English: Diolch yn fawr, Llywydd. The Welsh Government last reported to the Assembly on matters related to the UK's exit from the European Union at the end of the summer term. The purpose of today's statement is to provide an update about the many developments that have taken place in the meantime. The first matter I'll deal with this afternoon is the nature of the separation deal and the future relationship with the European Union sought by the UK Government, as set out in the Chequers White Paper. Our own preferences are unchanged since the publication of 'Securing Wales' Future' with Plaid Cymru in January 2017. The Chequers White Paper moved the UK Government's position incrementally towards our own, enabling us to offer some of its proposals a modest welcome. Chequers concedes the principle of a customs union; it makes a commitment to ongoing regulatory alignment for goods and agricultural products. The nature of the Welsh economy, as we have said many times, means that barrier-free trade for the manufacturing industry and the rural economy is especially important. The Chequers proposals are an improvement from that perspective, as the Confederation of British Industry and the National Farmers Union have both acknowledged. However, Llywydd, Chequers leaves unanswered a whole series of significant practical and political questions. In policy terms, it fails to resolve at least three fundamental issues. While it agrees that the end objective must be a form of customs union between the UK and the EU, it fails to set out the means by which this can be achieved. The Government's own practical proposals are convoluted, heap new costs onto businesses, rely on untested technologies and are straightforwardly unacceptable to the EU 27. As both the Welsh and Scottish Governments said at the JMC last week, the policy answer is simple. Let the UK Government say it plainly: 'We are already in a customs union; let's stay in it.' And rather than pretend that we can have a buccaneering trading policy while staying in the customs union, let's commit to continued alignment of our trade policy with that of the European Union for the wider benefits that brings. The second practical problem with Chequers lies in the attempt to separate regulatory alignment between goods, which are to be aligned, and services, which are not. That distinction, of course, strikes at the heart of the four freedoms, which the EU regards as indivisible. But this distinction simply won't work in the real world. People who buy goods also buy services alongside them. You buy a car and a finance package to fund it. People who sell goods also sell services with them. In the aerospace sector, the servicing of an engine - a service contract - is an integral part of the sales package and is of greater value than the sale of the engine itself.
Welsh: Diolch yn fawr, Llywydd. Y tro diwethaf y soniodd Llywodraeth Cymru wrth y Cynulliad am faterion yn ymwneud ag ymadawiad y DU o'r Undeb Ewropeaidd oedd ar ddiwedd tymor yr haf. Diben datganiad heddiw yw rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf am y llu o ddatblygiadau sydd wedi digwydd yn y cyfamser. Y mater cyntaf yr ymdriniaf ag ef y prynhawn yma yw natur y fargen wahanu a'r berthynas y mae Llywodraeth y DU yn gobeithio ei chael gyda'r Undeb Ewropeaidd yn y dyfodol, fel y nodir ym Mhapur Gwyn Chequers. Ni fu unrhyw newid ar ein dyheadau ni ers cyhoeddi 'Diogelu Dyfodol Cymru' gyda Phlaid Cymru ym mis Ionawr 2017. Gyda Phapur Gwyn Chequers daeth safbwynt Llywodraeth y DU yn raddol fwy cydnaws â'n un ni, gan ein galluogi i roi croeso llugoer i rai o'i argymhellion. Mae Chequers yn arddel yr egwyddor o gael undeb tollau; mae'n gwneud ymrwymiad i gael aliniad rheoleiddiol parhaus ar gyfer nwyddau a chynnyrch amaethyddol. Mae natur economi Cymru, fel yr ydym ni wedi dweud lawer gwaith, yn golygu bod masnach ddi-rwystr ar gyfer y diwydiant gweithgynhyrchu a'r economi wledig yn arbennig o bwysig. Mae cynigion Chequers yn welliant yn hynny o beth, fel y mae Cydffederasiwn Diwydiant Prydain ac Undeb Cenedlaethol yr Amaethwyr ill dau wedi cydnabod. Fodd bynnag, Llywydd, nid yw Chequers yn ateb llu o gwestiynau ymarferol a gwleidyddol sylweddol. O ran polisi, mae'n methu â datrys o leiaf tri mater sylfaenol. Er ei fod yn cytuno mai'r amcan terfynol yw cael rhyw lun ar undeb tollau rhwng y DU a'r UE, mae'n methu â nodi'r modd y gellir cyflawni hyn. Mae cynigion ymarferol y Llywodraeth ei hun yn ddryslyd, yn pentyru costau ychwanegol ar fusnesau, yn dibynnu ar dechnoleg sydd heb ei phrofi ac yn uniongyrchol annerbyniol i 27 aelod yr UE. Fel y dywedodd Llywodraeth Cymru a Llywodraeth yr Alban yn y Cyd-bwyllgor Gweinidogion yr wythnos diwethaf, mae'r ateb polisi yn syml. Gadewch i Lywodraeth y DU ddweud yn blaen: 'Rydym ni eisoes mewn undeb tollau; gadewch inni aros yn rhan ohoni.' Ac yn hytrach nag esgus y gallwn ni gael polisi m asnachu mentrus gan aros yn yr undeb tollau, gadewch inni ymrwymo i gadw ein polisi masnach yn gydnaws ag un yr Undeb Ewropeaidd er mwyn cael y manteision ehangach a ddaw yn sgil hynny. Yr ail broblem ymarferol gyda Chequers yw'r ymgais i wahanu cysoni rheoleiddiol rhwng nwyddau, sydd i'w cysoni, a gwasanaethau, sydd ddim i'w cysoni. Mae'r gwahaniaeth hwnnw, wrth gwrs, yn mynd yn gwbl groes i'r pedwar rhyddid, y mae'r UE yn eu hystyried yn anwahanadwy. Ond ni fydd y gwahaniaeth hwn yn gweithio yn y byd go iawn. Mae pobl sy'n prynu nwyddau hefyd yn prynu gwasanaethau ochr yn ochr â nhw. Rydych chi'n prynu car a phecyn cyllid i'w ariannu. Mae pobl sy'n gwerthu nwyddau yn gwerthu gwasanaethau gyda nhw hefyd. Yn y sector awyrofod, mae gwasanaethu'r peiriant - contract gwasanaeth - yn rhan annatod o'r pecyn gwerthiant ac o fwy o werth na gwerthu'r peiriant ei hun.