English: Firstly, Minister, with regard to the gender pay gap, which you are aiming to eliminate by 2050, the data that is frequently used - and it has even been used in the 'Well-being of Wales: 2021' report - is a measurement based on median full-time hourly earnings. This simple measurement collates the salaries of men and women and divides them by 37 to give an hourly rate. It then adds hourly pay data that is only available for a small number of businesses. By including this data, you then arrive at the median or middle value of the data set. But, the problem with using this data is that it doesn't reflect the complexity of pay relationships across the employed sector of society. For instance, it does not take into consideration experience, levels of qualification, additional benefit entitlements, pension relationships, and it does not take into consideration the profitability of businesses or even industry standards when comparing pay between company executives. Furthermore, it doesn't consider gender behaviour. For example, are men more likely to travel further distances than women to access work, and are therefore able to access higher paying roles? What about geographical variance? Do those living on the border between England and Wales travel into England for work and therefore access higher average salaries? Are women more likely to change jobs than men and, as a result, experience more entry-level salaries? The list can go on. But, what we do know is that women are more likely to work fewer hours, to support families, and that taking time out to have children substantially increases the gender gaps. But, what consideration is given as to whether or not this is reflected by men in the family, such as working longer hours, or by changing jobs for higher salaries to support their families? Ultimately, we need to know how this is taken into consideration. The problem with using this milestone, based upon such crude data, is that the Government and the future generations commissioner are conditioning society - particularly women in society - to think that they are inherently underpaid to do the same job as men. Yet, you have no substantive evidence that understands the complexity of gender pay, from what I can see, to actually back that up. I'm concerned that, in your continued promotion of the gender pay gap without the necessary data to support it, you are actually causing more harm than good, by creating a division that isn't there. From your very crude analysis, you have reported that women are paid 1.5 per cent more, on average, than men for part-time work, which indicates that there isn't an institutional underpayment of women in the workplace. But, as previously highlighted, there are far more complex factors at play, which need to be understood. Thus, given the continued variance in the data, you may already be hitting your milestone targets, but until you have accurately measured gender pay differences that reflect the complexity of gender in the workplace, you will never know, which ultimately means that including this milestone is pointless. In my mind, a more meaningful milestone target would be just to have an employment rate of 60 per cent for disabled people. Now, that would be an ambitious milestone. For the avoidance of doubt, I want to point out - and I do want it on the record - that I believe passionately that everyone should have equal pay for equal work, regardless of gender, sex, race, disability or religion. I make these comments because I unfortunately see the potential for this Government to start designing future legislation to meet its targets, which it hasn't properly understood. Secondly, to expand on this argument I want to very briefly touch upon a point mentioned in the 'Well-being of Wales: 2021' report, under the gender section, concerning education. It's reported that from foundation phase to key stage 3, a higher proportion of girls than boys achieve the expected outcomes. Girls also continue to achieve better educational outcomes at GCSE, and a higher proportion of them, aged 16 to 18, remain in full-time education when compared to boys. This is also the case for those aged 18 to 24. What concerns me, and I suspect concerns a great many others, is whether or not improving girls' education is coming at the expense of boys' education. In reality, if there was a gender balance, you should always get a slightly higher proportion of girls or boys attaining higher grades in any given year, but over a set period, this would average out. However, the fact that you are reporting this trend means that teaching methods seem to have potentially changed to favour girls against boys. I would personally be interested in seeing an elimination of this educational attainment gap in the second wave of future generations milestones. Thirdly and finally, I think that it is a very worthwhile target to aim to reduce the number of 16 to 24-year-olds who are not in employment, education or training. I believe that empowering young people with a work ethic is essential in helping them to maximise their potential. As we know, studies have shown that time spent as a NEET can have a detrimental effect on physical and mental health, and it increases the likelihood of unemployment, low wages or low-quality work later on in life. But the target you have set for 2050 is to reduce the number of NEETs to only 10 per cent for 16 to 24-year-olds, and given that this is a 30-year target, this is pretty unambitious, especially given that the current number of NEETs in England is already 10.6 per cent. Minister, having a target of 10 per cent is not really a milestone, it is? It is fairly meaningless, given that the current situation in Wales, as of 2020, is that 13.9 per cent of people aged 16 to 24 -
Welsh: Yn gyntaf, Gweinidog, o ran y bwlch cyflog rhwng y rhywiau, y mae gennych chi nod i'w ddileu erbyn 2050, mae'r data sy'n cael eu defnyddio yn aml - ac sydd edi eu defnyddio yn adroddiad 'Llesiant Cymru: 2021' hyd yn oed - yn fesur sy'n seiliedig ar enillion canolrifol llawnamser fesul awr. Mae'r mesur syml hwn yn coladu cyflogau dynion a menywod ac yn eu rhannu â 37 i roi cyfradd fesul awr. Yna mae'n ychwanegu data cyflog fesul awr sydd ar gael ar gyfer nifer bach o fusnesau yn unig. Trwy gynnwys y data hyn, rydych chi'n cael eich canolrif neu werth canol y set ddata. Ond, y broblem o ran defnyddio'r data hyn yw nad yw hynny'n adlewyrchu cymhlethdod y cysylltiadau cyflogau ar draws sector cyflogedig y gymdeithas. Er enghraifft, nid yw'n ystyried profiad, lefel cymhwystra, hawliau buddion ychwanegol, cysylltiadau pensiwn, ac nid yw'n ystyried proffidioldeb busnesau na safonau'r diwydiant hyd yn oed wrth gymharu cyflogau rhwng swyddogion gweithredol cwmnïau. At hynny, nid yw'n ystyried ymddygiad y rhywiau. Er enghraifft, a yw dynion yn fwy tebygol o deithio'n bellach na menywod i gael gwaith, ac felly'n gallu bod â swyddi sy'n talu'n well? Beth am amrywiadau daearyddol? A yw'r rhai sy'n byw ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr yn teithio i Loegr am waith ac felly'n cael cyflogau cyfartalog uwch? A yw menywod yn fwy tebygol o newid eu swyddi na dynion ac, o ganlyniad, yn cael mwy o gyflogaeth ar lefel mynediad? Gall y rhestr fynd yn ei blaen. Ond, yr hyn yr ydym ni yn ei wybod yw bod menywod yn fwy tebygol o fod yn gweithio llai o oriau, yn cefnogi teuluoedd, ac yn cael amser i ffwrdd i gael plant a bod hynny'n cynyddu'r bylchau rhwng y rhywiau yn sylweddol. Ond pa ystyriaeth sy'n cael ei roi o ran a yw hynny'n cael ei adlewyrchu gan ddynion yn y teulu ai peidio, fel gweithio oriau hirach, neu drwy newid swyddi ar gyfer cyflogau uwch i gefnogi eu teuluoedd? Yn y pen draw, mae angen i ni wybod sut y caiff hyn ei ystyried. Y broblem o ran defnyddio'r garreg filltir hon, yn seiliedig ar ddata crai o'r fath, yw bod y Llywodraeth a chomisiynydd cenedlaethau'r dyfodol yn cyflyru'r gymdeithas - yn enwedig menywod yn y gymdeithas - i feddwl eu bod nhw'n hanfodol yn cael llai o dâl am wneud yr un gwaith â dynion. Ac eto, nid oes gennych chi unrhyw dystiolaeth sylweddol sy'n deall y cymhlethdod o ran y cyflog rhwng y rhywiau, o'r hyn y gallaf i ei weld, i gefnogi hynny mewn gwirionedd. Rwy'n pryderu, wrth barhau i hyrwyddo cau'r bwlch cyflog rhwng y rhywiau heb y data angenrheidiol i gefnogi hynny, eich bod chi mewn gwirionedd yn gwneud mwy o ddrwg na da, drwy greu ymraniad nad yw'n bodoli. O'ch dadansoddiad amrwd iawn chi, rydych chi wedi adrodd bod menywod yn cael eu talu 1.5 y cant yn fwy, ar gyfartaledd, na dynion am waith rhan-amser, sy'n dangos nad yw menywod yn y gweithle yn cael llai o dâl yn ddefodol. Ond, fel y nodwyd eisoes, mae yna ffactorau llawer iawn mwy cymhleth ar waith, y mae angen eu deall. Felly, o ystyried yr amrywiadau parhaus yn y data, efallai eich bod chi'n cyrraedd eich targedau carreg filltir eisoes, ond hyd nes y byddwch chi wedi mesur gwahaniaethau cyflog rhwng y rhywiau yn gywir a hynny'n adlewyrchu'r cymhlethdod o ran y rhywiau yn y gweithle, ni fyddwch chi byth yn gwybod, sy'n golygu yn y pen draw fod cynnwys y garreg filltir hon yn ddibwrpas. Yn fy nhyb i, byddai cael cyfradd cyflogaeth o 60 y cant ar gyfer pobl anabl yn garreg filltir fwy ystyrlon. Nawr, byddai honno yn garreg filltir uchelgeisiol. I osgoi amheuaeth, hoffwn i dynnu sylw - ac rwy'n awyddus i'w roi ar gofnod - fy mod i'n credu yn angerddol y dylai pawb gael cyflog cyfartal am waith cyfartal, ni waeth beth fo'u rhywedd, eu hil, eu hanabledd neu eu crefydd. Rwy'n gwneud y sylwadau hyn gan fy mod i, yn anffodus, yn gweld y posibilrwydd y gallai'r Llywodraeth hon ddechrau cynllunio deddfwriaeth yn y dyfodol i gyrraedd ei thargedau, heb eu deall nhw'n iawn. Yn ail, i ymhelaethu ar y ddadl hon, hoffwn i sôn yn fyr iawn am bwynt sydd wedi ei nodi yn adroddiad 'Llesiant Cymru: 2021', yn yr adran sy'n ymwneud â'r rhywiau, ynglŷn ag addysg. Adroddir bod cyfran uwch o ferched na bechgyn yn cyflawni'r deilliannau disgwyliedig o'r cyfnod sylfaen hyd at gyfnod allweddol 3. Mae merched yn dal i gael gwell canlyniadau addysgol mewn TGAU hefyd, ac mae cyfran uwch ohonyn nhw, rhwng 16 a 18 oed, yn aros mewn addysg amser llawn o'u cymharu â bechgyn. Mae hyn yn wir hefyd am y rhai rhwng 18 a 24 oed. Yr hyn sy'n fy mhoeni i, a llawer iawn o bobl eraill rwy'n amau, yw a yw gwella addysg merched yn dod ar draul addysg bechgyn ai peidio. Mewn gwirionedd, pe byddai cydbwysedd rhwng y rhywiau, dylech chi bob amser gweld cyfran ychydig yn uwch o ferched neu fechgyn yn ennill graddau uwch mewn unrhyw flwyddyn benodol, ond dros gyfnod penodedig, byddai'r gwahaniaethau hynny'n diflannu ar gyfartaledd. Fodd bynnag, mae'r ffaith eich bod chi'n adrodd am y duedd hon yn golygu ei bod hi'n ymddangos bod dulliau addysgu wedi newid o bosibl i ffafrio merched yn hytrach na bechgyn. Yn bersonol, byddai hi'n dda gen i weld dileu'r bwlch cyrhaeddiad addysgol hwn yn ail don cerrig milltir cenedlaethau'r dyfodol. Yn drydydd ac yn olaf, rwy'n credu bod ceisio lleihau niferoedd y bobl ifanc 16 i 24 oed nad ydyn nhw mewn cyflogaeth, addysg na hyfforddiant yn nod rhagorol. Rwyf i o'r farn bod grymuso pobl ifanc ag egwyddorion gwaith yn hanfodol i'w helpu nhw i gyrraedd eu potensial gorau. Fel gwyddom ni, mae astudiaethau wedi dangos y gall amser a gaiff ei dreulio fel NEET fod ag effaith niweidiol ar iechyd corfforol a meddyliol, a'i fod yn cynyddu'r tebygolrwydd o ddiweithdra, cyflogau isel neu waith o ansawdd isel yn ddiweddarach mewn bywyd. Ond y targed yr ydych chi wedi ei osod ar gyfer 2050 yw lleihau niferoedd y NEET i ddim ond 10 y cant ar gyfer pobl ifanc 16 i 24 oed, ac o gofio mai targed 30 mlynedd yw hwn, nid oes fawr o uchelgais yma, yn arbennig o gofio bod y niferoedd presennol o NEET eisoes ar 10.6 y cant yn Lloegr. Gweinidog, nid yw bod â tharged o 10 y cant yn garreg filltir mewn gwirionedd, onid yw hi? Mae'n weddol ddiystyr, o gofio mai'r sefyllfa bresennol yng Nghymru, o 2020, yw bod 13.9 y cant o bobl 16 i 24 oed -