techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: I'm sure you'll be aware of the serious allegations of racism levelled at Cardiff University from a number of BME students in the last few days. I and, I'm sure, many others in this Chamber have received a report of testimony about racism, and it's shocking actually to read it. And also a Western Mail report outlines concerning reports experienced by an outgoing vice-president. My office has met with a group of BME students from the university who all used the term, and I quote, 'institutional racism' in the description of the university. I'm sure that many people may have read the report, but after the 'Anaphylaxis' show, BME students complained and were met with abuse, and some BME staff also faced abuse at a medical school party. Students chanted 'anaphylaxis' to the BME students. Now, I understand the role of universities entirely, but could you give assurances to students who have concerns and have had to deal with racism, and outline what actions you'll be taking with Cardiff University and with the students who have raised these particular concerns?
Welsh: Rwy'n siŵr y byddwch yn ymwybodol o'r honiadau difrifol o hiliaeth a wnaethpwyd yn erbyn Prifysgol Caerdydd gan nifer o fyfyrwyr duon a lleiafrifoedd ethnig (DLlE) dros y dyddiau diwethaf. Rwyf fi, a llawer o bobl eraill yn y Siambr hon mae'n siŵr, wedi cael adroddiad o dystiolaeth am hiliaeth, ac mae'n syfrdanol i'w ddarllen. Yn ogystal â hynny, mae adroddiad gan y Western Mail yn amlinellu adroddiadau a brofwyd gan is-lywydd sy'n ymadael. Mae fy swyddfa wedi cyfarfod â grŵp o fyfyrwyr DLlE o'r brifysgol, a ddefnyddiodd y term, ac rwy'n dyfynnu, 'hiliaeth sefydliadol' i ddisgrifio'r brifysgol. Rwy'n siŵr y bydd llawer o bobl wedi darllen yr adroddiad, ond ar ôl y sioe 'Anaphylaxis', cwynodd rhai myfyrwyr DLlE a chawsant eu difrïo, a chafodd rhai aelodau o staff DLlE eu difrïo mewn parti ysgol feddygol. Gwaeddodd myfyrwyr 'anaphylaxis' ar y myfyrwyr duon a lleiafrifol ethnig. Nawr, rwy'n deall rôl prifysgolion yn llwyr, ond a allech chi roi sicrwydd i fyfyrwyr sydd â phryderon ac sydd wedi gorfod ymdrin â hiliaeth, ac amlinellu pa gamau y byddwch yn eu cymryd gyda Phrifysgol Caerdydd a chyda'r myfyrwyr sydd wedi mynegi'r pryderon arbennig hyn?
English: Can I thank the Member for raising this very important issue? There is no place for racism anywhere in the Welsh education system, whether that be in our schools, our colleges and our universities. We have had discussions as a Government with the university and with the students union involved, and I understand that there is ongoing dialogue between them both. All universities have to have strategic equality plans setting out how they will ensure equality of opportunity for students with protected characteristics, and these plans indicate the processes and the procedures that should be in place for institutions to tackle individual incidents of racial harassment or bullying or abuse, and clearly we will be keeping a very close eye on the development of those talks that are ongoing through the university and the union.
Welsh: A gaf fi ddiolch i'r Aelod am godi'r mater pwysig iawn hwn? Nid oes lle i hiliaeth yn unman yn system addysg Cymru, boed hynny yn ein hysgolion, ein colegau neu ein prifysgolion. Rydym wedi cael trafodaethau fel Llywodraeth gyda'r brifysgol a chyda'r undeb myfyrwyr dan sylw, a deallaf fod deialog barhaus rhyngddynt. Mae'n rhaid i bob prifysgol gael cynlluniau cydraddoldeb strategol sy'n nodi sut y byddant yn sicrhau cyfle cyfartal i fyfyrwyr â nodweddion gwarchodedig, ac mae'r cynlluniau hyn yn nodi'r prosesau a'r gweithdrefnau a ddylai fod ar waith er mwyn i sefydliadau fynd i'r afael â digwyddiadau unigol o fwlio neu gam-drin neu aflonyddu hiliol, ac yn amlwg byddwn yn cadw llygad barcud ar ddatblygiad y trafodaethau hynny sy'n mynd rhagddynt drwy'r brifysgol a'r undeb.
English: Thank you very much for that response. I'm glad you'll be keeping a keen eye on what's happening with the university. I know that Cardiff has insisted it is taking action and has accepted the recommendations of the report looking into this particular matter, and today, for the record, the vice-chancellor has written to me outlining some of those responses, which I am grateful for. But the trouble is that some students do not believe that, institutionally, Cardiff has been willing to contend seriously enough with racism or respond with enough gravity to reports and recommended actions. They also believe there is a wider cultural problem, particularly in certain schools of the university. So, I don't want to take away from many of the positive experiences that students from all backgrounds and cultures will have at this university, and I note that the satisfaction levels are overall high, but when there are minority groups who clearly feel that those experiences have not been dealt with appropriately, do you agree that this is a huge area of concern, and what more can you potentially do to stop these types of incidents happening again in the future?
Welsh: Diolch yn fawr iawn am yr ateb hwnnw. Rwy'n falch y byddwch yn cadw llygad barcud ar yr hyn sy'n digwydd gyda'r brifysgol. Gwn fod Caerdydd wedi mynnu eu bod yn cymryd camau ac wedi derbyn argymhellion yr adroddiad sy'n edrych ar y mater penodol hwn, a heddiw mae'r is-Ganghellor wedi ysgrifennu ataf yn amlinellu rhai o'r ymatebion hynny, ac rwy'n ddiolchgar am hynny. Ond y drafferth yw nad yw rhai myfyrwyr yn credu, yn sefydliadol, fod Caerdydd wedi bod yn barod i ymdrin yn ddigon difrifol â hiliaeth nac ymateb gyda digon o ddifrifoldeb i adroddiadau a chamau gweithredu a argymhellwyd. Maent hefyd yn credu bod problem ddiwylliannol ehangach, yn enwedig mewn rhai ysgolion yn y brifysgol. Felly, nid wyf eisiau tynnu oddi ar lawer o'r profiadau cadarnhaol y bydd myfyrwyr o bob cefndir a diwylliant yn eu cael yn y brifysgol hon, a nodaf fod lefelau boddhad yn uchel ar y cyfan, ond pan geir grwpiau lleiafrifol sy'n amlwg yn teimlo nad yw'r brifysgol wedi mynd i'r afael â'r profiadau hynny'n briodol, a ydych yn cytuno bod hwn yn destun pryder enfawr, a beth arall y gallwch ei wneud, o bosibl, i atal y mathau hyn o ddigwyddiadau rhag digwydd eto yn y dyfodol?
English: Well, you're absolutely correct in saying that these are serious allegations that have been made, and my expectation is that the university will deal with them promptly, coherently and completely, and address any issues of individual behaviour or, more importantly perhaps, to address the entire culture of an individual department or school or the university as a whole. As I said, we take this very seriously. We are in touch with the university to understand what actions they are taking, and I would urge anybody that feels they have been subject to inappropriate behaviour of any kind to ensure that they come forward to give of that testimony so that we can have a full picture of what is going on. We also understand that incidents of this kind may potentially put people off from studying at university, and therefore all universities have fee and access plans that set out how they will support equality of opportunity for groups that are under-represented in HE - and BAME communities are often very much under-represented - to ensure that they have a very positive experience in higher education, and we have also made over £2 million available via HEFCW this year to support universities to develop their responses to supporting students with mental health issues, which potentially could arise out of any incidents of bullying of this kind.
Welsh: Wel, rydych yn hollol gywir yn dweud bod y rhain yn honiadau difrifol, ac rwy'n disgwyl y bydd y brifysgol yn mynd i'r afael â hwy yn gyflym, yn gydlynus ac yn llwyr, ac yn mynd i'r afael ag unrhyw achosion ymddygiad unigol neu, yn bwysicach efallai, yn mynd i'r afael â'r diwylliant cyfan mewn adran neu ysgol unigol neu'r brifysgol yn gyffredinol. Fel y dywedais, rydym o ddifrif ynglŷn â hyn. Rydym mewn cysylltiad â'r brifysgol er mwyn deall pa gamau y maent yn eu cymryd, a buaswn yn annog unrhyw un sy'n teimlo eu bod wedi dioddef ymddygiad amhriodol o unrhyw fath i sicrhau eu bod yn rhoi'r dystiolaeth honno fel y gallwn gael darlun llawn o'r hyn sy'n digwydd. Deallwn hefyd y gallai digwyddiadau o'r fath beri i bobl beidio â dewis astudio mewn prifysgol, ac felly mae gan bob prifysgol gynlluniau ffioedd a mynediad sy'n nodi sut y byddant yn cefnogi cyfle cyfartal i grwpiau heb gynrychiolaeth ddigonol mewn addysg uwch - ac yn aml ni cheir cynrychiolaeth sy'n agos at fod yn ddigonol o gymunedau duon ac Asiaidd a lleiafrifoedd ethnig - i sicrhau eu bod yn cael profiad cadarnhaol iawn mewn addysg uwch, ac rydym hefyd wedi darparu dros £2 filiwn drwy CCAUC eleni i gynorthwyo prifysgolion i ddatblygu eu hymatebion i gefnogi myfyrwyr â phroblemau iechyd meddwl, a allai ddeillio o unrhyw achosion o fwlio o'r math hwn.
English: Thank you for that answer. Your answer in relation to mental health leads me on seamlessly to my last question, and I acknowledge and thank you for the money that you've put into student mental health support. But my question is about what investment you may or may not be putting into the support for lecturing staff also. I've read reports in the last few days, and over the past few years, about workload issues at many universities, and we've seen one particular university where there's been a rise in antidepressants because of workload pressure, and we did see, unfortunately, a suicide, partly - I wouldn't say entirely - attributed to workload problems. Could you give us an indication as to what discussions you've had with the university sector and with trade unions, who have taken action in many instances about the fact that they too feel the stress, and they too have those mental health issues that they wish to deal with? How can you as Minister properly help them in this regard?
Welsh: Diolch i chi am yr ateb hwnnw. Mae eich ateb mewn perthynas ag iechyd meddwl yn fy arwain yn ddi-dor at fy nghwestiwn olaf, ac rwy'n cydnabod ac yn diolch i chi am yr arian rydych wedi'i roi i gymorth iechyd meddwl ar gyfer myfyrwyr. Ond mae fy nghwestiwn yn ymwneud â pha fuddsoddiad rydych yn bwriadu ei wneud mewn perthynas â chymorth i staff darlithio hefyd. Rwyf wedi darllen adroddiadau dros y dyddiau diwethaf, a thros yr ychydig flynyddoedd diwethaf, am broblemau llwyth gwaith mewn llawer o brifysgolion, ac rydym wedi gweld un brifysgol benodol lle mae cynnydd wedi bod mewn cyffuriau gwrth-iselder oherwydd pwysau gwaith, ac fe welsom, yn anffodus, hunanladdiad, a briodolwyd yn rhannol - ni fuaswn yn dweud yn gyfan gwbl - i broblemau llwyth gwaith. A allech chi roi syniad i ni pa drafodaethau a gawsoch gyda'r sector prifysgolion a chydag undebau llafur, sydd wedi cymryd camau gweithredu mewn sawl achos gan eu bod hwythau hefyd yn teimlo'r straen, a chan fod ganddynt hwythau broblemau iechyd meddwl y maent eisiau mynd i'r afael â hwy hefyd? Sut y gallwch chi fel Gweinidog eu helpu'n briodol yn hyn o beth?
English: What's important to recognise is that the investment that's been made available to support better mental health in our higher education sector is not simply just to be used for students. It is actually to replicate, in the same way as we're trying to develop a whole-school approach to mental health, which affects both children and professional staff - that the same is done in our universities and colleges also. What we do know is that, often, staff who are suffering episodes of poor mental health, they can transfer that, those feelings, onto their students. So, actually, we need to tackle this in the round, both from staff and faculty.
Welsh: Mae'n bwysig cydnabod nad yw'r buddsoddiad sydd ar gael i gefnogi iechyd meddwl gwell yn ein sector addysg uwch i'w ddefnyddio ar gyfer myfyrwyr yn unig. Y bwriad yw efelychu mewn gwirionedd, yn yr un modd ag y ceisiwn ddatblygu ymagwedd ysgol gyfan at iechyd meddwl, sy'n effeithio ar blant a staff proffesiynol - fel bod yr un peth yn digwydd yn ein prifysgolion a'n colegau hefyd. Gwyddom, yn aml, fod staff sy'n dioddef cyfnodau o iechyd meddwl gwael yn gallu trosglwyddo hynny, y teimladau hynny, i'w myfyrwyr. Felly, mewn gwirionedd, mae angen i ni fynd i'r afael â hyn yn gyffredinol, mewn perthynas â staff a chyfadrannau.
English: Thank you, Presiding Officer. Minister, good quality careers advice is essential to help students access the jobs and skills that are best qualified for them. But concerns have been expressed about the quality and availability of careers advice, citing the shortage of trained careers advisers and a lack of knowledge of apprenticeships and vocational training by school staff. What are you doing, Minister, to improve careers advice in Wales, please?
Welsh: Diolch, Lywydd. Weinidog, mae cyngor o ansawdd da ar yrfaoedd yn hanfodol i helpu myfyrwyr i gael mynediad at y swyddi a'r sgiliau sydd fwyaf cymwys ar eu cyfer. Ond mae rhai wedi mynegi pryderon am ansawdd ac argaeledd cyngor ar yrfaoedd, gan gyfeirio at brinder cynghorwyr gyrfaoedd hyfforddedig a diffyg gwybodaeth am brentisiaethau a hyfforddiant galwedigaethol gan staff ysgolion. Beth rydych chi'n ei wneud, Weinidog, i wella cyngor ar yrfaoedd yng Nghymru, os gwelwch yn dda?
English: Well, what we've done, Oscar, after a period in which we were not able to commission Careers Wales to be providing a service in schools, we have those trained careers advisers back in our school settings, and, more importantly, we're currently running a Gatsby pilot in the Rhondda Cynon Taf area to explore best practice. The results of that pilot will help us develop an even better careers service for children and young people going forward. It's really, really important that children at a relatively young age have that support to be able to make good choices and informed choices about what they do next in their educational career.
Welsh: Wel, yr hyn rydym wedi'i wneud, Oscar, yn dilyn cyfnod pan nad oeddem yn gallu comisiynu Gyrfa Cymru i ddarparu gwasanaeth mewn ysgolion, mae'r cynghorwyr gyrfaoedd hyfforddedig hynny bellach yn ôl yn ein hysgolion, ac yn bwysicach na hynny, rydym yn cynnal cynllun peilot Gatsby yn ardal Rhondda Cynon Taf ar hyn o bryd i archwilio arferion gorau. Bydd canlyniadau'r cynllun peilot hwnnw'n ein helpu i ddatblygu gwasanaeth gyrfaoedd gwell fyth ar gyfer plant a phobl ifanc wrth symud ymlaen. Mae'n wirioneddol bwysig fod plant cymharol ifanc yn cael y cymorth hwnnw i allu gwneud dewisiadau da a dewisiadau gwybodus am yr hyn y maent yn ei wneud nesaf yn eu gyrfa addysgol.
English: Thank you very much, Minister, for the reply. I hope you roll out this pilot scheme, it is better. Inspectors already consider school careers advice provision when making judgments. However, last year, a committee of MPs in Westminster said that schools should be specifically rated by Ofsted on the quality of their careers advice. This will ensure pupils are getting all the information they need to become future scientists and engineers. What consideration has the Minister given to allow Estyn to give schools in Wales a rating that indicates the quality of advice provided in school?
Welsh: Diolch yn fawr iawn am yr ateb, Weinidog. Gobeithio y byddwch yn cyflwyno'r cynllun peilot hwn, mae'n well. Mae arolygwyr eisoes yn ystyried darpariaeth cyngor ar yrfaoedd mewn ysgolion wrth wneud penderfyniadau. Fodd bynnag, y llynedd, dywedodd pwyllgor o Aelodau Seneddol yn San Steffan y dylai ysgolion gael eu graddio'n benodol gan y Swyddfa Safonau mewn Addysg ar ansawdd eu cyngor ar yrfaoedd. Bydd hyn yn sicrhau bod disgyblion yn cael yr holl wybodaeth y maent ei hangen i fod yn wyddonwyr a pheirianwyr yn y dyfodol. Pa ystyriaeth y mae'r Gweinidog wedi'i rhoi i ganiatáu i Estyn raddio ysgolion yng Nghymru sy'n dangos ansawdd y cyngor a ddarperir yn yr ysgol?
English: I'm sure the Member is aware of the work that is currently being undertaken by the Organisation for Economic Co-operation and Development, Estyn and individual schools to develop a self-evaluation toolkit, which will actually help us identify best practice in schools, not just in terms of academic achievements, but also in areas outside formal qualifications. Because we expect schools, yes, to help children pass their exams, but we also expect schools to do many other things when children are in their care, and that work is ongoing.
Welsh: Rwy'n siŵr fod yr Aelod yn ymwybodol o'r gwaith sy'n cael ei wneud ar hyn o bryd gan y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd, Estyn ac ysgolion unigol i ddatblygu pecyn cymorth hunanwerthuso, a fydd yn ein helpu i nodi arferion gorau mewn ysgolion, nid yn unig mewn perthynas â chyraeddiadau academaidd, ond hefyd mewn meysydd y tu hwnt i gymwysterau ffurfiol. Oherwydd rydym yn disgwyl i ysgolion helpu plant i basio eu harholiadau, ond rydym hefyd yn disgwyl i ysgolion wneud llawer o bethau eraill pan fydd plant yn eu gofal, ac mae'r gwaith hwnnw'n barhaus.
English: Close ties between schools, further education colleges and employers are a major factor in helping young people achieve their aspirations. Minister, what actions are you taking in providing colleges and employers with greater accessibility to school careers guidance services to ensure young people are provided with the information they require to reach their full career potential? Thank you.
Welsh: Mae cysylltiadau agos rhwng ysgolion, colegau addysg bellach a chyflogwyr yn ffactor pwysig wrth helpu pobl ifanc i gyflawni eu huchelgeisiau. Weinidog, pa gamau rydych yn eu cymryd i alluogi colegau a chyflogwyr i gael gwell mynediad at wasanaethau cyngor ar yrfaoedd mewn ysgolion er mwyn sicrhau bod pobl ifanc yn cael y wybodaeth y maent ei hangen i gyrraedd eu potensial gyrfaol llawn? Diolch.
English: I'm sure the Member will be delighted that, just prior to coming to the Chamber this afternoon, I was able to announce in our Seren event that the Seren foundation programme and the principles of Seren, which currently kick in for children after they've done their GCSEs, will now be rolling out for students from year 8. Some of the innovative projects that have already been undertaken in the pilot are working with manufacturing companies, engineers, scientists to expose even younger children to the entire range of opportunities that the wider world has to offer them, and I'm very grateful to the businesses, FE colleges and universities that have been so heavily involved in developing the programme, and I look forward to that being rolled out across the whole of Wales.
Welsh: Rwy'n siŵr y bydd yr Aelod yn falch fy mod, cyn dod i'r Siambr y prynhawn yma, wedi gallu cyhoeddi yn ein digwyddiad Seren y bydd rhaglen sylfaen Seren ac egwyddorion Seren, sydd, ar hyn o bryd, ar gyfer plant sydd wedi cwblhau eu harholiadau TGAU, bellach yn cael eu cyflwyno i ddisgyblion o flwyddyn 8 ymlaen. Mae rhai o'r prosiectau arloesol sydd eisoes wedi'u cynnal yn y cynllun peilot yn gweithio gyda chwmnïau gweithgynhyrchu, peirianwyr a gwyddonwyr i roi plant hyd yn oed yn iau mewn cysylltiad â'r holl gyfleoedd sydd gan y byd ehangach i'w cynnig iddynt, ac rwy'n ddiolchgar i'r busnesau, y colegau addysg bellach a'r prifysgolion sydd wedi cyfrannu mor helaeth at y gwaith o ddatblygu'r rhaglen, ac edrychaf ymlaen at weld hynny'n cael ei gyflwyno ledled Cymru.
English: Our national mission provides all learners with high-level digital skills to ensure that young people are digitally competent and evolve into enterprising, creative and critical thinkers. The digital competence framework, which is the first part of our new curriculum reform, offers learners a set of skills to enable the confident, creative and critical use both of technologies and of systems design.
Welsh: Mae ein cenhadaeth genedlaethol yn darparu sgiliau digidol lefel uchel i bob dysgwr i sicrhau bod pobl ifanc yn gymwys yn ddigidol ac yn datblygu'n feddylwyr mentrus, creadigol a beirniadol. Mae'r fframwaith cymhwysedd digidol, sef rhan gyntaf y broses o ddiwygio ein cwricwlwm, yn cynnig cyfres o sgiliau i ddysgwyr i'w galluogi i ddefnyddio technolegau a dylunio systemau'n hyderus, yn greadigol ac yn feirniadol.
English: Thank you, Minister. According to research by Oxford Economics, by 2030, robots will replace the majority of jobs in manufacturing. However, the analysis suggests that automation can boost jobs and increase economic growth if we adapt the workforce beforehand. Minister, what plans does your Government have to adapt the curriculum to ensure Wales is ready for the fourth industrial revolution?
Welsh: Diolch yn fawr, Weinidog. Yn ôl ymchwil gan Oxford Economics, erbyn 2030, bydd robotiaid yn cymryd lle'r mwyafrif o swyddi yn y sector gweithgynhyrchu. Fodd bynnag, mae'r dadansoddiad yn awgrymu y gallai awtomeiddio roi hwb i swyddi a chynyddu twf economaidd pe baem yn addasu'r gweithlu ymlaen llaw. Weinidog, pa gynlluniau sydd gan eich Llywodraeth i addasu'r cwricwlwm i sicrhau bod Cymru'n barod ar gyfer y pedwerydd chwyldro diwydiannol?
English: If I could give the Member just one very concrete example, she will be aware, in the consultation on the curriculum White Paper, that it is my intention, in the new curriculum, to have three statutory cross-cutting responsibilities, building on the two we already have. At the moment, we expect all lessons to contribute to literacy and to numeracy, and, in the future, digital competence will become the third cross-cutting responsibility.
Welsh: Os caf roi un enghraifft bendant iawn i'r Aelod, yn yr ymgynghoriad ar Bapur Gwyn y cwricwlwm, fe fydd hi'n gwybod mai fy mwriad, yn y cwricwlwm newydd, yw cael tri chyfrifoldeb trawsbynciol statudol, gan adeiladu ar y ddau sydd gennym eisoes. Ar hyn o bryd, rydym yn disgwyl i bob gwers gyfrannu at lythrennedd a rhifedd, ac, yn y dyfodol, byddwn yn ychwanegu cymhwysedd digidol fel trydydd cyfrifoldeb trawsbynciol.
English: Minister, obviously, automation is an opportunity for us. Figures do show that up to 35 per cent of the workforce will have to retrain, remodel, their skills and, indeed, many of those jobs might disappear altogether. So, the demands placed on the further education sector in particular and part-time learners are going to be considerable in the next decade or so. What efforts has the department undertaken to model the work so that they can work with the training sector, especially the FE sector, to build that capacity so that where people, particularly in work, need new training opportunities, that capacity is there, so it's not just in the school environment but is right the way through the learning culture that we want to ingrain in our society?
Welsh: Weinidog, yn amlwg, mae awtomeiddio yn gyfle i ni. Mae'r ffigurau yn dangos y bydd hyd at 35 y cant o'r gweithlu'n gorfod ailhyfforddi, ac ailfodelu eu sgiliau ac yn wir, mae'n bosibl y gallai llawer o'r swyddi hynny ddiflannu'n gyfan gwbl. Felly, bydd y galwadau ar y sector addysg bellach yn benodol, a dysgwyr rhan-amser, yn sylweddol dros y deng mlynedd nesaf a rhagor. Pa ymdrechion y mae'r adran wedi'u gwneud i fodelu'r gwaith fel y gallant weithio gyda'r sector hyfforddi, yn enwedig y sector addysg bellach, i adeiladu capasiti, a lle bydd pobl angen cyfleoedd hyfforddi newydd, yn enwedig mewn gwaith, bydd y capasiti hwnnw ar gael, felly nid yn unig yn yr amgylchedd ysgol ond drwy'r diwylliant dysgu rydym eisiau ei ymgorffori yn ein cymdeithas?