English: I think it's right and proper that the use of borrowing powers that were conferred on the Welsh Government by the 2014 and the 2017 Acts is subject to some scrutiny. The investigation I believe has demonstrated that whilst the overall strategic approach that is being taken by the Welsh Government is a good and effective approach to maximising the public value of capital funding sources available to it, there is at the same time a need to be more agile and perhaps more intelligent in the medium and long-term planning for the management of this funding. I was pleased to see that most witnesses felt that the Welsh infrastructure investment plan was a good innovation. Many people suggested that there were improvements that could be made to it, but it was in itself seen as an established part of the overall funding framework operated by the Welsh Government, and I think that's an important consideration for us to look at in debating and discussing how the Welsh Government is managing capital funding opportunities. But overwhelmingly for me, Deputy Presiding Officer - the key finding of the committee was that the Welsh Government does need to be more far-sighted in its management of the capital investment programme. Professor Holtham has already been quoted this afternoon, and I felt that he did put this well - that planning needs to be in the longer term, understanding risk in a more profound way. And I think that's a really important finding for this committee. Other Members this afternoon have discussed the same point in different ways, and it has been too easy for too long for Welsh Government and for Ministers simply to say, 'We'll use the cheapest source now and we'll do this over this term and over that term', rather than looking at how you manage capital expenditure over a much longer term, and then match the risk involved to the capital available. I'm glad to see that the Minister didn't take too ideological an approach to some of these matters, and that she took a ruthlessly pragmatic approach to how we deal with these issues. And I think that's a very good approach to take. I will say that, whilst I find the new MIM scheme being proposed by Government certainly an improvement on earlier models, it is still a PFI model; I think we're only fooling ourselves if we believe it's anything different. It is PFI. I don't see how it can be argued that it isn't, but I do agree with the Government that it is right and proper that we match this sort of funding to particular projects. It will be the best form of funding for some of our capital programme but not for all of our capital programme, and I certainly agree with what's been said about the soft services where we do not wish to see the privatisation of large parts of the public sphere. Can I just finish on one point that hasn't been addressed by speakers in this debate so far, and that is how the Welsh Government manages its assets? I have to say that I'm not convinced - and, in fact, I never have been convinced in the 13 years I've been here - that the Welsh Government has a firm grip on the management of the assets in its ownership and control. I'm constantly surprised to discover that the Welsh Government owns a shop in Ebbw Vale or is a landlord of a block of flats in Ebbw Vale, or wherever, and owns property all over the place. I've never been convinced by any Minister, either in Government or out of Government, that the Government understands what it owns, the value of what it owns and how it best manages its assets across the whole face of Government. And I do believe that this is something that the Government needs to address with more seriousness. In the past, Ministers have simply seen asset management as a means of selling off offices in various parts of the country; we've seen that happen at different times over the last few years. But I hope that in the future the Welsh Government will see its assets as a valuable part, not just of the public estate in Wales, but in the public sphere, and as a more intelligent and far-sighted approach to the management of its assets, whether that is involved in realising or liquidising those assets, or using those assets in a more profound way to deliver on its policy outlook. But I think, overall, this is a report that seeks to be very positive and I think the committee itself is very positive in its approach. I'm very pleased that the Government has sought to accept all the recommendations of the committee.
Welsh: Rwy'n credu ei bod yn iawn ac yn briodol fod y defnydd o bwerau benthyca a drosglwyddwyd i Lywodraeth Cymru gan Ddeddf 2014 a Deddf 2017 yn destun gwaith craffu. Yn fy marn i, mae'r ymchwiliad wedi dangos, er bod y dull strategol cyffredinol sy'n cael ei weithredu gan Lywodraeth Cymru yn ddull da ac effeithiol o wneud y mwyaf o werth cyhoeddus y ffynonellau cyllid cyfalaf sydd ar gael iddi, ar yr un pryd mae angen bod yn fwy ystwyth ac efallai'n fwy deallus yn y cynlluniau tymor canolig a hirdymor ar gyfer rheoli'r cyllid hwn. Roeddwn yn falch o weld bod y rhan fwyaf o'r tystion yn teimlo bod y cynllun buddsoddi yn seilwaith Cymru yn syniad da. Awgrymodd llawer o bobl fod gwelliannau y gellid eu gwneud iddo, ond ynddo'i hun câi ei ystyried yn rhan sefydledig o'r fframwaith ariannu cyffredinol a weithredir gan Lywodraeth Cymru, a chredaf fod hynny'n ystyriaeth bwysig i ni edrych arni wrth ddadlau a thrafod sut y mae Llywodraeth Cymru yn rheoli cyfleoedd cyllid cyfalaf. Ond yn fwy na dim i mi, Ddirprwy Lywydd - prif ganfyddiad y pwyllgor oedd bod angen i Lywodraeth Cymru fod yn fwy craff wrth reoli'r rhaglen buddsoddi cyfalaf. Dyfynnwyd yr Athro Holtham eisoes y prynhawn yma, ac roeddwn yn teimlo ei fod wedi disgrifio hyn yn dda - fod angen i gynllunio fod yn y tymor hwy, gan ddeall risg mewn ffordd ddyfnach. Ac rwy'n credu bod hwnnw'n ganfyddiad pwysig iawn i'r pwyllgor hwn. Mae Aelodau eraill y prynhawn yma wedi trafod yr un pwynt mewn gwahanol ffyrdd, ac mae wedi bod yn rhy hawdd yn rhy hir i Lywodraeth Cymru ac i Weinidogion ddweud yn syml, 'Fe ddefnyddiwn y ffynhonnell rataf yn awr ac fe wnawn hyn dros y tymor hwn a'r llall', yn hytrach nag edrych ar sut rydych yn rheoli gwariant cyfalaf dros dymor llawer hwy, a pharu'r risg sy'n gysylltiedig â'r cyfalaf sydd ar gael. Rwy'n falch o weld nad oedd y Gweinidog wedi mynd ati mewn ffordd rhy ideolegol i ymdrin â rhai o'r materion hyn, a'i bod wedi mabwysiadu agwedd ddidostur o bragmatig at y ffordd yr ymdriniwn â'r materion hyn. Ac rwy'n credu bod honno'n ymagwedd dda iawn. Er fy mod yn gweld bod y cynllun MIM newydd sy'n cael ei argymell gan y Llywodraeth yn sicr yn welliant ar fodelau cynharach, model PFI ydyw o hyd; rwy'n credu ein bod yn twyllo ein hunain os credwn ei fod yn rhywbeth gwahanol. PFI ydyw. Nid wyf yn gweld sut y gellir dadlau nad yw hynny'n wir, ond rwy'n cytuno â'r Llywodraeth ei bod yn iawn ac yn briodol inni sicrhau ein bod yn paru arian o'r math hwn â phrosiectau penodol. Hon fydd y ffordd orau o ariannu rhai o'n rhaglenni cyfalaf ond nid ein rhaglen gyfalaf i gyd, ac rwy'n sicr yn cytuno â'r hyn a ddywedwyd am y gwasanaethau meddal lle nad ydym am weld rhannau helaeth o'r sector cyhoeddus yn cael eu preifateiddio. A gaf fi orffen ar un pwynt nad yw siaradwyr yn y ddadl hon wedi mynd i'r afael ag ef hyd yn hyn, sef sut y mae Llywodraeth Cymru yn rheoli ei hasedau? Mae'n rhaid i mi ddweud nad wyf wedi fy argyhoeddi - ac mewn gwirionedd, ni chefais fy argyhoeddi yn y 13 blynedd y bûm yma - fod gan Lywodraeth Cymru afael gadarn ar reolaeth yr asedau yn ei pherchnogaeth ac o dan ei rheolaeth. Rwy'n synnu'n gyson i ddarganfod bod Llywodraeth Cymru yn berchen ar siop yng Nglynebwy neu'n landlord ar floc o fflatiau yng Nglynebwy, neu ble bynnag, ac yn berchen ar eiddo ym mhob man. Nid wyf erioed wedi cael fy argyhoeddi gan unrhyw Weinidog, naill ai mewn Llywodraeth neu y tu allan i'r Llywodraeth, fod y Llywodraeth yn deall beth y mae'n berchen arno, gwerth yr hyn y mae'n berchen arno a sut i reoli ei hasedau yn y ffordd orau ar draws y Llywodraeth. Ac rwy'n credu bod hyn yn rhywbeth y mae angen i'r Llywodraeth fynd i'r afael ag ef yn fwy trylwyr. Yn y gorffennol, mae Gweinidogion wedi gweld rheoli asedau yn syml fel ffordd o werthu swyddfeydd mewn gwahanol rannau o'r wlad; rydym wedi gweld hynny'n digwydd ar wahanol adegau yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Ond rwy'n gobeithio yn y dyfodol y bydd Llywodraeth Cymru yn gweld ei hasedau fel rhan werthfawr, nid yn unig o'r ystâd gyhoeddus yng Nghymru, ond yn y byd cyhoeddus, ac fel dull mwy deallus a phellgyrhaeddol o reoli ei hasedau, boed hynny'n gysylltiedig â gwireddu neu ddiddymu'r asedau hynny, neu eu defnyddio mewn ffordd fwy trwyadl er mwyn cyflawni ei rhagolygon polisi. Ond rwy'n credu, yn gyffredinol, fod hwn yn adroddiad sy'n ceisio bod yn gadarnhaol iawn a chredaf fod y pwyllgor ei hun yn gweithredu mewn ffordd gadarnhaol iawn. Rwy'n falch iawn fod y Llywodraeth wedi derbyn holl argymhellion y pwyllgor.