techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: I absolutely agree with you around the disappointment expressed. It's been very interesting to see both the National Farmers Union Cymru and the Farmers Union of Wales extremely critical of the UK Government in relation to the votes that took place on Monday evening around the UK Agriculture Bill. We want to see our very high standards maintained; they had the opportunity to put it into legislation on Monday and failed to do so. I've always made it very clear that we will have our own Welsh bespoke agricultural Bill. I still intend to bring forward a White Paper before the end of this calendar year in relation to that and we want to do all we can to maintain existing high standards of food safety and animal welfare. We're working very hard on the frameworks - you'll be aware of all the frameworks that are currently being done in collaboration - in relation to this matter also.
Welsh: Cytunaf yn llwyr â chi ynglŷn â'r siom a fynegwyd. Mae wedi bod yn ddiddorol iawn gweld Undeb Cenedlaethol Amaethwyr Cymru ac Undeb Amaethwyr Cymru yn bod yn hynod feirniadol o Lywodraeth y DU mewn perthynas â'r pleidleisiau a gynhaliwyd nos Lun ar Fil Amaethyddiaeth y DU. Rydym am weld ein safonau uchel yn cael eu cynnal; cawsant gyfle i droi hynny'n ddeddfwriaeth nos Lun, ac ni wnaethant hynny. Rwyf wedi dweud yn glir iawn bob amser y bydd gennym ein Bil amaethyddol Cymreig pwrpasol ein hunain. Rwy'n dal yn bwriadu cyflwyno Papur Gwyn cyn diwedd y flwyddyn galendr hon mewn perthynas â hynny, ac rydym am wneud popeth a allwn i gynnal y safonau uchel presennol mewn perthynas â diogelwch bwyd a lles anifeiliaid. Rydym yn gweithio'n galed iawn ar y fframweithiau - fe fyddwch yn ymwybodol o'r holl fframweithiau sy'n cael eu llunio ar y cyd ar hyn o bryd - mewn perthynas â'r mater hwn hefyd.
English: Diolch, Llywydd. Good afternoon, Minister. There are 119 intensive poultry units in Wales with 40,000 or more birds. One hundred and sixteen of these are in Powys. Natural Resources Wales's Powys poultry pilot study - an assessment of cumulative atmospheric releases - found that smaller, non-regulated, but covered-under-planning poultry units do have a greater impact on the local ammonia concentrations than the larger regulated intensive units. It is noted that 12,000 free-range laying hens have a greater environmental impact than 80,000 meat birds. That was in 2005, yet, five years later, it is NRW that remain responsible for environmental permitting for the sites and for completing the habitat risk assessments for developments of only 40,000 or more birds. Are you confident, Minister, that NRW are regulating the category correctly or should the 40,000-bird red line in section 6.9 of Schedule 1 to the Environmental Permitting (England and Wales) Regulations 2016 be lowered in respect of the 2015 report?
Welsh: Diolch, Lywydd. Prynhawn da, Weinidog. Mae 119 o unedau ffermio dofednod dwys yng Nghymru, gyda 40,000 neu fwy o adar. Mae 116 o'r rhain ym Mhowys. Canfu astudiaeth beilot Cyfoeth Naturiol Cymru o ddofednod Powys - asesiad o ollyngiadau atmosfferig cronnol - fod unedau ffermio dofednod llai o faint, nad ydynt wedi'u rheoleiddio, ond sydd wedi'u cynnwys yn y ddeddfwriaeth gynllunio yn cael mwy o effaith ar y crynodiadau amonia lleol na'r unedau dwys mwy o faint a reoleiddir. Nodir bod 12,000 o ieir dodwy maes yn cael mwy o effaith amgylcheddol nag 80,000 o adar cig. Roedd hynny yn 2005, ac eto, bum mlynedd yn ddiweddarach, CNC sy'n parhau i fod yn gyfrifol am roi trwyddedau amgylcheddol i'r safleoedd ac am gwblhau'r asesiadau risg i gynefin ar gyfer datblygiadau â 40,000 neu fwy o adar yn unig. A ydych yn hyderus, Weinidog, fod CNC yn rheoleiddio'r categori yn gywir, neu a ddylid gostwng y terfyn 40,000 o adar yn adran 6.9 o Atodlen 1 i Reoliadau Trwyddedu Amgylcheddol (Cymru a Lloegr) 2016 yn sgil adroddiad 2015?
English: Janet Finch-Saunders quotes figures from 2005 and 2010. Certainly when I was planning Minister a few years back, this was something that I asked planning officials to look at for me, because we were seeing that cumulative effect that Janet Finch-Saunders refers to. I'm happy that NRW are monitoring in the way that they should be, but if she has, again, any specific concerns, I'd be very happy to take that up with NRW.
Welsh: Mae Janet Finch-Saunders yn dyfynnu ffigurau o 2005 a 2010. Yn sicr, pan oeddwn yn Weinidog cynllunio ychydig flynyddoedd yn ôl, roedd hyn yn rhywbeth y gofynnais i swyddogion cynllunio edrych arno fy rhan, gan ein bod yn gweld yr effaith gronnol honno y cyfeiriodd Janet Finch-Saunders ati. Rwy'n hapus fod CNC yn monitro fel y dylent, ond unwaith eto, os oes ganddi unrhyw bryderon penodol, rwy'n fwy na pharod i drafod hynny gyda CNC.
English: Thank you. Many concerns have been raised with me across Wales generally in terms of intensive poultry units - not so much about them being there, but how they're actually regulated and monitored. Now, there are around 8.5 million chickens on permitted units in Powys. Around 77,000 people have signed a change.org petition 'Save the River Wye!' and they're demanding a moratorium on all new poultry units in Powys. Their wish is for a moratorium to be in place until the full environmental and community impacts of existing units are assessed. So, I do welcome the fact that NRW is carrying out a detailed review of data to better understand the cause of the increased algal blooms in the River Wye. Now, according to the Wye and Usk Foundation, NRW stated in a public meeting last week that they expect the review to show that the upper Wye has been exceeding its permitted phosphate levels for at least the last four years. So, should what NRW advised be correct, what urgent steps will you take to tackle the level of phosphates in the river, and will those measures include a temporary moratorium?
Welsh: Diolch. Mae llawer o bryderon wedi'u codi gyda mi ledled Cymru yn gyffredinol ynghylch unedau ffermio dofednod dwys - nid y ffaith eu bod yno, ond sut y cânt eu rheoleiddio a'u monitro. Nawr, mae oddeutu 8.5 miliwn o ieir ar unedau a ganiateir ym Mhowys. Mae oddeutu 77,000 o bobl wedi llofnodi deiseb 'Save the River Wye!' ar change.org, ac maent yn galw am foratoriwm ar bob uned ffermio dofednod newydd ym Mhowys. Maent yn dymuno cael moratoriwm ar waith hyd nes bod effeithiau amgylcheddol a chymunedol llawn yr unedau presennol yn cael eu hasesu. Felly, croesawaf y ffaith bod CNC yn cynnal adolygiad manwl o'r data er mwyn deall yn well beth sy'n achosi'r cynnydd mewn algâu ar afon Gwy. Nawr, yn ôl Sefydliad Gwy ac Wysg, nododd CNC mewn cyfarfod cyhoeddus yr wythnos diwethaf eu bod yn disgwyl i'r adolygiad ddangos bod y lefelau ffosffad ar y Gwy uchaf wedi bod yn uwch na'r lefelau a ganiateir dros y pedair blynedd diwethaf o leiaf. Felly, os yw'r hyn a ddywedodd CNC yn gywir, pa gamau brys y byddwch yn eu cymryd i fynd i'r afael â lefel y ffosffadau yn yr afon, ac a fydd y mesurau hynny'n cynnwys moratoriwm dros dro?
English: Well, I don't want to predict what NRW will say. I'm not aware of the comments to which you refer in a public meeting last week. I obviously wasn't there myself. I can't pre-empt any recommendations that NRW come forward with until they do.
Welsh: Wel, nid wyf am geisio achub y blaen ar yr hyn y bydd CNC yn ei ddweud. Nid wyf yn ymwybodol o'r sylwadau y cyfeiriwch atynt mewn cyfarfod cyhoeddus yr wythnos diwethaf. Yn amlwg, nid oeddwn yno fy hun. Ni allaf achub y blaen ar unrhyw argymhellion y bydd CNC yn eu cyflwyno hyd nes eu bod yn gwneud hynny.
English: For me, the concern is that there's a real risk of our farmers being negatively portrayed. Poultry producers are highly monitored and routinely inspected, but it must also be acknowledged that when applying for IPUs, applicants have to undertake steps such as conservation plans, manure management plans, and pollution prevention plans. The River Axe catchment in Devon has used a three-year regulatory farm visit campaign to undertake advice-led regulatory audits. These visits led to infrastructure improvements. In fact, every pound spent by the Environment Agency in regulatory visits resulted in investment of £33 for infrastructure improvements. Will you look to support farmers where they wish to invest in relevant infrastructure improvements, and confirm that any future actions will not only be in relation to agriculture, but will tackle issues like warm water temperatures and sewage treatment works too?
Welsh: I mi, y pryder yw bod risg wirioneddol y caiff ein ffermwyr eu portreadu mewn ffordd negyddol. Mae cynhyrchwyr dofednod yn cael eu monitro'n agos a'u harchwilio'n rheolaidd, ond mae'n rhaid cydnabod hefyd, wrth wneud cais am unedau ffermio dofednod dwys, fod yn rhaid i ymgeiswyr gymryd camau fel cynlluniau cadwraeth, cynlluniau rheoli tail, a chynlluniau atal llygredd. Mae dalgylch afon Axe yn Nyfnaint wedi defnyddio ymgyrch ymweliadau rheoleiddiol bob tair blynedd ar ffermydd i gynnal archwiliadau rheoleiddiol ar sail cyngor. Arweiniodd yr ymweliadau hyn at welliannau i'r seilwaith. Mewn gwirionedd, arweiniodd pob punt a wariwyd gan Asiantaeth yr Amgylchedd mewn ymweliadau rheoleiddiol at fuddsoddiad o £33 ar welliannau i'r seilwaith. A wnewch chi gefnogi ffermwyr os ydynt yn dymuno buddsoddi mewn gwelliannau seilwaith perthnasol, a chadarnhau y bydd unrhyw gamau yn y dyfodol nid yn unig yn ymwneud ag amaethyddiaeth, ond y byddant yn mynd i'r afael â materion fel tymheredd dŵr cynnes a gwaith trin carthion hefyd?
English: The Member will be aware that, earlier this year - around Easter time - I laid draft agricultural pollution regulations. At the time, and probably for the previous three years, when agricultural pollution was discussed, I made it very clear that we would look to support our farmers if they were looking for new infrastructure, for example, in order to deal with agricultural pollution and to avoid agricultural pollution, which of course the majority of farmers do. What I did say is that I would not give funding to bring them up to be compliant. I expect them to be compliant. We are seeing far too many incidents of agricultural pollution and, as I say, the draft regulations are there for people to look at. It was really important that they were laid for transparency, and I will be looking to take further steps in relation to the regulations. Poultry producers are highly monitored and routinely inspected. I have committed not to do anything while we are at the height of the pandemic, but, clearly, we are still seeing incidents of agricultural pollution that will need to be dealt with.
Welsh: Bydd yr Aelod yn ymwybodol fy mod, yn gynharach eleni - oddeutu adeg y Pasg - wedi gosod rheoliadau drafft ar lygredd amaethyddol. Ar y pryd, ac am y tair blynedd flaenorol yn ôl pob tebyg, pan oedd llygredd amaethyddol yn cael ei drafod, dywedais yn glir iawn y byddem yn ceisio cefnogi ein ffermwyr pe baent yn edrych am seilwaith newydd, er enghraifft, er mwyn ymdrin â llygredd amaethyddol ac er mwyn osgoi llygredd amaethyddol, sy'n rhywbeth y mae'r rhan fwyaf o ffermwyr yn ei wneud, wrth gwrs. Yr hyn a ddywedais yw na fyddwn yn rhoi cyllid iddynt i wella eu safonau fel eu bod yn cydymffurfio. Rwy'n disgwyl iddynt gydymffurfio. Rydym yn gweld gormod o lawer o achosion o lygredd amaethyddol, ac fel y dywedaf, mae'r rheoliadau drafft yno i bobl edrych arnynt. Roedd yn bwysig iawn eu bod yn cael eu gosod er tryloywder, ac rwy'n bwriadu cymryd camau pellach mewn perthynas â'r rheoliadau. Mae cynhyrchwyr dofednod yn cael eu monitro'n agos ac yn cael eu harchwilio fel mater o drefn. Rwyf wedi ymrwymo i beidio â gwneud unrhyw beth tra bo'r pandemig ar ei anterth, ond yn amlwg, rydym yn dal i weld achosion o lygredd amaethyddol y bydd angen mynd i'r afael â hwy.
English: Thank you. The Welsh Government's strategy is to increase the production of fruit and vegetables in an environmentally sustainable way, in line with the objectives of the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
Welsh: Diolch. Strategaeth Llywodraeth Cymru yw cynyddu cynhyrchiant ffrwythau a llysiau mewn ffordd sy'n amgylcheddol gynaliadwy, yn unol ag amcanion Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015.
English: Minister, you'll be aware that our food standards and our animal welfare standards, of which we are so proud, are under threat from multiple sources. I'm very concerned that a free trade agreement with the United States could lead to adulterated food from the United States flooding our shores. George Washington University has been undertaking research over the last five years on meat that is sold in United States shops. Fourteen per cent of poultry and 13 per cent of pork had traces of salmonella, and E. coli was present in 60 per cent of pork, 70 per cent of beef, 80 per cent of chicken and 90 per cent of turkey products. This is a terrifying prospect. But the most immediate threat to our food security is the disruption of fresh food supplies imported from Europe, which Llyr Gruffydd has already referred to, in the event of a worst-case scenario of a 'no deal' Brexit. We learned last week that the UK Government has suppressed this information to devolved Governments, preventing you from having all the information that you need to prepare for such an eventuality. As Wales imports most of our vegetables and fruit from Europe, what can be done now to increase our production of these important aspects of our daily lives, and to protect people from massive price rises and shortages, to which low-income families will be particularly vulnerable?
Welsh: Weinidog, fe fyddwch yn ymwybodol fod ein safonau bwyd a'n safonau lles anifeiliaid, safonau rydym mor falch ohonynt, o dan fygythiad o sawl cyfeiriad. Rwy'n bryderus iawn y gallai cytundeb masnach rydd gyda'r Unol Daleithiau arwain at fwyd difwynedig o'r Unol Daleithiau yn llenwi ein gwlad. Mae Prifysgol George Washington wedi bod yn cynnal ymchwil dros y pum mlynedd diwethaf ar gig sy'n cael ei werthu yn siopau'r Unol Daleithiau. Roedd pedwar ar ddeg y cant o ddofednod a 13 y cant o borc yn cynnwys olion salmonela, ac roedd E. coli yn bresennol mewn 60 y cant o borc, 70 y cant o gig eidion, 80 y cant o gyw iâr a 90 y cant o gynhyrchion twrci. Mae hwn yn bosibilrwydd dychrynllyd. Ond y bygythiad mwyaf uniongyrchol i'n diogelwch bwyd yw'r tarfu ar gyflenwadau bwyd ffres a fewnforir o Ewrop, rhywbeth y mae Llyr Gruffydd eisoes wedi cyfeirio ato, pe baem yn cael y senario waethaf, sef Brexit 'dim cytundeb'. Fe wnaethom ni ddysgu'r wythnos diwethaf fod Llywodraeth y DU wedi cadw'r wybodaeth hon oddi wrth y Llywodraethau datganoledig, gan eich atal rhag cael yr holl wybodaeth sydd ei hangen arnoch i baratoi ar gyfer sefyllfa o'r fath. Gan fod Cymru'n mewnforio'r rhan fwyaf o'n llysiau a'n ffrwythau o Ewrop, beth y gellir ei wneud yn awr i gynyddu ein cynhyrchiant o'r elfennau pwysig hyn yn ein bywydau bob dydd, ac i ddiogelu pobl rhag codiadau enfawr mewn prisiau a'r prinder y bydd teuluoedd incwm isel yn arbennig o agored iddynt?
English: Before I call Nick Ramsay, just to say that I have noticed a growing tendency for self-promotion amongst the Zoom backgrounds of various Members. I think I can see at least three this afternoon on Zoom backgrounds. So, I will be sending out guidance on this issue to all Members, remembering, of course, that Members in the Chamber have no opportunity for self-promotion on any backgrounds that they have. I seek to treat all Members equally at all times, whether in Zoom or in the Chamber. Nick Ramsay.
Welsh: Cyn i mi alw ar Nick Ramsay, hoffwn ddweud fy mod wedi sylwi ar duedd gynyddol i hunanhyrwyddo ar gefndiroedd Zoom amryw Aelodau. Credaf y gallaf weld o leiaf dair enghraifft y prynhawn yma ar gefndiroedd Zoom. Felly, byddaf yn anfon canllawiau ar y mater hwn at yr holl Aelodau, gan gofio, wrth gwrs, nad oes gan Aelodau yn y Siambr gyfle i hunanhyrwyddo ar unrhyw gefndiroedd sydd ganddynt hwy. Rwy'n ceisio trin pob Aelod yn gyfartal bob amser, boed hynny dros Zoom neu yn y Siambr. Nick Ramsay.
English: Diolch, Llywydd. I've got Janet Finch-Saunders behind me, so that's all the self-promotion I need for this question. [ Laughter.] Minister, we talk a lot about building back better and building back greener in this Chamber. It strikes me that expanding horticulture is one way that we can do this. Of course, Welsh horticulture is massively supported by seasonal agricultural workers coming to the UK to pick fruit and vegetables on farms, and this has continued through the pandemic, as I believe that they've been allowed to self-isolate for 14 days on the farm where they work and live. Can you look at ways that these exemptions can be extended, or will you have discussions with the UK Government if it comes under their remit? This won't just be of benefit to horticulture; I understand that, in the run up to Christmas, there's a shortage of trained poultry processors as well, which could be plugged with an eight-week extension to the exemption for seasonal migrant workers.
Welsh: Diolch, Lywydd. Mae gennyf Janet Finch-Saunders y tu ôl i mi, felly dyna'r holl hunanhyrwyddo sydd ei angen arnaf ar gyfer y cwestiwn hwn. [ Chwerthin.] Weinidog, rydym yn sôn yn aml am ailadeiladu'n well ac ailadeiladu'n wyrddach yn y Siambr hon. Ymddengys i mi fod ehangu garddwriaeth yn un ffordd y gallwn wneud hyn. Wrth gwrs, mae garddwriaeth yng Nghymru yn cael cryn dipyn o gymorth gan y gweithwyr amaethyddol tymhorol sy'n dod i'r DU i gasglu ffrwythau a llysiau ar ffermydd, ac mae hyn wedi parhau drwy'r pandemig, gan y credaf eu bod wedi cael caniatâd i hunanynysu am 14 diwrnod ar y ffermydd lle maent yn gweithio ac yn byw. A allwch edrych ar ffyrdd y gellir ymestyn yr esemptiadau hyn, neu a fyddwch yn cael trafodaethau gyda Llywodraeth y DU os yw'n rhan o'u cylch gwaith hwy? Nid er budd garddwriaeth yn unig y bydd hyn; yn y cyfnod cyn y Nadolig, deallaf fod prinder proseswyr dofednod hyfforddedig hefyd, y gellid ei liniaru gydag estyniad wyth wythnos i'r esemptiad ar gyfer gweithwyr mudol tymhorol.
English: Thank you. We were certainly very concerned about seasonal agricultural workers not being able to come to the UK during the COVID-19 pandemic. Right at the beginning, probably back in April, I was involved in weekly discussions with the UK Government around this issue. Certainly, as we continue to go through the year, as you say, it's not just fruit pickers or vegetable pickers; there are other seasonal workers who we rely on. They are conversations that I do have with the UK Government, and I'm sure that other ministerial colleagues do too.
Welsh: Diolch. Yn sicr, roeddem yn bryderus iawn na allai gweithwyr amaethyddol tymhorol ddod i'r DU yn ystod pandemig COVID-19. Ar y cychwyn cyntaf, ym mis Ebrill yn ôl pob tebyg, roeddwn yn rhan o drafodaethau wythnosol gyda Llywodraeth y DU ynghylch y mater hwn. Yn sicr, wrth inni barhau drwy'r flwyddyn, fel y dywedwch, nid ydym yn sôn am gasglwyr ffrwythau na chasglwyr llysiau yn unig; rydym yn dibynnu ar weithwyr tymhorol eraill hefyd. Maent yn sgyrsiau rwy'n eu cael gyda Llywodraeth y DU, ac rwy'n siŵr fod Gweinidogion eraill yn eu cael hefyd.
English: Diolch. Agriculture plays a key role in supporting the Welsh language to thrive in our rural communities. By supporting farmers to manage their land's sustainability, our proposals balance the needs of the current generation with those of the next whilst supporting the resilience of Welsh-speaking communities.
Welsh: Diolch. Mae amaethyddiaeth yn chwarae rhan allweddol yn cefnogi'r Gymraeg i ffynnu yn ein cymunedau gwledig. Drwy gefnogi ffermwyr i reoli cynaliadwyedd eu tir, mae ein cynigion yn cydbwyso anghenion y genhedlaeth bresennol ag anghenion y genhedlaeth nesaf wrth gefnogi cadernid cymunedau Cymraeg eu hiaith.
English: Thank you very much for your response. I know that you'll be aware of the report published recently by Farming Connect, 'Language of the Land', and we know about the census figures that show that 43 per cent of agricultural workers speak Welsh, as compared to 19 per cent of the general population. Now, under the well-being of future generations Act, the Welsh language and culture are a pillar that stands side by side with economic sustainability, environmental sustainability, and social sustainability pillars. So, with that in mind, can you tell us whether payments for public goods should be extended to invest in the sustainability of the Welsh language in rural areas?
Welsh: Diolch am eich ateb. Byddwch chi, dwi'n gwybod, yn ymwybodol o'r adroddiad a gyhoeddwyd gan Cyswllt Ffermio, 'Iaith y Pridd', yn ddiweddar, ac rŷn ni'n gwybod am ffigurau'r cyfrifiad, sy'n dangos bod 43 y cant o weithwyr amaethyddol yn siarad Cymraeg o gymharu ag 19 y cant o'r boblogaeth yn gyffredinol. Nawr, wrth gwrs, o dan Ddeddf llesiant cenedlaethau'r dyfodol, mae'r iaith Gymraeg a diwylliant yn biler sydd yn sefyll ochr yn ochr gyda phileri cynaliadwyedd economaidd, amgylcheddol a chymdeithasol. Gyda hynny mewn golwg, allwch chi ddweud wrthym ni a ddylai taliadau am nwyddau cyhoeddus, felly, gael eu hestyn i fuddsoddi yng nghynaliadwyedd yr iaith Gymraeg mewn ardaloedd gwledig?
English: I am very aware of the 'Iaith y Pridd' report, which was recently published by Farming Connect, and the views expressed by participants and published in the report will add to our evidence base as we consider and develop our future proposals for supporting the sector as we leave the common agricultural policy. I thought it was really important to fund that piece of work, through Farming Connect, because I absolutely recognise the important role of the sector. You mention 43 per cent; we know the agricultural sector, probably, is the - well, absolutely is the highest sector that uses the Welsh language, so it's very important that we do that. As we bring forward our proposals under 'Sustainable Farming and our Land', obviously that will be considered, and I have to say, the Welsh language is something that we have recognised back in 'Brexit and our land', and 'Sustainable Farming and our Land' is absolutely a core underpinning principle.
Welsh: Rwy'n ymwybodol iawn o adroddiad 'Iaith y Pridd', a gyhoeddwyd yn ddiweddar gan Cyswllt Ffermio, a bydd y safbwyntiau a fynegwyd gan gyfranogwyr ac a gyhoeddwyd yn yr adroddiad yn ychwanegu at ein sylfaen dystiolaeth wrth inni ystyried a datblygu ein cynigion ar gyfer cefnogi'r sector yn y dyfodol wrth inni adael y polisi amaethyddol cyffredin. Roeddwn yn credu ei bod yn bwysig iawn ariannu'r gwaith hwnnw, drwy Cyswllt Ffermio, gan fy mod yn cydnabod rôl bwysig y sector yn llwyr. Rydych yn crybwyll y 43 y cant; gwyddom mai'r sector amaethyddol, mae'n debyg, yw'r - wel, yn sicr, y sector sy'n defnyddio fwyaf ar y Gymraeg, felly mae'n bwysig iawn ein bod yn gwneud hynny. Wrth inni gyflwyno ein cynigion o dan 'Ffermio Cynaliadwy a'n Tir', bydd hynny'n cael ei ystyried, yn amlwg, ac mae'n rhaid imi ddweud, mae'r Gymraeg yn rhywbeth rydym wedi cydnabod yn ôl yn 'Brexit a'n tir' a 'Ffermio Cynaliadwy a'n Tir' ei bod yn egwyddor sylfaenol gwbl greiddiol.
English: Minister, under your proposals, farmers will need to make changes to their business models, producing more and thinking about different products with less, and Brexit will bring both threats and opportunities in its wake. How is your department working with colleges and universities to ensure that our young entrepreneurs - Welsh speaking - do see agriculture as an exciting, modern and ethical sector that they can enter so that they, in turn, can prevent the Welsh-speaking workforce from slipping away from our land?
Welsh: O dan eich cynlluniau, bydd angen i ffermwyr wneud newidiadau i'w modelau busnes, gan gynhyrchu mwy a meddwl am gynhyrchion gwahanol gyda llai, a bydd Brexit yn dod â bygythiadau a chyfleoedd hefyd. Sut mae eich adran chi yn gweithio gyda cholegau a phrifysgolion i sicrhau bod ein hentrepreneuriaid ifanc Cymraeg eu hiaith yn gweld ffermio fel sector cyffrous, modern a moesegol i fynd iddo fel y gallant, yn eu tro, atal gweithlu sy'n siarad Cymraeg rhag llithro oddi ar y tir?