English: Diolch yn fawr, Joel James. And thank you for your support, in principle, for the statement, and for us being a nation of sanctuary. Thank you for acknowledging Refugee Week, and also, I'm sure, implicit in many of your comments, about the fact that for Refugee Week the theme is healing, and that is particularly important in terms of the trauma that so many refugees and asylum seekers are facing when they come and we welcome them to this country. I think, in the past year, we were not anticipating, but we fully responded, as a country, in terms of the Afghan refugees and their arrival here, working on a Team Wales basis, which actually included some of the armed forces who had been involved in the ARAP scheme, where there were interpreters who they'd worked with, with those who are based in Wales, to ensure that we could provide the best possible support to Afghan refugees. We've welcomed approximately 700 people from Afghanistan and many of them, the majority of them, are now resettled across Wales. And also, now, of course, we are supporting our Ukrainian refugees as well. What is important, and it goes to answer some of your questions, is that our vision is about making Wales not just welcoming to migrants, but harnessing the opportunities that migration brings to help our economy and communities to thrive. Actually, it's about a nation of sanctuary and being able to help those who are dispersed or resettled in Wales to make sure that they access those services and that they can integrate with communities from day one. And that means, of course, access to information on their rights and entitlements, including sections on health, education and employment, and much of that has been made available on our website. You ask about the asylum rights programme. The Welsh Refugee Council has recently been awarded funding for the Wales sanctuary service, which replaces the asylum rights programme, which is in place from 1 April 2022 for at least three years. I think that's important to demonstrate that we're moving forward, learning from the lessons of how we've funded the services up until that point, but ensuring that it is the Wales sanctuary service that is embedded in the work that they're doing. In my statement, I did comment on the fact that we've taken forward our free transport scheme, and it is important to recognise that that's something that was a pilot, which is now being evaluated, which we're taking forward in terms of recognising that this has been very important for our refugees, particularly those coming from Ukraine, alongside all our refugees in Wales. I think that it is important, just in terms of evaluating the transport scheme, that we look at the pilot. The Welsh Refugee Council ran a pilot of free transport for asylum seekers from January to March. Surveys were undertaken with those who were using the pilot to understand the benefits and the impact of having free transport for asylum seekers, funding was identified and taken forward for further access to free transport, but also it was about making sure that we could look to our transport colleagues as well, because this is something that they have got to embed into their policies and their schemes. Initial feedback has concluded that access to free transport has helped asylum seekers to access opportunities that are not achievable in their weekly budget. And it's about access to visiting places of interest, healthcare appointments, ESOL classes, visiting friends - all of which are important in terms of integration and well-being. I think that that also responds to your question about voluntary opportunities, because certainly, this is something, as the Wales sanctuary service and many of the organisations that are working across Wales, including local authorities and the third sector, are encouraging refugees and asylum seekers to volunteer. Going back to the very successful resettlement of Syrian families and refugees who came to Wales, and I recall even in my own constituency, the importance of the local authority offering voluntary opportunities to Syrian refugees who were there themselves, wanting to engage and offer that kind of support. And also, we've seen that very recently with many of the Ukrainian refugees who've come to Wales who, themselves, are wanting to contribute, obviously, and seeking to work and be independent, but also to volunteer as well. And we certainly found many who were offering to be volunteers, particularly with things like interpretation and translation, but also supporting each other, the children and families, in our welcome centres. So, we're moving forward on all of the points that you've made, but recognising, which I hope you do, that this is against the context of a very challenging time when we need to ensure that our values as a nation of sanctuary, which I certainly share whenever I can with UK Government Ministers - that they're actually taken seriously and that the hostile environment is totally against, and those policies from the UK Government, I've mentioned, are totally against our nation of sanctuary spirit and delivery.
Welsh: Diolch yn fawr, Joel James. A diolch i chi am eich cefnogaeth, mewn egwyddor, i'r datganiad, ac i ni fod yn genedl noddfa. Diolch i chi am gydnabod Wythnos Ffoaduriaid, a hefyd, rwy'n siŵr, yn ymhlyg yn llawer o'ch sylwadau, am y ffaith mai 'iacháu' yw'r thema ar gyfer Wythnos Ffoaduriaid, ac mae hynny'n arbennig o bwysig o ran y trawma y mae cynifer o ffoaduriaid a cheiswyr lloches yn ei wynebu pan fyddan nhw'n dod yma wrth i ni eu croesawu i'r wlad hon. Rwy'n credu, yn ystod y flwyddyn ddiwethaf, nad oeddem yn rhagweld, ond fe wnaethom ymateb yn llawn, fel gwlad, i ffoaduriaid o Affganistan a'u dyfodiad yma, gan weithio ar sail Tîm Cymru, a oedd yn cynnwys rhai o'r lluoedd arfog mewn gwirionedd a fu'n rhan o'r cynllun i adsefydlu dinasyddion o Affganistan, lle'r oedd cyfieithwyr a oedd wedi bod yn gweithio gyda nhw, gyda'r rhai a leolwyd yng Nghymru, i sicrhau ein bod yn gallu darparu'r cymorth gorau posibl i ffoaduriaid o Affganistan. Rydym wedi croesawu tua 700 o bobl o Affganistan ac mae llawer ohonyn nhw, y rhan fwyaf ohonyn nhw, wedi ymsefydlu ledled Cymru erbyn hyn. Ac yn ogystal â hynny, erbyn hyn, wrth gwrs, rydym yn cefnogi ffoaduriaid o Wcráin hefyd. Yr hyn sy'n bwysig, a bydd hynny'n ateb rhai o'ch cwestiynau, yw mai ystyr ein gweledigaeth yw bod Cymru nid yn unig yn groesawgar i fudwyr, ond ein bod hefyd yn manteisio ar y cyfleoedd a ddaw yn sgil mudo i helpu gyda ffyniant ein heconomi a'n cymunedau ni. Mewn gwirionedd, ystyr hyn yw bod yn genedl noddfa a bod â'r gallu i helpu'r rhai sydd ar wasgar neu sydd wedi ailsefydlu yng Nghymru i sicrhau eu bod nhw'n cael manteisio ar y gwasanaethau hynny ac y gallan nhw integreiddio i gymunedau o'r diwrnod cyntaf un. Ac mae hynny'n golygu, wrth gwrs, bod yr wybodaeth ar gael iddyn nhw am eu hawliau a'r hyn sy'n ddyledus iddyn nhw, gan gynnwys adrannau ar iechyd, addysg a chyflogaeth, ac mae llawer o hynny ar gael ar ein gwefan. Rydych chi'n gofyn am y rhaglen hawliau lloches. Dyfarnwyd cyllid i Gyngor Ffoaduriaid Cymru yn ddiweddar ar gyfer gwasanaeth noddfa Cymru, sy'n disodli'r rhaglen hawliau lloches, sydd ar waith o 1 Ebrill 2022 am o leiaf dair blynedd. Rwyf i o'r farn ei bod hi'n bwysig dangos ein bod ni'n symud ymlaen, gan ddysgu gwersi o ran sut rydym wedi ariannu'r gwasanaethau hyd hynny, ond gan sicrhau hefyd mai gwasanaeth noddfa Cymru yw hanfod y gwaith y maen nhw'n ei wneud. Yn fy natganiad, fe wnes i sylw am y ffaith ein bod ni wedi bwrw ymlaen â'n cynllun trafnidiaeth am ddim ni, ac mae'n bwysig cydnabod mai cynllun treialu oedd hwnnw, sy'n cael ei werthuso ar hyn o bryd, ac rydym yn ei ddatblygu o ran cydnabod y bu'n bwysig iawn i'n ffoaduriaid, yn enwedig y rhai sy'n dod o Wcráin, ochr yn ochr â'n holl ffoaduriaid sydd yng Nghymru. Rwy'n credu ei bod hi'n bwysig, dim ond o ran gwerthuso'r cynllun trafnidiaeth, ein bod ni'n edrych ar y cynllun treialu. Cynhaliodd Cyngor Ffoaduriaid Cymru gynllun treialu trafnidiaeth am ddim i geiswyr lloches o fis Ionawr hyd fis Mawrth. Cynhaliwyd arolygon gyda'r rhai hynny a oedd yn defnyddio'r cynllun treialu i amgyffred manteision ac effaith cael cludiant am ddim i geiswyr lloches, nodwyd cyllid a chafodd ei ymestyn i roi rhagor o drafnidiaeth am ddim i bobl, ond roedd hyn hefyd yn ymwneud â sicrhau y gallem ni drafod â'n cydweithwyr ym maes trafnidiaeth, oherwydd bod hyn yn rhywbeth y mae'n rhaid iddyn nhw ei ymgorffori yn eu polisïau a'u cynlluniau. Mae'r adborth cychwynnol wedi dod i'r casgliad bod trafnidiaeth am ddim wedi helpu ceiswyr lloches i fanteisio ar gyfleoedd nad ydyn nhw'n bosibl ar eu cyllideb wythnosol. Ac mae'n ymwneud â gallu ymweld â mannau o ddiddordeb, cadw apwyntiadau gofal iechyd, dosbarthiadau Saesneg ar gyfer Siaradwyr Ieithoedd Eraill, ac ymweld â ffrindiau - a'r cyfan yn bwysig o ran integreiddio a lles. Rwy'n credu bod hynny hefyd yn ateb eich cwestiwn ynglŷn â chyfleoedd gwirfoddoli, oherwydd yn sicr, mae hyn yn rhywbeth, mae gwasanaeth noddfa Cymru a llawer o'r sefydliadau sy'n gweithio ledled Cymru, gan gynnwys awdurdodau lleol a'r trydydd sector, yn annog ffoaduriaid a cheiswyr lloches i wirfoddoli. Gan fynd yn ôl at waith adsefydlu llwyddiannus iawn y teuluoedd a'r ffoaduriaid a ddaeth i Gymru o Syria, ac rwy'n cofio yn fy etholaeth i fy hun hyd yn oed, pa mor bwysig oedd hi fod yr awdurdod lleol yn cynnig cyfleoedd gwirfoddoli i ffoaduriaid o Syria a oedd yno eu hunain, yn awyddus i ymgysylltu a chynnig cefnogaeth yn y ffordd honno. A hefyd, rydym ni wedi gweld hynny yn ddiweddar iawn gyda llawer o'r ffoaduriaid o Wcráin sydd wedi dod i Gymru sydd eu hunain yn awyddus i gyfrannu, yn amlwg, ac yn chwilio am waith ac i fod yn annibynnol, ond hefyd i wirfoddoli. Ac yn sicr fe welsom ni lawer a oedd yn cynnig bod yn wirfoddolwyr, yn enwedig gyda phethau fel cyfieithu a chyfieithu ar y pryd, ond hefyd yn cefnogi ei gilydd, y plant a'r teuluoedd, yn ein canolfannau croeso. Felly, rydym yn symud ymlaen ar bob un o'r pwyntiau a wnaethoch chi, ond gan gydnabod, ac rwy'n gobeithio eich bod chithau'n gwneud hynny hefyd, fod hyn yng nghyd-destun cyfnod heriol iawn pan fo angen i ni sicrhau bod ein gwerthoedd o fod yn genedl noddfa, yr wyf i'n sicr yn eu rhannu â Gweinidogion Llywodraeth y DU ar bob cyfle posibl - eu bod nhw'n cael eu cymryd o ddifrif a bod yr amgylchedd gelyniaethus yn gwbl groes i hynny, a bod y polisïau hynny gan Lywodraeth y DU, yr wyf i wedi sôn amdanyn nhw, yn gwbl wrthun i'n hysbryd a'n cyflawniad ni o fod yn genedl noddfa.