techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Thank you, Minister. The next item is a question to the Minister for Economy and Transport, and the question is to be asked by David Rees.
Welsh: Diolch i'r Gweinidog. Yr eitem nesaf yw'r cwestiwn i'r Gweinidog Economi a Thrafnidiaeth, ac mae'r cwestiwn i'w ofyn gan David Rees.
English: Llywydd, this is clearly devastating news, and my thoughts are with the employees of Hi-Lex and, of course, with their families at this very difficult time. Our focus is now on supporting the workforce and finding alternative local employment, and, of course, this is, sadly, the latest in a series of announcements across the United Kingdom concerning job losses in the auto sector and comes on the very same day that survey data revealed that more than 80 per cent of firms in the sector are concerned for their future prospects, because of the threat of a 'no deal' Brexit.
Welsh: Lywydd, mae hwn yn amlwg yn newyddion trychinebus, ac mae fy meddyliau gyda gweithwyr Hi-Lex, a'u teuluoedd wrth gwrs, ar yr adeg anodd hon. Rydym yn awr yn canolbwyntio ar gefnogi'r gweithlu a dod o hyd i gyflogaeth arall yn lleol, ac wrth gwrs, yn anffodus, dyma'r diweddaraf mewn cyfres o gyhoeddiadau ar draws y Deyrnas Unedig mewn perthynas â cholli swyddi yn y sector modurol ac mae'n dod ar yr un diwrnod ag y mae data arolwg wedi datgelu bod mwy na 80 y cant o gwmnïau yn y sector yn pryderu am eu dyfodol, oherwydd bygythiad Brexit heb gytundeb.
English: Minister, thank you for your answer to David Rees. During questions to the Minister for international relations earlier, I wasn't sure if you were in to hear the question or not, but I highlighted the evidence that the Minister gave to the external affairs committee the other week suggesting that the Welsh Government would be placing more emphasis on exports rather than attracting inward investment. So, perhaps I could ask you to outline whether you feel that approach does need to be reviewed, given the announcement of companies such as Ford and Hi-Lex, as we've heard today. And, in the immediate future, can I ask you how you are going to look to support Hi-Lex? And, as David Rees has mentioned in his question, the workers are highly skilled and, of course, will be anxious ahead of 2021. You've mentioned the ReAct programme, but I wonder if you can outline how specific programmes can be specifically adapted to this particular situation?
Welsh: Weinidog, diolch am eich ateb i David Rees. Yn ystod y cwestiynau i'r Gweinidog cysylltiadau rhyngwladol yn gynharach, nid oeddwn yn siŵr a oeddech yn y Siambr i glywed y cwestiwn neu beidio, ond tynnais sylw at y dystiolaeth a roddodd y Gweinidog i'r pwyllgor materion allanol yr wythnos o'r blaen yn awgrymu y byddai Llywodraeth Cymru yn rhoi mwy o bwyslais ar allforion yn hytrach na denu mewnfuddsoddiad. Felly, efallai y gallwn ofyn i chi nodi a ydych yn teimlo bod angen adolygu'r dull hwnnw o weithredu, o ystyried cyhoeddiadau cwmnïau fel Ford a Hi-Lex, fel y clywsom heddiw. Ac yn y dyfodol agos, a gaf fi ofyn i chi sut y bwriadwch gefnogi Hi-Lex? Ac fel y mae David Rees wedi'i grybwyll yn ei gwestiwn, mae'r gweithwyr yn fedrus iawn ac wrth gwrs, byddant yn bryderus cyn 2021. Rydych wedi sôn am raglen ReAct, ond tybed a allwch amlinellu sut y gellir addasu rhaglenni penodol i'r sefyllfa arbennig hon?
English: Diolch, Llywydd. I'll be very brief, you'll be glad to hear. The first question is about the timing of this announcement. We also know that INEOS is coming to just outside Bridgend in the near future. Is there any good news about the opportunity potential here, because the redundancies won't be for a year? Is there any news coming from INEOS that may offer some comfort to the workers there? Secondly, I hear what you say about Aston Martin Lagonda; do announcements like this risk those growing shoots of confidence in what we offer to the automotive industry here in Wales? And then, just lastly, some of the announcements we've had lately on company and firm closures have been from much smaller companies, supply-chain companies. Is there anything that Welsh Government is doing at the moment to help that type of company, as opposed to your Dawnuses and your Tatas, just really lift their eyes and understand that there are issues for them in the future and that they might want to think about diversifying and not relying so much on one individual major customer?
Welsh: Diolch, Lywydd. Fe fyddwch yn falch o glywed y byddaf yn gryno iawn. Mae'r cwestiwn cyntaf yn ymwneud ag amseriad y cyhoeddiad hwn. Rydym yn gwybod hefyd fod INEOS yn dod i gyffiniau Pen-y-bont ar Ogwr yn y dyfodol agos. A oes unrhyw newyddion da am botensial ar gyfer cyfleoedd yma, oherwydd ni fydd y diswyddiadau'n digwydd am flwyddyn? A oes unrhyw newyddion yn dod oddi wrth INEOS a allai gynnig rhywfaint o gysur i'r gweithwyr yno? Yn ail, rwy'n clywed yr hyn a ddywedwch am Aston Martin Lagonda; a yw cyhoeddiadau fel hyn yn peryglu'r egin o hyder sy'n tyfu yn yr hyn a gynigiwn i'r diwydiant modurol yma yng Nghymru? Ac yna, yn olaf, mae rhai o'r cyhoeddiadau a gawsom yn ddiweddar ar gau cwmnïau a busnesau wedi dod gan gwmnïau llawer llai, cwmnïau cadwyn gyflenwi. A oes unrhyw beth y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud ar hyn o bryd a all helpu'r math hwnnw o gwmni, yn hytrach na'ch Dawnus a'ch Tatas chi, dim ond i agor eu llygaid mewn gwirionedd i ddeall bod problemau iddynt hwy yn y dyfodol ac y gallent fod eisiau meddwl ynglŷn ag arallgyfeirio a pheidio â dibynnu cymaint ar un cwsmer mawr unigol?
English: The next item is the 90-second statements, and the first statement is from Suzy Davies.
Welsh: Yr eitem nesaf yw'r datganiadau 90 eiliad, ac mae'r datganiad cyntaf gan Suzy Davies.
English: This Friday, 18 October, is Show Racism the Red Card or Wear Red Day. It's an opportunity for all of us to reflect on the devastating effects that racial abuse can have on everyday life in our schools, communities and even on a sports field. Nobody can be unaffected by the dreadful scenes from Bulgaria last Monday, involving racist chanting and gestures towards the England football team. The scenes we witnessed were chilling, distressing and, above all else, totally unacceptable, either on the sports field or anywhere else. So, I'm pleased that the Football Association of Wales and the Welsh clubs are supporting the red card month of action to highlight the problem and support the efforts of the campaign to educate us all that racism has no part in any life. We have a duty to call it out, and that's why I'll be supporting Show Racism the Red Card on Friday. We are a proud sporting nation - wearing red comes naturally to us, whether it's the rugby or the football shirt. But, every time we put that red shirt on, we should pause to remember what the message of Friday is: stand up to racism. We are a proud nation, proud to celebrate our rich diverse culture, and join other to celebrate in theirs. It's what makes us tick. And we should stand up to those who, by their narrow-minded views, aim to destroy this, especially now as we see race and hate crimes rising. That's why not just this Friday, but every day, we should show racism the red card - dangos y cerdyn coch i hiliaeth. [ Applause.]
Welsh: Y dydd Gwener hwn, 18 Hydref, yw Diwrnod Dangos y Cerdyn Coch i Hiliaeth neu Ddiwrnod Gwisgwch Goch. Mae'n gyfle i bob un ohonom fyfyrio ar yr effeithiau dinistriol y gall cam-drin hiliol eu cael ar fywyd bob dydd yn ein hysgolion, ein cymunedau a hyd yn oed ar feysydd chwaraeon. Ni all neb beidio â chael ei gyffwrdd gan y golygfeydd ofnadwy o Fwlgaria ddydd Llun diwethaf, yn cynnwys siantiau ac ystumiau hiliol tuag at dîm pêl-droed Lloegr. Roedd y golygfeydd a welsom yn frawychus, yn peri gofid ac yn anad dim, yn gwbl annerbyniol, naill ai ar y cae chwarae neu unrhyw le arall. Felly, rwy'n falch fod Cymdeithas Bêl-droed Cymru a chlybiau Cymru yn cefnogi mis gweithredu'r cerdyn coch i dynnu sylw at y broblem a chefnogi ymdrechion yr ymgyrch i'n haddysgu ni i gyd nad oes gan hiliaeth unrhyw ran mewn unrhyw fywyd. Mae'n ddyletswydd arnom i dynnu sylw ato, a dyna pam y byddaf yn cefnogi Dangos y Cerdyn Coch i Hiliaeth ddydd Gwener. Rydym yn genedl chwaraeon falch - mae gwisgo coch yn dod yn naturiol i ni, boed yn grys rygbi neu'n grys pêl-droed. Ond bob tro y gwisgwn y crys coch hwnnw, dylem oedi i gofio beth yw neges dydd Gwener: gwrthwynebwch hiliaeth. Rydym yn genedl falch, yn falch o ddathlu ein diwylliant amrywiol cyfoethog, ac ymuno ag eraill i ddathlu eu diwylliant hwythau. Dyna sy'n rhoi ystyr i fywyd. A dylem wrthwynebu'r rhai sydd, drwy eu safbwyntiau cul, yn ceisio dinistrio hyn, yn enwedig yn awr wrth inni weld troseddau hil a chasineb yn cynyddu. Dyna pam y dylem ddangos y cerdyn coch i hiliaeth, nid yn unig ddydd Gwener, ond bob dydd. [ Cymeradwyaeth.]
English: The next item is a debate on a Member's legislative proposal, and this item is on single-use plastics, and I call on Huw Irranca-Davies to move the motion. Huw Irranca-Davies.
Welsh: Yr eitem nesaf yw'r ddadl ar gynnig deddfwriaethol gan Aelod, ac mae'r eitem yma ar ddefnyddio plastigau untro, a dwi'n galw ar Huw Irranca-Davies i wneud y cynnig. Huw Irranca-Davies.
English: You need to bring your contribution to an end. I have a number of speakers who want to contribute.
Welsh: Mae angen i chi ddod â'ch cyfraniad i ben. Mae gennyf nifer o siaradwyr sydd am gyfrannu.
English: Okay. And they've phased out plastic goody bags at the event. All events could be doing this sort of thing to ensure that we're not producing this more, but we may need legislation in order to focus our minds.
Welsh: O'r gorau. Ac maent wedi rhoi diwedd ar fagiau nwyddau plastig yn y digwyddiad. Gallai pob digwyddiad wneud y math hwn o beth i sicrhau nad ydym yn cynhyrchu mwy ohono, ond efallai y bydd angen deddfwriaeth er mwyn rhoi ffocws i'n syniadau.
English: You only have a minute.
Welsh: Munud yn unig sydd gennych.
English: Oh, sorry - for all their contributions, because I think it's shown the Assembly at its very best in this quality of debate that we've had today, and I thank also those who have supported this who haven't spoken today as well. There's really strong cross-party support with a lot of common interest. Minister, if that helps give you support and encourages you to take to Cabinet proposals around legislation, if need be, but around other things we can do earlier, that would be absolutely excellent. In my brief concluding comments, things that stand out here are this idea of a popular demand for change. The public want this as well as politicians. We should not leave this legacy of building plastics for future generations. And, as Llyr said, 'Come on, Llywodraeth Cymru.' But it's actually, 'Come on, Llywodraeth Cymru a ni hefyd, gyda'n gilydd ' - all of us together, what we can do here. So it's a very encouraging response. Can I just thank all those organisations who have thrown their support behind this as well: Friends of the Earth Cymru, Keep Wales Tidy, the Marine Conservation Society and members of Wales Environment Link, who have helped with research and debates for this? And can I say to the Minister, on the encouraging response that she's given, should the Government wish to co-develop the proposals going forward and the measures to make Wales a world leader on reducing single-use plastics, she will find us willing friends to do this? So we stand ready to help.
Welsh: O, mae'n ddrwg gennyf - am eu holl gyfraniadau, oherwydd credaf fod ansawdd y ddadl hon a gawsom heddiw wedi dangos y Cynulliad ar ei orau, a hoffwn ddiolch hefyd i'r rheini sydd wedi cefnogi ond sydd heb siarad heddiw. Ceir cefnogaeth drawsbleidiol gref iawn gyda llawer o faterion sydd o ddiddordeb cyffredin. Weinidog, os yw hynny'n helpu i'ch cefnogi ac yn eich annog i roi cynigion ar ddeddfu gerbron y Cabinet, os oes angen, ond o ran pethau eraill y gallwn eu gwneud yn gynharach, byddai hynny'n gwbl ragorol. Yn fy sylwadau byr i gloi, y pethau sy'n sefyll allan yma yw'r syniad hwn o alw o blith y bobl am newid. Mae'r cyhoedd yn ogystal â'r gwleidyddion am weld hyn. Ni ddylem adael y gwaddol o blastigau cynyddol ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol. Ac fel y dywedodd Llyr, ' Come on, Lywodraeth Cymru.' Ond mewn gwirionedd, 'Come on, Lywodraeth Cymru a ninnau hefyd, gyda'n gilydd' ydyw - pob un ohonom gyda'n gilydd, yr hyn y gallwn ei wneud yma. Felly mae'n ymateb calonogol iawn. A gaf fi ddiolch i'r holl sefydliadau sydd wedi cefnogi hyn yn ogystal: Cyfeillion y Ddaear Cymru, Cadwch Gymru'n Daclus, y Gymdeithas Cadwraeth Forol ac aelodau o Cyswllt Amgylchedd Cymru, sydd wedi helpu gydag ymchwil a dadleuon ar gyfer hyn? Ac a gaf fi ddweud wrth y Gweinidog, ar yr ymateb calonogol y mae wedi ei roi, pe bai'r Llywodraeth yn dymuno cyd-ddatblygu'r cynigion yn y dyfodol a'r mesurau i wneud Cymru yn arweinydd byd ar leihau'r defnydd o blastigau untro, fe wêl ein bod yn gyfeillion parod i wneud hyn? Felly rydym yn barod i helpu.
English: That brings us to the next item, which is a debate on the Equality, Local Government and Communities Committee report on the blue badge scheme in Wales, on eligibility and implementation. I call on the Chair of the committee to move the motion. John Griffiths.
Welsh: Mae hynny'n dod â ni at yr eitem nesaf, sef y ddadl ar adroddiad y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau ar y cynllun bathodyn glas yng Nghymru, ar gymhwystra a gweithredu. Rwy'n galw ar Gadeirydd y pwyllgor i wneud y cynnig. John Griffiths.
English: Like you and other AMs, I've received many representations on exactly what you just said - that there's an inconsistency across Wales in terms of the applications for the blue badge scheme. So, I thought that the recommendation for putting it on a statutory basis was a very good idea, so I'd also be interested in what response you get to that query.
Welsh: Fel chi ac ACau eraill, cefais lawer o sylwadau ar yr hyn rydych chi newydd ei ddweud - fod anghysondeb ledled Cymru o ran y ceisiadau am y cynllun bathodyn glas. Felly, roeddwn i'n meddwl bod yr argymhelliad i'w roi ar sail statudol yn syniad da iawn, felly byddai gennyf innau hefyd ddiddordeb yn yr ymateb a gewch i'r cwestiwn hwnnw.
English: Thank you very much, Nick. The Welsh Government must get over its reticence to instruct local government, for the sake of the thousands of disabled people let down by the implementation of the blue badge scheme in Wales. The Welsh Government must accept all the committee's recommendations. We must ensure the blue badge scheme application process is fair, swift and efficient. The application process should be offering a lifeline, not yet another hurdle for disabled people. Minister, for the sake of our disabled constituents, please, please reconsider.
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Nick. Rhaid i Lywodraeth Cymru ddod dros ei chyndynrwydd i gyfarwyddo llywodraeth leol er mwyn y miloedd o bobl anabl a gafodd eu siomi gan weithrediad y cynllun bathodyn glas yng Nghymru. Rhaid i Lywodraeth Cymru dderbyn holl argymhellion y pwyllgor. Rhaid inni sicrhau bod proses ymgeisio'r cynllun bathodyn glas yn deg, yn gyflym ac yn effeithlon. Dylai'r broses ymgeisio gynnig achubiaeth, nid rhwystr arall eto i bobl anabl ei oresgyn. Weinidog, er mwyn ein hetholwyr anabl, os gwelwch yn dda, ailystyriwch.
English: Item 8 is the Plaid Cymru debate: council tax on second homes, and I call on Siân Gwenllian to move the motion - Siân.
Welsh: Eitem 8, dadl Plaid Cymru: treth gyngor ar ail gartrefi. Galwaf ar Siân Gwenllian i wneud y cynnig - Siân.
English: 'A housing market that works for the many, needs government action to ensure everyone has a place to call home.'
Welsh: Mae marchnad dai sy'n gweithio i'r lliaws yn galw am weithredu gan lywodraeth i sicrhau bod gan bawb le i'w alw'n gartref.
English: UK Labour saying that; Welsh Labour failing to solve the scandal of the owners who have found a way of avoiding paying council tax on their properties. I've offered a solution. There may be other ways of creating fairness, but certainly this needs to be resolved urgently.
Welsh: Llafur y Deyrnas Unedig yn dweud hynny; Llafur yng Nghymru yn methu datrys sgandal y perchnogion sydd wedi canfod ffordd o osgoi talu treth gyngor ar eu heiddo. Dwi wedi cynnig ateb. Gall yna fod ffyrdd eraill o greu tegwch, ond yn sicr mae angen i hyn gael ei ddatrys a'i ddatrys ar frys.
English: I've just finished.
Welsh: Rwyf newydd orffen.
English: You haven't; you had a few words to add.
Welsh: Nac ydych; roedd gennych ychydig eiriau i'w hychwanegu.
English: Literally my last words.
Welsh: Fy ngeiriau olaf, yn llythrennol.
English: Very, very quickly, do you think that there's a loophole that needs to be closed?
Welsh: Yn gyflym iawn, a ydych yn credu bod yna fwlch yn y gyfraith y mae angen ei gau?
English: Sorry, could you repeat that?
Welsh: Mae'n ddrwg gennyf, a wnewch chi ailadrodd hynny?
English: Do you think that there is a loophole that needs to be closed? I'm trying to gauge from your speech whether you think there is or not.
Welsh: A ydych chi'n credu bod yna fwlch yn y gyfraith y mae angen ei gau? Rwy'n ceisio casglu o'ch araith a ydych chi'n credu bod neu beidio.
English: We have to start establishing whether this has been properly monitored and enforced, and, if so, then look at this further. But I suspect that this isn't being properly monitored and enforced, and that's where we need to begin.
Welsh: Rhaid inni ddechrau sefydlu a yw hyn wedi'i fonitro a'i orfodi'n briodol, ac edrych arno ymhellach os ydyw. Ond rwy'n amau nad yw'n cael ei fonitro a'i orfodi'n briodol, a dyna lle mae angen i ni ddechrau.
English: The Local Government Finance Act 1988 section 66 is very complex. There have been all manner of changes to it, and I'm concerned that an assumption made by Plaid Members, and potentially also by Mike, is not correct. I don't believe that there is this carve-out for self-contained self-catering accommodation provided commercially. I think that comes from subsection (2), which is the hotels, B&B carve-out. So, essentially, to avoid council tax, you either have to meet subsection (2), or in Wales, subsection (2BB). And when subsection (2) says, 'which is not self-contained self-catering accommodation provided commercially' that is a double 'not', because it goes back also to the 'property is not domestic property' at the beginning of that subsection. And I think what we're discussing here should be (2BB) rather than the hotels, B&B carve-out. Mike.
Welsh: Mae adran 66 o Ddeddf Cyllid Llywodraeth Leol 1988 yn gymhleth iawn. Gwnaed pob math o newidiadau iddi, ac rwy'n pryderu nad yw rhagdybiaeth ar ran Aelodau Plaid Cymru, a Mike o bosibl, yn gywir. Nid wyf yn credu bod y didoliad hwn yn bodoli ar gyfer llety hunanddarpar hunangynhwysol a ddarparir yn fasnachol. Rwy'n credu bod hwnnw'n dod o is-adran (2), sef y didoliad ar gyfer gwestai, a gwely a brecwast. Felly, yn y bôn, er mwyn osgoi'r dreth gyngor, rhaid i chi naill ai fodloni is-adran (2), neu yng Nghymru, is-adran (2BB). A phan ddywed is-adran (2), nad yw'n llety hunanddarpar hunangynhwysol a ddarparir yn fasnachol mae hynny'n ddau 'nad', oherwydd mae'n mynd yn ôl hefyd at yr 'eiddo nad yw'n eiddo domestig' ar ddechrau'r is-adran honno. Ac rwy'n credu mai (2BB) y dylem fod yn ei drafod yma yn hytrach na'r didoliad ar gyfer gwestai, a gwely a brecwast. Mike.
English: Thank you. I'll just put on the record again what I said. I said, 'Don't give domestic rate relief on residential properties, whether they're rented out or not'.
Welsh: Diolch. Fe gofnodaf eto yr hyn a ddywedais. Dywedais, 'Peidiwch â rhoi rhyddhad ardrethi domestig ar eiddo preswyl, p'un a ydynt yn cael eu gosod ar rent neu beidio'.
English: Yes, Mike, you did come up with a different solution. I accept that, but I think you did also mention the carve-out, as we'd heard earlier, before. I don't think any of us are proposing a hotel, B&B change to what subsection (2) says, and I think it's important to recognise subsection (2B) and that reference to non-self-contained self-catering accommodation provided commercially just -
Welsh: Do, Mike, fe wnaethoch gynnig ateb gwahanol. Rwy'n derbyn hynny, ond credaf i chi sôn hefyd am y didoliad, fel y clywsom yn gynharach, o'r blaen. Nid wyf yn meddwl bod unrhyw un ohonom yn argymell newid gwesty, gwely a brecwast i'r hyn y mae is-adran (2) yn ei ddweud, ac rwy'n credu ei bod yn bwysig cydnabod is-adran (2B) a'r cyfeiriad at eiddo nad yw'n llety hunanddarpar hunangynhwysol yn cael ei ddarparu'n fasnachol -
English: I will take the intervention now.
Welsh: Fe dderbyniaf ymyriad yn awr.
English: I appreciate what you're saying and I think there's some merit in having a discussion about how to take that forward. The one other category of accommodation that we haven't yet introduced into this debate, of course, is holiday caravan accommodation. I live in an area where holiday caravan tourism is a very important part of the economy. One of the problems and challenges we have there is that, with extended seasons, many people are using those holiday caravans as their main residences, and that also is then giving rise to costs and burdens on local authorities, for which they are not recompensed.
Welsh: Rwy'n derbyn yr hyn rydych yn ei ddweud a chredaf ei bod yn werth cael trafodaeth ynglŷn â sut i fwrw ymlaen â hynny. Yr un categori arall o lety nad ydym wedi'i gyflwyno eto yn y ddadl hon, wrth gwrs, yw llety carafanau gwyliau. Rwy'n byw mewn ardal lle mae twristiaeth carafanau gwyliau yn rhan bwysig iawn o'r economi. Un o'r problemau a'r heriau sydd gennym yno, gyda thymhorau estynedig, yw bod llawer o bobl yn defnyddio'r carafanau gwyliau hynny fel eu prif breswylfeydd, ac mae hynny wedyn yn arwain at gostau a beichiau ar awdurdodau lleol, costau na chânt eu had-dalu amdanynt.