English: Can I thank the Minister for his statement this afternoon? Now, today's statement refers to a number of interesting reports and actions that the Welsh Government is taking forward with partners, and as Members will be aware, there have been some developments in working with others to strengthen the Welsh Government's response to tackling COVID-19. For example, the priority regional relationships and networks action plan outlines where the Welsh Government has been sharing information with others in relation to the impact of the virus, and exploring opportunities for the recovery phase. In the short term, the Welsh Government has committed to sharing its intelligence with other regional Governments across Europe, with a particular focus on economic resilience and mitigating vulnerabilities. So, in response to today's statement, perhaps the First Minister could tell us more on what information the Welsh Government has received from other Governments so far, and how that has had an impact on the Welsh Government's decision making and policies. And can he also tell us what information the Welsh Government is sharing with other regional Governments in relation to COVID-19? Of course, the statement makes it clear that the Welsh Government's international strategy was initially crafted in response to Brexit and developing resilience for Wales and our economy. There's a clear commitment in terms of participating in some of the same European and international networks that Wales currently participates in, and the Welsh Government make it clear that there are brokerage opportunities for European programmes. However, neither the priority regional relationships and networks action plan nor the international relations through public diplomacy and soft power action plan provide actual concrete examples of what those brokerage opportunities have actually delivered so far for Wales. So, perhaps in responding to today's statement, the First Minister will publish a list of the brokerage opportunities highlighted in these action plans, alongside a list of where those opportunities have been taken, and what that has delivered for the people of Wales. Of course, much of the impact of Brexit will come down to on what terms Britain will leave the European Union, and so it's more important than ever that the Welsh Government and the UK Government are working together where they can in the interests of the people of Wales. Therefore, following the recent joint ministerial committee meeting last week, I'd be grateful if the First Minister could tell us a bit more about any outcomes reached from that meeting, and for a general update on current inter-governmental relations at this time, as strong inter-governmental relations will certainly be of key importance in raising Wales and the UK's international profile post Brexit. Today's statement refers to some interesting developments in relation to diaspora engagement, and it's clear from the 2020-25 action plan that the Welsh Government is making significant efforts to develop its diaspora and envoy networks in order to promote Wales on the international stage. However, in relation to the business diaspora network and the worldwide Welsh diaspora networks mentioned in the action plan, there's little detail about the contractors tasked with taking on the networks, and as a result, it's difficult to properly evaluate any initial outcomes. Therefore, will the First Minister tell us a bit more about the contractors chosen by the Welsh Government, and the reasons for their appointments? And can the First Minister also tell us how the Welsh Government is suitably evaluating the outcomes of those networks, and how it's determining their level of success? The Welsh Government's international strategy commits to commissioning an independent rapid review of current international health activity and existing international health infrastructure in Wales, and that review is particularly important in light of the COVID-19 pandemic and informing the Welsh Government's direction of travel. So, can the First Minister provide an update on that rapid review, when it's to be conducted and when the conclusions of that review will be made publicly available? Llywydd, today's statement refers to climate change and sustainability, and one way that we can achieve that is by addressing deforestation, which is a very significant driver of climate change and habitat loss, as well as pandemic risk. The WWF and Royal Society for the Protection of Birds' 'Riskier Business' report shows that many commodities that drive deforestation in places like the Amazon are imported into Wales and used in everyday items, including food. Therefore, can the First Minister confirm whether he supports the calls of Size of Wales, WWF Cymru and RSPB Cymru for Wales to be the first deforestation-free nation? If so, can he provide an update on the work being done to achieve that goal? In closing, Llywydd, the First Minister knows that it's my view that whereas some Government departments rightly have to consider international trends and developments, the overarching strategy for international development should continue to lie with the UK Government, with collaboration from the Welsh Government. The people of Wales are, to my mind, best served as part of a strong United Kingdom, and I hope that the First Minister will continue to advocate that working with Governments across the UK, under a joint structure, delivers the best possible outcomes for the people of Wales. Diolch.
Welsh: A gaf fi ddiolch i'r Gweinidog am ei ddatganiad y prynhawn yma? Nawr, mae'r datganiad heddiw yn cyfeirio at nifer o adroddiadau a gweithgarwch diddorol y mae Llywodraeth Cymru yn ei ddatblygu gyda phartneriaid, ac fel y bydd yr Aelodau'n gwybod, mae rhai datblygiadau wedi bod o ran gweithio gydag eraill i gryfhau ymateb Llywodraeth Cymru i ymladd COVID-19. Er enghraifft, mae'r cynllun gweithredu perthnasoedd a rhwydweithiau rhanbarthol sy'n cael blaenoriaeth yn amlinellu lle mae Llywodraeth Cymru wedi bod yn rhannu gwybodaeth ag eraill mewn perthynas ag effaith y feirws, ac yn archwilio cyfleoedd ar gyfer y cyfnod adfer. Yn y tymor byr, mae Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i rannu ei gwybodaeth â Llywodraethau rhanbarthol eraill ledled Ewrop, gan ganolbwyntio'n benodol ar gydnerthedd economaidd a lliniaru gwendidau. Felly, mewn ymateb i'r datganiad heddiw, efallai y gallai'r Prif Weinidog ddweud rhagor wrthym ynglŷn â pha wybodaeth y mae Llywodraeth Cymru wedi'i chael gan Lywodraethau eraill hyd yma, a sut y mae hynny wedi cael effaith ar benderfyniadau a pholisïau Llywodraeth Cymru. Ac a all ddweud wrthym hefyd pa wybodaeth y mae Llywodraeth Cymru yn ei rhannu gyda Llywodraethau rhanbarthol eraill mewn perthynas â COVID-19? Wrth gwrs, mae'r datganiad yn dweud yn glir fod strategaeth ryngwladol Llywodraeth Cymru wedi'i llunio'n wreiddiol mewn ymateb i Brexit a datblygu cydnerthedd i Gymru a'n heconomi. Mae yna ymrwymiad clir o ran cymryd rhan yn rhai o'r un rhwydweithiau Ewropeaidd a rhyngwladol y mae Cymru'n cymryd rhan ynddynt ar hyn o bryd, ac mae Llywodraeth Cymru yn ei gwneud yn glir fod cyfleoedd broceriaeth ar gyfer rhaglenni Ewropeaidd. Fodd bynnag, nid yw'r cynllun gweithredu perthnasoedd a rhwydweithiau rhanbarthol sy'n cael blaenoriaeth na'r cynllun gweithredu cysylltiadau rhyngwladol drwy ddiplomyddiaeth gyhoeddus a chymell tawel yn rhoi enghreifftiau pendant o'r hyn y mae'r cyfleoedd broceriaeth hynny wedi'i ddarparu i Gymru hyd yma mewn gwirionedd. Felly, wrth ymateb i'r datganiad heddiw, efallai y gall y Prif Weinidog gyhoeddi rhestr o'r cyfleoedd broceriaeth a amlygwyd yn y cynlluniau gweithredu hyn, ochr yn ochr â rhestr o ble y manteisiwyd ar y cyfleoedd hynny, a beth y mae hynny wedi'i ddarparu i bobl Cymru. Wrth gwrs, bydd llawer o effaith Brexit yn dibynnu ar ba delerau y bydd Prydain yn gadael yr Undeb Ewropeaidd, ac felly mae'n bwysicach nag erioed fod Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU yn cydweithio lle gallant er budd pobl Cymru. Felly, yn dilyn cyfarfod diweddar cyd-bwyllgor y Gweinidogion yr wythnos diwethaf, byddwn yn ddiolchgar pe gallai'r Prif Weinidog ddweud ychydig mwy wrthym am unrhyw benderfyniadau a wnaed yn y cyfarfod hwnnw, ac am ddiweddariad cyffredinol ar gysylltiadau rhynglywodraethol cyfredol ar hyn o bryd, gan y bydd cysylltiadau rhynglywodraethol cryf yn sicr yn allweddol bwysig i godi proffil rhyngwladol Cymru a'r DU ar ôl Brexit. Mae'r datganiad heddiw yn cyfeirio at ddatblygiadau diddorol mewn perthynas ag ymgysylltiad â Chymry ar wasgar, ac mae'n amlwg o gynllun gweithredu 2020-25 fod Llywodraeth Cymru yn gwneud ymdrech sylweddol i ddatblygu ei rhwydweithiau Cymry ar wasgar a chenhadon er mwyn hyrwyddo Cymru ar y llwyfan rhyngwladol. Fodd bynnag, mewn perthynas â rhwydwaith busnes y Cymry ar wasgar a'r rhwydweithiau Cymry ar wasgar byd-eang a grybwyllir yn y cynllun gweithredu, nid oes llawer o fanylion am y contractwyr sydd â'r dasg o fynd i'r afael â'r rhwydweithiau, ac o ganlyniad, mae'n anodd gwerthuso unrhyw ganlyniadau cychwynnol yn briodol. Felly, a wnaiff y Prif Weinidog ddweud ychydig mwy wrthym am y contractwyr a ddewiswyd gan Lywodraeth Cymru, a'r rhesymau dros eu penodi? Ac a all y Prif Weinidog ddweud wrthym hefyd sut y mae Llywodraeth Cymru yn gwerthuso canlyniadau'r rhwydweithiau hynny'n briodol, a sut y mae'n pennu lefel eu llwyddiant? Mae strategaeth ryngwladol Llywodraeth Cymru yn ymrwymo i gomisiynu adolygiad annibynnol cyflym o weithgarwch iechyd rhyngwladol presennol a'r seilwaith iechyd rhyngwladol presennol yng Nghymru, ac mae'r adolygiad hwnnw'n arbennig o bwysig yng ngoleuni pandemig COVID-19 a bydd yn llywio cyfeiriad teithio Llywodraeth Cymru. Felly, a all y Prif Weinidog roi'r wybodaeth ddiweddaraf am yr adolygiad cyflym hwnnw, pryd y caiff ei gynnal a phryd y bydd casgliadau'r adolygiad hwnnw ar gael i'r cyhoedd? Lywydd, mae'r datganiad heddiw'n cyfeirio at newid yn yr hinsawdd a chynaliadwyedd, ac un ffordd y gallwn gyflawni hynny yw drwy fynd i'r afael â datgoedwigo, sy'n sbardun sylweddol iawn i newid yn yr hinsawdd a cholli cynefinoedd, yn ogystal â risg pandemig. Mae adroddiad 'Riskier Business' y WWF a'r Gymdeithas Frenhinol er Gwarchod Adar yn dangos bod llawer o nwyddau sy'n gyrru datgoedwigo mewn lleoedd fel yr Amazon yn cael eu mewnforio i Gymru a'u defnyddio mewn eitemau bob dydd, gan gynnwys bwyd. Felly, a all y Prif Weinidog gadarnhau p'un a yw'n cefnogi galwadau Maint Cymru, WWF Cymru ac RSPB Cymru i sicrhau mai Cymru fydd y genedl dim datgoedwigo gyntaf? Os felly, a all roi'r wybodaeth ddiweddaraf am y gwaith sy'n cael ei wneud i gyflawni'r nod hwnnw? I gloi, Lywydd, er bod yn rhaid i rai adrannau Llywodraeth ystyried datblygiadau a thueddiadau rhyngwladol, mae'r Prif Weinidog yn gwybod fy mod o'r farn mai Llywodraeth y DU ddylai fod yn gyfrifol am y strategaeth drosfwaol ar gyfer datblygu rhyngwladol, gyda chydweithrediad Llywodraeth Cymru. Yn fy marn i, caiff pobl Cymru eu gwasanaethu'n well o fod yn rhan o Deyrnas Unedig gref, ac rwy'n gobeithio y bydd y Prif Weinidog yn parhau i ddadlau mai gweithio gyda Llywodraethau ledled y DU, dan strwythur ar y cyd, sy'n sicrhau'r canlyniadau gorau posibl i bobl Cymru. Diolch.