Dosya Sistemi ve Disk Kümeleme Sistemleri
Tags: disk, raid, fat, ntfs
Published: 2024-05-21 07:38:27



Veri yönetimi ve depolama, modern bilişim dünyasında kritik bir öneme sahiptir. Verilerin verimli ve güvenli bir şekilde saklanması, işlenmesi ve yönetilmesi için çeşitli sistemler geliştirilmiştir. Bu makalede, dosya sistemleri ve disk kümeleme sistemleri üzerinde duracağız. Bu iki teknoloji, veri depolama ihtiyaçlarını karşılamak için kullanılan farklı yöntemler sunar ve her birinin kendine özgü avantajları ve kullanım senaryoları vardır. Makalemizde, her iki sistemin temel özelliklerini, nasıl çalıştıklarını ve hangi durumlarda tercih edildiklerini ayrıntılı bir şekilde inceleyeceğiz. Görsellerle desteklenmiş açıklamalar, konunun daha iyi anlaşılmasını sağlayacaktır.

## Dosya Sistemleri

### Tanım
Dosya sistemi, dijital verilerin saklanması, düzenlenmesi ve erişilmesi için kullanılan yapı ve yöntemler bütünüdür. Dosya sistemleri, verilerin depolama aygıtlarında nasıl organize edileceğini belirler ve kullanıcıların dosyalara erişimini sağlar.

### Temel Bileşenler

1. Dosya ve Dizin Yapısı: Dosyalar ve dizinler, hiyerarşik bir yapı içinde organize edilir.
2. İnode ve Veri Blokları: İnodelar, dosyaların meta verilerini (boyut, sahiplik, izinler vb.) saklar. Veri blokları ise dosyanın gerçek içeriğini depolar.
3. Journal (Günlük): Veri bütünlüğünü sağlamak için bazı dosya sistemleri günlük mekanizması kullanır. Bu, sistem çökmesi durumunda veri kaybını en aza indirir.


### Çeşitleri

- FAT (File Allocation Table): Basit ve yaygın bir dosya sistemi türüdür. Özellikle taşınabilir aygıtlarda kullanılır.

![Image description](https://dev-to-uploads.s3.amazonaws.com/uploads/articles/xfvlcxq9tu2pztww069d.png)

- NTFS (New Technology File System): Microsoft Windows işletim sistemi tarafından kullanılan gelişmiş bir dosya sistemidir.


![Image description](https://dev-to-uploads.s3.amazonaws.com/uploads/articles/dbop3gn348hgkh1orht0.jpg)

- EXT (Extended File System): Linux işletim sistemlerinde yaygın olarak kullanılan bir dosya sistemidir.


![Image description](https://dev-to-uploads.s3.amazonaws.com/uploads/articles/al4xw4z4og8o0ofgro8g.jpeg)

## Disk Kümeleme Sistemleri

### Tanım

Disk kümeleme, birden fazla fiziksel disk biriminin bir araya getirilerek tek bir depolama alanı olarak kullanılması yöntemidir. Bu sistemler, veri depolama kapasitelerini artırmak ve veri erişim performansını iyileştirmek için kullanılır.

### Temel Bileşenler

1. - RAID (Redundant Array of Independent Disks): Disk kümeleme sistemlerinin en yaygın türüdür. Farklı RAID seviyeleri, veri yedekliliği ve performans gereksinimlerine göre çeşitlenir.

![Image description](https://dev-to-uploads.s3.amazonaws.com/uploads/articles/9g6ing8j6pjc25l2gkj6.png)

2. - SAN (Storage Area Network): Yüksek hızlı özel ağlar aracılığıyla sunucuların depolama aygıtlarına bağlanmasını sağlar.



3. - NAS (Network Attached Storage): Ağa bağlı depolama aygıtları, dosya düzeyinde veri erişimi sağlar.
![Image description](https://dev-to-uploads.s3.amazonaws.com/uploads/articles/1qwsbiesnp17f0nywuku.png)

## RAID Seviyeleri

1. - RAID 0: Veri şeritleme (striping) yöntemi kullanarak performansı artırır ancak veri yedekliliği sağlamaz.
2. - RAID 1: Aynı veriyi iki disk üzerinde yedekleyerek veri güvenliğini artırır.
3. - RAID 5: Veriyi şeritleyip parite bilgisi ekleyerek hem performansı hem de veri güvenliğini dengeler.



## Kullanım Alanları

- Yüksek Performans Gerektiren Uygulamalar: RAID 0 gibi yüksek performans sunan sistemler, video düzenleme ve veri analizi gibi yoğun işlem gerektiren uygulamalarda kullanılır.
- Yüksek Veri Güvenliği Gerektiren Uygulamalar: RAID 1 ve RAID 5 gibi veri yedekliliği sağlayan sistemler, finansal veriler ve kritik iş uygulamaları için idealdir.


Sadede gelecek olursak, dosya sistemleri ve disk kümeleme sistemleri, veri depolama ihtiyaçlarını karşılamak için geliştirilmiş iki önemli teknolojidir. Dosya sistemleri, bireysel dosyaların nasıl organize edileceğini ve erişileceğini belirlerken, disk kümeleme sistemleri, birden fazla disk birimini bir araya getirerek depolama kapasitesini ve performansını artırır. Her iki sistem de farklı senaryolar ve ihtiyaçlar için çeşitli çözümler sunar. Verilerin güvenliği, erişim hızı ve depolama verimliliği gibi faktörler göz önünde bulundurularak, uygun sistemin seçilmesi önemlidir.

## Kaynakça

### Dosya Sistemleri

#### FAT (File Allocation Table)

Microsoft Docs. "FAT File System." Microsoft Documentation.
Wikipedia. "File Allocation Table." Wikipedia.

#### NTFS (New Technology File System)

Microsoft Docs. "NTFS Overview." Microsoft Documentation.
Wikipedia. "NTFS." Wikipedia.

#### EXT (Extended File System)

Kernel.org. "The Extended Filesystem." Kernel Documentation.
Wikipedia. "Extended File System." Wikipedia.

### Disk Kümeleme Sistemleri

#### RAID (Redundant Array of Independent Disks)

Intel. "RAID Technology Overview." Intel Documentation.
Wikipedia. "RAID." Wikipedia.

#### SAN (Storage Area Network)

Cisco. "What is a SAN?" Cisco Documentation.
Wikipedia. "Storage Area Network." Wikipedia.

#### NAS (Network Attached Storage)

Synology. "What is NAS?" Synology Documentation.
Wikipedia. "Network-attached Storage." Wikipedia.

#### RAID Seviyeleri

Dell. "Understanding RAID Levels." Dell Documentation.
Wikipedia. "Standard RAID Levels." Wikipedia.