techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Certainly, and, when I talk about young people, I'm not just talking about those in schools; it extends to cover that group too. And I would ask the Deputy Minister to reflect on that too. I see that time is against me, but, similar to Alun Davies, it's a matter of equality and how we're going to ensure, just in terms of the services that are meant to be there now, that they're running - that's one of the things, without mentioning extending services for the future. Thank you.
Welsh: Yn sicr, a dwi'n meddwl bod hynny'n ymestyn - pan wyf yn sôn am bobl ifanc, nid dim ond y rhai mewn ysgolion yw. A byddwn i'n gofyn i'r Dirprwy Weinidog adlewyrchu ar hynny. Dwi'n gweld bod amser yn dod i ben, ond, yn debyg iawn i Alun Davies, mater o gydraddoldeb ydy o a sut ydym ni'n mynd i sicrhau hyd yn oed bod y gwasanaethau sydd i fod yno rŵan yn rhedeg - dyna ydy un o'r pethau, heb sôn am ymestyn y gwasanaethau ar gyfer y dyfodol. Diolch.
English: I'm always grateful for the Minister's candour. It's a refreshing candour, and we all appreciate it. Let me say one thing, and I admire your fortitude with an electric bike. If you lived in Tredegar this morning, you wouldn't have enjoyed it. But, in terms of the issue around Cardiff, because it is an important issue, it's profoundly unfair that my constituents and constituents from elsewhere in the Valleys, whom Cardiff relies upon in terms of retail and professional employment and the rest of it, would be asked to pay a congestion charge that pays for improvements in Cardiff and not for improvements in the Valleys and elsewhere. That is profoundly unfair. And, for people like me, I would never, ever be persuaded to support that. So, we need to find something that is fair and equitable for everyone who uses this transport system.
Welsh: Rwyf bob amser yn ddiolchgar am onestrwydd y Gweinidog. Mae'n braf ei glywed, ac rydym i gyd yn ei werthfawrogi. Gadewch imi ddweud un peth, ac rwy'n edmygu eich dyfalbarhad gyda beic trydan. Pe baech yn byw yn Nhredegar y bore yma, ni fyddech wedi ei fwynhau. Ond ynglŷn â'r broblem yng Nghaerdydd, oherwydd mae'n fater pwysig, mae'n hynod annheg y byddai'n rhaid i fy etholwyr i ac etholwyr o lefydd eraill yn y Cymoedd, y mae Caerdydd yn dibynnu arnynt mewn manwerthu a chyflogaeth broffesiynol a phopeth, dalu tâl atal tagfeydd sy'n talu am welliannau yng Nghaerdydd ac nid gwelliannau yn y Cymoedd ac mewn mannau eraill. Mae hynny'n hollol annheg. Ac i bobl fel fi, ni fyddwn byth yn gallu cael fy mherswadio i gefnogi hynny. Felly, mae angen inni ddod o hyd i rywbeth sy'n deg ac yn gyfartal i bawb sy'n defnyddio'r system drafnidiaeth hon.
English: Well, thank you very much, Deputy Presiding Officer.
Welsh: Wel, diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd.
English: The proposal is to note the committee's report. Does any Member object? No, therefore the motion is agreed in accordance with Standing Order 12.36.
Welsh: Y cwestiwn yw: a ddylid nodi adroddiad y pwyllgor? A oes unrhyw Aelod yn gwrthwynebu? Nac oes, felly derbynir y cynnig yn unol â Rheol Sefydlog 12.36.
English: Item 6 this afternoon is the Welsh Conservatives debate on offshore renewable energy. I call on Janet Finch-Saunders to move the motion.
Welsh: Eitem 6 y prynhawn yma yw dadl y Ceidwadwyr Cymreig: ynni adnewyddadwy ar y môr. Galwaf ar Janet Finch-Saunders i wneud y cynnig.
English: Diolch, Dirprwy Lywydd, and I'm very proud as a Welsh Conservative to be opening this debate on offshore renewable energy. Electricity consumption in Wales is expected to surge by up to 300 per cent by 2050, due to increased demand by the transport and heat sectors. The Welsh Government has to take accountability to ensure that we have sufficient capacity to meet this demand. It is vital that Wales does not miss out on renewable opportunities and their subsequent benefits to the community, including employment opportunities, and a boost to our economy. The case for investment in offshore wind is clear: the UK is already viewed as a world leader in offshore wind. In 2020, there were 35 offshore windfarms off the coast of Great Britain, encompassing almost 2,200 wind turbines. Contributing 13 per cent of the UK's electricity needs, these offshore windfarms produced 40.7 TWh. Offshore windfarms are also viewed as more efficient than their on-land counterparts. This is primarily due to the higher wind speeds experienced across the sea and a lack of physical obstructions by natural or man-made structures. This subsequently results in the seas providing more space for offshore windfarms to be positioned, as well as being further away from local populations. Offshore renewables can contribute a significant amount to Wales's economy, and floating offshore wind is said to have contributed £2.2 million to the Welsh economy in recent years.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd, ac rwy'n falch iawn fel Ceidwadwr Cymreig i fod yn agor y ddadl hon ar ynni adnewyddadwy ar y môr. Mae disgwyl i'r defnydd o drydan yng Nghymru gynyddu hyd at 300 y cant erbyn 2050, oherwydd cynnydd yn y galw yn y sectorau trafnidiaeth a gwres. Mae'n rhaid i Lywodraeth Cymru gymryd cyfrifoldeb dros sicrhau bod gennym ddigon o gapasiti i ateb y galw hwn. Mae'n hanfodol nad yw Cymru'n colli cyfleoedd ym maes ynni adnewyddadwy a'u buddion dilynol i'r gymuned, gan gynnwys cyfleoedd cyflogaeth, a hwb i'n heconomi. Mae'r achos dros fuddsoddi mewn ynni gwynt ar y môr yn glir: mae'r DU eisoes yn cael ei ystyried fel arweinydd byd ym maes ynni gwynt ar y môr. Yn 2020, roedd 35 fferm wynt ar y môr oddi ar arfordir Prydain, yn cynnwys bron i 2,200 o dyrbinau gwynt. Gan gyfrannu 13 y cant o anghenion trydan y DU, cynhyrchodd y ffermydd gwynt ar y môr hyn 40.7 TWh. Mae ffermydd gwynt ar y môr hefyd yn cael eu hystyried yn fwy effeithlon na ffermydd gwynt ar y tir. Mae hyn yn bennaf oherwydd cyflymder gwynt uwch dros y môr a'r ffaith nad oes rhwystrau ffisegol naturiol neu adeileddau. Yn sgil hyn, mae'r moroedd yn cynnig mwy o le ar gyfer lleoli ffermydd gwynt ar y môr, ac maent hefyd yn bellach oddi wrth boblogaethau lleol. Gall ynni adnewyddadwy ar y môr gyfrannu llawer iawn i economi Cymru, a dywedir bod ynni gwynt arnofiol ar y môr wedi cyfrannu £2.2 miliwn at economi Cymru yn y blynyddoedd diwethaf.
English: Yes, I'm more than happy to take an intervention.
Welsh: Gwnaf, rwy'n fwy na pharod i dderbyn ymyriad.
English: To me, you won't be surprised to hear, making sure that Holyhead is the key port for the next generation of offshore wind in the Irish sea is very, very important. The free port bid developed by Ynys Môn and Stena for the north of Wales could be key in that. I'm sure the Member would be glad that the campaign was successful to get a level playing field in terms of funding for free ports in Wales, but does he also agree that the best way to bring synergy would be actually to have two free ports - north-west and south-west - two successful bids to drive forward the kind of change he wants?
Welsh: I mi, ni fyddwch yn synnu clywed, mae sicrhau mai Caergybi yw'r porthladd allweddol ar gyfer y genhedlaeth nesaf o ynni gwynt ar y môr ym Môr Iwerddon yn bwysig iawn. Gallai'r cais porthladd rhydd a ddatblygwyd gan Ynys Môn a Stena ar gyfer gogledd Cymru fod yn allweddol yn hynny o beth. Rwy'n siŵr y byddai'r Aelod yn falch fod yr ymgyrch wedi bod yn llwyddiannus i sicrhau chwarae teg o ran cyllid ar gyfer porthladdoedd rhydd yng Nghymru, ond a yw hefyd yn cytuno mai'r ffordd orau o sicrhau synergedd fyddai cael dau borthladd rhydd - yn y gogledd-orllewin a'r de-orllewin - dau gais llwyddiannus i hybu'r math o newid y mae'n dymuno ei weld?
English: And for the record, I should notify that the Celtic free port involves my constituency as well. Carolyn Thomas.
Welsh: Ac ar gyfer y cofnod, dylwn nodi bod fy etholaeth innau'n rhan o ardal y porthladd rhydd Celtaidd hefyd. Carolyn Thomas.
English: I'm grateful for you taking the intervention. Obviously, you're on a trail now to denigrate the actions of the UK Government. Why is it the case that the first, the second, the third and the fourth largest windfarms in the world are in the United Kingdom - in the world - if the UK Government has been slow to act?
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i chi am dderbyn yr ymyriad. Yn amlwg, eich bwriad nawr yw pardduo gweithredoedd Llywodraeth y DU. Pam, felly, fod y fferm wynt fwyaf, yr ail, y drydedd a'r bedwaredd fwyaf yn y byd yn y Deyrnas Unedig - yn y byd - os yw Llywodraeth y DU wedi bod yn araf i weithredu?
English: Because they could have had the sixth, seventh, eighth, ninth and tenth if they'd been a bit faster is the easiest answer to that. [ Interruption.] Your motion today makes no mention - no mention at all - of the UK Government's responsibilities. It makes no mention at all of the UK Government's responsibilities. What I would say to you is this: you believe that we should be part of a union in the United Kingdom. We have mutually agreed responsibilities. You want us to step up to ours; you need to ask your political masters in Westminster to step up to theirs. Your party's motion makes no mention of the responsibility of the UK Government, as if it's entirely divorced from the developments in Wales. And it's completely understandable to me that you do that, because you have a record of colossal failure in the energy sector, and it's easier forgotten. [ Interruption.] I'll remind you of one. Do you remember the Charles Hendry report? You sat on those benches opposite here and supported it -
Welsh: Oherwydd gallent fod wedi cael y chweched, seithfed, wythfed, nawfed a'r degfed pe baent wedi bod ychydig yn gyflymach yw'r ateb hawsaf i hynny. [ Torri ar draws.] Nid yw eich cynnig heddiw yn sôn - dim sôn o gwbl - am gyfrifoldebau Llywodraeth y DU. Nid yw'n sôn o gwbl am gyfrifoldebau Llywodraeth y DU. Rwyf am ddweud hyn wrthych: rydych yn credu y dylem fod yn rhan o undeb yn y Deyrnas Unedig. Mae gennym gyfrifoldebau y cytunwyd arnynt gan y ddwy ochr. Rydych am i ni gyflawni ein cyfrifoldebau ninnau; mae angen i chi ofyn i'ch meistri gwleidyddol yn San Steffan gyflawni eu rhai hwythau. Nid yw cynnig eich plaid yn sôn o gwbl am gyfrifoldeb Llywodraeth y DU, fel pe bai'n gwbl ar wahân i'r datblygiadau yng Nghymru. Ac mae'n gwbl ddealladwy i mi eich bod yn gwneud hynny, gan fod gennych hanes o fethiant aruthrol yn y sector ynni, ac mae'n haws ei anghofio. [ Torri ar draws.] Fe'ch atgoffaf o un. A ydych yn cofio adroddiad Charles Hendry? Fe eisteddoch chi ar y meinciau gyferbyn yma a'i gefnogi -
English: Minister, Minister. I would like to hear the response from the Minister, and at the moment, I can't because of the noise coming from the opposition benches, so please give her a chance to respond.
Welsh: Weinidog, Weinidog. Hoffwn glywed yr ymateb gan y Gweinidog, ac ar hyn o bryd, ni allaf ei glywed oherwydd y sŵn sy'n dod o feinciau'r gwrthbleidiau, felly rhowch gyfle iddi ymateb.
English: You sat opposite me and you agreed with me that the Swansea bay lagoon should be built. Your own Conservative MP who looked at the report agreed that it should be built - Charles Hendry. Do you remember that? And the Government did what? It said 'no'. It said it wasn't to be built, even though it was absolutely called a 'no-brainer'.
Welsh: Fe eisteddoch chi gyferbyn â mi ac fe wnaethoch chi gytuno â mi y dylid adeiladu morlyn bae Abertawe. Cytunodd eich AS Ceidwadol eich hun, a edrychodd ar yr adroddiad, y dylid ei adeiladu - Charles Hendry. A ydych yn cofio hynny? A beth wnaeth y Llywodraeth? Dywedodd 'na'. Dywedodd na fyddai'n cael ei adeiladu, er iddo gael ei alw'n 'ddewis cwbl amlwg'.
English: I'm grateful to you, Minister, for being so generous with interventions. And I agree that it was a missed opportunity not to build Swansea tidal lagoon. I agree with that. But an important point that my colleague, Paul Davies, raised was the ability of NRW to license these schemes, and that was an unwritten agenda item to do on behalf of the Welsh Government. NRW would not issue the marine licences, and the developers were deeply concerned that, even if they had the go-ahead, they wouldn't have been able to proceed because those marine licences weren't forthcoming.
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i chi, Weinidog, am fod mor hael gydag ymyriadau. Ac rwy'n cytuno bod peidio ag adeiladu morlyn llanw Abertawe yn gyfle a gollwyd. Rwy'n cytuno. Ond un pwynt pwysig a gododd fy nghyd-Aelod, Paul Davies, oedd gallu CNC i drwyddedu'r cynlluniau hyn, ac roedd honno'n eitem agenda na chafodd ei hysgrifennu i'w wneud ar ran Llywodraeth Cymru. Ni fyddai CNC yn rhoi'r trwyddedau morol, ac roedd y datblygwyr yn bryderus iawn, hyd yn oed pe baent wedi cael sêl bendith, na fyddent wedi gallu bwrw ymlaen am nad oedd y trwyddedau morol hynny'n dod.
English: The Minister is waiting to speak without interventions, and I would like to listen to the Minister. I've asked once already this afternoon. All Members - all Members - need to ensure that I'm able to hear the Minister.
Welsh: Mae'r Gweinidog yn aros i siarad heb ymyriadau, a hoffwn wrando ar y Gweinidog. Rwyf wedi gofyn unwaith yn barod y prynhawn yma. Mae angen i bob Aelod - pob Aelod - sicrhau fy mod i'n gallu clywed y Gweinidog.
English: I'll happily take an intervention from the Member for South Wales West.
Welsh: Rwy'n hapus i dderbyn ymyriad gan yr Aelod dros Orllewin De Cymru.
English: I'm grateful to you for the intervention. And on that floating windfarm off the south-west Wales coast, which I know we both support, did you share my delight earlier today when we saw the Secretary of State for Wales, David T.C. Davies, confirming that the building materials for that floating offshore windfarm would be sourced as locally as possible, which would have a huge impact on the local economy, as well as our green ambitions?
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i chi am yr ymyriad. Ac ar y fferm wynt arnofiol honno oddi ar arfordir de-orllewin Cymru, y gwn fod y ddau ohonom yn ei chefnogi, a oeddech chi'n rhannu fy mhleser yn gynharach heddiw pan welsom Ysgrifennydd Gwladol Cymru, David T.C. Davies, yn cadarnhau y byddai'r deunyddiau adeiladu ar gyfer y fferm wynt arnofiol honno ar y môr yn dod o ffynonellau mor lleol â phosib, gan arwain at effaith enfawr ar yr economi leol, yn ogystal â'n huchelgeisiau gwyrdd?
English: Certainly. I don't think you should be as patronising as that to other Members of this Senedd.
Welsh: Yn sicr. Nid wyf yn credu y dylech chi fod mor nawddoglyd â hynny tuag at Aelodau eraill o'r Senedd hon.
English: I'm sorry, Minister, I'm not being patronising - [ Interruption. ] I'm not being patronising. The UK has generated only 3 per cent of the global human carbon dioxide output, yet, as Andrew R.T. Davies said, we've got the largest, second largest, third largest and fourth largest offshore windfarms. I think we should be damn proud of what we've achieved here in the United Kingdom. We should be damn proud of what Wales can do in that renewable story as well. So, I will not listen to - . There are no political masters with me, Minister. I make my own decisions when I'm in this Chamber here, and I am proud to be able to support the Welsh Conservative group, proud - [ Interruption.] As long as my whip agrees with me; that's absolutely right. I'm proud to support this motion, and I urge all the Members in the Chamber this afternoon to do so too. Diolch, Dirprwy Lywydd.
Welsh: Mae'n ddrwg gennyf, Weinidog, nid wyf yn bod yn nawddoglyd - [ Torri ar draws. ] Nid wyf yn bod yn nawddoglyd. Cynhyrchodd y DU 3 y cant yn unig o'r allbwn carbon deuocsid dynol byd-eang, ond eto, fel y dywedodd Andrew R.T. Davies, mae gennym ni'r ffarm wynt ar y môr fwyaf, yr ail fwyaf, y drydedd fwyaf a'r bedwaredd fwyaf. Rwy'n credu y dylem fod yn eithriadol o falch o'r hyn a gyflawnwyd gennym yma yn y Deyrnas Unedig. Dylem fod yn eithriadol o falch o'r hyn y gall Cymru ei wneud yn y stori ynni adnewyddadwy honno hefyd. Felly, ni wrandawaf ar - . Nid oes gennyf unrhyw feistri gwleidyddol, Weinidog. Rwy'n gwneud fy mhenderfyniadau fy hun pan fyddaf yn y Siambr hon, ac rwy'n falch o allu cefnogi grŵp y Ceidwadwyr Cymreig, yn falch - [ Torri ar draws.] Cyn belled â bod fy chwip yn cytuno â mi; mae hynny'n hollol gywir. Rwy'n falch o gefnogi'r cynnig hwn, ac rwy'n annog yr holl Aelodau yn y Siambr y prynhawn yma i wneud hynny hefyd. Diolch, Ddirprwy Lywydd.
English: I remind Members to watch their language in their contributions.
Welsh: Rwy'n atgoffa'r Aelodau i wylio eu hiaith yn eu cyfraniadau.
English: Item 7 is next, the Plaid Cymru debate, on management of NHS pressures. I call on Rhun ap Iorwerth to move the motion.
Welsh: Eitem 7 sydd nesaf, dadl Plaid Cymru, rheoli'r pwysau ar y gwasanaeth iechyd gwladol. Galwaf ar Rhun ap Iorwerth i wneud y cynnig.
English: Thank you very much, Dirprwy Lywydd, and I'm pleased to have the opportunity to move this motion. To continue in the spirit that we've seen in the Senedd this afternoon, I will emphasise that this motion is intended to be constructive. Yes, it is critical of the Welsh Government's management of health and care services, and I'm afraid that is based on the clear evidence before us. But this effort to declare a health crisis in Wales is something that we hope can arm the Welsh Government to respond better to the challenges.
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Dirprwy Lywydd. Dwi'n falch o gael y cyfle i gyflwyno'r cynnig yma. I barhau efo'r ysbryd rydyn ni wedi ei weld yn y Senedd y prynhawn yma, mi wnaf i bwysleisio bod y cynnig yma â'r bwriad o fod yn adeiladol. Ydy, mae'n feirniadol o reolaeth Llywodraeth Cymru o wasanaethau iechyd a gofal, ac mae hynny, mae gen i ofn, yn seiliedig ar y dystiolaeth glir sydd o'n blaenau ni. Ond mae'r ymgais yma i ddatgan creisis iechyd cenedlaethol yn rhywbeth rydyn ni'n gobeithio all arfogi Llywodraeth Cymru i ymateb yn well i'r heriau.
English: What we need to bear in mind is that this is happening in very challenging circumstances, and staff are openly admitting to being at breaking point. Visiting picket lines before Christmas, and speaking to nurses striking for the first time in their lives, they emphasised to me that patient safety was at the forefront of their minds when taking the decision to strike, even more so than pay. They recounted the horrors of what they'd experienced during the pandemic and the ongoing psychological impact, coupled with a crippling workload. They are doing their best, but know that the NHS they have always been proud to work for cannot currently do its best for patients. And every time they hear a Minister say there isn't a crisis, they ask, 'If this isn't a crisis, then how much worse are they expecting it to get?' It's not just bad every now and then - this is continuous for people working in our health services and for patients who rely on that crucial support.
Welsh: Yr hyn sydd angen i ni ei gofio yw bod hyn yn digwydd mewn amgylchiadau heriol iawn, ac mae staff yn cyfaddef yn agored eu bod bron â chyrraedd y pen. Wrth ymweld â llinellau piced cyn y Nadolig, a siarad gyda nyrsys sy'n streicio am y tro cyntaf yn eu bywydau, roeddent yn pwysleisio wrthyf fod diogelwch cleifion ar flaen eu meddyliau wrth wneud y penderfyniad i streicio, yn fwy felly hyd yn oed na chyflog. Roeddent yn adrodd am erchyllterau'r hyn roeddent wedi'i brofi yn ystod y pandemig a'r effaith seicolegol barhaus, ynghyd â llwyth gwaith llesteiriol. Maent yn gwneud eu gorau, ond yn gwybod nad yw'r GIG y maent bob amser wedi bod yn falch o weithio iddo yn gallu gwneud ei orau i gleifion ar hyn o bryd. A bob tro y clywant Weinidog yn dweud nad oes argyfwng, maent yn gofyn, 'Os nad yw hwn yn argyfwng, faint gwaeth y maent yn disgwyl iddo fynd?' Nid gwael bob hyn a hyn ydyw - mae'n barhaus i'r bobl sy'n gweithio yn ein gwasanaethau iechyd ac i gleifion sy'n dibynnu ar y gefnogaeth hanfodol honno.
English: Unfortunately, things are deteriorating. We're seeing examples of people saying, 'Well, there's no point for me to phone the doctor', 'There's no point for me to phone for an ambulance because I'm not going to get there.' I'd like to focus specifically on the impact of the crisis on women, who, of course, count for over 50 per cent of the Welsh population. Again, studies show that the gender health gap continues to exist and that there are barriers facing women in terms of accessing the healthcare that they need.
Welsh: Yn anffodus, gwaethygu mae pethau. Rydyn ni'n gweld esiamplau efo pobl yn dweud, 'Does dim pwynt i mi ffonio'r meddyg', 'Does dim pwynt i mi ffonio am ambiwlans oherwydd dwi ddim yn mynd i gyrraedd yna.' Mi hoffwn i ganolbwyntio'n benodol ar effaith yr argyfwng ar ferched, sydd, wrth gwrs, yn cyfrif am ychydig dros 50 y cant o boblogaeth Cymru, ac eto mae astudiaethau yn dangos fod bwlch iechyd rhwng y rhywiau yn parhau i fodoli, a bod rhwystrau i fenywod gael mynediad i'r gofal iechyd sydd ei angen arnynt.
English: There is a health crisis right across the UK, not just in Wales, and all evidence shows this has worsened over the last 12 years since the start of austerity and cuts to public services, and will get worse under this UK Tory Government and their cost-of-living crisis. We can't look at the NHS in isolation. Adequate housing, food, education and fair work all contribute to good physical and mental health. Year after year, I've seen preventative services be squeezed and cut as councils look at anything non-statutory. However, many of these services have been saved, thanks to Welsh Government funding choices and European funding, which we will soon see the last of. Those that were saved under austerity 1 may be lost under austerity 2 and all the pressures they're all facing. Damp and mould in homes is becoming more of an issue as people cannot afford to heat them. Healthy, hot, nourishing food is now a luxury for many. Increasing productivity beyond a reasonable limit, seeing people having to work 12-hour shifts, two days and then two nights, playing havoc with your body, your mental health and family, also has implications. When I spoke to nurses on the picket line and a police officer in England, it was the relentless 12-hour shifts and the lack of flexibility that was a huge issue, not just wages. And it's not just about the NHS - social healthcare funding needs to grow massively from central Government in line with the growing ageing population. That's a crisis we're facing. There is more advancing technology -
Welsh: Mae argyfwng iechyd ledled y DU, nid yn unig yng Nghymru, ac mae'r holl dystiolaeth yn dangos bod hyn wedi gwaethygu dros y 12 mlynedd diwethaf ers dechrau cyni a thoriadau i wasanaethau cyhoeddus, ac y bydd yn gwaethygu o dan Lywodraeth Dorïaidd y DU a'u hargyfwng costau byw. Ni allwn edrych ar y GIG ar ei ben ei hun. Mae tai digonol, bwyd, addysg a gwaith teg oll yn cyfrannu at iechyd corfforol a meddyliol da. Flwyddyn ar ôl blwyddyn,gwelais wasanaethau ataliol yn cael eu gwasgu a'u torri wrth i gynghorau edrych ar unrhyw beth anstatudol. Fodd bynnag, mae llawer o'r gwasanaethau hyn wedi'u hachub, diolch i ddewisiadau cyllido Llywodraeth Cymru a chyllid Ewropeaidd, a fydd yn dod i ben cyn bo hir. Mae'n bosibl y bydd y rheini a achubwyd o dan gyni 1 yn cael eu colli o dan gyni 2 a'r holl bwysau y maent oll yn ei wynebu. Mae lleithder a llwydni mewn cartrefi yn dod yn fwy o broblem gan na all pobl fforddio eu gwresogi. Mae bwyd iach, cynnes, maethlon bellach yn foethusrwydd i lawer. Mae cynyddu cynhyrchiant y tu hwnt i derfyn rhesymol, lle mae pobl yn gorfod gweithio shifftiau 12 awr, dau ddiwrnod ac yna dwy noson, gan chwarae hafoc gyda'ch corff, eich iechyd meddwl a'ch teulu, hefyd yn arwain at oblygiadau. Pan siaradais â nyrsys ar y llinell biced a swyddog heddlu yn Lloegr, y shifftiau 12 awr di-baid a'r diffyg hyblygrwydd oedd yn broblem enfawr, nid cyflogau'n unig. Ac nid oes a wnelo hyn â'r GIG yn unig - mae angen i gyllid gofal iechyd cymdeithasol dyfu'n aruthrol o'r Llywodraeth ganolog yn unol â'r cynnydd yn y boblogaeth sy'n heneiddio. Mae hwnnw'n argyfwng sy'n ein wynebu. Mae mwy o dechnoleg ddatblygol -
English: Yes, okay.
Welsh: Iawn, gwnaf.