English: This is such an important and timely discussion that urgently needs to take place, and I thank my colleague Darren Millar MS for proposing it. As a community leader, a woman and a mother, spiking is a modern phenomenon that strikes at the very core of concerns about safeguarding the well-being of our loved ones and other young women when they are out and enjoying our hospitality venues. With the aim to incapacitate someone enough to rob or assault them, with victims disorientated to the point of nausea, hallucinations, amnesia and unconsciousness, this is a diabolical and such a cowardly act by a minority of individuals that is now threatening the safety of our young people and the viability of our excellent night-time industry operators. Research from StopTopps conducted earlier this year reveals that 38 per cent of respondents have been a victim of drink spiking at least once, of which 98 per cent did not report the crime to police. We also know that reports and convictions for spiking are generally low, often due to the concerns from the victims that they won't be believed, or in fact that the police will not take action. North Wales Police have received 22 reports of spiking so far this year, but this has only led to one arrest. In 2020, there were 18 reports; no arrests. This disconnect between the numbers reporting these incidents and the arrests made is concerning and must be addressed. The police have considerable powers to take action where they think there is a problem. They can call for a review of a premises licence and they can also work with the management and the licensing authority. So, I wonder - and it echoes what you have said, Huw - whether the Welsh Government can outline what conversations our Counsel General has undertaken with law officers in the UK Government to ensure that our forces have appropriate training to understand and utilise these powers. Another shockingly scary activity, mentioned by Tom Giffard, is that of injections used on others. The National Police Chiefs Council said there have been 24 reports of injections in just September and October, introducing a new element of danger for our youngsters. Whilst the data suggests that drink spiking is far more prevalent than spiking with a needle, the compounding of spiking concerns with those regarding the spread of hepatitis B and C has led many young women now to have to take to wearing denim jackets as a means of preventing or slowing the effects of an injection. But it does remain difficult to assess whether spiking by needle is becoming a national trend, and this is due to the lack of actionable data available. So, again I urge the Welsh Government to undertake a rapid and stakeholder-led review to find out the true number of needle spikings that have taken place in Wales, and explore ways that venues can take more preventative measures. We also need confirmation that such discussions are now going to be used to update the 'Substance Misuse Delivery Plan 2019-2022'. Whilst this was updated last January, surprisingly, it holds no mention of spiking, or indeed these injections. I wish to conclude by paying tribute to the proactive work undertaken by some industry professionals and those prepared to step up more admission searches. More steps need to be taken, including enhancing CCTV to assist with evidence collection and assistance in the training of staff on how to spot and deal with spiking incidents. This will also assist with other related incidents, and I have to mention it here today, and that is the increase in knife crime, which I'm currently working with stakeholders to confront in my own constituency. With North Wales Police recording 277 offences involving a knife or sharp weapon in 2019-20, this also needs to be tackled. I'm actually dealing with a constituent who innocently went out for an evening and ended up with 62 stitches. His question to me is, 'What possessed someone to carry a cut-throat razor knife? What possessed that person to suddenly lunge at someone and inflict wounds that needed 62 stitches?' So, we need the Welsh Government to follow the lead of our Home Secretary, the Rt Hon Priti Patel MP, and proactively work with stakeholders to take on these problems so as to make our venues safe for people to enjoy. The Parliamentary Under-Secretary of State at the Home Office, Rachel Maclean MP, has also met with the Security Industry Authority to ensure that qualifications for door supervisors and security guards include specific content relating to violence against women and girls. I implore the Minister and the Siambr today to establish cross-party consensus so that effective change can be introduced, and quickly. Diolch.
Welsh: Mae hon yn drafodaeth hynod bwysig ac amserol sydd angen ei chynnal ar frys, a diolch i fy nghyd-Aelod, Darren Millar, am ei chynnig. Fel arweinydd cymunedol, menyw a mam, mae sbeicio'n ffenomenon fodern sy'n greiddiol i bryderon am ddiogelu lles ein hanwyliaid a menywod ifanc eraill pan fyddant allan yn mwynhau ein lleoliadau lletygarwch. Gyda'r nod o analluogi rhywun ddigon i ddwyn oddi arnynt neu ymosod arnynt, a drysu dioddefwyr i'r pwynt lle maent yn cyfogi, yn cael rhithwelediadau ac amnesia, mae hon yn weithred ddieflig a llwfr gan leiafrif o unigolion sydd bellach yn bygwth diogelwch ein pobl ifanc a hyfywedd ein gweithredwyr diwydiant nos rhagorol. Mae ymchwil gan StopTopps a gynhaliwyd yn gynharach eleni yn dangos bod 38 y cant o'r ymatebwyr wedi dioddef sbeicio o leiaf unwaith, ac ni wnaeth 98 y cant ohonynt roi gwybod i'r heddlu am y drosedd. Gwyddom hefyd fod adroddiadau ac euogfarnau am sbeicio yn isel ar y cyfan, yn aml oherwydd pryderon y dioddefwyr na fyddant yn cael eu credu, neu na fydd yr heddlu'n gweithredu. Mae Heddlu Gogledd Cymru wedi derbyn 22 adroddiad ynghylch sbeicio hyd yma eleni, ond un arestiad yn unig a ddeilliodd o hynny. Yn 2020, cafwyd 18 adroddiad; dim arestiad. Mae'r diffyg cysylltiad hwn rhwng y niferoedd sy'n adrodd am y digwyddiadau a nifer yr arestiadau yn peri pryder ac yn galw am sylw. Mae gan yr heddlu bwerau sylweddol i weithredu lle maent yn credu bod problem. Gallant alw am adolygu trwydded safle a gallant weithio gyda'r rheolwyr a'r awdurdod trwyddedu. Felly, tybed - i adleisio'r hyn rydych chi wedi'i ddweud, Huw - a all Llywodraeth Cymru amlinellu pa sgyrsiau y mae ein Cwnsler Cyffredinol wedi'u cael gyda swyddogion y gyfraith yn Llywodraeth y DU i sicrhau bod ein heddluoedd yn cael hyfforddiant priodol i ddeall a defnyddio'r pwerau hyn. Gweithgaredd brawychus arall, a grybwyllwyd gan Tom Giffard, yw'r pigiadau a ddefnyddir ar eraill. Dywedodd Cyngor Cenedlaethol Penaethiaid yr Heddlu fod 24 adroddiad o sbeicio drwy chwistrellu wedi'u gwneud ym mis Medi a mis Hydref yn unig, gan gyflwyno elfen newydd o berygl i'n pobl ifanc. Er bod y data'n awgrymu bod sbeicio diodydd yn llawer mwy cyffredin na sbeicio drwy chwistrellu, mae pryderon am sbeicio yn cyfuno â phryderon am ledaeniad hepatitis B ac C, gan golygu bod llawer o fenywod ifanc bellach yn gorfod gwisgo siacedi denim fel ffordd o atal neu arafu effeithiau pigiad. Ond mae'n parhau i fod yn anodd asesu a yw sbeicio drwy nodwydd yn dod yn duedd genedlaethol oherwydd y diffyg data ymarferol sydd ar gael. Felly, unwaith eto, rwy'n annog Llywodraeth Cymru i gynnal adolygiad cyflym wedi'i arwain gan randdeiliaid i ganfod gwir nifer yr achosion o sbeicio drwy nodwydd sydd wedi digwydd yng Nghymru, ac archwilio ffyrdd y gall lleoliadau gymryd camau mwy ataliol. Mae angen cadarnhad hefyd y bydd trafodaethau o'r fath yn cael eu defnyddio yn awr i ddiweddaru 'Cynllun Cyflawni ar gyfer Camddefnyddio Sylweddau 2019-2022'. Er i hwn gael ei ddiweddaru ym mis Ionawr, mae'n syndod nad oes sôn am sbeicio, na'r pigiadau hyn yn wir. Hoffwn gloi drwy dalu teyrnged i'r gwaith rhagweithiol a wnaed gan gweithwyr proffesiynol yn y diwydiant a rhai sy'n barod i gyflwyno mwy o archwiliadau wrth adael pobl i mewn i leoliad. Mae angen rhoi mwy o gamau ar waith, gan gynnwys gwella teledu cylch cyfyng i gynorthwyo gyda chasglu tystiolaeth a chymorth i hyfforddi staff ar sut i adnabod ac ymdrin ag achosion o sbeicio. Bydd hyn hefyd yn helpu gyda digwyddiadau cysylltiedig eraill, ac mae'n rhaid i mi sôn yma heddiw am y cynnydd mewn troseddau cyllyll, ac rwy'n gweithio gyda rhanddeiliaid ar hyn o bryd i fynd i'r afael â hynny yn fy etholaeth. Gyda Heddlu Gogledd Cymru yn cofnodi 277 o droseddau'n ymwneud â chyllyll neu arfau miniog yn 2019-20, mae angen mynd i'r afael â hyn hefyd. Rwy'n ymdrin ag etholwr a aeth allan yn ddiniwed un noson ac a ddaeth yn ôl gyda 62 o bwythau. Ei gwestiwn i mi yw, 'Beth ddaeth dros ben rhywun i gario cyllell rasel hir? Beth ddaeth dros ben y person hwnnw i ymosod ar rywun yn sydyn a'u clwyfo i'r graddau fod angen 62 o bwythau arnynt?' Felly, rydym angen i Lywodraeth Cymru ddilyn arweiniad ein Hysgrifennydd Cartref, y Gwir Anrhydeddus Priti Patel AS, a gweithio'n rhagweithiol gyda rhanddeiliaid i fynd i'r afael â'r problemau hyn er mwyn gwneud ein lleoliadau'n ddiogel i bobl eu mwynhau. Mae'r Is-ysgrifennydd Gwladol Seneddol yn y Swyddfa Gartref, Rachel Maclean AS, hefyd wedi cyfarfod ag Awdurdod y Diwydiant Diogelwch i sicrhau bod cymwysterau goruchwylwyr drysau a swyddogion diogelwch yn cynnwys elfen benodol sy'n ymwneud â thrais yn erbyn menywod a merched. Rwy'n erfyn ar y Gweinidog a'r Siambr heddiw i sefydlu consensws trawsbleidiol fel y gellir cyflwyno newid effeithiol, a hynny'n gyflym. Diolch.