English: Diolch yn fawr, Llywydd. One of this Government's key areas of focus is on nurturing the everyday parts of our economy. The industries and firms that are there because people are there, the food we eat, the homes we live in, the energy we use and the care we receive: these are the foundations of our economy. They account for four in 10 jobs, and £1 in every £3 that we spend. And they are well-being critical. That is to say, the fallout from their disruption goes beyond economic impacts and would undermine safe and civilised life. As we head into increasingly challenging economic conditions, our focus on the foundational economy is intensifying because it's the part of the economy that can be more resilient to external economic shocks. Even if a change in the global economy tips the attitude of a large multinational company against investing in Wales, the foundational economy remains. And fostering it is within our power - the levers are devolved and can be pulled relatively quickly. My colleague Ken Skates has set the direction in the Welsh Government's economic action plan to shift away from a sectoral approach to economic development to one focused on place. The plan's emphasis on inclusive growth places a greater importance on making the communities we live in stronger and more resilient. Over the last year, we've been working together to design an approach to nurture the foundations of our local economies, focusing not just on economic outputs, but on the quality of people's experience of everyday life. This is part of a movement that is taking place in cities and regions across the world. In Barcelona, the city region is developing a strategic plan for foundational basics, and in Austria their equivalent of the Trades Union Congress has a foundational campaign under the slogan 'a good life for all'. But the Welsh Government is the first in the world to adopt the foundational economy approach at a national level, and, in fashioning a distinctively Welsh approach to this movement for change, we are focusing on three key areas. Firstly, experimenting: we've created a £4.5 million foundational economy challenge fund to trial ways of growing and improving this part of the economy. Over recent weeks, we've announced 52 innovative projects across Wales that we are supporting, from food and social care to construction and regeneration, and from applicants in the public, private and third sectors. They are now experimenting with different approaches, and we'll be creating strong communities of practice to spread what works, and to learn from what doesn't. And I want to include projects in the Arfor innovation fund. These schemes, which we agreed with Plaid Cymru as part of the last budget agreement, are focused on supporting the Welsh language through the local economy, and they fit within the foundational economy approach. So, it's important that they are part of the learning networks that we are creating.
Welsh: Diolch yn fawr, Llywydd. Un o'r meysydd allweddol y mae'r Llywodraeth hon yn canolbwyntio arnyn nhw yw meithrin elfennau bob dydd ein heconomi. Y diwydiannau a'r cwmnïau sydd yno am fod pobl yn bresennol, y bwyd yr ydym ni'n ei fwyta, y cartrefi yr ydym ni'n byw ynddyn nhw, yr ynni yr ydym ni'n ei ddefnyddio a'r gofal yr ydym ni'n ei gael: dyma sylfeini ein heconomi ni. Maen nhw'n gyfrifol am bedair ym mhob 10 swydd, a £1 ym mhob £3 a wariwn ni. Ac maen nhw'n hanfodol i lesiant. Hynny yw, fe fyddai canlyniadau unrhyw darfu arnyn nhw'n mynd y tu hwnt i effeithiau economaidd ac fe fyddai'n tanseilio bywyd diogel a gwaraidd. Wrth inni deithio tuag at amodau economaidd sy'n fwyfwy heriol, mae ein ffocws ar yr economi sylfaenol yn dwysáu gan mai honno yw'r rhan o'r economi sy'n gallu bod yn fwy cydnerth i wrthsefyll ergydion economaidd allanol. Hyd yn oed pe byddai newid yn yr economi fyd-eang yn peri i gwmni rhyngwladol mawr ddewis peidio â buddsoddi yng Nghymru, fe fyddai'r economi sylfaenol yma o hyd. Ac mae meithrin hyn o fewn ein gallu ni - mae'r dulliau ar gyfer cyflawni hynny wedi eu datganoli ac fe ellir eu defnyddio'n gymharol gyflym. Mae fy nghyd-Aelod Ken Skates wedi pennu'r cyfeiriad yng nghynllun gweithredu economaidd Llywodraeth Cymru ar gyfer symud oddi wrth ddull sectoraidd o ddatblygu economaidd tuag at un sy'n canolbwyntio ar leoliad. Mae pwyslais y cynllun ar dwf cynhwysol yn rhoi mwy o bwysigrwydd ar wneud y cymunedau yr ydym ni'n byw ynddyn nhw'n fwy cadarn ac yn fwy cydnerth. Yn ystod y flwyddyn ddiwethaf, rydym wedi bod yn gweithio gyda'n gilydd i greu dull o feithrin sylfeini ein heconomïau lleol, gan ganolbwyntio nid yn unig ar ganlyniadau economaidd, ond hefyd ar ansawdd profiad pobl o fywyd bob dydd. Mae hyn yn rhan o fudiad sy'n digwydd mewn dinasoedd a rhanbarthau yn fyd-eang. Yn Barcelona, mae'r ddinas-ranbarth yn datblygu cynllun strategol ar gyfer hanfodion sylfaenol, ac yn Awstria mae gan yr hyn sy'n cyfateb i Gyngres yr Undebau Llafur yn y fan honno ymgyrch sylfaenol o dan y slogan 'Bywyd Da i Bawb'. Ond Llywodraeth Cymru yw'r gyntaf yn y byd i fabwysiadu dull economi sylfaenol ar lefel genedlaethol. Ac wrth greu dull Cymreig o weithredu'r symudiad hwn tuag at newid, rydym yn canolbwyntio ar dri maes allweddol. Yn gyntaf, arbrofi: rydym wedi creu cronfa her economi sylfaenol o £4.5 miliwn i dreialu ffyrdd o feithrin a gwella'r rhan hon o'r economi. Yn ystod yr wythnosau diwethaf, rydym wedi cyhoeddi 52 o brosiectau arloesol ledled Cymru yr ydym ni'n eu cefnogi, o fwyd a gofal cymdeithasol i adeiladu ac adfywio, a chan ymgeiswyr yn y sectorau cyhoeddus a phreifat a'r trydydd sector. Erbyn hyn, maen nhw'n arbrofi gyda gwahanol ddulliau o weithredu, ac fe fyddwn ni'n creu cymunedau ymarfer cryf ar gyfer ehangu'r hyn sy'n gweithio a dysgu o'r pethau sydd ddim yn gweithio. Ac rwy'n awyddus i gynnwys prosiectau yng nghronfa arloesi Arfor. Mae'r cynlluniau hyn, y cytunwyd arnynt â Phlaid Cymru fel rhan o gytundeb y gyllideb ddiwethaf, yn canolbwyntio ar gefnogi'r Gymraeg drwy gyfrwng yr economi leol, ac maen nhw'n cyd-fynd â dull economi sylfaenol. Felly, mae'n bwysig eu bod nhw'n rhan o'r rhwydweithiau dysgu yr ydym ni'n eu creu.