techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Research has shown that many children simply opt out of getting their free school dinner - there's been a lot of work done on that - and that's because they face stigma from their peers. But this policy, this universal free school meal policy, removes that stigma, and that is really something to be proud of. We know that children like to fit in, and I believe that having universal free school meals will help to eradicate that stigma. But what I'm going to call for here is to ensure that we don't remove one stigma and replace it by another. I'm going to ask here that schools will be providing plant-based options on their menu. There is a significant growth in the number of children who are now being brought up who choose exclusively a plant-based - otherwise 'vegan' - diet, for health and ethical reasons. I fear that failing to offer at least one plant-based option on the menu could mean that those children who have been freed from the stigma of having to apply for a free school meal will become victims of another stigma, where that food won't be something that they would opt for, and they are made to feel different again, rather than fitting in.
Welsh: Mae ymchwil wedi dangos bod llawer o blant yn optio allan o gael eu cinio ysgol am ddim - mae llawer o waith wedi'i wneud ar hynny - a hynny oherwydd eu bod yn wynebu stigma gan eu cyfoedion. Ond mae'r polisi hwn, y polisi prydau ysgol am ddim i bawb, yn dileu'r stigma hwnnw, ac mae hynny'n rhywbeth i fod yn falch iawn ohono. Rydym yn gwybod bod plant yn casáu teimlo'n wahanol, ac rwy'n credu y bydd rhoi prydau ysgol am ddim i bawb yn helpu i ddileu'r stigma hwnnw. Ond yr hyn rwyf am alw amdano yma yw sicrhau nad ydym yn cael gwared ar un stigma ac yn creu un arall yn ei le. Rwyf am ofyn yma am sicrwydd y bydd ysgolion yn darparu opsiynau deiet planhigion ar eu bwydlen. Mae twf sylweddol yn nifer y plant sydd bellach yn dewis deiet planhigion - neu ddeiet 'figan' - am resymau iechyd a moesegol. Rwy'n ofni y gallai methu cynnig o leiaf un opsiwn deiet planhigion ar y fwydlen olygu y bydd y plant sydd wedi cael eu rhyddhau o'r stigma o orfod gwneud cais am bryd ysgol am ddim yn dioddef stigma arall, lle na fydd y bwyd hwnnw'n rhywbeth y byddent yn ei ddewis, ac y byddant yn cael eu gwneud i deimlo'n wahanol eto.
English: I call on the Minister for Education and the Welsh Language to respond to the debate.
Welsh: Galwaf ar Weinidog y Gymraeg ac Addysg i ymateb i'r ddadl.
English: Yes, is that - ? Thank you very much.
Welsh: Ydw, ydy hynny - ? Diolch yn fawr iawn.
English: You can intervene on the Minister.
Welsh: Gallwch wneud ymyriad.
English: I was wondering, you're doing such a great job in introducing these school meals, but what we are missing here is: can there be classes teaching these children how to cook? And that should be one of the steps, so that we don't go on and on for these, and it should not be free. There might be then a time we can put an end to it.
Welsh: Rydych chi'n gwneud gwaith mor wych yn cyflwyno'r prydau ysgol hyn, ond roeddwn yn meddwl, yr hyn sydd ar goll yma yw: a fyddai modd cael gwersi i ddysgu'r plant hyn sut i goginio? A dylai hynny fod yn un o'r camau, fel nad ydym yn mynd ymlaen ac ymlaen â hyn, ac ni ddylai fod am ddim. Efallai y daw amser wedyn pan fyddwn yn gallu rhoi diwedd arno.
English: Item 15, a short debate from Joel James, has been postponed till 28 September. And that brings today's proceedings to a close.
Welsh: Eitem 15, dadl fer gan Joel James - gohiriwyd tan 28 Medi. A daw hynny â thrafodion heddiw i ben.
English: A warm welcome to everybody. I just want to check with Ruth -
Welsh: Croeso cynnes i bawb. Dwi jest eisiau check -io efo Ruth -
English: We'll move on, therefore, to item No. 2, which is papers to note.
Welsh: Fe wnawn ni symud ymlaen felly i eitem rhif 2. Eitem rhif 2 ydy'r papurau i'w nodi.
English: Welcome back and welcome to everyone who is at home. We're back in public session now.
Welsh: Croeso nôl a chroeso i bawb gartref. Rydyn ni yn ôl mewn sesiwn rŵan.
English: Good afternoon and welcome to this Plenary session. The first item this afternoon is questions to the First Minister, and I've received notification under Standing Order 12.58 that the Minister for Rural Affairs and North Wales, and Trefnydd, will answer questions on behalf of the First Minister this afternoon. The first question is from Jayne Bryant.
Welsh: Prynhawn da, a chroeso, bawb, i'r Cyfarfod Llawn. Y cwestiynau i'r Prif Weinidog yw'r eitem gyntaf, ac rydw i wedi cael gwybod, o dan Reol Sefydlog 12.58, y bydd y Gweinidog Materion Gwledig a Gogledd Cymru, a'r Trefnydd, yn ateb y cwestiynau ar ran y Prif Weinidog y prynhawn yma. Mae'r cwestiwn cyntaf gan Jayne Bryant.
English: Thank you. While policing is a reserved matter currently, we are committed to continuing to do all we can to help reduce anti-social behaviour, working closely with the Home Office on this. We are currently funding 600 police community support officers to help keep people and communities safe across Wales.
Welsh: Diolch. Er bod plismona yn fater sydd wedi'i gadw'n ôl ar hyn o bryd, rydym ni wedi ymrwymo i barhau i wneud popeth o fewn ein gallu i helpu i leihau ymddygiad gwrthgymdeithasol, gan weithio'n agos gyda'r Swyddfa Gartref ar hyn. Ar hyn o bryd, rydym ni'n ariannu 600 o swyddogion cymorth cymunedol yr heddlu i helpu i gadw pobl a chymunedau yn ddiogel ledled Cymru.
English: Thank you for that answer, Minister. Anti-social behaviour is unfortunately a blight on many communities across Wales and across the rest of the UK. It can range from small-scale issues, which can really grind people down, to daily occurrences that can make people's lives an absolute misery. Residents are understandably frustrated and worried when these occurrences often lead to blatant criminality, such as the use of off-road or electric bikes to either deliver or deal in drugs. This can happen at any time of the day and in plain sight of people of all ages, including children. I was extremely pleased that the UK Labour conference and UK Labour dedicated their first day at that conference to justice, committing to restoring neighbourhood policing and tackling the root causes of offending, a stark contrast to the new Truss Government, whose priority seems to be making the rich richer and tanking the UK economy. While understanding that the Welsh Government doesn't have all the levers in place to tackle this, and until we see a Labour Government in place at a UK level, what can we do in Wales to support the police and communities to root out anti-social behaviour so that people can feel safe in the communities that they call home?
Welsh: Diolch am yr ateb yna, Gweinidog. Yn anffodus, mae ymddygiad gwrthgymdeithasol yn bla ar lawer o gymunedau ledled Cymru ac ar draws gweddill y DU. Gall amrywio o broblemau ar raddfa fach, sydd wir yn gallu blino pobl, i ddigwyddiadau dyddiol sy'n gallu gwneud bywydau pobl yn ddioddefaint llwyr. Mae'n ddealladwy bod trigolion yn rhwystredig ac yn poeni pan fydd y digwyddiadau hyn yn aml yn arwain at droseddu amlwg, fel y defnydd o feiciau oddi ar y ffordd neu feiciau trydan naill ai i ddanfon neu ddelio mewn cyffuriau. Gall hyn ddigwydd ar unrhyw adeg o'r dydd ac yn gwbl agored i bobl o bob oed, gan gynnwys plant. Roeddwn i'n hynod falch bod cynhadledd Llafur y DU a Llafur y DU wedi neilltuo eu diwrnod cyntaf yn y gynhadledd honno i gyfiawnder, gan ymrwymo i ailgyflwyno plismona cymdogaeth a mynd i'r afael ag achosion sylfaenol troseddu, gwrthgyferbyniad llwyr â Llywodraeth newydd Truss, y mae'n ymddangos mai ei blaenoriaeth yw gwneud y cyfoethog yn fwy cyfoethog a thancio economi'r DU. Gan ddeall nad oes gan Lywodraeth Cymru yr holl ysgogiadau ar waith i fynd i'r afael â hyn, a than y byddwn ni'n gweld Llywodraeth Lafur wedi'i sefydlu ar lefel y DU, beth allwn ni ei wneud yng Nghymru i gefnogi'r heddlu a chymunedau i gael gwared ar ymddygiad gwrthgymdeithasol fel y gall pobl deimlo'n ddiogel yn y cymunedau y maen nhw'n eu galw'n gartref?
English: I think Jayne Bryant makes a really important point, and I know, as an MS, our postbags often have a lot of constituents who are very concerned about what maybe you would call 'low-level' anti-social behaviour. Everybody has the right to peace and quiet in their own homes, and you've just raised an important issue around communities also. And I think, of course, our communities are generally a great place to live, aren't they, but anti-social behaviour can make victims' lives a misery. I mentioned that enforcement and policing are reserved matters, and, obviously, the Minister for Social Justice works very closely with the Home Office. But, of course, the police are only one part of the problem, and many of the drivers that impact on community safety are devolved, and the Minister and the Government are very determined to do everything in our power to make the people of Wales feel safe. I mentioned in my opening answer that we maintained the funding for 500 police community support officers, and we've also increased their number by 100 over this term of Government. But I think the Minister for Social Justice also takes a partnership approach, and it's really important that that effective partnership does help us tackle anti-social behaviour.
Welsh: Rwy'n credu bod Jayne Bryant yn gwneud pwynt pwysig iawn, ac rwy'n gwybod, fel AS, mae ein bagiau post yn aml yn cynnwys llawer o etholwyr sy'n poeni'n fawr am yr hyn efallai y byddech chi'n ei alw'n ymddygiad gwrthgymdeithasol 'lefel isel'. Mae gan bawb yr hawl i heddwch a thawelwch yn eu cartrefi eu hunain, ac rydych chi newydd godi mater pwysig ynghylch cymunedau hefyd. Ac rwy'n credu, wrth gwrs, bod ein cymunedau ni yn lleoedd gwych i fyw ar y cyfan, onid ydyn nhw, ond gall ymddygiad gwrthgymdeithasol wneud bywydau dioddefwyr yn ddiflastod. Soniais fod gorfodaeth a phlismona yn faterion sydd wedi'u cadw yn ôl, ac, yn amlwg, mae'r Gweinidog Cyfiawnder Cymdeithasol yn gweithio'n agos iawn gyda'r Swyddfa Gartref. Ond wrth gwrs, dim ond un rhan o'r broblem yw'r heddlu, ac mae llawer o'r ysgogiadau sy'n effeithio ar ddiogelwch cymunedol wedi'u datganoli, ac mae'r Gweinidog a'r Llywodraeth yn benderfynol iawn o wneud popeth o fewn ein gallu i wneud i bobl Cymru deimlo'n ddiogel. Soniais yn fy ateb agoriadol ein bod ni wedi cynnal y cyllid ar gyfer 500 o swyddogion cymorth cymunedol yr heddlu, ac rydym ni hefyd wedi cynyddu eu nifer o dros 100 yn ystod y tymor hwn o'r Llywodraeth. Ond rwy'n credu bod y Gweinidog Cyfiawnder Cymdeithasol hefyd yn mabwysiadu agwedd bartneriaeth, ac mae'n bwysig iawn bod y bartneriaeth effeithiol honno yn ein helpu ni i fynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol.
English: I thank the Member for Newport West for raising the issue. As has been said, anti-social behaviour can have a negative impact, and it does have a negative impact on the quality of life of our communities. At best it's a nuisance, and at worst it's threatening and disruptive towards people and property. ASB has been a particular issue within Monmouthshire council area recently, and Caldicot town centre, whilst it's not in my constituency but borders my constituency, has been the subject of two dispersal orders over the past two weeks. It affects my community as it does John Griffiths's. One way of reducing incidents of ASB is to ensure that people feel fully included within their local areas and believe that their voice is being heard, whilst it's also important that people are confident that their complaints will be acted upon by the police. Minister, how is the Welsh Government working with councils and local organisations to promote community inclusion, such as community projects that bring people together as well as improving facilities to enhance opportunities for local people? And how are you working with the police to help make it easier for people to report anti-social behaviour to help prevent incidents from escalating further? Thank you.
Welsh: Diolch i'r Aelod dros Orllewin Casnewydd am godi'r mater. Fel y dywedwyd, gall ymddygiad gwrthgymdeithasol gael effaith negyddol, ac mae yn cael effaith negyddol ar ansawdd bywyd ein cymunedau. Ar y gorau mae'n niwsans, ac ar ei waethaf mae'n fygythiol ac yn drafferthus i bobl ac eiddo. Mae ymddygiad gwrthgymdeithasol wedi bod yn broblem arbennig yn ardal cyngor Sir Fynwy yn ddiweddar, ac mae canol tref Cil-y-coed, er nad yw yn fy etholaeth i, mae'n ffinio fy etholaeth i, wedi bod yn destun dau orchymyn gwasgaru dros y pythefnos diwethaf. Mae'n effeithio ar fy nghymuned fel y mae ar un John Griffiths. Un ffordd o leihau achosion o ymddygiad gwrthgymdeithasol yw sicrhau bod pobl yn teimlo eu bod nhw'n cael eu cynnwys yn llawn yn eu hardaloedd lleol ac yn credu bod eu llais yn cael ei glywed, tra ei bod hi hefyd yn bwysig bod pobl yn hyderus y bydd yr heddlu yn gweithredu ar eu cwynion. Gweinidog, sut mae Llywodraeth Cymru yn gweithio gyda chynghorau a sefydliadau lleol i hyrwyddo cynhwysiant cymunedol, fel prosiectau cymunedol sy'n dod â phobl at ei gilydd yn ogystal â gwella cyfleusterau i gynyddu cyfleoedd i bobl leol? A sut ydych chi'n gweithio gyda'r heddlu i helpu i'w gwneud hi'n haws i bobl roi gwybod am ymddygiad gwrthgymdeithasol i helpu i atal digwyddiadau rhag gwaethygu ymhellach? Diolch.
English: Thank you. You mentioned having dispersal orders - I think you said just outside your constituency. Obviously, that's a matter for police operations, but it certainly underlines the importance of the preventative approach that we as a Government take to anti-social behaviour. I mentioned that the Minister for Social Justice absolutely has that partnership approach in everything she does around this agenda, and that includes working with local authorities and any other partner who can help us in this fight against anti-social behaviour.
Welsh: Diolch. Fe wnaethoch chi sôn am gael gorchmynion gwasgaru - rwy'n credu eich bod chi wedi dweud ychydig y tu allan i'ch etholaeth chi. Yn amlwg, mater i weithrediadau'r heddlu yw hynny, ond mae'n sicr yn tanlinellu pwysigrwydd y dull ataliol yr ydym ni fel Llywodraeth yn ei fabwysiadu i ymdrin ag ymddygiad gwrthgymdeithasol. Soniais fod gan y Gweinidog Cyfiawnder Cymdeithasol, yn sicr, y dull partneriaeth hwnnw ym mhopeth y mae'n ei wneud o amgylch yr agenda hon, ac mae hynny'n cynnwys gweithio gydag awdurdodau lleol ac unrhyw bartner arall a all ein helpu ni yn y frwydr hon yn erbyn ymddygiad gwrthgymdeithasol.
English: Thank you very much, Trefnydd, for your answers. The problem with this issue is that we don't have the tools here in the Senedd to deal with it. I very much hope that the First Minister, when Liz Truss does phone him eventually, says clearly to her, and to Keir Starmer, that we need to devolve justice to Wales to get to the core of these issues. I also hope that he will take the opportunity to tell the Prime Minister that the Public Order Bill, which prevents legal protests, is a disgrace. I'm sure, Trefnydd, that you would agree with me that it's important for all of us as politicians to listen when people do protest - what is the core reason for the protest - rather than trying to stop protests from happening in the first place.
Welsh: Diolch yn fawr, Trefnydd, am eich atebion. Y broblem gyda hyn yw nad oes gyda ni'r offer fan hyn yn y Senedd i ddelio â fe. Dwi'n mawr obeithio y bydd y Prif Weinidog, pan fydd, o'r diwedd, Liz Truss yn rhoi galwad ffôn iddo fe, yn dweud yn glir wrthi hi, ac wrth Keir Starmer, fod angen datganoli cyfiawnder fan hyn i fynd i wraidd y problemau yma. Dwi hefyd yn gobeithio y cymeriff e'r cyfle i ddweud wrth y Prif Weinidog fod y Public Order Bill, sy'n gwahardd protestio cyfreithlon, yn hollol warthus. Dwi'n siwr, Trefnydd, y byddwch chi'n cytuno â fi ei bod hi'n bwysig i bob yr un ohonom ni fel gwleidyddion i wrando ar bam mae pobl yn protestio - beth yw gwraidd a rheswm y brotest - yn hytrach na thrio stopio protestio rhag digwydd yn y lle cyntaf.
English: Absolutely. Everybody has the right to peaceful protest, and I hear what you say around the devolution of justice. Obviously, that is something that is being discussed at the current time. The Public Order Bill, I think, now has been delayed. Certainly, we will not be bringing an LCM forward to the Senedd at the current time.
Welsh: Yn sicr. Mae gan bawb yr hawl i brotestio'n heddychlon, ac rwy'n clywed yr hyn yr ydych chi'n ei ddweud ynghylch datganoli cyfiawnder. Yn amlwg, mae hynny'n rhywbeth sy'n cael ei drafod ar hyn o bryd. Mae'r Bil Trefn Gyhoeddus, rwy'n credu, wedi cael ei ohirio bellach. Yn sicr, ni fyddwn ni'n cyflwyno Cynnig Cydsyniad Deddfwriaethol i'r Senedd ar hyn o bryd.
English: Can I also thank Jayne Bryant for raising this important issue today? Trefnydd, I was in Coedpoeth, a community that you're familiar with, very recently, on patrol for a full morning with the local police there. I was astonished by just how much they know about the communities that we serve and the people that live in them. Would you join with me in thanking all of our police forces, and in particular those community support officers that do so much to contain and limit anti-social behaviour across Wales?
Welsh: A gaf innau hefyd ddiolch i Jayne Bryant am godi'r mater pwysig hwn heddiw? Trefnydd, roeddwn i yng Nghoedpoeth, cymuned yr ydych chi'n gyfarwydd â hi, yn ddiweddar iawn, ar batrôl am fore llawn gyda'r heddlu lleol yno. Cefais fy syfrdanu gan faint maen nhw'n ei wybod am y cymunedau yr ydym ni'n eu gwasanaethu a'r bobl sy'n byw ynddyn nhw. A wnewch chi ymuno â mi i ddiolch i bob un o'n heddluoedd, ac yn arbennig y swyddogion cymorth cymunedol hynny sy'n gwneud cymaint i gyfyngu ac atal ymddygiad gwrthgymdeithasol ledled Cymru?
English: Thank you. Yes, I absolutely would join with you in commending the work that they do. They're very visible on the streets of our villages, and, obviously, I know Coedpoeth very well. I think the reason that we brought forward the funding for another 100 PCSOs, plugging Home Office gaps, shall we say, was in relation to making sure that that support is on our streets, making people feel safer.
Welsh: Diolch. Ie, byddwn i'n sicr yn ymuno â chi i ganmol y gwaith maen nhw'n ei wneud. Maen nhw'n amlwg iawn ar strydoedd ein pentrefi, ac, yn amlwg, rwy'n adnabod Coedpoeth yn dda iawn. Rwy'n credu mai'r rheswm i ni gyflwyno'r cyllid ar gyfer 100 o Swyddogion Cymorth Cymunedol yr Heddlu arall, gan lenwi bylchau'r Swyddfa Gartref, gadewch i ni ddweud, oedd o ran gwneud yn siŵr bod y cymorth hwnnw ar ein strydoedd, gan wneud i bobl deimlo'n fwy diogel.
English: Thank you. We continually assess the numbers of physics teachers in post, and the numbers of appointments against posts advertised has remained relatively constant over the last five years. In 2020-21, an increase in overall recruitment to secondary initial teacher education programmes resulted in 36 per cent of new entrants studying to teach STEM subjects.
Welsh: Diolch. Rydym ni'n asesu niferoedd yr athrawon ffiseg mewn swyddi yn barhaus, ac mae nifer y penodiadau o'u cymharu â'r swyddi a hysbysebwyd wedi aros yn gymharol gyson dros y pum mlynedd diwethaf. Yn 2020-21, arweiniodd cynnydd i recriwtio cyffredinol i raglenni addysg gychwynnol athrawon uwchradd at 36 y cant o newydd-ddyfodiaid yn astudio i addysgu pynciau STEM.
English: Thank you, Minister. As you're aware, we are at crisis point with the education of science in Wales because of the lack of teachers in physics and chemistry. Wales now has so few physics teachers that there are not enough for every secondary school in Wales to have one, meaning that this science is almost predominantly being taught by teachers who have no qualifications in the subject area. The bursaries for physics and chemistry teachers are also low compared to England, meaning that potential teachers are moving to England to train and, because of the differences in curriculum, they almost never ever return to Wales. I am concerned that this situation could be described as a national embarrassment for Wales and a legacy that I'm sure you and this Government would not be proud of. There is overwhelming concern from the science community that this Government is failing science, failing students and is already down such a dark path of failure in the teaching of science that, in just a few years, we'll be unable to adequately teach this subject in Wales. With this in mind, Minister, and I'm conscious that you have all the levers and tools already, what action and commitment is this Welsh Government taking to seriously address this issue? Thank you.
Welsh: Diolch. Fel y gwyddoch chi, rydym ni mewn argyfwng o ran addysgu gwyddoniaeth yng Nghymru oherwydd y diffyg athrawon ym mhynciau ffiseg a chemeg. Mae gan Gymru gyn lleied o athrawon ffiseg erbyn hyn fel nad oes digon i bob ysgol uwchradd yng Nghymru fod ag un, sy'n golygu bod y wyddoniaeth hon yn cael ei dysgu bron yn bennaf gan athrawon nad oes ganddyn nhw unrhyw gymwysterau yn y maes pwnc. Mae bwrsariaethau ar gyfer athrawon ffiseg a chemeg hefyd yn isel o'u cymharu â Lloegr, sy'n golygu bod darpar athrawon yn symud i Loegr i hyfforddi ac, oherwydd y gwahaniaethau yn y cwricwlwm, dydyn nhw bron byth yn dychwelyd i Gymru. Rwy'n pryderu y gellid disgrifio'r sefyllfa hon fel embaras cenedlaethol i Gymru ac etifeddiaeth yr wyf i'n siŵr na fyddech chi a'r Llywodraeth hon yn falch ohoni. Ceir pryder enfawr yn y gymuned wyddoniaeth bod y Llywodraeth hon yn methu gwyddoniaeth, yn siomi myfyrwyr ac eisoes i lawr llwybr mor dywyll o fethiant o ran addysgu gwyddoniaeth na fyddwn ni'n gallu, ymhen ychydig flynyddoedd yn unig, addysgu'r pwnc hwn yn briodol yng Nghymru. Gyda hyn mewn golwg, Gweinidog, ac rwy'n ymwybodol bod gennych chi'r holl ysgogiadau a dulliau eisoes, pa gamau ac ymrwymiad y mae'r Llywodraeth Cymru hon yn eu cymryd i fynd i'r afael â'r mater hwn o ddifrif? Diolch.
English: Well, I don't recognise the picture that you're portraying. I certainly don't think physics teachers and the word 'crisis' go together, and I certainly don't think that the Minister for Education and Welsh Language would agree with you either. I think it's fair to say that the recruitment to ITE of students studying to teach physics does remain below our desired position, and ITE partnerships and the Education Workforce Council do have a programme - you asked what we're doing: they do have a programme - to encourage more entrants into ITE. We have a marketing strategy that targets those subjects that are more challenging for recruitment, and STEM subjects clearly is an area where activity is undertaken. I know that the Minister is also trying to identify students who are now in England at the moment, from Wales, to encourage them to come back to Wales to teach.
Welsh: Wel, nid wyf i'n adnabod y darlun rydych chi'n ei bortreadu. Yn sicr nid wyf i'n credu bod athrawon ffiseg a'r gair 'argyfwng' yn mynd gyda'i gilydd, ac yn sicr nid wyf i'n credu y byddai'r Gweinidog Addysg a'r Gymraeg yn cytuno â chi chwaith. Rwy'n credu ei bod hi'n deg dweud bod recriwtio myfyrwyr sy'n astudio i addysgu ffiseg i addysg athrawon gychwynnol yn parhau i fod yn is na'r sefyllfa y byddem ni'n dymuno ei gweld, ac mae gan bartneriaethau addysg athrawon gychwynnol a Chyngor y Gweithlu Addysg raglen - fe wnaethoch chi ofyn beth rydym ni'n ei wneud: mae ganddyn nhw raglen - i annog mwy o newydd-ddyfodiaid i addysg athrawon gychwynnol. Mae gennym ni strategaeth farchnata sy'n targedu'r pynciau hynny sy'n fwy heriol ar gyfer recriwtio, ac mae pynciau STEM yn amlwg yn faes lle mae gweithgarwch yn cael ei wneud. Rwy'n gwybod bod y Gweinidog hefyd yn ceisio canfod myfyrwyr sydd yn Lloegr ar hyn o bryd, o Gymru, i'w hannog nhw i ddod yn ôl i Gymru i addysgu.