English: Budgets are about choices. Although none of us would feel, in this Chamber, that we have the resources available to the Welsh Government that we would need to do what we want to do, this budget, I believe, shows - as Mike Hedges indicated - the shortcomings of austerity and the possibility, even within reduced resources, of making the right choices. The choice that the Welsh Government has made in this budget is to stand on the side of people who are doing their bit but are finding it hard. So, if, like a young parent in my constituency, you were able to send your children to Food and Fun in Melin Junior School this summer, giving you a little bit more time to go to work, taking some pressure off your care budget, giving them two meals a day and playing and reading with their fellow pupils, the great news is that the Government's going to expand that project, both in our area and elsewhere. If you're an apprentice, you'll be comforted in knowing that the Welsh Government is spending every penny of the apprenticeship levy on expanding its apprenticeship programme. If you're looking to buy a home and finding that hard, then £53 million to bring forward the commitment to affordable homes is going to be good news. If you're going into care, doubling the capital limit and making a start on that in this budget is very significant. Knowing that the care worker who is looking after you is on the path to earning the living wage, as a result of the Welsh Government's commitment, is going to be a good thing. So, these are choices; and the Government, in my opinion, within the limited constraints of the budget, are making the right choices. I'd also like to say, in relation to the fiscal framework - I'd like to congratulate the finance Secretary on his achievement in negotiating that settlement. This is the last budget that will be taking place under the old - or the current - regime. It's incredibly significant that he has managed to bake into the formula a needs base for Barnett, and incredibly significant that we will have an independent review for the formula and an independent dispute resolution mechanism. It doesn't, in my view, go far enough, and I believe that to be his view and the view of others in this Chamber as well. Nevertheless, that is a major step forward. My personal preference would be for a statutory mechanism that enshrines these principles in law. We take our powers on the basis of statute, and we get our funding on the basis of a handshake, and this mechanism starts us on the journey of moving away from that. In that, it is very significant, and he is to be congratulated on that achievement.
Welsh: Mae cyllidebau yn ymwneud â dewisiadau. Er na fyddai neb ohonom yn teimlo, yn y Siambr hon, fod gennym yr adnoddau sydd ar gael i Lywodraeth Cymru y byddai eu hangen arnom i ni wneud yr hyn yr ydym am ei wneud, mae'r gyllideb hon, rwy'n credu, yn dangos - fel y nododd Mike Hedges - ddiffygion cyni a'r posibilrwydd, hyd yn oed o fewn llai o adnoddau, o wneud y dewisiadau cywir. Y dewis y mae Llywodraeth Cymru wedi'i wneud yn y gyllideb hon yw sefyll ar ochr y bobl sy'n gwneud eu rhan, ond sy'n ei chael yn anodd gwneud hynny. Felly, os oeddech chi, fel rhiant ifanc yn fy etholaeth i, yn gallu anfon eich plant i Fwyd a Hwyl yn Ysgol Iau Melin yr haf hwn, gan roi ychydig mwy o amser i chi fynd i'r gwaith, a chymryd rhywfaint o bwysau oddi ar eich cyllideb gofal, gan roi iddynt ddau bryd y dydd a chwarae a darllen gyda'u cyd-ddisgyblion, y newyddion da yw bod y Llywodraeth yn mynd i ehangu'r prosiect hwnnw, yn ein hardal ni ac mewn mannau eraill. Os ydych chi'n brentis, bydd yn gysur ichi wybod bod Llywodraeth Cymru yn gwario pob ceiniog o'r ardoll brentisiaethau ar ehangu ei rhaglen brentisiaethau. Os ydych yn ceisio prynu cartref ac yn cael hynny'n anodd, yna mae'r £53 miliwn i ddwyn ymlaen yr ymrwymiad i dai fforddiadwy yn mynd i fod yn newyddion da. Os ydych yn mynd i mewn i ofal, mae dyblu'r terfyn cyfalaf a gwneud cychwyn ar hynny yn y gyllideb hon yn arwyddocaol iawn. Mae gwybod bod y gweithiwr gofal sy'n edrych ar eich ôl chi ar y ffordd i ennill y cyflog byw, o ganlyniad i ymrwymiad Llywodraeth Cymru, yn mynd i fod yn beth da. Felly, mae'r rhain yn ddewisiadau; ac mae'r Llywodraeth, yn fy marn i, o fewn cyfyngiadau cyfyngedig y gyllideb, yn gwneud y dewisiadau cywir. Hoffwn hefyd ddweud, mewn cysylltiad â'r fframwaith cyllidol - hoffwn longyfarch yr Ysgrifennydd Cyllid ar ei gamp wrth drafod y setliad. Hon yw'r gyllideb olaf a fydd yn cael ei chynnal o dan yr hen drefn - neu'r drefn bresennol. Mae'n hynod arwyddocaol ei fod wedi llwyddo i gynnwys yn y fformiwla sylfaen anghenion ar gyfer Barnett, ac mae'n hynod arwyddocaol y byddwn yn cael adolygiad annibynnol ar gyfer y fformiwla a mecanwaith ar gyfer datrys anghydfodau annibynnol. Nid yw, yn fy marn i, yn mynd yn ddigon pell, a chredaf mai dyna ei farn ef a barn pobl eraill yn y Siambr hon hefyd. Serch hynny, mae hwn yn gam mawr ymlaen. Fy newis personol i fyddai gweld mecanwaith statudol sy'n ymgorffori'r egwyddorion hyn yn y gyfraith. Rydym yn cymryd ein pwerau ar sail statud, ac rydym yn cael ein hariannu ar sail ysgydwad llaw, ac mae'r mecanwaith hwn yn golygu cychwyn ar y daith sy'n symud i ffwrdd oddi wrth hynny. Yn hynny o beth, mae'n arwyddocaol iawn, ac mae'n rhaid ei longyfarch ar y gamp honno.