techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: The first item this afternoon is questions to the First Minister, and the first question is from Buffy Williams.
Welsh: Yr eitem gyntaf, felly, y prynhawn yma yw'r cwestiynau i'r Prif Weinidog, ac mae'r cwestiwn cyntaf gan Buffy Williams.
English: Llywydd, the Welsh sexual assault service is led by the NHS, working with the police, social services and specialist third sector organisations. Together they aim to prevent sexual abuse and exploitation of children, to protect child victims and to support abused children into recovery.
Welsh: Llywydd, mae gwasanaeth ymosodiadau rhywiol Cymru yn cael ei arwain gan y GIG, gan weithio gyda'r heddlu, gwasanaethau cymdeithasol a sefydliadau arbenigol yn y trydydd sector. Gyda'i gilydd, eu nod yw atal cam-drin rhywiol a chamfanteisio ar blant, amddiffyn dioddefwyr sy'n blant a chynorthwyo plant sydd wedi cael eu cam-drin i wella.
English: Child sexual abuse has wide-reaching and long-lasting effects on physical and mental health. Children who have suffered multiple traumas may develop post-traumatic stress disorder, depression and anxiety. During the first six months of 2021-22, there was a 65 per cent increase in the number of National Society for the Prevention of Cruelty to Children child sexual abuse and exploitation referrals, compared to the same six-month period during the previous year. The Welsh Government's action plan on preventing and tackling child sexual abuse is due to conclude during the summer of this year. With the knowledge that children who receive the correct support can recover without long-term effects, we need to keep the momentum going and prioritise the availability of integrated, child-centred specialist sexual abuse services for children. The Lighthouse in north London is one successful example of the Child House model, based on the Barnahus in Iceland, and is the only multi-agency child sexual abuse and exploitation support service of its kind in the UK. Will the First Minister evaluate The Lighthouse service and, using the evidence, explore providing the same service for children in Wales?
Welsh: Mae cam-drin plant yn rhywiol yn cael effeithiau pellgyrhaeddol a hirhoedlog ar iechyd corfforol a meddyliol. Gall plant sydd wedi dioddef trawma lluosog ddatblygu anhwylder straen wedi trawma, iselder a gorbryder. Yn ystod chwe mis cyntaf 2021-22, bu cynnydd o 65 y cant i nifer atgyfeiriadau cam-drin rhywiol a chamfanteisio ar blant y Gymdeithas Genedlaethol er Atal Creulondeb i Blant, o'i gymharu â'r un cyfnod o chwe mis yn ystod y flwyddyn flaenorol. Disgwylir i gynllun gweithredu Llywodraeth Cymru ar atal a mynd i'r afael â cham-drin plant yn rhywiol ddod i ben yn ystod haf eleni. Gyda'r wybodaeth y gall plant sy'n cael y cymorth cywir wella heb effeithiau hirdymor, mae angen i ni gadw'r momentwm i fynd a blaenoriaethu argaeledd gwasanaethau cam-drin rhywiol arbenigol integredig sy'n canolbwyntio ar y plentyn i blant. Mae'r Lighthouse yng ngogledd Llundain yn un enghraifft lwyddiannus o fodel Tŷ Plant, yn seiliedig ar y Barnahus yng Ngwlad yr Iâ, a dyma'r unig wasanaeth cymorth cam-drin a chamfanteisio ar blant amlasiantaeth o'i fath yn y DU. A wnaiff y Prif Weinidog werthuso gwasanaeth y Lighthouse a chan ddefnyddio'r dystiolaeth, ystyried darparu'r un gwasanaeth i blant yng Nghymru?
English: Well, Llywydd, I thank Buffy Williams for those important points and that additional question. The interim report of The Lighthouse service is available, but the final evaluation report will not be available until later in this year. We look forward, of course, to seeing what that evaluation says. The basic premise of The Lighthouse model is that it is better to bring services to children rather than children have to visit multiple locations to receive services, and clearly there's a great deal to be said for that. Picking up a model from an intensely urban part of London - five London boroughs contribute to The Lighthouse service - and simply dropping it in Wales seems unlikely to me to be the complete answer. In the interim report, Llywydd, it said that there were, on average, 29 referrals a month from the five London boroughs into that service. In Wales, the north Wales and south Wales services between them have an average of just over 19 referrals a month, which, in effect, would mean there would be a single centre for the whole of Wales, and that wouldn't deliver the basic premise of it being more convenient for young people. So, I think, as well as learning the lessons of The Lighthouse service and its success, we have to develop a hub-and-spoke model here in Wales, where there are specialist services for children in that awful position but where there are also services closer to their own homes, able to provide the sort of assistance I outlined in my original answer.
Welsh: Wel, Llywydd, diolchaf i Buffy Williams am y pwyntiau pwysig yna a'r cwestiwn ychwanegol yna. Mae adroddiad interim gwasanaeth y Lighthouse ar gael, ond ni fydd yr adroddiad gwerthuso terfynol ar gael tan yn ddiweddarach eleni. Edrychwn ymlaen, wrth gwrs, at weld beth mae'r gwerthusiad hwnnw yn ei ddweud. Cynsail sylfaenol model y Lighthouse yw ei bod hi'n well dod â gwasanaethau i blant yn hytrach na bod plant yn gorfod ymweld â nifer o leoliadau i gael gwasanaethau, ac yn amlwg mae llawer i'w ddweud dros hynny. Mae'n ymddangos yn annhebygol i mi mai codi model o ran hynod drefol o Lundain - mae pum bwrdeistref yn Llundain yn cyfrannu at wasanaeth y Lighthouse - a'i ollwng yn syml yng Nghymru yw'r ateb cyflawn. Yn yr adroddiad interim, Llywydd, roedd yn dweud bod 29 o atgyfeiriadau y mis ar gyfartaledd o'r pum bwrdeistref yn Llundain i'r gwasanaeth hwnnw. Yng Nghymru, mae gan wasanaethau'r gogledd a'r de rhyngddyn nhw gyfartaledd o ychydig dros 19 o atgyfeiriadau'r mis, a fyddai, i bob pwrpas, yn golygu y byddai un ganolfan ar gyfer Cymru gyfan, ac ni fyddai hynny yn cyd-fynd â'r syniad sylfaenol ei fod yn fwy cyfleus i bobl ifanc. Felly, rwy'n credu, yn ogystal â dysgu gwersi gwasanaeth y Lighthouse a'i lwyddiant, bod yn rhaid i ni ddatblygu model prif ganolfan a lloerennau yma yng Nghymru, lle ceir gwasanaethau arbenigol i blant sydd yn y sefyllfa ofnadwy honno ond lle ceir gwasanaethau hefyd yn nes at eu cartrefi eu hunain, sy'n gallu darparu'r math o gymorth a amlinellais yn fy ateb gwreiddiol.
English: Diolch, Llywydd, and it's great to be back in the Chamber. First Minister, unfortunately, the support services available in Wales continue to be woefully inadequate and we are letting our victims down. And whereas we are getting better, we still have a fair way to go. Trauma support has such long waiting lists it may as well not be there. So, First Minister, do you agree that, alongside the gold standard support, we should also be putting greater efforts into prevention? Will you ensure that all children's services adopt a trauma-informed approach, like they do in Scotland?
Welsh: Diolch, Llywydd, ac mae'n wych bod yn ôl yn y Siambr. Prif Weinidog, yn anffodus, mae'r gwasanaethau cymorth sydd ar gael yng Nghymru yn parhau i fod yn druenus o annigonol ac rydym ni'n siomi ein dioddefwyr. Ac er ein bod ni'n gwella, mae gennym ni gryn dipyn i'w wneud o hyd. Mae gan gymorth trawma restrau aros mor hir fel nad oes pwynt iddo fod yno bron. Felly, Prif Weinidog, a ydych chi'n cytuno, ochr yn ochr â'r cymorth o'r radd flaenaf, y dylem ni hefyd fod yn gwneud mwy o ymdrech i atal? A wnewch chi sicrhau bod pob gwasanaeth plant yn mabwysiadu dull gweithredu ar sail trawma, fel y maen nhw yn yr Alban?
English: Well, Llywydd, I agree, of course, that, particularly in an area like this, it will always be much better to prevent harm from happening than to try to help children to deal with the consequences of harm. I think the Member's question would be more helpful if he relied a good deal less on assertion and provided a little more evidence to underpin what he had to say, because I heard no evidence at all in the first part of his supplementary question, just a series of unsupported assertions. In terms of trauma-informed practice, well, of course, we have the adverse childhood incident programme, established by my former colleague Carl Sargeant, which has done so much in Wales to make sure that front-line workers in the field of child protection, but far more than that, in housing, and in health, and in other front-line services, have that trauma-informed approach to the work that they do. So, on the substantive points that the Member makes - prevention on the one hand, trauma-informed practice on the other - I agree with what he said this afternoon.
Welsh: Wel, Llywydd, rwy'n cytuno, wrth gwrs, y bydd hi bob amser yn llawer gwell, yn enwedig mewn maes fel hwn, atal niwed rhag digwydd na cheisio helpu plant i ymdopi â chanlyniadau niwed. Rwy'n credu y byddai cwestiwn yr Aelod yn fwy defnyddiol pe bai'n dibynnu llawer iawn llai ar haeru ac yn rhoi ychydig mwy o dystiolaeth i ategu'r hyn yr oedd ganddo i'w ddweud, oherwydd ni chlywais unrhyw dystiolaeth o gwbl yn rhan gyntaf ei gwestiwn atodol, dim ond cyfres o haeriadau heb dystiolaeth. O ran arferion ar sail trawma, wel, wrth gwrs, mae gennym ni'r rhaglen digwyddiadau niweidiol yn ystod plentyndod, a sefydlwyd gan fy nghyn gyd-Aelod Carl Sargeant, sydd wedi gwneud cymaint yng Nghymru i wneud yn siŵr bod gweithwyr rheng flaen ym maes amddiffyn plant, ond yn llawer mwy na hynny, ym maes tai, ac ym maes iechyd, ac mewn gwasanaethau rheng flaen eraill, yn dilyn y dull o weithredu hwnnw ar sail trawma o ymdrin â'r gwaith y maen nhw'n ei wneud. Felly, ar y pwyntiau sylweddol y mae'r Aelod yn eu gwneud - atal ar y naill law, arfer ar sail trawma ar y llaw arall - rwy'n cytuno â'r hyn a ddywedodd y prynhawn yma.
English: I thank the Member for that question, Llywydd. Welsh Ministers take every opportunity to raise with the UK Government their shameful neglect of investment in rail infrastructure in north Wales.
Welsh: Diolch i'r Aelod am y cwestiwn yna, Llywydd. Mae Gweinidogion Cymru yn manteisio ar bob cyfle i godi gyda Llywodraeth y DU eu hesgeulustod cywilyddus o fuddsoddiad mewn seilwaith rheilffyrdd yng ngogledd Cymru.
English: Diolch. The Tory UK Government are investing just under £100 billion in HS2 rail infrastructure. If the Barnett formula were to be applied, Wales should be entitled to the population share of 5 per cent, which is £5 billion. Scotland will receive £10 billion. But because the UK Government says that the line from London to Birmingham is going to benefit Wales, we are therefore getting nothing. On top of this, a levelling-up funding bid was made to UK Government for investment on the Wrexham-Bidston line, which is desperately needed, but, again, the UK Government failed to deliver investment, and it will take significant time and resource to apply again for the local authority. All we are asking for is that Wales be treated fairly. First Minister, people in north Wales deserve their fair share of investment in the railway network - it is essential. What can we do for this to happen? Thank you.
Welsh: Diolch. Mae Llywodraeth Dorïaidd y DU yn buddsoddi ychydig o dan £100 biliwn mewn seilwaith rheilffyrdd HS2. Pe bai fformiwla Barnett yn cael ei defnyddio, dylai Cymru fod â hawl i gyfran poblogaeth o 5 y cant, sy'n £5 biliwn. Bydd yr Alban yn derbyn £10 biliwn. Ond gan fod Llywodraeth y DU yn dweud bod y rheilffordd o Lundain i Birmingham yn mynd i fod o fudd i Gymru, dydyn ni'n cael dim. Ar ben hyn, gwnaed cais i Lywodraeth y DU am gyllid codi'r gwastad i'w fuddsoddi ar reilffordd Wrecsam-Bidston, y mae ei angen yn daer, ond, eto, methodd Llywodraeth y DU â darparu buddsoddiad, a bydd yn cymryd amser ac adnoddau sylweddol i'r awdurdod lleol wneud cais eto. Y cwbl yr ydym ni'n gofyn amdano yw bod Cymru yn cael ei thrin yn deg. Prif Weinidog, mae pobl yn y gogledd yn haeddu eu cyfran deg o fuddsoddiad yn y rhwydwaith rheilffyrdd - mae'n hanfodol. Beth allwn ni ei wneud i sicrhau bod hyn yn digwydd? Diolch.
English: First Minister, I, too, want to see more investment from both the UK and Welsh Governments in north Wales in the rail infrastructure. One of the things I would very much like to see in my own constituency is a new railway stop train station in the Towyn and Kinmel Bay area. You'll be aware of the popularity of the Towyn and Kinmel Bay area as a resort: 50,000 holiday caravan bed spaces, and many of those people have to jump off the train in Rhyl or in Abergele in order to then jump into a car to get to the place where they want to get to. Now, if we're to make this modal shift in our transport, if we're to get the carbon emissions in transport down and provide real choice for people to get to their destinations, then a new station would make a big difference in that community. There used to be one; it was closed many years ago. It's time to re-establish it and re-invigorate rail transport in my constituency.
Welsh: Prif Weinidog, rwyf innau hefyd eisiau gweld mwy o fuddsoddiad gan Lywodraethau'r DU a Chymru yn y gogledd yn y seilwaith rheilffyrdd. Un o'r pethau yr hoffwn ei weld yn fawr yn fy etholaeth i yw arhosfa drenau newydd yn ardal Tywyn a Bae Cinmel. Byddwch yn ymwybodol pa mor boblogaidd yw ardal Tywyn a Bae Cinmel fel cyrchfan: 50,000 o leoedd gwely mewn carafanau gwyliau, ac mae'n rhaid i lawer o'r bobl hynny neidio oddi ar y trên yn y Rhyl neu yn Abergele er mwyn neidio i mewn i gar wedyn i gyrraedd y man lle maen nhw eisiau cyrraedd. Nawr, os ydym ni eisiau newid dulliau teithio, os ydym ni'n mynd i ostwng yr allyriadau carbon mewn trafnidiaeth a chynnig dewis gwirioneddol i bobl gyrraedd eu cyrchfannau, yna byddai gorsaf newydd yn gwneud gwahaniaeth mawr yn y gymuned honno. Roedd un ers talwm; fe'i caewyd flynyddoedd lawer yn ôl. Mae'n bryd ei hailsefydlu ac ailfywiogi trafnidiaeth rheilffyrdd yn fy etholaeth.
English: Well, Llywydd, I don't doubt for a moment that the Member does wish to see additional investment in services in his own constituency. The Welsh Government does have an opportunity to bid to a UK fund to re-establish stations where they were closed, and, indeed, we did get one positive result out of that programme when it was last determined: a new station in St Clears in Carmarthenshire, which, I'm afraid, I remember being opened before it was closed very many years ago. And I'll say this to the Member, that the Welsh Government would be very happy to work with him and other local interests to make the case for a station in the Towyn and Kinmel Bay area, and then we will have to put that to the UK Government and hope for the best.
Welsh: Wel, Llywydd, nid wyf i'n amau am eiliad bod yr Aelod eisiau gweld buddsoddiad ychwanegol mewn gwasanaethau yn ei etholaeth ei hun. Mae gan Lywodraeth Cymru gyfle i wneud cais i gronfa y DU i ailsefydlu gorsafoedd lle cawsant eu cau, ac, yn wir, cawsom un canlyniad cadarnhaol allan o'r rhaglen honno pan benderfynwyd ddiwethaf: gorsaf newydd yn Sanclêr yn sir Gaerfyrddin, yr wyf i, mae arnaf ofn, yn ei chofio yn cael ei hagor cyn iddi gael ei chau flynyddoedd lawer yn ôl. A dywedaf hyn wrth yr Aelod, y byddai Llywodraeth Cymru yn hapus iawn i weithio gydag ef a buddiannau lleol eraill i wneud y ddadl dros orsaf yn ardal Tywyn a Bae Cinmel, ac yna bydd yn rhaid i ni gyflwyno honno i Lywodraeth y DU a gobeithio am y gorau.
English: First Minister, can I thank you for your answers to these important questions about rail infrastructure in north Wales? The most straightforward way to address historic underfunding would, of course, be to devolve responsibilities and appropriate funding to the Welsh Government, and we do still await UK Government funds to level up our railways in north Wales. But, First Minister, can you assure us that the Welsh Government remains keen to invest in rail services and rail facilities where and when it can, be it redundant railway stations or through support for incredibly important groups, such as the Friends of Chirk Station, the Friends of Ruabon Station in my constituency?
Welsh: Prif Weinidog, a gaf i ddiolch i chi am eich atebion i'r cwestiynau pwysig hyn am seilwaith rheilffyrdd yn y gogledd? Y ffordd fwyaf syml o fynd i'r afael â thanariannu hanesyddol, wrth gwrs, fyddai datganoli cyfrifoldebau a chyllid priodol i Lywodraeth Cymru, ac rydym ni'n dal i aros am gyllid Llywodraeth y DU i wella ein rheilffyrdd yn y gogledd. Ond, Prif Weinidog, a allwch chi ein sicrhau ni bod Llywodraeth Cymru yn parhau i fod yn awyddus i fuddsoddi mewn gwasanaethau rheilffyrdd a chyfleusterau rheilffyrdd lle a phryd y gall wneud hynny, boed hynny'n orsafoedd rheilffordd segur neu drwy gymorth i grwpiau hynod bwysig, fel Cyfeillion Gorsaf y Waun, Cyfeillion Gorsaf Rhiwabon yn fy etholaeth i?
English: Well, Llywydd, the union connectivity review that the UK Government established concluded that devolution had been good for transport - that when the decisions were made closer to where they would have their impact, better decisions were made. The report underlines the case that successive Welsh Governments have made for the devolution of responsibility in rail to the Senedd, accompanied though, as Ken Skates has said, by the funding that needs to go alongside that responsibility. Of course, the Welsh Government is keen to go on investing in the way that Ken Skates has outlined, Llywydd. I've had the opportunity to visit with him Ruabon station and to see the fantastic work that the friends of the station do there in maintaining it and making it such an attractive place to visit. For Transport for Wales, further improvements at Ruabon remain a priority: a new ticket vending machine, smartcard ticketing solutions to make sure that the station can be used as frequently as possible, both because it contributes to our active travel agenda and because it is a gateway to the tourism industry in that part of Wales with everything that it has to offer.
Welsh: Wel, Llywydd, daeth yr adolygiad cysylltedd yr undeb a sefydlwyd gan Lywodraeth y DU i'r casgliad bod datganoli wedi bod yn dda i drafnidiaeth - pan wnaed y penderfyniadau yn nes at ble y bydden nhw'n cael eu heffaith, gwnaed penderfyniadau gwell. Mae'r adroddiad yn tanlinellu'r ddadl y mae Llywodraethau Cymru olynol wedi ei gwneud dros ddatganoli cyfrifoldeb dros reilffyrdd i'r Senedd, ynghyd fodd bynnag, fel y dywedodd Ken Skates, â'r cyllid y mae angen iddo fynd ochr yn ochr â'r cyfrifoldeb hwnnw. Wrth gwrs, mae Llywodraeth Cymru yn awyddus i barhau i fuddsoddi yn y ffordd y mae Ken Skates wedi'i hamlinellu, Llywydd. Rwyf i wedi cael cyfle i ymweld â gorsaf Rhiwabon gydag ef ac i weld y gwaith gwych y mae cyfeillion yr orsaf yn ei wneud yno i'w chynnal a'i gwneud yn lle mor ddeniadol i ymweld ag ef. I Trafnidiaeth Cymru, mae gwelliannau pellach yn Rhiwabon yn parhau i fod yn flaenoriaeth: peiriant gwerthu tocynnau newydd, atebion tocynnau cerdyn clyfar i wneud yn siŵr y gellir defnyddio'r orsaf mor aml â phosibl, oherwydd ei bod yn cyfrannu at ein hagenda teithio llesol ac oherwydd ei bod yn borth i'r diwydiant twristiaeth yn y rhan honno o Gymru gyda phopeth sydd ganddi i'w gynnig.
English: Questions now from the party leaders. The leader of the Welsh Conservatives, Andrew R.T. Davies.
Welsh: Cwestiynau nawr gan arweinwyr y pleidiau. Arweinydd y Ceidwadwyr, Andrew R.T. Davies.
English: Thank you, Presiding Officer. First Minister, last month, numerous media outlets reported the discovery of the coal tip campaigner's damning document from 2014, which suggested that the Welsh Government at the time was prioritising the economy over safety where funding work would make a big difference to coal tips in the Valleys. This document says that the funding to reclaim coal tips was unlikely to be provided by Labour Ministers unless there was a business case. Specifically, it identifies Tylorstown tip, which was involved in a dangerous landslide in the devastating wake of storm Dennis in 2020, as one with stability issues for which there was no funding. You were obviously not the First Minister during this period, but you were of course a member of the Government. Do you regret the decision and the way this was handled by the Government at the time, First Minister?
Welsh: Diolch, Llywydd. Prif Weinidog, y mis diwethaf, adroddodd nifer o gwmnïau cyfryngau am ddarganfyddiad dogfen ddamniol yr ymgyrchydd tomen lo o 2014, a oedd yn awgrymu bod Llywodraeth Cymru ar y pryd yn blaenoriaethu'r economi dros ddiogelwch lle byddai ariannu gwaith yn gwneud gwahaniaeth mawr i domenni glo yn y Cymoedd. Mae'r ddogfen hon yn dweud bod y cyllid i adfer tomenni glo yn annhebygol o gael ei ddarparu gan Weinidogion Llafur oni bai fod achos busnes. Yn benodol, mae'n nodi tomen Tylorstown, lle bu tirlithriad peryglus yn sgil storm Dennis yn 2020, fel un â phroblemau sefydlogrwydd nad oedd cyllid ar eu cyfer. Mae'n amlwg nad chi oedd y Prif Weinidog yn ystod y cyfnod hwn, ond roeddech chi wrth gwrs yn aelod o'r Llywodraeth. A ydych chi'n gresynu at y penderfyniad a'r ffordd yr ymdriniwyd â hyn gan y Llywodraeth ar y pryd, Prif Weinidog?
English: Well, there's an awful lot of politics being played by your Government in particular when it comes to funding and the safety of coal tips, First Minister, but the responsibility is devolved. It was actually your party in the original devolution settlement that devolved this responsibility, albeit I do accept that there are issues around legacy. Nevertheless, this could be funded and resolved by now. The funding for the airport, for example, could have been used on coal tips, some £200 million plus. That is money that you chose to put into another project that could have been used to make coal tips safe in the Valleys. So, First Minister, given the substantial increase - . I can see you laughing, First Minister, but there are many communities in the Valleys who look at this as a nightmare situation for them and cannot sleep at night. So, you might chuckle, standing in this Chamber, First Minister, but it's not a laughing matter. You have the responsibility -
Welsh: Wel, mae llawer iawn o wleidyddiaeth yn cael ei chwarae gan eich Llywodraeth yn enwedig pan ddaw i ariannu a diogelwch tomenni glo, Prif Weinidog, ond mae'r cyfrifoldeb wedi'i ddatganoli. Eich plaid chi wnaeth ddatganoli'r cyfrifoldeb hwn yn y setliad datganoli gwreiddiol mewn gwirionedd, er fy mod i'n derbyn bod materion yn ymwneud ag etifeddiaeth. Serch hynny, gellid fod wedi ariannu a datrys hyn erbyn hyn. Gellid fod wedi defnyddio'r cyllid ar gyfer y maes awyr, er enghraifft, ar domenni glo, tua £200 miliwn a mwy. Mae hwnnw yn arian y gwnaethoch chi ddewis ei roi mewn prosiect arall y gellid bod wedi ei ddefnyddio i wneud tomenni glo yn ddiogel yn y Cymoedd. Felly, Prif Weinidog, o ystyried y cynnydd sylweddol - . Rwy'n gallu eich gweld chi'n chwerthin, Prif Weinidog, ond mae llawer o gymunedau yn y Cymoedd sy'n edrych ar hyn fel sefyllfa hunllefus iddyn nhw ac sydd ddim yn gallu cysgu'r nos. Felly, efallai eich bod yn chwerthin, yn sefyll yn y Siambr hon, Prif Weinidog, ond nid yw'n fater i chwerthin yn ei gylch. Mae gennych chi'r cyfrifoldeb -
English: Just get on with the question.
Welsh: Ewch ymlaen â'r cwestiwn.
English: Well, there's no need to bite back, First Minister. You have the responsibility. You have the responsibility, you had the money and you had the choice to do it. Why haven't you done it?
Welsh: Wel, nid oes angen brathu yn ôl, Prif Weinidog. Chi sydd 'r cyfrifoldeb. Chi sydd â'r cyfrifoldeb, roedd yr arian gennych chi ac fe gawsoch chi'r dewis i'w wneud. Pam nad ydych chi wedi ei wneud?