English: The first is the characteristics, that infrastructure is generally described as 'capital' or 'involving physical structures'. But, secondly, the functions, and they referred to the two most recent definitions from the UK Treasury and the London School of Economics Growth Commission, which described infrastructure as an input to the production of goods and services and the requirement for the operation of the economy. And the report goes on to suggest that domestic energy efficiency constitutes infrastructure investment because it frees up energy capacity for other uses, just as investment in new-generation capacity would, and also that such investments provide public services by reducing carbon emissions and improving health and well-being. It also goes on to say that it fits with the way that energy efficiency is considered by a wide range of international organisations, such as the European Investment Bank and the International Energy Agency. And it is also consistent with the current and ongoing roll-out of the smart meter programme, which is one of the UK Government's top infrastructure priorities. It works across the board. It should be national infrastructure. Let's turn to the benefits of energy efficiency. Within that particular report - I'll start there - they point to the two key things that investment in domestic energy efficiency does. One: it reduces energy use. By doing so, it reduces bills, it frees up energy sector capacity to be used elsewhere in the economy, and it reduces the need to invest new energy system capacity. This reduces carbon emissions and decreases the exposure of consumers to volatile fuel prices. Far from the argument that putting money into this is actually a burden on consumers, for many of the poorest and most fuel-poor households, it actually protects them against that volatility in gas prices and oil prices and everything else. And, in addition, these investments provide option value. Because they involve multiple small incremental investment, the scale and the focus of the programme can be adjusted up and down over time. And also, they point out, it results in warmer, more comfortable homes. It increases health and well-being, and may also increase, by doing that, labour productivity - if we want to look at the social engineering side of this as well. So, there are a number of benefits, but they also point to economic growth and job creation. The UK Green Building Council argues that the home energy efficiency market can stimulate both construction and manufacturing industries. It points out that, currently, over 135,000 people are employed in the energy-efficiency industry, but it quotes figures from Consumer Focus that suggest that major investment - bigger investment - in energy efficiency could almost double the number to 260,000 people by 2027, and it goes on to say that installing energy efficiency measures usually requires local labour, often from small and medium-sized businesses and microbusinesses. And because of this, investment has the potential to boost local employment. We've talked previously about the need to do this and about innovative ways of thinking to do this. This is exactly the foundation economy approach there. And this is supported by figures contained within the Welsh Government's infrastructure investment plan, which I'll turn to in a moment, which states that over 80 per cent of the businesses that delivered phase 1 of the Arbed programme, under the Warm Front programme, operate primarily or solely in Wales. It's a win-win right across the board. Let's talk about energy security. The UK Green Building Council report states that reducing domestic energy demands through energy efficiency is vital to ensuring that there's a sufficient supply to meet the UK's energy needs. It goes further: it says that investing in energy efficiency is not only more cost-effective in meeting the UK's growing demand for energy than building additional energy generation infrastructure - stop building so many power stations and actually invest in this as the better substitute. Data from the Sustainable Energy Association show that energy-saving measures cost less on average per unit of power than large-scale power generation. And 2012 figures from the Department of Energy and Climate Change show that, through cost-effective investment in all forms of energy efficiency, the UK could be saving 196 TWh in 2020, equivalent to 22 power stations of energy. So, meeting energy needs to demand reduction will also reduce the UK's dependency on fossil fuels and gas. Let me turn to the reduction in carbon emissions. We've made our commitment in Wales, as has the UK, to reducing carbon emissions. In 2014 the residential sector in Wales accounted for 8 per cent of emissions. The sector is dominated by emissions from residential stationary and mobile combustion of fuels from activities such as heating and cooking, which account for 97 per cent of emissions in this sector. I think I've made the point that if you invest in energy efficiency here, in this sector, you will deal with carbon emissions in a major way as well. In value for money, the Frontier Economics report compared, interestingly, the net benefits and benefit cost ratios of an energy efficiency scheme of scale with four other major schemes, showing that an energy efficiency programme compares very well to the alternative investments, including Crossrail, HS2 and the roll-out of smart meters. They reckon the benefits of an upscaled programme of energy efficiency in the residential sector would be equivalent to £8.7 billion of societal benefits. And, of course, as we've mentioned, it reduces energy bills and helps to combat fuel poverty. According to YouGov research, rising energy bills are the No. 1 financial concern for householders. Some in this Chamber - a few - would say that that's the very reason not to invest in this stuff because you're loading it onto people's bills. I've already dealt with the volatility of oil and gas issues; this is actually protecting consumers. But a DECC paper on fuel poverty from 2012 states that policies that improve the efficiency of the housing stock are more cost-effective and have longer term impacts on tackling fuel poverty than energy price policies or capping or income support policies. Those may be useful - this is the most useful way to do it. On improving health and well-being, let me turn to the Hills fuel poverty review, which found that low temperatures in homes can create conditions that increase the likelihood of cardiovascular events - some of which may result in death - exacerbate the risk of respiratory disease and cause physical discomfort, which can contribute to mental health issues as well. We know this; we've seen it before through hard winters. DECC has undertaken modelling to value the health benefits associated with energy efficiency investments and it concluded that these can be significant across the board. So, let me turn in my concluding remarks to where we are in Wales. The Government has done so much and I'll leave the Cabinet Secretary to outline that. I'm not going to do that in my report and I know she'll do it well and I could have done it as some of my preamble: the investment we've put in Arbed and Nest and the Warm Front programme and many other ways. We're doing so many good things and, in fact, the motion notes that. But if we look at the Wales infrastructure investment plan, which is the plan that informs and co-ordinates investment decisions, it's intended to maximise the impact of the Welsh Government's major infrastructure programmes. Back in 2012, the most recent iteration, it states there: 'Investment to support energy efficiency and the development of new energy sources isan important part of the strategy.' And it goes on to say: 'Energy efficiency through the refurbishment of housing and other estates and the introduction of energy standards for new buildings have an immediate impact on employment since these activities require many work hours. Investment in these areas therefore will have unusually large effects in employing complementary labour.' There have been sustained calls now from stakeholders - WWF, National Energy Action, Community Housing Cymru, Energy Saving Trust, and many, many more - to make energy efficiency now an explicit infrastructure priority for Wales. We are doing so much, but let's see it there in the remit of the national infrastructure commission for Wales. The evidence is there. I know the Cabinet Secretary knows it's there. She will say all the good work that the Welsh Government is doing - and it is - but let's take it to the next stage. Let's scale it up and make a difference to people's lives, to their communities, to their homes, and also deal with all those myriad of other issues that we want to see dealt with.
Welsh: Y gyntaf yw'r nodweddion, fod seilwaith yn cael ei ddisgrifio'n gyffredinol fel 'cyfalaf' neu 'yn ymwneud â strwythurau ffisegol'. Ond yn ail, y swyddogaethau, ac roeddent yn cyfeirio at y ddau ddiffiniad diweddaraf gan Drysorlys y DU a Chomisiwn Twf Ysgol Economeg Llundain, a ddisgrifiodd seilwaith fel mewnbwn i gynhyrchu nwyddau a gwasanaethau a'r gofyniad ar gyfer gweithredu'r economi. Ac mae'r adroddiad yn mynd rhagddo i awgrymu bod effeithlonrwydd ynni yn y cartref yn golygu buddsoddi yn y seilwaith oherwydd ei fod yn rhyddhau capasiti ynni ar gyfer defnydd arall, yn union fel y byddai buddsoddi mewn capasiti cynhyrchiant newydd, a hefyd bod buddsoddiadau o'r fath yn darparu gwasanaethau cyhoeddus drwy leihau allyriadau carbon a gwella iechyd a lles. Mae hefyd yn mynd rhagddo i ddweud ei fod yn cyd-fynd â'r ffordd y mae effeithlonrwydd ynni yn cael ei ystyried gan ystod eang o sefydliadau rhyngwladol, megis Banc Buddsoddi Ewrop a'r Asiantaeth Ynni Ryngwladol. Ac mae hefyd yn gyson â'r broses gyfredol a pharhaus o gyflwyno'r rhaglen mesuryddion deallus, sy'n un o brif flaenoriaethau seilwaith Llywodraeth y DU. Mae'n gweithio ym mhob man. Dylai fod yn seilwaith cenedlaethol. Gadewch i ni droi at fanteision effeithlonrwydd ynni. Yn yr adroddiad penodol hwnnw - fe ddechreuaf yn y fan honno - maent yn cyfeirio at y ddau beth allweddol y mae buddsoddi mewn effeithlonrwydd ynni yn y cartref yn ei wneud. Un: mae'n lleihau'r defnydd o ynni. Drwy wneud hynny, mae'n lleihau biliau, mae'n rhyddhau capasiti'r sector ynni i gael ei ddefnyddio mewn mannau eraill yn yr economi, ac mae'n lleihau'r angen i fuddsoddi mewn capasiti newydd i'r system ynni. Mae hyn yn lleihau allyriadau carbon ac yn gwneud defnyddwyr yn llai agored i brisiau tanwydd cyfnewidiol. Ymhell o'r ddadl fod buddsoddi arian yn hyn yn faich ar ddefnyddwyr mewn gwirionedd, i lawer o'r aelwydydd tlotaf a thlawd o ran tanwydd, mewn gwirionedd mae'n eu hamddiffyn rhag cyfnewidioldeb prisiau nwy a phrisiau olew a phopeth arall. Ac yn ogystal, mae'r buddsoddiadau hyn yn rhoi gwerth opsiwn. Oherwydd eu bod yn golygu buddsoddiadau bach cynyddol lluosog, gellir addasu graddfa a ffocws y rhaglen i fyny ac i lawr dros amser. Ac maent yn nodi hefyd ei fod yn arwain at gartrefi cynhesach, mwy cyfforddus. Mae'n cynyddu iechyd a lles, a gall hefyd gynyddu cynhyrchiant llafur drwy wneud hynny - os ydym am edrych ar yr agweddau teilwra cymdeithasol yn ogystal. Felly, mae yna nifer o fanteision, ond maent hefyd yn cyfeirio at dwf economaidd a chreu swyddi. Mae Cyngor Adeiladu Gwyrdd y DU yn dadlau y gall y farchnad effeithlonrwydd ynni yn y cartref ysgogi'r diwydiannau adeiladu a gweithgynhyrchu. Mae'n nodi bod dros 135,000 o bobl yn cael eu cyflogi yn y diwydiant effeithlonrwydd ynni ar hyn o bryd, ond mae'n dyfynnu ffigurau gan Llais Defnyddwyr sy'n awgrymu y gallai buddsoddiad mawr - buddsoddi mwy - mewn effeithlonrwydd ynni ddyblu'r nifer bron iawn i 260,000 o bobl erbyn 2027, ac mae'n mynd rhagddo i ddweud bod gosod mesurau effeithlonrwydd ynni fel arfer yn galw am lafur lleol, yn aml gan fusnesau bach a chanolig eu maint a microfusnesau. Ac oherwydd hyn, mae gan fuddsoddiad botensial i hybu cyflogaeth yn lleol. Rydym wedi sôn o'r blaen am yr angen i wneud hyn ac am ffyrdd arloesol o feddwl sut i wneud hyn. Dyma'n union yw dull yr economi sylfaenol. Ac mae hyn wedi'i gefnogi gan y ffigurau a gynhwysir yng nghynllun Llywodraeth Cymru ar gyfer buddsoddi yn y seilwaith, a dof at hwnnw yn y man, sy'n datgan bod dros 80 y cant o'r busnesau a gyflawnodd gam 1 y rhaglen Arbed, o dan y rhaglen Warm Front, yn gweithredu'n bennaf neu'n unig yng Nghymru. Mae'n sefyllfa lle mae pawb ar ei ennill. Gadewch i ni siarad am ddiogelwch ynni. Dywed adroddiad Cyngor Adeiladu Gwyrdd y DU fod lleihau gofynion ynni yn y cartref drwy effeithlonrwydd ynni yn hanfodol er mwyn sicrhau bod yna gyflenwad digonol i ddiwallu anghenion ynni'r DU. Mae'n mynd ymhellach: mae'n dweud bod buddsoddi mewn effeithlonrwydd ynni nid yn unig yn fwy costeffeithiol o ran ateb galw cynyddol y DU am ynni nag adeiladu seilwaith cynhyrchu ynni ychwanegol - rhoi'r gorau i adeiladu cymaint o orsafoedd pŵer a mynd ati i fuddsoddi yn hyn fel y dewis arall gwell. Mae data gan y Gymdeithas Ynni Cynaliadwy yn dangos bod mesurau arbed ynni yn costio llai ar gyfartaledd am bob uned o bŵer na chynhyrchiant ynni ar raddfa fawr. Ac mae ffigurau 2012 gan yr Adran Ynni a Newid yn yr Hinsawdd yn dangos y gallai'r DU, drwy fuddsoddi costeffeithiol ym mhob math o effeithlonrwydd ynni, arbed 196 TWh yn 2020, sy'n cyfateb i ynni 22 o orsafoedd pŵer. Felly bydd diwallu anghenion ynni yn ôl y gostyngiad yn y galw hefyd yn lleihau dibyniaeth y DU ar danwydd ffosil a nwy. Gadewch i mi droi at y gostyngiad mewn allyriadau carbon. Rydym wedi gwneud ein hymrwymiad yng Nghymru, fel y mae'r DU, i leihau allyriadau carbon. Yn 2014 y sector preswyl yng Nghymru a oedd yn gyfrifol am 8 y cant o allyriadau. Mae'r sector wedi'i ddominyddu gan allyriadau o losgi tanwydd preswyl sefydlog a symudol o weithgareddau megis gwresogi a choginio, a oedd yn gyfrifol am 97 y cant o allyriadau yn y sector hwn. Rwy'n credu fy mod wedi gwneud y pwynt, os ydych yn buddsoddi mewn effeithlonrwydd ynni yma yn y sector hwn, byddwch yn mynd i'r afael ag allyriadau carbon i raddau helaeth yn ogystal. O ran gwerth am arian, roedd adroddiad Frontier Economics yn cymharu, yn ddiddorol, y buddion net a chymarebau cost a budd cynllun effeithlonrwydd ynni mawr gyda phedwar cynllun mawr arall, gan ddangos bod rhaglen effeithlonrwydd ynni'n cymharu'n dda iawn â'r buddsoddiadau eraill, gan gynnwys Crossrail, HS2 a'r broses o gyflwyno mesuryddion deallus. Maent yn credu y byddai manteision rhaglen effeithlonrwydd ynni wedi'i huwchraddio yn y sector preswyl yn gyfwerth â gwerth £8.7 biliwn o fanteision cymdeithasol. Ac wrth gwrs, fel rydym wedi sôn, mae'n lleihau biliau ynni ac yn helpu i fynd i'r afael â thlodi tanwydd. Yn ôl ymchwil YouGov, biliau ynni cynyddol yw'r pryder ariannol mwyaf i ddeiliaid tai. Byddai rhai yn y Siambr hon - rhai - yn dweud mai dyna'r union reswm dros beidio â buddsoddi yn y pethau hyn oherwydd eich bod yn ei ychwanegu at filiau pobl. Rwyf eisoes wedi ymdrin â materion yn ymwneud â chyfnewidioldeb prisiau olew a nwy; mae hyn yn gwarchod defnyddwyr mewn gwirionedd. Ond roedd papur gan yr Adran Ynni a Newid Hinsawdd ar dlodi tanwydd yn 2012 yn datgan bod polisïau sy'n gwella effeithlonrwydd y stoc dai yn fwy costeffeithiol ac yn arwain at effeithiau mwy hirdymor ar fynd i'r afael â thlodi tanwydd na pholisïau ar brisiau ynni neu gapio neu bolisïau ar gymhorthdal incwm. Efallai bod y rheiny'n ddefnyddiol - dyma'r ffordd fwyaf defnyddiol o'i wneud. Ar wella iechyd a lles, gadewch i mi droi at adolygiad Hills o dlodi tanwydd, a ganfu y gall tymheredd isel mewn cartrefi greu amodau sy'n cynyddu'r tebygolrwydd o ddigwyddiadau cardiofasgwlaidd - y gallai rhai ohonynt arwain at farwolaeth - gwaethygu'r perygl o glefyd anadlol ac achosi anghysur corfforol, a all gyfrannu at broblemau iechyd meddwl yn ogystal. Rydym yn gwybod hyn; rydym wedi'i weld o'r blaen drwy aeafau caled. Mae'r Adran Ynni a Newid Hinsawdd wedi gwneud gwaith modelu i bwyso a mesur y manteision iechyd sy'n gysylltiedig â buddsoddiadau effeithlonrwydd ynni a daeth i'r casgliad y gallai'r rhain fod yn sylweddol ym mhob ffordd. Felly, gadewch i mi droi yn fy sylwadau terfynol at ble rydym yng Nghymru. Mae'r Llywodraeth wedi gwneud cymaint a gadawaf i Ysgrifennydd y Cabinet amlinellu hynny. Nid wyf yn mynd i wneud hynny yn fy adroddiad, ac rwy'n gwybod y bydd hi'n ei wneud yn dda a gallwn fod wedi'i wneud fel rhan o fy rhagymadrodd: y buddsoddiad rydym wedi'i wneud yn Arbed a Nyth a'r rhaglen Warm Front a llawer o ffyrdd eraill. Rydym yn gwneud cymaint o bethau da ac mewn gwirionedd, mae'r cynnig yn nodi hynny. Ond os edrychwn ar y cynllun buddsoddi yn seilwaith Cymru, sef y cynllun sy'n llywio ac yn cydgysylltu penderfyniadau buddsoddi, ei fwriad yw sicrhau cymaint o effaith ag y bo modd o raglenni seilwaith mawr Llywodraeth Cymru. Yn ôl yn 2012, y fersiwn ddiweddaraf o'r cynllun, mae'n nodi yno: 'mae buddsoddi i gefnogi effeithlonrwydd ynni a datblygu ffynonellau newydd o ynni yn rhan bwysig o'r strategaeth.' Ac mae'n mynd rhagddo i ddweud: 'Mae effeithlonrwydd ynni drwy adnewyddu tai a mathau eraill o ystadau a chyflwyno safonau ynni ar gyfer adeiladau newydd yn cael effaith uniongyrchol ar gyflogaeth gan fod y gweithgareddau hyn yn gofyn am lawer o oriau gwaith. Felly bydd buddsoddi yn y meysydd hyn yn cael effeithiau anarferol o fawr o ran cyflogi llafur cyflenwol.' Mae galwadau parhaus wedi bod bellach gan randdeiliaid - WWF, National Energy Action, Cartrefi Cymunedol Cymru, yr Ymddiriedolaeth Arbed Ynni, a llawer iawn mwy - am wneud effeithlonrwydd ynni yn flaenoriaeth seilwaith benodol ar gyfer Cymru yn awr. Rydym yn gwneud cymaint, ond gadewch i ni ei weld yno yng nghylch gorchwyl y comisiwn seilwaith cenedlaethol ar gyfer Cymru. Mae'r dystiolaeth yno. Rwy'n gwybod bod Ysgrifennydd y Cabinet yn gwybod ei fod yno. Bydd yn sôn am yr holl waith da y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud - ac mae hynny'n wir - ond gadewch i ni fynd ag ef i'r cam nesaf. Gadewch inni ei wneud yn fwy a gwneud gwahaniaeth i fywydau pobl, i'w cymunedau, i'w cartrefi, ac ymdrin hefyd â'r myrdd o faterion eraill yr ydym am eu gweld yn cael sylw.