English: Diolch, Llywydd. Amendment 5 amends Schedule 1 to the Renting Homes (Fees etc) (Wales) Act 2019 and permits payment for a further copy of a written statement of an occupation contract. Broadly, the purpose of the 2019 Act is to prohibit landlords and letting agents requiring payments from contract holders or tenants under a standard occupation contract, unless those payments are permitted under that Act. Those payments that are permitted are set out in Schedule 1 to the 2019 Act. Given that section 31 (5) of the 2016 Act states that a landlord may charge a reasonable fee for providing a further written statement, this payment does need to be included in Schedule 1 to the 2019 Act. Amendment 6 permits the payment of service charges to community landlords and supported accommodation providers in respect of standard occupation contracts, with retrospective effect from the date the 2019 Act came into force. Amendment 7 provides for early commencement of amendment 6 upon Royal Assent, which is considered an appropriate and practical step to reduce the period of retrospection. As is the case with copies of written statements, the list of permitted payments included at Schedule 1 to the 2019 Act does not currently include service charges - that is, things such as grounds maintenance, the maintenance of common areas of blocks of flats and external window cleaning. The focus of the 2019 Act is on ensuring that contract holders are not subject to additional and/or unreasonable fees charged by letting agencies and private landlords. Most tenancies in the social housing sector will be secure contracts and therefore not subject to its provisions. However, introductory standard contracts, prohibited standard contracts and supported standard contracts issued by community landlords and supported accommodation providers would be subject to its provisions. As a result, service charges in relation to these types of social housing tenancy are prohibited by the 2019 Act. This effect is unintended. Service charges are a necessary element of social housing tenancies, especially in supported accommodation, where the cost of the services necessary to keep vulnerable people safe and suitably housed can be considerable. Amendment 6 rectifies this situation. It adds service charges levied by a community landlord or supported accommodation provider as a permitted payment under Schedule 1 to the 2019 Act, except for situations where a community landlord is undertaking commercial rental activity. Pending the implementation of the system of occupation contracts to be introduced by the renting homes Act 2016, transitional provision regulations, which came into force in September 2019 at the same time as the 2019 Act, apply certain Parts of the 2019 Act to existing assured shorthold tenancies. Amendment 6 amends these regulations so that, during the transition period, service charges will be a permitted payment in relation to assured shorthold tenancies in otherwise the same circumstances as they will be made permissible in relation to standard occupation contracts. The amendments to the transitional regulations retrospectively apply the inclusion of service charges as a permitted payment from the date the 2019 Act came into force, that is, 1 September 2019. The effect of this will be that the service charges levied by applicable landlords will be lawful from that date. Whilst we do not anticipate any adverse impact on tenants of this change, amendment 6 prohibits a landlord that has charged a service charge during that period from issuing a section 21 notice for a period of six months. For similar reasons, two savings provisions are included. The first means that any section 21 notice served before the amendment comes into force remains invalid. The second means that any repayment order made under section 22 (1) of the 2019 Act is saved. Amending the 2019 Act to permit service charges in relation to standard occupation contracts issued in the social housing sector is vital to ensuring that it remains economically viable for providers to make provision for specific groups of vulnerable people. This is especially true in the supported accommodation sector. Ensuring that the change applies retrospectively is critical to ensuring that social housing providers are not caused serious financial harm by having to pay back money previously collected, thus reducing their capacity to make future provision. For these reasons, I urge Members to support amendments 5, 6 and 7.
Welsh: Diolch, Lywydd. Mae gwelliant 5 yn diwygio Atodlen 1 i Ddeddf Rhentu Cartrefi (Ffioedd etc.) (Cymru) 2019 ac yn caniatáu talu am gopi pellach o ddatganiad ysgrifenedig o gontract meddiannaeth. Yn fras, pwrpas Deddf 2019 yw gwahardd landlordiaid ac asiantaethau gosod tai rhag gofyn am daliadau gan ddeiliaid contract neu denantiaid o dan gontract meddiannaeth safonol, oni chaniateir y taliadau hynny o dan y Ddeddf honno. Nodir y taliadau hynny a ganiateir yn Atodlen 1 i Ddeddf 2019. O ystyried bod adran 31 (5) o Ddeddf 2016 yn nodi y caiff landlord godi ffi resymol am ddarparu datganiad ysgrifenedig pellach, mae angen cynnwys y taliad hwn yn Atodlen 1 i Ddeddf 2019. Mae gwelliant 6 yn caniatáu talu taliadau gwasanaeth i landlordiaid cymunedol a darparwyr llety â chymorth mewn perthynas â chontractau meddiannaeth safonol, gydag effaith ôl-weithredol o'r dyddiad y daeth Deddf 2019 i rym. Mae gwelliant 7 yn darparu ar gyfer cychwyn gwelliant 6 yn gynnar ar gael Cydsyniad Brenhinol, a ystyrir yn gam priodol ac ymarferol i leihau'r cyfnod ôl-weithredol. Fel sy'n wir gyda chopïau o ddatganiadau ysgrifenedig, nid yw'r rhestr o daliadau a ganiateir sydd wedi'u cynnwys yn Atodlen 1 i Ddeddf 2019 yn cynnwys taliadau gwasanaeth ar hyn o bryd - hynny yw, pethau fel cynnal a chadw tiroedd, cynnal a chadw ardaloedd cyffredin mewn blociau o fflatiau a glanhau ffenestri allanol. Mae Deddf 2019 yn canolbwyntio ar sicrhau nad yw deiliaid contract yn ddarostyngedig i ffioedd ychwanegol a/neu afresymol a godir gan asiantaethau gosod tai a landlordiaid preifat. Bydd y mwyafrif o denantiaethau yn y sector tai cymdeithasol yn gontractau diogel ac felly nid ydynt yn ddarostyngedig i'w darpariaethau. Fodd bynnag, byddai contractau safonol cychwynnol, contractau safonol gwaharddedig a chontractau safonol â chymorth a gyhoeddir gan landlordiaid cymunedol a darparwyr llety â chymorth yn ddarostyngedig i'w darpariaethau. O ganlyniad, mae taliadau gwasanaeth mewn perthynas â'r mathau hyn o denantiaethau tai cymdeithasol wedi'u gwahardd gan Ddeddf 2019. Mae'r effaith hon yn anfwriadol. Mae taliadau gwasanaeth yn elfen angenrheidiol o denantiaethau tai cymdeithasol, yn enwedig mewn llety â chymorth lle gall cost y gwasanaethau sy'n angenrheidiol i gadw pobl agored i niwed yn ddiogel ac mewn cartref addas fod yn sylweddol. Mae gwelliant 6 yn unioni'r sefyllfa hon. Mae'n ychwanegu taliadau gwasanaeth a godir gan landlord cymunedol neu ddarparwr llety â chymorth fel taliad a ganiateir o dan Atodlen 1 i Ddeddf 2019, ac eithrio sefyllfaoedd lle mae landlord cymunedol yn ymgymryd â gweithgaredd rhentu masnachol. Hyd nes y gweithredir y system o gontractau meddiannaeth sydd i'w chyflwyno gan Ddeddf Rhentu Cartrefi 2016, mae rheoliadau darpariaeth drosiannol, a ddaeth i rym ym mis Medi 2019 ar yr un pryd â Deddf 2019, yn cymhwyso rhai Rhannau o Ddeddf 2019 i'r tenantiaethau byrddaliadol sicr presennol. Mae gwelliant 6 yn diwygio'r rheoliadau hyn fel y bydd taliadau gwasanaeth, yn ystod y cyfnod trosglwyddo, yn daliadau a ganiateir mewn perthynas â thenantiaethau byrddaliadol sicr o dan yr un amgylchiadau ag y cânt eu caniatáu mewn perthynas â chontractau meddiannaeth safonol. Mae'r gwelliannau i'r rheoliadau trosiannol yn cymhwyso cynnwys taliadau gwasanaeth fel taliadau a ganiateir yn ôl-weithredol o'r dyddiad y daeth Deddf 2019 i rym, hynny yw, 1 Medi 2019. O ganlyniad, bydd y taliadau gwasanaeth a godir gan landlordiaid cymwys yn gyfreithlon o'r dyddiad hwnnw ymlaen. Er nad ydym yn rhagweld y bydd y newid hwn yn cael unrhyw effaith andwyol ar denantiaid, mae gwelliant 6 yn gwahardd landlord sydd wedi codi tâl gwasanaeth yn ystod y cyfnod hwnnw rhag rhoi rhybudd adran 21 am gyfnod o chwe mis. Am resymau tebyg, mae dwy ddarpariaeth arbedion wedi'u cynnwys. Mae'r cyntaf yn golygu bod unrhyw rybudd adran 21 a gyflwynir cyn i'r gwelliant ddod i rym yn parhau i fod yn annilys. Mae'r ail yn golygu bod unrhyw orchymyn ad-dalu a wneir o dan adran 22 (1) o Ddeddf 2019 wedi'i arbed. Mae diwygio Deddf 2019 i ganiatáu taliadau gwasanaeth mewn perthynas â chontractau meddiannaeth safonol a gyhoeddir yn y sector tai cymdeithasol yn hanfodol i sicrhau ei bod yn parhau i fod yn economaidd hyfyw i ddarparwyr ddarparu ar gyfer grwpiau penodol o bobl agored i niwed. Mae hyn yn arbennig o wir yn y sector llety â chymorth. Mae sicrhau bod y newid yn gymwys yn ôl-weithredol yn hanfodol er mwyn sicrhau nad yw darparwyr tai cymdeithasol yn cael eu niweidio'n ddifrifol yn ariannol drwy orfod ad-dalu arian a gasglwyd yn flaenorol, a thrwy hynny leihau eu gallu i ddarparu yn y dyfodol. Am y rhesymau hyn, rwy'n annog yr Aelodau i gefnogi gwelliannau 5, 6 a 7.