English: Of course, I recognise the challenge of orthopaedics as a speciality in north Wales in particular. It makes up the greater number of those people waiting too long, and waiting beyond our waiting time standard, in the north Wales area. I also recognise that we commission care on a regular basis from providers within England. In fact, the spinal surgery speciality is commissioned from Robert Jones and Agnes Hunt, and we're currently commissioning additional places and additional procedures over the border as well, and that's because we do have a problem and some people waiting too long. We can either say that we're prepared to invest some money in the here and now to try and make sure that we bring those numbers down, or we say that we'll only spend that money within the system. It's a balancing act, of course, and what I've been really clear about is that we need to maintain and improve the level of performance in the here and now, because it isn't in a place that I or any other Member would say is acceptable. That also means, though, that the health board have to, with the clinical community, come up with a plan for the future. I actually met the orthopaedic team in Ysbyty Glan Clwyd on my last trip to north Wales, just a few weeks ago, and they too recognise there's a need for improvement. There's a need to have a view across north Wales, rather than three or four centres competing with each other about what a new service might look like, so that it's not just about the operative end where people go in for procedures, but also about the care in the community - so, primary care, the musculoskeletal service. We've got to look at the whole picture. I'm expecting that there will be a plan that will come to the health board within a matter of weeks, as opposed to several months, setting out proposals on what the future could look like. So, I've met surgeons in the past, and I'm sure I'll meet members of the orthopaedic team in the future, but I'm looking forward to receiving that plan to then understand what the timescales are for success, and what they believe success could and should look like for people in north Wales.
Welsh: Wrth gwrs, rwy'n cydnabod her orthopedeg fel arbenigedd yn enwedig yng ngogledd Cymru. Dyna sydd i gyfrif am y nifer fwyaf o bobl sy'n aros yn rhy hir, ac yn aros y tu hwnt i'n safon arferol o ran amseroedd aros yn ardal gogledd Cymru. Rwy'n cydnabod hefyd ein bod yn comisiynu gofal gan ddarparwyr yn Lloegr yn rheolaidd. Yn wir, mae arbenigedd llawdriniaeth ar asgwrn y cefn yn cael ei gomisiynu gan Robert Jones ac Agnes Hunt, ac ar hyn o bryd rydym yn comisiynu lleoedd ychwanegol a thriniaethau ychwanegol dros y ffin hefyd, a'r rheswm am hynny yw bod gennym broblem a bod rhai pobl yn aros yn rhy hir. Gallwn naill ai ddweud ein bod yn barod i fuddsoddi arian yn y presennol i geisio sicrhau ein bod yn lleihau'r niferoedd hynny, neu gallwn ddweud y byddwn yn gwario'r arian hwnnw o fewn y system yn unig. Mae'n fater o gydbwyso, wrth gwrs, a'r hyn y bûm yn hynod o glir yn ei gylch yw bod angen i ni gynnal a gwella lefel y perfformiad yn y presennol, oherwydd nid yw mewn sefyllfa y byddwn i nac unrhyw Aelod arall yn ei ystyried yn dderbyniol. Mae hynny hefyd yn golygu, fodd bynnag, fod yn rhaid i'r bwrdd iechyd, gyda'r gymuned glinigol, feddwl am gynllun ar gyfer y dyfodol. Mewn gwirionedd, cyfarfûm â thîm orthopedig Ysbyty Glan Clwyd yn ystod fy ymweliad olaf â gogledd Cymru, ychydig wythnosau yn ôl, ac maent hwythau hefyd yn cydnabod bod angen gwella. Mae angen edrych ar draws gogledd Cymru yn ei gyfanrwydd, yn hytrach na bod tri neu bedwar o ganolfannau yn cystadlu â'i gilydd ynglŷn â sut y gallai gwasanaeth newydd edrych, fel nad yw'n ymwneud yn unig â'r pen triniaeth lle y mae pobl yn mynd i gael llawdriniaethau, ond ei fod hefyd yn ymwneud â gofal yn y gymuned - felly, gofal sylfaenol, y gwasanaeth cyhyrysgerbydol. Mae'n rhaid i ni edrych ar y darlun cyfan. Rwy'n disgwyl y bydd cynllun yn dod i'r bwrdd iechyd o fewn mater o wythnosau, yn hytrach na nifer o fisoedd, yn nodi cynigion ar sut y gallai pethau fod yn y dyfodol. Felly, rwyf wedi cyfarfod â llawfeddygon yn y gorffennol, ac rwy'n siŵr y byddaf yn cyfarfod ag aelodau o'r tîm orthopedig yn y dyfodol, ond rwy'n edrych ymlaen at dderbyn y cynllun hwnnw i ddeall beth yw'r amserlenni ar gyfer llwyddiant, a sut beth y gallai ac y dylai llwyddiant fod yn eu barn hwy ar gyfer pobl yng ngogledd Cymru.