Listra ꞌjawa ꞌupa Likonia ywy pe. Teripe ꞌjawa nanẽ ꞌupa Likonia ywy pe futat nũ. Kwe pe ꞌgã awau akou morogyta esage momeꞌwau ꞌgã nupe.—Werowiaramũ Jejui ꞌga aetywera peꞌai ae wi— ꞌjau ꞌgã awau akou imomeꞌwau ꞌgã nupe.

Nhym kam ar arỳm me kuman arỳm mã mebê tẽ. Mebê tẽ:n kam arỳm pykabê Rikaôkam bôx. Ne kam krĩraxbê Rixakam bôx ne memã arẽ. Ne kam krĩraxbê Tebikam bôx ne memã arẽ. Ne bu'ã pyka kunĩkôt memã arẽnho ba. Kritu'ã ujarẽnh nyja ne memã arẽnho ba. Series([], )

Moropai mîrîrî yekare eta tîuyaꞌnîkon yai Paulo Barnabé epeꞌpî Listra cidaderî pona moropai Derbe cidaderî pona. Mîrîrî wanîꞌpî Licaônia pata po tîweꞌsen pe. Mîrîrî patakon poro toꞌ wîtîꞌpî. Miarî mîrîrî warantî Paapa maimu ekaremekîꞌpî toꞌya.

ha' xupak, tu nũ'paha', tu mõktu mõxaha hãpxexka Nikõn yõg kõmen Nixtat tu', xix kõmẽn Nep tu', xix hãm yĩmap tu', tu Yeyox yõg hãm'ãpak max'ax 'ãktux.

Pauloyũ jaoka ojuyap o'yawẽg̃tobuxik. Imẽnpuye dao ma o'jẽm ip Icônio ka bewi. Wara'at ka kay ip o'ju. Listra ka kay ip o'ju Derbe ka kay dak, ig̃o ka korerenatka kay dak. Ixeyũ ka Licaõnia eipi be opop. Kawẽn idipat muwẽnuwẽn oekuku ip soat kaka dag̃ soat pe ya'ĩjo am.

Ti mꞌ Paw-Ro raky nꞌaa napäh bä mꞌ tii, rakejën hõm hëëj bód Rikonikas häd näng doo hẽnh, panang Ris, Derebé häd enäh doo hẽnh, ta tii bä häj nꞌaa hẽnh. Tꞌĩĩ hẽnh na-ããj mä raherꞌoot Jesus ky nꞌaa hanäm doo.

Ain¹nxa²ha¹te¹ jau³jau¹xai²na² ain³kxi²nha²ya³ha²kxai³ ã³nih³sxaun³yah³nũ²la² Li³kau³ni²a²ko³xa² Lis²tra²thĩ³na² Ter²be²thĩ³na² nxe³ko³nãu³a¹ ai³ya³ta¹hxai²hẽ¹la². Lis²tra²thĩ³na² Ter²be²thĩ³na² nxe³ya³thĩ³na² ai³ya³jau³su²Nxe³ya³ha²kxai³ Lis²tra²thĩ³na² ã³wih¹yah³nũ²la² Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³yau¹ũ³hain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hoka Paulo, Barnabé xoaha semaha hatahiha akiti hoka tekoahenahitaha Listra, Derbe xoaha nali xeta Licaônia koa, exahe hatyonai haliyita wenakalati tyaoniterenae nali. Hatyo nali xane kaokaha hoka xakaihenahitiyaha Iraiti Waiyexe tahi.

Pauloa vakamithahi ida va'ora vanaabinivini monini, aviga'aha. Listra sidajia avikha'aha. Derbe sidajia jaboni avikha'aha. Licaônia kaaraboni kasidajini ida Listra, Derbe hiki. Sidaji kaaraboni maakarini avaadahaoni'aha, ija'ari-ra va'ora vakanamoniha'avini Jesus monina jahakia.

Pauro Baranabe ahatsa ana hi ziwabykynaha. Iwatsahi Ikonio ikny inawaknaha. Risitera bo zumunaha, Derebe bo niwatihi zumunaha. Rikaonia bo paikpa niukurunaha. Anabo wasania ty Sesus soho nitsasokonaha.

Miꞌi hawyi Pauru Panãpe tikuap taꞌyn taꞌatuꞌauka teran hap hawyi teꞌeropopy raꞌyn. Miꞌi hawyi tuwat tawa Irikaunia kape. Miꞌi hawyi itote ikohyewyry tawa hit koꞌi upi tawa Irita tawa Tepe upi iꞌatukohyewyry. Miꞌi tote taꞌatuhenoi kahato Tupana ehay.

Eyekóxoane Poûlu yoko Mbaranâbe, kohó'ine xoko pitivókohiko iháxoneti Lístara yoko Ndêrbe ya Líkauneake, koánemaka xoko po'ínuhiko pitivóko ákoti ahikâ. Énomone koyúhoyeamaka ne inámati ihíkauvoti koeku Jesus.

Paulo kẽ'ra naâ tohô weé sĩ'risere tɨ'órã, Licaônia wamêtiri di'tapɨ du'tí wã'ka wa'âkãrã niîwã. Tií di'tapɨre Listra, Derbe wamêtise makari niîkaro niîwɨ. Teepɨ́ niirã́re, tee makári niirã́re Jesu yeé kitire bu'ê kusiakãrã niîwã taha. Series([], )

Chayta Pablowan Bernabé yaćhälälilmi Licaoniaćhu Listra, Derbe malcacunäman ayiculcäla muyülïninćhu malcacunämanpis. Chayćhüpis allin willacuypi jinallam willaculcäla.

Tawamhã damreme te te sina wapari zahuré wamhã, ma tô dawi tipusi zahuré, wara sina, Paru norĩ hã. Rica'oniza na danhipti'a nho'õmo nhisi u ma tô tineb zahuré. Tamomo neb zahuré wamhã, Risitira na 'ri nho'õmo nhisi u, ma tô aimasisi zahuré, duré Derebi na 'ri nho'õmo nhisi amoi u. Tame ma tô oto dama rowahutu zahuré, Zezusihi wasu'uwẽ na hã.


Rixityra po Pauru tõ ehtopõpyryTerepe po roropaMorarame Rixityra po orutua kynexine. Moinoro tonurutopõpyry poero jaxiry ãtakamahpyry kynexine.

Te grà xwỳnh jarẽnhAtre 3.1-10Nhũm Risti kamã mẽhõ my hte grà nẽ hkrĩ xwỳnhja. Katorxà nhõxà kre rũm hte grà nẽ kator jakamã ri pa hkêt nẽ arĩ hkrĩ xà kamã hkrĩ ho hkrĩ.

Arisitara PirenaArisitara sitatxiti aua kiki petokakititakari iuasaaki. Matĩpokotakati. Iponaniãkasaaki, ipetokakititapeka.

Listradâ Paulo onwa tuhu nhamehomobyryUguondo adakobâdânrybe myani târâ Listradâ. Ihurudâ tywyke myani iazely. Awylygue myani nadakobâbyra awyly, ekadybyem lelâ awyly warâ.

Oho Pawru Iri tawhu pe aꞌe kuryAmo awa Iri taw pe hekon aꞌe. Ipy pàri maꞌe romo hekon aꞌe. Izexak kar mehe we ipàri aꞌe. Nuwata pixik kwaw.

Listra py peteĩ oguata eꞌỹ vaꞌe omongueraagueListra py oguapy oiny peteĩ ava ipy pirupa vaꞌe, ituiꞌi guive ndoguatai vaꞌe, neĩ peteĩgue ma oguata vaꞌe eꞌỹ.

Paulo ijaa Barnabé natematikanaɡ̶a midiwataɡ̶a nigotadi Listra aniaa DerbeDigoida nigotaɡ̶a Listra onini ica ɡ̶oneleegiwa alejaado ane deɡ̶ewaligi, idioka limedi me nicotini. Niɡ̶ini ɡ̶oneleegiwa niɡ̶ica maleekoka enitini naɡ̶a alejaado, aɡ̶ica deɡ̶ewaligi.

Paulova'ea oho Listra peG̃a horame Listra pe Paulo'ga Jesus'ga mombe'ui pevove'g̃a pe. Igwete ga reni Paulo'ga nhi'ig̃a renduva ipyka'nauhũve'ga. Tegwete gapo'ãhava. A'ereki ga na tuhẽ o'a.

Ag tỹ cidade tỹ Listra tá Paulo vóg kónãnCidade tỹ Listra tá ke ũ tóg nĩ nĩ, ũn tĩg vãnh. Ti pẽn vỹ grĩ nỹtĩ. Ge pẽ tóg nĩ, ã mur mũn kã. Pẽn krój tóg nĩ.

Paulo ombogwera ogwata eꞌỹ vaꞌe-peHa upéi katu ogwahẽ oho-vy Listra tetã-my. Upe-py oĩ kwimbaꞌe ogwapy oĩ-vy vaꞌe, ndogwatái vaꞌe. Imitã gwive voi ndogwatái vaꞌe. Ogwata eꞌỹ tuja vaꞌe voi.

Listra hãwã‑ki heka hãbuõ‑txi rekoarenyre, itierere heka. Taihyy heka ronymyhỹre. Tuuhyy heka ratohouãmy ijarananyre.

Listra ꞌjaw ipe ipyteu maꞌe ꞌga ꞌũina wapyka. Nuatai futari ꞌga uꞌaa ypy we futat.Peuwara ꞌgã nupe Paulo ꞌga Jejui ꞌga momeꞌuramũ ipyteu maꞌe ꞌga nanẽ ꞌũina enupa nũ.

Rixakam Paur ar memã 'ã ujarẽnh.Nhym krĩraxbê Rixakam me'õ mrãnh kêt. Adjàkam ne par punuren mrãnh kêt rã'ã ne arỳm abatành ne.

Listra Cidaderî Po Moropai Derbe Cidaderî Po Itekare Ekaremekî ToꞌyaMiarî Listra cidaderî po teerepansaꞌkon yai warayoꞌ eporîꞌpî toꞌya. Maꞌtakî pe eesenpoꞌpî. Teesenpoꞌpî pata pai asakoi pe pra awanîꞌpî. Maasa pra ekeꞌnan pe awanîꞌpî.

Tu kõmẽn Nixtat xix kõmẽn Nep tu' tihi'Ha Nixtat kopa' xip tik 'ũm te hãpkumep 'ohnãg, ha hãmyãxatamuk xohix hã' mõg 'ohnãg, 'ũhi'ax tox hã, yã' yũm ka'ok,

Taokẽrẽat kay Pauloyũ oajẽm. Taokẽrẽat Listra ka be osunuy. Ikap'isum pin ma taokẽrẽ osunuy. Cexĩg̃xĩg̃ pa'ore osunuy.

Paw-Ro rakut do pä me panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ, Ris bä Paw-Ro herꞌoot do maa newꞌëë do sa mahang ajꞌyy kꞌyy gadóm do bahäng. Ta hã dꞌ né hẽ tahenäng noo gó. Dooh noo gó tabawäd bä.

Ã³wih¹ya³te³na¹ in³txa² yu³kan²ta³kxi²te²a² ã³wxe³ye²ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³jah¹la² a³li³la¹hĩ¹nu¹tai²na¹ hai³txi³ ã³nxai³ti³hex1jah¹lo²sxa³ha²kxai³ hãi¹sxã³ sxa³ye²ta¹hxai²hẽ¹la².

Ehateneha Listra, Derbe Xoaha NaliHatyo Listra nali hatya haliti tyaonita, maisa waiyehaliti xini. Tyokita takita, maetonanehare hoka. Nikarexe terota tyaona tyaohenere hekota, maisa tonareta hekoti.

Listra sidaji vaadaha'ikiadani PauloHari. Oniaroa, Listra sidajia hojaha ada makhira adahariki. Biakavikhaonanijahaki ida 'dama kajaharini, ni-adahana-ra kaaboka'iki.

Ipyrytsamyita zizororowy.Kyze Risitera bo zumunaha. Anaeze maku estuba ziknadyhykyta. Atahi koikny batu ipyrytsamyita tu niwata tu nipuruk. Batu pão ziky.

Miꞌi hawyi tawa Irita tote taꞌatupuẽti yt karãpe i hewyry rakat apyk pe. Toty kaipywiat wemoherep hat ipy kĩꞌã rakat.

Ya Lístara koítovokono hóyeno ákoti yána isayú'ixovoti hêveYa Lístara, ápe hóyeno ákoti yána. Poéhane ivátaixea itúkovo, vo'oku omeátinekene ákoyea ehévekapu ne hêve. Ako lévekexeaku.

Paulo, Barnabé Listra, Derbe makaripɨ naâ bu'ê kusia'ke niî'Naâ Listrapɨ niîrã, ni'kɨ́ masɨ́ dohôri wi'i wi'magɨ́pɨta sihâ masitigɨ bahuá'kɨre boka ehákãrã niîwã.

Listraćhu nunacunämi Pablocta lluy tamshaywan camacaycülunCay Listraćhümi nasïdunpi mana imaypis pulilï wishtu nuna cañä.

Paru norĩ hã Risitira ãma duré Derebi ãma te te ĩromhuri zahuré zé wasu'uTawamhã Risitira ãma te aibâ hã 're sãmra, ĩhi'ré hã, ĩpotozém hawi ĩmorĩ'õ hã para uwa zahuré wa.


Mokyro a Pauru omiry totase kure. Zae tonetupuhse eya rahkene. Mame Ritonõpo omiry enetuputyry eya eneryke tyya ynara tykase Pauru eya,—Owõko xikihme, tykase eya.Morarame pyhsekyh tykase ynororo xikihxikihme toytose.

Jakamã nhũm Pawre mẽ kãm ujarẽnh o xa nhũm kuri mar o nhỹ. Hãmri nẽ hamaxpẽr o:—Nà pẽr Tĩrtũm àhpumunh o àhpumunh. Mãn kot ixto mex kaxyw àhpumunh tỳx. Nà koja ixto mex. Anẽ.Hãmri nhũm Pawre ã hamaxpẽr anhỹr ã omu nẽ kàx pê kãm kapẽr nẽ kãm:—E kwa kànhmã xa. Anẽ.Hãmri nhũm kuma nẽ kànhmã ãm kurê kumrẽx nẽ ri mra. Nẽ amnhĩ te kamã hamak o ri mra nẽ hkĩnh tỳx kumrẽx.

Ikenakotakasaakiri Paoro sãkire, Paoro atamatari iua. Iuasaaki Paoro imarotari iua kiki auikapiretiniri Xesosi sãkire erekape inini ĩkapani. Ininiã iteene atamatari iua.

Mâkâ uguondo myani Paulo, Jesus wâgâ aguely indadyly. Mâkâ uguondo adakobâdânry koendâ kehoem enipyryem myani Paulo tuoday aguely:— Deus kua tyedyly tâinwânse merâ uguondo — kely.

Amo ꞌar mehe uzeapyaka katu Pawru zeꞌeg rehe aꞌe kury. Uzeruzar izeꞌeg rehe. — Azeharomoete uzeruzar Zezuz rehe aꞌe, iꞌi Pawru izupe. — Upuner Zezuz hemukatu haw rehe aꞌe, iꞌi iko uzeupe aꞌe, iꞌi Pawru uzeupe kury. Aꞌe rupi umeꞌegatu aꞌe ipy pàri maꞌe rehe kury.

Haꞌe vaꞌe ava ma Paulo ayvu re ojapyxaka oiny ramo hexe omaꞌẽ vy oexa okuera aguã ojerovia etea.

Niɡ̶ini ɡ̶oneleegiwa wajipata Paulo naɡ̶a datematika. Odaa Paulo ja nadi niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa meyiwaɡ̶adi niɡ̶ijoa lotaɡ̶a, odaa joaniɡ̶idaa leeɡ̶odi me yakadi me icilatidi. Odaa Paulo ja iwita, odaa jeɡ̶eeta, “Adabititini!” Odaa niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa ja dabiditini, odaa jiɡ̶idaa diiticogi mewaligi. Series([], )

Kiro ga reni Paulo'ga nhi'ig̃a renduva a'ero. Henduvame Jesus'ga mombe'ua ga ei oyvyteri pe: “Jesus'ga po ti ji mopo'ã a'ero naerũ.” Paulo'ga gwepia katu ga ikwahava gareaporog̃ita. Igwete ga eahyahi ga pe:—Epo'ag̃atu, ei Paulo'ga ga pe.Kiro ipyka'nauhũve'ga po'ami a'ero opoopoa ogwovo.

Ẽn tóg sir Paulo vĩ mẽg mũ. Kỹ Paulo tóg ti tugnỹm mũ. Kỹ tóg ti tỹ Jesus vĩ kri fig mũ vég mũ, Jesus tỹ ti tỹ háꞌ he jé. Kỹ tóg jamã hár(a) ti mỹ ke mũ, kỹ tóg: “jẽg nẽ ra,” he mũ. “Vẽnhrã hã jẽg,” he tóg ti mỹ, Paulo ti. Kỹ tóg vãhã hũm he mũ. Kỹ tóg mĩ tĩ mũ.

Onheꞌẽ ramo Paulo, ojeapysaka inheꞌẽ-rehe. Upe jave omaꞌẽ porã ogwata eꞌỹ vaꞌe-rehe: “Ko vaꞌe ojerovia porã-ma Nhandejáry-rehe okwera hagwã” heꞌi ojéupe. Upe ramo:—Enhemboꞌy katu, heꞌi íxupe onheꞌẽ hatã-vy.Inheꞌẽ-py opo voi. Opuꞌã-ma, ogwata-ma voi.

Tii tahe Paulo rybe‑ò roholare. Paulo tamy retehere. Kia tahe Paulo rieryre hãbu teytetyhynadire Paulo riteytenykremy. Tai tahe tamy rarybere tarybe riterenymy: —Mynyike, òbitimy. Ta hãbu rexiwatxinyre, rariare.

Aꞌeramũ ipyteu maꞌe ꞌga ꞌjau ojeupe ꞌũina. “Kuu. Arowiat pa je ꞌga kwy. Tajekatuꞌok ꞌga ꞌjau kwy”, ꞌjau ꞌga ꞌũina ojeupe tee futat.Poje Paulo ꞌga amãꞌjãu iteu maꞌe ꞌga ree. “Werowiat pa ipyteu maꞌe ꞌga Jejui ꞌga ꞌũina raꞌe”, ꞌjau ꞌga ojeupe. Aꞌeramũ ꞌga ꞌjau ꞌga upe:—Efuꞌam jui— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌga upe.Aꞌerauwe ipyteu maꞌe ꞌga pori pym afuꞌama awau watau.

Nhym kam Paur memã ujarẽnho dja nhym par punuja kabẽn maro nhỹ. Ne mex kadjy arỳm tu amim Metĩndjwỳnh kamnhĩxkumrẽx. Nhym Paur kam no djar tỳx ne arỳm kute amim kamnhĩxkôt omũ. Nãm omũn kàj bê kum, “Kàjmã dja”, ane. Nhym arỳm ekrux ne kàjmã djan arỳm mrãnh mex.

Mîîkîrîya Paapa maimu ekaremekî Pauloya etaꞌpî. Moropai mîîkîrî eraꞌma tîuya pe Pauloya epuꞌtîꞌpî, innape Paapaya tepiꞌtî kupîꞌpîiya. Mîrîrî yeꞌnen taꞌpîiya ipîꞌ, meruntî ke: —Eꞌmîꞌsaꞌkakî satippe. Asakî taiya pe mîîkîrî warayoꞌ arapumîꞌpî. Moropai aweꞌmîꞌsaꞌkaꞌpî satippe eenaꞌpî. Moropai aasarî piaꞌtîꞌpî.

tu Paot yõg hãm'ãktux'ax 'ãpak, tu' kuxa yũm ka'ok 'ũhittupmã'ax kopah, ha Paot te' pẽnã ka'ok, tu' nõy kuxa yũm ka'ok pẽnãhã', tu' yĩy ka'ok, tu:—'Ãk-nĩhã xihip! Kaxĩy.Ha' yok, tuk-nĩhã' xip mõ'ka'ok, tu' mõg kõnãmãhã nõmhã, tu hãpkumep.

Soat Paulo o'e'eiap o'ya'ĩjojo. Paulo o'jeak cĩcã cekay.— Deus kay teku itabut jemu'adaam — Paulo o'e jewebe ma. O'jekawẽn taokẽrẽat pe.— E'ãy — io'e. — Cũg̃'i ece — io'e ya'õberen cebe.Taokẽrẽ tũibit o'ãy. Xipan o'jexĩg̃xĩg̃.

Tamaa newëë mä Paw-Ro herꞌoot doo. Ti mꞌ Paw-Ro bahegꞌããs ta wë. Tahꞌyyb hapäh né hẽ, ajꞌyy hꞌyy kaꞌeeh Jesus hã tabahub däk hyb nꞌaa. Ti mꞌ taky hadoo ta hã:—Asꞌëëg gꞌëëd! —näng mäh.Ti mꞌ nayyw hẽ tabasꞌëëg gëët mäh. Ti mꞌ tadu doo hawäd däk doo.

A²nxe³jah¹lo²nu¹ta²kxai³lu¹ Pau²lah³lo²nu¹tai²na² wãn³txa² ain³kxi²sxã³ yu³we²txi²xi²si¹jau³nũ³su² yxo²ĩ²ye²ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ju³kxai³lu¹ Pau²lah³lo²nu¹ta²kxai³lu¹ ĩ²kxi²nũ²la² yxo²kãin²ĩ³ye³kxi²te³nah¹lxi¹:— Nxe³txi¹. Ĩ³sa²yxau³txi¹. Txa²wã¹sũ̱³na² hxi²kan¹txi³ we²txi²xi¹nxa²si¹hin¹jau³su² yxo²ĩ²ĩ¹nha²kxai³ we²nxi¹lxi¹. Nxe³jau³su² ha²kxai³ wa³su³txi³ a³li²sin³sxã³ ã³nxai³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo maitonanehare Paulo niraine semita hoka tyakekota. Paulo waiyene hoka kaxaiyatelikisakehetere hoka hatyaoseta wahakotya enomana hoka nexa kinatyaxa: — Hainakoa! Hatityoahetehena!Nexa hoka hatyo haliti halaisoa, tityoaheta hoka toheta.

Paulo i'oaria vithiha ada makhira adahana-ra kaabokariki, Paulo athi-ra kamithaha, ni-bikajari'daki. Pauloa biogaki ida athi kajari'darini hina, aihotana-ra kajari'daravini jaboni, oniania Pauloa vada bini'aha, athi 'barakia bini'aha:—Gaa'a.Gaamananijoraki'aha, adaha'aha.

Atahi Pauro harere ziwabyziu. Iharere bo yhỹ niy. Ana humo hi Pauro tsihyrinymyrẽta iwaze ibo iktsaziu niy, tapetu isopyk:— O atakta Deus harere humo tispirikporẽta iwatahi pizororowy — mytsaty nikara. Iwaze maku bo iktsaziu niyze opykani ipe niy: — Kyiktykta. Riktotykta — niy. Iwaze pãozikybyita tu tuku niy atsoko rikto niy zitabaka.

Miꞌi tote Pauru henoi Iesui etiat turan mekewat yt hewyry kuap i rakat tikuap ihay. Miꞌi hawyi Pauru ihaꞌat howawi hawyi toikuap taꞌyn tuwanẽtup hawe — Iesui mohey hap uimoehãite kuap e tuwanẽtup. Miꞌi hawyi Pauru toꞌe tehay wo — Epoĩꞌãm no uhyt e. Miꞌi hawyi mekewat saꞌawyꞌiwuat yt hewyry kuap i rakat pesoꞌe hawyi hewyry raꞌyn.

Enepone hóyeno, ixomo kamokéno Poûlu koyúhoyea. Yane pono-ponó kixínoane ûke Poûlu koane noíxea itúkeovo kutípoti ápeyea xunako Itukó'oviti, motó'inovake koíteovokono. Ina kohonóko emó'u ne Poûlu kíxea:—Yexépuka! Xe'ó yákoe! —kíxoane.Énomone yanê'e, xépu koépone neko hóyeno koane yonópea.

Tii makápɨre Paulo masaré bu'êkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ bu'esére dohôri wi'i kẽ'ra tɨ'ókɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂, Õ'âkɨ̃hɨ yɨ'ɨ̂re ãyuró yɨ'rɨó masisami niî wãkusére Paulo tɨ'ó yã'agɨ, tutuaró me'ra kɨ̃ɨ̂re uúkũ kehokɨ niîwĩ:—Wã'kâ nɨ'kaya, niîkɨ niîwĩ. Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ta bu'pu mahá, sihâ masitimi'kɨ sihâ nɨ'kakɨ niîwĩ. Series([], )

Pay yaćhachishanta täcuyal uyaliyaptinmi pulilinanpä chalapacuynin caśhanta tantiaycul callpawan Pablo nila: “¡Juclla śhalcuy!” nil. Niptinmi paćhcalcünuy juclla śhalcüluptin ćhaquin pulilïlun. Series([], )

Paru hã te te dama rowasu'u ré, ma tô ĩhi'ré hã mreme wapa. Tawamhã Paru, ma tô ĩtẽme rob'madâ. Te te 'madâ'â wamhã, ma tô sina waihu'u, tô sena Wanhib'apito te te ĩsaze na hã, duré te te pese da, te te sina ĩ'umnhasi na hã. Taha wa, te mreme 'rãihâ na tãma tinha:— Aiwahutu. Hâiwi asa na, aipara na. — Ãne te tãma tinha.Tawamhã ĩhi'ré, si'aba'ré na ma tô hâiwi za. Ma tô timorĩ wẽ.


Mokyro ekurãkasẽ eneryke tyya xine tõturuse toto oxime tõmirykõae imoihmãkomo. Ynara tykase toto,—Ritõ kõ noehno kyya xine ahnome, tykase toh repe, Pauru tõ poko.

Hãmri nhũm kuri mẽ kuhê xwỳnhjaja Pawre kot ã hipêx anhỹrja ã omu nẽ htỳx wa kêp kaxkwa kamã mẽhpãm ã wa hkamnhĩx nẽ hkĩnh nẽ axpẽn mã:—Kwa pẽr mẽpahpãm na wa. Mẽpahpãm Jupti mẽ Mẽkurtija na wa panhĩ hã amnhĩ jahkre nẽ mẽ pahwỳr wrỳ. Nà ãm hãmri na wa mẽ pahwỳr wrỳ. Anẽ.Nom mẽ kapẽr pê Rikaôn o axpẽn mã kapẽr jakamã nhũm Pawre mẽ Panãpe wa mẽ mar kêt nẽ. Wa kot mẽ kapẽr mar kêt jakamã ã mẽ kot wa harẽnh anhỹrja mar kêt nẽ htỳx wa xa.

Iuasaaki kãkiti itikari Paoro kamakiti. Ininiã ninoa akirikata isãkireẽna, Arikaónia tixini auakani sãkireẽ:—Teosoakori apoka atemoni. Kikiakori atoko itxana ninoa.

Toenzepa myani kurâdoram âzeseoly, Paulo, Deus eon-honrugue kua nhetybyem awylygue. Tientuomo myani adaenkelymo tytanwe. Paulo nutuba myani âdakeze aguelymo awyly.— Etaungâ. Aunlo kulâ uguondo mâkeba asaemo; deus asaemo azagâ — kelymo.

Wexak teko Pawru hemiapo kwer wà. Uhapukaz wà, uzeꞌeg rupi Irikaon ywy rehe har zeꞌeg rupi wà. — Tupàn ywak rehe har aꞌe wà, iꞌi uzeupeupe wà, — Awa zàwenugar romo uzeapo kwez aꞌe wà kury, zanepyr ur pà aꞌe wà kury, iꞌi uzeupeupe wà, uhapukaz pà wà.

Heta vaꞌe kuery Paulo ojapo vaꞌe oexa vy ojapukai Licaônia ayvu py, aipoeꞌi:— Nhanderuete kuery teve avakue rami ojeapo vy oguejy raꞌe nhandea peve — heꞌi okuapy.

Odaa niɡ̶ijo noiigi-nelegi noɡ̶onadi niɡ̶ijo loenatagi Paulo, odaa ja napaawaɡ̶ateloco, odaa joɡ̶odotaɡ̶atigi epaa nioladi, ioladi anodotaɡ̶atigi niɡ̶idi okotigi niɡ̶idi nipodigi, modi me notaɡ̶anaɡ̶a, “Niɡ̶inoa ɡ̶onoenoɡ̶ododi odinanatigi me ɡ̶oneleegiwadi, odaa ja dinikatiniwace mokotaɡ̶a!”

Pevove'g̃a gwepia Paulo'ga ga mopo'ag̃aturame. Nurã g̃a hapukapukai onhi'ig̃imo. E'i tehe reki g̃a Paulo'g̃a mombe'gwovo.—Yvagipeve'g̃a onhimongo yvyakotyva'ero ojyva nhande koty, e'i tehe g̃a g̃a pe.Paulo'g̃a ndokwahavi reki g̃a etehea ojive. A'ereki hajihe pevove'g̃a nhi'ig̃a.

Kỹ tóg vẽnh kar ẽn mỹ e tĩ, ag tỹ Paulo tỹ nén han mũ ven kỹ. Kỹ ag tóg ãjag vĩ ki jagnẽ mỹ ke mũ, vĩ tỹ Licaônica he mũn ki. Jamã hár(a) ag tóg: “topẽ ag vỹ ẽg tá junjun,” he mũ. “Ẽg ri ke ag nỹtĩ, topẽ ag, kỹ ag tóg ẽg tá re mũ,” he ag tóg, Paulo ag to.

Ha upe pygwa ohexa joa ramo Paulo rembiapo:—Ogwejy-ma raꞌe tupã, heꞌi. —Heko-py ndoúi. Nhande rete-rami rei ae ogwejy ou-vy, heꞌi moꞌã onheꞌẽ hatã-vy. Upe tetã mygwa nheꞌẽ-py onheꞌẽ vaꞌe.

Ijohona mahãdumy robireu, aõbo Paulo riwinyremy tahe rirajuare tarybe‑di, Laonia rybe‑di: —Ka hãbu mahãdu heka deuxu wesemy idi rexinohõtidỹỹnymyhỹre. Inydeereny deuxu wesemy dobehede. Iumyreny tahe hãbu wesemy rare.

Aꞌeramũ futat ꞌga fuꞌama resakara ꞌgã wafukaita:—Kuu. Nakũimaꞌe ꞌgã nũi raꞌe nũꞌũ. Maira ꞌgã te ꞌut owaẽma janee raꞌe— ꞌjau ꞌgã Paulo ꞌga upe, iteu maꞌe ꞌga mafuꞌamamũ.Ojeꞌeg imũ etee ꞌgã ajemogyau wafukaita. Aꞌeramũ Paulo ꞌga ꞌgã afukaja kwaapeꞌema.

Nhym me krãptĩ arỳm Paur kute o mexkôt omũn kàj bê abenmã o akij. Nhym be, Paur ar kute me kabẽn mar kêt. Me õ pykabê Rikaôkam me kabẽn kôt ne me kabẽn. Nãm me abenmã o akij ne abenmã kum,—Apỹnh me batĩndjwỳnh ar amijo me bapyràk ne arỳm pykamã ruw ne ar ba, ane nhym ar kute me kabẽn mar kêt.

Mîrîrî kupî Pauloya eraꞌma tîuyaꞌnîkon yai arinîkon pemonkonyamîꞌ insamoro entaimepîtîꞌpî tîmaimukon ta. Taꞌpî toꞌya: —Paapayamîꞌ erepansaꞌ man ukoreꞌtaꞌnîkon warayoꞌkon warantî —taꞌpî toꞌya.

Ha tikmũ'ũn te' pẽnãhã', tu' yĩy ka'ok, tu hãm'ãktux Nikõn yĩy'ax hã, hu:—Yã topahnãg te mõxaha', tu tikmũ'ũn mũtik yãy putuk! Kaxĩy.

Paulo be imu'ada buje, o'jewãwã ip ya'õberen Listra ka watwat.— Deusyũ o'kop wuykay! — io'e ip ja'õm. — Ag̃okatkayũ jojo'i ip! — io'e ip jewewebe.Tũybe Pauloyũ deusyũ iãn o'e ip. O'jewãwã ip Paulo a'õm g̃u- -ja'õm ma.

Ti mꞌ hajõk do rahapäh bä Paw-Ro mo hajꞌaa, takꞌëp mä raky kakä bong. Sa kyy me raky hadoo:—Pꞌop habong doo, ër hꞌyy kahaꞌeeh do ahyy bꞌëëh. Ajyy gó rakesok —näk mäh.

Nxe³ju³kxai³lu² ĩ³hi¹tain¹tũ̱³ka̱³txa² ĩ²ain¹nũ²la² Li³kau³ni²a²ko³xa² a²wãn³txa² e³ain¹jau³xa² yxo²kãin²ĩ³ye³lain¹te³nah¹lxi¹:— Txa²wã¹sũ̱³na² nũ̱³ka̱³txa² a³ka³nxi²sxã³ ã³wxã³ain¹nĩn²tai¹. A²nũ²hũ̱³kxan²ti³ hai³txi³ a²nũ²sai¹nxa³wi¹.

Waiya halitinae, Paulo nikare tyomehenere hoka kawisaha haxakoha: — Enorenae kaoka womana halitinae akerehare!

Ija'ari vaipohikia vanoki'ihi ida Paulo kabadani, Licaônia kaaraboni kaija'arini vaathia vabodi'baraha'aha:—Deus oamani hadani vikha'ara akadiania makhira vihina.

Kytsa sizubarẽtsa hawa Pauro niy nikozonahaze tahaharere baba ty hua nikaranaha. Pauro siharere humo batu ihyrinymyry. Asahi:— Deustsa mybo inasiknaha. Kytsa hyritywatsa niyziknaha. Asaktsa mydeustsa maha — hua nikaranaha.

Miꞌi hawyi Ikuniu piaria teꞌerahaꞌat kahato ipy kĩꞌã rakat moehãite Pauru piat hap kape. Miꞌi pote taꞌatuehay pirik wo teꞌeroꞌe — Tupanaria tupanaria miitꞌin kawiat atipy kaipywiaria eipe iꞌatuꞌe Pauru Panãpe pe taꞌatupusu puo.

Noixoâne xanéhiko neko ítone Poûlu itúkea, hara koe emó'u vaúkexeahiko ya emó'uke:—Simó'ovinehiko ra íhae vanúke ikútipasikovovitihiko, uti xâne yara poké'e —koénehiko.

Paulo tohô weekã́ ĩ'yârã, tookãhárã Licaônia yee me'ra ɨpɨ́tɨ karíkũkãrã niîwã:—Marî ẽho peórã ɨmɨá weeró noho bahurã́, marî tiropɨ dihatáma, niîkãrã niîwã.

Chaynu Pablo lulaśhanta llapa nunacunaca licälulmi ayaycaćhacuyalcan Licaonia limayninćhu: “¡Dioscuna nunaman muyuculculmi ćhämumanchic!” nil.

Taha wa, Paru te te ĩwahudu hã da te 'madâ'â za'ra wamhã, ma tô dasima 'mahârâ za'ra ni, ãne:— Ĩhâiba'õ norĩ, ĩwaihu'upese norĩ hã ma tô wei watẽme 'manhi'ra zahuré. Ma tô si'aibâ zahuré, ãma 're ĩwawata za'ra mono norĩ hã. — Ãne ma tô dasima 'mahârâ za'ra ni, dasimremezém na, Rica'oniza ãma 're ĩdasi'ubumroi mono norĩ mreme na.


Morarame Panape tosehpase Jupiteme toto a. Pauru roropa tosehpase Mekuriome, ynororo rokẽ oturuketyme exiryke.

Nhũm mẽ ã wa kêp mẽhpãm ã wa harẽnh anẽ nẽ hkĩnh tỳx nẽ. Panãpeja nhũm prem kêp mẽ hpãm Jupti hã hkamnhĩx no Pawreja nhũm prem kêp mẽhpãm Mẽkurti hã hkamnhĩx. Pawreja Mẽkurti pyrà nẽ kapẽr japjê rũnh jakamã nhũm mẽ kêp hã hkamnhĩx.

Ninoa takauãkatari Panapee, Xópite ininiua. Itakauãkatari Paoro Mekório ininiua, kotxi apiata isãkirauata. Panapee poiãoka isãkirauata. Xópite, Mekório pakini teosoakori kamakoni uãka.

— Ton-honruneim modo asaemo azagâ, ize kydato modo — kelymo myani.“Júpiter” kelygue myani Barnabé nhezetâdylymo, Paulo pylâ “Mercúrio” kelygue-ro warâ, mâkâ tagonro takaze kuru agueim awylygue.

Aꞌe mehe omono tupàn aꞌuaꞌu waner wanupe wà kury, Panape pe wà, Pawru pe wà no. — Zu, iꞌi Panape pe wà. — Tupàn wanuwihaw, iꞌi her zanezeꞌeg rupi. — Merekur, iꞌi Pawru pe wà. — Tupàn zeꞌeg imumeꞌu har, iꞌi her zanezeꞌeg rupi. Omono aꞌe her izupe wà, taꞌe Pawru aꞌe xe, uzeꞌeg maꞌe romo hekon aꞌe xe. Nape taꞌyr nuzeꞌeg tete kwaw aꞌe.

Haꞌe rami vy Barnabé pe “Júpiter”, haꞌe rã Paulo pe ma “Mercúrio” heꞌi okuapy, mbaꞌeta ijayvuve ramo.Júpiter ma haꞌe kuery ruete ramigua yvateve vaꞌe, haꞌe rã Mercúrio ma tuuete ramigua ijayvu kuaave vaꞌe.

Odaa Barnabé joɡ̶owo me liboonaɡ̶adi me Júpiter, ijaa Paulo boɡ̶onowo me liboonaɡ̶adi me Mercúrio. (Ica Júpiter icaaɡ̶ica Mercúrio one noenoɡ̶ododi greegotedi.) Oyatigi Paulo me Mercúrio leeɡ̶odi Paulo jiɡ̶ijaa datematikatiogi.

Igwete g̃a hapukapukai javo Paulo'g̃a pe: “G̃a ko yvagipeve'g̃a aheremimbohetehara'g̃a.” Barnabé'ga pe g̃a etehei: “Ga ko Júpiter'ga huvihavuhuhete'ga.” Paulo'ga pe g̃a etehei: “Ga ko Mercúrio'ga. A'ereki ga omombe'umbe'u mbatera,” ei g̃a.

Kỹ ag tóg Barnabé to: Júpiter, he mũ. Paulo to ag tóg: Mercúrio, he mũ sir, ti vĩ mág to. Ón kỹ ag topẽ jygji vẽ, hã vỹ: Júpiter, Mercúrio, he mũ.Hã ra Paulo ag tóg ag vĩ ki kagtĩg nỹtĩ.

Ha Barnabé-pe ombohéry hikwái Júpiter-py. Ha Paulo-pe katu ombohéry Mercúrio-py. Upéixa ombohéry Paulo-pe heta inheꞌẽ ogwereko-gwi.

Banabe heka, Jupitemy tadeuxurenyniõmy rininire. Paulo tahe ijõnimy, Meuriumy rininirenyre irybe sõwetyhyreki, tii rybedureki.

Aꞌeramũ ꞌgã omaira rera nuga ꞌgã nee. Jupete ꞌgã inuga Panape ꞌga ree. Paulo ꞌga ojeꞌega uꞌama ꞌgã nupe. Aꞌeramũ ꞌgã Mekuriu nuga ꞌga ree.

Nhym me Banabemã Djupite jarẽ. Ne Paur kute kabẽno Banabe jakrenhkam kum Mekuju jarẽ. Me õ metĩndjwỳnh kajgo kôt ne me arkum idji jarẽ.

Mîrîrî yeꞌnen inkamoro eseꞌ ton tîrîꞌpî toꞌya toꞌ kaisarî Júpiter kaiꞌma Barnabé esatîꞌpî toꞌya. Moropai Paulo esatîꞌpî toꞌya, Mercúrio kaiꞌma. Maasa pra teeseurîmasen pe awanîꞌpî.

Tu Maname pu' mĩy 'ũxuxet'ax nõy, hu: “Yop”, xix Paot pu', hu: “Mẽkot”, hãm'ãktux punethok hah.

— Wuyedeus teku! — io'e ip napa ma. — Júpiter teku! — io'e ip Barnabé muwẽnuwẽn.— Wuyedeus tedaku! — io'e ip napa ma. — Mercúrio teku! — io'e ip Paulo muwẽnuwẽn.Imẽn o'e ip Paulo cekawẽnxi buye. Listra ka watwat edeusbaro butet Júpiter i osunuy, Mercúrio i dak.

Béh-Nabéh ramaneëënh Sewus häd me, rahꞌyy kahaꞌeeh doo. Paw-Ro ramaneëënh Er-Mes häd me, rahꞌyy kahaꞌeeh do seeh, Paw-Ro ti herꞌood ub do hyb nꞌaa.

Nxe³ha²kxai³ jah¹lai²na²su² a²hxi²kan¹txi³sin²tai¹. Ju³pi²jah³lo²sin²tai¹. Nxe³jah¹lan²tu̱³ Bar³na³be²ah³lo²su² ta¹hxai²hẽ¹la². A²nxe³sxã³ jah¹lai²na²su² wi¹le³ha²kxai³ Mer³ku²ri²ah³lo²sin²tai¹. Nxe³jah¹lan²tu̱³ Pau²lah³lo²su² ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

“Júpiter”, nexaha kaixaretyaha Barnabé, “Mercúrio”, nexaha kaixaretyaha tehitiya Paulo. Paulo atyo iraiti xakaita ihiyeha hoka nikare kaexaretyahene.

Paulo, Barnabé khama ija'ari vakadideus va'ora vavanihaha. Vara vavani'a'aha ada Barnabé:—Ovari ada akadiDeus Júpiter oniki — vakhaniha. Vara vavani'a'aha ada Paulo:—Vara niki ada ovari. Akadideus Mercúrio oniki ada — vakhaniha. Ni-Pauloa avigaki ida vaathi vara vaabono vakani'akhamavini hiki.

Baranabe Supitero zinaropykyknaha. Amakata mydeus niwatihi. Pauro Merekurio zinaropykyknaha. Pauro nitsasoikik iwatsahi Merekurio ty zinarokonaha.

Miꞌi hawyi Panãpe tupana waikiru Iupite iꞌatuꞌe maꞌato Pauru tupana waikiru Mekuriu iꞌatuꞌe katupono — Aimuꞌe hat poꞌog Pauru miꞌi iꞌatuꞌe.

Ina itukínohiko evo Poûlu iha hó'ehiko. Njúpite íhaxea Mbaranâbe. Kene Poûlu, vo'oku itúkeovo énomone ixomo koyuhô, Mérkuriu íhaxea.

Barnabére Júpiter pisûkãrã niîwã. Tii wamé naâ ẽho peórã noho wiôgɨ wame niîkaro niîwɨ. Paulo pe'ere kɨ̃ɨ̂ ɨpɨ́tɨ uúkũgɨ niî yuukã, Mercúrio pisûkãrã niîwã. Mercúrio naâ ẽho peórãre werê ko'tegɨ niîkɨ niîwĩ.

Nilculmi Bernabëta śhutichälälin diosnin Zeuspa śhutinwan, Pabloctañatacmi yaćhachicü captin diosnin Hermespa śhutinwan.Zeus...Hermes: Zeusmi puydï diosnin cala. Hermesñatacmi willacü diosnin.

Tawamhã Paru norĩ hã ma tô sisi zahuré ni, Banabéhé me. Ĩhâiba'õ norĩ hã waihu'u pese newa da te dasima 're ĩsisi za'ra mono zém na ma tô sisi zahuré ni. Banabé hã Zupité na ma sisi ni. Duré Paru hã Mecuriu na ma tô sisi ni, rowahutu'wai wa.


Morarame pyaxi tooehse Jupite pyaxiry. Pui tonehpose eya jahkatohme pata ehpikoxi tynekarorykõme Pauru tomo a repe. Otyro ekuru roropa tonehse eya xine ekarotohme Pauru tomo a.

Na prem krĩ htã mẽhpãm Juptija mã amnhĩ jarẽnh xà hã ixkre nhĩpêx nẽ hkarõ nhĩpêx. Hãmri nẽ hwỳr akuprõ nẽ kãm mex o mex ã harẽ nẽ amnhĩ to hwỳr o pa. Jakamã nhũm Jupti nhõ patrejaja Pawre mẽ Panãpe wa kêp mẽhpãm ã wa harẽnh ma hãmri nẽ wa hã hkwỳjê mã kãm:—Kwa pu mẽ wa kãm môx kwỳ hpa nẽ pixôrã hkwỳ rê. Hãmri nẽ wa kãm wa mex o wa mex ã wa harẽ nẽ wa kêp mẽpahpãm ã amnhĩ to wa kuwỳ. Wa kêp mẽpahpãm kênã. Anẽ.Hãmri nẽ ra ã wa hipêx anhỹr kaxyw

Sitatxi ĩronakikoãtaã takote aua Xópite misãkiretiko aikoti. Xópite misãkiretakani auĩte iuasaaki minari kema auĩteakori, aãui kaiãori pakini sitatxi ĩronakikoãtaãmoni. Iuaã iua apanakini kãkitikata nirekari kema auĩte okinina Paoro, Panapee pakini ĩkapani, iteosone ĩkapani okinirina atokotxikana.

Âtâ anaxi tâzegawântodâlâ myani tydeusry Júpiter nhyrentomo âtâ. Mârâ âtâ oday tâwaneim myani tadawanku koroaem xygatyby, tapirâ warâ âtâ anaxi tâzegawântoam tase. Tonlo modoram aguely myani:— Tapirâ modo kyjiwâkudâne xirâ sawanku koroaem xygatybygue. Iweâma ise kyânly-ro warâ, asaemo azagâram nhunru kiengamehoem, kydeusry modoram kiengamezezedo ara — kelymo myani.

Naꞌe Zu hàpuzuhu rehe uzekaiw maꞌe werur tapiꞌak kury, werur maꞌeputyr no, Zezuz hemimono karer wanupe kury. Zu hàpuzuhu taw huwake hin. Uzekaiw maꞌe werur aꞌe maꞌe taw pàrirogaw pe kury, ukenaw huwake kury. Aꞌe aꞌe, amogwer teko wà no, iporomono wer aꞌe maꞌe Zezuz hemimono karer wanupe wà. Ipuruzuka wer tapiꞌak rehe wanupe Tupàn pe maꞌeaꞌyr zuka haw ài wà.

Haꞌe Júpiter pegua sacerdote oĩ vaꞌe ma ixupegua templo tetã kyvõ katy oĩ vaꞌe gui ou vy tetã rokẽ katy ogueru vaka haꞌe ngora yvoty guigua. Heta vaꞌe kuery reve mymba ojukaxe haꞌe kuery pe.

Ica liɡ̶eladi ica niwigo Júpiter one ideitice we nigotaɡ̶a, ipegitege ica lapoagi-nelegi naɡ̶ani nigotaɡ̶a. Odaa ica sacerdoti ane dibatigi niɡ̶ini diimigi ja nadeegi ɡ̶odinadi icaaɡ̶icoa niale-lawoɡ̶o anonanyoketinece niɡ̶idiwa ɡ̶odinadi. Odaa niɡ̶ijo ɡ̶oneleegiwa ijaaɡ̶ijo noiigi ja domaɡ̶a onigodi niɡ̶ijoa ɡ̶odinadi me domoɡ̶oiweniɡ̶ide Paulo ijaa Barnabé.

Igwete g̃a Paulo'g̃a mbohetepotari. A'ero mbatera kwava'ẽhara'ga heruri yuranuhũa heno'ama g̃ajatykahava pyri – a'ea pevo u cidade ypyvo. A'ereki a'ea pype g̃a ojatykatyka jipi Júpiter'ga mboheteavo. Kiro ikwava'ẽhara'ga – gaha ojuka mbatera ikwava'eg̃a Júpiter'ga pe jipi – kiro ga heruri jurukwara pyri yuranuhũa heno'ama imbojigwakava reheve ipoty'riva'ea reheve. A'ero ga ijukapotari pevove'g̃a pavẽi ikwava'eg̃a Jesus'ga moirũhara'g̃a pe Paulo'g̃a pe. A'ereki g̃a g̃a mbohete pota g̃a ko yvagipeve'g̃a javo tehe.

Júpiter jo ĩn vỹ cidade fyr tá jẽ nĩ, kỹ ti tũ ki rĩr tĩ tóg tá nĩ gé. Kỹ tóg monh gé(g) tĩ mũ, ka fej tỹ coroa ke gé, Júpiter tũ ki rĩr tĩ ẽn ti. Cidade to ró jãnkã mãra tóg gé(g) tĩ mũ. Tá tóg monh kugprũn sór mũ, Barnabé mỹ, Paulo mỹ ke gé. Ón kỹ ag tóg Paulo ag to: “topẽ ag vẽ,” he mũ, hã kỹ ag tóg ag mỹ monh kuprũn sór mũ, tá ke kar ẽn ag.

Ha upéi katu ogwahẽ ou-vy tupã héry vaꞌe Júpiter rembigwái, ipaꞌi vaꞌe. Upe tetã renonde-py oĩ Júpiter róga kakwaa vaꞌe. Upe-gwi ogweru vaka. Tetã rokẽ-my ogweru. Onhemboyvotypa reheve ogweru. Omokaꞌẽ-ta moꞌã hereko-vy omboete hagwã Barnabé ndive Paulo-pe ave. Upe pygwa ndive omokaꞌẽ-ta moꞌã imboete-vy:—Upe vaꞌe, mokõive vaꞌe tupã, heꞌi moꞌã hese.

Jupite xiwena wydydu horeru bederade‑di dehemynyde. Tohodỹỹna heto hãwã ahana ube‑ki rỹire. Broreni xiwe wesena tamyreny hãwã mahãdu riworonykemy, riwahinykemy.

ꞌGã maira roga, Jupete roga, ꞌũina amunawa rowase. ꞌGã maira rog are omaenun maꞌe ꞌga mukũja kwatau rerawau ꞌywotyra reewe. ꞌYwotyra monou kwatau are.—Simuoryp Paulo ꞌga Panape ꞌga retee ꞌjau. Maira futat ꞌgã naꞌe. Sijuka kwataua iapyau ꞌgã nupe— ꞌjau ꞌgã ajaupe numiamũ.

Krĩrax jajkwa krekre 'ỳr ne me kute me õ metĩndjwỳnh kajgomã amijarẽnh djà. Me õ metĩndjwỳnh jamã ne we kum Djupite jarẽ. 'Ỳr ne kute mar djwỳnh arỳm mrybàri kwỳo bôx. Nãm me pidjôrã nhipêxo ipôk nhym mry arỳm upij. Be, me krãptĩmẽ Djupite mar djwỳnhmẽ ne me Paur aro õ metĩndjwỳnh kajgon bit kute arkum mry bĩnmã. Bit kute arkum amijarẽnh kadjy arkum mry bĩnmã.

Mîîkîrî Jupiter soosirî wanîꞌpî cidade poro po. Mîrîrî yeꞌnen Jupiter pîꞌ teepîremasenya tîntîrî ton yenepîꞌpî mîrîrî cidade ewontoꞌ pia toꞌ yapurîkonpa. Morî yenepîꞌpîiya yei yariꞌku moropai coroa toꞌ pia tîntîrî ton toꞌ yapurîpa kaiꞌma. Moropai tekînkon anwîpai toꞌ wanîꞌpî teserukon ta Paulo Barnabé yapurîkonpa.

Ha topahnãg Yop yõg 'ãmãnex nũn, ha topahnãg pet te kõmẽn kunãpa' yũm, ha mũnũytut pit nũnnãhã', xix mĩnnut max, tu hãmpe'paxex, hu: “Nõm tik 2 yã topahnãg, ha 'ãte mũnũytut pit kix putup, nũy nõm topahnãg 2 pu mõ'hap, nũy haxyã', nũy heyah Nixtat yõg tikmũ'ũn mũtik,” kaxĩy.

Ixeyũ edeusbaro duk'a kukukat oajẽm Pauloyũ kay- -Júpiter tuk'a kukukat. Biopak o'tujuajẽm. Yaoka ojuy ip imupik am Pauloyũ wap. Tũybe deus iãn o'e ip. Tumũntitit o'titujuajẽm biopak akãrãsũ eju titmukirik am Pauloyũ ya'õbuyxi cekay ip puye. O'tujuajẽm ip ag̃oka ekorara exĩntabi be. Júpiter tuk'a iboce o'yanuy. Tũybe teyũku wuyedeusyũ iãn o'e ip.

Ti mꞌ tób Sewus rahyb nꞌaa esee do yt hã moo hewꞌëët do tamanaa booj yb, bꞌaa tsꞌooh sii hẽ, sa panang noo bä. Panang babuj nꞌaa sii hẽ takarẽn paawä tajuu booj yb, Paw-Ro Béh-Nabéh daheeh rahyb nꞌaa jewꞌyyk do hyb nꞌaa. Panang nedaa bä tób Sewus rahyb nꞌaa esee do basooh.

Nxain¹kxa²yu³su² Ju³pi²jah³lai²na² sxi²ha² hau³ko³jah¹la² ã³tĩ̱³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³thĩ³na² sxi²je³na² a³li³kxai²nãn²tu̱³ tĩh³na² un²ta³kxi²ta¹hxai²nxa³hẽ¹la². A²nxe³jah¹la² po¹na² tẽ³i² hi³yãu³sa³kxa² tẽ³i² nxe³nũ²la² sxi²je³na² yxo²ka³teh³nãu³a² tẽ³sxã³ wah³nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².— In³txai²li² Txa²wã¹sũ̱³na² nũ̱³ka̱³txi³la³ha²kxai³ po¹na² su²lhã³ka³tu̱³ ũ³hũ¹ai¹na¹tũ¹xã¹. Ain¹ta¹,

Júpiter anere iraexatyakalati hana wenakalati nahalakoita tyaonita. Hiyeta hoka sacerdote Júpiter anere xane kolatita bowi, exahe seriti hoko iyiti kakoare hoka mokita wenakalati xisoakala nali. Hatyo halitinae aisa kirakahare aokowiyahitaha fetatyaha Paulo, Barnabé ana xoaha.

Sidaji 'dihania hojaki ida gora vakadideus Júpiter oniki-ra vakavaihinikavini ibavini. Vakadideus kabadani abono vakadibadani hiki ida Júpiter-ra vakanava'igavini igitha abononi aha'dikia, Júpiter-ra khai vani'ara kaimoni.Hari. Ihinika ibavini kaathania vakadideus kabadani abono va'ora avisaha adani 'daama kahidari, kajamari kakamovaiki kihiki. Vakadideus kabadani abono, ija'ari khama vanofiki va'ora vanaabinivini adani 'daama kahidari Paulo-ra vakanava'igavini kaimoni. Vakadideus vavanihavini ada Paulo.

Kyze tohi sakzohotsa bo zumu. Atahi taparakta Supitero wahoro eze tu niy. Pikuzatsa nasioktyhyryk. Sitsohorik wihara sazik ty wabehyryk niy. Sihudikhudikwy hokbowytsa bo zebykyryknaha. Pikuzatsa Pauro Baranabe ahatsa tsyhyryze nisiba tsihikiknaha. Kytsa tihi:— Asahi mydeustsa maha — nikaranaha. Iwatsahi pikuzatsa nisiba tsihikiknaha niaha.

Miꞌi turan tawa okenꞌypy kawiano toĩneꞌen tupana waikiru Iupite yat. Miꞌi kaꞌiwat paꞌi terut wewato ahup koꞌi ipaꞌiat okenꞌypy kape. Miꞌi miitꞌin tiꞌauka teran tupana Pauru Panãpe mõtypot hamuat. Ipohyt kawiat hewahi rakat wewato ahup.

Yoko nonékuke páhapetea ne pitivóko, ápe hána'iti péti imóko'ikokonoku ne Njúpite. Enepone sasedóti inuxínoti xâne hó'eke, kaha'a iháyu'ikea evo Poûlu. Hukinóvoti ómea vûi páhapeteake ne pitivóko koane iyoyónevoti itunoêvoti ikó'iparaxoke evo Poûlu. Mani isukoâti ne vûi itúkoti ikó'iparaxoke Poûlu yoko Mbaranâbe kuteâti kixoku Njúpite hó'e. Yoko kutipasí koémaka isóneu xanéhiko ho'uxóvotiya.

Tii maká sumútohopɨ Júpitere ẽho peóri wi'i niîkaro niîwɨ. Tií wi'ikɨ̃hɨ sacerdote Paulo kẽ'rare ẽho peógɨ, wekɨá ɨmɨaré o'ôri me'ra ma'mâ su'a'kãrãre tii maká neê sãháaropɨ wehê wã'kakɨ niîwĩ. Sacerdote, ãpêrã tookãhárã Paulo kẽ'rare ẽho peórã wekɨaré wẽhé ɨ̃hâ moro peo sĩ'rimikãrã niîwã.

Jinaptinmi Zeus diosninpa atindïnin sasirdütipis ćhäcayalcämun chay malcap yaycunanćhu capillap waytan apacüśha, türun aticüśha taytachanpänuy ćhipiycapul llapa nunacunäwan Pabloctawan Bernabëta alawaycälinanpä.

Zupitéhé ãma 're ĩdawata za'ra mono zé hã 'ri nho'õmo 'wawi wa'ra 'ridawa 'rata, 'ri hã. Taha wa, aibâ hã Zupitéhé ma da'ãma 're ĩmreme mono hã ma tô powawẽ hã saprõni zahuré, ãma 're ĩdawata za'ra mono zéb u, 'ri nho'õmo 'wawi wa'ra 'ridawa u hã. Tawamhã romnhirãrã na ma tô sõ'rebzu zahuré, tãma 'madâ'â ze zahuré da. We ĩsaprõni zahuré 'wa hã ma tô dasine sima wẽ, powawẽ hã te te pãrĩ zahuré da, ãma dawata za'ra da, Paru norĩ ãma, waihu'u pese zahuré newa.


Yrome moro eneryke tyya xine tururume toytose ynaroro toto htoko. Tupõkõ tyxihxihkase eya xine. Tõmitase ynaroro eya xine,

nhũm wa tee ri mẽ kot amnhĩ nhĩpêx ã mẽ omu nhũm ja wa kêp omnuj tỳx nẽ. Jakamã nhũm wa amnhĩ pê hinôkà kaxônh pa nẽ mẽ kutã hprõt nẽ ã mẽ kot wa hipêx anhỹrja nê mẽ kãm kapẽr kãm hihtỳx nẽ.

Panapee, Paoro pakini imarotakasaakiri ikamakitina tĩkane, imatsorakitarina ninoaka mãka, kotxi Teoso !itxauana.Ninoa kãkiti itomanerimoni imitekana. Itaparasãkireritikana itxana:

Akaemo Deus ara tyese tâkehonly tiuntuduo myani Paulo, Barnabé warâ adahulilymo. Tâty tauguezemo myani, tytynru tienehon-homoem. Kurâdo duaxi egatudybyem myani adaenkelymo:

Amo umumeꞌu wanemiapo ràm oho Pawru pe wà. Uzemumikahy Pawru wà, henu mehe wà. Umuꞌi tuwe ukamir wà, uzemumikahy haw hexak kar pà wà. Uzàn oho teko wamytepe wà.

Haꞌe nunga apóstolo kuery Barnabé haꞌe Paulo oendu vy oao omondoro reve opo heta vaꞌe kuery mbyte py. Haꞌe vy ojapukai:

Odaa Barnabé ijaa Paulo niɡ̶ijoa liiɡ̶exedi Ǥoniotagodi noɡ̶owajipata niɡ̶ica ane domoɡ̶owote niɡ̶idi noiigi, odaa joɡ̶oyaaɡ̶adi inoa lowoodi moikee me agecaɡ̶alodipi, odaa ja waleditiobece miditaɡ̶a ica noiigi-nelegi, odaa jona napaawaɡ̶a, modi,

Ikwahavame Paulo'g̃a ndovy'ahetei okovo. Nurã g̃a imbotararagi opira tapenog̃i yvagipeve'g̃a ore rehe javo g̃a pe. Igwete g̃a nhani g̃apyteri pe o'eahyahiva g̃a pe.

Hã ra Paulo ag tóg mẽg mũ, kỹ ag tóg ãjag kur janjãn mũ, jũgjũ kỹ. Ũ tỹ vẽnh mãn kỹ nỹtĩ ag to ag tóg pétẽ mũ. Prẽr kỹ ag tóg ag mỹ:

Upe vaꞌe ohendu ramo, Hesu remimondo, mokõi vaꞌe, onhemondýi. Omondoro ndoropa okamisa pyꞌa. Kente mbyte-rupi oripara oho-vy. Onheꞌẽ hatã ojeꞌói-vy:

Kiamy roholareu, Paulo Banabe‑wana tatykyreny riykaranyre idi rihurenyre. Tahe ralòmy reare inysõwey‑txi rarybekemy.

Aꞌe resakawe Paulo ꞌga ꞌjau Panape ꞌga upe:—Kuu. Maran te ꞌgã “kwataua sijuka ꞌgã nupe”, ꞌgã ꞌi janee ꞌwei?— ꞌjau Paulo ꞌga Panape ꞌga upe. —Jarejuwarete ꞌga upe etee te ꞌã ae kwatau jukai iapyau rakue. Jane upe niapyawarũi— ꞌjau Paulo ꞌga Panape ꞌga upe.Aꞌerauwe ꞌgã awau ujãna wafukaita ꞌgã nupe.

Nhym Jeju kute ar anorjabê Banabemẽ Paur ar arỳm me omũn arỳm kuma. Ne kute amikaprĩo amirĩt kadjy amikà kadjôn me'ỳr prõt ne. Ne me krãptĩ katikôt aminêje kàj bê: memã kabẽn tẽ. Me kute arkum mry bĩn nêje kàj bê: memã kabẽn tẽn memã kum,

Tîîse mîrîrî yekare etasaꞌ tîuyaꞌnîkon yai Paulo Barnabéya teesewankonoꞌmakon pe tîponkon karakapîtîꞌpî. Moropai toꞌ ekaꞌtumîꞌpî kaꞌneꞌ pe arinîkon koreꞌta. Toꞌ entaimeꞌpî meruntî ke.

Pa tik nõy te mõ'pok xop pu' xuktux, ha' xupak, hu yãy tu topixxax pot, nũy kuxa hittup 'ohnãg 'ãktux, tu tikmũ'ũn ha' mõg, tu' yĩy ka'ok, tu:

Apẽn e ojuy ip ocewebe iam jetaybin puje, yag̃uybabi'ũm cĩcã Pauloyũ o'e.— Tũybe oceju deusyũ iãn o'e ip — io'e Paulo jebure be- -Barnabé be.Jesay o'g̃uwek ip jag̃uybabi'ũmap mubapuk am ibo ka watwat pe.Pauloyũ o'jedau ajẽmayũ kay. O'jekawẽn ceweju ip.

Ti mꞌ Paw-Ro Béh-Nabéh daheeh rabahapäh bä mꞌ, rasꞌẽẽd hõm sa daaj hẽ sa saroor tii da raganenꞌaak do heen nꞌaa. Ti mꞌ rawajꞌaa bong sa mahang. Rawajꞌaah bä mꞌ takꞌëp mä rageëënh:

Bar³na³be²ah³lo²nu¹tã² Pau²lah³lo²nu¹tã² nxe³te² hi²sen³kxai³lu² jau³jau¹xai²na² ain³kxi²yah³nũ²la² ka³lih³ti³hex1ya³ta¹hxai²nxa³hẽ¹la². Nxe³yah³xa³ha²kxai³ a²wã²la² sa²te²lã³yah³nũ²la² tũ̱¹ka̱³txa² nxũ²kwa̱i³ye³la³nãu³a² ã³tĩ̱³ya³sxã³ yxo²kãin² ĩ³ye³ya³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo hinama Jesus niraine kakoarenae semaha hatyo tahi hoka halalakaha haimaha haxamaikohareneha hoka tema xaneha halitinae koni hoka kawiyatyaha enomanaha:

Vakadibadani kavaranihi-ra vakamitha'aha adani Paulo, vakadimakari-ra vana'bira'aha ija'ari-ra vanava'isohivini hija kaimoni ida deus vihina kahiani-ra vavajaharavini. Ija'ari vahararana avikhajoraki'aha vaki'darahaha'aha, vabodi'baraha'aha:

Pauro Baranabe ahatsa hawa sa nikaranaha zinymyrykynaha sisukatsihikrẽtsa nikaranaha.— O batu wasani tsimykaranaha — nikaranaha. Iwatsahi tahasuk zisysykbaiknaha — batu wasani — iwa ziwatawykynaha isopykwy humo. Sisukatsihikrẽtsa ziwatawykynaha.

Miꞌi taꞌatukuap hawyi Pauruꞌin yt iꞌatuwepit hin i raꞌyn. Yt taꞌatukyꞌesat i taꞌatumõtypot hap. Miꞌi pote teꞌeruwesokpe hiot neꞌi raꞌyn miitꞌin tok pe.

Exoâne ápostuluhiko, enepone Mbaranâbe yoko Poûlu, âha ne xanéhiko itúkinoa, kávarerekexo ípovo muyókuke, éxokovope yupíheovo ikótivexea isóneuke neko koekúti, ina ehakóvo xokóyoke neko xanéhiko. Hara kíxovokoxoa:

Naâ tohô weé sĩ'rikã tɨ'órã, Paulo, Barnabé naâ basi naa yeé su'tire tɨ̃'rêstekãrã niîwã. Mɨsâ tohô weé sĩ'rise yã'â niî' niîrã, tohô weékãrã niîwã. Be'ró karíkũ, naâ pãharã́ dekopɨ wa'âkãrã niîwã. Naâre a'tîro niîkãrã niîwã:

Chaynu alawapäcunanta tantiacälälilmi Pablowan Bernabé “¡¿Ima?!” nil müdanantapis laćhyacücuyan. Jinaśhtinmi llapa nunap ćhawpinman uśhtucaycälila, cay nishtin:

Tawamhã te te ĩ'manharĩ wasu'u hã Paru norĩ hã te te wapari zahuré wamhã, wara sina ma tô dawa'wa u tizasi waré zahuré. Ti'uza hã ma tô hâiwazu zahuré, tinho'utu nho'õmoi baba, rob'ru te. Te te hâiwazu zahuré sina, ma tô hârâ 'rãihâ na da'mahârâ zahuré, ãne:


—Oty katoh pui zahkãko matou? Ahno rokẽ ynanase, ritõ kara. Ritonõpo omiry ekarose ynanoehno oya xine, oorypyrykõ rumekatohme oya xine, tykase Pauru tõ eya xine. —Ritonõpo omipona rokẽ oexirykõ se ynanase. Ritonõpo mokyro kapu rihpono, nono roropa, tuna roropa, kapuaõkõ roropa, nonopõkõ roropa, nakuaõkomo, enara. Emero tyrise Ritonõpo a, tykase Pauru eya xine.

Nẽ mẽ kãm:—Kwa mẽ ri ã wa inhĩpêx anhỹr kêt nẽ. Wa ixpê mẽapãm kêt kênã kot ka kêt mẽ ã wa inhĩpêx anẽ. Nom mẽapãmja na ka htem ãm amnhĩ to hwỳr kaprỳ nẽ kãm mex o mex ã harẽnh kaprỳ o ri apa. Tã mẽ ate ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr kaga nẽ hpãnhã Tĩrtũm kôt amnhĩ xunhwỳr nẽ amnhĩ to pix wỳr o apa kaxyw na pa pre wa mẽ awỳr mõ nẽ pôj. Tĩrtũmja mẽ ate mẽ apãm jarẽnhta rom htĩr o htĩr. Na pre mẽmoj piitã ho kato. Kaxkwa ho kato nẽ pyka ho kato nẽ gô xujanãr o kato. Nẽ kamã ri mẽmoj piitã ho kator pa.

—Kãkiti, kinirepa ĩkora atoko hĩtxa? Hĩte kikiãkini atokokanera atxa ate. Ate uai apoka teoso kãkiti kamakiti hĩtakanapini ĩkapani, atão Teoso himarotini ĩkapani, kotxi atão Teoso auapininiika inakari itxaua. Iua kamari iaxiti, iaxiti auakani, itixi, itixi auakani, potxoari uiniti, potxoari uiniti ãki auakani pakini.

— Adâiseba itaungâ, Nhaum! Deus mâkeba xina. Imyenromo kulâ xina! Âyanmo Jesus wâgâ agueze xina xarâ âewyly, onro xygatyby modo kulâ mâinwâmpyra mitomoem, iwâgâ amyguelymo mâinmohomoem warâ. Âdyem nitaymba akaemo. Âdy âmaemoem anientaymba ise. Deus iguedânry einwântaungâ, kau, onro, parutabâ, idânârâ xugunipyry. Awâkâlâ idânârâ âdydo imeom xuguni.

— Màràzàwe tuwe pezapo nezewe, iꞌi wanupe wà. — Awa romo tuwe uruiko ure, pezàwegatete ure. Nuruiko kwaw Tupàn ywak wi ur maꞌe kwer romo ure. Uruiko xe Tupàn ete zeꞌeg puràg imumeꞌu pà peme ure. Aꞌe rupi pepytuꞌu maꞌe iaiw maꞌe imuwete katu re nehe. Pemuwete katu Tupàn wikuwe maꞌe nehe. Aꞌe ae uzapo ywak aꞌe, uzapo ywy aꞌe no, uzapo yryhu rehe har wà no, paw rupi katete wà no. Uzapo maꞌe paw aꞌe, iꞌi wanupe.

— Avakue, mbaꞌe re tu guĩ ramigua pejapo ta? Ore voi ma ava peẽ ramigua. Pendua rami ae avi roendu. Haꞌe rami vy pẽvy romombeꞌu ayvu porã guĩ ramigua ovareꞌỹ vaꞌe pejapoa gui pejeko rerova aguã Nhanderuete oikove vaꞌe re. Haꞌe vaꞌe ae yva, yvy, yeꞌẽ haꞌe opa mbaꞌe ikuai vaꞌe apoare oiko.Êxodo 20.11, Salmo 146.6

“Akaami iniotagodepodi, igaamee ina me ɡ̶adeeditiwaji me ɡ̶odiweniɡ̶ideneɡ̶egi? Niɡ̶ida moko oko ɡ̶oneleegiwadi digo makaamitaɡ̶atiwaji, codaa ja jatematiiɡ̶ataɡ̶awatiwaji me leeditibige mikani manakatoni niɡ̶inoa eletidi ane eni me ɡ̶anoenoɡ̶ododi, odaaɡ̶anakatoniteda Aneotedoɡ̶oji ane yewiɡ̶a, Niɡ̶ijoa aneote ditibigimedi, iiɡ̶o, codaa me akiidi-eliodi, codaa me inoatawece aninoa.

—Maranuhũrame pe ore mboheteuhui? Tupana'ga jate ti pembohete, ei Paulo'g̃a g̃a pe. A'ereki ore yvagipeva'ea rũi. Pe javijiteheva'ea ko ore, ei g̃a g̃a pe. Igwete ore ruri pyryva'ea imombe'gwovo pe me novĩa taperojijyi ti pendeaporog̃ita javo. Pepohi ti Tupana'garũiva'ea hugwi, oro'e ore pe me, ei g̃a. Tupana'ga rehe jate ti pejiko ag̃wamo omanoe'ỹve'ga rehe. A'ereki gaha oapo yvaga, yvya, ypiahua. Yvyakotyva'eareheva'ea ga oapo pa po rimba'e, ei g̃a g̃a pe.

“ne nẽ?” he mũ. “Tỹ ẽg ẽprã ke nỹtĩ, ãjag ri ke,” he ag tóg. “Hã ra ẽg tóg ãjag mỹ kãmén sór mũ, ãjag tỹ ón kỹ topẽ tag ag tovãnh jé. Topẽ pẽ ki gemnĩ, ũn rĩr mũn ki. Kanhkã han tóg, ga ke gé, goj ke gé, mĩ mũ kar ẽn ke gé, Topẽ ti,” he ag tóg.

—Ani pejapo teĩ upéixa, ore rapixa kwéry, heꞌi Paulo íxupe kwéry. —Ore ko ndahaꞌéi teĩ tupã. Teko rei ae ore, heꞌi. —Peẽ ramigwa katu ave ore, heꞌi Paulo Barnabé ndive onheꞌẽ hatã-vy íxupe kwéry. —A-rami pejapo ramo, pejapo rei-ta. Ha oromombeꞌu-ta pee-my nheꞌẽ porã heru-vy. Pene rembiapo rei vaꞌekwe rekovía, perova katu pende rekoha Nhandejáry-rehe, heꞌi íxupe kwéry. —Nhandejáry ko oikove vaꞌe. Haꞌe áry apohare, yvy apohare ave, ygwasu apohare ave. Entéro mbaꞌe apohare voi ko Nhandejáry, heꞌi íxupe kwéry.

Tamy ryryre: —Aõhebo tatỹỹnytenyteri. Jiarỹboho hãbulemy watxirenyreri. Kialemy adeereny rarybewãhãre, Deuxu rybetỹmyra wihikỹ. Adeuxureny‑di nohõtirenyõmy. Bedewidỹỹdu ta mohõtinybenyke. Tii dori benihikỹ riwinyre, ibutumy biu‑ki riwinyre, tahe Deuxutyhy‑di mohõtinybenyke.

—Pẽꞌme eteete awi nũꞌũ. Pẽ ꞌjawewara te ore. Namaira rũi ore— ꞌjau ꞌgã ꞌgã nupe.Waity monoroka awau ꞌgã nepejãna wafukaita. ꞌGã jemuaẽma ꞌgã nerekou ꞌgã naity monorogukaa ꞌgã nupe.Aꞌeramũ ꞌgã ꞌjau kwatau apisi are ifuewet maꞌe ꞌgã nupe:—Jejui ꞌga jeꞌeg are te ore ruri pẽ muꞌjau— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe. —Auꞌje ki mairaꞌme rerowiar ire ꞌawamũ. Jejui ꞌga ꞌã ako maꞌea. Aꞌeramũ pẽẽ ꞌga etee erowiaa ete Jarejuwarete ꞌga retee. ꞌGã te ako maꞌea. ꞌGã nupe etee peporogyta etee. ꞌGã te aejeꞌega wanup— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe. —ꞌAga mairaꞌme aꞌagawa pejeꞌega nuenuwaꞌuweri. Aꞌeramũ pẽẽ pejepoia jui. Jarejuwarete ꞌga te perowiat. ꞌGa te namanũaꞌuweri. Aejeꞌega wanup ojeupe aejeꞌegamũ— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe. —ꞌGa te ꞌagamũ ywya wapo rakue. Mamaꞌea wapo katu katu rakue. Ywaga ꞌga iapou. Wyra, wyraꞌi, ipira, ꞌy. Nitywi futari mamaꞌe mũ ꞌga remiapoeꞌemera. Maꞌeramũ ꞌã ae ꞌga remiapofer imũ etee futat ꞌga kwaawi— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe imomeꞌwau.

—Ẽ, mỳkam ne ga me aje ar imã amijarẽnhmã? Djãm ar ibê Metĩndjwỳnh? Kati. Ar ije me apyràk. Me aje wãnh mỳjja kajgo jamã anhirermã ne bar kàj bê me ajakreo iba. Metĩndjwỳnh ne tĩn ne ar ba. Ta ne arỳm kàjkwa nhipêx ne ajte pyka nhipêx ne ajte ngô raxbê pyka kêt nhipêx ne ajte kam mỳjja kunĩ nhipêx. Tãm dja ga me amim maro aba.

Taꞌpî toꞌya: —Pemonkonyamîꞌ, îꞌ ton pe mîrîrî warantî ikupî yuꞌse awanîkon anna winîkîi. Anna wanî pepîn Paapa warantî, Paapa pe. Tîîse anna wanî amîrîꞌnîkon warantî warayoꞌkon pe —taꞌpî toꞌya. —Tîîse anna wanî sîrîrî tarî akoreꞌtaꞌnîkon Paapa maimu ekaremeꞌtoꞌpe annaya. Inîꞌrî mîrîrî yeꞌka yapurîyaꞌnîkon namai irumakakonpa sîrîrî Paapa maimu ekaremekî annaya apîꞌnîkon —taꞌpî toꞌya. —Tîîse Paapa pia neken ennaꞌpotî. Paapa yapurîtî ipatîkarî tîîkoꞌmansen. Manniꞌ kaꞌ konekaꞌtîpon moropai pata konekaꞌtîpon tuna konekaꞌtîpon tamîꞌnawîron sîrîrî pata po tîîkoꞌmansen Paapa nîkonekaꞌpî. Mîrîrî konekaꞌtîpon pia ennaꞌpotî —taꞌpî toꞌya toꞌ pîꞌ.

—'Ãhup! Putep mũn mĩy putup? 'Ak mũn yã Topa'ah, yãk mũn tihik, 'ãxop putuk, tu hãm'ãpak max'ax ha xa' nũnnãhã', xa 'ãnĩm hãpxop 'ũm 'ãyĩm hã' mĩy, nũy heyah, xa Topa xe'ẽgnãg xax, yã' hi xe'ẽgnãg, nõm te hãmnõgnõy mĩy, xix hahãm, xix kõnãg xexka', xix hãpxop xohix kopa' pip.

— Tapupuyũ — io'e. — Imẽn g̃u juy epe'e ocewebe! — io'e. — Deus g̃u oceju- -ag̃okatkayũ acã! — io'e. — Oceju dak eyjo'i ma — io'e. — Ocajẽm ijoce kawẽn idipat muwẽn ãm eywebe. Eymubu'un am eyedeusbaroyũ kay ocajẽm ijoce. Te'e ma eyetabut ixeyũ kay — io'e ip Listra ka watwat pe. — Deusbaroyũ kay eyetabucap cuy epeyepere! — io'e. — Deusat kay juy eyetabun epesop. Deusat soat em itait omuy. Ixe kay acã eyetabun cuy epesop — io'e. — Ixe kabi o'g̃ug̃ẽ, ipi dak. Tibog̃ cĩcãati dak o'timug̃ẽ. Ixe soat o'g̃ug̃ẽ- -kabi dag̃at, ipi dag̃at tak, tibog̃ cĩcãat dag̃at tak — i'e'em ip.

—Hꞌëëd hyb nꞌaa tii dꞌ bë badꞌoo? —näk mäh. —Ajyy né hẽ ããh, bë da hadoo doo! —näk mäh. —Bë ãã panäk ãã wén na, bë beréd hõm hyb nꞌaa hahỹ daap hẽ bë hꞌyy kahaꞌeeh doo. Dooh redëb bä tii. Tawꞌããts hẽ Pꞌop Hagä Do hã, hedëp do hã bë hꞌyy kawareem, sahõnh hẽ pahuunh do hã bë hꞌyy kaꞌeeh hyb nꞌaa. Sahõnh hẽ badäk hahỹỹh, wë, akajar na-ããj hẽ, sahõnh hẽ ta hã habong do na-ããj hẽ Pꞌop Hagä Do mo hajꞌaa.

Nxe³ya³te³nah¹lxi¹:— Nxe³jah³lxi³sa²lxi¹. Ĩh¹nxe³kxa²ya̱n³ti³ta̱³ nxe² kãi³yah³lxin¹ji¹wi¹? Txai²na² a²nũ²su²nũn³nha¹wi¹. Wxãi²yãx1te²sa²nha¹wi¹. Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³hen³txi³nx2ti³te³lhxã³ wxã³sĩ¹na¹wi¹. Txa²wã¹sũ̱³na² ka³te̱n³su² yxau²na³li¹. Yxãn¹ta¹ Ju³pi²jah³lai²na² nũ̱³ka̱³txa² hai³txi³ ka³te̱n³su²nxa³wi¹. Tah³lxa³kxa² so¹lxi³ we¹tain¹te²ju²hẽ³li¹. Yxãn¹ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² hi²sen³kxai³lu² yen³kxa² yxo²ha³kxa¹ we¹ta¹hxai²hẽ¹li¹. Oh³xan¹ko³xa² we¹tha²kxai³ yu̱h³xan¹ko³xa² we¹tha²kxai³ ĩ̱³ye³na² we¹tha²kxai³ yen³kxa² yxo²ha³kxa¹ we¹te²ju²hẽ³li¹.

— Xoana hoka nikare xisaona? Xiso akerexeta haliti tehitiya wiso — nexaha. — Ali wisaonita wiyakaihakatya Waiyexe Iraiti maheta xihiye hoka xahalakisa maheta exehare nikareterenae hoka Enore menanehaliti koamaniya xisaona maheta. Enokoa, waikoa, one, tyotya xoalini harenae nomasehare koamaniya xisaona maheta.

—Ija'ari, nahina kaimoni bada avani'aki oni avakadibadani. Hari'a bana bada vani'a. Makhira ka'oa hari, a'onifori arihiki hari. Deus arihirihi. Hida haria rakhaki moni jahakia a'onira akanamonihavini, avakava'ipahinija kaimoni ida avakadideu-ra khai avani'avini afobakhia. Deus vihiriha adani avakadideus. Vanofi'a bana ada Deus ka'oa hokiki nama hojaki. Deus vania binamonaha'ia ida nama, arabo, paha hiki. Binamonaha'iki ida nama kahijava, arabo kahijava, paha kahijava hiki jaboni.

Pauro Baranabe ahatsa sitazaha bo nipupunaha ispe niaha:— O kytsa hawa sa tsimykaranaha. Niwazubakta! Katsa ahawatsa hi hỹ kytsa tihi. Katsa tsikzumunaha Deus wasania ty tsimytsasokonaha. Tsikzumukunaha iwatsahi ikiahatsa ahadeusbyitsa tyserekeknaha.— Ahadeusbyitsa tyserekenahaktsa. Deus babata humo zuba ahaspirikporẽtsaktsa! Atahi bijoikpe, mybarawy, buburu zuba iwa nizukni. Deus koikny baktatu abazubaha nizukni.

— Wãi urumõtypot re Tupana eipe. Kan hamo ten urumõtypot Tupana wo eipe iꞌatuꞌe. Katupono yt naku i miitꞌin me Tupana en eweiꞌe e Tupana iꞌatuꞌe. Wãi ne iꞌatuꞌe. Yt naku i tupanaria eipe eweiꞌe uruepe. Eweiꞌatoiat ro meimuẽwat ehetupana koꞌi hawyi eweiꞌaipok to Tupana sese kape mekewat wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hat kape uhytꞌiꞌin manaꞌin iꞌatuꞌe. Yt kan hamo i eweimohey ehetupanaria katupono Tupana sese ti ainug hat yꞌy nug hat wuatꞌi yꞌy piaria nug hat e. Pyno Tupana sese kape eweiꞌaipok to hawyi eweipun no ehetupanaria saꞌag koꞌi iꞌatuꞌe Panãpe Pauru.

—Itínoe hóyeno, na koeti kixíneaneye? Utímaka xâne kiteátinenoe. Enepone yeópone iséneuke, kúteanemaka veópone. Hara simíno ûti koyúhoyea ûti ra inámati ihíkauvoti koyúhoti koeku Jesus, maka kiríkapanenoe ra koekúti hékone ákoti itóponone, koane hekápanemaka ra koati kaná'uti Itukó'oviti, enepone pahukoâti apé kó'iyea ne vanúke, koáne ra poké'e, koánemaka ne úne ya mar yoko uhá koeti ovâtihiko.

—Mɨsâ ɨ̃sâre de'ró weerã́tirã tohô weetí? Ɨ̃sá kẽ'ra mɨsâ weeró nohota ɨmɨá niî'. Õ'âkɨ̃hɨ meheta niî'. Mɨsâre ãyusé kitire werêrã a'tiápɨ. Mɨsâ a'tîro weesétisere toô kã'rota weé du'uya. Mɨsâ ẽho peóse neê wapa marí'. Õ'âkɨ̃hɨ katigɨ́ pe'ere ẽho peóya. Kɨ̃ɨ̂ weékɨ niîwĩ niî pe'tise ɨ'mɨ̂se, a'tí di'ta, maâri, niî pe'tirã wa'îkɨ̃rã, mirikɨ̃hɨá, wa'î, teepɨ́ niirã́re.

“Taytacuna ¡¿imactatá lulayalcämanqui?! Ya'acuna manam dioschu capäcú; amcunanuy wañü nunallamá. Cay yan'al diosniquicunacta caćhaycul quiquin cawsä Diosman licaćhaculcänayquipämi willaycüniqui śhapämulá. Paymi sïlüta, allpäta, lamarcäta lluy imapis cänintinta lulacüca.

— Aibâ norĩ, e marĩ da, te za tane ĩ'manharĩ za'ra wa'wa. Tô'ã. 'Manharĩ za'ra wa'aba tõ. Wa norĩ hã aibâ, asine wa'aba hã. Zezusihi wasu'uwẽ na wa te aima rowasu'u za'ra wa'aba da, wa tô we wanem ni, atẽme za'ra wa'aba. Wa tô aima roti za'ra wa'aba ni, taré romhâiba na ãma 're aiwata za'ra wa'aba mono zém hawi 're aipizari za'ra wa'aba mono da, ĩwaihu'upese newa ãma 're aiwata tõ za'ra wa'aba mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono niwĩ 're anomro aba mono da oto. Ta hã ropoto na'rata 'wa, duré hâiwa nhirõtõ 'manharĩ'wa, duré ti'ai 'manharĩ'wa, duré âporé 'manharĩ'wa. Uburé ti'ai ãma 're ĩdanomro mono da hã, ma tô te te da'apoto, hâiwa nhirõtõ ãma 're ĩdahâimana za'ra mono da zama, duré â 'râwi 're ĩnomro mono da zama.


—Pake Ritonõpo tõturuse tyya rokene seropõkõ poko emero porehme. Ynara tykase ynororo, “Ah tamoreme nexĩ toto,” tykase Ritonõpo.

—Amnepêm mẽ pa xwỳnhjaja na pre htem amnhĩ krã hkôt pix mã tanhmã ri amnhĩ nhĩpêx to ho pa nhũm Tĩrtũm ja hã mẽ omu nẽ ãm mẽ omu nẽ tanhmã mẽ ho hkêt nẽ.

Kitxakapirĩka Teoso auiritana ikinipoko kãkiti inirekaãkitina ikaminina.

— Saguhoem, ize tato aietaynrim modo tâwâlâ aitomoem adyenehonze mykâinane Deus.

— Kwehe mehe teko nukwaw kwaw Tupàn aꞌe wà. Aꞌe rupi — Pepytuꞌu tupàn aꞌuaꞌu wamuwete katu re pe nehe, niꞌi kwaw Tupàn teko wanupe.

Ymagua kuery pe oeja rakaꞌe peteĩ-teĩ regua haꞌe kuery ae reko rami ikuai aguã.

Niɡ̶ijo jotigide Aneotedoɡ̶oji ikatetece inatawece ane noiigi modioteci anepaa lakataɡ̶a.

Ymya Tupana'ga ei: “Na g̃a ndekoi jate na'ẽ g̃wemimbotarimova'ea rehe a'ero judeus'g̃arũive'g̃a,” ei ga, ei g̃a.

“Vãsỹ Topẽ tóg nação ag mỹ nén ũ tó ja tũ nĩgtĩ, kỹ ag tóg ãjag jykre mĩ mũgtĩ.

—Entéro myamyrĩ yma gware-pe gwive oheja oiko rei arakaꞌe Nhandejáry. Áry porukwe-py rei oiko arakaꞌe.

Ihetxiu Deuxu ibutumy bede bedemy sỹdu ririre ixidee wimy aõna aõnamy rotỹỹnykemy.

—Ymã te Janeruwarete ꞌga janeremifutara apoukari etee janee rakue.

Amrẽbê: apỹnh me ba djàkam ne me ta kute amidjwỳnhbit marn amikôt amijo ba kajgo nhym Metĩndjwỳnh ate krã.

—Pena Paapaya ikupîꞌpî pemonkonyamîꞌ koꞌmantoꞌpe ituꞌse tîweꞌtoꞌkon yawîrî. Maasa pra tepuꞌtî toꞌya pra awanî yeꞌnen.

Hõmã tikmũ'ũn xop xohix te hãpxopmã xohix, 'ap Topa te' kuxyã'ah, pa' tux hok pu mĩy, nũy yãy putat hã' mõg,

— Deus kuyjeayũ o'jepere jekpiwan ma ip jeku am- -Judeuyũ, Judeu'ũmayũ dak — io'e.

Pꞌooj ub rakarẽn doo da paa Pꞌop Hagä Do banoo rababok sahõnh hẽ badäk hahỹ hawꞌããts hẽ häj nꞌaa babuuj.

Kxãn³su² a²nũ²toh³la³ta² yxo²ĩ²ain¹ju³ta² yũ³na²hẽ³li¹. Nxe³kxan²ti³nũ¹ Txa²wã¹sũ̱³na² yxo²xũn³txi³ ĩ³ye³kxin²nxa³hẽ³li¹.

Toahiya Enore maisa watyaliye halitinae. Aliyakere xamani hawenane kakoa tyaona aokowita hoka nikare tyaona hawenane heko maheta.

'Bo'dakari Deus va'ora va'ahaki adani ija'ari hahavi vakadihojai-ra vavahojara kaimoni.

Tapara kytsa sizubarẽtsa hawa wasani mytsaty nikaranaha, astsatu nikaranaha. Hawa mytsaty nikaranaha, Deus sibo yhỹ nikara. Deus nisisapywyky.

Saꞌawyꞌi Tupana yt toꞌe i — Uito yn waku Ehetupana wo yt e i te ehepe wẽtup ywania eipe pote. Maꞌato mesup ti — Wãiꞌe raꞌyn. Yt atikyꞌesat i poꞌog ehetupana koꞌi e. Yt atikyꞌesat i poꞌog yt eiweꞌeg i hap uhetiat mesup e Tupana ehepe.

Yaneko káxehiko pihôti, síkoa Itukó'oviti pihohí kó'iyea ne uhá koeti xâne ikéneke koêkuti âha hókea.

Õ'âkɨ̃hɨ too dɨpóropɨre Judeu masa niîtirã naâ ãpêrã nohore ẽho peókã, tohô tɨ'ó yã'akã'kɨ niîwĩ. Neê ka'mú ta'atikɨ niîwĩ.

Aw, unay timpu'a cunsintilam uman chalaśhanta nunaca imactapis lulananpä.

Duréihã, dahi'rata sidâpâsi da te dasima ĩwẽzéb uwaibaba te 're danomro. 'Re ĩhâimana u'âsi mono hã te te 're da'ahâ za'ra su'u mono õ di.


Yrome tahxime kynosenepone samo. Tynyrihpyry kurã enepone roropa. Ynororo rokẽ konopo enehpõko mana kỹkyryrykõ ahtatohme, eperytatohme roropa. Kuohkõ ekarõko roropa mana tãkye kuehtohkõme kutuarõtatohkõme typoko, tykase Pauru Rixityrapõkomo a.

Mẽ pahte amnhĩ tã omunh kaxyw na hte amarĩ tanhmã mẽ pahto mex to ho pa. Na hte mẽ pahwỳr na rẽ nhũm mẽ pahpur go mex nẽ. Nhũm mẽ pamã tanhmã mẽ pahpur kãm mẽmo hyja to nhũm ra mẽ pamã ô rũnh nẽ. Pu htem hamỳ nẽ ho paxàpkur mex nẽ pahkĩnh nẽ ri papa. Tĩrtũm pix kukwak ri na pu htem ã amnhĩ nhĩpêx anhỹr o ri papa. Anẽ.

Iua Teoso ininiua sãpiretakari kaiãopokori auapika, kotxi erekari Teoso sikakiti kãkitimoni oerekari iua Teoso ininiua. Teoso sikari ãparaã iaxitikiri kãkitimoni. Iua ãparaã oerekari iua Teoso ininiua. Takari kikio auakari iua sikakiti erekari apaka oerekari kãkiti iua Teoso ininiua. Teoso sikari nipokori ikini sereti kãkitimoni. Ikara oerekari iua Teoso ininiua. Iua sikapoxokonitari aãkixinire. Ikara apaka oerekari iua Teoso ininiua.

Koendâ lelâ olâ mykâinane eagâmo awyly. Warâ mykâinane Deus-em lelâlâ tawyly nhenehonly, kopâ igononilâ, âpa ezay mâentâdybymo iazeânehoinlâ. Mâkâlâ âpynirymo xudunri, idânârâ ize matomogue tuomare lelâ mitomoem xuduim warâ. Warâ mâkâ koendâ awyly agâmo, mâinwântomoem — kelymo.

Teko kwehe arer nukwaw katu kwaw Tupàn aꞌe wà. Ukwaw hemiapo kwer ikatu maꞌe wà. Umugyr kar àmàn ywak wi ywy rehe peme. Umuezuz kar penemitygwer peme no, iꞌar mehe no. Umur penemiꞌu ràm peme no. Pemurywete kar tuwe no, iꞌi Pawru aꞌe pe har wanupe.

Haꞌe rami teĩ ikuaa ukaarã ndoeja eꞌỹi guive, mbaꞌeta pendevy pe ojapo porã vy yva gui ombou oky haꞌe mbaꞌemo hiꞌa aguã ára. Pekaru haꞌe pendepyꞌa py pevyꞌa aguã nomboatai — heꞌi.

Pida idioka limedi me ikee mewi miniwa, niɡ̶ina meote aneletema inatawece oko, niɡ̶ina me niwakateetedibigoɡ̶oji ebici, odaa jeɡ̶eote me inopilaɡ̶ataɡ̶atedio ɡ̶odawodigijedi niɡ̶ina micota limedi. Yajigotedaɡ̶awatiwaji anelici, codaa meote me aniniitibecitiwaji.”

Emo Tupana'ga gwepiuka gweaporog̃ita pe me. A'ereki ga ombuhu pyryva'ea pe me jipi, ei g̃a. Amana ga omongy pe me yvaga hugwi. Ombohoryory ga penemitymipyra i'ahava rupi, ei g̃a. Mbatera ga ombuhuruka pe me pe'u javo. A'ero ga pe mbohoryoryvi jipi, ei g̃a g̃a pe.

Ge ra tóg ag ki rĩr há han mũ, Topẽ ti, ag tỹ tag to vãhã ti ki kanhrãn jé. Hã jé tóg ta jẽnẽ, kỹ ãjag jakré tóg mogmog mũ. Kỹ ãjag tóg konh ke mũ. Kỹ ãjag fe tóg háꞌ he mũ sir. Ãjag mỹ tóg sér tĩ sir, ti tỹ ãjag mỹ vẽjẽn han kỹ, Topẽ ti,” he ag tóg, Paulo ag.

Ha nhande kwéry-pe katu hembiapo porã porã-ma oiko-vy. Omongy nhande-vy, ombohiꞌa porã hiꞌóra-py. Nhane mohygwyatãmba Nhandejáry. Nhane mbopyꞌa rory ave. Upéixa voi Nhandejáry ohexa uka vaꞌekwe nhande kwéry-pe nhande rayhuha, heꞌi omombeꞌu-vy Paulo.

Urile tahe tamy rexideòsinyre tamy biu riwahinyre taoworumy raratynykemy. Tai tahe kaiboho arỹsỹna dire, Deuxu debò‑ribi, awo‑ki eysanadire.

Aꞌere jane ꞌawamũ ꞌga remiapofera esage resagi. Aꞌeramũ jane ꞌga remiapofer imũ etee futat ꞌga kwaapa. ꞌGa te ꞌã amana amut janee. ꞌGa te ꞌã mamaꞌe motyarũmũ ityarama rupi etee futat. Aeremiꞌua nanẽ nũ. ꞌGa te ꞌã imua janee nanẽ nũ. Mĩmera ꞌga ꞌã iapou katu katu ae makuꞌiawamũ— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe.

Djãm ate krãkam kute me bamã amijo amirĩt kêt? Kati. Kute me bamã amijo amirĩt rã'ã. Ga, kute me bakunĩo djuw mex rã'ãja pumũ. Nãm mã djwỳ nhõ mytyrwỳ kôt apỹnh djwỳ djàri pykakam o apôx rã'ã. Ne kam djwỳo mã me bajo djuw mexkumrẽx ne o me bajo kĩnhkumrẽx. Ne kute me bajo anhỹr rã'ã ne. Ga, Metĩndjwỳnhkumrẽx ne kute me bakunĩo djuw mex rã'ãja pumũ. Nãm Paur ar ã aminêje memã ane.

Mîrîrî tanne Paapaya anîꞌ pe tîwanî ekaremeꞌpîtîꞌpî tîwîrî morî kupî tîuya wenai epuꞌtoꞌpe toꞌya kaiꞌma. Mîîkîrî Paapaya konoꞌ yarima kaꞌ poi. Mîîkîrî Paapaya uyekkarikon emîsaꞌ moꞌka weiyu ton tîrî. Mîîkîrî Paapaya uyekkarikon ton tîrî. Mîîkîrî Paapaya atausinpantoꞌ tîrî uyewankon yaꞌ —taꞌpî toꞌya.

ha xa' nũ'kutnãhã tehex, xayĩy hãpxop ta nũnnãy 'ãpet hah, nũy 'ãxit, nũy 'ãkuxa hittup. Kaxĩy.

— Imẽnpit Deus xipacan e'e'uk osunuy soat peam ijodiat peam. Imẽn õn soat podi ma xipat iam wuymutaybitbin. Ixe muba'at muajẽmjẽm kabi bewi wuywebe. Ixe kadai mu'aypapan wuywebe i'o am. Deus soat em wuyemukaypinput ũmũm wuywebe wuymucokcok am. Deus imẽn xipan wuykug̃ ibikuy wuywebe wuyetabut am cekay buye — io'e ip.Imẽn Paulo Listra ka watwat o'g̃utaybin Deus ekawẽn.

Ti hadoo né hẽ, Pꞌop Hagä Do ta daaj hẽ takametëëh sa hã. Tametä hadꞌyyt hẽ baad hadꞌop do sa hã tanoo doo me. Ti né hẽ mejũũ naëng badoos doo. Ti né hẽ hanoo bë joom baad tawén eaak. Ti né hẽ bë waa hanoo. Ti né hẽ bë hꞌyyb tsebé tanꞌoo bä —näk mä Paw-Ro sa kyyh.

Yxãn¹ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² a²kãin²ju³ta² a²nũ²a² wã²nã³ũ¹nha²hxai²na²hẽ³li¹. Ya²la³tu̱³ wẽ³ha²yau³xa² sa²si¹hã³i² hai³sxa² wi¹wen¹ju³ta² kãi³ũ¹hai¹ni² yain³txa² sa²si¹hã³i² nxe²na³li¹. Nxe³ha²kxai³ ĩ³ka³lih³yah³lxi³hxain¹tai¹ti²tu³wi¹. Nxe³jut3su² Txa²wã¹sũ̱³na² so¹lxi³ kãin²khaix1nx2na³li¹. Nxe³jau³su² tai²li² ĩ³ye³ye¹nx2ta¹wi¹. Nxe³ta¹hxai²hẽ¹la².

Xakore hoka maisa haliti ana mahotikirere waiyexe háomanenae. One enokoata axikatya hoka hanakatihaliti aihatikijita enaose akehena hoka. Nakairati harenae tehitiya ijita, exahe hoka kalore aihalahalinikijita xiso — nexaha.

Biva'ahavini kaba'i, Deus ija'ari-ra nanokiahibakhiaki kidibadani jahakia avigara kaimoni hojana. Bahi-ra rakharariki Deus a'onira paha no'avini. Avakadirakhajahi bononi kamasikonia a'onira no'aki jaboni ada. A'onira no'abakhiavini jaboni avakadi'baia. Deus a'onira nanokiahibakhiavini hiki kidibadani jahakia, khai avani'ara kaimoni. Ovani ka'oa ada Deus hira.

Hawa Deus babata mynakara namywatawyky. Atahi ahatsyhyryze hyritsik myzipeha. Ahatsyhyryze ahaparikihitsa tahaypyknahaze mysiobaranaha. Mysizozekeknaha. Atahi ahadisahawy ty ahabo nyny mynakara. Tsimysakihikrẽta. Ihumo ahakurẽtsa. Iwa nikara iwatsahi ihumo ahaspirikporẽtsa tsimoziknaha — niy.

Saꞌawyꞌite ti yt watikuap i Tupana sese etiat maꞌato ti mesup wakuap tutum neꞌen neꞌi ahepe yt kat saꞌup i. Koitywy yne ywania pe yne miitꞌin me tuwemoherep teran. Iꞌewyte iꞌaman tutum yne pe. Iꞌewyte miitꞌin yne pe hewo iminug kaipyi wakuap. Miꞌi tã ti Tupana yne tokuap ahepiat hamo e. Miꞌi tã ti tutunug aimowepit hamo e Pauruꞌin tawa Irita piaria pe.

Itea kóyeane ápeyea koekúti, ítuke vo'u Itukó'oviti, kouhápu'ikinoati ne xanéhiko yara poké'e itukóvotiye ne Itukó'oviti. Énomone ne uhá koeti únati ítuke kuteâti koeku pahúkinopinoe úko ukeâti vanúke, koane itúkinopinoe kaxena itóvope ha'i nonéti, koane poréxeopinoe nikokónoti motovâti imétaxivo, koánemaka elókeko yokóvo —kíxovokoxoane Poûlu.

Naâ kɨ̃ɨ̂re ẽho peótimikã, kɨ̃ɨ̂ niisétisere niî pe'tirã masaré ĩ'yókɨ niîwĩ. Niî pe'tirãre ãyuró weégɨ, akôro pehasé, otesé kẽ'rare dɨkâtikã weékɨ niîwĩ. Ba'asé, tohô niikã́ e'katíse o'ôkɨ niîwĩ, niî werêkãrã niîwã.

Ñatac masqui jinalpis manamá imaypis pacaculachu. Aśhwanpam cay allin lulayninwan mayan caśhantapis licachicun. Paymari amcunaman tamyacta caćhalpamüca, micuypi mana capäcunayquipä, allin cusichacta uycuśhüniquipis, cushichishüniquipis” nila.

Tane nherẽ, ma tô dama 're siwaihu'u u'âsi, tinhoprubzém na sena 're ĩhâimana mono zém na, da te 're waihu'u za'ra mono da. Tã hã ma tô pisutu, we aima 're ta'a za'ra wa'aba mono da, te te aima 're robdi'i za'ra wa'aba mono da. Buru nho hã te duré te te aima 're sõmri za'ra wa'wa, 're ĩ'rã za'ra mono zéb da hã, te te ĩpisutu zarina, ãma 're asaihuri aba mono zéb da hã, aima ãma 're ĩrobzei u'âsi za'ra wa'aba mono zéb da hã. — Ãne ma tô Paru norĩ hã dapo're pu'u zahuré, Banabéhé me.


Morara karyke eya kuremỹme pui tõ onyahkara toh kynexine.

Nhũm pre ã Pawre mẽ kot wa kãm môx parja nê mẽ kãm kapẽr kãm hihtỳx anẽ. No nhũm mẽ kuma nẽ ãm kuma nẽ wa kãm mry hkwỳ hpar kaxyw wa hã hihtỳx nẽ. Jakamã kritpêm nhỹx prem wa kãm hkwỳ pa. Tã tanhmã hamaxpẽr to nẽ hkaga nẽ wa kãm hpar kêt nẽ.

Ikara atoko itxana Paoro, Panapee pakini, iuaritika kãkiti nirekapanikari okiniri kema auĩte Paoro, Panapee pakini ĩkapani. Itapararitika Paoro, Panapee pinitana ninoa, ininiã !ikamarina.

“Deus mâkeba xina” kelymo umelâ kehoem myani tonlo modo akaemo tien-hoguedoem, âty adiendyse awylymo, deuslâ akaemo-ro waunlo ara. Paulo, Barnabé warâ tadahulizemo myani, kurâdo arâ anipyra itomoem, âdara tidyly nutuba tawylymogue.

Ipuruzuka wer wi wi teko tapiꞌak rehe wà, Pawru wamuwete katu pà wà. Wazuka eteaꞌi mehe umupytuꞌu kar wà. — Uremuwete katu zo pe nezewe nehe ty wà, iꞌi tuwe wanupe. Aꞌe rupi nuzuka kwaw wà. Zawaiw katu wamupytuꞌu kar awer wà.

Po rami ijayvu teĩ haxy ete py ojoko heta vaꞌe kuery haꞌe kuery pe mymba ojuka taa.

Idaaɡ̶ee moditece niɡ̶inoa notaɡ̶a, Paulo ijaa Barnabé oyakadi me dakake mowote niɡ̶idi noiigi me doɡ̶onigodi ɡ̶odinadi moiweniɡ̶idetibigiwaji micataɡ̶a daɡ̶a noenoɡ̶ododi.

Paulo'g̃a nhi'ig̃a renduvame vehevi g̃a ikwava'embotari yuranuhũa Paulo'g̃a pe timbohete g̃a javo novĩa. Emo Paulo'g̃a ndojukaukari reki g̃a pe.

Ag vĩ ki ag tóg ag mỹ nén ũ kugprũn tovãnh mũ, Paulo ag mỹ, vẽnh kar ẽn ag. Hã ra ag tóg ag mỹ nén ũ kugprũn kren ja nĩgtĩ, tá.

Upéixa onheꞌẽ ramo jepe, omokaꞌẽse joty imboete-vy íxupe hikwái. Hasy-py ojoko íxupe kwéry.

Ihãrele iny tamy xiwe wesena tamy riwahinykemy ratxireri. Paulo tamyreny rarybere: —Aõkõ, inydeereny bidiwahinyõke.

Aꞌere aipo ꞌgã ꞌeramũ miamũ ꞌgã kwatau juka are ꞌgã fueweramũ etee futat.

Nãm ar te memã ane nhym me krãptĩ:ja ar'ã ajkẽ. Ne me kute arkum amijarẽnh kadjy kute mry bĩn prãm rã'ãn kam arỳm kanga.

Mîrîrî taa tîpo tekînon anwîpai toꞌ koꞌmamîꞌpî inkamoro yapurîpa, mîrîrî namai toꞌ esekaꞌnunka tîîse.

Ha Paot te Nixtat yõg tik xat hok, pu mõ'hap hok yãy pu', xix Maname pu', nũy heyah.

Listra ka watwat biopak aoka ojuy jĩjã tũybe Pauloyũ deusyũ iãn o'e ip puye. Pauloyũ bit o'g̃ubu'un ip biopak aoka am.

Ti mꞌ raherꞌood wäd né paawä, pꞌeets ub paawä raky nadaheeh. Pꞌeets ub paawä rabajuu né hẽ booj yb sa hyb nꞌaa.

Nxe³sxã³ wãn³txa² ka³lxa¹txi³ ĩ³ye³kxain¹ya³sãn²ka³tu̱³ hã²wxãn³txa³ ain³kxain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³sxã³ Txa²wã¹sũ̱³nu²su² ti³hit1sxã³ o²la³kxain¹ju³ta² hãi¹nxã¹ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyo iniraineha najikinita hekota aisaha kirakahare hoka fetatyaha enomanaha aokowiyahitaha. Hoka aiyaterityoa exahitaha, kotare maxaisakahare enomanaha aokahitaha.

Paulo vara va'ora ni'avini kaba'i, vanofihi ida Paulo-ra vakaabinihivini 'daama kahidaria, Paulo-ra vakavaihinikavini kaimoni. Ni-Paulo va'ora va'ahaki.

Pauro Risitera ezektsa bo nitsasoko iwatsahi pikuzatsa ty batu tybeze. Iwatsa tu wastuhu kytsa pikuzatsa nasiba tsihikiknaha sakzohotsa humo.

Porap taꞌatuꞌauka wewato ahup turan naꞌyn Pauruꞌin wãiꞌiꞌatuꞌe haty wo. Miꞌi pote yt taꞌatuꞌauka i raꞌyn wewato ahup koꞌi Pauruꞌin mõtypot Tupana ewywuat hamo.

Upánini koéneye yuho Poûlu yoko Mbaranâbe, kalíhanini ákoyea íta sayá'ikea neko ákoti yumaxápu xâne kaha'âtihiko oró'okinoa hó'openo mani ikó'iparaxoake.

Naâ werêmikã, ɨpɨ́tɨ wekɨaré wẽhé, Paulo kẽ'rare ɨ̃hâ moro peo sĩ'rimikãrã niîwã. Kã'roákã waro dɨ'sákaro niîwɨ naâ wẽhé ɨ̃hâ moro peoatoho. Paulo kẽ'ra “Ɨpɨ́tɨ weetíkã'ya” niî pũrikã, weetíkãrã niîwã.

Chaynu niptinpis chay-chica nunacta türun ćhipiycul paycunacta alawananpi mićhacuy sasa-sasam cacula.

Ãne Zezusihi zadawa wasu'u'wa norĩ hã te te dawi sawi zahuré nherẽ, da te ãma rosahâri waihu'u za'ra õ di aré. Powawẽ hã te aré tô dasiwi pãrĩ ni, Paru norĩ ãma ĩdawata za'ra zéb da hã. Tane nherẽ, dama mreme pire zahuré wa, ma tô ãma rosahâri za'ra ni oto, da te dasiwi pãrĩ tõ da, ĩwaihu'upese zahuré newa, ãma dawata tõ zahuré da, Paru norĩ ãma hã.


Morarame juteu tõ tooehse Ãtiokia poe Ikoniu poe roropa. Tuhkãkõ maro tãtaomihtose toto Pauru etapatohme. Mame topu ke totapase eya xine rahkene. Ekepyry tarose eya xine soororome pata ehpikoxi etapahpõkomo a.—Toorihse nase, tykase toto.

Mẽ kot Pawre pĩr ã àmnênh ã mẽ harẽnhSikũn Ximotre 3.10-11Tã nhũm Ijaew kwỳjaja mẽ hwỳr mran pôj. Krĩ pê ãxiok mẽ Ikõn rũm ma mẽ hwỳr mran pôj nẽ mẽ kãm Pawre ho hêx o mẽ hkôt pa nhũm mẽ kuma nẽ axtem nẽ Pawre kamã gryk kato. Hãmri nẽ mẽ kot hpĩr kaxyw kẽn runh kwỳ jamỳ nẽ ho htak prêprêk o kuhê. Hãmri nhũm amnhĩ xà htỳx kamã ama nẽ tẽm nẽ akryk nõ nhũm mẽ omu nẽ htỳx ho ra htyk ã hkamnhĩx. Hãmri nẽ hwỳr tẽ nẽ hpa hã kupy nẽ ma hkjênh o mõ nẽ krĩ pum kumẽ nẽ ma akupỹm mra.

Eereka Xoteoakori Ãtxiokia sitatxitikini, Ikónio sitatxitikini pakini apoka Arisitara sitatxitimoni. Ninoa kãkiti misãkiretana Arisitara auakani. Imisãkirepiretana Paoro, Panapee pakini, ininiã Arisitara auakani auikari ninoa sãkire. Ininiã ikiporonakarina Paoro kai soroã. Eereka ikosekaĩtotarina iua sitatxi mapotõkire. Ninoa uãkatari iua ipĩpe.

Ilâpygueduo myani judeu Antioquia donro modo ewy, Icônio donro modo ewy warâ Listraram saindylymo. Jesus eynynonro keba myani akaemo. Paulo, Barnabé warâ agâ kurâdo tyewiâpanânehonzemo, izepamo tyenehonzemo warâ myani akaemo Listraram saintyby modo. Aituo myani kurâ domodo tuhugue Paulo nhamytâdylymo. Tyamytâbygueduomo myani âtâ anaymba nhuxidylymo, igueypyen-ro waunlo ara myani, enanajimo. Târâlâ myani inmolymo.

Amo ꞌar mehe amo zutew Àxioki taw pe har wà, Pixi ywy rehe har aꞌe wà, Ikon taw pe har wà no, ur aꞌe taw pe aꞌe wà kury, Pawru waker haw pe aꞌe wà kury. (Pawru iàmàtyryꞌymar romo wanekon wà.) Uzeꞌeg ꞌàm teko aꞌe taw pe har wanuwa rupi wà. Umumeꞌu wemuꞌemaw teteaꞌu aꞌe pe har wanupe wà. Aꞌe rupi teko uzapizapi Pawru ita teteaꞌu pupe wà. Te umuàkàzym wà. — Umàno aipo pa, iꞌi izupe wà. Aꞌe rupi umutyk heraha taw wi wà, aꞌe pe katu pe heityk pà wà.

Paulo ita py ojapipaagueHaꞌe rami jave Antioquia haꞌe Icônio gui judeu kuery ou vy ombopoxypa heta vaꞌe kuery. Haꞌe rami vy Paulo ojapipa okuapy ita py. Ombotyryry heravy tetã gui mombyryꞌi, “Omano ma po” heꞌi vy.

Pida jiɡ̶ijo onateciɡ̶ijoa judeutedi anicotiobece oicoɡ̶oticogi nigotadi Antioquia aniaa Icônio. Odaa joɡ̶oyakapaɡ̶ateetacege niɡ̶ijo noiigi Paulo ijaa Barnabé. Odaa joɡ̶onigidatice Paulo, oyatita wetiadi, niɡ̶idiaaɡ̶idi joɡ̶oixigitice neɡ̶epaa we nigotaɡ̶a, leeɡ̶odi odiletibige daantaɡ̶a yeleo.

Aerẽ judeus'g̃a nduri Listrapeve'g̃a pyri. Antioquia hugwi g̃a nduri Pisídiapeve'g̃a gwyra hugwi. Icônio hugwi g̃a nduri no. Igwete g̃a ei g̃a pe:—I'mbe hete Paulo'ga pe me, e'i tehe g̃a. Tiapiapi ga, ei g̃a.Igwete g̃a g̃a mbopogwei Paulo'ga apiavo ga rerohyryryga cidade hugwi ga reja. “A'ereki ga omano,” ei g̃a ojohupe novĩa.

Kar kỹ cidade tỹ Antioquia tá ke ag tóg tá junjun mũ, cidade tỹ Icônio tá ke ag ke gé. Israel ag vẽ, tá junjun mũ ag. Ẽn ag vẽnh kar krĩn kónãn mũ, kỹ ag tóg Paulo pin mũ, pó tỹ. “Ter ti huri,” he ag tóg mũ sir, ti pin kar kỹ. Kỹ ag tóg ti raran mũ sir. Cidade fyr tá ag tóg ti raran kỹ ti fón mũ sir.

Ha upéi katu ogwahẽ ou-vy judeu kwéry. Antioquia pygwa ou, Icônio pygwa ou ave. Ogwahẽ rire, onheꞌẽ apo Paulo-pe hikwái. Ombopoxy uka upe pygwa hese. Upe ramo ojapi japi ita-py íxupe hereko-vy ojuka hagwã moꞌã. Upéi: “Omano-ma” heꞌi moꞌã hese hikwái. Upéa-gwi ombotyryry heraha-vy íxupe. Tetã paꞌũ-gwi ogwenohẽ heraha-vy.

Iribi tahe judeu mahãdu‑ò Atxiòkia‑ribi, Ionio‑ribi tamyreny raryberenyre Paulo rubudỹỹmy. Hãwã òtityube‑ò Paulo ridyrenyre. Mana‑di tamy rehumyhỹ. Tahe rubu wesemy ririrenyre.

Aꞌe pe judeu ꞌgã amũ ꞌua owaẽma ꞌgã nupe. Ãtioki ꞌjaw awi ꞌgã ꞌua. Ikoniu ꞌjaw awi ꞌjau. Ikoniu ꞌjaw ipe ꞌgã nekoramũ judeu ꞌgã amaraꞌneramũ ꞌgã nee raiꞌi. Aꞌeramũ Paulo ꞌga ojee ꞌgã maraꞌneramũ awau ajepeja amunaw ipe Panape ꞌga retee. Aꞌere ꞌgã nee imaraꞌne maꞌe ꞌgã oi tee ꞌgã newiri. Aꞌe ꞌgã poromũ ꞌut oꞌmeramũ ꞌgã nekwaw ipewara ꞌgã nupe.—Niaꞌwyri noko ꞌgã— ꞌjau futatee ꞌgã ꞌgã nupe.Aꞌeramũ aipo amunaw ipewara ꞌgã nanẽ amaraꞌneramũ ꞌgã nee nũ. “Niaꞌwyri noko ꞌgã”, ꞌga ꞌe futateeramũ.Aꞌeramũ ꞌgã Paulo ꞌga apiau ita pyu ꞌga rerekou. Aꞌeramũ ꞌgã Paulo ꞌga jukawaipa ita pyu.Aꞌeramũ ꞌgã ꞌga rerawau eroyryryka amunaw awi. ꞌGa rerawau inuga yty apyꞌrarimũ. “Amanũ nipo ꞌga reꞌã”, ꞌjau ꞌgã ꞌga rerawau inuga ejaa.

Nhym kam mebê idjaer kwỳ bôx. Ãxiki kurũm me kwỳ bôx. Ajte Ikôni kurũm me kwỳ bôx. Ne kam memã ar kurêtuw nhym me arỳm kẽno Paur titiko djan arỳm 'ã abenmã, “Arỳm ne ty”, ane. Ne kam arỳm krĩrax nêje bjêro mõn o katon atykmã kumẽ.

Mîrîrî tîpo iipîꞌsan Antioquia cidaderî poi moropai Icônio cidaderî poi inkamoroya arinîkon meruntîtannîpîꞌpî Paulo tarumaꞌtîtoꞌpe toꞌya. Mîrîrî yeꞌnen Paulo paꞌtîpîtî piaꞌtîꞌpî toꞌya tîꞌkon ke. Iworokaꞌpî toꞌya moropai poro pona cidade poi aasaꞌmantasaꞌ kaiꞌma.

Ha 'Ãtikit yõg Yoneo xop nũn, xix 'Ikõn yõg xop, tu Nixtat yõg tikmũ'ũn pu hãm'ãktux, tu' gãyãhã Yeyox yõg mõ'pok xop hã', ha tikmũ'ũn te mĩkaxxap xexka tux punethok, nũy Paot putex, ha hãm tu' nãhã', tu' xok putũmnãg, ha tikmũ'ũn te Paot hãm manit ha' mõg, tu kõmẽn kotit hã' xut, tuk-nãpa' mõg, tu hãmpe'paxex, hu: “Nõmhã' xok xe'e',” kaxĩy.

Judeuyũ oajẽm Pauloyũ kay- -itabut'ũmayũ. Oajẽm ip Antioquia ka bewi, Icônio ka bewi dak. Listra ka be ip oajẽm. Ade o'g̃ubu'un ip Pauloyũ kay. O'g̃utakomãn ip cekay ip.Imẽnpuye Paulo o'yabug̃bug̃ ip yaokaap ojuy. Kururug̃ Paulo o'tujujẽm ip jeka bewi- -Listra ka bewi. Kacũg̃pe o'jepere ip. Tũybe oe'ũ iãn o'e ip.

Ti mꞌ rabaherꞌoot nä bä, Paw-Ro sa majĩĩ, Judah buuj, kaja nä. Ãn-Tijoka, Ikonijo panang häd enäh doo bä naa rabana. Ti mꞌ raherꞌoot hajõk do sa hã, rahꞌyy kawapëën hyb nꞌaa Paw-Ro sa wë. Ti mꞌ hajõk do rakawajꞌããn bong Paw-Ro sa wë. Paw-Ro rakud kän pä me. Dajëp redꞌoo rawén takyg hõm panang bahä̃nh. Tii bꞌ raberéd jat.

Nxa²ha¹te¹ ye³jen¹nãu³a² ko̱³nxe³thin¹tũ̱³ka̱³txi³nu¹tai²na² wxã³ta¹hxai²hẽ¹la². Ãn³ti³o³ki²a²thĩ³na² Pi³si²ti²a²ko³xa² sxa³jen³nai²na² a³li³ha²kxai³ I³ko²ni²a²thĩ³na² a³li³ha²kxai³ nxe³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³tũ̱³ka̱³txa² ĩ³ki³ha¹kxain¹nũ²la² Pau²lah³la² wãn³txa² sa²yxo²ã³si¹ha²kxai³ su²lhã³te³lhxã³ ain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³sxã³ txah³lxa³kxa² hxi²tẽ³nha²sxã³ wha³tin³kxain¹nũ²la²:— Ya³lun²tai¹. Nxẽn³txain¹sxã³ Pau²lah³lo²nu¹ta²kxai³ hxi²ki³la³kxi²nũ²la² sxi²je³na² sa²si³nxe² a³li³sxã³ ã³na¹ain¹ta¹hxai²hẽ¹la².

Paulo Kamokotyaka Sehali Kakoa(Atos 16.22-24; 20.19; 21.27-36; 22.22; 23.12-15)Hatyaoseta haiyanae judeunae tyoaha Antioquia nalita, Icônio nalita. Aisatanakotyahitaha halitinai hoka kahinaetyahene hoka mokotyaha Paulo sehali kakoa. Hatyaoseta nolokehekoatyahene haware wenakalati nonitata hoka halakisahene, motya atyo waini aokahitaha.

Hari. Oniaroa, vakadiania vakaikahi'aha adani judeus kaija'ari Paulo-ra vakaihamahiki. Antioquia de Pisídia sidaji, Icônio sidaji hikia vikhaki adani vaihamahiki. Listra sidajia vakaikahijabana'aha, Paulo-ra vakanavaraniha'aha. Ka'oa hiki vavanihavini ida Paulo jaharina varani hini, oniani ida Listra sidaji kaija'arini Paulo-ra vanagahavini hija ja'dia. Abini'iki vavaniha'aha ada Paulo. Avarahokaonina'aha sidaji banininija, abinina amaakarini vanahojaha'aha.

Iwaze Sudeutsa izumunaha. Asaktsa Sudeutsa Sesus humo batu sispirikpo. Ãtiokia ikny, Ikonio ikny kino niwatihi izumunaha. Risitera bo zukzuk niaha. Siharere Risitera ezektsa nizihikiknaha. Asaktsa ispe niaha:— Pauro tabezekta kytsa! Haraharetsa ty tabezehiktsa. Iwaze hi mohyrikosokda — nikaranaha.Yhỹ nikaranaha. Iwatsahi Pauro haraharetsa ty ziharawowokonaha.— Tsibezenaha ja — nikaranaha. Iwatsahi inury zikyrikinaha. Myhyrizikwybara bo zikyrikinaha. Anaeze zerekeknaha.

Miꞌi hawyi putꞌokꞌiꞌatuꞌe Iuteuria Pauru ewanĩkaptia tawa Antiokia pyi tawa Ikuniu pyi tõꞌẽ. Miꞌi hawyi ti itotiaria iraniaꞌin taꞌatumoꞌakagꞌaia raꞌyn — Eweiꞌauka ro nu wo Pauru iꞌatuꞌe. Miꞌi hawyi nu wo mak makꞌiꞌatuꞌe howawi iꞌauka hamo. Miꞌi hawyi taꞌatuherep haity pe yi upi tawa pyi. — Ikuꞌuro raꞌyn koitywy Pauru iꞌatuꞌe teꞌeruwanẽtup hawe.

Yoko ápe jûdeuhiko íhae Antiokíya yoko íhaemaka Íkoniu kopuhíkoponeati tûti neko xanéhiko, ihíkaxoati okópea Poûlu koane hepókea ya mopôi. Yane hepókoanehiko, ina kahakôa meúkeke ya pitivóko po'okoâti ivókeovone.

Be'ró Judeu masa Antioquiakãharã, ãpêrã Icôniokãharã Listrapɨre etâkãrã niîwã. Toopɨ́ Paulo kẽ'rare yã'âro weé sĩ'rirã siru tuú ehâkãrã niîwã. Tookãhárã masaré naâ weeró noho wãkusétiro ɨákãrã niîwã. Naâ tohô weekã́, tookãhárã pe'e kẽ'ra uâro sãha wa'âkãrã niîwã. Tohô weérã Paulore ɨ̃tâ peeri me'ra doké, tii maká sumútohopɨ kɨ̃ɨ̂re kõ'ârã wa'ârã wẽhé wã'kakãrã niîwã. Kɨ̃ɨ̂re “Wẽrîa wa'âmi”, niî wãkûkãrã niîmiwã.

Chaypïtam Antioquiapi, Iconiopi juc Israelcuna ćhälälimun. Jinalculmi llapa nunap pinsamintunta juc-läduman iwilcul, chay nunacunäwan Pablocta tamshachicuyan. Pampäman wañüśhanuy ćhaćhäluptinñatacmi “Wañüchinchic-ari” nil malcap yaycamunan waśhaman aysälälila.

Tawamhã zudezu norĩ hã Ãtizotiza hawi te ai'aba'ré, Paru norĩ zarina, Iconizu hawib zama. Sihutu wamhã, ma tô ãma dawada'uri wasété za'ra, aihĩni sada danhiti'ru za'ra da. Tawamhã, ma tô ãma tasisaze za'ra ni. Taha wa, ẽtẽ na ma tô dasiwi hâ ni, Paru hã da te dasiwi wĩrĩ da. Tawamhã, dâ'â newa, ma tô ãma rosa'rata za'ra ni. Taha wa, ma tô da te ãma robâdâ, 'ri ahâ nhiti.


Yrome topoe xikihxikihme Jezu poetory tõ ahtao, towõse ropa Pauru. Mame pata pona toytose ropa toto. Mame yrokokoro toytose ropa Pauru, Panape maro Terepe pona.

Hãmri nhũm Jejus kôt mẽ kot axpẽn to htõjaja tee ri ã mẽ kot hipêx anhỹr ã omu nẽ hkaprĩ htỳx nẽ hwỳr hprõt nẽ omu nẽ mỳr o kuhê. Hãmri nhũm te htyk pyrà nẽ nõr tã Jejus nhỹ hã akupỹm hihtỳx mex nẽ kànhmã nhỹ hãmri nẽ ma akupỹm mẽ hkôt krĩm tẽ.Tã nhũm apkati nhũm Panãpe mẽ wa krĩja rũm kato nẽ ma wa mõ. Pãnhã ma krĩ pê Tepe hwỳr wa mõ.

Iuaritika Xesosi sãkire auiãkani apotiitakasaakiua iuakata, Paoro õkitikaua. Sitatximoni kanapiriã itxa. Katimatinĩkata Paoro, Panapeekata sari Tepi sitatxitimoni.

Jesus einwânni modoram tâjidâtyguyoze myani inmohomobyrydâ. Tâensedylymo umelâ myani Paulo saudyly, âtâ anaxi idâondyly. Emetuo myani Barnabé agâ idâlymo âtâ anary Derbe kehoram.

Naꞌe uzeruzar maꞌe uzemonoꞌog oho huwake wà. Ukweraw wi Pawru kury, upuꞌàm pà kury. Uzewyr wi oho taw pe kury. Ikuꞌegwepe oho Tew tawhu pe wà, Panape rehe wà.

Haꞌe gui temimboꞌe kuery ombojere rei ramo opuꞌã, ojevy ju tetã py.Koꞌẽ jevy Barnabé reve Derbe katy oo.

Pida oyawiile Paulo niɡ̶ijo anoyiwaɡ̶adi Ǥoniotagodi, odaa ja dabiditini, codaa ja dakataciwece nigotaɡ̶a. Igaaneɡ̶eledi noko Paulo ijaa Barnabé ja noditicoaci naɡ̶ani nigotaɡ̶a, odaa jiɡ̶igotibeci nigotaɡ̶a Derbe.

Emo Jesus'gareheve'g̃a oatima ga o'ama. Kiro ga po'ami reki ojivya cidade pe g̃a ndupi. Ko'emame Paulo'ga hoi cidade de Derbe pe Barnabé'ga pavẽi.

Kỹ Jesus mré mũ ag tóg ti venh kãmũ mũ, hã ra tóg jẽg nẽ mũ, Paulo ti. Cidade kãra tóg rã mũ.Tỹ vaj kỹ tóg hã ra cidade tỹ Derbe ra tĩ mũ, Barnabé mré.

Upéi ogwahẽmba Hesu nheꞌẽ renduha ogweroajere íxupe. Omaꞌẽ maꞌẽ ójehe jave, opuꞌã jevy-ma. Oike jevy upéa tetã-my. Ikoꞌẽ-my ohasave oho-vy outro tetã-my. Barnabé ndive oho. Derbe-py ogwahẽ oho-vy.

Idi tahe ityhydỹỹduõ tamy wirotyre. Paulo tahe suribi rỹire tahe tii‑wana nalòde hãwã‑ò. Ijõtxu biòwamy tahe Banabe‑wana Paulo rexitare ijõ hãwã‑ò, Debi hãwã‑ò.

Aꞌere Jejui ꞌga rerowiaara ꞌgã oi ꞌga ywyri ajatykau. Ojeywyri ꞌgã jatykaramũ ꞌga oferapa ꞌgã nupe nũ. Afuꞌama awau amunaw ipe osou nũ, Panape ꞌga retee nũ. Aiꞌiwe Paulo ꞌga Panape ꞌga retee awau pe awi. Ajepeja amunaw ipe Teripe ꞌjaw ipe awau ajukaaiw ire nũ.

Nhym kam Jejukôt me ba djwỳnh bôx ne kum ipôk ne. Nhym kam kàjmã djan arỳm akubyn krĩraxmã wadjà. Nhym kam me'ã akati nhym Banabemẽ Paur ar arỳm krĩraxbê Tebi'ỳr tẽ.

Tîîse mîîkîrî pia innape Jesus kuꞌnenan emurukuntîꞌpî iwoi. Moropai mîîkîrî eꞌmîꞌsaꞌkaꞌpî inîꞌrî. Inîꞌrî eewomîꞌpî mîrîrî cidade ta. Moropai tiaron wei yai Paulo Barnabé wîtîꞌpî Derbe cidaderî pona.

Pa' kuxa mãm ka'ok xop te yãy tu nũ'nãhã', tu Paot yĩmap hã' pip, ha Paot yũm, tu' yok, tuk-nĩhã' xip, tu' xupep putpu kõmẽn tu', tu hãptup 'ĩhã Maname mũtik mõg, tu mõktu mõxaha Nep tu'.

Paulo bit o'ãy Jesus kay itabucayũ cekay ce'awero buje. Waram oõm Listra ka be.Kuyaje Paulo o'kop Derbe ka be Barnabé eju.

Ti mꞌ Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh do kata bꞌëëh mä Paw-Ro pa. Ti mꞌ Paw-Ro basꞌëëg gëët. Pꞌaa hẽnh tabahõm ẽnh panang hẽnh. Ti mꞌ jatꞌiip hadoo Paw-Ro Béh-Nabéh daheeh rabahõm kän panang Derebé häd näng doo hẽnh.

Yxãn¹ta¹ yxo²ĩ²ain¹tũ̱³ka̱³txa² ã³nũ²kxain¹sxã³ ĩ²yxau³ain¹tãu³a² Pau²lah³lo²nu¹ta²kxai³lu² a²nxũ²kwa̱i³ye³la³nãu³a² ya³lu²te²hũ̱³sxã³ sxa³ta¹hxai²hẽ¹la². Sxa³nxa²ha¹te¹ ĩ³sa²yxau³xi²nũ²la² nxe³thĩ³nu¹tain²txi³ ĩh³wi¹xi²ta¹hxai²hẽ¹la². Hã²wxãn³txa³nũ² ãh¹ a³lan²nũn³tãu³a² je³na² a³li³xi²ya³ka³tu̱³ Ter²be²thĩ³na² ã³nxai³ya³ta¹hxai²hẽ¹la².

Hatyaoseta Jesus koamaniya tyaoniterenae ahohisakoatyakakoaha hoka ehokohaliya tityoaha hoka kaseheta enomanaha. Tityoaheta hoka xanehitiya wenakalati xeta. Kamaetali hoka Paulo, Barnabé xoaha xanehitiyaha wenakalati Derbe nali xeta.

Paulo i'oaria vajoroni'aha adani Jesus vaipohihava abono, gaamanani'aha ada Paulo, ajoi'ianaha sidajia. Ka'afokajomani vani ai vihi'aha adani Paulo, Barnabé khama, Derbe sidaji-ra avanikhahavini.

Iwaze Sesus tuktsa ipauk baze natahariktoriktonahaze nakyikzo niy. Tahudikhudikwy bo ziksizo. Estuba zuruze Pauro Baranabe ahatsa nitururukzonaha. Derebe bo niukurunaha.

Miꞌi hawyi ipotpoꞌororia teꞌeruwaꞌatunug Pauru piit kape. Miꞌi hawyi maꞌato iꞌãpeꞌokꞌam i raꞌyn iꞌatupyꞌasetpe. Miꞌi hawyi taꞌaipok i raꞌyn toꞌauka hap tawa kape. Heꞌihotꞌok pe hawyi tuwat Panãpe wywo tawa Tepe kape.

Itea yakukú kixo Poûlu ne kutípotihiko Jesus, yane exépukopone ne Poûlu, ina urúkopovamaka ne pitivóko. Poéha káxe ikénepoke, pihópone Poûlu ya pitivóko koéhati Ndêrbe. Mbaranâbe xanépo.

Paulore kõ'â'karopɨ Jesuré ẽho peórã kɨ̃ɨ̂ kũyaró tiropɨ ĩ'yâ eha nɨ'kakãrã niîwã. Kɨ̃ɨ̂ naâ toopɨ́ ehakã́ta, masá wa'âkɨ niîwĩ taha. Be'ró opâturi makâpɨ naâ me'ra pi'á wa'âkɨ niîwĩ. Ape nɨmɨ́ Barnabé me'ra Derbepɨ wa'â wa'âkãrã niîwã.

Chayćhu chalapacücunäñatacmi muyülïninćhu cunćhalayalcaptin Pablo śhalculcul chay malcäman caśhan cutiycula. Chay wälañatacmi Derbe malcäta Bernabëwan pulan pasaculcäla.

Tawamhã ĩsiré ĩsazei'wa norĩ hã ma tô siwi uirĩ. Ĩ'rata simasab ré, ma tô udu, Paru hã. Tawamhã 'ri nho'õmo u te apâ mo. Tame awẽm na te oto ne Paru norĩ hã, Banabéhé me. Derebi na 'ri nho'õmo nhisi u te tineb zahuré.


Pauru tõ ytotopõpyry ropa Ãtiokia ponaMorarame Ritonõpo omihpyry kurã tokarose moro patapõkomo a Terepepõkomo a. Turuse toto ahtao Pauru a Jezu poetoryme toehse toto tuhkãkomo. Moromeĩpo toto tamorepakehse tyya xine ahtao toytose ropa toto Rixityra pona. Morotoino toytose toto Ikoniu pona. Morotoino Ikoniu poe toytose ropa toto Ãtiokia pona, Pizitiapõ pona. Moroto Jezu poetory tõ tyjamihtanohse ropa Pauru tomo a. Turuse roropa toto eya xine jũme Ritonõpo omipona toto ehtohme.—Jetujetũ kuahtao xine Jezu maro ytõko sytatose Ritonõpo esaka, tykase toto Jezu poetory tomo a.

Pawre mẽ Panãpe akupỹm ãxiok wỳr wa mõr ã wa harẽnh Tã nhũm wa ma Tepe hwỳr mõ nẽ pôj. Hãmri nẽ kamã mẽ kãm Jejus tanhmã kot mẽ panê amnhĩ nhĩpêx to hã harẽnh o ri mẽ hkôt wa pa nhũm mẽ wa kuma nẽ ohtô nẽ Jejus kôt amnhĩ xunhwỳ.Tã nhũm wa kato nẽ awjanã nẽ ma akupỹm pika pê Pisit wỳr wa mõ. Nẽ kamã krĩ hkwỳ hkôt ri ra mẽ kot Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr xwỳnhjê jahkre ho ri mẽ hkôt pa. Krĩ pê Risti nẽ Ikõn nẽ ãxiokja kôt. Nẽ mẽ ahkre kamã Jejus kôt mẽ ho mẽ hihtỳx o wa pa nẽ mẽ kãm:—E ra mẽ ate Jejus kôt amnhĩ xunhwỳr jakamã koja mẽ kãm Jejus kurê xwỳnhjaja tee ri ja hã mẽ apumu nẽ hã tanhmã mẽ anhĩpêx to. Tã kêr ka mẽ ãm amnhĩ tã mẽ omu nẽ ãm mẽ omu nẽ Jejus kaga hkêt nẽ. Nẽ arĩ hkôt amnhĩ nhĩpêx mex o ri apa rãhã nhỹrmã ma õ krĩ hwỳr api nẽ Tĩrtũm wa kuri amex kumrẽx nẽ atĩr tũm nẽ apa ho apa. Anẽ. Series([], )

Ikanapiriãna Ãtxiokiamoni, Síria TixiniãPaoro, Panapee pakini sãpiretari Teoso iokanapirena erekari Tepi sitatxiti auakanimoni. Ninoa oerekari kaiãopokori kãkiti. Eereka Arisitara, Ikónio, Ãtxiokia pakini sitatxitimoni ikanapiriãna.

Paulo, Barnabé warâ Síria yan-yam odopâdomobyryTârâ Derbedâ myani Paulo, Barnabé warâ unâ iwâkuru Jesus wâgâ aguelymo. Toenzepa myani kurâdo mârâ âtâ anano modo ewy Jesus nheinwândylymo, mârâ unâ tindatuo. Tonlopyryem myani akaemo azagâ odopâdylymo Listraram, Iconioram, Antioquia Pisídia eynynonroam warâ.

Uzewyr Pawru oho Àxioki tawhu pe aꞌe kuryPawru aꞌe, Panape aꞌe no, Tew tawhu pe wiko mehe umumeꞌu zeꞌeg puràg aꞌe pe har wanupe wà. Teko teteaꞌu uzeruzar Zezuz rehe wazeꞌeg henu mehe wà. Naꞌe uzewyr oho Iri taw pe wà, Ikon taw pe wà no. Aꞌe re uzewyr oho Àxioki taw Pixi ywy rehe har pe wà kury.

Haꞌe vaꞌe tetã py ayvu porã omombeꞌu vy heta ojou temimboꞌerã. Haꞌe gui ma Listra, Icônio haꞌe Antioquia katy ju ojevy.

Paulo ijaa Barnabé igotacibece nigotaɡ̶a Antioquia ane idei nipodigi SíriaPaulo ijaa Barnabé oyeloɡ̶oditedibece nibodicetedi anele anoditece Jesus digoida nigotaɡ̶a Derbe. Odaa joɡ̶oyakadi mowo eliodi oko monakato Jesus. Niɡ̶idiaaɡ̶idi niɡ̶ijo itoataale jiɡ̶igotacibece midiwataɡ̶a nigotadi Listra, Icônio, codaa me Antioquia digoida nipodigi Pisídia. Odaa inoatawece nigotadi anototalo oyaxawa niɡ̶ijo anonakato Ǥoniotagodi me ili eliwaɡ̶atakanaɡ̶a codaa mowo loniciwaɡ̶a midioka limedi monakato Ǥoniotagodi, moditiogi, “Niɡ̶ida moko leeditibige me jixomaɡ̶ateenaɡ̶atedijo owidi nawikodico digoina jaoɡ̶atibige me nigidiaaɡ̶idi jakaɡ̶atiwece ninioxadi Aneotedoɡ̶oji digoida ditibigimedi.”

Paulova'ea ojivy Antioquia peIgwete Paulo'g̃a imombe'ui pyryva'ea Jesus'ga mombe'gwovo Derbepeve'g̃a pe. A'ero g̃a he'yive'g̃a mbojikogukari Jesus'ga rehe g̃a nderekovo. Aerẽ g̃a jivyri Listra pe. Aerẽ g̃a jivyri Icônio pe. Aerẽ g̃a jivyri Antioquia pe Pisídiapeve'g̃a gwyri pe. Ohoohorame Jesus'gareheve'g̃a pyri g̃a g̃a mbojikohetei Jesus'ga rehe. Igwete g̃a ei g̃a pe:—Pejikoge'ymi ti Jesus'ga rehe, ei Paulo'g̃a. Ga rehe nhandejikoga g̃waramo po ti ojipe'g̃a jigwarai nhande rehe nehẽ novĩa, ei g̃a. Penhimomirana ti jupe a'ero Tupana'gareheva'ero. A'ereki na tuhẽ na'ẽ. Emo po ti aerẽ nhande hoi Tupana'ga pyri nhandejupa nehẽ, ei g̃a g̃a pe.

Tá ag tóg Jesus kãme há tó mũ gé, Derbe tá. Kỹ ũ tỹ hẽn ri ke ag tóg Jesus ki ge mũ sir.Kar kỹ ag tóg cidade tỹ Listra ra vỹnvỹn ke mũ, cidade tỹ Icônio ra ke gé, cidade tỹ Antioquia ra ke gé, Paulo ag. Paulo ag tỹ cidade tỹ Antioquia ra vỹnvỹn keVỹnvỹn ke ki ag tóg Jesus mré mũ ag jyvẽn mũ sir, ag tỹ Jesus vĩ kri fi to krónh ke tũ nĩn jé, ag tỹ to fe tar nĩn jé ke gé. “Ẽg tỹ Topẽ tỹ tỹ ẽg pãꞌi nĩ ve sór nỹtĩn kỹ ẽg tóg ti venh ke jo vẽnh jagãgtar jagy venh ke mũ,” he ag tóg, Jesus ki ge kỹ nỹtĩ ag mỹ, Paulo ag.

Upéa tetã mygwa-pe omombeꞌu Hesu rehegwa nheꞌẽ porã. Ohendu-gwi inheꞌẽ, heta-ma oiko Hesu rehegwa nheꞌẽ renduharã.Upe rire ojevy jevy ou-vy Paulo Barnabé ndive. Ogwahẽ jevy Listra tetã-my. Icônio tetã-my ogwahẽ jevy ave. Antioquia Pisídia yvy jave oĩ vaꞌe-py ogwahẽ jevy ave ou-vy. Paulo Barnabé ndive ojevy jevy ou-vy gwekwa-pyUpe tetã tetã-rupi onhemonheꞌẽ jevy Hesu rehegwa nheꞌẽ renduha-pe:—Peiko meme katu tape porã-rupi. Ani pejere teĩ Hesu rekoha-gwi. Nhandejáry nhande ruvixa oiko haty-py nhagwahẽ peve, heta jajerereko asy vaꞌerã. Nhagwahẽ-ma rire ae ndajahasa asy moꞌãvéi-ma, heꞌi Paulo Barnabé ndive onhemonheꞌẽ-vy.

Ka hãwã‑ki tahe Paulo rybe tỹmyra wihikỹ ritỹnynyre. Sõwemy tai rityhynyreu, Pauloboho ròòserenyre Listra hãwã‑ò, Ionio hãwã‑ò, Atxiòkia‑ò. Ibutumy hãwã‑ki Pauloboho ityhydỹỹdu mahãdu riwiòhenanyrenyre, tiiboho rityhynyhyymy ratximyhỹkemy. Tamyreny rarybere: —Kaiboho aõhõkỹmy botỹỹnybenyke, ihãrele malòkemy titxibo Deuxu Iòlò ratximyhỹre‑ò.

Peu Teripe ꞌjaw ipe Paulo ꞌga Panape ꞌga retee Jejui ꞌga momeꞌwau ꞌgã nupe nũ:—Jejui ꞌga werowiaramũ ꞌga ae katuꞌok— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe, Teripe ꞌjaw ipewara ꞌgã nupe.Aꞌeramũ kwaiwete ꞌgã Jejui ꞌga rerowiaa.Aꞌere ꞌgã awau ojewya wekwawera amunaw ipe nũ. Listra, Ikoniu, Ãtioki. Mĩmera amunaw ipe ꞌgã awau ojewya nũ. Ãtioki ꞌupa Pisiri ywy pe. Aꞌea wekwaw ipewara ꞌgã nupe oporogytau, Jejui ꞌga rerowiaara ꞌgã nupe.—Pẽẽ ꞌã Jejui ꞌga rerowiaara. Aꞌeramũ pẽẽ pejekuꞌiramũ, pejeꞌarasigeꞌemamũ. Jejui ꞌga rerowiaareꞌema ꞌgã nipo “Oꞌmeramũ te ꞌgã ꞌi”, eꞌi pẽ nupe. “Niaꞌwyri Jejui ꞌga rerowiaara”, eꞌi pẽ nupe, pẽ nerekou tyweaete— ꞌjau ꞌga ꞌgã nupe uꞌama. —Aꞌere kasi Jejui ꞌga rerowiara peetyg ine. Pejejemogypyyka etee Jejui ꞌga ree. “ꞌGa rerowiar awi oropoireꞌem ire ore oi ywag ipe anure”, peꞌje etee ki pejejaupe— ꞌjau Paulo ꞌga Panape ꞌga retee ꞌgã nupe. —“Janeruwarete ꞌga oreꞌwyriara”, peꞌje ete ki pejejaupe, aipo ꞌgã ꞌeramũ— ꞌjau Paulo ꞌga ꞌgã nupe.Akou amunawa moyka, awawera amunaw ipe etee te futat ꞌgã awau akou ꞌgã muꞌjau nũ.

Ar arỳm amipry krax'ỳr akẽx.'Ỳr tẽ:n kam 'ỳr bôx. Ne kam krĩrax tãmkam kàj bê memã ujarẽnh ny jarẽnho ba nhym me krãptĩ arỳm tu amim Jeju markumrẽx. Nhym kam ar akubyn krĩraxbê Rixa'ỳr tẽn 'ỳr bôx ne kam Ikôni'ỳr tẽn 'ỳr bôx ne kam Ãxiki'ỳr tẽn 'ỳr bôx. Ne krĩ kunĩkôt Jeju kôt me ba djwỳnhmã 'ã karõo tẽn memã kum,—Dja gar tu amim Jeju markumrẽx rã'ãn 'ã adjukanga kêt. Dja me kàtàm gwaj bajo bikẽnh ar o ba gwaj batokry kumex ma. Nhym kam Metĩndjwỳnh ỹtã amikôt gwaj bapymjỳrkumrẽx. Arỳm õ me ja kunĩmã bẽnjadjwỳrkam dja ã gwaj bajo ane. Nãm Paur ar ã memã anhỹro tẽmo ane.

Antioquia Pona Paulo Barnabé EnnaꞌpoMiarî Derbe cidaderî pona teerepansaꞌkon pe Paapa maimu ekaremekîꞌpî Paulo Barnabéya. Mîrîrî yai tuꞌke innape Jesus kupîꞌpî toꞌya. Mîrîrî tîpo toꞌ ennaꞌpoꞌpî Listra cidaderî pona Icônio cidaderî pona moropai Antioquia Pisídia pata po tîweꞌsen pona. Miarî innape Jesus kuꞌnenan panamaꞌpî toꞌya inîꞌ panpîꞌ meruntî ke innape ikuꞌtoꞌ toꞌya eꞌtoꞌpe toꞌ pîikaꞌtîꞌpî toꞌya. Maasa pra uyesaꞌkon pe Paapa yuꞌse eꞌnî ya, mararî pra eꞌtarumaꞌtîntoꞌ yapîtanîpî eꞌpai awanî kaiꞌma toꞌ yeurîmaꞌpî toꞌya.

Tu Xit xix 'Ãtikit ha putpu' mõgTu Yeyox yõg hãm'ãpak max'ax 'ãktux, ha Nep yõg tikmũ'ũn punethok kuxa mãm ka'ok Yeyox kopah, ha hãm'ãktux kux, ha putpu' mõg, tu mõktu mõxaha Nixtat tu', tu' mõg tu mõktu mõxaha 'Ikõn tu', tu' mõg, tu mõktu mõxaha 'Ãtikit tu'. Tu hãm'ãktux xe'e', tu hãmyũmmũgãhã', puyĩ' ka'ogã', nũy kuxa mãmmã ka'ok Yeyox kopah, ha hãm'ãktux, hu:—Nõm xop te Yeyox pu yĩpkox pip, puxi' xũy'ax hã' tot, 'ĩhã pexkox ha' mõg. Kaxĩy.

Kawẽn idipat o'g̃uwẽnuwẽn ip Derbe ka watwat pe. Imẽnpuye tak g̃u oitabun ip Jesus kay.G̃ebuje o'jepit ip jedocap e dag̃ ma. Listra ka dag̃ ip o'jepit Icônio ka dag̃ tak, Antioquia ka dag̃ tak. Jesus a'õkayayũ jojom ip o'jepit. Ixeyũ a'õmucanucan oekuku ip. Yawẽwẽm ip oekuku. Paulo o'jekawẽn ceweju ip.— Jesus kay eyetabucap cuy epeyepere g̃u — io'e. — Jesus kay wuyetabut pima, warara'acat ipiat supi'ajoat wuywebe — io'e.— G̃uyjom pit Deus xe acesop. Ixe soat kukukan pima, cexe ma acesop soat ya'õ kay kũyjobit pima — io'e cebe ip.Paulo soat kaka dag̃ oeku Barnabé eju.

Paw-Ro rababaaj hõm do Ãn-Tijoka hẽnh panyyg nꞌaa hahỹỹhTi mꞌ, ta ti panang bä raherꞌoot Jesus ky nꞌaa hanäm doo. Hajõk mä Jesus hã hꞌyy kae kän raherꞌoot do hyb nꞌaa. Ti mꞌ Paw-Ro Béh-Nabéh daheeh rababaaj hõm kän Ris bä, Ikonijo hẽnh, Ãn-Tijoka hẽnh. Ti mꞌ ramabaaj nä me, panang buuj Jesus hã hꞌyy kaꞌeeh do sa hã baad raky nꞌaa edëë däk, ranerét hyb nꞌaa Jesus hã rahꞌyy kaꞌeeh doo. Baad rabaherꞌoot ratsebé hyb nꞌaa. Hahỹỹ dꞌ mä na-ããj hẽ ramaherꞌoot sa hã: “Hajõng né da ji ahoop Pꞌop Hagä Do bagꞌããs do karapee ji bahadoo hyb nꞌaa.”

Ãn³ti³o³ki²a²thĩ³na² wa̱³li²xi²ya³jau³su²Ã³nxai³ya³ka³tu̱³ta¹ Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² ĩ³hen³txi³nyhai¹nha²kxai³ a²nũ²a² ka³lxa¹txi³ yxo²ĩ²sxã³ yxau²xai³lain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Hã²wxãn³txa³ ĩ³xi²te³lhxã³ a³li³xi²yah³nũ²la² Lis²tra²thĩ³na² ã³wih¹sxã³li³xi² I³ko²ni²a²thĩ³na² ã³wih¹sxã³li³xi² nxe³nũ²la² Ãn³ti³o³ki²a²thĩ³na² Pi³si²ti²a²ko³xan¹thĩ³nai²na² ã³wih¹ya³ta¹hxai²hẽ¹la².  Nxe³sxã³ ã³nxai³ain¹ti̱³kxai³lu² Je³su²jah³lai²na² wãn³txa² yxo²ĩ²sxã³ yxau²xai³tũ̱³ka̱³txi³nãu³xa² yxo²ha³kxa¹ sa²hau³kot3sxã³ a²hxi²kan¹ti³nũ³su² te²a² ũh³wxe³ya³ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³ya³te³nah¹lxi¹:— Txa²wã¹sũ̱³na² wãn³txa² wi¹jau³xa² A²hxi²kan¹ta² Si³yxau³tãu³lo³ju³ta³nũ³su² nxe³jau³xa² yxo²ĩ²ki̱³kxai²nãn²tu̱³ ye³khãuh³lxa³ti³nẽ³lha³tai¹. Nxe³nẽ³lha²kxai³ Je³su²jah³lai²na² wãn³txa² ya³lo³txi¹jah³lxi³hẽ¹li¹. Wãn³txai²li² sa²yxo²ã³yah³lxi³txa³hẽ¹li¹. Nxe³nyhain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³nũ²la² yain³txa² ã³sãn²ka³tu̱³ Txa²wã¹sũ̱³na² ĩ³ye³kxain¹ta¹hxai²hẽ¹la². Nxe³te³nah¹lxi¹:— Sũ̱³na² nxe³txi¹. Tũ̱¹ka̱³txai²li² yxo²ĩ²nxain¹na³li¹. Nxe³te²na² wi¹lĩ²txai¹nhẽ³li¹. Nxe³ya³ta¹hxai²hẽ¹la².

Haikoahenahitaha Antioquia Síria Koa NaliPaulo, Barnabé xoaha Derbe nali xakaihenahitiya Iraiti Waiyexe tahi akiti hoka hatyo nali tyaoniterenae semaha iraiti hoka haiyanae Jesus koamaniya kahare tyaonaha. Hatyaoseta haikoahenahitaha Listra, Icônio, Antioquia Pisídia koa nali xeta. Aihalahalinikisa, aotyakisaha harenae Jesus koamaniya tyaoniterenae masakare tyakekoha maheta. — Maikaite iniyalahare hotohare wikaxomokaka hoka hatyo najikinitaite wiyane wikaoka Enore nawenakala nali — nexaha ihiyeha.

Antioquia sidajia vajoi'iki adani PauloHari. Oniaroa, Derbe sidajia vakaikahiha va'ora vanava'isohi'aha Jesus monina jahakia. Ija'ari vaipohikia vakajari'daravini ida Jesus monina, oniani ida vaabono gahinai vanihavini hija Jesus kania. Va'ora vanava'isohivini naothinia vajoi'aha adani Paulo. Listra sidaji, Icônio sidaji, Antioquia da Pisídia sidaji hikia avikhana vajoiribaniha avikharibani'aha. Vajoina vani va'ora avanava'isohioni'aha adani Jesus vaipohihava abono:—Vanofijahaki bana ada Jesus mahi hahavi. Hari'a bana vakava'ipahini'a ida Jesus athi-ra avanaabavini. Vajaharihariki bana adani ija'ari Deus va'ora vaka'da'diki. Vajahariharina-ra vakajoniha; ni-Deus va'ora kapoariki kidija'ari vihina — nimania ida Paulo va'ora vaka'ojomo'ivini hi'iki athini.

Ãtiokia Sirija ikny ziksizonaha.Anabo Sesus soho nitsasokonaha. Ahamysapybyitsa tsikykaranaha Sesus humo Deus mysiokzohik. Ana hi nitsasokonaha. Kytsa sizubarẽtsa Sesus humo sispirikporẽtsa iwaze zinymyrykynahatsa moziknaha. Iwaze sakzohotsa ziksizonaha. Risitera, Ikonio, Ãtiokia bo iwaha bo ziksizonaha Sesus tuktsa inakozorenaha. Pauro Sesus tuktsa nisitsumuẽhĩkĩ. Ispe niy:— Ikiahatsa Sesus humo ahaspirikporẽtsa. Ahaspirikporẽtsa hi batu paikpa mytsaty zikaha. Deus harere bo hyỹ tsimaha zeka kytsa pahasininiwykynaha. Wasani my. Deus tyryktsa tsimoziknahaze iharere bo hyỹ tsimynakaranaha. Iharere ty tsimysihyrinymyrykynahaze sinini tsimykaranaha — iwa nitsasokonaha. Nanabyitaba niukurunaha iwa nitsasokonaha. Niahatsahi kytsa nisiwatawyky.

Miꞌi hawyi itote sehay wakuat taꞌatuhenoi Iesui etiat. Miꞌi hawyi taꞌatuꞌatunãpin at iꞌatuepiat ikuap kahato hamo. Miꞌi hawyi itote pyi teꞌeraꞌaipok i raꞌyn tawa Irita kape tawa Ikuniu kape tawa Antiokia kape Iesui mohey haria pakup tiaria kape. Miꞌi hawyi Pauruꞌin tiꞌatunãpin kahato itotiaria ipakup tiaria iꞌatumoesaika hamo iꞌatuepiat imohey kahato hamo. Mio tã iꞌatuꞌe — Eiweꞌeg wo o katupono meiũran ti ewehoꞌopot kahato mesuwe Tupana etama kapiat muꞌap upi iꞌatuꞌe imohey pakup i haria pe.

Kayukópovo evo Poûlu ya Antiokíya, pitivóko ya SîreaKoyuhoâne evo Poûlu ne inámati ihíkauvoti koeku Jesus ya Ndêrbe, êno xâne hokópoti Jesus. Ina kayukópovamaka evo Poûlu neko pitivókohiko okóponoku inúxotike, enepone Lístara, Íkoniu yoko Antiokíya. Yâkonoye, kótiu'ikeahiko isóneu ne hokoti Jesus, enekoâti kóxuna'ixeovohiko ikéneke Vúnae koane ákoyea aúkapapu ikéne. Éxokoahikomaka enó'iyea kotíveti koekúti nókone vékea ûti tumúneke seópea ûti natíxokuke Itukó'oviti vanúkeke.

Naâ toopɨ́ etâ, Jesu yeé kitire werêkãrã niîwã. Teeré naâ werekã́, tookãhárã masá pãharã́ Jesuré ẽho peó nemokãrã niîwã. Be'ró naâ mahâmi toha wa'âkãrã niîwã Listra, Icônio, Antioquia too dɨpóro naâ a'tî'ke makaripɨta taha. Tee makáripɨre tookãhárã Jesuré ẽho peórãre wãkû tutuase o'ôkãrã niîwã. Tohô niikã́ “Jesuré neê wãkû du'utikã'ya. Pehé pi'etíse wa'ârosa' Jesuré ẽho peórãre marî ɨ'mɨ̂sepɨ wa'aátoho dɨporo”, niî werê yɨ'rɨ wã'ka wa'âkãrã niîwã.

Chayćhüpis Jesuspi willapäcuptin achca chalapaculcaptinmi Listraman, Iconioman, Antioquiaman cutipämula. Chay malcacunäćhu chalapacücunäta watucuśhtin cutimulmi lluytapis callpanchäla: “Amamá Jesusta imaypis ipanchapäcunquichu. Paypa gubirnunman ćhänanchicpá caynu llaquicuycunactam pasananchic” nil.

Tame ma tô dama rowahutu zahuré, ĩwasu'uwẽ na. Tawamhã da'ahâ na ma tô saze za'ra ni, Zezusihi nhirã zarina 're danomro mono da. Taha pari, te oto apâ tineb zahuré dahawi, siwa'rãmi. Paru norĩ hã Ãtizotiza u, siwa'rãmi ĩneb zahuré zé wasu'uTawamhã Paru norĩ hã Risitira wa'wai baba te apâ tineb zahuré siwa'rãmi, duré Iconizu wa'wai baba, duré Ãtizotiza wa'wai baba.'Ri nho'õmo wa'wai baba neb zahuré wamhã, ma tô ĩsazei'wa norĩ hã pawaptob za'ra, hâimana nhiptete na 're nomro mono da, 'Re ĩhâimana u'âsi mono ãma te te 're sasõmri u'âsi za'ra mono da. Ãne te duré tãma nharĩ za'ra:— A norĩ wa'wa hã Zezusihi zazei'wai wa, marĩ ĩwasédé hã da te aima 're 'manharĩ za'ra wa'aba mono wamhã, tãma 're aipahi za'ra wa'aba mono õ di za. Ãne na hã te za tô 're ĩrobzépata za'ra wa'aba mo. Tane nherẽ, 'Re ĩhâimana u'âsi mono nhib'a'uwẽ oto 're anomro aba mono wa, te za niwapsi hâiwa ãma ĩ'rata 're aihâimana u'âsi za'ra wa'aba mo, rowẽ na. — Ãne te tãma nharĩ za'ra.