English: Llywydd, diolch yn fawr. A little over a week ago, we published the final annual report of this Government term, setting out the progress made in the last year and over this period of Government. By any measure, this has been a remarkable five years; there can be few periods of Government like it in living memory. Since Wales last went to the polls in 2016 for the Senedd elections, we have witnessed unprecedented social and political upheaval. There have been two general elections, three Prime Ministers and one referendum. The UK has left the European Union, ending a successful 40-year union, and is yet to establish a new trading relationship with Europe or the rest of the world. At home, despite promising that it wouldn't seek to consolidate power at Westminster, the present UK Government is now trying to roll back the clock on devolution with its thinly hidden assaults on the Senedd authority to make decisions on behalf of the people of Wales. Llywydd, that is why we will challenge the internal market Act at every opportunity at our disposal. Llywydd, the current Conservative Chancellor of the Exchequer is the fourth to claim that austerity is over - and there've only been four of them - but the Welsh Government's budget for next year, as I've heard the finance Minister explain, is still 3 per cent lower in real terms per person than a decade ago. And when the present Chancellor announced in November that now was the time to invest in the UK's future infrastructure, what did that really mean for Wales? Well, you know the answer: not a single penny piece. Now, in addition to political instability, national and international upheaval and unremitting austerity, this Senedd term has also seen the climate emergency continue to escalate. And yet, all of this has been overshadowed by the current public health crisis. For almost a year, Wales and the rest of the world has been gripped by a virus that continues to be full of unpleasant surprises. At every term, this Government has put people's lives and livelihoods first. We have worked with our public services, not with expensive and untested private companies, to respond to the extraordinary threat of coronavirus. Our annual report highlights the £1.5 billion of additional resources we have provided for the NHS in Wales, more than 600 million items of PPE made available to front-line health and social care staff, and the 145,000 positive cases successfully reached by our test, trace, protect service. It shows we have provided £1 billion of additional funding for local authorities, how we have supported thousands of additional counselling sessions for children and young people, and revolutionised our approach to homelessness, securing accommodation for 5,000 people. We've recognised the essential contribution of front-line social care workers, not with a badge or warm words, but with a £500 payment - a policy since implemented in Scotland and Northern Ireland.
Welsh: Llywydd, diolch yn fawr. Ychydig dros wythnos yn ôl, fe wnaethom ni gyhoeddi adroddiad blynyddol terfynol y tymor Llywodraeth hwn, yn nodi'r cynnydd a wnaed yn ystod y flwyddyn ddiwethaf a thros y cyfnod hwn o Lywodraeth. Yn ôl unrhyw fesur, bu hyn yn bum mlynedd hynod; prin yw'r cyfnodau o Lywodraeth fel hyn yng nghof byw. Ers i Gymru fynd i'r gorsafoedd pleidleisio ddiwethaf yn 2016 ar gyfer etholiadau'r Senedd, rydym ni wedi gweld chwyldro cymdeithasol a gwleidyddol digynsail. Bu dau etholiad cyffredinol, tri Phrif Weinidog ac un refferendwm. Mae'r DU wedi gadael yr Undeb Ewropeaidd, gan ddod ag undeb 40 mlynedd llwyddiannus i ben, ac nid yw eto wedi sefydlu perthynas fasnachu newydd ag Ewrop na gweddill y byd. Gartref, er iddi addo na fyddai'n ceisio cyfuno grym yn San Steffan, erbyn hyn mae Llywodraeth bresennol y DU yn ceisio troi'r cloc yn ôl ar ddatganoli gyda'i hymosodiadau lled amlwg ar awdurdod y Senedd i wneud penderfyniadau ar ran pobl Cymru. Llywydd, dyna pam y byddwn yn herio Deddf y farchnad fewnol ar bob cyfle sydd ar gael i ni. Llywydd, Canghellor Ceidwadol presennol y Trysorlys yw'r pedwerydd i honni bod cyni ar ben - a dim ond pedwar ohonyn nhw sydd wedi bod - ond mae cyllideb Llywodraeth Cymru ar gyfer y flwyddyn nesaf, fel yr wyf i wedi clywed y Gweinidog Cyllid yn esbonio, yn dal i fod 3 y cant y pen yn is mewn termau real na degawd yn ôl. A phan gyhoeddodd y Canghellor presennol ym mis Tachwedd mai nawr yw'r amser i fuddsoddi yn seilwaith y DU yn y dyfodol, beth oedd hynny'n ei olygu mewn gwirionedd i Gymru? Wel, rydych chi'n gwybod yr ateb: dim un geiniog. Nawr, yn ogystal ag ansefydlogrwydd gwleidyddol, chwyldro cenedlaethol a rhyngwladol a chyni di-baid, mae'r tymor Senedd hwn hefyd wedi gweld yr argyfwng hinsawdd yn parhau i waethygu. Ac eto, mae hyn i gyd wedi ei roi i'r cysgod gan yr argyfwng iechyd cyhoeddus presennol. Ers bron i flwyddyn, mae Cymru a gweddill y byd wedi bod yng ngafael feirws sy'n parhau i fod yn llawn pethau annisgwyl annymunol. Ym mhob tymor, mae'r Llywodraeth hon wedi rhoi bywydau a bywoliaeth pobl yn gyntaf. Rydym ni wedi gweithio gyda'n gwasanaethau cyhoeddus, nid gyda chwmnïau preifat drud a heb eu profi, i ymateb i fygythiad eithriadol y coronafeirws. Mae ein hadroddiad blynyddol yn tynnu sylw at yr £1.5 biliwn o adnoddau ychwanegol yr ydym ni wedi eu darparu i'r GIG yng Nghymru, dros 600 miliwn o eitemau PPE a ddarparwyd i staff iechyd a gofal cymdeithasol rheng flaen, a'r 145,000 o achosion cadarnhaol a gyflawnwyd yn llwyddiannus gan ein gwasanaeth profi, olrhain, diogelu. Mae'n dangos ein bod ni wedi darparu £1 biliwn o gyllid ychwanegol i awdurdodau lleol, y ffordd yr ydym ni wedi cefnogi miloedd o sesiynau cwnsela ychwanegol i blant a phobl ifanc, ac wedi chwyldroi ein hymagwedd at ddigartrefedd, gan sicrhau llety i 5,000 o bobl. Rydym ni wedi cydnabod cyfraniad hanfodol gweithwyr gofal cymdeithasol rheng flaen, nid gyda bathodyn neu eiriau cynnes, ond gyda thaliad o £500 - polisi sydd wedi ei weithredu yn yr Alban a Gogledd Iwerddon ers hynny.