English: Can I focus my comments just on three particular areas, the first of which is the apprenticeship levy issue? You will know, Cabinet Secretary, that the view of the UK Government is that they have devolved the resources to the Welsh Government to allow for this cash to be made available to Welsh police forces so that they can avail themselves of the benefits that the apprenticeship levy may be able to bring to them and their staff members. Of course, it's not an insignificant sum in the case of North Wales Police. For example, they have suggested to me that it's £423,000-worth of income per year, which they're currently foregoing because of the failure of the Welsh Government to seek some sort of agreement with the UK Government over the availability of that money. This is cash that is already in your pockets, so I think we do deserve an explanation as to why that cash is not being released to the North Wales Police force and the other police forces in Wales to enable them to upskill their workforces. Secondly, I will also pick up on the point of the schools liaison officers. It has already been made in many respects. Now, the view of the Welsh Government is that in future the new curriculum will be able to pick up the work that is being done by the schools liaison officers, but as Siân Gwenllian quite rightly pointed out, it's not just substance misuse that these officers are dealing with; it's also healthy relationships, anti-social behaviour and personal safety-related issues. Again, just in the case of North Wales Police, we're talking about £388,000 per year that that force will be deprived of because of a deliberate decision by the Welsh Government to redivert that cash into the education budget and away from our police force. I wonder, when you add that to the cost that they're foregoing in terms of the apprenticeship levy, how you expect just that one force to make up for £800,000 in future financial years, which they are currently not receiving as a result of the way in which the Welsh Government carves up its Welsh block grant. I listened carefully to the comments on PCSOs. I really value the work of PCSOs in my constituency. They're doing a fantastic job, particularly in terms of engagement with the local communities in which they work. I know that the Welsh Government has funded some 500 of these, and 101 of those are in north Wales at the moment, and I look to you today, Cabinet Secretary, to give a continued commitment to the funding of those PCSOs, because of the excellent work that they're doing. I don't think there's been a commitment beyond the next financial year, but it would be interesting to hear what your views are on that. I certainly want to see them continue for the whole duration of this Assembly, and I think some security around that would be very helpful indeed. Just finally, if I may, I want to comment on the partnership work that the police force is doing with local authorities and with the health board in particular in north Wales, and indeed some of the other emergency services. Many of the problems that the health board is creating for the police force are manifesting themselves in extra costs. So, for example, delays in ambulances arriving on the scene when they have been called by a police officer is a problem that's been cited by the North Wales Police that's causing them some angst. It takes officers away from other response duties when they're having to wait hours for an ambulance to turn up. Frankly, if a police officer calls an ambulance, or any other professional like a police officer or a doctor, they ought to be able to get that ambulance responding much more swiftly because of the extra pressures that it places on their services. In addition, North Wales Police have also said that they're having problems getting the Betsi Cadwaladr University Health Board to engage on mental health related matters. Again, that doesn't surprise me because of the problems that there are in that health board, but I do think that these are all adding to some of the pressures that our police forces are facing. I don't know what the situation is like in other parts of Wales, but certainly up there this lack of engagement from the health board and this lack of engagement from the ambulance service in terms of providing responses is certainly leading to additional costs. So, that, coupled with this lack of investment as far as the apprenticeship levy is concerned, and this lack of resource in terms of the schools liaison officers in future years, is causing some real concern. I do hope that you'll be able to give us some comfort on those and that you will look at these issues in future years to make sure that the resources are getting through.
Welsh: A gaf i ganolbwyntio fy sylwadau ar dri maes penodol yn unig, y cyntaf yw'r mater ynglŷn â'r ardoll prentisiaeth? Byddwch yn gwybod, Ysgrifennydd y Cabinet, mai barn Llywodraeth y DU yw ei bod wedi datganoli adnoddau i Lywodraeth Cymru i ganiatáu i'r arian hwn fod ar gael i heddluoedd Cymru er mwyn elwa ar y manteision hynny y gallasai'r ardoll prentisiaeth eu rhoi iddyn nhw ac aelodau eu gweithlu. Wrth gwrs, nid swm bach yw hwn yn achos Heddlu Gogledd Cymru. Er enghraifft, maen nhw wedi awgrymu i mi ei fod yn £423,000 o incwm yn flynyddol y maen nhw ar hyn o bryd yn ei ildio oherwydd methiant Llywodraeth Cymru i gael rhyw fath o gytundeb gyda Llywodraeth y DU am argaeledd yr arian hwnnw. Mae hwn yn arian parod sydd yn eich pocedi chi eisoes, felly rwy'n credu ein bod yn haeddu eglurhad pam nad yw'r arian hwnnw'n cael ei ryddhau i Heddlu Gogledd Cymru a heddluoedd eraill yng Nghymru i'w galluogi i wella sgiliau eu gweithluoedd. Yn ail, rwyf hefyd am godi'r pwynt am swyddogion cyswllt ysgolion. Mae wedi ei wneud mewn sawl ffordd yn barod. Erbyn hyn, barn Llywodraeth Cymru yw y bydd y cwricwlwm newydd yn y dyfodol yn gallu parhau â'r gwaith sy'n cael ei wneud gan swyddogion cyswllt ysgolion, ond fel y dywedodd Siân Gwenllian yn gwbl briodol, nid camddefnyddio sylweddau yw'r unig beth y mae'r swyddogion hyn yn ymdrin ag ef; mae perthynas iach, ymddygiad gwrthgymdeithasol a materion sy'n ymwneud â diogelwch personol yn faterion eraill hefyd. Eto, yn achos Heddlu Gogledd Cymru yn unig, rydym yn sôn am £388,000 y flwyddyn y bydd yr heddlu hwn yn amddifad ohono oherwydd penderfyniad bwriadol gan Lywodraeth Cymru i ailgyfeirio'r arian hwnnw i'r gyllideb addysg ac oddi wrth ein heddlu. Tybed, pan fyddwch yn ychwanegu at hynny gost yr hyn y maen nhw'n ei ildio o ran yr ardoll prentisiaeth, sut ydych chi'n disgwyl i ddim ond yr un heddlu hwnnw wneud iawn am £800,000 yn y blynyddoedd ariannol i ddod, nad ydyn nhw ar hyn o bryd yn ei dderbyn o ganlyniad i'r ffordd y mae Llywodraeth Cymru yn mynd ati i rannu ei grant bloc. Gwrandewais yn astud ar y sylwadau ar swyddogion cymorth cymunedol yr heddlu. Rwy'n gwir werthfawrogi gwaith y swyddogion cymorth cymunedol yn fy etholaeth i. Maen nhw'n gwneud gwaith rhagorol, yn enwedig o ran ymgysylltu â'r cymunedau lleol lle y maen nhw'n gweithio. Gwn fod Llywodraeth Cymru wedi ariannu tua 500 o'r rhain, ac mae 101 o'r rheini yn y Gogledd ar hyn o bryd. Ac rwyf yn gofyn i chi heddiw, Ysgrifennydd y Cabinet, i roi ymrwymiad parhaol i ariannu'r swyddogion cymunedol hynny, oherwydd y gwaith rhagorol y maen nhw'n ei wneud . Nid wyf i'n credu bod unrhyw ymrwymiad wedi ei wneud y tu hwnt i'r flwyddyn ariannol nesaf, ond byddai'n ddiddorol cael clywed beth yw eich barn chi am hynny. Rwyf i yn sicr yn dymuno eu gweld yn parhau am gyfnod llawn y Cynulliad hwn, a chredaf y byddai rhywfaint o sicrwydd ynghylch hynny yn rhywbeth defnyddiol dros ben. Ac yn olaf i gyd, os caf i, hoffwn roi fy marn ar y gwaith partneriaeth y mae'r heddlu yn ei wneud gydag awdurdodau lleol a'r bwrdd iechyd yn y Gogledd yn benodol, ac yn wir rai o'r gwasanaethau argyfwng eraill. Mae llawer o'r problemau y mae'r bwrdd iechyd yn eu creu i'r heddlu yn dod â chostau ychwanegol yn eu sgil. Felly, er enghraifft, mae oedi wrth aros am ambiwlans i gyrraedd y man pan fydd swyddog yr heddlu wedi galw amdano yn broblem a nodwyd gan Heddlu Gogledd Cymru fel un sy'n achos cryn bryder ar eu rhan. Mae'n tynnu swyddogion oddi wrth ddyletswyddau ymateb eraill pan fydd yn rhaid aros am oriau cyn i ambiwlans gyrraedd. A dweud y gwir, pe byddai swyddog yr heddlu yn galw am ambiwlans, neu unrhyw weithiwr proffesiynol arall fel meddyg neu swyddog heddlu, dylen nhw fod â'r gallu i wneud i'r ambiwlans hwnnw ymateb yn gyflymach o lawer oherwydd y pwysau ychwanegol y mae'n ei osod ar eu gwasanaethau nhw. Yn ogystal â hynny, mae Heddlu Gogledd Cymru wedi dweud hefyd eu bod nhw'n cael problemau wrth geisio cael Bwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr i ymgysylltu ar faterion sy'n gysylltiedig ag iechyd meddwl. Eto, nid yw hynny'n fy synnu i oherwydd y problemau sy'n bodoli yn y Bwrdd Iechyd hwnnw. Ond rwy'n credu bod y rhain i gyd yn ychwanegu at rywfaint o'r pwysau a wynebir gan ein heddluoedd. Ni wn beth yw'r sefyllfa mewn rhannau eraill o Gymru, ond yn sicr yn y Gogledd mae'r diffyg ymgysylltu gan y bwrdd iechyd a'r diffyg ymgysylltu gan y gwasanaeth ambiwlans o ran darparu ymatebion yn arwain at gostau ychwanegol. Felly, mae hynny, ynghyd â'r diffyg hwn o ran buddsoddiad yn yr ardoll prentisiaeth, a'r diffyg adnoddau o ran y swyddogion cyswllt ysgolion yn y blynyddoedd i ddod, yn achosi cryn bryder. Rwyf yn gobeithio y gallwch roi rhywfaint o gysur inni o ran y pethau hynny ac y byddwch yn edrych ar y materion hyn yn y blynyddoedd i ddod er mwyn gwneud yn siŵr bod yr adnoddau yn mynd trwyddo.