English: Well (1) that's untrue, and I was talking about year-on-year changes. Business rates were centralised and collected locally and then redistributed with the rate support grant as part of aggregate external finance. Now, how does the money go out? Blaenau Gwent gets £1,587 and Monmouth gets £995. Is that fair? Well, Blaenau Gwent has 8.8 per cent of its properties in band D; Monmouthshire has 65.8 per cent of its properties in band D. So, a 1 per cent increase in council tax in Blaenau Gwent and a 1 per cent increase in council tax in Monmouthshire makes a huge difference. The average is £1,344 per capita. For half the councils that would be more; for half, it would be less. I'm going to read out the councils in order, to get this on the record. First is Blaenau Gwent, second is Merthyr, third is RCT, fourth is Neath Port Talbot, fifth is Denbighshire, sixth is Caerphilly, seventh Torfaen, eighth Newport, ninth Gwynedd, tenth Carmarthenshire, eleventh Ynys Môn, twelfth's Bridgend, thirteenth Ceredigion, fourteenth Powys, fifteenth Conwy, sixteenth Pembrokeshire, seventeenth Swansea, eighteenth Wrexham, nineteenth Flintshire, twentieth Cardiff, twenty-first the Vale of Glamorgan and twenty-second Monmouth. We regularly hear calls for the formula allocating money to be changed. Representing Swansea, in seventeenth place, I could say how it would benefit us, but, give everyone a standard amount, the top 12, in terms of how much they get, would end up getting less, and the bottom 11 would get more, unless there's an increased amount of money there. I was a member of the distribution sub-group many years ago, when it made a minor change to the highways formula. It was 52 per cent population, 48 per cent road length; it went to 50 per cent for each. What happened was there were winners and losers. Powys and Gwynedd won, Cardiff and Newport lost. For everyone who says we should have greater regard for sparsity and rurality, there is someone saying we need to take greater account of poverty and deprivation. Councils such as Pembrokeshire will say, with some justification, their population increases massively during the summer months, and thus their costs. Councils such as Cardiff will say they have major events and a daily influx of people, and that increases their costs. All say they need additional funding. And I think, really, you could change the formula - . Everybody thinks: you change the formula and everybody's going to win. That's financially impossible and numerically illiterate. If you've got the same amount of money to be distributed around 22 councils, every time you get a winner you get a loser. Local government has had an increase since the initial funding was announced. Wales should have an additional £800 million, based upon 2008 expenditure, according to the Cabinet Secretary for Finance, a figure no-one has yet disagreed with. We are being short-changed by Westminster. There are those saying - [ Interruption.] There are those saying -
Welsh: Wel (1) nid yw hynny'n wir, ac roeddwn yn sôn am newidiadau o flwyddyn i flwyddyn. Roedd ardrethi busnes wedi'u canoli ac yn cael eu casglu'n lleol ac yna eu hailddosbarthu gyda'r grant cynnal ardrethi yn rhan o gyllid allanol crynswth. Nawr, sut caiff yr arian ei ddosbarthu? Mae Blaenau Gwent yn cael £1,587 a Sir Fynwy yn cael £995. Ydy hynny'n deg? Wel, mae 8.8 y cant o eiddo Blaenau Gwent ym mand D; mae 65.8 y cant o eiddo Sir Fynwy ym mand D. Felly, mae cynnydd o 1 y cant yn y dreth gyngor ym Mlaenau Gwent a chynnydd o 1 y cant yn y dreth gyngor yn Sir Fynwy yn gwneud gwahaniaeth enfawr. Y cyfartaledd yw £1,344 y pen. I hanner y cynghorau byddai'n fwy; i hanner, byddai'n llai. Rwy'n mynd i ddarllen y cynghorau allan yn eu trefn, er mwyn rhoi hyn ar gofnod. Y cyntaf yw Blaenau Gwent, yn ail yw Merthyr, y trydydd yw Rhondda Cynon Taf, y pedwerydd yw Castell-nedd Port Talbot, y pumed yw Sir Ddinbych, y chweched yw Caerffili, mae Tor-faen yn seithfed, Casnewydd yn wythfed, Gwynedd yn nawfed, Sir Gaerfyrddin yn ddegfed, Ynys Môn yw'r unarddegfed, y deuddegfed yw Pen-y-bont ar Ogwr, Ceredigion yw'r trydydd ar ddeg, Powys yw'r pedwerydd ar ddeg, Conwy yn bymthegfed, Sir Benfro yn unfed ar bymtheg, Abertawe yn ail ar bymtheg, Wrecsam yn ddeunawfed, Sir y Fflint yn bedwaredd ar bymtheg, Caerdydd yn ugeinfed, Bro Morgannwg yn unfed ar hugain a Sir Fynwy yn ail ar hugain. Clywn yn gyson alwadau am i'r fformiwla dyrannu arian gael ei newid. Gan fy mod yn cynrychioli Abertawe, sydd yn yr ail safle ar bymtheg, gallwn i ddweud sut y byddai o fudd i ni, ond, pe byddech yn rhoi swm penodol i bawb, byddai'r 12 uchaf, o ran faint y maen nhw'n ei gael, yn y pen draw yn cael llai, a byddai'r 11 ar y gwaelod yn cael mwy, oni bai bod swm ychwanegol o arian yno. Roeddwn yn aelod o'r is-grŵp dosbarthu flynyddoedd lawer yn ôl, pan wnaeth fân newid i'r fformiwla priffyrdd. Roedd yn 52 y cant y boblogaeth, 48 y cant hyd ffyrdd; aeth i 50 y cant ar gyfer pob un. Yr hyn ddigwyddodd yn y fan honno oedd y bu enillwyr a chollwyr. Enillodd Powys a Gwynedd, collodd Caerdydd a Chasnewydd. Am bob un sy'n dweud y dylid rhoi mwy o sylw i deneurwydd poblogaeth a gwledigrwydd, mae rhywun sy'n dweud bod angen inni roi mwy o ystyriaeth i dlodi ac amddifadedd. Bydd cynghorau fel Sir Benfro yn dweud, gyda rhywfaint o gyfiawnhad, fod eu poblogaeth yn cynyddu'n aruthrol yn ystod misoedd yr haf, a thrwy hynny eu costau. Bydd cynghorau fel Caerdydd yn dweud bod ganddyn nhw ddigwyddiadau mawr a mewnlifiad dyddiol o bobl, a bod hynny'n cynyddu eu costau. Mae pawb yn dweud bod angen rhagor o gyllid arnynt. Ac yn fy marn i, mewn gwirionedd, gallech chi newid y fformiwla - . Mae pawb yn credu: byddwch chi'n newid y fformiwla a bydd pawb ar eu hennill. Mae hynny'n amhosibl yn ariannol ac yn anwybodus yn rhifyddol. Os oes gennych chi yr un swm o arian i'w ddosbarthu rhwng 22 o gynghorau, bydd gennych chi enillydd a chollwr bob tro. Mae Llywodraeth leol wedi derbyn cynnydd ers y cyhoeddwyd y cyllid cychwynnol. Dylai Cymru fod â £800 miliwn ychwanegol, yn seiliedig ar wariant 2008, yn ôl Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid, ffigur nad yw neb eto wedi anghytuno ag ef. Rydym ni'n cael cam gan San Steffan. Mae rhai pobl yn dweud - [ Torri ar draws.] Mae rhai pobl yn dweud -