English: It's interesting to come to a report that could be best summed up as, 'Everything's gone well.' You can tell that by the number of people who are taking part in the debate and the number of people in here. If the statement had been that everything had gone badly, it would be a very lengthy debate, we'd be struggling to make it within the hour, and people would be queueing up for it. If I can just answer Nick Ramsay's last point, we were told that the border was being sorted out by the land registry and they were going to actually work out exactly which properties were which side of the border, and we were then told it had been done. It might have been a meeting or part of a meeting you missed, but we have actually been told that it's now been done by the land registry. So, you can put somewhere in, and they can work out not only which country it's in, or nation it's in, but they can also say how much of it is in each, which solves what I always thought was a problem, and Steffan Lewis always said would be very easy to resolve - and he proved to be right. We've had council tax and non-domestic rates devolved for some time. The Wales Act 2014 devolved certain taxes and borrowing powers to Wales, and enabled the Welsh Government to legislate in respect of stamp duty land tax and landfill tax. That also legislates for the partial devolution of income tax, the Welsh rate of income tax. Land transaction tax and landfill tax went live, as Llyr Gruffydd said, on 1 April 2018, and are administered by the Welsh Revenue Authority. We have now reached the end of the first year of devolved land transaction and landfill disposals taxes. I look forward to seeing the end-of-year outturns for these taxes, and ask that, at the very least, a written statement is provided to this Assembly saying exactly what they are. The evidence provided to this committee suggests that the implementation of fiscal devolution to Wales has, so far, been largely successful. The committee recognises that it's still early days in the process, but believes the positive work that has been undertaken so far should be acknowledged. Landfill disposals tax raises very little money, and the amount raised is reducing year on year. The aim of the tax when it was first brought in was to affect behaviour rather than to raise money. It was brought in to increase the cost of landfill disposals, compared to recycling, and thus make it not cost-effective to continue to use landfill, and that's actually worked, because Wales is one of the best recycling nations in the world. But the aim - while it's nice to raise money, success for the landfill tax would be to raise no money at all, because nothing was being put into landfill. I think most people in this room would see that as a huge success. Land transaction tax has the ability to vary enormously between years. Between 2007-08 and 2010-11, it was estimated to have dropped by half. It's the second most volatile tax. Capital gains tax is the most volatile tax, but it is second in terms of volatility. So, it's nice to have it; it's going to be great, year on year, when we either do very well, and the Government gets up and says, 'Look how well we've done with land transaction tax,' or it does very badly and the opposition get up and say, 'See, your land transaction tax hasn't worked.' The reality is that it's going to vary year on year. Outside of recession, it's remarkably stable, and slow, steady growth has been predicted by the OBR, but the OBR has always predicted slow, steady growth for everything. They don't believe we're ever going to have a recession I think they could well be wrong. There will be a recession at some time, and we'll have a substantial drop in this income. We're going to enter the first year of partially devolved income tax. The Welsh Government can vary the rate of income tax, but has made a commitment not to increase it before the 2011 election. The Scotland Act 1998 transferred the power to legislate - [ Interruption.] It's 2021, sorry. I was elected in 2011. Thank you. [ Interruption.] It is - 2021, sorry. The Scotland Act 1998 transferred the power to legislate for local taxation and also the power to vary income tax by plus or minus 3p in the pound. This was not used by Labour or the SNP-led Governments in Scotland, and I cannot foresee the income tax basic rate being varied in Wales. Increase it, and there will be voter backlash to paying more than England; decrease it, and there'll be even greater cuts in public services. You really are stuck with what it is. You have a power that is very difficult, if not impossible, to use. One of the things I believe all of us in the Assembly should do, and I believe have a duty to do, is to explain, as Nick Ramsay did earlier, that it's not an additional tax. It's not another 10p; it is actually just a movement of part of the tax coming to the Welsh Government directly, rather than indirectly. Whilst it'll be reallocated to Wales, the tax collection will be exactly the same as it is now. Finally, there's an opportunity to bring in new taxes. There is a proposal for a land value tax. Some other taxes have also been considered, including one on disposal of plastics. Will the finance Minister provide an update on progress made on bringing forward a land value tax? And will the finance Minister provide an update on progress made on bringing forward other new taxes? Because there are great opportunities in the taxation system to make it fairer.
Welsh: Mae'n ddiddorol dod at adroddiad y gellid ei grynhoi orau drwy ddweud, 'Aeth popeth yn dda.' Gallwch ddweud hynny yn ôl nifer y bobl sy'n cymryd rhan yn y ddadl a nifer y bobl yma. Pe bai'r datganiad wedi dweud bod popeth wedi mynd yn wael, byddai'n ddadl hir iawn, a byddem yn ei chael hi'n anodd ei chwblhau o fewn yr awr, a byddai pobl yn ciwio i'w chlywed. Os gallaf ateb pwynt olaf Nick Ramsay, dywedwyd wrthym fod mater y ffin yn cael ei ddatrys gan y gofrestrfa tir a'u bod yn mynd i weld yn union pa eiddo oedd ar ba ochr i'r ffin, a dywedwyd wrthym wedyn ei fod wedi'i wneud. Efallai ei fod yn gyfarfod neu'n rhan o gyfarfod nad oeddech yn bresennol ynddo, ond mewn gwirionedd dywedwyd wrthym ei fod wedi'i wneud bellach gan y gofrestrfa tir. Felly, gallwch roi rhywle i mewn, a gallant ddarganfod nid yn unig ym mha wlad y mae, neu ym mha genedl, ond gallant ddweud hefyd faint o'r eiddo sydd ym mhob gwlad, sy'n datrys yr hyn yr oeddwn bob amser yn meddwl ei bod yn broblem, a rhywbeth yr oedd Steffan Lewis bob amser yn dweud y byddai'n hawdd iawn ei ddatrys - ac roedd yn llygad ei le. Rydym wedi cael y dreth gyngor ac ardrethi annomestig wedi'u datganoli ers peth amser. Roedd Deddf Cymru 2014 yn datganoli rhai trethi a phwerau benthyg i Gymru, ac yn galluogi Llywodraeth Cymru i ddeddfu mewn perthynas â threth dir y dreth stamp a'r dreth dirlenwi. Mae honno hefyd yn deddfu ar gyfer datganoli treth incwm yn rhannol, y gyfradd dreth incwm Gymreig. Aeth y dreth trafodiadau tir a'r dreth dirlenwi'n fyw, fel y dywedodd Llyr Gruffydd, ar 1 Ebrill 2018, a chânt eu gweinyddu gan Awdurdod Cyllid Cymru. Rydym bellach wedi cyrraedd diwedd y flwyddyn gyntaf o'r dreth trafodiadau tir a'r dreth gwarediadau tirlenwi datganoledig. Edrychaf ymlaen at weld alldro diwedd blwyddyn ar gyfer y trethi hyn, a gofyn, o leiaf, am gael datganiad ysgrifenedig wedi'i ddarparu ar gyfer y Cynulliad hwn yn dweud yn union beth ydynt. Mae'r dystiolaeth a ddarparwyd i'r pwyllgor yn awgrymu bod gweithredu datganoli cyllidol i Gymru wedi llwyddo hyd yma i raddau helaeth. Mae'r pwyllgor yn cydnabod ei bod yn ddyddiau cynnar yn y broses o hyd, ond mae'n credu y dylid cydnabod y gwaith cadarnhaol sydd wedi'i wneud hyd yma. Ychydig iawn o arian y mae'r dreth gwarediadau tirlenwi yn ei godi, ac mae'r swm a godir yn lleihau o flwyddyn i flwyddyn. Nod y dreth pan gafodd ei sefydlu gyntaf oedd effeithio ar ymddygiad yn hytrach na chodi arian. Fe'i cyflwynwyd i gynyddu cost gwarediadau tirlenwi, o gymharu ag ailgylchu, gan olygu nad oedd parhau i ddefnyddio safleoedd tirlenwi yn gosteffeithiol, ac mae hynny wedi gweithio mewn gwirionedd, gan mai Cymru yw un o'r gwledydd ailgylchu gorau yn y byd. Ond y nod - er ei bod hi'n braf codi arian, llwyddiant ar gyfer y dreth tirlenwi fyddai peidio â chodi unrhyw arian o gwbl am nad oedd dim yn cael ei gludo i safleoedd tirlenwi. Credaf y byddai'r rhan fwyaf o bobl yn yr ystafell hon yn gweld hynny fel llwyddiant mawr. Mae gallu gan y dreth trafodiadau tir i amrywio'n fawr iawn rhwng blynyddoedd. Rhwng 2007-08 a 2010-11, amcangyfrifwyd ei bod wedi gostwng i'r hanner. Dyma'r dreth fwyaf anwadal ond un. Y dreth enillion cyfalaf yw'r dreth fwyaf anwadal, ond mae hon yn ail o ran anwadalrwydd. Felly, mae'n braf ei chael; mae'n mynd i fod yn wych, o un flwyddyn i'r llall, pan fyddwn naill ai'n gwneud yn dda iawn, a bod y Llywodraeth yn codi ac yn dweud, 'Edrychwch pa mor dda rydym wedi'i wneud gyda'r dreth trafodiadau tir,' neu ei bod yn gwneud yn wael iawn a bod yr wrthblaid yn codi a dweud, 'Edrychwch, nid yw eich treth trafodiadau tir wedi gweithio.' Y realiti yw y bydd yn amrywio o flwyddyn i flwyddyn. Ar wahân i mewn dirwasgiad, mae'n hynod o sefydlog, a rhagwelwyd twf araf, cyson gan y swyddfa cyfrifoldeb cyllidebol, ond mae'r swyddfa cyfrifoldeb cyllidebol bob amser wedi rhag-weld twf araf, cyson ar gyfer popeth. Nid ydynt yn meddwl ein bod byth mynd i gael dirwasgiad, a chredaf y gallent yn hawdd fod yn anghywir. Fe fydd dirwasgiad ar ryw adeg, ac fe gawn ostyngiad sylweddol yn yr incwm hwn. Rydym yn mynd i ddechrau ar y flwyddyn gyntaf o dreth incwm wedi'i datganoli'n rhannol. Gall Llywodraeth Cymru amrywio cyfradd y dreth incwm, ond mae wedi gwneud ymrwymiad i beidio â'i chynyddu cyn etholiad 2011. Trosglwyddodd Deddf yr Alban 1998 y pŵer i ddeddfu - [ T orri ar draws.] Mae'n ddrwg gennyf, 2021. Cefais fy ethol yn 2011. Diolch. [ Torri ar draws.] Mae'n - 2021, mae'n ddrwg gennyf. Trosglwyddodd Deddf yr Alban 1998 y pŵer i ddeddfu ar gyfer trethiant lleol a hefyd y pŵer i amrywio treth incwm 3c yn y bunt yn uwch neu'n is. Ni chafodd ei ddefnyddio gan lywodraethau a arweiniwyd gan Lafur na chan yr SNP yn yr Alban, ac ni allaf ragweld cyfradd sylfaenol y dreth incwm yn cael ei hamrywio yng Nghymru. Os cynyddwch y gyfradd, bydd y pleidleiswyr yn taro'n ôl yn erbyn talu mwy na Lloegr; os gostyngwch y gyfradd, bydd hyd yn oed rhagor o doriadau mewn gwasanaethau cyhoeddus. Rydych yn gaeth i'r hyn ydyw. Mae gennych bŵer sy'n anodd iawn, os nad yn amhosibl, ei ddefnyddio. Un o'r pethau y credaf y dylai pob un ohonom yn y Cynulliad ei wneud, a chredaf ei bod yn ddyletswydd arnom ei wneud, yw esbonio, fel y gwnaeth Nick Ramsay yn gynharach, nad yw'n dreth ychwanegol. Nid yw'n 10c arall; yr hyn ydyw mewn gwirionedd yw symud rhan o'r dreth fel ei bod yn dod i Lywodraeth Cymru yn uniongyrchol yn hytrach na'n anuniongyrchol. Er y caiff ei hailddyrannu i Gymru, bydd y dreth a gesglir yr un fath yn union â'r hyn ydyw yn awr. Yn olaf, ceir cyfle i gyflwyno trethi newydd. Ceir cynnig ar gyfer treth ar werth tir. Mae trethi eraill wedi'u hystyried hefyd, gan gynnwys un ar waredu plastigion. A wnaiff y Gweinidog cyllid roi diweddariad ar y cynnydd a wnaed ar gyflwyno treth ar werth tir? Ac a wnaiff y Gweinidog cyllid ddarparu diweddariad ar y cynnydd a wnaed ar gyflwyno trethi newydd eraill? Oherwydd ceir cyfleoedd mawr yn y system drethu i'w gwneud yn decach.