English: Thank you, Deputy Presiding Officer. Can I say, I think the Constitutional and Legislative Affairs Committee is a very happy committee to serve on because nearly all the issues we look at are about promoting good, clear government and scrutiny and we don't really have to labour under the incubus of a heavy partisan load, very often, and division, which is really pleasing. We occasionally have slight disagreements - they're usually in private session, but they are very, very rare. I particularly welcome the emphasis that the Chair has given to the examination of intergovernmental working and interparliamentary working, because it does seem to me, as we see devolution mature, and, combined with that now, the challenge of Brexit in how it will change our patterns of governance, that means that a certain formality, perhaps, is required. We're looking at that. We know that the First Minister has talked about a council of Ministers and some form of independent arbitration. These are very interesting ideas and they would change the constitutional arrangements considerably. But it's not just about the possibility of UK frameworks being required and then being scrutinised - aspects of them, anyway, being scrutinised - in different legislatures, it's also learning best practice, seeing where a particular challenge has been examined at great length in perhaps another Parliament, and then not having to do all that work ourselves, taking it, perhaps adapting it, and adding to it. I think it's these sorts of connections that are not always there. They tend to be strongest amongst officials, but surprisingly weak once you come to the political actors themselves. So, I think there's a lot there that's going to be of great practical benefit and something we would want to share with the other parts of the UK. We've talked about codification and I'm glad to see the Counsel General here. I do welcome the Welsh Government's commitment. It is going to require speed and effort, I think, because this window won't remain open forever. But we could really deliver something that's quite unique in the British isles, because we have this opportunity of not formally having had separate laws, now having our own primary law-making powers, and the ability to have a much clearer statute book is going to be open to us. It's all about the clarity of legislation, which, in turn, gives the citizen much better access to legislation. I think I've made this comment before: there's a lot of legislation in very, very profoundly important areas. We're talking about housing, education, and health, where, in some of the aspects, if you want to find out what the law actually is, you need to hire a QC to give you an opinion. Now, that cannot be a good situation to be in. Incidentally, they don't always come out with a clear view even then. So, I think we do have a great opportunity here to show a different way of working. Finally - I don't think those are the little things, actually, I think those are quite big things, but I suppose, when we talk about the little things, we're looking at how secondary legislation is conducted, and it is important, because there's usually good practice from the Welsh Government, but there is inconsistency as well. Sometimes, we are having to remind Welsh Government of the need to use affirmative procedures when things of real political significance and of concern to citizens are being decided, and not to rush through the process. The affirmative process, really, is a great protection for the Government as well as for the legislature, and its more routine use, I think, sometimes - you know, it should be the presumption, really, it shouldn't be the exception to what is normally a negative procedure. Finally, can I just say that the place of citizens - ? I did refer briefly to the clarity of legislation, but I do think all Governments and legislatures in the UK and, in fact, the whole western world, will have to do a lot more work to engage citizens. It's not enough just at elections or to hope that they leave comments on our websites. We've got to go out and road test some things directly with our citizens. But I very much welcome the Chair's statement today.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd. Os caf ddweud, rwy'n meddwl bod y Pwyllgor Materion Cyfansoddiadol a Deddfwriaethol yn bwyllgor hapus iawn i wasanaethu arno am fod bron yr holl faterion yr edrychwn arnynt yn ymwneud â hyrwyddo llywodraethu a chraffu da a chlir ac yn aml iawn nid oes yn rhaid i ni lafurio o dan faich pleidiol trwm a rhaniadau, ac mae hynny'n ddymunol tu hwnt. Rydym yn anghydweld o bryd i'w gilydd - mewn sesiynau preifat fel arfer, ond maent yn achlysuron eithriadol o brin. Croesawaf yn arbennig y pwyslais y mae'r Cadeirydd wedi'i roi ar archwilio gwaith rhynglywodraethol a gweithio rhyngseneddol, oherwydd, wrth i ni weld datganoli'n aeddfedu, a her Brexit ynghyd â hynny yn awr o ran y ffordd y bydd yn newid ein patrymau llywodraethu, mae'n ymddangos i mi y bydd hynny'n golygu bod angen rhywfaint o ffurfioldeb o bosibl. Rydym yn edrych ar hynny. Rydym yn gwybod bod y Prif Weinidog wedi siarad am gyngor Gweinidogion a rhyw fath o gyflafareddu annibynnol. Mae'r rhain yn syniadau diddorol iawn a byddent yn newid y trefniadau cyfansoddiadol yn sylweddol. Ond mae'n ymwneud â mwy na'r posibilrwydd fod gofyn cael, a chraffu ar fframweithiau o'r DU - craffu ar agweddau ohonynt, beth bynnag - mewn gwahanol ddeddfwrfeydd, mae hefyd yn golygu dysgu arferion gorau, gweld ble yr archwiliwyd her arbennig yn fanwl iawn mewn Senedd arall o bosibl, a pheidio â gorfod gwneud yr holl waith hwnnw ein hunain, gan ei gymryd, a'i addasu efallai, ac ychwanegu ato. Rwy'n credu mai'r mathau hyn o gysylltiadau sydd ar goll weithiau. Maent yn tueddu i fod gryfaf ymhlith swyddogion, ond yn syndod o wan o ran y gweithredwyr gwleidyddol eu hunain. Felly, rwy'n meddwl bod llawer yno sy'n mynd i fod o fudd ymarferol mawr ac yn rhywbeth y byddem eisiau ei rannu â rhannau eraill o'r DU. Rydym wedi siarad am godeiddio ac rwy'n falch o weld y Cwnsler Cyffredinol yma. Rwy'n croesawu ymrwymiad Llywodraeth Cymru. Mae'n mynd i alw am gyflymder ac ymdrech, rwy'n credu, oherwydd ni fydd y cyfle hwn gennym am byth. Ond mewn gwirionedd gallem gyflwyno rhywbeth sy'n eithaf unigryw yn Ynysoedd Prydain, am fod gennym y cyfle hwn o fod heb fod â chyfreithiau ar wahân yn ffurfiol, i gael ein pwerau deddfu sylfaenol ein hunain yn awr, ac mae'r gallu i gael llyfr statud llawer cliriach yn mynd i fod yn agored i ni. Mae'n ymwneud yn llwyr ag eglurder y ddeddfwriaeth, sydd, yn ei dro, yn gwneud y ddeddfwriaeth yn llawer mwy hygyrch i'r dinesydd. Rwy'n credu fy mod wedi gwneud y sylw hwn o'r blaen: ceir llawer o ddeddfwriaeth mewn meysydd eithriadol o bwysig. Rydym yn sôn am dai, addysg ac iechyd, ac mewn rhai o'r agweddau, os ydych am gael gwybod beth yw'r gyfraith mewn gwirionedd, mae angen i chi logi Cwnsler y Frenhines i roi barn i chi. Nawr, ni all honno fod yn sefyllfa dda i fod ynddi. Gyda llaw, nid ydynt bob amser yn darparu barn glir hyd yn oed wedyn. Felly, rwy'n meddwl bod gennym gyfle gwych yma i ddangos ffordd wahanol o weithio. Yn olaf - nid wyf yn credu mai'r rheini yw'r pethau bychain mewn gwirionedd, rwy'n meddwl bod y rheini'n bethau eithaf mawr, ond pan soniwn am y pethau bychain, mae'n debyg ein bod yn edrych ar sut y caiff is-ddeddfwriaeth ei chyflawni, ac mae'n bwysig, oherwydd fel arfer ceir arferion da gan Lywodraeth Cymru, ond ceir anghysondeb yn ogystal. Weithiau, rydym yn gorfod atgoffa Llywodraeth Cymru am yr angen i ddefnyddio gweithdrefnau cadarnhaol pan fydd pethau o arwyddocâd gwleidyddol go iawn sy'n berthnasol i ddinasyddion yn cael eu penderfynu, a'r angen i beidio â rhuthro'r broses. Mae'r broses gadarnhaol, mewn gwirionedd, yn amddiffyniad gwych i'r Llywodraeth yn ogystal ag i'r ddeddfwrfa, ac mae ei defnydd mwy rheolaidd, rwy'n meddwl, weithiau - wyddoch chi, dylai fod yn rhagdybiaeth, mewn gwirionedd, ni ddylai fod yn eithriad i'r hyn sydd fel arfer yn weithdrefn negyddol. Yn olaf, a gaf fi ddweud mai lle dinasyddion - ? Cyfeiriais yn fyr at eglurder y ddeddfwriaeth, ond rwy'n meddwl y bydd yn rhaid i bob Llywodraeth a deddfwrfa yn y DU, ac yn y byd gorllewinol drwyddo draw mewn gwirionedd, wneud llawer mwy o waith i ymgysylltu â dinasyddion. Nid yw'n ddigon mewn etholiadau'n unig neu obeithio eu bod yn gadael sylwadau ar ein gwefannau. Mae'n rhaid i ni fynd allan i brofi rhai pethau'n uniongyrchol gyda'n dinasyddion. Ond rwy'n croesawu datganiad y Cadeirydd heddiw yn fawr iawn.