English: Thank you very much, Deputy Presiding Officer. I'm very pleased to be speaking in the debate today, because, as you heard, the Finance Committee had an opportunity in its meeting on 3 October to consider the Assembly Commission's draft budget for 2020-21, and we published our report on 17 October. On behalf of committee members, I would like to thank Suzy Davies and Assembly officials for responding to the committee's questions and recommendations. In May of last year, the Finance Committee recommended that any underspend from the budget for the remuneration board's determination be returned to the Welsh consolidated fund. This issue had been a cause for concern for some time, so we are pleased that our recommendation was implemented. The committee considers it a priority to ensure that the Assembly improves engagement with all the people of Wales and we were surprised that the draft budget did not include specific references to the Youth Parliament, the Citizens' Assembly or other initiatives. We welcome the commitment of the £250,000 engagement fund, but Members were keen to ensure that any engagement activity was meaningful and not tokenistic. The committee is pleased that the legislation software project, as we heard, is being progressed with joint funding from the Welsh Government. However, we are concerned on another matter, that the cost estimate of £4 million for the Tŷ Hywel window replacement project is not included in the budget for 2020-21 or indicative budgets for future years. It is unclear as to how this work will be progressed as £345,000 had been allocated to the windows project in the budget for 2019-20, yet at that stage no feasibility studies had been undertaken. While we welcome the Commission's acceptance of our recommendation to provide details of its long-term project plans, we are unclear as to why this information will not be provided in June next year as requested, but rather will be provided by 1 October. The way the Commission is staffed has also been an issue for the committee in previous years. Whilst steps have been taken to increase transparency over staffing decisions, the committee is concerned that the draft budget did not include a more accurate estimate of staff costs for the year without the need for an estimate of churn. We have therefore requested an update on the churn provision. The lack of transparency around staff numbers was a particular concern for the committee in light of the recent voluntary exit scheme. We believe that a scheme that releases 24 staff members and includes significant voluntary severance payments, such as the two in excess of £100,000, should only be used where substantial restructure or change is evidenced. The committee has yet to see sufficient evidence of this type of change, and is disappointed that the scheme will not result in savings, particularly in terms of staff numbers. Our report recommends that an annual report on the long-term financial benefits of the voluntary exit scheme is provided to the committee. The Commission has stated that the Finance Committee will receive a report on this by September 2020, but did not go as far as accepting our recommendation. We have previously recommended that the Commission keeps in place a cap on staffing levels, which has been adhered to. However, the Commission recently increased this cap from 491 to 497 and we heard evidence that the posts may increase to 501, plus, of course, the two additional posts to support the standards commissioner. The committee recognises the requirement for the Commission to provide resources to support the standards commissioner, but concerns were raised about the creative accounting involved in the creation of these two additional posts outside the establishment cap. The committee is grateful for the detail provided by the Commission on staffing and the voluntary exit scheme. However, it is difficult to comprehend how, in a time of austerity, a public sector organisation can release 24 members of staff but still increase the total number of posts. We also believe there is a need for increased transparency in terms of how the standards commissioner is funded, and we welcome the assertion that this will be clearly identified in the final budget for this and future years. Given the planned additional work to raise awareness for votes at 16 and 17, the committee was surprised that the budget for election expenditure is not higher than the spend for previous elections. We are keen that the Commission prioritises funding in this area and works proactively with the Electoral Commission, the Welsh Government and local authorities to ensure a comprehensive awareness-raising campaign across Wales. The committee is grateful for the information provided on the scenario planning that the Commission has been carrying out in order to prepare for a variety of Brexit outcomes. Finally, the committee wishes to acknowledge the considerable amount of work carried out by Commission staff over the last 12 months in relation to Brexit preparations. With those comments, may I thank you for the opportunity to convey the views of the Finance Committee on the Assembly Commission budget?
Welsh: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Rydw i'n falch iawn o gael siarad yn y ddadl yma heddiw, wrth gwrs, gan fod, fel rŷch chi wedi clywed, y Pwyllgor Cyllid wedi cael cyfle yn ein cyfarfod ar 3 Hydref i drafod cyllideb ddrafft Comisiwn y Cynulliad ar gyfer 2020-21, ac fe gyhoeddom ni wedyn yn dilyn hynny ein hadroddiad ni ar 17 Hydref. Ac ar ran aelodau'r pwyllgor, hoffwn innau ddiolch i Suzy Davies a swyddogion y Cynulliad am ymateb i gwestiynau ac argymhellion y pwyllgor. Ym mis Mai llynedd, fe argymhellodd y Pwyllgor Cyllid y dylid dychwelyd unrhyw danwariant o'r gyllideb ar gyfer penderfyniad y bwrdd taliadau yn ôl i gronfa gyfunol Cymru. Roedd y mater hwn wedi bod yn destun pryder i ni ers cryn amser, felly rŷn ni yn falch bod ein hargymhelliad ni wedi'i weithredu. Mae'r pwyllgor yn credu ei bod hi'n flaenoriaeth sicrhau bod y Cynulliad yn gwella ei ymgysylltiad â holl bobl Cymru ac roeddwn i'n synnu nad oedd y gyllideb ddrafft yn cynnwys cyfeiriadau penodol at y Senedd Ieuenctid, y Cynulliad Dinasyddion na mentrau eraill. Rŷn ni'n croesawu'r ymrwymiad o £250,000 ar gyfer ymgysylltu, ond roedd yr Aelodau'n awyddus i sicrhau bod unrhyw weithgaredd ymgysylltu yn un ystyrlon ac nid yn docynistaidd. Mae'r pwyllgor yn falch bod prosiect y feddalwedd ddeddfwriaeth, fel y clywon ni, yn cael ei ddatblygu gyda chyllid ar y cyd gan Lywodraeth Cymru. Fodd bynnag, rŷn ni yn pryderu ar fater arall, nad yw'r gost sy'n cael ei amcangyfrif o £4 miliwn ar gyfer prosiect newid ffenestri Tŷ Hywel wedi'i gynnwys yn y gyllideb ar gyfer 2020-21 na chyllidebau dangosol ar gyfer y blynyddoedd i ddod. Dyw hi ddim yn eglur sut y caiff y gwaith hwn ei symud ymlaen gan fod £345,000 wedi'i ddyrannu i'r prosiect ffenestri yn y gyllideb ar gyfer 2019-20, ond eto, bryd hynny, nid oedd unrhyw astudiaethau dichonoldeb wedi'u cynnal. Er ein bod ni'n croesawu'r ffaith bod y Comisiwn yn derbyn ein hargymhelliad i ddarparu manylion ei gynlluniau prosiect tymor hir, dyw hi ddim yn glir i ni pam na fydd y wybodaeth hon yn cael ei darparu ym mis Mehefin y flwyddyn nesaf, yn ôl y gofyn, ond yn hytrach erbyn 1 Hydref. Mae trefniadau staffio'r Comisiwn hefyd wedi bod yn broblem i'r pwyllgor dros y blynyddoedd. Er bod camau wedi'u cymryd i wella tryloywder penderfyniadau staffio, mae'r pwyllgor yn pryderu nad oedd y gyllideb ddrafft yn cynnwys amcangyfrif mwy cywir o gostau staff am y flwyddyn, heb fod angen amcangyfrif trosiant, neu churn, o safbwynt staffio. O'r herwydd, rŷn ni wedi gofyn am ddiweddariad ar y ddarpariaeth churn neu drosiant staffio. Roedd diffyg tryloywder ynghylch nifer y staff yn bryder arbennig i'r pwyllgor yng ngoleuni'r cynllun ymadael gwirfoddol diweddar. Rŷn ni'n credu y dylai cynllun sy'n rhyddhau 24 aelod o staff ac sy'n cynnwys taliadau diswyddo gwirfoddol sylweddol, fel y ddau dros £100,000, ddim ond gael ei ddefnyddio pan gellir dangos tystiolaeth o ailstrwythuro neu newid sylweddol. Dyw'r pwyllgor ddim wedi gweld digon o dystiolaeth o newid o'r fath eto, ac mae'n siomedig na fydd y cynllun yn arwain at arbedion, yn enwedig o ran nifer y staff. Mae ein hadroddiad ni, felly, yn argymell bod adroddiad blynyddol ar fuddion ariannol tymor hir y cynllun ymadael gwirfoddol yn cael ei ddarparu i'r pwyllgor. Mae'r Comisiwn wedi dweud y bydd y Pwyllgor Cyllid yn cael adroddiad ar hyn erbyn mis Medi 2020, ond aeth ymateb y Comisiwn ddim mor bell â derbyn ein hargymhelliad. Rŷn ni wedi argymell o'r blaen y dylai'r Comisiwn gadw cap ar lefelau staffio, ac fe gadwyd at y cap hwnnw. Ond, fe gynyddodd y Comisiwn y cap hwn yn ddiweddar o 491 i 497, ac fe glywsom ni dystiolaeth y gallai nifer y swyddi gynyddu i 501, plws, wrth gwrs, mae yna ddwy swydd ychwanegol i gefnogi'r comisiynydd safonau. Mae'r pwyllgor yn cydnabod y gofyniad i'r Comisiwn ddarparu adnoddau i gefnogi'r comisiynydd safonau, wrth gwrs, ond fe godwyd pryderon ynghylch y dull creadigol o gyfri wrth greu'r ddwy swydd ychwanegol yma yn ychwanegol at y cap. Mae'r pwyllgor yn ddiolchgar am y manylion a ddarperir gan y Comisiwn ynghylch y trefniadau staffio a'r cynllun ymadael gwirfoddol. Fodd bynnag, mae'n anodd deall sut y gall sefydliad sector cyhoeddus, mewn cyfnod o gynni, ryddhau 24 aelod o staff ond dal i gynyddu cyfanswm nifer y swyddi. Rŷn ni'n credu hefyd fod angen mwy o dryloywder o ran sut mae'r comisiynydd safonau yn cael ei ariannu, ac rydyn ni'n croesawu'r datganiad y bydd hyn yn cael ei nodi'n glir yn y gyllideb derfynol ar gyfer y flwyddyn hon a'r blynyddoedd i ddod. O ystyried y gwaith ychwanegol sydd wedi'i gynllunio i godi ymwybyddiaeth o roi'r bleidlais i bobl ifanc 16 ac 17 oed, roedd y pwyllgor yn synnu nad yw'r gyllideb ar gyfer gwariant etholiadau yn uwch na'r gwariant ar gyfer etholiadau blaenorol. Rŷn ni'n awyddus bod y Comisiwn yn blaenoriaethu cyllid yn y maes hwn ac yn gweithio'n rhagweithiol gyda'r Comisiwn Etholiadol, Llywodraeth Cymru ac awdurdodau lleol i sicrhau ymgyrch gynhwysfawr i godi ymwybyddiaeth ledled Cymru. Mae'r pwyllgor yn ddiolchgar am y wybodaeth a ddarparwyd ar y gwaith cynllunio senarios a wnaed gan y Comisiwn i baratoi ar gyfer gwahanol ganlyniadau posibl Brexit. Ac yn olaf, hoffai'r pwyllgor gydnabod y gwaith sylweddol a wnaed gan staff y Comisiwn dros y 12 mis diwethaf wrth baratoi, wrth gwrs, ar gyfer y posibilrwydd bod Brexit yn digwydd. A gyda hynny o sylwadau, gaf i ddiolch am y cyfle i gyfleu safbwyntiau'r Pwyllgor Cyllid ar gyllideb Comisiwn y Cynulliad?