techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Llywydd, the Member asks for facts, and let me give him 888 million of them, because that is the number of pounds less that we have to spend on public services here in Wales today as a result of his Government since the year 2010 - £880 million less. Every one of those pounds is a fact that we could be using to spend on public services here in Wales. If he believes that teachers in Wales do not understand that the problems that they face in the classroom are the result of the decisions that his Government has made and that we have to deal with every day, then, really, he needs to get out a bit more and speak to the people who understand this at the front line.
Welsh: Llywydd, mae'r Aelod yn gofyn am ffeithiau, a gadewch i mi roi 888 miliwn ohonynt iddo, oherwydd dyna nifer y punnoedd yn llai sydd gennym ni i'w wario ar wasanaethau cyhoeddus yma yng Nghymru heddiw o ganlyniad i'w Lywodraeth ef ers y flwyddyn 2010 - £880 miliwn yn llai. Mae pob un o'r punnoedd hynny yn ffaith y gallem ni fod yn ei defnyddio i wario ar wasanaethau cyhoeddus yma yng Nghymru. Os yw e'n credu nad yw athrawon yng Nghymru yn deall bod y problemau y maen nhw'n eu hwynebu yn yr ystafell ddosbarth yn deillio o'r penderfyniadau y mae ei Lywodraeth ef wedi eu gwneud ac yr ydym ni'n gorfod ymdrin â nhw bob dydd, yna, mae gwir angen iddo fynd allan ychydig yn amlach a siarad â'r bobl sy'n deall hyn ar y rheng flaen.
English: Diolch, Llywydd. First Minister, a fortnight ago, you restated the Welsh Government's intention to legislate on removing the defence of reasonable chastisement. I won't ask you if you're still intending to bring in a smacking ban, since what you said last time was quite clear. You stated that you were determined that the ban would get through the Assembly during this Assembly term and get on to the statute book. Given that this legislation is likely to be widely unpopular, why are you so intent on creating a new law in this area?
Welsh: Diolch, Llywydd. Prif Weinidog, bythefnos yn ôl, fe wnaethoch chi ailddatgan bwriad Llywodraeth Cymru i ddeddfu ar ddileu'r amddiffyniad o gosb resymol. Wnaf i ddim gofyn i chi a ydych chi'n dal i fwriadu cyflwyno gwaharddiad ar smacio plant, gan fod yr hyn a ddywedasoch y tro diwethaf yn gwbl eglur. Dywedasoch eich bod yn benderfynol y byddai'r gwaharddiad yn mynd drwy'r Cynulliad yn ystod y tymor Cynulliad hwn ac yn cael ei roi ar y llyfr statud. O gofio bod y ddeddfwriaeth hon yn debygol o fod yn amhoblogaidd iawn, pam ydych chi mor benderfynol o greu cyfraith newydd yn y maes hwn?
English: Well, we will bring forward a new law in this area, Llywydd. It was part of the Labour manifesto. It's part of the manifesto on which my party is elected. We believe in keeping those promises to the Welsh public and we will bring forward a Bill, which it is then for the Assembly to scrutinise and to debate. My party will be committed to seeing that Bill on to the statute book, and we look forward to working with others in this Chamber who share that ambition.
Welsh: Wel, byddwn yn cyflwyno cyfraith newydd yn y maes hwn, Llywydd. Roedd yn rhan o faniffesto'r Blaid Lafur. Mae'n rhan o'r maniffesto yr etholwyd fy mhlaid ar ei sail. Rydym ni'n credu mewn cadw'r addewidion hynny i'r cyhoedd yng Nghymru a byddwn yn cyflwyno Bil, a bydd yno i'r Cynulliad graffu arno a'i drafod wedyn. Bydd fy mhlaid i yn ymrwymedig i weld y Bil hwnnw ar y llyfr statud, ac edrychwn ymlaen at weithio gydag eraill yn y Siambr hon sy'n rhannu'r uchelgais hwnnw.
English: Well, I thank you for your clarity on the issue. Now, the results of the official consultation on the smacking ban showed that opinion was fairly split on this. Half of the respondees felt that legislation would protect children's rights, but half felt that it would not. It seems that, at best, the smacking ban is a law that will split the Welsh electorate down the middle. Now, this is the Assembly's own consultation. All of the opinion polls conducted before this have shown a strong view against the smacking ban. I wonder if your Welsh Labour Government has thought enough about how the smacking ban is going to be policed. How will it be enforced? Will we have children informing against their own parents? And, if we do, who will be able to verify whether the claims are true or not? We could be heading into some kind of imitation of Stalin's Russia of the 1930s, when perfectly law-abiding parents got sent to prison camps because their children were encouraged to whisper allegations against them to their schoolteachers. Is this the kind of scenario you want to occur here in Wales?
Welsh: Wel, diolch am eich eglurder ar y mater. Nawr, dangosodd canlyniadau'r ymgynghoriad swyddogol ar y gwaharddiad ar smacio plant bod y farn ar hyn yn weddol ranedig. Roedd hanner yr ymatebwyr yn teimlo y byddai ddeddfwriaeth yn diogelu hawliau plant, ond roedd hanner yn teimlo na fyddai. Mae'n ymddangos, ar y gorau, bod y gwaharddiad ar smacio plant yn gyfraith a fydd yn hollti etholwyr Cymru i lawr y canol. Nawr, ymgynghoriad y Cynulliad ei hun yw hwn. Mae'r holl bolau piniwn a gynhaliwyd cyn hyn wedi dangos barn gref yn erbyn y gwaharddiad ar smacio plant. Tybed a yw eich Llywodraeth Lafur Cymru wedi meddwl digon am sut y mae'r gwaharddiad ar smacio plant yn mynd i gael ei blismona. Sut y bydd yn cael ei orfodi? A fydd gennym ni blant yn hysbysu yn erbyn eu rhieni eu hunain? Ac, os bydd, pwy fydd yn gallu gwirio a yw'r honiadau yn wir ai peidio? Gallem ni fod ar ei ffordd i ryw fath o efelychiad o Rwsia Stalin yn y 1930au, pan oedd rhieni a oedd yn parchu'r gyfraith yn llwyr yn cael eu hanfon i wersylloedd carchar gan fod eu plant yn cael eu hannog i sibrwd honiadau yn eu herbyn i'w hathrawon. Ai dyma'r math o sefyllfa yr ydych chi eisiau ei gweld yma yng Nghymru?
English: Well, Llywydd, I recognise nothing in what the Member has said about the proposal that we will bring forward. We will bring forward a proposal to remove the defence of reasonable chastisement. No adult can be hit in this country, and such a defence mounted; why should a child be allowed to be hit and then that defence brought forward? This is the position that exists already in countless countries across the globe, countries where none of the entirely scaremongering possibilities that the Member identifies have happened, and none of which we expect to see happen here in Wales.
Welsh: Wel, Llywydd, nid wyf i'n adnabod unrhyw beth yn yr hyn y mae'r Aelod wedi ei ddweud am y cynnig y byddwn yn ei gyflwyno. Byddwn yn cyflwyno cynnig i gael gwared ar yr amddiffyniad o gosb resymol. Ni ellir taro unrhyw oedolyn yn y wlad hon, a chyflwyno amddiffyniad o'r fath; pam y dylid caniatáu i blentyn gael ei daro ac yna cyflwyno'r amddiffyniad hwnnw? Dyma'r sefyllfa sy'n bodoli eisoes mewn gwledydd di-rif ledled y byd, gwledydd lle nad yw'r un o'r posibiliadau codi bwganod y mae'r Aelod yn eu nodi wedi digwydd, ac nid ydym yn disgwyl i'r un ohonynt ddigwydd yma yng Nghymru.
English: Well, I'm sure, First Minister, you appreciate that we live in a time when we've had a whole catalogue of historic sex abuse claims made against people, some of them against perfectly innocent people. Many of these historical sex allegations have turned out to be pure delusion, but I'm sure plenty of innocent people have been caught up in them. If the state encourages children to start making allegations, then we could have a whole new catalogue of wrongful prosecutions. Are you really sure your legislation is going to be robust enough to prevent this possibility?
Welsh: Wel, rwy'n siŵr, Prif Weinidog, eich bod chi'n gwerthfawrogi ein bod ni'n byw mewn oes pan ydym wedi cael cyfres o honiadau o gam-drin rhywiol hanesyddol yn cael eu gwneud yn erbyn pobl, rhai ohonyn nhw yn bobl gwbl ddieuog. Canfuwyd bod llawer o'r honiadau rhyw hanesyddol hyn yn rhithdybiau llwyr, ond rwy'n siŵr bod digonedd o bobl ddieuog wedi cael eu dal ynddynt. Os yw'r wladwriaeth yn annog plant i ddechrau gwneud honiadau, yna gallem ni gael cyfres newydd o erlyniadau anghyfiawn. A ydych chi'n wirioneddol siŵr bod eich deddfwriaeth yn mynd i fod yn ddigon cadarn i atal y posibilrwydd hwn?
English: Llywydd, where abuse takes place, we want people to speak out. If it happens in the home and children have a story to tell, then we want to encourage a position where they feel confident to come forward and make their stories known, just as we do in situations where people who have suffered in the past and in silence now feel able to come forward and tell their stories. On this side of the Chamber, and I think in many parts of this Chamber, that is regarded as a sign of progress, and a sign that things are better today than they were in the past when people were fearful, and felt unable to have their stories heard. I'm sorry that that view is not shared in all parts of this Chamber.
Welsh: Llywydd, lle mae cam-drin yn digwydd, rydym ni eisiau i bobl ddweud am hynny. Os bydd yn digwydd yn y cartref a bod gan blant stori i'w hadrodd, yna rydym ni eisiau annog sefyllfa lle maen nhw'n teimlo'n hyderus i ddod ymlaen a gwneud eu straeon yn hysbys, yn union fel yr ydym ni'n ei wneud mewn sefyllfaoedd lle mae pobl sydd wedi dioddef yn y gorffennol ac yn dawel yn teimlo bellach y gallan nhw ddod ymlaen ac adrodd eu hanesion. Ar yr ochr hon i'r Siambr, ac mewn sawl rhan o'r Siambr hon rwy'n credu, ystyrir hynny fel arwydd o gynnydd, ac arwydd bod pethau yn well heddiw nag yr oedden nhw yn y gorffennol pan oedd pobl yn ofnus, ac yn teimlo yn analluog i gael rhywun i wrando ar eu straeon. Mae'n ddrwg gen i nad yw'r safbwynt hwnnw'n cael ei rannu ym mhob rhan o'r Siambr hon.
English: Can I thank the Member for the question, and say how much I look forward to answering what must be his first question to a First Minister since the very first year of devolution? And the answer to his question is that, at best, modest progress was reported on this matter at the last Joint Ministerial Committee plenary in December. The inter-governmental relations review commissioned in March 2018, when the Member represented Wales at the JMC, is yet to produce a report.
Welsh: A gaf i ddiolch i'r Aelod am y cwestiwn, a dweud cymaint yr wyf i'n edrych ymlaen at ateb yr hyn sy'n gorfod bod ei gwestiwn cyntaf i Brif Weinidog, ers blwyddyn gyntaf un datganoli? A'r ateb i'w gwestiwn yw yr adroddwyd ychydig o gynnydd, ar y gorau, o ran y mater hwn yng nghyfarfod llawn diwethaf Cyd-bwyllgor y Gweinidogion ym mis Rhagfyr. Nid yw'r adolygiad cysylltiadau rhynglywodraethol a gomisiynwyd ym mis Mawrth 2018, pryd y cynrychiolwyd Cymru gan yr Aelod yng Nghyd-bwyllgor y Gweinidogion, wedi cyflwyno adroddiad hyd yn hyn.
English: I thank the First Minister for his answer. Does the First Minister share my concern that the current arrangements for dispute resolution are inadequate, because we know that the UK Government is the arbiter of disputes, despite frequently being a party to those disputes? And if he agrees with me on that, what kind of system would he like to see in its place?
Welsh: Diolchaf i'r Prif Weinidog am ei ateb. A yw'r Prif Weinidog yn rhannu fy mhryder i bod y trefniadau presennol ar gyfer datrys anghydfod yn annigonol, gan ein bod ni'n gwybod mai Llywodraeth y DU yw'r canolwr mewn anghydfodau, er gwaethaf y ffaith ei bod yn aml yn rhan o'r achosion hynny o anghydfod? Ac os yw e'n cytuno â mi ynghylch hynny, pa fath o system yr hoffai ef ei gweld yn hytrach?
English: Diolch, Llywydd. I entirely agree with Carwyn Jones that current arrangements for dispute resolution are inadequate, like so much of the inter-governmental machinery in the United Kingdom. It will come under greater pressure in the future as a result of Brexit, and as report after report of select committees at the House of Commons and the House of Lords and committees here have reported, the current machinery simply cannot bear the weight of the issues that Brexit is producing for the United Kingdom. What we need, then, is a set of arrangements that are based on principles, parity of esteem, parity of participation, the principle that disputes are always best avoided where they can be. Those principles should lead to a set of rules, and those rules should have within them an element of independent expertise and arbitration. Llywydd, Members will be, I think, glad to know that in the work that is being carried out under the JMC plenary, and that the former First Minister helped to get started, Wales is taking the lead in drawing up the principles for future inter-governmental relations. And as we saw in the inter-governmental agreement, if you get those principles right, then the practicalities of a dispute resolution system are always likely to be more robustly put in place.
Welsh: Diolch, Llywydd. Rwy'n cytuno'n llwyr â Carwyn Jones bod y trefniadau presennol ar gyfer datrys anghydfod yn annigonol, fel llawer o'r prosesau rhynglywodraethol yn y Deyrnas Unedig. Bydd yn dod o dan fwy o bwysau yn y dyfodol o ganlyniad i Brexit, ac fel y mae adroddiad ar ôl adroddiad pwyllgorau dethol Tŷ'r Cyffredin a Thŷ'r Arglwyddi a phwyllgorau yn y fan yma wedi ei adrodd, ni all y prosesau presennol ddal pwysau'r problemau y mae Brexit yn eu hachosi i'r Deyrnas Unedig. Yr hyn sydd ei angen arnom, felly, yw cyfres o drefniadau sy'n seiliedig ar egwyddorion, cydraddoldeb o ran parch, cydraddoldeb o ran cyfranogiad, yr egwyddor ei bod bob amser yn well osgoi anghydfod pan fo'n bosibl gwneud hynny. Dylai'r egwyddorion hynny arwain at gyfres o reolau, a dylai'r rheolau hynny gynnwys elfen o arbenigedd a chymrodeddu annibynnol. Llywydd, credaf y bydd yr Aelodau yn falch o wybod bod Cymru, yn y gwaith sy'n cael ei wneud o dan gyfarfod llawn Cyd-bwyllgor y Gweinidogion, y gwnaeth y cyn-Brif Weinidog helpu i'w gychwyn, yn arwain y gwaith o lunio'r egwyddorion ar gyfer cysylltiadau rhynglywodraethol yn y dyfodol. Ac fel y gwelsom yn y cytundeb rhynglywodraethol, os byddwch chi'n cael yr egwyddorion hynny'n iawn, yna mae ymarferoldeb system datrys anghydfod bob amser yn debygol o gael ei sefydlu yn fwy cadarn.
English: Disputes, generally, centre on money and power. First Minister, you're generally thought to have had a fairly successful record at negotiating the fiscal framework with the UK Government to resolve the funding coming to Wales. Your predecessor, I would say, did a good job negotiating with the UK Government about the powers of this Assembly and the devolution settlement in the Brexit context. Doesn't that show that the essential mechanism for resolving disputes will generally be that of negotiation?
Welsh: Mae anghydfodau, yn gyffredinol, wedi eu canolbwyntio ar arian a grym. Prif Weinidog, ystyrir yn gyffredinol eich bod chi wedi cael hanes cymharol lwyddiannus o ran cytuno ar y fframwaith cyllidol gyda Llywodraeth y DU i ddatrys y cyllid sy'n dod i Gymru. Fe wnaeth eich rhagflaenydd, yn fy marn i, waith da wrth negodi â Llywodraeth y DU ynglŷn â phwerau'r Cynulliad hwn a'r setliad datganoli yng nghyd-destun Brexit. Onid yw hynny'n dangos mai negodi fydd y dull hanfodol ar gyfer datrys anghydfod yn gyffredinol?
English: Well, I thank the Member for what he said and I don't disagree with him that negotiation is always going to be the main way in which disputes are resolved. What we are talking about in this question, in the way that the former First Minister put it, is what happens when negotiation runs out of road. And you do have to have a set of arrangements in place in order to deal with the point at which attempts to resolve disputes - by avoiding them, by resolving them, by negotiating them - don't get you to the end point. And as Carwyn Jones said, we cannot have is a system in which the body that is responsible for resolving the dispute is a party to that dispute. That's what happens at the moment. It's not acceptable now, it's certainly not acceptable in the long run. When negotiation runs out, then you have to have a mechanism that is genuinely independent and commands the confidence of all the players involved in it.
Welsh: Wel, diolchaf i'r Aelod am yr hyn a ddywedodd ac nid wyf i'n anghytuno ag ef mai negodi fydd y brif ffordd o ddatrys anghydfodau bob amser. Yr hyn yr ydym ni'n sôn amdano yn y cwestiwn hwn, yn y ffordd y'i cyflwynwyd gan y cyn-Brif Weinidog, yw'r hyn sy'n digwydd pan fydd dim mwy o le i drafod. Ac mae'n rhaid i chi gael cyfres o drefniadau ar waith er mwyn ymdrin â'r adeg pan na fydd ymdrechion i ddatrys anghydfod - drwy ei osgoi, drwy ei ddatrys, drwy ei negodi - yn mynd â chi i'r diweddglo. Ac fel y dywedodd Carwyn Jones, ni allwn ni gael system lle mae'r corff sy'n gyfrifol am ddatrys yr anghydfod yn rhan o'r anghydfod hwnnw. Dyna'r hyn sy'n digwydd ar hyn o bryd. Nid yw'n dderbyniol nawr, yn sicr nid yw'n dderbyniol yn y tymor hir. Pan ddaw trafodaethau i ben, yna mae'n rhaid i chi gael dull sy'n wirioneddol annibynnol ac y mae gan bawb sy'n rhan ohono ffydd ynddo.
English: In your view, First Minister, is time pressure and the pressures of work in dealing with the additional legislation emerging from Brexit - is that all a sufficient excuse to take powers away from our Senedd here in Wales and take them back to Westminster?
Welsh: Yn eich tyb chi, Prif Weinidog, ydy pwysau amser a phwysau gwaith delio efo'r ddeddfwriaeth ychwanegol sy'n deillio o Brexit - ydy hynna i gyd yn esgus digonol i ddwyn pwerau oddi wrth ein Senedd yma yng Nghymru ac yn ôl i San Steffan?
English: Well, Llywydd, just to restate: as I've said many times, there is no single power that has been taken from this Assembly to Westminster. Everything that comes to Wales after Brexit is going to come here, and it's only with the agreement of this place that powers will be able to move anywhere else. We haven't agreed to anything moving, and nothing has moved.
Welsh: Wel, Llywydd, jest i ddweud unwaith eto: fel dwi wedi dweud sawl gwaith o'r blaen, does dim un pŵer wedi mynd o'r Cynulliad hwn i San Steffan. Mae popeth sy'n dod i Gymru ar ôl Brexit yn mynd i ddod yma, a dim ond gyda chytundeb yma bydd pwerau yn gallu symud i unrhyw le arall. Dŷn ni ddim wedi cytuno i ddim byd i symud, a does dim byd wedi symud.
English: And in the report that was published only last week, Llywydd, into the matter that was a subject of controversy on the floor of this Assembly, the UK Government, in its second three-monthly report, confirmed what I've just said, that not a single power has left this Assembly. Not a single use has been made of the mechanism that is in the European Union (Withdrawal) Act 2018 to deal with powers returning and there is no intention on the part of the UK Government to use that mechanism, because we are able - we have demonstrated an ability to resolve matters that lie between the component parts of the United Kingdom on the basis of agreement, as the Welsh Government said we would be able to from the very beginning.
Welsh: Ac yn yr adroddiad a gyhoeddwyd dim ond yr wythnos diwethaf, Llywydd, ar y mater a oedd yn destun dadl ar lawr y Cynulliad hwn, cadarnhaodd Llywodraeth y DU, yn ei ail adroddiad tri misol, yr hyn yr wyf i newydd ei ddweud, nad oes yr un grym wedi gadael y Cynulliad hwn. Ni wnaed unrhyw ddefnydd o'r dull sydd yn Neddf Undeb Ewropeaidd (Ymadael) 2018 i ymdrin â phwerau yn dychwelyd ac nid oes unrhyw fwriad ar ran Llywodraeth y DU i ddefnyddio'r dull hwnnw, gan ein bod ni'n gallu - rydym ni wedi dangos gallu i ddatrys problemau sy'n gorwedd rhwng y gwahanol gydrannau o'r Deyrnas Unedig ar sail cytundeb, fel y dywedodd Llywodraeth Cymru y byddem ni'n gallu ei wneud o'r cychwyn cyntaf.
English: I thank the Member for the question, Llywydd. The Welsh Government's sustainable social services third sector grant scheme provides £7 million each year to third sector organisations, delivering 32 projects that support vulnerable children, adults and older people in Wales. This grant is in place from April 2016 to March 2020.
Welsh: Diolchaf i'r Aelod am y cwestiwn, Llywydd. Mae cynllun grant trydydd sector gwasanaethau cymdeithasol cynaliadwy Llywodraeth Cymru yn darparu £7 miliwn bob blwyddyn i sefydliadau trydydd sector, gan ddarparu 32 o brosiectau sy'n cynorthwyo plant, oedolion a phobl hŷn agored i niwed yng Nghymru. Mae'r grant hwn ar waith o fis Ebrill 2016 tan fis Mawrth 2020.
English: Thank you very much for the answer, Minister. Family Fund is a charity that provides grants to families on low incomes who are raising disabled or seriously ill children in Wales. Earlier this month, Family Fund announced that they had insufficient funding to help families and were no longer able to accept applications until April 2019. One reason for the predicament is that their funding from the Welsh Government's sustainable social services third sector grants scheme was cut in 2016 from £2.5 million a year to less than £2 million over the next three years. Does the First Minister accept that this funding cut is having a detrimental effect on projects and initiatives that support his Government's strategy for social services in Wales, especially for disabled and seriously ill children?
Welsh: Diolch yn fawr iawn am yr ateb, Gweinidog. Mae Cronfa'r Teulu yn elusen sy'n rhoi grantiau i deuluoedd sydd ar incwm isel ac sy'n magu plant anabl neu ddifrifol wael yng Nghymru. Yn gynharach y mis hwn, cyhoeddodd Cronfa'r Teulu nad oedd ganddyn nhw ddigon o arian i helpu teuluoedd ac nad oedden nhw erbyn hyn yn gallu derbyn ceisiadau tan fis Ebrill 2019. Un rheswm am y cyfyng-gyngor yw bod eu cyllid oddi wrth cynllun grantiau trydydd sector gwasanaethau cymdeithasol cynaliadwy Llywodraeth Cymru wedi ei dorri yn 2016 o £2.5 miliwn y flwyddyn i lai na £2 filiwn dros y tair blynedd nesaf. A yw'r Prif Weinidog yn derbyn bod y toriad ariannol hwn yn cael effaith niweidiol ar brosiectau a mentrau sy'n cefnogi strategaeth y Llywodraeth ar gyfer gwasanaethau cymdeithasol yng Nghymru, yn enwedig ar gyfer plant anabl a difrifol wael?
English: I thank Mark Isherwood for that. Llywydd, I want the principles of co-production to animate the approach of the Welsh Government in its work with the third sector and others. In order to achieve that, we work closely with the Co-production Network for Wales, Academi Wales and the Wales Audit Office, who encourage co-production through training, events and online resources.
Welsh: Diolchaf i Mark Isherwood am hynna. Llywydd, hoffwn i egwyddorion cyd-gynhyrchu sbarduno dull Llywodraeth Cymru yn ei gwaith gyda'r trydydd sector ac eraill. Er mwyn cyflawni hynny, rydym ni'n gweithio'n agos gyda Rhwydwaith Cydgynhyrchu Cymru, Academi Cymru a Swyddfa Archwilio Cymru, sy'n annog cydgynhyrchu drwy hyfforddiant, digwyddiadau ac adnoddau ar-lein.