English: I'd like to thank Angela Burns for introducing our debate and the issue so well today. Matters of healthcare have dominated my inbox and my postbag since becoming an AM, but I suspect that's the case for Members across the Chamber. But, because of the cross-border elements in my own constituency, the issue is all the more dominant, and in my contribution today, I would like to highlight some of the issues that my constituents face in accessing cross-border health services. Now, of course, the county of Powys is the most sparsely populated and the largest geographical county in Wales. And of course, that brings us unique challenges. Powys has no district general hospital. Residents are served generally by the Royal Shrewsbury Hospital, the Princess Royal Hospital in Telford, or by Gobowen. Residents in the west of Montgomeryshire are served by Bronglais, but 80 per cent of my constituents are served by hospital services over the border, and this means, of course, for my constituents, they have to travel huge distances to access healthcare services. The differences in policy between England and Wales have a direct impact on the access to, the consistency of and the quality of care for patients in my constituency. Many patients suffer from a postcode lottery when it comes to waiting times, funding decisions and different treatment priorities. This means that mid-Wales patients often fall between the administrative cracks when accessing care. This is an issue that is the biggest in my postbag, perhaps more so than other AMs. I'm dealing with those administration issues of people falling between two different systems. I'll give a few examples here. One of my constituents - I'll call him Mr L - requires a transcatheter aortic valve implantation - I hope I've pronounced that correctly - at Stoke university hospital, but funding has been declined twice. If Mr L was a resident in England, he would have had the operation without even the need for a funding request in the first place. Mr L, of course, is informed by consultants of the situation, because they are frustrated as well; consultants are frustrated that they have to operate a two-tier system; they're frustrated that they have to give less of a service, as they see it, to Welsh patients. Mrs E and Mr M need a total knee operation and a complete left hip respectively. Both are waiting 26 weeks for an operation in Gobowen, instead of 18 weeks if they were resident in England. The different waiting times, also - . The different targets, I suppose, that both hospitals have to work with in regards to two sets of targets is, of course, an issue here. Hospitals are facilitating a two-tier system when it comes to supporting Welsh and English patients. I'm forever getting this issue raised with me, where a patient will be told, 'Ah, Mrs Jones, you're going to have to wait 18 weeks', and then as the consultation continues, 'Oh, hang on, I notice you're from Wales, it's 26 weeks'. That's a regular occurrence. That perhaps wouldn't happen if a patient lived in Wales and went to hospital in Wales. The consultants are normally used to seeing English patients, so this is one of the issues that comes about. A number of constituents have also expressed a big concern about PET scans, where normally only one PET scan would be allowed. But, of course, in England, two PET scans are allowed - usually one before the operation and one post-operation. So, the confusion regarding waiting times, funding arrangements and treatment priorities is rife, and my message to the Welsh Government, and the UK Government for that matter, is: work together to break down these barriers and provide clarity for patients and clinicians. I strongly agree with the Welsh NHS Confederation, which has said that there needs to be greater cross-border citizen engagement to raise awareness of devolution and the differences in treatment availability. Again, this is one that fills my postbag. I'm forever replying to constituents saying, 'This is my advice for how you deal with your particular request, and I'll make representation on your behalf'. Then I'm going on to give them a lesson in devolution, because often one of the issues that is raised is, 'I'm a taxpayer, we're supposed to have a national health service, what's gone wrong here?' And, of course, then I'm answering, 'Well, actually, you're wrong; we have no longer got a national health service, we've got two different Governments with different priorities'. I'm forever answering that, perhaps on a weekly basis. The Welsh Affairs Select Committee -
Welsh: Hoffwn ddiolch i Angela Burns am gyflwyno ein dadl a'r mater dan sylw mor dda heddiw. Mae materion gofal iechyd wedi dominyddu fy mewnflwch a fy mag post ers i mi ddod yn AC, ond rwy'n amau mai felly y mae i'r Aelodau ar draws y Siambr. Ond oherwydd yr elfennau trawsffiniol yn fy etholaeth i, mae'r mater yn fwy pwysig, ac yn fy nghyfraniad heddiw, hoffwn dynnu sylw at rai o'r materion y mae fy etholwyr yn eu hwynebu wrth ddefnyddio gwasanaethau iechyd trawsffiniol. Nawr, Powys, wrth gwrs, yw'r sir gyda'r boblogaeth fwyaf gwasgaredig a'r sir ddaearyddol fwyaf yng Nghymru. Ac wrth gwrs, mae hynny'n creu heriau unigryw i ni. Nid oes gan Bowys ysbyty cyffredinol dosbarth. Yn gyffredinol, caiff trigolion eu gwasanaethu gan Ysbyty Brenhinol Amwythig, Ysbyty'r Dywysoges Frenhinol yn Telford, neu Gobowen. Caiff trigolion yng ngorllewin Sir Drefaldwyn eu gwasanaethu gan Ysbyty Bronglais, ond caiff 80 y cant o fy etholwyr eu gwasanaethu gan wasanaethau ysbytai dros y ffin, ac mae hyn yn golygu, wrth gwrs, fod yn rhaid i fy etholwyr deithio pellteroedd enfawr i gael mynediad at wasanaethau gofal iechyd. Mae'r gwahaniaethau mewn polisi rhwng Cymru a Lloegr yn effeithio'n uniongyrchol ar fynediad at ofal, a chysondeb ac ansawdd gofal i gleifion yn fy etholaeth. Mae llawer o gleifion yn dioddef yn sgil loteri cod post o ran amseroedd aros, penderfyniadau cyllido a blaenoriaethau triniaeth gwahanol. Mae hyn yn golygu bod cleifion canolbarth Cymru yn aml yn syrthio rhwng y craciau gweinyddol wrth gael mynediad at ofal. Dyma'r mater sy'n cael y sylw mwyaf yn fy mag post, yn fwy felly na ACau eraill o bosibl. Rwy'n ymdrin â phroblemau gweinyddol pobl yn syrthio rhwng dwy system wahanol. Rhoddaf rai enghreifftiau yma. Mae un o fy etholwyr - fe'i galwaf yn Mr L - angen mewnblaniad falf aortig trawsgathetr - rwy'n gobeithio fy mod wedi ei ynganu'n gywir - yn ysbyty athrofaol Stoke, ond gwrthodwyd arian ar gyfer hyn ddwywaith. Pe bai Mr L yn byw yn Lloegr, byddai wedi cael y llawdriniaeth heb fod angen cais ariannu yn y lle cyntaf hyd yn oed. Mae Mr L yn cael gwybod am y sefyllfa gan feddygon ymgynghorol, wrth gwrs, oherwydd eu bod hwy'n rhwystredig hefyd; mae meddygon ymgynghorol yn rhwystredig am fod yn rhaid iddynt weithredu system ddwy haen; maent yn rhwystredig fod yn rhaid iddynt roi llai o wasanaeth, fel y maent yn ei weld, i gleifion o Gymru. Mae Mrs E angen llawdriniaeth lawn ar y pen-glin a Mr M angen clun chwith newydd. Mae'r ddau'n aros 26 wythnos am lawdriniaeth yn Gobowen, yn hytrach na 18 wythnos pe baent yn byw yn Lloegr. Mae'r amseroedd aros gwahanol hefyd - . Mae'r targedau gwahanol, mae'n debyg, sy'n rhaid i'r ddau ysbyty weithio gyda hwy mewn perthynas â dwy set o dargedau, wrth gwrs, yn broblem yma. Mae ysbytai'n hwyluso system dwy haen o ran cefnogi cleifion o Gymru ac o Loegr. Mae'r mater hwn yn cael ei ddwyn i fy sylw byth a hefyd, pan fydd claf yn cael gwybod, 'A, Mrs Jones, rydych yn mynd i orfod aros am 18 wythnos', ac yna wrth i'r ymgynghoriad fynd rhagddo, 'O, un funud, rwy'n sylwi eich bod yn dod o Gymru, mae'n 26 wythnos.' Mae hynny'n digwydd yn rheolaidd. Efallai na fyddai hynny'n digwydd pe bai claf yn byw yng Nghymru ac yn mynd i'r ysbyty yng Nghymru. Mae'r meddygon ymgynghorol wedi arfer gweld cleifion o Loegr, felly dyma un o'r problemau sy'n codi. Mae nifer o etholwyr hefyd wedi mynegi pryder mawr am sganiau tomograffeg allyrru positronau, lle na chaniateir ond un sgan PET fel arfer. Ond yn Lloegr, wrth gwrs, caniateir dau sgan PET - fel arfer un cyn y llawdriniaeth ac un ar ôl cael llawdriniaeth. Felly, mae'r dryswch ynglŷn ag amseroedd aros, trefniadau ariannu a blaenoriaethau triniaeth yn rhemp, a fy neges i Lywodraeth Cymru, a Llywodraeth y DU o ran hynny yw: cydweithiwch i chwalu'r rhwystrau hyn a darparu eglurder i gleifion a chlinigwyr. Rwy'n cytuno'n gryf â Chydffederasiwn GIG Cymru sydd wedi dweud bod angen mwy o ymgysylltiad trawsffiniol â dinasyddion er mwyn codi ymwybyddiaeth o ddatganoli a'r gwahaniaethau yn argaeledd triniaethau. Unwaith eto, dyma rywbeth sy'n llenwi fy mag post. Rwyf fi byth a hefyd yn ateb etholwyr gan ddweud, 'Dyma fy nghyngor ar gyfer sut i ymdrin â'ch cais chi, ac fe wnaf sylwadau ar eich rhan'. Yna af ati i roi gwers mewn datganoli iddynt, oherwydd yn aml un o'r materion sy'n codi yw, 'rwy'n drethdalwr, fe ddylai fod gennym wasanaeth iechyd gwladol, beth sydd wedi mynd o'i le yma?' Ac wrth gwrs, byddaf yn ateb, 'Wel, mewn gwirionedd, rydych yn anghywir; bellach nid oes gennym wasanaeth iechyd gwladol; mae gennym ddwy Lywodraeth wahanol gyda blaenoriaethau gwahanol'. Rwyf fi byth a hefyd yn ateb hynny, yn wythnosol o bosibl. Mae'r Pwyllgor Materion Cymreig -