English: But it is the passer-by that is critical. It is the person in the house, in the street, in the Parliament, who will save that life when a cardiac arrest takes place, and I too, like Suzy, saw the interviews yesterday and saw the reports of a real life-saving incident taking place in the centre of Cardiff. But, you know, I'm also reminded of Justin Edinburgh, who was the former manager of Newport County Association Football Club. He had a cardiac arrest in the gym, and there was nobody there who was able to save his life. I'm also reminded of Noel Acreman, who was only 25 when he had a cardiac arrest in Bute Park, again in the centre of Cardiff. There was nobody there able to save his life. By the time the paramedics arrived, it was already too late. And we owe it to them. We owe it to those people, not only the life savers, but the people who lost their lives, to take action in ensuring that these life-saving skills are available throughout our community and throughout our society. But we also need to ensure that there are defibrillators available to people, so that they exist in our communities across the whole of our country. So, there is a need for a strategy to ensure that out-of-hospital cardiac arrest is treated, and there is a need, I believe, for that strategy to be on a statutory basis. It was a defibrillator that restarted my heart - a defibrillator that was based in the college - and I was lucky enough there was somebody able to cycle to that college and to get it back whilst the people performing CPR on me were able to keep me alive for that to happen. That doesn't happen and couldn't happen and wouldn't happen in too many parts of Wales. Members are aware that I've already put forward my own legislation on these matters, and in doing so I quite deliberately did not seek to place these matters on the curriculum. My preferred route is to place a duty on Welsh Ministers to ensure that these skills are available throughout our society. That will include schools, but I do not believe it should be limited to schools. I know from my discussions with the Minister that she sympathises greatly with the arguments that are being put and I recognise the force of the argument that she made in the previous debate on these matters, and I also recognise her position that not everything that is important can be written onto the face of the Bill. I recognise that. I hope that the Minister will respond positively to this debate, and in doing so I want to place on record my own personal thanks to Suzy Davies and her tenacious campaigning on this matter. All of us who have had a cardiac arrest appreciate, Suzy, the work that you've done on this and the way that you have ensured that this matter has been debated not once or twice but consistently in this Parliament. I hope that the Government, both the Government today and the Government that will be elected in May, will ensure that legislation is put on the statute book: comprehensive legislation that enables not only the learning of these skills through society and throughout our communities, but also ensures that defibrillators are on hand when these things happen, so that there will be many more lives saved in the future. We also hope that there will be many more reports of young people, as we saw yesterday, who are lifesavers and not simply standing by whilst life drains away. So, I hope that we will, in voting this afternoon, not simply take one step, but recognise what the Minister is seeking to do in reforming the curriculum and put forward a more fundamental reform of dealing with and treating out-of-hospital cardiac arrest for everybody in the future. Thank you.
Welsh: Ond yr un sy'n mynd heibio sy'n hollbwysig. Yr unigolyn yn y tŷ, yn y stryd, yn y Senedd, a fydd yn achub y bywyd hwnnw pan fydd ataliad y galon yn digwydd, a gwelais i hefyd, fel Suzy, y cyfweliadau ddoe a gwelais i adroddiadau ynghylch digwyddiad achub bywyd go iawn yng nghanol Caerdydd. Ond, fel yr ydych chi'n gwybod, rwyf i hefyd yn cael fy atgoffa o Justin Edinburgh, a oedd yn gyn-reolwr Clwb Pêl-droed Cymdeithas Sir Casnewydd. Cafodd ataliad y galon yn y gampfa, ac nid oedd neb yno a oedd yn gallu achub ei fywyd. Caf fy atgoffa hefyd o Noel Acreman, a oedd dim ond yn 25 oed pan gafodd ataliad y galon ym Mharc Bute, eto yng nghanol Caerdydd. Nid oedd neb yno'n gallu achub ei fywyd. Erbyn i'r parafeddygon gyrraedd, roedd eisoes yn rhy hwyr. Ac mae'n ddyletswydd arnom er eu mwyn nhw. Mae'n ddyletswydd arnom ni er mwyn y bobl hynny, nid yn unig yr achubwyr bywydau, ond y bobl a gollodd eu bywydau, i weithredu i sicrhau bod y sgiliau hyn sy'n achub bywydau ar gael ledled ein cymuned a ledled ein cymdeithas. Ond mae angen i ni hefyd sicrhau bod diffibrilwyr ar gael i bobl, fel eu bod ar gael yn ein cymunedau ledled ein gwlad. Felly, mae angen strategaeth i sicrhau bod ataliad y galon y tu allan i'r ysbyty yn cael ei drin, ac mae angen, rwy'n credu, i'r strategaeth honno fod ar sail statudol. Diffibriliwr a ailgychwynnodd fy nghalon i - diffibriliwr a oedd wedi'i leoli yn y coleg - ac roeddwn i'n ddigon ffodus bod rhywun yn gallu beicio i'r coleg hwnnw a'i ddod ag ef yn ôl wrth i'r bobl a oedd yn rhoi CPR arnaf allu fy nghadw'n fyw er mwyn i hynny ddigwydd. Nid yw hynny'n digwydd ac ni allai ddigwydd ac ni fyddai'n digwydd mewn gormod o rannau o Gymru. Mae'r Aelodau'n ymwybodol fy mod i eisoes wedi cyflwyno fy neddfwriaeth fy hun ar y materion hyn, ac wrth wneud hynny, ni wnes i geisio rhoi'r materion hyn ar y cwricwlwm yn fwriadol. Y llwybr yr wyf yn ei ddewis yw gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i sicrhau bod y sgiliau hyn ar gael ledled ein cymdeithas. Bydd hynny'n cynnwys ysgolion, ond nid wyf i o'r farn y dylai gael ei gyfyngu i ysgolion. Rwy'n gwybod o fy nhrafodaethau gyda'r Gweinidog ei bod yn cydymdeimlo'n fawr â'r dadleuon sy'n cael eu cyflwyno ac rwy'n cydnabod grym y ddadl a wnaeth yn y ddadl flaenorol ar y materion hyn, ac rwyf i hefyd yn cydnabod ei safbwynt nad oes modd ysgrifennu popeth sy'n bwysig ar wyneb y Bil. Rydw i'n cydnabod hynny. Gobeithio y bydd y Gweinidog yn ymateb yn gadarnhaol i'r ddadl hon, ac wrth wneud hynny hoffwn i gofnodi fy niolch personol fy hun i Suzy Davies a'i hymgyrchu di-syfl ar y mater hwn. Mae pob un ohonom ni sydd wedi cael ataliad y galon yn gwerthfawrogi, Suzy, y gwaith yr ydych chi wedi'i wneud ar hyn a'r ffordd yr ydych chi wedi sicrhau bod y mater hwn wedi'i drafod nid unwaith neu ddwy ond yn gyson yn y Senedd hon. Rwy'n gobeithio y bydd y Llywodraeth, y Llywodraeth heddiw a'r Llywodraeth a gaiff ei hethol ym mis Mai, yn sicrhau bod deddfwriaeth yn cael ei rhoi ar y llyfr statud: deddfwriaeth gynhwysfawr sy'n galluogi nid yn unig dysgu'r sgiliau hyn drwy'r gymdeithas a ledled ein cymunedau, ond hefyd yn sicrhau bod diffibrilwyr wrth law pan fydd y pethau hyn yn digwydd, fel y bydd llawer mwy o fywydau'n cael eu hachub yn y dyfodol. Rydym ni hefyd yn gobeithio y bydd llawer mwy o adroddiadau am bobl ifanc, fel y gwnaethom ni ei weld ddoe, yn achub bywydau ac nid dim ond yn sefyll gerllaw wrth i fywyd bylu. Felly, rwy'n gobeithio y byddwn ni, wrth bleidleisio y prynhawn yma, nid yn cymryd un cam yn unig, ond yn cydnabod yr hyn y mae'r Gweinidog yn ceisio'i wneud wrth ddiwygio'r cwricwlwm a chyflwyno diwygiad mwy sylfaenol o ymdrin ag ataliad y galon a'i drin y tu allan i'r ysbyty ar gyfer pawb yn y dyfodol. Diolch.