English: Six years ago, the Conservative-led UK Government inherited an economy on the brink of collapse, with the highest budget deficit in peacetime UK history. To rebuild shattered fiscal credibility, it had to take tough decisions. Austerity, defined as not having enough money, is therefore not a choice. As any debtor knows, you cannot start reducing debt until expenditure falls below income. If the Treasury had pursued faster deficit reduction, cuts would have been higher. In the real financial world, borrowers borrow but lenders set the terms. If the Treasury had pursued lower deficit reduction, higher cuts could have been imposed. Those who state otherwise are at best deluding themselves, at worst deluding the people. The Welsh Government has rightly prioritised prevention and early intervention, but as this draft budget illustrates, it says one thing and does another. Although its budgets for prevention and early intervention and for voluntary sector support are key to the delivery of its policies, and although they represent just 1.5 per cent of the combined health and local government budgets, this Welsh Government has cut them again to over £7 million below their 2015-16 level. Rather than working smarter, this false economy will add additional costs to health and local government services many times higher than the short-sighted cuts imposed. So much for the Social Services and Well-being (Wales) Act 2014 promoting the involvement of people in the design and delivery of care and support services. So much for the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015, making public bodies work better with people, with communities and each other, taking a joined-up approach. And so much for the Auditor General for Wales's report, 'A Picture of Public Services 2015', which said, 'there is now a much clearer recognition that previous approaches have not worked as intended and that radical change is required', 'public services must increasingly be delivered not to people, but with peopleinvolving people in the design and delivery of services, recognising people's own strengths and tailoring services accordingly.' As the founder of the Salvation Army, William Booth, said, 'While it is entirely appropriate to rescue the man or woman who has fallen into the sea, it is much better to tackle the roots of the individual's problem at the top of the cliff from which they fell.' Yet charities Carers Wales, Contact a Family Cymru and Learning Disability Wales are having to call for the Welsh Government to rethink its decision to cut the family fund by £5.5 million, stating it 'Seems to have made their decision without considering the impact it would have on the most vulnerable families with disabled children.' Adding, the reduction also seems to run counter to wider Welsh Government policy. In contrast, funding in England, Scotland and Northern Ireland has been maintained. Of course, Labour's Welsh Government has got form for this. When, in September 2014, it announced funding to support front-line advice services, Citizens Advice Cymru and Shelter Cymru, it shut out AdviceUK - the UK's largest support network for free, independent advice centres, with 24 member organisations in Wales - denying people in crisis quick, emergency intervention and trapping them on waiting lists. Over the last year it has been the turn of organisations including Disability Wales and child contact centres in Wales, leading to poorer and more costly outcomes for people and families. Despite calls by the Wales disability reference group for the devolved independent living fund to be administered in the voluntary sector with Scotland and Northern Ireland, Labour has given this to local government. When I raised concerns about the shortage of qualified nurses providing palliative care in the voluntary sector, identified by the charity Together for Short Lives, this was dismissed, as it was when I highlighted concerns raised by the north Wales safer communities board that too much was being spent on firefighting substance misuse problems and not enough on intervention and prevention, and when I criticised the 10 per cent cut to the third sector supporting communities and people budget, emphasising the crucial role the third sector plays in delivering quality services for less. Such cuts to ground-level support compromise the more user-led, preventative and cost-effective services that the third sector delivers when we should instead be transforming Wales's public services by embedding co-production. All too often, money washes over people and neighbourhoods rather than watering their roots. To provide better services more efficiently means taking powers out of the hands of government at local and national level, and sharing it with the people living and working on the front line. If you trust them, it will improve their lives and save money in the process.
Welsh: Chwe blynedd yn ôl, etifeddodd Llywodraeth y DU a arweiniwyd gan y Ceidwadwyr, economi a oedd ar fin dymchwel, a'r diffyg uchaf yn y gyllideb mewn cyfnod o heddwch yn hanes y DU. Er mwyn adennill hygrededd ariannol a oedd wedi chwalu, roedd yn rhaid gwneud penderfyniadau anodd. Nid yw cyni, a ddiffinnir fel bod heb ddigon o arian, yn ddewis felly. Fel y gŵyr unrhyw ddyledwr, ni allwch ddechrau lleihau dyled nes i wariant ddisgyn islaw incwm. Pe bai'r Trysorlys wedi mynd ar drywydd lleihau diffyg yn gyflymach, byddai toriadau wedi bod yn uwch. Yn y byd ariannol go iawn, mae benthycwyr yn benthyca ond mae'r rhai sy'n rhoi benthyg yn gosod y telerau. Pe bai'r Trysorlys wedi mynd ar drywydd lleihau diffyg is, gellid bod wedi gosod toriadau uwch. Mae'r rhai sy'n datgan fel arall ar y gorau yn twyllo eu hunain, ar y gwaethaf maent yn twyllo'r bobl. Mae Llywodraeth Cymru yn briodol wedi blaenoriaethu atal ac ymyrraeth gynnar, ond fel y dengys y gyllideb ddrafft hon, mae'n dweud un peth ac yn gwneud peth arall. Er bod ei chyllidebau ar gyfer atal ac ymyrryd yn gynnar ac ar gyfer cymorth y sector gwirfoddol yn allweddol i gyflawni ei pholisïau, ac er eu bod yn cynrychioli dim ond 1.5 y cant o gyllidebau iechyd a llywodraeth leol cyfun, mae'r Llywodraeth Cymru hon wedi eu torri eto i dros £7 miliwn yn is na lefel 2015-16. Yn hytrach na gweithio mewn modd mwy deallus, bydd yr economi ffug hon yn ychwanegu costau ychwanegol at wasanaethau iechyd a llywodraeth leol sawl gwaith yn uwch na'r toriadau cibddall a osodwyd. Naw wfft i Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014 yn hyrwyddo cyfranogiad pobl wrth gynllunio a darparu gwasanaethau gofal a chymorth. Naw wfft i Ddeddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015 yn gwneud i gyrff cyhoeddus weithio'n well gyda phobl, gyda chymunedau a gyda'i gilydd, gan gymryd agwedd gydgysylltiedig. A naw wfft i adroddiad Archwilydd Cyffredinol Cymru, 'Darlun o Wasanaethau Cyhoeddus 2015', a oedd yn dweud, 'mae cydnabyddiaeth gliriach o lawer bellach nad yw dulliau blaenorol wedi gweithio yn ôl y bwriad a bod angen newid radical', 'mae'n rhaid i wasanaethau cyhoeddus gael eu darparu fwyfwy nid i bobl, ond gyda phobl cynnwys pobl wrth gynllunio a darparu gwasanaethau, gan gydnabod cryfderau y bobl eu hunain a theilwra gwasanaethau yn unol â hynny'. Fel y dywedodd sylfaenydd Byddin yr Iachawdwriaeth, William Booth, 'Er ei bod yn gwbl briodol achub y dyn neu'r fenyw sydd wedi disgyn i'r môr, mae'n llawer gwell mynd i'r afael â gwraidd problem yr unigolyn ar ben y clogwyn y disgynnodd ohoni. Eto i gyd, mae'r elusennau Cynhalwyr Cymru, Cyswllt Teulu Cymru ac Anabledd Dysgu Cymru yn gorfod galw ar Lywodraeth Cymru i ailystyried ei phenderfyniad i dorri £5.5 miliwn oddi ar gronfa'r teulu, gan ddweud 'Ymddengys ei bod wedi gwneud ei phenderfyniad heb ystyried yr effaith y byddai hynny'n ei chael ar y teuluoedd mwyaf agored i niwed sydd â phlant anabl'. Gan ychwanegu, ymddengys bod y gostyngiad hefyd yn mynd yn groes i bolisi ehangach Llywodraeth Cymru. Mewn cyferbyniad, mae'r cyllid yn Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon wedi'i gynnal. Wrth gwrs, mae gan Lywodraeth Lafur Cymru hanes am hyn. Ym mis Medi 2014, pan gyhoeddodd gyllid i gefnogi gwasanaethau cynghori rheng flaen, Cyngor ar Bopeth Cymru a Shelter Cymru, anwybyddodd AdviceUK - sef rhwydwaith cymorth mwyaf y DU ar gyfer canolfannau cyngor annibynnol am ddim, gyda 24 o gyrff sy'n aelodau yng Nghymru - gan wadu ymyrraeth frys a chyflym i bobl mewn argyfwng, a'u cadw ar restrau aros. Dros y flwyddyn ddiwethaf, tro mudiadau fel Anabledd Cymru a chanolfannau cyswllt plant yng Nghymru oedd hi, gan arwain at ganlyniadau gwaeth a mwy costus i bobl a theuluoedd. Er gwaethaf galwadau gan grŵp cyfeirio anabledd Cymru ar gyfer y gronfa byw'n annibynnol a ddatganolwyd i gael ei gweinyddu yn y sector gwirfoddol gyda'r Alban a Gogledd Iwerddon, mae Llafur wedi rhoi'r gronfa hon i lywodraeth leol. Pan godais bryderon am brinder nyrsys cymwysedig sy'n darparu gofal lliniarol yn y sector gwirfoddol, a nodwyd gan yr elusen Together for Short Lives, cafodd hyn ei wfftio. Digwyddodd hynny hefyd pan dynnais sylw at bryderon a godwyd gan fwrdd cymunedau mwy diogel y gogledd bod gormod yn cael ei wario ar ddatrys problemau camddefnyddio sylweddau a dim digon ar ymyrraeth ac atal, a phan feirniadais y toriad o 10 y cant i gyllideb cefnogi cymunedau a phobl y trydydd sector, gan bwysleisio'r rhan hanfodol y mae'r trydydd sector yn ei chwarae wrth ddarparu gwasanaethau o safon am lai o arian. Mae toriadau o'r fath i gefnogaeth ar lefel llawr gwlad yn peryglu'r gwasanaethau ataliol a chost-effeithiol, a arweinir yn fwy gan ddefnyddwyr, y mae'r trydydd sector yn eu darparu, pan ddylem fod yn trawsnewid gwasanaethau cyhoeddus Cymru drwy wneud cyd-gynhyrchu yn rhan annatod ohonynt. Yn amlach na pheidio, mae arian yn disgyn dros bobl a chymdogaethau yn hytrach nag yn dyfrio eu gwreiddiau. Mae darparu gwasanaethau gwell yn fwy effeithlon yn golygu cymryd pwerau oddi ar lywodraeth ar lefel leol a chenedlaethol, a'u rhannu gyda'r bobl sy'n byw ac yn gweithio ar y rheng flaen. Os ydych yn ymddiried ynddynt, bydd yn gwella eu bywydau ac yn arbed arian yn y broses.