English: How many of us here remember the Llwybro-Routes project some years ago, which tracked young people and promoted opportunities for them to return to Wales? You would register with the scheme, and, if you had specific qualifications and had moved away, if there were opportunities that demanded those qualifications in the area where you were brought up, you would be informed of that and there would be an opportunity for you to apply for those posts and to return. Now, I'm aware that, in India, where depopulation in rural areas with outward migration to the cities is a huge problem, there is a specific scheme there to retain those connections between someone who has skills - let's say you're an accountant working in the city, you retain that connection with your home community, where you can perhaps use some of those skills to help local committees with their annual audits and so on. There's a great deal that we can do, and that figure of 117,000 people having left the western region was very striking, and it brought to mind a scheme run by one local authority in the west of Ireland that responds directly to depopulation, where they proactively work to attract people back. They are almost a recruitment agency, but they are also a marketing agency that packages an offer: 'Come back to work in a green, healthy area, an environmentally friendly area where, with the rural schools, the classes are smaller and the pupil-teacher ratio is smaller' - it's a marketing campaign, almost, where they package the offer in a very attractive way to attract those people back to those communities. Now, there are suggestions in the motion, but the foundation of the motion, ultimately, is that the Welsh Government has to be far more creative in tackling this problem, which is a very real problem within our communities.
Welsh: Nawr, faint ohonom ni fan hyn sy'n cofio'r cynllun Llwybro, flynyddoedd yn ôl, a oedd yn tracio pobl ifanc ac yn hyrwyddo cyfleoedd iddyn nhw i ddychwelyd i Gymru? Roeddech chi'n cofrestru gyda'r cynllun, ac os oeddech chi â chymwysterau penodol ac wedi symud i ffwrdd i weithio, petai yna gyfleoedd a oedd yn galw am y cymwysterau yna yn codi ym mro eich mebyd chi, yna mi fyddech chi'n cael gwybod am hynny, ac mi fyddai yna gyfle i chi ymgeisio am y swyddi hynny a dychwelyd. Rydw i'n ymwybodol, yn yr India, lle mae diboblogi mewn ardaloedd gwledig gydag allfudo i mewn i'r dinasoedd yn broblem, mae yna gynllun penodol yn y fanna i gadw'r cysylltiad yn fyw rhwng rhywun sydd â sgiliau - dywedwch eich bod chi'n gyfrifydd yn gweithio yn y ddinas, eich bod chi'n cadw cysylltiad gyda'ch cymuned gartref, lle rydych chi'n gallu, efallai, defnyddio rhai o'r sgiliau yna i helpu pwyllgorau lleol gyda'u awdits blynyddol ac yn y blaen. Mae yna lawer y gallem ni fod yn ei wneud, ac roedd y ffigwr yma o 117,000 o bobl wedi gadael ardaloedd y gorllewin yn drawiadol eithriadol, ac roedd e'n fy atgoffa i o gynllun sy'n cael ei rhedeg gan un awdurdod lleol yng ngorllewin yr Iwerddon sy'n ymateb yn uniongyrchol i ddiboblogi, lle maen nhw'n gweithredu yn rhagweithiol i drio denu pobl yn ôl eto. Maen nhw bron iawn yn rhyw fath o asiantaeth recriwtio, ond hefyd rhyw fath o asiantaeth farchnata sydd yn pecynnu cynnig: 'Dewch i nôl i weithio mewn ardal werdd, iach, amgylcheddol gyfeillgar, lle, gyda'r ysgolion bychan gwledig, mae dosbarthiadau yn llai - lle mae'r ratio athro i ddisgybl yn llai' - bron iawn ryw ymgyrch farchnata lle maen nhw'n pecynnu'r cynnig mewn modd atyniadol i ddenu pobl yn ôl. Nawr, mae yna awgrymiadau yn y cynnig, oes, ond hanfod y cynnig, i bob pwrpas, yw bod yn rhaid i Lywodraeth Cymru fod lawer, lawer yn fwy creadigol wrth fynd i'r afael â'r broblem, sydd yn broblem real iawn, iawn yn ein cymunedau ni.