English: Can I thank Suzy Davies for that long list of questions? I will try and cover them as best I can and as quickly as I can. I'm glad that the Member recognises that there is greater clarity around the purposes of the curriculum. Of course, this was a finding by Graham Donaldson in his 'Successful Futures' report, which said that we needed to have that clarity, and I believe that we have achieved that. Understandably, as always in these discussions, the focus tends to go onto qualifications and actually what happens at the end of this process. Obviously, the qualifications in Wales will need to be aligned to the new curriculum. One of the things that we have been very careful to do during this entire process is to engage Qualifications Wales so that there is early sight from our qualifications body about what they will need to do to make sure that that alignment is real. That's also one of the reasons why I took the decision to delay the roll-out of the curriculum. Originally, it had been conceived that there would be a big-bang approach and the entire system would move to the new curriculum overnight. Clearly, that, potentially, was particularly full of jeopardy for those students who were reaching the end of their compulsory education, working towards those high-stakes examinations. And that's why we've made the decision to roll it out. So, of course, qualifications related to this new curriculum will actually not be sat until 2026. It does seem like a long way away, but we're already in the planning process for what this new curriculum change will mean for qualifications. I am anticipating, Presiding Officer, that Suzy Davies and I will have long debates about duties and statutory guidance. Of course, as the legislation is actually drafted and comes forward, I look forward to engaging in those. We have been quite clear about the duties that will be on the face of the Bill - duties to the Welsh Government and duties to schools and individual headteachers and governing bodies, and what will be required of them. But I'm keen to consider views that will come forward during the consultation paper here, first of all, and then when we move forward to the legislation. I will enter those discussions with an open mind. The Member asked what role children have had in the process to date. Let me give you a very clear example: you will be aware from my statement, and previous statements that I've made, that we will be placing relationship and sexuality education on the face of the Bill. That is in response to the recommendation by the specialist group that reported and the weight of evidence that young people themselves gave to that process about how important this was. Actually, this is an example of the departure away from 'Successful Futures' - this is a new addition - but we're doing it because the weight of evidence from young people themselves who fed into that process said that they wanted to see this change and we've listened to that. And that's just one example. Clearly, there have been other examples where young people have been engaged, but, crucially, we will be doing a specific body of work when the AoLEs are published at Easter, when there is something tangible to go out and discuss with children and young people. Of course, it's tempting at this stage to want to talk about what goes into the legislation and actually what is appropriate for the individual AoLEs. Suzy Davies will have to wait just a little bit longer until those AoLEs are published at Easter. That will, hopefully, give some insight into some of the other questions that she has raised. At that same time, we will publish further information about assessment and evaluation to go alongside the content of the AoLEs. The White Paper does set out some duties regarding assessment and how assessment for learning will take place under this process. And we always have to make the distinction between assessment and evaluation - they are two different things, designed for two different purposes in our education system, and further details will be published on the evaluation and the accountability measures later on in the spring. Can I come to the issue of language? Clearly, there is nothing in these proposals that will undermine the issue, which I think the Member was referring to, with regard to immersion, especially for our youngest children in Welsh-medium. I'm sure the Member, who I believe is a supporter of the foundation phase, will be aware of the current guidance that is available to foundation phase practitioners. It says that children 'should be helped to develop an awareness of Wales as a country with two languages' and 'Language skills learned in one language should support the development of knowledge and skills in another language.' That's already in our foundation phase guidance, which all foundation phase settings are expected to deliver upon. There is nothing in this paper that I believe will undermine that. My commitment to the language as an important part of our education system is a personal one, through the choices that I have made - positive choices I've made for my own children. I've got three towards the Government's target for 2050 who will be bilingual because of the opportunities of Welsh-medium education. It's a professional commitment and it is a policy commitment. I am very proud that we are reforming the education system so that every child - every single child - is going to have a more equal chance to be a bilingual citizen of this nation and to learn even more languages at an early age. Because, like you, I share your concerns about MFL. I'm sorry if we haven't made it clear in the statement. Of course, key stage 3 will go; there will be no key stages in the new process. Actually, what we're hoping to do is to bring other languages earlier into a child's educational journey, whilst they are in primary school. That means modern foreign languages, that means ancient civilisation languages - the previous Minister, I know, had a particular passion for Latin. We are also looking at community languages - so, those are languages that are spoken in different parts of our community - and also British Sign Language. Schools will have the opportunity, and indeed they will be required to be able to bring those experiences into the primary sector. Because I think leaving it to secondary school to expose children to other communication, other languages, is too late and has led to some of the problems that we've seen in terms of take-up. I think that just about covers the points that the Member has raised but I'm grateful for the spirit of co-operation and the willingness to engage in this process. As I said, it's a national mission and we are a National Assembly, and I'm sure all Members will want to contribute.
Welsh: A gaf i ddiolch i Suzy Davies am y rhestr faith o gwestiynau? Byddaf yn ceisio ymdrin â nhw orau y gallaf ac mor gyflym ag y gallaf. Rwy'n falch fod yr Aelod yn cydnabod y ceir mwy o eglurder ynghylch dibenion y cwricwlwm. Wrth gwrs, canfyddiad gan Graham Donaldson oedd hwn yn ei adroddiad 'Dyfodol Llwyddiannus', a oedd yn mynegi bod angen i ni gael yr eglurder hwnnw, ac rwyf i o'r farn ein bod ni wedi cael hynny. Yn ddealladwy, fel sy'n digwydd bob amser yn y trafodaethau hyn, tueddir i ganolbwyntio ar gymwysterau a'r hyn sy'n digwydd mewn gwirionedd ar ddiwedd y broses. Yn amlwg, bydd angen i'r cymwysterau yng Nghymru gyd-fynd â'r cwricwlwm newydd. Un o'r pethau yr ydym wedi bod yn ofalus iawn yn eu gwneud yn ystod y broses gyfan yw ymgysylltu â Chymwysterau Cymru fel y ceir rhagolwg cynnar gan ein corff cymwysterau o'r hyn y bydd angen iddyn nhw ei wneud i sicrhau aliniad gwirioneddol. Dyna hefyd un o'r rhesymau pam y penderfynais ohirio cyflwyno'r cwricwlwm. Yn wreiddiol, lluniwyd hyn gyda'r bwriad o wneud popeth ar unwaith ac y byddai'r system gyfan yn symud at y cwricwlwm newydd dros nos. Yn amlwg, roedd hynny, o bosibl, yn beryglus i'r myfyrwyr hynny a oedd yn cyrraedd diwedd eu haddysg orfodol ac yn gweithio tuag at yr arholiadau tyngedfennol hynny. A dyna pam yr ydym wedi gwneud y penderfyniad i gyflwyno'r rhaglen yn raddol. Felly, wrth gwrs, ni fydd y cymwysterau sy'n gysylltiedig â'r cwricwlwm newydd hwn yn digwydd mewn gwirionedd tan 2026. Mae hynny'n ymddangos yn bell iawn i ffwrdd, ond rydym eisoes yn y broses gynllunio ar gyfer yr hyn y bydd y newid hwn yn y cwricwlwm newydd yn ei olygu i gymwysterau. Rhagweld yr wyf i, Llywydd, y bydd Suzy Davies a minnau'n cael dadleuon hir ynghylch dyletswyddau a chanllawiau statudol. Wrth gwrs, wrth i'r ddeddfwriaeth gael ei drafftio a'i chyflwyno, rwy'n edrych ymlaen at fynd i'r afael â'r rheini. Rydym wedi bod yn gwbl glir ynghylch y dyletswyddau a fydd ar wyneb y Bil - dyletswyddau i Lywodraeth Cymru a dyletswyddau i ysgolion a phenaethiaid a chyrff llywodraethu, a'r hyn a ofynnir ganddyn nhw. Ond rwy'n awyddus i ystyried y safbwyntiau a ddaw gerbron yn ystod y papur ymgynghori hwn, yn gyntaf oll, ac yna wrth i ni symud ymlaen at y ddeddfwriaeth. Byddaf yn dechrau ar y trafodaethau hynny gyda meddwl agored. Gofynnodd yr Aelod pa ran a gafodd plant yn y broses hyd yn hyn. Gadewch i mi roi enghraifft glir iawn i chi: byddwch yn ymwybodol o'm datganiad i, a datganiadau blaenorol yr wyf wedi eu gwneud, y byddwn yn rhoi Addysg Cydberthynas a Rhywioldeb ar wyneb y Bil. Mae hynny mewn ymateb i argymhelliad gan adroddiad y grŵp arbenigol a phwysau'r dystiolaeth a roddodd y bobl ifanc eu hunain i'r broses honno ynglŷn â pha mor bwysig oedd hyn. Mewn gwirionedd, dyma enghraifft o ymwahanu oddi wrth 'Ddyfodol Llwyddiannus' - mae hwn yn ychwanegiad newydd - ond rydym yn gwneud hyn gan fod pwysau'r dystiolaeth gan y bobl ifanc eu hunain a gafodd ei fwydo i'r broses honno yn dangos eu bod eisiau gweld y newid hwn ac rydym wedi gwrando ar hynny. Ac un enghraifft yn unig yw honno. Yn amlwg, cafwyd enghreifftiau eraill lle mae pobl ifanc wedi ymgysylltu, ond, yn hollbwysig, byddwn yn gwneud corff penodol o waith pan gyhoeddir y Meysydd Addysg a Phrofiad adeg y Pasg, pan fydd gennym rywbeth diriaethol i'w drafod gyda phlant a phobl ifanc. Wrth gwrs, mae'n demtasiwn siarad ar hyn o bryd am yr hyn a roddir yn y ddeddfwriaeth a beth sy'n briodol mewn gwirionedd i'r Meysydd Addysg a Phrofiad unigol. Bydd yn rhaid i Suzy Davies aros ychydig eto nes y bydd y Meysydd Addysg a Phrofiad hynny'n cael eu cyhoeddi adeg y Pasg. A bydd hynny, gobeithio, yn taflu rhywfaint o oleuni ar rai o'r cwestiynau eraill a godwyd ganddi hi. Ar yr un pryd, byddwn yn cyhoeddi rhagor o wybodaeth am asesu a gwerthuso i gyd-fynd â chynnwys y Meysydd Addysg a Phrofiad. Mae'r Papur Gwyn yn nodi rhai dyletswyddau ynghylch asesu a sut y bydd asesu ar gyfer dysgu yn digwydd yn sgil y broses hon. Ac mae'n rhaid inni wahaniaethu bob amser rhwng asesu a gwerthuso - dau wahanol beth ydyn nhw, a gynlluniwyd at ddau wahanol ddiben yn ein system addysg, a chaiff manylion pellach ar y gwerthusiad a'r mesurau atebolrwydd eu cyhoeddi yn nes ymlaen yn y gwanwyn. A gaf i ddod at fater iaith? Yn amlwg, nid oes dim yn y cynigion hyn a fydd yn tanseilio'r mater iaith yr wyf yn credu yr oedd yr Aelod yn cyfeirio ato, o ran addysg drochi, yn enwedig ar gyfer ein plant ieuengaf mewn addysg cyfrwng Cymraeg. Rwy'n siŵr y bydd yr Aelod, sy'n gefnogol, rwy'n credu, i'r cyfnod sylfaen, yn ymwybodol o'r canllawiau cyfredol sydd ar gael i ymarferwyr y cyfnod sylfaen. Mae'n dweud y dylid helpu plant i ddatblygu ymwybyddiaeth o Gymru fel gwlad a chanddi ddwy iaith a Dylai sgiliau iaith a ddysgir mewn un iaith fod yn gefnogol i ddatblygiad gwybodaeth a sgiliau mewn iaith arall. Mae hynny eisoes yn ein canllawiau ar y cyfnod sylfaen, y disgwylir i bob lleoliad cyfnod sylfaen ei gyflawni. Nid oes unrhyw beth yn y papur hwn y credaf y bydd yn tanseilio hynny. Mae fy ymrwymiad i'r iaith fel rhan bwysig o'n system addysg yn un personol, oherwydd y dewisiadau a wneuthum i fy hunan - dewisiadau cadarnhaol yr wyf wedi eu gwneud i'm plant fy hun. Mae gennyf i dri tuag at darged 2050 y Llywodraeth a fydd yn ddwyieithog oherwydd y cyfleoedd addysg cyfrwng Cymraeg. Mae hwn yn ymrwymiad proffesiynol ac yn ymrwymiad polisi. Rwy'n falch iawn ein bod yn diwygio'r system addysg fel y bydd pob plentyn - pob un plentyn - yn cael cyfle mwy cyfartal i fod yn ddinesydd dwyieithog yn y genedl hon a dysgu mwy o ieithoedd hyd yn oed o oedran iau. Oherwydd, fel chi, rwyf innau'n rhannu eich pryderon ynglŷn ag ieithoedd tramor modern. Mae'n ddrwg gennyf os nad ydym wedi gwneud hynny'n glir yn y datganiad. Wrth gwrs, bydd cyfnod allweddol 3 yn diflannu; ni fydd unrhyw gyfnodau allweddol yn y broses newydd. Mewn gwirionedd, yr hyn yr ydym yn gobeithio ei wneud yw cyflwyno ieithoedd eraill yn gynharach yn nhaith addysgol y plentyn, tra byddan nhw yn yr ysgol gynradd. Mae hynny'n golygu ieithoedd tramor modern, mae'n golygu ieithoedd o wareiddiad hynafol - roedd gan y Gweinidog blaenorol, mi wn, olwg arbennig ar Ladin. Rydym hefyd yn edrych ar ieithoedd cymunedol - felly, yr ieithoedd hynny sy'n cael eu siarad mewn gwahanol rannau o'n cymuned - ac Iaith Arwyddion Prydain hefyd. Bydd cyfle gan ysgolion, ac yn wir bydd yn ofynnol iddynt sicrhau y bydd y profiadau hynny ar gael yn y sector cynradd. Oherwydd rwyf i o'r farn ei bod yn rhy hwyr os arhoswch nes i'r plentyn fynd i'r ysgol uwchradd cyn cyflwyno ffyrdd eraill o gyfathrebu ac ieithoedd eraill, ac mae hynny wedi arwain at rai o'r problemau a welir o ran niferoedd ar hyn o bryd. Rwy'n credu bod hynny'n cwmpasu, yn ddigon agos, y pwyntiau a godwyd gan yr Aelod, ond rwy'n ddiolchgar am yr ysbryd cydweithredu a'r parodrwydd i fod â rhan yn y broses hon. Fel y dywedais, cenhadaeth genedlaethol yw hon ac rydym ni'n Gynulliad Cenedlaethol, ac rwy'n siŵr y bydd pob Aelod yn dymuno gwneud cyfraniad.