English: Thank you, Deputy Lywydd. These are very significant regulations. They are the first regulations to arise from the Environment (Wales) Act, which the Assembly passed back in 2016. As such, the Climate Change, Environment and Rural Affairs Committee felt it was important that we should look at them in depth to ensure that the requirements and the spirit of the environment Act are being taken forward. The committee has published its report on the regulations, which has been laid and is accessible via today's Plenary agenda. Our report contains seven recommendations for the Welsh Government, and I look forward to receiving a response in due course. The environment Act placed a requirement on the Welsh Ministers to deliver emissions reductions of at least 80 per cent by 2050. The regulations we are considering today are significant because they put in place the pathway to the 2050 emissions target. Within these regulations, there is a new framework for how we tackle emissions levels in Wales. They introduce a concept of five-year carbon budgets, which will, in turn, contribute to achieving 10-year interim targets. They will all be supported by delivery plans, which will set out in detail the actions the Welsh Government will take. All of this will, we hope, help the Welsh Government to reach the 2050 target. In the time available, I will focus on three aspects of the committee's report: the 2050 target and whether it is challenging enough, the complexities around devolved and non-devolved emissions, and the Welsh Government's first delivery plan. The 2050 target: we need to look at the Paris agreement and the recent report from the Intergovernmental Panel on Climate Change. Its aim is to hold the increase in global temperature to well below 2 degrees centigrade above pre-industrial levels and to pursue efforts to limit it to 1.5 degrees. The Welsh Government target of an 80 per cent reduction by 2050 will not be enough to meet the 2 degree aim. If we continue on this trajectory, Wales will not meet the aims of the Paris agreement. As a committee, we were very disappointed by this. However, we were pleased to hear from the Cabinet Secretary that she is prepared to rethink. We have an underlying concern in relation to the Welsh Government's approach to setting its 2050 target. Why has the Welsh Government set a target that won't be enough to meet the aims of the Paris agreement? We know that we need to act urgently, we know we need to demonstrate leadership, and we know that we need to be ambitious. Why set a target that does none of these things? In 2015, Welsh emissions had fallen by 19 per cent below 1990 levels; across the UK as a whole, they had fallen by 27 per cent. We have not made good enough progress on this agenda, but we must not lose ground from now on. The second area I want to cover is the question of emissions in devolved and non-devolved areas. The Welsh Government decided to include all Welsh emissions in their targets. However, the risk of counting all emissions means that it'll be much less easy to identify the Welsh Government's progress in devolved areas. It could be that we're making progress because the Welsh Government has done a lot, and we were held back by the UK, or the other way round. So, I think it really is important that we do ensure that what the Welsh Government is achieving we can actually see, rather than an overall what is being achieved. To address this, we have recommended that Welsh Government should ask the UK Committee on Climate Change to include in its report on progress a breakdown of the emissions reductions according to those policies that are devolved and those that are not. The third area I want to cover is the Welsh Government's first delivery plan. For each carbon budget, the Welsh Government publishes a delivery plan that explains how it'll meet the carbon budget. We have yet to see the first delivery plan, but we have been told by the Cabinet Secretary that it'll be published in March. The delivery plan will be informed by a recent Welsh Government consultation, 'Achieving our low-carbon pathway to 2030'. The committee has heard serious concerns from stakeholders about this consultation - that it was underdeveloped, there was a lack of detail, and there was an overall lack of ambition. The Welsh Government has told us that this was an early-stage consultation, but, given that the delivery plan will be published three months from now, we're concerned that there will not be sufficient time to turn the results of that consultation into an effective plan. We have recommended that the delivery plan should be accompanied by a comprehensive assessment of the cost and anticipated impact of each intervention. I am pleased to say that the Welsh Government has given a commitment that this will happen. Conclusions - in conclusion, these regulations are a welcome step forward following the passage of the environment Act by the Assembly in 2016. The regulations will provide a pathway to meeting the Welsh Government's 2050 target, but that's all - it's a framework. We will still need effective and ambitious policies to reduce emissions and improve our public health. This is arguably the greatest challenge this and future Welsh Governments will face. They will need to rise to meet these challenges if we are going to fulfil obligations and duties to the rest of the world.
Welsh: Diolch ichi, Dirprwy Lywydd. Mae'r rhain yn rheoliadau pwysig iawn. Dyma'r rheoliadau cyntaf i godi o Ddeddf yr Amgylchedd (Cymru), a basiwyd gan y Cynulliad yn 2016. Fel y cyfryw, roedd y Pwyllgor ar Newid Hinsawdd, yr Amgylchedd a Materion Gwledig yn teimlo ei bod yn bwysig edrych arnynt yn fanwl i sicrhau bod gofynion ac ysbryd Deddf yr amgylchedd yn cael eu symud ymlaen. Mae'r Pwyllgor wedi cyhoeddi ei adroddiad ar y rheoliadau, sydd wedi'i osod ac sy'n hygyrch drwy agenda'r Cyfarfod Llawn heddiw. Mae ein hadroddiad yn cynnwys saith o argymhellion i Lywodraeth Cymru, ac edrychaf ymlaen at gael ymateb maes o law. Roedd Deddf yr amgylchedd yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru gyflawni gostyngiadau o 80 y cant o leiaf mewn allyriadau erbyn 2050. Mae'r rheoliadau yr ydym yn eu hystyried heddiw yn bwysig oherwydd eu bod yn gosod y llwybr tuag at y targed allyriadau erbyn 2050. O fewn y Rheoliadau hyn, ceir fframwaith newydd ar gyfer sut i fynd i'r afael â lefelau allyriadau yng Nghymru. Maent yn cyflwyno cysyniad o gyllidebau carbon pum mlynedd, a fyddant, yn eu tro, yn cyfrannu at gyflawni'r targedau interim 10 mlynedd. Byddant i gyd yn cael eu cefnogi gan gynlluniau cyflawni, a fydd yn nodi'n fanwl y camau y bydd Llywodraeth Cymru yn eu cymryd. Bydd, hyn oll, gobeithio, yn helpu Llywodraeth Cymru i gyrraedd targed 2050. Yn yr amser sydd ar gael, byddaf yn canolbwyntio ar dair agwedd ar adroddiad y Pwyllgor: targed 2050 ac a yw'n ddigon heriol, y cymhlethdodau ynghylch allyriadau datganoledig a heb eu datganoli, a chynllun cyflawni cyntaf Llywodraeth Cymru. Targed 2050: mae angen inni edrych ar gytundeb Paris ac adroddiad diweddar gan y Panel Rhynglywodraethol ar y Newid yn yr Hinsawdd. Ei nod yw cynnal y cynnydd mewn tymheredd byd-eang i fod yn is na 2 radd ganradd dros lefelau cyn-ddiwydiannol ac ymdrechu i'w gyfyngu i 1.5 gradd. Ni fydd targed Llywodraeth Cymru, sef gostyngiad o 80 y cant erbyn 2050, yn ddigon i gyrraedd y nod o radd 2. Os byddwn yn parhau ar y llwybr hwn, ni fydd Cymru yn cyrraedd nodau cytundeb Paris. Fel pwyllgor, roeddem yn siomedig iawn gan hyn. Fodd bynnag, roeddem yn falch o glywed gan Ysgrifennydd y Cabinet ei bod yn barod i ailystyried. Mae gennym bryder sylfaenol am ddull gweithredu Llywodraeth Cymru o bennu ei tharged ar gyfer 2050. Pam mae Llywodraeth Cymru wedi pennu targed na fydd yn ddigon i fodloni amcanion cytundeb Paris? Gwyddom fod angen inni weithredu ar frys, gwyddom fod angen inni ddangos arweinyddiaeth, a gwyddom fod angen inni fod yn uchelgeisiol. Pam gosod targed sy'n gwneud dim un o'r rhain? Yn 2015, roedd allyriadau yng Nghymru wedi gostwng 19 y cant islaw lefelau 1990; ar draws y DU yn ei chyfanrwydd, roedd gostyngiad o 27 y cant. Nid ydym wedi gwneud cynnydd digon da ar yr agenda hon, ond rhaid inni beidio â cholli tir o hyn ymlaen. Yr ail faes yr wyf am ymdrin ag ef yw'r mater o allyriadau mewn meysydd datganoledig a heb eu datganoli. Penderfynodd Llywodraeth Cymru gynnwys yr holl allyriadau yng Nghymru yn ei thargedau. Fodd bynnag, mae'r risg o gyfrif yr holl allyriadau yn golygu na fydd yn hawdd iawn nodi cynnydd Llywodraeth Cymru mewn meysydd datganoledig. Mae'n bosib ein bod yn gwneud cynnydd oherwydd mae Llywodraeth Cymru wedi gwneud llawer, a chawsom ein dal yn ôl gan y DU, neu'r ffordd arall. Credaf felly, ei bod yn wirioneddol bwysig ein bod yn sicrhau y gallwn weld yr hyn y mae Llywodraeth Cymru yn ei gyflawni mewn gwirionedd, yn hytrach na'r hyn sy'n cael ei gyflawni'n g yffredinol. I fynd i'r afael â hyn, rydym wedi argymell y dylai Llywodraeth Cymru ofyn i Bwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd gynnwys yn ei adroddiad ar y cynnydd ddadansoddiad o leihau allyriadau yn ôl y polisïau datganoledig hynny a'r rhai sydd heb eu datganoli. Y trydydd maes yr wyf am ymdrin ag ef yw cynllun cyflawni cyntaf Llywodraeth Cymru. Ar gyfer pob cyllideb garbon, mae Llywodraeth Cymru yn cyhoeddi cynllun cyflawni sy'n esbonio sut y bydd yn bodloni'r gyllideb garbon. Rydym yn dal heb weld y cynllun cyflawni cyntaf, ond dywedwyd wrthym gan Ysgrifennydd y Cabinet y bydd yn cael ei gyhoeddi ym mis Mawrth. Bydd y cynllun cyflawni yn seiliedig ar ymgynghoriad diweddar gan Lywodraeth Cymru, 'Cyflawni ein llwybr carbon isel hyd at 2030'. Mae'r Pwyllgor wedi clywed pryderon difrifol gan randdeiliaid am yr ymgynghoriad hwn - nad oedd wedi'i ddatblygu'n ddigonol, roedd diffyg manylion, ac roedd diffyg uchelgais g yffredinol. Mae Llywodraeth Cymru wedi dweud wrthym mai ymgynghoriad cynnar oedd hwn, ond, gan y bydd y cynllun cyflawni yn cael ei gyhoeddi ymhen tri mis, rydym yn bryderus na fydd digon o amser i droi canlyniadau'r ymgynghoriad hwnnw yn gynllun effeithiol. Rydym wedi argymell y dylai'r cynllun cyflawni gyd-fynd ag asesiad cynhwysfawr o gost ac effaith disgwyliedig pob ymyriad. Rwy'n falch o ddweud bod Llywodraeth Cymru wedi rhoi ymrwymiad y bydd hyn yn digwydd. Casgliadau - i gloi, mae'r rheoliadau hyn yn gam ymlaen sydd i'w groesawu yn dilyn hynt Deddf yr amgylchedd gan y Cynulliad yn 2016. Bydd y rheoliadau yn darparu llwybr i gyrraedd targed 2050 Llywodraeth Cymru, ond dyna i gyd - fframwaith ydyw. Bydd angen polisïau effeithiol ac uchelgeisiol o hyd i leihau allyriadau ac i wella ein hiechyd cyhoeddus. Gellir dadlau mai hon yw'r her fwyaf y bydd y Llywodraeth Cymru bresennol a Llywodraethau'r dyfodol yn ei hwynebu. Bydd angen iddynt ymateb i'r heriau hyn os ydym i gyflawni'r rhwymedigaethau a'r dyletswyddau i weddill y byd.