English: [ Inaudible.] It's very important that we appreciate the gravity of what we're discussing. We are talking here about some of the greatest decisions that the Assembly has faced in its history, in a way. The question facing us, in reality, is: are we convinced that we should support Welsh Government regulations that put that legal mechanism in place to enforce these unprecedented and far-reaching changes to the way of life that we have seen imposed over the past few weeks? Now, the main regulations and the amending regulations are made under the affirmative procedure, but it's being done retrospectively, as the Minister mentioned in his opening remarks, and I think that reflects just how extraordinary the situation that we find ourselves in is. So, they are already in force, but the Government must secure the support of this Assembly within 28 days of the date of the making of the regulations, so that they can remain in law in Wales. Restrictions of this kind on our freedom are not introduced lightly. We see further recognition within the regulations as to just how far-reaching they are, in terms of the requirement on Ministers to review the need for these restrictions placed by these regulations every 21 days - and I paraphrase the regulations there. That is most appropriate in order to secure public support for these steps and also to ensure that we make decisions that are based on the latest evidence, and the evidence does change; we are always learning. Now, the next review date, as has been widely reported, will be a week tomorrow, 7 May. Now, we have seen just how great an impact these regulations and these restrictions have had, but there is a context to this, of course: the undoubtedly positive impact that these steps have had in terms of limiting the spread of coronavirus to date. We are just beginning the debate on what would need to be in place before we can even consider relaxing these restrictions in any way - the need that was discussed earlier in this session for robust plans in terms of community testing and so on, and planning infrastructure to ensure the move to the next phase. And I will conclude these remarks by asking a question, and to ask for an assurance. Now, we haven't reached the peak in many areas, including here in Ynys Môn, and we must be wary of not moving too swiftly in relaxing these regulations. Of course, we would expect the Government to do what is right for all parts of Wales. So, as I say, while we do support this, I would be grateful if the Minister in his response could confirm that it would be entirely premature to see any relaxation of these regulations before the bank holiday weekend, which is a week next Friday. We will support the regulations, but we're not willing to let them go yet, for the benefit of everyone's health.
Welsh: [ Anhyglyw. ] - y rheoliadau yma, ond mae hi'n bwysig iawn ein bod ni wir yn gwerthfawrogi difrifoldeb beth rydyn ni'n ei drafod. Rydyn ni'n siarad yn fan hyn am rai o'r penderfyniadau mwyaf mae'r Cynulliad Cenedlaethol wedi'u wynebu yn ei hanes, mewn ffordd. Y cwestiwn sydd yn ein hwynebu ni mewn gwirionedd ydy: ydyn ni wedi ein hargyhoeddi, ydyn ni'n rhoi cefnogaeth i reoliadau Llywodraeth Cymru sydd yn rhoi'r mecanwaith cyfreithiol yna i orfodi y newidiadau pellgyrhaeddol a digynsail i'r ffordd o fyw rydyn ni wedi eu gweld dros yr wythnosau diwethaf? Mae'r prif reoliadau a'r rheoliadau diwygio yn cael eu gwneud dan y weithdrefn gadarnhaol, ond mewn ffordd ôl-weithredol - retrospective, os liciwch chi - fel y gwnaeth y Gweinidog ato fo yn ei sylwadau agoriadol. Mae hynny, dwi'n meddwl, yn adlewyrchu mor anghyffredin ydy'r sefyllfa rydyn ni'n canfod ein hunain ynddi hi. Felly, maen nhw eisoes mewn grym, ond mae'n rhaid i'r Llywodraeth sicrhau cefnogaeth y Cynulliad yma o fewn 28 diwrnod o ddyddiad gwneud y rheolau treuliadau er mwyn iddyn nhw barhau i fod yn gyfraith yng Nghymru. Rŵan, nid ar chwarae bach mae cyfyngiadau ar ein rhyddid ni o'r math yma wedi eu cyflwyno. Rydyn ni yn gweld cydnabyddiaeth bellach o fewn corff y rheoliadau o ba mor bellgyrhaeddol ydyn nhw yn y gofyniad sydd ar Weinidogion i 'adolygu'r angen am gyfyngiadau a gofynion a osodir gan y Rheoliadau hyn bob 21 o ddiwrnodau'. Dwi'n dyfynnu. Mae hynny, wrth gwrs, yn briodol iawn er mwyn sicrhau cefnogaeth y cyhoedd i'r mesurau a sicrhau ein bod ni'n gwneud penderfyniadau ar sail y dystiolaeth ddiweddaraf. Ac ydy, mae'r dystiolaeth yn newid; rydyn ni'n dysgu'n gyson. Y dyddiad adolygu nesaf, fel sydd wedi cael ei adrodd yn eang, wrth gwrs, fydd wythnos i fory, dydd Iau 7 Mai. Rydyn ni wedi gweld impact mor ddwfn mae'r rheoliadau a'r cyfyngiadau wedi eu cael, ond mae yna gyd-destun, wrth gwrs, sef yr effaith ddiamheuol o gadarnhaol mae'r mesurau wedi eu cael o ran cyfrannu at atal neu gyfyngu ar ledaeniad y coronafeirws hyd yma. Dechrau ydym ni, mewn gwirionedd, ar y drafodaeth am yr hyn fyddai angen bod mewn lle cyn y gallen ni hyd yn oed ystyried llacio'r cyfyngiadau mewn unrhyw ffordd - yr angen, sydd wedi cael ei drafod yn gynharach yn y sesiwn yma, am gynlluniau cadarn o ran profi cymunedol ac yn y blaen, cynllunio'r isadeiledd i gefnogi symud i'r cam nesaf. Mi orffennaf i'r sylwadau yma drwy ofyn cwestiwn, mewn difrif, i ofyn am sicrwydd. Dydy'r pegwn ddim wedi dod mewn llawer o ardaloedd, yn sicr yn cynnwys yma yn Ynys Môn, ac mae'n rhaid i ni fod yn gochel rhag symud yn rhy gynnar i lacio. Mi fyddem ni, wrth gwrs, yn disgwyl i Lywodraeth wneud yr hyn sy'n iawn i bob rhan o Gymru. Felly, fel dwi'n dweud, tra'n bod ni'n cefnogi hwn, mi fuaswn i yn ddiolchgar pe bai'r Gweinidog yn ei ymateb yn cadarnhau y byddai hi yn gwbl gynamserol i weld unrhyw lacio neu leihau yn y rheoliadau cyn penwythnos gŵyl y banc, wythnos i ddydd Gwener nesaf. Fe gefnogwn ni'r rheoliadau, ond dŷn ni ddim yn barod i adael iddyn nhw fynd eto, er lles ein hiechyd.