English: Under the legislation, a wild animal can still legally be taken on tour with a travelling circus and trained for performance in Wales - perhaps, of course, for later exhibition in a country without a ban. Now, this would still subject those animals to many of the issues that compromise welfare and make itinerant circus life so difficult for them. The legislation presently fails to address these realities or the many challenges beyond just performance and exhibition that make travelling circus life a grim reality for the animals, including, of course, transportation and forced training. This amendment isn't about deprivation of property, it's about preventing welfare problems associated with the transient nature of travelling circuses. Welfare issues connected with the use of wild animals in travelling circuses extend far beyond performance and exhibition, and legislation should deal with the confinement, stressful transportation, forced training and abnormal social groupings that remain a reality for these animals. Rejecting these amendments would mean, of course, that we will still allow wild animals to travel and even train with travelling circuses, and, of course, we'll just therefore be prohibiting their performance or exhibition. A big focus of this Bill has been ending the spectacle of wild animals touring in travelling circuses, and for this opportunity to be missed, I believe, would be significant. Now, the Climate Change, Environment and Rural Affairs Committee has already explored how the absence of a complete ban would be unlikely to meet the public's expectations. So, our first amendment would bring Wales closer to more robust bans that we find in places such as the Republic of Ireland, where, of course, the legislation states that a person shall not be allowed to use a wild animal in a circus, and that any reference to a circus includes a reference to any place where animals used in a circus are kept or are trained. Coming on to our second amendment, a ban on the use of wild animals in circuses in Wales, I'm sure we'd all agree, is long overdue, but, despite it being on the agenda for many, many years here in Wales, we will, of course, be now the final nation in Great Britain to introduce a ban. Discussions within the Assembly, as it was, go back to at least 2006, with the tabling of a statement of opinion that hoped that the Animal Welfare Act 2006 may empower Wales to act. It took us nine years - in 2015, then - for the Welsh Government to say that it believed that there is no place for the use of wild animals in circuses, but of course we are still waiting. And in England, in the meantime, the Wild Animals in Circuses Act 2019 came into force in January of this year, while in Scotland, of course, a ban has been in force since 2018. However, as drafted, Wales's proposed ban, of course, won't come into force until 1 December this year, and I know circumstances clearly have conspired to make it unlikely now that we will see any travelling circuses maybe visiting Wales this summer - although who knows, later on in the autumn, potentially, what will happen - but, of course, it would mean then that Wales would still be the only location where a circus performance would, albeit temporarily, remain a legal reality for wild animals. Now, I'm impatient for a ban to be implemented, although I do understand that the goalposts have moved since this particular amendment was tabled earlier this year, and I also appreciate, of course, that the second amendment very much depends on the first amendment being passed, but I would urge Members to support both our amendments to this Bill. And just to say as well, Llywydd, I won't be contributing to the debate on the next group of amendments, but Plaid Cymru will be supporting all of the amendments tabled to this Bill today. Diolch.
Welsh: O dan y ddeddfwriaeth, mae'n dal i fod yn gyfreithlon i fynd ag anifail gwyllt ar daith gyda syrcas deithiol a'i hyfforddi ar gyfer perfformio yng Nghymru - efallai, wrth gwrs, ar gyfer ei arddangos yn ddiweddarach mewn gwlad heb waharddiad. Nawr, byddai hyn yn dal i wneud yr anifeiliaid hynny'n agored i lawer o'r ffactorau sy'n peryglu lles ac yn gwneud bywyd mewn syrcas deithiol mor anodd iddynt. Ar hyn o bryd, nid yw'r ddeddfwriaeth yn mynd i'r afael â realiti o'r fath na'r heriau niferus y tu hwnt i berfformio ac arddangos yn unig sy'n gwneud bywyd mewn syrcas deithiol yn realiti annymunol i'r anifeiliaid, gan gynnwys cael eu cludo a'u gorfodi i hyfforddi wrth gwrs. Nid yw'r gwelliant hwn yn ymwneud ag amddifadu o eiddo, mae'n ymwneud ag atal problemau lles sy'n gysylltiedig â natur amharhaol syrcasau teithiol. Mae materion lles sy'n gysylltiedig â defnyddio anifeiliaid gwyllt mewn syrcasau teithiol yn ymestyn ymhell y tu hwnt i berfformio ac arddangos, a dylai deddfwriaeth ymdrin â chaethiwed, straen wrth gael eu cludo, hyfforddiant dan orfodaeth a grwpio cymdeithasol annormal sy'n parhau'n realiti i'r anifeiliaid hyn. Byddai gwrthod y gwelliannau hyn yn golygu, wrth gwrs, y byddwn yn dal i ganiatáu i anifeiliaid gwyllt deithio a hyd yn oed hyfforddi gyda syrcasau teithiol, ac felly ni fyddwn ond yn gwahardd perfformio neu arddangos. Un ffocws mawr ar gyfer y Bil hwn oedd rhoi diwedd ar weld anifeiliaid gwyllt yn teithio mewn syrcasau teithiol, a chredaf y byddai colli'r cyfle hwn yn arwyddocaol. Nawr, mae'r Pwyllgor Newid Hinsawdd, yr Amgylchedd a Materion Gwledig eisoes wedi archwilio i weld sut y byddai peidio â chael gwaharddiad llwyr yn annhebygol o fodloni disgwyliadau'r cyhoedd. Felly, byddai ein gwelliant cyntaf yn dod â Chymru'n agosach at y gwaharddiadau mwy cadarn a welwn mewn lleoedd fel Gweriniaeth Iwerddon, lle mae'r ddeddfwriaeth yn dweud na chaniateir i berson ddefnyddio anifail gwyllt mewn syrcas, a bod unrhyw gyfeiriad at syrcas yn cynnwys cyfeiriad at unrhyw fan lle caiff anifeiliaid a ddefnyddir mewn syrcas eu cadw neu eu hyfforddi. Gan ddod at ein hail welliant, rwy'n siŵr y byddai pawb ohonom yn cytuno ei bod hi'n hen bryd cael gwaharddiad ar ddefnyddio anifeiliaid gwyllt mewn syrcasau yng Nghymru, ond er ei fod ar yr agenda ers blynyddoedd lawer yma yng Nghymru, ni fydd y genedl olaf ym Mhrydain yn awr i gyflwyno gwaharddiad. Mae trafodaethau wedi bod yn mynd rhagddynt yn y Cynulliad, fel ag yr oedd, ers o leiaf 2006, gyda chyflwyno datganiad barn a oedd yn gobeithio y gallai Deddf Lles Anifeiliaid 2006 rymuso Cymru i weithredu. Cymerodd naw mlynedd i ni - yn 2015, felly - i Lywodraeth Cymru ddweud ei bod yn credu nad oes lle i ddefnyddio anifeiliaid gwyllt mewn syrcasau, ond wrth gwrs rydym yn dal i aros. Yn Lloegr, yn y cyfamser, daeth Deddf Anifeiliaid Gwyllt mewn Syrcasau 2019 i rym ym mis Ionawr eleni, ac yn yr Alban, wrth gwrs, mae gwaharddiad wedi bod mewn grym ers 2018. Fodd bynnag, fel y'i drafftiwyd, ni ddaw gwaharddiad arfaethedig Cymru i rym tan 1 Rhagfyr eleni, ac rwy'n gwybod ei bod hi'n amlwg fod amgylchiadau'n ei gwneud yn annhebygol yn awr y gwelwn unrhyw syrcasau teithiol yn ymweld â Chymru yr haf hwn - er, pwy a ŵyr beth fydd yn digwydd yn ddiweddarach yn yr hydref, o bosibl - ond wrth gwrs, byddai'n golygu wedyn mai Cymru fyddai'r unig leoliad lle byddai perfformiad syrcas yn dal i fod yn realiti cyfreithlon i anifeiliaid gwyllt, er mai dros dro fyddai hynny. Nawr, rwy'n ddiamynedd yn fy awydd i weld gwaharddiad yn cael ei weithredu, er fy mod yn deall bod yr amgylchiadau wedi newid ers cyflwyno'r gwelliant penodol hwn yn gynharach eleni, ac rwy'n derbyn hefyd, wrth gwrs, fod yr ail welliant yn dibynnu i raddau helaeth ar basio'r gwelliant cyntaf, ond byddwn yn annog yr Aelodau i gefnogi ein dau welliant i'r Bil hwn. A hoffwn ddweud hefyd, Lywydd, na fyddaf yn cyfrannu at y ddadl ar y grŵp nesaf o welliannau, ond bydd Plaid Cymru yn cefnogi'r holl welliannau a gafodd eu cyflwyno i'r Bil hwn heddiw. Diolch.