English: Thank you very much for your statement this afternoon, Deputy Minister. It's concerning that the Welsh Government has been so quick to work on a Wales-wide digital childcare service when the NHS has been waiting over 10 years for systems to be updated, and fax machines are still being used throughout the estate. And although it's the 100-year anniversary of Labour's dominance in Wales today, and your party is celebrating tonight, I believe, I'm sure the people of Wales would celebrate a Labour Party and Welsh Government that is able to move beyond the twentieth century and have some twenty-first century thinking when it comes to technology, Deputy Minister. And although the Welsh Conservatives fully support extending childcare provision across Wales, it's clear that the digital service launched by the Government may leave those who need the support the most not being able to access it, and poses a serious risk of leaving people unable to access childcare that they so desperately need. The digital age has allowed millions to have unlimited access to the internet, but this is not universal, and many are still without smartphones, computers, or tablets, for that matter. These are often the elderly and the poorest, and I worry that the potential lack of technology access will leave many people unable to access this service. And cost-of-living pressures have made many people in places such as Rhyl in my constituency, and others across Wales, struggling, and adding demands to buy new technology is not going to help ease pressures, when unlimited mobile data and tablets are a luxury to some. Equally, even well-off and rural families across Wales are often faced with the burden of a lack of internet access, 5G and broadband, which can also leave them unable to access this service. This shows that there are larger issues that the Government have to address before introducing a one-size-fits-all plan that gives the Welsh Government even more control over our local authorities. Although the plan is well intentioned, the Government's idea of the plan ensuring that parents and childcare providers across Wales have the same experience no matter which local authority they live in is not the case, and the Government has neglected to consider how a Wales-wide service does not consider these issues. Therefore, will the Deputy Minister explain how this plan will be extended across all of Wales's 22 local authorities? How much thought has been put into the geographical and economic divides many of these authorities face, and is a one-size-fits-all approach appropriate in the childcare sector? Thank you very much.
Welsh: Diolch yn fawr i chi am eich datganiad y prynhawn yma, Dirprwy Weinidog. Testun pryder yw bod Llywodraeth Cymru wedi bod mor gyflym i weithio ar wasanaeth gofal plant digidol ledled Cymru pan fo'r GIG wedi bod yn aros dros 10 mlynedd am ddiweddaru systemau, a bod peiriannau ffacs yn parhau i gael eu defnyddio drwy'r gyfundrefn gyfan. Ac er ei bod hi'n ganmlwyddiant goruchafiaeth Llafur yng Nghymru heddiw, ac mae eich plaid chi'n dathlu hynny heno, rwy'n credu, rwy'n siŵr y byddai pobl Cymru yn dathlu Plaid Lafur a Llywodraeth Cymru sy'n gallu symud o'r ugeinfed ganrif a bod ag ystyriaethau o'r unfed ganrif ar hugain o ran technoleg, Dirprwy Weinidog. Ac er bod y Ceidwadwyr Cymreig yn llwyr gefnogi ymestyn y ddarpariaeth o ofal plant ledled Cymru, mae hi'n amlwg y gallai'r gwasanaeth digidol y gwnaeth y Llywodraeth ei lansio olygu y gallai'r rhai sydd â'r angen mwyaf am y gefnogaeth fethu â chael gafael arni, ac mae hynny'n achosi risg ddifrifol o adael pobl yn methu manteisio ar ofal plant y mae arnyn nhw gymaint o angen amdano. Mae'r oes ddigidol wedi galluogi miliynau i ddefnyddio'r rhyngrwyd yn ddilyffethair, ond nid yw hyn yn wir i bawb, ac mae llawer yn parhau i fod heb ffonau clyfar, cyfrifiaduron, na llechi, o ran hynny. Yn aml yr henoed a'r tlotaf yw'r rhain, ac rwy'n poeni y bydd llawer o bobl yn methu â manteisio ar y gwasanaeth hwn oherwydd eu bod yn methu â chael gafael ar y dechnoleg. Ac mae pwysau costau byw yn golygu bod llawer o bobl mewn mannau fel Rhyl yn fy etholaeth i, a mannau eraill ledled Cymru, yn ei chael hi'n anodd, ac nid yw gwneud i bobl brynu technoleg newydd am helpu i leddfu'r pwysau ariannol arnyn nhw, pan fo data diderfyn a llechi yn rhy ddrud i rai. Yn yr un modd, mae hyd yn oed teuluoedd cefnog a theuluoedd cefn gwlad Cymru yn wynebu'r baich o fod heb gysylltiad â'r we, 5G a band eang, ac yn methu â defnyddio'r gwasanaeth hwn ychwaith. Mae hyn yn dangos y ceir materion ehangach y mae'n rhaid i'r Llywodraeth fynd i'r afael â nhw cyn cyflwyno cynllun un ateb sy'n addas i bawb ac sy'n rhoi mwy fyth o reolaeth i Lywodraeth Cymru dros ein hawdurdodau lleol ni. Er bod i'r cynllun ei fwriadau da, nid yw syniad y Llywodraeth o gynllun sy'n sicrhau bod rhieni a darparwyr gofal plant ledled Cymru yn cael yr un profiad ym mha awdurdod lleol bynnag y maen nhw'n byw ynddo yn cael ei wireddu, ac mae'r Llywodraeth wedi bod yn esgeulus o ran ystyried pam nad yw gwasanaeth ledled Cymru yn ystyried y materion hyn. Felly, a wnaiff y Dirprwy Weinidog egluro sut y bydd y cynllun hwn yn cael ei ymestyn ar draws pob un o'r 22 o awdurdodau lleol yng Nghymru? Faint o ystyriaeth a roddwyd i'r gwahaniaethau daearyddol ac economaidd y mae llawer o'r awdurdodau hyn yn eu hwynebu, ac a yw dull un ateb sy'n addas i bawb yn briodol yn y sector gofal plant? Diolch yn fawr iawn i chi.