English: Let's be clear: it is only men who are involved in spiking. It's only men who are raping and abusing women after rendering them unconscious; it is a men problem, not a women problem. Yet we are now in a situation where women are being told how they can make themselves safe, where nightclubs and bars and police and support groups offer measures to help women keep themselves safe. Now, these measures and this advice may be sadly necessary right now, because of the danger. But let's be crystal clear: the danger is from men, not from women, and it's men that need to call out the culture that has made this happen, where some men think it's acceptable to view women not just as commodities, but as something to exploit and to abuse. The horrifying growth in spiking linked to rape and abuse is just one extreme symptom of these attitudes and we need to call it out. A BBC investigation in 2019 uncovered over 2,500 reports of drink spiking to police in England and Wales over the previous four years - over 2,500. Police across the UK have rising reports of spiking incidents, many involving something sharp, and student unions nationwide routinely now report accounts of suspected drink tampering. One woman journalist writes: 'A stranger's hand unceremoniously shoved up your skirt on a night out has become almost routine for young women. Street harassment - not just catcalling but crude propositioning and being followed by men who may get aggressive if rejected - is normalised.' She continues: 'Young women are sick of being told to stick together, or to watch their drinks, when the problem is male violence, not female vigilance.' Now, there have been some great initiatives challenging this recently, including the student unions during freshers' week organising the Big Night In nightclub boycotts to raise awareness not just of the risks, but also the need for men to take a stand. And, indeed, Swansea University men's rugby team joined the boycott, with one of the team members saying: 'There's this stigma of toxic masculinity associated with rugby boys We wanted to be one of the first clubs to do something about it, because everyone knows someone that this has happened to and we want to change that.' Welsh Women's Aid directed me to the That Guy campaign, run by Police Scotland, subtitled, by the way, 'Better Ways to be a Man', which has personal endorsements from well-known figures such as the Line of Duty actor Mark Bonnar, and The A Word actor Greg McHugh, Scottish sport stars and others talking about their roles as husbands and fathers to daughters, and about the importance of talking to your mates, saying not just, 'Don't be that guy', as the campaign says, but, 'Don't let your boys be that guy neither.' And the campaign has been picked up by youth organisations as a way to open a conversation with young men over male sexual entitlement and inappropriate behaviour and where this can lead. As Mark Bonnar says: 'We have to examine our behaviour as men and challenge that of our peers.' So, in closing, can I ask the Minister what work we are doing in Welsh Government with police and community safety partnerships in Wales, but also others, including local authorities, youth services, third sector organisations, as well as nightclubs and bars and entertainment venues, and with organisations like Welsh Women's Aid, to not only raise awareness of the problem and understand the scale of the problem, but to tackle the underlying issue of toxic masculinity, male sexual entitlement and misogyny? We need to tackle the root of the problem, not just the symptoms.
Welsh: Gadewch inni fod yn glir: dynion yn unig sy'n sbeicio. Dim ond dynion sy'n treisio ac yn cam-drin menywod ar ôl eu gwneud yn anymwybodol; problem dynion ydyw, nid problem menywod. Ac eto, rydym bellach mewn sefyllfa lle mae pobl yn dweud wrth fenywod sut y gallant gadw eu hunain yn ddiogel, lle mae clybiau nos a bariau a heddlu a grwpiau cymorth yn cynnig mesurau i helpu menywod i gadw eu hunain yn ddiogel. Nawr, mae'n bosibl fod angen mesurau a chyngor o'r fath ar hyn o bryd, oherwydd y perygl. Ond gadewch inni fod yn gwbl glir: dynion sy'n creu'r perygl, nid menywod, ac mae angen i ddynion herio'r diwylliant sydd wedi gwneud i hyn ddigwydd, lle mae rhai dynion yn credu ei bod yn dderbyniol i edrych ar fenywod nid yn unig fel nwyddau, ond fel pethau i gamfanteisio arnynt a'u cam-drin. Un symptom eithafol yn unig o'r agweddau hyn yw'r twf arswydus mewn sbeicio sy'n gysylltiedig â thrais a cham-drin rhywiol ac mae angen i ni ei herio. Canfu ymchwiliad gan y BBC yn 2019 dros 2,500 o adroddiadau i'r heddlu ynghylch sbeicio diodydd yng Nghymru a Lloegr dros y pedair blynedd flaenorol - dros 2,500. Mae'r heddlu ledled y DU yn cael nifer gynyddol o adroddiadau am achosion o sbeicio, gyda llawer ohonynt yn cynnwys cyfeiriad at rywbeth miniog, ac mae undebau myfyrwyr ledled y wlad bellach yn adrodd yn rheolaidd am achosion tybiedig o ymyrryd â diodydd. Mae un newyddiadurwr benywaidd yn ysgrifennu: 'Bron nad yw llaw dieithryn yn gwthio i fyny eich sgert ar noson allan wedi dod yn ddigwyddiad arferol i fenywod ifanc. Mae aflonyddu ar y stryd - nid chwibanu a gweiddi ond dynion yn gwneud awgrymiadau anweddus a menywod yn cael eu dilyn gan ddynion a allai droi'n ymosodol os cânt eu gwrthod - wedi ei normaleiddio.' Mae hi'n parhau: 'Mae menywod ifanc wedi cael llond bol ar glywed y dylent aros gyda'i gilydd, neu y dylent gadw llygad ar eu diodydd, er mai'r broblem yw trais dynion, nid pa mor ofalus yw menywod.' Nawr, mae rhai mentrau gwych wedi bod yn herio hyn yn ddiweddar, gan gynnwys Big Night In a drefnwyd gan undebau'r myfyrwyr yn ystod wythnos y glas i foicotio clybiau nos er mwyn codi ymwybyddiaeth nid yn unig o'r risgiau ond hefyd yr angen i ddynion wneud safiad. Ac yn wir, ymunodd tîm rygbi'r dynion ym Mhrifysgol Abertawe â'r boicot, gydag un o aelodau'r tîm yn dweud: 'Cafodd stigma gwrywdod tocsig ei gysylltu â bechgyn rygbiroeddem eisiau bod yn un o'r clybiau cyntaf i wneud rhywbeth yn ei gylch, oherwydd mae pawb yn adnabod rhywun sydd wedi dioddef hyn ac rydym eisiau newid hynny.' Fe wnaeth Cymorth i Fenywod Cymru fy nghyfeirio at ymgyrch That Guy, a gynhelir gan Heddlu'r Alban, gyda 'Better Ways to be a Man' yn is-deitl iddi gyda llaw, ac mae wedi denu cymeradwyaeth bersonol gan ffigurau adnabyddus fel Mark Bonnar, sy'n actio yn Line of Duty, a Greg McHugh, un o actorion The A Word, a sêr chwaraeon yr Alban ac eraill yn sôn am eu rolau fel gwŷr a thadau i ferched, ac am bwysigrwydd siarad â'ch ffrindiau, a dweud, 'Peidiwch â bod yn ddyn fel'na' fel y mae'r ymgyrch yn dweud, ond hefyd, 'Peidiwch â gadael i'ch meibion fod yn ddynion fel'na chwaith.' Ac mae sefydliadu ieuenctid wedi defnyddio'r ymgyrch fel ffordd o ddechrau sgwrs gyda dynion ifanc ynghylch yr ymdeimlad o hawl rhywiol mewn dynion ac ymddygiad amhriodol a lle y gall hyn arwain. Fel y dywed Mark Bonnar: 'Mae'n rhaid inni archwilio ein hymddygiad fel dynion a herio ymddygiad ein cyfoedion.' Felly, i gloi, a gaf fi ofyn i'r Gweinidog pa waith rydym yn ei wneud yn Llywodraeth Cymru gyda phartneriaethau diogelwch cymunedol a'r heddlu yng Nghymru, ond gydag eraill hefyd, gan gynnwys awdurdodau lleol, gwasanaethau ieuenctid, sefydliadau'r trydydd sector, yn ogystal â chlybiau nos a bariau a lleoliadau adloniant, a chyda sefydliadau fel Cymorth i Fenywod Cymru, nid yn unig i godi ymwybyddiaeth o'r broblem a deall maint y broblem, ond er mwyn mynd i'r afael â mater sylfaenol gwrywdod gwenwynig, yr ymdeimlad o hawl rhywiol mewn dynion a chasineb at fenywod? Mae angen inni fynd at wraidd y broblem, nid y symptomau'n unig.