MAPINDUZI KWENYE JELA ZETU

Jela lilikuwa jengo la kuhofia siku za zama. Hili likawa zizi la
wafungwa ambalo lengo kuwafunza wahilifu cha mtema kuni. Katika nchi ya
Kenya Kamiti ikahofiwa sana. Japo hii dhana imebadilishwa. Kwa sasa jela
imekuwa sehemu muhimu ya kuwarudi na kuwarekebisha wahilifu. Azimio la
dhana hii ni kwamba wahilifu wapate uwezo wa kuchangia katika maendeleo
ya jamii pindi tu kifungo chao kinakamilika.

Imebainika kwamba dhana kuwa kuwadhibu na kuwafanyiza kazi nguvu wafungu
ni potovu. Wadadisi wameonyesha mateso yanawafanya kuwa wahalifu sugu.
Hili likiwa wazi, wahilifu sugu nchini wamehadithia kuwa hawatishwi tena
na mateso ya jela. Utawaona mara kwa mara wanapokamatwa na umma katika
harakati za ukaidi, wao hukimbilia polisi. Akilini wanatambua baada ya
muda watakuwa huru tena, ili kuendeleza uhalifu wao. Watalaamu wanakiri
kwamba, kiini cha kumutia mhalifu jela iwe ni kumkuza tabia.

Hadithi na historia zimenakiliwa hapa nchini na kote duniani kuhusu
wahalifu waliobadalisha maisha yao na kuwa wenye tabia njema. Kwa mfano
katika filamu moja nchini, kunatolewa historia ya jizi kuu. Hili jizi
lilikukuwa linaiba masanduku ya wafu baada ya mazishi. Siku moja,
arobaini zake zikafika. Akatiwa mbaroni. Akakiri makosa. Akafungwa jela
mwaka kumi. Akitumia hicho kifungo, anasifiwa serikali kwa kumpa mafunzo
mwafaka na kumufanya kumjua Yesu Kristo. Sasa amekuwa mhubiri mashuuri
nchini na hata kimataifa. Huyu jamaa huwalenga vijana sana kwa
mafundisho yake. Huwarai vijana kujituma ili wapate lishe lao. Ikumbukwe
kuwa kuna wahilifu ambao walibadilika mienendo na wamesheni katika
Nyanja tofautitofauti. Hizi Nyanja ni kama vile biashara, dini, na hata
ushahuru fasaha.

Pia ibainike wazi dhana hii mpya inapigiwa upato na shirika linalo tetea
Haki za Binadamu. Washikadau hawa wanaamini kuwa wahilifu ni binadamu
kama wale wasio wahalifu. Hili limepelekea jela kuwa na marekebisho si
haba. Wafungwa siku hizi wanaandaliwa mlo ulio bora, huku usafi
ukizingatiwa katika kila sehemu. Wao pia husaidia katika kudumisha usafi
huo. Majira ya asubui asubui ukitembelea jela mingi, utawakuta wafungwa
wakisaidia katika kusafisha uani pa jela. Isitoshe wale wanaotumikia
kifungo cha nche, utawakuta wakifyeka kwenye mabarabara, kwenye ofisi za
chifu and mahali pengine popote ambapo serikali itaona panafaa kufanyiwa
usafi. Njia hizi zinatumika kwa kuwarudi wafungwa.

Humu nchini, wafungwa wanauwezo wa kupata elimu ya kimsingi wakiwa
magerazani. Hili limewafanya wengi wao kuwa na uwezo wa kupata shahada
ya shule ya msingi. Serikali imewateulia wafungwa walimu ambayo
wamehitimu kuwahudumia wakiwa jela. Ikumbukwe kuwa pita mwaka tano,
wafungwa wamekalia mitihani ya kimataifa ya shule ya msingi na hata
wangine wakabahatika kufanya ule wa shule za upili. Hili limewafanya
kupata elimu ambayo huenda hawakupata ama hawangepata.

Isisaulike kwamba kunazo shule maulumu za watoto ambayo wamepatika
katika uhilifu wakiwa wadogo. Shule hizi ni maluumu kabisa. Kwa sababu
hizi shule zinahudumia watoto amabayo hawakaliki na wanzao katika
mazingira huru. Shukrani zinawaendea serikali kwa kuwakumbuka hawa, na
kuwapa nafsi ya kupata elimu ya msingi na hata ya shule za upili.

Jela zetu pia zimeanzisha mafunzo ya sanaa kwa wafungwa. Si ajabu kuwa
siku hizi, wafungwa wengi wamekuwa waashi, seremala, wapaka rangi n.k.
Hizi sanaa zimeongezwa katika jela ili kuwafanya wafungwa husu sani wale
ambao walikuwa wezi wapate mafunzo nasaha ya kuweza kujikimi. Inaaminika
kuwa, kiini hasa cha wizi ni ukosefu wa njia ya kuanda rasilimali. Kwa
hivyo, hawa wafungwa wakinolewa katika hali hii, watakuwa maridhawa
katika jamii.

Mazingira ya jela yanaridhia kwa sasa. Wafungwa siku hizi wanapata
nafasi ya kustarehe na kujifurahisha wakiwa jela. Siku hizi kwenye kila
jela kuna runinga au redio ambao huwatumbuiza wafungwa. Hata hivyo wale
ambao wanaweza kusoma, wana nafasi ya kupata magazeti ya kusoma. Na bila
shaka, wafungwa pia wapenda dini wanafanya maombi katika hizi jela.

Kutokana na mapindizu ambayo yamefanyika na yanaendelea kufanyika katika
jela hizi, kunao uwezakano kwamba dhana mpya itasheheni katika jela
zetu. Mwishowe, wahilifu wengi watabadili nia zao wakati wanapotoka jela
na kuwa watu wakukuza jamii zetu.


Question: Watalaamu  wanakiri kwamba kiini cha kumutia mhalifu jela iwe ni nini?
Answer: Kumkuza tabia