English: Can I just also very much welcome the statement by the leader of the house on the centenary of women's suffrage? We do, as you say, leader of the house, celebrate today the Representation of the People Act passed on 6 February 1918. It gave women the right to vote whilst also noting that women had to be over 30, and they, or their husband, had to meet a property qualification in order to vote. So, it was very much partial suffrage. But, also, in 1918, an Act was passed allowing women to stand for electoral office. So, will you join me in welcoming the Barry and District News feature this week on Barry's first female politician, Councillor Beatrice Alice Lewis? Beatrice Alice Lewis was born in Ely, Cardiff, and was married to a coal trimmer in Barry. She topped the ballot in the 1919 local elections for the Castleland ward in Barry. She served for nine years and was noted for her campaign for a Barry maternity clinic. Will you also welcome the women's right to vote exhibition that's staged in Vale of Glamorgan libraries by the Vale Labour women's forum? That features Dame Dorothy Rees, the first female MP to represent Barry. I think the statements that have been made by colleagues across the Chamber are important today: Suzy Davies talking about meaningful suffrage, the lack of suffrage, and the exclusion of women in many parts of the world, and also Siân Gwenllian who spoke about recognising the initial victory, which we celebrate today, 100 years on, but recognising that we have to achieve full equality in modern Wales, particularly for young women. This is a time when we must recognise what we have in common. There's more that unites us than divides us on these issues. So, do you agree that we have a responsibility to encourage women to stand for local government, the Assembly and Westminster, and do you welcome the Chwarae Teg women's LeadHerShip campaign? I'm sure many of you will know about the LeadHerShip campaign at Chwarae Teg because it's enabling women to shadow Assembly Members - and I think many of you have agreed to sign up to this, men and women - to encourage greater political participation given the unacceptably low level of representation, particularly of women in local government. Indeed, only 20 per cent of councillors and MPs are women, but, of course, we do have an opportunity to seek gender equality in this Assembly. We've seen how fragile it is when we did have that equality in 2003: 50 per cent down to 42 per cent. We've got to make that gender parity stick. So, will you welcome the Chwarae Teg LeadHerShip campaign, and also, again, confirm that you are announcing today this all-important Welsh Government's women's suffrage centenary grant, and that we want all those organisations to engage with it locally and nationally?
Welsh: A gaf i ddweud hefyd fy mod innau'n croesawu'r datganiad yn fawr iawn gan arweinydd y tŷ ar ganmlwyddiant y bleidlais i fenywod? Rydym, fel y dywedwch, arweinydd y tŷ, yn dathlu heddiw Ddeddf Cynrychiolaeth y Bobl a basiwyd ar 6 Chwefror 1918. Rhoddodd i ferched yr hawl i bleidleisio gan nodi hefyd fod yn rhaid i fenywod fod dros 30, a bod yn rhaid iddyn nhw, neu eu gwŷr, fodloni'r cymhwyster eiddo er mwyn cael pleidleisio. Felly, i raddau helaeth iawn, hawl rannol i bleidleisio oedd hyn. Ond, hefyd, ym 1918, pasiwyd Deddf i alluogi menywod i sefyll etholiad ar gyfer swydd etholiadol. Felly, a wnewch chi ymuno â mi i groesawu'r erthygl yn y Barry and District News yr wythnos hon ar wleidydd benywaidd gyntaf y Barri, y Cynghorydd Beatrice Alice Lewis? Ganed Beatrice Alice Lewis yn Nhrelái, Caerdydd, ac roedd yn briod â naddwr glo yn y Barri. Daeth hi i'r brig yn y bleidlais yn etholiadau lleol 1919 ar gyfer ward Castleland yn y Barri. Bu'n gwasanaethu am naw mlynedd ac roedd yn nodedig am ei hymgyrch i gael clinig mamolaeth i'r Barri. A wnewch chi groesawu hefyd yr arddangosfa hawl i bleidleisio sydd i'w gweld yn llyfrgelloedd Bro Morgannwg drwy waith Fforwm Menywod Llafur y Fro? Mae honno'n cynnwys y Fonesig Dorothy Rees, y fenyw gyntaf a ddaeth yn Aelod Seneddol i gynrychioli'r Barri. Rwyf i o'r farn fod y datganiadau a wnaed gan gyd-aelodau ledled y Siambr yn bwysig heddiw: Suzy Davies yn sôn am bleidlais ystyrlon, diffyg pleidlais, ac eithrio menywod mewn llawer rhan o'r byd, a hefyd Siân Gwenllian a siaradodd am gydnabod y fuddugoliaeth gychwynnol, yr ydym yn ei dathlu heddiw, 100 mlynedd yn ddiweddarach, ond gan gydnabod bod yn rhaid inni sicrhau cydraddoldeb llawn yn y Gymru gyfoes, yn arbennig i ferched ifanc. Mae hwn yn amser pryd y mae'n rhaid inni gydnabod yr hyn sy'n gyffredin inni. Mae mwy o bethau'n ein huno na'r hyn sy'n ein rhannu ni ar y materion hyn. Felly, a ydych yn cytuno bod gennym gyfrifoldeb i annog menywod i sefyll etholiad ar gyfer llywodraeth leol, y Cynulliad a San Steffan, ac a ydych yn croesawu ymgyrch menywod Chwarae Teg, LeadHerShip? Rwy'n siŵr y bydd llawer ohonoch yn gwybod am ymgyrch LeadHerShip yn Chwarae Teg oherwydd ei bod yn galluogi menywod i gysgodi Aelodau'r Cynulliad - ac rwy'n credu bod llawer ohonoch wedi cytuno i ymrwymo i hyn, yn ddynion a menywod - er mwyn annog mwy o gyfranogiad gwleidyddol o ystyried y lefel annerbyniol o isel o gynrychiolaeth, yn enwedig menywod, mewn llywodraeth leol. Yn wir, dim ond 20 y cant o gynghorwyr ac Aelodau Seneddol sydd yn fenywod, ond, wrth gwrs, mae gennym gyfle i geisio cydraddoldeb rhwng y rhywiau yn y Cynulliad hwn. Rydym wedi gweld pa mor fregus yw hynny pan oedd gennym y cydraddoldeb hwnnw yn 2003:50 y cant i lawr i 42 y cant. Mae'n rhaid gwneud cydraddoldeb rhwng y rhywiau yn rhywbeth sy'n aros. Felly, a wnewch chi groesawu ymgyrch Chwarae Teg, sef LeadHerShip, a hefyd eto, gadarnhau eich bod heddiw yn cyhoeddi'r grant hollbwysig hwn gan Lywodraeth Cymru ar gyfer canmlwyddiant y bleidlais i fenywod, a'n bod yn dymuno i'r holl sefydliadau hynny ymgysylltu â hynny'n lleol ac yn genedlaethol?