English: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. I provided an update to Members regarding COVID-19 and winter pressures on 20 September. I highlighted the fact that we are preparing for a third winter of living with COVID, but that the situation regarding respiratory viruses is more uncertain than previous years because seasonal patterns have been significantly disrupted due to the pandemic. The latest rise in prevalence demonstrates that COVID-19 has not gone away, and we need to be vigilant and prepared. According to the latest Office for National Statistics coronavirus infection survey, the proportion of people in Wales testing positive for COVID-19 in the week ending 26 September was around 1 in 50 people. To help prepare our communities and the health and social care systems for what could be a challenging winter, today, we are publishing our public health approach to respiratory viruses for autumn/winter 2022-23. Alongside this publication, we will also be providing further technical advice on scenarios and actions needed within the health and social care system. This will further supplement the existing planning commenced many months ago in the NHS, as set out in the NHS planning framework. So, planning for seasonal peaks in pressure is a year-round exercise, and there's been further development of interventions that will enable resilience within urgent and emergency care services this winter. The technical advice on winter 2022-23 models, also published today, will further aid the ongoing NHS planning in Wales through the provision of four COVID-19 models. Over the previous two winter periods, we have seen low levels of flu and respiratory syncytial viruses circulating relative to a typical year, and that was mostly likely due to restrictions in place in relation to COVID-19. There is, therefore, much uncertainty for the winter of 2022-23, as those restrictions are no longer in place. Now, these winter models for COVID-19 and other respiratory viruses explore a 'what if' situation should these viruses come together, and that will help NHS planners and other partners prepare for a reasonable worst-case and COVID-urgent scenario, along with other pressures and challenges. I'd like to take the opportunity today to highlight the key messages in our public health approach to respiratory viruses for autumn/winter 2022-23. Now, central to the approach that we've taken is our objective to protect the most vulnerable in our society from serious disease. This remains a key focus when we're operating in a COVID-stable environment, whereby we expect further waves of infection but we do not expect these to place continued, unsustainable pressure on the health and social care system. However, as we're aware, circumstances can change rapidly with a sustained increase in cases or the impact of future variants in terms of transmissibility, immune response and vaccine escape and severity. We'll need to act rapidly to respond to changing circumstances, and this could include introducing other measures and stronger advice on protective behaviours, including, for example, the use of face coverings and introducing additional testing to further protect the more vulnerable. We've set out plans to deliver, in partnership with Public Health Wales, an effective, combined surveillance system that provides timely information to aid effective risk assessment and risk management decisions to reduce harm from COVID-19 and other respiratory viruses. This will be more critical this winter, with the end of mass community testing for COVID-19 in April 2022 and the uncertainties on potential impact for both COVID-19 and other respiratory viruses. We've also outlined our tried-and-tested processes for managing outbreaks of communicable diseases, including respiratory viruses.
Welsh: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Rhoddais ddiweddariad i'r Aelodau ynghylch COVID-19 a phwysau'r gaeaf ar 20 Medi. Tynnais sylw at y ffaith ein bod yn paratoi ar gyfer trydydd gaeaf o fyw gyda COVID, ond bod y sefyllfa o ran feirysau anadlol yn fwy ansicr na'r blynyddoedd blaenorol oherwydd bod patrymau tymhorol wedi cael eu hamharu'n sylweddol oherwydd y pandemig. Mae'r cynnydd diweddaraf mewn achosion yn dangos nad yw COVID-19 wedi diflannu, ac mae angen i ni fod yn wyliadwrus a pharatoi. Yn ôl arolwg haint coronafeirws diweddaraf y Swyddfa Ystadegau Gwladol, roedd cyfran y bobl yng Nghymru yn cael prawf COVID-19 positif yn yr wythnos a ddaeth i ben ar 26 Medi tua 1 ymhob 50 o bobl. Er mwyn helpu i baratoi ein cymunedau a'r systemau iechyd a gofal cymdeithasol ar gyfer yr hyn a allai fod yn aeaf heriol, heddiw, rydym ni'n cyhoeddi ein dull iechyd cyhoeddus o ymdrin â feirysau anadlol ar gyfer hydref/gaeaf 2022-23. Ochr yn ochr â'r cyhoeddiad hwn, byddwn hefyd yn darparu cyngor technegol pellach ar senarios a chamau gweithredu sydd eu hangen o fewn y system iechyd a gofal cymdeithasol. Bydd hyn yn ychwanegu ymhellach at y cynllunio presennol a ddechreuwyd fisoedd lawer yn ôl yn y GIG, fel y nodir yn fframwaith cynllunio'r GIG. Felly, mae cynllunio ar gyfer cynnydd mewn pwysau yn ymarfer gydol y flwyddyn ac mae mwy o ddatblygu ymyriadau wedi bod a fydd yn galluogi cryfder o fewn gwasanaethau gofal brys ac argyfwng dros y gaeaf. Bydd y cyngor technegol ar fodelau gaeaf 2022-23, a gyhoeddir heddiw hefyd, yn gymorth pellach i gynllunio parhaus y GIG yng Nghymru drwy ddarparu pedwar model COVID-19. Dros y ddau gyfnod gaeaf blaenorol, rydym wedi gweld lefelau isel o ffliw a feirysau syncytiol anadlolyn cylchredeg o'i gymharu â blwyddyn arferol, ac roedd hynny'n fwyaf tebygol oherwydd cyfyngiadau a oedd ar waith yn gysylltiedig â COVID-19. Mae llawer o ansicrwydd, felly, ar gyfer gaeaf 2022-23, gan nad yw'r cyfyngiadau hynny mewn grym bellach. Nawr, mae'r modelau gaeaf hyn ar gyfer COVID-19 a feirysau anadlol eraill yn archwilio sefyllfa 'beth os' pe bai'r feirysau hyn yn dod at ei gilydd, a bydd hynny'n helpu cynllunwyr y GIG a phartneriaid eraill i baratoi ar gyfer senario gwaethaf rhesymol a senario brys o ran COVID, ynghyd â phwysau a heriau eraill. Hoffwn gymryd y cyfle heddiw i dynnu sylw at y negeseuon allweddol yn ein dull iechyd cyhoeddus o ymdrin â feirysau anadlol ar gyfer hydref/gaeaf 2022-23. Nawr, yn ganolog i'r dull yr ydym wedi ei gymryd yw ein hamcan i amddiffyn y rhai mwyaf bregus yn ein cymdeithas rhag clefyd difrifol. Mae hyn yn parhau i fod yn bwyslais allweddol pan fyddwn yn gweithredu mewn amgylchedd sy'n sefydlog o ran COVID, lle'r ydym yn disgwyl tonnau pellach o'r haint ond nid ydym yn disgwyl i'r rhain roi pwysau parhaus, anghynaladwy ar y system iechyd a gofal cymdeithasol. Fodd bynnag, fel yr ydym yn ymwybodol, gall amgylchiadau newid yn gyflym gyda chynnydd parhaus mewn achosion neu effaith amrywiolion yn y dyfodol o ran eu gallu i ledaenu, ymateb imiwnedd a brechlynnau ddim yn gweithio a difrifoldeb. Bydd angen i ni weithredu'n gyflym i ymateb i amgylchiadau sy'n newid, a gallai hyn gynnwys cyflwyno mesurau eraill a chyngor cryfach ar ymddygiadau amddiffynnol, gan gynnwys, er enghraifft, defnyddio gorchuddion wyneb a chyflwyno profion ychwanegol i ddiogelu'r rhai sy'n fwy agored i niwed. Rydym wedi nodi cynlluniau i gyflawni, mewn partneriaeth ag Iechyd Cyhoeddus Cymru, system wyliadwriaeth effeithiol, ar y cyd sy'n rhoi gwybodaeth amserol i helpu asesiad risg effeithiol a phenderfyniadau rheoli risg i leihau niwed gan COVID-19 a feirysau anadlol eraill. Bydd hyn yn fwy allweddol y gaeaf hwn, gyda diwedd profion cymunedol torfol ar gyfer COVID-19 ym mis Ebrill 2022 a'r ansicrwydd o ran effaith bosibl ar gyfer COVID-19 a feirysau anadlol eraill. Rydym hefyd wedi amlinellu ein prosesau sydd wedi llwyddo yn y gorffennol a phrofion ar gyfer rheoli achosion o glefydau trosglwyddadwy, gan gynnwys feirysau anadlol.