English: Diolch, Llywydd, and I move the Commission's budget for 2021, so that's from April next year, and I ask that it be incorporated into the annual budget motion. As you will have seen in the budget document, the Commission is seeking a total budget of £61.411 million, and that comprises £36.274 million for Commission services - that's our operational budget - £16.172 million for the remuneration board's determination, £0.5 million for pre-election expenditure, and £8.465 million for interest and non-cash items. Before I outline the detail of the Commission's budget requirement a bit more, I'd like to comment just on two specific items that I think do need highlighting in this debate. Both these items, I do want to make clear, are outside of the Commission's control. As you'll have seen, the budget shows an increase on both last year's budget and the forecast figures we proposed in our budget document this time last year. The first reason for this is the requirement for organisations to account for leased assets in the same way that they account for assets that they own, following the implementation of international financial reporting standard 16. This is an independent accounting standard commonly adopted across the world. It's important to stress, from a funding or cash point of view, that this does not impact on the amount of cash we require from the Welsh consolidated fund, but it does increase the overall budget figure. Without this change in the accountancy rules, the total budget would have been considerably lower at £59.575 million, and to help with transparency and understanding, we've included that pre and post IFRS 16 figure in the budget document. The second item to draw to Members' attention is the increase in the budget between the draft and the final version of this budget. The draft Commission budget was laid on 24 September 2019 and the Finance Committee had a scrutiny session on that document on 3 October. That draft budget document included a sensible estimate of the increase in the annual survey of hours and earnings index that applies to Assembly Member and Assembly Member support staff salaries from April 2020. The estimate used in that document was 2 per cent, a very sensible estimate based on actual increases in October 2017 of 2.3 per cent and in October 2018 of 1.2 per cent, both of which in themselves were within the acceptable range of budget estimates. However, on 29 October 2019, the Office for National Statistics published the data for 2019, and the increase is unexpectedly more than double the estimate that we had used, requiring an increase of £360,000 more than was included in the draft budget. Now, as you'll appreciate, this confirmation comes very late in the day, but we have included the additional amount in the final budget and we have, of course, informed the Finance Committee of this increase. Both those items, actually, have been fully explained to the Finance Committee, but I do repeat that they're outside the Commission's control. Coming back to our overall budget, this document outlines the financial requirement for the last year of the fifth Assembly, which includes provision for the Commission to prepare for the sixth Assembly, and forecasts for the first two years of the sixth Assembly. And in it we set out how the budget supports the Commission in meeting its strategic aims of providing outstanding parliamentary support, engaging with the people of Wales, and championing the Assembly and using resources wisely. The Commission exists to support the Assembly and, of course, its Members. As we know, the pressure on Members remains significant, given our relatively small number and the complex issues that we're addressing now, most noticeably the impact of the UK leaving the EU. We need a budget that provides the right level of resource to support Members through this period. The longstanding uncertainty around the timing of the UK's withdrawal from the EU, and the terms of any departure, has created challenges in planning how we resource that work as an Assembly, and how we as a legislature can deliver those changes. Whilst the terms of Brexit still remain to be determined, we have been planning for work post Brexit, as you would expect us to. Controls and actions such as scenario planning and training ensure that we are managing potential risks. The direct link to movements in the Welsh block has been removed in accordance with the guidelines provided in the Finance Committee's statement of principles, but this budget is transparent, prudent and is set in the context of long-term financial funding here in Wales. It considers how the Commission prioritises its resources to ensure services to Members and those that we serve are not compromised. I'd like to thank the Finance Committee for its scrutiny of the budget and its continued commitment to ensuring fairness in our budgeting process and transparency, of course. I have to say, appearing before a committee is not the most relaxing of experiences, but the questions that we have and those of the Public Accounts Committee do genuinely help drive improvement, and I hope you feel that you're seeing that. The committee made six recommendations on the back of the scrutiny of the draft budget. Three of the recommendations requested further information and clarity on particular issues: the first of those was the project to replace the legislation software in use; details of the Commission's long-term project planning; and a report on the long-term benefits from the voluntary exit scheme. I hope, again, that the Finance Committee acknowledges our wish to be open and transparent on this and we'll be reporting back to you on the legislation software project in the summer of 2020, when the contract has been awarded, and on the other two areas in the autumn of 2020, again reflecting the requirement for a long-term view. The fourth recommendation concerned staffing support for the standards commissioner and proposed that the resources needed for this work be identified separately within the budget for 2021 and for future years. We've done that, and so those costs are now clearly shown in table 4 and will continue to be shown separately in the years ahead. Members will be aware, of course, of the resignation of the former standards commissioner. There's an acting commissioner pending, but the work on scrutinising and reviewing what the standards commissioner needs in terms of his work will kick in when the permanent standards commissioner is appointed and when we get a clear idea of what that individual is going to need. The fifth recommendation highlights the importance of ensuring transparency regarding additional costs when new policies are authorised by the Assembly. There is - I have to assure Members - continued governance around the provision of resources, including to the standards commissioner, and, of course, it's very relevant when we see the final version of the Senedd and Elections (Wales) Bill, which we'll know a little bit about today, about what uncosted changes might be occurring to that, hence our commitment, as you'll see in the letter to you, to the Finance Committee, about focusing on these new policies that might come through the Assembly. And then just finally, the committee recommended that the Commission prioritises funding to promote the awareness of votes at 16. One of the Commission's strategic goals is, of course, to engage with the people of Wales and to champion the Assembly. So, I can confirm that within that total of £500,000 set aside for pre-election expenses, £150,000 has been earmarked for awareness-raising work. We are, of course, as ever, open to suggestions on how to improve our budgeting process. I'll be willing to answer any questions Members may have, but in the meantime, I'm very happy to put this budget forward on behalf of the Commission, reiterate our commitment to working in a way that's open and transparent, and to deliver the best possible value for money for the people of Wales. Diolch.
Welsh: Diolch, Lywydd, a chynigiaf gyllideb y Comisiwn ar gyfer 2021, felly o fis Ebrill y flwyddyn nesaf ymlaen, a gofynnaf iddi gael ei hymgorffori yng nghynnig y gyllideb flynyddol. Fel y byddwch wedi gweld yn nogfen y gyllideb, mae'r Comisiwn yn ceisio cyllideb o £61.411 miliwn i gyd, ac mae hynny'n cynnwys £36.274 miliwn ar gyfer gwasanaethau'r Comisiwn - sef ein cyllideb weithredol - £16.172 miliwn i'w bennu gan y bwrdd cydnabyddiaeth ariannol, £0.5 miliwn ar gyfer gwariant cyn etholiad, ac £8.465 miliwn ar gyfer llog ac eitemau nad ydynt yn arian parod. Cyn imi fanylu ymhellach ar ofyniad cyllideb y Comisiwn, hoffwn wneud sylwadau ar ddwy eitem benodol y credaf fod angen tynnu sylw atynt yn y ddadl hon. Rwyf am ddweud yn glir fod y ddwy eitem y tu hwnt i reolaeth y Comisiwn. Fel y byddwch wedi gweld, mae'r gyllideb yn dangos cynnydd o gymharu â chyllideb y llynedd a'r ffigurau rhagolygol a gynigiwyd gennym yn ein dogfen gyllideb yr adeg hon y llynedd. Y rheswm cyntaf am hyn yw'r gofyniad i sefydliadau roi cyfrif am asedau ar brydles yn yr un ffordd ag y maent yn rhoi cyfrif am asedau y maent yn berchen arnynt, yn dilyn gweithredu safon adrodd ariannol rhyngwladol 16. Safon gyfrifo annibynnol yw hon a fabwysiadir yn gyffredin ar draws y byd. Mae'n bwysig pwysleisio, o safbwynt cyllid neu arian parod, nad yw hyn yn effeithio ar faint o arian parod sydd ei angen arnom o gronfa gyfunol Cymru, ond mae'n cynyddu ffigur cyffredinol y gyllideb. Heb y newid hwn yn y rheolau cyfrifo, byddai cyfanswm y gyllideb wedi bod yn sylweddol is ar £59.575 miliwn, ac i gynorthwyo gyda thryloywder a dealltwriaeth, rydym wedi cynnwys y ffigurau cyn ac ar ôl safon adrodd ariannol rhyngwladol 16 yn nogfen y gyllideb. Yr ail eitem i dynnu sylw'r Aelodau ati yw'r cynnydd yn y gyllideb rhwng y gyllideb ddrafft a fersiwn derfynol y gyllideb hon. Gosodwyd cyllideb ddrafft y Comisiwn ar 24 Medi 2019 a chynhaliodd y Pwyllgor Cyllid sesiwn graffu ar y ddogfen honno ar 3 Hydref. Roedd dogfen y gyllideb ddrafft yn cynnwys amcangyfrif synhwyrol o'r cynnydd yn yr arolwg blynyddol o fynegai oriau ac enillion sy'n berthnasol i gyflogau Aelodau'r Cynulliad a staff cymorth Aelodau'r Cynulliad o fis Ebrill 2020. Yr amcangyfrif a ddefnyddiwyd yn y ddogfen honno oedd 2 y cant, amcangyfrif synhwyrol iawn sy'n seiliedig ar gynnydd gwirioneddol o 2.3 y cant ym mis Hydref 2017 ac 1.2 y cant ym mis Hydref 2018, ill dau o fewn yr ystod dderbyniol o amcangyfrifon y gyllideb. Fodd bynnag, ar 29 Hydref 2019, cyhoeddodd y Swyddfa Ystadegau Gwladol y data ar gyfer 2019, ac mae'r cynnydd, yn annisgwyl, yn fwy na dwbl yr amcangyfrif a ddefnyddiwyd gennym, gan alw am gynnydd o £360,000 yn fwy na'r hyn a oedd wedi'i gynnwys yn y gyllideb ddrafft. Nawr, fel y byddwch yn deall, daw'r cadarnhad hwn yn hwyr iawn yn y dydd, ond rydym wedi cynnwys y swm ychwanegol yn y gyllideb derfynol ac wrth gwrs, rydym wedi rhoi gwybod i'r Pwyllgor Cyllid am y cynnydd hwn. Mae'r ddwy eitem wedi'u hesbonio'n llawn i'r Pwyllgor Cyllid, ond rwy'n ailadrodd eu bod y tu hwnt i reolaeth y Comisiwn. Gan ddychwelyd at ein cyllideb gyffredinol, mae'r ddogfen hon yn amlinellu'r gofyniad ariannol ar gyfer blwyddyn olaf y pumed Cynulliad, sy'n cynnwys darpariaeth i'r Comisiwn baratoi ar gyfer y chweched Cynulliad, a rhagolygon ar gyfer dwy flynedd gyntaf y chweched Cynulliad. Ac ynddi, fe wnaethom nodi sut y mae'r gyllideb yn cefnogi'r Comisiwn i gyflawni ei nodau strategol o ddarparu cefnogaeth seneddol ragorol, ymgysylltu â phobl Cymru, a hyrwyddo'r Cynulliad a defnyddio adnoddau'n ddoeth. Mae'r Comisiwn yn bodoli i gefnogi'r Cynulliad, a'i Aelodau wrth gwrs. Fel y gwyddom, mae'r pwysau ar Aelodau yn parhau i fod yn sylweddol, o ystyried y nifer gymharol fach sydd ohonom a'r materion cymhleth rydym yn mynd i'r afael â hwy yn awr, ac yn fwyaf amlwg, effaith y DU yn gadael yr UE. Mae angen cyllideb arnom sy'n darparu'r lefel gywir o adnoddau i gefnogi'r Aelodau drwy'r cyfnod hwn. Mae'r ansicrwydd hirsefydlog ynghylch amseriad ymadawiad y DU o'r UE, a thelerau unrhyw ymadawiad, wedi creu heriau o ran cynllunio sut y rhoddwn adnoddau tuag at y gwaith hwnnw fel Cynulliad, a sut y gallwn ni fel deddfwrfa gyflawni'r newidiadau hynny. Er bod telerau Brexit eto i'w penderfynu, rydym wedi bod yn cynllunio ar gyfer gwaith ar ôl Brexit, fel y byddech yn disgwyl inni ei wneud. Mae rheolaethau a chamau gweithredu fel cynllunio senarios a hyfforddiant yn sicrhau ein bod yn rheoli'r risgiau posibl. Mae'r cysylltiad uniongyrchol â symudiadau ym mloc Cymru wedi'i ddileu yn unol â'r canllawiau a ddarparwyd yn natganiad egwyddorion y Pwyllgor Cyllid, ond mae'r gyllideb hon yn dryloyw, yn ddarbodus ac wedi'i gosod yng nghyd-destun cyllido ariannol hirdymor yma yng Nghymru. Mae'n ystyried sut y mae'r Comisiwn yn blaenoriaethu ei adnoddau i sicrhau nad yw gwasanaethau i Aelodau a'r bobl rydym yn eu gwasanaethu yn cael eu peryglu. Hoffwn ddiolch i'r Pwyllgor Cyllid am graffu ar y gyllideb a'i ymrwymiad parhaus i sicrhau tegwch yn ein proses gyllidebu a'n tryloywder, wrth gwrs. Mae'n rhaid i mi ddweud, nid yw ymddangos gerbron pwyllgor yn brofiad braf iawn, ond mae ein cwestiynau ni a'r Pwyllgor Cyfrifon Cyhoeddus yn help mawr i hybu gwelliant, ac rwy'n gobeithio eich bod yn teimlo eich bod yn gweld hynny. Gwnaeth y pwyllgor chwe argymhelliad ar ôl craffu ar y gyllideb ddrafft. Roedd tri o'r argymhellion yn gofyn am ragor o wybodaeth ac eglurder ar faterion penodol: y cyntaf o'r rheini oedd y prosiect i roi meddalwedd ddeddfwriaethol newydd ar waith; manylion ynghylch cynlluniau prosiectau hirdymor y Comisiwn; ac adroddiad ar fanteision hirdymor y cynllun ymadael gwirfoddol. Unwaith eto, rwy'n gobeithio bod y Pwyllgor Cyllid yn cydnabod ein dymuniad i fod yn agored ac yn dryloyw mewn perthynas â hyn, a byddwn yn adrodd yn ôl i chi ar brosiect y feddalwedd ddeddfwriaethol yn ystod haf 2020, pan fydd y contract wedi'i ddyfarnu, ac ar y ddau faes arall yn hydref 2020, gan adlewyrchu'r gofyniad am amcan hirdymor unwaith eto. Roedd y pedwerydd argymhelliad yn ymwneud â chymorth staffio i'r comisiynydd safonau ac yn cynnig y dylid nodi'r adnoddau sydd eu hangen ar gyfer y gwaith hwn ar wahân o fewn y gyllideb ar gyfer 2021 a'r blynyddoedd i ddod. Rydym wedi gwneud hynny, ac felly mae'r costau hynny bellach wedi'u dangos yn glir yn nhabl 4 a byddant yn parhau i gael eu dangos ar wahân yn y blynyddoedd i ddod. Fe fydd yr Aelodau'n ymwybodol, wrth gwrs, o ymddiswyddiad y cyn-gomisiynydd safonau. Mae comisiynydd dros dro yn yr arfaeth, ond bydd y gwaith ar graffu ac adolygu'r hyn sydd ei angen ar y comisiynydd safonau o ran ei waith yn dechrau pan benodir y comisiynydd safonau parhaol a phan gawn syniad clir o'r hyn y bydd ei angen ar y sawl a benodir. Mae'r pumed argymhelliad yn tynnu sylw at bwysigrwydd sicrhau tryloywder mewn perthynas â chostau ychwanegol pan gaiff polisïau newydd eu hawdurdodi gan y Cynulliad. Mae llywodraethu parhaus ar waith - mae'n rhaid i mi roi sicrwydd i'r Aelodau - mewn perthynas â darparu adnoddau, gan gynnwys i'r comisiynydd safonau, ac wrth gwrs, mae'n berthnasol iawn pan fyddwn yn gweld fersiwn derfynol y Bil Senedd ac Etholiadau (Cymru) y cawn wybod ychydig amdano heddiw, o ran pa newidiadau heb eu prisio y gellid eu gwneud iddo, a'n hymrwymiad felly, fel y gwelwch yn y llythyr atoch, i'r Pwyllgor Cyllid, i ganolbwyntio ar y polisïau newydd hyn a allai ddod drwy'r Cynulliad. Ac i orffen, argymhellodd y pwyllgor y dylai'r Comisiwn flaenoriaethu cyllid i hyrwyddo ymwybyddiaeth o'r bleidlais i rai 16 oed. Un o nodau strategol y Comisiwn, wrth gwrs, yw ymgysylltu â phobl Cymru a hyrwyddo'r Cynulliad. Felly, gallaf gadarnhau, o fewn y cyfanswm hwnnw o £500,000 a neilltuwyd ar gyfer treuliau cyn etholiad, fod £150,000 wedi'i glustnodi ar gyfer y gwaith o godi ymwybyddiaeth. Wrth gwrs, rydym bob amser yn agored i awgrymiadau ynglŷn â sut i wella ein proses gyllidebu. Byddaf yn barod i ateb unrhyw gwestiynau gan yr Aelodau, ond yn y cyfamser, rwy'n falch iawn o gyflwyno'r gyllideb hon ar ran y Comisiwn, ailddatgan ein hymrwymiad i weithio mewn ffordd sy'n agored ac yn dryloyw, a chyflawni'r gwerth gorau am arian ar ran pobl Cymru. Diolch.