English: There's some kind of comfort, actually, in listening to the Tories, because you do realise, after all, that they are still the same old Tories and nothing's ever changed. But, Cabinet Secretary, can I say that I've spent most of my working life campaigning and fighting against anti-trade union legislation and against attacks on working people, and it's refreshing and very welcoming to hear your statement today? It's seen that the Welsh Government is seeking to overturn the most recent attacks on trade unions from what can only be described as the most vindictive trade union Bill that we've seen in recent times. As Neil Hamilton, actually, said in his contribution, strikes are down, public services workers generally have not been involved in conflicts in Wales and so on, but, despite all of that - despite the record lowest strike days in living memory - we've still got a trade union Bill that was introduced to try to prevent strike action. There are many aspects in the statement, Cabinet Secretary, that I welcome, but I particularly want to deal with the artificial threshold for industrial action that Sian Gwenllian was talking about, and I totally agree with the points that she was making. Whilst industrial action is always a last resort and something that we have largely avoided here in Wales, as you mention in your statement, we have to acknowledge that, in a free society, it must be a tool available as a last resort to working people. If we start going down the slippery slope of saying that that should not happen, we are also going down the slippery slope towards totalitarianism. Surely, no fair-minded individual would understand the logic in applying thresholds to determine the democratic outcome of an industrial action ballot - that is different to every other democratic process that we have in our country. As Sian Gwenllian has already said, if we applied that, we wouldn't be talking about Brexit; if we applied that, only 25 per cent of Tory MPs would be elected; if we applied that, not one of us in this room would be sat in this Assembly; if we applied that, we wouldn't have a councillor in Wales. So, let's just move away from the nonsense that this is, somehow, a fair way of dealing with workers. Frankly, my assessment of what I've heard from the Tories, throughout the time that the trade union Bill was going through in England, is that these people don't actually understand how trade unions work. I spent 30 years working as a trade union official, and my experience was that, whenever there was a ballot for industrial action, which was always - always - as a last resort of anything that workers ever did, people had the right to partake in that ballot or not, as was their choice. If they chose not to take part in that ballot, my experience was that, regardless of whether they had participated, they honoured the democratic outcome of that ballot in exactly the same way as my constituents, whether they voted for me or not, whether they voted for anyone or not, have had to accept that I am now the elected representative for Merthyr Tydfil and Rhymney. It's no different in terms of industrial action ballots for trade unions. What I would say is that trade union members do understand the role that their elected representatives and officials take in negotiating with employers, and, when those representatives make recommendations to them, they are happy to accept it, and they don't need to be tied into a threshold around ballots to take decisions around industrial action. So, ultimately, Cabinet Secretary - because I'm coming onto the point that I wanted to raise with you - under pressure from the Lords, in the Trade Union Act in England, the Government has agreed to a review of electronic balloting, because that was one of the biggest obstacles for trade unions in terms of involvement of members in ballots. Once workplace balloting was removed, it became very, very difficult to actually get that level of involvement. So, does the Cabinet Secretary agree with me that any mechanism that facilitates greater participation in ballots is to be welcomed? Because trade unions, despite what we have heard, do actually want to see their members involved in these processes. Can I ask him, rather than just looking to rely on a review of the benefits of electronic balloting, whether he would consider going a step further in allowing electronic balloting, or workplace ballots, even, in devolved public services?
Welsh: Mewn gwirionedd, mae gwrando ar y Torïaid yn rhoi rhyw fath o gysur, gan eich bod yn sylweddoli mai'r un hen Dorïaid ydynt wedi'r cyfan ac nad oes unrhyw beth wedi newid. Ond a gaf fi ddweud, Ysgrifennydd y Cabinet, fy mod wedi treulio'r rhan fwyaf o fy mywyd gwaith yn ymgyrchu ac yn ymladd yn erbyn deddfwriaeth wrth-undebau llafur ac yn erbyn ymosodiadau ar weithwyr, a'i bod yn braf iawn clywed eich datganiad heddiw? Gwelir bod Llywodraeth Cymru yn ceisio gwrthdroi'r ymosodiadau diweddaraf ar undebau llafur gan yr hyn na ellir ond ei ddisgrifio fel y Bil undebau llafur mwyaf dialgar a welsom yn y blynyddoedd diwethaf. Fel y dywedodd Neil Hamilton yn ei gyfraniad, mae nifer y streiciau yn is, nid yw gweithwyr y gwasanaethau cyhoeddus, fel y cyfryw, wedi bod yn gwrthdaro yng Nghymru ac yn y blaen, ond er hyn oll - er gwaethaf y nifer isaf o ddyddiau streic ers cyn cof - mae gennym Fil undebau llafur a gyflwynwyd i geisio atal streiciau. Mae nifer o bethau rwy'n eu croesawu yn y datganiad, Ysgrifennydd y Cabinet, ond rwy'n arbennig o awyddus i siarad am y trothwy artiffisial ar gyfer gweithredu diwydiannol a grybwyllodd Sian Gwenllian, a chytunaf yn llwyr â'r pwyntiau yr oedd yn eu gwneud. Er mai dewis olaf bob amser yw gweithredu diwydiannol a rhywbeth rydym wedi'i osgoi i raddau helaeth yma yng Nghymru, fel y dywedwch yn eich datganiad, mae'n rhaid i ni gydnabod, mewn cymdeithas rydd, fod yn rhaid iddo fod yn offeryn sydd ar gael fel dewis olaf i weithwyr. Os ydym yn dechrau mynd ar hyd y llwybr llithrig o ddweud na ddylai hynny ddigwydd, rydym hefyd yn mynd ar hyd y llwybr llithrig tuag at dotalitariaeth. Yn sicr, ni fyddai unrhyw unigolyn teg yn deall rhesymeg gosod trothwyon ar gyfer pennu canlyniad democrataidd pleidlais ar weithredu diwydiannol - mae'n wahanol i bob proses ddemocrataidd arall sydd gennym yn ein gwlad. Fel y dywedodd Sian Gwenllian eisoes, pe baem yn cymhwyso hynny, ni fyddem yn siarad am Brexit; pe baem yn cymhwyso hynny, 25 y cant yn unig o ASau Torïaidd fyddai wedi cael eu hethol; pe baem yn cymhwyso hynny, ni fyddai'r un ohonom yn yr ystafell hon yn eistedd yn y Cynulliad; pe baem yn cymhwyso hynny, ni fyddai gennym gynghorydd yng Nghymru. Felly, gadewch i ni anghofio'r nonsens fod hyn, rywsut, yn ffordd deg o ymdrin â gweithwyr. A dweud y gwir, fy asesiad o'r hyn a glywais gan y Torïaid, drwy gydol taith y Bil undebau llafur yn Lloegr, yw nad yw'r bobl hyn yn deall, mewn gwirionedd, sut y mae undebau llafur yn gweithio. Treuliais 30 mlynedd yn gweithio fel swyddog undeb llafur, a fy mhrofiad i, pan oedd pleidlais ar weithredu diwydiannol, sef y dewis olaf bob amser - bob amser - o ran unrhyw beth a wnai'r gweithwyr, roedd gan bobl hawl i bleidleisio neu beidio, fel y dewisent. Yn fy mhrofiad i, os oeddent yn dewis peidio â chymryd rhan yn y bleidlais, pa un a oeddent wedi cymryd rhan ai peidio, roeddent yn parchu canlyniad democrataidd y bleidlais yn yr un ffordd yn union ag y mae fy etholwyr, pa un a ydynt wedi pleidleisio drosof fi ai peidio, pa un a ydynt wedi pleidleisio dros unrhyw un ai peidio, wedi gorfod derbyn mai fi yw cynrychiolydd etholedig Merthyr Tudful a Rhymni yn awr. Nid yw'n wahanol o gwbl i undebau llafur sy'n pleidleisio ar weithredu diwydiannol. Yr hyn y buaswn yn ei ddweud yw bod aelodau undebau llafur yn deall rôl eu cynrychiolwyr etholedig a'u swyddogion wrth iddynt negodi gyda chyflogwyr, a phan fo'r cynrychiolwyr hynny'n rhoi argymhellion iddynt, maent yn hapus i'w derbyn, ac nid oes angen iddynt gael eu clymu gan drothwy pleidleisio ar gyfer gwneud penderfyniadau ynglŷn â gweithredu diwydiannol. Felly, yn y pen draw, Ysgrifennydd y Cabinet - oherwydd rwy'n cyrraedd y pwynt roeddwn am ei roi i chi - mae'r Llywodraeth yn Lloegr, o dan bwysau gan yr Arglwyddi, wedi cytuno yn y Ddeddf Undebau Llafur i gynnal arolwg o bleidleisio electronig, gan mai dyna oedd un o'r rhwystrau mwyaf i undebau llafur o ran denu aelodau i bleidleisio. Ar ôl cael gwared ar bleidleisio yn y gweithle, daeth yn anodd iawn sicrhau'r lefel honno o gyfranogiad. Felly, a yw Ysgrifennydd y Cabinet yn cytuno â mi y dylid croesawu unrhyw fecanwaith sy'n cymell rhagor i bleidleisio? Oherwydd mae undebau llafur, er gwaethaf yr hyn a glywsom, yn awyddus i weld eu haelodau'n rhan o'r prosesau hyn. A gaf fi ofyn iddo, yn hytrach na dibynnu ar arolwg o fanteision pleidleisio electronig yn unig, a fyddai'n ystyried mynd gam ymhellach a chaniatáu pleidlais electronig, neu bleidleisio yn y gweithle, hyd yn oed, yn y gwasanaethau cyhoeddus datganoledig?