techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: I've stood in this Chamber a number of times in the past criticising the health board and drawing the Cabinet Secretary and others' attention to a number of problems and frustrations, so it's only fair that I congratulate when there is room to do that. In this context, I want to congratulate the health board on the use of the app on waiting times that has been produced - well, not produced, but, certainly, it is being used in north Wales now. As a parent, it is something that I've had cause to use, and I know of other parents who've used it. I was looking now - three hours in Glan Clwyd, a little over two hours in Wrexham Maelor, and no waiting time in the minor injuries unit in Denbigh. And so, I'm sure that you would join with me in congratulating the board - as you've recognised in the past - on this development. But what I want to ask you, of course, is: what is being done to ensure that this best practice is adopted across Wales? But also, what investment is your Government making to enable Welsh health boards to make similar investments in this technology, which each and every one of us has, which, in turn, will help to tackle some of the very practical problems that the service is facing?
Welsh: Rwyf wedi codi ar fy nhraed yn y Siambr yma nifer o weithiau yn y gorffennol yn beirniadu'r bwrdd iechyd ac yn tynnu sylw Ysgrifennydd y Cabinet ac eraill at nifer o broblemau a rhwystredigaethau. Felly, mae hi ond yn deg fy mod i'n llongyfarch ar adegau pan fo yna le i wneud hynny i'r bwrdd iechyd, ac, yn y cyd-destun yma, i'w llongyfarch nhw ar y defnydd o'r ap ynglŷn ag amserau aros sydd wedi cael ei - wel, ddim cael ei gynhyrchu, ond, yn sicr, maen nhw'n gwneud defnydd ohono fe yn y gogledd nawr. Mae e, fel rhiant, yn rhywbeth rydw i wedi cael achos i'w ddefnyddio, ac rwy'n gwybod am rieni eraill sydd wedi ei ddefnyddio fe. Roeddwn i'n edrych nawr - tair awr yng Nglan Clwyd, ychydig dros ddwy awr ym Maelor, dim aros yn ysbyty, neu yn uned mân anafiadau Dinbych. Ac felly, rwy'n siŵr y gwnewch chi ymuno â fi yn llongyfarch y bwrdd - fel rŷch chi wedi ei gydnabod yn y gorffennol - ar y datblygiad yma. Ond yr hyn rwyf eisiau ei ofyn, wrth gwrs, yw: beth sy'n cael ei wneud i sicrhau bod yr arfer da yma nawr yn cael ei fabwysiadu ar draws Cymru? Ond hefyd, pa fuddsoddiad mae'ch Llywodraeth chi'n ei wneud i alluogi byrddau iechyd Cymru i wneud buddsoddiadau tebyg yn y dechnoleg yma, sydd gan bob un ohonom ni, a fydd, yn ei dro, wrth gwrs, yn help i daclo rhai o'r problemau ymarferol iawn y mae'r gwasanaeth yn eu hwynebu?
English: I thank you for recognising the success of the app, both in terms of how user-friendly it is but also its usefulness to people seeking to access unscheduled care in particular. This isn't a particular issue about the cost in developing the app from now, and actually spreading it out; it's actually about understanding enough time and enough evidence about the value of it. And, actually, it's been really helpful to have one health board leading in its application. It's fair to say there was some anxiety within the service about whether this would prove to be an innovation that would be helpful, or whether it would provide more questions than answers. And, in fact, when I was in Ysbyty Gwynedd on Monday, making a positive announcement on investment in a new accident and emergency department, staff themselves commented they'd actually found the app helpful, and people attending had found it helpful as well. So, it's been a positive start, but I think, once we have more data on its use and its usefulness, then we will of course look at how we can take that learning forward for the rest of our system - not just in north Wales, but across the rest of NHS Wales as well.
Welsh: Diolch i chi am gydnabod llwyddiant yr ap, o ran hwyluster a hefyd o ran ei ddefnyddioldeb i bobl sy'n ceisio cael mynediad at ofal heb ei drefnu yn benodol. Nid yw hon yn broblem sy'n ymwneud yn arbennig â'r gost o ddatblygu'r ap o hyn ymlaen, a'i ledaenu; mewn gwirionedd mae'n ymwneud â deall digon o amser a digon o dystiolaeth am ei werth. Ac mewn gwirionedd, mae wedi bod yn ddefnyddiol iawn cael un bwrdd iechyd yn arwain ar ei ddefnydd. Mae'n deg dweud bod rhywfaint o bryder o fewn y gwasanaeth ynglŷn ag a fyddai hwn yn profi'n arloesedd defnyddiol, neu a fyddai'n darparu mwy o gwestiynau nag atebion. Ac yn wir, pan oeddwn yn Ysbyty Gwynedd ddydd Llun yn gwneud cyhoeddiad cadarnhaol ar fuddsoddi mewn adran damweiniau ac achosion brys newydd, roedd y staff eu hunain yn dweud eu bod yn ystyried yr ap yn ddefnyddiol, ac roedd y bobl a oedd yno yn ei ystyried yn ddefnyddiol hefyd. Felly, mae wedi bod yn ddechrau cadarnhaol, ond ar ôl i ni gael mwy o ddata ar ei ddefnydd a'i ddefnyddioldeb, rwy'n credu y byddwn yn edrych wedyn wrth gwrs ar sut y gallwn ddatblygu'r gwersi hynny ar gyfer gweddill ein system - nid yn unig yng ngogledd Cymru, ond ar draws gweddill GIG Cymru yn ogystal.
English: Thank you for the question. Emergency departments in South Wales West have continued to experience significant pressure and demand throughout this winter. Members will, of course, recall that this is part of the reason why Abertawe Bro Morgannwg University Local Health Board is in targeted intervention, because of the lack of sustained progress on unscheduled care. There has been some improvement compared to last winter, but there is still further progress to be made.
Welsh: Diolch am y cwestiwn. Mae adrannau achosion brys yng Ngorllewin De Cymru wedi parhau i brofi pwysau a galw sylweddol drwy gydol y gaeaf hwn. Bydd yr Aelodau, wrth gwrs, yn cofio mai dyma ran o'r rheswm pam y ceir ymyrraeth wedi'i thargedu ym Mwrdd Iechyd Lleol Prifysgol Abertawe Bro Morgannwg, oherwydd y diffyg cynnydd parhaus ym maes gofal heb ei drefnu. Gwelwyd rhywfaint o welliant o'i gymharu â'r gaeaf diwethaf, ond mae cynnydd pellach i'w wneud eto.
English: Thank you for that answer, and I'm glad that you acknowledge the concerns, and can confirm that intervention is actually happening now. I've got a slightly different question to ask you, so bear with me on this, because it's about district nurses. The Assembly, as you know, took evidence that the number of district nurses in Wales has dropped by 40 per cent in the last five years, with fears of further losses. And the work that district nurses do, to ensure patient recovery in their own homes, is absolutely part of keeping people out of hospital, and that's what I'm coming to on this. Things like blocked catheters and undressed wounds shouldn't actually, in themselves, be reasons for people to go to hospital. But if they're not dealt with, they do become reasons to go to hospital; the consequences can be very serious, including things like sepsis. So, can you tell us the level of emergency admissions to hospital, in Morriston, and elsewhere, as the result of conditions that have deteriorated due to insufficiently frequent attention by district nurses, and the effect of that then on A&E waiting times? Perhaps you can also tell us whether the new funding you've announced for nursing staff will represent replacement of those sorts of skills that district nurses have, and that we are at risk of losing. Thank you, Cabinet Secretary.
Welsh: Diolch i chi am yr ateb hwnnw, ac rwy'n falch eich bod yn cydnabod y pryderon, ac yn gallu cadarnhau bod ymyrraeth yn digwydd bellach mewn gwirionedd. Mae gennyf gwestiwn ychydig yn wahanol i'w ofyn i chi, felly byddwch yn amyneddgar gyda mi ar hyn, oherwydd mae'n ymwneud â nyrsys ardal. Mae'r Cynulliad, fel y gwyddoch, wedi cael tystiolaeth fod nifer y nyrsys ardal yng Nghymru wedi gostwng 40 y cant yn y pum mlynedd ddiwethaf, gydag ofnau y ceir colledion pellach. Ac mae'r gwaith y mae nyrsys ardal yn ei wneud yn sicrhau adferiad cleifion yn eu cartrefi eu hunain yn bendant yn rhan o gadw pobl allan o'r ysbyty, ac at hynny rwy'n dod ar hyn. Ni ddylai pethau fel cathetrau wedi blocio a chlwyfau heb eu gorchuddio ynddynt eu hunain fod yn rhesymau i bobl fynd i'r ysbyty mewn gwirionedd. Ond os nad ymdrinnir â hwy, fe ddont yn rhesymau dros fynd i'r ysbyty; gall y canlyniadau fod yn ddifrifol iawn, gan gynnwys pethau fel sepsis. Felly, a allwch ddweud wrthym beth yw lefel y derbyniadau brys i ysbytai, yn Nhreforys, ac mewn mannau eraill, o ganlyniad i gyflyrau sydd wedi gwaethygu o ganlyniad i ddiffyg sylw cyson gan nyrsys ardal, ac effaith hynny wedyn ar amseroedd aros adrannau damweiniau ac achosion brys? Efallai y gallwch ddweud wrthym hefyd a fydd y cyllid newydd a gyhoeddwyd gennych ar gyfer staff nyrsio yn sicrhau y cynhelir y mathau o sgiliau sydd gan y nyrsys ardal yr ydym mewn perygl o'u colli. Diolch i chi, Ysgrifennydd y Cabinet.
English: I'm not able to tell you today the sort of data that you're asking - . I think it's a fairly complex exercise to undertake. I'll see if it is possible to do, but to be able to say whether it's been a challenge to the district nursing service that's led to an admission that's led to a challenge in waiting times, I think is some ask, regardless of the identity of the Minister, or the civil servants available to them. But I recognise the point that, actually, the district nursing service is an important part of the care that's going to keep people in their own homes, and to maintain a level of independence for them. I recently had the opportunity, with my constituency Member hat on, to accompany members of the Royal College of Nursing, in my own constituency, to see some of the variety in the service that they provide - and, actually, quite complex healthcare provision, compared with what you might think takes place, including end-of-life care, recovery from significant injury, and those people who simply aren't able to get around as they would wish to. So, I've seen for myself the direct value that district nurses provide, in both recovery, rehabilitation, but also in prevention as well. And I'm happy to confirm that the £95 million investment I announced recently, in the future of healthcare training and education, does include a 13 per cent increase in nurse training. So, we recognise the value of district nurses, and we recognise the need to continue to increase, not simply to replace, but to think about how we increase nursing numbers in those areas of particular demand.
Welsh: Nid wyf yn gallu rhoi'r math o ddata rydych yn gofyn amdano heddiw - . Rwy'n credu ei fod yn ymarfer eithaf cymhleth i'w gyflawni. Fe welaf a yw'n bosibl gwneud hynny, ond mae gallu dweud ai her i'r gwasanaeth nyrsys ardal sydd wedi arwain at lefel derbyn i'r ysbyty sydd wedi arwain at her o ran amseroedd aros yn gofyn llawer yn fy marn i, pwy bynnag yw'r Gweinidog neu'r gweision sifil sydd ar gael iddynt. Ond rwy'n cydnabod y pwynt, mewn gwirionedd, fod y gwasanaeth nyrsys ardal yn rhan bwysig o'r gofal sy'n mynd i gadw pobl yn eu cartrefi eu hunain, a chynnal lefel o annibyniaeth ar eu cyfer. Yn ddiweddar, cefais gyfle, gan wisgo fy het Aelod etholaeth, i fynd gydag aelodau o'r Coleg Nyrsio Brenhinol yn fy etholaeth i weld peth o'r amrywiaeth yn y gwasanaeth y maent yn ei ddarparu - a darpariaeth gofal iechyd eithaf cymhleth, mewn gwirionedd, o'i gymharu â'r hyn y gallech feddwl sy'n digwydd, gan gynnwys gofal diwedd oes, adferiad rhag anafiadau sylweddol, a'r bobl sy'n methu symud o gwmpas fel y byddent yn dymuno gwneud. Felly, rwyf wedi gweld drosof fy hun y gwerth uniongyrchol y mae nyrsys ardal yn ei ddarparu, o ran adferiad, adsefydlu, ac atal hefyd. Ac rwy'n hapus i gadarnhau bod y buddsoddiad o £95 miliwn a gyhoeddais yn ddiweddar yn nyfodol hyfforddiant ac addysg gofal iechyd yn cynnwys cynnydd o 13 y cant ar gyfer hyfforddi nyrsys. Felly, rydym yn cydnabod gwerth nyrsys ardal, ac rydym yn cydnabod yr angen i barhau i gynyddu, nid yn unig i gymryd lle, ond i feddwl sut i gynyddu niferoedd nyrsys yn y meysydd lle y ceir galw penodol.
English: What additional support are you offering to the administration of the hospital in Morriston to improve arrangements to deal with the number of patients who attend the emergency department there?
Welsh: Pa gefnogaeth ychwanegol ydych chi'n ei gynnig i weinyddiaeth yr ysbyty yn Nhreforys i esgor ar welliant yn y trefniadau i ddelio efo'r nifer fawr o gleifion sy'n mynychu'r adran ddamweiniau yno?
English: Cabinet Secretary, ABMU has consistently high numbers of people waiting more than 12 hours in its A&E departments. In January we saw a total of 890 people waiting more than 12 hours at the two major accident and emergency departments. Wales's biggest A&E department only saw 150 people waiting for that length of time. Cabinet Secretary, given that ABMU is trialling the 111 service to reduce inappropriate attendances at A&E, how do we explain such high numbers? Morriston Hospital has the highest number of 12-hour waits for any A&E department in Wales. Thank you.
Welsh: Ysgrifennydd y Cabinet, mae gan fwrdd iechyd Prifysgol Abertawe a Bro Morgannwg niferoedd cyson o uchel o bobl sy'n aros mwy na 12 awr yn ei adrannau damweiniau ac achosion brys. Ym mis Ionawr gwelsom gyfanswm o 890 o bobl yn aros mwy na 12 awr yn y ddwy brif adran damweiniau ac achosion brys. Nid oedd ond 150 o bobl wedi aros cymaint â hynny o amser yn adran ddamweiniau ac achosion brys fwyaf Cymru. Ysgrifennydd y Cabinet, o ystyried bod PABM yn treialu gwasanaeth 111 i leihau presenoldeb amhriodol yn yr adrannau damweiniau ac achosion brys, sut y mae egluro niferoedd mor uchel? Gan Ysbyty Treforys y mae'r nifer uchaf o arosiadau 12 awr ar gyfer unrhyw adran damweiniau ac achosion brys yng Nghymru. Diolch.
English: Thank you for the question. The Welsh Government has invested £1.2 million in providing Skype for Business for the NHS. Consultations can be undertaken with this technology when the patient and the health professional are content, although there may be instances when the health professional may need to undertake a face-to-face consultation or physical examination following a consultation.
Welsh: Diolch am y cwestiwn. Mae Llywodraeth Cymru wedi buddsoddi £1.2 miliwn ar ddarparu Skype for Business ar gyfer y GIG. Gellir cynnal ymgyngoriadau â'r dechnoleg hon pan fydd y claf a'r gweithiwr iechyd proffesiynol yn fodlon i wneud hynny, er y gall fod achosion pan fydd angen i'r gweithiwr iechyd proffesiynol gynnal ymgynghoriad wyneb yn wyneb neu archwiliad corfforol yn dilyn ymgynghoriad.
English: Thank you, Cabinet Secretary. The widespread adoption of digital technologies means we don't need to require people who are ill to travel long distances to see doctors anymore. It frustrates me that the NHS often defaults to sending letters or even faxes - surely one of the last bastions of the use of the fax machine in modern society. It's often patient confidentiality or security that's cited as barriers as to why these innovations can't be adopted. But advances are being made in England and the UK common technology services, which are linked to the Cabinet Office, is offering secure internet for the public sector without the need to resort to expensive private networks. I do feel that we need to confront these barriers to make sure that we are capturing the innovation available to other parts of the society for patients within the NHS.
Welsh: Diolch i chi, Ysgrifennydd y Cabinet. Mae mabwysiadu technolegau digidol ar raddfa eang yn golygu nad oes angen i ni ei gwneud yn ofynnol i bobl sy'n sâl deithio pellteroedd maith i weld meddygon mwyach. Mae'n peri rhwystredigaeth i mi fod y GIG yn aml yn gwneud dim mwy nag anfon llythyrau neu ffacsys hyd yn oed - un o gadarnleoedd olaf y defnydd o'r peiriant ffacs yn y gymdeithas fodern yn ddi-os. Yn aml, nodir mai cyfrinachedd neu ddiogelwch cleifion yw'r rhwystrau sy'n atal y datblygiadau newydd hyn rhag cael eu mabwysiadu. Ond mae datblygiadau ar y gweill yn Lloegr a gwasanaethau technoleg cyffredin y DU, sydd wedi'u cysylltu â Swyddfa'r Cabinet, yn cynnig rhyngrwyd ddiogel ar gyfer y sector cyhoeddus heb fod angen troi at rwydweithiau preifat drud. Rwy'n teimlo bod angen i ni fynd i'r afael â'r rhwystrau hyn i wneud yn siŵr ein bod yn manteisio ar yr arloesedd sydd ar gael i rannau eraill o'r gymdeithas ar gyfer cleifion yn y GIG.
English: I thank the Member for the question. All maternity services in Wales work in collaboration with both physiotherapist and specialist continence services. These services provide assessment and identify continence problems with referral to specialist continence services for treatment and individualised care planning.
Welsh: Diolch i'r Aelod am y cwestiwn. Mae pob gwasanaeth mamolaeth yng Nghymru yn gweithio ar y cyd gyda gwasanaethau ffisiotherapi ac ymataliaeth arbenigol. Mae'r gwasanaethau hyn yn darparu asesiadau ac yn nodi problemau ymataliaeth gan gyfeirio at wasanaethau ymataliaeth arbenigol ar gyfer triniaeth a chynllunio gofal unigol.
English: One in 10 women have anal sphincter injuries as a result of childbirth. It's hardly ever spoken about because people feel too embarrassed to raise it. But I'm glad to say that it's rising up the medical agenda: there's a conference being organised by a new charity, which is championing mothers with anal sphincter injuries in childbirth, and it's being held at the Royal College of Medicine. A lot of eminent physicians and surgeons are involved, and the president of the Royal College of Midwives. So, I very much welcome a light being shone on something that is rarely spoken about, because it causes misery to women across Wales. So, I'm really concerned that Wales is not going to necessarily be at the forefront of tackling this issue. I wondered if you could tell us why Cwm Taf recently had its application for sacral nerve stimulation therapy for faecal incontinence turned down by the efficiency-through-technology fund, even though Wales is the only country in the UK that doesn't offer this NICE-approved treatment. Would you be prepared to look at it again, given that there will be a lot more pressure on us to establish why it is we are not able to offer this service to so many mothers?
Welsh: Mae un o bob 10 o fenywod yn cael anafiadau i'r sffincter rhefrol o ganlyniad i roi genedigaeth. Ni siaredir amdano byth bron am fod pobl yn teimlo gormod o embaras i sôn amdano. Ond rwy'n falch o ddweud ei fod yn codi'n uwch ar yr agenda feddygol: mae cynhadledd yn cael ei threfnu gan elusen newydd sy'n tynnu sylw at anafiadau i'r sffincter rhefrol mewn mamau sydd wedi rhoi genedigaeth, ac mae'n cael ei chynnal yn y Coleg Meddygaeth Brenhinol. Mae llawer o feddygon a llawfeddygon blaenllaw yn cymryd rhan, yn ogystal â llywydd Coleg Brenhinol y Bydwragedd. Felly, rwy'n croesawu'r ffaith fod sylw'n cael ei roi i rywbeth na siaredir fawr ddim amdano, gan ei fod yn achosi gofid i fenywod ledled Cymru. Felly, rwy'n bryderus iawn nad yw Cymru o reidrwydd yn mynd i fod ar flaen y gad wrth fynd i'r afael â'r mater hwn. Roeddwn yn meddwl tybed a allech ddweud wrthym pam y gwrthodwyd cais Cwm Taf yn ddiweddar am therapi ysgogi nerf y sacrwm ar gyfer anymataliaeth ysgarthol gan y gronfa effeithlonrwydd drwy dechnoleg, er mai Cymru yw'r unig wlad yn y DU nad yw'n cynnig y driniaeth hon a gymeradwywyd gan NICE. A fyddech yn barod i edrych ar hynny eto, o ystyried y bydd llawer mwy o bwysau arnom i ganfod pam nad ydym yn gallu cynnig y gwasanaeth hwn i gymaint o famau?
English: I have slightly certain different figures on the incidence. The incidence that I have is 6 per cent in first-time deliveries as opposed to 10 per cent, but I recognise that there is a significant proportion of women give birth who will suffer this particular injury. It's partly about the conversations that should take place in good midwifery care about the preparation for birth and being fit and ready for birth but also recovery afterwards too. In the particular issue that you raise about the Cwm Taf application to the efficiency through technology fund, we allocate funds on a competitive basis, looking at the particular level of gain to be made from each application. And it is a simple truth that there are more good ideas and more ways in which we could usefully use that fund than the fund itself can provide. But the point that you make is actually about: I recognise it is NICE approved and it should normally be undertaken in specialist units. Where those specialist units are not available in the local hospital, it's about making sure that there is access to them and each health board needs to make sure that there's a proper network to do so. I will, though, given that you've raised a particular issue, undertake to go away and look at the particular issue within Cwm Taf and look at how that service is provided to women who give birth in Cwm Taf and how they're able to access this part of their care after birth.
Welsh: Mae gennyf ffigurau ychydig yn wahanol o ran nifer yr achosion. Nifer yr achosion sydd gennyf yw 6 y cant ar gyfer genedigaethau cyntaf o'i gymharu â 10 y cant, ond rwy'n cydnabod bod cyfran sylweddol o fenywod sy'n rhoi genedigaeth yn dioddef yr anaf hwn. Mae'n ymwneud yn rhannol â'r sgyrsiau a ddylai ddigwydd mewn gofal bydwreigiaeth da ynglŷn â pharatoi ar gyfer geni a bod yn ffit ac yn barod ar gyfer geni yn ogystal ag adferiad wedyn. Yn y mater penodol yr ydych yn ei nodi am gais Cwm Taf i'r gronfa effeithlonrwydd drwy dechnoleg, rydym yn dyrannu cyllid ar sail gystadleuol, gan edrych ar y lefel benodol o fudd y gellid ei wneud o bob cais. Ac mae'n wirionedd syml fod yna fwy o syniadau da a mwy o ffyrdd y gallem ddefnyddio'r gronfa honno'n fuddiol nag y gall y gronfa ei hun ei ddarparu. Ond mae'r pwynt a wnewch yn ymwneud â hyn mewn gwirionedd: rwy'n cydnabod ei fod wedi'i gymeradwyo gan NICE ac y dylai gael ei gyflawni fel rheol mewn uned arbenigol. Lle nad oes unedau arbenigol ar gael yn yr ysbyty lleol, mae'n ymwneud â sicrhau mynediad atynt ac mae angen i bob bwrdd iechyd wneud yn siŵr fod yna rwydwaith priodol ar gael i wneud hynny. Fodd bynnag, gan eich bod wedi cyfeirio at fater penodol, fe ymrwymaf i edrych ar y mater penodol yng Nghwm Taf ac edrych ar sut y darperir y gwasanaeth hwn i fenywod sy'n rhoi genedigaeth yng Nghwm Taf a sut y gellir sicrhau eu bod yn cael y rhan hon o'u gofal ar ôl genedigaeth.