English: Last week we received the news that the dreaded south Wales programme is being resurrected after six years, in terms of accident and emergency configuration. This means consultant-led services are recommended for removal from the Royal Glamorgan Hospital in Llantrisant. During the same briefing, we were told that the Royal Glamorgan has the busiest A&E of the three district general hospitals under Cwm Taf Morgannwg University Health Board. The A&E department will lose its last consultant at the end of March; then it will be entirely reliant on locum consultants. In contrast, the Princess of Wales Hospital in Bridgend has eight consultants in A&E, and the Prince Charles Hospital in Merthyr has the equivalent of four and a half consultants in A&E. Many people are questioning how and why this disparity has been allowed to develop. People are also questioning whether they will be able to get to hospital in time in an emergency. I've heard from people this week who say they would have died, or even worse - that their child would have died - had they been forced to travel further afield than the Royal Glamorgan Hospital. A survey from a few years ago found that fewer than half of people questioned in Wales knew that health is devolved. Therefore, many people do not know that Labour runs the NHS in Wales, and has done so since the beginning of devolution in 1999. As you have responsibility for health in Wales, and you are a member of the political party that has run health in Wales for decades, what can you say to the people in the Rhondda who believe that this decision will cost lives? Will you take responsibility for it, and how do you justify making people travel further in a life-threatening situation?
Welsh: Yr wythnos diwethaf, cawsom y newyddion fod y rhaglen de Cymru ofnadwy yn cael ei hatgyfodi ar ôl chwe blynedd, o ran cyfluniad adrannau damweiniau ac achosion brys. Golyga hyn yr argymhellir cael gwared ar wasanaethau dan arweiniad meddygon ymgynghorol o Ysbyty Brenhinol Morgannwg yn Llantrisant. Yn ystod yr un sesiwn friffio, dywedwyd wrthym mai Ysbyty Brenhinol Morgannwg sydd â'r adran damweiniau ac achosion brys brysuraf o'r tri ysbyty cyffredinol dosbarth ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Cwm Taf Morgannwg. Bydd yr adran damweiniau ac achosion brys yn colli ei meddyg ymgynghorol olaf ddiwedd mis Mawrth; ar ôl hynny, bydd yn gwbl ddibynnol ar feddygon ymgynghorol locwm. Mewn cyferbyniad, mae gan Ysbyty Tywysoges Cymru ym Mhen-y-bont ar Ogwr wyth meddyg ymgynghorol yn yr adran damweiniau ac achosion brys, ac mae gan Ysbyty'r Tywysog Siarl ym Merthyr Tudful yr hyn sy'n gyfwerth â phedwar meddyg ymgynghorol a hanner yn yr adran damweiniau ac achosion brys. Mae llawer o bobl yn cwestiynu sut a pham y caniatawyd i'r gwahaniaeth hwn ddatblygu. Mae pobl hefyd yn cwestiynu a fyddant yn gallu cyrraedd ysbyty mewn pryd mewn argyfwng. Rwyf wedi clywed gan bobl yr wythnos hon sy'n dweud y byddent wedi marw, neu'n waeth byth - y byddai eu plentyn wedi marw - pe baent wedi cael eu gorfodi i deithio ymhellach nag Ysbyty Brenhinol Morgannwg. Canfu arolwg ychydig flynyddoedd yn ôl mai llai na hanner y bobl a holwyd yng Nghymru a oedd yn gwybod bod iechyd yn faes sydd wedi'i ddatganoli. Felly, nid oes llawer o bobl yn gwybod mai Llafur sy'n gyfrifol am y GIG yng Nghymru, ac wedi bod yn gyfrifol amdano ers dechrau datganoli ym 1999. Gan fod gennych gyfrifoldeb am iechyd yng Nghymru, a'ch bod yn aelod o'r blaid wleidyddol sydd wedi bod yn gyfrifol am iechyd yng Nghymru ers degawdau, beth allwch chi ei ddweud wrth y bobl yn y Rhondda sy'n credu y bydd y penderfyniad hwn yn costio mewn bywydau? A wnewch chi ysgwyddo'r cyfrifoldeb amdano, a sut rydych yn cyfiawnhau gwneud i bobl deithio ymhellach mewn sefyllfa lle mae bywyd yn y fantol?