English: Diolch, Dirprwy Lywydd, and thank you to all Members, and the Minister, that have contributed to this afternoon's debate. After the horrendous scenes witnessed on the international television during last June's Denmark versus Finland match during the Euros, I, like so many others, was moved to work with Members from across the Chamber to champion the need for universal defibrillator access, especially on our sports fields, in our community halls, and along our high streets, and I thank all those Members who signed my statement of opinion before recess on this matter. And whilst I'm incredibly pleased to see that colleagues of all colours wish to passionately debate this motion, during the time since we've started this session this afternoon until the close of business later today, it is estimated that 14 individuals will have suffered from an out-of-hospital cardiac arrest in the United Kingdom. For every minute that goes by without the application of CPR and defibrillation, their chance of survival will reduce by up to 10 per cent. That's why this afternoon's motion is so very important. Here on these benches, the Welsh Conservatives have worked with the Government to ensure that CPR is taught in schools and communities right across Wales. And I echo the warm words of Members here who've championed the work of former Member Suzy Davies on this. However, now marks the perfect opportunity for the Welsh Government to be ambitious, to build upon the success and take a further step. As we've heard this afternoon, it's simply this: the closer an individual is to a defibrillator, the greater their chance of survival becomes. Over the last few years, we've seen communities across Wales step up to the plate by fundraising and organising the instalment of publicly accessed defibrillators. The Member for the Vale of Clwyd rightly thanked charities for the role they have played in distributing life-saving kit to communities in his constituency, and, as the Member from Blaenau Gwent rightly pointed out, this shouldn't fall on the shoulders of charities alone. Welsh Government must step up and offer the necessary support, and, while the £0.5 million of extra funding is welcomed, Minister, you highlight the complexities of bringing stakeholders together; I would argue that it is the role of Welsh Government to play in bringing those stakeholders together to bring about the necessary change. And as the Member for the Vale of Clwyd rightly pointed out, quick access to a defib will take pressure off the Welsh ambulance service, who say there are 4,100 publicly accessible defibrillators spread across the country. However, the British Heart Foundation are reporting that there are likely to be hundreds or even thousands of life-saving defibrillators in communities across Wales that have yet to be registered with the ambulance service. To put it simply, if the Welsh ambulance service don't know they exist, then nor do the general public - a point raised eloquently by the Members for Ynys Môn, Aberconwy, and South Wales Central earlier on - and the statistics reflect this. It is estimated that publicly accessed defibrillators are used in less than 10 per cent of out-of-hospital cardiac arrests. And we've heard today the story of the Member from Blaenau Gwent - and not to inflate his ego any further, we are very grateful to ensure that he is still here with us, contributing to Welsh politics. But he is absolutely right to raise the point that it's not the stories of those who survive we should listen to, but the harrowing stories of those who have not survived, including the rugby player Alex Evans, the cricketer Maqsood Anwar, who both sadly lost their lives earlier this year due to not having access to a defibrillator. And I'm sure all of us in our constituencies have heard of other stories of those who have sadly lost their lives, and that's why I believe there is such cross-party consensus here on this topic today. And we've heard clearly of the situation in Wales and repeatedly that this isn't about politics, as the Member from Ynys Môn rightly pointed out; this is about genuine change that can save lives. And I know politicians are often bandied around as not having much common sense, but it seems to me that common sense should prevail in this instance, that this should be a matter that the Welsh Government take forward with gusto to ensure that this life-saving equipment is available to all who may, sadly, need it at any one time. Therefore, I hope that Members can support our motion today to bring about this necessary change. Diolch yn fawr.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd, a diolch i'r holl Aelodau, a'r Gweinidog, sydd wedi cyfrannu at y ddadl y prynhawn yma. Ar ôl y golygfeydd erchyll a welwyd ar y teledu rhyngwladol yn ystod gêm Denmarc yn erbyn y Ffindir fis Mehefin diwethaf yn ystod yr Ewros, cefais fy ysgogi, fel cynifer o rai eraill, i weithio gydag Aelodau o bob rhan o'r Siambr i hyrwyddo'r angen am fynediad cyffredinol at ddiffibriliwr, yn enwedig ar ein caeau chwaraeon, yn ein neuaddau cymunedol, ac ar ein prif strydoedd, a diolch i'r holl Aelodau a lofnododd fy natganiad barn cyn y toriad ar y mater hwn. Ac er fy mod yn hynod falch o weld bod cyd-Aelodau o bob plaid yn frwd iawn i drafod y cynnig hwn, yn yr amser rhwng dechrau'r sesiwn hon y prynhawn yma a diwedd y diwrnod gwaith yn ddiweddarach heddiw, amcangyfrifir y bydd 14 o unigolion wedi dioddef ataliad y galon y tu allan i'r ysbyty yn y Deyrnas Unedig. Am bob munud sy'n mynd heibio heb weinyddu CPR a diffibriliwr, bydd eu gobaith o oroesi yn gostwng hyd at 10 y cant. Dyna pam y mae'r cynnig y prynhawn yma mor hynod o bwysig. Yma ar y meinciau hyn, mae'r Ceidwadwyr Cymreig wedi gweithio gyda'r Llywodraeth i sicrhau bod CPR yn cael ei addysgu mewn ysgolion a chymunedau ledled Cymru. Ac ategaf eiriau cynnes yr Aelodau yma sydd wedi canmol gwaith y cyn Aelod Suzy Davies ar hyn. Fodd bynnag, dyma gyfle perffaith yn awr i Lywodraeth Cymru fod yn uchelgeisiol, i adeiladu ar y llwyddiant a chamu ymlaen ymhellach. Fel y clywsom y prynhawn yma, dyma'r neges yn syml: po agosaf yw unigolyn at ddiffibriliwr, y mwyaf yw eu gobaith o oroesi. Dros yr ychydig flynyddoedd diwethaf, rydym wedi gweld cymunedau ledled Cymru yn camu i'r adwy drwy godi arian a threfnu bod diffibrilwyr yn cael eu gosod mewn mannau cyhoeddus. Diolchodd yr Aelod dros Ddyffryn Clwyd yn briodol iawn i elusennau am y rôl y maent wedi'i chwarae yn dosbarthu offer achub bywyd i gymunedau yn ei etholaeth, ac fel y nododd yr Aelod o Flaenau Gwent yn gywir, ni ddylai fod yn gyfrifoldeb i elusennau yn unig. Mae'n rhaid i Lywodraeth Cymru gamu i'r adwy a chynnig y cymorth angenrheidiol, ac er bod y £0.5 miliwn o gyllid ychwanegol i'w groesawu, Weinidog, rydych yn tynnu sylw at gymhlethdodau dod â rhanddeiliaid at ei gilydd; byddwn yn dadlau mai rôl Llywodraeth Cymru yw dod â'r rhanddeiliaid hynny at ei gilydd i sicrhau'r newid angenrheidiol. Ac fel y nododd yr Aelod dros Ddyffryn Clwyd yn gywir, bydd mynediad cyflym at ddiffibriliwr yn tynnu pwysau oddi ar wasanaeth ambiwlans Cymru, sy'n dweud bod 4,100 o ddiffibrilwyr mynediad cyhoeddus wedi'u gwasgaru ledled y wlad. Fodd bynnag, mae Sefydliad Prydeinig y Galon yn dweud ei bod yn debygol fod cannoedd, neu filoedd hyd yn oed, o ddiffibrilwyr sy'n achub bywydau mewn cymunedau ledled Cymru nad ydynt eto wedi'u cofrestru gyda'r gwasanaeth ambiwlans. I'w roi yn syml, os nad yw gwasanaeth ambiwlans Cymru yn gwybod eu bod yn bodoli, nid yw'r cyhoedd yn gwybod chwaith - pwynt a godwyd yn huawdl gan Aelodau Ynys Môn, Aberconwy, a Chanol De Cymru yn gynharach - ac mae'r ystadegau'n adlewyrchu hyn. Amcangyfrifir bod diffibrilwyr cyhoeddus yn cael eu defnyddio mewn llai na 10 y cant o achosion o ataliad y galon y tu allan i'r ysbyty. Ac rydym wedi clywed stori'r Aelod o Flaenau Gwent heddiw - a heb chwyddo ei ego ymhellach, rydym yn ddiolchgar iawn ei fod yma gyda ni o hyd, yn cyfrannu at wleidyddiaeth Cymru. Ond mae'n llygad ei le i godi'r pwynt nad straeon y rhai sydd wedi goroesi y dylem wrando arnynt, ond straeon dirdynnol y rhai nad ydynt wedi goroesi, gan gynnwys y chwaraewr rygbi Alex Evans, y cricedwr Maqsood Anwar, a gollodd eu bywydau yn gynharach eleni yn anffodus oherwydd nad oedd diffibriliwr wrth law. Ac rwy'n siŵr fod pob un ohonom yn ein hetholaethau wedi clywed straeon eraill am bobl sydd, yn anffodus, wedi colli eu bywydau, a dyna pam rwy'n credu bod cymaint o gonsensws trawsbleidiol ar y mater hwn heddiw. A chlywsom yn glir am y sefyllfa yng Nghymru a dro ar ôl tro, dywedwyd nad oes a wnelo hyn â gwleidyddiaeth, fel y nododd yr Aelod o Ynys Môn yn gywir; mae'n ymwneud â newid gwirioneddol a all achub bywydau. A gwn fod gwleidyddion yn aml yn cael eu hystyried fel rhai heb lawer o synnwyr cyffredin, ond mae'n ymddangos i mi mai synnwyr cyffredin a ddylai ddod yn gyntaf yn yr achos hwn, ac y dylai hwn fod yn fater y mae Llywodraeth Cymru yn gweithredu arno gydag arddeliad er mwyn sicrhau bod offer achub bywyd ar gael i bawb a allai fod ei angen, yn anffodus, ar unrhyw adeg. Felly, rwy'n gobeithio y gall yr Aelodau gefnogi ein cynnig heddiw i sicrhau'r newid angenrheidiol hwn. Diolch yn fawr.