English: Online safety is a complex societal issue. Tackling it requires a multi-agency approach. Our national digital resilience action plan outlines the commitments we are undertaking across Government, along with expert partners, to enhance the protection for children and young people online. A collaborative approach is essential to make real progress and, therefore, partnership working is at the heart of the action plan. Reflecting the continually evolving nature of the digital world, the action plan is updated annually, adding new work streams, as well as providing a summary of progress against work to date. This year's action plan sets out over 70 actions that we are delivering with our partners to enhance online safety provision and practice across Wales, and I'd like to highlight some of the key activities we continue to take forward. Earlier this year, I had the privilege of announcing the winners of our Safer Internet Day film competition, 'Respect me. My internet, my rights'. The films were extremely thought-provoking and they emphasised the power of young people's voices and their rights to be safe from online harm. It is essential that we listen to young people's experiences to truly understand the online world through their eyes, and their voice is central to our programme and drives our policy development. This year, we've set up a new youth panel for digital resilience. This panel brings together young people from across Wales to influence and directly inform our work to enhance online safety. I look forward to hearing from the panel, and wish to extend my thanks to those young people for volunteering their time to support this important work. With so much information at their fingertips, we know that young people often go online to seek support and advice. Earlier this year, we launched 'Online issues and worries', a new area on Hwb's 'Keeping safe online', specifically for children and young people. This advice was co-constructed with young people and aims to support them if they are concerned about an online issue. This new advice expands the reach of Hwb's 'Keeping safe online', our dedicated one-stop-stop, which hosts news, advice and guidance on a breadth of digital resilience issues. This critical area has continued to evolve. It now hosts over 400 resources to support children and young people, as well as their families and school communities. Through 'Keeping safe online', schools have access to an extensive offer of bilingual teaching resources, as well as training opportunities, and these cover a range of topical online safety issues, including sharing nude images, peer-on-peer online sexual harassment and misinformation. I was able recently to attend the launch of resources developed with the Football Association of Wales, targeted at boys, around some of the online harms that can be caused and, equally, visited a school in the Cynon valley to hear from young women there about the experiences they'd had of working with technology companies to provide guidance to their peers as well. There is a wealth of resource that is being generated, including by young people themselves. Online safety is constantly evolving, Dirprwy Lywydd. It's important that we keep pace and equip our education practitioners with knowledge about the latest trends and risks, and how to support their learners to navigate them. For the first time, next March, we will host two national digital resilience in education conferences. These events will shine a spotlight on online safety and will provide schools with the knowledge and resources that they need to continue to drive the development of online safety in education. It's critical that online safety is embedded firmly within a safeguarding culture. It should not be seen as merely an IT or digital issue. Digital resilience is now integral within our statutory safeguarding in education guidance, and firmly on the agenda of the national safeguarding in education group. This year, my officials are working in partnership with Estyn, meeting local authorities and headteachers to examine how they've embedded online safety within their safeguarding policy, provision and practice. While education plays an important role, many of the online safety issues schools report take place beyond the school gates and outside of school hours. Therefore, it's critical that we engage with parents and carers, and the action plan includes several actions to provide families with support and advice on a range of online safety issues. Recognising that many online issues play out on social media, the Welsh Government developed 'In the Know'. The series provides parents and carers with key information about social media and gaming apps popular with children and young people. We continue to build on this series, as well as exploring other ways to support parents. Across the world, there is a strong debate about the role that legislation should play in making the internet safer, and that's been highlighted in today's debate. It is vital that the onus must not rest with children to protect themselves from online harms. The UK Government has outlined its plans through the introduction of the long-awaited Online Safety Bill earlier this year. I welcome the ambition of the Bill in respect of the enhanced protection for children and young people. It is essential that the UK Government now priorities this work, and I support the calls made by many of our partners to take forward the Bill with no further delays, and I echo the point that Heledd Fychan made in the debate. I was pleased to see the recent amendment brought forward outlining the intention of crimialising the assisting or encouraging of self-harm online, to which Natasha Asghar drew particular attention. Abhorrent behaviour such as this should have no place in our society, and I'm also glad to see that controlling and coercive behaviour will be added to the list of priority offences within the Bill. While the UK Government seeks to strike a balance between free speech and safety, it is critical that changes made to the Bill are not at the expense of children's safety and do not dilute the impact this legislation can have. I urge them to commit to maximising the much-needed protection this Bill affords for children. Social media and online platforms must be challenged, in the way we've heard in the debate today, to ensure that they tackle harmful content on their platforms. Ofcom will ultimately play a key role as they develop robust codes of practice to hold online platforms to account. We look forward to continuing to engage with them to make social media and online platforms a safer and better place for all. Let me be clear, Dirprwy Lywydd, our children and young people have the right to be safe online. They have the right to be free from online bullying, they have the right to be free from online hate and violence, and the right to be free from online abuse and harassment. The Welsh Government is playing its part to ensure that our children and young people are empowered to be responsible, ethical and informed citizens. It is my firm commitment to drive our mission to ensure their rights to be safe are fully realised, and I call on the UK Government to act without further delay.
Welsh: Mae diogelwch ar-lein yn fater cymdeithasol cymhleth. Mae mynd i'r afael ag ef yn galw am ddull amlasiantaethol o weithredu. Mae ein cynllun gweithredu cenedlaethol ar gadernid digidol yn amlinellu'r ymrwymiadau rydym yn eu cyflawni ar draws y Llywodraeth, gyda phartneriaid arbenigol, i wella diogelwch ar-lein i blant a phobl ifanc. Mae dull cydweithredol yn hanfodol er mwyn gwneud cynnydd go iawn ac felly, mae gweithio mewn partneriaeth yn cael lle canolog yn y cynllun gweithredu. Gan adlewyrchu natur sy'n esblygu'n barhaus y byd digidol, mae'r cynllun gweithredu'n cael ei ddiweddaru'n flynyddol, gan ychwanegu ffrydiau gwaith newydd, yn ogystal â darparu crynodeb o gynnydd y gwaith hyd yma. Mae'r cynllun gweithredu eleni yn nodi dros 70 o gamau gweithredu rydym yn eu cyflawni gyda'n partneriaid i wella darpariaeth ac ymarfer diogelwch ar-lein ledled Cymru, a hoffwn dynnu sylw at rai o'r gweithgareddau allweddol rydym yn parhau i'w datblygu. Yn gynharach eleni, cefais y fraint o gyhoeddi enillwyr ein cystadleuaeth ffilm Diwrnod Defnyddio'r Rhyngrwyd yn Fwy Diogel, 'Parcha fi. Fy rhyngrwyd, fy hawliau'. Roedd y ffilmiau'n procio'r meddwl ac roeddent yn pwysleisio grym lleisiau pobl ifanc a'u hawliau i fod yn ddiogel rhag niwed ar-lein. Mae'n hanfodol ein bod yn gwrando ar brofiadau pobl ifanc i ddeall y byd ar-lein yn iawn drwy eu llygaid hwy, ac mae eu llais yn ganolog i'n rhaglen ac yn llywio ein gwaith datblygu polisi. Eleni, rydym wedi sefydlu panel ieuenctid newydd ar gyfer cadernid digidol. Mae'r panel yn dod â phobl ifanc at ei gilydd o bob cwr o Gymru i ddylanwadu ar, ac i lywio ein gwaith yn uniongyrchol er mwyn gwella diogelwch ar-lein. Rwy'n edrych ymlaen at glywed gan y panel, ac am ddiolch i'r bobl ifanc am roi eu hamser i gefnogi'r gwaith pwysig hwn. Gyda chymaint o wybodaeth ar flaenau eu bysedd, gwyddom fod pobl ifanc yn aml yn mynd ar-lein i edrych am gymorth a chyngor. Yn gynharach eleni, lansiwyd 'Problemau a phryderon ar-lein', ardal newydd ar 'Cadw'n ddiogel ar-lein' Hwb, yn benodol ar gyfer plant a phobl ifanc. Cafodd y cyngor hwn ei gyd-gynllunio gyda phobl ifanc a'i nod yw eu cefnogi os ydynt yn poeni am broblem ar-lein. Mae'r cyngor newydd hwn yn ehangu cyrhaeddiad 'Cadw'n ddiogel ar-lein' Hwb, ein siop un stop bwrpasol, sy'n darparu newyddion, cyngor ac arweiniad ar amrywiaeth o faterion cadernid digidol. Mae'r ardal allweddol hon wedi parhau i esblygu. Bellach mae'n cynnwys dros 400 o adnoddau i gefnogi plant a phobl ifanc, yn ogystal â'u teuluoedd a chymunedau ysgol. Drwy 'Cadw'n ddiogel ar-lein', mae gan ysgolion fynediad at gynnig helaeth o adnoddau addysgu dwyieithog, yn ogystal â chyfleoedd hyfforddi, ac mae'r rhain yn ymdrin ag ystod o faterion diogelwch ar-lein amserol, gan gynnwys rhannu delweddau noeth, aflonyddu rhywiol gan gyfoedion ar-lein a chamwybodaeth. Yn ddiweddar, llwyddais i fynychu lansiad adnoddau a ddatblygwyd gyda Chymdeithas Bêl-droed Cymru, wedi'u targedu at fechgyn, ynghylch peth o'r niwed ar-lein y gellid ei achosi a hefyd, ymwelais ag ysgol yng nghwm Cynon i glywed gan fenywod ifanc yno am y profiadau a gawsant o weithio gyda chwmnïau technoleg i ddarparu arweiniad i'w cyfoedion. Mae cyfoeth o adnoddau'n cael eu cynhyrchu, gan gynnwys gan y bobl ifanc eu hunain. Mae diogelwch ar-lein yn esblygu'n gyson, Ddirprwy Lywydd. Mae'n bwysig ein bod yn gyfredol ac yn rhoi gwybodaeth i'n haddysgwyr am y tueddiadau a'r risgiau diweddaraf, a sut i gynorthwyo eu dysgwyr i'w llywio. Am y tro cyntaf, fis Mawrth nesaf, byddwn yn cynnal dwy gynhadledd genedlaethol cadernid digidol mewn addysg. Bydd y digwyddiadau hyn yn rhoi sylw i ddiogelwch ar-lein a bydd yn rhoi'r wybodaeth a'r adnoddau sydd eu hangen ar ysgolion i barhau i yrru datblygiad diogelwch ar-lein mewn addysg. Mae'n hanfodol fod diogelwch ar-lein wedi'i wreiddio'n gadarn o fewn diwylliant diogelu. Ni ddylid ei ystyried yn fater TG neu ddigidol yn unig. Erbyn hyn mae cadernid digidol yn rhan annatod o'n canllawiau diogelu mewn addysg statudol, ac yn gadarn ar agenda'r grŵp cenedlaethol diogelu mewn addysg. Eleni, mae fy swyddogion yn gweithio mewn partneriaeth ag Estyn, yn cyfarfod ag awdurdodau lleol a phenaethiaid ysgolion i archwilio sut maent wedi gwreiddio diogelwch ar-lein yn eu polisi, darpariaeth ac ymarfer diogelu. Er bod addysg yn chwarae rôl bwysig, mae llawer o'r problemau diogelwch ar-lein y mae ysgolion yn adrodd yn eu cylch yn digwydd y tu hwnt i gatiau'r ysgol a thu allan i oriau ysgol. Felly, mae'n hanfodol ein bod yn ymgysylltu â rhieni a gofalwyr, ac mae'r cynllun gweithredu'n cynnwys sawl cam gweithredu i roi cefnogaeth a chyngor i deuluoedd ar ystod o faterion diogelwch ar-lein. Gan gydnabod bod llawer o broblemau ar-lein yn digwydd ar y cyfryngau cymdeithasol, datblygodd Llywodraeth Cymru 'Bydd Wybodus'. Mae'r gyfres yn rhoi gwybodaeth allweddol i rieni a gofalwyr am y cyfryngau cymdeithasol ac apiau gemau sy'n boblogaidd ymhlith plant a phobl ifanc. Rydym yn parhau i adeiladu ar y gyfres hon, yn ogystal ag archwilio ffyrdd eraill o gefnogi rhieni. Ar draws y byd, mae yna ddadl gref ynglŷn â'r rôl y dylai deddfwriaeth ei chwarae wrth wneud y rhyngrwyd yn fwy diogel, a gwelwyd hynny yn y ddadl heddiw. Mae'n hanfodol na ddylai'r cyfrifoldeb fod ar blant i amddiffyn eu hunain rhag niwed ar-lein. Mae Llywodraeth y DU wedi amlinellu ei chynlluniau drwy gyflwyno'r Bil Diogelwch Ar-lein hirddisgwyliedig yn gynharach eleni. Rwy'n croesawu uchelgais y Bil mewn perthynas â'r amddiffyniad gwell i blant a phobl ifanc. Mae'n hanfodol fod Llywodraeth y DU nawr yn blaenoriaethu'r gwaith hwn, ac rwy'n cefnogi'r galwadau a wnaed gan lawer o'n partneriaid i fwrw ymlaen â'r Bil heb unrhyw oedi pellach, ac rwy'n adleisio'r pwynt a wnaeth Heledd Fychan yn y ddadl. Roeddwn yn falch o weld y gwelliant diweddar a gyflwynwyd yn amlinellu'r bwriad i droseddoli cynorthwyo neu annog hunan-niweidio ar-lein, ac fe dynnodd Natasha Asghar sylw penodol at hyn. Ni ddylai ymddygiad ffiaidd o'r fath gael unrhyw le yn ein cymdeithas, ac rwy'n falch hefyd o weld y bydd ymddygiad rheolaethol a gorfodaethol yn cael ei ychwanegu at y rhestr o droseddau blaenoriaethol yn y Bil. Er bod Llywodraeth y DU yn ceisio sicrhau cydbwysedd rhwng rhyddid mynegiant a diogelwch, mae'n hanfodol nad yw newidiadau a wneir i'r Bil yn digwydd ar draul diogelwch plant ac nad ydynt yn gwanhau'r effaith y gall y ddeddfwriaeth hon ei chael. Rwy'n eu hannog i ymrwymo i wneud y mwyaf o'r amddiffyniad y mae'r Bil yn ei roi i blant. Rhaid herio'r cyfryngau cymdeithasol a phlatfformau ar-lein yn y ffordd y clywsom yn y ddadl heddiw, er mwyn sicrhau eu bod yn mynd i'r afael â chynnwys niweidiol ar eu platfformau. Yn y pen draw, bydd Ofcom yn chwarae rhan allweddol wrth iddynt ddatblygu codau ymarfer cadarn i ddwyn platfformau ar-lein i gyfrif. Edrychwn ymlaen at barhau i ymgysylltu â hwy i wneud cyfryngau cymdeithasol a phlatfformau ar-lein yn lleoedd mwy diogel a gwell i bawb. Gadewch imi fod yn glir, Ddirprwy Lywydd, mae gan ein plant a'n pobl ifanc hawl i fod yn ddiogel ar-lein. Mae ganddynt hawl i fod yn rhydd o fwlio ar-lein, mae ganddynt hawl i fod yn rhydd o gasineb a thrais ar-lein, a'r hawl i fod yn rhydd o gam-drin ac aflonyddu ar-lein. Mae Llywodraeth Cymru'n chwarae ei rhan i sicrhau bod ein plant a'n pobl ifanc yn cael eu grymuso i fod yn ddinasyddion cyfrifol, moesegol a gwybodus. Fy ymrwymiad cadarn yw gyrru ein cenhadaeth i sicrhau bod eu hawliau i fod yn ddiogel yn cael eu gwireddu'n llawn, ac rwy'n galw ar Lywodraeth y DU i weithredu heb oedi pellach.