MJADALA KUHUSU ATHARI ZA SHUGHULI ZA KISIASA NCHINI
Maisha ya binadamu yana ncha tatu; kijamii, kiuchumi na kisiasa. Kipengele cha kisiasa ndicho chenye umuhimu zaidi kuliko vipengele vingine kwani ndicho kinachofanya vipengele vingine vitie fora. Penye siasa kamavu pana uhusiano mzuri. Siasa ni mgawanyo wa madaraka na utekelezaji wa majukumu. Siasa ni asali kwa upande mmoja na misumari ya nyuki kwa upande mwingine. Wakenya tumekuwa na siasa tangu zamani ambapo watu hung’ang’ania udiwani ubunge, useneta, ugavana na pia urais. Shughuli za kisiasa hutoka katika mikutano ya hadhara, mikutano ya vyama vya kisiasa na mikutano ya kugeuza katiba iliyotokana kwa kupatana kwa vigogo wa siasa. Siasa zimeleta athari hasi na chanya kama vile: 
Kwanza kabisa wanasiasa hutumia mikutano hii kueneza ahadi za uongo. Wanajamii wamekuwa wakiahidiwa na wanasiasa masuala nyeti kama vile: ujenzi wa shule, kuchimba visima, kujengewa zahanati na ukarabati wa barabara. Wote hushangilia ahadi hizi zitolewapo kwa mikutano ya kisiasa. Kinaya ni kuwa wahudhuriao mikutano hupiga makofi na vigelegele bila kujua ni uongo. Adinasi hao husubiri kama mjamzito anayesubiria kujifungua baada ya miezi tisa. Ingawa mvumilivu hula mbivu, matumaini yao huambulia patupu kwani wanasiasa hujifanya sintofahamu wanapochaguliwa kuwa viongozi. 
Pili, mikutano ya kisiasa imeleta taharuki, hofu na wasiwasi wa kukaa mahali. Watu huhofia kukaa mahali kwani viongozi ambao hawakuchaguliwa huamrisha ghasia dhidi ya wananchi ambao hawakuwachagua . Nani asiyejua yaliyo fanyika Molo na Olengumone mwaka wa elfu mbili na kumi na saba? 
Tatu, ni kudorora kwa uchumi. Taharuki, vita, tandabelua na rabsha hutia papatiko kwa wamiliki wa biashara ainati na kupelekea kutungwa kwa biashara nyingi. Biashara kama za kuuza vyombo, nguo na hata chakula sokoni hufungwa. Hoteli kama vile Barke iliyokuwa Mombasa ilifungwa wakati wa uchaguzi baada ya wamiliki kuhofia mashambulizi. Huu ni wahidi tosha wa kuonyesha kuwa siasa inaweza kumgeuza mtalahoi kuwa mlalahoi.
Nikiongezea, hivi karibuni kulikuwa na fujo katika maeneo ya Nakuru, Matungu, Kubuchai mwezi wa machi wakati makund. mawili yenye miengo tofauti ya kisiasa yalipokutana yakapigana na kujeruhiana baadhi ya wanasiasa walitiwa mbaroni kwa tuhuma hizi. 
Zaidi ya hayo, kuna uharibifu wa maliasili. Misitu na mashamba huvurugwa. Haya huharibu mazingira kwani matawi hukatwa wakati wa maandamano. Reli hung'olewa, nyumba huchomwa na pia vibanda huporwa. 
Ama kwa kweli hasira hasara. Muua hupungua, makuu ya watu hupotea na mwishowe kupelekea mahaluku kuwa matapeli, wachomozi na wengine wezi wa kutumia mabavu. Baadhi yao ni wezi wa magari, simu na hata fedha. 
Minghairi ya hayo, shughuli za kisiasa huleta ufisadi nchini. Wanasiasa kwa ugumu na ubahili wao hutia vyakula ghushi kama mchele, pojo, maharagwe na vingine vingi. Vyakula hivi havina vitamini ila madhara. Tutafanyaje na hili ndilo lililobaki. Wanasiasa huwapatia hata bangi, unga na heroini kwa wanaozitumia ili wafanikiwe na kusahau kuwa mkataa pema pabaya pana muita. 
Pia wanasiasa hutusiana kupeana majina wasioyapenda mathalani farasi, punda na tukutuku. 
Haya huleta chuki na hasama baina ya watu. Mwaka wa elfu mbili na saba kulitokea machafuko makubwa nchini kwa sababu ya mikutano ya kisiasa. Vyama mbalimbali viliwafanya mahaluki wagawanyike kikabila, kiukoo na hata kidini. 
Mbali na hayo, shughuli za kisiasa zikiwemo mikutanoni, huenezana uele wa uviko-19 kwani hawavai barakoa na mamilioni kwa mamilioni ya watu huhudhuria mikutano. Hivi majuzi, raisi wetu amepiga marufuku mikutano ya kisiasa kwani inaeneza uviko-19. Hii huweka nchi katika balaa bin belua kwani tukiendelea hivi kutakuwa na matatizo juu ya shida. Isitoshe, ni kuwa watu hupoteza wakati wao kuwasikiliza wanasiasa na pia wanaposimamisha magari na kuyaegesha kando ya barabara, shughuli zote husimama. Shule nisomayo ya Al-Farsy iko karibu na uwanja wa Tononoka. 
Wanasiasa kila wafanyapo mikutano, hatusomi vizuri kwa sababu akili huwa iko kwa muziki, na vipaza sauti, shangwe na vigelegele.
Nikivunja jamvi la mjadala huu, ningependelea kumalizia kuwa japokuwa siasa inasababisha athari nyingi chini, ina faida aina ainati kama vile, vibarua mbalimbali hupatikana kama kuhesabu kura, kuajiriwa kuwa walinzi wa wanasiasa, kung'arisha  mandhari ya mikutano na pia hoteli hupata faida. Misaada shuleni vituoni mwa mayatima na pia kwa walalahoi. Hata hivyo, baniani mbaya kiatu chake dawa. Tutafikia kilele cha maendeleo shughuli za kisiasa zikitumiwa kama maendeleo ya nchi. 


Question: Mchele, pojo na maharagwe ni vyakula ghushi vilivyotolewa na nani
Answer: Wanasiasa