English: I'd like to thank the Member for Aberconwy for giving me the opportunity to speak in her debate this afternoon. Fellow Members may be well aware of my affinity for the Atlantic grey seal. Indeed, the family home is even named after one. As its species champion here in the Senedd, I am incredibly grateful to represent, and be the voice of, such a magnificent creature, which calls the waters off our Welsh coast home. For those that don't know, over half the world's populations of Atlantic grey seals can be found surfing the waves of the British isles, from the coast of Amroth and the isle of Skomer, to the Orkney islands in the far north of Scotland. It's no coincidence that these beautiful creatures also choose to reside in the most beautiful of places - of course, the coast of Carmarthen West and South Pembrokeshire being their favourite location. However, each of these locations also offers us valuable resources in our search for cleaner, greener renewable energy. In my own constituency is the fantastic Blue Gem Wind project, an offshore floating wind farm that is developing a new generation of energy in our Celtic sea. Having had the opportunity to visit Blue Gem and learned the benefits that it can bring in terms of both renewable energy and economic prosperity, it truly is a fantastic asset to not only Pembrokeshire but Wales as a whole. As this motion rightly highlights, our drive for marine renewables must be considered against the backdrop of all of our existing marine commitments, including fisheries, aquaculture, shipping, navigational channels and, of course, biodiversity and marine animal protection. Indeed, this is what Blue Gem has done so successfully. They developed a plan-led approach to site selection, driven by technical and environmental considerations, with the overarching objective of identifying a viable site while minimising the impact on the environment and marine life. Before making the decision to develop the Pembrokeshire site, a host of factors were considered, including bathymetry, the measurement of the depth of water; wind resource; proximity to nature; conservation designations; sea birds; marine mammals; fisheries; shipping; and proximity to ports - a whole host of options. This is an example of how it is to be done correctly, a process that any future marine development should replicate. But, as the Member for Aberconwy rightly pointed out, this is only guidance at present, and it does need to be added to the legislative statute here in Wales. The Member also mentioned the RSPB, which has said that we have one chance to ensure that we deliver marine renewables at a pace and quantum that allows us to meet our environmental targets, both climate and nature. Indeed, the two do go hand in hand. So, I'm grateful to the Member for Aberconwy for bringing this forward. We need to get this right. There is a duty on the Welsh Government to facilitate the creation of a national marine development plan, protecting both Wales's climate and nature for future generations. Diolch.
Welsh: Hoffwn ddiolch i'r Aelod dros Aberconwy am roi cyfle imi siarad yn ei dadl y prynhawn yma. Efallai fod fy nghyd-Aelodau'n ymwybodol iawn o fy nghysylltiad â morlo llwyd yr Iwerydd. Yn wir, mae'r cartref teuluol wedi ei enwi ar ôl un. Fel ei hyrwyddwr rhywogaethau yma yn y Senedd, rwy'n hynod ddiolchgar o gynrychioli, a bod yn llais dros greadur mor wych sy'n byw yn y dyfroedd oddi ar ar arfordir Cymru. I'r rhai nad ydynt yn gwybod, mae dros hanner poblogaeth y byd o forloi llwyd yr Iwerydd yn nofio yn y tonnau oddi ar ynysoedd Prydain, o arfordir Amroth ac ynys Sgomer, i ynysoedd Erch ym mhellafion yr Alban. Nid yw'n gyd-ddigwyddiad fod y creaduriaid hardd hyn hefyd yn dewis byw yn y lleoedd harddaf - arfordir Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro yw eu hoff leoliad wrth gwrs. Fodd bynnag, mae pob un o'r lleoliadau hyn hefyd yn cynnig adnoddau gwerthfawr wrth inni chwilio am ynni adnewyddadwy glanach a gwyrddach. Yn fy etholaeth i, gwelir prosiect gwych Blue Gem Wind, fferm wynt ar y môr sy'n datblygu cynhyrchiant ynni newydd yn ein môr Celtaidd. Ar ôl cael cyfle i ymweld â Blue Gem a dysgu am y manteision y gall eu cynnig ar ffurf ynni adnewyddadwy a ffyniant economaidd, mae'n ased gwirioneddol wych nid yn unig i sir Benfro ond i Gymru gyfan. Fel y mae'r cynnig hwn yn nodi, rhaid ystyried ein hawydd i ddatblygu ynni adnewyddadwy morol yng nghyd-destun ein holl ymrwymiadau morol presennol, gan gynnwys pysgodfeydd, dyframaeth, morgludiant, sianeli mordwyo, a bioamrywiaeth a diogelu anifeiliaid morol wrth gwrs. Yn wir, dyma beth y mae Blue Gem wedi'i wneud mor llwyddiannus. Fe wnaethant ddatblygu dull o ddethol safleoedd sy'n dilyn y cynllun, wedi'i lywio gan ystyriaethau technegol ac amgylcheddol, gyda'r amcan trosfwaol o nodi safle hyfyw gan leihau'r effaith ar yr amgylchedd a bywyd morol ar yr un pryd. Cyn gwneud penderfyniad i ddatblygu safle sir Benfro, ystyriwyd llu o ffactorau, gan gynnwys bathymetreg, mesur dyfnder dŵr; adnoddau gwynt; agosrwydd at natur; dynodiadau cadwraeth; adar môr; mamaliaid môr; pysgodfeydd; morgludiant; ac agosrwydd at borthladdoedd - llu o opsiynau. Dyma enghraifft o sut y dylid ei wneud yn y ffordd gywir, proses y dylai unrhyw ddatblygiad morol yn y dyfodol ei hefelychu. Ond fel y nododd yr Aelod dros Aberconwy yn gywir, dim ond canllawiau ydyw ar hyn o bryd, ac mae angen ei ychwanegu at y statud deddfwriaethol yma yng Nghymru. Soniodd yr Aelod hefyd am yr RSPB, sydd wedi dweud mai un cyfle sydd gennym i sicrhau ein bod yn darparu ynni adnewyddadwy morol ar gyflymder ac i raddau sy'n ein galluogi i gyrraedd ein targedau amgylcheddol, o ran yr hinsawdd a natur. Yn wir, mae'r ddau yn mynd law yn llaw. Felly, rwy'n ddiolchgar i'r Aelod dros Aberconwy am gyflwyno hyn. Mae angen inni wneud hyn yn iawn. Mae dyletswydd ar Lywodraeth Cymru i hwyluso'r gwaith o greu cynllun datblygu morol cenedlaethol, i ddiogelu hinsawdd a natur Cymru ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol. Diolch.