English: Thank you, First Minister. Unlike many other professions, those who work within the health service and have direct patient contact have to be mindful of the impact that their annual leave has on those whom they care for, often having to plan and arrange annual leave months or even years in advance. Indeed, needing to take sick leave or annual leave at short notice very often translates to patient appointments being cancelled. This is not only frustrating for patients who may themselves have taken annual leave to attend their appointment and will now go back on to a waiting list, but it also means that healthcare professionals lack any flexibility and have to make difficult family decisions - having to miss school plays or sports days, for example. This manifests itself either in poorer working environments when compared to other professions or in healthcare professionals choosing locum positions that have the required flexibility, instead of salaried NHS positions. This is, ultimately, more costly for the NHS. Whilst there may be departments that have good rota systems, I know of many that do not, and this is an issue that has been raised continually with me by healthcare professionals, who struggle to get enough flexibility in work to meet life's demands. Will you agree with me, First Minister, that this shows how the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 is not being effectively applied and that more needs to be done to help provide better working conditions for our healthcare professionals? Thank you.
Welsh: Diolch, Prif Weinidog. Yn wahanol i lawer o broffesiynau eraill, mae'n rhaid i'r rhai sy'n gweithio o fewn y gwasanaeth iechyd ac sy'n cael cyswllt uniongyrchol â chleifion fod yn ymwybodol o'r effaith y mae eu gwyliau blynyddol yn ei chael ar y rhai y maen nhw'n gofalu amdanyn nhw, yn aml maen nhw'n gorfod cynllunio a threfnu gwyliau blynyddol fisoedd neu hyd yn oed flynyddoedd o flaen llaw. Yn wir, mae'r angen i gymryd cyfnod o absenoldeb salwch neu wyliau blynyddol ar fyr rybudd yn aml iawn yn golygu bod apwyntiadau cleifion yn cael eu canslo. Mae hyn nid yn unig yn rhwystredig i gleifion sydd efallai wedi cymryd gwyliau blynyddol eu hunain i fynd i'r apwyntiad a nawr yn gorfod mynd yn ôl ar y rhestr aros, ond mae hefyd yn golygu nad yw gweithwyr gofal iechyd proffesiynol yn mwynhau unrhyw hyblygrwydd ac yn gorfod gwneud penderfyniadau teuluol anodd - gorfod colli dramâu ysgol neu ddiwrnodau chwaraeon, er enghraifft. Mae hyn yn amlygu ei hun naill ai mewn amgylcheddau gwaith tlotach o'u cymharu â phroffesiynau eraill neu gyda gweithwyr gofal iechyd proffesiynol yn dewis swyddi locwm sydd â'r hyblygrwydd angenrheidiol, yn hytrach na swyddi cyflogedig y GIG. Mae hyn, yn y pen draw, yn fwy costus i'r GIG. Er y gallai fod yna adrannau sydd â systemau rota da, rwy'n gwybod am lawer lle nad yw hynny'n wir, ac mae hwn yn fater sydd wedi'i godi'n barhaus gyda mi gan weithwyr gofal iechyd proffesiynol, sy'n ei chael yn anodd cael digon o hyblygrwydd mewn gwaith i gwrdd â gofynion bywyd. A wnewch chi gytuno â mi, Prif Weinidog, fod hyn yn dangos nad yw Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015 yn cael ei chymhwyso'n effeithiol a bod angen gwneud mwy i helpu i ddarparu gwell amodau gwaith ar gyfer ein gweithwyr gofal iechyd proffesiynol? Diolch.