English: Diolch yn fawr, Sioned Williams. I'm really pleased to have those questions this afternoon. And to perhaps start on that final point about how we're going to ensure that this is different and that this is implemented, I think this is why proposing a blueprint approach, strengthening the governance, the multi-agency co-operation, particularly with the police - . Because it is quite clear that, in terms of the criminal justice system, we have to strengthen not only just the fact that women can have confidence in it, and that we also see that confidence is translated into actions, convictions, and also to see this as part of the way in which - and I think the First Minister referred to it - the police themselves have set up their own taskforce, involving all the police forces in Wales. And it think it's important that I'm co-chairing the national partnership board with the lead police and crime commissioner. So, it is quite clear that they have got to deliver on the - . It's going to be jointly owned, and committed to putting in place this structure for shared decision making. Actually, the blueprint approach is working well in terms of the development of our youth justice and female offending blueprints in Wales. Early intervention and prevention are a priority, as you say. And I just want to focus on your concerns about funding, the sustainable commissioning. I've already mentioned the sums of money that have gone in and the increase in funding, but our national adviser Yasmin Khan has done pioneering work chairing a sustainable commissioning review with all the specialist providers - difficult during the pandemic, but we recognise we need effective commissioning approaches to ensure there's a national delivery in terms of funding, better pooling of resources, aligning of the procurement approaches that we have, so we gain more for the public investment that goes into VAWDASV. So, we've got the existing commissioning guidance, which is being reviewed, based on the national adviser's commissioning group, to implement that, but it also is in terms of the investment that has to come from across Government, not just Welsh Government, but local government, so it's actually funding from health, housing, education and safeguarding departments as well. Because this is all about improving the quality of services. So, commissioning guidance does advocate commissioning services that are needs led, and this is to make sure that we've got funding for services to reach diverse needs and landscapes. I'm very pleased that you also mentioned the particular needs and issues of diversity - I mentioned it in my statement - for example, the experience of disabled women, disabled people, who then felt very trapped, particularly during the lockdown. So, I do want to draw attention to our Live Fear Free helpline, the 24/7 service for victims and survivors of domestic abuse, but, clearly, there are issues around accessibility even to that, but also to say that we do need to publicise the 999 and pressing 55 when operators answer, so the police are geared up to responding. But engaging with the disability equality forum as well, in terms of the consultation, I will be seeking their views, as well as, of course, from our race equality forum as well. You also make some very important points in terms of the delivery of this strategy, in terms of early intervention and also prevention. This is where it has to be a multi-agency approach. And I'll finally say that the voices of survivors must be at the centre of everything we do. I always recall one of the very first women who came into the refuge in Cardiff that I was involved in. She won't mind me mentioning her - Monica Walsh. She was such a strong person. She eventually, not long ago, became the Lord Mayor of Cardiff. We saw then that survivors had to guide us in how we developed those specialist services, and we've got to do that in this new strategy. They should be at the centre of everything we do. We heard survivors, didn't we, at the vigil a few weeks ago. I've actually insisted that they are there at every level of this new strategy. But we do also have to engage with perpetrators of VAWDASV, continuing to challenge their actions, seeking to understand what works in preventing perpetration so that we can protect those who would otherwise be abused. But our national survivor engagement framework will be strengthened by this strategy.
Welsh: Diolch yn fawr, Sioned Williams. Rwy'n falch iawn o gael y cwestiynau yna y prynhawn yma. Ac efallai i ddechrau ar y pwynt olaf hwnnw ynghylch sut yr ydym ni'n mynd i sicrhau bod hyn yn wahanol a bod hyn yn cael ei weithredu, rwy'n credu mai dyma pam y mae cynnig dull glasbrint, cryfhau'r llywodraethu, y cydweithrediad amlasiantaethol, yn enwedig gyda'r heddlu - . Gan ei bod yn gwbl glir, o ran y system cyfiawnder troseddol, fod yn rhaid i ni gryfhau nid yn unig y ffaith y gall menywod fod â ffydd ynddo, a'n bod hefyd yn gweld bod ffydd yn cael ei droi'n weithredoedd, euogfarnau, a hefyd i weld hyn fel rhan o'r ffordd - ac rwy'n credu bod y Prif Weinidog wedi cyfeirio ato - mae'r heddlu eu hunain wedi sefydlu eu tasglu eu hunain, sy'n cynnwys yr holl heddluoedd yng Nghymru. Ac rwy'n credu ei bod yn bwysig fy mod yn cyd-gadeirio'r bwrdd partneriaeth cenedlaethol gyda'r prif gomisiynydd heddlu a throseddu. Felly, mae'n gwbl glir bod yn rhaid iddyn nhw gyflawni'r canlynol - . Bydd yn eiddo ar y cyd, ac wedi ymrwymo i sefydlu'r strwythur hwn ar gyfer gwneud penderfyniadau ar y cyd. Mewn gwirionedd, mae'r dull glasbrint yn gweithio'n dda o ran datblygu ein glasbrintiau cyfiawnder ieuenctid a throseddau benywaidd yng Nghymru. Mae ymyrraeth gynnar ac atal yn flaenoriaeth, fel y dywedwch chi. Ac rwyf eisiau canolbwyntio ar eich pryderon am ariannu, y comisiynu cynaliadwy. Rwyf eisoes wedi sôn am y symiau o arian sydd wedi mynd i mewn a'r cynnydd mewn cyllid, ond mae ein cynghorydd cenedlaethol Yasmin Khan wedi gwneud gwaith arloesol yn cadeirio adolygiad comisiynu cynaliadwy gyda'r holl ddarparwyr arbenigol - anodd yn ystod y pandemig, ond rydym yn cydnabod bod angen dulliau comisiynu effeithiol arnom i sicrhau bod darpariaeth genedlaethol o ran cyllid, cyfuno adnoddau'n well, alinio'r dulliau caffael sydd gennym, er mwyn ennill mwy ar gyfer y buddsoddiad cyhoeddus sy'n mynd i mewn i VAWDASV. Felly, mae gennym y canllawiau comisiynu presennol, sy'n cael eu hadolygu, yn seiliedig ar grŵp comisiynu'r cynghorydd cenedlaethol, i weithredu hynny, ond mae hefyd yn ymwneud â buddsoddiad y mae'n rhaid iddo ddod o bob rhan o'r Llywodraeth, nid llywodraeth Cymru yn unig, ond llywodraeth leol, felly mae'n gyllid gan adrannau iechyd, tai, addysg a diogelu hefyd. Gan fod hyn i gyd yn ymwneud â gwella ansawdd gwasanaethau. Felly, mae canllawiau comisiynu yn argymell comisiynu gwasanaethau sy'n cael eu harwain gan anghenion, a hynny er mwyn sicrhau bod gennym gyllid ar gyfer gwasanaethau i gyrraedd anghenion a thirweddau amrywiol. Rwy'n falch iawn eich bod hefyd wedi sôn am anghenion a materion penodol amrywiaeth - soniais amdano yn fy natganiad - er enghraifft, profiad menywod anabl, pobl anabl, a oedd wedyn yn teimlo'n gaeth iawn, yn enwedig yn ystod y cyfnod o gyfyngiadau symud. Felly, rwyf eisiau tynnu sylw at ein llinell gymorth Byw Heb Ofn, y gwasanaeth 24/7 ar gyfer dioddefwyr a goroeswyr cam-drin domestig, ond, yn amlwg, mae materion yn ymwneud â hygyrchedd hyd yn oed gyda hwn, ond hefyd i ddweud bod angen inni roi cyhoeddusrwydd i'r 999 a phwyso 55 pan fydd cysylltwr ffôn yn ateb, felly mae'r heddlu yn barod i ymateb. Ond ymgysylltu â'r fforwm cydraddoldeb i bobl anabl hefyd, o ran yr ymgynghoriad, byddaf yn gofyn am eu barn, yn ogystal ag, wrth gwrs, barn ein fforwm cydraddoldeb hiliol hefyd. Rydych hefyd yn gwneud rhai pwyntiau pwysig iawn o ran cyflawni'r strategaeth hon, o ran ymyrraeth gynnar a hefyd atal. Dyma pryd mae'n rhaid iddo fod yn ddull aml-asiantaeth. A dywedaf i orffen fod yn rhaid i leisiau goroeswyr fod wrth wraidd popeth a wnawn. Rwyf bob amser yn cofio un o'r menywod cyntaf un a ddaeth i mewn i'r lloches yng Nghaerdydd yr oeddwn yn ymwneud â hi. Ni fydd ots ganddi fy mod yn sôn amdani - Monica Walsh. Roedd hi'n unigolyn mor gryf. Yn y pen draw, ychydig yn ôl, daeth yn Arglwydd Faer Caerdydd. Gwelsom bryd hynny fod yn rhaid i oroeswyr ein harwain yn y ffordd y gwnaethom ddatblygu'r gwasanaethau arbenigol hynny, ac mae'n rhaid i ni wneud hynny yn y strategaeth newydd hon. Dylen nhw fod wrth wraidd popeth a wnawn. Clywsom oroeswyr, oni wnaethom ni, yn yr wylnos ychydig wythnosau'n ôl. Rwyf wedi mynnu eu bod yno ar bob lefel o'r strategaeth newydd hon. Ond mae'n rhaid i ni hefyd ymgysylltu â chyflawnwyr VAWDASV, gan barhau i herio eu gweithredoedd, gan geisio deall beth sy'n gweithio i atal cyflawni fel y gallwn ni ddiogelu'r rhai a fyddai fel arall yn cael eu cam-drin. Ond bydd ein fframwaith cenedlaethol ymgysylltu â goroeswyr yn cael ei gryfhau gan y strategaeth hon.