English: There are many strands to this statement and I will not test your patience, Llywydd, by going through all of them, but I do want to start by saying there's a broad range of political consensus here in the shift to renewables and to decarbonise our energy sector. So, in that tone I offer these comments and questions. I think the Cabinet Secretary is right to say we need transformational change - I think that's what the public also demand now - and you have noted that we've made some fairly rapid progress recently, and electricity generated from renewables has trebled since 2010, and in 2012-13 alone it increased by 9 per cent. Obviously, that does indicate that we should raise our sights and set very big ambitions. So, I think it is appropriate to compare what we are planning to do with the Scottish experience. Just as a mark, there are differences, and there are different approaches, no doubt, appropriate. But your target of 70 per cent of electricity consumption from renewables by 2030 - it's currently 32 per cent, so that's a little over double in 15 years - is that the pace that we think is achievable now? But the target in Scotland is 100 per cent by 2020. It's currently at 60 per cent. They're already far advanced of us. So, I think the basic question is: is this transformation enough, and do we need to push for even more change? Particularly relating to the Scottish target of 100 per cent, when do you think you might, or a future Government might, be able to match this, given the action you intend to take as Minister in setting us on that path? I think everyone would welcome the move to more community ownership in whole or part, but I would like some details on the consultation fairly soon. When is it going to start? If you're hoping to see these advances by 2020, we need to get a move on. So, I think at some point soon you will need to make that clear. There is no target for heat, despite your reference in the statement, and as you note, we have been urged by the UK Committee on Climate Change to look at this area of policy. So, when are you going to do that? Scotland does have a target, so, again, I think that needs to be borne in mind. You're right to look at the potential of microgeneration. I think that's going to grow in importance. It also involves people, and they can be part of the solution in a very direct way - so rooftop solar and small-scale hydro are really important. They're rapidly changing technologies, particularly solar, and becoming ever more viable. So, I think that is important. Finally, I think there are great gains for Wales from wave and tidal that are yet to be captured, and we all support the Welsh Government in pushing for the Swansea tidal lagoon, and the Welsh Conservative group here has very strongly expressed its support and continues to do so through all channels available to us. Generally, investment in innovation and research in the marine sector is important, so publishing your marine plan needs to be urgently completed, because, as you said, it sets the context for offshore and nearshore projects. Here, we really do have potential to become a world leader, and that should be our ambition. You said lots of things about land use and planning, which I will take another opportunity to follow up and scrutinise you on. We would welcome even higher targets and more ambition. But, as a start, we welcome that this is, at least, beginning down the road we need to travel.
Welsh: Mae llawer o haenau i'r datganiad hwn ac ni fyddaf yn profi eich amynedd, Llywydd, trwy fynd trwy'r cyfan. Ond rwyf eisiau dechrau trwy ddweud bod ystod eang o gonsensws gwleidyddol yma yn y newid i ynni adnewyddadwy ac i ddatgarboneiddio ein sector ynni. Felly, yn y modd hwnnw rwy'n cynnig y sylwadau a'r cwestiynau hyn. Rwy'n credu bod Ysgrifennydd y Cabinet yn iawn i ddweud bod angen trawsnewidiad - credaf mai dyma'r hyn y mae'r cyhoedd yn ei fynnu hefyd yn awr - ac rydych wedi nodi ein bod wedi gwneud cynnydd eithaf cyflym yn ddiweddar, a bod trydan a gynhyrchir o ynni adnewyddadwy wedi treblu ers 2010, ac yn 2012-13 yn unig fe gynyddodd 9 y cant. Yn amlwg, mae hynny'n nodi y dylem godi ein golygon a phennu dyheadau mawr iawn. Felly, credaf ei bod yn briodol cymharu'r hyn yr ydym yn bwriadu ei wneud â phrofiad yr Alban. Mae yna wahaniaethau, ac mae dulliau gwahanol, heb unrhyw amheuaeth, yn briodol. Ond eich targed o 70 y cant o drydan yn cael ei ddefnyddio o ynni adnewyddadwy erbyn 2030 - ar hyn o bryd mae'n 32 y cant, felly mae ychydig dros ddwywaith mewn 15 mlynedd - ai dyna'r cyflymder y credwn sy'n bosibl yn awr? Mae'r targed yn yr Alban yn 100 y cant erbyn 2020. Ar hyn o bryd mae'n 60 y cant. Maen nhw eisoes ymhell ar y blaen i ni. Felly, rwy'n credu mai'r cwestiwn sylfaenol yw hyn: a yw'r trawsnewidiad hwn yn ddigon, ac a oes angen inni fwrw ymlaen i gael mwy o newid hyd yn oed? Yn gysylltiedig yn benodol i darged yr Alban o 100 y cant, pryd y credwch y gallech chi, neu Lywodraeth y dyfodol, gyrraedd hyn, o ystyried y camau yr ydych yn bwriadu eu cymryd fel Gweinidog wrth ein gosod ar y llwybr hwnnw? Rwy'n credu y byddai pawb yn croesawu'r symudiad at fwy o berchenogaeth gymunedol yn gyfan gwbl neu'n rhannol. Ond hoffwn gael manylion ar yr ymgynghoriad yn fuan. Pryd y bydd yn dechrau? Os ydych chi'n gobeithio gweld y datblygiadau hyn erbyn 2020, mae angen inni afael ynddi. Felly, rwy'n credu ar ryw adeg yn fuan y bydd angen i chi wneud hynny yn glir. Nid oes targed ar gyfer gwres, er gwaethaf eich cyfeiriad yn y datganiad, ac fel y nodwch, rydym wedi cael ein hannog gan Bwyllgor y DU ar Newid Hinsawdd i edrych ar y maes polisi hwn. Felly, pryd y byddwch chi'n gwneud hynny? Mae gan yr Alban darged, felly, eto, credaf fod angen cofio hynny. Rydych chi'n iawn i edrych ar botensial microgynhyrchu. Rwy'n credu y bydd hynny'n cynyddu. Mae hefyd yn cynnwys pobl, a gallant fod yn rhan o'r ateb mewn ffordd uniongyrchol iawn - felly mae solar pen tŷ a dŵr ar raddfa fach yn bwysig iawn. Maen nhw yn dechnolegau sy'n newid yn gyflym, yn enwedig solar, ac maent yn dod yn fwyfwy ymarferol. Felly, rwy'n credu bod hynny'n bwysig. Yn olaf, rwy'n credu bod enillion mawr i Gymru o'r tonnau a'r llanw sydd heb eu dal eto, ac rydym i gyd yn cefnogi Llywodraeth Cymru wrth wthio am forlyn llanw Abertawe. Mae'r grŵp Ceidwadwyr Cymru yma wedi mynegi ei gefnogaeth yn gryf iawn ac yn parhau i wneud hynny drwy'r holl sianeli sydd ar gael i ni. Yn gyffredinol, mae buddsoddi mewn arloesedd ac ymchwil yn y sector morol yn bwysig, felly mae angen cwblhau'ch cynllun morol ar frys, oherwydd, fel y dywedasoch, mae'n gosod y cyd-destun ar gyfer prosiectau ar y môr a ger y glannau. Yma, mae gennym y potensial i fod yn arweinydd byd, a dylai hynny fod yn uchelgais gennym. Dywedasoch lawer o bethau am ddefnydd tir a chynllunio, a byddaf yn cymryd cyfle arall i fynd i'r afael â hynny a chraffu arnoch chi. Byddem yn croesawu targedau hyd yn oed yn uwch a mwy o uchelgais. Ond, fel man cychwyn, rydym yn croesawu bod hwn, o leiaf, yn ddechrau ar fynd i lawr y ffordd y mae angen i ni ei theithio.