English: I'd like to raise two points and ask two questions, if I may. In order to achieve our goals and reach our targets, clearly we need large-scale projects, but we can all play a part as well, and smaller-scale projects cumulatively will play a significant part. In England, small roof-mounted wind turbines are allowed under permitted development. However, permitted development rights do not apply to wind turbines here in Wales. Will you look at this and consider applying permitted development rights to small wind turbines here in Wales please, Minister? I know you mentioned that you didn't want to repeat yourself, but I will, and it's important for the record. I was disappointed last week to receive an e-mail from Nova Innovation, who notified me that their plans for the Enlli tidal project were being mothballed. They cited three main reasons for this, but most importantly, as we heard earlier, the lack of grid connection. This issue faces others, with farmers, for instance, on the Llŷn peninsula not able to develop wind or solar projects because of this lack of grid capacity. According to the House of Commons Welsh Affairs Committee's recent report on grid capacity in Wales, securing planning consent for grid reinforcements can take longer than constructing the energy project itself. So, without significantly increasing this capacity, there's no point discussing creating new generating abilities. So, will the Minister support the call to entirely devolve energy production and break up the monopoly of the national grid, so that Wales can develop her own ability to move electricity around the nation and invest in those communities that need it? Thank you.
Welsh: Hoffwn godi dau bwynt a gofyn dau gwestiwn, os caf. Er mwyn cyflawni ein nodau a chyrraedd ein targedau, yn amlwg mae angen prosiectau ar raddfa fawr, ond gallwn ni i gyd chwarae rhan hefyd, a bydd prosiectau ar raddfa lai gyda'i gilydd yn chwarae rhan sylweddol. Yn Lloegr, caniateir tyrbinau gwynt bach wedi'u gosod ar do o dan ddatblygiad a ganiateir. Ond nid yw hawliau datblygu a ganiateir yn berthnasol i dyrbinau gwynt yma yng Nghymru. A fyddwch yn edrych ar hyn ac yn ystyried cymhwyso hawliau datblygu a ganiateir i dyrbinau gwynt bach yma yng Nghymru os gwelwch yn dda, Gweinidog? Rwy'n gwybod eich bod wedi sôn nad oeddech chi am ailadrodd eich hun, ond fe wnaf i, ac mae'n bwysig ar gyfer y cofnod. Cefais fy siomi'r wythnos diwethaf i dderbyn e-bost gan Nova Innovation, a roddodd wybod i mi fod eu cynlluniau ar gyfer prosiect llanw Enlli yn cael eu rhoi o'r neilltu. Fe gyfeirion nhw at dri phrif reswm am hyn, ond yn bwysicaf oll, fel y clywsom yn gynharach, y diffyg cysylltiad grid. Mae'r mater hwn yn wynebu eraill, gyda ffermwyr, er enghraifft, ym Mhen Llŷn yn methu datblygu prosiectau gwynt neu solar oherwydd y diffyg capasiti grid yma. Yn ôl adroddiad diweddar Pwyllgor Materion Cymreig Tŷ'r Cyffredin ar gapasiti'r grid yng Nghymru, gall sicrhau caniatâd cynllunio ar gyfer atgyfnerthu'r grid gymryd mwy o amser na llunio'r prosiect ynni ei hun. Felly, heb gynyddu'r capasiti hwn yn sylweddol, does dim pwynt trafod creu galluoedd cynhyrchu newydd. Felly, a fydd y Gweinidog yn cefnogi'r alwad i ddatganoli cynhyrchiant ynni yn llwyr a chwalu monopoli'r grid cenedlaethol, fel y gall Cymru ddatblygu ei gallu ei hun i symud trydan o amgylch y genedl a buddsoddi yn y cymunedau hynny sydd ei angen? Diolch.