Lập Trình Cơ Bản Cho Người Mới Bắt Đầu
Published: 2023-08-03 03:14:15

**Khái Niệm Lập Trình**

Lập trình là quá trình tạo ra các chương trình máy tính bằng cách sử dụng ngôn ngữ lập trình. Máy tính không thể hiểu ngôn ngữ con người như tiếng Anh, tiếng Việt, hay bất kỳ ngôn ngữ nào khác. Thay vào đó, chúng ta cần sử dụng các ngôn ngữ lập trình để tương tác với máy tính.
> Lý do gọi là "Ngôn Ngữ" vì đây chính là cách ta "nói chuyện" với máy tính, yêu cầu máy tính thực hiện các hành động như ta mong muốn.

**Khái Niệm Thuật Toán và Thuật Giải**

- **Thuật Toán**: Thuật toán là một tập hợp các bước cụ thể và logic để giải quyết một vấn đề cụ thể. Các thuật toán có thể hiểu là các hướng dẫn chi tiết giúp máy tính thực hiện một nhiệm vụ cụ thể. Ví dụ, để làm một cốc cà phê, chúng ta có thể xây dựng một thuật toán đơn giản như sau:

  **Bước 1**: Đổ nước vào ấm.
  **Bước 2**: Đặt túi cà phê vào cốc.
  **Bước 3**: Đổ nước từ ấm vào cốc.
  **Bước 4**: Trộn đều và thưởng thức.

- **Thuật Giải**: Thuật giải là cách cụ thể để thực hiện các bước trong thuật toán. Tiếp tục ví dụ về pha cà phê, các bước trong thuật giải có thể là:

  **Bước 1**: Mở nắp ấm và đổ nước vào ấm.
  **Bước 2**: Mở túi cà phê và đặt nó vào cốc.
  **Bước 3**: Đổ nước từ ấm vào cốc sao cho đủ.
  **Bước 4**: Lấy thìa hoặc muỗng trộn cà phê để đảm bảo hòa tan đều.
  **Bước 5**: Thưởng thức cà phê.
> Như vậy công việc của người làm chương trình, viết phần mềm là đưa thuật giải vào code để giải quyết từng bước của thuật toán từ đó đáp ứng những yêu cầu lớn hơn chính là các tính năng của phần mềm.

**Lập Trình trong Cuộc Sống**

Phần mềm chạy trên máy tính và các thiết bị điện tử giúp chúng ta thực hiện nhiều công việc trong cuộc sống hàng ngày. Dưới đây là một số ví dụ về ứng dụng phần mềm trong cuộc sống:

1. **Ứng dụng di động**: Điện thoại thông minh và máy tính bảng chạy các ứng dụng giúp chúng ta gọi điện, nhắn tin, lướt web, chơi game và sử dụng các dịch vụ trực tuyến.

2. **Mạng xã hội**: Những trang web và ứng dụng mạng xã hội như Facebook, Instagram cho phép chúng ta kết nối và giao tiếp với bạn bè và gia đình từ xa.

3. **Trình duyệt web**: Trình duyệt như Google Chrome và Mozilla Firefox cho phép chúng ta truy cập internet và tìm kiếm thông tin.

4. **Ứng dụng văn phòng**: Microsoft Word, Excel và PowerPoint giúp chúng ta soạn thảo văn bản, tạo bảng tính và thuyết trình.

5. **Phần mềm giải trí**: Trình phát nhạc và phim giúp chúng ta thưởng thức âm nhạc và xem phim.

6. **Phần mềm diệt virus**: Các ứng dụng diệt virus và bảo mật giúp bảo vệ máy tính khỏi các mối đe dọa từ internet.

**Các Loại Ngôn Ngữ Lập Trình**

Có hai loại chính của ngôn ngữ lập trình:

1. **Ngôn Ngữ Lập Trình Bậc Thấp**: Đây là các ngôn ngữ tiếp cận trực tiếp với cấu trúc của máy tính. Các ngôn ngữ bậc thấp cho phép lập trình viên kiểm soát phần cứng một cách chi tiết. Ví dụ: Ngôn ngữ Assembly.

2. **Ngôn Ngữ Lập Trình Bậc Cao**: Đây là các ngôn ngữ trừu tượng hơn, cung cấp các cấu trúc và hàm tiện ích giúp lập trình viên viết mã dễ dàng và nhanh chóng hơn. Ví dụ: C, C++, Java, Python.

**Ví dụ**
Dưới đây là 1 ví dụ về ngôn ngữ lập trình bậc thấp, với ví dụ này mọi người sẽ hiểu được, để thực hiện 1 chương trình phần mềm mình cần có những thứ sau: 

1. Ngôn ngữ lập trình: C 
2. Môn trường lập trình: Code::Blocks trên Windows 
3. Hệ điều hành để thực thi kết quả lập trình: Windows 

**Lịch Sử Ra Đời Của Ngôn Ngữ C**

Ngôn ngữ lập trình C ra đời vào những năm 1970 tại Bell Labs. Nó được phát triển bởi Dennis Ritchie để xây dựng hệ điều hành UNIX. Với tính đơn giản và hiệu quả, C trở thành một trong những ngôn ngữ lập trình phổ biến nhất và ảnh hưởng mạnh mẽ đến nền công nghiệp phần mềm.

Dưới đây là hướng dẫn cụ thể về cách cài đặt môi trường C và chạy chương trình C trên hệ điều hành Windows.

**Cài Đặt Môi Trường Lập Trình C trên Windows: Code::Blocks**

Code::Blocks là một IDE miễn phí và mã nguồn mở hỗ trợ nhiều ngôn ngữ lập trình, bao gồm C. Dưới đây là cách cài đặt Code::Blocks và viết chương trình Hello World:

**Bước 1**: Tải Code::Blocks:
- Truy cập trang web chính thức của Code::Blocks tại: http://www.codeblocks.org/downloads
- Chọn phiên bản phù hợp với hệ điều hành Windows và tải xuống.

**Bước 2**: Cài đặt Code::Blocks:
- Chạy tệp cài đặt đã tải về và tuân thủ các hướng dẫn cài đặt trên màn hình.
- Chọn các tùy chọn cài đặt mặc định, trừ khi bạn có yêu cầu cụ thể khác.

**Bước 3**: Mở Code::Blocks:
- Sau khi cài đặt hoàn tất, mở Code::Blocks.

**Bước 4**: Tạo một chương trình mới:
- Chọn "File" trên thanh menu và chọn "New" > "Project".
- Trong hộp thoại "New from template", chọn "Console application" và nhấn "Go".
- Chọn "C" làm ngôn ngữ và "Console application" làm loại dự án, sau đó nhấn "Next".

**Bước 5**: Đặt tên cho dự án và nơi lưu trữ:
- Chọn nơi bạn muốn lưu trữ dự án và đặt tên cho dự án (ví dụ: HelloWorld).
- Nhấn "Finish" để tạo dự án.

**Bước 6**: Viết chương trình Hello World:
- Trong cửa sổ trình biên dịch, bạn sẽ thấy tệp main.c đã được tạo.
- Thay thế mã trong tệp main.c bằng mã Hello World như sau:

```c
#include <stdio.h>

int main() {
    printf("Hello World!\n");
    return 0;
}
```

**Bước 7**: Biên dịch và chạy chương trình:
- Chọn "Build" trên thanh menu và chọn "Build and run" hoặc nhấn phím F9.
- Nếu mọi thứ diễn ra đúng, bạn sẽ thấy thông báo "Hello World!" xuất hiện trong khu vực kết quả.

**Chú ý**: Nếu bạn sử dụng trình biên dịch Dev-C++, các bước cài đặt và viết chương trình Hello World cũng tương tự như trên. Tuy nhiên, giao diện và bố cục có thể khác nhau một chút.
> Chi tiết hơn về ngôn ngữ lập trình C https://dev.to/phamtuanchip/lap-trinh-c-tu-co-ban-den-ung-dung-thuc-te-5fef