techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: It really is very, very disappointing to see Plaid Cymru using First Minister's questions for their local election campaign. It's beneath the dignity of this Chamber to do that. Peredur Owen Griffiths is there reading out a question that was clearly written by the leader of the Plaid Cymru group on Caerphilly County Borough Council. He can do better than that. I know he's better than that. But now he's drawn me into this, let's just clarify what's going on in Caerphilly. Their reserves are being used to build and rebuild twenty-first century schools, they're being used to build council houses and they're being used to ensure that we hit net zero by 2030, and also to say a world-class town reshaping programme that is being seen in Caerphilly, Bargoed and beyond. That is why Caerphilly are keeping reserves. And using capital to spend on revenue, we know, is a mistake and will lead to austerity. What Plaid Cymru are doing in Caerphilly is acting like Conservatives. The only true vote you're going to get is by voting Labour in Caerphilly. The First Minister was there with me yesterday, will he support that view?
Welsh: Mae'n siomedig dros ben gweld Plaid Cymru yn defnyddio cwestiynau i'r Prif Weinidog ar gyfer eu hymgyrch etholiadau lleol. Mae islaw urddas y Siambr hon i wneud hynny. Mae Peredur Owen Griffiths yn y fan yna yn darllen cwestiwn y mae'n amlwg iddo gael ei ysgrifennu gan arweinydd grŵp Plaid Cymru ar Gyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili. Gall wneud yn well na hynny. Rwy'n gwybod ei fod yn well na hynny. Ond nawr ei fod wedi fy nhynnu i mewn i hyn, gadewch i ni egluro yr hyn sy'n digwydd yng Nghaerffili. Mae eu cronfeydd wrth gefn yn cael eu defnyddio i adeiladu ac ailadeiladu ysgolion yr unfed ganrif ar hugain, maen nhw'n cael eu defnyddio i adeiladu tai cyngor ac maen nhw'n cael eu defnyddio i sicrhau ein bod ni'n cyrraedd sero net erbyn 2030, a hefyd, i ddweud, bod rhaglen ail-lunio trefi o'r radd flaenaf yn cael ei gweld yng Nghaerffili, Bargoed a thu hwnt. Dyna pam mae Caerffili yn cadw cronfeydd wrth gefn. Ac rydym ni'n gwybod bod defnyddio cyfalaf i'w wario ar refeniw yn gamgymeriad ac y bydd yn arwain at gyni cyllidol. Yr hyn y mae Plaid Cymru yn ei wneud yng Nghaerffili yw ymddwyn fel Ceidwadwyr. Yr unig wir bleidlais y byddwch chi'n ei chael yw drwy bleidleisio dros Lafur yng Nghaerffili. Roedd y Prif Weinidog yno gyda mi ddoe, a wnaiff ef gefnogi'r farn honno?
English: Llywydd, it was a great pleasure to be out on the streets of Caerphilly County Borough Council with Hefin David yesterday. It's a cruel thrust that he makes at Plaid Cymru Members. But what I would say to him, from the conversations that I was having and I could hear him having with people on the doorstep yesterday, is that the thing that matters most to people in Caerphilly are those investments that he mentioned. Time after time, when you're having conversations with people, it's the fact that they have young people in their families who struggle to get the housing that they need. The council house building programme of Caerphilly County Borough Council and other Labour-controlled councils around Wales is one of the things that offers hope to those families, and we heard that loud and clear on the doorstep yesterday.
Welsh: Llywydd, roedd hi'n bleser mawr cael bod allan ar strydoedd Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili gyda Hefin David ddoe. Mae'n ergyd greulon y mae'n ei wneud tuag at Aelodau Plaid Cymru. Ond yr hyn y byddwn i'n ei ddweud wrtho, o'r sgyrsiau yr oeddwn i'n eu cael ac y gallwn i ei glywed ef yn eu cael gyda phobl ar garreg y drws ddoe, yw mai'r peth sydd bwysicaf i bobl yng Nghaerffili yw'r buddsoddiadau hynny y soniodd amdanyn nhw. Dro ar ôl tro, pan fyddwch chi'n cael sgyrsiau gyda phobl, y ffaith bod ganddyn nhw bobl ifanc yn eu teuluoedd sy'n ei chael hi'n anodd cael y tai sydd eu hangen arnyn nhw y cyfeirir ati. Mae rhaglen adeiladu tai cyngor Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili a chynghorau eraill a reolir gan Lafur ledled Cymru yn un o'r pethau sy'n cynnig gobaith i'r teuluoedd hynny, a chlywsom hynny yn gwbl eglur ar garreg y drws ddoe.
English: Questions now from the party leaders. Leader of the Welsh Conservatives, Andrew R.T. Davies.
Welsh: Cwestiynau nawr gan arweinwyr y pleidiau. Felly, arweinydd y Ceidwadwyr, Andrew R.T. Davies.
English: Thank you, Presiding Officer. Dare I stray into local government issues, First Minister, especially as there's something happening next Thursday? But I will ask you the question about the agricultural Bill. This is a Bill that has not seen the light of day yet. We were promised it in the spring of this year; we even got promised it in initial form before the last Senedd elections. The Minister sitting next to you informed the committee that scrutinises these matters just before the Easter recess that it's now going to be delayed until Christmas at the earliest. Could you tell me why the Bill has been delayed again?
Welsh: Diolch yn fawr, Llywydd. Feiddia i grwydro i faterion llywodraeth leol, Prif Weinidog, yn enwedig gan fod rhywbeth yn digwydd ddydd Iau nesaf? Ond gofynnaf y cwestiwn i chi am y Bil amaethyddol. Mae hwn yn Fil nad yw wedi gweld golau dydd eto. Fe'i haddawyd i ni yn y gwanwyn eleni; fe'i haddawyd i ni ar ffurf gychwynnol cyn etholiadau diwethaf y Senedd hyd yn oed. Dywedodd y Gweinidog sy'n eistedd wrth eich ymyl wrth y pwyllgor sy'n craffu ar y materion hyn ychydig cyn toriad y Pasg y bydd yn cael ei ohirio tan y Nadolig ar y cynharaf bellach. A allech chi ddweud wrthyf i pam mae'r Bil wedi cael ei ohirio eto?
English: The Bill will be introduced in the autumn, Llywydd, and as early in the autumn as we can make that happen. Part of the reason why the Bill is delayed is because of some of the reasons that the Member has himself alluded to on the floor of the Senedd, and quite properly. I remember him asking me a question not that many weeks ago about the way in which we have to rethink some of our ambitions for agriculture in Wales in the context of the war in Ukraine and what that means about food security in places like the United Kingdom. So, we are taking the opportunity to make sure that the Bill we bring forward is a Bill that brings together those two key strands - sustainable food production by the agriculture sector here in Wales and then those other public goods that we know farmers and land managers are capable of producing - and that we bring those two things together in a balanced way in the Bill that we will put in front of the Senedd.
Welsh: Bydd y Bil yn cael ei gyflwyno yn yr hydref, Llywydd, ac mor gynnar yn yr hydref ag y gallwn ni wneud i hynny ddigwydd. Rhan o'r rheswm pam mae'r Bil wedi ei ohirio yw rhai o'r rhesymau y mae'r Aelod ei hun wedi cyfeirio atyn nhw ar lawr y Senedd, ac yn gwbl briodol. Rwy'n ei gofio yn gofyn cwestiwn i mi nid wythnosau lawer yn ôl am y ffordd y mae'n rhaid i ni ailystyried rhai o'n huchelgeisiau ar gyfer amaethyddiaeth yng Nghymru yng nghyd-destun y rhyfel yn Wcráin a'r hyn y mae hynny yn ei olygu am ddiogelwch bwyd mewn lleoedd fel y Deyrnas Unedig. Felly, rydym ni'n achub ar y cyfle i wneud yn siŵr bod y Bil yr ydym ni'n ei gyflwyno yn Fil sy'n tynnu ynghyd y ddau faes allweddol hynny - cynhyrchu bwyd cynaliadwy gan y sector amaethyddiaeth yma yng Nghymru ac yna'r nwyddau cyhoeddus eraill hynny yr ydym ni'n gwybod y gall ffermwyr a rheolwyr tir eu cynhyrchu - a'n bod ni'n dod â'r ddau beth hynny at ei gilydd mewn ffordd gytbwys yn y Bil y byddwn ni'n ei roi gerbron y Senedd.
English: Thank you for that explanation, First Minister, because when I questioned the Minister around the food crisis that I see evolving now the Ukraine situation is escalating and the damage it is doing to the supply of food on to the market, the Minister said that there was no crisis and that there was no need to bring the processors, the food producers and the retailers together in the very questioning that you alluded to that I arranged with you some weeks ago in First Minister's questions. So, it is surprising to find now - and I welcome this - that there's a change of heart in the Government to look at using the agricultural Bill to actually enhance the food security element of that Bill, and that is something to be welcomed. But could I also ask on the legislative front as well, because you alluded to manifesto commitments not being kept - ? You said about the 2017 Conservative manifesto. Well, your leadership manifesto talked about the clean air Act in 2018 and it being a critical part of your mandate should you become the leader and then the First Minister of Wales. We're now in 2022. We know that 1,400 premature deaths happen a year in Wales because of dirty air. We have not seen even a draft of a clean air Bill come from the Government and we cannot see anything on the horizon emanating out of Cathays Park when it comes to the clean air Act. So, what is the timeline for you hitting this manifesto commitment, because your own time in office, First Minister, is ticking by, by your self-imposed retirement?
Welsh: Diolch am yr esboniad yna, Prif Weinidog, oherwydd pan holais y Gweinidog am yr argyfwng bwyd yr wyf i'n ei weld yn esblygu nawr mae sefyllfa Wcráin yn gwaethygu a'r niwed y mae'n ei wneud i'r cyflenwad bwyd ar y farchnad, dywedodd y Gweinidog nad oedd argyfwng ac nad oedd angen dod â'r proseswyr, y cynhyrchwyr bwyd a'r manwerthwyr at ei gilydd yn yr union gwestiynau y gwnaethoch chi gyfeirio atyn nhw a drefnais gyda chi rai wythnosau yn ôl yn y cwestiynau i'r Prif Weinidog. Felly, mae'n syndod darganfod nawr - ac rwy'n croesawu hyn - bod y Llywodraeth wedi newid ei meddwl i ystyried defnyddio'r Bil amaethyddol i wella elfen diogelu'r cyflenwad bwyd y Bil hwnnw mewn gwirionedd, ac mae hynny yn rhywbeth i'w groesawu. Ond a gaf i hefyd holi am yr agwedd ddeddfwriaethol hefyd, oherwydd fe wnaethoch chi gyfeirio at fethu â chyflawni ymrwymiadau maniffesto - ? Fe wnaethoch chi sôn am faniffesto'r Ceidwadwyr yn 2017. Wel, soniodd eich maniffesto arweinyddiaeth chi am y Ddeddf aer glân yn 2018 a'r ffaith ei bod yn rhan hanfodol o'ch mandad pe baech chi'n dod yn arweinydd ac yna'n Brif Weinidog Cymru. Rydym ni bellach yn 2022. Rydym ni'n gwybod bod 1,400 o farwolaethau cynamserol yn digwydd y flwyddyn yng Nghymru oherwydd aer budr. Nid ydym ni hyd yn oed wedi gweld drafft o Fil aer glân yn dod gan y Llywodraeth ac allwn ni weld dim ar y gorwel sy'n deillio o Barc Cathays pan ddaw i'r Ddeddf aer glân. Felly, beth yw'r amserlen i chi gyflawni'r ymrwymiad maniffesto hwn, oherwydd mae eich amser eich hun yn y swydd, Prif Weinidog, yn mynd heibio, tuag at eich ymddeoliad yr ydych chi wedi ei drefnu eich hun?
English: Llywydd, can I first of all be clear with the leader of the opposition - there is no crisis in food supply in Wales? There are pressures in global food markets because of the war in Ukraine, and we see some temporary measures that supermarkets are having to take in order to protect certain - and it's a small number - goods, so that there can be a fair distribution of them. But there is no crisis in the food sector and my colleague Lesley Griffiths meets a whole range of relevant interests on a very regular basis. Llywydd, we will publish the clean air White Paper this year. We are on track to make sure that we legislate during this Senedd term and I look forward, as I've said to him before, to the positive support from the Conservative Party here in making sure that that legislation is as good as we can make it.
Welsh: Llywydd, a gaf i yn gyntaf fod yn eglur gydag arweinydd yr wrthblaid - nid oes argyfwng yn y cyflenwad bwyd yng Nghymru? Mae pwysau mewn marchnadoedd bwyd byd-eang oherwydd y rhyfel yn Wcráin, ac rydym ni'n gweld rhai mesurau dros dro y mae'n rhaid i archfarchnadoedd eu cymryd er mwyn diogelu rhai - ac mae'n nifer fach - nwyddau, fel y gellir eu dosbarthu'n deg. Ond nid oes argyfwng yn y sector bwyd ac mae fy nghyd-Weinidog Lesley Griffiths yn cyfarfod ag ystod eang o fuddiannau perthnasol yn rheolaidd iawn. Llywydd, byddwn yn cyhoeddi'r Papur Gwyn ar aer glân eleni. Rydym ni ar y trywydd iawn i wneud yn siŵr ein bod ni'n deddfu yn ystod tymor y Senedd hon ac edrychaf ymlaen, fel yr wyf i wedi dweud wrtho o'r blaen, at y gefnogaeth gadarnhaol gan y Blaid Geidwadol yma i wneud yn siŵr bod y ddeddfwriaeth honno cystal ag y gallwn ni ei gwneud hi.
English: First Minister, there is a crisis. Fertiliser, which you need to grow crops, is now £900 to £1,000 a tonne; it is normally about £300 to £350 a tonne. Wheat, the key component of making bread, is north of £300 a tonne; it normally trades at £140 to £150 a tonne. Beef is at £440 a kilo; it normally trades at £340 to £360. I could go on; I like to think I've got my hand on the pulse on this one. And there is a growing storm happening, and if the Government doesn't respond, we will reap a very meagre harvest indeed, and that will play out on the shelves of this country. We need to see Government action when it comes to this particular agenda item. We're not seeing it at the moment; we're seeing delay in bringing this Bill forward. As I said, I welcome the delay if it is about making the Bill more food security-conscious, but from what the Minister has said in her previous statements, that doesn't seem to be the case. So, can you confirm today that food production will be an important element of the Bill and that food production will be a public good that can be supported from the public purse?
Welsh: Prif Weinidog, mae yna argyfwng. Mae gwrtaith, sydd ei angen arnoch chi i dyfu cnydau, bellach yn £900 i £1,000 y dunnell; fel arfer mae tua £300 i £350 y dunnell. Mae gwenith, yr elfen allweddol o wneud bara, yn uwch na £300 y dunnell; fel arfer mae'n masnachu am £140 i £150 y dunnell. Mae cig eidion yn £440 y cilogram; mae fel arfer yn masnachu am £340 i £360. Gallwn barhau; rwy'n hoffi meddwl bod gen i fy llaw ar y pwls ar yr un yma. Ac mae storm gynyddol yn digwydd, ac os nad yw'r Llywodraeth yn ymateb, byddwn ni'n cael cynhaeaf llwm dros ben, a bydd hynny yn cael ei adlewyrchu ar silffoedd y wlad hon. Mae angen i ni weld y Llywodraeth yn gweithredu pan ddaw'n fater o'r eitem agenda benodol hon. Nid ydym ni'n ei weld ar hyn o bryd; rydym ni'n gweld oedi cyn cyflwyno'r Bil hwn. Fel y dywedais, rwy'n croesawu'r gohiriad os mai ei ddiben yw gwneud y Bil yn fwy ymwybodol o ran diogelu'r cyflenwad bwyd, ond o'r hyn y mae'r Gweinidog wedi ei ddweud yn ei datganiadau blaenorol, nid yw hynny'n ymddangos yn wir. Felly, a allwch chi gadarnhau heddiw y bydd cynhyrchu bwyd yn elfen bwysig o'r Bil ac y bydd cynhyrchu bwyd yn ddaioni i'r cyhoedd y gellir ei gefnogi o'r pwrs cyhoeddus?
English: Llywydd, sustainable food production has always been a fundamental pillar of the future that we see for agriculture here in Wales, and there are many, many advantages that Welsh farmers have in that sustainable food production area. There are many headwinds that the agriculture sector faces in Wales. We've rehearsed the impact of the war in Ukraine, but it also faces the headwinds created by trade deals struck by the UK Government in Australia, for example, which we know will not create a level playing field for upland farmers here in Wales. There isn't a crisis in food in our shops. There are some very significant issues that have to be addressed - in fertiliser, I entirely agree with what the Member said on that - and those things can only be properly addressed on a four-nation basis. It's why my colleague Lesley Griffiths has such regular meetings with the Secretary of State, George Eustice and counterparts in Scotland and when there is an administration in Northern Ireland as well. I believe that there is a meeting of that sort scheduled for tomorrow and many of the issues that the leader of the opposition has highlighted will be discussed there on that four-nation basis.
Welsh: Llywydd, mae cynhyrchu bwyd cynaliadwy wedi bod yn un o bileri sylfaenol y dyfodol yr ydym ni'n ei weld ar gyfer amaethyddiaeth yma yng Nghymru erioed, a cheir llawer iawn o fanteision i ffermwyr Cymru yn y maes cynhyrchu bwyd cynaliadwy hwnnw. Ceir llawer o drafferthion y mae'r sector amaethyddiaeth yn eu hwynebu yng Nghymru. Rydym ni wedi rhoi sylw i effaith y rhyfel yn Wcráin, ond mae hefyd yn wynebu'r trafferthion a grëwyd gan gytundebau masnach a wnaed gan Lywodraeth y DU yn Awstralia, er enghraifft, na fydd, fel y gwyddom, yn sicrhau chwarae teg i ffermwyr yr ucheldir yma yng Nghymru. Does dim argyfwng bwyd yn ein siopau. Ceir rhai materion arwyddocaol iawn y mae'n rhaid rhoi sylw iddyn nhw - o ran gwrtaith, rwy'n cytuno'n llwyr â'r hyn a ddywedodd yr Aelod am hynny - a dim ond ar sail pedair gwlad y gellir mynd i'r afael â'r pethau hynny yn briodol. Dyna pam mae fy nghyd-Weinidog Lesley Griffiths yn cael cyfarfodydd mor rheolaidd gyda'r Ysgrifennydd Gwladol, George Eustice a chymheiriaid yn yr Alban a phan fydd gweinyddiaeth yng Ngogledd Iwerddon hefyd. Rwy'n credu bod cyfarfod o'r math hwnnw wedi'i drefnu ar gyfer yfory a bydd llawer o'r materion y mae arweinydd yr wrthblaid wedi tynnu sylw atyn nhw yn cael eu trafod yno ar y sail pedair gwlad honno.
English: Well, one-year survival rates and five-year survival rates from cancer in Wales have improved consistently in recent years. They may still not be where other countries are able to achieve things through their health system, but the system in Wales has been gaining ground in survival rates over a number of years. There are many reasons why survival rates are not where we would wish them to be in Wales. That includes our industrial heritage and its impact on the health of people, it includes, particularly, late presentation. It is very difficult to obtain the survival rates that we would like to see when so many cancers in Wales only become apparent when they have already developed to a point where the techniques of intervention that would be available at early stages have already been passed by. There are other reasons as well that could be adduced by people who make this their lifetime study.
Welsh: Wel, mae cyfraddau goroesi am flwyddyn a chyfraddau goroesi am bum mlynedd o ganser yng Nghymru wedi gwella yn gyson yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Efallai nad ydyn nhw yn yr un sefyllfa ag y gall gwledydd eraill gyflawni pethau drwy eu system iechyd o hyd, ond mae'r system yng Nghymru wedi bod yn ennill tir o ran cyfraddau goroesi dros nifer o flynyddoedd. Mae llawer o resymau pam nad yw cyfraddau goroesi lle y byddem ni'n dymuno iddyn nhw fod yng Nghymru. Mae hynny yn cynnwys ein treftadaeth ddiwydiannol a'i heffaith ar iechyd pobl, mae'n cynnwys, yn benodol, mynd at y meddyg yn hwyr. Mae'n anodd iawn cael y cyfraddau goroesi yr hoffem ni eu gweld pan ddaw cynifer o ganserau yng Nghymru i'r amlwg dim ond pan fyddan nhw eisoes wedi datblygu i bwynt lle mae'r technegau ymyrryd a fyddai ar gael yn gynnar eisoes wedi mynd heibio. Mae yna resymau eraill hefyd y gellid eu dyfynnu gan bobl sy'n gwneud hyn eu hastudiaeth gydol oes.
English: Which is the reason, of course, why we in Wales, more even than any other country, needs a focus in our cancer strategy on early diagnosis. This month a groundbreaking study in The Lancet found that over 30 per cent of cancers in Wales were diagnosed as a result of admission to A&E. Wales had the third highest figure among the 14 nations and regions studied. For liver cancer, we are one of only two health systems where the majority of liver cancers are identified through emergency admission, whereas in Alberta in Canada, for example, the corresponding figure is less than a third. This means that many more cases of cancer in Wales are only diagnosed once a person's health has deteriorated to a point where they might need to be rushed into hospital. Do you accept that higher levels of emergency presentation are one of the reasons for the lower relative cancer survival in Wales?
Welsh: Dyna'r rheswm, wrth gwrs, pam rydym ni yng Nghymru, yn fwy nag unrhyw wlad arall hyd yn oed, angen pwyslais yn ein strategaeth canser ar ddiagnosis cynnar. Y mis hwn, canfu astudiaeth arloesol yn The Lancet y sicrhawyd diagnosis o dros 30 y cant o ganserau yng Nghymru o ganlyniad i fynd i'r adran damweiniau ac achosion brys. Cymru oedd â'r trydydd ffigur uchaf ymhlith y 14 gwlad a rhanbarth a astudiwyd. Ar gyfer canser yr afu, rydym ni'n un o ddwy system iechyd yn unig lle caiff y rhan fwyaf o ganserau'r afu eu canfod trwy dderbyniadau brys, ond yn Alberta yng Nghanada, er enghraifft, mae'r ffigur cyfatebol yn llai na thraean. Mae hyn yn golygu mai dim ond ar ôl i iechyd unigolyn waethygu i bwynt lle y gallai fod angen ei ruthro i'r ysbyty y caiff llawer mwy o achosion o ganser yng Nghymru eu canfod. A ydych chi'n derbyn mai lefelau uwch o gyflwyniadau brys yw un o'r rhesymau am y gyfradd goroesi canser cymharol is yng Nghymru?
English: Well, I think that is absolutely the case, Llywydd. It was the point I was trying to make when I said that one of the reasons why we have survival rates of the sort we do is because people present with their cancer late. And people who end up having their cancer diagnosed because they come into an emergency department - and as The Lancet article demonstrates, they're not presenting at the emergency department because of their cancer condition - they've arrived there for some other reason and then the investigations that are carried out reveal the fact that they are suffering from cancer. We have some very stoical parts of the Welsh population who don't want to bother the doctor and who live with things that they think are just chronic conditions that are part, for example, of the process of getting older. The thrust of the system in Wales is to try to persuade people to present early and then to make sure that we equip our GP population to be able to identify those very early signs - not easy to do. We know that for many cancers, the signs that would lead you to identify a cancer are signs that would also make you think that another more common condition is what you're seeing in front of you. So, it's not an easy thing for our GPs to be able to do, but it's why we invest so much in making sure that they are as well equipped as they can be and that the system rewards them for the work that they undertake in trying to get diagnosis as early in someone's suffering from that condition as possible.
Welsh: Wel, rwy'n credu bod hynny'n sicr yn wir, Llywydd. Dyna'r pwynt yr oeddwn i'n ceisio ei wneud pan ddywedais i mai un o'r rhesymau pam mae gennym ni gyfraddau goroesi o'r math sydd gennym ni yw oherwydd bod pobl yn cyflwyno gyda'u canser yn hwyr. Ac mae pobl sy'n cael diagnosis o'u canser yn y pen draw gan eu bod nhw'n dod i adran achosion brys - ac fel y dengys erthygl The Lancet, dydyn nhw ddim yn cyflwyno yn yr adran achosion brys oherwydd eu cyflwr canser - maen nhw wedi cyrraedd yno am ryw reswm arall ac yna mae'r ymchwiliadau a gynhelir yn datgelu'r ffaith eu bod nhw'n dioddef o ganser. Mae gennym ni rai rhannau stoicaidd iawn o boblogaeth Cymru nad ydyn nhw eisiau trafferthu'r meddyg ac sy'n byw gyda phethau sydd, yn eu barn nhw, ddim ond yn gyflyrau cronig sy'n rhan, er enghraifft, o'r broses o heneiddio. Byrdwn y system yng Nghymru yw ceisio perswadio pobl i gyflwyno'n gynnar ac yna gwneud yn siŵr ein bod ni'n paratoi ein poblogaeth meddygon teulu i allu adnabod yr arwyddion cynnar iawn hynny - nid yw'n hawdd ei wneud. Rydym ni'n gwybod, o ran llawer o ganserau, bod yr arwyddion a fyddai'n eich arwain i adnabod canser yn arwyddion a fyddai hefyd yn gwneud i chi feddwl mai cyflwr arall mwy cyffredin yw'r hyn yr ydych chi'n ei weld o'ch blaen. Felly, nid yw'n beth hawdd i'n meddygon teulu allu ei wneud, ond dyna pam rydym ni'n buddsoddi cymaint i wneud yn siŵr eu bod nhw wedi eu harfogi cystal ag y gallan nhw fod a bod y system yn eu gwobrwyo am y gwaith y maen nhw'n ei wneud i geisio cael diagnosis mor gynnar â phosibl pan fydd rhywun yn dioddef o'r cyflwr hwnnw.