techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Thank you, Rhun. The Health Foundation report recently stated that the need for social care funding was going to double in the next 13 years. Don't you think we should be planning now, not waiting for the next few years and then suddenly having to find all this funding? I do appreciate that £50 million has been put in to help us with winter preparedness, but the fundamental basis is, if this was a business, you wouldn't allow it to go that length of time - you would start to plan, and you would start to fund it now. Would you agree?
Welsh: Diolch i chi, Rhun. Dywedodd adroddiad y Sefydliad Iechyd yn ddiweddar fod yr angen am gyllid gofal cymdeithasol yn mynd i ddyblu yn y 13 mlynedd nesaf. Onid ydych yn credu y dylem fod yn cynllunio yn awr, nid aros am yr ychydig flynyddoedd nesaf a gorfod dod o hyd i'r holl gyllid hwn yn sydyn? Rwy'n derbyn bod £50 miliwn wedi cael ei neilltuo i'n helpu i fod yn barod ar gyfer y gaeaf, ond yn y bôn, pe bai hwn yn fusnes, ni fuasech yn caniatáu iddo barhau'r holl amser hwnnw - buasech yn dechrau cynllunio, a buasech yn dechrau ei ariannu yn awr. A ydych chi'n cytuno?
English: Thank you. I have selected the three amendments to the motion and I call on the Minister for Social Services and Public Health to move amendment 1 formally, in the name of Jane Hutt.
Welsh: Diolch. Rwyf wedi dethol y tri gwelliant i'r cynnig a galwaf ar y Gweinidog Gwasanaethau Cymdeithasol ac Iechyd y Cyhoedd i gynnig gwelliant 1 yn enw Jane Hutt yn ffurfiol.
English: Thank you. I call on Suzy Davies to move amendments 2 and 3, tabled in the name of Paul Davies.
Welsh: Diolch. Galwaf ar Suzy Davies i gynnig gwelliannau 2 a 3, a gyflwynwyd yn enw Paul Davies.
English: [Continues.] - other ways of doing things.
Welsh: [Yn parhau.] - am ffyrdd eraill o wneud pethau.
English: Thank you very much for taking the intervention. I was just listening to your point about driving down the costs within the private sector; would you accept as well that there's a difficulty with local authorities being able to pay more to those private contractors as well?
Welsh: Diolch yn fawr iawn am gymryd yr ymyriad. Roeddwn i'n gwrando ar eich pwynt am wthio costau i lawr yn y sector preifat; a fuasech yn derbyn hefyd fod yna anhawster gydag awdurdodau lleol yn gallu talu mwy i'r contractwyr preifat hynny?
English: Are you winding up, please? You're well over time.
Welsh: A ydych yn dirwyn i ben, os gwelwch yn dda? Rydych ymhell dros yr amser.
English: We are calling on the Government to cease closing the patchwork of community hospitals and to move towards creating health and care hubs in our communities anew, such as the one that I hope to see in Waunfawr in my own constituency before too long. These are an important part of the care chain that we want to see in Wales for the future.
Welsh: Rydym yn galw ar y Llywodraeth i roi'r gorau i gau'r clytwaith o ysbytai cymunedol, a hefyd i symud i greu hybiau gofal ac iechyd cymunedol newydd, fel yr un yr wyf i'n gobeithio ei weld yn Waunfawr yn fy etholaeth i cyn hir. Mae'r rhain yn rhan bwysig o'r gadwyn ofal yr ydym am ei gweld yng Nghymru i'r dyfodol.
English: Would you give way? Would you agree, recognising - [Inaudible.] - out of date, buildings need to be replaced, that shouldn't have been done without transition and without replacement beds?
Welsh: A wnewch chi ildio? A fuasech yn cytuno, gan gydnabod - [Anghlywadwy.] - bod angen adnewyddu hen adeiladau anaddas, na ddylid bod wedi gwneud hynny heb bontio a heb fod gwelyau eraill ar gael yn eu lle?
English: I totally understand and agree with that. When moving services or closing hospital services, there need to be services in place before other services are closed. I think the point I'm trying to make is that we shouldn't use the closure of community hospitals, and oppose the closure of community hospitals, just because the community wants to oppose that, because I think everybody wants to keep what they have. I think sometimes we have to look at the bigger picture, and that's really the point that I was making. So, I will be supporting the amendment from the Welsh Government that recognises the role that community hospitals may have in a wider capacity, but crucially recognises the significance of the £60 million integrated care fund and the £40 million fund to develop integrated health and social care centres, at the heart of which may or may not be community hospitals.
Welsh: Rwy'n deall hynny'n iawn ac yn cytuno. Wrth symud gwasanaethau neu gau gwasanaethau ysbyty, mae angen cael gwasanaethau yn eu lle cyn cau gwasanaethau eraill. Rwy'n meddwl mai'r pwynt rwy'n ceisio ei wneud yw na ddylem ddefnyddio cau ysbytai cymuned, a gwrthwynebu cau ysbytai cymuned, am ddim rheswm heblaw'r ffaith fod y gymuned eisiau gwrthwynebu hynny, oherwydd rwy'n meddwl bod pawb yn awyddus i gadw'r hyn sydd ganddynt. Byddaf yn meddwl weithiau fod yn rhaid i ni edrych ar y darlun ehangach, a dyna'r pwynt yr oeddwn yn ei wneud mewn gwirionedd. Felly, byddaf yn cefnogi'r gwelliant gan Lywodraeth Cymru sy'n cydnabod y rôl ehangach y gallai ysbytai cymuned ei chael, ond sy'n cydnabod yn allweddol arwyddocâd y gronfa gofal integredig gwerth £60 miliwn a'r gronfa £40 miliwn i ddatblygu canolfannau iechyd a gofal cymdeithasol integredig, ac efallai y bydd ysbytai cymuned wrth wraidd hynny, neu efallai na fyddant.
English: Thank you very much. I call the Minister for Social Services and Public Health, Rebecca Evans.
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Galwaf ar y Gweinidog Gwasanaethau Cymdeithasol ac Iechyd y Cyhoedd, Rebecca Evans.
English: I was referring to 2006, when there most clearly was. That's why we generated a campaign, with hundreds and hundreds of mayors and residents on the steps outside. And paradoxically, and oddly, in 2011, the closure programme announced by health boards matched exactly the Labour Welsh Government closure campaign from five years previously.
Welsh: Roeddwn yn cyfeirio at 2006, pan oedd yn amlwg iawn fod yna raglen o'r fath yn bodoli. Dyna pam y trefnwyd ymgyrch, gyda channoedd ar gannoedd o feiri a thrigolion ar y grisiau y tu allan. Yn baradocsaidd, ac yn rhyfedd, yn 2011, roedd y rhaglen gau a gyhoeddwyd gan y byrddau iechyd yr un fath yn union ag ymgyrch gau Llywodraeth Lafur Cymru bum mlynedd ynghynt.
English: Thank you very much. The proposal is to agree the motion without amendment. Does any Member object? [Objection]. Okay, we'll move to voting time, then.
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Y cynnig yw derbyn y cynnig heb ei ddiwygio. A oes unrhyw Aelod yn gwrthwynebu? [Gwrthwynebiad]. Iawn, symudwn ymlaen at y cyfnod pleidleisio, felly.
English: I call for a vote on amendment 1, tabled in the name of Jane Hutt. Open the vote. Close the vote. For the amendment 39, no abstentions, 13 against, therefore amendment 1 is carried.
Welsh: Galwaf am bleidlais ar welliant 1, a gyflwynwyd yn enw Jane Hutt. Agorwch y bleidlais. Caewch y bleidlais. O blaid y gwelliant 39, neb yn ymatal, 13 yn erbyn, felly derbyniwyd gwelliant 1.
English: I call for a vote on amendment 2, tabled in the name of Paul Davies. Open the vote. Close the vote. For the amendment 51, no abstentions, one against, therefore the amendment 2 is carried.
Welsh: Galwaf am bleidlais ar welliant 2, a gyflwynwyd yn enw Paul Davies. Agorwch y bleidlais. Caewch y bleidlais. O blaid y gwelliant 51, neb yn ymatal, 1 yn erbyn, felly derbyniwyd gwelliant 2.
English: I call for a vote on amendment 3, tabled in the name of Paul Davies. Open the vote. Close the vote. For the amendment 51, no abstentions, one against, therefore amendment 3 is agreed.
Welsh: Galwaf am bleidlais ar welliant 3, a gyflwynwyd yn enw Paul Davies. Agorwch y bleidlais. Caewch y bleidlais. O blaid y gwelliant 51, neb yn ymatal, 1 yn erbyn, felly derbyniwyd gwelliant 3.
English: Open the vote. Close the vote. For the motion 38, no abstentions, 14 against, therefore the motion as amended is agreed.
Welsh: Agorwch y bleidlais. Caewch y bleidlais. O blaid y cynnig 38, neb yn ymatal, 14 yn erbyn, felly derbyniwyd y cynnig fel y'i diwygiwyd.
English: We now move to the short debate. If Members are leaving the Chamber, can you do so quietly and quickly, please? Thank you. We now move to the short debate and I call on Nick Ramsay to speak on the topic he has chosen. Nick.
Welsh: Symudwn yn awr at y ddadl fer. Os oes Aelodau'n gadael y Siambr, a wnewch chi hynny'n ddistaw ac yn gyflym os gwelwch yn dda? Diolch. Symudwn yn awr at y ddadl fer a galwaf ar Nick Ramsay i siarad ar y pwnc y mae wedi'i ddewis. Nick.
English: Cities are widely recognised by the policy wonks as the engine of economic growth, and connectivity between cities and their hinterlands is a key ingredient of spreading that economic success to the whole region, not just those at the centre. We have to acknowledge that the Valleys were the original engine of Cardiff's past growth, and therefore we have a responsibility to ensure that the Valleys benefit from Cardiff's current growth. We can see from the examples of both Manchester and Stuttgart that successful large-scale regeneration through expansion of the knowledge sector has to be underpinned by a metropolitan rapid transit network. At the moment, 80 per cent of the nearly 80,000 people who commute into Cardiff come by car. It's unsustainable now and getting worse by the day. It was, frankly, embarrassing when young people at the recent mock COP seminar last Friday said, 'Why can't we have the modern integrated transport system they have in Ireland?', to which I had no answer. Why indeed? It's a matter of urgency to get on with the metro, without which new businesses and new talent will not come to this region.
Welsh: Mae arbenigwyr polisi yn cydnabod yn eang mai dinasoedd yw peiriannau twf economaidd, ac mae cysylltedd rhwng dinasoedd a'u cefnwledydd yn elfen allweddol yn y broses o ledaenu'r llwyddiant economaidd hwnnw i'r rhanbarth cyfan, nid i'r rhai sydd yn y canol yn unig. Mae'n rhaid i ni gydnabod mai'r Cymoedd oedd peiriant twf gwreiddiol Caerdydd yn y gorffennol, ac felly mae gennym gyfrifoldeb i sicrhau bod y Cymoedd yn elwa o dwf cyfredol Caerdydd. Gallwn weld o enghreifftiau Manceinion a Stuttgart fod yn rhaid i adfywio llwyddiannus ar raddfa fawr drwy ehangu'r sector gwybodaeth fod yn seiliedig ar rwydwaith cludo cyflym metropolitanaidd. Ar hyn o bryd, mae 80 y cant o'r bron i 80,000 o bobl sy'n cymudo i Gaerdydd yn dod mewn car. Mae'n anghynaladwy yn awr ac yn gwaethygu'n ddyddiol. A dweud y gwir, roedd yn codi cywilydd pan ddywedodd pobl ifanc yn y seminar COP ffug ddiweddar ddydd Gwener diwethaf, 'Pam na allwn gael y system drafnidiaeth integredig fodern sydd ganddynt yn Iwerddon?', ac nid oedd gennyf ateb i hynny. Pam yn wir? Mae bwrw ymlaen â'r metro yn fater o frys, a hebddo, ni fydd busnesau newydd a thalent newydd yn dod i'r rhanbarth hwn.
English: Like Jenny Rathbone, I'm very concerned about congestion in our cities, particularly Cardiff, and the sheer inefficiency with which we allow current traffic flows. Obviously, we need to do more in terms of public transport. We need to build on what we have and ensure that other schemes are there to get people off the roads. Not driving single journeys with just one passenger would improve the flow of traffic dramatically. Car-sharing schemes via the larger employers, but also through the net, the wonderful new technology we have, should be encouraged, as should special lanes for cars that are shared to use. That also will improve the urban environment and give us other options in terms of designating some roads for pedestrians and cyclists. We really need to think in a very comprehensive way about how we manage traffic flows. It's got to be done at peak level. Otherwise, the current gridlock will just get worse and worse.
Welsh: Fel Jenny Rathbone, rwy'n bryderus iawn ynglŷn â thagfeydd yn ein dinasoedd, yn enwedig Caerdydd, ac aneffeithlonrwydd llwyr y ffordd yr ydym yn caniatáu i'r traffig lifo ar hyn o bryd. Yn amlwg, mae angen i ni wneud mwy o ran trafnidiaeth gyhoeddus. Mae angen i ni adeiladu ar yr hyn sydd gennym a sicrhau bod cynlluniau eraill yno i gael pobl oddi ar y ffyrdd. Buasai peidio â gyrru ar deithiau sengl gydag un teithiwr yn unig yn gwella llif y traffig yn ddramatig. Dylid annog cynlluniau rhannu ceir drwy'r cyflogwyr mwy o faint, ond hefyd drwy'r rhyngrwyd, y dechnoleg newydd wych sydd gennym, fel y dylid annog lonydd arbennig i'w defnyddio gan geir sy'n cael eu rhannu. Bydd hynny hefyd yn gwella'r amgylchedd trefol ac yn rhoi opsiynau eraill i ni o ran dynodi rhai ffyrdd ar gyfer cerddwyr a beicwyr. Mae gwir angen inni feddwl mewn modd cynhwysfawr iawn am y ffordd yr ydym yn rheoli llif traffig. Mae'n rhaid ei wneud ar y lefel uchaf. Fel arall, bydd y tagfeydd presennol yn gwaethygu fwyfwy.
English: Thank you very much. I call the Cabinet Secretary for Finance and Local Government to reply to the debate. Mark Drakeford.
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Galwaf ar Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid a Llywodraeth Leol i ymateb i'r ddadl. Mark Drakeford.
English: The first item on our agenda this afternoon is questions to the First Minister, and the first question is from Julie Morgan.
Welsh: Yr eitem gyntaf ar ein hagenda ni y prynhawn yma yw cwestiynau i'r Prif Weinidog, a'r cwestiwn cyntaf, Julie Morgan.
English: I have regular discussions with the Prime Minister, but the Cabinet Secretary for Health, Well-being and Sport would usually lead any health-related discussions with representatives of the UK Government on health issues.
Welsh: Rwy'n cael trafodaethau rheolaidd gyda Phrif Weinidog y DU, ond Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd, Llesiant a Chwaraeon fyddai fel rheol yn arwain unrhyw drafodaethau yn ymwneud ag iechyd gyda chynrychiolwyr Llywodraeth y DU ar faterion iechyd.
English: I thank the First Minister for that response. Two weeks ago, there was cross-party support here in the Assembly for a motion calling on the UK Government to initiate a statutory public inquiry into the scandal of people with haemophilia who were given contaminated blood in the 1970s and the 1980s, which, of course, has resulted in the death of 70 people from Wales, and many more people are still living with HIV, hepatitis C and liver disease. Will the First Minister raise this directly with the Prime Minister, Theresa May, when he meets her next, so that the families of the 70 people who did die in Wales, and all those who were affected, can reach some closure.
Welsh: Diolchaf i'r Prif Weinidog am yr ymateb yna. Bythefnos yn ôl, roedd cefnogaeth drawsbleidiol yma yn y Cynulliad i gynnig yn galw ar Lywodraeth y DU i sefydlu ymchwiliad cyhoeddus statudol i'r sgandal o bobl â hemoffilia y rhoddwyd gwaed halogedig iddynt yn y 1970au a'r 1980au, sydd, wrth gwrs, wedi arwain at farwolaeth 70 o bobl o Gymru, ac mae llawer mwy o bobl yn dal i fyw gyda HIV, hepatitis C a chlefyd yr afu. A wnaiff y Prif Weinidog godi hyn yn uniongyrchol â Phrif Weinidog y DU, Theresa May, pan fydd yn ei chyfarfod nesaf, fel y gall teuluoedd y 70 o bobl a fu farw yng Nghymru, a phawb a gafodd eu heffeithio, gael rhyw fath o ben ar y mater.
English: Well, I can say that the Cabinet Secretary is leading the discussions on this. He wrote to the Secretary of State for Health on 20 December, supporting the call for a UK-wide public inquiry on behalf of all those who received contaminated blood. He's also heard at first hand the views of affected individuals and their families, and is now considering the issues and concerns before making a decision on the way forward for those who were affected in Wales.
Welsh: Wel, gallaf ddweud bod Ysgrifennydd y Cabinet yn arwain y trafodaethau ar hyn. Ysgrifennodd at yr Ysgrifennydd Gwladol dros Iechyd ar 20 Rhagfyr, gan gefnogi'r alwad am ymchwiliad cyhoeddus ar draws y DU ar ran pawb a dderbyniodd waed halogedig. Mae hefyd wedi clywed yn uniongyrchol safbwyntiau unigolion yr effeithiwyd arnyn nhw a'u teuluoedd, ac mae bellach yn ystyried y materion a'r pryderon cyn gwneud penderfyniad ar y ffordd ymlaen i'r rhai yr effeithiwyd arnynt yng Nghymru.
English: Good afternoon, First Minister. May I, first of all, reinforce Julie Morgan's calls for that national public inquiry? I think that's very important. The Organisation for Economic Co-operation and Development recently reported on the quality of the UK health services, which recommended the need to establish a set of key health data and quality indicators for all of the UK health systems, so we can benchmark ourselves effectively using agreed common definitions and facilitate quality. I wonder, First Minister, what discussions you or your Cabinet colleagues have had with your counterparts in the other devolved nations, and Westminster, to facilitate this recommendation so that we can really judge ourselves on a peer-to-peer basis.
Welsh: Prynhawn da, Brif Weinidog. A gaf i, yn gyntaf oll, ailadrodd galwadau Julie Morgan am yr ymchwiliad cyhoeddus cenedlaethol hwnnw? Credaf ei fod yn bwysig iawn. Adroddodd y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd yn ddiweddar ar ansawdd gwasanaethau iechyd y DU, a argymhellodd yr angen i sefydlu cyfres o ddata iechyd allweddol a dangosyddion ansawdd ar gyfer pob un o systemau iechyd y DU, fel y gallwn feincnodi ein hunain yn effeithiol gan ddefnyddio diffiniadau cyffredin a gytunwyd a hwyluso ansawdd. Tybed, Brif Weinidog, pa drafodaethau ydych chi neu eich cydweithwyr yn y Cabinet wedi eu cael gyda'ch cymheiriaid yn y gwledydd datganoledig eraill, a San Steffan, i hwyluso'r argymhelliad hwn fel y gallwn wir farnu ein hunain ar sail cymar i gymar.
English: There are active discussions between officials about this. The indicators for health vary widely, as we know, but, nevertheless, this is something that is in the early stages of exploration.
Welsh: Ceir trafodaethau gweithredol rhwng swyddogion ynglŷn â hyn. Mae'r dangosyddion ar gyfer iechyd yn amrywio'n fawr, fel y gwyddom, ond, er hynny, mae hyn yn rhywbeth sydd yn y camau archwilio cynnar.
English: May I also associate myself with the question and the comments made by the Member for Cardiff North? It might be useful for the First Minister to put health on the agenda in discussions with the UK Government in relation to our exit from the EU. Would the First Minister, in that context, be prepared to raise the issue of the need for Wales to be able to determine the level of visas to be issued to NHS staff from abroad, given our greater dependence currently on NHS staff from other countries? Also, will he seek an assurance that, following the UK leaving the EU, the requirements to get a medicine licensed are not going to be watered down when the lobbyists of the big pharmaceutical companies spot an opportunity?
Welsh: A gaf innau hefyd gysylltu fy hun â'r cwestiwn a'r sylwadau a wnaed gan yr Aelod dros Ogledd Caerdydd? Gallai fod yn ddefnyddiol i'r Prif Weinidog roi iechyd ar yr agenda o ran trafodaethau â Llywodraeth y DU ar adael yr UE. A fyddai'r Prif Weinidog, yn y cyd-destun hwnnw, yn barod i godi'r mater o'r angen i Gymru allu penderfynu ar lefel y fisâu i gael eu cyflwyno i aelodau staff y GIG o dramor, o ystyried ein dibyniaeth fwy ar hyn o bryd ar aelodau staff y GIG o wledydd eraill? Hefyd, a wnaiff ef ofyn am sicrwydd, yn dilyn ymadawiad y DU o'r UE, nad yw'r gofynion i gael trwyddedu meddyginiaeth yn mynd i gael eu gwanhau pan fydd lobïwyr y cwmnïau fferyllol mawr yn gweld cyfle?
English: I think it's hugely important that safety standards are maintained and that drugs are properly tested before they arrive on the market. There have been several instances over many years of drugs that have not gone through proper appraisal - thalidomide being the one that is most well-known - and it's hugely important that the current regulations stay in place. I have to say, with regard to the issue of regional work visas, it is an issue that the UK Government has not shut the door on. Therefore, it's an interesting issue. There are practical issues that would need to be resolved - no question about that - but it is something that we are keen to investigate, certainly, at this stage.
Welsh: Rwy'n credu ei bod yn hynod bwysig bod safonau diogelwch yn cael eu cynnal a bod cyffuriau yn cael eu profi'n briodol cyn iddyn nhw gyrraedd y farchnad. Bu sawl achos dros flynyddoedd lawer, o gyffuriau nad ydynt yn cael eu gwerthuso'n iawn - thalidomid yw'r un sydd fwyaf adnabyddus - ac mae'n hynod bwysig bod y rheoliadau presennol yn parhau i fod ar waith. Mae'n rhaid i mi ddweud, o ran y mater o fisâu gwaith rhanbarthol, mae hwnnw'n fater nad yw Llywodraeth y DU wedi ei wrthod hyd yma. Felly, mae'n fater diddorol. Ceir materion ymarferol y byddai angen eu datrys - nid oes dwywaith am hynny - ond mae'n rhywbeth yr ydym ni'n awyddus i ymchwilio iddo, yn sicr, ar hyn o bryd.
English: First Minister, one of the biggest challenges facing healthcare in the twenty-first century is the dramatic rise in antimicrobial resistance. There have been a few cases in China where resistance to last-resort antibiotics has been seen. Unless drastic action is taken, we will be living in the world that existed before the discovery of penicillin, where people were dying from the simplest of diseases. The O'Neill review of antimicrobial resistance recommends an overhaul of the antibiotic research and development chain and intervention from the G20. What discussion has your Government had with the Prime Minister about this issue, and will you join me in calling on the UK Government to lead the way in tackling antimicrobial resistance?
Welsh: Brif Weinidog, un o'r heriau mwyaf sy'n wynebu gofal iechyd yn yr unfed ganrif ar hugain yw'r cynnydd sylweddol mewn ymwrthedd gwrthficrobaidd. Cafwyd rhai achosion yn Tsieina, lle gwelwyd ymwrthedd i wrthfiotigau cyfle olaf. Oni bai fod camau llym yn cael eu cymryd, byddwn yn byw yn y byd a oedd yn bodoli cyn darganfod penisilin, lle'r oedd pobl yn marw o'r clefydau mwyaf syml. Mae adolygiad O'Neill o ymwrthedd gwrthficrobaidd yn argymell newidiadau i'r gadwyn ymchwil a datblygu gwrthfiotig ac ymyrraeth gan y G20. Pa drafodaeth y mae eich Llywodraeth wedi ei chael gyda Phrif Weinidog y DU am y mater hwn, ac a wnewch chi ymuno â mi i alw ar Lywodraeth y DU i arwain y ffordd o ran mynd i'r afael ag ymwrthedd gwrthficrobaidd?
English: Disease control and defence is an international matter that needs the fullest amount of international co-operation. Antimicrobial resistance has been an issue for some years. We've seen, for example, the emergence of drug-resistant strains of TB. We also see, for example, some conditions that even so-called last-resort antibiotics, such as vancomycin, haven't been able to resolve. So, yes, it is a constant battle between humanity and microbes, if I can put it that way, to ensure that we don't start to move backwards and find that there are no longer effective drugs to treat particular conditions. And, so, international co-operation is hugely important to make sure that we stay ahead of the game.
Welsh: Mae rheoli ac amddiffyn rhag clefydau yn fater rhyngwladol sydd angen y cydweithrediad rhyngwladol mwyaf posibl. Mae ymwrthedd gwrthficrobaidd wedi bod yn broblem ers rhai blynyddoedd. Rydym wedi gweld, er enghraifft, ymddangosiad mathau o TB sy'n ymwrthod cyffuriau. Rydym ni hefyd yn gweld, er enghraifft, rai cyflyrau nad yw'r hyn a elwir yn wrthfiotigau cyfle olaf, fel vancomycin, hyd yn oed wedi gallu eu gwella. Felly, ydy, mae'n frwydr gyson rhwng dynoliaeth a microbau, os caf ei roi felly, i sicrhau nad ydym yn dechrau symud tuag yn ôl a chanfod nad oes cyffuriau effeithiol mwyach i drin cyflyrau penodol. Ac, felly, mae cydweithrediad rhyngwladol yn hynod bwysig i wneud yn siŵr ein bod ni'n aros ar flaen y gad.