techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: First Minister, it was a great privilege for me as environment Minister at the time to open our wonderful Wales coast path, and, since then, local authorities, volunteers and others have worked hard to maintain and improve it. There are circular walks connecting it to local communities, and software apps signposting walkers to heritage features, points of interest, food, drink and accommodation. It's very important for visitor spend and tourism, so important to our economy, and of course it's important for everyone in Wales to have that access to our great outdoors, to connect more strongly to our environment, to have the health and well-being advantages. So, I think with such fantastic assets here in Wales, First Minister, it's absolutely right that we should celebrate the 10-year anniversary, and I think one very effective way of doing it is to walk that path, to organise local walks within local authority boundaries through schools, communities and local walking groups, so, at the time of that anniversary, the whole of the path is walked as part of that great celebration.
Welsh: Prif Weinidog, roedd yn fraint fawr i mi fel Gweinidog yr amgylchedd ar y pryd agor ein llwybr arfordir Cymru gwych, ac, ers hynny, mae awdurdodau lleol, gwirfoddolwyr ac eraill wedi gweithio'n galed i'w gynnal a'i wella. Mae teithiau cerdded cylchol yn ei gysylltu â chymunedau lleol, ac apiau meddalwedd sy'n cyfeirio cerddwyr at nodweddion treftadaeth, mannau o ddiddordeb, bwyd, diod a llety. Mae'n bwysig iawn i wariant ymwelwyr a thwristiaeth, mor bwysig i'n heconomi, ac wrth gwrs mae'n bwysig i bawb yng Nghymru gael y mynediad hwnnw at ein hawyr agored, i gysylltu yn gryfach â'n hamgylchedd, i fod â'r manteision iechyd a llesiant. Felly, rwy'n meddwl gydag asedau mor ardderchog yma yng Nghymru, Prif Weinidog, ei bod hi'n gwbl briodol y dylem ni ddathlu'r 10 mlwyddiant, ac rwy'n credu mai un ffordd effeithiol iawn o'i wneud yw cerdded y llwybr hwnnw, trefnu teithiau cerdded lleol o fewn ffiniau awdurdodau lleol drwy ysgolion, cymunedau a grwpiau cerdded lleol, fel bod y llwybr cyfan, ar adeg y pen-blwydd hwnnw, yn cael ei gerdded yn rhan o'r dathliad mawr hwnnw.
English: It's quite right that we mark the tenth anniversary of the coastal path. It's not often I say that I completely agree and welcome the words of John Griffiths and the First Minister in regards to the coastal path, because it helps link our coastal communities together and helps to promote active travel, and we should be proud of the fact that the path was a world first too. The path passes through my hometown of Prestatyn, which was the first town in Wales to achieve a Walkers are Welcome status, and is also at one end of the Offa's Dyke path, and, from Prestatyn, you can not only walk along the entire length of the Wales coast, you can also walk along its border. So, First Minister, with that in mind, what plans does the Welsh Government have to capitalise on this, as we emerge out of COVID, to give the sector a boost, which has been really hit hard by the pandemic?
Welsh: Mae'n gwbl briodol ein bod ni'n nodi dengmlwyddiant llwybr yr arfordir. Nid yn aml yr wyf i'n dweud fy mod i'n cytuno yn llwyr ac yn croesawu geiriau John Griffiths a'r Prif Weinidog o ran llwybr yr arfordir, oherwydd mae'n helpu i gysylltu ein cymunedau arfordirol â'i gilydd ac yn helpu i hyrwyddo teithio llesol, a dylem ni fod yn falch o'r ffaith bod y llwybr y cyntaf o'i fath yn y byd hefyd. Mae'r llwybr yn mynd drwy fy nhref enedigol ym Mhrestatyn, sef y dref gyntaf yng Nghymru i ennill statws Croeso i Gerddwyr, ac mae hefyd ar un pen o lwybr Clawdd Offa, ac, o Brestatyn, nid yn unig y gallwch chi gerdded ar hyd holl arfordir Cymru, gallwch hefyd gerdded ar hyd ei ffin. Felly, Prif Weinidog, gyda hynny mewn golwg, pa gynlluniau sydd gan Lywodraeth Cymru i fanteisio ar hyn, wrth i ni ddod allan o COVID, i roi hwb i'r sector, sydd wedi cael ei daro yn galed iawn gan y pandemig?
English: I thank the Member for drawing attention to the fantastic conjunction at Prestatyn of the coastal path and north-south route as well. He will know that the path has been consistently featured in national awards and leading international travel guides - the Lonely Planet, the Rough Guides - and, as a result of work that the Welsh Government has done to mark the tenth anniversary, we are pretty confident now that the National Geographic, which is an international-reach publication, will carry a major feature on the coastal path around St David's Day, once again making sure that everything that Wales has to offer, and the hospitality and tourism offer that we make particularly, is celebrated and communicated to an audience not just here in Wales, but beyond the shores of the United Kingdom.
Welsh: Diolch i'r Aelod am dynnu sylw at y cysylltiad gwych ym Mhrestatyn o lwybr yr arfordir a'r llwybr o'r gogledd i'r de hefyd. Bydd yn gwybod bod y llwybr wedi cael sylw cyson mewn gwobrau cenedlaethol a chanllawiau teithio rhyngwladol blaenllaw - y Lonely Planet, y Rough Guides - ac, o ganlyniad i waith y mae Llywodraeth Cymru wedi ei wneud i nodi'r dengmlwyddiant, rydym ni'n eithaf hyderus bellach y bydd y National Geographic, sy'n gyhoeddiad â chyrhaeddiad rhyngwladol, yn cynnwys erthygl bwysig ar lwybr yr arfordir adeg Dydd Gŵyl Dewi, gan wneud yn siŵr unwaith eto bod popeth sydd gan Gymru i'w gynnig, a'r cynnig lletygarwch a thwristiaeth yr ydym ni'n ei wneud yn arbennig, yn cael ei ddathlu a'i gyfathrebu i gynulleidfa nid yn unig yma yng Nghymru, ond y tu hwnt i lannau'r Deyrnas Unedig.
English: Llywydd, Dŵr Cymru has a programme of action and investment to tackle pollution from its treatment works on the River Tawe. Other forms of pollution, including agriculture and abandoned metal mine pollution, are addressed through Natural Resources Wales. All relevant bodies must make their contribution to addressing river pollution for those efforts to succeed.
Welsh: Llywydd, mae gan Dŵr Cymru raglen o weithredu a buddsoddi i fynd i'r afael â llygredd o'i waith trin ar Afon Tawe. Ymdrinnir â mathau eraill o lygredd, gan gynnwys amaethyddiaeth a llygredd o fwyngloddiau metel segur, drwy Cyfoeth Naturiol Cymru. Mae'n rhaid i bob corff perthnasol wneud ei gyfraniad at fynd i'r afael â llygredd afonydd er mwyn i'r ymdrechion hynny lwyddo.
English: Can I thank the First Minister for his answer? There is serious pollution in the River Tawe, especially as it travels through Swansea. We've previously had questions on pollution in the River Wye, but the Tawe also has discharge, as the First Minister mentioned, from Trebanos treatment works, and waste materials, such as parts of trees and plastic, are causing pollution. I'm told there is evidence of eutrophication on the Tawe. My constituents feel there is inadequate action by NRW - those are the ones who think there's any action at all. Will the First Minister raise the important issues around river pollution and possible action to reduce and eliminate them in discussions with Cabinet colleagues as a matter of urgency?
Welsh: A gaf i ddiolch i'r Prif Weinidog am ei ateb? Mae llygredd difrifol yn Afon Tawe, yn enwedig lle mae'n teithio drwy Abertawe. Rydym wedi cael cwestiynau am lygredd yn Afon Gwy yn y gorffennol, ond mae Afon Tawe hefyd wedi dioddef gollyngiadau, fel y soniodd y Prif Weinidog, o waith trin Trebannws, ac mae deunyddiau gwastraff, fel darnau o goed a phlastig, yn achosi llygredd. Dywedir wrthyf fod tystiolaeth o ewtroffigedd ar Afon Tawe. Mae fy etholwyr yn teimlo nad oes digon o weithredu gan Cyfoeth Naturiol Cymru - y rheini yw'r rhai sy'n credu bod unrhyw weithredu o gwbl. A wnaiff y Prif Weinidog godi'r materion pwysig yn ymwneud â llygredd afonydd a chamau posibl i'w leihau a'i ddileu mewn trafodaethau gyda chydweithwyr yn y Cabinet fel mater o frys?
English: Llywydd, the Welsh Government will continue, vigorously, to make the case for independent, publicly funded public service broadcasting. With a recently signed tripartite memorandum of understanding in place between the Welsh Government, the UK Government and the BBC, we expect to be fully involved in discussions on the BBC charter.
Welsh: Llywydd, bydd Llywodraeth Cymru yn parhau, yn egnïol, i ddadlau'r achos dros ddarlledu gwasanaeth cyhoeddus annibynnol a ariennir yn gyhoeddus. Gyda memorandwm cyd-ddealltwriaeth teiran a lofnodwyd yn ddiweddar yn weithredol rhwng Llywodraeth Cymru, Llywodraeth y DU a'r BBC, rydym ni'n disgwyl cymryd rhan lawn mewn trafodaethau ar siarter y BBC.
English: Diolch, First Minister. As a former member of the BBC Broadcasting Council for Wales, I want to declare for the record. Since the Tories took control of the UK Government in 2010, the BBC's budget has taken an estimated 30 per cent cut in real terms. Now Nadine Dorries and the Tories want to propose a further two-year freeze in the licence fee, and that's equivalent to the entire UK radio budget. First Minister, the cost of the BBC is 43p a day, yet its true cost is immeasurable in public sector duty and global reputation. BBC Cymru Wales has been the key lead media organisation for reporting, analysing and conveying the COVID-19 pandemic in Wales and the Welsh Government and Senedd Cymru response to it. First Minister, David Dimbleby wrote to The Times last week to suggest that the BBC should consider proposing to the Government a different method for levying its funding, based on the council tax rate bands, and those in band A would pay the most for possession of a tv set and those in band D, the least. First Minister, what is the Welsh Government's view on this and what can the Welsh Government do to defend our BBC against this outrageous act on it by the Tories, which will erode journalism by stealth?
Welsh: Diolch, Prif Weinidog. Fel cyn-aelod o Gyngor Darlledu'r BBC yng Nghymru, hoffwn ddatgan ar gyfer y cofnod. Ers i'r Torïaid gymryd rheolaeth dros Lywodraeth y DU yn 2010, mae cyllideb y BBC wedi dioddef toriad o 30 y cant mewn termau real. Nawr mae Nadine Dorries a'r Torïaid eisiau cynnig rhewi ffi'r drwydded am ddwy flynedd arall, ac mae hynny yn cyfateb i holl gyllideb radio'r DU. Prif Weinidog, 43c y dydd yw cost y BBC, ac eto mae ei wir gost yn anfesuradwy o ran dyletswydd sector cyhoeddus ac enw da byd-eang. BBC Cymru Wales fu'r prif sefydliad cyfryngau allweddol ar gyfer adrodd, dadansoddi a chyfleu pandemig COVID-19 yng Nghymru ac ymateb Llywodraeth Cymru a Senedd Cymru iddo. Prif Weinidog, ysgrifennodd David Dimbleby at The Times yr wythnos diwethaf i awgrymu y dylai'r BBC ystyried cynnig dull gwahanol i'r Llywodraeth o godi ei gyllid, yn seiliedig ar fandiau cyfradd y dreth gyngor, a byddai'r rhai ym mand A yn talu'r mwyaf am feddu ar set deledu a'r rhai ym mand D, y lleiaf. Prif Weinidog, beth yw barn Llywodraeth Cymru ar hyn a beth all Llywodraeth Cymru ei wneud i amddiffyn ein BBC rhag y weithred warthus hon yn ei erbyn gan y Torïaid, a fydd yn erydu newyddiaduraeth yn llechwraidd?
English: Llywydd, we are strengthening our violence against women, domestic abuse and sexual violence strategy to include stalking and harassment of women and girls in public spaces as well as in the home. Tackling misogyny and male violence lies at the heart of our approach.
Welsh: Llywydd, rydym ni'n cryfhau ein strategaeth trais yn erbyn menywod, cam-drin domestig a thrais rhywiol i gynnwys stelcio ac aflonyddu ar fenywod a merched mewn mannau cyhoeddus yn ogystal ag yn y cartref. Mae mynd i'r afael â chasineb at fenywod a thrais gwrywaidd wrth wraidd ein dull gweithredu.
English: Diolch, Brif Weinidog. I welcome your answer. In 2012, following a campaign led by the former Plaid Cymru MP Elfyn Llwyd, new laws came into force that, for the first time, recognised stalking as a specific crime. My Plaid Cymru colleague Delyth Jewell also played a pivotal role in this campaign. With this being National Stalking Awareness Month, I would like to urge the Welsh Government to do more to tackle this crime and support victims. Nearly 1.5 million people in Wales and England are victims of stalking every year - a crime that has grown since the start of the pandemic - and with over 80 per cent of victims who call the national stalking helpline being female and the perpetrators generally being male, stalking is clearly a gendered crime. Between January 2020 and March 2021, worryingly, only two full stalking protection orders, or SPOs, were granted in Wales, despite 3,000 stalking offences being reported to the police. Has the First Minister approached Wales's police and crime commissioners to urge them to set up specialist support for victims of stalking and training for police officers? And will the Government also address the lack of SPOs and ensure that counselling for victims of stalking is also included in its violence against women and girls strategy? Diolch.
Welsh: Diolch, Prif Weinidog. Rwy'n croesawu eich ateb. Yn 2012, yn dilyn ymgyrch dan arweiniad cyn-AS Plaid Cymru Elfyn Llwyd, daeth deddfau newydd i rym a oedd, am y tro cyntaf, yn cydnabod stelcio fel trosedd benodol. Chwaraeodd fy nghyd-Aelod Plaid Cymru Delyth Jewell ran ganolog yn yr ymgyrch hon hefyd. Gan ei bod hi'n Fis Ymwybyddiaeth Stelcio Cenedlaethol, hoffwn annog Llywodraeth Cymru i wneud mwy i fynd i'r afael â'r drosedd hon a chefnogi dioddefwyr. Mae bron i 1.5 miliwn o bobl yng Nghymru a Lloegr yn dioddef stelcio bob blwyddyn - trosedd sydd wedi tyfu ers dechrau'r pandemig - a chan fod dros 80 y cant o ddioddefwyr sy'n galw'r llinell gymorth stelcio genedlaethol yn fenywod a'r tramgwyddwyr yn ddynion yn gyffredinol, mae stelcio yn amlwg yn drosedd sy'n seiliedig ar ryw. Rhwng Ionawr 2020 a Mawrth 2021, yn bryderus, dim ond dau orchymyn amddiffyn stelcio, neu SPO, llawn a ddyfarnwyd yng Nghymru, er i 3,000 o droseddau stelcio gael eu hadrodd i'r heddlu. A yw'r Prif Weinidog wedi cysylltu â chomisiynwyr heddlu a throseddu Cymru i'w hannog i sefydlu cymorth arbenigol i ddioddefwyr stelcio a hyfforddiant i swyddogion yr heddlu? Ac a wnaiff y Llywodraeth hefyd fynd i'r afael â'r diffyg SPOs a sicrhau bod cwnsela i ddioddefwyr stelcio hefyd yn cael ei gynnwys yn ei strategaeth trais yn erbyn menywod a merched? Diolch.
English: Thank you very much for the questions.
Welsh: Wel, diolch yn fawr am y cwestiynau.
English: Llywydd, the Welsh Government is determined that there will be no lost generation in Wales as a result of the coronavirus pandemic. Our young person's guarantee is an ambitious programme, designed to provide everyone under the age of 25 in south Wales, including the south Wales Valleys, with the offer of work, education, training or self-employment.
Welsh: Llywydd, mae Llywodraeth Cymru yn benderfynol na fydd unrhyw genhedlaeth goll yng Nghymru o ganlyniad i'r pandemig coronafeirws. Mae ein gwarant i bobl ifanc yn rhaglen uchelgeisiol, sydd â'r bwriad o ddarparu cynnig o waith, addysg, hyfforddiant neu hunangyflogaeth i bawb dan 25 oed yn ne Cymru, gan gynnwys Cymoedd y De.
English: I'm grateful to the First Minister for that. I wonder, First Minister, if you could outline your vision for how this will be delivered in places such as Blaenau Gwent, where, historically, we've had difficulties accessing some of those opportunities, and to ensure that there is equality of access and equality of opportunity for people wherever they live in Wales. I'm anxious that a young person in Tredegar or Brynmawr, Ebbw Vale or Abertillery has the same opportunity to access an apprenticeship, to access opportunities for further and higher education, to access an opportunity to begin a career and work as a child growing up elsewhere, a young person living elsewhere. So, I'm anxious to understand, First Minister, how we can ensure that this is delivered equally across the whole of Wales.
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i'r Prif Weinidog am hynna. Tybed, Prif Weinidog, a wnewch chi amlinellu eich gweledigaeth ar gyfer sut y bydd hyn yn cael ei gyflawni mewn mannau fel Blaenau Gwent, lle, yn hanesyddol, rydym ni wedi cael anawsterau yn manteisio ar rai o'r cyfleoedd hynny, a sicrhau bod mynediad cyfartal a chyfle cyfartal i bobl lle bynnag y maen nhw'n byw yng Nghymru. Rwy'n awyddus bod person ifanc yn Nhredegar neu Frynmawr, Glynebwy neu Abertyleri yn cael yr un cyfle i fanteisio ar brentisiaeth, i fanteisio ar gyfleoedd addysg bellach ac uwch, i fanteisio ar gyfle i ddechrau gyrfa a gweithio fel plentyn sy'n tyfu i fyny yn rhywle arall, person ifanc sy'n byw yn rhywle arall. Felly, rwy'n awyddus i ddeall, Prif Weinidog, sut y gallwn ni sicrhau bod hwn yn cael ei ddarparu yn gyfartal ledled Cymru gyfan.
English: Among the steps being taken to improve digital skills in Wales are the new curriculum for schools, investment in further and higher education, and the creation of higher level apprenticeships.
Welsh: Ymhlith y camau sy'n cael eu cymryd i wella sgiliau digidol yng Nghymru mae cwricwlwm newydd i ysgolion, buddsoddiad mewn addysg bellach ac uwch, a chreu prentisiaethau lefel uwch.
English: Thank you for that response. A week ago, I questioned the health Minister on a number of issues, including how we can ensure that more steps are taken in terms of developing the digital response to COVID, and developing the Welsh NHS app for example. I'll quote from the Minister's answer here: 'oh my gosh, Rhun, I'm just as eager as you are to see that developing. One of the problems that we have with those digital issues is that we don't have enough people who have the digital skills in our systems.' What is the First Minister going to do, given that that is the situation in view of the health Minister, so that we can use the pandemic, and the situation we're in, and the difficulties we faced in developing the app and so on, to move things on and to accelerate the process of providing our workforce, and our young people in particular, with the digital skills that Wales needs?
Welsh: Diolch am yr ateb yna. Wythnos yn ôl, rôn i'n holi y Gweinidog iechyd am nifer o faterion, yn cynnwys sut i sicrhau fod yna fwy o gamau yn cael eu cymryd o ran datblygu'r ymateb digidol i COVID, datblygu ap NHS Cymru ac ati. Mi wnaf i ddyfynnu o ateb y Gweinidog yn fan hyn: ' oh my gosh, Rhun, dwi jest mor awyddus â ti. Un o'r problemau sydd gyda ni o ran problemau digidol yw does jest ddim digon o bobl gyda'r doniau digidol gyda ni yn ein systemau ni.' Beth mae'r Prif Weinidog yn mynd i'w wneud, o ystyried mai dyna'r sefyllfa yng ngolwg y Gweinidog iechyd, i ddefnyddio'r pandemig, a'r sefyllfa rydyn ni ynddi, a'r anawsterau rydyn ni'n eu hwynebu o ran datblygu'r ap ac ati, i sbarduno pethau o ran cyflymu'r broses o roi i'n gweithlu ni, a'n pobl ifanc ni yn arbennig, y sgiliau digidol mae Cymru eu hangen?
English: First of all, I agree with what Rhun ap Iorwerth has said about the importance of drawing more young people into the programmes available in our schools and our colleges that focus on digital skills. Where we have done it already, we can see the success of those approaches. In the south-east, through our universities, we have developed people with the skills that have, in turn, attracted companies in the field of cybersecurity to that area. The largest cluster in that sector is here in Wales. One of the reasons that they have moved to Wales and created new jobs here is because of the work that our universities have done with those companies. We therefore develop people who have the necessary skills in order to achieve success in that sector. We can see on a practical level the case for doing more. That's why the new curriculum in our schools is going to be so important. That is why we are investing in colleges, not just higher education, but also further education, in order to try and create more opportunities, and to attract young people into a sector where the possibilities for employment in the future, and creating a pathway for young people into the future, are clear when you look at what's happened already.
Welsh: I ddechrau, a allaf gytuno gyda beth mae Rhun ap Iorwerth wedi'i ddweud am bwysigrwydd tynnu mwy o bobl ifanc i mewn i'r rhaglenni sydd ar gael yn ein hysgolion ni, yn ein colegau, sy'n canolbwyntio ar sgiliau digidol? Ble rŷn ni wedi'i wneud e'n barod, rŷn ni'n gallu gweld y llwyddiant sy'n dod mas o hynny. Yn y de-ddwyrain, drwy'r prifysgolion, rŷn ni wedi creu pobl gyda'r sgiliau sydd wedi tynnu cwmnïau i mewn yn y maes cybersecurity. Mae'r grŵp mwyaf yn y Deyrnas Unedig o gwmnïau yn y maes hwn yma yng Nghymru. Ac un o'r rhesymau pam eu bod nhw wedi symud i mewn a chreu swyddi newydd yw ein bod ni, drwy'r gwaith mae ein prifysgolion yn ei wneud gyda'r cwmnïau, yn creu pobl gyda'r sgiliau sy'n angenrheidiol i gael y sector yma i lwyddo. Rŷn ni'n gallu gweld yn ymarferol yr achos i wneud mwy. Dyna pam mae'r cwricwlwm newydd yn ein hysgolion ni yn mynd i fod yn bwysig. Dyna pam rŷn ni yn buddsoddi mewn colegau, nid jest addysg uwch, ond addysg bellach hefyd, i drio creu mwy o gyfleon, ac i dynnu pobl ifanc i mewn i sector ble mae'r posibiliadau am waith yn y dyfodol, a chreu llwybr i bobl ifanc i'r dyfodol, yn amlwg pan rŷch chi'n edrych i mewn i beth sydd wedi digwydd yn barod.
English: Thank you very much, First Minister. The next item is the business statement and announcement. I call on the Trefnydd to make that statement.
Welsh: Diolch yn fawr i'r Prif Weinidog. Yr eitem nesaf, felly, yw'r datganiad a chyhoeddiad busnes. Dwi'n galw ar y Trefnydd i wneud y datganiad hwnnw.
English: Diolch, Llywydd. I have one change to today's Plenary agenda. The motion to suspend Standing Orders and the debate on the legislative consent motion on the Police, Crime, Sentencing and Courts Bill have been withdrawn. Draft business for the next three sitting weeks is set out on the business statement and announcement, which can be found amongst the meeting papers available to Members electronically.
Welsh: Diolch, Llywydd. Mae gennyf i un newid i agenda'r Cyfarfod Llawn heddiw. Mae'r cynnig i atal y Rheolau Sefydlog a'r ddadl ar y cynnig cydsyniad deddfwriaethol ar Fil yr Heddlu, Troseddu, Dedfrydu a Llysoedd wedi'i dynnu'n ôl. Mae'r busnes drafft ar gyfer y tair wythnos eistedd nesaf wedi'i nodi ar y datganiad a'r cyhoeddiad busnes, sydd i'w weld ymhlith y papurau cyfarfod sydd ar gael i'r Aelodau'n electronig.