English: Thankfully, Deputy Presiding Officer, due to the hard work of our NHS staff and because Welsh citizens have played their part and stayed at home, we have, we hope, passed the high-water mark. However, as the tide recedes, it is, of course, revealing an economic emergency, which is why I requested this earlier debate. Yesterday's announcement from Airbus is part of that unfolding emergency. I know everyone in this Chamber will want to be thinking about the people affected and will want to be reassured that the Welsh and UK Governments are straining every area to protect our key industries and the jobs that they provide. I also think about those who were affected by the Laura Ashley closures in my own constituency. Airbus, of course, is a big player in north-east Wales's skills sector, and so, as well as job losses, we'll be losing valuable training opportunities, and the pandemic and economic emergency will have an ongoing effect for the whole of Wales's skills sector and transport network, so it's important that this debate focuses on these areas as well. Deputy Presiding Officer, the committee took evidence from a range of stakeholders, including business leaders, unions, training and transport providers on the effects of the pandemic on Wales's economy, infrastructure and skills, and we have released two reports and issued a number of letters outlining several issues that need, in our view, urgent attention. However, more positively, our work has uncovered opportunities that we as a committee think need to be seized on in order to rebuild our economy. Last month, we saw a record drop in the UK's GDP, and this drop is, of course, a natural consequence of asking people to stay at home. Ground will be regained as we come out of lockdown - of course, that is what we hope. However, even with a bounce-back, we're sadly facing an unprecedented recession. That's the sad likelihood, and, in light of this impending recession, it is vital that the Government acts swiftly to save businesses and jobs. Business leaders warned us about areas of the economy that will need more specific help than others in terms of a sectorial approach and to ensure that support is targeted correctly. A new round of business support is a good opportunity to fill in the gaps in the original COVID support. Although the original offer was very much welcomed, there were, of course, gaps especially felt by smaller businesses and microbusinesses as they fell through some of those gaps. As the Government develops its response to the recession, these businesses, we hope, as a committee, will not be failed again. Last week's announcement about start-up funding was, of course, a step in the right direction for smaller businesses. When asked about the economy, the Minister told us that he wanted to 'build it back better'. This is a great aspiration, and, whilst the economy is in grave danger, support can be targeted to help rebalance and grow targeted sectors. To ensure that the Government is seizing this opportunity, I would like the Minister to set out what 'build it back better' means to him and what the Government will be doing to achieve this goal. As Wales unlocks, reopening the economy in a safe way will also be key. Union representatives told the committee that they supported the Welsh Government's inclusion of the 2m rule in regulations, but they were worried about its enforcement, and the Government, I think, needs to explain how safety will be ensured, particularly in the light of the recent outbreaks we've seen at some food plants across the country.
Welsh: Diolch, Dirprwy Lywydd, i waith caled ein staff yn y GIG ac oherwydd bod dinasyddion Cymru wedi chwarae eu rhan ac wedi aros gartref, rydym ni, gobeithio, wedi pasio'r marc dŵr uchel. Fodd bynnag, wrth i'r llanw gilio, wrth gwrs, mae'n datgelu argyfwng economaidd, a dyna pam y gofynnais am y ddadl gynharach hon. Mae cyhoeddiad Airbus ddoe yn rhan o'r argyfwng hwnnw sy'n datblygu. Rwy'n gwybod y bydd pawb yn y Siambr hon yn awyddus i feddwl am y bobl y mae hyn yn effeithio arnyn nhw ac yn dymuno sicrwydd bod Llywodraethau Cymru a'r DU yn tynnu ar bob maes i warchod ein diwydiannau allweddol a'r swyddi y maen nhw'n eu darparu. Rwyf i hefyd yn meddwl am y rhai yr effeithiwyd arnyn nhw yn sgil cau Laura Ashley yn fy etholaeth i fy hun. Mae Airbus, wrth gwrs, yn chwaraewr mawr yn y sector sgiliau yn y gogledd-ddwyrain, ac felly, yn ogystal â cholli swyddi, byddwn yn colli cyfleoedd hyfforddi gwerthfawr, a bydd y pandemig a'r argyfwng economaidd yn cael effaith barhaus ar sector sgiliau a rhwydwaith trafnidiaeth Cymru gyfan, felly mae'n bwysig bod y ddadl hon yn canolbwyntio ar y meysydd hyn hefyd. Dirprwy Lywydd, cymerodd y pwyllgor dystiolaeth gan amrywiaeth o randdeiliaid, gan gynnwys arweinwyr busnes, undebau, darparwyr hyfforddiant a thrafnidiaeth ynghylch effeithiau'r pandemig ar economi, seilwaith a sgiliau Cymru, ac rydym wedi rhyddhau dau adroddiad ac wedi dosbarthu nifer o lythyrau yn amlinellu nifer o faterion sydd angen sylw brys, yn ein barn ni. Fodd bynnag, yn fwy cadarnhaol, mae ein gwaith wedi datgelu cyfleoedd yr ydym ni fel pwyllgor o'r farn y mae angen manteisio arnyn nhw er mwyn ailadeiladu ein heconomi. Fis diwethaf, fe wnaethom ni weld y gostyngiad mwyaf erioed yng nghynnyrch domestig gros y DU, ac mae'r gostyngiad hwn, wrth gwrs, yn ganlyniad naturiol o ofyn i bobl aros gartref. Byddwn yn adennill tir wrth i'r cyfyngiadau symud gael eu llacio - wrth gwrs, dyna yr ydym yn ei obeithio. Fodd bynnag, hyd yn oed wrth i bethau wella, rydym yn anffodus yn wynebu dirwasgiad digynsail. Dyna'r tebygolrwydd trist, ac, o ystyried y dirwasgiad hwn sydd ar ddod, mae'n hanfodol bod y Llywodraeth yn gweithredu'n gyflym i achub busnesau a swyddi. Cawsom ein rhybuddio gan arweinwyr busnes am feysydd o'r economi y bydd angen cymorth mwy penodol arnyn nhw nag eraill o ran dull sector a sicrhau bod cymorth yn cael ei dargedu'n gywir. Mae cylch newydd o gymorth busnes yn gyfle da i lenwi'r bylchau yn y cymorth COVID gwreiddiol. Er bod y cynnig gwreiddiol wedi ei groesawu'n fawr, roedd bylchau, wrth gwrs, a oedd yn arbennig o amlwg i fusnesau llai a microfusnesau wrth iddyn nhw ddisgyn drwy rai o'r bylchau hynny. Wrth i'r Llywodraeth ddatblygu ei hymateb i'r dirwasgiad, ni fydd y busnesau hyn, rydym yn gobeithio, fel pwyllgor, yn cael eu hesgeuluso eto. Roedd y cyhoeddiad yr wythnos diwethaf am gyllid i fusnesau newydd, wrth gwrs, yn gam i'r cyfeiriad iawn i fusnesau llai. Pan ofynnwyd am yr economi, dywedodd y Gweinidog wrthym ei fod yn dymuno 'ei ailadeiladu yn well'. Mae hwn yn ddyhead mawr, ac er bod yr economi mewn perygl dybryd, gellir targedu cymorth i helpu i ailgydbwyso a thyfu sectorau targed. Er mwyn sicrhau bod y Llywodraeth yn bachu ar y cyfle hwn, hoffwn i'r Gweinidog nodi beth y mae 'ei ailadeiladu yn well' yn ei olygu iddo fe a'r hyn y bydd y Llywodraeth yn ei wneud i gyrraedd y nod hwn. Wrth i Gymru ddatgloi, bydd ailagor yr economi mewn ffordd ddiogel hefyd yn allweddol. Dywedodd cynrychiolwyr undebau wrth y pwyllgor eu bod yn cefnogi'r ffaith bod Llywodraeth Cymru wedi cynnwys y rheol 2m mewn rheoliadau, ond eu bod yn poeni am ei gorfodi, a bod angen i'r Llywodraeth, rwy'n credu, egluro sut y bydd diogelwch yn cael ei sicrhau, yn enwedig yn rhinwedd yr achosion diweddar yr ydym wedi eu gweld mewn rhai gweithfeydd bwyd ledled y wlad.