English: Diolch, Deputy Llywydd. It's a pleasure to move the motion on the order paper today, tabled in my name. Before I begin, I would like to declare myself as a practising farmer. But, of course, the Bill goes much further than agriculture. I would also like to take this opportunity to thank the Commission staff who have supported me in bringing this draft Bill together. They have been excellent, as have my own staff. Knowing where exactly the food on your plate comes from, and wanting to tackle malnutrition in Wales, are priorities that I believe all political parties in this Chamber can support. I believe it's our collective moral responsibility to support this Bill to underpin our food security and production in Wales for future generations. For too long, we've taken for granted our food production and its security in this country. Not enough people have actually posed those morally and ethically difficult questions, such as, 'Where is this food from?', 'Am I supporting the local economy with this food?', 'How can we tackle malnutrition in society?', 'How do we use the food system to tackle climate change?' We now need to see action by all Governments of all colours to deliver a more prosperous future for the people in Wales. But, I'm not here to score petty political points Deputy Llywydd; I'm here because I believe that, together, we can make a difference. And that is why it is time for us as politicians to use the tools at our disposal. Let's step up and deliver the key areas of this Bill. So, why is the Bill needed? Well, we've witnessed the destructive impact of COVID that has caused havoc for supply chains across the world, and the impact that this has had on the availability of products here in Wales. But, the Bill contains the blueprint for how we can develop the food sector in ways that are sustainable, that enhance Wales's well-being, and create strong networks that will help make our food system more resilient.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd. Mae'n bleser cyflwyno'r cynnig ar y papur trefn heddiw, a gyflwynwyd yn fy enw i. Cyn imi ddechrau, hoffwn ddatgan fy mod yn ffermwr gweithredol. Ond wrth gwrs, mae'r Bil yn mynd yn llawer pellach nag amaethyddiaeth. Hoffwn fanteisio ar y cyfle hwn hefyd i ddiolch i staff y Comisiwn sydd wedi fy nghynorthwyo i baratoi'r Bil drafft hwn. Maent wedi bod yn rhagorol, fel y mae fy staff fy hun. Mae gwybod o ble yn union y daw'r bwyd ar eich plât, a'r awydd i fynd i'r afael â diffyg maeth yng Nghymru, yn flaenoriaethau y credaf y gall pob plaid wleidyddol yn y Siambr hon eu cefnogi. Credaf fod gennym gydgyfrifoldeb moesol i gefnogi'r Bil hwn er mwyn sicrhau diogelwch ein cyflenwad a'n cynhyrchiant bwyd yng Nghymru ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol. Ers gormod o amser, rydym wedi cymryd ein cynhyrchiant bwyd a diogelwch y cyflenwad bwyd yn y wlad hon yn ganiataol. Nid oes digon o bobl wedi gofyn y cwestiynau moesol a moesegol anodd hynny, megis, 'O ble y daw'r bwyd hwn?', 'A wyf fi'n cefnogi'r economi leol gyda'r bwyd hwn?', 'Sut y gallwn ni fynd i'r afael â diffyg maeth mewn cymdeithas?', 'Sut y mae defnyddio'r system fwyd i fynd i'r afael â newid hinsawdd?' Mae angen inni weld pob Llywodraeth o bob lliw yn gweithredu er mwyn sicrhau dyfodol mwy llewyrchus i bobl Cymru. Ond nid wyf yma i sgorio pwyntiau gwleidyddol dibwys, Ddirprwy Lywydd; rwyf yma am fy mod yn credu y gallwn, gyda'n gilydd, wneud gwahaniaeth. A dyna pam y mae'n bryd i ni fel gwleidyddion ddefnyddio'r offer sydd ar gael i ni. Gadewch inni gamu i'r adwy a chyflawni meysydd allweddol y Bil hwn. Felly, pam fod angen y Bil? Wel, rydym wedi gweld effaith ddinistriol COVID sydd wedi credu trafferthion mawr i gadwyni cyflenwi ledled y byd, a'r effaith y mae hyn wedi'i chael ar argaeledd cynhyrchion yma yng Nghymru. Ond mae'r Bil yn cynnwys y glasbrint ar gyfer y modd y gallwn ddatblygu'r sector bwyd mewn ffyrdd sy'n gynaliadwy, ffyrdd sy'n gwella llesiant Cymru, ac yn creu rhwydweithiau cryf a fydd yn helpu i wneud ein system fwyd yn fwy gwydn.