English: Can I thank Bethan Sayed for her contribution and the many important points that she's also made in the questions that she's raised today? I think it's fair to say that when workers tell Members that this hasn't come necessarily as a surprise, it's probably because the four strands of the transformation programme include one that specifically states that they wish to reduce employment costs. And therefore, it shouldn't come as a surprise that Tata Europe are looking to reduce the number of people that are employed, and that's why for months upon months I was calling on the UK Government to deliver the sector deal and to convene the steel council, so that we could be in a position right across the UK, working together, to respond very rapidly to any requirement for assistance, not just from Welsh Government but from UK Government as well. That steel council has still not taken place, and I have again called on the UK Government to convene it as soon as possible. But it's also fair to say, I think, today that the joint venture was also going to lead to job losses across Europe, and members of Bethan's own party regularly highlighted the very real risk that this could happen. The fact is, for Tata to ensure that it has a sustainable future going forward, it needs to make savings, but it also needs to invest in capex. This morning, when I spoke with Tata, I was assured time and again that the savings that it seeks to make will be diverted straight back into investment in capex projects. We were given barely any notice, for commercial reasons, which I'm sure the Member would respect. However, I have asked for Tata to ensure that we are kept abreast of any information regarding the identification of functions that could be lost. I've been assured that they'll not pick off individual workers and that the trade unions will be fully engaged between now and February and during the implementation process as well. Bethan raises the important question of asking, 'How far do we go in supporting Tata?', 'How far do we go in supporting the steel sector in Wales?' We will go as far as we possibly can to ensure that it has a bright and sustainable future, but we will not relax the conditionality that we apply to our funding. We will not water down the support conditionality that is applied to Tata or any other business, no matter how difficult the operating environment is for them, because when we use taxpayers' money to support a business and we apply conditions that we expect to be honoured, we enter into a contract with a business. As many Members in this Chamber are aware, we've introduced an economic contract that seeks to ensure that a company can demonstrate growth, not just for itself, but also for the supply chain, and we will not give up on contracts of that nature. We will not allow conditionality to be relaxed. I think the Member also raises the question of whether we could essentially sever Welsh interests from the wider UK Tata Steel interests, in order to look at all opportunities. I don't think it would be possible to sever away Welsh interests. Once you do that, you open the door to individual sites across Wales also suggesting that they should sever links with other sites, and the fact of the matter is that pretty much all of Tata's sites, in the short term at least, are dependent on Port Talbot, and I think we need to be very, very careful when we raise the question of whether we could look at opportunities for specific sites, no matter whether they're in a collective within Wales rather than the UK as a whole or on an individual site-by-site basis.
Welsh: A gaf i ddiolch i Bethan Sayed am ei chyfraniad a'r llu o bwyntiau pwysig y mae hi hefyd wedi'u gwneud yn y cwestiynau y mae hi wedi'u codi heddiw? Rwy'n credu ei bod yn deg dweud pan fydd gweithwyr yn dweud wrth Aelodau nad yw hyn yn syndod o reidrwydd, mae'n debyg oherwydd bod pedwar llinyn y rhaglen drawsnewid yn cynnwys un sy'n datgan yn benodol eu bod yn dymuno lleihau costau cyflogaeth. Ac felly, ni ddylai fod yn syndod bod Tata Europe yn ceisio lleihau nifer y bobl a gyflogir, a dyna pam yr oeddwn i'n galw ar Lywodraeth y DU am fisoedd ar fisoedd i gyflwyno bargen y sector ac i gynnull y cyngor dur, fel y gallem ni fod mewn sefyllfa ledled y DU, trwy weithio gyda'n gilydd, i ymateb yn gyflym iawn i unrhyw ofyniad am gymorth, nid gan Lywodraeth Cymru yn unig ond gan Lywodraeth y DU hefyd. Nid yw'r cyngor dur hwnnw wedi digwydd o hyd, ac rwyf unwaith eto wedi galw ar Lywodraeth y DU i'w gynnull cyn gynted â phosibl. Ond mae hefyd yn deg dweud heddiw, yn fy marn i, bod y gyd-fenter hefyd yn mynd i arwain at golli swyddi ledled Ewrop, a thynnodd aelodau plaid Bethan ei hun sylw yn rheolaidd at y risg real iawn y gallai hyn ddigwydd. Y ffaith yw, er mwyn i Tata sicrhau bod ganddo ddyfodol cynaliadwy, mae angen iddo wneud arbedion, ond mae angen iddo fuddsoddi hefyd mewn gwariant cyfalaf. Y bore yma, pan siaradais â Tata, cefais sicrwydd dro ar ôl tro y bydd yr arbedion y mae'n ceisio'u gwneud yn cael eu dargyfeirio'n syth yn ôl i fuddsoddi mewn prosiectau gwariant cyfalaf. Prin y rhoddwyd unrhyw rybudd inni, am resymau masnachol rwy'n siŵr y byddai'r Aelod yn eu parchu. Fodd bynnag, rwyf wedi gofyn i Tata sicrhau ein bod yn cael yr wybodaeth ddiweddaraf am unrhyw beth sy'n ymwneud â nodi swyddogaethau y gellid eu colli. Rwyf wedi cael sicrwydd na fyddan nhw'n dewis gweithwyr unigol ac y bydd yr undebau llafur yn cael eu cynnwys yn llawn rhwng nawr a mis Chwefror ac yn ystod y broses weithredu hefyd. Mae Bethan yn codi'r cwestiwn pwysig trwy ofyn, 'Pa mor bell yr awn i gefnogi Tata?', 'Pa mor bell yr awn i gefnogi'r sector dur yng Nghymru?' Byddwn yn mynd cyn belled ag y gallwn i sicrhau bod ganddo ddyfodol disglair a chynaliadwy, ond ni fyddwn yn llacio'r amodau yr ydym yn eu cymhwyso i'n cyllid. Ni fyddwn yn glastwreiddio'r amodau cymorth a gymhwysir i Tata nac unrhyw fusnes arall, ni waeth pa mor anodd yw'r amgylchedd gweithredu iddyn nhw, oherwydd pan fyddwn yn defnyddio arian trethdalwyr i gefnogi busnes a chymhwyso amodau yr ydym yn disgwyl eu hanrhydeddu, rydym yn ymrwymo i gontract â busnes. Fel y gŵyr llawer o'r Aelodau yn y Siambr hon, rydym ni wedi cyflwyno contract economaidd sy'n ceisio sicrhau y gall cwmni ddangos twf, nid ar gyfer ei hun yn unig, ond ar gyfer y gadwyn gyflenwi hefyd, ac ni fyddwn yn rhoi'r gorau i gontractau o'r math hwnnw. Ni fyddwn yn caniatáu llacio'r amodau. Rwy'n credu bod yr Aelod hefyd yn codi'r cwestiwn a allem ni, i bob pwrpas, hollti buddiannau Cymru oddi wrth fuddiannau ehangach Tata Steel yn y DU, er mwyn ystyried pob cyfle. Nid wyf i'n credu y byddai'n bosibl gwahanu buddiannau Cymru. Wrth wneud hynny, rydych yn agor y drws i safleoedd unigol ledled Cymru gan awgrymu hefyd y dylen nhw hollti cysylltiad â safleoedd eraill, a'r gwir amdani yw bod pob un o safleoedd Tata, yn y tymor byr o leiaf, yn ddibynnol ar Bort Talbot, ac rwy'n credu bod angen i ni fod yn ofalus iawn, iawn wrth godi'r cwestiwn a allwn ni ystyried cyfleoedd ar gyfer safleoedd penodol, ni waeth a ydyn nhw ar y cyd yng Nghymru yn hytrach na'r DU yn gyffredinol neu ar sail safleoedd unigol.