English: Thank you very much, Deputy Presiding Officer. I would like to thank everyone who took part in this debate. I am sorry, I am not going to go through all your individual contributions because I don't have a huge amount of time, but there are just a couple of points that I really wanted to make. This is, if you like, a game of two halves, so let's look at the children first. I am very glad that some Members mentioned the importance of getting them young. Minister, I would say to you that one of the key things that you could do today, now, within your power, without having to do huge great big strategies, would be to increase the amount of time we give to sport in school - not just increasing the amount of time that a child can undertake sport, but also to be far more creative about what physical activity means. To be frank, very few girls like team sports. Very few boys will like certain other things. There is a huge gender imbalance. Teenage girls are very conscious of their bodies, and I think that we could be very creative about looking at how we could bring on board dance, movement, running, single sports - encouraging all sorts of things rather than just saying, 'If you're going to do sport, you've got to do this kind of sport or that kind of sport.' I think that it's really vital that we address it. It's also very vital that we address the amount of time that we give to sport. Let's be really clear: in our schools, the amount of time that we give to sport has been decreasing over the last decade, and that goes in the face of everything we've spent the last hour talking about here. Of course, the other thing is, if we have healthy young people, they will grow to be much healthier young adults and older adults, because they will be used to the whole concept of going out, doing things, riding bikes and so on. The amazingly wonderful initiatives that a lot of you have talked about today are great, but do you know what? I couldn't do a parkrun. I would probably last about three yards and fall over - bump, and I'd be gone. So, fit people - Lee - off you can go, and that's brilliant. But there's a whole class of us out there - . In fact, let's be clear, 59 per cent of us out there are overweight or obese. So, what do we do for the 59 per cent, and how do we change the way that we talk about it? How do we stop it from being pejorative? How do we go out there and say to those people, 'Hey, you don't have to lose weight by going to a gym, surrounded by Lycra-clad bunnies, while you're sitting there, wobbling away, trying to be fit'? That's why large people - particularly women, but men as well - don't want to do this kind of stuff, because it's embarrassing. In fact, if you look at obesity in the UK, there's a lot of psychology involved in this. There's a huge psychological report on this, and it talks very clearly about the fact that we need to look at the exercise environment. It needs to be addressed, so that there isn't an exacerbation of social physique anxiety, and so that fat people, large people, don't actually feel incredibly embarrassed about trying anything, so they don't try it. I think we need to look at that. We need to be much cleverer about how we target people. We have got a lot of very overweight adolescents. How do we get to them? What do we do about them? They don't want to go to a gym, and they probably won't go to a park. But, if we can train our health professionals in cognitive behaviours, they might be able to find keys that help unlock certain areas of our population and bring them back into the fold. So, in my view, the easiest things that we can do - . There's a lot of other stuff that we talked about - taxes, sugar, this, that and the other - but they're all big picture. Small picture: get our primary schoolchildren and our secondary schoolchildren doing a bit more activity - activity that they enjoy; activity that makes them want to carry on doing it. Give them better food. Since when has a cheese wheel been a food form, let alone good food? The people who are already overweight or obese: be kinder towards them in terms of how we bring them in and get them to do the activity they need, so they don't feel ashamed, embarrassed and some sort of small dreg of society. A lot of overweight people just have that feeling, because of the national conversation, that they've become a problem. We need to help them and be kind about it.
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Ddirprwy Lywydd. Hoffwn ddiolch i bawb a gymerodd ran yn y ddadl hon. Mae'n ddrwg gennyf, nid wyf yn mynd i fynd drwy bob un o'ch cyfraniadau unigol gan nad oes gennyf lawer iawn o amser, ond roedd un neu ddau o bwyntiau roeddwn yn awyddus iawn i'w gwneud. Mae hon, os hoffech, yn gêm o ddau hanner, felly gadewch i ni edrych ar y plant yn gyntaf. Rwy'n falch iawn fod rhai o'r Aelodau wedi crybwyll pwysigrwydd cael gafael arnynt yn ifanc. Weinidog, byddwn yn dweud wrthych mai un o'r pethau allweddol y gallech eu gwneud heddiw, yn awr, o fewn eich pŵer, heb orfod gwneud strategaethau mawr enfawr, fyddai cynyddu faint o amser rydym yn ei roi i chwaraeon yn yr ysgol - nid cynyddu faint o amser y gall plentyn ymgymryd â chwaraeon yn unig, ond bod yn llawer mwy creadigol hefyd ynglŷn â'r hyn y mae gweithgarwch corfforol yn ei olygu. A bod yn onest, ychydig iawn o ferched sy'n hoffi chwaraeon tîm. Ychydig iawn o fechgyn fydd yn hoffi rhai pethau eraill. Mae yna anghydbwysedd enfawr rhwng y rhywiau. Mae merched yn eu harddegau yn ymwybodol iawn o'u cyrff, ac rwy'n meddwl y gallem fod yn greadigol iawn ynghylch edrych ar sut y gallem gyflwyno dawns, symud, rhedeg, chwaraeon unigol - annog pob math o bethau yn hytrach na dim ond dweud, 'Os ydych yn mynd i wneud chwaraeon, mae'n rhaid i chi wneud y math hwn o chwaraeon neu'r math arall o chwaraeon.' Rwy'n credu ei bod yn wirioneddol hanfodol ein bod yn rhoi sylw i hyn. Mae hefyd yn hanfodol iawn ein bod yn mynd i'r afael â faint o amser rydym yn ei roi i chwaraeon. Gadewch i ni fod yn wirioneddol glir: yn ein hysgolion, mae'r amser rydym yn ei roi i chwaraeon wedi bod yn lleihau dros y degawd diwethaf, ac mae hynny'n mynd yn groes i bopeth rydym wedi treulio'r awr ddiwethaf yn sôn amdano yma. Wrth gwrs, y peth arall yw, os oes gennym bobl ifanc iach, byddant yn tyfu i fod yn oedolion ifanc ac oedolion hŷn llawer iachach, oherwydd byddant wedi arfer â'r holl gysyniad o fynd allan, gwneud pethau, beicio ac yn y blaen. Mae'r mentrau bendigedig y mae llawer ohonoch wedi sôn amdanynt heddiw yn wych, ond wyddoch chi beth? Ni allwn wneud parkrun. Mae'n debyg y buaswn yn para tua thair llath ac yn disgyn - bwmp, a buaswn wedi mynd. Felly, bobl ffit - Lee - i ffwrdd â chi, ac mae hynny'n wych. Ond mae yna ddosbarth cyfan ohonom allan yno - . Yn wir, gadewch i ni fod yn glir, mae yna 59 y cant ohonom allan yno sy'n cario gormod o bwysau neu'n ordew. Felly, beth rydym yn ei wneud ar gyfer y 59 y cant, a sut rydym yn newid y ffordd rydym yn siarad am y peth? Sut rydym yn ei atal rhag bod yn ddifrïol? Sut rydym yn mynd allan yno a dweud wrth y bobl hynny, 'Hei, nid oes rhaid i chi golli pwysau drwy fynd i gampfa, wedi'ch amgylchynu gan fynychwyr cyson yn eu Lycra, tra byddwch chi'n eistedd yno'n stryffaglu, yn ceisio bod yn heini'? Dyna pam nad yw pobl fawr - menywod yn arbennig, ond dynion yn ogystal - eisiau gwneud pethau o'r fath, oherwydd ei fod yn creu embaras. Yn wir, os edrychwch ar ordewdra yn y DU, mae llawer o seicoleg yn rhan o hyn. Mae adroddiad seicolegol enfawr ar hyn, ac mae'n sôn yn glir iawn am y ffaith fod angen i ni edrych ar yr amgylchedd ymarfer corff. Mae angen mynd i'r afael â hyn, fel nad yw gorbryder cymdeithasol am y corff yn gwaethygu, ac fel nad yw pobl dew, pobl fawr, yn teimlo embaras mawr ynglŷn â cheisio gwneud unrhyw beth, fel nad ydynt yn rhoi cynnig arni. Rwy'n credu bod angen i ni edrych ar hynny. Mae angen i ni fod yn llawer clyfrach ynglŷn â sut rydym yn targedu pobl. Mae gennym lawer iawn o bobl ifanc sy'n cario gormod o bwysau. Sut y gallwn eu cyrraedd? Beth rydym yn ei wneud amdanynt hwy? Nid ydynt am i fynd i gampfa, ac maent yn annhebygol o fynd i barc. Ond os gallwn hyfforddi ein gweithwyr iechyd proffesiynol mewn ymddygiadau gwybyddol, efallai y byddant yn gallu dod o hyd allweddi sy'n helpu i ddatgloi rhannau penodol o'n poblogaeth a dod â hwy yn ôl i mewn i bethau. Felly, yn fy marn i, y pethau hawsaf y gallwn eu gwneud - . Rydym wedi siarad am lawer o bethau eraill - trethi, siwgr, hyn a'r llall - ond maent i gyd yn perthyn i'r darlun mawr. Y darlun bach: cael ein plant ysgol gynradd a'n plant ysgol uwchradd i wneud ychydig mwy o weithgaredd - gweithgaredd y maent yn ei fwynhau; gweithgaredd sy'n gwneud iddynt fod eisiau parhau i'w wneud. Rhoi bwyd gwell iddynt. Ers pa bryd y mae olwyn gaws wedi bod yn ffurf ar fwyd, heb sôn am fwyd da? Y bobl sydd eisoes yn cario gormod o bwysau neu'n ordew: byddwch yn fwy caredig tuag atynt o ran sut rydym yn eu cynnwys a'u cael i wneud y gweithgaredd sydd angen iddynt ei wneud, fel nad ydynt yn teimlo cywilydd, embaras ac fel pe baent yn wehilion cymdeithas braidd. Mae llawer o bobl sy'n cario gormod o bwysau yn cael y teimlad, oherwydd y sgwrs genedlaethol, eu bod yn broblem bellach. Mae angen i ni eu helpu a bod yn garedig am y peth.