English: Well of course I have responsibility for the national health service here in Wales, and I'm proud to do so. When the health service gets things wrong, I'm the Minister responsible for the health service, just as when the health service makes a huge difference in saving lives and caring for people in the compassionate way that we've come to expect as a normal everyday reality of what our health service does the overwhelming majority of the time. As I indicated in answer to Andrew R.T. Davies's questions earlier, we definitely have learned from the outbreak in Wrexham Maelor earlier in the summer, and those lessons are being applied in the Royal Glamorgan at present. It's important we continue to learn as the coronavirus pandemic continues. So, the leadership from Gill Harris in particular, as the nurse director, now acting chief executive until the new chief executive arrives later in the year, was particularly important, as was the way that stakeholders were brought together - not just the leadership team, but also the staff and trade union representatives - and the communications with families. The risks for this particular virus are real and significant, and every one of these particular outbreaks - whether in a care home, a hospital or in community transmission - highlights the risks and why it's important for our healthcare professionals to adhere to the best infection prevention and control advice, and also why members of the public need to help them in doing so. So, there are, of course, lessons to learn, and I think it may be helpful, in terms of not just the Member's question, but, potentially, in dealing with the committee, to set out and highlight what we think some of those lessons learnt are as we go through the Cwm Taf Morgannwg challenges in the Royal Glamorgan at present, and to understand where we think there is room for improvement and what that means. You'll already see, though, that the chief medical officer's department has already written to all health boards reiterating a range of guidance and advice, and indeed the chief nursing officer has also reiterated the advice and expectations on infection prevention and control across the whole service.
Welsh: Wel, wrth gwrs, fi sy'n gyfrifol am y gwasanaeth iechyd gwladol yma yng Nghymru, ac rwy'n falch o wneud hynny. Pan fydd y gwasanaeth iechyd yn gwneud pethau'n anghywir, fi yw'r Gweinidog sy'n gyfrifol am y gwasanaeth iechyd, yn union fel pan fydd y gwasanaeth iechyd yn gwneud gwahaniaeth enfawr yn achub bywydau a gofalu am bobl yn y ffordd dosturiol rydym wedi dod i'w disgwyl fel realiti arferol bob dydd yr hyn y mae ein gwasanaeth iechyd yn ei wneud am y mwyafrif helaeth o'r amser. Fel y dywedais wrth ateb cwestiynau Andrew R.T. Davies yn gynharach, rydym yn bendant wedi dysgu o'r achosion yn Ysbyty Maelor Wrecsam yn gynharach yn yr haf, ac mae'r gwersi hynny'n cael eu cymhwyso yn Ysbyty Brenhinol Morgannwg ar hyn o bryd. Mae'n bwysig ein bod yn parhau i ddysgu wrth i'r pandemig coronafeirws barhau. Felly, roedd yr arweinyddiaeth gan Gill Harris yn benodol, fel y cyfarwyddwr nyrsio, sydd bellach yn brif weithredwr dros dro nes i'r prif weithredwr newydd gyrraedd yn ddiweddarach yn y flwyddyn, yn arbennig o bwysig, fel roedd y ffordd y daethpwyd â rhanddeiliaid at ei gilydd - nid y tîm arwain yn unig, ond y staff a chynrychiolwyr undebau llafur hefyd - a'r modd y cyfathrebwyd â theuluoedd. Mae risgiau'r feirws hwn yn real ac yn sylweddol, ac mae pob un o'r clystyrau hyn - boed mewn cartref gofal, ysbyty neu drwy drosglwyddiad cymunedol - yn amlygu'r risgiau a pham ei bod yn bwysig i'n gweithwyr gofal iechyd proffesiynol gadw at y cyngor gorau ar atal a rheoli heintiau, a hefyd pam y mae angen i aelodau o'r cyhoedd eu helpu i wneud hynny. Felly, wrth gwrs, mae gwersi i'w dysgu, a chredaf y gallai fod yn ddefnyddiol, nid yn unig mewn perthynas â chwestiwn yr Aelod, ond wrth ymwneud â'r pwyllgor o bosibl, inni nodi ac amlygu'r hyn y credwn yw rhai o'r gwersi a ddysgwyd wrth inni fynd drwy'r heriau y mae Cwm Taf Morgannwg yn eu hwynebu yn Ysbyty Brenhinol Morgannwg ar hyn o bryd, a deall lle credwn fod lle i wella a beth y mae hynny'n ei olygu. Fe fyddwch eisoes yn gweld, serch hynny, fod adran y prif swyddog meddygol eisoes wedi ysgrifennu at bob bwrdd iechyd yn ailadrodd amrywiaeth o ganllawiau a chyngor, ac yn wir mae'r prif swyddog nyrsio hefyd wedi ailadrodd y cyngor a'r disgwyliadau mewn perthynas ag atal a rheoli heintiau ar draws y gwasanaeth cyfan.