English: I also welcome this report on the state of nature, a report that has been brought together by over 50 nature groups, and the second important report to provide an evidence base on the state of our natural world and also provide a basis for doing something about it and for making decisions in Wales. As Simon said, it is not comfortable reading in parts, but there is a need for the Government to take action on the outcomes that are noted in this report. Some of these are very serious. Even though Wales is home to over 50,000 species, the diversity of those species and the breadth of natural and semi-natural habitats have declined substantially, with a number of species that are important culturally and ecologically having disappeared completely. I do agree with Simon that one of the most significant statistics in the report is that one out of every 14 species in Wales is facing extinction. How are we going to explain to the next generation that they will never see the nightingale, the corn bunting or the turtle dove in Wales? Nature has an innate value itself and is also vital for our well-being. Maintaining a healthy ecosystem is vital to sustain our way of life, and a strong natural environment provides a basis for our society and our economy. But, as well as showing where the problems are, this report also gives an idea of how to take action. In Wales, as everywhere else, climate change has led to habitat loss, soil exhaustion, and more flooding and more drought. Agriculture and the agricultural sector are vital to Wales and there is a need to ensure a sustainable future for the sector following the decision to leave the European Union. The authors of this report call on governments here and in the UK to consider the findings of this report when drawing up farming schemes in the future. The environment Act provides a framework for cutting carbon emissions and a statutory target of cutting emissions 80 per cent by 2050, but Plaid Cymru acknowledges that climate change is the greatest threat to humanity, and we have to continue to hold the Welsh Government to account so that their policies contribute towards this target. There is a need, as Simon said, to implement the environment Act and the well-being of future generations Act, and that needs to be a main priority for the Government if we're going to reverse this decline in our natural world. So, there is a need for solutions from the Welsh Government to two important questions. What difference will these Acts make in the way that the Government takes action, including departments across Government? What difference will we see at a grass-roots level through the policies that the Government will bring forward as a result of these Acts? The legislative framework is in place to protect and develop our wildlife - we now need to see action at a grass-roots level.
Welsh: Rwyf hefyd yn croesawu adroddiad sefyllfa byd natur, adroddiad sydd wedi'i lunio ar y cyd gan dros 50 mudiad natur. Mae'r ail adroddiad pwysig yma yn darparu sylfaen dystiolaeth ar sefyllfa ein byd natur ni ac yn darparu sail ar gyfer gwneud rhywbeth am hyn ac ar gyfer gwneud penderfyniadau yng Nghymru. Fel y dywedodd Simon, nid yw'n gwneud darllen cyfforddus mewn mannau, ond mae angen i'r Llywodraeth weithredu ar y canfyddiadau sydd yn cael eu nodi yn yr adroddiad. Mae rhai o'r canfyddiadau yn rhai difrifol iawn. Er bod Cymru yn gartref i dros 50,000 o rywogaethau, mae amrywiaeth y rhywogaethau a hyd a lled cynefinoedd naturiol a lled-naturiol wedi prinhau'n sylweddol, gyda llawer o rywogaethau sy'n bwysig yn ddiwylliannol ac yn ecolegol wedi diflannu'n llwyr. Rwy'n cytuno efo Simon mai un o'r ystadegau mwyaf ysgytwol yn yr adroddiad yw bod un o blith pob 14 o rywogaethau Cymru yn wynebu difodiant. Sut ydym ni'n mynd i egluro i'r genhedlaeth nesaf na fyddan nhw byth yn gweld yr eos - 'nightingale'; bras yr ŷd - 'corn bunting'; neu'r turtur, sef y 'turtle dove', yng Nghymru? Mae gan natur werth cynhenid ynddo'i hun, ac mae hefyd yn hanfodol ar gyfer ein llesiant. Mae cynnal ecosystem iach yn hanfodol er mwyn cynnal ein ffordd o fyw, ac mae amgylchedd naturiol cryf yn darparu sylfaen ar gyfer ein cymdeithas a'n heconomi. Ond, yn ogystal â dangos lle mae'r problemau, mae'r adroddiad hefyd yn rhoi syniad o sut i weithredu. Yng Nghymru, fel ym mhob man arall, mae newid yr hinsawdd wedi arwain at golli cynefinoedd, disbyddu priddoedd, mwy o lifogydd a mwy o sychder. Mae amaethyddiaeth a'r sector amaethyddiaeth yn hollbwysig yng Nghymru, ac mae angen sicrhau dyfodol cynaliadwy i'r sector wedi'r penderfyniad i adael yr Undeb Ewropeaidd. Mae awduron yr adroddiad yn galw ar lywodraethau yma ac yn y Deyrnas Unedig i ystyried canfyddiadau'r adroddiad hwn wrth lunio cynlluniau ffermio yn y dyfodol. Mae Deddf yr amgylchedd yn darparu fframwaith ar gyfer torri allyriadau carbon a tharged statudol o dorri allyriadau 80 y cant erbyn 2050, ond mae Plaid Cymru yn cydnabod mai newid hinsawdd ydy'r bygythiad mwyaf sy'n wynebu dynoliaeth, ac mae'n rhaid i ni ddal i ddal Llywodraeth Cymru i gyfrif - bod ei pholisïau yn cyfrannu tuag at y targed hwn. Ac mae'n rhaid, fel roedd Simon yn sôn, gweithredu'r Deddfau llesiant cenedlaethau'r dyfodol ac amgylchedd, ac mae'n rhaid i hynny fod yn brif flaenoriaeth i'r Llywodraeth os ydym ni'n mynd i wrthdroi'r dirywiad i'n byd natur. Felly, mae angen atebion gan Lywodraeth Cymru ar ddau gwestiwn pwysig. Pa wahaniaeth fydd y Deddfau yma yn ei wneud yn sut mae'r Llywodraeth yn gweithredu, gan gynnwys adrannau ar draws y Llywodraeth? A pha wahaniaeth ar lawr gwlad fyddwn ni'n ei weld drwy'r polisïau y mae'r Llywodraeth yn eu gweithredu yn sgil y Deddfau yma? Mae'r fframwaith deddfwriaethol yna yn ei le ar gyfer gwarchod ac ehangu ein bywyd gwyllt - rydym ni rŵan angen gweld gweithredu ar lawr gwlad.