English: Minister, in your response to the report, you described Wales as a European nation. Now, for much of our recent history, this would have been a contested description of our country, and it certainly remains a highly political description of our country. At one time - it takes us back, of course, to the days of Owain Glyndŵr and his seeking ambassadors from the papacy and elsewhere to recognise the state that he was seeking to create in our country at that time. But also, of course, because it defines Wales as a European nation without reference to the state of the United Kingdom, within which we are today. So it's a very political statement, and it's a statement, of course, that I welcome. But it also is a statement that speaks of a much higher ambition and a much wider vision. Mark Reckless's contribution spoke about the almost transactional approach taken by the Basque Country, and that's a perfectly fair and reasonable approach to take, and I make no criticism of that. But the ambition that I believe the Government here has in mind, and I hope it will express, is one that sees that transactional relationship between ourselves and others as the blocks upon which we will build, as a foundation and not the totality of an international role, and the role that we wish Wales to play on the international stage. In listening to this debate, I'm reminded of the conversation that we had with the New Zealand ambassador during the visit to Brussels. There, he was very, very clear: the international trade agreements that New Zealand seek to make are the basis upon which they seek to do other things. Certainly, you need to have all the arrangements in place to do trade, to make commercial agreements with different partners and organisations, but is that the totality of your vision? Is that the totality of what you seek to achieve on the international stage? For them it was not, and for us it must not be, either. The example used by the ambassador was that of sustainability. Perhaps after our debate later this afternoon, this is something we could also use to define a Welsh contribution to international affairs in the future. Others have spoken about the contribution we could make in terms of minority language and culture policy. That's something of which some of us already have experience, and I think it's something that we can also do. So I hope we have that ambition and vision. But let me say this, also: that will mean a change of culture in this place, and particularly for opposition parties, let me say. Too often, we have seen a political culture here where we count the pennies and we do not understand the vision. I want to see the Welsh Government investing in the network of offices it has and the network of relationships it develops, and that means that you can't be on the international stage without physically being on the international stage. So, rather than opposition parties spending time putting in freedom of information requests and asking for the cost of flights, perhaps it would be better that we take a more mature approach, where we seek to hold the Government to account for what it achieves and not simply where it goes. And I hope that that would be a far more mature approach to the debate that we have now. In closing, Deputy Presiding Officer, I was lucky enough to enjoy - it turned out to be a 1-1 draw, and I think we got away with it - Wales playing Mexico in Pasadena, in the Rose Bowl, and some of you will know the stadium, across in California last year. It was a fantastic event - 80,000 people watching Wales playing football. It doesn't happen very often. It hasn't always happened in my lifetime, I have to say. That is an opportunity for us to build a presence, to build an idea of what Wales is and what Wales can be, and the role that Wales wants to play. We have an opportunity to play a role with the soft power that has already been spoken about that not everybody has. We'll be, I hope, playing and winning the World Cup in Japan in a few months' time. I hope the Welsh Government will be maximising the impact that we can make from that as well. I hope that we will be able to see the opportunity of playing a full role on the international stage. I'll finish with these remarks, Deputy Presiding Officer. One of the issues we need to define - and this is in the report and I'd be interested to understand what the Minister says in response - is our relationship with the United Kingdom Government. I believe the relationship with the United Kingdom Government can be a very powerful and positive relationship. We often criticise the UK Government here - and I do probably more than most - but the network of offices and the way that the Foreign Office works is a very, very powerful tool for us to use, and I believe that we should be working closely with the Foreign Office and working with the United Kingdom Government to maximise the impact of the network of embassies and consulates around the world so that we are able to maximise the impact that we can make for Wales wherever we may be.
Welsh: Weinidog, yn eich ymateb i'r adroddiad, disgrifiasoch Gymru fel cenedl Ewropeaidd. Nawr, am y rhan fwyaf o'n hanes diweddar, byddai hyn wedi bod yn ddisgrifiad dadleuol o'n gwlad, ac mae'n sicr yn dal i fod yn ddisgrifiad gwleidyddol iawn o'n gwlad. Ar un adeg - mae'n mynd â ni'n ôl, wrth gwrs, at ddyddiau Owain Glyndŵr a'r modd y ceisiai gael llysgenhadon y babaeth a mannau eraill i gydnabod y wladwriaeth y ceisiai ei chreu yn ein gwlad ar y pryd. Ond hefyd, wrth gwrs, oherwydd ei fod yn diffinio Cymru fel cenedl Ewropeaidd heb gyfeirio at wladwriaeth y Deyrnas Unedig yr ydym yn rhan ohoni heddiw. Felly mae'n ddatganiad gwleidyddol iawn, ac mae'n ddatganiad rwy'n ei groesawu wrth gwrs. Ond mae hefyd yn ddatganiad sy'n sôn am uchelgais llawer uwch a gweledigaeth lawer ehangach. Roedd cyfraniad Mark Reckless yn sôn am yr ymagwedd weithrediadol bron gan Wlad y Basg, ac mae honno'n ymagwedd hollol deg a rhesymol i'w harddel, ac nid wyf yn beirniadu hynny. Ond mae'r uchelgais y credaf sydd gan y Llywodraeth yma mewn golwg, ac y gobeithiaf y bydd yn ei fynegi, yn un sy'n gweld y berthynas weithrediadol honno rhyngom ac eraill fel y blociau y byddwn yn adeiladu arnynt, fel sylfaen ac nid rôl ryngwladol yn ei chyfanrwydd, a'r rôl y dymunwn i Gymru ei chwarae ar y llwyfan rhyngwladol. Wrth wrando ar y ddadl hon, caf fy atgoffa o'r sgwrs a gawsom gyda llysgennad Seland Newydd yn ystod yr ymweliad â Brwsel. Yno, roedd yn glir dros ben: y cytundebau masnach rhyngwladol y mae Seland Newydd yn ceisio'u gwneud yw'r sail y maent yn ceisio gwneud pethau eraill arni. Yn sicr, mae angen ichi gael yr holl drefniadau ar waith er mwyn masnachu, er mwyn gwneud cytundebau masnachol â gwahanol bartneriaid a sefydliadau, ond ai dyna gyfanswm eich gweledigaeth? Ai dyna'r cyfan y ceisiwch ei gyflawni ar y llwyfan rhyngwladol? Nid oedd hynny'n wir iddynt hwy, a rhaid iddo beidio â bod yn wir i ninnau chwaith. Yr enghraifft a ddefnyddiodd y llysgennad oedd cynaliadwyedd. Efallai ar ôl ein dadl yn ddiweddarach y prynhawn yma, y gallai hwn fod yn rhywbeth y gallem ninnau ei ddefnyddio hefyd i ddiffinio cyfraniad Cymreig i faterion rhyngwladol yn y dyfodol. Mae eraill wedi sôn am y cyfraniad y gallem ei wneud o ran polisi iaith a diwylliant lleiafrifol. Mae hynny'n rhywbeth y mae gan rai ohonom brofiad ohono eisoes, ac rwy'n credu ei fod hefyd yn rhywbeth y gallwn ei wneud. Felly rwy'n gobeithio y bydd gennym yr uchelgais a'r weledigaeth honno. Ond gadewch imi ddweud hyn hefyd: bydd hynny'n golygu newid diwylliant yn y lle hwn, ac yn enwedig i'r gwrthbleidiau, os caf ddweud. Yn rhy aml, rydym wedi gweld diwylliant gwleidyddol yma lle'r ydym yn cyfrif y ceiniogau ac nid ydym yn deall y weledigaeth. Rwyf am weld Llywodraeth Cymru yn buddsoddi yn y rhwydwaith o swyddfeydd sydd ganddi a'r rhwydwaith o gysylltiadau y mae'n eu datblygu, ac mae hynny'n golygu na allwch fod ar y llwyfan rhyngwladol heb fod yn gorfforol ar y llwyfan rhyngwladol. Felly, yn hytrach na bod y gwrthbleidiau'n treulio amser yn cyflwyno ceisiadau rhyddid gwybodaeth ac yn gofyn am gost teithiau hedfan, efallai y byddai'n well inni fabwysiadu ymagwedd fwy aeddfed, lle'r ydym yn ceisio dwyn y Llywodraeth i gyfrif am yr hyn a gyflawnir ganddi ac nid lle mae'n mynd. A gobeithio y byddai honno'n ymagwedd lawer mwy aeddfed tuag at y ddadl a gawn yn awr. Wrth gloi, Ddirprwy Lywydd, roeddwn yn ddigon ffodus i fwynhau - gêm gyfartal 1-1 oedd hi yn y diwedd, ac rwy'n credu ein bod wedi bod yn lwcus - Cymru'n chwarae Mecsico yn Pasadena, yn y Rose Bowl, a bydd rhai ohonoch yn gyfarwydd â'r stadiwm, draw yn California y llynedd. Roedd yn ddigwyddiad gwych - 80,000 o bobl yn gwylio Cymru yn chwarae pêl-droed. Nid yw'n digwydd yn aml iawn. Nid yw bob amser wedi digwydd yn ystod fy oes, rhaid i mi ddweud. Dyna gyfle inni adeiladu presenoldeb, i greu syniad o beth yw Cymru a'r hyn y gall Cymru fod, a'r rôl y mae Cymru am ei chwarae. Mae gennym gyfle i chwarae rôl gyda'r pŵer meddal y soniwyd amdano eisoes, pŵer nad yw'n eiddo i bawb. Gobeithio y byddwn yn chwarae ac yn ennill Cwpan y Byd yn Japan ymhen ychydig fisoedd. Gobeithio y bydd Llywodraeth Cymru yn gwneud y gorau o'r effaith y gallwn ei chael o hynny hefyd. Gobeithio y gallwn weld cyfle i chwarae rhan lawn ar y llwyfan rhyngwladol. Rwyf am orffen gyda'r sylwadau hyn, Ddirprwy Lywydd. Un o'r materion y mae angen i ni eu diffinio - ac mae hyn yn yr adroddiad a hoffwn glywed beth sydd gan y Gweinidog i'w ddweud yn ei hymateb - yw ein perthynas â Llywodraeth y Deyrnas Unedig. Credaf y gall y berthynas â Llywodraeth y Deyrnas Unedig fod yn berthynas bwerus a chadarnhaol iawn. Rydym yn aml yn beirniadu Llywodraeth y DU yma - ac mae'n debyg fy mod i'n gwneud hynny mwy na'r rhan fwyaf o bobl - ond mae'r rhwydwaith o swyddfeydd a'r ffordd y mae'r Swyddfa Dramor yn gweithio yn arf pwerus iawn inni ei ddefnyddio, a chredaf y dylem weithio'n agos gyda'r Swyddfa Dramor a gweithio gyda Llywodraeth y Deyrnas Unedig i wneud y mwyaf o effaith y rhwydwaith o lysgenadaethau a chonsyliaethau ar draws y byd er mwyn i ni allu sicrhau'r effaith fwyaf a allwn dros Gymru lle bynnag y bôm.