ACHANIKAYE KWENYE MPINI HAFI NJAA. 

Methali hii ina maana kuwa, anayefanya kazi ya kulima kwa bidii hapatwi na shida ya njaa. Methali hii hutuhimiza tusiwe wavivu bali tufanye kazi kwa bidii kila mara. Methali sawia na hii ni mgangaa na upwa hali wali mkavu.  

Katika kitongoji cha Kazamwendo, paliishi kijana mmoja kwa jina Tuzo. Wavyele wake walipiga dunia teke akiwa na umri wa miaka kumi na miwili. Tuzo hakumjua mtu yoyote kwa jamii yake  pasi na wazazi wake waliokuwa wamerudisha nyusi kwa mwenyewe. Je, angekuwa mgeni wa nani? Kwa bahati njema, mwanamke kwa jina Malkia alijitokeza kumsaidia Tuzo ijapo alikuwa mchochole.  

Malkia alikuwa mwanamke mwenye bidii si haba. Alijikakamua kwa udi na uvumba angalau apate ubwabwa wa kuweka mdomoni. Japo alikuwa hana familia ya kuikimu, alijua jinsi ya kutekeleza majukumu na alimtunza Tuzo kama mwanawe wa kipekee kwani Rabana alikuwa hajawahi kumfungulia utumbo wa uzazi. Tuzo alimpenda sana Malkia na alifanya juu chini kumfurahisha. Tuzo alikuwa baraka nyumbani pa Bi Malkia. 

Siku moja, Tuzo alipoamka kujitayarisha kuenda shule, alimkuta Bi Malkia amelala sakafuni huku kaishiwa nguvu. Alipojaribu kumuamsha hakuamka. Tuzo alitia bidii kumuamsha lakini bidii yake haikufua dafu. Machozi ya uchungu yalimtiririka machoni, akabaki hana la be wala te. Aliamua kupiga unyendo uliowaamsha wanakijiji wote. Baada ya nusu saa, watu walimwagika nyumbani pale, kama kumbikumbi. 

Wanakijiji walijaribu kumwamsha Bi Malkia lakini bidii yao ya mchwa haikunawiri. Hapo ndipo ripoti likatoka wazi kuwa Malkia kapiga dunia teke. Jambo hili liliunda kidondamoyoni mwa Tuzo. Alihisi kama kana kwamba dunia ilikuwa inampiga ngumi kwa kumnyang'anya wapendwa wake. Kwa kuwa umoja ni nguvu na utengano ni udhaiful, wanakijiji walimsaidia Tuzo katika mazishi ya  Malkia. 

Maisha ya Tuzo yalibadilika ghafla. Alianza kufanya kazi ya kijungu jiko ili kujikimu. Kila siku, Tuzo aliamka kabla ya mafungulia ng'ombe kutafuta kazi ya sulubu ambayo angempa aghalabu kijipesa cha kujikimu. Tuzo alifanya kazi yake kwa bidii kwani bidii. Waliomwajiri walimpenda sana Tuzo kwani alikuwa na bidii na mtiifu. 

Baada ya kuzunguka huku na huku kwa muda mrefu, Tuzo aliamua kutulia na kidogo alichokuwa nacho. Tuzo alichukua vihela vile na kwenda dukani kununua mbegu za mboga. Alizipanda jioni moja na kuweka mbolea. Baada ya mwezi mmoja, zilikuwa zimenawiri vyema. Tuzo alijikaza kisabuni na mboga zake kisha akaanza biashara ya kuuza mboga. 
Biashara hii ilimpa kipato kizuri sana. Tuzo alifurahia sana na akaendelea kutia bidii zaidi. Watu sokoni walipenda mboga zake kwani zilikuwa zavutia machoni na pia tamu kama asali. Mboga zake zilianza kumpa utajiri mwingi. Hakuyaamini macho yake kwamba ni yeye aliyekuwa akinawiri kwenye biashara hiyo.  

Mashaka aliandikwa kazi ya kupeleka mboga kwenye kampuni moja kubwa jijini. Hapa, alipewa malipo mazuri yaliyomfanya anunue trakta ili imsaidie kusafirisha mboga zake. Tuzo hakuwa yule Tuzo wa kitambo, maisha yalikuwa yakimpeleka nywee! Japo Tuzo hakuwa na kisomo cha maana, maisha yake yalimpeleka vizuri sana.  

Mashamba mengi kijini yalinunuliwa na Tuzo kwa sababu ya biashara yake ya mboga Aliamua kuwaandika wafanyikazi kwani hangeweza kazi ile pekee yake. Vijana wengi waliajiriwa na wakapata mshahara mnono kutoka hapo. Mtu yeyote aliyepita nyumbani kwa Mzee Tuzo 
alijawa  na furaha kwani maendeleo yalikuwa yamejaa pale si haba.  

Tuzo alianza kupeleka mboga nje ya nchi. Pesa nazo zikaja kama uchafu. Utajiri ukazidi kuongezeka kila kukicha. Tuzo alichaguliwa kuwa waziri mkuu wa kilimo nchini. Alihudhuria mikutano mingi na kuwapa vijana ushauri nasaha. Baadaye, Tuzo alipandishwa cheo na hata ninapomuongelelea sasa hivi, anawakilisha bara la Afrika Ujerumani kama waziri mkuu wa Majimbo ya Afrika, Kweli, achanikaye kwenye mpini hafi njaa. 

Question: Tuzo aliishi wapi
Answer: kitongoji cha Kazamwendo