English: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Thank you for the opportunity to update Members with the latest information about the very fast-moving omicron variant, its impact on Wales and the public health situation here. In my last statement to Members, I said it was only a matter of time until omicron arrived in Wales, and sadly, that has proved to be the case. The first case in Wales was confirmed just days later and, as of today, 32 cases have been confirmed. The numbers are growing every day, and we must be prepared for them to rise rapidly and sharply. The doubling time for omicron is currently two to three days. The UK Health Security Agency has estimated that if the variant continues to grow at the present rate, it will become the dominant strain, accounting for more than 50 per cent of all COVID-19 infections in the UK by mid December. If current trends continue unchecked, there will be more than a million omicron infections in the UK by the end of December. Both the Prime Minister and the First Minister of Scotland have warned of a tidal wave of cases on its way. The situation is very serious. We are still dealing with the delta variant in Wales at the moment, but there is worrying evidence that omicron already has a foothold in our communities. Cases have now been confirmed in every health board area. It arrived in the UK through international travel and the initial cases were connected to travel. There is now widespread and sustained community transmission in many parts of England and in Scotland too. The majority of cases in Wales are not linked to travel. When I spoke to you last about omicron, there was a lot we did not know. Thanks to the work of experts and researchers around the world, we are learning more every day. We now know that omicron has a growth advantage over delta, and this might be due to immune evasion or transmissibility, but it could be due to both. Omicron is at least as transmissible as delta. It's feasible that it's more transmissible. We are awaiting further evidence, but if it is, it has the potential to infect large numbers of people, which could translate into an increase in hospital admissions. We are moving into the most difficult period of the year for our health and care services. The NHS is already incredibly busy as a result of winter pressures and catching up with treatments that were delayed earlier in the pandemic. Even a small increase in COVID-19 admissions would put even more pressure on already stretched services and a tired and, frankly, drained workforce. We also know that omicron displays a reduction in immune protection against infection and we still don't have enough information to know whether it will cause a more severe form of illness. How the variant behaves in different populations with different rates of vaccination and different demographic profiles is the focus of intense study around the world. Over the weekend, emerging data revealed that two doses of the vaccine are simply not enough to protect us against omicron. The booster dose is vital for increasing our protection. More than 1.1 million people have already had their booster in Wales. We were already increasing the pace and roll-out of the vaccination programme as these new findings emerged, but we will now go further and we'll go faster. Our aim is to offer all eligible adults a booster appointment by the end of December. This is a huge undertaking. It will be the priority for the NHS and it will mean refocusing as much non-urgent activity as possible over the coming weeks towards the vaccination programme so that we can maximise protection. We'll be asking all NHS staff who can to work in our vaccine centres. We will be extending vaccine centres to their maximum capacity, extending opening hours and providing a hybrid model of walk-in and prearranged appointments.
Welsh: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Diolch am y cyfle i roi'r wybodaeth ddiweddaraf i'r Aelodau am yr amrywiolyn omicron sy'n symud yn gyflym iawn, ei effaith ar Gymru a'r sefyllfa o ran iechyd y cyhoedd yma. Yn fy natganiad diwethaf i'r Aelodau, dywedais mai dim ond mater o amser oedd hi nes i omicron gyrraedd Cymru, ac yn anffodus, roedd hynny'n wir. Cadarnhawyd yr achos cyntaf yng Nghymru ychydig ddyddiau'n ddiweddarach ac, o heddiw ymlaen, mae 32 o achosion wedi'u cadarnhau. Mae'r niferoedd yn tyfu bob dydd, ac mae'n rhaid i ni fod yn barod iddyn nhw godi'n gyflym ac yn sydyn. Mae'r amser dyblu ar gyfer omicron yn ddau i dri diwrnod ar hyn o bryd. Mae Asiantaeth Diogelwch Iechyd y DU wedi amcangyfrif, os bydd yr amrywiolyn yn parhau i dyfu ar y gyfradd bresennol, mai dyma fydd y straen amlycaf, gan gyfrif am fwy na 50 y cant o'r holl heintiau COVID-19 yn y DU erbyn canol mis Rhagfyr. Os bydd y tueddiadau presennol yn parhau heb eu hatal, bydd mwy na miliwn o heintiau omicron yn y DU erbyn diwedd mis Rhagfyr. Mae'r Prif Weinidog y DU a Phrif Weinidog yr Alban wedi rhybuddio fod ton lanw o achosion ar ei ffordd. Mae'r sefyllfa'n ddifrifol iawn. Rydym yn dal i ymdrin â'r amrywiolyn delta yng Nghymru ar hyn o bryd, ond mae tystiolaeth bryderus bod omicron wedi ennill ei blwyf yn ein cymunedau eisoes. Bellach mae achosion wedi'u cadarnhau ym mhob ardal bwrdd iechyd. Cyrhaeddodd y DU drwy deithio rhyngwladol ac roedd yr achosion cychwynnol wedi'u cysylltu â theithio. Erbyn hyn, mae trosglwyddo cymunedol eang a pharhaus mewn sawl rhan o Loegr ac yn yr Alban hefyd. Nid yw'r rhan fwyaf o achosion yng Nghymru yn gysylltiedig â theithio. Pan siaradais â chi ddiwethaf am omicron, roedd llawer nad oeddem yn ei wybod. Diolch i waith arbenigwyr ac ymchwilwyr ledled y byd, rydym yn dysgu mwy bob dydd. Gwyddom bellach fod gan omicron fantais o ran twf dros delta, a gallai hyn fod o ganlyniad i osgoi imiwnedd neu drosglwyddo, ond gallai fod o ganlyniad i'r ddau. Mae omicron o leiaf mor drosglwyddadwy â delta. Mae'n ymarferol ei fod yn fwy trosglwyddadwy. Rydym yn aros am dystiolaeth bellach, ond os ydyw, mae ganddo'r potensial i heintio nifer fawr o bobl, a allai droi'n gynnydd mewn derbyniadau i'r ysbyty. Rydym yn symud i gyfnod anoddaf y flwyddyn ar gyfer ein gwasanaethau iechyd a gofal. Mae'r GIG eisoes yn hynod o brysur o ganlyniad i bwysau'r gaeaf a dal i fyny â thriniaethau a gafodd eu gohirio yn gynharach yn y pandemig. Byddai hyd yn oed cynnydd bach mewn derbyniadau COVID-19 yn rhoi hyd yn oed mwy o bwysau ar wasanaethau sydd eisoes dan bwysau a gweithlu blinedig ac, a dweud y gwir, wedi'i lethu. Gwyddom hefyd fod omicron yn dangos gostyngiad mewn diogelwch imiwnedd rhag haint ac nid oes gennym ddigon o wybodaeth o hyd i wybod a fydd yn achosi math mwy difrifol o salwch. Sut mae'r amrywiolyn yn ymddwyn mewn gwahanol boblogaethau gyda chyfraddau brechu gwahanol a phroffiliau demograffig gwahanol yw canolbwynt astudiaeth ddwys ledled y byd. Dros y penwythnos, datgelodd data sy'n dod i'r amlwg nad yw dau ddos o'r brechlyn yn ddigon i'n hamddiffyn rhag omicron. Mae'r dos atgyfnerthu yn hanfodol ar gyfer cryfhau ein diogelwch. Mae dros 1.1 miliwn o bobl eisoes wedi cael brechlyn atgyfnerthu yng Nghymru. Roeddem eisoes yn cynyddu cyflymder a chyflwyno'r rhaglen frechu wrth i'r canfyddiadau newydd hyn ddod i'r amlwg, ond byddwn yn awr yn mynd ymhellach a byddwn yn mynd yn gyflymach. Ein nod yw cynnig apwyntiad atgyfnerthu i bob oedolyn cymwys erbyn diwedd mis Rhagfyr. Mae hwn yn ymgymeriad enfawr. Bydd yn flaenoriaeth i'r GIG a bydd yn golygu ail-ganolbwyntio cymaint o weithgarwch nad yw'n fater brys â phosibl dros yr wythnosau nesaf ar y rhaglen frechu fel y gallwn sicrhau'r amddiffyniad mwyaf posibl. Byddwn yn gofyn i holl staff y GIG sy'n gallu, i weithio yn ein canolfannau brechu. Byddwn yn ymestyn canolfannau brechu i'w capasiti mwyaf, gan ymestyn oriau agor a darparu model hybrid o apwyntiadau galw i mewn a rhai a drefnwyd ymlaen llaw.