English: I'm unmuted now, hopefully. Thank you very much, acting Deputy Presiding Officer. I would like to thank all Members very much for their contributions to this afternoon's debate. The range of views expressed today is a reflection of just how wide-ranging this plan is and the breadth of challenges it will help us to meet over the next 20 years. In overall terms, to address contributions, 'Future Wales' will help us achieve decarboniastion and address the twinned emergencies in our climate and biodiversity. 'Future Wales' will also drive up standards of development and help to deliver placemaking. With it, this generates healthy, active communities and the conditions for a diverse vibrant economy of local businesses. And indeed, 'Future Wales' addresses national priorities such as affordable housing and renewable energy, and empowers regions and local authorities to decide the scale of development appropriate to their area and the detailed locations for development. Coming back to a few of the very specific comments made by Members this evening, decarbonising energy will be a key part of delivering our climate goals. We must decarbonise in a way that improves well-being in Wales through a managed transition supported by investment and innovation. The national development framework only relates to onshore developments. The climate change crisis means action onshore and offshore, and 'Future Wales' and the marine plan together address energy and reflect the energy hierarchy as set out in 'Planning Policy Wales'. Both plans recognise that there are a number of opportunities to generate renewable energy across a variety of technologies, both onshore and offshore, which will be maximised to help the targets. It's worth saying at this point, I think, Deputy Presiding Officer, that of course this is part of a suite of documents. As many Members did say in their commentary, it is very essential to read this together with a range of other plans. This is not a one-size-fits-all plan. A number of Members have made contributions about what it should contain, and I haven't time to go through them all, but many of them are of course contained in other sister documents to this particular document. I also just want to emphasise that the national development framework recognises the importance of smaller towns, especially in north Wales, allowing for local and regional plans to add that detail. I do not believe local communities want central Government to plan their futures. It is right and proper that local and distinctive rural issues are best dealt with at the local level to reflect the different characteristics of places across Wales. We do not want cloned towns and areas; we want our local communities to have a say in what their local communities look like. This is not about central government saying how that should work. In terms of the grid, which several people raised, we are working with the UK Government, Ofgem, distribution network operators and National Grid, who are responsible for the grid across the UK, to ensure they deliver an energy system that enables the low-carbon transition in Wales. I recognise the comments many Members have made, which is why we're working with them. I terms of delaying the plan some more, the important things such as climate change were important before the pandemic and, if anything, they're more important now. So, we don't want to see any further delay in this. We are having this debate at the start of the 60-day period. I am very much looking forward to continuing to debate it through that period. Many Members also mentioned digital communication. So, just to point out, there is a new policy supporting digital communication in the plan. We also have a 'town centre first' policy for the public sector, in response to points a number of other colleagues made, and we are working specifically with marine plan colleagues, especially on the offshore/onshore interface. But, the national development framework does not deal with offshore; that's for the marine plan. We also, of course, have very specific policies on areas such as Holyhead and other important ports. Acting Deputy Presiding Officer, I don't have time to go through all of the individual contributions that Members made, but the next step for this plan is now in the hands of this Senedd. It has 60 days, up to 26 November, to set out its views on the changes I have proposed and on the emerging final plan. I understand the climate change committee certainly intends to set time aside to gather evidence and I'd be very happy to go into more detail on the proposed changes with them over the next couple of months. Once I have received the Senedd's views, I intend to make quick progress towards finalising the plan. I sense that there is a real expectation and anticipation amongst developers, local authorities and communities for this all-important top tier of the development plan system to be completed and put into practice as soon as possible. So, my intention is to publish 'Future Wales: the national plan' in February. At that point, I will also lay out how I have taken the Senedd's views on board. I genuinely hope that this early debate will help Members to take the opportunity to read the emerging plan and the changes we've made since last summer to strengthen it. A 20-year plan is a big opportunity to shape our country and to make good on our promises of a fairer, greener, healthier and more prosperous country. Diolch.
Welsh: Gallwch chi fy nghlywed i nawr, gobeithio. Diolch yn fawr iawn, Dirprwy Lywydd dros dro. Hoffwn i ddiolch yn fawr iawn i'r holl Aelodau am eu cyfraniadau at y ddadl y prynhawn yma. Mae'r amrywiaeth o safbwyntiau a fynegwyd heddiw yn adlewyrchiad o ba mor eang yw'r cynllun hwn a helaethder yr heriau y bydd yn ein helpu i ymateb iddyn nhw dros yr 20 mlynedd nesaf. Yn gyffredinol, i fynd i'r afael â'r cyfraniadau, bydd 'Dyfodol Cymru' yn ein helpu i ddatgarboneiddio a mynd i'r afael â'r argyfyngau'r newid yn ein hinsawdd a bioamrywiaeth ar y cyd. Bydd 'Dyfodol Cymru' hefyd yn codi safonau datblygu ac yn helpu i greu lleoedd. Yn ei sgil, mae hyn yn creu cymunedau iach a gweithgar a'r amodau ar gyfer economi fywiog amrywiol o fusnesau lleol. Ac yn wir, mae 'Dyfodol Cymru' yn mynd i'r afael â blaenoriaethau cenedlaethol fel tai fforddiadwy ac ynni adnewyddadwy, ac yn grymuso rhanbarthau ac awdurdodau lleol i benderfynu faint o ddatblygiad sy'n briodol i'w hardal a'r lleoliadau manwl i'w datblygu. Gan ddychwelyd at rai o'r sylwadau penodol iawn y mae Aelodau wedi eu gwneud heno, bydd datgarboneiddio ynni yn rhan allweddol o gyflawni ein nodau hinsawdd. Mae'n rhaid i ni ddatgarboneiddio mewn ffordd sy'n gwella lles yng Nghymru trwy broses drosglwyddo wedi ei rheoli ac wedi ei gefnogi gan fuddsoddiad ac arloesedd. Mae'r fframwaith datblygu cenedlaethol yn ymwneud â datblygiadau ar y tir yn unig. Mae'r argyfwng newid yn yr hinsawdd yn galw am weithredu ar y tir ac ar y môr, ac mae 'Dyfodol Cymru' a'r cynllun morol gyda'i gilydd yn mynd i'r afael ag ynni ac yn adlewyrchu'r hierarchaeth ynni fel y'i nodir yn 'Polisi Cynllunio Cymru'. Mae'r ddau gynllun yn cydnabod bod nifer o gyfleoedd i gynhyrchu ynni adnewyddadwy ar draws amrywiaeth o dechnolegau, ar y tir ac ar y môr, a bydd manteisio arnyn nhw i'r eithaf i helpu'r targedau. Mae gwerth dweud ar y pwynt hwn, rwy'n credu, Dirprwy Lywydd, fod hyn, wrth gwrs, yn rhan o gyfres o ddogfennau. Fel y gwnaeth llawer o'r Aelodau ei ddweud yn eu sylwadau, mae'n hanfodol iawn darllen hyn ar y cyd ag amrywiaeth o gynlluniau eraill. Nid cynllun sy'n addas i bawb yw hwn. Mae nifer o'r Aelodau wedi gwneud cyfraniadau am yr hyn y dylai ei gynnwys, ac nid oes gen i amser i drafod pob un ohonyn nhw, ond mae llawer ohonyn nhw, wrth gwrs, wedi eu cynnwys mewn chwaer ddogfennau eraill i'r ddogfen benodol hon. Hoffwn i bwysleisio hefyd fod y fframwaith datblygu cenedlaethol yn cydnabod pwysigrwydd trefi llai, yn enwedig yn y gogledd, gan ganiatáu i gynlluniau lleol a rhanbarthol ychwanegu'r manylion hynny. Nid wyf i'n credu bod cymunedau lleol yn dymuno i Lywodraeth ganolog gynllunio eu dyfodol. Mae'n iawn ac yn briodol mai'r ffordd orau o ymdrin â materion gwledig lleol ac unigryw yw ar lefel leol i adlewyrchu gwahanol nodweddion lleoedd ledled Cymru. Nid ydym ni'n dymuno cael trefi ac ardaloedd wedi eu clonio; rydym ni'n awyddus i'n cymunedau lleol gael dweud eu dweud ynghylch sut olwg sydd ar eu cymunedau lleol. Nid yw hyn yn ymwneud â llywodraeth ganolog yn dweud sut y dylai hynny weithio. O ran y grid, a godwyd gan nifer o bobl, rydym yn gweithio gyda Llywodraeth y DU, Ofgem, gweithredwyr rhwydwaith dosbarthu a'r Grid Cenedlaethol, sy'n gyfrifol am y grid ledled y DU, i sicrhau eu bod yn darparu system ynni sy'n galluogi'r trosglwyddo carbon isel yng Nghymru. Rwy'n cydnabod y sylwadau y mae llawer o'r Aelodau wedi eu gwneud, a dyna pam yr ydym yn gweithio gyda nhw. O ran gohirio'r cynllun yn fwy, roedd y pethau pwysig fel newid yn yr hinsawdd yn bwysig cyn y pandemig ac, os rhywbeth, maen nhw'n bwysicach nawr. Felly, nid ydym ni'n dymuno gweld unrhyw oedi pellach yn hyn. Rydym ni yn cael y ddadl hon ar ddechrau'r cyfnod o 60 diwrnod. Rwyf yn edrych ymlaen yn fawr at barhau i'w drafod trwy'r cyfnod hwnnw. Soniodd llawer o'r Aelodau hefyd am gyfathrebu digidol. Felly, dim ond i dynnu sylw, mae polisi newydd sy'n cefnogi cyfathrebu digidol yn y cynllun. Mae gennym ni hefyd bolisi 'canol y dref yn gyntaf' ar gyfer y sector cyhoeddus, mewn ymateb i bwyntiau y gwnaeth nifer o gydweithwyr eraill, ac rydym yn gweithio'n benodol gyda chydweithwyr yn y cynllun morol, yn enwedig ar y rhyngwyneb ar y môr/ar y tir. Ond, nid yw'r fframwaith datblygu cenedlaethol yn ymdrin â'r môr; mae hynny yn y cynllun morol. Mae gennym ni hefyd, wrth gwrs, bolisïau penodol iawn ar ardaloedd fel Caergybi a phorthladdoedd pwysig eraill. Dirprwy Lywydd Dros Dro, nid oes gen i amser i drafod yr holl gyfraniadau unigol a wnaeth yr Aelodau, ond mae cam nesaf y cynllun hwn yn nwylo'r Senedd hon bellach. Mae ganddi 60 diwrnod, hyd at 26 Tachwedd, i nodi ei barn ar y newidiadau yr wyf i wedi eu cynnig ac ar y cynllun terfynol datblygol. Rwy'n deall bod y pwyllgor newid yn yr hinsawdd yn sicr yn bwriadu neilltuo amser i gasglu tystiolaeth a byddwn i'n hapus iawn i roi mwy o fanylion iddyn nhw am y newidiadau arfaethedig yn ystod y misoedd nesaf. Pan fyddaf i wedi cael barn y Senedd, rwy'n bwriadu gwneud cynnydd cyflym tuag at gwblhau'r cynllun. Rwy'n synhwyro bod disgwyliad ac aros gwirioneddol ymhlith datblygwyr, awdurdodau lleol a chymunedau i'r haen uchaf hollbwysig hon o system y cynllun datblygu gael ei chwblhau a'i rhoi ar waith cyn gynted â phosibl. Felly, fy mwriad yw cyhoeddi 'Dyfodol Cymru: y cynllun cenedlaethol' ym mis Chwefror. Bryd hynny, byddaf i hefyd yn nodi sut yr wyf i wedi gweithredu ar farn y Senedd. Rwy'n gobeithio yn fawr y bydd y ddadl gynnar hon yn helpu'r Aelodau i fanteisio ar y cyfle i ddarllen y cynllun datblygol a'r newidiadau yr ydym wedi eu gwneud i'w gryfhau ers yr haf diwethaf. Mae cynllun 20 mlynedd yn gyfle mawr i lunio ein gwlad ac i gyflawni ein haddewidion o wlad decach, wyrddach, iachach a mwy ffyniannus. Diolch.