English: Thank you, Deputy Presiding Officer, and thank you to Russell for opening this debate and for accepting our amendment, which is factual. We do regret that cuts have been made to grass-roots sports as a result of funding cuts, and it's important as well for us to join in congratulating the Welsh football team, who had exceptional success over the weekend. And, of course, that is a great boost to the mental health of all of us, I would think, as we're talking about the impact of sport on our health - not just physical health, but out mental health. Everybody is happier when our national teams have success and especially so during that time in the second half when it appeared quite poor, but it was great to see the boys turning things round and succeeding in winning in the end. But I want to talk in the time that I have about the importance of physical education. Fitness, that is: fitness, and the need for everybody to keep fit, even though this can be difficult for a number of us. But we can always walk to places, for example, rather than using lifts. There is a lot of medical research work that has shown that keeping fit safeguards you from developing things such as dementia, reduces the rates of diabetes, high blood pressure and stroke, and so forth - a number of diseases that we're battling to develop new medicines to treat. Yet, if you're fit, you tend to suffer less from these diseases. If keeping fit were a tablet, then all of us would insist that NICE agree that doctors such as I should prescribe it. But keeping fit is much more effective than most tablets and medicines that we have at the moment to address dementia and stroke, and so forth. Therefore, walking 10,000 steps every day is the thing - 10,000 steps. It's very easy to achieve, but it can be a challenge. I don't know whether I've mentioned yet that I've been a Member of this Assembly before. Some six years ago now, I had success in passing a Measure to safeguard our playing fields in Wales, and I was very grateful for support from every party at the time to safeguard the future of our playing fields to ensure that the next generation of Gareth Bales, and so forth, could have somewhere to play and run around, even in the centre of our cities. And of course, to end now, as we're all ageing, that speed that we had when we were young in playing rugby or football and so forth is starting to get deficient as we're getting older, quite naturally. But there are other things that develop, such as walking football. It's developing in a number of parts of Wales, and it's important for those of us who are ageing and who can't run around quite as fast as we could before. That, of course, is looking for support, like all other sporting activities. In conclusion - the Assembly's rugby team. There are a number of Members here who can play rugby for the Assembly. I will be making my pitch to be on the left wing again, for obvious reasons. But, of course, membership of that team is open to everybody, and I'm looking at my fellow Members also to develop that fitness, to become an integral part of the National Assembly for Wales's rugby team. Thank you very much.
Welsh: Diolch yn fawr, Ddirprwy Lywydd, a diolch yn fawr i Russell am agor y ddadl yma a hefyd am dderbyn ein gwelliant ni, sydd yn ffeithiol, a dweud y gwir. Rydym ni yn gresynu bod yna doriadau wedi bod mewn chwaraeon ar lawr gwlad achos toriadau cyllidol. Ac wrth gwrs mae'n bwysig inni hefyd ymuno wrth longyfarch tîm pêl-droed Cymru, a wnaeth gael llwyddiant eithriadol dros y penwythnos. Ac, wrth gwrs, mae hwn yn hwb sylweddol i'n hiechyd meddwl i gyd, buaswn i'n meddwl, gan ein bod yn sôn am effaith mabolgampau, chwaraeon, ac ati ar ein hiechyd ni - nid jest iechyd corfforol, ond wrth gwrs iechyd meddwl. Mae pawb yn hapusach eu byd pan fydd ein timau cenedlaethol ni yn cael llwyddiant, ac yn arbennig, felly, pan oedd ar un adeg yn yr ail hanner yna yn edrych yn go ddu, ac wedyn roedd y bechgyn yn troi pethau rownd, ac yn lwyddo i ennill ar ddiwedd y dydd. Ond rwy'n mynd i sôn nawr, yn yr amser sydd gyda fi, jest am bwysigrwydd ymarfer corff. Ffitrwydd, hynny yw: ffitrwydd, a'r angen i bawb gadw'n heini er mor anodd mae hyn yn gallu bod i nifer fawr ohonom ni. Ond rydym ni wastad yn gallu cerdded i lefydd, er enghraifft, yn lle defnyddio'r lifftiau. Achos mae yna sawl ymchwil meddygol wedi dangos rŵan bod cadw'n heini - bod yn ffit, hynny yw - yn eich diogelu chi rhag ddatblygu pethau fel dementia, yn lleihau graddfeydd o glefyd melys, pwysau gwaed a strôc ac ati - nifer o afiechydon rydym ni'n brwydro'n hir i ddatblygu tabledi newydd i'w trin nhw. Ac eto, os ydych chi'n ffit, rydych chi'n dueddol o ddioddef llai o'r afiechydon yna. Pe bai cadw'n ffit yn dabled, byddem ni i gyd yn mynnu bod NICE yn cytuno i feddygon fel fi i'w presgreibio. Ond mae bod yn ffit yn llawn fwy effeithiol na'r rhan fwyaf o dabledi sydd gyda ni ar hyn o bryd i fynd i'r afael â dementia a strôc ac ati. Felly, cerdded 10,000 o gamau bob dydd ydy'r peth - 10,000 ohonyn nhw. Mae'n ddigon hawdd i'w gyflawni, ond mae'n gallu bod yn her. Nid wyf yn gwybod os wyf wedi sôn eto fy mod wedi bod yn Aelod o'r Cynulliad yma o'r blaen. Rhyw chwe mlynedd yn ôl yn awr, fe wnes i gael llwyddiant efo pasio Mesur yn diogelu ein meysydd chwarae ni yng Nghymru. Roeddwn yn ddiolchgar iawn am bob cefnogaeth o bob plaid bryd hynny i ddiogelu dyfodol ein meysydd chwarae ni, i wneud yn siŵr bod y genhedlaeth nesaf o Gareth Bales ac ati yn gallu cael rhywle i redeg o gwmpas, hyd yn oed yng nghanol ein dinasoedd mwyaf ni. Ac, wrth gwrs, i orffen, fel rydym ni i gyd yn heneiddio, mae'r cyflymder treiddgar oedd gyda ni pan oeddem ni'n ifanc wrth chwarae rygbi neu bêl-droed ac ati yn dechrau mynd yn ddiffygiol rŵan fel rydym ni'n mynd yn hŷn, yn naturiol. Ond, wrth gwrs, mae yna bethau eraill yn datblygu, fel pêl-droed wrth gerdded - 'walking football'. Mae'n datblygu mewn sawl rhan o Gymru ac mae'n bwysig i'r rhai ohonom ni sy'n heneiddio a ddim yn gallu rhedeg o gwmpas cweit mor gyflym ag yr oeddem ni ers llawer dydd. Wrth gwrs, mae hwnnw hefyd yn edrych am gefnogaeth, fel pob camp arall. I ddiweddu hefyd - tîm rygbi'r Cynulliad. Mae yna sawl Aelod yn fan hyn sy'n gallu chwarae rygbi i'r Cynulliad. Mi fyddaf yn gwneud 'pitch' i fod ar yr asgell chwith unwaith eto, am resymau amlwg. Ond, wrth gwrs, mae aelodaeth y tîm yna ar agor i bawb. Rwy'n edrych ar fy nghyd-Aelodau hefyd i ddatblygu'r ffitrwydd yna, i ddod yn rhan annatod o dîm rygbi Cynulliad Cenedlaethol Cymru. Diolch yn fawr iawn ichi.