MUI HUWA MWEMA

Mui ni mtu mwenye mazoea mabaya ama tabia mbaya. Methali hii inamaanisha
kuwa mtu mbaya ama mwenye tabia ama mazoea mabaya mwishowe huwa mzuri
kwa kuwa hawezi akawa mbaya daima. Methali hii hutumiwa kuwaambia watu
kuwa ni vizuri kuwapa watu muda wa kutosha ili kubadikika badala ya
kuwachukia.

Nalo alikuwa kijana barobaro ambaye alikuwa kibaraka kwa mamaye Nina na
babaye Musa. Alizaliwa katika Kijiji Cha Moyo na kulelewa vyema na
wazazi wake. Mama yake alikuwa anafanya biashara ya kijungujiko Bora
mkono uende kinywa I kwa kuwa mkono mtupu haulambwi. Naye baba mtu
alikuwa anafanya kazi ya kutengenezwa jiko za kupika na hata kushona
viatu ili kutosheleza mahitaji ya familia yake. Nalo alikuwa ndiye mtoto
wa pili katika familia iliyokuwa ya watoto wanne jumla. Na wote
walilelewa katika misingi ya kanisa na misingi ya kikristo bila kisahau
misingi inayokubalika katika jamii.

Nalo alikuwa vyema kimwili na Kiroho. Alipoanza kuzungumza alipata
marafiki Kem Kem na kuzidi kuimarika zaidi kimatamshi. Alipoanza
kutembea alikuwa hatulii kwao na badala yake akishinda kwa njia
akiwachokoza na kuwachapa marafiki wake. Wakati mwingine aliwauma kwa
kutumia meno yake, akawapiga mawe , akawacharaza kwa kutumia viboko ama
akawamwagia mchanga ama hata maji. Alianza kupoteza marafiki mmoja baada
ya mwingine kwa kuwa alikuwa amegeuka mjeuri na mwenye kupenda vita bila
kuwape da wenzake. Alikuwa na mazoea ya kuwaliza waliomkaribia na hivyo
marafiki zake wakamtenga

Marafiki wake walianza kulalamika na hata wakafanya kuwaeleza wazazi
wake Nalo kuhusu kubadilika kwake Nalo na kuwa mjeuri. Wazazi wake
walifanya kumurekebisha Nalo na kumueleza uzuri wa kuishi pamoja na
wenzake kwa amani bila vita. Nalo aliahidi kufuata Sheria hizo lakini
baada ya muda mfupi akasahau na kurudia tabia zake za kizamani zenye
vita. Wazazi wa watoto aliowachapa Nalo walikuwa marakwa mara kwao Nalo
kulalamika kuhusiana na tabia mbaya za Nalo. Walimtushia na kumkanya
vikali dhidi ya yeye kuwadhukumu wanao bila huruma wala heshima.
Walimtishia hata kumsema kwa walimu wake endapo hangewasikia na
abadilishe mwenendo wake lakini hayo yote yalikuwa hayaoiti maskioni
mwake kwa kuwa alitoa maskio nta.

Kwao Nalo kukawa hakukujwi na watoto wowote kama iliyokuwa desturi hapo
awali. Dada yake mkubwa pia akaanza kulalamika kwa kuwa hata marafiki
zake sasa walikuwa hawako kisa na maana watachapwa na kiumizwa na Nalo.
Ikawa mara nyingi Nalo hawaelewani na dadaue kwa kuwa aliwazuia
marafikize kuja kumwona. Hilo halikumtisha Nalo na lilikuwa kama ngozi
ambayo haibadiliki . Nalo alipoona kuwa watoto wametoweka basi alianza
kuwachokoza hata akina mama na baba wenye umri wa makamu. Aliwarusha
mawe walipokuwa wakioita njia iliyokuwa Karibu na kwao.

Watu walienda na kulalamika chifu wa eneo Hilo kuhusu tabia hadi za
Nalo. Kwa kuwa wazazi wake Nalo walikuwa wameshindwa kumuhifadhi mwanao
badi ilibidi watu wawaeleze walimu wake Nalo. Walimu waliharibu lakini
walishindwa kwa kuwa Nalo hakubadilika hata chembe aliyarudia makosa
yake mara kwa mara na basi ikabidi watu wakaseme kwa Chifu kisa na maana
maji yalikuwa yamemwagika na hayangezoleka tena. Chifu alifanya homa
kumkanya Nalo lakini Nalo hakusikia la mwadhini wala mteka maji
msikitini. Alivyozidi kukanywa ndivuo alivyozidi kuwa mjeuri zaidi.

Njia iliyokuwa ikipita Karibu na kwao ikawa haipitiki tena. Akaamua
kuacha shule na kukaanyumbani kwa vile shuleni alikuwa kwa masomo kila
mara na hivyo akashindwa kustahimili adhabu.

Siku moja Binti mmoja akapita njia ya kwao, Nalo kama ibada akachukua
mawe na kumurushia Binti yule. Jiwe likamgonga Binti yule. Binti wa
wenyewe akaamua kumwendea Nalo ili apambane naye. Nalo akajaribu
kutoroka lakini Binti akamshika. Lo! Kumbe alikuwa Polisi. Nalo
alifungwa pingu na kuamurishwa kuandamana na Inspekta Sara kwenda kituo
Cha Polisi. Kwenye Kituo Cha Polisi kufuatia madhtaka mengi kumuhusu
Nalo, Nalo alifikishwa mahakamani na kuhukumiwa kifungo Cha miezi mitatu
na kazi ya sulubu.

Baada ya miezi mitatu Nalo alifunguliwa kutoka mahakamani. Nalo alikuwa
amebadilika sio ajabu. Alikuwa mpole na mwenye heshima. Kila mtu
alifurahi kutokana na kubadilika kwake. Alipata marafiki wengine tena na
kurejea shuleni. Shuleni alikuwa wembe na sio Nalo wa kitambo. Alikuwa
arafiki wa walimu pamoja na watu nyumbani. Alikuwa wa kupigiwa
mfano.kweli Mui huwa mwema!


Question: Mtu mwenye mazoea na tabia mbaya huitwaje
Answer: Mui