English: I'm really pleased to take part in this debate today and welcome the support from the Welsh Government for this report, evident in the very positive responses to the recommendations. I particularly welcome the Welsh Government response to recommendations relating to our participation in EU networks, both formal and informal, to ensure there's continued access to these networks for the benefit of civil society and non-governmental organisations. I'm sure Members will have noted the evidence from Cardiff University and Mudiad Meithrin about Welsh civil society's engagement on the EU civil society landscape, and this opens up access not only to transnational working policy development of mutual benefit to Wales and the EU, but also access to important funding streams. I was pleased to engage a team of who I called 'EU funding ambassadors' in a former ministerial role - Hywel Ceri Jones, Grahame Guilford and Gaynor Richards - who identified a wide range of centrally-managed EU funds and other funding streams and networks available to Welsh organisations. I hope that their work and their report and recommendations are still a valid source of intelligence and guidance, informing and supporting those networks as we transition from the EU. There is deep concern about the adverse impact of the loss of funding streams, particularly, which have enabled our partners in the public, private and third sectors to engage in transnational networks. In response to recommendation 14, it's helpful to learn that Welsh civil society will be able to access the European transition fund as indicated in the Welsh Government's response to the report. lt's also welcome to see that there'll be longer term support arrangements indicated in the response, and I hope we as a committee can engage and contribute to the shaping of those arrangements after the transition period. Like David Rees, I'd like to commend to the Assembly today the importance of recommendation 18 in our report, which asks the Welsh Government to call upon the UK Government to protect the human rights and equality standards that Welsh citizens have benefited from as citizens of the EU. In the evidence, we took account of a range of Wales-EU bilateral relationships, including not only environmental but equality networks and interests. The report cites evidence from Chwarae Teg, when Natasha Davies highlighted the role of EU membership in safeguarding and advancing equalities and human rights, and told us there should be 'no rolling back' of these rights post Brexit. Stonewall Cymru backed these concerns, reminding us that EU law has guaranteed rights that could be undermined with a potential risk to LGBT people in the future. It's important, Dirprwy Llywydd, that we recognise we have a responsibility and an opportunity to safeguard and develop our role as an outward-looking, internationally-engaged nation. We must not be a bystander as phase 2 negotiations proceed. It's vital that we work together and that the Welsh Government backs our efforts in the committee to encourage the EU and its institutions to engage with governmental and non-governmental organisations in Wales as we transition to Brexit. Much of civil society in Wales is engaged in innovation through social action, very often backed by EU funds, empowering the most vulnerable members of our society, strengthening and promoting equalities and protecting our environment. So, in conclusion, I hope this report does justice to all those who are at the forefront of civil society upholding human rights as well as those who inform and guide us on the crucial evidence we have received as a committee as we seek to represent them and give them a voice in this crucial stage of EU negotiations and future transitional periods.
Welsh: Rwy'n falch iawn o gymryd rhan yn y ddadl hon heddiw ac yn croesawu cefnogaeth Llywodraeth Cymru i'r adroddiad hwn, sy'n amlwg yn yr ymatebion cadarnhaol iawn i'r argymhellion. Rwy'n croesawu'n arbennig ymateb Llywodraeth Cymru i'r argymhellion sy'n ymwneud â'n cyfranogiad yn rhwydweithiau'r UE, yn ffurfiol ac yn anffurfiol, i sicrhau bod mynediad at y rhwydweithiau hyn yn parhau er budd y gymdeithas sifil a sefydliadau anllywodraethol. Rwy'n siŵr y bydd yr Aelodau wedi nodi'r dystiolaeth gan Brifysgol Caerdydd a'r Mudiad Meithrin am ymgysylltiad cymdeithas sifil Cymru ar dirwedd cymdeithas sifil yr UE, ac mae hyn yn agor mynediad nid yn unig at ddatblygu polisi gwaith trawswladol o fudd i Gymru a'r UE fel ei gilydd, ond mynediad hefyd at ffrydiau cyllido pwysig. Roeddwn yn falch o ddefnyddio tîm o'r hyn a elwais yn 'llysgenhadon cyllido'r UE' mewn rôl weinidogol flaenorol - Hywel Ceri Jones, Grahame Guilford a Gaynor Richards - a nododd amrywiaeth eang o gronfeydd yr UE wedi'u rheoli'n ganolog a ffrydiau a rhwydweithiau cyllid eraill sydd ar gael i sefydliadau Cymreig. Rwy'n gobeithio bod eu gwaith a'u hargymhellion yn dal i fod yn ffynhonnell ddilys o wybodaeth ac arweiniad i hysbysu a chynorthwyo'r rhwydweithiau hynny wrth inni adael yr UE. Mae yna bryder dwfn ynglŷn ag effaith andwyol colli ffrydiau ariannu, yn enwedig, sydd wedi galluogi ein partneriaid yn y sector cyhoeddus, y sector preifat a'r trydydd sector i gymryd rhan mewn rhwydweithiau trawswladol. Mewn ymateb i argymhelliad 14, mae'n ddefnyddiol clywed y bydd cymdeithas sifil Cymru yn gallu troi at y gronfa bontio Ewropeaidd fel y nodwyd yn ymateb Llywodraeth Cymru i'r adroddiad. Mae'n galonogol gweld hefyd fod trefniadau cymorth mwy hirdymor wedi'u nodi yn yr ymateb, ac rwy'n gobeithio y gallwn ni fel pwyllgor ymgysylltu a chyfrannu at lunio'r trefniadau hynny ar ôl y cyfnod pontio. Fel David Rees, hoffwn dynnu sylw'r Cynulliad heddiw at bwysigrwydd argymhelliad 18 yn ein hadroddiad, sy'n gofyn i Lywodraeth Cymru alw ar Lywodraeth y DU i ddiogelu'r hawliau dynol a safonau cydraddoldeb y mae dinasyddion Cymru wedi elwa arnynt drwy fod yn ddinasyddion yr Undeb Ewropeaidd. Yn y dystiolaeth, rhoesom sylw i ystod o gysylltiadau dwyochrog rhwng Cymru a'r UE, yn cynnwys nid yn unig rhwydweithiau amgylcheddol ond rhwydweithiau a diddordebau cydraddoldeb. Cyfeiria'r adroddiad at dystiolaeth gan Chwarae Teg, pan dynnodd Natasha Davies sylw at rôl aelodaeth o'r UE yn diogelu ac yn hyrwyddo cydraddoldeb a hawliau dynol, a dywedodd wrthym na ddylai fod unrhyw gyfyngu ar yr hawliau hyn ar ôl Brexit. Ategodd Stonewall Cymru y pryderon hyn, gan ein hatgoffa bod cyfraith yr UE wedi gwarantu hawliau y gellid eu tanseilio gan arwain at risg bosibl i bobl LGBT yn y dyfodol. Mae'n bwysig, Ddirprwy Lywydd, ein bod yn cydnabod bod gennym gyfrifoldeb a chyfle i ddiogelu a datblygu ein rôl fel cenedl flaengar, sy'n ymgysylltu'n rhyngwladol. Rhaid inni beidio â sefyll ar y cyrion wrth i drafodaethau cyfnod 2 fynd rhagddynt. Mae'n hanfodol ein bod yn gweithio gyda'n gilydd a bod Llywodraeth Cymru yn cefnogi ein hymdrechion yn y pwyllgor i annog yr UE a'i sefydliadau i ymgysylltu â sefydliadau llywodraethol ac anllywodraethol yng Nghymru wrth i ni symud tuag at Brexit. Mae nifer o'r gymdeithas sifil yng Nghymru yn ymwneud ag arloesi drwy weithredu cymdeithasol, ac yn aml iawn yn cael eu cefnogi gan gronfeydd yr UE, er mwyn grymuso aelodau mwyaf bregus ein cymdeithas, a chryfhau a hyrwyddo cydraddoldebau a diogelu ein hamgylchedd. Felly, i gloi, rwy'n gobeithio y bydd yr adroddiad hwn yn gwneud cyfiawnder â phawb sydd ar flaen y gad yn y gymdeithas sifil yn cynnal hawliau dynol yn ogystal â'r rhai sy'n ein hysbysu ac yn ein harwain ar y dystiolaeth hanfodol a gawsom fel pwyllgor wrth inni geisio eu cynrychioli a rhoi llais iddynt ar y cam hollbwysig hwn o drafodaethau'r UE a chyfnodau pontio yn y dyfodol.