English: The Member makes a very strong point. Many place names have changed multiple times over the centuries. There are towns and villages in Wales that have had no fewer than five names. The key point to the historic environment Act is that we were able to bring forward statutory duties on - and I'll come to this point - local planning authorities to pay due regard to that list and to consider historic place names in any changes that may take place. So, there are practical purposes behind this list that go beyond merely educating and informing the public. The list will, of course, help to raise general awareness about the importance of historic place names and encourage their use, but it will be much more than just a record. It will also support, as I've mentioned, the informed and sensitive management of the historic environment. In statutory guidance that I will be issuing to local and national park authorities and Natural Resources Wales this May, use of the list of historic place names will be specifically considered. In general terms, that guidance will direct these public bodies to take account of the list of historic place names when considering the naming and renaming of streets, properties and other places, either directly or, indeed, as the Member outlined, by another party. This will make sure that appropriate historic names are given proper consideration before these bodies take any naming decisions. More specifically, it will guide local authorities on the use of the list of historic place names in the exercise of their statutory responsibilities over street and property naming and numbering. Anyone wishing to change a property name that is part of its official address, whether that name is historic or not, must make an application to the local authority. The new guidance will direct local authorities to recognise historic place names and their policies on street and property naming, and make applicants aware of historic names and encourage them to use them. These measures will highlight the importance of historic place names and make sure that they continue to be vital elements of Wales's heritage. These measures are proportionate and crucially they are deliverable. Any legislation to introduce formal protection at this time would be premature. Moreover, based on the information provided in the Member's explanatory memorandum, I have some reservations about the proposals.
Welsh: Mae'r Aelod yn gwneud pwynt cryf iawn. Mae llawer o enwau lleoedd wedi newid sawl gwaith dros y canrifoedd. Ceir trefi a phentrefi yng Nghymru sydd wedi cael cymaint â phum enw. Pwynt allweddol Deddf yr amgylchedd hanesyddol yw ein bod wedi gallu cyflwyno dyletswyddau statudol - a byddaf yn dod at y pwynt hwn - ar awdurdodau cynllunio lleol i roi sylw dyledus i'r rhestr honno ac i ystyried enwau lleoedd hanesyddol mewn unrhyw newidiadau a allai ddigwydd. Felly, mae yna ddibenion ymarferol yn sail i'r rhestr hon sy'n mynd y tu hwnt i addysgu a hysbysu'r cyhoedd yn unig. Bydd y rhestr, wrth gwrs, yn helpu i godi ymwybyddiaeth gyffredinol am bwysigrwydd enwau lleoedd hanesyddol ac yn annog pobl i'w defnyddio, ond bydd yn llawer mwy na chofnod yn unig. Fel y soniais, bydd hefyd yn cefnogi rheolaeth wybodus a sensitif ar yr amgylchedd hanesyddol. Mewn canllawiau statudol y byddaf yn eu cyhoeddi i awdurdodau parciau lleol a chenedlaethol a Cyfoeth Naturiol Cymru ym mis Mai, bydd defnydd o'r rhestr o enwau lleoedd hanesyddol yn cael ei ystyried yn benodol. Yn gyffredinol, bydd y canllawiau hynny'n cyfarwyddo'r cyrff cyhoeddus hyn i ystyried y rhestr o enwau lleoedd hanesyddol wrth ystyried enwi ac ailenwi strydoedd, adeiladau a lleoedd eraill, naill ai'n uniongyrchol neu'n wir, fel yr amlinellodd yr Aelod, gan barti arall. Bydd hyn yn gwneud yn siŵr fod enwau hanesyddol priodol yn cael eu hystyried yn briodol cyn i'r cyrff hyn wneud unrhyw benderfyniadau ynglŷn ag enwau. Yn fwy penodol, bydd yn cyfeirio awdurdodau lleol ar eu defnydd o'r rhestr o enwau lleoedd hanesyddol wrth iddynt arfer eu cyfrifoldebau statudol dros enwi a rhifo strydoedd ac eiddo. Mae'n rhaid i unrhyw un sy'n dymuno newid enw eiddo sy'n rhan o'i gyfeiriad swyddogol, pa un a yw'r enw hwnnw'n hanesyddol ai peidio, wneud cais i'r awdurdod lleol. Bydd y canllawiau newydd yn cyfarwyddo awdurdodau lleol i gydnabod enwau lleoedd hanesyddol a'u polisïau ar enwi strydoedd ac eiddo, a gwneud ymgeiswyr yn ymwybodol o enwau hanesyddol a'u hannog i'w defnyddio. Bydd y mesurau hyn yn amlygu pwysigrwydd enwau lleoedd hanesyddol ac yn gwneud yn siŵr eu bod yn parhau i fod yn elfennau hanfodol o dreftadaeth Cymru. Mae'r mesurau hyn yn gymesur ac yn allweddol, maent yn gyflawnadwy. Byddai unrhyw ddeddfwriaeth i gyflwyno diogelwch ffurfiol ar hyn o bryd yn gynamserol. Ar ben hynny, yn seiliedig ar y wybodaeth a ddarparwyd ym memorandwm esboniadol yr Aelod, mae gennyf rai amheuon ynglŷn â'r cynigion.