English: The spiking of drinks is not new. I had my own drink spiked in 1982. That was 39 years ago and it's a very frightening experience, and it's one that stays with you for life. In the case of my drink, I was in a friend's pub. I was a licensee myself. I'd stepped out of my front door and probably walked about 800 yards from my own home. I was living in a tiny village in Wales. I wasn't in a nightclub. There was no taste to it and I didn't know what had happened. But I was lucky because I had friends around me and they knew that something was wrong, and they made sure that I got home. I thought that I was ill. They thought that I was ill. I got home, my friend raised the alarm with my husband, I went to bed and I eventually woke up the next day. But what I do remember is I couldn't see any colour. My vision had restored itself to black and white only. It was many, many hours later before I could see the full spectrum of what was around me, but I still didn't know that I'd been spiked. It was many days later, reliving and retelling my experience to my customers that one of them had heard about the spiking of drinks, and suggested that's probably what had happened. What I do know is that there was a stranger in that particular pub on that particular night, a male stranger, and he never, ever came back to the village. It is undoubtedly the case that he had spiked that drink. I know it, because there were only four or five people in the pub. They were all my friends, two of whom, as I've told you, made sure that I got home. So, it is really, really important that we get this message out. It's also important that we don't just focus on nightclubs, but that we make people aware that drink spiking can happen anywhere at any time. I do have to say that I agree that looking after your drinks, getting your friends to look after your drinks is important, but I also agree that putting the onus on the individual and blaming them is wrong. It is the perpetrator who is to blame, it isn't the victim. We've heard victim blaming for women's behaviour time and time again, and it's been alluded to here. We've heard people say, after women have been raped or sexually assaulted, that they've asked for it - after all, their dress was too short, their top was too skimpy. That lets the perpetrator off the hook. In this case, there is only one person who is clearly to blame. I agree that we must tackle misogyny, because many, many things fall out from the misogynistic language and behaviour that we all see. It most definitely should be included in the end violence against women legislation as a hate crime. There is no doubt that, if you shout abuse at a woman just because she is a woman and use hateful language, it is a hate crime. I'm afraid to say that Boris Johnson, when he said that women chose to go around in burkas looking like letterboxes, used misogynistic language. The language that we use - we as public servants must actually be mindful of the replication of those views and expressions elsewhere. I couldn't be clearer about this incident. I know what it's like. I can retell that story today and I can remember the effects of it, but I know I was lucky, and I know other people are not lucky. But, this isn't about me. So, what I ask of all police forces across Wales is to take this seriously. I ask all men to join in the activities, particularly this month, November, when the international day to end violence against women is on 25 November, and stand up and be counted, as I'm sure many men will here. I ask the Welsh Government to work across all communities to engage with all voluntary, public sector and youth organisations to educate and also enforce action to end this crime. Thank you.
Welsh: Nid yw sbeicio diodydd yn beth newydd. Cafodd fy niod i ei sbeicio ym 1982. Roedd hynny 39 mlynedd yn ôl ac mae'n brofiad brawychus iawn, ac yn un sy'n aros gyda chi am byth. Yn achos fy niod i, roeddwn yn nhafarn ffrind i mi. Roeddwn yn drwyddedai fy hun. Camais allan drwy'r drws a cherdded tua 800 llath, mae'n debyg, o fy nghartref fy hun. Roeddwn yn byw mewn pentref bychan yng Nghymru. Nid oeddwn mewn clwb nos. Nid oedd unrhyw flas arno ac nid oeddwn yn gwybod beth oedd wedi digwydd. Ond roeddwn yn lwcus am fod gennyf ffrindiau gyda mi ac roeddent yn gwybod bod rhywbeth o'i le, ac fe wnaethant yn siŵr fy mod yn cyrraedd adref. Roeddwn yn meddwl fy mod yn sâl. Roeddent hwy'n meddwl fy mod yn sâl. Cyrhaeddais adref, rhoddodd fy ffrind wybod i fy ngŵr, euthum i'r gwely ac fe ddeffrois yn y diwedd y diwrnod canlynol. Ond yr hyn rwy'n ei gofio yw na allwn weld unrhyw liw. Roedd fy ngolwg wedi'i gyfyngu i ddu a gwyn yn unig. Aeth oriau lawer heibio cyn y gallwn weld sbectrwm llawn yr hyn a oedd o fy nghwmpas, ond roeddwn i'n dal heb wybod fy mod wedi cael fy sbeicio. Ddyddiau lawer yn ddiweddarach, wrth ail-fyw ac ailadrodd fy mhrofiad wrth fy nghwsmeriaid, roedd un ohonynt wedi clywed am sbeicio diodydd, ac awgrymodd ei bod hi'n debygol mai dyna oedd wedi digwydd. Yr hyn a wn yw bod dieithryn yn y dafarn honno ar y noson arbennig honno, dieithryn gwrywaidd, ac ni ddaeth byth yn ôl i'r pentref. Nid oes gennyf amheuaeth nad ef a sbeiciodd y ddiod. Rwy'n gwybod hynny, oherwydd mai dim ond pedwar neu bump o bobl oedd yn y dafarn. Roeddent i gyd yn ffrindiau i mi, ac fel y dywedais, fe wnaeth dau ohonynt yn siŵr fy mod yn cyrraedd adref. Felly, mae'n bwysig iawn ein bod yn cyfleu'r neges hon. Mae'n bwysig hefyd nad ydym yn canolbwyntio ar glybiau nos yn unig, ond ein bod yn gwneud pobl yn ymwybodol y gall diodydd gael eu sbeicio yn unrhyw le ar unrhyw adeg. Mae'n rhaid imi ddweud fy mod yn cytuno bod cadw llygad ar eich diodydd, cael eich ffrindiau i gadw llygad ar eich diodydd yn bwysig, ond rwy'n cytuno hefyd fod rhoi'r cyfrifoldeb ar yr unigolyn a'u beio hwy yn anghywir. Y troseddwr sydd ar fai, nid y dioddefwr. Rydym wedi clywed am feio dioddefwyr ac ymddygiad menywod dro ar ôl tro, a chyfeiriwyd at hynny yma. Rydym wedi clywed pobl yn dweud, ar ôl i fenywod gael eu treisio neu ddioddef ymosodiad rhywiol, eu bod yn gofyn amdani - wedi'r cyfan, roedd ei ffrog yn rhy fyr, roedd ei thop yn dangos gormod. Mae hynny'n esgusodi'r troseddwr. Yn yr achos hwn, mae'n amlwg mai un person yn unig sydd ar fai. Rwy'n cytuno bod yn rhaid inni fynd i'r afael â chasineb at fenywod, oherwydd mae llawer o bethau'n deillio o'r iaith a'r ymddygiad gwreig-gasaol rydym ni i gyd yn ei weld. Yn bendant, dylid ei chynnwys fel trosedd gasineb yn y ddeddfwriaeth i roi diwedd ar drais yn erbyn menywod. Os ydych yn cam-drin menyw yn eiriol am ddim rheswm heblaw'r ffaith mai menyw yw hi ac yn defnyddio iaith atgas, nid oes amheuaeth nad yw'n drosedd gasineb. Mae arnaf ofn fod Boris Johnson, pan ddywedodd fod menywod sy'n dewis gwisgo burkas yn edrych fel blychau llythyrau, wedi defnyddio iaith wreig-gasaol. Mae'n rhaid i'r iaith a ddefnyddiwn - mae'n rhaid i ni fel gweision cyhoeddus wylio rhag ailadrodd y safbwyntiau a'r geiriau hynny mewn mannau eraill. Ni allwn fod yn gliriach ynglŷn â'r digwyddiad hwn. Rwy'n gwybod sut beth yw hyn. Gallaf ailadrodd y stori honno heddiw a gallaf gofio'r effeithiau, ond gwn fy mod yn lwcus, a gwn fod yna bobl eraill nad ydynt yn lwcus. Ond nid amdanaf fi y mae hyn. Felly, gofynnaf i bob heddlu ledled Cymru fod o ddifrif ynglŷn â hyn. Gofynnaf i bob dyn ymuno yn y gweithgareddau, yn enwedig y mis hwn, mis Tachwedd, gyda'r diwrnod rhyngwladol i roi diwedd ar drais yn erbyn menywod ar 25 Tachwedd, a gwneud safiad, fel rwy'n siŵr y bydd llawer o ddynion yma yn ei wneud. Gofynnaf i Lywodraeth Cymru weithio ar draws pob cymuned i ymgysylltu â'r holl sefydliadau gwirfoddol, sector cyhoeddus a sefydliadau ieuenctid i addysgu yn ogystal â mynnu camau i roi diwedd ar y drosedd hon. Diolch.