English: Well, can I thank everyone who has contributed to this debate? But, as usual, of course, the true facts and the figures have been ignored, especially by the health Minister. I have put the facts and the figures, and they are incontrovertible. The lockdown's a result of the UK Government's total mishandling of the COVID-19 threat. In 2003, SARS, a far more deadly and dangerous disease, was stopped in its tracks by an immediate ban on people coming into the UK from infected areas and isolating those infected. Only now, at the eleventh hour, are we seeing those restrictions being put in place - a classic case of closing the gate after the horse has bolted. However, what the mishandling did was to expose the inherent weaknesses in the NHS across all UK nations. Despite billions being poured into the service, year on year, COVID-19 has exposed a total inadequacy of critical care beds and facilities. As long ago as 2000, and again in 2007, reports expressed concern at a totally inadequate number of such beds in Wales. Given that we now see our NHS overwhelmed by just 200 plus critical patients in the whole of Wales, it is obvious that the shortfall identified in 2000 and 2007 has not been addressed. There are similar damning figures for England. So, one has to ask: are the lockdowns simply measures put in place to disguise the failures of both Governments to address these issues? One also must ask: given that the spike in coronavirus victims in these winter months has been predicted ever since the lockdown in March, why was nothing done in the intervening months to accommodate such a rise? Every death is not a statistic, it is a tragedy for all those who loved or cared for the deceased. But, unfortunately, death is part of life. Current COVID restrictions have much more potential to cost lives than to save them. Llywydd, I will begin my finishing remarks by pointing out the untold damage that lockdowns are having on both the economy and health of the nation, especially with regard to mental well-being, as witnessed by the sharp rise in suicides. All this points to the fact that these draconian lockdown measures must end as soon as possible. My last comments are to urge everyone to obey lockdown rules in their entirety until such time that they are lifted, and to be vaccinated as soon as it is offered. It really is the only way that we shall see an end to lockdowns. The postmortem on Welsh and UK Government actions will come later. Thank you.
Welsh: Wel, a gaf fi ddiolch i bawb sydd wedi cyfrannu at y ddadl hon? Ond fel arfer, wrth gwrs, anwybyddwyd y gwir ffeithiau a'r ffigurau, yn enwedig gan y Gweinidog iechyd. Rwyf wedi rhoi'r ffeithiau a'r ffigurau, ac maent yn ddiamheuol. Mae'r cyfyngiadau symud yn deillio o'r ffordd y mae Llywodraeth y DU wedi camreoli bygythiad COVID-19 yn llwyr. Yn 2003, ataliwyd SARS, clefyd llawer mwy marwol a pheryglus, rhag lledaenu drwy wahardd pobl ar unwaith rhag dod i mewn i'r DU o ardaloedd a heintiwyd ac ynysu'r rhai a heintiwyd. Nawr, ar yr unfed awr ar ddeg, y gwelwn y cyfyngiadau hynny'n cael eu rhoi ar waith - achos clasurol o godi pais ar ôl piso. Fodd bynnag, yr hyn a wnaeth y camreoli oedd amlygu'r gwendidau cynhenid yn y GIG ar draws holl wledydd y DU. Er bod biliynau'n cael eu harllwys i mewn i'r gwasanaeth, flwyddyn ar ôl blwyddyn, mae COVID-19 wedi amlygu pa mor gyfan gwbl annigonol yw nifer y gwelyau a'r cyfleusterau gofal critigol. Cyn belled yn ôl â 2000, ac eto yn 2007, mynegodd adroddiadau bryder ynglŷn â'r nifer gwbl annigonol o welyau o'r fath yng Nghymru. O gofio ein bod bellach yn gweld ein GIG yn cael ei lethu gan ddim ond 200 a mwy o gleifion critigol yng Nghymru gyfan, mae'n amlwg nad yw'r diffyg a nodwyd yn 2000 a 2007 wedi cael sylw. Ceir ffigurau damniol tebyg ar gyfer Lloegr. Felly, mae'n rhaid gofyn: a yw'r cyfyngiadau symud yn fesurau a roddwyd ar waith i guddio methiannau'r ddwy Lywodraeth i fynd i'r afael â'r materion hyn? Rhaid gofyn hefyd: o ystyried bod y cynnydd sydyn yn nifer y dioddefwyr coronafeirws yn ystod misoedd y gaeaf wedi'i ragweld ers y cyfyngiadau symud ym mis Mawrth, pam na wnaed dim yn y misoedd ers hynny i ddarparu ar gyfer cynnydd o'r fath? Nid ystadegau yw'r marwolaethau hyn, mae pob un yn drasiedi i bawb a oedd yn caru neu'n gofalu am y rhai a fu farw. Ond yn anffodus, mae marwolaeth yn rhan o fywyd. Mae llawer mwy o berygl y bydd y cyfyngiadau COVID presennol yn arwain at golli bywydau nag at eu hachub. Lywydd, fe ddechreuaf fy sylwadau clo drwy dynnu sylw at y niwed aruthrol y mae cyfyngiadau symud yn ei wneud i economi ac iechyd y genedl, yn enwedig o ran lles meddyliol, fel y gwelwyd yn y cynnydd sydyn yn nifer y bobl sy'n cyflawni hunanladdiad. Mae hyn i gyd yn dynodi bod yn rhaid i'r cyfyngiadau llym hyn ddod i ben cyn gynted â phosibl. Fy sylwadau olaf yw i annog pawb i ufuddhau i reolau'r cyfyngiadau symud yn eu cyfanrwydd hyd nes y cânt eu codi, a chael eu brechu cyn gynted ag y caiff ei gynnig. Dyna'r unig ffordd y gwelwn ddiwedd ar gyfyngiadau symud. Daw'r post-mortem ar weithredoedd Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU yn ddiweddarach. Diolch.