English: These reports, as I say, are the high point of a series of discussions by a number of individuals and organisations, and the main governing bodies have contributed, bearing in mind that we have over 60 governing bodies on all of the various sports in Wales, and the evidence reflects the views expressed there. There is a recommendation to invest in Wrexham in order to allow the development of a football museum there, and the recommendation goes on to mention an expert panel on sport heritage in order to strengthen that national vision, and there will be frameworks arising from that. And then there's an important recommendation that other sports deserve to be included and that we must seek other means of addressing that issue, rather than creating further museums for the various different sports. There is a specific reference that has been made to the local authority in Wrexham in the report, and it is clear that it's not a mater for the Welsh Government to determine the way forward alone. And I have sought all opportunities - and I do have very many of them - to have discussions on these issues around sporting events in order to see what the view is and what the feeling is more generally within the sector. The same is true with the report on contemporary arts. This is the time of year when a great many arts exhibitions are taking place, and I have had an opportunity to see the vibrant contemporary arts culture of all kinds across Wales over the past few months, from the major museums and galleries through to the interesting developments happening now in many private galleries, smaller galleries, as well as the quality regional galleries, such as Mostyn, Glyn y Weddw and the Glynn Vivian in Swansea. This has all been clearly recognised in the report, and perhaps one of the starkest recommendations for me, as a Minister, is that we shouldn't create too much imbalance in the current provision, and I do feel that that is a crucially important point. The recommendations are quite clear. The first step is what is called a national canvass to commission new works the length and breadth of Wales to generate interest, with artists working alongside local communities. The next step would be investing in the infrastructure that we have and providing a supply structure that opens out the national collections and provides new works to audiences across the nation. And then the third recommendation is to establish a headquarters for contemporary art as a permanent space and a vibrant platform for the arts. Now, this model that has been suggested in the report is complex, but it is one that we can consider developing in many different ways, linking that with the resources available to us. As with the sports feasibility studies, it's all reliant on working in partnership, in my view, and I will be seeking to do that if I have the opportunity to continue in this role and to implement these recommendations. The study arises from a consultation, information and specialist knowledge and I'm very grateful to those who carried out this work, and also to all the friends of sports and the arts out there who have taken an interest in this process, and I look forward to listening to this debate here this afternoon.
Welsh: Mae'r adroddiadau yma, fel y dywedais i, yn benllanw sgyrsiau a chyfraniadau gan sefydliadau ac unigolion, ac mae'r prif gyrff llywodraethu wedi cyfrannu, gan gofio bod gennym ni dros 60 o gyrff llywodraethu ar yr holl amrywiol chwaraeon yng Nghymru, ac mae'r dystiolaeth yn adlewyrchu barn y rheini. Mae yna argymhelliad pendant i fuddsoddi yn Wrecsam yn yr adroddiad i alluogi datblygu'r amgueddfa yno yn amgueddfa bêl-droed. Ac mae'r argymhelliad hefyd yn mynd ymlaen yn y panel i sôn am banel arbenigol ar dreftadaeth chwaraeon i gryfhau gweledigaeth genedlaethol a fframweithiau yn codi o hynny. Ac yna mae'r argymhelliad pwysig bod yna gampau eraill yn haeddu sylw a bod yn rhaid ceisio ffyrdd eraill o wneud hynny yn hytrach na chreu rhagor o amgueddfeydd i wahanol fathau o chwaraeon. Mae yna gyfeiriad penodol wedi cael ei wneud at yr awdurdod lleol yn Wrecsam yn yr adroddiad, ac mae'n amlwg nad mater i Lywodraeth Cymru benderfynu ffordd ymlaen ar ei phen ei hun ydy hwn. Rydw i wedi ceisio pob cyfle - ac rydw i'n cael llawer ohonyn nhw, wrth gwrs - i drafod o gwmpas achlysuron chwaraeon i geisio gweld beth yw'r farn a beth yw'r ymdeimlad yn gyffredinol yn y sector yng Nghymru. Mae'r un peth yn wir gyda'r adroddiad celf gyfoes. Dyma'r adeg o'r flwyddyn y mae yna lawer o arddangosfeydd celf o bob math yn digwydd ac rydw i wedi cael cyfle i weld y diwylliant celf gyfoes iach a bywiog o bob math ar draws Cymru yn ystod y misoedd diwethaf, o'r amgueddfeydd a'r orielau mawr drwodd i'r datblygiad diddorol sy'n digwydd bellach mewn llawer o orielau preifat, llai, a'r orielau rhanbarthol, safonol, megis y Mostyn yn y gogledd a Glyn y Weddw a Glynn Vivian yn Abertawe. Mae hyn i gyd wedi cael ei gydnabod yn glir yn yr adroddiad ac efallai mai un o'r argymhellion mwyaf rhybuddiol i mi fel Gweinidog oedd nad ydym yn creu gormod o gynnwrf nac unrhyw fath o anwastadrwydd yn y ddarpariaeth bresennol sy'n bod. Ac rydw i'n meddwl bod hynny yn allweddol bwysig. Mae'r argymhellion yn eithaf clir. Y cam cyntaf ydy'r hyn a elwir yn gynfas cenedlaethol comisiynu gweithiau newydd ledled Cymru i greu diddordeb, gydag artistiaid yn gweithio ochr yn ochr â chymunedau lleol; y cam o fuddsoddi yn y seilwaith sydd gennym yn barod gan ddarparu dull cyflenwi sy'n agor y casgliadau cenedlaethol ac yn cynnig gweithiau newydd i gynulleidfaoedd ar draws y wlad; ac yna y trydydd argymhelliad i sefydlu pencadlys celf gyfoes cenedlaethol yn ofod parhaol ac yn llwyfan bywiog. Wel, mae'r model yma sydd wedi'i awgrymu yn yr adroddiad yn un cymhleth, ond mae o'n un y gallwn ni feddwl am ei ddatblygu mewn sawl ffordd wahanol, gan gysylltu hynny â pha adnoddau sydd ar gael. Fel gyda'r astudiaethau chwaraeon, mae'r cyfan yn dibynnu ar weithredu mewn partneriaeth, yn fy marn i, ac mi fyddaf i yn ceisio gwneud hynny os caf i'r cyfle i barhau yn y swydd yma ac i weithredu ar yr argymhellion. Mae'r astudiaeth yn codi allan o ymgynghoriad, gwybodaeth a dealltwriaeth arbenigol ac rydw i'n ddiolchgar iawn i'r rhai a wnaeth y gwaith, a hefyd i'r holl garedigion chwaraeon a charedigion celf mas fanna sydd wedi cymryd diddordeb yn y broses yma, ac rydw i'n edrych ymlaen at glywed beth a ddywedir ymhellach yn y ddadl yma heddiw.