English: Llywydd, I had thought twice about participating in the debate, because, in the light of everything that's happening, it all seemed a little bit untimely, but also one where it comes from a party that has no democratic mandate in this Chamber. It's a motion proposed by a party that has never been elected to this Assembly; there's never been an Assembly election in which the Brexit Party has appeared on any ballot paper; they've never had the endorsement of any manifesto or policy proposal in the Welsh Assembly; and their presence in this Chamber is, effectively, an unforeseen consequence of an electoral system that was intended to broaden democratic representation, but has, in my view, been abused to subvert its real democratic objective. And you have to ask what is the real purpose of this motion. Well, I think it is an opportunist attempt to exploit a minority of anti-politics populism, in the hope it will provide them with some electoral basis during the next Assembly elections when they wish to return to this Chamber. It is, in my view, a motion that is a cynical and a blatant attempt at vested political interest and survival. And one of the amendments is from a Member who cannot even be bothered to live in Wales. In other countries, this merry-go-round of party switching, renaming, recreation, to suit the whims and self-interests of the individuals concerned, is, and I regard as - well, certainly in other countries, it would be regarded as undemocratic. And the creation of this Assembly - this Parliament now - is the result of mandates from a variety of general elections and from referenda, and there is a clear democratic mandate for it. Devolution to me is about empowerment, it is about the decentralisation of power and bringing it as close to the people as possible. It is true that there has been a major loss of confidence in our democratic political system, and that the deep divisions in our society over Brexit have contributed to this, undoubtedly, and we have to address this. But we must continue to look at ways of increasingly empowering communities, and strengthening community and local government, and that these take place within a framework of common values. And we shouldn't ignore what we have so far been able to achieve through the decentralisation of power to the people of Wales, which devolution has enabled us to achieve. Those of us who were brought up during the pre-devolution era, in particular the Thatcher era, are well aware of the failures of the top-down, centralised, autocratic political system that we were subjected to. And since then, with devolution, we have resisted, for example, the privatisation of the NHS taking place in England. We have resisted the privatisation and fragmentation of education that is taking place there. We've resisted the attempts to introduce systems of selective education that is happening in England. And we've protected agricultural workers in Wales, public sector workers' rights within Wales. We've led the way in social partnership, in organ transplantation, in tenants' rights, and economically we have the highest levels of employment that we have had for decades - levels of employment that we could have only dreamt of decades ago. In Wales we have the largest school-building programme of anywhere in the United Kingdom, and we provide free medicine in Wales, unlike in England. And we are now extending our democratic entitlement to vote to 16-year-olds. So, we have achieved this, and we've achieved much more, in a decade of Tory austerity, which has deprived us of billions of pounds of public funding. And of course there is a long way to go, and much to do, of course, and there are failures, and there are things that go wrong. But in that respect I'll say this, and I say to those who weren't brought up during the pre-devolution period: when we talk about the mistakes and the errors that we made, and the things that go wrong, well, that's because we know about them, we can debate them, we can hold Government to account. In the pre-devolution period, we never could - we never knew about them, and they were hidden in the annals. That was the type of democracy that we had at that stage, and that's why the decentralisation of power was so important, and why devolution was so important. We can now hold our politicians and political institutions to account in a way that we never could before. This motion, Llywydd, is a negative, it's a destructive motion, of the type that we have learnt to expect from the far right. It contributes nothing to the challenges facing Wales, and it should be rejected outright.
Welsh: Lywydd, roeddwn wedi meddwl ddwywaith ynglŷn â chymryd rhan yn y ddadl, oherwydd, yng ngoleuni popeth sy'n digwydd, roedd y cyfan yn ymddangos braidd yn anamserol, ond hefyd yn un lle mae'n dod gan blaid sydd heb unrhyw fandad democrataidd yn y Siambr hon. Mae'n gynnig a gyflwynir gan blaid nad yw erioed wedi'i hethol i'r Cynulliad hwn; ni fu erioed etholiad Cynulliad lle mae Plaid Brexit wedi ymddangos ar unrhyw bapur pleidleisio; nid ydynt erioed wedi cael cefnogaeth unrhyw faniffesto neu gynnig polisi yng Nghynulliad Cymru; ac i bob pwrpas, mae eu presenoldeb yn y Siambr hon yn ganlyniad annisgwyl system etholiadol a fwriadwyd i ehangu cynrychiolaeth ddemocrataidd, ond sydd, yn fy marn i, wedi cael ei chamddefnyddio i danseilio ei gwir amcan democrataidd. Ac mae'n rhaid ichi ofyn beth yw gwir bwrpas y cynnig hwn. Wel, rwy'n credu ei fod yn ymgais fanteisgar i ymelwa ar leiafrif o boblyddiaeth wrth-wleidyddol, yn y gobaith y bydd yn rhoi rhywfaint o sail etholiadol iddynt yn ystod etholiadau nesaf y Cynulliad pan fyddant yn dymuno dychwelyd i'r Siambr hon. Yn fy marn i, mae'n gynnig sy'n ymgais sinigaidd a digywilydd i hybu buddiannau breintiedig a goroesiad gwleidyddol. A daw un o'r gwelliannau gan Aelod na all hyd yn oed drafferthu byw yng Nghymru. Mewn gwledydd eraill, mae'r gêm hon o newid pleidiau, ailenwi, ail-greu, yn ôl mympwyon a hunan-fudd yr unigolion dan sylw, yn annemocrataidd, ac rwy'n ei ystyried yn annemocrataidd - wel, yn sicr mewn gwledydd eraill, byddai'n cael ei ystyried yn annemocrataidd. Ac mae creu'r Cynulliad hwn - y Senedd hon bellach - yn ganlyniad i fandadau amryw o etholiadau cyffredinol a refferenda, ac mae mandad democrataidd clir o'i blaid. Mae datganoli i mi yn ymwneud â grymuso, mae'n ymwneud â datganoli grym a'i ddwyn mor agos at y bobl ag y bo modd. Mae'n wir fod llawer iawn o hyder wedi'i golli yn ein system wleidyddol ddemocrataidd, a bod y rhaniadau dwfn yn ein cymdeithas ynglŷn â Brexit wedi cyfrannu at hyn, yn ddiau, a rhaid inni fynd i'r afael â hyn. Ond mae'n rhaid i ni barhau i edrych ar ffyrdd o rymuso cymunedau fwyfwy, ac atgyfnerthu llywodraeth leol a chymunedau, a sicrhau bod y rhain yn digwydd o fewn fframwaith o werthoedd cyffredin. Ac ni ddylem anwybyddu'r hyn y gallasom ei gyflawni hyd yma drwy ddatganoli grym i bobl Cymru, fel y mae datganoli wedi ein galluogi i'w gyflawni. Mae'r rheini ohonom a gafodd eu magu yn ystod y cyfnod cyn datganoli, yn enwedig cyfnod Thatcher, yn ymwybodol iawn o fethiannau'r system wleidyddol ganolog, unbenaethol, o'r brig i lawr roeddem yn ddarostyngedig iddi. Ac ers hynny, gyda datganoli, rydym wedi atal preifateiddio'r GIG, er enghraifft, fel sy'n digwydd yn Lloegr. Rydym wedi gwrthsefyll y preifateiddio a'r darnio sy'n digwydd yno ym myd addysg. Rydym wedi gwrthwynebu ymdrechion i gyflwyno systemau addysg detholus fel sy'n digwydd yn Lloegr. Ac rydym wedi gwarchod gweithwyr amaethyddol yng Nghymru, hawliau gweithwyr y sector cyhoeddus yng Nghymru. Rydym wedi arwain y ffordd ym maes partneriaeth gymdeithasol, trawsblannu organau, hawliau tenantiaid, ac yn economaidd mae lefelau cyflogaeth yn uwch nag a welwyd ers degawdau - lefelau cyflogaeth na fyddem ond wedi breuddwydio amdanynt ddegawdau'n ôl. Yng Nghymru mae gennym y rhaglen adeiladu ysgolion fwyaf yn unrhyw ran o'r Deyrnas Unedig, ac rydym yn darparu meddyginiaeth am ddim yng Nghymru, yn wahanol i Loegr. Ac rydym bellach yn ymestyn ein hawl ddemocrataidd i bleidleisio i gynnwys pobl ifanc 16 oed. Felly, rydym wedi cyflawni hyn, ac rydym wedi cyflawni llawer mwy, mewn degawd o gyni gan y Torïaid, sydd wedi ein hamddifadu o biliynau o bunnoedd o arian cyhoeddus. Ac wrth gwrs mae ffordd bell i fynd, a llawer i'w wneud, ac mae yna fethiannau, ac mae yna bethau sy'n mynd o chwith. Ond ar hynny, fe ddywedaf hyn, a dywedaf wrth y rhai na chawsant eu magu yn ystod y cyfnod cyn datganoli: pan soniwn am y camgymeriadau a wnaethom, a'r pethau sy'n mynd o chwith, wel, mae hynny'n digwydd am ein bod yn gwybod amdanynt, gallwn eu trafod, gallwn ddwyn y Llywodraeth i gyfrif. Yn y cyfnod cyn datganoli, ni allem byth wneud hynny - nid oeddem yn gwybod amdanynt, ac roeddent wedi'u cuddio. Dyna'r math o ddemocratiaeth a oedd gennym bryd hynny, a dyna pam fod datganoli grym mor bwysig, a pham fod datganoli mor bwysig. Gallwn yn awr ddwyn ein gwleidyddion a'n sefydliadau gwleidyddol i gyfrif mewn ffordd na allem byth mo'i wneud o'r blaen. Mae'r cynnig hwn, Lywydd, yn negyddol, mae'n gynnig dinistriol, o'r math rydym wedi dysgu ei ddisgwyl gan y dde eithafol. Nid yw'n cyfrannu dim at yr heriau sy'n wynebu Cymru, a dylid ei wrthod yn llwyr.