techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Sorry, yes. Instead of people opposing homelessness and putting people in prison for vagrancy, can we please look at a plan to help the homeless?
Welsh: Mae'n ddrwg gennyf, gallaf. Yn hytrach na gwrthwynebu digartrefedd a rhoi pobl yn y carchar am grwydradaeth, a allwn ni gael cynllun i helpu pobl ddigartref?
English: Well, I do oppose homelessness. Vagrancy hasn't been a crime for a while. We're not branding people anymore, as was the case many years ago. But the point is this: prevention is the key here, and the fact that 65 per cent of all households threatened with homelessness were helped before they became homeless is important. It's hugely important to have social housing. That's why, of course, we have a target of 20,000 homes to be built in the course of this Government and, of course, why we are ending the right to buy - there's no point trying to fill the bath up with the plug out. So, we know that there'll be much more housing available in the future for people, trying to deal with the damage that was created in the 1980s, as houses were sold and not replaced. And, of course, we want to make sure that local authorities use the Supporting People programme and the homelessness prevention grant in order to make sure that people who become homeless are helped, rather than the homelessness problem that was very much created by the Tories in the 1980s.
Welsh: Wel, rwyf i'n gwrthwynebu digartrefedd. Nid yw crwydradaeth wedi bod yn drosedd ers cryn amser. Nid ydym ni'n brandio pobl mwyach, fel yn wir flynyddoedd lawer yn ôl. Ond dyma'r pwynt: atal sy'n allweddol yn y fan yma, ac mae'r ffaith fod 65 y cant o'r holl aelwydydd a oedd mewn perygl o fod yn ddigartref wedi cael eu helpu cyn iddyn nhw ddod yn ddigartref yn bwysig. Mae'n hynod bwysig cael tai cymdeithasol. Dyna pam, wrth gwrs, mae gennym ni darged o 20,000 o gartrefi i gael eu hadeiladu yn ystod y Llywodraeth hon ac, wrth gwrs, pam yr ydym ni'n rhoi terfyn ar yr hawl i brynu - does dim pwynt ceisio llenwi'r bath gyda'r plwg allan. Felly, rydym ni'n gwybod y bydd llawer mwy o dai ar gael yn y dyfodol i bobl, gan geisio ymdrin â'r difrod a grëwyd yn y 1980au, wrth i dai gael eu gwerthu heb gael rhai eraill yn ei lle. Ac, wrth gwrs, rydym ni eisiau sicrhau bod awdurdodau lleol yn defnyddio'r rhaglen Cefnogi Pobl a'r grant atal digartrefedd er mwyn gwneud yn siŵr bod pobl sy'n dod yn ddigartref yn cael eu helpu, yn hytrach na'r broblem ddigartrefedd a grëwyd heb os gan y Torïaid yn y 1980au.
English: First Minister, the Member for South Wales West was quite right to point out the number of empty or unavailable homes at the moment - over 20,000. That's actually more than your target for affordable housing in the whole of this fifth Assembly term. It does seem to me that there are lots of people there who are not only in danger of homelessness, but have not been able to form their own household and are having to stay in accommodation they'd rather leave. One way of tackling this, in part, would be to look at those homes that are not currently in use.
Welsh: Brif Weinidog, roedd yr Aelod dros Orllewin De Cymru yn llygad ei le i dynnu sylw at nifer y cartrefi gwag neu nad ydynt ar gael ar hyn o bryd - dros 20,000. Mae hynny'n fwy na'ch targed ar gyfer tai fforddiadwy yn nhymor cyfan y pumed Cynulliad hwn. Mae'n ymddangos i mi fod llawer o bobl sydd yn nid yn unig mewn perygl o fod yn ddigartref, ond nad ydynt wedi gallu ffurfio eu haelwydydd eu hunain ac yn gorfod aros mewn llety y byddai'n well ganddyn nhw ei adael. Un ffordd o fynd i'r afael â hyn, yn rhannol, fyddai edrych ar y cartrefi hynny nad ydynt yn cael eu defnyddio ar hyn o bryd.
English: We have a successful record on that. If memory serves, some 6,000 homes have been brought back into use through the empty homes initiative. And the Member's quite right to say that, whilst there are houses that are empty and people who need homes, then that situation needs to be rectified. And the fact that so many thousands of homes have been brought back into use is a sign of that.
Welsh: Mae gennym ni hanes llwyddiannus yn hynny o beth. Os cofiaf yn iawn, daethpwyd â thua 6,000 o gartrefi yn ôl i ddefnydd trwy'r fenter cartrefi gwag. Ac mae'r Aelod yn llygad ei le i ddweud, tra bod tai yn wag a phobl angen cartrefi, bod angen unioni'r sefyllfa honno felly. Ac mae'r ffaith y daethpwyd â chynifer o filoedd o gartrefi yn ôl i ddefnydd yn arwydd o hynny.
English: First Minister, analysis by Shelter Cymru states that there are major differences between local authorities in the context of the targets that they have in terms of avoiding homelessness. For example, the most successful is Gwynedd, where 84.6 per cent of people are assisted before they become homeless, whereas in Merthyr it's 44.4 per cent, which is the worst in Wales. So, what are you as a Government going to do to ensure that local authorities can collaborate and assist each other in this context so that this isn't such a problem in Wales?
Welsh: Brif Weinidog, mae analysis gan Shelter Cymru yn dweud bod yna wahaniaethau mawr rhwng awdurdodau lleol yng nghyd-destun y targedau y maen nhw'n eu cael o ran osgoi cael pobl mewn i ddigartrefedd. Er enghraifft, mae'r llwyddiant gorau yng Ngwynedd, lle mae 84.6 y cant o bobl yn cael eu helpu cyn iddyn nhw fod yn ddigartref, ond, ym Merthyr, mae e'n 44.4 y cant, sef y gwaethaf dros Gymru. Beth ydych chi'n mynd i'w wneud fel Llywodraeth i sicrhau bod yr awdurdodau lleol yn gallu cydweithredu â'i gilydd, i helpu ei gilydd yn y cyd-destun yma, fel nad yw hyn yn gymaint o broblem yma yng Nghymru?
English: Well, consistency is important - that much is true. Of course, we want to see local authorities working together so that we can see the best practice possible in this situation. There is no doubt that the legislation has made a great different in ensuring that fewer people are facing homelessness, and in ensuring that they are not in a position where they lose the roof over their heads in the first place.
Welsh: Wel, mae cysondeb yn bwysig - mae hynny'n iawn. Ac rydym ni, wrth gwrs, yn moyn gweld awdurdodau lleol yn gweithio gyda'i gilydd er mwyn iddyn nhw ddeall beth sy'n gweithio orau yn y sefyllfa hyn. Ond nid oes dim amheuaeth bod y ddeddfwriaeth wedi gwneud gwahaniaeth mawr ynglŷn â sicrhau bod yna lai o bobl yn wynebu digartrefedd, a sicrhau nad ydyn nhw yn y sefyllfa lle maen nhw'n colli y to dros eu pennau yn y lle cyntaf.
English: Diolch, Lywydd. First Minister, do you agree that there needs to be specific legislation covering services for those on the autism spectrum?
Welsh: Diolch, Lywydd. Brif Weinidog, a ydych chi'n cytuno bod angen cael deddfwriaeth benodol sy'n cwmpasu gwasanaethau ar gyfer y rheini sydd ar y sbectrwm awtistiaeth?
English: Well, the question I always ask is what would legislation add - that's an open question. And, as the Minister has already indicated, the door is still open in terms of consideration whether legislation would improve the situation for people.
Welsh: Wel, y cwestiwn yr wyf yn ei ofyn bob amser yw beth fyddai deddfwriaeth yn ei ychwanegu - mae hwnnw'n gwestiwn agored. Ac, fel y mae'r Gweinidog wedi ei nodi eisoes, mae'r drws yn dal yn agored o ran ystyried a fyddai deddfwriaeth yn gwella'r sefyllfa i bobl.
English: I note your answer, First Minister, and the words of your Minister, but your vote on the motion just over two weeks ago flew in the face of what campaigners actually want to see on this. The National Autistic Society back legislation, which has got cross-party support - I suspect there are even Members on your benches who support legislation - and I'm sure that, like me, you've received messages from people seeking an explanation as to that vote two weeks ago. Given that people with autism are let down by so many aspects of the system, can you see why campaigners are pushing for this legislation, or do you think they're wrong?
Welsh: Nodaf eich ateb, Brif Weinidog, a geiriau eich Gweinidog, ond aeth eich pleidlais ar y cynnig ychydig dros bythefnos yn ôl yn gwbl groes i'r hyn y mae ymgyrchwyr mewn gwirionedd eisiau ei weld yn hyn o beth. Mae'r Gymdeithas Genedlaethol Awtistiaeth yn cefnogi deddfwriaeth, sydd â chefnogaeth trawsbleidiol - rwy'n amau bod Aelodau ar eich meinciau chi hyd yn oed sy'n cefnogi deddfwriaeth - ac rwy'n siŵr, fel finnau, eich bod chi wedi derbyn negeseuon gan bobl yn gofyn am esboniad ynghylch y bleidlais honno bythefnos yn ôl. O gofio bod pobl ag awtistiaeth yn cael eu siomi gan gynifer o agweddau ar y system, a allwch chi weld pam mae ymgyrchwyr yn pwyso am y ddeddfwriaeth hon, neu a ydych chi'n meddwl eu bod nhw'n anghywir?
English: Well, the Minister has already said that the door is open. What needs to be examined is whether a law would make a difference. If there's a law on autism, should there be a law on cancer, should there be a law on other services as well? That's the balance that has to be struck. There's no doubt we want to see an improvement in services provided to people. I know full well how difficult it is for people who are coping with relatives who have autism, and we want to see those services improve, which is why we've taken steps to do that. What we have to examine is whether a law would actually assist in improving those services. And that's an open question.
Welsh: Wel, mae'r Gweinidog eisoes wedi dweud bod y drws yn agored. Yr hyn y mae angen ei archwilio yw a fyddai cyfraith yn gwneud gwahaniaeth. Os oes cyfraith ar gyfer awtistiaeth, a ddylai fod cyfraith ar gyfer canser, a ddylai fod cyfraith ar gyfer gwasanaethau eraill hefyd? Dyna'r cydbwysedd y mae'n rhaid ei daro. Nid oes amheuaeth ein bod ni eisiau gweld gwelliant i'r gwasanaethau a ddarperir i bobl. Rwy'n gwybod yn iawn pa mor anodd yw hi i bobl sy'n ymdopi â pherthnasau sydd ag awtistiaeth, ac rydym ni eisiau gweld y gwasanaethau hynny'n gwella, a dyna pam yr ydym ni wedi cymryd camau i wneud hynny. Yr hyn y mae'n rhaid i ni ei archwilio yw a fyddai cyfraith yn helpu i wella'r gwasanaethau hynny mewn gwirionedd. Ac mae hwnnw'n gwestiwn agored.
English: Well, given that the campaigners are pushing for a law and that funding follows legislation, and that your Minister has said that the door is open to this, will you now commit to changing your mind and supporting an autism Bill, should a new motion appear before this Assembly?
Welsh: Wel, o gofio bod yr ymgyrchwyr yn gwthio am gyfraith a bod cyllid yn dilyn deddfwriaeth, a bod eich Gweinidog wedi dweud bod y drws yn agored i hyn, a wnewch chi ymrwymo nawr i newid eich meddwl a chefnogi Bil awtistiaeth, pe byddai cynnig newydd yn ymddangos gerbron y Cynulliad hwn?
English: Well, we need to consider further what a law would add, as I've said. I take the point about services improving. Money doesn't necessarily follow the law; England, I think, offers plenty of examples of where that hasn't happened. So, what we want to see is an improvement in services - that's true - but further work needs to be done in order to examine whether a law would make the difference that campaigners would hope and expect.
Welsh: Wel, mae angen i ni ystyried ymhellach beth fyddai cyfraith yn ei ychwanegu, fel yr wyf i wedi ei ddweud. Rwy'n derbyn y pwynt am wasanaethau'n gwella. Nid yw arian o reidrwydd yn dilyn y gyfraith; mae Lloegr, rwy'n credu, yn cynnig digon o enghreifftiau lle nad yw hynny wedi digwydd. Felly, yr hyn yr ydym ni eisiau ei weld yw gwelliant i wasanaethau - mae hynny'n wir - ond mae angen gwneud rhagor o waith i archwilio pa un a fyddai cyfraith yn gwneud y gwahaniaeth y byddai ymgyrchwyr yn ei obeithio ac yn ei ddisgwyl.
English: Thank you, Presiding Officer. First Minister, there are challenges across the whole of the United Kingdom in recruiting and retaining teachers in any education system. Sadly, the figures here in Wales for new recruits into the profession are pretty damning, to be honest with you. After five years in the profession, there's been an increase of 50 per cent in teachers giving up the profession and walking away. There's been a 16 per cent increase in teachers retiring before retirement. What confidence can we have that your new Government will be able to arrest these figures and actually turn those figures around so that teachers, when they've trained and when they're in the profession, stay within the profession to make the improvements we all want to see in education?
Welsh: Diolch i chi, Lywydd. Brif Weinidog, ceir heriau ar draws y Deyrnas Unedig gyfan o ran recriwtio a chadw athrawon mewn unrhyw system addysg. Yn anffodus, mae'r ffigurau yma yng Nghymru ar gyfer recriwtiaid newydd i'r proffesiwn yn eithaf damniol, i fod yn onest â chi. Ar ôl pum mlynedd yn y proffesiwn, bu cynnydd o 50 y cant mewn athrawon yn troi eu cefnau ar y proffesiwn a cherdded i ffwrdd. Bu cynnydd o 16 y cant yn yr athrawon sy'n ymddeol cyn amser ymddeol. Pa ffydd a all fod gennym y bydd eich Llywodraeth newydd yn gallu atal y ffigurau hyn a gwella'r ffigurau hynny fel bod athrawon, pan fyddan nhw wedi'u hyfforddi a phan fyddan nhw yn y proffesiwn, yn aros yn y proffesiwn i wneud y gwelliannau yr ydym ni i gyd eisiau eu gweld mewn addysg?
English: The devolution of teachers' pay and conditions offers us a great opportunity work with the profession in order to provide a comprehensive package of terms and conditions and pay. It's exactly what the Scots have done and it's exactly what we need to do in Wales, and get away from the idea that, somehow, Government and the profession have to be in conflict. I don't see it that way, and I think the opportunity of devolving terms and conditions is one that presents us with a chance to provide the right package for teachers in Wales.
Welsh: Mae datganoli cyflogau ac amodau gwaith athrawon yn cynnig cyfle gwych i ni weithio gyda'r proffesiwn er mwyn cynnig pecyn cynhwysfawr o delerau ac amodau a chyflog. Dyna'n union y mae'r Albanwyr wedi ei wneud a dyna'n union y mae angen i ni ei wneud yng Nghymru, a symud oddi wrth y syniad bod yn rhaid, rywsut, i'r Llywodraeth a'r proffesiwn fod mewn gwrthdrawiad. Nid wyf yn ei gweld hi felly, ac rwy'n meddwl bod y cyfle i ddatganoli telerau ac amodau yn un sy'n rhoi cyfle i ni gynnig y pecyn iawn i athrawon yng Nghymru.
English: First Minister, obviously, the Westminster Government announced that amendment to the Wales Bill yesterday, and it is for you to map out exactly how you will use those new powers as a Government when they arrive here. The unions have obviously cast their verdict on that already. But if you look at, actually, people looking to go into training to become a teacher, in this year alone there's been a 9 per cent decline in applications to become teachers. That is a 36 per cent decline over the last 10 years, of people actually putting themselves forward to begin the training to become a teacher. So, you're going to get the powers in this Assembly on teachers' terms and conditions. What exactly are you going to do with them to change these figures?
Welsh: Bri Weinidog, yn amlwg, cyhoeddodd Llywodraeth San Steffan y gwelliant hwnnw i Fil Cymru ddoe, a mater i chi yw mapio sut yn union y byddwch chi'n defnyddio'r pwerau newydd hynny fel Llywodraeth pan fyddant yn cyrraedd yma. Mae'r undebau yn amlwg wedi rhoi eu barn ar hynny eisoes. Ond os edrychwch chi, mewn gwirionedd, ar bobl sy'n bwriadu hyfforddi i fod yn athrawon, bu gostyngiad o 9 y cant o ran ceisiadau i fod yn athrawon dim ond eleni. Mae hynny'n ostyngiad o 36 y cant dros y 10 mlynedd ddiwethaf, o bobl sy'n cynnig eu hunain i ddechrau'r hyfforddiant i ddod yn athro neu'n athrawes. Felly, rydych chi'n mynd i gael y pwerau yn y Cynulliad hwn ar delerau ac amodau athrawon. Beth yn union ydych chi'n mynd i'w wneud â nhw i newid y ffigurau hyn?
English: Not follow what the Government in London is doing, because, clearly, it isn't working in terms of recruiting and pay and conditions. We want to make sure we have a tailor-made package for teachers in Wales, both in terms of training and in terms of the way that they develop in their profession. We've noted the approach that was taken in Scotland, and that is an approach that we will examine, along with others, to make sure that the package is one that is ever more attractive to teachers, because it's quite clear that when it comes to teachers' pay and conditions, what exists now is not working for them.
Welsh: Nid dilyn yr hyn y mae'r Llywodraeth yn Llundain yn ei wneud, oherwydd, yn amlwg, nid yw'n gweithio o ran recriwtio a chyflog ac amodau. Rydym ni'n awyddus i sicrhau bod gennym ni becyn wedi'i deilwra ar gyfer athrawon yng Nghymru, o ran hyfforddiant ac o ran y ffordd y maen nhw'n datblygu yn eu proffesiwn. Rydym ni wedi nodi'r dull a ddefnyddiwyd yn yr Alban, ac mae hwnnw'n ddull y byddwn yn ei archwilio, ynghyd ag eraill, i wneud yn siŵr bod y pecyn yn un sy'n fwyfwy deniadol i athrawon, oherwydd mae'n gwbl eglur, pan ddaw i gyflog ac amodau athrawon, nad yw'r hyn sy'n bodoli nawr yn gweithio iddyn nhw.
English: I hope that you will, over the weeks and months ahead now, be able to put some real meat on the bone of exactly what your Government will do over teachers' pay and conditions with the new responsibilities. I don't hold the Cabinet Secretary for Education to account for the department at the moment, but Dr Philip Dixon, in fairness, passed a view over the weekend on the capacity within the department of education, and it's a fair observation, coming from someone who has been on both sides of the fence, if you like, as a senior representative for the ATL union and, I believe, having worked in Government as well over time and worked in the field of politics. So, he has cast a doubt over the capacity within the department. As I said, I don't cast aspersions on the current Cabinet Secretary, because, in fairness, she has only just come into the role and I'm sure she's making her own assessments. But it's a fair observation, to understand exactly whether you have the confidence in the department to drive forward the changes that are required in light of observations that are increasingly becoming louder and louder as we get closer to the PISA review that, ultimately, will benchmark your achievements as First Minister and the Labour Party's achievements in education under devolution on the international scale?
Welsh: Rwy'n gobeithio y byddwch chi, dros yr wythnosau a'r misoedd nesaf, yn gallu rhoi rhywfaint o gig gwirioneddol ar asgwrn beth yn union y bydd eich Llywodraeth yn ei wneud ynghylch cyflogau ac amodau gwaith athrawon gyda'r cyfrifoldebau newydd. Nid wyf yn dwyn Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg i gyfrif am yr adran ar hyn o bryd, ond mynegodd Dr Philip Dixon, er tegwch, farn dros y penwythnos ar y capasiti yn yr adran addysg, ac mae'n sylw teg, yn dod gan rywun sydd wedi bod ar ddwy ochr y ffens, os mynnwch chi, fel uwch gynrychiolydd undeb ATL ac, rwy'n credu, ar ôl gweithio yn y Llywodraeth hefyd am gyfnod a gweithio ym maes gwleidyddiaeth. Felly, mae wedi mynegi amheuon ynghylch capasiti yn yr adran. Fel y dywedais, nid wyf yn lladd ar yr Ysgrifennydd Cabinet presennol, oherwydd, er tegwch, dim ond newydd ddod i mewn i'r swydd y mae hi, ac rwy'n siŵr ei bod hi'n gwneud ei hasesiadau ei hun. Ond mae'n sylw teg, i ddeall yn union pa un a oes gennych chi'r hyder yn yr adran i fwrw ymlaen â'r newidiadau sydd eu hangen yng ngoleuni sylwadau sy'n cael eu lleisio'n uwch ac yn uwch wrth i ni ddod yn agosach at yr adolygiad PISA a fydd, yn y pen draw, yn meincnodi eich cyflawniadau fel Prif Weinidog a chyflawniadau'r Blaid Lafur mewn addysg o dan ddatganoli ar y raddfa ryngwladol?
English: I would be cautious about using the view of somebody who is clearly disgruntled, who has just written a book and wants to sell it, and is, therefore, making statements in order to sell that book. So, I don't accept what Dr Philip Dixon is saying. I don't think that the department has any kind of problem. We have seen, over the last few years, a consistent improvement in standards, consistent investment both in schools and the profession, with new schools being built all across Wales, improvements in GCSE results and improvements in A-levels. All these things have been happening over the last few years. What we have seen, under his party in England, is academisation, a step backwards to grammar schools and a failure to invest in schools. That is not a route that we want to take in Wales. One thing I can say, and I say this absolutely clearly, is that, as is the case in other areas where pay and conditions have been devolved, there is no question - no question at all - of teachers in Wales being paid less than teachers in England. That is simply not going to happen. We will ensure that our teachers are well rewarded for the skills that they have and ensure that the profession is able to practise in Wales with the full support of the Government. I have absolutely every confidence in the department in Welsh Government.
Welsh: Byddwn yn ofalus iawn o ddefnyddio barn rhywun sy'n amlwg yn anfodlon, sydd newydd ysgrifennu llyfr ac eisiau ei werthu, ac sydd, felly, yn gwneud datganiadau er mwyn gwerthu'r llyfr hwnnw. Felly, nid wyf yn derbyn yr hyn y mae'r Dr Philip Dixon yn ei ddweud. Nid wyf yn credu bod gan yr adran unrhyw fath o broblem. Rydym ni wedi gweld, dros y blynyddoedd diwethaf, gwelliant cyson i safonau, buddsoddiad cyson mewn ysgolion ac yn y proffesiwn, wrth i ysgolion newydd gael eu hadeiladu ledled Cymru, gwelliannau i ganlyniadau TGAU a gwelliannau o ran Safon Uwch. Mae'r holl bethau hyn wedi bod yn digwydd dros yr ychydig flynyddoedd diwethaf. Yr hyn yr ydym ni wedi ei weld, o dan ei blaid ef yn Lloegr, yw academeiddio, cam yn ôl i ysgolion gramadeg a methiant i fuddsoddi mewn ysgolion. Nid yw hwnnw'n llwybr yr ydym ni eisiau ei ddilyn yng Nghymru. Un peth y gallaf ei ddweud, ac rwy'n dweud hyn yn hollol eglur, yw, fel sy'n wir mewn ardaloedd eraill lle mae cyflog ac amodau wedi eu datganoli, nad oes unrhyw bosibilrwydd - dim posibilrwydd o gwbl - y bydd athrawon yng Nghymru yn cael eu talu llai nag athrawon yn Lloegr. Yn syml, nid yw hynny'n mynd i ddigwydd. Byddwn yn sicrhau bod ein hathrawon yn cael eu gwobrwyo'n dda am y sgiliau sydd ganddynt ac yn sicrhau bod y proffesiwn yn gallu ymarfer yng Nghymru gyda chefnogaeth lawn y Llywodraeth. Mae gennyf bob hyder yn yr adran yn Llywodraeth Cymru.
English: Diolch yn fawr, Lywydd. Is the First Minister feeling a bit more cheerful after our week in recess, because we've had three very good pieces of news for the UK economy, and hence the Welsh economy as well, in the meantime? Nissan has approved a plant for 600,000 cars a year to be made in the north-east of England; the French insurance giant, Axa, has, after having put on ice its building of its tallest tower in the City of London, decided to go ahead with it; and, in the three months to September, the UK growth figures were positive: 0.5 per cent growth compared with the negative forecasts of six months ago by the Treasury and the Office for Budget Responsibility. So, doesn't this show, actually, that post-Brexit Wales and the UK have vast opportunities for improving the health and well-being of the whole population of this country?
Welsh: Diolch yn fawr, Lywydd. A yw'r Prif Weinidog yn teimlo ychydig yn fwy siriol ar ôl ein hwythnos o saib, gan ein bod ni wedi cael tri darn o newyddion da iawn i economi'r DU, ac economi Cymru hefyd felly, yn y cyfamser? Mae Nissan wedi cymeradwyo ffatri i 600,000 o geir y flwyddyn gael eu gwneud yng ngogledd-ddwyrain Lloegr; mae'r cwmni yswiriant mawr o Ffrainc, Axa, ar ôl gohirio ei waith o adeiladu ei dŵr talaf yn Ninas Llundain, wedi penderfynu bwrw ymlaen ag ef; ac, yn y tri mis hyd at fis Medi, roedd ffigurau twf y DU yn gadarnhaol: twf o 0.5 y cant o'i gymharu â'r rhagolygon negyddol chwe mis yn ôl gan y Trysorlys a'r Swyddfa Cyfrifoldeb Cyllidebol. Felly, onid yw hyn yn dangos, mewn gwirionedd, bod gan Gymru a'r DU ar ôl Brexit gyfleoedd helaeth i wella iechyd a lles holl boblogaeth y wlad hon?