techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Concerns were raised and opposition raised because we were worried about the standards of service. I could barely believe what I was reading in this report: treatment given that should not have been given, even amputation; treatment not given when it should have been given; an appalling lack of communication with patients and their families; and record keeping so poor that the royal college investigators couldn't even figure out what had happened to some patients or what discussions there had been about their treatment, or, indeed, whether the health board had even met its ethical and legal obligations in the treatment of patients. Far from being the fault of those of us who questioned the centralisation programme, this has been down to incompetence and mismanagement, and the board had to insist on pressing ahead with this investigation when senior managers were still saying, 'No, everything's okay.' Now, there were real questions over whether Betsi Cadwaladr was ready to come out of special measures, very conveniently before the last election. I'm looking for an assurance this afternoon that vascular services in the north will go back into special measures with targeted intervention to sort out this mess. And will the First Minister, in reflection, now agree that the end of special measures then was premature?
Welsh: Codwyd pryderon a chodwyd gwrthwynebiad am ein bod yn poeni am safonau'r gwasanaeth. Prin y gallwn gredu'r hyn yr oeddwn i yn ei ddarllen yn yr adroddiad hwn: triniaeth wedi ei rhoi na ddylai fod wedi'i rhoi, hyd yn oed tynnu rhan o'r corff; triniaeth na roddwyd pan ddylai fod wedi'i rhoi; diffyg cyfathrebu ofnadwy gyda chleifion a'u teuluoedd; a chadw cofnodion mor wael fel na allai ymchwilwyr y coleg brenhinol hyd yn oed nodi'r hyn a ddigwyddodd i rai cleifion na pha drafodaethau a gafwyd am eu triniaeth, neu, yn wir, a oedd y bwrdd iechyd hyd yn oed wedi cyflawni ei rwymedigaethau moesegol a chyfreithiol wrth drin cleifion. Yn hytrach na bod yn fai ar y rhai ohonom a heriodd y rhaglen ganoli, mae hyn wedi bod yn ganlyniad i anallu a chamreoli, a bu'n rhaid i'r bwrdd fynnu bwrw ymlaen â'r ymchwiliad hwn pan oedd uwch reolwyr yn dal i ddweud, 'Na, mae popeth yn iawn.' Nawr, roedd cwestiynau go iawn ynghylch a oedd Betsi Cadwaladr yn barod i ddod allan o fesurau arbennig, yn gyfleus iawn cyn yr etholiad diwethaf. Rwy'n chwilio am sicrwydd y prynhawn yma y bydd gwasanaethau fasgwlaidd yn y gogledd yn mynd yn ôl i fesurau arbennig gydag ymyrraeth wedi'i thargedu i ddatrys y llanastr hwn. Ac a wnaiff y Prif Weinidog, wrth fyfyrio, gytuno nawr fod diwedd mesurau arbennig bryd hynny'n gynamserol?
English: But I fear that, sometimes, decisions are made without a deep understanding of the communities that they affect. Let's look at that principle of centralisation. I totally understand the arguments for developing centres that are able to have a bigger throughput of patients with the most serious illnesses. But (a) when we do that for rural areas, say, we have to think innovatively so as not to strip away core functions that are important locally, because whatever promises were made in relation to this particular centralisation, that certain services would be kept local, that's certainly not what has happened. And (b) if it's about better services, why on earth was that element of centralisation, which could have been beneficial, not developed around Ysbyty Gwynedd, where the quality of treatment was so high? I asked a Betsi Cadwaladr medical director why on earth wasn't it decided to centralise around Ysbyty Gwynedd. He told me he didn't know. There are lessons here for all of Wales, I believe, First Minister, and that is that the principle of centralising has become more important than the quality of care in too many instances. Will the First Minister commit to having an investigation that's open and transparent, and independent, into what happened with vascular services in the north, so that all of Wales can be sure that those lessons, where centralisation does go wrong, are genuinely learnt?
Welsh: Ond rwy'n ofni, weithiau, fod penderfyniadau'n cael eu gwneud heb ddealltwriaeth ddofn o'r cymunedau y maen nhw'n effeithio arnyn nhw. Gadewch i ni edrych ar yr egwyddor honno o ganoli. Rwy'n deall yn llwyr y dadleuon dros ddatblygu canolfannau sy'n gallu cael cyfradd brosesu uwch o gleifion â'r afiechydon mwyaf difrifol. Ond (a) pan wnawn ni hynny ar gyfer ardaloedd gwledig, dyweder, mae'n rhaid i ni feddwl yn arloesol er mwyn peidio â dileu swyddogaethau craidd sy'n bwysig yn lleol, oherwydd pa addewidion bynnag a wnaed mewn cysylltiad â'r canoli penodol hwn, byddai rhai gwasanaethau'n cael eu cadw'n lleol, yn sicr nid dyna sydd wedi digwydd. A (b) os yw'n ymwneud â gwell gwasanaethau, pam ar y ddaear yr oedd yr elfen honno o ganoli, a allai fod wedi bod yn fuddiol, heb ei datblygu o amgylch Ysbyty Gwynedd, lle yr oedd ansawdd y driniaeth mor uchel? Gofynnais i gyfarwyddwr meddygol Betsi Cadwaladr pam ar y ddaear na phenderfynwyd canoli o amgylch Ysbyty Gwynedd. Dywedodd wrthyf nad oedd yn gwybod. Mae gwersi yma i Gymru gyfan, rwy'n credu, Prif Weinidog, sef bod yr egwyddor o ganoli wedi dod yn bwysicach nag ansawdd y gofal mewn gormod o achosion. A wnaiff y Prif Weinidog ymrwymo i gael ymchwiliad sy'n agored ac yn dryloyw, ac yn annibynnol, i'r hyn a ddigwyddodd gyda gwasanaethau fasgwlaidd yn y gogledd, fel y gall Cymru gyfan fod yn siŵr bod y gwersi hynny, lle aiff canoli o chwith, yn cael eu dysgu'n wirioneddol?
English: I thank the Member for that question, Llywydd. Since the publication of the international strategy, we have published a series of action plans and reinforced our relationships with key international partners. We regularly review priorities against the international strategy as we move into a world beyond coronavirus.
Welsh: Diolch i'r Aelod am y cwestiwn yna, Llywydd. Ers cyhoeddi'r strategaeth ryngwladol, rydym wedi cyhoeddi cyfres o gynlluniau gweithredu ac wedi atgyfnerthu ein perthynas â phartneriaid rhyngwladol allweddol. Rydym yn adolygu blaenoriaethau yn rheolaidd o'u cymharu â'r strategaeth ryngwladol wrth i ni symud i fyd y tu hwnt i coronafeirws.
English: I thank the First Minister for his answer. As we look ahead to the St David's Day celebrations in a few weeks' time, I took the trouble earlier this week of reading your written statement in advance of last year's St David's Day. I was delighted to read that your aim then was to use our 'National Day to support delivery of our International Strategy, with its key ambitions of raising Wales' profile on the international stage'. I remember from Plenary last week that this year's plans are similar as well. But in that written statement, you mentioned that most of this work would be publicised via the @walesdotcom Twitter, Instagram and Facebook pages. Indeed, much of Wales's international publicity is supposed to be done via @walesdotcom. But, First Minister, are you aware that, as of this morning, those same Twitter and Facebook pages you mentioned last year as being an integral part of your international strategy have only had one original post in the last three months, and the Instagram page has only posted once since September? How exactly are we selling Wales to the world ahead of our national day as a place to work, study, visit and invest when we look closed for business?
Welsh: Diolch i'r Prif Weinidog am ei ateb. Wrth i ni edrych ymlaen at ddathliadau Dydd Gŵyl Dewi ymhen ychydig wythnosau, penderfynais yn gynharach yr wythnos hon ddarllen eich datganiad ysgrifenedig cyn Dydd Gŵyl Dewi y llynedd. Roeddwn i wrth fy modd yn darllen mai eich nod bryd hynny oedd defnyddio ein 'Diwrnod Cenedlaethol i gefnogi'r gwaith o gyflawni ein Strategaeth Ryngwladol, gyda'i huchelgeisiau allweddol o godi proffil Cymru ar y llwyfan rhyngwladol'. Cofiaf o'r Cyfarfod Llawn yr wythnos diwethaf fod cynlluniau eleni yn debyg hefyd. Ond yn y datganiad ysgrifenedig hwnnw, fe sonioch chi y byddai'r rhan fwyaf o'r gwaith hwn yn cael cyhoeddusrwydd drwy dudalennau @walesdotcom Twitter, Instagram a Facebook. Yn wir, mae llawer o gyhoeddusrwydd rhyngwladol Cymru i fod i gael ei wneud drwy @walesdotcom. Ond, Prif Weinidog, a ydych chi'n ymwybodol, hyd y bore yma, mai dim ond un postiad gwreiddiol sydd wedi ei roi ar y tudalennau Twitter a Facebook y sonioch chi amdanyn nhw y llynedd fel rhan annatod o'ch strategaeth ryngwladol, yn ystod y tri mis diwethaf, a dim ond un postiad ar Instagram ers mis Medi? Sut yn union yr ydym yn gwerthu Cymru i'r byd cyn ein diwrnod cenedlaethol fel lle i weithio, astudio, i ymweld ag ef ac i fuddsoddi ynddo pan fo'n ymddangos ein bod wedi cau ar gyfer busnes?
English: First Minister, Wales is home to some internationally recognised brands such as Penderyn whisky, based in my own constituency, and their slogan, 'From Wales to the world', emphasises this global outlook. In addition to the comments you've already made to the previous Member, could you outline for us how the Welsh Government is building on the reputation of these world leaders, both to promote Welsh businesses and Wales as a tourism destination?
Welsh: Prif Weinidog, mae Cymru'n gartref i rai brandiau a gydnabyddir yn rhyngwladol fel wisgi Penderyn, sydd wedi'u lleoli yn fy etholaeth i, ac mae eu slogan, 'O Gymru i'r byd', yn pwysleisio'r agwedd fyd-eang hon. Yn ogystal â'r sylwadau yr ydych eisoes wedi'u gwneud i'r Aelod blaenorol, a wnewch chi amlinellu i ni sut y mae Llywodraeth Cymru yn adeiladu ar enw da'r arweinwyr byd hyn, i hyrwyddo busnesau Cymru a Chymru fel cyrchfan twristiaeth?
English: I thank Vikki Howells for that question. Of course, she is absolutely right to point to Penderyn whisky as a leading Welsh brand, a brand known right across the world. Wales has leading brands in many parts of life; it was fantastic that Welsh National Opera were chosen to perform in Dubai at the expo event. But in food and drink in particular, we have so many world-leading brands, and at Dubai - and my colleague Vaughan Gething will be representing Wales at the expo event around St David's Day - we will be promoting Tŷ Nant water, Rachel's Organic, Snowdonia Cheese, alongside, of course, Penderyn whisky. When I was in Japan, Llywydd - it seems a while ago now - Penderyn whisky was a real calling card for Wales, known everywhere. I was in Tokyo myself the day that Tokyo ran out of Wrexham Lager during the world cup, and that was another iconic Welsh brand that's known across the world. Those brands, as well as being calling cards for Welsh businesses, as Vikki Howells said, also bring people to Wales. Again, when I was in Japan, food and drink was very important to Japanese visitors. It's very important indeed that they have a strong sense of provenance of the food that they're eating. When they come to Wales, as they have, up to the pandemic, in growing numbers year by year, those iconic brands are what very often help us to strengthen that tourism offer as well.
Welsh: Diolch i Vikki Howells am y cwestiwn yna. Wrth gwrs, mae hi'n llygad ei lle i gyfeirio at wisgi Penderyn fel brand Cymreig blaenllaw, brand sy'n adnabyddus ar draws y byd. Mae gan Gymru frandiau blaenllaw mewn sawl rhan o fywyd; roedd yn wych bod Opera Cenedlaethol Cymru wedi cael eu dewis i berfformio yn Dubai yn y digwyddiad expo. Ond ym maes bwyd a diod yn arbennig, mae gennym gymaint o frandiau sy'n arwain y byd, ac yn Dubai - a bydd fy nghyd-Weinidog Vaughan Gething yn cynrychioli Cymru yn y digwyddiad expo o amgylch Dydd Gŵyl Dewi - byddwn yn hyrwyddo dŵr Tŷ Nant, Rachel's Organic, Caws Eryri, ochr yn ochr â wisgi Penderyn, wrth gwrs. Pan oeddwn i yn Japan, Llywydd - mae'n ymddangos yn bell yn ôl nawr - roedd wisgi Penderyn yn gerdyn galw go iawn i Gymru, yn cael ei adnabod ym mhobman. Roeddwn i yn Tokyo fy hun y diwrnod y rhedodd Tokyo allan o Lager Wrecsam yn ystod cwpan y byd, ac roedd hwnnw'n frand eiconig arall o Gymru sy'n adnabyddus ar draws y byd. Mae'r brandiau hynny, yn ogystal â bod yn gardiau galw ar gyfer busnesau Cymru, fel y dywedodd Vikki Howells, hefyd yn dod â phobl i Gymru. Unwaith eto, pan oeddwn i yn Japan, roedd bwyd a diod yn bwysig iawn i ymwelwyr Japaneaidd. Mae'n bwysig iawn yn wir fod ganddyn nhw ymdeimlad cryf o darddiad y bwyd y maen nhw'n ei fwyta. Pan fyddan nhw'n dod i Gymru, fel y gwnaethon nhw, hyd at y pandemig, yn eu niferoedd cynyddol o flwyddyn i flwyddyn, y brandiau eiconig hynny yw'r hyn sy'n ein helpu ni'n aml iawn i gryfhau'r cynnig twristiaeth hwnnw hefyd.
English: The current priority in west Wales remains balancing services to keep people safe from COVID while extending the return of wider, more routine services as it becomes safe to do so.
Welsh: Y flaenoriaeth bresennol yn y gorllewin yw cydbwyso gwasanaethau o hyd i gadw pobl yn ddiogel rhag COVID gan ymestyn y gwaith o ddychwelyd gwasanaethau ehangach, mwy rheolaidd wrth iddi ddod yn ddiogel i wneud hynny.
English: Diolch, Brif Weinidog. A fortnight ago, Hywel Dda University Health Board signed off a programme business case for the reorganisation of healthcare services in west Wales, which, if approved and signed off by your Government, will see the creation of a new hospital at a location not yet decided somewhere between Narberth and St Clears. This business case also sees both Glangwili and Withybush hospitals downgraded to community hospitals. These are plans that have been in circulation for a number of years. A protest is planned for 23 February outside Withybush Hospital by the local campaign group, who have not given up the fight to see services stay at their local hospital. When you were health Minister in 2014, you - and I quote - saw 'no useful purpose' in meeting with the concerned residents of west Wales to discuss health service reorganisation when invited to do so by MP Stephen Crabb. Given the strength of feeling by the community and their steadfast desire to see services retained in their local hospitals, do you now regret not meeting with the people of west Wales?
Welsh: Diolch, Prif Weinidog. Bythefnos yn ôl, cymeradwyodd Bwrdd Iechyd Prifysgol Hywel Dda achos busnes rhaglen ar gyfer ad-drefnu gwasanaethau gofal iechyd yn y gorllewin, a fydd, os caiff ei gymeradwyo a'i gadarnhau gan eich Llywodraeth chi, yn gweld ysbyty newydd yn cael ei godi mewn lleoliad nad yw wedi'i benderfynu eto rywle rhwng Arberth a Sanclêr. Mae'r achos busnes hwn hefyd yn gweld ysbytai Glangwili a Llwynhelyg yn cael eu hisraddio i ysbytai cymunedol. Mae'r rhain yn gynlluniau sydd wedi bod o gwmpas ers nifer o flynyddoedd. Bwriedir cynnal protest ar 23 Chwefror y tu allan i Ysbyty Llwynhelyg gan y grŵp ymgyrchu lleol, sydd heb roi'r gorau i'r frwydr i weld gwasanaethau'n aros yn eu hysbyty lleol. Pan oeddech chi'n Weinidog iechyd yn 2014, roeddech chi - a dyfynnaf - yn teimlo nad oedd 'diben defnyddiol' i gyfarfod â thrigolion pryderus yn y gorllewin i drafod ad-drefnu'r gwasanaeth iechyd pan wahoddwyd chi gan yr AS Stephen Crabb i wneud hynny. O ystyried cryfder y teimladau yn y gymuned a'u hawydd cyson i weld gwasanaethau'n cael eu cadw yn eu hysbytai lleol, a ydych yn difaru yn awr na wnaethoch chi gyfarfod â phobl yn y gorllewin?
English: I'm afraid the question is just completely mistaken, because I did meet - I did meet - with representatives of those groups. I met them here in this building. So, he's just completely wrong, really. But I think his question is deeply disappointing - deeply, deeply disappointing. If the Conservative Party think that their contribution to improving services in west Wales is once again to lead a campaign against the improvements that the health board seeks to bring about, then he is doing a deep disservice to the people that he represents. Let me be clear on that with him. The health board has brought forward a series of proposals. They'll be looked at by the Welsh Government. They're designed to make sure that services in west Wales are safe and secure for the next 20 years. I'm afraid I remember all too well the last time the Welsh Government attempted to invest millions and millions of pounds in improving services in west Wales, when Brian Gibbons was the health Minister here and the health board brought forward a plan for a new hospital - a brand new hospital - for west Wales to be placed, at that time, in Whitland, in the Member's own constituency. It was opposition from his party that prevented that major investment from being realised in the community that he now serves. I do hope he doesn't intend to embark upon his career here in the Senedd by frustrating the attempts of local people to have millions of pounds invested in the health services on which they will rely in the future.
Welsh: Mae arnaf ofn bod y cwestiwn yn gwbl anghywir, oherwydd fe wnes i gyfarfod - fe wnes i gyfarfod - â chynrychiolwyr y grwpiau hynny. Fe wnes i gyfarfod â nhw yma yn yr adeilad hwn. Felly, mae'n hollol anghywir, mewn gwirionedd. Ond rwy'n credu bod ei gwestiwn yn siomedig iawn - yn siomedig iawn. Os yw'r Blaid Geidwadol yn credu mai eu cyfraniad at wella gwasanaethau yng ngorllewin Cymru unwaith eto yw arwain ymgyrch yn erbyn y gwelliannau y mae'r bwrdd iechyd yn ceisio eu cyflwyno, yna mae'n gwneud cam mawr â'r bobl y mae'n eu cynrychioli. Gadewch i mi fod yn glir ynghylch hynny gydag ef. Mae'r bwrdd iechyd wedi cyflwyno cyfres o gynigion. Bydd Llywodraeth Cymru yn edrych arnyn nhw. Maen nhw wedi'u cynllunio i sicrhau bod gwasanaethau yn y gorllewin yn ddiogel am yr 20 mlynedd nesaf. Mae arnaf ofn fy mod yn cofio'n rhy dda y tro diwethaf i Lywodraeth Cymru geisio buddsoddi miliynau a miliynau o bunnau i wella gwasanaethau yn y gorllewin, pan oedd Brian Gibbons yn Weinidog iechyd yma a chyflwynodd y bwrdd iechyd gynllun ar gyfer ysbyty newydd - ysbyty newydd sbon - ar gyfer y gorllewin, i'w leoli bryd hynny, yn Hendy-gwyn ar Daf, yn etholaeth yr Aelod ei hun. Gwrthwynebiad gan ei blaid ef a oedd yn atal y buddsoddiad mawr hwnnw rhag cael ei wireddu yn y gymuned y mae bellach yn ei gwasanaethu. Rwy'n gobeithio nad yw'n bwriadu dechrau ar ei yrfa yma yn y Senedd drwy rwystro ymdrechion pobl leol i sicrhau buddsoddiad o filiynau o bunnau yn y gwasanaethau iechyd y byddant yn dibynnu arnyn nhw yn y dyfodol.
English: I hope, First Minister, that you'll agree with me that it would be a good thing to focus on the £1.3 billion that's on the table for a new hospital - the sort of investment that's badly needed in our area. It is transformational money that can bring about transformation in the services that are currently provided. I hope you will share my opinion that the health board must listen to the views across west Wales of all people, not just the voices of those who shout the loudest.
Welsh: Gobeithio, Prif Weinidog, y byddwch yn cytuno â mi y byddai'n beth da canolbwyntio ar y £1.3 biliwn sydd ar y bwrdd ar gyfer ysbyty newydd - y math o fuddsoddiad sydd ei wir angen yn ein hardal. Mae'n arian trawsnewidiol a all arwain at drawsnewid yn y gwasanaethau a ddarperir ar hyn o bryd. Gobeithio y byddwch yn rhannu fy marn bod yn rhaid i'r bwrdd iechyd wrando ar farn pawb ledled y gorllewin, nid lleisiau'r rhai sy'n gweiddi uchaf yn unig.
English: It is for developers who constructed buildings with fire safety defects to pay for their remediation. In September we launched the first phase of the Welsh building safety fund. This will provide grant-funded surveys for buildings where fire safety issues are known or suspected in order to identify necessary remedial actions.
Welsh: Mater i ddatblygwyr a adeiladodd adeiladau â diffygion diogelwch tân yw talu am eu hadfer. Ym mis Medi lansiwyd cam cyntaf cronfa diogelwch adeiladau Cymru. Bydd hyn yn darparu arolygon a ariennir gan grantiau ar gyfer adeiladau lle mae problemau diogelwch tân yn hysbys neu'n cael eu hamau er mwyn nodi'r camau adfer angenrheidiol.
English: Diolch. At the end of January I hosted a public meeting here on the steps of the Senedd to listen to those affected and caught up in what is a tragedy and a scandal. I spoke to a pensioner, Eileen, who pays £511 a month in service charges alone. Her income - her monthly pension - is just £800 a month. Another attendee was sent a bill of thousands of pounds and given just 25 days to pay. Others are facing bills of £50,000 over the coming years. We all know that this scandal will devastate the lives of countless people, not to mention the terrible emotional toll that this causing. I think it is important that the voices of those people are heard. The Welsh Government should be stepping in to help those leaseholders right now. There's remedial action that needs to be taken to make those buildings safe and to make sure that their emotional health is protected. So, I would ask you, First Minister, to reconsider your position and to make available funds for that remedial action in those properties. Thank you. Diolch yn fawr iawn.
Welsh: Diolch. Ddiwedd mis Ionawr, cynhaliais gyfarfod cyhoeddus yma ar risiau'r Senedd i wrando ar y rhai yr effeithiwyd arnyn nhw ac a gafodd eu dal yng nghanol yr hyn sy'n drasiedi ac yn sgandal. Siaradais â phensiynwraig, Eileen, sy'n talu £511 y mis mewn taliadau gwasanaeth yn unig. Dim ond £800 y mis yw ei hincwm - ei phensiwn misol - . Anfonwyd bil o filoedd o bunnau at un arall a oedd yn bresennol a dim ond 25 diwrnod a gafodd i'w dalu. Mae eraill yn wynebu biliau o £50,000 dros y blynyddoedd nesaf. Gwyddom i gyd y bydd y sgandal hwn yn dinistrio bywydau pobl ddi-rif, heb sôn am y niwed emosiynol ofnadwy y mae hyn yn ei achosi. Rwy'n credu ei bod yn bwysig clywed lleisiau'r bobl hynny. Dylai Llywodraeth Cymru fod yn camu i'r adwy i helpu'r lesddeiliaid hynny ar hyn o bryd. Mae angen cymryd camau adferol i wneud yr adeiladau hynny'n ddiogel ac i sicrhau bod eu hiechyd emosiynol yn cael ei ddiogelu. Felly, gofynnaf i chi, Brif Weinidog, ailystyried eich safbwynt a sicrhau bod arian ar gael ar gyfer y camau adferol sydd eu hangen ar yr eiddo hynny. Diolch. Diolch yn fawr iawn.
English: I thank Jack Sargeant for that. The work of the board continues to develop, as does the safeguarding landscape in Wales. In January I chaired the inaugural meeting of the single unified safeguarding review board of Wales, which includes representatives from the National Independent Safeguarding Board.
Welsh: Diolch i Jack Sargeant am hynna. Mae gwaith y bwrdd yn parhau i ddatblygu, felly hefyd y dirwedd ddiogelu yng Nghymru. Ym mis Ionawr cadeiriais gyfarfod cyntaf un bwrdd adolygu diogelu unedig sengl Cymru, sy'n cynnwys cynrychiolwyr o'r Bwrdd Diogelu Annibynnol Cenedlaethol.
English: Diolch yn fawr iawn, Brif Weinidog. As the First Minister mentions there, the National Independent Safeguarding Board has played a key role, and is included in the single unified safeguarding review board, which, as the First Minister will know, my own dad played a significant part in establishing. First Minister, yesterday marked four years since I was elected to this Senedd following the tragic death of Dad. I've been reflecting on his passing, and I've been reflecting on how we secure his legacy in this particular area. The most important thing that springs to mind with me is that it was never about positions in Government or status for Dad, it was always about delivering positive change for the people of Wales. First Minister, therefore can I ask you: how do we ensure that this legacy of continuing to deliver positive change for the people of Wales is continued?
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Prif Weinidog. Fel y mae'r Prif Weinidog yn sôn yn y fan yna, mae'r Bwrdd Diogelu Annibynnol Cenedlaethol wedi chwarae rhan allweddol, ac mae wedi'i gynnwys yn y bwrdd adolygu diogelu unedig sengl, a chwaraeodd fy nhad fy hun, fel y gŵyr y Prif Weinidog, ran bwysig yn y gwaith o'i sefydlu. Prif Weinidog, bedair blynedd i ddoe cefais fy ethol i'r Senedd hon yn dilyn marwolaeth drasig Dad. Rwyf wedi bod yn myfyrio ar ei farwolaeth, ac rwyf wedi bod yn myfyrio ar sut yr ydym yn sicrhau ei etifeddiaeth yn y maes penodol hwn. Y peth pwysicaf sy'n dod i fy meddwl i yw nad oedd hyn byth yn ymwneud â swyddi mewn Llywodraeth na statws i Dad, yr oedd bob amser yn ymwneud â sicrhau newid cadarnhaol i bobl Cymru. Prif Weinidog, felly, a gaf i ofyn i chi: sut yr ydym yn sicrhau bod yr etifeddiaeth hon o barhau i sicrhau newid cadarnhaol i bobl Cymru yn parhau?