English: Thank you, David, for your very thoughtful contribution. There's nothing more enticing, but misleading, than this slogan of taking back control, and one of the things that the Brexiteers have to do now is, as David says, define what we actually mean by that. And far from taking back control, I feel that we may lose completely control of something that is fantastically important to all of us, which is the quality and safety of food. For decades, the food on our plate has been protected by our membership of the EU. What now is going to happen to food standards, and who will regulate them in Brexit Britain? How are we going to avoid another horse meat scandal? We in Wales are very proud of the Welsh food that we produce and that which we export, along with live animals, to the EU, and we hope that we're going to be able to continue doing that. But, in gross terms, the amount involved is tiny compared with the manufactured industrial goods or services that contribute to our balance of trade. I looked in vain for the list of foods in the table of goods exported in the Welsh White Paper, and of course it's not there, because the amounts involved are below the top 25. So, it's a real danger that food safety will be traded by other much more powerful forces that will influence the way in which Theresa May will approach these negotiations. Now, Theresa May has stated really clearly that she doesn't want the UK to stay in the single market, and it looks increasingly likely that tariffs will be imposed on UK goods, as we fall off the end of the two-year process. That means the UK will impose tariffs on EU goods in retaliation. However, I don't think tariffs are the main risk to Welsh agriculture. The fall in the pound has already produced a post-Brexit boost to Welsh exports, which is to be welcomed, but there's a much greater danger to agriculture in Wales, and that is a flood of cheap imports from other parts of the world, with none of the safeguards on food quality that we rely on within the EU. Theresa May seems extremely keen to strike a deal across the pond with Donald Trump, and in an interview on BBC radio a couple of weeks ago, the chief economist of the American Farm Bureau Federation made it crystal clear that any US trade deals struck by Theresa May would be contingent on the UK public stomaching imports of US foods that we have previously rejected. We are talking about beef from cattle implanted with growth hormones, chlorine-washed chicken, and unlabelled genetically modified foods. We would have to swallow the 82 pesticides used in the US that are banned in the EU on health and environmental grounds. Amongst these is atrazine, a herbicide thought to affect the immune system and linked to birth defects. Talking about GM foods, in the EU we are protected by the fact that anybody making food using GM ingredients must clearly label that. The only GM foods currently on British shelves are sweet American junk foods like popcorn and cheap cooking oils aimed at the catering trade. In the US, GM is everywhere and doesn't have to be labelled. The only way you can avoid eating GM ingredients is to buy organic food, cook at home and never eat out. So, Scotland, Northern Ireland and Wales have all effectively banned GM cultivation; that is our political decision. And what relevance will the Sewel convention have if Theresa May strikes a deal with the United States, which means a flood of GM foods into the UK market? It'll be impossible to hold that policy. So, we have to appreciate the possibility of all these adulterated foods flooding our market and certainly potentially putting out of business our agriculture, and that is completely scary to me. In terms of our negotiations on Brexit, it means that we could be expelled from the network of agencies that regulate and provide intelligence in relation to food adulteration activities. We already face major challenges on our food and we need to be really mindful of how we can protect our consumers by remaining part of the European Food Safety Authority, which I understand we can do even if we are chucked out of the single market. We have to bear in mind that, at the moment, we could be shouldering greater responsibility for enforcement of proper food when local authority resourcing of food safety controls are already under strain, and the Food Standards Agency has been narrowed at the moment, and no longer has the sort of expertise that would be required on what is already a global industry. So, these are major concerns that I hope will be taken into account by the Welsh Government and by the UK Parliament.
Welsh: Diolch i chi, David, am eich cyfraniad ystyriol iawn. Does dim byd yn fwy deniadol, ond camarweiniol, na'r slogan hwn o gymryd rheolaeth yn ôl, ac un o'r pethau y mae'n rhaid i'r Brexiteers ei wneud yn awr yw, fel y dywed David, diffinio'r hyn yr ydym mewn gwirionedd yn ei olygu wrth hynny. Ac ymhell o gymryd rheolaeth yn ôl, rwy'n teimlo y gallwn golli'n llwyr reolaeth dros rywbeth sy'n hynod bwysig i bob un ohonom, sef ansawdd a diogelwch bwyd. Am ddegawdau, mae'r bwyd ar ein plât wedi cael ei ddiogelu gan ein haelodaeth o'r UE. Beth sydd bellach yn mynd i ddigwydd i safonau bwyd, a phwy fydd yn eu rheoleiddio ym Mhrydain Brexit? Sut ydym ni'n mynd i osgoi sgandal cig ceffyl arall? Rydym ni yng Nghymru yn falch iawn o'r bwyd Cymreig a gynhyrchwn ac yr ydym yn ei allforio, ynghyd ag anifeiliaid byw, i'r UE, a gobeithio y gallwn barhau i wneud hynny. Ond, mewn termau crynswth, mae'r swm dan sylw yn fach iawn o'i gymharu â'r nwyddau diwydiannol a weithgynhyrchwyd neu wasanaethau sy'n cyfrannu at ein mantolen fasnach. Edrychais yn ofer am y rhestr o fwydydd yn y tabl o nwyddau a allforiwyd ym Mhapur Gwyn Cymru, ac wrth gwrs nid yw yno, oherwydd bod y symiau dan sylw yn is na'r 25 uchaf. Felly, mae'n berygl gwirioneddol y bydd diogelwch bwyd yn cael ei fasnachu gan rymoedd llawer mwy pwerus eraill a fydd yn dylanwadu ar y ffordd y bydd Theresa May yn mynd o gwmpas y trafodaethau hyn. Yn awr, mae Theresa May wedi datgan yn glir iawn nad yw hi am i'r DU aros yn y farchnad sengl. Ac mae'n edrych yn fwyfwy tebygol y bydd tariffau yn cael eu gosod ar nwyddau'r DU, wrth i ni ddod at ddiwedd y broses ddwy flynedd. Mae hynny'n golygu y bydd y DU yn gosod tariffau ar nwyddau'r UE er mwyn dial. Fodd bynnag, nid wyf yn credu mai tariffau yw'r prif risg i amaethyddiaeth Cymru. Mae'r gostyngiad yn y bunt eisoes wedi cynhyrchu hwb ôl-Brexit i allforion Cymru, sydd i'w groesawu. Ond mae llawer mwy o berygl i amaethyddiaeth yng Nghymru, sef llif o fewnforion rhad o rannau eraill o'r byd, heb ddim o'r mesurau diogelu ar ansawdd bwyd yr ydym yn dibynnu arnynt o fewn yr UE. Mae Theresa May yn ymddangos i fod yn hynod o awyddus i daro bargen ar draws y dŵr gyda Donald Trump, ac mewn cyfweliad ar radio'r BBC ychydig wythnosau yn ôl, eglurodd prif economegydd Ffederasiwn Biwro Ffermydd America yn hollol glir y byddai unrhyw gytundebau masnach yr Unol Daleithiau a fyddai'n cael eu gwneud gan Theresa May o bosib yn amodol ar weld cyhoedd y DU yn stumogi mewnforion bwydydd o'r Unol Daleithiau yr ydym wedi'u gwrthod yn flaenorol. Rydym yn siarad am gig eidion sy'n dod o wartheg lle mae hormonau twf wedi'u mewnblannu, cywion ieir wedi'u golchi â chlorin, a bwydydd heb eu labelu a addaswyd yn enetig. Byddai'n rhaid i ni lyncu'r 82 o blaladdwyr a ddefnyddir yn yr Unol Daleithiau sy'n cael eu gwahardd yn yr UE ar sail amgylcheddol ac iechyd. Ymysg y rhain y mae atrasin, chwynladdwr y tybir sy'n effeithio ar y system imiwnedd ac sy'n gysylltiedig â namau geni. A siarad am fwydydd GM, yn yr UE rydym yn cael ein diogelu gan y ffaith bod unrhyw un sy'n gwneud bwyd gan ddefnyddio cynhwysion GM yn gorfod labelu hynny'n glir. Yr unig fwydydd GM ar silffoedd Prydain ar hyn o bryd yw bwydydd sothach Americanaidd melys fel popgorn ac olewau coginio rhad wedi'u hanelu at y fasnach arlwyo. Yn yr Unol Daleithiau, mae GM ym mhobman ac nid oes rhaid iddo gael ei labelu. Yr unig ffordd y gallwch osgoi bwyta cynhwysion GM yw prynu bwyd organig, coginio yn y cartref a byth bwyta allan. Felly, mae'r Alban, Gogledd Iwerddon a Chymru i gyd wedi gwahardd amaethu GM i bob pwrpas; dyna ein penderfyniad gwleidyddol ni. A pha berthnasol fydd confensiwn Sewel os yw Theresa May yn taro bargen gyda'r Unol Daleithiau, sy'n golygu llif o fwydydd GM yn dod i mewn i'r farchnad yn y DU? Bydd yn amhosibl cynnal y polisi hwnnw. Felly, mae'n rhaid i ni sylweddoli y bydd yna bosibilrwydd y gwelwn yr holl fwydydd difwynedig hyn yn gorlifo ein marchnad ac yn sicr gallai ein busnesau amaethyddiaeth fynd i'r wal. Mae hynny'n gwbl frawychus i mi. O ran ein trafodaethau ar Brexit, mae'n golygu y gallem gael ein diarddel o'r rhwydwaith o asiantaethau sy'n rheoleiddio ac yn darparu gwybodaeth mewn perthynas â gweithgareddau difwyno bwyd. Rydym eisoes yn wynebu heriau mawr o ran ein bwyd ac mae angen i ni fod yn wirioneddol ymwybodol o sut y gallwn ddiogelu ein defnyddwyr drwy aros yn rhan o Awdurdod Diogelwch Bwyd Ewrop, ac rwy'n deall y gallwn wneud hynny hyd yn oed os ydym yn cael ein taflu allan o'r farchnad sengl. Mae'n rhaid i ni gofio, ar hyn o bryd, y gallem fod yn ysgwyddo mwy o gyfrifoldeb am orfodi bwyd priodol pan fo adnoddau awdurdodau lleol ar reolaethau diogelwch bwyd eisoes dan straen, ac mae'r Asiantaeth Safonau Bwyd wedi cael ei chyfyngu ar hyn o bryd, ac nid oes ganddi bellach y math o arbenigedd y byddai ei hangen ar yr hyn sydd eisoes yn ddiwydiant byd-eang. Felly, mae'r rhain yn bryderon mawr yr wyf yn gobeithio y bydd yn cael eu hystyried gan Lywodraeth Cymru a chan Senedd y DU.