English: All this while household budgets have been squeezed even further and a gaping hole has been created in public finances. The new Chancellor may have undone most of the tax-cutting measures brought in on 23 September, which as we know were designed to benefit the richest, but he cannot undo the damage the mini-budget has unleashed. Let me be clear that people in Wales will be paying for the UK Government's failures with higher taxes in the future, higher energy bills and cuts to our public services. There are a small few who have done very well as a result of the financial market turmoil that followed the disastrous mini-budget, and a small number of people will continue to benefit. The removal of the cap on bankers' bonuses was one of the very few measures that survived the new Chancellor's cull. Unfortunately, the people who are benefiting from the chaos created by the mini-budget are not my constituents, who have only seen their problems multiply and are left struggling to pay their mortgages, heat their homes and feed their families. This is a UK Government that has said that its No. 1 focus is growth, yet yesterday's statement will do nothing to improve the economic prospects of our country. I fail to see how any of the measures announced by the Chancellor will do anything other than shrink the economy and deepen the recession. This is the very opposite of a so-called plan for growth. While the Chancellor stated the UK Government's priority in making the difficult decisions that lie ahead will always be the most vulnerable, he has, so far, offered nothing to support them. Instead, he has prematurely cut off energy support for tens of millions of households, adding to the worry about how people will pay their bills. The UK Government has repeatedly failed to take opportunities to improve our energy security for the future and address the climate emergency. If this Government is serious about stimulating economic growth, it must be more ambitious on investment. The Chancellor must provide the capital stimulus to invest in green energy and decarbonisation. It should not seek to cut capital spending when we are facing year-on-year cuts to our capital budget through this spending review period. The chaos that surrounds the UK Government's mishandling of the economy has served as an unwelcome distraction and it masks the real issues that people are facing. The UK Government needs to refocus its efforts to help those most in need. The Chancellor must take the opportunity on 31 October to provide further targeted support to help households and businesses that are struggling most in the current crisis, including people on benefits. The UK Government holds the key fiscal levers to make a real difference to the cost-of-living crisis. It must use its tax levers more equitably, including taxing the windfall gains in the energy sector. I fear the Chancellor's statement yesterday signalled a new era of austerity. Even before any prospective spending cuts with the Chancellor's planned efficiency exercise, inflation has already significantly eroded our devolved budget settlement. Over the current three-year spending period, our budget will be worth up to £4 billion less in real terms than it was when it was set last year. Next year alone it will be worth £1.5 billion less. Decisions taken on where to wield the axe on public spending in Whitehall will have a material impact for our budget in Wales. As we, local authorities and other partners look again at our spending plans for next year, we are being forced into an incredibly difficult set of choices. While we cannot offer protection from the full force of the UK Government's actions, the Welsh Government will do everything it can to help households, services and businesses through this ever-deepening crisis of the UK Government's making. This financial year we are investing £1.6 billion in schemes that provide direct support to people, such as the £200 winter fuel support payment, and a wide range of programmes and schemes that put money back in people's pockets - schemes like the council tax reduction scheme, free school meals and pupil development grant access, which helps families with the costs of sending their children to school. Looking ahead, we will publish the Welsh Government's budget on 13 December and, in doing so, we will provide a considered and careful response to the crisis, taking into account the full fiscal forecast provided by the OBR to give as much certainty as possible for our public services and partners. While our resources are limited and yesterday's announcement will do nothing to alleviate the already challenging funding position facing the Welsh Government, our priority will be to shield the most vulnerable and create a stronger, fairer and greener Wales that safeguards the well-being of our future generations. We will know more on Halloween when the Chancellor's medium-term fiscal plan and the independent OBR forecast are published, but I'm afraid that we must now prepare ourselves for a further instalment of this horror show as a result of the UK Government's inept stewardship of the economy and public finances.
Welsh: A hyn i gyd tra bod cyllidebau aelwydydd yn cael eu gwasgu fwy fyth hyd yn oed a thwll enfawr wedi'i greu mewn cyllid cyhoeddus. Efallai fod y Canghellor newydd wedi dadwneud y rhan fwyaf o'r mesurau i dorri trethi a gyflwynwyd ar 23 Medi, a gafodd eu cynllunio, fel y gwyddom ni, i fod o fantais i'r cyfoethocaf, ond ni all ddadwneud y niwed y mae'r gyllideb fach wedi'i achosi. Gadewch i mi fod yn eglur y bydd pobl yng Nghymru yn talu am fethiannau Llywodraeth y DU gyda threthi uwch yn y dyfodol, biliau ynni uwch a thoriadau i'n gwasanaethau cyhoeddus. Mae yna ryw ychydig rai wedi elwa llawer iawn o ganlyniad i aflonyddwch y farchnad ariannol yn dilyn y gyllideb fach drychinebus, ac fe fydd nifer fach o bobl yn parhau i elwa. Roedd tynnu'r cap ar fonysau bancwyr yn un o'r ychydig iawn o fesurau a achubwyd o goelcerth y Canghellor newydd. Yn anffodus, nid fy etholwyr i yw'r rhai sy'n elwa ar yr anhrefn a grëwyd gan y gyllideb fach, a dim ond cynyddu y mae eu problemau nhw ac maen nhw wedi'u gadael â thrafferthion i dalu eu morgeisi, gwresogi eu cartrefi a bwydo eu teuluoedd. Mae hon yn Llywodraeth y DU sydd wedi dweud mai'r prif faes y mae hi'n canolbwyntio arno yw twf, ond eto ni fydd datganiad ddoe yn gwneud unrhyw beth i wella rhagolygon economaidd ein gwlad. Rwy'n methu â gweld sut y bydd unrhyw un o'r mesurau a gyhoeddwyd gan y Canghellor yn gwneud unrhyw beth heblaw am grebachu'r economi a dyfnhau'r dirwasgiad. Mae hyn yn llwyr i'r gwrthwyneb i'r cynllun twf honedig. Er i'r Canghellor nodi mai blaenoriaeth Llywodraeth y DU wrth wneud y penderfyniadau anodd sydd o'u blaenau nhw fydd y rhai mwyaf agored i niwed bob amser, nid yw ef wedi cynnig unrhyw beth i'w cefnogi nhw eto. Yn hytrach, mae ef wedi torri cymorth ynni yn gynamserol i ddegau o filiynau o aelwydydd, gan ychwanegu at y pryder ynglŷn â sut y bydd pobl yn talu eu biliau. Mae Llywodraeth y DU wedi methu dro ar ôl tro i gymryd cyfleoedd i wella ein diogelwch ynni i'r dyfodol a mynd i'r afael â'r argyfwng hinsawdd. Os yw'r Llywodraeth hon o ddifrif ynglŷn ag ysgogi twf economaidd, mae'n rhaid iddi fod yn fwy uchelgeisiol o ran buddsoddi. Mae'n rhaid i'r Canghellor roi'r ysgogiad cyfalaf i fuddsoddi mewn ynni gwyrdd a datgarboneiddio. Ni ddylai geisio torri gwariant cyfalaf pan fyddwn ni'n wynebu toriadau o flwyddyn i flwyddyn i'n cyllideb gyfalaf ni drwy gydol y cyfnod hwn o adolygu gwariant. Mae'r anhrefn sy'n amgylchynu camweinyddu Llywodraeth y DU o ran yr economi wedi tynnu sylw yn anffodus oddi wrth y materion gwirioneddol y mae pobl yn eu hwynebu nhw. Mae angen i Lywodraeth y DU ddiweddaru ei hymdrechion i helpu'r rhai sydd â'r angen mwyaf. Mae'n rhaid i'r Canghellor fanteisio ar y cyfle ar 31 o fis Hydref i ddarparu cefnogaeth bellach a anelir i helpu aelwydydd a busnesau sy'n ei chael hi fwyaf anodd yn yr argyfwng presennol, gan gynnwys pobl sy'n derbyn budd-daliadau. Llywodraeth y DU sydd â'r ysgogiadau cyllidol allweddol i wneud gwahaniaeth gwirioneddol o ran yr argyfwng costau byw. Mae'n rhaid iddi ddefnyddio ei hysgogiadau o ran treth mewn ffordd fwy cyfiawn, gan gynnwys treth ffawdelw ar enillion yn y sector ynni. Rwy'n ofni bod datganiad y Canghellor ddoe yn argoeli cyfnod newydd o gyni. Hyd yn oed cyn unrhyw doriadau gwariant gydag ymarfer effeithlonrwydd arfaethedig y Canghellor, mae chwyddiant wedi erydu ein setliad cyllideb ddatganoledig ni'n sylweddol eisoes. Dros y cyfnod gwariant presennol o dair blynedd, fe fydd ein cyllideb ni werth hyd at £4 biliwn yn llai mewn termau real nag yr oedd pan gafodd ei sefydlu y llynedd. Fe fydd yn werth £1.5 biliwn yn llai hyd yn oed flwyddyn nesaf. Fe fydd penderfyniadau sy'n cael eu gwneud yn Whitehall o ran lle bydd y toriadau yn digwydd gyda gwariant cyhoeddus yn cael effaith wirioneddol ar ein cyllideb ni yng Nghymru. Wrth i ni, awdurdodau lleol a phartneriaid eraill edrych eto ar ein cynlluniau gwariant ar gyfer y flwyddyn nesaf, rydym ni'n cael ein gorfodi i wneud cyfres hynod anodd o ddewisiadau. Er na allwn ni amddiffyn rhag holl effaith gweithredoedd Llywodraeth y DU, fe fydd Llywodraeth Cymru yn gwneud popeth yn ei gallu i helpu aelwydydd, gwasanaethau a busnesau trwy'r argyfwng cynyddol barhaus hwn o wneuthuriad Llywodraeth y DU. Yn y flwyddyn ariannol hon rydym ni'n buddsoddi £1.6 biliwn mewn cynlluniau sy'n rhoi cefnogaeth yn uniongyrchol i bobl, fel y taliad cymorth tanwydd gaeaf gwerth £200, ac ystod eang o raglenni a chynlluniau sy'n rhoi arian yn ôl ym mhocedi pobl - cynlluniau fel y cynllun gostyngiadau treth cyngor, prydau ysgol am ddim a grant datblygu disgyblion, sy'n helpu teuluoedd gyda chostau anfon eu plant i'r ysgol. Wrth edrych i'r dyfodol, fe fyddwn ni'n cyhoeddi cyllideb Llywodraeth Cymru ar 13 o fis Rhagfyr ac, wrth wneud hynny, rydym ni am gynnig ymateb ystyriol a gofalus i'r argyfwng, gan ystyried y rhagolwg cyllidol llawn a ddarperir gan Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidol i roi cymaint o sicrwydd â phosibl i'n gwasanaethau cyhoeddus ni a'n partneriaid ni. Er bod ein hadnoddau yn gyfyngedig ac ni wnaiff cyhoeddiad ddoe unrhyw beth i leddfu'r sefyllfa sydd eisoes yn heriol sy'n wynebu Llywodraeth Cymru, ein blaenoriaeth ni fydd gwarchod y rhai mwyaf agored i niwed a chreu Cymru gryfach, tecach a gwyrddach sy'n diogelu lles ein cenedlaethau yn y dyfodol. Fe fyddwn yn gwybod mwy ar Galan Gaeaf pan fydd cynllun cyllidol tymor canolig y Canghellor a rhagolygon annibynnol y Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidol yn cael eu cyhoeddi, ond rwy'n ofni bod yn rhaid i ni baratoi ein hunain nawr am bennod arall o'r sioe arswyd hon o ganlyniad i stiwardiaeth ddiofal Llywodraeth y DU o'r economi a chyllid cyhoeddus.