English: Thank you, Llywydd. I'm pleased to start this Stage 3 debate on this Bill. I will make some general comments first of all and then I will of course be moving amendment 4 formally. We in Plaid Cymru have believed for some time in the principle of using price as a tool to seek to persuade people to drink more moderately and to give greater consideration to the risks of drinking excessively. I would say at the outset here that we believe that that should happen through taxation as a matter of principle, but as we as an institution don't currently hold those powers - I very much hope, and I'm confident, that that situation will change in future - but since we don't hold those powers at present, then we as a party have supported the principle of introducing a minimum price for alcohol for some years. But having said that, I have approached this question, and the legislative process specifically, with my eyes as wide open as possible, in the knowledge that there are many people who have concerns and fears as to why we are seeking to do this, and whether what we are seeking to achieve through this legislation would have a real impact. We have therefore worked positively to seek ways of strengthening the legislation that was initially brought forward, and I am confident that our amendments today, as well as the other amendments that we will support, do strengthen this legislation, that they are important steps in explaining the purpose of this legislation to a public that, in large part, is suspicious of what's underpinning this legislation, and there are elements here that we believe will make the legislation more fit for purpose in the future, and will futureproof it. Turning to amendment 4 specifically, this amendment relates to seeking consultation with pubs, or organisations representing the pub industry specifically, in relation to this legislation, and at the point where we come to re-make regulations to reintroduce this legislation when the sunset clause kicks in in some years' time. The reason we have brought this amendment forward is because we believe that there is a difference that should be noted between drinking alcohol in the context of a pub or similar institution and where that drinking happens elsewhere. Pubs have licensing conditions. Pubs, good pubs, will have well-trained staff, trained in first aid, for example, and staff who know not to sell alcohol to customers if they have overindulged. The local authority can withdraw a pub's licence if they believe that there is irresponsible drinking happening at that pub, but these pubs, which for me are important parts of our communities, and are often the gel, the glue, holding communities together, have faced unfair competition, in my view, from supermarkets and other outlets. I believe that agreeing to this amendment would be a means of rebalancing things somewhat by saying, 'Yes, a pub is different and we should listen to the views of the pub industry in considering the impact of this legislation, therefore.' We do believe that that rebalancing is something that we can do through this amendment. We would also support the Conservative amendments because we do believe that further consultation, including the committee, would help to make this legislation more robust. It is important, as I said, to bring the public with us on public health legislation in general, and that is certainly true in this case. So, support our amendment, and we will support the Conservative amendments.
Welsh: Diolch, Llywydd. Mae'n braf gallu dechrau ar Gyfnod 3 y Mesur hwn. Mi wnaf i ychydig o sylwadau cyffredinol ac, wrth gwrs, mi ydw i wedyn yn cynnig gwelliant rhif 4 yn ffurfiol. Mi ydym ni ym Mhlaid Cymru wedi credu ers tro yn yr egwyddor o ddefnyddio prisio fel arf i geisio perswadio pobl i yfed yn fwy cymedrol ac i roi rhagor o ystyriaeth i beryglon goryfed. Mi fyddwn i yn dweud ar y cychwyn yn fan hyn mai drwy'r system drethiant yr ydym ni yn credu y dylai hynny ddigwydd fel mater o egwyddor, ond gan nad ydy'r pwerau hynny gennym ni fel sefydliad ar hyn o bryd, - rwy'n mawr obeithio ac yn hyderu y bydd y sefyllfa honno'n newid yn y dyfodol - ond gan nad ydy'r pwerau hynny gennym ni ar hyn o bryd, mi ydym ni fel plaid wedi cefnogi'r egwyddor o gyflwyno isafbris yr uned ers rhai blynyddoedd. Ond wedi dweud hynny, mi ydw i wedi dod at y cwestiwn hwn, a'r broses ddeddfwriaethol yn benodol, efo llygaid mor agored ag y gallwn i eu cael, yn gwybod bod yna lawer o bobl â gwir bryderon ac ofnau ynglŷn â pham yr ydym ni eisiau gwneud hyn, ac a fyddai'r hyn yr ydym ni'n edrych i'w wneud drwy'r ddeddfwriaeth hon yn cael gwir effaith. Mi ydym ni wedi gweithio felly yn gadarnhaol i chwilio am ffyrdd o gryfhau'r ddeddfwriaeth fel y cafodd ei chyflwyno yn wreiddiol, ac mi ydw i yn hyderus bod ein gwelliannau ni heddiw, yn ogystal â'r gwelliannau eraill y byddwn ni yn eu cefnogi, yn cryfhau'r ddeddfwriaeth yma, a'u bod yn gamau pwysig tuag at egluro pwrpas y ddeddfwriaeth yma wrth gyhoedd sydd yn amheus, llawer ohonyn nhw, ynglŷn â diben hyn, a hefyd mae yna elfennau yma sydd yn gwneud y ddeddfwriaeth, rydym ni'n gobeithio, yn fwy ffit ar gyfer y dyfodol. Gan droi at welliant 4 yn benodol, mae'r gwelliant yma yn ymwneud â gofyn am ymgynghori â thafarndai, neu â chyrff sy'n cynrychioli tafarndai yn benodol, ynglŷn â'r ddeddfwriaeth yma, ac ar y pwynt lle y down ni at adfer y ddeddfwriaeth yma, neu ail-greu rheoliadau i ailgyflwyno ar gyfnod y machlud ymhen blynyddoedd. Y rheswm yr ydym ni'n cyflwyno hwn ydy ein bod ni'n credu bod yna wahaniaeth y mae'n bwysig ei nodi rhwng yfed alcohol mewn cyd-destun tafarn neu le tebyg a lle mae'r yfed hwnnw yn digwydd mewn llefydd eraill. Mae gan dafarndai amodau trwyddedu. Mi fydd gan dafarndai da staff wedi'u hyfforddi mewn cymorth cyntaf, er enghraifft, a staff sydd yn gwybod i roi'r gorau i roi alcohol i gwsmer os ydyn nhw wedi yfed gormod. Mae awdurdod lleol yn gallu tynnu trwydded oddi ar dafarn os ydyn nhw'n credu bod yna oryfed anghyfrifol yn digwydd yn hwnnw, ond mae'r tafarndai yma, sydd i fi yn rhan bwysig o'n cymunedau ni, yn gel, yn gliw yn aml iawn sy'n cadw cymunedau efo'i gilydd, wedi wynebu cystadleuaeth annheg, rydw i'n meddwl, gan archfarchnadoedd a llefydd eraill. Ac rydw i'n meddwl y byddai cytuno i'r gwelliant yma yn fodd i ailhafalu pethau rhywfaint drwy ddweud, 'Ydy, mae tafarn yn wahanol ac mi ddylem ni wrando ar farn y tafarndai wrth ystyried effaith y ddeddfwriaeth.' Felly, rydym ni'n meddwl bod yr ailhafalu yn rhywbeth y gallwn ei wneud yn y modd hwn. Mi fyddwn ni hefyd yn cefnogi gwelliannau gan y Ceidwadwyr oherwydd mi rydym ni'n teimlo y byddai ymgynghori pellach, yn cynnwys efo'r pwyllgor, yn helpu i wneud y ddeddfwriaeth yma'n fwy cadarn. Mae'n bwysig, fel y dywedais, i ddod â'r cyhoedd efo ni efo deddfwriaeth iechyd cyhoeddus yn gyffredinol, ac mae hynny'n sicr yn wir yn yr achos hwn. Felly, cefnogwch ein gwelliant, ac mi gefnogwn ninnau hefyd y Ceidwadwyr.