English: Thank you very much. In July 2017, the Welsh Government published its strategy for the Welsh language, Cymraeg 2050. The main target of Cymraeg 2050, it's important to note, is our desire for a million Welsh speakers. But the other point that we had to underline in that process was that we wanted to see people using the Welsh language as well, and to ensure that the Welsh language is at the heart of innovation in digital technology, to enable the use of Welsh in all digital contexts. The purpose of today's statement is to launch a detailed plan to show how we will do this. Almost every person - but, in particular, children and young people - comes into contact with technology at some point during their day. The action plan we are launching today recognises that technology is an area that we must tackle in order to ensure that the Welsh language remains accessible in our new digital world. I think that this area is going to be a game-changer for 2018. The plan sets out how we want to ensure that children, young people and adults have more opportunities to use Welsh language technology, and this is particularly important in schools, in the workplace, and at home. And it's important that the opportunities to use Welsh in technology are easy to find and to access. They do have to be accessible. I'm someone who uses technology every day, but I am very rarely offered the option to use it in Welsh without having to ask. And, if there is a Welsh language option, it's not always obvious that it is available unless I search for it. Life is busy, and who has the time to go looking? In fact, why should anyone have to seek out the Welsh language option on technology? The plan sets out how we want the Welsh language to be offered in technology without having to ask or look for it. We want Welsh to be available via devices that use technology - from working on a computer to using your phone or your tablet. We want to develop the technology that will enable you to speak to your devices in Welsh and, vitally, for your device to be able to understand you. We want the technical resources that we create on the basis of the plan to be readily available and shared, and to be there for everyone to use again and again. And, for this to happen, the plan states that we must make sure that we have the correct digital infrastructure to support the Welsh language. So, these are the three specific areas of infrastructure that this plan will address: Welsh language speech technology, computer-assisted translation, and artificial intelligence in Welsh, so that machines understand Welsh and can give us help in Welsh. In terms of translation, we will examine how we can use technology to increase the amount of Welsh that is seen and used, and to help, but not replace, professional translators. But I have to emphasise that it's not the technology, nor documents about technology for technology's sake, that interest me most. That's not what's important. Rather, if technology can bring more opportunities to live our lives through the medium of Welsh, or to learn Welsh, we need to grasp those opportunities. And grasp them we will. If technology can facilitate opportunities to work and provide services in Welsh, those opportunities need to be developed. If technology can improve the quality of life of people living with challenges in terms of accessibility or disability, they need to have that technology in Welsh. And they shall have it, because that's what they deserve, and all these things need to be widely used. Like me, most Welsh speakers live or work bilingually. So, as I do my work, the technology I use will need to be able to deal with English and Welsh at the same time. This, too, is one of the principles of the plan. This is an ambitious plan, and it will not be the responsibility of the Government to implement it alone, but we will not shy away from leadership or funding, where appropriate. I should also note how grateful I am to the members of the board of experts I chair for all the input that they have given, and to everyone who gave advice in developing the plan. So, to summarise, we have a clear vision for technology and the Welsh language, and the plan we are launching today shows the things we wish to do to make this vision a reality. We want to see Welsh at the heart of innovation in technology. We want it to be possible for organisations, families and individuals to use the Welsh language in an increasing number of situations, be those situations monolingual in Welsh, or bilingual in English and Welsh, without having to ask to do so. Technology moves quickly, and we want Welsh to move with the technology. That is the aim of our plan.
Welsh: Diolch yn fawr, Llywydd. Nawr, ym mis Gorffennaf 2017, fe gyhoeddodd Llywodraeth Cymru ei strategaeth ar gyfer Cymraeg, Cymraeg 2050. Nawr, prif darged Cymraeg 2050, mae'n bwysig ei nodi, oedd i ni gael gweld miliwn o siaradwyr Cymraeg. Ond y pwynt arall roedd yn rhaid inni ei danlinellu yn y broses yna oedd ein bod ni eisiau gweld pobl yn defnyddio'r Gymraeg hefyd, a hefyd sicrhau bod y Gymraeg wrth wraidd arloesi mewn technoleg ddigidol, i'w gwneud yn bosib defnyddio'r Gymraeg ym mhob cyd-destun digidol. Nawr, nod y datganiad heddiw yw lansio cynllun manwl i ddangos sut y byddwn ni'n gwneud hyn. Nawr, mae bron pawb - yn arbennig plant a phobl ifanc - yn dod i gyswllt â thechnoleg rywbryd yn ystod eu diwrnod. Ac mae'r cynllun gweithredu rŷm ni'n ei lansio heddiw yn cydnabod bod technoleg yn faes y mae'n rhaid i ni fynd i'r afael ag ef er mwyn sicrhau bod y Gymraeg yn parhau'n hygyrch - yn accessible - yn ein byd digidol newydd ni. Ac rydw i'n meddwl mai'r maes yma sy'n mynd i newid y gêm yn 2018. Nawr, mae'r cynllun yn nodi sut rŷm ni am sicrhau bod mwy o gyfle gan blant, pobl ifanc ac oedolion i ddefnyddio technoleg Cymraeg, ac mae hyn yn arbennig o bwysig mewn ysgolion, yn y gweithle, ac yn y cartref. A beth sy'n bwysig yw bod yn rhaid i'r cyfleoedd i ddefnyddio'r Gymraeg a'r dechnoleg fod yn hawdd dod o hyd iddynt; rhaid iddynt fod yn hygyrch - yn accessible. Rydw i'n un sy'n defnyddio technoleg bob dydd, ond anaml iawn y byddaf i'n cael y cyfle, a'r cynnig, i'w ddefnyddio yn Gymraeg heb fy mod i'n mynd i edrych amdano - heb fy mod i'n gorfod gofyn. Ac, os oes dewis Cymraeg ar gael, nid yw hi bob amser yn amlwg ei bod hi ar gael heb fy mod i'n mynd i chwilio amdani. A nawr mae bywyd yn brysur - a phwy sydd â'r amser i chwilio? Ac, mewn gwirionedd, y cwestiwn yw: pam ddylai unrhyw un chwilio er mwyn defnyddio'r Gymraeg ar dechnoleg? Nawr, mae'r cynllun yn nodi sut rydym ni am i'r Gymraeg gael ei chynnig ar dechnoleg heb i chi orfod gofyn nac edrych amdani. Rŷm ni am i'r Gymraeg fod ar gael trwy beiriannau technolegol - o weithio ar gyfrifiadur i ddefnyddio'ch ffôn neu'ch tabled. Ac rŷm ni am ddatblygu'r dechnoleg a fydd yn eich galluogi i allu siarad â'ch peiriannau yn y Gymraeg, ac, yn hollbwysig, i'r peiriant wedyn eich deall chi. Rŷm ni am i'r adnoddau technolegol y byddwn yn eu creu ar sail y cynllun fod ar gael yn rhwydd a chael eu rhannu, ac i bawb gael y cyfle i'w defnyddio eto ac eto. Ac, er mwyn i hyn ddigwydd, mae'r cynllun yn nodi bod yn rhaid inni wneud yn siŵr bod gennym ni'r seilwaith ddigidol gywir i gefnogi'r Gymraeg. Felly, dyma'r tri maes seilwaith penodol y bydd y cynllun yn mynd i'r afael â nhw: technoleg lleferydd Cymraeg, cyfieithu gyda chymorth cyfrifiadur, a deallusrwydd artiffisial yn y Gymraeg, fel bo peiriannau yn gallu deall Cymraeg ac yn gallu rhoi cymorth i ni yn y Gymraeg. Nawr, o ran cyfieithu, byddwn ni'n edrych i weld sut y gallwn ni ddefnyddio technoleg i gynyddu faint o Gymraeg sydd i'w gweld a faint sy'n cael ei defnyddio, ac i helpu, ond nid i gymryd lle, cyfieithwyr proffesiynol. Ond mae'n rhaid i mi bwysleisio nad technoleg, na dogfennau technoleg er lles technoleg, sy'n mynd â fy mryd i. Nid y rheini sy'n bwysig. Yn hytrach, os gall technoleg ddod â rhagor o gyfleoedd i fyw trwy gyfrwng y Gymraeg, neu i ddysgu Cymraeg, mae angen i ni afael yn y cyfleoedd hynny. Ac fe wnawn ni afael ynddyn nhw. Os gall technoleg hwyluso cyfleoedd i weithio ac i ddarparu gwasanaethau yn y Gymraeg, mae angen datblygu'r cyfleoedd hynny. Os gall technoleg wella safon bywyd pobl sy'n byw â heriau o ran hygyrchedd neu anabledd, mae angen iddyn nhw gael y dechnoleg honno yn y Gymraeg. A dyna fyddan nhw'n ei chael, a dyna beth maen nhw'n ei haeddu, ac mae angen i'r pethau hyn oll gael eu defnyddio'n eang. Nawr, fel fi, mae'r mwyafrif o siaradwyr Cymraeg yn byw neu'n gweithio yn ddwyieithog. Wrth i mi wneud fy ngwaith, felly, bydd angen i'r dechnoleg rwy'n ei defnyddio ddelio â'r Saesneg a'r Gymraeg ar yr un pryd a dyma hefyd yn un o egwyddorion y cynllun. Mae hwn yn gynllun uchelgeisiol, ac nid y Llywodraeth fydd yn gyfrifol am ei weithredu ar ei phen ei hun, ond fyddwn ni ddim yn swil o ran arwain nac ariannu, lle bo hynny'n briodol. Dylwn i hefyd nodi fy mod i'n ddiolchgar i aelodau'r bwrdd o arbenigwyr rwy'n ei gadeirio am yr holl fewnbwn maen nhw wedi ei roi, ac i bawb a fu'n rhoi cyngor wrth ddatblygu'r cynllun. Felly, i grynhoi: mae gweledigaeth glir gyda ni ar gyfer technoleg a'r Gymraeg, ac mae'r cynllun rŷm ni yn ei lansio heddiw yn dangos yr hyn yr ydym ni am ei wneud er mwyn sicrhau bod y weledigaeth yna yn dod yn realiti. Rŷm ni am weld y Gymraeg wrth wraidd arloesi mewn technoleg. Rŷm ni am iddi fod yn bosibl i sefydliadau, teuluoedd ac unigolion ddefnyddio'r Gymraeg mewn niferoedd cynyddol o sefyllfaoedd, boed rheini'n uniaith Gymraeg neu'n ddwyieithog, heb orfod gofyn am gael gwneud hynny. Nawr, mae'r dechnoleg yn symud yn gyflym ac rŷm ni am i'r Gymraeg symud gyda'r dechnoleg yna a dyna nod y cynllun yma.