techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: That's very welcome. I think 'longer term', I suppose, is a better description, maybe. Again, developing on a theme of younger farmers, really, concerns have been raised with me recently by tenant farmers, particularly, and the Tenant Farmers Association, that younger farmers are facing difficulty in acquiring land under succession rules. Now, I'm aware, through casework, of situations where families have been unable to transfer the tenancy to their son or daughter because the son or daughter aren't able to make their living purely from the holding. You'll be very aware that more and more farms depend now on off-farm income to get by these days, and, in fact, many of those tenant holdings are of a size where making your living from it is probably near impossible in any case. So, it's clear to me that tenancy legislation in Wales isn't keeping up with changes in farming. Now, I'm aware that the Welsh Government is yet to bring forward regulations to implement certain provisions of Schedule 3 to the UK Agriculture Act 2020 relating to tenant farms as they apply to Wales. Regulations were brought into effect in England, by the way, back in May of this year. So, can I ask: when do you intend to introduce regulations similar to those seen in England, so that we can change the current outdated suitability and commercial tests, making the law more fit for purpose, and, of course, ultimately making it easier to enable tenant succession?
Welsh: Mae hynny i'w groesawu'n fawr. Rwy'n credu bod 'mwy hirdymor', mae'n debyg, yn ddisgrifiad gwell, efallai. Unwaith eto, gan ddatblygu thema ffermwyr iau, clywais bryderon yn ddiweddar gan ffermwyr tenant yn enwedig, a Chymdeithas y Ffermwyr Tenant, fod ffermwyr iau yn ei chael hi'n anodd caffael tir o dan reolau olyniaeth. Nawr, rwy'n ymwybodol, drwy waith achos, o sefyllfaoedd lle nad yw teuluoedd wedi gallu trosglwyddo'r denantiaeth i'w mab neu eu merch am nad yw'r mab neu'r ferch yn gallu gwneud eu bywoliaeth o'r daliad yn unig. Fe fyddwch yn ymwybodol iawn fod mwy a mwy o ffermydd yn dibynnu ar incwm oddi ar y fferm i allu goroesi y dyddiau hyn, ac mewn gwirionedd, mae llawer o'r tenantiaethau hynny o faint lle mae'n debygol fod gwneud eich bywoliaeth ohonynt bron yn amhosibl beth bynnag. Felly, mae'n amlwg i mi nad yw deddfwriaeth tenantiaeth yng Nghymru yn cyd-fynd â newidiadau yn y byd amaeth. Nawr, rwy'n ymwybodol nad yw Llywodraeth Cymru wedi cyflwyno rheoliadau eto i weithredu darpariaethau penodol yn Atodlen 3 i Ddeddf Amaethyddiaeth y DU 2020 sy'n ymwneud â ffermydd tenant fel y maent yn gymwys i Gymru. Daeth rheoliadau i rym yn Lloegr, gyda llaw, yn ôl ym mis Mai eleni. Felly, a gaf fi ofyn: pa bryd y bwriadwch gyflwyno rheoliadau tebyg i'r rhai a welir yn Lloegr, fel y gallwn newid y profion addasrwydd a masnachol hen ffasiwn presennol, a gwneud y gyfraith yn fwy addas i'r diben, a hwyluso olyniaeth tenantiaid yn y pen draw wrth gwrs?
English: Thank you. I'm not able to give you a specific time, because this is an ongoing piece of work. I did meet with the Tenant Farmers Association at the winter fair, again - I took the opportunity to meet with quite a few people face to face last month - and I agree with you; I think there are lots of issues with tenant farmers that you don't get with, obviously, farmers that own the land themselves, and I think it's really important that we get it right. So, it's not just looking at one piece of the legislation; it's looking at all of it in a holistic way. So, I know officials continue to meet. I'm expecting further advice, probably - well, it will be in the new year, but I don't know how quickly in the new year. But, again, once we have some further information, I'll be very happy to share it with you.
Welsh: Diolch. Nid wyf yn gallu rhoi amser penodol i chi, oherwydd mae hwn yn waith sydd ar y gweill. Cyfarfûm â Chymdeithas y Ffermwyr Tenant yn y ffair aeaf, unwaith eto - manteisiais ar y cyfle i gyfarfod â chryn dipyn o bobl wyneb yn wyneb y mis diwethaf - ac rwy'n cytuno; credaf fod llawer o broblemau'n codi gyda ffermwyr tenant nad ydych yn eu cael, yn amlwg, gyda ffermwyr sy'n berchen ar y tir eu hunain, a chredaf ei bod yn bwysig iawn inni ei gael yn iawn. Felly, mae'n galw am fwy nag edrych ar un darn o'r ddeddfwriaeth yn unig; mae angen edrych ar y cyfan mewn ffordd gyfannol. Felly, rwy'n gwybod bod swyddogion yn parhau i gyfarfod. Rwy'n disgwyl cyngor pellach, yn ôl pob tebyg - wel, bydd hynny yn y flwyddyn newydd, ond nid wyf yn gwybod pa mor gyflym yn y flwyddyn newydd. Ond unwaith eto, pan gawn ragor o wybodaeth, byddaf yn hapus iawn i'w rhannu gyda chi.
English: Thank you. Natural Resources Wales falls under the Minister for Climate Change's remit. However, its decision to ban trail hunting on the Welsh Government woodland estate was a matter for them, and the Welsh Government has made no assessment of the impact on animal welfare of such a ban.
Welsh: Diolch. Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn rhan o gylch gwaith y Gweinidog Newid Hinsawdd. Fodd bynnag, mater iddynt hwy oedd ei benderfyniad i wahardd hela trywydd ar ystâd goetir Llywodraeth Cymru, ac nid yw Llywodraeth Cymru wedi gwneud unrhyw asesiad o effaith gwaharddiad o'r fath ar les anifeiliaid.
English: Thank you, Minister. The Hankinson case highlighted how trail hunting had become a smokescreen for the illegal hunting of live quarry, and, just four days ago, the master of the Western Hunt was successfully prosecuted under the Dangerous Dogs Act 1991 for an incident that again occurred on the pretence of trail hunting. I'd like to echo the request made to you by my colleague Joyce Watson in the business statement last week: will Welsh Government commit to a ban on trail hunting on all public land, which is clearly necessary if we are to uphold the highest animal welfare standards in Wales?
Welsh: Diolch, Weinidog. Tynnodd achos Hankinson sylw at y ffordd roedd hela trywydd wedi dod yn llen fwg i gelu hela anifeiliaid byw yn anghyfreithlon, a chwta bedwar diwrnod yn ôl, cafodd meistr y Western Hunt ei erlyn yn llwyddiannus o dan Ddeddf Cŵn Peryglus 1991 am ddigwyddiad a ddigwyddodd wrth esgus hela trywydd. Hoffwn adleisio'r cais a wnaed i chi gan fy nghyd-Aelod, Joyce Watson, yn y datganiad busnes yr wythnos diwethaf: a wnaiff Llywodraeth Cymru ymrwymo i wahardd hela trywydd ar bob tir cyhoeddus, rhywbeth sy'n amlwg yn angenrheidiol os ydym am gynnal y safonau lles anifeiliaid uchaf yng Nghymru?
English: Well, that would be a matter for the Minister for Climate Change, but I know - I've had discussions with her and, certainly, in light of the recent court judgment, this is something that she will consider carefully, but I believe the Welsh Government would support the consideration of a permanent ban on trail hunting by those responsible for publicly owned land in Wales.
Welsh: Wel, mater i'r Gweinidog Newid Hinsawdd fyddai hynny, ond rwy'n gwybod - cefais drafodaethau gyda hi ac yn sicr, yng ngoleuni dyfarniad y llys yn ddiweddar, mae hyn yn rhywbeth y bydd yn ei ystyried yn ofalus, ond credaf y byddai Llywodraeth Cymru yn cefnogi rhoi ystyriaeth i waharddiad parhaol ar hela trywydd gan y rhai sy'n gyfrifol am dir sy'n eiddo i'r cyhoedd yng Nghymru.
English: Minister, judging by your response, then, it is widely known and accepted that the Labour Party running the Welsh Government has little understanding of the rural way of life or the countryside, and I believe that the recent Natural Resources Wales decision to ban trail hunting on its land is the wrong one. Trail hunting is not hunting, which was banned in the Hunting Act 2004. Trail hunting is a perfectly lawful activity; it does not involve the pursuit of mammals. So, this ban will have no impact on animal welfare, as has been referred to by yourself and the other Member. The scaremongering on this topic has been rife. This NRW ruling is another attack on the rural way of life by Government organisations and woke individuals trying to end rural traditions by spreading falsehoods. Will the Minister now meet with myself, Natural Resources Wales and relevant stakeholders to have an informed discussion and to look at the evidence and resolve this poor decision? Diolch, Deputy Llywydd.
Welsh: Weinidog, a barnu yn ôl eich ymateb felly, mae'n hysbys ac yn cael ei dderbyn yn eang nad oes gan y Blaid Lafur sy'n rhedeg Llywodraeth Cymru fawr o ddealltwriaeth o'r ffordd wledig o fyw na chefn gwlad, a chredaf fod penderfyniad diweddar Cyfoeth Naturiol Cymru i wahardd hela trywydd ar ei dir yn anghywir. Nid hela, a waharddwyd yn Neddf Hela 2004, yw hela trywydd. Mae hela trywydd yn weithgaredd cwbl gyfreithlon; nid yw'n golygu mynd ar drywydd mamaliaid. Felly, ni fydd y gwaharddiad hwn yn cael unrhyw effaith ar les anifeiliaid, fel y nodwyd gennych chi a'r Aelod arall. Mae'r codi bwganod ar y pwnc hwn wedi bod yn rhemp. Mae'r dyfarniad CNC hwn yn ymosodiad arall ar y ffordd wledig o fyw gan sefydliadau'r Llywodraeth ac unigolion 'effro' sy'n ceisio dod â thraddodiadau gwledig i ben drwy ledaenu anwireddau. A wnaiff y Gweinidog gyfarfod â mi, Cyfoeth Naturiol Cymru a rhanddeiliaid perthnasol yn awr i gael trafodaeth wybodus ac i edrych ar y dystiolaeth a datrys y penderfyniad gwael hwn? Diolch, Ddirprwy Lywydd.
English: I disagree with the majority of what the Member said, and no, I won't meet with him, because, as I say, this is a matter for the Minister for Climate Change.
Welsh: Rwy'n anghytuno â'r rhan fwyaf o'r hyn a ddywedodd yr Aelod, a na, ni wnaf gyfarfod ag ef, oherwydd, fel y dywedais, mater i'r Gweinidog Newid Hinsawdd yw hwn.
English: I know the RSPCA is also concerned that trail hunting is acting like a smokescreen, allowing fox hunting to continue. For Members who aren't aware of how this works, trail hunting involves using the urine, body parts or carcasses of foxes, deer or hares being laid on a trail for dogs to follow, and, although traditional hunts, as we've heard, have been banned, training hounds to follow these scents can lead to animals like foxes being disturbed and killed if the dogs pick up the scent of a live animal. Trail hunting isn't meant to involve foxes being killed, but, again, as we've heard, a high-profile conviction has recently highlighted that trail hunting has been used to hide illegal hunting for years. And, besides, the use of a scent of dead animals is surely utterly unnecessary when alternatives like drag hunting exists, which allows hounds to follow an artificial scent not derived from carcasses or body parts. Minister, it's surely beneath the dignity of human beings to take pleasure from the death of another creature. Will you, please, look at ways, with your colleagues - hearing what you've just said - to persuade other landowners in the immediate weeks to outlaw trail hunting, particularly ahead of Boxing Day, when these parades happen?
Welsh: Gwn fod yr RSPCA hefyd yn pryderu bod hela trywydd yn gweithredu fel llen fwg, gan ganiatáu i hela llwynogod barhau. I Aelodau nad ydynt yn ymwybodol o sut mae hyn yn gweithio, mae hela trywydd yn golygu defnyddio wrin, rhannau o'r corff neu garcasau llwynogod, ceirw neu ysgyfarnogod wedi'u gosod ar lwybr i gŵn eu dilyn, ac er bod helfeydd traddodiadol wedi'u gwahardd, fel y clywsom, gall hyfforddi cŵn hela i ddilyn yr aroglau hyn arwain at darfu ar anifeiliaid fel llwynogod a'u lladd os bydd y cŵn yn codi gwynt anifail byw. Nid yw hela trywydd i fod i olygu bod llwynogod yn cael eu lladd, ond unwaith eto, fel y clywsom, mae achos proffil uchel yn ddiweddar wedi tynnu sylw at y ffaith bod yr arfer o hela trywydd wedi'i ddefnyddio i guddio hela anghyfreithlon ers blynyddoedd. Ac ar wahân i hynny, mae'n sicr fod defnyddio aroglau anifeiliaid marw yn gwbl ddiangen pan fo dewisiadau amgen fel hela abwyd yn bodoli, sy'n caniatáu i gŵn hela ddilyn arogl artiffisial nad yw'n deillio o garcasau neu rannau o'r corff. Weinidog, mae'n sicr islaw urddas bodau dynol i gael pleser o farwolaeth creadur arall. Os gwelwch yn dda, a wnewch chi edrych ar ffyrdd, gyda'ch cyd-Aelodau - wedi clywed yr hyn rydych newydd ei ddweud - o berswadio tirfeddianwyr eraill yn yr wythnosau nesaf hyn i wahardd hela trywydd, yn enwedig cyn Gŵyl San Steffan, pan fydd y gorymdeithiau hyn yn digwydd?
English: As I said in my earlier answer to Vikki Howells, this is a matter for the Minister for Climate Change, but I think, in light of the recent court judgment, that is something she will consider carefully, ensuring that there is a permanent ban on trail hunting by those responsible for publicly owned land in Wales.
Welsh: Fel y dywedais yn fy ateb cynharach i Vikki Howells, mater i'r Gweinidog Newid Hinsawdd yw hwn, ond yng ngoleuni dyfarniad y llys yn ddiweddar, rwy'n credu bod hynny'n rhywbeth y bydd yn ei ystyried yn ofalus, i sicrhau bod y rhai sy'n gyfrifol am dir sy'n eiddo cyhoeddus yng Nghymru yn gwahardd hela trywydd yn barhaol.
English: Thank you. The Welsh Government is committed to supporting all businesses in Wales. Business Wales and Farming Connect support farm businesses to become more efficient, profitable and resilient. Support is tailored according to customer need and the different regions of Wales, dependent on requirements.
Welsh: Diolch. Mae Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i gefnogi pob busnes yng Nghymru. Mae Busnes Cymru a Cyswllt Ffermio yn cynorthwyo busnesau fferm i ddod yn fwy effeithlon, proffidiol a chadarn. Mae'r cymorth wedi'i deilwra yn ôl anghenion cwsmeriaid a gwahanol ranbarthau Cymru, yn dibynnu ar ofynion.
English: So, with regard to my supplementary that I'm about to raise, the Minister has been very helpful in dealing with this issue in the past, and, unfortunately, we're now in a position where it's got worse recently. There's an ongoing issue at Gelliargwellt Uchaf Farm in my constituency, where a large dairy farm has diversified into both food recycling, for which it's got a contract with several nearby local authorities, including Caerphilly, and mineral extraction from a quarry on site. The process has caused concern to residents in the nearby villages of Gelligaer, Penybryn and Nelson over the years, and it's mainly due to noise, dust and odour pollution, and the related HGV traffic problems. I meet regularly with residents, with key stakeholders, such as Caerphilly council, Natural Resources Wales, Public Health Wales and the operators, Bryn Group, in a formal committee managed setting to try and manage the situation. But what would be helpful is if I could have a meeting with the Minister to talk about some of the key issues that are associated with this very diverse farm and look at what may be done on some of the specific issues that I've mentioned to try and alleviate the problems for residents in the new year.
Welsh: Felly, mewn perthynas â fy nghwestiwn atodol rwyf ar fin ei ofyn, mae'r Gweinidog wedi ymdrin â'r mater yn effeithiol yn y gorffennol, ac yn anffodus, rydym yn awr mewn sefyllfa lle mae wedi gwaethygu'n ddiweddar. Mae problem barhaus ar Fferm Gelliargwellt Uchaf yn fy etholaeth, lle mae fferm laeth fawr wedi arallgyfeirio i ailgylchu bwyd, ac mae wedi cael contract gyda nifer o awdurdodau lleol cyfagos, gan gynnwys Caerffili, a chloddio mwynau o chwarel ar y safle. Mae'r broses wedi peri pryder i drigolion ym mhentrefi cyfagos Gelligaer, Pen-y-bryn a Nelson dros y blynyddoedd, yn bennaf oherwydd llygredd sŵn, llwch ac arogleuon, a'r problemau sy'n gysylltiedig â thraffig cerbydau nwyddau trwm. Rwy'n cyfarfod yn rheolaidd â thrigolion, gyda rhanddeiliaid allweddol megis cyngor Caerffili, Cyfoeth Naturiol Cymru, Iechyd Cyhoeddus Cymru a'r gweithredwyr, Bryn Group, mewn lleoliad ffurfiol a reolir gan bwyllgor i geisio rheoli'r sefyllfa. Ond yr hyn a fyddai'n ddefnyddiol yw pe gallwn gael cyfarfod â'r Gweinidog i siarad am rai o'r materion allweddol sy'n gysylltiedig â'r fferm hon sydd wedi arallgyfeirio'n helaeth ac edrych ar yr hyn y gellir ei wneud ynglŷn â rhai o'r materion penodol y soniais amdanynt i geisio lleddfu'r problemau i drigolion yn y flwyddyn newydd.
English: Thank you. You've clearly met with the correct stakeholders. Obviously, Natural Resources Wales and local authorities have got a range of powers and enforcement tools to address the environmental impacts you referred to and, clearly, you've raised your concerns with them. I'm very happy to meet with the Member. It would be good also, I think, to have a joint meeting with the Minister for Climate Change, because obviously some of the issues you raised lie within her portfolio. Certainly, I'd be very happy to do that.
Welsh: Diolch. Mae'n eglur eich bod wedi cyfarfod â'r rhanddeiliaid cywir. Yn amlwg, mae gan Cyfoeth Naturiol Cymru ac awdurdodau lleol ystod o bwerau ac offer gorfodi i fynd i'r afael â'r effeithiau amgylcheddol y cyfeirioch chi atynt ac yn amlwg, rydych wedi lleisio eich pryderon wrthynt hwy. Rwy'n hapus iawn i gyfarfod â'r Aelod. Rwy'n credu hefyd y byddai'n dda cael cyfarfod ar y cyd â'r Gweinidog Newid Hinsawdd, oherwydd mae'n eglur fod rhai o'r materion a godwyd gennych yn ei phortffolio hi. Yn sicr, byddwn yn hapus iawn i wneud hynny.
English: As I mentioned in my earlier answer to Hefin David - in my tabled answer - we provide a range of support. The majority of our support - I'm just trying to think if any of it isn't - is available to tenant farmers just as much as landowners. So, I'm sure if they perhaps contact Farming Connect in the first instance, to make sure they are addressing all the business support that is available to them, that might be a good place to start.
Welsh: Fel y soniais yn fy ateb cynharach i Hefin David - yn yr ateb a gyflwynais - rydym yn darparu ystod o gymorth. Mae'r rhan fwyaf o'n cymorth - rwy'n ceisio meddwl a oes unrhyw ran ohono nad yw - ar gael i ffermwyr tenant lawn cymaint ag i dirfeddianwyr. Felly, rwy'n siŵr os cysylltant â Cyswllt Ffermio yn y lle cyntaf i sicrhau eu bod yn cael yr holl gymorth busnes sydd ar gael iddynt, gallai hynny fod yn lle da i ddechrau.
English: Thank you. The recently published animal welfare plan sets out improvements to animal welfare in Wales. It focuses on high standards, the adoption and sharing of best practice, engagement with key stakeholders, the development of effective, supportive and sustainable mechanisms for enforcement, and through its dynamic promotion of responsible ownership.
Welsh: Diolch. Mae'r cynllun lles anifeiliaid a gyhoeddwyd yn ddiweddar yn nodi gwelliannau i les anifeiliaid yng Nghymru. Mae'n canolbwyntio ar safonau uchel, mabwysiadu a rhannu arferion gorau, ymgysylltu â rhanddeiliaid allweddol, datblygu systemau effeithiol, cefnogol a chynaliadwy ar gyfer gorfodi, a thrwy'r modd deinamig y mae'n mynd ati i hyrwyddo perchnogaeth gyfrifol.
English: Diolch, Minister. At the start of November, the whole of Wales was declared an avian influenza prevention zone, which means that it's a legal requirement for keepers of captive birds to follow strict biosecurity measures to protect their birds. This applies to everyone, even if you only own a single bird, and this is a worrying time for bird keepers. Minister, how best can the people of Wales protect their birds from this disease, and how will the Welsh Government assess the scale of the outbreak as we move into 2022?
Welsh: Diolch, Weinidog. Ddechrau mis Tachwedd, datganwyd bod Cymru gyfan yn barth atal ffliw adar, sy'n golygu ei bod yn ofyniad cyfreithiol i geidwaid adar caeth ddilyn mesurau bioddiogelwch llym i ddiogelu eu hadar. Mae hyn yn berthnasol i bawb, hyd yn oed os mai dim ond un aderyn rydych chi'n berchen arno, ac mae hwn yn gyfnod pryderus i geidwaid adar. Weinidog, beth yw'r ffordd orau y gall pobl Cymru ddiogelu eu hadar rhag y clefyd hwn, a sut y bydd Llywodraeth Cymru yn asesu maint y broblem wrth inni symud tuag at 2022?
English: Thank you very much. I can hear a dog joining in the oral answered questions today. You're quite right; we have had a significant outbreak of avian influenza across Great Britain. I mentioned in an earlier answer that we're now up to 52 incidents; we have three in Wales. We did bring in mandatory housing of birds at the end of last month. We are consistently assessing the impact. I know the chief veterinary officers right across the UK meet - I think every evening they're meeting at the moment. It's having a significant impact on veterinary capacity. So, I would urge all people in Wales who keep birds to register. At the moment, you only have to register if you have a certain number of birds, but I think it's very important; even if you only have one, please register, because then you will be assured of receiving up-to-date information as we get it. It happened very early this winter. We have avian influenza most winters unfortunately. It's brought on often by wild birds, but, unfortunately, it started much earlier and it is really significant at the current time. I've just brought in what we call a 'lite emergency control centre' in Cathays Park. It's just a virtual one at the moment to support the office of the chief veterinary officer because, clearly, it is having a massive impact on our workforce resources here in Wales.
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Gallaf glywed ci yn ymuno yn y cwestiynau llafar sy'n cael eu hateb heddiw. Rydych chi'n llygad eich lle; rydym wedi cael nifer sylweddol o achosion o ffliw adar ledled Prydain. Soniais mewn ateb cynharach ein bod bellach yn gwybod am 52 o ddigwyddiadau; mae gennym dri yng Nghymru. Gwnaethom gyflwyno mesurau gorfodol i gadw adar dan do ddiwedd y mis diwethaf. Rydym yn asesu'r effaith yn gyson. Gwn fod y prif swyddogion milfeddygol ledled y DU yn cyfarfod - credaf eu bod yn cyfarfod bob nos ar hyn o bryd. Mae'n cael effaith sylweddol ar gapasiti milfeddygol. Felly, byddwn yn annog pawb yng Nghymru sy'n cadw adar i gofrestru. Ar hyn o bryd, nid oes raid i chi gofrestru heblaw bod gennych nifer penodol o adar, ond rwy'n credu ei fod yn bwysig iawn; hyd yn oed os mai dim ond un sydd gennych, cofrestrwch os gwelwch yn dda, oherwydd fe gewch sicrwydd wedyn eich bod yn cael y wybodaeth ddiweddaraf wrth i ni ei chael. Fe ddigwyddodd yn gynnar iawn y gaeaf hwn. Rydym yn gweld ffliw adar y rhan fwyaf o aeafau yn anffodus. Yn aml, caiff ei gario yma gan adar gwyllt, ond yn anffodus, fe ddechreuodd yn llawer cynt ac mae'n broblem fawr iawn ar hyn o bryd. Rwyf newydd gyflwyno'r hyn a alwn yn 'ganolfan reoli argyfwng fach' ym Mharc Cathays. Un rithwir yn unig yw hi ar hyn o bryd i gynorthwyo swyddfa'r prif swyddog milfeddygol oherwydd, yn amlwg, mae'n cael effaith enfawr ar ein hadnoddau gweithlu yma yng Nghymru.