English: The purpose of Plaid Cymru is to bring about an independent Wales, breaking up the United Kingdom. I respect, but I do not agree with, your objective. Returning to the legislative consent motion and what we are debating today, this Bill has been hugely improved by the efforts, yes, of Welsh Government, but also, I think, others, and I'd like to congratulate both Mark Isherwood and David Melding for how they have dealt with this issue, and actually the unity of this group in supporting and trying to improve this legislation while noting what others were doing, including the threat and the actuality of a continuity Bill. I think what Mick Antoniw said about how this would've been a much better process if, at the beginning of it, UK Ministers had shown, in how they drafted the initial Bill, an appropriate level of respect to the Welsh Assembly and the devolved settlement - that that would've been better. But it is the case that, with some exceptions, UK Ministers are not as knowledgeable - and it's not at the top of their mind through most of what they do - about the mechanisms, the assumptions and the understandings, as well as the legal basis of the devolved settlement, as we in this Assembly are. But during this process, they have been educated on that. Damian Green and David Lidington in particular I think had reasonable knowledge to begin with, and that knowledge has become more expert as the process has gone on. I think, helped by Alun Cairns as Secretary of State, as well as by Andrew R.T. as leader of the Welsh Conservatives, many more Ministers at a UK level have come to appreciate and to understand the devolved settlement and how it functions. We now have a Bill that reflects and understands that in a way it didn't before. When we talk about what a committee may have asked for before, it didn't ask for one of the things that, actually, the Welsh Government has succeeded in getting, and that is for the UK Government to commit not to legislate for England in these fields until there is an agreement on UK-wide frameworks, when England has 18 times the population of Wales. People often, with justice, complain about Wales not being treated with respect by the UK Government, but in this case the UK Government is binding, or at least giving a commitment to, itself in respect of England, the same as will be for Wales, as to what will actually happen, and there is a great motivation for everyone to agree on getting sensible frameworks up and running so we leave the European Union successfully, and go forward together as a United Kingdom.
Welsh: Diben Plaid Cymru yw sefydlu Cymru annibynnol, gan chwalu'r Deyrnas Unedig. Rwy'n parchu, ond nid wyf yn cytuno â'ch amcan. I ddychwelyd at y cynnig cydsyniad deddfwriaethol yr ydym ni'n ei drafod heddiw, mae'r Bil hwn wedi gwella yn aruthrol drwy ymdrechion, ie, Llywodraeth Cymru, ond hefyd, rwy'n credu, rhai eraill, a hoffwn longyfarch Mark Isherwood a David Melding ynglŷn â sut maen nhw wedi ymdrin â'r mater hwn, ac mewn gwirionedd undod y grŵp hwn yn cefnogi ac yn ceisio gwella'r ddeddfwriaeth hon gan gydnabod beth mae eraill yn ei wneud, gan gynnwys bygythiad gwirioneddol Bil parhad. Rwy'n credu bod yr hyn a ddywedodd Mick Antoniw ynglŷn â sut y byddai hyn wedi bod yn llawer gwell proses petai, ar y dechrau, Gweinidogion y DU wedi dangos, o ran sut y gwnaethon nhw ddrafftio'r Bil cychwynnol, y parch priodol i Lywodraeth y Cynulliad a'r setliad datganoledig - byddai hynny wedi bod yn well. Ond y gwir amdani yw, gyda rhai eithriadau, nad yw Gweinidogion y DU mor wybodus - ac nid yw yn flaenllaw yn eu meddwl trwy'r rhan fwyaf o'r hyn a wnânt - am y dulliau, y rhagdybiaethau a'r dealltwriaethau, yn ogystal â sail gyfreithiol y setliad datganoledig, ag yr ydym ni yn y Cynulliad hwn. Ond yn ystod y broses hon, maen nhw wedi cael eu haddysgu ynglŷn â hynny. Roedd gan Damian Green a David Lidington yn arbennig rwy'n credu wybodaeth resymol ar ddechrau'r broses, ac mae'r wybodaeth honno wedi dod yn fwy arbenigol wrth i'r broses fynd rhagddi. Rwy'n credu, gyda chymorth gan Alun Cairns yn rhinwedd ei swyddogaeth yn Ysgrifennydd Gwladol, yn ogystal ag Andrew R.T. yn rhinwedd ei swyddogaeth yn arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig, mae llawer mwy o Weinidogion y DU wedi dod i werthfawrogi ac i ddeall y setliad datganoli a'r modd y mae'n gweithredu. Bellach mae gennym ni Fil sy'n adlewyrchu ac yn deall hynny mewn ffordd nad oedd cyn hynny. Pan soniwn ynglŷn â beth efallai y byddai pwyllgor wedi gofyn amdano yn flaenorol, ni ofynnodd am un o'r pethau hynny, mewn gwirionedd, y mae Llywodraeth Cymru wedi llwyddo i'w gael, a hynny yw i Lywodraeth y DU ymrwymo i beidio â deddfu ar gyfer Lloegr yn y meysydd hyn hyd nes y ceir cytundeb ar y fframweithiau sy'n berthnasol i'r DU gyfan, pan mae gan Loegr 18 gwaith poblogaeth Cymru. Mae pobl yn aml, gyda chyfiawnhad, yn cwyno nad yw Cymru yn cael ei thrin â pharch gan Lywodraeth y DU, ond yn yr achos hwn mae Llywodraeth y DU yn rhwymo, neu o leiaf yn rhoi ymrwymiad, iddo'i hun o ran Lloegr, yr un ag a fydd yng Nghymru, ynghylch beth fydd yn digwydd mewn gwirionedd, ac mae cymhelliant mawr i bawb gytuno ar sefydlu a gweithredu fframweithiau synhwyrol fel ein bod yn gadael yr Undeb Ewropeaidd yn llwyddiannus, a symud ymlaen gyda'n gilydd fel Teyrnas Unedig.