techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: We are committed to delivering high-quality health and care services centred on individual needs and outcomes. Our 'More than just words' strategic framework sets out our commitment and actions to support and strengthen the planning and delivery of Welsh language services in health and care, including, of course, mental health services.
Welsh: Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaethau iechyd a gofal o ansawdd uchel sy'n canolbwyntio ar anghenion a chanlyniadau unigolion. Mae ein fframwaith strategol 'Mwy na Geiriau' yn nodi ein hymrwymiad a'n camau gweithredu i gefnogi a chryfhau'r broses o gynllunio a darparu gwasanaethau Cymraeg ym maes iechyd a gofal, gan gynnwys, wrth gwrs, gwasanaethau iechyd meddwl.
English: Thank you for that response. It is true to say that there is concern that there is a lack of support and provision available through the medium of Welsh in dealing with mental health issues at a national level here in Wales. It's extremely important, of course, that individuals with mental health problems have the assistance in the language they are most comfortable using - you come to a diagnosis more quickly and improve the quality of care in general terms. So, would you agree to look at what is currently available - including software and electronic packages available - in order to support people effectively, and how things can improve for the future?
Welsh: Diolch yn fawr am yr ateb yna. Mae'n wir i ddweud bod yna bryder bod yna ddiffyg cefnogaeth a darpariaeth drwy gyfrwng y Gymraeg i ymdrin ag iechyd meddwl yn genedlaethol yma yng Nghymru. Mae'n hynod bwysig, wrth gwrs, fod unigolion sydd â salwch meddwl yn medru cael y cymorth sydd ei angen arnynt, a hynny yn yr iaith y maent fwyaf cyffyrddus yn ei defnyddio - rydych chi'n dod i ddiagnosis ynghynt ac yn gwella ansawdd y gofal yn gyffredinol. Felly, a wnewch chi gytuno i edrych ar yr hyn sydd ar gael - yn cynnwys y pecynnau meddalwedd ac electroneg sydd ar gael - er mwyn cefnogi pobl yn effeithiol, a sut y mae pethau i wella i'r dyfodol?
English: Yes. I'm happy to give that commitment and I recognise this is an issue that isn't about a care preference, it's about a care need; the two are different and it's important to recognise the distinction. It's also about where the active offer takes place, so people don't need to say, 'I would like to be able to access healthcare through the medium of Welsh', but actually there is an active offer for people to do that, particularly with mental health services where there are a range of challenges you've got to get over to actually access a service and recognise the need to take part in that service as well. Your point about software as well - I actually have current work already ongoing looking at the opportunities for software, looking at what exists in both English and in Welsh, and trying to make sure we appropriately equip the health and care service to do so. So, I recognise the point and I'll happily update in the future about where we get to. FootnoteLink
Welsh: Gwnaf. Rwy'n hapus i ymrwymo i hynny ac rwy'n cydnabod bod hwn yn fater nad yw'n ymwneud â dewis mewn gofal, mae'n ymwneud ag angen mewn gofal; mae'r ddau yn wahanol ac mae'n bwysig cydnabod y gwahaniaeth. Mae hefyd yn ymwneud â lle mae'r cynnig gweithredol yn digwydd, fel nad oes angen i bobl ddweud, 'Hoffwn allu cael gofal iechyd drwy gyfrwng y Gymraeg', ond bod cynnig gweithredol i bobl wneud hynny mewn gwirionedd, yn enwedig gyda gwasanaethau iechyd meddwl lle y ceir ystod o heriau sy'n rhaid i chi eu goresgyn er mwyn defnyddio gwasanaeth a chydnabod yr angen i gymryd rhan yn y gwasanaeth hwnnw yn ogystal. Mae eich pwynt ynglŷn â meddalwedd hefyd - mewn gwirionedd, mae gennyf waith ar y gweill eisoes ar hyn o bryd yn edrych ar y cyfleoedd ar gyfer meddalwedd, gan edrych ar yr hyn sy'n bodoli yn Saesneg ac yn Gymraeg, a cheisio gwneud yn siŵr ein bod yn arfogi'r gwasanaeth iechyd a gofal yn briodol i wneud hynny. Felly, rwy'n cydnabod y pwynt ac rwy'n hapus i roi'r wybodaeth diweddaraf i chi ynglŷn â'n sefyllfa yn y dyfodol. FootnoteLink
English: Thank you for the question. Our stroke delivery plan provides a framework for action by health boards and NHS trusts, working with their partners. It sets out the expectations of all stakeholders to prevent, diagnose and treat stroke in people of all ages, wherever they live in Wales and whatever their circumstances.
Welsh: Diolch i chi am y cwestiwn. Mae ein cynllun cyflawni ar gyfer strôc yn darparu fframwaith ar gyfer camau gweithredu gan fyrddau iechyd ac ymddiriedolaethau'r GIG yn gweithio gyda'u partneriaid. Mae'n nodi disgwyliadau'r holl randdeiliaid ynghylch atal, gwneud diagnosis a thrin strôc mewn pobl o bob oed, pa le bynnag y maent yn byw yng Nghymru a beth bynnag fo'u hamgylchiadau.
English: Thank you for the reply, Minister. The fact is, according to the Stroke Association, atrial fibrillation - it's a kind of disease with irregular heartbeat - can increase the risk of stroke by up to five times. AF is easily detectable and effective treatments exist to reduce the risk of stroke. However, the number of people who have not been identified as having AF combined with the number identified but on inappropriate medicine means that many people in Wales are having preventable strokes each year. What is the Welsh Government doing to increase the rate of AF detection as well as ensuring that they receive appropriate treatment so that the risk of people suffering an unnecessary stroke is reduced in Wales? Thank you.
Welsh: Diolch i chi am yr ateb, Weinidog. Y ffaith yw, yn ôl y Gymdeithas Strôc, mae ffibriliad atrïaidd - mae'n fath o glefyd gyda churiad calon afreolaidd - yn gallu cynyddu'r risg o gael strôc hyd at bum gwaith. Mae'n hawdd gwneud diagnosis o ffibriliad atrïaidd ac mae triniaethau effeithiol yn bodoli i leihau'r risg o strôc. Fodd bynnag, mae nifer y bobl nad ydynt wedi cael diagnosis o ffibriliad atrïaidd ynghyd â'r nifer sydd wedi cael diagnosis ond sydd ar feddygaeth amhriodol yn golygu bod llawer o bobl yng Nghymru yn cael strôc y gellid ei atal bob blwyddyn. Beth y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud i gynyddu'r gyfradd o achosion o ffibriliad atrïaidd a gaiff eu canfod yn ogystal â sicrhau eu bod yn cael triniaeth briodol fel bod gostyngiad yn nifer y bobl sy'n wynebu'r risg o strôc yn ddiangen yng Nghymru? Diolch.
English: Thank you for the question. I've just recently announced plans to deliver 19 new integrated health and care centres across Wales by 2021, to help deliver care closer to people's homes in their communities. I've identified up to £68 million for the centres. Construction will be subject to the agreement of a successful business case. The expectation is that those schemes will be delivered by 2021 to make sure the estate is fit for purpose to deliver a new integrated health and care system.
Welsh: Diolch i chi am y cwestiwn. Rwyf newydd gyhoeddi cynlluniau yn ddiweddar i ddarparu 19 o ganolfannau iechyd a gofal integredig newydd ar draws Cymru erbyn 2021, i helpu i ddarparu gofal yn agosach at gartrefi pobl yn eu cymunedau. Rwyf wedi nodi hyd at £68 miliwn ar gyfer y canolfannau. Bydd gwaith adeiladu yn amodol ar gytuno achos busnes llwyddiannus. Y disgwyliad yw y bydd y cynlluniau hynny'n cael eu cyflwyno erbyn 2021 i wneud yn siŵr fod yr ystâd yn addas at y diben i ddarparu system iechyd a gofal integredig newydd.
English: The money for delivering a much more appropriate primary healthcare estate is much appreciated, but I want to focus my question today on the delivery of services. I was particularly interested to read a report from The King's Fund on the success of Canterbury in New Zealand in limiting the rise and rise in demand for emergency services because of the investment in primary care services. This included having integrated teams, all of whom were valued. This included much better - many more primary care services, including 24-hour GP services, including observation beds to ensure that people weren't inappropriately admitted to hospital because people weren't sure whether or not they were seriously ill, and targeted falls prevention, which we know is one of the main causes why older people are admitted to hospital for emergency treatment. So, I'm just wondering whether you are thinking about the Canterbury, New Zealand service and the way in which it could influence the Welsh health service, because I know that Cardiff and the Vale is looking very closely at this. Do you think this is something that all health boards should be looking at as a model for future care or do you think this is very specific to Cardiff and the Vale?
Welsh: Mae'r arian ar gyfer darparu ystâd gofal iechyd sylfaenol llawer mwy priodol yn cael ei werthfawrogi'n fawr, ond rwyf eisiau canolbwyntio fy nghwestiwn heddiw ar ddarparu gwasanaethau. Roedd gennyf ddiddordeb arbennig mewn darllen adroddiad gan Gronfa'r Brenin ar lwyddiant Canterbury yn Seland Newydd yn cyfyngu ar y cynnydd yn y galw am wasanaethau brys oherwydd y buddsoddiad mewn gwasanaethau gofal sylfaenol. Roedd hyn yn cynnwys cael timau integredig, ac roedd pob un ohonynt yn cael eu gwerthfawrogi. Roedd yn cynnwys llawer gwell - llawer mwy o wasanaethau gofal sylfaenol, gan gynnwys gwasanaethau meddygon teulu 24 awr, gan gynnwys gwelyau arsylwi i sicrhau nad oedd pobl yn cael eu derbyn i'r ysbyty yn amhriodol oherwydd nad oedd pobl yn siŵr a oeddent yn ddifrifol wael ai peidio, a gwasanaeth atal cwympiadau wedi'i dargedu, un o'r prif achosion pam fod pobl hŷn yn cael eu derbyn i'r ysbyty ar gyfer triniaeth frys, fel y gwyddom. Felly, roeddwn yn meddwl tybed a ydych yn meddwl am wasanaeth Canterbury, Seland Newydd a'r modd y gallai ddylanwadu ar y gwasanaeth iechyd yng Nghymru, oherwydd gwn fod Caerdydd a'r Fro yn edrych yn agos iawn ar hyn. A ydych yn credu bod hwn yn rhywbeth y dylai pob bwrdd iechyd edrych arno fel model ar gyfer gofal yn y dyfodol neu a ydych yn credu bod hwn yn rhywbeth penodol iawn i Gaerdydd a'r Fro?
English: The next item, therefore, is topical questions, and David Melding's question.
Welsh: Yr eitem nesaf, felly, yw'r cwestiynau amserol, â chwestiwn David Melding.
English: We have a long-term positive trend in house building in Wales, and the reality is that the number of new dwellings started in Wales increased by 2 per cent in 2016-17, compared to the previous year, and this is the second highest annual number recorded since the start of the recession in 2007.
Welsh: Mae gennym duedd gadarnhaol hirdymor mewn perthynas ag adeiladu tai yng Nghymru, a'r realiti yw bod nifer yr anheddau newydd y dechreuwyd eu hadeiladu yng Nghymru wedi cynyddu 2 y cant yn 2016-17, o'i gymharu â'r flwyddyn flaenorol, a dyma'r ail nifer flynyddol uchaf a gofnodwyd ers dechrau'r dirwasgiad yn 2007.
English: Oh dear. [ Laughter.] Minister, let's just remind ourselves that, for the latest year, which takes us to September 2017, just gone, the figure is 6,830. That's a drop on the previous year, which was 6,900. But let me remind everyone here: your target is 8,700 - 8,700. You are nearly 2,000 below that, and it's 10 years since this Government achieved its target for new homes. It is simply not acceptable. You have, and the Government has had for several years, the Holmans report, one of the most authoritative reports ever produced on housing need, which said that this Government should consider adopting the alternative projection that Professor Holmans calculated, which was for 12,000 homes a year in Wales between now and 2030 - not 8,700, which you are pitifully missing as a target anyway, but 12,000. Don't you agree with me that it's high time the Welsh Government at least accepted the alternative projection so we can start to make some inroads into the housing crisis?
Welsh: O'r mawredd. [ Chwerthin.] Weinidog, gadewch i ni atgoffa ein hunain, ar gyfer y flwyddyn ddiweddaraf, sef hyd at fis Medi 2017, sydd newydd fod, mai'r ffigur yw 6,830. Mae hwnnw'n ostyngiad ers y flwyddyn flaenorol, a oedd yn 6,900. Ond gadewch i mi atgoffa pawb yma: eich targed yw 8,700 - 8,700. Rydych bron â bod 2,000 yn is na hynny, ac mae 10 mlynedd wedi bod ers i'r Llywodraeth hon gyflawni ei tharged ar gyfer cartrefi newydd. Nid yw'n dderbyniol o gwbl. Mae gennych adroddiad Holmans, ac mae wedi gan y Llywodraeth ers nifer o flynyddoedd, sef un o'r adroddiadau mwyaf awdurdodol a gynhyrchwyd erioed ar yr angen am dai, a oedd yn dweud y dylai'r Llywodraeth hon ystyried mabwysiadu'r amcanestyniad amgen a gyfrifwyd gan yr Athro Holmans, sef 12,000 o gartrefi y flwyddyn yng Nghymru rhwng nawr a 2030 - nid 8,700, ac rydych yn methu'n llwyr â chyrraedd y nod hwnnw beth bynnag, ond 12,000. Onid ydych yn cytuno ei bod hi'n hen bryd i Lywodraeth Cymru dderbyn yr amcanestyniad amgen, o leiaf, fel y gallwn ddechrau gwneud cynnydd mewn perthynas â'r argyfwng tai?
English: Thank you, Minister. The next question is from Simon Thomas.
Welsh: Diolch i'r Gweinidog. Y cwestiwn nesaf - Simon Thomas.
English: Recent changes made by the UK Government to stamp duty land tax have led to additional funds being available for the Welsh Government, and this has allowed me to make some changes that will mean that some 90 per cent of homebuyers in Wales will pay either the same or less tax than would have been the case under the stamp duty land tax.
Welsh: Mae newidiadau diweddar Llywodraeth y Deyrnas Unedig i dreth dir y dreth stamp wedi arwain at gyllid ychwanegol i Lywodraeth Cymru. Mae hyn wedi caniatáu i mi wneud rhai newidiadau a fydd yn golygu bod tua 90 y cant o'r rhai sy'n prynu cartrefi yng Nghymru yn talu naill ai'r un faint neu lai o dreth na'r hyn y byddai wedi digwydd o dan dreth dir y dreth stamp.
English: Well, I thank Simon Thomas for those two additional questions.
Welsh: Wel, diolch i Simon Thomas am y ddau gwestiwn ychwanegol hynny.
English: Llywydd, just to say that the underlying assumptions behind the decisions we are making in relation to devolved taxes will be independently scrutinised by Bangor University in the way that Simon Thomas suggested. I am committed. I told the Finance Committee that I would do my best to make sure that, alongside the final budget on 19 December, we will lay Bangor's updated assessments, taking into account the changes that we have made, and they will test those assumptions so that Assembly Members will see both the assumptions we've made and their independent look at them. Simon Thomas is right, of course, to refer to what the OBR said about the Chancellor's decision to raise the starting threshold for stamp duty land tax for first-time buyers in England on prices in the market. There is previous evidence, when there was a previous first-time buyers' rate, that that led not to lower bills for buyers but to higher prices for sellers. We will keep a careful look on that here in Wales. My decision to increase the starting threshold for anybody buying a home in Wales valued at £180,000 or less at least guarantees that other people beyond first-time buyers are not doubly penalised - not having a relief available to them but having to bear the inflated prices that sellers might be able to charge.
Welsh: Lywydd, hoffwn ddweud y bydd y rhagdybiaethau sylfaenol sydd wrth wraidd y penderfyniadau rydym yn eu gwneud mewn perthynas â threthi datganoledig yn destun craffu annibynnol gan Brifysgol Bangor yn y ffordd a awgrymodd Simon Thomas. Rwyf wedi ymrwymo. Dywedais wrth y Pwyllgor Cyllid y buaswn yn gwneud fy ngorau i sicrhau y byddwn, ochr yn ochr â'r gyllideb derfynol ar 19 Rhagfyr, yn cyflwyno asesiadau diweddaredig Bangor, sy'n ystyried y newidiadau a wnaethom, a byddant yn profi'r rhagdybiaethau hynny fel bod Aelodau'r Cynulliad yn gweld y rhagdybiaethau a wnaethom a'u hystyriaeth annibynnol ohonynt. Mae Simon Thomas yn gywir, wrth gwrs, i gyfeirio at yr hyn a ddywedodd y Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidebol ynglŷn â phenderfyniad y Canghellor i godi'r trothwy cychwynnol ar gyfer treth dir y dreth stamp i brynwyr tro cyntaf yn Lloegr ar brisiau yn y farchnad. Mae yna dystiolaeth flaenorol, pan gafwyd cyfradd flaenorol ar gyfer prynwyr tro cyntaf, nad arweiniodd at filiau is i brynwyr ond yn hytrach at brisiau uwch i werthwyr. Byddwn yn cadw golwg ofalus ar hynny yma yng Nghymru. Mae fy mhenderfyniad i godi'r trothwy cychwynnol i unrhyw un sy'n prynu cartref yng Nghymru gwerth £180,000 neu lai o leiaf yn gwarantu nad yw pobl eraill y tu hwnt i brynwyr tro cyntaf yn cael eu cosbi ddwywaith - hynny yw yn sgil y ffaith nad oes rhyddhad ar gael iddynt ond eu bod yn gorfod talu'r prisiau uwch y gallai gwerthwyr ofyn amdanynt.
English: We, on these benches, would like to welcome the increase in the tax-exempt amount up to £180,000. Would the Cabinet Secretary similarly welcome the tax cut by the UK Government that made this money available to him? Will he also reflect on whether a written statement is really sufficient to announce changes in tax rates, as he considers the evolving financial procedures in this Assembly? Could I also ask him is he now engaged in tax competition with England? I think, perhaps, this increase to £180,000 may mitigate the risk of first-time buyers perhaps looking to buy over the border, but actually people who are buying a second or further time - does he think the reduction of up to £1,100 at the £180,000 mark may be sufficient to encourage people to come and buy in Wales? And is that something he would welcome? Could he also just clarify: is this a grand statement of progressive politics, what he's doing with land transaction tax, or is it just a sensible alignment of the tax rates to the level of house prices prevalent in Wales? Finally, last week, he said that the commercial 6 per cent rate would lead to just a small number of thousands being raised. On the basis of other data given to us by his department, we calculate it as at least £2.7 million a year. Could he look again at his calculations, and will he at least keep that 6 per cent rate under review in light of its impact on development across Wales?
Welsh: Hoffem ni, ar y meinciau hyn, groesawu'r cynnydd yn y swm di-dreth hyd at £180,000. Yn yr un modd, a fyddai Ysgrifennydd y Cabinet yn croesawu'r toriad treth a gyflwynwyd gan Lywodraeth y DU a sicrhaodd fod yr arian hwn ar gael iddo? A wnaiff ystyried a yw datganiad ysgrifenedig yn ddigon mewn gwirionedd i gyhoeddi newidiadau yn y cyfraddau treth, wrth iddo ystyried y gweithdrefnau ariannol sy'n esblygu yn y Cynulliad hwn? A gaf fi hefyd ofyn a yw mewn cystadleuaeth dreth â Lloegr bellach? Credaf y gallai'r cynnydd hwn i £180,000 liniaru'r risg y bydd prynwyr tro cyntaf yn ystyried prynu dros y ffin o bosibl, ond mewn gwirionedd mae pobl sy'n prynu am yr ail dro neu fwy na hynny - a yw'n credu y bydd y gostyngiad o hyd at £1,100 ar gartref gwerth £180,000 yn ddigon i annog pobl i ddod i brynu yng Nghymru? Ac a yw hynny'n rhywbeth y byddai'n ei groesawu? A allai egluro hefyd: a yw hwn yn ddatganiad mawreddog o wleidyddiaeth flaengar, yr hyn y mae'n ei wneud gyda'r dreth trafodion tir, neu a yw ond yn gyfliniad synhwyrol o'r cyfraddau treth ar lefel prisiau tai sy'n gyffredin yng Nghymru? Yn olaf, yr wythnos diwethaf, dywedodd y byddai'r gyfradd fasnachol o 6 y cant yn arwain at godi ychydig o filoedd yn unig. Ar sail data gwahanol a gawsom gan ei adran, rydym yn cyfrifo y bydd yn £2.7 miliwn y flwyddyn fan lleiaf. A allai edrych eto ar ei gyfrifiadau, ac a allai barhau i adolygu'r gyfradd honno o 6 y cant o ystyried ei heffaith ar ddatblygu ledled Cymru?
English: Today, I announced that a permanent small business rate relief scheme will be introduced from 1 April 2018, which provides assurances and security for small businesses in Wales. The scheme targets support at businesses, supports jobs and growth, and delivers wider benefits for local communities.
Welsh: Heddiw, cyhoeddais y bydd cynllun rhyddhad ardrethi busnesau bach parhaol yn cael ei gyflwyno o 1 Ebrill 2018, sy'n darparu sicrwydd a diogelwch ar gyfer busnesau bach yng Nghymru. Mae'r cynllun yn targedu cefnogaeth i fusnesau, yn cefnogi swyddi a thwf, a chyflawni manteision ehangach i'n cymunedau lleol.
English: At the time of the Assembly election, the Labour manifesto promised, 'We will offer a tax cut to all small businesses in Wales'. I presume that this is the policy announcement that is designed to give effect to that pledge. Now, that could have been achieved through a variety of means - by raising the lower and upper thresholds for relief and increasing the rate, introducing a split multiplier differential between small and larger businesses. Can the Cabinet Secretary confirm that he's done none of those things? And so, effectively, by my calculation, the proportion of small businesses that will benefit from the relief that he's announced will be around about 70 per cent, not all small businesses in Wales, as was suggested by the pledge. In terms of the detail of what he's announced, could he give us a bit more detail about the targeted support for the small hydropower schemes? I was very glad to see that. That was part of the budget agreement between Plaid Cymru and the Government. But could we have some more of the detail of that? I presume the reference to the living wage is a reference to the real living wage, not the national living wage. And in terms of the forward programme of work, the ideas for future exploration, there seems to be a suggestion that business rate relief will be conditional in future. Does he see it being linked in some way with some of the criteria set out yesterday in the economic action plan in terms of the economic contract between businesses seeking investment and the Government?
Welsh: Ar adeg etholiad y Cynulliad, roedd maniffesto'r Blaid Lafur yn addo, 'Byddwn yn cynnig toriad treth i bob busnes bach yng Nghymru'. Rwy'n tybio mai hwn yw'r cyhoeddiad polisi sydd wedi'i gynllunio i roi effaith i'r addewid hwnnw. Nawr, gallai hynny fod wedi cael ei gyflawni mewn amryw o ffyrdd - drwy godi'r trothwyon isaf ac uchaf ar gyfer rhyddhad a chynyddu'r gyfradd, gan gyflwyno lluosydd hollt rhwng busnesau bach a mwy. A all Ysgrifennydd y Cabinet gadarnhau nad yw wedi gwneud yr un o'r pethau hynny? Ac felly, i bob pwrpas, yn ôl fy nghyfrif i, bydd cyfran y busnesau bach a fydd yn elwa o'r rhyddhad y mae wedi'i gyhoeddi o gwmpas 70 y cant, ac nid pob busnes bach yng Nghymru, fel roedd yr addewid yn awgrymu. O ran manylion yr hyn y mae wedi'i gyhoeddi, a allai roi ychydig mwy o fanylion am y cymorth wedi'i dargedu ar gyfer cynlluniau ynni dŵr bach? Roeddwn yn falch iawn o weld hwnnw. Roedd yn rhan o gytundeb y gyllideb rhwng Plaid Cymru a'r Llywodraeth. Ond a allem gael mwy o fanylion mewn perthynas â hwnnw? Rwy'n tybio bod y cyfeiriad at y cyflog byw yn gyfeiriad at y cyflog byw go iawn, nid y cyflog byw cenedlaethol. Ac o ran y flaenraglen waith, y syniadau ar gyfer archwilio yn y dyfodol, ymddengys bod awgrym y bydd rhyddhad ardrethi busnes yn amodol yn y dyfodol. A yw'n rhagweld y bydd yn gysylltiedig mewn rhyw ffordd â rhai o'r meini prawf a nodwyd yn y cynllun gweithredu economaidd ddoe o ran y cytundeb economaidd rhwng busnesau sy'n ceisio buddsoddiad a'r Llywodraeth?