English: I hope the Minister recovers her voice shortly. Thank you, Minister, for your statement, or Cabinet Secretary, it's very much appreciated. Animal welfare is one of the issues that is always one of the big issues that are in most Members' postbags. Periodically, there are campaigns, but I never find a time in the year where some issue on animal welfare isn't capturing the public's imagination. And it is beneficial that this institution does have a vast array of responsibilities and powers available to itself to bring either forward legislation or regulation in this particular field, compared to where we were 20 years ago. If I could touch on a couple of points out of the statement, because I appreciate it's only a 30-minute statement, it is, so I don't want to take other Members' times, but if I could touch on the Lucy's law proposal, I know that the Cabinet Secretary met campaigners around Lucy's law last week, and, sadly, I didn't have the opportunity because I was unwell at the time, but I know I'm tied up on a future date to meet with them. Could the Cabinet Secretary confirm what type of consultation she will be bringing forward in the new year? Third-party selling of puppies and kittens is an issue that we have talked about much in this Chamber and it is a rather unfortunate tag that, in particular, west Wales has been home to much of the puppy farming industry, and I'm sure we want to lose that tag as soon as possible and get back to responsibilities in this area. So, the sooner we can legislate in this field, I know that many members of the public and, indeed, Members on this side of the Chamber would be very grateful. The responsibilities around education of the public are really important. The Cabinet Secretary touches on the work that Julie Morgan, the Member for Cardiff North, has done around the postal workers union, as well, and it is a huge responsibility when members of the public take on owning an animal of whatever type. I, too, have been with the RSPCA on a drive-by and I was overwhelmed, in some respects, by this one incident that we looked at, where there were four dogs in this one particular house, and the owner didn't have an idea at all about the responsibilities on them to neuter the dogs and provide good food for the dogs and a good home, and, in the end, the RSPCA ended up taking those dogs out of that environment. But I always remember the inspector saying, 'I bet you I'll come back in a month's time and there'll be a dog back in that house, and the process will be begun all over again.' It is a huge responsibility to be a pet owner, and, therefore, the job and role of educating people about those responsibilities is a huge performance that Government can undertake with the levers it has available to itself. I notice, at the start of the statement, the Cabinet Secretary talked about the money that had been made available back in the summer to the charities - the £500,000. It has been a very difficult summer; the feeding and welfare of livestock has been a big issue on farms. I'm just a little surprised that that money hasn't already hit the charities, because, as the Minister identified, this money was designated for families under particular stress at that time. We are now in November. I think the statement indicates that that money is going to be made available at the back end of this year. Could the Minister clarify why it has not been made available to the charities so it can be dispersed amongst the agricultural community, to the needy cases that require that money coming forward? And labelling - you also touched on labelling. The informed choice of the consumer is a really important area. Only recently, there was some social media activity around the purchase of chicken within one of our major supermarkets, and on the front of the packaging it highlighted that it was British chicken, when you turned it over, 'Produce of Thailand'. That just clearly is unacceptable. I believe, in the environment and sustainability committee, we have taken evidence recently that indicates we do have powers in this particular area around labelling, and so I would be interested to understand: has the Cabinet Secretary given any consideration to exercising those powers so that the consumer can be informed on welfare when they are making the purchases that they require? And my one final other point, if I may, Deputy Presiding Officer, is capacity within local authorities and enforcement agencies. It is all well and good us passing legislation, passing regulation here and talking very grandly in this wonderful Chamber of ours, but the reality is you need the enforcement agencies to be resourced in the communities, whether they be local authorities or the police themselves, to actually use that legislation and those regulations to drive up standards of welfare. We know full well that, very often, local authorities, in particular when it comes to trading standards, have not got the officers to undertake many of the basic functions that are placed on them. So, what assessment has the department made of local authorities and third-party agencies' abilities to actually implement the legislation and regulation we have now around animal welfare, let alone new regulation and legislation that will be brought forward?
Welsh: Gobeithio y bydd y Gweinidog yn adennill ei llais cyn bo hir. Diolch ichi, Gweinidog, am eich datganiad, neu Ysgrifennydd y Cabinet, mae'n cael ei werthfawrogi'n fawr. Mae lles anifeiliaid yn un o'r materion sydd bob amser yn un o'r materion mawr sydd yn sachau post y rhan fwyaf o'r Aelodau. O bryd i'w gilydd, ceir ymgyrchoedd, ond ni allaf byth ganfod adeg yn ystod y flwyddyn lle nad oes rhyw fater ar les anifeiliaid yn dal dychymyg y cyhoedd. Ac mae'n fuddiol bod gan y sefydliad hwn amrywiaeth eang o gyfrifoldebau a phwerau i gyflwyno deddfwriaeth neu reoliad yn y maes hwn, o'i gymharu â lle'r oeddem 20 mlynedd yn ôl. Os caf i sôn am un neu ddau o bwyntiau yn y datganiad, oherwydd rwy'n gwerthfawrogi mai dim ond datganiad 30 munud sydd yma, ac felly nid wyf eisiau cymryd amser Aelodau eraill. Ond os caf i gyfeirio at gynnig cyfraith Lucy, gwn fod Ysgrifennydd y Cabinet wedi cwrdd ag ymgyrchwyr ynghylch cyfraith Lucy yr wythnos diwethaf, ac, yn anffodus, chefais i ddim o'r cyfle i wneud hynny oherwydd roeddwn yn sâl ar y pryd, ond gwn fy mod wedi ymrwymo ar gyfer dyddiad yn y dyfodol i gwrdd â nhw. A allai Ysgrifennydd y Cabinet gadarnhau pa fath o ymgynghoriad fydd hi'n ei gyflwyno yn y flwyddyn newydd? Mae gwerthu cŵn a chathod bach gan d rydydd parti yn broblem yr ydym wedi sôn llawer amdani yn y Siambr hon ac mae'n label anffodus braidd bod Gorllewin Cymru, yn benodol, wedi bod yn gartref i lawer o'r diwydiant ffermio cŵn bach, ac rwy'n siŵr ein bod yn awyddus i golli'r label hwnnw mor fuan â phosibl a chael cyfrifoldebau yn ôl yn y maes hwn. Felly, gorau po gyntaf y gallwn ddeddfu yn y maes hwn, oherwydd gwn y byddai llawer o aelodau'r cyhoedd ac, yn wir, Aelodau ar yr ochr hon i'r Siambr yn ddiolchgar iawn. Mae'r cyfrifoldebau ynghylch addysg y cyhoedd yn bwysig iawn. Mae Ysgrifennydd y Cabinet yn cyfeirio at y gwaith a wnaeth Julie Morgan, yr Aelod dros Ogledd Caerdydd, o safbwynt undeb y gweithwyr post, ac mae'n gyfrifoldeb enfawr pan fydd aelodau'r cyhoedd yn dod yn berchnogion ar anifail o ba fath bynnag. Rwyf innau, hefyd, wedi bod allan o gwmpas gyda'r RSPCA ac roeddwn wedi fy llethu, mewn rhai ffyrdd, gan un digwyddiad a welais i, lle'r oedd pedwar ci yn y tŷ penodol hwn, ac nid oedd gan y perchennog unrhyw syniad o gwbl am y cyfrifoldeb arno i ysbaddu'r cŵn a darparu bwyd da a chartref da i'r cŵn, ac, yn y pen draw, aeth yr RSPCA â'r cŵn hynny oddi wrthynt. Ond rwyf bob amser yn cofio'r arolygydd yn dweud, 'Byddaf i'n dod yn ôl ymhen y mis ac rwy'n siŵr y bydd ci yn ôl yn y tŷ, a bydd y broses yn dechrau unwaith eto.' Mae'n gyfrifoldeb enfawr i fod yn berchen ar anifeiliaid anwes, ac, felly, mae'r swyddogaeth o addysgu pobl am y cyfrifoldebau hynny yn gyflawniad enfawr y gall Llywodraeth ymgymryd ag o gyda'r dulliau sydd ar gael iddi. Rwy'n sylwi, ar ddechrau'r datganiad, fod Ysgrifennydd y Cabinet wedi sôn am yr arian a roddwyd yn ôl yn yr haf i elusennau - y £500,000. Mae wedi bod yn haf anodd iawn; mae bwydo a lles da byw wedi bod yn broblem fawr ar ffermydd. Rwy'n synnu braidd nad yw'r arian hwnnw eisoes wedi cyrraedd yr elusennau, oherwydd, fel y nododd y Gweinidog, dynodwyd yr arian hwn ar gyfer teuluoedd dan straen penodol ar yr adeg honno. Rydym bellach ym mis Tachwedd. Credaf y dengys y datganiad fod yr arian hwnnw'n mynd i fod ar gael ddiwedd y flwyddyn hon. A allai'r Gweinidog egluro pam na sicrhawyd ei fod ar gael i elusennau fel y gellir ei ddosbarthu ymysg y gymuned amaethyddol, i achosion anghenus sydd angen yr arian hwnnw? A labelu - cyfeiriasoch hefyd at labelu. Mae dewis doeth y defnyddiwr yn faes pwysig iawn. Dim ond yn ddiweddar, roedd rhywfaint o drafod yn y cyfryngau cymdeithasol ynghylch prynu cywion ieir yn un o'n harchfarchnadoedd mawr, ac ar flaen y deunydd pacio, nodwyd ei fod yn gyw iâr o Brydain, ond o'i droi drosodd roedd yn dweud 'Cynnyrch Gwlad Thai'. Mae hynny'n amlwg yn annerbyniol. Credaf, yn y Pwyllgor Amgylchedd a Chynaliadwyedd, ein bod wedi cael tystiolaeth yn ddiweddar sy'n dangos bod pwerau gennym yn y maes hwn ynglŷn â labelu, ac felly byddai gennyf ddiddordeb mewn deall: a yw Ysgrifennydd y Cabinet wedi rhoi unrhyw ystyriaeth i arfer y pwerau hynny fel y gall y defnyddiwr gael gwybod am les pan fyddant yn prynu nwyddau sydd eu hangen arnynt? A'r pwynt olaf, os caf, Dirprwy Lywydd, yw capasiti o fewn awdurdodau lleol ac asiantaethau gorfodi. Un peth yw pasio deddfwriaeth, pasio rheoliad yma a siarad yn fawreddog yn y Siambr wych hon sydd gennym, ond y realiti yw bod angen i'r asiantaethau gorfodi gael yr adnoddau angenrheidiol yn y cymunedau, sef yr awdurdodau lleol neu'r heddlu eu hunain, i ddefnyddio'r ddeddfwriaeth honno a'r rheoliadau hynny i wella safonau lles. Rydym yn gwybod yn iawn, yn aml iawn, yn enwedig pan ddaw i safonau masnach, nad oes gan yr awdurdodau lleol y swyddogion i ymgymryd â llawer o'r swyddogaethau sylfaenol a roddir arnynt. Felly, pa asesiad a wnaeth yr adran o awdurdodau lleol a gallu asiantaethau trydydd parti i weithredu'r ddeddfwriaeth a'r rheoliadau sydd gennym yn awr ynghylch lles anifeiliaid, heb sôn am reoliadau a deddfwriaeth newydd a gaiff eu cyflwyno?