English: The assurance that I give to this Senedd is that I will work to create legislation that implements the recommendations of this Senedd, and that that legislation will be robust and competent. The special purpose committee's recommendation for gender quotas echoes much of what previous independent expert panels and committees have been calling for, and it has been argued time and again that gender quotas, integrated within the electoral system, have the potential to make a real difference. I'll just refer to those figures. If we look around this particular Senedd, on the task ahead of us, if we look at the Labour Members, 60 per cent are women. I mention that because the reference was made earlier that this is all about jobs for the boys. Well, 60 per cent of the Labour Members are female. Thirty per cent of the Plaid Members are female, 18 per cent of the Tories are female. If we turn that figure the other way around, 82 per cent of that side are male. I suppose the exemplar goes to the Lib Dems, who are 100 per cent female. [ Interruption.] That may come with its own challenge. I've made reference already to the issues of diversity. Finally - [ Interruption.] Well, as someone who is a member of an ethnic minority, I think it's rather inappropriate that you make that comment to me. Finally, I welcome the challenging timescale recommended by the committee of implementing Senedd reform in time for the next scheduled Senedd elections in 2026. The committee also recognises that this may mean some aspects will need to be delivered on an interim basis. The Government will not be supporting either of the amendments tabled. We have every confidence in the process followed by the special purposes committee and support all of its recommendations. It is reasonable to expect that there will be differing views on the details of how best to take forward this package of reforms, but there is a consensus that there is an urgent need to create a Senedd that is fit for purpose. There is also a clear and undeniable mandate for reform. The case for Senedd reform has been accepted by the Welsh Labour Party, the Welsh Liberal Democrats and Plaid Cymru, and it featured in all three of the parties' manifestos. Each party will have its own internal processes for agreeing this reform package. Members will be aware that my own party will be putting the proposals to a recall conference in the coming weeks. Our support, as the Senedd Labour Party, is therefore contingent on the agreement of our conference. If the special purpose committee's recommendations are endorsed today, the Welsh Government stands ready to prepare and introduce a Bill to implement these recommendations. Through scrutiny of that Bill, there will be an opportunity for every Member to contribute to creating a Senedd that truly reflects the people who live here in Wales. As part of that, there will, of course, be an opportunity for any costs associated with this reform package to be carefully scrutinised. I intend to publish the Welsh Government's formal response to the committee's recommendations in the coming weeks. In closing, I would once again like to thank the committee for producing their report. This is an important day for this institution and a significant step in developing a stronger, a more confident and a more modern democracy here in Wales. Diolch, Dirprwy Lywydd.
Welsh: Y sicrwydd a roddaf i'r Senedd hon yw y byddaf yn gweithio i greu deddfwriaeth sy'n rhoi argymhellion y Senedd hon ar waith, ac y bydd y ddeddfwriaeth honno'n gadarn ac yn gymwys. Mae argymhelliad y pwyllgor diben arbennig ar gyfer cwotâu rhywedd yn adleisio llawer o'r hyn y mae paneli a phwyllgorau arbenigol annibynnol blaenorol wedi bod yn galw amdano, a dadleuwyd dro ar ôl tro fod gan gwotâu rhywedd, wedi'u hintegreiddio o fewn y system etholiadol, botensial i wneud gwahaniaeth go iawn. Fe gyfeiriaf at y ffigurau hynny. Os edrychwn o gwmpas y Senedd hon ar y dasg sydd o'n blaenau, os edrychwn ar yr Aelodau Llafur, mae 60 y cant yn fenywod. Soniaf am hynny oherwydd fe ddywedwyd yn gynharach mai swyddi i'r bechgyn yw hyn i gyd. Wel, mae 60 y cant o'r Aelodau Llafur yn fenywod. Mae 30 y cant o Aelodau Plaid Cymru yn fenywod, mae 18 y cant o'r Torïaid yn fenywod. Os trowch y ffigur hwnnw o gwmpas, mae 82 y cant o'r ochr honno yn wrywaidd. Mae'n debyg mai'r Democratiaid Rhyddfrydol yw'r esiampl orau, gyda 100 y cant o'u Haelodau'n fenywod. [ Torri ar draws. ] Efallai y daw hynny â'i her ei hun. Rwyf eisoes wedi cyfeirio at faterion yn ymwneud ag amrywiaeth. Yn olaf - . [ Torri ar draws. ] Wel, fel rhywun sy'n aelod o leiafrif ethnig, rwy'n meddwl ei bod hi braidd yn amhriodol eich bod yn gwneud y sylw hwnnw wrthyf fi. Yn olaf, rwy'n croesawu'r amserlen heriol a argymhellwyd gan y pwyllgor ar gyfer gweithredu diwygiadau'r Senedd mewn pryd ar gyfer etholiadau nesaf y Senedd yn 2026. Mae'r pwyllgor hefyd yn cydnabod y gallai hyn olygu y bydd angen cyflwyno rhai agweddau ar sail dros dro. Ni fydd y Llywodraeth yn cefnogi'r naill na'r llall o'r gwelliannau a gyflwynwyd. Mae gennym bob ffydd yn y broses a ddilynir gan y pwyllgor diben arbennig, ac rydym yn cefnogi pob un o'i argymhellion. Mae'n rhesymol disgwyl y bydd safbwyntiau gwahanol ar fanylion y ffordd orau o fwrw ymlaen â'r pecyn hwn o ddiwygiadau, ond mae yna gonsensws fod angen creu Senedd sy'n addas i'r diben ar fyrder. Hefyd, mae yna fandad clir a diymwad ar gyfer diwygio. Mae'r achos dros ddiwygio'r Senedd wedi'i dderbyn gan Blaid Lafur Cymru, Democratiaid Rhyddfrydol Cymru a Phlaid Cymru, ac wedi'i gynnwys ym maniffestos pob un o'r tair plaid. Bydd gan bob plaid ei phrosesau mewnol ei hun ar gyfer cytuno ar y pecyn diwygio hwn. Bydd yr Aelodau'n ymwybodol y bydd fy mhlaid fy hun yn cyflwyno'r cynigion i gynhadledd adalw yn ystod yr wythnosau nesaf. Mae ein cefnogaeth, fel Plaid Lafur y Senedd, felly yn amodol ar gytundeb ein cynhadledd. Os caiff argymhellion y pwyllgor diben arbennig eu cymeradwyo heddiw, mae Llywodraeth Cymru yn barod i baratoi a chyflwyno Bil i roi'r argymhellion hyn ar waith. Drwy graffu ar y Bil hwnnw, bydd cyfle i bob Aelod gyfrannu at greu Senedd sy'n adlewyrchiad gwirioneddol o'r bobl sy'n byw yma yng Nghymru. Fel rhan o hynny, wrth gwrs, bydd cyfle i graffu'n ofalus ar unrhyw gostau sy'n gysylltiedig â'r pecyn diwygio hwn. Rwy'n bwriadu cyhoeddi ymateb ffurfiol Llywodraeth Cymru i argymhellion y pwyllgor yn yr wythnosau nesaf. Wrth gloi, hoffwn ddiolch unwaith eto i'r pwyllgor am gynhyrchu eu hadroddiad. Mae hwn yn ddiwrnod pwysig i'r sefydliad hwn ac yn gam arwyddocaol tuag at ddatblygu democratiaeth gryfach, fwy hyderus a mwy modern yma yng Nghymru. Diolch, Ddirprwy Llywydd.