JavaScriptda massivlar bilan ishlash uchun bilishingiz zarur bo'lgan 10 ta metod
Tags: beginners, javascript, webdev
Published: 2019-03-17 15:20:26

---
title: JavaScriptda massivlar bilan ishlash uchun bilishingiz zarur bo'lgan 10 ta metod
published: true
description: Bu @frugencefidel ning maqolasi tarjimasi, unga o'zimcha o'zgartirishlar ham qo'shdim. 
tags: #beginner #javascript #webdev 
---

[10 JavaScript array methods you should know](https://dev.to/frugencefidel/10-javascript-array-methods-you-should-know-4lk3) posti tarjimasi.

Bu maqolada men sizlarga bilishingiz zarur bo'lgan JavaScriptda massivlar bilan ishlovchi 10 ta metodini ulashmoqchiman.

JavaScript bilan ishlashda eng kamida shu metodlarni bilishingiz zarur.

*1. forEach*

Bu metod massiv elementlarini ketma-ket aylantiradi:

```javascript
const arr = [1, 2, 3, 4, 5];

arr.forEach(element => {
    console.log(element);
});

```

*2. includes()*

Bu metod unga berilgan parametr massiv elementlari orasida bor yoki yo'qligini tekshiradi: 

```javascript
const arr = ['salom', 'dunyo', '!'];
arr.includes('salom'); //true
arr.includes('xayr'); //false
```
*3. filter()*

Bu metod unga berilgan funksiya bo'yicha mantiqiy shartlarni qanoatlantiruvchi elementlardan tashkil topgan yangi massiv qaytaradi:

```javascript
const arr = [1, 2, 3, 4, 5];
const filtered = arr.filter(element => element > 2);
console.log(filtered) //[3, 4, 5] chiqadi
```

*4. map()*

Bu metod massivning har bir elementiga unga berilgan funksiyadagi amallarni qo'llaydi:

```javascript
const arr = [1, 2, 3, 4, 5];
arr.map(element => element + 1);
console.log(arr); //natija [2, 3, 4, 5, 6]
```
*5. reduce()*

Bu metod massiv elementlarini bitta qiymatgacha kamaytiradi. Ya'ni elementlarni chapdan o'nga qarab o'chirib boradi. Shu jarayonda *reduce()* ga berilgan funksiya ichidagi amallar bajarilishi mumkin. Bu metod massiv elementlari faqat sonlardan tashkil topgan bo'lsa uning yig'indisi/ayirmasi/ko'paytmasi/bo'linmasini hisoblashda qulay.

```javascript
 const arr = [1, 2, 3, 4, 5, 6];

 const sum = arr.reduce((total, value) => total + value, 0);
 console.log(sum); // 21
```

*6. some()*

Bu metod unga berilgan shartni massiv elementlaridan hech bo'lmaganda bittasi qanoatlantirishi yoki yo'qligini tekshiradi.

```javascript
const arr = [1, 2, 3, 4, 5, 6];

 // elementlardan hech bo'lmasa bittasi 4 dan kattami?
 const largeNum = arr.some(num => num > 4);
 console.log(largeNum); // true

 // elementlardan hech bo'lmasa bittasi 0 dan kichik yoki tengmi?
 const smallNum = arr.some(num => num <= 0);
 console.log(smallNum); // false
```

*7. every()*

Bu metod unga berilgan shartni massiv elementlarining barchasi bir vaqtda qanoatlantirishi yoki yo'qligini tekshiradi.

```javascript
const arr = [1, 2, 3, 4, 5, 6];

// barcha elementlar 4 dan kattami?
const greaterFour = arr.every(num => num > 4);
console.log(greaterFour); // false

// barcha elementlar 10 dan kichikmi
const lessTen = arr.every(num => num < 10);
console.log(lessTen); // true
```

*8. sort()*

Bu metod massivni berilgan shart asosida saralash uchun ishlatiladi. Odatda unga hech qanday funksiya berilmasa u sonlardan tashkil topgan massivlarni o'sish tartibida saralaydi, lekin manfiy sonlarda xatolik bor (JavaScriptdagi aqlga sig'mas darajadagi hazillardan biri :) ). Shu sabab *sort()* metodini ishlatganda unga albatta shartlarni o'zingiz bering.

```javascript

const arr = [1, 2, 3, 4, 5, 6];
const alpha = ['e', 'a', 'c', 'u', 'y'];

// teskari tartibda saralash
descOrder = arr.sort((a, b) => a > b ? -1 : 1);
console.log(descOrder); // [6, 5, 4, 3, 2, 1]

// o'sish tartibida saralash
ascOrder = alpha.sort((a, b) => a > b ? 1 : -1);
console.log(ascOrder); // ['a', 'c', 'e', 'u', 'y']

```

*9. Array.from()*

Bu metod massivga o'xshash yoki iteratsiya bo'ladigan har qanday ma'lumotni massivga aylantiradi, ayniqsa [DOM](https://developer.mozilla.org/ru/docs/DOM/DOM_Reference/%D0%92%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5) bilan ishlashda qo'l keladi.

```javascript

const word = 'hello';
const wordArray = Array.from(word);

console.log(word); // hello
console.log(wordArray); // ['h', 'e', 'l', 'l', 'o']
```

DOM bilan qo'llanishi:

```javascript
 const lis = document.querySelectorAll('li');
 const lisArray = Array.from(document.querySelectorAll('li'));

 // bu rostanam massivmi?
 console.log(Array.isArray(lis)); // false
 console.log(Array.isArray(lisArray)); true
```

*10. Array.of()*

Bu metod unga berilgan parametr(lar)dan massiv yaratadi.

```javascript
 const nums = Array.of(1, 2, 3, 4, 5, 6);
 console.log(nums); //[1, 2, 3, 4, 5, 6]
```