techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Llyr, the issue around supply teaching is a complex and sensitive one. You will be aware that the task and finish group that was set up by the previous Minister have acknowledged in their own report, which was delivered to me, that there is no single answer to addressing the issue around supply teaching. It's not fair to say that no action has been taken. A group has been set up by myself to work through and implement the findings of the task and finish report. So, for instance, supply teachers now have access to Hwb, whereas they didn't have that before. We are working on new training arrangements for supply teachers. We have new collaborative arrangements in a number of local authorities around newly qualified teachers, who find themselves working in a supply route, to better support them in their role. And we continue to look at new models of delivering supply. As I said in my statement last week, in a question, I think, you raised then, officials have recently been in Northern Ireland to look at the experience of Northern Ireland. However, until we have the completion of the devolution of teachers' pay and conditions, we are somewhat constrained by our ability to introduce an innovative new model that I would like to see.
Welsh: Llyr, mae mater athrawon cyflenwi yn un cymhleth a sensitif. Fe fyddwch yn gwybod bod y grŵp gorchwyl a gorffen a sefydlwyd gan y Gweinidog blaenorol wedi cydnabod yn eu hadroddiad eu hunain, a gyflwynwyd i mi, nad oes un ateb unigol a all fynd i'r afael â mater athrawon cyflenwi. Nid yw'n deg dweud nad oes unrhyw gamau wedi eu cymryd. Rwyf wedi sefydlu grŵp i ystyried canfyddiadau'r adroddiad gorchwyl a gorffen a'u rhoi ar waith. Felly, er enghraifft, mae gan athrawon cyflenwi fynediad at Hwb bellach, lle nad oedd hynny'n wir o'r blaen. Rydym yn gweithio ar drefniadau hyfforddi newydd ar gyfer athrawon cyflenwi. Mae gennym drefniadau cydweithredol newydd ar waith mewn nifer o awdurdodau lleol mewn perthynas ag athrawon newydd gymhwyso sy'n gweithio ar y llwybr cyflenwi er mwyn eu cefnogi'n well yn eu rôl. Ac rydym yn parhau i edrych ar fodelau newydd o ddarparu athrawon cyflenwi. Fel y dywedais yn fy natganiad yr wythnos diwethaf, mewn cwestiwn a ofynnoch bryd hynny, rwy'n credu, mae swyddogion wedi bod yng Ngogledd Iwerddon yn ddiweddar i edrych ar brofiad Gogledd Iwerddon. Fodd bynnag, hyd nes bod y broses o ddatganoli cyflog ac amodau athrawon wedi'i chwblhau, rydym wedi ein cyfyngu braidd yn ein gallu i gyflwyno'r model newydd arloesol yr hoffwn ei weld.
English: Well, I've been approached by a constituent - and you mentioned pay and conditions - who was earning £115 a day as a supply teacher. She's now had a letter from her local authority to say that all schools must work through the private supply teaching agency, New Directions, with very few exceptions. And she tells me that will mean her pay will be cut to £85 a day, because New Directions retains about 30 per cent of the money paid by schools for the supply teachers. Is it any wonder that there's an increasing shortage of supply teachers, particularly in certain subject areas? And do you accept that our supply teachers deserve a better deal and a fairer day's pay?
Welsh: Wel, mae etholwr wedi cysylltu â mi - ac roeddech chi'n sôn am gyflog ac amodau - ac roedd hi'n ennill £115 y dydd fel athrawes gyflenwi. Mae hi bellach wedi cael llythyr gan ei hawdurdod lleol yn dweud bod yn rhaid i bob ysgol weithio drwy'r asiantaeth athrawon cyflenwi breifat, New Directions, gydag ychydig iawn o eithriadau. Ac mae hi'n dweud wrthyf y bydd hynny'n golygu y bydd ei chyflog yn gostwng i £85 y dydd, gan fod New Directions yn cadw oddeutu 30 y cant o'r arian a delir gan ysgolion am athrawon cyflenwi. A oes unrhyw syndod fod prinder cynyddol o athrawon cyflenwi, yn enwedig mewn rhai pynciau? A ydych yn derbyn bod ein hathrawon cyflenwi yn haeddu gwell cynnig a chyflog tecach?
English: The issue of the employment of supply teachers is for individual schools. Schools do not necessarily have to go through those individual procedures. Local authorities are encouraged to use the consortia arrangements, because that gives us some level of confidence around, for instance, checks for the individual practitioners who may be working in our schools. One of the issues that we did find with the task and finish group is that some of these smaller organisations that organise and supply supply teachers are not following some of the basic checks that we would want to ensure ourselves were happening in our schools. So, as I said, ultimately, there's a model for individual schools, but I would expect that all proper protections are in place for our supply teaching workforce. What's important to me is that we use supply teachers when necessary, but supply teaching doesn't become the default in many of our schools, and that disrupts learning, potentially, and has an impact on standards.
Welsh: Mater i ysgolion unigol yw cyflogi athrawon cyflenwi. Nid oes yn rhaid i ysgolion fynd drwy'r gweithdrefnau unigol hynny o reidrwydd. Anogir awdurdodau lleol i ddefnyddio trefniadau'r consortia, gan fod hynny'n rhoi rhywfaint o sicrwydd inni, er enghraifft, ynglŷn â gwiriadau ar gyfer yr ymarferwyr unigol a all fod yn gweithio yn ein hysgolion. Un o'r problemau a welsom gyda'r grŵp gorchwyl a gorffen yw nad yw rhai o'r sefydliadau llai o faint sy'n trefnu ac yn darparu athrawon cyflenwi yn dilyn rhai o'r gwiriadau sylfaenol yr hoffem sicrhau eu bod yn digwydd yn ein hysgolion. Felly, fel y dywedais, yn y pen draw, ceir model ar gyfer ysgolion unigol, ond buaswn yn disgwyl bod yr holl amddiffyniadau priodol ar waith ar gyfer ein gweithlu athrawon cyflenwi. Yr hyn sy'n bwysig i mi yw ein bod yn defnyddio athrawon cyflenwi pan fo angen, ond nad yw athrawon cyflenwi yn dod yn ddewis diofyn mewn llawer o'n hysgolion, ac mae hynny'n amharu ar ddysgu, o bosibl, ac yn effeithio ar safonau.
English: Well, you haven't addressed the question about whether they get a fair deal out of this. Because another supply teacher tells me he's considering giving up the job that he's done for 18 years because of this drastic reduction that he's facing in pay. And, in the meantime, of course, he tells me that he sees New Directions paying its directors a dividend of £100,000 a piece, and a share in a further £430,000 dividend from the firm's parent company. At the very time our schools are increasingly dependent on supply teachers for their services and support, you're kicking the prospect of reform two, maybe three, years further down the line. Now, in the meantime, supply teachers are seeing their pay being cut. So, do you think that it's right that a private agency is taking a third of supply teachers' pay?
Welsh: Wel, nid ydych wedi ateb y cwestiwn ynglŷn ag a ydynt yn cael cynnig teg yn hyn o beth. Oherwydd mae athro cyflenwi arall yn dweud wrthyf ei fod yn ystyried rhoi'r gorau i swydd y mae wedi'i gwneud ers 18 mlynedd oherwydd y gostyngiad sylweddol y mae'n ei wynebu yn ei gyflog. Ac yn y cyfamser, wrth gwrs, mae'n dweud wrthyf ei fod yn gweld New Directions yn talu difidend o £100,000 yr un i'w gyfarwyddwyr, a chyfran mewn difidend pellach o £430,000 gan riant-gwmni'r cwmni. Ar yr union adeg y mae ein hysgolion yn dibynnu fwyfwy ar athrawon cyflenwi am eu gwasanaethau a'u cymorth, rydych yn gwthio'r posibilrwydd o ddiwygio ddwy flynedd, efallai tair blynedd, ymhellach i'r dyfodol. Nawr, yn y cyfamser, mae cyflogau athrawon cyflenwi yn gostwng. Felly, a ydych yn credu ei bod hi'n iawn fod asiantaeth breifat yn mynd â thraean o gyflog athrawon cyflenwi?
English: As I said, the employment arrangements for individual supply teachers are a matter for schools. One of the more interesting examples of an alternative model that the task and finish group looked at was a co-operative model that was set up by teachers themselves in the south-west of England, and I'm very keen to see whether there are any lessons that can be learned from that. With regard to the use of private agencies, that's one of the reasons why we have set up these new consortia arrangements with local authorities for NQTs, so that, actually, it is the local authorities that are responsible for placing supply teachers in those areas. And those types of models, and the social contract that we have between us as a Welsh Government and our teaching workforce, is one I want to build on.
Welsh: Fel y dywedais, mater i'r ysgolion yw trefniadau cyflogi athrawon cyflenwi unigol. Un o'r enghreifftiau mwy diddorol o fodel amgen a ystyriwyd gan y grŵp gorchwyl a gorffen yw'r model cydweithredol a sefydlwyd gan yr athrawon eu hunain yn ne-orllewin Lloegr, ac rwy'n awyddus iawn i weld a oes unrhyw wersi y gellir eu dysgu o hynny. O ran defnyddio asiantaethau preifat, mae hwnnw'n un o'r rhesymau pam ein bod wedi sefydlu'r trefniadau consortia newydd hyn gydag awdurdodau lleol ar gyfer athrawon newydd gymhwyso, fel mai'r awdurdodau lleol, mewn gwirionedd, sy'n gyfrifol am leoli athrawon cyflenwi yn yr ardaloedd hynny. Ac mae'r mathau hynny o fodelau, a'r contract cymdeithasol sydd gennym rhyngom ni fel Llywodraeth Cymru a'n gweithlu addysgu, yn un rwy'n awyddus i adeiladu arno.
English: Diolch, Llywydd. Cabinet Secretary, this summer saw the worst Welsh GCSE results in a decade, with the pass rate falling to its lowest level since 2006. It provides us with further evidence that successive Welsh Labour-led administrations - and now this coalition Government - is failing children and young people here in Wales. What are you going to do to turn this situation around?
Welsh: Diolch, Llywydd. Ysgrifennydd y Cabinet, yr haf hwn, cafwyd y canlyniadau TGAU gwaethaf yng Nghymru ers degawd, gyda'r cyfraddau pasio ar eu lefelau isaf ers 2006. Mae hynny'n rhoi tystiolaeth bellach inni fod gweinyddiaethau olynol o dan Lafur Cymru - a'r Llywodraeth glymblaid hon bellach - yn gwneud cam â phlant a phobl ifanc yma yng Nghymru. Beth a wnewch i wella'r sefyllfa hon?
English: What I'm going to do is implement the contents of 'Education in Wales: Our National Mission', which was published last week, and which I answered questions on last week in this Chamber.
Welsh: Yr hyn rwyf am ei wneud yw gweithredu cynnwys 'Addysg yng Nghymru: Cenhadaeth ein Cenedl', a gyhoeddwyd yr wythnos diwethaf, ac yr atebais gwestiynau yn ei gylch yn y Siambr hon yr wythnos diwethaf.
English: You haven't specifically said what you're going to do to turn the GCSE results around. One thing that would be helpful, of course, is having GCSE textbooks that are available in the Welsh language for those pupils who wish to sit their exams through the medium of Welsh. But, as you will probably be aware, the new specification for religious studies GCSEs, which has already been published - there aren't any textbooks at all available for those religious studies GCSEs, either in English or Welsh. So, we're not going to see any improvements until we actually get some work done by your Government on making sure that teachers are equipped with the resources that they need, and learners have the ability to access the resources they need, to drive these standards up. You gave us assurances in the past that these were issues that had been dealt with. We're now at the beginning of October and these textbooks still aren't available in either of those two languages, particularly for the religious studies GCSEs. When are you going to pull your finger out and sort this situation out?
Welsh: Nid ydych wedi dweud beth yn benodol y byddwch yn ei wneud i wella'r canlyniadau TGAU. Un peth a fyddai'n ddefnyddiol, wrth gwrs, yw sicrhau bod gwerslyfrau TGAU ar gael yn Gymraeg i'r disgyblion sy'n dymuno sefyll eu harholiadau drwy gyfrwng y Gymraeg. Ond fel y gwyddoch, mae'n debyg, o ran y fanyleb newydd ar gyfer TGAU astudiaethau crefyddol, sydd eisoes wedi'i chyhoeddi - nid oes unrhyw werslyfrau ar gael ar gyfer TGAU astudiaethau crefyddol, yn Gymraeg nac yn Saesneg. Felly, ni fyddwn yn gweld unrhyw welliannau hyd nes y bydd eich Llywodraeth yn gwneud rhywfaint o waith i sicrhau bod yr adnoddau angenrheidiol gan yr athrawon, a bod dysgwyr yn gallu cael mynediad at yr adnoddau angenrheidiol, er mwyn codi'r safonau hyn. Rhoesoch sicrwydd inni yn y gorffennol fod y materion hyn wedi eu datrys. Rydym bellach ar ddechrau mis Hydref ac nid yw'r gwerslyfrau hyn ar gael o hyd yn y naill iaith neu'r llall, yn enwedig ar gyfer TGAU astudiaethau crefyddol. Pryd rydych yn mynd i dynnu'r ewinedd o'r blew a datrys y sefyllfa hon?
English: Can I be absolutely clear with the Member with regard to GCSE pass rates this summer? For 16-year-olds, the pass rate was 66.7 per cent, and that is consistent with historic high levels that we've seen over the last three years. Importantly for me, results at A* level - the very highest-performing students - have remained stable, and there were improvements in the summer results at A* to C in large subject entry areas, such as better results in English literature, better results in history, better results in geography and, importantly, better results in Welsh second language. The issue around textbooks is a real one. Qualifications Wales - of course, qualifications are now at arm's length from this Government - will not sanction a new course from the WJEC unless they are satisfied that resources are available. When it comes to bilingual resources, I'm sure the Member will very much welcome the announcement yesterday that additional resources will be made available for the production of Welsh-medium resources, seeing that both this Government and Plaid Cymru have a shared ambition to increase resources in that area.
Welsh: A gaf fi fod yn gwbl glir gyda'r Aelod mewn perthynas â chyfraddau pasio TGAU yr haf hwn? Ar gyfer pobl ifanc 16 oed, roedd y gyfradd a basiodd yn 66.7 y cant, ac mae hynny'n cyd-fynd â'r lefelau uchaf erioed a welsom dros y tair blynedd diwethaf. Yn bwysig i mi, mae canlyniadau ar lefel A* - y myfyrwyr sy'n cyflawni orau oll - wedi aros yn sefydlog, a chafwyd gwelliannau yng nghanlyniadau'r haf ar lefel A* i C mewn meysydd pwnc gyda nifer fawr yn eu sefyll, megis canlyniadau gwell mewn llenyddiaeth Saesneg, canlyniadau gwell mewn hanes, canlyniadau gwell mewn daearyddiaeth, ac yn bwysig, canlyniadau gwell mewn Cymraeg ail iaith. Mae'r mater sy'n ymwneud â gwerslyfrau yn un dilys. Ni fydd Cymwysterau Cymru - wrth gwrs, mae cymwysterau hyd braich o'r Llywodraeth hon bellach - yn cymeradwyo cwrs newydd gan CBAC oni bai eu bod yn fodlon fod yr adnoddau ar gael. O ran adnoddau dwyieithog, rwy'n siŵr y bydd yr Aelod yn croesawu'r cyhoeddiad ddoe y bydd adnoddau ychwanegol ar gael ar gyfer cynhyrchu adnoddau cyfrwng Cymraeg, o gofio bod y Llywodraeth hon a Phlaid Cymru yn rhannu uchelgais i gynyddu adnoddau yn y maes hwnnw.
English: One excuse for the poor GCSE results that you didn't rattle off, of course - you've tried to make this point on a number of occasions - is that these are new GCSEs. But, of course, we've got new A-levels, and the results improved on the A-levels, whereas they actually, as I said earlier on, went backwards in terms of GCSEs here in Wales. We've heard promises about this issue of the Welsh textbooks being available from you in the past. We raised these issues earlier this year, and you still haven't addressed them. I appreciate you've made a similar commitment now, but if you didn't fulfil that commitment previously, earlier in the year, how can we trust you to deliver on that commitment now? We already know that there are Welsh learners who are unable to access psychology and economics exams this year as a result of the unavailability of examinations in Welsh because of cock-ups by Qualifications Wales and, indeed, your Government in not holding them to account for that. So, I'll ask you again: when are you actually going to get a grip of this situation so that Welsh-medium learners can take examinations in the language of their choice and have textbooks available to them? This is adding to the burden - the workload burden - of teachers in our schools. You said that you wanted to cut it - this is adding to it, because they're having to translate resources to dish out to the kids in their classes. It's unacceptable and we need some action, not just warm words.
Welsh: Un esgus am y canlyniadau TGAU gwael na chlywsom eu rhestru gennych, wrth gwrs - fe geisioch wneud y pwynt hwn ar sawl achlysur - yw mai TGAU newydd yw'r rhain. Ond wrth gwrs, mae gennym y Safon Uwch newydd, ac fe wellodd y canlyniadau mewn perthynas â'r Safon Uwch, er eu bod, fel y dywedais yn gynharach, wedi gwaethygu mewn perthynas â TGAU yma yng Nghymru. Rydym wedi clywed addewidion gennych yn y gorffennol ynglŷn â sicrhau bod gwerslyfrau Cymraeg ar gael. Codwyd y materion hyn yn gynharach eleni, ac nid ydych wedi mynd i'r afael â hwy o hyd. Rwy'n derbyn eich bod wedi gwneud ymrwymiad tebyg yn awr, ond os na chyflawnwyd yr ymrwymiad gennych yn flaenorol, yn gynharach yn y flwyddyn, sut y gallwn ymddiried ynoch i gyflawni'r ymrwymiad hwnnw yn awr? Gwyddom eisoes fod yna ddysgwyr o Gymru nad ydynt yn gallu sefyll arholiadau seicoleg ac economeg eleni, gan nad yw'r arholiadau ar gael yn y Gymraeg o ganlyniad i aflerwch gan Cymwysterau Cymru, a'ch Llywodraeth yn wir am beidio â'u dwyn i gyfrif am hynny. Felly, gofynnaf ichi eto: pa bryd y byddwch yn mynd i'r afael â'r sefyllfa hon er mwyn sicrhau bod dysgwyr cyfrwng Cymraeg yn gallu sefyll eu harholiadau yn eu hiaith ddewisol a bod gwerslyfrau ar gael iddynt? Mae hyn yn ychwanegu at faich - baich gwaith - athrawon yn ein hysgolion. Fe ddywedoch eich bod am ei leihau - mae hyn yn ychwanegu ato, gan eu bod yn gorfod cyfieithu adnoddau i'w rhoi i'r plant yn eu dosbarthiadau. Mae'n annerbyniol ac mae angen gweithredu, nid geiriau caredig yn unig.
English: At the heart of my approach to education is the issue of equity. No child should be disadvantaged whether they choose to study through the medium of English, whether they choose to study through the medium of Welsh or whether they choose to attend a bilingual school. I held a summit back in the spring to address this issue around Welsh-medium resources. You were invited and you didn't come, Darren, which perhaps shows your true interest in this subject. Since that time, we have worked with the WJEC to provide online and electronic copies of Welsh-medium resources to shorten the time that they have to wait for them. We are working with the Welsh Books Council and the WJEC to look at how we can develop the Welsh publishing industry to publish our own textbooks, rather than being beholden to large publishing houses across the border in England. Crucially, we have been able to agree between ourselves and Plaid Cymru additional resources to tackle this very issue.
Welsh: Wrth wraidd fy ymagwedd at addysg, mae'r mater o degwch. Ni ddylai unrhyw blentyn fod o dan anfantais, pa un a ydynt yn dewis astudio drwy gyfrwng y Saesneg, pa un a ydynt yn dewis astudio drwy gyfrwng y Gymraeg neu ba un a ydynt yn dewis mynychu ysgol ddwyieithog. Cynheliais uwchgynhadledd yn y gwanwyn i fynd i'r afael â'r broblem hon gydag adnoddau cyfrwng Cymraeg. Cawsoch wahoddiad ac ni ddaethoch, Darren, sydd efallai'n dangos eich gwir ddiddordeb yn y pwnc. Ers hynny, rydym wedi gweithio gyda CBAC i ddarparu copïau ar-lein a chopïau electronig o adnoddau cyfrwng Cymraeg i leihau'r amser y mae'n rhaid aros amdanynt. Rydym yn gweithio gyda Chyngor Llyfrau Cymru a CBAC i edrych ar sut y gallwn ddatblygu diwydiant cyhoeddi Cymru er mwyn cyhoeddi ein gwerslyfrau ein hunain, yn hytrach na gorfod dibynnu ar gwmnïau cyhoeddi mawr dros y ffin yn Lloegr. Yn hollbwysig, rydym wedi gallu cytuno ar adnoddau ychwanegol rhyngom ni a Phlaid Cymru i fynd i'r afael â'r mater hwn.
English: Cabinet Secretary, Philip Hammond recently said that he was considering slashing tuition fees at higher education institutions in England to the tune of £5,000 a year. So, we've got the situation where the tuition fees may be going down in England and you've introduced new student loans in Wales. So, basically, Welsh students are going to be looking at England if they actually do this and think, 'Well, I'm going to be getting into less debt if I go and study in England'. What's your assessment of the potential move suggested by Philip Hammond, and are you likely to reduce tuition fees here to get in ahead of the game to attract students back to Wales?
Welsh: Ysgrifennydd y Cabinet, yn ddiweddar, dywedodd Philip Hammond ei fod yn ystyried torri oddeutu £5,000 y flwyddyn oddi ar ffioedd dysgu mewn sefydliadau addysg uwch yn Lloegr. Felly, mae gennym sefyllfa lle y mae'n bosib y bydd y ffioedd dysgu yn lleihau yn Lloegr ac rydych wedi cyflwyno benthyciadau myfyrwyr newydd yng Nghymru. Felly, yn y bôn, bydd myfyrwyr Cymru yn edrych ar Loegr os ydynt yn gwneud hyn mewn gwirionedd, ac yn meddwl, 'Wel, bydd gennyf lai o ddyled os af i astudio yn Lloegr'. Beth yw eich asesiad o'r newid posibl a awgrymwyd gan Philip Hammond, ac a ydych yn debygol o leihau ffioedd dysgu er mwyn achub y blaen arnynt a denu myfyrwyr yn ôl i Gymru?
English: The Welsh Government has been clear in its belief that the English and Welsh higher education systems do not operate in isolation, and we must provide the financial and the regulatory framework to allow our institutions to compete both domestically and internationally. On that basis, I am watching the policy position in England very closely, and I will consider the implications of any changes before bringing forward legislation here in this Chamber. For 2017 and 2018, the fee level in Wales is currently lower than the maximum allowed in England.
Welsh: Mae Llywodraeth Cymru wedi dweud yn glir nad yw'n credu bod y systemau addysg uwch yng Nghymru a Lloegr yn gweithredu ar eu pen eu hunain, a bod yn rhaid inni ddarparu'r fframwaith ariannol a rheoleiddiol i ganiatáu i'n sefydliadau gystadlu yn ddomestig ac yn rhyngwladol. Ar y sail honno, rwy'n cadw llygad barcud ar y polisi yn Lloegr, a byddaf yn ystyried goblygiadau unrhyw newidiadau cyn cyflwyno deddfwriaeth yma yn y Siambr hon. Ar gyfer 2017 a 2018, mae lefel y ffioedd yng Nghymru ar hyn o bryd yn is na'r uchafswm a ganiateir yn Lloegr.
English: Thank you for that answer, Cabinet Secretary. According to figures given by the BBC earlier this year, student debt in Wales is estimated to be about £3.7 billion, with the average graduate debt in Wales already approximately just over £19,000. That was before you effectively forced Welsh students to get into further debt. You can say that the debts are incurred in return for the so-called graduate premium, but let's remember that those graduates are going to be paying tax through the nose in later life like the rest of us, so it's rather a red herring. As I've said, you decided to jack up the debts of Welsh students even further. They're going to end up with debts the size of a mortgage, and it will take years to pay off just as they're starting out in life. Do you think this helps the Welsh economy and, if so, how?
Welsh: Diolch am eich ateb, Ysgrifennydd y Cabinet. Yn ôl ffigurau a roddwyd gan y BBC yn gynharach eleni, amcangyfrifir bod dyled myfyrwyr yng Nghymru oddeutu £3.7 biliwn, gyda'r ddyled gyfartalog ymysg graddedigion yng Nghymru eisoes ychydig dros £19,000. Roedd hynny cyn i chi orfodi myfyrwyr Cymru, i bob pwrpas, i ysgwyddo rhagor o ddyled. Gallwch ddweud yr eir i ddyled yn gyfnewid am yr hyn a elwir yn bremiwm graddedigion, ond gadewch i ni gofio y bydd y graddedigion hynny'n talu trethi drwy'u trwynau yn nes ymlaen yn eu bywydau fel y gweddill ohonom, felly mae hynny braidd yn gamarweiniol. Fel y dywedais, rydych wedi penderfynu cynyddu dyledion myfyrwyr Cymru hyd yn oed ymhellach. Yn y pen draw, bydd ganddynt ddyledion cymaint â morgais, a byddant yn cymryd blynyddoedd i'w had-dalu wrth iddynt ddechrau mewn bywyd. A ydych yn credu bod hyn yn helpu economi Cymru, ac os felly, sut?