English: Can I thank Llyr for introducing this debate and commend many of the contributors already who've spoken in support of the motion? I make no apologies for reiterating some of the points that have been made already, because I think they are worth stating very emphatically. Can I also thank very much Cardiff University, Universities Wales and others for the briefing materials that they supplied in advance of this debate, which raised some of the very pertinent issues that have already been aired within this Chamber? It's good that we now have a universities group, a cross-party group, set up within the Assembly that looks at these matters, as well as the group chaired by Rhun ap Iorwerth on Wales in the international sphere, which has looked at many of these aspects of our reach with our education, with our students and our staffing expertise internationally, but also the importance of continuing as a very attractive place to come and to study, to do research, and also to work as well and to extend those employment opportunities. It is worth saying that in the backdrop to this debate and the context for this debate is the mood music that we set as a Welsh Government and also as a UK Government internationally: how does it sound overseas? We know we've been through a pretty difficult period. There's a highly competitive international market for students. We know that the evidence will show that people have been voting with their money and with their feet and choosing other locations, partly because of the disruption last year - the feeling that we were less than welcoming to those from overseas. I think we need to turn this around, and it was good to see that both the Cabinet Secretary's speech at Cardiff University and the First Minister's speech at Bangor University in November as well, in Sian Gwenllian's constituency, were very well received by the university sector in Wales. They said that they were very reassured that the priorities for the Welsh Government were the right priorities for the university sector domestically, but also the right things were said about how we should look outwardly facing to the world, welcoming international students from the EU and wider afield, but also welcoming the opportunities that we have and making sure that we retain those opportunities and that our expertise and our students also go out into the world and that our staff expertise is shared as well. These points have been made in some way already by the contributors to the debate so far. But I want to put down some salient facts into the debate. As we speak, there are currently nearly 5,500 EU students of all modes, all levels, full and part-time, postgraduate and undergraduate, within Welsh universities this year. It is equivalent to over 4 per cent of the student population. Those EU students in Wales have generated around about £150 million for the Welsh economy - if you add to that all international students it's around £235 million to the Welsh economy - and this is, as I say, not only significant in contribution but it's also a highly competitive market out there as we go forward. I hear the reassurances from Darren Millar that, whilst it's uncertain, things will be okay in the future. We hope very much that is the case but I have to say the uncertainty at the moment is why Universities Wales are raising these concerns, particularly after the year that we've just come out from. If you look at the staff impact, the criticality of EU staff in supporting the excellence of our Wales university sector, as we speak, there are nearly 1,400 staff from other parts, other countries within the EU - and we're still within the EU at the moment - within our Welsh universities, both academic and, by the way, non-academic. So, when we look at the issue of visas - skilled, non-skilled, different grades of skills and so on - we have to be careful that, as the Home Office is looking at this issue, we don't actually by default suddenly find the negative consequence that we've drawn certain people into being allowed to be here and we've excluded others who are equally essential to the higher education sector within Wales. Finally, I just want to touch very briefly, Presiding Officer, on the importance of EU research: collaboration and the income we receive. As we speak, the total EU research grants and the contract income for Wales is around £46 million. Others in this Chamber will reassure us that that money can be found elsewhere. I'm glad they are so confident. I'd like to know where it is going to come from. But that is significant, that's 20 per cent of our income in terms of research, and it's why we are doing so well at the moment. I'll stop on that point, because many of the points that I was going to make have been made already. But we do need to get this right here ongoing. But I come back to the context in which we are speaking, which is being an internationally attractive destination for students from the EU but also wider afield. We need to retain that and the expertise that comes with it.
Welsh: Hoffwn ddiolch i Llyr am gyflwyno'r ddadl hon ac rwy'n cefnogi llawer o'r cyfranwyr eisoes sydd wedi siarad o blaid y cynnig. Nid wyf yn ymddiheuro am ailadrodd rhai o'r pwyntiau sydd wedi'u gwneud eisoes, oherwydd credaf eu bod yn werth eu nodi'n bendant iawn. A gaf fi hefyd ddiolch yn fawr iawn i Brifysgol Caerdydd, Prifysgolion Cymru ac eraill am y deunydd briffio a ddarparwyd ganddynt cyn y ddadl hon yn tynnu sylw at rai o'r materion perthnasol iawn sydd eisoes wedi cael eu crybwyll yn y Siambr? Mae'n dda fod gennym bellach grŵp prifysgolion, grŵp trawsbleidiol a sefydlwyd yn y Cynulliad sy'n edrych ar y materion hyn, yn ogystal â'r grŵp a gadeirir gan Rhun ap Iorwerth ar Gymru yn y cyd-destun rhyngwladol, sydd wedi edrych ar nifer o'r agweddau hyn ar ein cyrhaeddiad gyda'n haddysg, gyda'n myfyrwyr a'n harbenigedd staffio yn rhyngwladol, ond hefyd, pwysigrwydd parhau i fod yn lle deniadol iawn i ddod i astudio, i ymchwilio, ac i weithio yn ogystal, ac i ymestyn y cyfleoedd gwaith hyn. Mae'n werth dweud bod y gerddoriaeth naws a osodwyd gennym fel Llywodraeth Cymru a hefyd fel Llywodraeth y DU yn rhyngwladol yn gefndir i'r ddadl hon a'r cyd-destun ar ei chyfer: sut y mae'n swnio dramor? Rydym yn gwybod ein bod wedi bod drwy gyfnod eithaf anodd. Mae yna farchnad ryngwladol gystadleuol iawn am fyfyrwyr. Rydym yn gwybod y bydd y dystiolaeth yn dangos bod pobl wedi bod yn pleidleisio gyda'u harian a'u traed, a'u bod yn dewis mannau eraill, yn rhannol oherwydd y rhwyg a ddigwyddodd y llynedd - y teimlad nad oedd cymaint o groeso yma i bobl o dramor. Rwy'n credu bod angen i ni newid hyn, ac roedd yn dda gweld bod araith Ysgrifennydd y Cabinet ym Mhrifysgol Caerdydd ac araith y Prif Weinidog ym Mhrifysgol Bangor ym mis Tachwedd yn ogystal, yn etholaeth Sian Gwenllian, wedi cael derbyniad da iawn gan y sector prifysgolion yng Nghymru. Maent yn dweud eu bod wedi cael llawer o dawelwch meddwl mai blaenoriaethau Llywodraeth Cymru oedd y blaenoriaethau cywir ar gyfer y sector prifysgolion yn y wlad hon, ond hefyd dywedwyd y pethau cywir ynglŷn â sut y dylem edrych allan ar y byd a chroesawu myfyrwyr rhyngwladol o'r UE a thu hwnt, yn ogystal â chroesawu'r cyfleoedd sydd gennym a gwneud yn siŵr ein bod yn cadw'r cyfleoedd hynny a bod ein harbenigedd a'n myfyrwyr ni hefyd yn mynd allan i'r byd a bod arbenigedd ein staff yn cael ei rannu. Mae'r pwyntiau hyn wedi cael eu gwneud mewn rhyw ffordd eisoes gan y cyfranwyr i'r ddadl hyd yn hyn. Ond rwy'n awyddus i nodi rhai ffeithiau eglur yn y ddadl. Wrth i ni siarad, ar hyn o bryd, ceir bron 5,500 o fyfyrwyr o'r UE o bob math, ar bob lefel, amser llawn a rhan-amser, ôl-raddedig ac israddedig, ym mhrifysgolion Cymru eleni. Mae'n cyfateb i fwy na 4 y cant o boblogaeth y myfyrwyr. Mae'r myfyrwyr UE hyn yng Nghymru wedi cynhyrchu oddeutu £150 miliwn i economi Cymru - os ychwanegwch bob myfyriwr rhyngwladol at hynny, mae oddeutu £235 miliwn i economi Cymru - ac mae hwn, fel rwy'n dweud, nid yn unig yn gyfraniad sylweddol ond mae hefyd yn farchnad gystadleuol iawn allan yno ar gyfer y dyfodol. Rwy'n clywed y geiriau o sicrwydd gan Darren Millar, y bydd pethau'n iawn yn y dyfodol er gwaethaf yr ansicrwydd. Rydym yn gobeithio'n fawr fod hynny'n wir, ond rhaid i mi ddweud mai'r ansicrwydd ar hyn o bryd yw pam y mae Prifysgolion Cymru yn lleisio'r pryderon hyn, yn enwedig ar ôl y flwyddyn rydym newydd droi cefn arni. Os edrychwch ar yr effaith ar y staff, pa mor allweddol yw staff o'r UE i gynnal rhagoriaeth ein sector prifysgolion yng Nghymru, wrth i ni siarad, mae yna bron i 1,400 o staff o rannau eraill, o wledydd eraill yn yr UE - ac rydym yn dal i fod yn yr UE ar hyn o bryd - yn ein prifysgolion yng Nghymru, yn staff academaidd, a heb fod yn staff academaidd, gyda llaw. Felly, pan edrychwn ar fater fisâu - gyda sgiliau, heb sgiliau, graddau gwahanol o sgiliau ac yn y blaen - rhaid i ni fod yn ofalus, wrth i'r Swyddfa Gartref edrych ar hyn, nad ydym, heb i ni sylwi, yn sydyn yn gweld y canlyniad negyddol ein bod wedi denu rhai pobl i gael caniatâd i fod yma a'n bod wedi gwahardd pobl eraill sydd yr un mor hanfodol i'r sector addysg uwch yng Nghymru. Yn olaf, rwyf am gyfeirio'n fyr iawn, Lywydd, at bwysigrwydd ymchwil yr UE: cydweithredu a'r incwm a gawn. Wrth i ni siarad, mae cyfanswm grantiau ymchwil yr UE ac incwm contractau ar gyfer Cymru oddeutu £46 miliwn. Bydd eraill yn y Siambr hon yn ein sicrhau y gellir dod o hyd i'r arian mewn mannau eraill. Rwy'n falch eu bod mor hyderus. Hoffwn wybod o ble y mae'n mynd i ddod. Ond mae hynny'n arwyddocaol, mae'n 20 y cant o'n hincwm o ran ymchwil, a dyna pam ein bod yn gwneud mor dda ar hyn o bryd. Fe roddaf y gorau iddi ar y pwynt hwnnw, oherwydd mae llawer o'r pwyntiau roeddwn am eu gwneud wedi'u gwneud eisoes. Ond mae angen i ni gael hyn yn iawn yma wrth symud ymlaen. Ond rwy'n dod yn ôl at y cyd-destun i'r hyn rydym yn ei ddweud, sef bod yn gyrchfan deniadol yn rhyngwladol i fyfyrwyr o'r UE, ond o'r tu hwnt i'r UE hefyd. Mae angen i ni gadw hynny a'r arbenigedd sy'n gysylltiedig â hynny.