English: Thank you, Deputy Presiding Officer. I'd like to thank Helen Mary Jones for bringing forward this proposal for a Bill on health service management. I can assure you that the Welsh Conservatives would not only support your proposals, but seek to strengthen and increase some of the proposed Bill's provisions, because it ties in very much with a five-point plan for health that we announced in March. Three of the points that we covered have been partly encapsulated in your Bill, and we'd like to take them forward further. Because we called for there also to be a radical overhaul of Healthcare Inspectorate Wales to make it entirely independent of Welsh Government and to give it new powers to intervene quickly when problems are identified. By making it truly independent of Government, as Helen Mary proposes, I believe we could achieve this objective, but I would ask the Member for Mid and West Wales to also consider a financial provision, because we believe that HIW's budget must be trebled in order for it to be able to expand its programme of unannounced inspections and to ensure that requirements for improvement are implemented. The evidence session the health committee held this morning with Cardiff and Vale University Health Board bears this out. It was an unannounced visit by HIW to the University Hospital of Wales emergency unit and assessment unit that highlighted unsafe standards of care, poor medication practices and inappropriate staffing levels, amongst other areas that needed addressing. Yet, despite insistence that senior managers visit the departments, the health board did not seem to recognise that the emergency unit and assessment unit needed additional support, and to paraphrase what the chief executive said today, people see the situation or the problem so much, they no longer recognise it as such, and we need an independent organisation that can come in. Furthermore, I think the proposed professional body for managers is, again, something that we'd be very supportive of. Again, we suggested this in our idea, but we'd like to see it go further and become an NHS leadership council that requires registration, and those deemed incompetent would be removed. As you mentioned earlier, there are people - I've got here six examples of people who've repopped up in the system, having done an absolutely shocking job somewhere, and they've managed to survive and go on again. We totally support a new, robust complaints system. Let's again remind ourselves of another health committee when the chief executive of Cwm Taf said, and I quote, 'To be absolutely frank, the extent of the feedback from the families, which has been the most distressing element of this, was a complete shock, even to me, and I sign off complaints in the organisation.' Really. Finally, may I just say you've made an absolutely interesting point on the duty of candour? It should apply to individuals as well as organisations. We've been calling for a duty of candour for six years, since it was introduced in England after the Mid Staffs scandal and in light of Robbie's law. However, the health Minister at the time, Mark Drakeford, implied it was not necessary for Wales. He said in 2013, 'The redress regulations passed here by the Assembly in 2011 place a duty of openness on health boards now. In a sense, a duty of candour is already implicit, if not explicit, in those regulations.' We've seen that it doesn't work. We would absolutely support you, and I would like to work with you in bringing forward such a Bill to the floor of this Chamber.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd. Hoffwn ddiolch i Helen Mary Jones am gyflwyno'r cynnig hwn am Fil ar reoli'r gwasanaeth iechyd. Gallaf eich sicrhau y byddai'r Ceidwadwyr Cymreig nid yn unig yn cefnogi eich cynigion, ond yn ceisio cryfhau a chynyddu rhai o ddarpariaethau'r Bil arfaethedig, oherwydd mae'n cyd-fynd yn agos â chynllun iechyd pum pwynt a gyhoeddwyd gennym ym mis Mawrth. Mae tri o'r pwyntiau a drafodwyd gennym wedi'u cynnwys yn rhannol yn eich Bil, a hoffem eu datblygu ymhellach. Oherwydd rydym wedi galw am ailwampio Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru yn radical er mwyn ei gwneud yn gwbl annibynnol ar Lywodraeth Cymru a rhoi pwerau newydd iddi ymyrryd yn gyflym pan fydd problemau'n cael eu nodi. Drwy ei gwneud yn wirioneddol annibynnol ar y Llywodraeth, fel y mae Helen Mary yn ei gynnig, credaf y gallem gyflawni'r amcan hwn, ond buaswn yn gofyn i'r Aelod dros Ganolbarth a Gorllewin Cymru ystyried darpariaeth ariannol hefyd, gan y credwn y byddai'n rhaid treblu cyllideb AGIC er mwyn iddi allu ehangu ei rhaglen o arolygiadau heb eu cyhoeddi ymlaen llaw a sicrhau bod y gofynion ar gyfer gwella yn cael eu rhoi ar waith. Mae sesiwn dystiolaeth y pwyllgor iechyd a gynhaliwyd y bore yma gyda Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro yn cadarnhau hyn. Ymweliad dirybudd gan AGIC ag uned argyfwng ac uned asesu Ysbyty Athrofaol Cymru a amlygodd y safonau gofal anniogel, yr arferion rhoi meddyginiaeth gwael a'r lefelau staffio amhriodol, ymhlith pethau eraill roedd angen mynd i'r afael â hwy. Ac eto, er yr honnir bod uwch reolwyr yn ymweld â'r adrannau, nid oedd yn ymddangos bod y bwrdd iechyd yn cydnabod bod angen cymorth ychwanegol ar yr uned argyfwng a'r uned asesu, ac i aralleirio'r hyn a ddywedodd y prif weithredwr heddiw, mae pobl yn gweld y sefyllfa neu'r broblem i'r fath raddau fel nad ydynt yn ei hadnabod fel problem bellach, ac rydym angen i sefydliad annibynnol ddod i mewn. Yn ychwanegol at hynny, credaf fod y corff proffesiynol arfaethedig ar gyfer rheolwyr, unwaith eto, yn rhywbeth y byddem yn ei gefnogi'n gryf. Unwaith eto, awgrymwyd hyn gennym yn ein syniad, ond hoffem ei weld yn mynd ymhellach ac yn dod yn gyngor arweinyddiaeth y GIG sy'n gwneud cofrestru'n ofynnol, a byddai'r rhai yr ystyrir eu bod yn anghymwys yn cael eu diswyddo. Fel y dywedoch yn gynharach, mae pobl - mae gennyf chwe enghraifft yma o bobl sydd wedi ailymddangos yn y system ar ôl gwneud cawlach lwyr o'u gwaith yn rhywle arall, ac maent wedi llwyddo i oroesi a pharhau. Rydym yn llwyr gefnogi system gwynion newydd gadarn. Gadewch i ni atgoffa ein hunain eto am bwyllgor iechyd arall, pan ddywedodd prif weithredwr Cwm Taf, ac rwy'n dyfynnu, A dweud y gwir, roedd faint o adborth a gawsom gan y teuluoedd, sef yr elfen fwyaf gofidus yn hyn, yn sioc lwyr, hyd yn oed i mi, ac rwy'n llofnodi'r cwynion yn y sefydliad. Wir. Yn olaf, a gaf fi ddweud eich bod wedi gwneud pwynt diddorol iawn ynglŷn â dyletswydd gonestrwydd? Dylai fod yn berthnasol i unigolion yn ogystal â sefydliadau. Rydym wedi bod yn galw am ddyletswydd gonestrwydd ers chwe blynedd, ers iddi gael ei chyflwyno yn Lloegr ar ôl sgandal Canol Swydd Stafford ac yng ngoleuni cyfraith Robbie. Fodd bynnag, awgrymodd y Gweinidog iechyd ar y pryd, Mark Drakeford, nad oedd yn angenrheidiol i Gymru. Dywedodd yn 2013, 'Mae'r rheoliadau gwneud iawn a basiwyd yma gan y Cynulliad yn 2011 yn gosod dyletswydd o fod yn agored ar fyrddau iechyd yn awr. Mewn ffordd, mae dyletswydd o onestrwydd eisoes ymhlyg, os nad yn amlwg, yn y rheoliadau hynny.' Rydym wedi gweld nad yw'n gweithio. Byddem yn eich cefnogi'n llwyr, a hoffwn weithio gyda chi i gyflwyno Bil o'r fath ar lawr y Siambr hon.