English: Thank you, Deputy Presiding Officer. I want to thank the Minister today for her statement this afternoon. I think it's really important that the Senedd and the nation of Wales takes the time to remember and reflect upon the horrors of the Holocaust and all genocides since, and Holocaust Memorial Day helps us to do just that. I want to pay tribute as well to the Holocaust Memorial Day Trust and to the Holocaust Education Trust for the work that they do, not only on Holocaust Memorial Day, but all year round, to promote remembrance of these things. Because they don't only offer us an opportunity to consider all those who lost their lives as a result of the Holocaust and genocides since, they also give us an opportunity to consider survivors, those individuals who live with the mental and physical scars from those horrific periods in human history. It's a great shame, I think, that many events are not being held in person this year because of COVID restrictions, but I am very pleased that the Welsh Government has continued to fund the Holocaust Memorial Day Trust and many of its activities to support commemoration across the country. I want to urge Members of the Senedd to engage with events in their constituencies this year, particularly those that involve the first-hand testimonies of those dwindling numbers of people who survived the brutality of the evils of the Nazi regime. Those of us who have attended such events in the Senedd in the past can't fail to have been both moved and motivated by the Holocaust survivors who shared their stories over the years, including Mala Tribich, Henri Obstfeld and Henry Schachter, all of whom have visited the Senedd to share their agonising and shocking stories about their personal experiences and loss. Regrettably, of course, we all know that the hate and racism that acts as the breeding ground for the evil that leads to events such as the Holocaust has unfortunately not been completely eradicated, and it's for this reason that we've always got to be vigilant and take swift action to tackle racism and hate wherever it rears its ugly head. While I know of the Minister's personal commitment to stamping out hate and racism in Wales, and welcome very much the initiatives to which her statement has referred, I am very concerned that the number of hate crimes recorded in Wales continues to rise, including reports of antisemitism. The Minister will be aware that concerns have been expressed by the Jewish community in Wales in recent months about the blocking of people from Israel from being able to access the Cadw website. Now, while I appreciate that this matter has now been addressed, regrettably the Welsh Government has still failed to provide any explanation as to why the firewall configuration on the Cadw server was set up in such a way that it allowed people from other nations around the globe to access the Cadw website, yet blocked access from the only Jewish state in the world. Now, this matter was brought to the attention of Cadw back in September of last year, yet nothing was done until I raised the matter in the Senedd in December. So, perhaps, Minister, can you tell us today who was it that set up that firewall in that particular way? Why was Israel blocked? And why did it take months to resolve the issue? The Jewish community, I think, need and deserve answers. In addition to that, concerns have also been raised about the recent appointment of Rocio Cifuentes as the new Children's Commissioner for Wales. Social media shows that the commissioner attended a protest in Swansea at which there were chants of 'Khaybar, oh Jews', which, of course, is a well-known rallying call to genocide. Now, regrettably, Ms Cifuentes's Twitter feed still promotes the rally to which I've referred. Wales needs a children's commissioner, Minister, who promotes the rights of all children in Wales, including those of the Jewish faith and heritage. So, I'd be grateful if you could tell us what action the Welsh Government has now taken to investigate concerns about Ms Cifuentes's appointment and her suitability for this important role. And finally, one of the things that I want to applaud the Welsh Government for is the way in which it adopted the International Holocaust Remembrance Alliance definition of antisemitism. But, regrettably, Minister, in spite of the leadership shown by the Welsh Government in that particular area, there are many organisations, there are many public sector organisations in receipt of Welsh Government funds, who have not adopted it. Some of those organisations are further education and higher education organisations here in Wales - our universities. Now, these ought to be places where people can feel safe from the evil of antisemitism, but, unfortunately the reluctance of those institutions to adopt the International Holocaust Remembrance Alliance antisemitism definition, I think is causing many Jewish people and learners at those universities to be fearful about the future. Can you tell us whether the Welsh Government will commit today to requiring anybody in receipt of Welsh Government funds to adopt that definition as a matter of urgency? I look forward to your responses.
Welsh: Diolch, Dirprwy Lywydd. Hoffwn ddiolch i'r Gweinidog heddiw am ei datganiad y prynhawn yma. Credaf ei bod hi'n bwysig iawn bod y Senedd a chenedl Cymru yn rhoi amser i gofio a myfyrio ar erchyllterau'r Holocost a phob hil-laddiad ers hynny, ac mae Diwrnod Cofio'r Holocost yn ein helpu i wneud hynny. Hoffwn dalu teyrnged hefyd i Ymddiriedolaeth Diwrnod Cofio'r Holocost ac i Ymddiriedolaeth Addysg yr Holocost am y gwaith a wnânt, nid yn unig ar Ddiwrnod Cofio'r Holocost, ond drwy gydol y flwyddyn, i hyrwyddo cofio'r pethau hyn. Oherwydd maen nhw nid yn unig yn cynnig cyfle i ni ystyried pawb a gollodd eu bywydau o ganlyniad i'r Holocost a hil-laddiadau ers hynny, maen nhw hefyd yn rhoi cyfle i ni ystyried goroeswyr, yr unigolion hynny sy'n byw gyda'r creithiau meddyliol a chorfforol o'r cyfnodau erchyll hynny yn hanes y ddynoliaeth. Mae'n drueni mawr, rwy'n credu, nad yw llawer o ddigwyddiadau'n cael eu cynnal yn y cnawd eleni oherwydd cyfyngiadau COVID, ond rwy'n falch iawn bod Llywodraeth Cymru wedi parhau i ariannu Ymddiriedolaeth Diwrnod Cofio'r Holocost a llawer o'i gweithgareddau i gefnogi coffáu ledled y wlad. Hoffwn annog Aelodau'r Senedd i ymwneud â digwyddiadau yn eu hetholaethau eleni, yn enwedig y rhai sy'n cynnwys y dystiolaeth uniongyrchol gan y bobl hynny sy'n prinhau a oroesodd greulondeb drygioni'r gyfundrefn Natsïaidd. Ni all y rheini ohonom ni sydd wedi bod i ddigwyddiadau o'r fath yn y Senedd yn y gorffennol fethu â chael ein symud a'n hysgogi gan oroeswyr yr Holocost a rannodd eu straeon dros y blynyddoedd, gan gynnwys Mala Tribich, Henri Obstfeld a Henry Schachter, y mae pob un ohonyn nhw wedi ymweld â'r Senedd i rannu eu straeon syfrdanol a brawychus am eu profiadau personol a'u colled. Yn anffodus, wrth gwrs, gwyddom i gyd nad yw'r casineb a'r hiliaeth sy'n gweithredu fel meithrinfa'r drwg sy'n arwain at ddigwyddiadau fel yr Holocost wedi'u dileu'n llwyr yn anffodus, a dyna pam y mae'n rhaid i ni fod yn wyliadwrus bob amser a gweithredu'n gyflym i fynd i'r afael â hiliaeth a chasineb lle bynnag y mae'n ymddangos. Er fy mod i'n gwybod am ymrwymiad personol y Gweinidog i ddileu casineb a hiliaeth yng Nghymru, ac yn croesawu'n fawr y mentrau y mae ei datganiad wedi cyfeirio atyn nhw, rwyf yn bryderus iawn bod nifer y troseddau casineb a gofnodwyd yng Nghymru yn parhau i godi, gan gynnwys adroddiadau am wrth-semitiaeth. Bydd y Gweinidog yn ymwybodol bod pryderon wedi'u mynegi gan y gymuned Iddewig yng Nghymru yn ystod y misoedd diwethaf am rwystro pobl o Israel rhag gallu cael mynediad i wefan Cadw. Nawr, er fy mod yn sylweddoli bod y mater hwn bellach wedi cael sylw, yn anffodus mae Llywodraeth Cymru wedi methu â rhoi unrhyw esboniad o hyd ynghylch pam y sefydlwyd ffurfweddiad y wal dân ar weinydd Cadw yn y fath fodd fel ei fod yn caniatáu i bobl o wledydd eraill ledled y byd gael mynediad i wefan Cadw, ac eto wedi rhwystro mynediad i'r unig wladwriaeth Iddewig yn y byd. Nawr, tynnwyd sylw Cadw at y mater hwn yn ôl ym mis Medi y llynedd, ac eto ni wnaed dim nes i mi godi'r mater yn y Senedd ym mis Rhagfyr. Felly, efallai, Gweinidog, a allwch chi ddweud wrthym ni heddiw pwy a sefydlodd y wal dân honno yn y ffordd benodol honno? Pam y rhwystrwyd Israel? A pham y cymerodd fisoedd i ddatrys y mater? Mae'r gymuned Iddewig, rwy'n credu, angen atebion ac yn haeddu atebion. Yn ogystal â hynny, codwyd pryderon hefyd ynghylch penodiad Rocio Cifuentes yn ddiweddar yn Gomisiynydd Plant newydd Cymru. Mae'r cyfryngau cymdeithasol yn dangos bod y comisiynydd yn bresennol mewn protest yn Abertawe lle clywyd pobl yn llafarganu 'Khaybar, oh Jews', sydd, wrth gwrs, yn rhyfelgri adnabyddus yn galw am hil-laddiad. Nawr, yn anffodus, mae ffrwd Twitter Ms Cifuentes yn dal i hyrwyddo'r rali yr wyf wedi cyfeirio ati. Mae ar Gymru angen comisiynydd plant, Gweinidog, sy'n hyrwyddo hawliau pob plentyn yng Nghymru, gan gynnwys rhai o'r ffydd a'r dreftadaeth Iddewig. Felly, byddwn i'n ddiolchgar pe baech yn dweud wrthym ni pa gamau y mae Llywodraeth Cymru bellach wedi'u cymryd i ymchwilio i bryderon am benodiad Ms Cifuentes a'i haddasrwydd ar gyfer y swydd bwysig hon. Ac yn olaf, un o'r pethau yr hoffwn i gymeradwyo Llywodraeth Cymru amdano yw'r ffordd y mabwysiadodd ddiffiniad Cynghrair Cofio Rhyngwladol yr Holocost o wrth-semitiaeth. Ond, yn anffodus, Gweinidog, er gwaethaf yr arweiniad a ddangoswyd gan Lywodraeth Cymru yn y maes penodol hwnnw, mae llawer o sefydliadau, mae llawer o sefydliadau yn y sector cyhoeddus sy'n cael arian Llywodraeth Cymru, nad ydyn nhw wedi'i fabwysiadu. Mae rhai o'r sefydliadau hynny'n sefydliadau addysg bellach ac addysg uwch yma yng Nghymru - ein prifysgolion. Nawr, dylai'r rhain fod yn fannau lle gall pobl deimlo'n ddiogel rhag drwg gwrth-semitiaeth, ond, yn anffodus mae amharodrwydd y sefydliadau hynny i fabwysiadu diffiniad gwrth-semitiaeth Cynghrair Cofio Rhyngwladol yr Holocost, rwy'n credu, yn achosi i lawer o bobl Iddewig a myfyrwyr yn y prifysgolion hynny fod yn ofnus ynghylch y dyfodol. A wnewch chi ddweud wrthym ni a fydd Llywodraeth Cymru yn ymrwymo heddiw i'w gwneud hi'n ofynnol i unrhyw un sy'n cael arian gan Lywodraeth Cymru i fabwysiadu'r diffiniad hwnnw fel mater o frys? Edrychaf ymlaen at eich ymatebion.