techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Thank you for that response, Minister.
Welsh: Diolch am yr ateb yna, Gweinidog.
English: I know that a lot of people are grateful for those gaps being plugged, but a concerning case was recently brought to my attention by a constituent in Wildmill who was precluded from claiming the UK Government's last round of cost-of-living support payments. When the cost of living skyrocketed, my constituent sought help but because he receives industrial injury disablement benefit, which means that, although he receives income-related disability support allowance as well as contributions-based employment and support allowance, he was unable to access the UK Government's cost-of-living payment scheme whatsoever. Is there any scope for the Welsh Government to consider stepping in and plugging gaps like this? This is just one of many cases that have come across my desk during a time of great hardship for many.
Welsh: Rwy'n gwybod bod llawer o bobl yn falch o glywed bod y bylchau hynny'n cael eu llenwi, ond yn ddiweddar tynnwyd fy sylw at achos pryderus gan etholwr yn Wildmill a gafodd ei atal rhag hawlio'r cylch olaf o daliadau cymorth costau byw Llywodraeth y DU. Pan saethodd costau byw i fyny, bu'n rhaid i fy etholwr geisio cymorth ond oherwydd ei fod yn derbyn budd-dal anabledd anafiadau diwydiannol, sy'n golygu, er ei fod yn derbyn lwfans cymorth anabledd yn seiliedig ar incwm yn ogystal â lwfans cyflogaeth a chymorth yn seiliedig ar gyfraniadau, nid oedd yn gallu cael mynediad at gynllun taliadau costau byw Llywodraeth y DU o gwbl. A oes lle i Lywodraeth Cymru ystyried camu i'r adwy a llenwi bylchau fel hyn? Nid yw hwn ond yn un o lawer o achosion a ddaeth i fy sylw yn ystod cyfnod o galedi mawr i lawer.
English: Thank you very much for drawing that to our attention, Luke. I would like to take this up and follow this up with you, following your question today. This is where we have to work with the DWP and HMRC and there is good working, but actually, we have to ensure that the arrangements don't reduce access to means-tested benefits, and you've described that. We've got to identify opportunities to maximise reach. We actually have a pro forma that is being co-designed by Welsh Government, DWP and HMRC, but I will take this back on this particular issue. Can I just say that one of the disappointing outcomes I think recently of the work of the Welsh Affairs Committee was that they did suggest, they had a recommendation - it was chaired by Stephen Crabb - to bring together an inter-ministerial advisory board on social security between UK and Welsh Governments to look at the merits of devolving administration of welfare benefits to Wales? That was rejected by the UK Government, but I want to revisit that, because this is how we can address some of these issues.
Welsh: Diolch yn fawr iawn am dynnu ein sylw at hynny, Luke. Hoffwn gael sgwrs ddilynol am y mater hwn gyda chi, yn dilyn eich cwestiwn heddiw. Dyma lle mae'n rhaid i ni weithio gyda'r Adran Gwaith a Phensiynau a CThEF ac mae gwaith da yn mynd rhagddo, ond mewn gwirionedd, mae'n rhaid inni sicrhau nad yw'r trefniadau'n lleihau mynediad at fudd-daliadau sy'n dibynnu ar brawf modd, ac rydych wedi disgrifio hynny. Mae'n rhaid inni adnabod cyfleoedd i gyrraedd cynifer o bobl ag sy'n bosibl. Mewn gwirionedd, mae gennym brofforma a luniwyd ar y cyd gan Lywodraeth Cymru, yr Adran Gwaith a Phensiynau a CThEF, ond byddaf yn trosglwyddo'r neges ar y mater penodol hwn. A gaf fi ddweud mai un o'r pethau siomedig, rwy'n credu, am waith y Pwyllgor Materion Cymreig yn ddiweddar oedd y ffaith eu bod yn awgrymu, roedd ganddynt argymhelliad - fe'i cadeiriwyd gan Stephen Crabb - i greu bwrdd cynghori rhyngweinidogol ar nawdd cymdeithasol rhwng Llywodraeth y DU a Llywodraeth Cymru i edrych ar rinweddau datganoli gweinyddiaeth budd-daliadau lles i Gymru? Cafodd yr argymhelliad hwnnw ei wrthod gan Lywodraeth y DU, ond rwyf eisiau ailedrych ar hynny, oherwydd dyma sut y gallwn fynd i'r afael â rhai o'r materion hyn.
English: Can I thank Luke Fletcher for raising this question? I absolutely agree with the sentiments that all bodies should do everything they can to make sure that people get the support that they're entitled to. Towards the end of the previous Senedd, the then Welsh Government published its income maximisation plan specifically related to child poverty. This included objectives around helping families to be more financially resilient. I understand, Minister, that the Welsh Government supports the single advice fund that provides financial advice to families, which we would all welcome. But I would like to ask, Minister, what assessment have you made of the outcomes of the original income maximisation plan? How have you taken the lessons learnt to inform the actions that have been taken by the Government throughout the cost-of-living challenges that we're now facing? And what consideration have you given to updating this strategy in light of the current difficult economic climate?
Welsh: A gaf fi ddiolch i Luke Fletcher am godi'r cwestiwn hwn? Rwy'n cytuno'n llwyr â'r teimladau y dylai pob corff wneud popeth yn eu gallu i sicrhau bod pobl yn cael y cymorth y mae ganddynt hawl iddo. Tuag at ddiwedd y Senedd flaenorol, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru ar y pryd ei chynllun gweithredu pwyslais ar incwm yn benodol mewn perthynas â thlodi plant. Roedd hwn yn cynnwys amcanion a oedd yn ymwneud â helpu teuluoedd i fod yn fwy gwydn yn ariannol. Rwy'n deall, Weinidog, fod Llywodraeth Cymru'n cefnogi'r gronfa gynghori sengl sy'n rhoi cyngor ariannol i deuluoedd, rhywbeth y byddai pob un ohonom yn ei groesawu. Ond hoffwn ofyn, Weinidog, pa asesiad rydych wedi'i wneud o ganlyniadau'r cynllun gweithredu pwyslais ar incwm gwreiddiol? Sut ydych chi wedi defnyddio'r gwersi a ddysgwyd i lywio'r camau sydd wedi eu cymryd gan y Llywodraeth drwy gydol yr heriau costau byw rydym bellach yn eu hwynebu? A pha ystyriaeth rydych wedi'i rhoi i ddiweddaru'r strategaeth hon yng ngoleuni'r hinsawdd economaidd anodd ar hyn o bryd?
English: Thank you very much, Peter Fox. Income maximisation is one of the key tools to tackling poverty. When we commissioned the Wales Centre for Public Policy to advise us on our route to tackling poverty, income maximisation - getting money into the poorest people's pockets - came up as a key priority. Our 'Claim what's yours' campaign and then, following through, we've just recently launched our 'Here to help' campaign, which is a benefit take-up campaign, is critical to get that take-up. Of course, it is a take-up that can be enhanced by the work of Citizens Advice. We fund them through the single advice fund. Just to give you an answer on the point about the third - . This is our third benefits take-up campaign, 'Here to help'. The previous two campaigns supported over 8,000 people to respond to the call to contact Advicelink Cymru and help them to claim an additional £2.7 million in support.
Welsh: Diolch yn fawr, Peter Fox. Gwneud y gorau o incwm yw un o'r prif ffyrdd o fynd i'r afael â thlodi. Pan wnaethom gomisiynu Canolfan Polisi Cyhoeddus Cymru i'n cynghori ar ein llwybr i fynd i'r afael â thlodi, cafodd gwneud y gorau o incwm - rhoi arian ym mhocedi'r bobl dlotaf - ei gynnig fel blaenoriaeth allweddol. Mae ein hymgyrch 'Hawliwch yr hyn sy'n ddyledus i chi', ac i ddilyn hynny, rydym newydd lansio ein hymgyrch 'Yma i helpu' yn ddiweddar, sy'n ymgyrch i annog pobl i fanteisio ar fudd-daliadau, yn hanfodol i gynyddu'r nifer sy'n manteisio ar y budd-daliadau hynny. Wrth gwrs, mae gwaith Cyngor ar Bopeth yn gallu cynyddu'r nifer sy'n manteisio arnynt hefyd. Rydym yn eu hariannu drwy'r gronfa gynghori sengl. I roi ateb i chi ar y pwynt am y trydydd - . Dyma ein trydedd ymgyrch i annog pobl i fanteisio ar fudd-daliadau, 'Yma i helpu'. Llwyddodd y ddwy ymgyrch flaenorol i gynorthwyo dros 8,000 o bobl i ymateb i'r alwad i gysylltu ag Advicelink Cymru a'u helpu i hawlio £2.7 miliwn ychwanegol o gymorth.
English: The fire and rescue authorities determine almost all of their funding themselves through levying contributions on their constituent local authorities. The fire and rescue authorities in Wales do not receive core funding from the Welsh Government.
Welsh: Mae'r awdurdodau tân ac achub yn pennu eu cyllid eu hunain i gyd bron drwy godi cyfraniadau gan eu hawdurdodau lleol cyfansoddol. Nid yw'r awdurdodau tân ac achub yng Nghymru yn cael cyllid craidd gan Lywodraeth Cymru.
English: I'm grateful to you for your answer. I've been made aware by members of the mid and west Wales fire authority that you informed the service there that the FireLink Airwave grant, used to support their essential radio platform, is set to end completely in April this year. By comparison, the Home Office is slowly reducing its FireLink grant funding by 20 per cent each year for five years for English fire and rescue authorities. Although this has been reduced gradually, this still gives fire and rescue authorities there the ability to plan for the removal of the grant and spread the financial impact, rather than just being given four months to find £0.5 million in their budgets. Given that the Airwave is an essential lifeline for blue-light services, including the coastguard, would you reconsider your decision and instead gradually reduce this grant?
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i chi am eich ateb. Cefais wybod gan aelodau awdurdod tân ac achub canolbarth a gorllewin Cymru eich bod wedi rhoi gwybod i'r gwasanaeth yno y bydd y grant Airwave FireLink, a ddefnyddir i gefnogi eu platfform radio hanfodol, yn dod i ben yn gyfan gwbl ym mis Ebrill eleni. Mewn cymhariaeth, mae'r Swyddfa Gartref yn araf leihau ei chyllid grant FireLink i awdurdodau tân ac achub Lloegr 20 y cant bob blwyddyn am bum mlynedd. Er bod hwn yn cael ei leihau'n raddol, mae'n dal i roi cyfle i awdurdodau tân ac achub yno gynllunio ar gyfer pan fydd y grant yn dod i ben a gwasgaru'r effaith ariannol, yn hytrach na chael pedwar mis yn unig i ddod o hyd i £0.5 miliwn yn eu cyllidebau. O ystyried bod Airwave yn achubiaeth hanfodol i wasanaethau golau glas, gan gynnwys gwylwyr y glannau, a fyddech yn ailystyried eich penderfyniad a lleihau'r grant hwn yn raddol yn lle hynny?
English: Can I thank the Member for his question? And this is something that's been raised with me previously as well. I would say, I understand the position of the fire and rescue authorities, but like them and constituent local authorities, we all face many funding challenges in the current climate. We do not normally provide funding for operational equipment or systems, such as FireLink, so they have to raise the funding from their own core resources. As the Member will be aware from the Chancellor's autumn statement on 17 November, it represented a significant real-terms cut to the Welsh Government budget over the next two years, which has been compounded by external forces, such as the cost-of-living crisis and increased energy bills. It's very difficult, in setting a very challenging budget, for the Welsh Government to continue to fund operational communication equipment. As you say, it's meant that funding for FireLink, the service's operational communications system, had to cease from 2023-24. This represents less that 1 per cent of the overall funding that the service has received from their constituent authorities. Like I said, I recognise the challenges. Whilst previous budget settlements allowed us to provide the funding for these fees since 2010, it's been hard to justify that in the current financial climate. And, if the Member would like to support us in our efforts, he is more than welcome to have a word in the ear of his counterparts at UK Government and the Home Office, to help with further funding for us in Wales.
Welsh: A gaf fi ddiolch i'r Aelod am ei gwestiwn? Ac mae hyn yn rhywbeth sydd wedi cael ei godi gyda fi o'r blaen hefyd. Byddwn yn dweud fy mod yn deall sefyllfa'r awdurdodau tân ac achub, ond fel hwy ac fel awdurdodau lleol cyfansoddol, rydym i gyd yn wynebu llawer o heriau ariannu yn yr hinsawdd bresennol. Nid ydym yn arfer darparu cyllid ar gyfer cyfarpar neu systemau gweithredol, fel FireLink, felly bydd yn rhaid iddynt godi'r cyllid hwnnw o'u hadnoddau craidd eu hunain. Bydd yr Aelod yn ymwybodol, o ddatganiad yr hydref y Canghellor ar 17 Tachwedd, ei fod wedi cynrychioli toriad sylweddol mewn termau real i gyllideb Llywodraeth Cymru dros y ddwy flynedd nesaf, sydd wedi ei ddwysáu gan rymoedd allanol, megis yr argyfwng costau byw a biliau ynni uwch. Mae'n anodd iawn, wrth osod cyllideb heriol iawn, i Lywodraeth Cymru barhau i ariannu cyfarpar cyfathrebu gweithredol. Fel y dywedwch, mae wedi golygu y bydd yn rhaid torri cyllid ar gyfer FireLink, system gyfathrebu weithredol y gwasanaeth, o 2023-24 ymlaen. Mae'r cyllid hwn yn llai na 1 y cant o'r cyllid cyffredinol y mae'r gwasanaeth wedi bod yn ei gael gan eu hawdurdodau cyfansoddol. Fel y dywedais, rwy'n cydnabod yr heriau. Er bod setliadau cyllideb blaenorol wedi caniatáu inni ddarparu'r cyllid ar gyfer y ffioedd hyn ers 2010, bu'n anodd cyfiawnhau hynny yn yr hinsawdd ariannol sydd ohoni. Ac os hoffai'r Aelod ein cefnogi yn ein hymdrechion, mae croeso iddo gael gair yng nghlust ei gymheiriaid yn Llywodraeth y DU a'r Swyddfa Gartref, i helpu gyda chyllid pellach i ni yng Nghymru.
English: Good afternoon, Deputy Minister. Just to follow up on the situation in mid and west Wales, where I represent, along with others, the chief fire officer there highlighted the unsustainability of our fire services in rural areas if things carry on as they are. And I'm sure that we'd all be concerned about that. The service in mid and west Wales is staffed by majority-retained firefighters and is supported by wholetime staff. However, the service is finding it more and more difficult to recruit and retain those firefighters. It's clear that the offer, in terms of pay, isn't commensurate with the number of hours that they work - some of them around 120 hours. So, I wondered if there would be a review of the Welsh Government grant, so that our fire services can make the necessary increases to our retained firefighter service. Diolch yn fawr iawn.
Welsh: Prynhawn da, Ddirprwy Weinidog. Hoffwn fynd ar drywydd y sefyllfa yng nghanolbarth a gorllewin Cymru, a gynrychiolir gennyf fi ac eraill, a thynnodd y prif swyddog tân yno sylw at ansefydlogrwydd ein gwasanaethau tân mewn ardaloedd gwledig os yw pethau'n parhau fel y maent. Ac rwy'n siŵr y byddem i gyd yn pryderu am hynny. Mae'r rhan fwyaf o staff y gwasanaeth yn y canolbarth a'r gorllewin yn ddiffoddwyr tân wrth gefn ac maent yn cael eu cefnogi gan staff amser llawn. Ond mae'r gwasanaeth yn ei chael yn fwyfwy anodd recriwtio a chadw'r diffoddwyr tân hynny. Mae'n amlwg nad yw'r cynnig cyflog yn gymesur â nifer yr oriau y maent yn eu gweithio - mae rhai ohonynt yn gweithio tua 120 awr. Felly, tybed a allwn gael adolygiad o grant Llywodraeth Cymru, fel y gall ein gwasanaethau tân wneud y cynnydd angenrheidiol i'n gwasanaeth diffoddwyr tân wrth gefn. Diolch yn fawr iawn.
English: Can I thank Jane Dodds for your question and your interest in this area? Because, like you, I recognise that, for many communities across Wales, it is retained fire services that provide that much-needed and valued cover, and it's the same for myself in the north Wales area as well. I do want to point out, at the outset, though, that we don't directly fund fire and rescue authorities in Wales, so we wouldn't fund them directly for core services. I do share the concerns around the future of the retained duty system, and we've seen changes in the way people work and live, which has presented many challenges. And I regularly meet with the chiefs and the chairs of the fire and rescue authorities, including the last time I spoke to the chief from the mid and west - we share concerns around the challenges for RDS and sustainability into the future. And I've committed to working with them and the other authorities to see, actually, how we can address those challenges. But we know that it's one that's going to take significant effort, and a need to be innovative about how we do that in the future, and work to support the sustainability of services, particularly in the more rural communities across Wales. And I'm actually due to meet the fire and rescue authorities and other representatives, as part of our new fire and rescue social partnership forum tomorrow, and I understand that this issue will be on the agenda for that as well.
Welsh: A gaf fi ddiolch i Jane Dodds am eich cwestiwn a'ch diddordeb yn y maes hwn? Oherwydd, fel chi, rwy'n cydnabod mai gwasanaethau tân wrth gefn, i nifer o gymunedau ledled Cymru, sy'n darparu'r diogelwch sydd ei angen ac sy'n cael ei werthfawrogi, ac mae'r un peth yn wir i mi fy hun yn ardal gogledd Cymru hefyd. Er hynny, rwyf eisiau nodi ar y cychwyn nad ydym yn ariannu awdurdodau tân ac achub yn uniongyrchol yng Nghymru, felly ni fyddem yn eu hariannu'n uniongyrchol ar gyfer gwasanaethau craidd. Rwy'n rhannu'r pryderon ynghylch dyfodol y system ar ddyletswydd yn ôl galw, ac rydym wedi gweld newidiadau yn y ffordd y mae pobl yn gweithio ac yn byw, sydd wedi creu sawl her. Ac rwy'n cyfarfod yn rheolaidd â'r penaethiaid a chadeiryddion yr awdurdodau tân ac achub, gan gynnwys y tro diwethaf imi siarad â phennaeth gwasanaeth y canolbarth a'r gorllewin - rydym yn rhannu pryderon ynghylch yr heriau i'r system ar ddyletswydd yn ôl galw a chynaliadwyedd i'r dyfodol. Ac rwyf wedi ymrwymo i weithio gyda hwy a'r awdurdodau eraill i weld, mewn gwirionedd, sut y gallwn fynd i'r afael â'r heriau hynny. Ond rydym yn gwybod y bydd hyn yn galw am ymdrech sylweddol, ac mae angen bod yn arloesol ynglŷn â sut rydym yn gwneud hynny yn y dyfodol, a gweithio i gefnogi cynaliadwyedd gwasanaethau, yn enwedig mewn cymunedau mwy gwledig ledled Cymru. Ac mewn gwirionedd rwyf i fod i gyfarfod â'r awdurdodau tân ac achub a chynrychiolwyr eraill yfory, fel rhan o'n fforwm partneriaeth gymdeithasol newydd ar gyfer gwasanaethau tân ac achub, ac rwy'n deall y bydd y mater hwn ar yr agenda ar gyfer hynny hefyd.
English: Thank you, Alun Davies, for that question. The Welsh Government is closely involved in the development of the police covenant, including through membership of the covenant oversight group, which is chaired by the UK Government policing Minister. The possibility of a broader emergency services covenant is also being explored in Wales.
Welsh: Diolch am y cwestiwn hwnnw, Alun Davies. Mae Llywodraeth Cymru'n ymwneud yn agos â'r gwaith o ddatblygu cyfamod yr heddlu, gan gynnwys drwy fod yn aelod o'r grŵp goruchwylio cyfamodau, sy'n cael ei gadeirio gan Weinidog plismona Llywodraeth y DU. Rydym hefyd yn archwilio'r posibilrwydd o greu cyfamod ehangach ar gyfer y gwasanaethau brys yng Nghymru.
English: Thank you very much, Minister. I had a meeting with the Police Federation of England and Wales in the autumn, just before Christmas, and I was quite disturbed to hear that they felt there was a great deal of inertia involved in the delivery of the covenant and that there are a number of services that are not being delivered, which should be delivered to police officers as part of this process. Would the Minister be prepared to meet with me and the police federation to discuss their concerns, and also to ensure that the needs of those who protect us are absolutely at the core of what the Welsh Government does, moving forward? I recognise the work that she's referred to in terms of a wider emergency services covenant, but it's important that we get this right, before we try to move on to do something different.
Welsh: Diolch yn fawr. Cefais gyfarfod gyda Ffederasiwn Heddlu Cymru a Lloegr yn yr hydref, ychydig cyn y Nadolig, ac roeddwn yn bryderus i glywed eu bod yn teimlo bod llawer iawn o lesgedd gyda chyflwyno'r cyfamod a bod nifer o wasanaethau nad ydynt yn cael eu cyflwyno, y dylid eu cyflwyno i swyddogion heddlu fel rhan o'r broses hon. A fyddai'r Gweinidog yn barod i gyfarfod â mi a ffederasiwn yr heddlu i drafod eu pryderon, a hefyd i sicrhau bod anghenion y rhai sy'n ein hamddiffyn yn gwbl greiddiol i'r hyn y mae Llywodraeth Cymru'n ei wneud wrth symud ymlaen? Rwy'n cydnabod y gwaith y cyfeiriodd ato ar gyfamod gwasanaethau brys ehangach, ond mae'n bwysig ein bod yn cael hyn yn iawn, cyn inni geisio symud ymlaen i wneud rhywbeth gwahanol.
English: Thank you very much, Alun Davies, for feeding back from that meeting with the police federation, who I meet regularly, and recently met with the First Minister. The police federation arranged for us to meet many of those fantastic police officers who have shown great bravery and courage across our nation. Just to, again, ensure people, colleagues, are aware of this, the police covenant is a pledge to do more to help those who serve this country, and specifically to recognise the bravery, commitment and sacrifices of those who work or have worked in policing, and it is vital that police officers, staff and their families get equal access to support services during their time in service and afterwards. So, I will be very happy to follow up with a meeting as you propose.
Welsh: Diolch yn fawr, Alun Davies, am rannu'r hyn a drafodwyd yn y cyfarfod gyda ffederasiwn yr heddlu, y byddaf yn cyfarfod â hwy yn rheolaidd, ac a gafodd gyfarfod â'r Prif Weinidog yn ddiweddar. Trefnodd ffederasiwn yr heddlu i ni gyfarfod â llawer o'r swyddogion heddlu gwych sydd wedi dangos dewrder mawr ar draws ein gwlad. Unwaith eto, i sicrhau bod pobl, cyd-Aelodau, yn ymwybodol o hyn, addewid yw cyfamod yr heddlu i wneud mwy i helpu'r rhai sy'n gwasanaethu'r wlad hon, ac yn benodol i gydnabod dewrder, ymrwymiad ac aberth y rhai sy'n gweithio neu sydd wedi gweithio ym maes plismona, ac mae'n hanfodol fod swyddogion heddlu, staff a'u teuluoedd yn cael mynediad cyfartal at wasanaethau cymorth yn ystod eu hamser mewn gwasanaeth ac wedi hynny. Felly, byddaf yn hapus iawn i gael cyfarfod dilynol gyda chi fel rydych wedi'i gynnig.
English: Thank you, Sarah Murphy. We are committed to ensuring that public authorities use data transparently, safely and ethically for the benefit of all citizens in Wales, as set out in mission 6 of the 'Digital strategy for Wales'.
Welsh: Diolch, Sarah Murphy. Rydym wedi ymrwymo i sicrhau bod awdurdodau cyhoeddus yn defnyddio data yn dryloyw, yn ddiogel ac yn foesegol er budd holl ddinasyddion Cymru, fel y nodir yng nghenhadaeth 6 o'r 'Strategaeth Ddigidol i Gymru'.