techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: I have merely taken the comments and quotes and observations of health professionals, First Minister. I haven't added any of my own words. As I said, the evidence is there for people to see. You say this evidence wasn't rushed out. Twenty-seventh of December to 30 December, that's 72 hours. A fundamental principle was changed in the discharge process, which was having care plans in place for people who were discharged. What people want to know is, can you give an assurance that when people are discharged there will be that help, that support, and that guidance, so that people don't end up being readmitted because the circumstances that they have been discharged into are not good enough for them to be looked after for the condition they went into hospital originally for? Because otherwise, you will be betraying their confidence in the ability of the health and social care system here in Wales to put them back on the road to recovery and ultimately security in life.
Welsh: Nid wyf ond wedi cymryd sylwadau a dyfyniadau ac arsylwadau gweithwyr iechyd proffesiynol, Prif Weinidog. Nid wyf wedi ychwanegu dim o fy ngeiriau fy hun. Fel y dywedais i, mae'r dystiolaeth yno i bobl ei gweld. Rydych chi'n dweud na ruthrwyd y dystiolaeth hon. Y seithfed ar hugain o Ragfyr i'r degfed ar hugain o Ragfyr, dyna 72 awr. Newidiwyd egwyddor sylfaenol yn y broses ryddhau, sef cael cynlluniau gofal ar waith ar gyfer pobl a oedd yn cael eu rhyddhau. Yr hyn y mae pobl eisiau gwybod yw, a allwch chi roi sicrwydd, pan fydd pobl yn cael eu rhyddhau y bydd y cymorth hwnnw yno, y gefnogaeth honno, a'r arweiniad hwnnw, fel nad yw pobl yn cael eu haildderbyn yn y pen draw oherwydd nad yw'r amgylchiadau y maen nhw wedi'u rhyddhau i mewn iddyn nhw yn ddigon da i sicrhau gofal am y cyflwr yr aethant i'r ysbyty o'i herwydd yn y lle cyntaf? Oherwydd fel arall, byddwch yn bradychu eu hymddiriedaeth yng ngallu'r system iechyd a gofal cymdeithasol yma yng Nghymru i'w rhoi yn ôl ar y llwybr i adferiad ac yn y pen draw diogelwch mewn bywyd.
English: Llywydd, the advice deals directly with ensuring that people are not discharged in circumstances that would lead to their rapid readmission. It talks about people who are, for example, waiting for an assessment, and suggests that it is better that someone might wait for an assessment at home, rather than waiting in a hospital bed - a hospital bed that is then not available for someone who is not in a medically stable condition waiting for assessment, but is waiting to get in through the hospital door to receive the treatment that they need. The balance of risk is something that the health service deals with day in and day out, and always has. What the letter did was to make sure that the clinicians knew that, in making those decisions, they had the support of their most senior colleagues in the service in Wales behind them in making those difficult decisions. There is nothing in the letter at all that suggests that anybody should be unsafely discharged, that anybody should be discharged in circumstances where it would be known that that person would need to seek readmission. It simply sought, in a responsible way, to respond to the circumstances of the health service by saying that people who could be safely looked after at home could be accelerated in that journey in order to make sure, in one of the most basic principles of the whole of the NHS, that those with the greatest need were able to get to the front of the queue.
Welsh: Llywydd, mae'r cyngor yn ymdrin yn uniongyrchol â sicrhau nad yw pobl yn cael eu rhyddhau o dan amgylchiadau a fyddai'n arwain at eu haildderbyn yn gyflym. Mae'n siarad am bobl sydd, er enghraifft, yn aros am asesiad, ac yn awgrymu ei bod hi'n well i rywun aros am asesiad gartref, yn hytrach nag aros mewn gwely ysbyty - gwely ysbyty nad yw ar gael wedyn i rywun nad yw mewn cyflwr meddygol sefydlog yn aros am asesiad, ond sy'n aros i fynd i mewn drwy ddrws yr ysbyty i gael y driniaeth sydd ei hangen arno. Mae cydbwysedd risg yn rhywbeth y mae'r gwasanaeth iechyd yn ymdrin ag ef o ddydd i ddydd, ac wedi gwneud erioed. Beth wnaeth y llythyr oedd sicrhau bod y clinigwyr yn gwybod bod ganddyn nhw, wrth wneud y penderfyniadau hynny, gefnogaeth eu cydweithwyr uchaf yn y gwasanaeth yng Nghymru wrth wneud y penderfyniadau anodd hynny. Nid oes dim yn y llythyr o gwbl sy'n awgrymu y dylai unrhyw un gael eu rhyddhau'n anniogel, y dylid rhyddhau unrhyw un mewn amgylchiadau lle byddai'n hysbys y byddai angen i'r person hwnnw geisio aildderbyniad. Yn syml, fe geisiodd, mewn ffordd gyfrifol, ymateb i amgylchiadau'r gwasanaeth iechyd drwy ddweud y gellid cyflymu taith y bobl y gellid gofalu amdanyn nhw yn ddiogel gartref er mwyn gwneud yn siŵr, fel un o egwyddorion mwyaf sylfaenol y GIG cyfan, bod y rhai sydd â'r angen mwyaf yn gallu mynd i flaen y ciw.
English: Diolch, Llywydd. On NHS pay, First Minister, we've estimated, based on figures that you've shared with us, that you could afford at least an additional 3 per cent extra pay award in this financial year. Now, I understand the health Minister has said that she does not recognise those figures, so can we assume that the pay award that you are intending to offer will be less than that figure? You said a month ago that there was no additional money available in this financial year, and now you've found it. You're now saying that there will be no additional money next year, so it can only be a one-off payment. But why can't you apply the same process that you have done to this year's budget to next year's budget? And even if that is not sufficient, do you accept that you do have tax-raising powers that could generate additional revenue? So, it's not right to say that your ability to turn a one-off payment into a recurrent pay rise is entirely determined by Westminster; it's a political choice.
Welsh: Diolch, Llywydd. O ran cyflog y GIG, Prif Weinidog, rydym wedi amcangyfrif, yn seiliedig ar ffigurau yr ydych chi wedi'u rhannu â ni, y gallech fforddio o leiaf 3 y cant o ddyfarniad cyflog ychwanegol yn y flwyddyn ariannol hon. Nawr, rwy'n deall bod y Gweinidog iechyd wedi dweud nad yw'n cydnabod y ffigurau hynny, felly a allwn ni gymryd yn ganiataol y bydd y dyfarniad cyflog yr ydych chi'n bwriadu ei gynnig yn llai na'r ffigur hwnnw? Fe ddywedoch chi fis yn ôl nad oedd arian ychwanegol ar gael yn y flwyddyn ariannol hon, a nawr rydych chi wedi dod o hyd iddo. Rydych chi nawr yn dweud na fydd arian ychwanegol y flwyddyn nesaf, felly dim ond taliad untro y gall hwn fod. Ond pam na allwch chi ddefnyddio'r un broses yr ydych chi wedi'i defnyddio ar gyfer y gyllideb eleni ar gyfer y gyllideb y flwyddyn nesaf? A hyd yn oed os nad yw hynny'n ddigonol, ydych chi'n derbyn bod gennych chi bwerau codi trethi a allai gynhyrchu refeniw ychwanegol? Felly, nid yw'n iawn i ddweud bod eich gallu i droi taliad untro yn godiad cyflog rheolaidd yn cael ei benderfynu'n llwyr gan San Steffan; mae'n ddewis gwleidyddol.
English: But the progressive use of income tax in order to defend public services from Tory austerity is a long-standing socialist position that we espouse in this party, and it's something you used to believe in as well. You did recognise, in your comments yesterday, the collapse in trust in the pay review body process. How do you intend to rebuild this trust? Do you intend to change the nature of the remit by focusing squarely on what pay levels are necessary to recruit, retain and motivate staff, and leave the question of affordability for politicians to decide? And can you also say whether you're open to the union suggestion that any rise agreed for next year is backdated to January this year? That's a principle that you have accepted in your pay negotiations in Transport for Wales. And are you open to asking the pay review body to revisit its recommendations for this year, made before the huge hike in living costs, and reflect any higher award in a permanent pay rise?
Welsh: Ond mae'r defnydd cynyddol o dreth incwm er mwyn amddiffyn gwasanaethau cyhoeddus rhag cyni Torïaidd yn safbwynt sosialaidd hirsefydlog yr ydym yn ei arddel yn y blaid hon, ac mae'n rhywbeth yr oeddech chi'n arfer credu ynddo hefyd. Fe wnaethoch gydnabod, yn eich sylwadau ddoe, y cwymp mewn ymddiriedaeth ym mhroses y corff adolygu cyflogau. Sut ydych chi'n bwriadu ailadeiladu'r ymddiriedaeth hon? Ydych chi'n bwriadu newid natur y cylch gwaith drwy ganolbwyntio'n llwyr ar ba lefelau cyflog sy'n angenrheidiol i recriwtio, cadw a chymell staff, a gadael y cwestiwn o fforddiadwyedd i wleidyddion benderfynu arno? Ac a allwch chi hefyd ddweud a ydych chi'n agored i awgrym yr undeb bod unrhyw gynnydd a gytunir ar gyfer y flwyddyn nesaf yn cael ei ôl-ddyddio i fis Ionawr eleni? Dyna egwyddor yr ydych chi wedi ei derbyn yn eich trafodaethau cyflog gyda Trafnidiaeth Cymru. Ac ydych chi'n agored i ofyn i'r corff adolygu cyflogau ailedrych ar ei argymhellion ar gyfer eleni, a wnaed cyn y cynnydd enfawr mewn costau byw, ac adlewyrchu unrhyw ddyfarniad uwch mewn codiad cyflog parhaol?
English: Well, Llywydd, the Government will carry out our negotiations with trade unions with the trade unions. That is the right way for these matters to be resolved, and that, actually, is the way that I think is respectful to our trade union colleagues, that we discuss these matters directly with them, rather than by proxy on the floor of the Senedd. And that's what we will do. We will, in doing so, talk to them, as I say, about how any sum of money we may be able to establish in this financial year can be dispersed amongst trade union members. We will certainly want to talk to them about ways in which trust could be re-established in the pay review process. There will be ideas that we will want to put on the table as to how that could be done, and I'm very keen indeed to hear from our trade union colleagues as to how they think that confidence in that process can be restored. I think it is very important, from a Welsh worker's point of view, that we are able to do that, Llywydd. Over 20 years, and particularly in the last 12 years, we have been involved in seeing off a series of attempts by Conservative Chancellors to move to regional pay in public services. There is nothing they would like more than to see Welsh workers paid less than workers elsewhere. The pay review process protects Welsh workers from pay regionalisation, and that's why I believe that a real effort to re-establish trust in that process is worth making.
Welsh: Wel, Llywydd, bydd y Llywodraeth yn cynnal ein trafodaethau gydag undebau llafur, gyda'r undebau llafur. Dyna'r ffordd gywir i ddatrys y materion hyn, a dyna, mewn gwirionedd, yw'r ffordd rwy'n credu sy'n barchus i'n cydweithwyr yn yr undebau llafur, sef ein bod yn trafod y materion hyn yn uniongyrchol gyda nhw, yn hytrach na thrwy ddirprwy ar lawr y Senedd. A dyna a wnawn ni. Byddwn ni, wrth wneud hynny, yn siarad â nhw, fel yr wyf i'n ei ddweud, ynghylch sut y gellir gwasgaru unrhyw swm o arian y gallwn ei sefydlu yn y flwyddyn ariannol hon ymhlith aelodau'r undebau llafur. Yn sicr, byddwn eisiau siarad â nhw am ffyrdd y gellid ailsefydlu ymddiriedaeth yn y broses adolygu cyflogau. Bydd syniadau y byddwn eisiau eu rhoi ar y bwrdd o ran sut y gellid gwneud hynny, ac rwy'n awyddus iawn yn wir i glywed gan ein cydweithwyr undebau llafur ynglŷn â sut maen nhw'n credu y gellir adfer ffydd yn y broses honno. Rwy'n credu ei bod hi'n bwysig iawn, o safbwynt gweithiwr yng Nghymru, ein bod ni'n gallu gwneud hynny, Llywydd. Dros 20 mlynedd, ac yn enwedig yn y 12 mlynedd diwethaf, rydym wedi bod wrthi yn ceisio ymladd yn erbyn cyfres o ymdrechion gan Gangellorion Ceidwadol i symud tuag at gyflogau rhanbarthol mewn gwasanaethau cyhoeddus. Does dim y bydden nhw'n hoffi mwy na gweld gweithwyr Cymru yn cael llai o gyflog na gweithwyr mewn mannau eraill. Mae'r broses adolygu cyflogau yn diogelu gweithwyr Cymru rhag rhanbartholi cyflogau, a dyna pam yr wyf yn credu bod ymdrech wirioneddol i ailsefydlu ymddiriedaeth yn y broses honno'n werth ei gwneud.
English: But the pay review process has led to a decade-long, real-terms cut in the wages of our NHS staff. So, the system is broken, and I make no apology for holding the Government to account and asking them to state what are your broad democratic principles. And we are here being the voice of NHS staff. We've been on the picket lines talking to them. We're making the points that they've asked us to share with you. It's good to see that you are prepared to address, at long last, the massive increase in the use of private sector agency staff in delivering NHS services. Does this mean that you distance yourself from the position of the Labour Party in England, which is calling for the greater use of the private sector in the NHS - privatisation by proxy, essentially? Are you, as a Government, prepared to recommit to the principle you espoused 16 years ago, which was to completely phase out the use of the private sector in the NHS? Or is that promise to go the same way as Keir Starmer's 2020 leadership pledge, which was to end outsourcing in the NHS?
Welsh: Ond mae'r broses adolygu cyflogau wedi arwain at doriad degawd o hyd, mewn termau real yng nghyflogau staff ein GIG. Felly, mae'r system wedi torri, ac nid wyf yn ymddiheuro am ddal y Llywodraeth i gyfrif a gofyn iddi ddatgan beth yw eich egwyddorion democrataidd eang. A ni yma yw llais staff y GIG. Rydym ni wedi bod ar y llinellau piced yn siarad â nhw. Rydym ni'n gwneud y pwyntiau maen nhw wedi gofyn i ni eu rhannu â chi. Mae'n dda gweld eich bod yn barod i ymdrin o'r diwedd, â'r cynnydd enfawr yn y defnydd o staff asiantaeth y sector preifat wrth ddarparu gwasanaethau'r GIG. Ydy hyn yn golygu eich bod chi'n ymbellhau o sefyllfa'r Blaid Lafur yn Lloegr, sy'n galw am fwy o ddefnydd o'r sector preifat yn y GIG - preifateiddio trwy ddirprwy, yn y bôn? Ydych chi, fel Llywodraeth, yn barod i ailymrwymo i'r egwyddor a arddeloch chi 16 mlynedd yn ôl, sef dileu'r defnydd o'r sector preifat yn y GIG yn llwyr? Neu a yw'r addewid hwnnw am fynd yr un ffordd ag addewid arweinyddiaeth Keir Starmer yn 2020, sef rhoi diwedd ar allanoli yn y GIG?
English: Well, Llywydd, I think it was the BMA that described the Welsh NHS as the NHS closest to the founding Bevanite principles of the health service of any of the four UK nations, and that is a position that I would wish to see us maintain. The impact of the pandemic meant that we have made greater use of private sector facilities than we would have prior to that, and there was no criticism of that, as I remember, during the pandemic period, because we needed to use all the facilities that we could put our hands on to make sure that people suffering from coronavirus had the treatment that they needed. In the aftermath of COVID, we will be making use of some private sector facilities to erode the backlog of people waiting for care that we talked about earlier this afternoon. Actually, I make no apologies for doing that. I regard it as a short-term measure to deal with a backlog. But when we have a backlog of the sort that we have seen - and we've heard this afternoon about people waiting in pain to get the treatment that they need - I make no apology for the fact that we will use facilities in the private sector here in Wales in that short-term way to erode those backlogs. At the same time, we want to build up the capacity of the health service itself, so that in the long run it is able to provide for all the needs that are there in Wales within the public service.
Welsh: Wel, Llywydd, rwy'n credu mai'r BMA a ddisgrifiodd GIG Cymru fel y GIG agosaf at egwyddorion gwasanaeth iechyd sefydlol mudiad Bevan o unrhyw un o bedair gwlad y Deyrnas Unedig, ac mae hynny'n safbwynt y byddwn yn dymuno ei weld yn cael ei gynnal. Roedd effaith y pandemig yn golygu ein bod wedi gwneud mwy o ddefnydd o gyfleusterau yn y sector preifat nag a byddem cyn hynny, a doedd dim beirniadaeth ar hynny, fel rwy'n cofio, yn ystod cyfnod y pandemig, oherwydd roedd angen i ni ddefnyddio'r holl gyfleusterau y gallem ni roi ein dwylo arnyn nhw i wneud yn siŵr bod pobl a oedd yn dioddef o coronafeirws yn cael y driniaeth yr oedd ei hangen arnyn nhw. Yn dilyn COVID, byddwn yn gwneud defnydd o rai cyfleusterau yn y sector preifat i leihau'r ôl-groniad o bobl sy'n aros am ofal y buom yn siarad amdano yn gynharach y prynhawn yma. Mewn gwirionedd, nid wyf i'n ymddiheuro am wneud hynny. Rwy'n ei ystyried yn fesur tymor byr i ymdrin ag ôl-groniad. Ond pan fydd gennym ôl-groniad o'r math yr ydym wedi'i weld - ac rydym ni wedi clywed y prynhawn yma am bobl sy'n aros mewn poen i gael y driniaeth sydd ei hangen arnyn nhw - nid wyf yn ymddiheuro am y ffaith y byddwn yn defnyddio cyfleusterau yn y sector preifat yma yng Nghymru yn y ffordd tymor byr i leihau'r ôl-groniadau hynny. Ar yr un pryd, rydym ni eisiau meithrin gallu'r gwasanaeth iechyd ei hun, fel ei fod yn y tymor hir yn gallu darparu ar gyfer yr holl anghenion sydd yna yng Nghymru o fewn y gwasanaeth cyhoeddus.
English: I thank Russell George for the question, Llywydd. We have provided over £71 million to flood risk management activities across Wales for this financial year. This represents our biggest budget ever. The £39.5 million provided to NRW for flood risk management works includes specific provision for schemes in mid Wales.
Welsh: Diolch i Russell George am y cwestiwn, Llywydd. Rydym wedi darparu mwy na £71 miliwn i weithgareddau rheoli risg llifogydd ledled Cymru ar gyfer y flwyddyn ariannol hon. Mae hyn yn cynrychioli ein cyllideb fwyaf erioed. Mae'r £39.5 miliwn sy'n cael ei ddarparu i CNC ar gyfer gwaith rheoli risg llifogydd yn cynnwys darpariaeth benodol ar gyfer cynlluniau yn y canolbarth.
English: I think it might be worth, First Minister, encouraging people to look at the map of flood and coastal capital investment that is available online. You have already mentioned that there has been Welsh Government investment of £71 million for this financial year. I understand that an interactive map providing more detail on these schemes will soon be published. I'd welcome, if you're able to provide it, any update on that, because it would be very useful, particularly for owners and residents of the additional 45,000 properties that the Welsh Government has committed to protecting over this coming term.
Welsh: Rwy'n credu y gallai fod yn werth, Prif Weinidog, annog pobl i edrych ar y map o fuddsoddiad cyfalaf llifogydd ac arfordirol sydd ar gael ar-lein. Rydych eisoes wedi crybwyll y bu buddsoddiad o £71 miliwn gan Lywodraeth Cymru ar gyfer y flwyddyn ariannol hon. Rwy'n deall y bydd map rhyngweithiol sy'n darparu mwy o fanylion am y cynlluniau hyn yn cael ei gyhoeddi cyn bo hir. Byddwn yn croesawu, os ydych chi'n gallu ei ddarparu, unrhyw ddiweddariad ar hynny, oherwydd byddai'n ddefnyddiol iawn, yn enwedig i berchnogion a thrigolion y 45,000 eiddo ychwanegol y mae Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i'w diogelu dros y tymor nesaf hwn.
English: I thank Joyce Watson for that important point, Llywydd. We are committed, alongside our partners, to making more information available to residents in Wales so that, if people are anxious about the state of the rivers or the risk of flooding, they know where to go to get that information. Lots of it, inevitably, these days, Llywydd, is online information and we know that that is not equally available to everybody. It's why the consultation that we're involved in currently is important, to make sure that information is available in a way that is accessible to all. The eight properties that were flooded in Llandinam, in Russell George's constituency, all turned out to be occupied by people who were quite late on in life and where access to online forms of warning and information probably weren't the best way of reaching them. So, the consultation, which will be live on 23 January, is a way in which we will be able to make sure not simply that the new forms of information to which Joyce Watson has drawn attention can be put in place but that we make sure that there are ways of reaching others for whom more conventional ways of receiving information might be necessary.
Welsh: Diolch i Joyce Watson am y pwynt pwysig yna, Llywydd. Rydym wedi ymrwymo, ochr yn ochr â'n partneriaid, i sicrhau bod mwy o wybodaeth ar gael i drigolion yng Nghymru fel eu bod, os yw pobl yn bryderus am gyflwr yr afonydd neu'r perygl o lifogydd, yn gwybod ble i fynd i gael yr wybodaeth honno. Mae llawer ohoni, yn anochel, y dyddiau hyn, Llywydd, yn wybodaeth ar-lein ac fe wyddom nad yw hynny ar gael i bawb yn yr un modd. Dyna pam mae'r ymgynghoriad yr ydym yn rhan ohono ar hyn o bryd yn bwysig, i sicrhau bod gwybodaeth ar gael mewn ffordd sy'n hygyrch i bawb. Roedd yr wyth eiddo a orlifwyd yn Llandinam, yn etholaeth Russell George, fel mae'n digwydd wedi eu meddiannu gan bobl a oedd yn eithaf oedrannus ac mae'n debyg nad oedd mynediad at mathau o rybuddion a gwybodaeth ar-lein y ffordd orau o'u cyrraedd nhw. Felly, mae'r ymgynghoriad, a fydd yn fyw ar 23 Ionawr, yn ffordd i ni sicrhau nid yn unig y gellir rhoi'r mathau newydd o wybodaeth y mae Joyce Watson wedi tynnu sylw atynt ar waith ond ein bod yn sicrhau bod ffyrdd o gyrraedd eraill y gallai ffyrdd mwy confensiynol o dderbyn gwybodaeth fod yn angenrheidiol ar eu cyfer nhw.
English: Happy new year, First Minister.
Welsh: Blwyddyn newydd dda, Prif Weinidog.
English: The powers available in Scotland are not currently devolved to Wales. We will seek those powers, as set out in the programme for government. Legislative use of any new competence will, of course, be for the Senedd itself to determine.
Welsh: Nid yw'r pwerau sydd ar gael yn Yr Alban wedi'u datganoli i Gymru ar hyn o bryd. Byddwn ni'n ceisio'r pwerau hynny, fel y nodir yn y rhaglen lywodraethu. Wrth gwrs, bydd defnydd deddfwriaethol o unrhyw gymhwysedd newydd yn rhywbeth i'r Senedd ei hun ei bennu.
English: Thank you, First Minister. There are obvious, justified concerns following the Scottish legislation being rushed through and, due to the nature of the United Kingdom, how it will impact women here in Wales, particularly with regard to 16 and 17-year-olds and sex offenders now being allowed to self-ID without medical diagnosis, and the clear and obvious risks that come with that. What conversations have you had with the Scottish and UK Governments on how this legislation will affect us, and will you therefore rule out such legislation in Wales?
Welsh: Diolch Prif Weinidog. Mae pryderon amlwg, cyfiawn yn dilyn rhuthro'r ddeddfwriaeth yn yr Alban drwodd ac, oherwydd natur y Deyrnas Unedig, sut y bydd yn effeithio ar fenywod yma yng Nghymru, yn enwedig o ran pobl ifanc 16 ac 17 oed a throseddwyr rhyw sydd bellach yn cael hunan-ddiffinio heb ddiagnosis meddygol, a'r risgiau clir ac amlwg a ddaw gyda hynny. Pa sgyrsiau ydych chi wedi eu cael gyda Llywodraethau'r Alban a'r DU ynghylch sut bydd y ddeddfwriaeth hon yn effeithio arnom ni, ac a fyddwch felly yn diystyru deddfwriaeth o'r fath yng Nghymru?