English: Thank you, Deputy Presiding Officer. In our manifesto, we made a commitment to improve the introduction of innovative treatments by establishing a new treatment fund in Wales. We also agreed with Plaid Cymru, as part of the compact to move Wales forward, to undertake an independent review of the individual patient funding request process, otherwise known as IPFR. In Wales, we are proud to take an evidence-based approach towards the introduction of new medicines in the NHS. New treatments are being discovered, licensed and approved for use in the NHS on an almost monthly basis, bringing with them the prospect of a cure or a better quality of life for people with lifelong or life-limiting conditions. Some of these new medicines come with a high price tag for the NHS, placing a responsibility on all of us to ensure our resources are invested where the proven benefits for patients are in balance with the cost. We will continue to take an evidence-based approach to determine which treatments should be routinely available in the Welsh NHS. We rely on the expert and authoritative advice from the National Institute for Health and Care Excellence, otherwise known as NICE, and the All Wales Medicines Strategy Group, otherwise known as AWMSG. Both these organisations undertake robust appraisals of new licensed medicines by assessing evidence of clinical effectiveness for patients against the cost to the NHS charged by the manufacturer. Over the course of the last five years, we've invested in our own medicines appraisal programme to ensure that Wales can determine which new medicines should be available in the NHS as quickly as possible, giving people access to the most clinically effective and cost-effective new medicines. Since the AWMSG was set up in 2002, it has provided advice on 286 new medicines, recommending 84 per cent for use in NHS Wales. In 2015-16, 45 of the 47 medicines appraised were approved for use in Wales. To improve the likelihood of a positive appraisal, we introduced the Wales patient access scheme in 2012 to encourage the pharmaceutical industry to offer prices for new medicines more in balance with their clinical benefits. This has created new opportunities for new medicines to be routinely available in Wales. To date, 21 new medicines have been made available through this scheme. The new treatment fund will support the early introduction of the newest and most innovative high-cost medicines that have been recommended by NICE or AWMSG. We'll make £80 million available over the life of this Government to ensure new medicines that address unmet clinical need, and represent a significant step forward for the treatment of life-limiting and life-threatening diseases, are available. This will be delivered consistently across Wales as soon as possible following a positive recommendation by either NICE or the AWMSG. The new treatment fund will meet the cost of these new medicines for a maximum of 12 months, giving health boards the time to plan and prioritise funding from within their budgets. The fund has developed from our experience of making new high-cost treatments for a range of life-changing conditions available to people in Wales. Last summer, for example, the Welsh Government provided significant funding from its central reserves to enable the NHS to fund four new treatments for hepatitis C and a new treatment for a rare genetic and progressive disease called aHUS. The medicines represented a major step forward in treatment and secured significant health and social benefits for patients. It is essential that the new treatment fund is operated transparently and is widely understood. During the summer, we will be refining the criteria and mechanisms needed to manage the fund effectively, and I anticipate the fund will be operational by December. Most importantly, it will ensure patients in Wales have faster access to life-changing and life-saving treatments wherever they live. Where a medicine or treatment has not been appraised or approved for use in NHS Wales, a clinician can apply, on their patient's behalf, for it to be made available via the individual patient funding request process, commonly known as IPFR. It is right that we have a process in Wales to enable access to treatments and devices that are not normally available via the NHS. Each health service in the UK has such a process, with clinical criteria to determine accessibility. The NHS Wales IPFR process has been improved following a review in 2013-14. A further review will now take place to ensure better consistency of decisions across Wales and to make recommendations about what clinical criteria should be applied when determining eligibility. I've discussed the scope for an independent review of the IPFR process with health spokespeople of each of the parties represented in the National Assembly, and I'd like to thank them for the constructive and mature manner in which those discussions were held. There is general agreement for the review panel to draw on expertise and experience of the system in Wales and to bring a fresh perspective from outside Wales. The patient perspective will also be an essential element of the review. The review will consider in particular the clinical exceptionality criteria and the possibility of a single national IPFR panel. I want the review to be short and sharply focused to address these issues, and I will provide a further update to Members in September. We will continue to place the appraisal process at the centre of our evidence-based approach to medicines in Wales, ensuring people have access to effective treatment for their illness or disease. The new treatment fund will support this approach by providing early access to high-cost, innovative medicines, which offer new treatment options to people with lifelong and life-limiting conditions. We are also committed to reviewing the IPFR process to ensure it is both fair and consistent across Wales. Taken together, these measures will help to ensure that patients in Wales have access to equitable treatment wherever they live.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd. Yn ein maniffesto, gwnaethom ymrwymiad i wella'r gwaith o gyflwyno triniaethau arloesol drwy sefydlu cronfa triniaethau newydd yng Nghymru. Roeddem hefyd yn cytuno â Phlaid Cymru, yn rhan o'r compact i symud Cymru ymlaen, y dylid cynnal adolygiad annibynnol o'r broses ceisiadau cyllido cleifion unigol, a adwaenir hefyd fel IPFR. Yng Nghymru, rydym yn falch o weithredu dull sy'n seiliedig ar dystiolaeth o gyflwyno meddyginiaethau newydd yn y GIG. Mae triniaethau newydd yn cael eu darganfod, eu trwyddedu a'u cymeradwyo i'w defnyddio yn y GIG yn fisol bron, gan ddod â'r posibilrwydd o wellhad neu ansawdd bywyd gwell i bobl â chyflyrau gydol oes neu gyflyrau sy'n cyfyngu ar fywyd. Mae rhai o'r meddyginiaethau newydd hyn yn gostus iawn i'r GIG, gan roi cyfrifoldeb ar bob un ohonom i sicrhau bod ein hadnoddau yn cael eu buddsoddi lle mae prawf o'r manteision i gleifion yn cydbwyso â'r gost. Byddwn yn parhau i ddefnyddio dull sy'n seiliedig ar dystiolaeth i benderfynu pa driniaethau ddylai fod ar gael fel mater o drefn yn GIG Cymru. Rydym yn dibynnu ar y cyngor arbenigol ac awdurdodol gan y Sefydliad Cenedlaethol dros Ragoriaeth mewn Iechyd a Gofal, a adwaenir hefyd fel NICE, a Grŵp Strategaeth Meddyginiaethau Cymru Gyfan, a adwaenir hefyd fel AWMSG. Mae'r ddau gorff hyn yn cynnal gwerthusiadau cadarn o feddyginiaethau trwyddedig newydd trwy asesu'r dystiolaeth o'r effeithiolrwydd clinigol i gleifion yn erbyn y gost a godir ar y GIG gan y gwneuthurwr. Dros y pum mlynedd diwethaf, rydym wedi buddsoddi yn ein rhaglen ein hunain o werthuso meddyginiaethau er mwyn sicrhau y gall Cymru benderfynu pa feddyginiaethau newydd ddylai fod ar gael yn y GIG cyn gynted â phosibl. Mae hyn yn sicrhau bod y cleifion yn cael y meddyginiaethau newydd mwyaf effeithiol yn glinigol a'r mwyaf cost effeithiol. Ers i'r AWMSG gael ei sefydlu yn 2002, mae wedi darparu cyngor ar 286 o feddyginiaethau newydd, gan argymell 84 y cant ar gyfer eu defnyddio yn GIG Cymru. Yn 2015-16, cafodd 45 o'r 47 meddyginiaeth a arfarnwyd eu cymeradwyo i'w defnyddio yng Nghymru. Er mwyn gwella'r tebygolrwydd o arfarniad cadarnhaol, cyflwynwyd cynllun mynediad cleifion Cymru yn 2012 i annog y diwydiant fferyllol i gynnig prisiau ar gyfer meddyginiaethau newydd sy'n cydbwyso'n well â'u manteision clinigol. Mae hyn wedi creu cyfleoedd newydd ar gyfer meddyginiaethau newydd i fod ar gael fel mater o drefn yng Nghymru. Hyd yma, sicrhawyd bod 21 o feddyginiaethau newydd ar gael gan ddefnyddio'r cynllun hwn. Bydd y gronfa triniaethau newydd yn cefnogi cyflwyniad cynnar y meddyginiaethau cost uchel mwyaf newydd a mwyaf arloesol sydd wedi eu hargymell gan NICE neu AWMSG. Bydd £80 miliwn ar gael yn ystod oes y Llywodraeth hon i sicrhau bod meddyginiaethau newydd ar gael sy'n mynd i'r afael ag anghenion clinigol sydd heb eu diwallu, ac sy'n gam sylweddol ymlaen ar gyfer trin clefydau sy'n bygwth bywyd a chlefydau sy'n cyfyngu ar fywyd. Bydd hyn yn cael ei ddarparu yn gyson ar draws Cymru cyn gynted ag y bo modd yn dilyn argymhelliad cadarnhaol gan naill ai NICE neu AWMSG. Bydd y gronfa triniaethau newydd yn talu cost y meddyginiaethau newydd hyn am uchafswm o 12 mis, gan roi amser i fyrddau iechyd gynllunio a blaenoriaethu cyllid o'u cyllidebau. Mae'r gronfa wedi datblygu o'n profiad ni o sicrhau bod triniaethau cost uchel newydd ar gael i bobl Cymru ar gyfer amrywiaeth o gyflyrau sy'n newid bywyd. Yr haf diwethaf, er enghraifft, darparodd Llywodraeth Cymru gyllid sylweddol o'i chronfeydd canolog i alluogi'r GIG i ariannu pedair triniaeth newydd ar gyfer hepatitis C a thriniaeth newydd ar gyfer clefyd genetig a phrin sy'n gwaethygu'n raddol o'r enw aHUS. Mae'r meddyginiaethau hyn yn gam mawr ymlaen o ran trin cleifion ac wedi sicrhau manteision iechyd a chymdeithasol sylweddol i gleifion. Mae'n hanfodol bod y gronfa triniaethau newydd yn cael ei gweithredu yn dryloyw ac yn cael ei deall yn eang. Yn ystod yr haf, byddwn yn mireinio'r meini prawf a'r mecanweithiau sydd eu hangen i reoli'r gronfa yn effeithiol, ac rwy'n rhagweld y bydd y gronfa yn weithredol erbyn mis Rhagfyr. Yn bwysicaf oll, bydd yn sicrhau bod cleifion yng Nghymru yn cael mynediad cyflymach at driniaethau sy'n newid ac yn achub bywyd lle bynnag y maent yn byw. Lle nad yw meddyginiaeth neu driniaeth wedi cael ei gwerthuso neu ei chymeradwyo i'w defnyddio yn GIG Cymru, gall clinigydd wneud cais, ar ran ei gleifion, iddi fod ar gael drwy'r broses ceisiadau cyllido cleifion unigol, a adwaenir yn gyffredin fel IPFR. Mae'n iawn bod gennym broses yng Nghymru i alluogi mynediad at driniaethau a dyfeisiau nad ydynt ar gael fel arfer drwy'r GIG. Mae gan bob gwasanaeth iechyd yn y DU broses o'r fath, gyda meini prawf clinigol i bennu pa una fyddant ar gael ai peidio. Mae proses IPFR GIG Cymru wedi ei gwella yn dilyn adolygiad yn 2013-14. Cynhelir adolygiad pellach yn awr i sicrhau gwell cysondeb o ran penderfyniadau ledled Cymru ac i wneud argymhellion ynghylch pa feini prawf clinigol y dylid eu cymhwyso wrth benderfynu pwy sy'n gymwys. Rwyf wedi trafod y cwmpas ar gyfer adolygiad annibynnol o'r broses IPFR gyda llefarwyr iechyd o bob un o'r pleidiau a gynrychiolir yn y Cynulliad Cenedlaethol, a hoffwn ddiolch iddynt am y ffordd adeiladol ac aeddfed y cynhaliwyd y trafodaethau hynny. Ceir cytundeb cyffredinol bod y panel adolygu i dynnu ar arbenigedd a phrofiad y system yng Nghymru ac i ddod â safbwynt newydd o'r tu allan i Gymru. Bydd safbwynt y claf hefyd yn elfen hanfodol o'r adolygiad. Bydd yr adolygiad yn ystyried yn benodol y meini prawf eithriadoldeb clinigol a'r posibilrwydd o un panel IPFR cenedlaethol. Rwyf yn dymuno gweld adolygiad byr sy'n canolbwyntio'n benodol ar fynd i'r afael â'r materion hyn, a byddaf yn rhoi diweddariad pellach i'r Aelodau ym mis Medi. Byddwn yn parhau i wneud y broses werthuso yn rhan ganolog o'r dull ni o ymdrin â meddyginiaethau yng Nghymru, sy'n seiliedig ar dystiolaeth, gan sicrhau bod pobl yn cael mynediad at driniaeth effeithiol ar gyfer eu salwch neu glefyd. Bydd y gronfa triniaethau newydd yn cefnogi'r dull hwn trwy ddarparu mynediad cynnar i feddyginiaethau cost uchel, arloesol, sy'n cynnig dewisiadau triniaeth newydd i bobl sydd â chyflyrau gydol oes a chyflyrau sy'n cyfyngu ar fywyd. Rydym hefyd wedi ymrwymo i adolygu'r broses IPFR er mwyn sicrhau ei bod yn deg ac yn gyson ledled Cymru. Gyda'i gilydd, bydd y mesurau hyn yn helpu i sicrhau bod cleifion yng Nghymru yn cael mynediad at driniaeth gyfartal lle bynnag y maent yn byw.