English: I, too, welcome the statement by the Cabinet Secretary. It's a good news story, and I welcome the initiatives that the Government has taken to increase the scope of Welsh branding and also the scope for exports of our products. The Cabinet Secretary once described herself to me as a glass-half-full rather than a glass-half-empty person, and I'm glad to see, therefore, the note of optimism that suffuses the statement - after the ritual reference to Brexit uncertainty and so on - but nevertheless, looking forward to build on import opportunities that seek to substitute Welsh food and drink products, because we will have an opportunity to take advantage of the new freedoms that we'll have post Brexit. In almost all sectors of agricultural produce in the UK - I haven't been able to find Welsh statistics and the Cabinet Secretary referred a moment ago to the need to refine the statistical base of our knowledge on Welsh production and sales - but in the UK as a whole, we are substantially in deficit on almost every area of agricultural production, and in some cases substantially so. Imports of dairy products and eggs, for example - . Sorry, I'd better put my glasses on. There's £2.8 million in imports compared with £1.2 million of exports. And in meat, again, it's £6.1 million - . No, sorry - . I haven't got my glasses on, so I can't read it all. But anyway, the upshot is that we export a lot less than we import. Therefore, this does give us the opportunity to take advantage of extra sales. We're in the fortunate position where the world population is still rapidly growing, and those parts of the world - the countries that are most populous, like China and India - they're also becoming substantially more wealthy every year, so that means their tastes will go upmarket. So, the future for Welsh produce and exports must be in the high-end and quality sector, which is good news for us, because we produce top-quality food, and it's therefore just a question of marketing it in the global economy. This applies even to markets for lamb, where we know that we will have a significant problem if there isn't a sensible trade deal with the EU. And even though the bulk of our imports are from New Zealand, not from other parts of the world, we still have a trade deficit even in lamb. So, there are plenty of opportunities for us to make the case for greater exports. And when you consider that the value of exports, as stated here, was £436 million in 2016, in an economy worth about £60 billion, that's still a very small amount of money. So, there must be huge scope, I think, for Welsh farmers and food producers and processors to take advantage of a growing world economy and a world economy that is becoming more and more prosperous. So, I think all parties in this house wish the Government well in the endeavours on which they're embarked, although the world is always uncertain, no matter what our trading arrangements, and certainly farmers have known, in the last 30 or 40 years, huge convulsions even inside the EU. I think there's every cause for optimism that our brand, the Welsh brand, is now recognised the world over, and even though there is a lot more to do, there is a substantial cause for optimism.
Welsh: Rwyf innau, hefyd, yn croesawu'r datganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet. Mae'n stori newyddion da, ac rwy'n croesawu ymdrechion y Llywodraeth i gynyddu cwmpas brandio Cymru a hefyd y cwmpas ar gyfer allforio ein cynhyrchion. Disgrifiodd Ysgrifennydd y Cabinet ei hun i mi un tro fel rhywun gwydr hanner llawn yn hytrach na rhywun gwydr hanner gwag, ac rwy'n falch o glywed, felly, y tinc cadarnhaol sydd i'w datganiad - ar ôl y cyfeiriad defodol at ansicrwydd Brexit ac ati - ond serch hynny, yn edrych ymlaen at adeiladu ar gyfleoedd mewnforio sy'n ceisio cystadlu â chynhyrchion bwyd a diod Cymru, oherwydd bydd gennym ni gyfle i fanteisio ar y rhyddid newydd a fydd gennym ni ar ôl Brexit. Ym mhob sector bron o gynnyrch amaethyddol yn y DU - nid wyf wedi gallu dod o hyd i ystadegau Cymru a chyfeiriodd Ysgrifennydd y Cabinet eiliad yn ôl at yr angen i fireinio sylfaen ystadegol ein gwybodaeth ynglŷn â chynhyrchu a gwerthiannau Cymru - ond yn y DU yn ei chyfanrwydd, rydym ni mewn diffyg sylweddol ym mhob maes o gynhyrchu amaethyddol bron a bod, ac mewn rhai achosion yn sylweddol felly. Mewnforion cynhyrchion llaeth ac wyau, er enghraifft - . Mae'n ddrwg gennyf, byddai'n well i mi wisgo fy sbectol. Mae £2.8 miliwn mewn mewnforion o'i gymharu â £1.2 miliwn o allforion. Ac mewn cig, unwaith eto, mae'n £6.1 miliwn - . Na, mae'n ddrwg gennyf - . Nid wyf yn gwisgo fy sbectol, felly ni allaf ddarllen popeth. Ond beth bynnag, y canlyniad yw ein bod yn allforio llawer llai nag yr ydym yn ei fewnforio. Felly, mae hyn yn rhoi'r cyfle inni fanteisio ar y gwerthiannau ychwanegol. Rydym ni mewn sefyllfa ffodus lle mae poblogaeth y byd yn dal i dyfu'n gyflym, ac yn y rhannau hynny o'r byd - y gwledydd mwyaf poblog, fel Tsieina ac India - maen nhw hefyd yn dod yn llawer mwy cyfoethog bob blwyddyn, felly mae hynny'n golygu y byddant yn datblygu chwaeth foethus. Felly, mae'n rhaid i'r dyfodol ar gyfer cynnyrch ac allforion Cymru fod yn y sector moethus ac o ansawdd, sy'n newyddion da i ni, oherwydd rydym ni'n cynhyrchu bwyd o'r safon uchaf, ac felly dim ond cwestiwn o farchnata yn yr economi fyd-eang ydyw. Mae hyn yn berthnasol hyd yn oed i'r marchnadoedd ar gyfer cig oen, lle y gwyddom ni y bydd gennym ni broblem sylweddol os nad oes cytundeb masnach synhwyrol gyda'r UE. Ac er bod y rhan fwyaf o'n mewnforion o Seland newydd, nid o rannau eraill o'r byd, mae gennym ni ddiffyg masnach hyd yn oed mewn cig oen. Felly, mae digonedd o gyfleoedd i ni bledio'r achos dros fwy o allforion. Ac wrth ystyried bod gwerth allforion, fel y dywedwyd yma, yn £436 miliwn yn 2016, mewn economi sy'n werth tua £60 biliwn, mae hynny'n dal yn swm bach iawn o arian. Felly, rhaid bod posibiliadau enfawr, rwy'n credu, ar gyfer ffermwyr a chynhyrchwyr a phroseswyr bwyd Cymru i fanteisio ar economi'r byd sy'n cynyddu ac economi fyd-eang sy'n dod yn fwy a mwy ffyniannus. Felly, credaf fod pob plaid yn y siambr hon yn dymuno'n dda i'r Llywodraeth yn yr ymdrechion y mae'n dechrau arnynt, er bod y byd bob amser yn ansicr, ni waeth beth yw ein trefniadau masnachu, ac yn sicr mae ffermwyr wedi gweld, yn y 30 neu 40 mlynedd diwethaf, ansicrwydd enfawr hyd yn oed o fewn yr UE. Credaf fod pob rheswm dros fod yn gadarnhaol bod ein brand, y brand Cymreig, yn cael ei gydnabod bellach ar draws y byd, a hyd yn oed er bod llawer mwy i'w wneud, mae llawer i fod yn gadarnhaol yn ei gylch