ï»¿Mke Mti 

Hapo zamani za kale, paliishi mzee  aliyekuwa tajiri wa kila kitu. Alikuwa  na shamba kubwa lenye rutuba,  ng'ombe, na mbuzi.  Lakini jinsi alivyozeeka ndivyo  alivyohuzunika kwani hakuwa na mke.  
Siku moja alipokuwa chini ya mti,  alipata wazo zuri sana.  Aliona kuwa ikiwa hatapata mke,  labda atajitengenezea mmoja.  
Alianza kazi ya kumchonga mke  kutoka kwa gogo la mti. Alipomaliza  kuchonga sanamu, aliyagusa macho  nayo yakaanza kuona.  Kisha aliipulizia pumzi sanamu ikawa  hai.  
Akawa mwanamke mrembo zaidi ya  wote aliowahi kuona.  Alipiga magoti mbele yake na  kumwomba awe mkewe.  
Yule mume alimvisha kimori, shanga  na mkufu wa kichwani, ishara  kwamba alikuwa ameolewa. Kisha  alimjengea nyumba akitumia matope  na nyasi.  "Ninakuomba kitu kimoja tu," mzee  yule alisema. "Usimwambie mtu  yeyote mahali ulikotoka."  
Lakini kabla ya kipindi kirefu, vijana  kutoka kijiji jirani walianza kusema,  "Inawezekanaje mzee kama huyu  kumwoa msichana mrembo namna  hii!"  Basi wakaamua kumwiba msichana  yule na kumpeleka kijijini kwao.  
Mkewe alipoibiwa, mzee huyo  alihuzunika sana. Alihisi kwamba  hangeishi bila mkewe. Akawaza,  "Labda nikipata kitu chochote kutoka  kwake, nitapata faraja."  Aliwatuma njiwa wawili wakamtafute  mkewe kisha wamwimbie na  wampelekee kitu chochote kutoka kwa  mkewe.  
Njiwa walipomwona, walimwimbia  wimbo mtamu:  Mke mti, mke mti,  Mrembo kuliko wote,  Tumetumwa na mumeo,  Tunakujia kimori,  Tukirudishe kwa mumeo,  Asije akakusahau.  
Aliwapa Kimori chake wakaruka, juu  ya milima, juu ya mito, hadi wakarudi  kwa mumewe.  Mzee alipokea kimori akakiweka usoni  mwake kwa furaha akapata faraja.  
Faraja hiyo haikudumu. Aliwatuma  wale njiwa tena wakamwimbie mkewe:  Mke mti, mke mti,  Mrembo kuliko wote,  Tumetumwa na mumeo,  Tunakujia kimori,  Tukirudishe kwa mumeo,  Asije akakusahau.  Wakarudi wakiwa wamebeba mkufu  uliokuwa ishara ya mwanamke  aliyeolewa.  
Aliuchukua ule mkufu akapata faraja  ya mke wake aliyekuwa katika kijiji cha  watu wengine. Baada ya muda mfupi  aliwaita njiwa tena akawatuma kwa  mkewe tena wakamwimbie:  Mke mti, mke mti,  Mrembo kuliko wote,  Tumetumwa na mumeo,  Tunakujia kimori,  Turudishe kwa mumeo,  Asije kukusahau.  
Walienda tena mara ya tatu wakatua  mabegani mwake. Walipokuwa  wakiimba, kila njiwa alikuwa akidona  na kumng'oa jicho.  Punde si punde, akageuka na kuwa  sanamu. Miguu na mikono yake  ilidondoka. Kichwa vilevile kilianguka.  Akaanguka chini, pu!  
Mumewe alilisukuma lile gogo la  sanamu mtoni. Akalisimamisha  upande wa mizizi ukiwa majini.  Na baada ya kupata maji na kupigwa  na miale ya jua, lile gogo liliota majani  tena kama zamani.  
Upepo unapovuma, majani yake  hushusha pumzi kama vile mwanamke  hushusha pumzi anapotamani  kumwona mumewe.  

You are free to download, copy, translate or adapt this story and use the illustrations as long as you attribute in the following way:  Mke Mti  Author - Southern African Folktale  Translation - Mutugi Kamundi  Illustration - Jemma Kahn  Language - Kiswahili  Level - Longer paragraphs  Â© African Storybook Initiative 2014  Creative Commons: Attribution 4.0  Source www.africanstorybook.org  Original source http://www.youtube.com/watch?v=li8tkliflms 

Question: Hapo zamani paliishi mzee aliyekuwa tajiri wa nini
Answer: Kila kitu