English: I think in terms of the board, the important thing for us, of course, is to note that the library is a national institution, and as a nation we are very short of national institutions. And I'm not sure that on all occasions the Government or politicians in general are aware of the importance of our national institutions, and when Governments set targets, even for themselves, they don't always set achievable targets. The obvious example for me, having been a Member here for 17 years, was the target to eradicate child poverty in Wales, which has never been achieved, and there's been very little progress towards it. The target that they have set recently in terms of reaching 1 million Welsh speakers is a target that most people would recognise as being an unachievable target. So, what the board has looked at is where we are on a year-to-year basis, and on all elements of the range of activities of the library, there has been progress on a year-on-year basis. Therefore, the board is looking at that rather than looking at targets. I would ask the question whether it is realistic, if truth to be told, to set a target in terms of visitors to an institution such as the national library, which is a research institution essentially. That is the nature of its work. There are collections there, and Pedr can tell you more about those, but that is the foundation of the activity of the library, not attracting visitors, unlike the museum, for example. But, we do stage activities that do attract visitors, and we do try to ensure that people feel that their experience of visiting the library is enhanced so that they can visit again, because there are obvious restrictions on the number of people who are going to travel to Aberystwyth to visit the library. That's why we are going down the digital route in order to enhance the reach of the library and ensure that people can access our collections on a digital basis.
Welsh: Rwy'n meddwl o ran y bwrdd y peth pwysig i ni, wrth gwrs, ydy nodi bod y llyfrgell yn sefydliad cenedlaethol, ac fel cenedl rydym yn brin iawn o sefydliadau cenedlaethol. Nid wyf yn siŵr bob amser fod y Llywodraeth na gwleidyddion yn gyffredinol yn ymwybodol o bwysigrwydd ein sefydliadau cenedlaethol ni, a phan fydd Llywodraeth yn gosod targedau, hyd yn oed iddyn nhw eu hunain, nid ydynt bob amser yn dargedau cyraeddadwy. Hynny yw, yr un amlwg i fi ar ôl bod yma yn Aelod am 17 mlynedd oedd y targed i ddileu tlodi plant yng Nghymru, sydd ddim erioed wedi cael ei gyrraedd, ac nid oes fawr o gynnydd wedi bod ynddo, mewn gwirionedd. Mae'r targed maen nhw wedi ei osod yn ddiweddar ar gyfer nifer y siaradwyr Cymraeg i gyrraedd 1 miliwn yn darged mae'r rhan fwyaf o bobl yn ei gydnabod yn darged anghyraeddadwy. Felly, beth mae'r bwrdd wedi edrych arno ydy lle rydym ni o flwyddyn i flwyddyn, ac ar bob elfen o ystod gweithgareddau y llyfrgell mae yna gynnydd wedi bod o flwyddyn i flwyddyn. Felly, mae'r bwrdd yn edrych ar hynny yn hytrach na thargedau. Fe fyddwn i yn gofyn y cwestiwn: 'A ydy'n realistig mewn gwirionedd i osod targed o ran ymwelwyr i sefydliad fel y llyfrgell genedlaethol sydd yn sefydliad ymchwil yn y bôn?' Dyna yw hanfod ei gwaith. Mae'r casgliadau yno. Bydd Pedr yn gallu siarad mwy am hyn, ond dyna yw hanfod gweithgaredd y llyfrgell, nid denu ymwelwyr, yn wahanol iawn i'r amgueddfa, er enghraifft. Ond rydym yn cynnal gweithgareddau sydd yn denu ymwelwyr, ac rydym yn trio sicrhau bod pobl yn teimlo bod eu profiad nhw o ymweld â'r llyfrgell yn cael ei gyfoethogi fel eu bod nhw'n gallu ailymweld, oherwydd mae yna gyfyngiadau amlwg ar faint o bobl sy'n mynd i deithio i Aberystwyth i ymweld â'r llyfrgell. Dyna pam hefyd ein bod yn mynd lawr y llwybr digidol er mwyn ymestyn cyrhaeddiad y llyfrgell a sicrhau bod pobl yn gallu cael mynediad i'n casgliadau yn ddigidol.