English: May I say how much I welcome this motion today, not for my sake or that of any of us here as Senedd Members now, but for those who would never consider that it was a possibility for them to become a Member of the Senedd - people with caring responsibilities, for example, not only with children, but perhaps with an elderly parent or a partner who needs their support; disabled people who think that they could never be here regularly because of their conditions, and the fact that the need to be in Cardiff is a barrier to them thinking that they could be a representative of their region or constituency; and those who live far away too? I'm lucky; I represent South Wales Central. It's not far for me to travel here to the Senedd; it is, in fact, within my region. But, for those who have to travel perhaps 20 hours a week just to be here, that is a barrier for many in considering becoming a Member of the Senedd. So, I welcome this. If we are to have a Senedd that is democratic and representative, and has 96 Members, if that comes to pass, then I want it to be a Senedd that represents the whole of Wales, and I welcome this. Of course, there will be times when there are benefits to being here in Cardiff. Most of us try to be here, and there are so many benefits when we can come together, in terms of sharing ideas, getting to know each other in committees and so on. But, being here all of the time isn't necessary, and we have shown that it can work through the COVID period. I am very disappointed to hear some comments from the Tories in the press today, talking about 'representation from the Senedd, not the sofa'. Well, we all have offices within our constituencies and regions; we can represent our constituents there. I also think that we need to bear in mind that the vast majority of us have taken advantage of this at times. Certainly, when one gets a phone call from their child's school to say that they're unwell, for example, the fact that you can be there to collect them and can continue to contribute to the Senedd is extremely important, and it means that you aren't penalised for being a parent, because it is possible for you to participate. There were so many times when I was a county councillor when I was criticised if I missed one meeting because it wasn't possible to participate in a hybrid manner, as compared to a man who was perhaps retired who could attend all meetings. Did that mean that I was a lesser representative of my community because I missed that one meeting? The fact that I was then able to be there, with my child at home, whilst also representing my community, that made a very real difference, because people do use that against you, if you look at just the record of attendance. That doesn't mean that you are not an effective representative. Having spoken to people with disabilities too who welcome this change, they've said that this would mean that they could stand, because the greatest barrier is having to be here for every session and having to be here to vote. So, I warmly welcome this. I very much hope that the Conservatives will rethink some of their derogatory comments, in my view, because our democracy isn't open to everyone as things stand. This is an important step forward; it won't remove all barriers, but it is an important step forward and I welcome it.
Welsh: A gaf i ddweud faint ydw i'n croesawu'r cynnig hwn heddiw, nid er fy mwyn i na'r un ohonom ni sydd yma yn Aelodau o'r Senedd rŵan, ond y rhai hynny sydd byth yn ystyried y gallan nhw fod yn Aelod o'r Senedd - pobl sydd â rolau gofalu, er enghraifft, ac nid dim ond â phlant, ond efallai â rhiant oedrannus neu bartner sydd angen eu cefnogaeth nhw; pobl anabl sydd yn meddwl eu bod nhw byth yn mynd i allu bod yma yn rheolaidd oherwydd y cyflyrau sydd ganddyn nhw, a bod y ffaith bod angen bod yng Nghaerdydd yn rhwystr iddyn nhw feddwl y gallan nhw fod yn gynrychiolydd yn eu rhanbarth neu eu hardal nhw; a'r rhai sydd yn byw yn bell hefyd? Dwi'n lwcus; dwi'n cynrychioli Canol De Cymru. Dydy hi ddim yn bell i mi ddod yma i'r Senedd; mae'r Senedd o fewn fy rhanbarth i. Ond, eto, am y rhai sydd wedyn yn gorfod teithio efallai 20 awr yr wythnos dim ond er mwyn gallu bod yma, mae hynny yn rhwystr i nifer ystyried bod yn Aelod o'r Senedd. Felly, dwi'n croesawu hyn. Os ydyn ni am gael Senedd sydd yn ddemocrataidd, yn gynrychioladol ac sydd hefyd â 96 o Aelodau, os daw hynny, dwi eisiau iddi fod yn Senedd sydd yn cynrychioli Cymru yn ei holl gyfanrwydd, a dwi'n croesawu hyn yn fawr. Wrth gwrs, mae yna adegau pan fydd hi'n fanteisiol bod yma yng Nghaerdydd. Mae'r mwyafrif ohonom ni yn ceisio bod yma, ac mae yna gymaint o fanteision pan fyddwn ni ynghyd, o ran gallu rhannu syniadau, dod i adnabod ein gilydd mewn pwyllgorau ac ati. Ond, dydy bod yma bob tro ddim yn angenrheidiol, ac rydyn ni wedi dangos ei fod yn gweithio drwy gyfnod COVID. Mi ydw i'n siomedig iawn o glywed sylwadau rhai o'r Torïaid yn y wasg heddiw, yn sôn am 'gynrychioli o'r Senedd ac nid o'r soffa'. Wel, mae gennym ni gyd swyddfeydd o fewn ein rhanbarthau a'n hetholaethau; mae'n bosibl i ni fod yn cynrychioli yn y fan yna. A dwi'n meddwl bod yn rhaid i ni feddwl hefyd ein bod, y mwyafrif helaeth ohonom ni, wedi manteisio ar hyn ar adegau. Yn sicr, pan fydd rhywun yn cael galwad ffôn o ysgol ei blentyn i ddweud eu bod nhw'n sâl, mae'r ffaith eich bod chi'n gallu bod yna i'w casglu nhw ac, efallai, cyfrannu i'r Senedd yn eithriadol o bwysig ac yn golygu eich bod chi ddim yn cael eich cosbi am fod yn rhiant, oherwydd ei bod hi'n bosibl i chi fod yna. Gymaint o weithiau pan oeddwn i'n gynghorydd sir, mi oeddwn yn cael fy meirniadu os oeddwn i'n colli un cyfarfod oherwydd doedd hi ddim yn bosibl i fi fod yn hybrid, o gymharu efo, efallai, dyn a oedd wedi ymddeol ac a oedd yn gallu bod ym mhob cyfarfod. A oedd hynny'n golygu fy mod i'n llai o gynrychiolydd o fy nghymuned oherwydd fy mod i'n methu un cyfarfod? Mae'r ffaith, wedyn, fy mod i'n gallu bod yno efo fy mhlentyn gartref ac yn gallu cynrychioli fy nghymuned, mi wnaeth hynny wahaniaeth gwirioneddol, oherwydd mae pobl yn defnyddio hynny yn eich erbyn chi, os ydych chi'n edrych dim ond ar record bod yn bresennol. Dydy hynny ddim yn golygu eich bod chi ddim yn gynrychiolydd effeithiol. O siarad â phobl ag anableddau hefyd a oedd yn croesawu'r newid hwn, dywedwyd y byddai hyn yn golygu y gallan nhw sefyll, oherwydd y rhwystr mwyaf yw gorfod bod yma ar gyfer pob un sesiwn ac i bleidleisio. Felly, dwi'n croesawu hyn yn fawr. Dwi'n gobeithio'n fawr y gwnaiff y Torïaid ailfeddwl rhai o'u sylwadau dirmygus, yn fy marn i, oherwydd dydy'n democratiaeth ni ddim yn agored i bawb fel y mae hi. Mae hwn yn gam pwysig ymlaen; ni fydd yn datrys pob rhwystr, ond mae'n gam pwysig ymlaen a dwi'n ei groesawu'n fawr.