English: First, I need to declare an interest as an investor in Awel, which is a social enterprise delivering onshore wind energy in the Amman valley. I just want to record that last month was the first month when we actually delivered more solar energy across the UK than coal energy, and therefore we are at a crossroads now. All the energy companies are beginning to wake up to that they need to change their models, and they are beginning to invest in renewables. The oil companies are also starting to invest in renewables. I'm really concerned that Wales could not seize the opportunity and get left behind rather than ensuring that we have locally-owned renewable energy. Obviously, tidal energy is for the big boys and girls - that is huge capital investment - but we could have locally-generated energy schemes across all our communities if only we can seize the moment. We need to support local communities to see this as an advantage, and we also do need to change our relationship with the grid so that we don't have the energy distributors killing local community projects dead by demanding millions of pounds to connect them to the grid. We have to be able to sell that energy locally rather than sending it off somewhere to the national grid. I also agree with Llyr Gruffydd that we must have another look at Part L of the housing regulations. There's no point in building new housing that we then need to retrofit in order to make those efficiency gains that we need to do in all our existing properties anyway. We need to be grasping the opportunities that have come from the fact that new players are really interested in this and there is a market for everything that Wales could produce with all the wonderful, abundant resources we have.
Welsh: Yn gyntaf, mae angen i mi ddatgan buddiant fel buddsoddwr yn Awel, sef menter gymdeithasol sy'n darparu ynni gwynt ar y tir yn nyffryn Aman. Rwyf am gofnodi mai'r mis diwethaf oedd y mis cyntaf mewn gwirionedd i ni gyflenwi mwy o ynni solar ar draws y DU nag ynni glo, ac felly rydym ar groesffordd yn awr. Mae pob un o'r cwmnïau ynni yn dechrau deffro i'r ffaith fod angen iddynt newid eu modelau, ac maent yn dechrau buddsoddi mewn ynni adnewyddadwy. Mae'r cwmnïau olew hefyd yn dechrau buddsoddi mewn ynni adnewyddadwy. Rwy'n bryderus iawn na allai Cymru achub ar y cyfle a'i bod yn cael ei gadael ar ôl yn hytrach na sicrhau bod gennym ynni adnewyddadwy mewn dwylo lleol. Yn amlwg, mae ynni'r llanw ar gyfer y bechgyn a'r merched mawr - mae hwnnw'n fuddsoddiad cyfalaf enfawr - ond gallem gael cynlluniau ar gyfer cynhyrchu ynni'n lleol ar draws ein holl gymunedau os gallwn achub y blaen ar hyn. Mae angen i ni gynorthwyo cymunedau lleol i weld hyn fel mantais, ac mae angen i ni hefyd newid ein perthynas â'r grid fel nad yw'r dosbarthwyr ynni'n lladd prosiectau cymunedol lleol drwy fynnu miliynau o bunnoedd i'w cysylltu â'r grid. Mae'n rhaid i ni allu gwerthu'r ynni yn lleol yn hytrach na'i gludo i ffwrdd i'r grid cenedlaethol yn rhywle. Cytunaf hefyd â Llyr Gruffydd fod yn rhaid i ni edrych eto ar Ran L o'r Rheoliadau tai. Nid oes pwynt adeiladu tai newydd y bydd yn rhaid i ni eu hôl-osod er mwyn sicrhau'r arbedion effeithlonrwydd sydd angen i ni eu gwneud yn ein holl eiddo ar hyn o bryd beth bynnag. Mae angen i ni fachu ar gyfleoedd yn sgil y ffaith fod gan gyrff newydd ddiddordeb gwirioneddol yn hyn ac mae yna farchnad i bopeth y gallai Cymru ei gynhyrchu gyda'r holl adnoddau gwych a niferus sydd gennym.