English: I'd like to welcome the Minister's statement this afternoon and this budget. It's probably the toughest budget around any of us in this place have seen, and certainly in the three Senedds I've sat in, this has been the most difficult year for any Government at any time. So, I think whatever our individual politics and whatever our individual views on the decisions that the Minister takes, I think we should congratulate her and give thanks to her, her team and the Government who have worked so hard to ensure that we've actually got money through the system and out of the door, sustaining and supporting jobs, businesses and public services in the most difficult of times. I'd like to address three aspects of the budget this afternoon. First of all, overall spending on COVID over this period; secondly, the impact of the UK budget announced last week; and finally, the Welsh Government's plans for an investment-led, jobs-led recovery from COVID. It's fair to say that COVID has dominated our discussions over the last year and in looking back over the current budget, but it's also dominated our discussions and our debates on this budget for next year as well. I strongly welcome the support and help that's been made available for people, and I continue to do so. The emergency assistance provided by the Welsh Government over the last year is something that has sustained many families and many communities throughout the country, but we know that's not going to stop at the end of this financial year, and I'm glad to see that the Government is putting in place the structures, the frameworks and the funding to ensure that we're able to continue to support people over the coming period. The second aspect is that of the UK budget. What we saw last week was austerity with better PR: more investment in the Chancellor's own brand and ambitions than investment in the people we represent. We saw sleight of hand, warm words but more of the failed austerity. And, do you know, I listened to Conservative Members slavishly reading out their lines to take? I would say to those Members: do your own work, read yourselves, do your own research, and what you'll see is something different. You'll see the Institute for Fiscal Studies describing the budget figures as being implausibly low. You'll see the Resolution Foundation saying that it doesn't feel like the end of austerity, particularly if you're running a local authority or a prison. What you're seeing is a Welsh budget that's 4 per cent lower in real terms than a decade ago, and what you're going to see is a real squeeze on public services in the coming years. We've seen already what the UK Government thinks of health service workers. Well, we're going to see that extended over the next decade to all public service workers, and that's something not to be proud of but to be deeply ashamed of. And finally, Deputy Presiding Officer, what are the plans for an investment-led, jobs-led recovery? I've been hugely impressed by the work of the finance Minister and of other Ministers within the Welsh Government, corralling money to invest in our communities. We already know that there is no additional capital funding in Wales in the next financial year, but it's gone further than that, and we've seen further sleights of hand and broken promises. The UK Government is being fundamentally dishonest in its approach. The shared prosperity fund to the levelling-up fund, we are seeing money being taken out of Wales, investment being taken out of Wales. We are seeing a Government that is concerned about its image and its identity but that doesn't, frankly, give a damn about its people, and that really worries me, because we are going to have to see more investment in people and structures and businesses in the next year than we've seen in decades, and it's not being done fairly and it's not being done at the level it needs to happen. We have seen the UK Government channelling money to Tory seats in the north of England and taking money out of Wales, breaking promises on replacing European funding, breaking promises on delivering investment, breaking promises on being a fair player. We are seeing a dishonest Government acting in a way in which I could never have believed a Government would act in the past. So, in closing, I will be supporting the Welsh Government this afternoon in this Bill, but that won't surprise anybody. But what I want to be able to do as well over the coming year, and if I'm re-elected in May to represent Blaenau Gwent, is I'll be campaigning for the investment that this borough needs, that our people need, that these communities require to recover from COVID, and that means a Welsh Government providing that investment, because we know we can't trust the Tories to do so.
Welsh: Hoffwn groesawu datganiad y Gweinidog y prynhawn yma a'r gyllideb hon. Mae'n debyg mai dyma'r gyllideb anoddaf y mae unrhyw un ohonom ni yn y fan yma wedi'i gweld, ac yn sicr yn y tair Senedd yr wyf wedi eistedd ynddynt, dyma'r flwyddyn anoddaf i unrhyw Lywodraeth ar unrhyw adeg. Felly, rwy'n credu beth bynnag yw ein gwleidyddiaeth unigol a beth bynnag yw ein barn unigol am y penderfyniadau y mae'r Gweinidog yn eu gwneud, rwy'n credu y dylem ei llongyfarch a diolch iddi hi, ei thîm a'r Llywodraeth sydd wedi gweithio mor galed i sicrhau bod arian yn mynd drwy'r system ac allan trwy'r drws, gan gynnal a chefnogi swyddi, busnesau a gwasanaethau cyhoeddus yn y cyfnod anoddaf. Hoffwn ymdrin â thair agwedd ar y gyllideb y prynhawn yma. Yn gyntaf oll, gwariant cyffredinol ar COVID dros y cyfnod hwn; yn ail, effaith cyllideb y DU a gyhoeddwyd yr wythnos diwethaf; ac yn olaf, cynlluniau Llywodraeth Cymru ar gyfer adferiad a arweinir gan fuddsoddiad, a arweinir gan swyddi, ar ôl COVID. Mae'n deg dweud y bu ein trafodaethau'n canolbwyntio ar COVID dros y flwyddyn ddiwethaf ac wrth edrych yn ôl dros y gyllideb bresennol, ond mae hefyd wedi bwrw cysgod dros ein trafodaethau a'n dadleuon ar y gyllideb hon ar gyfer y flwyddyn nesaf hefyd. Rwy'n croesawu'n fawr y gefnogaeth a'r cymorth sydd ar gael i bobl, ac rwy'n parhau i wneud hynny. Mae'r cymorth brys a ddarparwyd gan Lywodraeth Cymru dros y flwyddyn ddiwethaf yn rhywbeth sydd wedi cynnal llawer o deuluoedd a llawer o gymunedau ledled y wlad, ond rydym yn gwybod nad yw hynny'n mynd i ddod i ben ar ddiwedd y flwyddyn ariannol hon, ac rwy'n falch o weld bod y Llywodraeth yn rhoi'r strwythurau, y fframweithiau a'r cyllid ar waith i sicrhau ein bod yn gallu parhau i gefnogi pobl dros y cyfnod sydd i ddod. Yr ail agwedd yw cyllideb y DU. Yr hyn a welsom ni yr wythnos diwethaf oedd cyni gyda gwell cysylltiadau cyhoeddus: mwy o fuddsoddiad ym mrand ac uchelgeisiau'r Canghellor ei hun na buddsoddiad yn y bobl a gynrychiolwn. Gwelsom gonsuriaeth, geiriau cynnes ond mwy o'r cyni aflwyddiannus. A wyddoch chi, gwrandewais ar Aelodau Ceidwadol yn darllen eu llinellau'n slafaidd? Byddwn yn dweud wrth yr Aelodau hynny: gwnewch eich gwaith eich hun, darllenwch eich hunain, gwnewch eich ymchwil eich hun, a'r hyn a welwch fydd rhywbeth gwahanol. Byddwch yn gweld y Sefydliad Astudiaethau Cyllid yn disgrifio ffigurau'r gyllideb fel rhai sy'n amhosibl o isel. Fe welwch y Resolution Foundation yn dweud nad yw'n teimlo fel diwedd cyni, yn enwedig os ydych chi'n rhedeg awdurdod lleol neu garchar. Yr hyn yr ydych chi'n ei weld yw cyllideb i Gymru sydd 4 y cant yn is mewn termau real na degawd yn ôl, a'r hyn yr ydych chi'n mynd i'w weld yw gwasgfa wirioneddol ar wasanaethau cyhoeddus yn y blynyddoedd i ddod. Rydym ni eisoes wedi gweld barn Llywodraeth y DU am weithwyr y gwasanaeth iechyd. Wel, rydym ni'n mynd i weld hynny'n cael ei ymestyn dros y degawd nesaf i bob gweithiwr gwasanaeth cyhoeddus, ac mae hynny'n rhywbeth i beidio â bod yn falch ohono ond i fod â chywilydd mawr ohono. Ac yn olaf, Dirprwy Lywydd, beth yw'r cynlluniau ar gyfer adferiad sy'n cael ei arwain gan fuddsoddiad ac sy'n cael ei arwain gan swyddi? Mae gwaith y Gweinidog cyllid a Gweinidogion eraill o fewn Llywodraeth Cymru wedi creu argraff fawr arnaf, gan gronni arian i fuddsoddi yn ein cymunedau. Rydym eisoes yn gwybod nad oes cyllid cyfalaf ychwanegol yng Nghymru yn y flwyddyn ariannol nesaf, ond mae wedi mynd ymhellach na hynny, ac rydym wedi gweld rhagor o gonsuriaeth ac addewidion wedi torri. Mae Llywodraeth y DU yn gwbl anonest yn ei dull gweithredu. O'r gronfa ffyniant gyffredin i'r gronfa codi'r gwastad, rydym yn gweld arian yn cael ei dynnu allan o Gymru, buddsoddiad yn cael ei dynnu allan o Gymru. Rydym yn gweld Llywodraeth sy'n pryderu am ei delwedd a'i hunaniaeth ond un nad yw'n poeni dim am ei phobl, ac mae hynny'n fy mhoeni i'n fawr, oherwydd bydd yn rhaid inni weld mwy o fuddsoddi mewn pobl a strwythurau a busnesau yn y flwyddyn nesaf nag yr ydym ni wedi'i weld ers degawdau, ac nid yw'n cael ei wneud yn deg ac nid yw'n cael ei wneud ar y lefel y mae angen iddi ddigwydd. Rydym wedi gweld Llywodraeth y DU yn sianelu arian i seddi'r Torïaid yng ngogledd Lloegr ac yn tynnu arian allan o Gymru, yn torri addewidion ar ddisodli cyllid Ewropeaidd, torri addewidion ynghylch sicrhau buddsoddiad, torri addewidion ynghylch bod yn chwaraewr teg. Rydym yn gweld Llywodraeth anonest yn gweithredu mewn ffordd na allwn fyth fod wedi credu y byddai Llywodraeth yn gweithredu yn y gorffennol. Felly, i gloi, byddaf yn cefnogi Llywodraeth Cymru y prynhawn yma o ran y Bil hwn, ond ni fydd hynny'n syndod i neb. Ond yr hyn yr wyf eisiau ei wneud hefyd dros y flwyddyn i ddod, ac os caf fy ailethol ym mis Mai i gynrychioli Blaenau Gwent, yw y byddaf i'n ymgyrchu dros y buddsoddiad sydd ei angen ar y fwrdeistref hon, sydd ei angen ar ein pobl, bod angen i'r cymunedau hyn wella o COVID, ac mae hynny'n golygu Llywodraeth Cymru yn darparu'r buddsoddiad hwnnw, oherwydd rydym ni'n gwybod na allwn ymddiried yn y Torïaid i wneud hynny.