English: Before I start, I'll take no lectures from the Liberal Democrats on second homes when some of them have got homes in France, and I even think the Liberal Democrat here has got two homes, but there we go; I'll leave that there. As the Minister knows, housing is very close to my heart, and as I was a local government cabinet member for housing, I know intricately the issues that the sector is facing. Because currently the property market is out of kilter, with the vast majority of young people's aspirations of home ownership in Wales going out the window. People, especially young people, are becoming locked out of the housing market. Working people with well-paid salaries are struggling to raise the funds to pay the huge deposits needed to meet the criteria for mortgages. The dream of home ownership for my generation is seemingly a distant memory. The average house price in Wales is six times the annual wage, and many people are struggling to find the deposits necessary for house purchases - as we've heard from other Members, even those with the bank of mum and dad. Mortgage lenders have not kept pace with the change in job markets, and it is harder now than ever before to meet the criteria of the main mortgage lenders. We find ourselves in a situation of shortage in the housing market, and prices being pushed up even further, with some areas of Wales seeing an increase of 50 per cent in average rises in house prices. In my own constituency of Brecon and Radnorshire, we're experiencing an acute shortage of rental properties, and almost weekly inflationary pressures on house prices, and bidding wars between purchasers, and a stop now on development because of the new phosphate regulations from Natural Resources Wales. So, new home developments in my constituency have come to an abrupt stop. Housing is now out of reach for a large proportion of my generation and others. This housing crisis in Wales is totally unacceptable. Politicians in this Chamber and wider talk the talk when it comes to the housing crisis, but we're failing to deal with the issue. Many people of an older generation are home owners, benefitting from the decades of price booms in the housing market. But for those of us yet to get on the housing ladder it feels like an insurmountable challenge. The affordable housing just isn't there in the quantities we need it, and we cannot deliver unless the Welsh Government shows real ambition to build more homes and dedicate large-scale investment, relax planning applications, and grow the skills we need within our skills sector to actually build the homes we need. So, Minister, what is your Government seriously going to do to help my generation and others to get on the housing ladder, and not keep pushing people into social housing or the private rented sector, which is not for everyone? I will work with anyone across this Senedd to bring in the policies we need to get this situation under control, because the current strategy just is not working. Diolch, Deputy Llywydd.
Welsh: Cyn imi ddechrau, nid wyf yn derbyn unrhyw bregeth gan y Democratiaid Rhyddfrydol ar ail gartrefi pan fo gan rai ohonynt gartrefi yn Ffrainc, ac rwy'n credu bod gan y Democrat Rhyddfrydol yma ddau gartref hyd yn oed, ond dyna ni; gadawaf hynny yno. Fel y gŵyr y Gweinidog, mae tai'n agos iawn at fy nghalon, a gan fy mod yn aelod cabinet llywodraeth leol dros dai, gwn yn iawn am y problemau y mae'r sector yn eu hwynebu. Oherwydd ar hyn o bryd mae'r farchnad eiddo yn anghytbwys, gyda dyheadau'r mwyafrif helaeth o bobl ifanc i fod yn berchen ar eu cartref yng Nghymru yn mynd ar chwâl. Mae pobl, yn enwedig pobl ifanc, yn cael eu cloi allan o'r farchnad dai. Mae pobl sy'n gweithio ac ar gyflogau da yn ei chael hi'n anodd codi'r arian i dalu'r blaendaliadau enfawr sydd eu hangen i fodloni'r meini prawf ar gyfer cael morgais. Mae'n ymddangos bod y freuddwyd o fod yn berchen ar eu cartref eu hunain yn atgof pell i fy nghenhedlaeth i. Y pris cyfartalog am dŷ yng Nghymru yw chwe gwaith y cyflog blynyddol, ac mae llawer o bobl yn ei chael hi'n anodd dod o hyd i'r blaendal angenrheidiol ar gyfer prynu tai - fel y clywsom gan Aelodau eraill, hyd yn oed y rheini sydd â banc mam a dad. Nid yw benthycwyr morgeisi wedi cadw i fyny â'r newid yn y marchnadoedd swyddi, ac mae'n anos yn awr nag erioed o'r blaen i fodloni meini prawf y prif fenthycwyr morgeisi. Rydym mewn sefyllfa o brinder yn y farchnad dai, a chaiff prisiau eu gwthio i fyny fwyfwy, gyda rhai ardaloedd yng Nghymru'n gweld cynnydd o 50 y cant yn y cynnydd cyfartalog ym mhrisiau tai. Yn fy etholaeth i, sef Brycheiniog a Sir Faesyfed, rydym yn profi prinder difrifol o eiddo ar rent, a phwysau chwyddiant bron yn wythnosol ar brisiau tai, a rhyfeloedd bidio rhwng prynwyr, a diwedd yn awr ar ddatblygu oherwydd y rheoliadau ffosffad newydd gan Cyfoeth Naturiol Cymru. Felly, mae datblygiadau cartrefi newydd yn fy etholaeth wedi dod i ben yn ddisymwth. Mae tai bellach allan o gyrraedd cyfran fawr o fy nghenhedlaeth i ac eraill. Mae'r argyfwng tai hwn yng Nghymru yn gwbl annerbyniol. Mae gwleidyddion yn y Siambr hon ac yn ehangach yn siarad llawer am yr argyfwng tai, ond rydym yn methu mynd i'r afael â'r broblem. Mae llawer o bobl yn y genhedlaeth hŷn yn berchnogion cartrefi sy'n elwa o'r degawdau o brisiau cynyddol yn y farchnad dai. Ond i'r rheini ohonom sydd eto i gael troed ar yr ysgol dai mae'n teimlo fel her anorchfygol. Nid yw'r tai fforddiadwy yno yn y niferoedd sydd eu hangen arnom, ac ni allwn gyflawni oni bai bod Llywodraeth Cymru yn dangos gwir uchelgais i adeiladu mwy o gartrefi a neilltuo buddsoddiad ar raddfa fawr, llacio ceisiadau cynllunio, a datblygu'r sgiliau sydd eu hangen yn ein sector sgiliau i adeiladu'r cartrefi sydd eu hangen arnom mewn gwirionedd. Felly, Weinidog, beth y mae eich Llywodraeth yn mynd i'w wneud o ddifrif i helpu fy nghenhedlaeth i ac eraill i gael troed ar yr ysgol dai, yn hytrach na pharhau i wthio pobl i dai cymdeithasol neu'r sector rhentu preifat, nad yw ar gyfer pawb? Fe weithiaf gydag unrhyw un ar draws y Senedd hon i gyflwyno'r polisïau sydd eu hangen arnom i reoli'r sefyllfa hon, oherwydd nid yw'r strategaeth bresennol yn gweithio. Diolch, Ddirprwy Lywydd.