English: Diolch yn fawr, acting Presiding Officer. I'd like to thank the Minister for her contribution on behalf of the Welsh Government and also all Members who've contributed today from all sides of the debate, and those who have supported this motion before us today. If I may, I'd like to conclude by addressing some of the biggest challenges that we currently face and how a UBI could alleviate these. Firstly, the issue of poor mental health. The charity Mind has reported that more than half of adults and two thirds of young people have said their mental health has worsened during lockdown. Now, as someone who has struggled openly with their mental health, this is deeply upsetting, but, unfortunately, it is not surprising. Now, I understand that a universal basic income cannot resolve the current pandemic, but it would at least guarantee everyone a solid foundation of financial stability from which to cope with the crisis, ensure a roof over their heads and provide food on the table. A further example of issues we face as a society is period poverty, and whilst I welcome the Welsh Government's initiatives to tackle this, they cannot solve the root of the problem. Widespread poverty means that one in seven girls struggle to afford period products - a basic human necessity. Now, given that half of girls feel embarrassed by their period, this is just one example of how our lack of access to very basic needs causes even the youngest members of our society undue stress and humiliation. A UBI would ensure access to the very basics for everyone. Now, to those who argue that a UBI is not the answer to the problems, and particularly those who have supported a UK Conservative Government over the past 10 years where poverty has increased, I would say this: the current system is broken. Helen Mary Jones was absolutely right when she said the current system isn't working. We have to be bold and now is the time for change. This system, this current system, has unkindness built into it. Universal credit is not only difficult to navigate and costly, it is punitive, enforcing sanctions for arbitrary reasons and causing financial instability for millions across the UK. In fact, the current system, and particularly universal credit, fails to protect the vulnerable full stop. For instance, because payments are made to households and not individuals, those trapped in abusive relationships can easily be subjected to financial control, afraid they may become homeless or unable to support themselves if they were to leave an abusive partner. A universal basic income would restore these women's financial agency, providing the safety net that empowers them to leave dangerous and volatile situations. Llywydd, we have an opportunity now to make a change that not only deals with the most difficult challenges our society faces today but protects our future generations from the inevitable economic shifts coming our way. I hope the Welsh Government will listen carefully to the points made today from all sides of the Chamber, and backed by calls for a UBI trial that could help transform the lives of our most vulnerable citizens here in Wales, because David Rowlands is absolutely right, a universal basic income is desirable and essential but needs to be carefully introduced. And it's important - and I will end now, Llywydd - as Mick Antoniw very carefully said in his powerful contribution, that we continue to explore this debate in this Senedd because it's right that we're talking about it in this Welsh Parliament. So, I'm proud to bring this here today. So, diolch yn fawr iawn, Llywydd. Thank you all very much, Members who have supported this motion already, and I would urge others, after following this debate, to vote for this motion today. Thank you.
Welsh: Diolch yn fawr, Lywydd dros dro. Hoffwn ddiolch i'r Gweinidog am ei chyfraniad ar ran Llywodraeth Cymru a hefyd yr holl Aelodau sydd wedi cyfrannu heddiw o bob ochr i'r ddadl, a'r rhai sydd wedi cefnogi'r cynnig sydd gerbron heddiw. Os caf, hoffwn gloi drwy fynd i'r afael â rhai o'r heriau mwyaf sy'n ein hwynebu ar hyn o bryd a sut y gallai incwm sylfaenol cyffredinol leddfu'r rhain. Yn gyntaf, mater iechyd meddwl gwael. Mae'r elusen Mind wedi adrodd bod mwy na hanner yr oedolion a dwy ran o dair o bobl ifanc wedi dweud bod eu hiechyd meddwl wedi gwaethygu yn ystod y cyfyngiadau symud. Nawr, fel rhywun sydd wedi cydnabod yn agored fy mod yn cael trafferth gyda fy iechyd meddwl, mae hyn yn peri gofid mawr, ond yn anffodus, nid yw'n syndod. Nawr, rwy'n deall na all incwm sylfaenol cyffredinol ddatrys y pandemig presennol, ond byddai o leiaf yn gwarantu sylfaen gadarn o sefydlogrwydd ariannol i bawb allu ymdopi â'r argyfwng, sicrhau to dros eu pennau a rhoi bwyd ar y bwrdd. Enghraifft arall o'r problemau a wynebwn fel cymdeithas yw tlodi mislif, ac er fy mod yn croesawu mentrau Llywodraeth Cymru i fynd i'r afael â hyn, ni allant ddatrys y broblem yn y gwraidd. Golyga tlodi eang fod un o bob saith merch yn ei chael hi'n anodd fforddio cynhyrchion mislif - rheidrwydd dynol sylfaenol. Nawr, o ystyried bod hanner y merched yn teimlo embaras oherwydd eu mislif, dim ond un enghraifft yw hon o sut y mae ein diffyg mynediad at anghenion sylfaenol iawn yn achosi straen diangen a chywilydd i aelodau ieuengaf ein cymdeithas. Byddai incwm sylfaenol cyffredinol yn sicrhau mynediad i bawb at y pethau mwyaf sylfaenol. Nawr, i'r rheini sy'n dadlau nad incwm sylfaenol cyffredinol yw'r ateb i'r problemau, ac yn enwedig y rheini sydd wedi cefnogi Llywodraeth Geidwadol y DU dros y 10 mlynedd diwethaf lle mae tlodi wedi cynyddu, byddwn yn dweud hyn: mae'r system bresennol wedi torri. Roedd Helen Mary Jones yn llygad ei lle pan ddywedodd nad yw'r system bresennol yn gweithio. Rhaid inni fod yn feiddgar a dyma'r amser ar gyfer newid. Mae'r system hon, y system bresennol hon, yn un sylfaenol angharedig. Mae credyd cynhwysol nid yn unig yn anodd ei ddeall ac yn gostus, mae'n gosbol, yn gorfodi sancsiynau am resymau mympwyol ac yn achosi ansefydlogrwydd ariannol i filiynau ledled y DU. Yn wir, mae'r system bresennol, ac yn enwedig credyd cynhwysol, yn methu amddiffyn pobl agored i niwed o gwbl. Er enghraifft, gan fod taliadau'n cael eu gwneud i aelwydydd ac nid i unigolion, gall y rhai sydd wedi'u dal mewn perthynas gamdriniol yn hawdd fod yn agored i reolaeth ariannol, gan ofni y gallant fod yn ddigartref neu'n methu cynnal eu hunain pe baent yn gadael partner camdriniol. Byddai incwm sylfaenol cyffredinol yn adfer galluedd ariannol y menywod hyn, gan ddarparu'r rhwyd ddiogelwch sy'n eu grymuso i adael sefyllfaoedd peryglus ac anwadal. Lywydd, mae gennym gyfle yn awr i wneud newid sydd nid yn unig yn mynd i'r afael â'r heriau anoddaf y mae ein cymdeithas yn eu hwynebu heddiw ond sy'n diogelu cenedlaethau'r dyfodol rhag y newidiadau economaidd anochel a ddaw i'n rhan. Rwy'n gobeithio y bydd Llywodraeth Cymru yn gwrando'n ofalus ar y pwyntiau a wnaed heddiw ar bob ochr i'r Siambr, ac a gefnogwyd gan alwadau am dreial incwm sylfaenol cyffredinol a allai helpu i drawsnewid bywydau ein dinasyddion mwyaf agored i niwed yma yng Nghymru, oherwydd mae David Rowlands yn llygad ei le, mae incwm sylfaenol cyffredinol yn ddymunol ac yn hanfodol ond mae angen ei gyflwyno'n ofalus. Ac mae'n bwysig - ac fe ddof i ben yn awr, Lywydd - fel y dywedodd Mick Antoniw yn ofalus iawn yn ei gyfraniad pwerus, mae'n bwysig ein bod yn parhau i archwilio'r ddadl hon yn y Senedd oherwydd mae'n iawn ein bod yn siarad amdani yn y Senedd Gymreig hon. Felly, rwy'n falch o gyflwyno hyn yma heddiw. Felly, diolch yn fawr iawn, Lywydd. Diolch yn fawr iawn i chi, yr Aelodau sydd wedi cefnogi'r cynnig hwn eisoes, a byddwn yn annog eraill, ar ôl dilyn y ddadl, i bleidleisio dros y cynnig hwn heddiw. Diolch.