English: I welcome the opportunity to discuss this important topic and thank the Welsh Conservatives for bringing forward this debate. As I've highlighted many times, poor air quality is one of the biggest public health challenges facing Wales. This is particularly true in the region I represent and live in, South Wales West, which has some of the dirtiest air quality in the UK. PM10s are often well above the safe daily limit; at several schools in my region, we have had many days in the last few months where they were double the safe daily limit. Air pollutants are to blame for the deaths of at least five people per day in Wales and the biggest contributor to air pollution is transport. Since the UK Labour Government incentivised the switch to diesel, the number of particulates and nitrogen dioxide in our atmosphere increased dramatically. The current UK Government recognised the folly of this policy and have introduced a new vehicle tax system to penalise the most polluting vehicles. They have also introduced a new scrappage scheme designed to get old polluting vehicles off the road, and made a commitment to move to an all-electric vehicle future by phasing out all fossil-fuelled engines by 2040. I welcome these moves. These moves by the UK Government need to be backed up by the action of the Welsh Government. The Welsh Government has been taken to court for its lack of action on tackling air pollution. It's high time they fulfilled their duties to the Welsh public. They can start by taking action to reduce traffic congestion, which amplifies the effect of traffic pollution. They have introduced 50 mph speed limits on the M4 near my home, yet there is little to no evidence that it will help improve air quality. All this has done is to increase traffic congestion. I would like to see the Welsh Government ensuring that the planning system takes account of the effect new developments will have on traffic congestion. I have said all along that air pollution is a public health issue and that the Welsh Government must develop a strategy to tackle poor air quality at a national level -
Welsh: Rwy'n croesawu'r cyfle i drafod y pwnc pwysig hwn a diolch i'r Ceidwadwyr Cymreig am gyflwyno'r ddadl hon. Fel y nodais droeon, ansawdd aer gwael yw un o'r heriau iechyd cyhoeddus mwyaf sy'n wynebu Cymru. Mae hyn yn arbennig o wir yn y rhanbarth rwy'n ei gynrychioli ac yn byw ynddo, Gorllewin De Cymru, sydd â pheth o'r ansawdd aer mwyaf brwnt yn y DU. Mae lefelau PM10 yn aml yn uwch na'r trothwy dyddiol diogel; mewn sawl ysgol yn fy rhanbarth, rydym wedi cael llawer o ddyddiau yn yr ychydig fisoedd diwethaf lle'r oeddent yn ddwbl y trothwy dyddiol diogel. Llygryddion aer sy'n gyfrifol am farwolaethau o leiaf bump o bobl y dydd yng Nghymru a'r cyfrannwr mwyaf i lygredd aer yw trafnidiaeth. Ers i Lywodraeth Lafur y DU gymell y newid i ddiesel, cynyddodd nifer y gronynnau a'r nitrogen deuocsid yn ein hatmosffer yn ddramatig. Cydnabu Llywodraeth bresennol y DU ffolineb y polisi hwn ac mae wedi cyflwyno system dreth cerbydau newydd i gosbi'r cerbydau sy'n llygru fwyaf. Maent hefyd wedi cyflwyno cynllun sgrapio newydd wedi'i gynllunio i dynnu hen gerbydau sy'n llygru oddi ar y ffordd, a gwnaethant ymrwymiad i symud tuag at ddyfodol o gerbydau trydan yn unig drwy gael gwared ar yr holl injans tanwydd ffosil yn raddol erbyn 2040. Rwy'n croesawu'r camau hyn. Mae angen i Lywodraeth Cymru weithredu i gefnogi'r camau hyn gan Lywodraeth y DU. Mae Llywodraeth Cymru wedi wynebu achos llys am ei diffyg gweithredu i fynd i'r afael â llygredd aer. Mae'n hen bryd iddi gyflawni ei dyletswyddau i'r cyhoedd yng Nghymru. Gall ddechrau drwy weithredu i leihau tagfeydd traffig, sy'n chwyddo effaith llygredd traffig. Mae wedi cyflwyno cyfyngiadau cyflymder o 50 mya ar yr M4 ger fy nghartref, ac eto ychydig iawn o dystiolaeth os o gwbl a geir y bydd yn helpu i wella ansawdd yr aer. Y cyfan y mae wedi'i wneud yw cynyddu tagfeydd traffig. Hoffwn weld Llywodraeth Cymru yn sicrhau bod y system gynllunio yn rhoi ystyriaeth i'r effaith y bydd datblygiadau newydd yn ei chael ar dagfeydd traffig. Rwyf bob amser wedi dweud bod llygredd aer yn broblem iechyd y cyhoedd a bod yn rhaid i Lywodraeth Cymru ddatblygu strategaeth i fynd i'r afael ag ansawdd aer gwael ar lefel genedlaethol -