techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Thank you for the question. The way I intend to approach the development of council tax is in two different phases. I think there are some immediate actions that we can take to improve the operation of the scheme that we currently have and to make it fairer to individuals. But I do want us to think more widely than that. I think there are a number of ways in which local taxation could be reformed. There's been a series of reports that rehearse the advantages and disadvantages of those models at a theoretical level. I plan to set in train some work here in Wales that will look in detail at how those different mechanisms might actually work in the Welsh context. We'll then be able to have a better informed, applied discussion about whether any of those models offers us a better way forward on account of the council tax.
Welsh: Diolch am y cwestiwn. Mae'r ffordd rwy'n bwriadu mynd ati i ddatblygu'r dreth gyngor yn rhannu'n ddau gyfnod gwahanol. Rwy'n credu bod rhai camau gweithredu uniongyrchol y gallwn eu cymryd i wella gweithrediad y cynllun sydd gennym ar hyn o bryd ac i'w wneud yn decach i unigolion. Ond rwyf am i ni feddwl yn ehangach na hynny. Rwy'n credu bod yna nifer o ffyrdd y gellid diwygio trethi lleol. Cafwyd cyfres o adroddiadau sy'n ailadrodd manteision ac anfanteision y modelau hynny ar lefel ddamcaniaethol. Rwy'n bwriadu dechrau gwaith yma yng Nghymru a fydd yn edrych yn fanwl ar sut y gallai'r gwahanol fecanweithiau hynny weithio yn y cyd-destun Cymreig. Wedyn, byddwn yn gallu cael trafodaeth gymhwysol, fwy gwybodus i weld a oes unrhyw un o'r modelau hynny yn cynnig ffordd well ymlaen i ni gyda golwg ar y dreth gyngor.
English: Thank you, Cabinet Secretary. The First Minister stated yesterday that you're intending to have 22 local authorities, though now with regional shared services. I think this will come as news to many, and we still have no detail whatsoever on this. Would you enlighten the Chamber today as to how you will bring this forward? Will there be elected representatives at the head of these shared services as with regional combined authorities in England, and what strategic measures does the Welsh Government have in place to ensure successful delivery on shared service projects?
Welsh: Diolch i chi, Ysgrifennydd y Cabinet. Dywedodd y Prif Weinidog ddoe eich bod yn bwriadu cael 22 o awdurdodau lleol, ond yn awr gyda chydwasanaethau rhanbarthol. Rwy'n credu y bydd hyn newyddion i sawl un, ac nid ydym wedi cael unrhyw fanylion o gwbl am hyn o hyd. A wnewch chi roi'r Siambr ar ben y ffordd heddiw ynglŷn â sut y byddwch yn cyflwyno hyn? A fydd cynrychiolwyr etholedig yn arwain y cydwasanaethau hyn fel sy'n digwydd mewn awdurdodau cyfunol rhanbarthol yn Lloegr, a pha fesurau strategol sydd ar waith gan Lywodraeth Cymru i sicrhau bod prosiectau cydwasanaethau yn cael eu cyflawni'n llwyddiannus?
English: Well, Llywydd, I don't think what the First Minister said yesterday will come as a surprise to many who've been following the developing discussions about the future of local government here in Wales over recent months. I have been grateful to the Member for her willingness to take part in those discussions. I visited all 22 local authorities in Wales over those months and an emerging set of key ideas, I think, is beginning to solidify. Members will have seen, from the business statement, that I'm due to come before the Assembly on 4 October with a statement on the future of local government and I plan to set out what I hope will be a way forward on some of these matters for Members to consider then.
Welsh: Wel, Lywydd, nid wyf yn credu y bydd yr hyn a ddywedodd y Prif Weinidog ddoe yn peri syndod i lawer a fu'n dilyn y trafodaethau sydd wedi bod yn datblygu dros y misoedd diwethaf ynglŷn â dyfodol llywodraeth leol yma yng Nghymru. Rwyf wedi bod yn ddiolchgar i'r Aelod am ei pharodrwydd i gymryd rhan yn y trafodaethau hynny. Ymwelais â phob un o'r 22 o awdurdodau lleol yng Nghymru dros y misoedd hynny ac rwy'n credu bod cyfres o syniadau allweddol newydd yn dechrau cadarnhau. Bydd yr Aelodau wedi gweld, o'r datganiad busnes, fy mod i fod i ddod gerbron y Cynulliad ar 4 Hydref gyda datganiad ar ddyfodol llywodraeth leol ac rwy'n bwriadu amlinellu'r hyn y gobeithiaf y bydd yn ffordd ymlaen ar rai o'r materion hyn i'r Aelodau ei hystyried bryd hynny.
English: Thank you. Your programme for government also sets out a promise to provide a funding floor for local government funding. However, there is no mention or consideration of rural councils, which have consistently and previously, over previous terms, been weighted against when it comes to the local government settlement. Will you commit to an immediate review of the funding formula to ensure that the local government settlement also considers and recognises the unique challenges that our rural councils face?
Welsh: Diolch. Mae eich rhaglen lywodraethu hefyd yn nodi addewid i ddarparu cyllid gwaelodol ar gyfer cyllido llywodraeth leol. Fodd bynnag, nid oes unrhyw sôn am gynghorau gwledig nac ystyriaeth ohonynt, a thros dymhorau blaenorol, pwysolwyd yn eu herbyn yn gyson mewn perthynas â'r setliad llywodraeth leol. A wnewch chi ymrwymo i gynnal adolygiad ar unwaith o'r fformiwla ariannu er mwyn sicrhau bod y setliad llywodraeth leol hefyd yn ystyried ac yn cydnabod yr heriau unigryw sy'n wynebu ein cynghorau gwledig?
English: Llywydd, the funding formula is reviewed every year. A group of people with expertise in this field, including representation from local government look, every single year, at the formula. They look at all the component parts of it: demography, geography, economy and social factors and, every year, they bring forward proposals, and governments, in my experience, accept the advice that they get - that advice coming from local government itself. I can say to the Member that, in those visits that I've made to 22 local authorities in Wales, every single authority has a story to tell about why its unique circumstances are not properly reflected in the funding formula, whether its rural authorities that believe that rurality is not properly reflected or whether it's urban authorities that argue that the problems that go with the density of populations are not recognised. Everybody has something unique about the circumstances in which they find themselves. That's why we have to rely on the best expert advice to make sure that our formula is as fair as it can be in balancing all those many different factors.
Welsh: Lywydd, mae'r fformiwla ariannu yn cael ei adolygu bob blwyddyn. Mae grŵp o bobl sy'n arbenigo yn y maes, gan gynnwys cynrychiolaeth o lywodraeth leol, yn edrych ar y fformiwla bob blwyddyn. Maent yn edrych ar ei holl gydrannau: demograffeg, daearyddiaeth, economi a ffactorau cymdeithasol a phob blwyddyn, maent yn cyflwyno cynigion, ac mae llywodraethau, yn fy mhrofiad i, yn derbyn y cyngor y maent yn ei gael - a'r cyngor hwnnw'n dod gan lywodraeth leol ei hun. Gallaf ddweud wrth yr Aelod, yn yr ymweliadau â'r 22 awdurdod lleol yng Nghymru, fod gan bob un o'r awdurdodau hynny stori i'w hadrodd ynglŷn â pham nad yw eu hamgylchiadau unigryw yn cael eu hadlewyrchu'n gywir yn y fformiwla ariannu, pa un a ydynt yn awdurdodau gwledig sy'n credu nad yw eu natur wledig yn cael ei hadlewyrchu'n briodol neu'n awdurdodau trefol sy'n dadlau nad yw'r problemau sy'n deillio o ddwysedd poblogaethau yn cael eu cydnabod. Mae gan bawb rywbeth unigryw mewn perthynas â'u hamgylchiadau. Dyna pam y mae'n rhaid i ni ddibynnu ar y cyngor arbenigol gorau i wneud yn siŵr fod ein fformiwla mor deg ag y gall fod wrth gydbwyso'r holl ffactorau gwahanol hynny.
English: Diolch, Lywydd. The Minister is probably aware that we're facing a problem in the UK regarding waste collection. In short, there's a lot of rubbish lying around. In Wales, we have Conwy council rolling out a four-weekly collection, but this kind of scheme has already failed across the border in Bury in greater Manchester. So, how does the Minister view these four-weekly collection cycles?
Welsh: Diolch, Lywydd. Mae'r Gweinidog yn ôl pob tebyg yn ymwybodol ein bod yn wynebu problem yn y DU mewn perthynas â chasglu gwastraff. Yn fyr, mae llawer o sbwriel o gwmpas y lle. Yng Nghymru, mae gennym Gyngor Conwy yn cyflwyno casgliadau bob pedair wythnos, ond mae'r math hwn o gynllun eisoes wedi methu ar draws y ffin yn Bury ym Manceinion Fwyaf. Felly, beth yw safbwynt y Gweinidog ar gylchredau casglu bob pedair wythnos?
English: Llywydd, I think it is very important for us to get our relationship with local authorities right. The Welsh Government sets out key priorities and key ambitions that we expect local authorities to work towards and to achieve. It's then for local authorities themselves, who are democratically elected and have democratic responsibilities of their own, to make decisions that they think best reflect their local needs and circumstances. They will meet their electorates in May of this year. If local electorates are not satisfied by the performance of their local authorities, then they will have to account to them for it. It's not for me, as Minister, to be micromanaging each local authority and putting myself in the place of those local electorates to whom those councils are accountable.
Welsh: Lywydd, rwy'n credu ei bod yn bwysig iawn i ni gael ein perthynas ag awdurdodau lleol yn iawn. Mae Llywodraeth Cymru yn nodi blaenoriaethau ac uchelgeisiau allweddol y disgwyliwn i awdurdodau lleol weithio tuag atynt a'u cyflawni. Wedyn, mater i'r awdurdodau lleol eu hunain, a etholwyd yn ddemocrataidd ac sydd â chyfrifoldebau democrataidd eu hunain, yw gwneud y penderfyniadau y maent yn credu sy'n adlewyrchu eu hanghenion a'u hamgylchiadau lleol yn y ffordd orau. Byddant yn cwrdd â'u hetholwyr ym mis Mai eleni. Os nad yw etholaethau lleol yn fodlon â pherfformiad eu hawdurdodau lleol, yna bydd yn rhaid iddynt eu dwyn i gyfrif am hynny. Nid fy nghyfrifoldeb i, fel Gweinidog, yw microreoli pob awdurdod lleol a rhoi fy hun yn lle'r etholwyr lleol hynny y mae'r cynghorau'n atebol iddynt.
English: Thank you, Minister, for that statement. I appreciate that you see a separation between your own powers and the jurisdiction of the local authorities. However, we could perhaps take more of a leading role in the Assembly in this kind of area. I note that a lot of the impetus to reduce rubbish collection was to comply with EU targets on recycling and landfill. As we are now seemingly set to leave the EU, is there a case for the Assembly to push for the amendment of these targets?
Welsh: Diolch i chi, Weinidog, am y datganiad hwnnw. Rwy'n derbyn eich bod yn gweld gwahaniad rhwng eich pwerau eich hun ac awdurdodaeth yr awdurdodau lleol. Fodd bynnag, efallai y gallem chwarae rhan fwy arweiniol yn y Cynulliad mewn meysydd o'r fath. Nodaf mai llawer o'r ysgogiad i leihau casgliadau sbwriel oedd er mwyn cydymffurfio â thargedau'r UE ar ailgylchu a thirlenwi. Gan ei bod yn ymddangos bellach ein bod yn mynd i adael yr UE, a oes achos i'r Cynulliad wasgu am ddiwygio'r targedau hyn?
English: I'm heartened to hear the Member's recognition of the excellent work that the EU did in this area in leading some of the environmental improvements that we've seen across the United Kingdom. The European Union was responsible for dragging the United Kingdom into some of those actions that have done so much to improve our local environment. Without the European Union - of course, he makes an important point - we will have to design our own policy approaches in this area, and it's right of him to point out that that will be something that we will need to do in future.
Welsh: Rwy'n falch o glywed yr Aelod yn cydnabod y gwaith ardderchog a wnaeth yr UE yn y maes hwn yn arwain rhai o'r gwelliannau amgylcheddol a welsom ar draws y Deyrnas Unedig. Yr Undeb Ewropeaidd oedd yn gyfrifol am lusgo'r Deyrnas Unedig i gyflawni rhai o'r camau gweithredu hynny sydd wedi gwneud cymaint i wella ein hamgylchedd lleol. Heb yr Undeb Ewropeaidd - mae'n gwneud pwynt pwysig, wrth gwrs - bydd yn rhaid i ni gynllunio ein dulliau polisi ein hunain yn y maes hwn, ac mae'n iawn i nodi y bydd hynny'n rhywbeth y bydd angen i ni ei wneud yn y dyfodol.
English: Thank you, Minister; thank you for that acknowledgement that there may be a role in the Assembly for that debate. I further note that a large part of the EU legislation in this area - sorry to labour the point - was driven by Germany and Denmark, which had few available landfill sites. In the UK, we have many disused quarries and gravel pits, so we simply don't need to comply with these targets, do we? What's your view on that?
Welsh: Diolch i chi, Weinidog; diolch i chi am gydnabod y gallai fod rôl yn y Cynulliad i'r ddadl honno. Nodaf hefyd fod rhan fawr o ddeddfwriaeth yr UE yn y maes hwn - mae'n ddrwg gennyf am rygnu ymlaen ar y pwynt hwn - wedi cael ei hysgogi gan yr Almaen a Denmarc, dwy wlad nad oedd ganddynt lawer o safleoedd tirlenwi ar gael. Yn y DU, mae gennym lawer o chwareli a phyllau gro nas defnyddir, felly nid oes angen i ni gydymffurfio â'r targedau hyn, nac oes? Beth yw eich barn ar hynny?
English: As I'm sure the Member knows, our ambition has been to bear down upon, and, as far as possible, eliminate the use of landfill sites, and I see no attraction whatsoever in reversing our position on that matter.
Welsh: Fel rwy'n siŵr y bydd yr Aelod yn gwybod, ein huchelgais oedd lleihau, a hyd y bo modd, dileu'r defnydd o safleoedd tirlenwi, ac ni welaf unrhyw atyniad o gwbl mewn gwrthdroi ein safbwynt ar y mater hwnnw.
English: I thank the Member for that question. The First Minister has established a European advisory group, which will draw together expertise from civic and political society in Wales. It will provide advice on the wide-ranging impacts of Wales's exit from the European Union and how best they might be addressed.
Welsh: Diolch i'r Aelod am y cwestiwn hwnnw. Mae'r Prif Weinidog wedi sefydlu grŵp cynghori Ewropeaidd, a fydd yn dod ag arbenigedd ynghyd o'r gymdeithas ddinesig a'r gymdeithas wleidyddol yng Nghymru. Bydd yn rhoi cyngor ar yr effeithiau eang yn sgil ymadawiad Cymru â'r Undeb Ewropeaidd a'r ffordd orau o fynd i'r afael â hwy.
English: I thank the Cabinet Secretary for his answer. Presumably, as this is an advisory panel that has been called by the Welsh Government itself, the panel, in its inaugural meeting, will be furnished with position papers from the Welsh Government on elements of EU withdrawal and the view of Welsh Government on many of the matters that accompany the process of withdrawal from the European Union. Can he confirm that that is indeed the case, and would he be prepared to outline the contents of some of these Welsh Government position papers on EU withdrawal?
Welsh: Diolch i Ysgrifennydd y Cabinet am ei ateb. Gan fod hwn yn banel cynghori a grëwyd gan Lywodraeth Cymru ei hun, rwy'n cymryd y bydd y panel, yn ei gyfarfod cyntaf, yn cael papurau sefyllfa gan Lywodraeth Cymru ar elfennau o'r ymadawiad â'r UE a barn Llywodraeth Cymru ar nifer o'r materion sy'n gysylltiedig â'r broses o adael yr Undeb Ewropeaidd. A yw'n gallu cadarnhau bod hynny'n wir, ac a fyddai'n barod i amlinellu cynnwys rhai o bapurau sefyllfa Llywodraeth Cymru ar adael yr UE?
English: There will, of course, be an agenda set for the first meeting of that advisory panel, but I think it's important to say that the purpose of the advisory panel is for the panel to advise Welsh Government, rather than for the Welsh Government to advise the panel.
Welsh: Wrth gwrs, bydd agenda'n cael ei chreu ar gyfer cyfarfod cyntaf y panel cynghori hwnnw, ond rwy'n credu ei bod yn bwysig dweud mai diben y panel cynghori yw rhoi cyngor i Lywodraeth Cymru, yn hytrach na bod Llywodraeth Cymru yn rhoi cyngor i'r panel.
English: Obviously, the Welsh Government has taken various steps to reorganise itself in light of the Brexit vote on 23 June. There is this external advisory group. I believe that you yourself, Minister, are chairing a Cabinet sub-committee on the EU discussions, or there is a role that you are doing within Government via the sub-committee. Could you tell us how the advice that might be received from the external advisory board will be taken forward by the Welsh Government, given that you've set out very clear principles in June of this year, albeit we've seen some of those principles become a little more flexible as the summer's progressed? But, there were six key principles that the First Minister put on the table. So, it would be interesting to know how those principles will be either adapted, modified or upheld pending the advice from the advisory board.
Welsh: Yn amlwg, mae Llywodraeth Cymru wedi rhoi nifer o gamau ar waith i ad-drefnu ei hun yn dilyn y bleidlais i adael yr Undeb Ewropeaidd ar 23 Mehefin. Mae gennych y grŵp cynghori allanol hwn. Rwy'n credu eich bod chi eich hun, Weinidog, yn cadeirio is-bwyllgor y Cabinet ar drafodaethau'r UE, neu mae yna rôl rydych yn ei chwarae yn y Llywodraeth drwy'r is-bwyllgor. A allwch ddweud wrthym sut y bydd y cyngor a allai ddod gan y bwrdd cynghori allanol yn cael ei ddatblygu gan Lywodraeth Cymru, o ystyried eich bod wedi nodi egwyddorion clir iawn ym mis Mehefin eleni, er ein bod wedi gweld rhai o'r egwyddorion hynny'n mynd ychydig yn fwy hyblyg wrth i'r haf fynd rhagddo? Ond cyflwynodd y Prif Weinidog chwe egwyddor allweddol. Felly, byddai'n ddiddorol gwybod sut y bydd yr egwyddorion hynny yn cael eu haddasu, eu diwygio neu eu cadarnhau wrth ddisgwyl am y cyngor gan y bwrdd cynghori.
English: I thank Andrew Davies for that question. I am a member of the Cabinet sub-committee, but it is chaired by the First Minister. The First Minister will attend the inaugural meeting of the advisory panel but I will chair it thereafter, so it will be my responsibility to make sure that the advice that the panel provides is communicated directly to the Cabinet sub-committee. In the way that Steffan Lewis asked, the advisory group will be informed of the Government's position - the six points and the way that debate has evolved over the summer. They will provide their advice against that backdrop, but it will be an iterative process in which the key thing about the panel will be that we in Government will have access to some of the most expert and informed advice that we can get, in order to make sure that our influence in discussions within the UK is maximised, and that we can make sure that Welsh interests are always at the forefront of those discussions.
Welsh: Diolch i Andrew Davies am y cwestiwn hwnnw. Rwy'n aelod o is-bwyllgor y Cabinet, ond mae'n cael ei gadeirio gan y Prif Weinidog. Bydd y Prif Weinidog yn mynychu cyfarfod cyntaf y panel cynghori, ond byddaf yn ei gadeirio ar ôl hynny, felly fy nghyfrifoldeb i fydd gwneud yn siŵr fod y cyngor y mae'r panel yn ei roi yn cael ei gyfleu'n uniongyrchol i is-bwyllgor y Cabinet. Yn y modd y gofynnodd Steffan Lewis, bydd y grŵp cynghori yn cael gwybod beth yw safbwynt y Llywodraeth - y chwe phwynt a'r ffordd y mae'r ddadl wedi esblygu dros yr haf. Byddant yn rhoi eu cyngor yn y cyd-destun hwnnw, ond bydd yn broses iteraidd a'r peth allweddol am y panel fydd y ffaith fod gennym ni yn y Llywodraeth fynediad at beth o'r cyngor mwyaf arbenigol a gwybodus y gallwn ei gael, er mwyn gwneud yn siŵr fod gennym gymaint o ddylanwad ag y bo modd mewn trafodaethau yn y DU, a'n bod yn gallu gwneud yn siŵr fod buddiannau Cymru'n flaenllaw yn y trafodaethau hynny bob amser.
English: I'm sure the Minister will agree with me that, if this advisory panel is to be stuffed full of faint-hearted Remainers, it will be of very limited use. Therefore, there ought to be a role for Brexiteers such as myself and Andrew R.T. Davies, for example, who have a more optimistic view of the future than some of those that I've just mentioned. Although we might engage in what I might call constructive confrontation in this Assembly, in a body such as this panel we could actually engage in some constructive engagement. Having been a member of the EU Council of Ministers, in my case - as indeed Huw Irranca-Davies probably was - there are Members in this house who could play a very constructive role on this panel.
Welsh: Rwy'n siŵr y bydd y Gweinidog yn cytuno â mi, os yw'r panel cynghori hwn yn cael ei stwffio'n llawn o bobl wangalon a oedd o blaid aros yn yr UE, mai cyfyngedig iawn fydd ei werth. Felly, dylid sicrhau bod rôl i bobl a oedd o blaid gadael yr UE fel fi ac Andrew R.T. Davies, er enghraifft, sydd â golwg fwy optimistaidd ar y dyfodol nag ambell un o'r rhai rwyf newydd eu crybwyll. Er ein bod efallai'n cymryd rhan yn yr hyn y gallwn ei alw'n wrthdaro adeiladol yn y Cynulliad hwn, gyda chorff fel y panel hwn, gallem gymryd rhan mewn rhywfaint o ymwneud adeiladol mewn gwirionedd. A minnau wedi bod yn aelod o Gyngor Gweinidogion yr Undeb Ewropeaidd, yn fy achos i - ac yn wir, yn achos Huw Irranca-Davies mae'n debyg - mae yna Aelodau yn y tŷ hwn a allai chwarae rhan adeiladol iawn ar y panel hwn.
English: I hear what the Member has to say; I'll make sure the First Minister knows of his views, because it is the First Minister who is responsible for inviting people to be members of the panel. It will be full of people of genuine expertise with robust views of their own. It's their expertise that brings them to the panel rather than any prior views on whether the United Kingdom should be part of the European Union, and I look forward to a very vigorous set of discussions there.
Welsh: Rwy'n clywed yr hyn sydd gan yr Aelod i'w ddweud; byddaf yn gwneud yn siŵr fod y Prif Weinidog yn cael gwybod am ei farn, gan mai'r Prif Weinidog sy'n gyfrifol am wahodd pobl i fod yn aelodau o'r panel. Bydd yn llawn o bobl sydd ag arbenigedd go iawn a safbwyntiau cadarn eu hunain. Eu harbenigedd sy'n rhoi lle iddynt ar y panel yn hytrach nag unrhyw safbwyntiau blaenorol ynglŷn ag a ddylai'r Deyrnas Unedig fod yn rhan o'r Undeb Ewropeaidd, ac edrychaf ymlaen at gyfres o drafodaethau grymus iawn yno.
English: I pass on this.
Welsh: Rwy'n pasio ar hyn.
English: I thank the Member for the question. Local authorities are democratically accountable for their own performance against priorities that reflect local circumstances. The Welsh Government supports that effort through funding, advice and legislation.
Welsh: Diolch i'r Aelod am y cwestiwn. Mae awdurdodau lleol yn ddemocrataidd atebol am eu perfformiad eu hunain yn erbyn blaenoriaethau sy'n adlewyrchu amgylchiadau lleol. Mae Llywodraeth Cymru yn eu cefnogi nhw drwy gyllid, cyngor a deddfwriaeth.