English: In short, to the final question, yes. The Member was not present in 2013 and nor was the Chair of the new committee a member of that committee in 2013 when there was an inquiry into the Welsh Government's historic environment. The vision that I've outlined for Historic Wales is not a vision held by one person or one party. It's actually a vision that comes from all parties that were present in this Chamber in the previous Assembly. That inquiry recommended a number of changes to the current system. It included members of the three parties and the Liberal Democrats at the time, albeit not UKIP. But during the course of that inquiry it became clear, and I'm going to read a few sections from the evidence that was given, that more needed to be done to ensure that the sustainability of the historic environment sector is guaranteed. That was crystal clear from the outset. The more evidence that came in, the more convincing it was that change needed to take place. 'Wales is a small country and it needs its lead heritage organisations to work in collaboration if it is to be most effective at serving the people of Wales.' Not my words, the chief executive of the national museum's words. He went on to say that the museum 'believes that the added value achieved through shared funding and collaborative projects with local authorities and third sector organisations is of key importance.' And I agree. In the recommendations, one of the recommendations was that the Welsh Government put in place mechanisms to better ensure collaboration in promoting the historic environment. I agree. Another recommendation: the Welsh Government should explore options to transfer the responsibility for promoting local authority assets to Cadw. That goes even further than what was suggested for Historic Wales. Another recommendation: the Welsh Government should explore the possibility of establishing a national membership-based heritage organisation in order to promote historic sites. And a further recommendation: the Welsh Government should explore the possibility of establishing a representative umbrella body such as English Heritage to represent non-Government organisations in the third and private sectors. This is precisely what we have taken forward with the programme of Historic Wales. Now, in terms of the comments that were made by the committee at that time, and albeit that the Members from Plaid Cymru who were on that committee are no longer with us - Lindsay Whittle, and also Rhodri Glyn Thomas, who, as I'm sure you're aware, is now the president of the national library - they said, 'We feel that there must be an increased synergy in promotional activitiesWe support the viewthat there is tremendous potential for a more joined-up approach to promotion. We feel that there is an opportunity to be bold and creative'. We are being bold. We wish to be creative. In terms of the responsibilities, I think this is very much for the steering group to consider. In terms of identity, let me be absolutely clear that, as part of the vision, the importance of Historic Wales is in maintaining the independence, the identity, the integrity and the core purposes of the national institutions. That is absolutely recognised. The objective of Historic Wales is to enable them to harness their collective expertise, and their resources, to maximise commercial revenues for the benefit not just of our heritage but also for the economy, and also for communities. We have a programme. Many Members are aware of it - the Fusion programme. That attempts to bring together some of our major cultural institutions with the communities that they serve to tackle poverty. That's exactly what is being achieved via the national museum, working in collaboration with local authorities. It's exactly what will be achieved by Historic Wales.
Welsh: Yn gryno, i'r cwestiwn olaf, byddwn. Nid oedd yr Aelod yn bresennol yn 2013, ac nid oedd Cadeirydd y pwyllgor newydd yn aelod o'r pwyllgor hwnnw yn 2013 ychwaith, pryd y bu ymchwiliad i amgylchedd hanesyddol Llywodraeth Cymru. Nid yw'r weledigaeth yr wyf i wedi ei hamlinellu ar gyfer Cymru Hanesyddol yn weledigaeth un person neu un blaid. Mae'n weledigaeth sy'n dod o bob plaid a oedd yn bresennol yn y Siambr hon yn y Cynulliad blaenorol. Argymhellodd yr ymchwiliad hwnnw nifer o newidiadau i'r system bresennol. Roedd yn cynnwys aelodau o'r tair plaid a'r Democratiaid Rhyddfrydol ar y pryd, er nad UKIP. Ond daeth yn amlwg yn ystod yr ymchwiliad hwnnw, ac rwy'n mynd i ddarllen ychydig o adrannau o'r dystiolaeth a roddwyd, bod angen gwneud mwy i sicrhau cynaliadwyedd y sector amgylchedd hanesyddol. Roedd hynny'n gwbl eglur o'r cychwyn cyntaf. Po fwyaf y dystiolaeth a oedd yn dod i mewn, y mwyaf yr oeddem yn cael ein hargyhoeddi bod angen newid. Gwlad fach yw Cymru ac mae angen i'w sefydliadau treftadaeth arweiniol weithio ar y cyd os yw'n mynd i fod ar ei mwyaf effeithiol o ran gwasanaethu pobl Cymru. Nid fy ngeiriau i, geiriau prif weithredwr yr amgueddfa genedlaethol. Aeth ymlaen i ddweud bod yr amgueddfa o'r farn bod y gwerth ychwanegol a gyflawnir trwy brosiectau cyllid a rennir a phrosiectau cydweithredol gydag awdurdodau lleol a sefydliadau trydydd sector yn allweddol bwysig. Ac rwy'n cytuno. Yn yr argymhellion, un o'r argymhellion oedd y dylai Llywodraeth Cymru roi mecanweithiau ar waith i sicrhau gwell cydweithio i hyrwyddo'r amgylchedd hanesyddol. Rwy'n cytuno. Argymhelliad arall: dylai Llywodraeth Cymru archwilio dewisiadau i drosglwyddo'r cyfrifoldeb am hyrwyddo asedau awdurdodau lleol i Cadw. Mae hynny'n mynd hyd yn oed ymhellach na'r hyn a awgrymwyd ar gyfer Cymru Hanesyddol. Argymhelliad arall: dylai Llywodraeth Cymru archwilio'r posibilrwydd o sefydlu sefydliad treftadaeth cenedlaethol sy'n seiliedig ar aelodaeth i hyrwyddo safleoedd hanesyddol. Ac argymhelliad arall eto: dylai Llywodraeth Cymru archwilio'r posibilrwydd o sefydlu corff ambarél cynrychioliadol fel English Heritage i gynrychioli sefydliadau anllywodraethol yn y trydydd sector a'r sector preifat. Dyma'n union yr hyn yr ydym ni wedi bwrw ymlaen ag ef gyda rhaglen Cymru Hanesyddol. Nawr, o ran y sylwadau a wnaed gan y pwyllgor ar y pryd, ac er nad yw'r Aelodau Plaid Cymru a oedd ar y pwyllgor hwnnw gyda ni mwyach - Lindsay Whittle, a hefyd Rhodri Glyn Thomas, ac ef, fel yr wyf yn siŵr eich bod yn ymwybodol, yw llywydd y llyfrgell genedlaethol erbyn hyn - dywedasant, Rydym yn teimlo bod yn rhaid cael mwy o synergedd mewn gweithgareddau hyrwyddo Rydym yn cefnogi'r farnbod potensial aruthrol ar gyfer dull mwy cydgysylltiedig o hyrwyddo. Rydym yn teimlo bod cyfle i fod yn feiddgar ac yn greadigol. Rydym yn bod yn feiddgar. Rydym yn dymuno bod yn greadigol. O ran y cyfrifoldebau, rwy'n credu bod hwn yn sicr yn fater i'r grŵp llywio ei ystyried. O ran hunaniaeth, gadewch i mi fod yn hollol eglur, yn rhan o'r weledigaeth, mai pwysigrwydd Cymru Hanesyddol yw cynnal annibyniaeth, hunaniaeth, cywirdeb a dibenion craidd y sefydliadau cenedlaethol. Cydnabyddir hynny'n llwyr. Amcan Cymru Hanesyddol yw eu galluogi i harneisio eu harbenigedd cyfunol, a'u hadnoddau, i sicrhau'r refeniw masnachol mwyaf posibl er budd ein treftadaeth yn ogystal â'r economi, a chymunedau hefyd. Mae gennym ni raglen. Mae llawer o Aelodau yn ymwybodol ohoni - rhaglen Cyfuno. Mae honno'n ceisio dod â rhai o'n sefydliadau diwylliannol mawr at ei gilydd â'r cymunedau y maen nhw'n eu gwasanaethu i drechu tlodi. Dyna'n union sy'n cael ei gyflawni drwy'r amgueddfa genedlaethol, yn gweithio mewn cydweithrediad ag awdurdodau lleol. Dyna'n union fydd yn cael ei gyflawni gan Cymru Hanesyddol.