English: Our inquiry into apprenticeships in Wales exposed concerns that the number of disabled apprentices in Wales is far below the rate achieved in England, that economic barriers are preventing young people from taking up opportunities, that a stubborn gender segregation remained and that a lack of providers may be preventing young people from undertaking apprenticeships through the medium of Welsh. In accepting our recommendation on gender and careers, the Welsh Government noted that although 60 per cent of learners pursuing an apprenticeship were female, this - quote - 'masks gender disparity in some sectors.' In accepting our recommendation that they should produce a clear, disabled-person-specific action plan to address the under-representation of disabled people in apprenticeships, after 19 years in power, the Welsh Government said that they are - quote - 'committed to improving our approach'. They state that they have been working with Remploy to match those who are participating in the Work Choice programme into apprenticeship opportunities and have introduced a case worker approach with the aid of designated Remploy apprenticeship co-ordinators. Well, last month, I visited Remploy Wrexham to discuss the launch of the UK Government employment support programme, Work and Health Programme Wales, and to sit in on a training session with customers. The Welsh Government must therefore provide assurance that its new employability programme adds to rather than replicates this, and this should be included in the annual progress report on implementation of its employability plan, which it pledges to provide to the committee in response to our recommendation 11. In stating that it is in the process of setting up an inclusive apprenticeship working group comprising of representatives from disability organisations across Wales, which - quote - 'will produce an Apprenticeships Disability Action Plan', we'll need assurance that it will act on the explanation by Disability Arts Cymru that the difference between disability equality training and disability awareness training is that disability awareness training is often led by non-disabled people who are professionals in the medical or caring professions. This training has a medical focus, it informs participants about disabled people's impairments and ways of overcoming disability, whereas disability equality training is always led by trainers who are disabled people. The focus is on disabled and non-disabled people working together to overcome the disabling barriers in society. This training has a holistic focus, recognising that removing the physical, financial and attitudinal barriers will create a more inclusive, accessible society. That is core. That is key. In rejecting our recommendation that they should provide more support to employers in raising awareness among a wider range of young people of the benefits of apprenticeships, the Welsh Government then provides a list of the information it already provides. However, this neither addresses the written evidence from Remploy, highlighting that only 2.7 per cent of learners in work-based learning provision and 1.3 per cent of apprentices in Wales are disabled, compared to 9 per cent in England, nor Remploy's suggestion that one of the reasons for this is a lack of awareness of apprenticeships by parents, employers and learners. The young people we met at the Prince's Trust detailed the financial barriers that prevent young people from taking up apprenticeships. In only accepting in principle that it should create a competitive hardship fund for apprenticeships on the lowest pay levels, or create other concessions such as concessionary bus or rail cards, as exist for other students, the Welsh Government states that this would need to be considered - quote - 'against the outcome of the Discounted Bus Travel for Young Persons in Wales consultation.' However, this closed four months ago. While the Welsh Government states that it responds to most consultations in 12 weeks, ITV Wales reported on Monday that the Welsh Government has failed to respond to nearly a third of its consultations launched since the election two years ago. Let's hope this is not another one. And although it states that subsidising travel costs is likely to be classified as a UK taxable benefit, NUS Wales point out that local authorities in Sheffield, Liverpool and the west midlands have already introduced similar plans. Their acceptance in principle only of our recommendation that they should provide the committee with an annual update covering all protected characteristics and access from low-income communities is not acceptable. The committee is clear that apprentices in Wales are not yet fully representative of the wider society they're drawn from. Reform's recent report on the apprenticeship programme in England concluded that if the necessary changes they describe were made, then apprentices, taxpayers and employers across the country stand to benefit for many years to come.
Welsh: Datgelodd ein hymchwiliad i brentisiaethau yng Nghymru bryderon fod nifer y prentisiaid anabl yng Nghymru yn llawer is na'r gyfradd yn Lloegr, fod rhwystrau economaidd yn atal pobl ifanc rhag manteisio ar gyfleoedd, fod gwahaniaeth rhwng y rhywiau'n parhau ac y gallai prinder darparwyr atal pobl ifanc rhag dilyn prentisiaethau drwy gyfrwng y Gymraeg. Wrth dderbyn ein hargymhelliad ar rywedd a gyrfaoedd, nododd Llywodraeth Cymru, er bod 60 y cant o ddysgwyr sydd ar brentisiaeth yn fenywod, mae hyn - ac rwy'n dyfynnu - 'yn cuddio'r gwahaniaeth rhwng y rhywiau sy'n bodoli mewn rhai sectorau.' Wrth dderbyn ein hargymhelliad y dylai lunio cynllun gweithredu clir sy'n benodol ar gyfer pobl anabl i fynd i'r afael â'r diffyg cynrychiolaeth o bobl anabl mewn prentisiaethau, ar ôl 19 mlynedd mewn grym, dywedodd Llywodraeth Cymru eu bod - ac rwy'n dyfynnu - 'wedi ymrwymo i wella ein dull gweithredu'. Dywedant eu bod wedi gweithio gyda Remploy i baru rhai sy'n cymryd rhan yn rhaglen Dewis Gwaith â chyfleoedd prentisiaeth ac wedi cyflwyno dull gweithiwr achos gyda chymorth cydlynwyr prentisiaeth penodedig Remploy. Wel, y mis diwethaf, ymwelais â Remploy Wrecsam i drafod lansio rhaglen cymorth cyflogaeth Llywodraeth y DU, Rhaglen Gwaith ac Iechyd Cymru, ac i wrando ar sesiwn hyfforddi gyda chwsmeriaid. Rhaid i Lywodraeth Cymru ddarparu sicrwydd felly fod ei rhaglen gyflogadwyedd newydd yn ychwanegu at, yn hytrach nag ailadrodd hyn, a dylid ei gynnwys yn yr adroddiad cynnydd blynyddol ar weithrediad ei gynllun cyflogadwyedd y mae'n addo ei ddarparu i'r pwyllgor mewn ymateb i'n hargymhelliad 11. Wrth ddatgan ei bod yn broses o sefydlu gweithgor prentisiaeth gynhwysol sy'n cynnwys cynrychiolwyr o sefydliadau anabledd ledled Cymru, a fydd - ac rwy'n dyfynnu - 'yn cynhyrchu Cynllun Gweithredu Anabledd Prentisiaethau', byddwn angen sicrwydd y bydd yn gweithredu ar yr esboniad gan Celfyddydau Anabledd Cymru mai'r gwahaniaeth rhwng hyfforddiant ymwybyddiaeth o anabledd a hyfforddiant cydraddoldeb anabledd yw bod hyfforddiant ymwybyddiaeth o anabledd yn aml yn cael ei arwain gan bobl nad ydynt yn anabl sy'n weithwyr proffesiynol yn y proffesiynau meddygol neu ofalu. Mae ffocws meddygol i'r hyfforddiant hwn, mae'n rhoi gwybodaeth i'r cyfranogwyr am namau pobl anabl a ffyrdd o oresgyn anabledd, tra bod hyfforddiant cydraddoldeb anabledd bob amser yn cael ei arwain gan hyfforddwyr sy'n bobl anabl. Mae'r ffocws ar bobl anabl a phobl nad ydynt yn anabl yn gweithio gyda'i gilydd i oresgyn y rhwystrau sy'n anablu yn y gymdeithas. Mae ffocws holistig i'r hyfforddiant hwn, gan gydnabod y bydd cael gwared ar y rhwystrau corfforol, ariannol ac ymagweddol yn creu cymdeithas fwy cynhwysol a hygyrch. Mae hynny'n greiddiol. Mae'n allweddol. Wrth wrthod ein hargymhelliad y dylai roi mwy o gymorth i gyflogwyr i godi ymwybyddiaeth ymhlith ystod ehangach o bobl ifanc o fanteision prentisiaethau, mae Llywodraeth Cymru yn darparu rhestr o'r wybodaeth y mae eisoes yn ei darparu. Fodd bynnag, nid yw hyn yn ateb y dystiolaeth ysgrifenedig gan Remploy, sy'n nodi mai 2.7 y cant yn unig o ddysgwyr mewn darpariaeth dysgu seiliedig ar waith a 1.3 y cant o brentisiaid yng Nghymru sy'n anabl, o'i gymharu â 9 y cant yn Lloegr, nac awgrym Remploy mai un o'r rhesymau am hyn yw diffyg ymwybyddiaeth o brentisiaethau ymhlith rhieni, cyflogwyr a dysgwyr. Roedd y bobl ifanc y cyfarfuom â hwy yn Ymddiriedolaeth y Tywysog yn manylu ar y rhwystrau ariannol sy'n atal pobl ifanc rhag manteisio ar brentisiaethau. Wrth dderbyn mewn egwyddor yn unig y dylai greu cronfa galedi gystadleuol ar gyfer prentisiaid sydd ar y lefelau cyflog isaf neu greu consesiynau eraill megis cardiau bws neu reilffyrdd rhatach, fel sydd ar gael i fyfyrwyr eraill, mae Llywodraeth Cymru yn nodi y byddai angen ystyried hyn - ac rwy'n dyfynnu - 'yn erbyn canlyniad yr ymgynghoriad i Deithiau bws rhatach i bobl ifanc yng Nghymru.' Fodd bynnag, daeth yr ymgynghoriad i ben bedwar mis yn ôl. Er bod Llywodraeth Cymru yn datgan ei bod yn ymateb i'r rhan fwyaf o ymgynghoriadau mewn 12 wythnos, dywedodd ITV Wales ddydd Llun fod Llywodraeth Cymru wedi methu ymateb i bron i draean o'i hymgynghoriadau a lansiwyd ers yr etholiad ddwy flynedd yn ôl. Gadewch inni obeithio nad yw hwn yn un arall. Ac er ei bod yn dweud bod rhoi cymhorthdal tuag at gostau teithio yn debygol o gael ei gategoreiddio fel budd trethadwy yn y DU, mae Undeb Cenedlaethol Myfyrwyr Cymru yn nodi bod awdurdodau lleol yn Sheffield, Lerpwl a Gorllewin Canolbarth Lloegr eisoes wedi cyflwyno cynlluniau tebyg. Nid yw'n dderbyniol mai mewn egwyddor yn unig y derbyniwyd ein hargymhelliad y dylent ddarparu diweddariadau blynyddol i'r pwyllgor sy'n cwmpasu pob nodwedd warchodedig a mynediad gan gymunedau incwm isel. Mae'r pwyllgor yn glir nad yw prentisiaid yng Nghymru yn gwbl gynrychioliadol eto o'r gymdeithas ehangach y dônt ohoni. Daeth adroddiad diweddar Reform ar y rhaglen brentisiaethau yn Lloegr i'r casgliad y bydd prentisiaid, trethdalwyr a chyflogwyr ar draws y wlad yn elwa am flynyddoedd i ddod pe bai'r newidiadau a ddisgrifiant yn cael eu gwneud.