the-cramer-project/poquad huggingface dataset:
Witold Dąbrowski (poeta)

Uznany tłumacz poezji i prozy rosyjskiej. Był współautorem (z Andrzejem Mandalianem i Wiktorem Woroszylskim) Antologii nowoczesnej poezji rosyjskiej 1880–1967 (1971) oraz antologii Symboliści i akmeiści rosyjscy (1971). Przełożył m.in. utwory Sołżenicyna (Jeden dzień Iwana Denisowicza), Bułhakowa (biografię Życie Pana Moliera, powieści: Mistrza i Małgorzatę oraz Białą gwardię, opowiadania: Fatalne Jaja i Diaboliadę), Krossa (Immatrykulacja Michelsona, z języka ros.), a także liczne piosenki Okudżawy. Przy tłumaczeniach często współpracował ze swoją partnerką życiową Ireną Lewandowską.

Pytanie: Co tłumaczył Witold Dąbrowski?
Odpowiedź: poezji i prozy

Pytanie: Z jakiego języka tłumaczył Dąbrowski?
Odpowiedź: rosyjskiej

Pytanie: Kto napisał książkę pod tytułem "Mistrz i Małgorzata"?
Odpowiedź: Bułhakowa

Pytanie: Do jakiego gatunku należy książka "Życie Pana Moliera"?
Odpowiedź: biografię
Planeta singli

Film dostał nagrodę publiczności w 2016 roku na Festiwalu Filmów Polskich „Wisła” w Moskwie. Popularność komedii między pierwszym a drugim weekendem emisji w Polsce mierzona liczbą biletów wzrosła o 156%. Po 1989 roku był to największy w Polsce wzrost oglądalności. W weekend obejmujący walentynki 2016 roku, obejrzało ją prawie 525 000 osób, czym film pobił rekord oglądalności w drugi weekend emisji. W polskim zestawieniu box office „Planeta singli” wówczas prowadziła. Film zdobył popularność m.in. w Słowenii, wygrywając w premierowy weekend w zestawieniu box office. Film jako jeden z szesnastu uzyskał nominację do nagrody Złote Lwy 41. Festiwalu Filmowego w Gdyni w kategorii głównej.

Pytanie: Czym został wyróżniony film na festiwalu "Wisła"?
Odpowiedź: nagrodę publiczności

Pytanie: W którym roku realizacja została wyróżniona nagrodą publiczności na moskiewskim festiwalu?
Odpowiedź: w 2016

Pytanie: Ilu widzów obejrzało realizację podczas weekendu walentynkowego w 2016 roku?
Odpowiedź: 525 000
Zimowe Igrzyska Olimpijskie 2022

Kazachstan 17 sierpnia 2013 r. ogłosił, że kandyduje na organizatora zimowych IO w 2022. Ałmaty jako była stolica, nadal największe miasto oraz centrum finansowe kraju uznane zostało za najodpowiedniejsze. Kazachstan był gospodarzem w Zimowych Igrzysk Azjatyckich 2011, które mogą być postrzegane jako przygotowanie do organizacji zimowych igrzysk olimpijskich w przyszłości. Azjatyckie Igrzyska Olimpijskie zostały podzielone między dwa miasta – stolicę (Astana, od 1997 roku) i Ałmaty. Dodatkowo 29 listopada 2011 r. Ałmaty zostało wybrane na gospodarza Zimowej Uniwersjady w 2017.

Pytanie: W jakim kraju odbyły się igrzyska z 2011 roku?
Odpowiedź: Kazachstan

Pytanie: Jak nazywa się obecna stolica Kazachstanu?
Odpowiedź: Astana

Pytanie: W którym roku Astana otrzymała miano stolicy Kazachstanu?
Odpowiedź: 1997

Pytanie: W jakim mieście odbyła się odsłona Zimowej Uniwersjady z 2017 roku?
Odpowiedź: Ałmaty

Pytanie: Kiedy była stolica Kazachstanu została wybrana na gospodarza Zimowej Uniwersjady z 2017 roku?
Odpowiedź: 29 listopada 2011
Zimowe Igrzyska Olimpijskie 2022

7 listopada 2013 r. oficjalnie zgłoszona została aplikacja Krakowa. W stolicy Małopolski miałaby odbyć się większość konkurencji lodowych oraz ceremonie otwarcia i zamknięcia igrzysk. Konkurencje alpejskie miałyby zostać rozegrane na Słowacji, a pozostałe konkurencje w Zakopanem. Gdyby zwyciężył, byłyby to pierwsze igrzyska zimowe na terenie dwóch państw. Postanowiono, że 25 maja 2014 r. podczas wyborów do Parlamentu Europejskiego odbędzie się również referendum lokalne w Krakowie, w którym mieszkańców zapytano m.in. o chęć zorganizowania IO. Frekwencja w referendum przekroczyła wymagane 30%, przy czym głosujący w zdecydowanej większości (69,72%) opowiedzieli się przeciwko Igrzyskom. 29 maja 2014 poinformowano o pomyśle organizacji ZIO w 2022 w Zakopanem, pomysł ten jednak upadł.

Pytanie: Jakie miasto zgłosiło się do bycia organizatorem XXIV Zimowych Igrzysk Olimpijskich 7 listopada 2013 roku?
Odpowiedź: Krakowa

Pytanie: Jakie wydarzenia związane z igrzyskami miały się odbyć w Krakowie?
Odpowiedź: większość konkurencji lodowych oraz ceremonie otwarcia i zamknięcia igrzysk

Pytanie: Gdzie, zgodnie z propozycją Krakowa, miały się odbyć konkurencje alpejskie?
Odpowiedź: na Słowacji

Pytanie: W trakcie jakiego wydarzenia przeprowadzono referendum, w którym padło pytanie dotyczące organizacji igrzysk?
Odpowiedź: wyborów do Parlamentu Europejskiego
Kozy

W 1559 roku właściciele wsi Russoccy zamienili miejscowy kościół na zbór kalwiński i Kozy stały się lokalnym centrum kalwinizmu. w 1658 roku kościół katolicki odzyskał świątynię, ale część mieszkańców pozostała wierna kalwinizmowi. Z inwentarza parafialnego wynika, że kalwini wydaleni zostali z miejscowości w 1659 przez Stanisława z Nagłowic. W 1668 roku sejm skazał kilku chłopów na karę śmierci za zatarg z plebanem katolickim. Początkowo chronili ich dziedzice Russoccy, ale po ich konwersji na katolicyzm koło 1700 roku posługę duszpasterską pełnili dla nich pastorzy z Wiatowic w Małopolsce. Około 1760 nowi właściciele wsi rozpoczęli silne prześladowania miejscowych ewangelików. W odpowiedzi w 1770 ponad 300 ewangelików mieszkańców wsi Kozy uciekło do Prus i tam założyło miejscowość Hołdunów, która zachowywała później niemiecki charakter etniczny. Tym samym przyspieszyło to proces polonizacji i dobiegła końca 200 letnia historia ewangelików w Kozach.

Pytanie: W jaką wspólnotę przetransformowano lokalny kościół w 1559 roku?
Odpowiedź: zbór kalwiński

Pytanie: Jakie miasto jest uznawane za światowe centrum kalwinizmu?
Odpowiedź: Kozy

Pytanie: Kto wyrzucił kalwinów z Kóz zgodnie z inwentarzem?
Odpowiedź: Stanisława z Nagłowic

Pytanie: Za jakie przewinienie sąd ukarał paru chłopów w 1668 roku?
Odpowiedź: za zatarg z plebanem katolickim

Pytanie: Gdzie udali się ewangelicy w 1770 roku w związku z prześladowaniami?
Odpowiedź: do Prus
Adam Mickiewicz

Już w pierwszych latach po śmierci Mickiewicza jego sława i wpływ, jaki wywarł nie tylko na społeczeństwo polskie, ale również na artystów i myślicieli w Europie, zaowocowały publicznym okazywaniem jego zasług i symbolicznym hołdom poecie. Jednym z wcześniejszych i z najbardziej znanych jest dzieło głośnego francuskiego rzeźbiarza Emila Bourdelle’a: pomnik Adama Mickiewicza przedstawiający go w formie Pielgrzyma. Imię poety nosi Dolina Mickiewicza w Kownie. W 1886 we Lwowie zawiązało się Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza. W 1898 odsłonięto pomnik Adama Mickiewicza w Krakowie, co stało się okazją do wielkiej manifestacji patriotycznej, w tym samym roku odsłonięto pomnik Adama Mickiewicza w Warszawie. 26 listopada 1900, w 45. rocznicę śmierci wieszcza, odsłonięto pomnik w Tarnowie. Symboliczny grób poety znajduje się w powstałym w 1955 Muzeum Adama Mickiewicza w Stambule. Syn poety Władysław Mickiewicz założył w 1903 Muzeum Adama Mickiewicza w Paryżu, gromadzące pamiątki po ojcu i niektóre rękopisy jego utworów; znajduje się ono w gmachu Biblioteki Polskiej w Paryżu. W 1904 ustawiono kolumnę Adama Mickiewicza we Lwowie. W 1938 utworzono Muzeum Adama Mickiewicza w Nowogródku. W 1950 założono Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie. W 1960 odsłonięto pomnik Adama Mickiewicza w Szczecinie. W 1975 utworzono Muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie. Imię poety nosi założony w 2000 Instytut Adama Mickiewicza. W Poznaniu znajduje się pomnik Adama Mickiewicza oraz Uniwersytet noszący jego imię. W 2016 odsłonięto pomnik, ławeczkę Adama Mickiewicza w Orzyszu (autor pomnika Piotr Bogdaszewski).

Pytanie: W jakim mieście jeden z uniwersytetów nosi jego imię?
Odpowiedź: Poznaniu

Pytanie: Kto jest autorem pomnika Mickiewicza-Pielgrzyma?
Odpowiedź: Emila Bourdelle’a:

Pytanie: W którym roku przypadła 45. rocznica śmierci Mickiewicza?
Odpowiedź: 1900
Adam Mickiewicz

Adam Mickiewicz debiutował w 1818 wierszem „Zima miejska” na łamach „Tygodnika Wileńskiego”. Najwcześniejszy okres twórczości Mickiewicza, trwający od debiutu do 1824, określa się mianem okresu wileńsko-kowieńskiego. Pozostawał on wówczas pod wpływem Woltera, którego tłumaczył na język polski; młody poeta głosił sceptycyzm poznawczy, zakłamanie historii i wolę racjonalnego poznania. Wynika z tego, że osobowość i światopogląd młodego Mickiewicza, podobnie zresztą jak młodego Juliusza Słowackiego, dorastały w uwielbieniu literatury klasycznej. Prócz tego znaczna większość jego twórczości z lat 1818–1821 była w gruncie rzeczy poetyckim manifestem wciąż na nowo określanego Towarzystwa Filomatycznego.

Pytanie: W jakiej gazecie Mickiewicz po raz pierwszy opublikował swój utwór liryczny?
Odpowiedź: Tygodnika Wileńskiego

Pytanie: Który rok wyznacza początek okresu wileńsko-kowieńskiego w twórczości pisarza?
Odpowiedź: 1818

Pytanie: Tłumaczeniem czyich tekstów zajmował się Mickiewicz w pierwszym okresie twórczości?
Odpowiedź: Woltera

Pytanie: Fanem jakiej literatury pozostawał Mickiewicz?
Odpowiedź: klasycznej
Gwiezdne wojny: część IV – Nowa nadzieja

Na Tatooine, młody farmer – Luke Skywalker wybiera się wraz z wujem Owenem Larsem na wyprzedaż, gdzie dokonuje zakupu R2-D2 i C-3PO. Podczas jednej z napraw R2-D2, okazuje się, że robot zawiera w sobie wiadomość od księżniczki, w której prosi ona niejakiego Obi-Wana Kenobiego o pomoc. Skywalker postanawia go odnaleźć, lecz wuj mu nie pozwala ryzykować. W pewnym momencie okazuje się, że R2-D2 uciekł. Luke i C-3PO ruszają jego tropem, lecz gdy go znajdują, niespodziewanie zostają zaatakowani przez Ludzi Pustyni. Z sytuacji wybawia ich Ben Kenobi – w rzeczywistości Obi-Wan Kenobi, legendarny rycerz Jedi – zabiera chłopaka i droidy do swojego domu. Podczas rozmowy starzec mówi Luke’owi, że jego ojciec był wielkim Jedi, lecz został pokonany przez Lorda Vadera – byłego ucznia Obi-Wana. Przekazuje mu także miecz świetlny i wyjawia, że istnieje Moc – pole energii spajające cały wszechświat. Kenobi proponuje chłopakowi udział w wyprawie, jednak ten uznaje, że jest potrzebny do pracy w domu. Gdy wraca, zastaje zniszczoną farmę i dom oraz spalone ciała wujostwa, zabitych przez szturmowców. Chłopak uznaje, że nic go już nie trzyma na farmie.

Pytanie: Gdzie Skywalker nabył R2-D2?
Odpowiedź: na wyprzedaż

Pytanie: Jaką tajemnicę, która odkryta zostaje podczas renowacji, skrywał R2-D2?
Odpowiedź: wiadomość od księżniczki

Pytanie: Kto naciera na Skywalkera i C-3PO podczas poszukiwań zaginionego robota?
Odpowiedź: Ludzi Pustyni

Pytanie: Kto ratuje Skywalkera i roboty z tarapatów?
Odpowiedź: Ben Kenobi

Pytanie: Dokąd Kenobi zabiera Skywalkera wraz z robotami?
Odpowiedź: do swojego domu
Gwiezdne wojny: część IV – Nowa nadzieja

Luke, Han i Chewbacca postanawiają uwolnić Leię, a droidy w obawie o swoje bezpieczeństwo przemieszczają się po stacji. Ben natomiast idzie wyłączyć pole ochronne, by ich statek – Sokół Millennium mógł odlecieć. Wyłącza pole i natrafia na Lorda Vadera, z którym wdaje się w pojedynek na miecze świetlne. Solo, Skywalker i Wookie podszywając się pod szturmowców odnajdują księżniczkę. Trafiają do zsypu na śmieci, gdzie mają zostać zgnieceni. W samą porę ratuje ich R2-D2. Następnie natykają się na walczących ze sobą Bena i Vadera. Kenobi również ich zauważa i z rozmysłem opuszcza miecz, a gdy Sith zadaje cios, ciało Jedi znika. Czwórka bohaterów odlatuje do bazy rebeliantów, lecz jest śledzona i Gwiazda Śmierci przylatuje, by ją zniszczyć.

Pytanie: Kto w IV części Gwiezdnych wojen podejmuje się misji uwolnienia Lei?
Odpowiedź: Luke, Han i Chewbacca

Pytanie: Za pomocą jakiego okrętu bohaterowie mają odlecieć z Gwiazdy Śmierci?
Odpowiedź: Sokół Millennium

Pytanie: Kto zaatakował Bena na Gwieździe Śmierci?
Odpowiedź: Lorda Vadera

Pytanie: Czy Rebelianci uciekając do bazy Rebelii pozbyli się Gwiazdy Śmierci?
Odpowiedź: lecz jest śledzona i Gwiazda Śmierci przylatuje, by ją zniszczyć
Homofobia

Jako jedną z przyczyn homofobii oraz utrzymania sytuacji, w której osoby homoseksualne pozbawione są równych praw, podaje się też upolitycznienie uprzedzenia wobec osób homoseksualnych oraz chęć czerpania korzyści politycznych z wysokiego poziomu homofobii. Zamiast niwelowania homofobii, politycy wykorzystują ją w utarczkach słownych i kampaniach, np. w Afryce homofobiczne hasła służą do zjednywania głosów homofobicznych wyborców, a w krajach bez równości małżeństw, politycy kierowani oportunizmem politycznym argumentują chęć utrzymania stanu obecnego tym, że społeczeństwo nie jest gotowe na równe traktowanie obywateli. Innym przykładem na to zjawisko może być nagonka na osoby LGBT prowadzona przez partię Prawo i Sprawiedliwość przed wyborami parlamentarnymi w 2019 roku, której kulminacją była emisja filmu „Inwazja” w telewizji publicznej na trzy dni przed wyborami.

Pytanie: W jakim celu stosuje się propagandę homofobiczną w państwach afrykańskich?
Odpowiedź: do zjednywania głosów homofobicznych wyborców

Pytanie: Czy Prawo i Sprawiedliwość było tolerancyjne wobec osób homoseksualnych?
Odpowiedź: Innym przykładem na to zjawisko może być nagonka na osoby LGBT prowadzona przez partię Prawo i Sprawiedliwość

Pytanie: Transmisja jakiej realizacji filmowej służyła pogłębieniu propagandy homofobicznej?
Odpowiedź: Inwazja
Homofobia

W 2003 przygotowano w Kanadzie obszerny raport i studium analizy literatury związanej ze społecznym i ludzkim kosztem homofobii w tym kraju. Jednym z efektów tego opracowania było wyodrębnienie socjalno-ekonomicznej ceny, jaką społeczeństwo płaci za skutki homofobii i heteroseksizmu. Oszacowane koszty w roku 2001 dla tego kraju to około 8 miliardów dolarów kanadyjskich. Według raportu, wiążą się to nie tylko z bezpośrednimi skutkami zarejestrowanej homofobii na poziomie indywidualnym, ale też z ogólnospołecznymi kosztami systematycznej dyskryminacji społeczności LGBT w kraju. Od kwestii czysto socjalnych (zamieszkanie, zatrudnienie, opieka zdrowotna) poczynając, na przykładach homofobii w codziennym życiu społecznym i prywatnym kończąc. Autorzy raportu sięgnęli do bardzo szerokiej literatury badań statystyczno-socjalnych w Kanadzie, Stanach Zjednoczonych i Nowej Zelandii. W podsumowaniu zgrupowano tabele i obliczenia statystyczne śmiertelności osób ze środowiska LGBT, porównując te same grupy z wynikami dla ogółu społeczeństwa. W każdym z cytowanych przykładów śmiertelność osób LGBT była wielokrotnie wyższa. Raport ten był pierwszym tego typu całościowym opracowaniem kosztów szeroko rozumianego pojęcia homofobii i jej skutków.

Pytanie: Badania przeprowadzone w jakich krajach zostały wykorzystane w kanadyjskim raporcie?
Odpowiedź: Kanadzie, Stanach Zjednoczonych i Nowej Zelandii

Pytanie: Jakie dane znalazły się w podsumowaniu tego raportu?
Odpowiedź: tabele i obliczenia statystyczne śmiertelności osób ze środowiska LGBT, porównując te same grupy z wynikami dla ogółu społeczeństwa

Pytanie: Czy, czy zgodnie z danymi zebranymi w kanadyjskim raporcie, wśród osób LGBT występuje śmiertelność wyższa niż w ogóle społeczeństwa?
Odpowiedź: W każdym z cytowanych przykładów śmiertelność osób LGBT była wielokrotnie wyższa

Pytanie: Ile pieniędzy straciło społeczeństwo na skutek homofobii, według wyliczeń zamieszczonych w kanadyjskim raporcie?
Odpowiedź: około 8 miliardów dolarów kanadyjskich
Dariusz Przywieczerski

Przywieczerski był jednym z zamieszanych w sprawę nieprawidłowości w Funduszu Obsługi Zadłużenia Zagranicznego w okresie, gdy był doradcą jego prezesa Grzegorza Żemka. W 2005 został skazany na 3,5 roku więzienia oraz 330 tys. zł grzywny za wyprowadzenie z Funduszu około 1,5 mln dolarów. Przebywał wówczas na Białorusi, skąd uciekł do Londynu, potem do Nowego Jorku, a stamtąd – w nieznanym kierunku. Wysłano wówczas za nim list gończy. W 2008 ustalono, że przebywa w Stanach Zjednoczonych, a urzędnicy Departamentu Sprawiedliwości odpowiadający za wnioski o ekstradycje, dysponują jego adresem i aktualnym numerem telefonu. Przedstawiciele władz USA nie chcieli jednak wydać Przywieczerskiego Polsce, a jego proces ekstradycyjny ciągnął się kilka lat. W październiku 2017 został zatrzymany na Florydzie i od tego czasu przebywał w areszcie. Na początku września 2018 pojawiły się doniesienia medialne, że Przywieczerski zostanie wkrótce wydany polskiemu wymiarowi sprawiedliwości. 8 września 2018 został ekstradowany do Polski, sprowadzony samolotem ze Stanów Zjednoczonych i osadzony w areszcie na Służewcu.

Pytanie: Czy dopuścił się defraudacji środków Funduszu?
Odpowiedź: został skazany na 3,5 roku więzienia oraz 330 tys. zł grzywny za wyprowadzenie z Funduszu około 1,5 mln dolarów

Pytanie: Jaką funkcję pełnił w Funduszu w okresie, w którym dochodziło tam do nieprawidłowości?
Odpowiedź: doradcą jego prezesa

Pytanie: Gdzie został zatrzymany?
Odpowiedź: na Florydzie

Pytanie: Czy dane kontaktowe Przywieczerskiego były znane Departamentowi Sprawiedliwości USA?
Odpowiedź: urzędnicy Departamentu Sprawiedliwości odpowiadający za wnioski o ekstradycje, dysponują jego adresem i aktualnym numerem telefonu

Pytanie: W jakim kraju przebywał, gdy wydano wyrok w jego sprawie?
Odpowiedź: na Białorusi
Mniszek pospolity

Liście i korzenie mniszka nadają się do spożycia zarówno surowe, jak i gotowane. W celu ograniczenia gorzkiego smaku liści wskazana jest ich etiolacja – osłonięcie przed dostępem światła na kilka dni przed zbiorem, jednak wadą tego zabiegu jest zmniejszenie wartości odżywczych. Z liści można przyrządzać sałatkę wiosenną, która w Polsce jest mało popularna, w przeciwieństwie do krajów romańskich. W smaku jest ona nieco gorzkawa. Przyprawia się ją octem, solą i pieprzem. Młode liście jako przyprawa dodawane są także do zup i sosów. W Europie Środkowej spożywano liście mniszka na przednówku. Dawniej pąki koszyczkowe wykorzystywano jako namiastkę kaparów, a prażony korzeń zastępował cykorię. Z płatków kwiatowych mniszka z dodatkiem cytryny i cukru uzyskuje się wino kwiatowe o charakterystycznym miodowo-ziołowym bukiecie, przy czym unikać należy dodania zielonych (gorzkich) części rośliny. Korzeń mniszka wraz z korzeniem łopianu jest składnikiem tradycyjnego orzeźwiającego napoju, szczególnie popularnego w Wielkiej Brytanii, znanego pod nazwą dandelion and burdock (tłum. mniszek i łopian). W zależności od przepisu dodaje się do niego również liście mniszka, cukier lub słodzik i inne składniki. Herbatkę ziołową sporządzać można z różnych części rośliny.

Pytanie: Czy można konsumować surowe korzenie gatunku?
Odpowiedź: Liście i korzenie mniszka nadają się do spożycia zarówno surowe, jak i gotowane

Pytanie: Co stosuje się, aby liście nie smakowały zbyt gorzko? 
Odpowiedź: etiolacja

Pytanie: Czym jest etiolacja?
Odpowiedź: osłonięcie przed dostępem światła na kilka dni przed zbiorem

Pytanie: Co stanowi niedoskonałość techniki etiolacji?
Odpowiedź: zmniejszenie wartości odżywczych
Mniszek pospolity

Według poglądów licznych botaników mniszek pospolity pochodzi z Grecji, skąd rozprzestrzenił się na terenach Europy i Azji Mniejszej. Za prawdopodobne uznaje się także pochodzenie gatunku z terenów północnych Himalajów (publikacja źródłowa dla tego stwierdzenia odnosi się jednak do genezy wielu sekcji apomiktycznych, dla których Chiny są ośrodkiem zróżnicowania, podczas gdy sekcji Ruderalia vel Taraxacum tam niemal brak). Zapis kopalny pozwala stwierdzić występowanie mniszka w Europie w okresie glacjału i interglacjału. Pojawienie się gatunku w Ameryce Północnej wydaje się możliwe w czasach po plejstocenie, w wyniku przedostania się przez Beringię. Istnieje wiele sprzecznych opisów późniejszej introdukcji do Ameryki Północnej. Jeden z nich zakłada zawleczenie mniszka na wschodnie wybrzeże przez wikingów około roku 1000. Inni opisują sprowadzenie roślin przez osadników, którzy przypłynęli na żaglowcu Mayflower lub przez osadników przybyłych później, jako uprawianej rośliny leczniczej. Wraz z osadnikami roślina rozprzestrzeniła się także na zachodzie kontynentu amerykańskiego. Pierwszy, zachowany zapis obserwacji pochodzi z roku 1672 z Nowej Anglii.

Pytanie: Z jakiego kraju wywodzi się ta roślina, zdaniem wielu botaników?
Odpowiedź: Grecji

Pytanie: Czy roślina ta była obecna na terenie Europy w czasie zlodowacenia?
Odpowiedź: Zapis kopalny pozwala stwierdzić występowanie mniszka w Europie w okresie glacjału i interglacjału

Pytanie: W jaki sposób mniszek pospolity mógł dotrzeć do Ameryki Północnej po epoce plejstocenu?
Odpowiedź: w wyniku przedostania się przez Beringię

Pytanie: Jaką funkcję miał pełnić mniszek pospolity dla osadników, którzy przywieźli go ze sobą do Ameryki Północnej?
Odpowiedź: uprawianej rośliny leczniczej
Ormianie

Boże Narodzenie jest jednym z najważniejszych świąt Kościoła Ormiańskiego. Obchodzi się je 6 stycznia jako Narodziny i Chrzciny Jezusa. Między 1 a 6 stycznia w domach zostawia się płomyk na znak jedności między Nowym Rokiem a Bożym Narodzeniem. W Kościele Apostolskim już 5 stycznia podczas mszy podaje się promyk światła. Natomiast 6 stycznia po mszy w wodach Jordanu obchodzi się symboliczne Chrzciny Syna Bożego, pod nazwą „dzrorhneq” (święcenie wody). Podczas tej ceremonii kapłan umieszcza w wodzie krzyż i dodaje krople „meronu” (mikstura przygotowana z oleju wielokwiatowego). Następnie święconą wodę rozdaje wśród wszystkich wiernych.

Pytanie: W jaki dzień w Kościele Ormiańskim obchodzone jest Boże Narodzenie?
Odpowiedź: 6 stycznia

Pytanie: Czy w tradycji ormiańskiej narodziny i chrzciny Jezusa świętuje się jednego dnia?
Odpowiedź: Obchodzi się je 6 stycznia jako Narodziny i Chrzciny Jezusa

Pytanie: Co symbolizuje płomyk, który możemy zobaczyć w domach Ormian na początku stycznia?
Odpowiedź: jedności między Nowym Rokiem a Bożym Narodzeniem

Pytanie: Co dzieje się podczas Chrzcin Syna Bożego?
Odpowiedź: kapłan umieszcza w wodzie krzyż i dodaje krople „meronu” (mikstura przygotowana z oleju wielokwiatowego). Następnie święconą wodę rozdaje wśród wszystkich wiernych

Pytanie: Z czego przygotowuje się "meron"?
Odpowiedź: oleju wielokwiatowego
Ormianie

W XVII wieku, za pontyfikatu Katolikosa Simeona Jerewanckiego 1 stycznia został przyjęty za pierwszy dzień Nowego Roku. Jednak już dużo wcześniej w różnych częściach Armenii dzień ten był obchodzony jako początek Nowego Roku. 31 grudnia spożywana jest w Armenii tradycyjna, noworoczna kolacja. Przy stole zbiera się cała rodzina, zaś wraz z przywitaniem Nowego Roku głowa rodziny podnosi toast życząc całej rodzinie pomyślności w nadchodzącym roku. Po złożeniu życzeń następuje rozdanie prezentów spod choinki. W tym dniu goście są szczególnie mile widziani.

Pytanie: Czy w Armenii zwyczaj celebrowania Nowego Roku 1 stycznia funkcjonował jeszcze przed sformalizowaniem tego święta?
Odpowiedź: już dużo wcześniej w różnych częściach Armenii dzień ten był obchodzony jako początek Nowego Roku

Pytanie: Jaki posiłek jedzony jest w ostatni dzień roku w Armenii?
Odpowiedź: tradycyjna, noworoczna kolacja

Pytanie: Jak przebiega tradycyjna armeńska noworoczna kolacja?
Odpowiedź: Przy stole zbiera się cała rodzina, zaś wraz z przywitaniem Nowego Roku głowa rodziny podnosi toast życząc całej rodzinie pomyślności w nadchodzącym roku. Po złożeniu życzeń następuje rozdanie prezentów spod choinki

Pytanie: Czy Ormianie chętnie zapraszają gości na obchody Nowego Roku?
Odpowiedź: W tym dniu goście są szczególnie mile widziani
Autograf De revolutionibus Mikołaja Kopernika

Owen Gingerich, który badał prawie wszystkie egzemplarze pierwszego i drugiego wydania De revolutionibus z 1543 z Norymbergi i z 1566 z Bazylei, a autograf w Krakowie oglądał około 1976 roku, stwierdza w swojej książce, że ów bezcenny skarb został wypożyczony Polsce przez Czechosłowację, a Polacy po prostu zatrzymali go i złożyli w Bibliotece Jagiellońskiej w Alma Mater Kopernika. Ponieważ nie było w zwyczaju, aby jeden kraj komunistyczny zbyt gwałtownie protestował przeciw postępowaniu bratniego narodu, cenny rękopis pozostał w Polsce.

Pytanie: Gdzie aktualnie znajduje się De revolutionibus?
Odpowiedź: w Polsce

Pytanie: W którym roku powstała wersja norymberska autografu?
Odpowiedź: z 1543

Pytanie: Skąd pochodzi wydanie rękopisu z 1566 roku?
Odpowiedź: z Bazylei