English: Thank you very much, Deputy Presiding Officer. I'd like to start today by thanking our teachers, teaching assistants, childcare workers, lecturers, and all the staff involved in education in Wales. I am enormously grateful for the way in which everyone has responded to the challenge of this pandemic. Diolch o galon. You have truly been national heroes. This is a very challenging time for all of us, but I am proud of what our educational professionals have been able to achieve so far. Hwb, our online learning platform, provides unparalleled access to a wide range of bilingual digital tools and content. And this means that Wales has the perfect platform to keep children and young people safe, but also to keep them learning, during the lockdown. Throughout March 2020, usage of Hwb significantly increased, with more than 2.8 million logins recorded. And our most recent figures show, on average, 150,000 logins a day. We were one of the first countries in the world to secure a national licensing deal with Microsoft. And thanks to that deal, every single learner and teacher in our state schools have access to the latest Microsoft Office tools, including Minecraft Education Edition, on their personal devices at home. And in another first for Wales, we have deployed Adobe Spark nationally - the first country in the world to do so - meaning that more than 500,000 teachers and learners will have access to Adobe Spark for Education. We have also been working with tech giants such as Google, ensuring that tools like Google Classroom and a range of G Suite for Education tools are available in Welsh. Now, we shouldn't underestimate this achievement; Welsh is the second smallest language - in terms of speakers - in which G Suite is available. Closer to home, we were the first UK nation to guarantee free school meal provision until schools reopen, or up until the end of August. With the support of the Welsh Local Government Association, this Government has made available £33 million to help local authorities to continue to provide free school meals, helping to ensure that no child goes hungry. Last week, I published 'Stay Safe. Stay Learning: continuity of learning policy statement'. This guidance aims to support everyone involved with education to deal with the impact of coronavirus. An important element of this is working with local authorities to support digitally excluded learners, and I hope to be able to make further announcements later this week in this regard. I am confident that we will be able, then, to confirm further plans to recycle existing kit from schools and allocate it to learners who need it, using our EdTech funding. Of course, one major question for all of us is: when will schools go back to normal? I must say that it has been hugely unhelpful to everyone to have numerous leaks from Westminster saying contradictory things in this regard. That is no way to instill confidence. In contrast, earlier this week, we published the guiding principles that we will use to determine when and how schools will return to providing education for more pupils. I have made it clear that this will be a phased approach. And whilst doing this, I have given my assurance that we will communicate any directions and decisions well in advance of any required action, ensuring that schools and families are able to plan ahead. If I can now turn to further education, colleges across Wales have put in measures to deal with the pandemic within further education settings. In March, they began a phased approach towards remote and digital learning. Learners are being supported to continue their studies and work towards completing assignments and courses, where that is possible, with particular emphasis on vulnerable learners who will need additional support to do so. FE colleges are pivotal to their local economies, and I have provided assurances on funding to Colleges Wales to support the sector and maintain stability for institutions and their learners at this time. Through Universities Wales and the Higher Education Funding Council for Wales, we remain in close communication with our universities and I've already confirmed that the moratorium on unconditional offers remains in place in Wales until 1 May. Having recently provided HEFCW with a provisional indication of the levels of funding that may be available to the sector this year, I want to move forward at the right time with a package of measures that gives assurance to students, to universities and to the wider higher education community. In the meantime, we have developed resources for year 13 pupils, who are hoping to attend university at the start of the new academic year in the autumn. Those resources are there to help build skills and confidence and to help them connect to universities across Wales. I recognise, also, Universities UK's point that all four Governments should continue to work together on matters relating to the HE sector and that the scale of challenge faced by the sector goes way beyond the resources that are available within devolved Governments' budgets. We are working hard to ensure a consistent approach to issues such as visa requirements, assessment contingencies, professional body requirements and admissions for the next academic year. And we will continue to work at pace within the Welsh Government and with the wider sector in Wales on these issues. But we will also continue to work on a four-nation basis on matters such as research and Student Loans Company funding. And I hope to be able to move forward on those matters soon. As colleagues will be more than aware, situations can change rapidly during a pandemic. I can assure you, however, that we will continue to work within and across Government and with our partners to provide guidance and advice and to ensure the safety of all of our staff and our children and young people. Thank you very much, Deputy Presiding Officer.
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Dirprwy Lywydd. Fe hoffwn i ddechrau heddiw drwy ddiolch i'n hathrawon, cynorthwywyr addysgu, gweithwyr gofal plant, darlithwyr, a'r holl staff sy'n ymwneud ag addysg yng Nghymru. Rwy'n hynod ddiolchgar am y ffordd y mae pawb wedi ymateb i her y pandemig hwn. Diolch o galon. Rydych chi wir wedi bod yn arwyr cenedlaethol. Mae hwn yn gyfnod heriol iawn i bob un ohonom ni, ond rwy'n falch o'r hyn y mae ein gweithwyr addysg proffesiynol wedi gallu ei gyflawni hyd yn hyn. Drwy Hwb, ein platfform dysgu ar-lein, gellir defnyddio ystod eang o adnoddau a chynnwys digidol dwyieithog mewn modd na ellid gwneud hynny erioed o'r blaen. Ac mae hyn yn golygu bod gan Gymru'r cyfrwng perffaith i gadw plant a phobl ifanc yn ddiogel, ond hefyd i'w galluogi i barhau i ddysgu, yn ystod y cyfyngiadau symud. Drwy gydol mis Mawrth 2020, cynyddodd y defnydd o Hwb yn sylweddol, a chofnodwyd mwy na 2.8 miliwn o achosoion o fewngofnodi. Ac mae ein ffigurau diweddaraf yn dangos, ar gyfartaledd, bod 150,000 yn mewngofnodi bob dydd. Ni oedd un o'r gwledydd cyntaf yn y byd i sicrhau cytundeb trwyddedu cenedlaethol gyda Microsoft. A diolch i'r cytundeb hwnnw, gall bob un disgybl ac athro yn ein hysgolion gwladol ddefnyddio'r offerynnau Microsoft Office diweddaraf, gan gynnwys Minecraft Education Edition, ar eu dyfeisiau personol gartref. Ac enghraifft arall o Gymru yn arwain y ffordd yw'r ffaith ein bod wedi cyflwyno Adobe Spark yn genedlaethol - y wlad gyntaf yn y byd i wneud hynny - sy'n golygu y bydd mwy na 500,000 o athrawon a dysgwyr yn gallu defnyddio Adobe Spark for Education. Rydym ni hefyd wedi bod yn gweithio gyda chewri maes technoleg fel Google, gan sicrhau bod offer fel Google Classroom ac amrywiaeth o offerynnau G Suite for Education ar gael yn y Gymraeg. Nawr, ni ddylem ni danbrisio'r cyflawniad hwn; y Gymraeg yw'r ail iaith leiaf - o ran siaradwyr - y mae G Suite ar gael ynddi. Yn nes adref, ni oedd y wlad gyntaf yn y DU i warantu'r ddarpariaeth o brydau ysgol am ddim hyd nes bydd ysgolion yn ailagor, neu hyd at ddiwedd mis Awst. Gyda chefnogaeth Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, mae'r Llywodraeth hon wedi darparu £33 miliwn i helpu awdurdodau lleol i barhau i ddarparu prydau ysgol am ddim, gan helpu i sicrhau nad oes unrhyw blentyn yn llwglyd. Yr wythnos diwethaf, cyhoeddais 'Cadw'n Ddiogel, Dal ati i Ddysgu: datganiad polisi parhad dysgu'. Nod y canllawiau hyn yw cynorthwyo pawb sy'n ymwneud ag addysg i ymdrin ag effaith y coronafeirws. Elfen bwysig o hyn yw gweithio gydag awdurdodau lleol i gefnogi dysgwyr heb gyfleoedd i ddefnyddio cyfryngau digidol, a gobeithiaf allu gwneud mwy o gyhoeddiadau yn ddiweddarach yr wythnos hon o ran hyn. Rwy'n ffyddiog y byddwn ni, felly, yn gallu cadarnhau mwy o gynlluniau i ailgylchu cyfarpar presennol o ysgolion a'i ddyrannu i ddysgwyr sydd ei angen, gan ddefnyddio ein cyllid Technoleg Addysg. Wrth gwrs, un cwestiwn mawr i bob un ohonom ni yw: pryd y bydd ysgolion yn mynd yn ôl i'r drefn arferol? Rhaid imi ddweud na fu'n fawr o gymorth i neb glywed sïon niferus o gyfeiriad San Steffan yn dweud pethau anghyson yn y cyswllt hwn. Nid yw hynny'n ffordd o ennyn hyder. Mewn cyferbyniad, yn gynharach yr wythnos hon, fe wnaethom ni gyhoeddi yr egwyddorion arweiniol y byddwn yn eu defnyddio i benderfynu pryd a sut y bydd ysgolion yn dychwelyd i ddarparu addysg ar gyfer mwy o ddisgyblion. Rwyf wedi'i gwneud yn glir y bydd hwn yn ddull graddol. Ac wrth wneud hyn, rwyf wedi rhoi sicrwydd y byddwn yn cyfleu unrhyw gyfarwyddiadau a phenderfyniadau mewn da bryd cyn unrhyw gamau gofynnol, gan sicrhau bod ysgolion a theuluoedd yn gallu cynllunio at y dyfodol. Os gallaf nawr droi at addysg bellach, mae colegau ledled Cymru wedi cyflwyno mesurau i ymdrin â'r pandemig mewn lleoliadau addysg bellach. Ym mis Mawrth, fe wnaethon nhw ddechrau ar ddull graddol o ddysgu o bell a dysgu digidol. Mae dysgwyr yn cael cymorth i barhau â'u hastudiaethau ac i weithio tuag at gwblhau aseiniadau a chyrsiau, lle bo hynny'n bosib, gyda phwyslais penodol ar ddysgwyr agored i niwed y bydd angen cymorth ychwanegol arnyn nhw i wneud hynny. Mae colegau addysg bellach yn ganolog i'w heconomïau lleol, ac rwyf wedi rhoi sicrwydd ynghylch cyllid i GolegauCymru i gefnogi'r sector a sicrhau sefydlogrwydd i sefydliadau a'u dysgwyr yn y cyfnod hwn. Drwy Prifysgolion Cymru a Chyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru, rydym yn parhau i fod mewn cysylltiad agos â'n prifysgolion ac rwyf eisoes wedi cadarnhau bod y moratoriwm ar gynigion diamod yn parhau i fod ar waith yng Nghymru tan 1 Mai. Ar ôl rhoi syniad dros dro i CCAUC o'r lefelau o gyllid a allai fod ar gael i'r sector eleni, rwyf eisiau symud ymlaen ar yr adeg iawn gyda phecyn o fesurau sy'n rhoi sicrwydd i fyfyrwyr, i brifysgolion ac i'r gymuned addysg uwch ehangach. Yn y cyfamser, rydym ni wedi datblygu adnoddau ar gyfer disgyblion blwyddyn 13, sy'n gobeithio mynd i'r Brifysgol ar ddechrau'r flwyddyn academaidd newydd yn yr hydref. Mae'r adnoddau hynny yno i helpu adeiladu sgiliau a hyder ac i'w helpu i gysylltu â phrifysgolion ledled Cymru. Rwy'n cydnabod, hefyd, bwynt Universities UK sef y dylai pob un o'r pedair Llywodraeth barhau i weithio gyda'i gilydd ar faterion sy'n ymwneud â'r sector addysg uwch a bod maint yr her a wynebir gan y sector yn mynd ymhell y tu hwnt i'r adnoddau sydd ar gael o fewn cyllidebau llywodraethau datganoledig. Rydym yn gweithio'n galed i sicrhau dull cyson o ymdrin â materion megis gofynion fisa, asesiadau wrth gefn, gofynion cyrff proffesiynol a derbyniadau ar gyfer y flwyddyn academaidd nesaf. A byddwn yn parhau i weithio'n gyflym o fewn Llywodraeth Cymru a chyda'r sector ehangach yng Nghymru ar y materion hyn. Ond byddwn hefyd yn parhau i weithio ar sail pedair gwlad ar faterion megis cyllid ymchwil a chyllid gan Y Cwmni Benthyciadau i Fyfyrwyr. A gobeithiaf symud ymlaen o ran y materion hynny yn fuan. Fel y bydd fy nghyd-Aelodau yn gwybod yn iawn, gall sefyllfaoedd newid yn gyflym yn ystod pandemig. Gallaf eich sicrhau, fodd bynnag, y byddwn yn parhau i weithio o fewn ac ar draws y Llywodraeth a chyda'n partneriaid i ddarparu arweiniad a chyngor ac i sicrhau diogelwch pob un o'n staff a'n plant a'n pobl ifanc. Diolch yn fawr iawn, Dirprwy Lywydd.