techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: It was reported towards the end of last year that recorded hate crime in Wales and England rose by 17 per cent to 94,000 in the 12 months to March of last year. The Home Office say improvements in the way that crime is recorded could partly account for the large increase that has been evident for the last five years, but they acknowledge that there was a spike in the immediate aftermath of the EU referendum. Now, I've got no doubt in my mind and from my own experience that society has become less friendly for women and minorities since that referendum campaign, and this is reflected in social media in particular. Will your Government send out a strong message condemning such hate crimes, and ensure that victims know what, if any, support services are available to them? And would you also be prepared to open up dialogue with the social media companies to ensure that swift action is taken to shut down online hate crimes?
Welsh: Cafwyd adroddiadau tua diwedd y llynedd fod nifer yr achosion o droseddau casineb a gofnodwyd yng Nghymru a Lloegr wedi codi 17 y cant i 94,000 dros y 12 mis hyd at fis Mawrth y llynedd. Dywed y Swyddfa Gartref y gellir priodoli'r cynnydd mawr a welwyd dros y pum mlynedd diwethaf yn rhannol i'r gwelliannau yn y ffordd y cofnodir troseddau, ond maent yn cydnabod y bu cynnydd sydyn yn syth wedi refferendwm yr UE. Nawr, nid oes gennyf unrhyw amheuaeth, ac o fy mhrofiad fy hun fod cymdeithas wedi mynd yn llai cyfeillgar tuag at fenywod a lleiafrifoedd ers ymgyrch y refferendwm hwnnw, ac adlewyrchir hyn yn y cyfryngau cymdeithasol yn enwedig. A wnaiff eich Llywodraeth gyfleu neges gadarn yn condemnio troseddau casineb o'r fath, a sicrhau bod dioddefwyr yn ymwybodol o ba wasanaethau cymorth, os o gwbl, sydd ar gael iddynt? Ac a fyddech hefyd yn barod i gychwyn sgwrs gyda'r cwmnïau cyfryngau cymdeithasol er mwyn sicrhau y rhoddir camau ar waith ar unwaith i ddileu troseddau casineb ar-lein?
English: I thank the Member for that question, and I recognise the point that she made in relation to the spike in hate crime, which we've discussed in this Chamber before, and it's absolutely shocking that that should arise in the context of the debates that we are having now. I absolutely will give the assurance that she asks for that we'll send a very clear signal that there is no place for hate crime against any of our communities here in Wales. I know that she has an event coming up in the Senedd in a few days' time, I believe, from which I'm sure that signal will also be sent out. As part of the preparedness work in relation to Brexit, we have expanded the community cohesion programme and funded a EU citizens' rights project, which will work together with the third sector and local government to ensure that there are appropriate services, and also stepped-up engagement with our all-Wales black, Asian, minority ethnic engagement programme, through the equality and inclusion funding stream. She will also know, of course, of the hate crime inspection report that came out recently by Her Majesty's Inspectorate of Constabulary and Fire and Rescue Services, which highlighted some particularly good practice here in Wales, in particular in the Gwent area.
Welsh: Diolch i'r Aelod am ei chwestiwn, ac rwy'n cydnabod y pwynt a wnaeth ynghylch y cynnydd sydyn mewn troseddau casineb, sy'n rhywbeth rydym wedi'i drafod yn y Siambr hon yn y gorffennol, ac mae'n gwbl arswydus fod hynny'n codi yng nghyd-destun y dadleuon rydym yn eu cael yn awr. Yn bendant, fe roddaf y sicrwydd y mae'n gofyn amdano y byddwn yn rhoi arwydd clir iawn nad oes unrhyw le i droseddau casineb yn erbyn unrhyw un o'n cymunedau yma yng Nghymru. Gwn fod ganddi ddigwyddiad yn y Senedd ymhen ychydig ddyddiau, rwy'n credu, ac rwy'n siŵr y bydd y neges honno'n mynd allan o'r digwyddiad hwnnw hefyd. Fel rhan o'r gwaith ar barodrwydd mewn perthynas â Brexit, rydym wedi ehangu'r rhaglen cydlyniant cymunedol ac wedi ariannu prosiect hawliau dinasyddion yr UE, a fydd yn gweithio law yn llaw â'r trydydd sector a llywodraeth leol i sicrhau bod gwasanaethau priodol ar gael, yn ogystal ag ymgysylltiad mwy dwys â'n rhaglen i Gymru gyfan ar gyfer ymgysylltu â phobl dduon ac Asiaidd a lleiafrifoedd ethnig, drwy'r ffrwd ariannu ar gyfer cydraddoldeb a chynhwysiant. Fe fydd hefyd yn gwybod, wrth gwrs, am yr adroddiad arolygu ar droseddau casineb a gyhoeddwyd yn ddiweddar gan Arolygiaeth Cwnstabliaeth Ei Mawrhydi a'r Gwasanaethau Tân ac Achub, a dynnodd sylw at arferion da iawn yma yng Nghymru, yn arbennig yn ardal Gwent.
English: Counsel General, during a debate on the Equality, Local Government and Communities Committee's report into its post-legislative scrutiny work on the Violence against Women, Domestic Abuse and Sexual Violence (Wales) Act 2015, a number of Members spoke out saying that healthy relationships should be part of the curriculum, with the now Deputy Minister for social services saying, 'that it's absolutely key that we tackle attitudes to healthy relationships early on in a child's educationAnd the sooner we try to provide this on healthy relationships, the better.' And I think the same observations can be made on hate crime in all its forms. Do you think, then, that legislation might be necessary to ensure a place for this on the curriculum, or do you think that guidance and a simple policy will be sufficient to make absolutely certain we get this?
Welsh: Gwnsler Cyffredinol, yn ystod dadl ar adroddiad y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau ar ei waith craffu ar ôl deddfu ar Ddeddf Trais yn Erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015, mynegodd nifer o'r Aelodau eu barn gadarn y dylai perthnasoedd iach fod yn rhan o'r cwricwlwm, gyda'r Dirprwy Weinidog gwasanaethau cymdeithasol, bellach, yn dweud, 'ei bod yn gwbl allweddol ein bod yn mynd i'r afael ag agweddau tuag at berthynas iach yn gynnar yn addysg plentyn A gorau po gyntaf y ceisiwn ddarparu hyn ar berthynas iach.' A chredaf y gellir gwneud yr un sylwadau ar bob ffurf ar droseddau casineb. A ydych yn credu, felly, y gallai fod angen deddfwriaeth i sicrhau lle i hyn ar y cwricwlwm, neu a ydych yn credu y bydd canllawiau a pholisi syml yn ddigon i wneud yn hollol siŵr fod hyn yn digwydd?
English: We always need to be mindful of the best way of achieving these objectives. One of the issues that seems to me to be important is that we retain the level of flexibility to be able to respond to emerging dimensions in hate crime. It is unfortunately one of those areas that seems to find new outlets in different contexts, as Leanne Wood's question indicated. Social media has provided a whole new platform, hasn't it, for individuals to be able to express views that we would find abhorrent in this Chamber? And it's incumbent on us all, I think, to find ways of ensuring that that is eradicated, and educating children and young people in responsible means of being online and also in the nature of relationships, both community relationships and personal relationships, is an important part of that.
Welsh: Mae angen inni fod yn ymwybodol bob amser o'r ffordd orau o gyflawni'r amcanion hyn. Ymddengys i mi mai un o'r materion pwysig yw ein bod yn cadw digon o hyblygrwydd i allu ymateb i agweddau ar droseddau casineb sy'n dod i'r amlwg. Yn anffodus, ymddengys ei fod yn un o'r meysydd hynny sydd i'w gweld yn dod o hyd i allfeydd newydd mewn gwahanol gyd-destunau, fel y nodwyd yng nghwestiwn Leanne Wood. Onid yw'r cyfryngau cymdeithasol wedi darparu llwyfan newydd i unigolion allu mynegi safbwyntiau sy'n wrthun i ni yn y Siambr hon? Ac mae'n ddyletswydd ar bob un ohonom, yn fy marn i, i ddod o hyd i ffyrdd o gael gwared ar hynny, ac mae addysgu plant a phobl ifanc ar ffyrdd cyfrifol o fod ar-lein yn ogystal â natur perthnasoedd, gan gynnwys perthnasoedd cymunedol a pherthnasoedd personol, yn rhan bwysig o hynny.
English: In my opinion, there's no doubt that the Brexit campaign normalised bigotry and emboldened racists, and in the years to come, that awful poster and shameful moments like the UK Minister Penny Mordaunt barefacedly lying to the country on breakfast tv about the UK not having a veto over Turkey's accession will rightly be judged as stains on our politics. So, we have a lot of healing to do. So, whatever happens or doesn't happen in the very near future, do you see any potential, Minister, within the European transition fund, to support action to tackle hate crime, especially if there's a 'no deal' Brexit? Also, there are fears that a 'no deal' Brexit would lead to an escalation, an entrenchment, within our communities, which is already existing since those terrible campaigns run by people who were both racist and bigots.
Welsh: Yn fy marn i, nid oes unrhyw amheuaeth fod ymgyrch Brexit wedi normaleiddio rhagfarn ac wedi gwneud pobl hiliol yn fwy eofn, ac yn y blynyddoedd i ddod, bydd y poster ofnadwy hwnnw a digwyddiadau cywilyddus megis Gweinidog y DU, Penny Mordaunt, yn dweud celwydd noeth wrth y wlad ar raglen frecwast nad oedd feto gan y DU mewn perthynas â derbyn Twrci'n aelod o'r UE yn cael eu hystyried, yn hollol gywir, yn feflau ar ein gwleidyddiaeth. Felly, mae gennym lawer o wella i'w wneud. Felly, ni waeth beth fydd yn digwydd neu ddim yn digwydd yn y dyfodol agos iawn, a ydych yn gweld unrhyw botensial, Weinidog, yn y gronfa bontio Ewropeaidd, i gefnogi camau i fynd i'r afael â throseddau casineb, yn enwedig pe ceid Brexit 'dim bargen'? Hefyd, ceir pryderon y byddai Brexit 'dim bargen' yn arwain at waethygiad, at godi muriau, yn ein cymunedau, sy'n digwydd eisoes ers yr ymgyrchoedd ofnadwy hynny dan arweiniad pobl hiliol a rhagfarnllyd.
English: Well, I thank the Member for that question. She and I have discussed the nature of some of the posters and communications that other parties were advocating during the referendum itself as being a reason why this culture shift has developed. Certainly, the European transition fund is being deployed to make the sorts of funding investment decisions that she is referring to in her question, and I think the community cohesion programme in particular has benefited from an expansion as a result of that. We are very mindful that one of the issues we need to be very clear about is ensuring that community cohesion, which has always been a priority for us as a Government, continues to be supported, and our regional community cohesion network is a key means for doing that.
Welsh: Wel, diolch i'r Aelod am y cwestiwn. Mae hithau a minnau wedi trafod natur rhai o'r posteri a'r cyfathrebiadau yr oedd pleidiau eraill yn eu hyrwyddo yn ystod y refferendwm fel rheswm pam y mae'r newid diwylliant hwn wedi datblygu. Yn sicr, mae'r gronfa bontio Ewropeaidd yn cael ei defnyddio i wneud y mathau o benderfyniadau ynghylch cyllid buddsoddi y cyfeiria atynt yn ei chwestiwn, a chredaf fod y rhaglen cydlyniant cymunedol yn arbennig wedi elwa o gael ei hehangu o ganlyniad i hynny. Rydym yn ymwybodol iawn mai un mater y mae angen inni fod yn glir iawn yn ei gylch yw sicrhau bod cydlyniant cymunedol, sydd bob amser wedi bod yn flaenoriaeth i ni fel Llywodraeth, yn parhau i gael ei gefnogi, ac mae ein rhwydwaith cydlyniant cymunedol rhanbarthol yn ffordd allweddol o wneud hynny.
English: Officials are in regular contact with UK Government counterparts on the mutual recognition of professional qualifications, including in relation to the health professions. I and Cabinet colleagues will continue to engage with UK Government Ministers to ensure that Welsh interests are protected and that EU-qualified health professionals in Wales are unaffected.
Welsh: Mae swyddogion mewn cysylltiad rheolaidd â'u swyddogion cyfatebol yn Llywodraeth y DU mewn perthynas â chydnabod cymwysterau proffesiynol ar sail gilyddol, gan gynnwys y proffesiynau iechyd. Bydd cyd-Aelodau yn y Cabinet a minnau yn parhau i ymgysylltu â Gweinidogion Llywodraeth y DU i sicrhau bod buddiannau Cymru yn cael eu diogelu ac nad effeithir ar weithwyr iechyd proffesiynol sydd wedi cymhwyso yn yr UE ac sy'n gweithio yng Nghymru.
English: I thank the Counsel general for his answer, which is, at some level, reassuring. We have, of course, previously in this Chamber discussed the difficulties that health and care services may face if we are unable to recruit staff from the EU. It's been particularly drawn to my attention that this will be a huge problem for the care sector, for the qualified nurses working, not in hospital settings, but in care homes. I hope the Counsel General and the rest of Government will continue with the discussions that he has outlined, because we would not wish to add to what is already perceived by many EU citizens as a bureaucratic process and potentially as a hostile environment - practical difficulties that would arise from the failure to recognise qualifications consistently across boundries.
Welsh: Diolch i'r Cwnsler Cyffredinol am ei ateb sydd, ar ryw lefel, yn galonogol. Wrth gwrs, rydym wedi trafod o'r blaen yn y Siambr yr anawsterau y gall gwasanaethau iechyd a gofal eu hwynebu os na allwn recriwtio staff o'r UE. Tynnwyd fy sylw yn benodol at y ffaith y bydd hon yn broblem enfawr i'r sector gofal, i'r nyrsys cymwysedig sy'n gweithio, nid mewn ysbytai, ond mewn cartrefi gofal. Rwy'n gobeithio y bydd y Cwnsler Cyffredinol a gweddill y Llywodraeth yn parhau gyda'r trafodaethau a amlinellwyd ganddo, gan na fyddem yn dymuno ychwanegu at yr hyn y mae llawer o ddinasyddion yr UE eisoes yn ei ystyried yn broses fiwrocrataidd, ac o bosibl, yn amgylchedd anghyfeillgar - anawsterau ymarferol a fyddai'n deillio o'r methiant i gydnabod cymwysterau yn gyson ar draws ffiniau.
English: I thank the Member for her question. This is a very, very important area for the health profession and other profession as well - veterinary surgeons, social workers and teachers all have concerns in relation to this area. The approach that is being discussed with the UK Government is in relation to laying legislation in Parliament, which will ensure that, in the event of a 'no deal' Brexit for example, arrangements will be in place for professionals arriving and operation in the UK to have a means to seek the recognition of those qualifications. She will know, of course, that the regulation of health professions is a reserved matter to the UK Government. And so we are working with them in relation to those, but we absolutely recognise how important this issue is for the health service, allied health services and our public services generally.
Welsh: Diolch i'r Aelod am ei chwestiwn. Mae hwn yn faes pwysig iawn i'r proffesiwn iechyd a phroffesiynau eraill hefyd - mae gan filfeddygon, gweithwyr cymdeithasol ac athrawon bryderon mewn perthynas â'r maes hwn. Mae'r dull o weithredu sy'n cael ei drafod gyda Llywodraeth y DU yn ymwneud â gosod deddfwriaeth yn y Senedd a fydd yn sicrhau, pe ceid Brexit 'dim bargen' er enghraifft, y bydd trefniadau ar waith i weithwyr proffesiynol sy'n cyrraedd y DU ac sy'n gweithredu yma allu sicrhau bod y cymwysterau hynny'n cael eu cydnabod. Fe fydd yn ymwybodol, wrth gwrs, fod rheoleiddio'r proffesiynau iechyd yn fater a gedwir yn ôl gan Lywodraeth y DU. Ac felly rydym yn gweithio gyda hwy mewn perthynas â'r rheini, ond yn sicr, rydym yn cydnabod pa mor bwysig yw'r mater hwn i'r gwasanaeth iechyd, y gwasanaethau perthynol i iechyd a'n gwasanaethau cyhoeddus yn gyffredinol.
English: I think the Minister's response is of some reassurance, but there is still work to be done, of course. But can I also ask the Minister to give us an update on the settled status pilots for health and for social workers as well and whether the UK Government has shown any unexpected last-minute flexibility towards the issue of the settlement of family members of those workers, as requested by the former Cabinet Secretary, now Minister, for health? What professional, quite simply, would choose to come and work and make this country their own if they're told, 'You're welcome, but not your family'? And, on that important matter of family - and, being proudly part of a large family that includes a couple of generations of Italian-Welsh immigrants who came here from poor parts of Italy, this doesn't affect us directly, but would the Minister care to reflect on the indignity that is now being heaped on people who've lived and worked and paid taxes here all of their working lives now being asked to leap hurdles to prove that they are worthy of staying? When I read stories like that of a 90-year-old Italian Bradford lady who came here from an impoverished part of Italy in the aftermath of the second world war who now has Alzheimer's and is now being fingerprinted in order to prove her identity, I wonder what level of shame, what level of indignity, the UK as a country and the UK Government in particular is now stooping to.
Welsh: Rwy'n credu bod ymateb y Gweinidog yn rhoi rhywfaint o sicrwydd, ond mae gwaith i'w wneud o hyd, wrth gwrs. Ond hefyd a gaf fi ofyn i'r Gweinidog roi'r wybodaeth ddiweddaraf inni am gynlluniau peilot y statws preswylydd sefydlog ar gyfer iechyd a gweithwyr cymdeithasol a hefyd, a yw Llywodraeth y DU wedi dangos unrhyw hyblygrwydd annisgwyl ar y funud olaf tuag at fater statws preswylydd sefydlog i aelodau o deuluoedd y gweithwyr hynny, fel y gofynnwyd amdano gan gyn-Ysgrifennydd y Cabinet dros iechyd, y Gweinidog iechyd bellach? Pa weithiwr proffesiynol fyddai'n dewis dod i weithio yma a gwneud y wlad hon yn gartref os dywedir wrthynt, 'Mae croeso i chi, ond nid i'ch teulu'? Ac ar fater pwysig teuluoedd - ac o fod yn falch o fod yn rhan o deulu mawr sy'n cynnwys un neu ddwy genhedlaeth o fewnfudwyr Eidalaidd-Gymreig a ddaeth yma o rannau tlawd o'r Eidal, nid yw hyn yn effeithio arnom yn uniongyrchol, ond a hoffai'r Gweinidog wneud sylw am yr amarch sydd bellach yn cael ei anelu tuag at bobl sydd wedi byw a gweithio a thalu trethi yma ar hyd eu bywydau gwaith ac y gofynnir iddynt bellach neidio dros glwydi i brofi eu bod yn ddigon da i gael aros? Pan fyddaf yn darllen straeon fel stori dynes 90 oed o'r Eidal sy'n byw yn Bradford, ac a ddaeth yma o ran dlawd o'r Eidal ar ôl yr ail ryfel byd, ac sydd bellach yn dioddef o glefyd Alzheimer ac yn gorfod rhoi ei holion bysedd er mwyn profi ei hunaniaeth, rwy'n meddwl tybed pa lefel o gywilydd, pa lefel o amarch, y mae'r DU fel gwlad a Llywodraeth y DU yn arbennig wedi disgyn iddi erbyn hyn.
English: Well, absolutely. The Member describes the situation, a very traumatic situation for the individuals concerned, with passion, and I would endorse his remarks. I'm aware that a response has been received in relation to the question of settled status and the family challenge, which the Welsh Government made to the UK Government in relation to this, and unfortunately that has not taken us further forward at all. So, we are at completely different, polar ends of the spectrum in relation to this and what we think is an appropriate way of proceeding in relation to this. He will have seen as well in the immigration White Paper, which the UK Government brought out before Christmas, a similar approach to families of temporary workers, for example, which is a system that will be appalling in its consequences for us here in Wales. We are anxious that the arrangements, flawed though they are, which the UK Government has put in place in relation to settled status, should be continued even in the context of a 'no deal' Brexit, because failing to do that I think would put even further pressure on EU citizens who are already living here in Wales and face the sorts of indignities that he describes in his question.
Welsh: Wel, yn hollol. Mae'r Aelod yn disgrifio'r sefyllfa - sefyllfa drawmatig iawn i'r unigolion dan sylw - gydag angerdd, a hoffwn ategu ei sylwadau. Rwy'n ymwybodol fod ymateb wedi dod i law mewn perthynas â'r cwestiwn ynglŷn â statws preswylydd sefydlog a'r her i deuluoedd a ofynnodd Llywodraeth Cymru i Lywodraeth y DU mewn perthynas â hyn, ac yn anffodus nid yw hynny wedi mynd â ni gam ymhellach o gwbl. Felly, rydym ar begynau hollol wahanol i'r sbectrwm mewn perthynas â hyn a beth y credwn sy'n ffordd briodol o symud ymlaen mewn perthynas â hyn. Hefyd, yn y Papur Gwyn ar fewnfudo a gyflwynodd Llywodraeth y DU cyn y Nadolig, bydd wedi gweld ymagwedd debyg tuag at deuluoedd gweithwyr dros dro, er enghraifft, sef system a fydd yn ofnadwy o ran ei chanlyniadau i ni yma yng Nghymru. Er mor ddiffygiol ydynt, rydym yn awyddus i weld y trefniadau y mae Llywodraeth y DU wedi'u rhoi ar waith mewn perthynas â statws preswylydd sefydlog yn parhau, hyd yn oed yng nghyd-destun Brexit 'dim bargen', oherwydd rwy'n credu y byddai methu gwneud hynny yn rhoi mwy fyth o bwysau ar drigolion yr UE sydd eisoes sy'n byw yma yng Nghymru ac yn wynebu'r math o amarch y mae'n ei ddisgrifio yn ei gwestiwn.
English: The whole Cabinet is committed to supporting Welsh businesses through Brexit. I attended the Cabinet sub-committee on EU transition in December, where the Minister for Economy and Transport presented a detailed paper on preparing business for Brexit, and we continue to engage closely with businesses across Wales.
Welsh: Mae'r Cabinet cyfan wedi ymrwymo i gefnogi busnesau Cymru drwy Brexit. Mynychais is-bwyllgor y Cabinet ar bontio'r UE ym mis Rhagfyr, lle y cyflwynodd Gweinidog yr Economi a Thrafnidiaeth bapur manwl ar baratoi busnesau ar gyfer Brexit, ac rydym yn parhau i ymgysylltu'n agos â busnesau ledled Cymru.
English: Thank you, Counsel General, for that answer. When the previous First Minister was giving evidence to the External Affairs and Additional Legislation Committee a few weeks ago, he said that over 100 businesses in Wales had already engaged with the Welsh Government's Brexit business portal. We know that the landscape post Brexit is so unknown, principally due to the shambolic approach taken by Theresa May with the negotiations. With that in mind, how is the Welsh Government ensuring that the portal is able to deliver accurate legal advice on matters such as exporting and hiring staff?
Welsh: Diolch am yr ateb hwnnw, Gwnsler. Pan oedd y Prif Weinidog blaenorol yn rhoi tystiolaeth i'r Pwyllgor Materion Allanol a Deddfwriaeth Ychwanegol ychydig wythnosau yn ôl, dywedodd fod dros 100 o fusnesau yng Nghymru eisoes wedi ymwneud â phorth busnes Brexit Llywodraeth Cymru. Rydym yn gwybod bod y tirwedd ar ôl Brexit yn gymaint o ddirgelwch, yn bennaf oherwydd y dull blêr a fabwysiadwyd gan Theresa May gyda'r negodiadau. Gyda hynny mewn golwg, sut y mae Llywodraeth Cymru yn sicrhau bod y porth yn gallu darparu cyngor cyfreithiol cywir ar faterion megis allforio a chyflogi staff?