English: The Member has repeatedly ignored the fact that raw materials imported from abroad are now even more expensive and will stifle growth in this sector. There is no doubt about it; there is no net benefit. There is also, as Members have already pointed out - Bethan Jenkins, Dai Lloyd and others - a tragic Shakespearian irony in what UKIP Members have said today and what they've actually done in previous times, where they have today claimed that protective tariffs will be great for the steel industry, but in the past, when they had an opportunity to introduce tariffs that would favour our steel industry, they did precisely the opposite. A cynic might suspect that UKIP in the past have deliberately sabotaged the steel industry in order to make political gain from the uncertainty that it led to. I think members of the public would rightly suspect any politician who stands up now and says, definitively, 'This is great' or 'This is dire.' Let's leave it to the experts. Just in the final few days, UK Steel have published their manifesto, which opens with a pretty clear statement. I quote: 'The result of the EU Referendum was a blow to the steel industry.' It's my belief that Brexit is still not the best course for Britain's steel industry to be taken on, but I can assure you of this: the people have spoken and, as a Welsh Government, we will do all we can to deliver a secure future. We are working relentlessly to support the sales process and the communities involved, and we will continue to put every resource we have as a Government to that purpose. The First Minister has consistently and directly pressed this message with Tata's senior leaders in Europe and in Mumbai, as well as at the highest levels of the Westminster Government. We will continue to press this message. Indeed, the deputy permanent secretary, my most senior official, is flying out to the board meeting on Friday to convey in the strongest possible terms our position. Nevertheless, both the referendum result and the UK Government changes do pose important questions about the future. It is essential that leadership uncertainty at a UK Government level does not impact on their stated commitment to do all they can to secure the future of our steel industry. I do hope that attention at Whitehall on the future of our steel plants here in Wales has not slipped as a result of recent events, will not waver and will not cease. One of our key priorities is keeping the blast furnaces at Port Talbot operating, but, of equal importance is ensuring that Port Talbot continues to be the primary supplier of steel to other Welsh sites, as well as to Hartlepool and to Corby. Hannah Blythyn raised the important issue of securing all of our steel sites, and I'd like to commend her for the work she has done in representing workers at the Shotton site. Hannah Blythyn also, rightly, pointed to the fact that considerable uncertainty would be caused during the course of negotiating a new framework agreement, which could take a decade or more - uncertainty and, of course, as I've said already, anxiety for those employed in the steel industry. We are waiting for updates from Tata on how it is progressing with the sale process, and we remain ready to support any bidders that will see jobs and sustainable steel production remain in Wales. Our offer of support remains on the table, but we can only consider the detail of any particular proposal when we get to the next stage and have greater clarity about a bidder's plans. [Interruption.] I'd like to, but I'm sorry. Whilst Tata is continuing to give the matter due consideration, it is more vital than ever before, as Russell George said and as John Griffiths said, that the UK Government continues to work with us, the steel industry, steel trade unions and other partners to instil confidence that we are all working together to create the right business environment that will support a sustainable steel industry in the United Kingdom. Last month, I attended the UK Government's steel council. The council has four industry-led working groups that are considering not only how we respond to the current steel crisis, but also how to enable the long-term sustainability of steel making in the future. Of course, we also have our own steel taskforce. I will be chairing future meetings of the taskforce to ensure we keep up the momentum and maintain the positive partnership that is being developed to support workers. And, I would be pleased to update Member in the coming weeks on the progress that has been made. Work is also advancing well to strengthen our procurement policy, which will clarify the importance of opening up opportunities for UK steel suppliers. There has been progress, too, on the newly established Port Talbot waterfront enterprise zone, which held its first meeting last month. The board will develop its strategy by building on the world-class advanced manufacturing skills and strong manufacturing heritage. It will focus on research and development, innovation-driven entrepreneurship, including opportunities related to the university and Swansea bay city region, as outlined by my friend and colleague, Dai Rees. Deputy Presiding Officer, we will continue to work with the UK Government, Tata Steel and representatives of the steel industry in Wales and the UK to reiterate that Wales, as a country, is committed to doing all we are able to to ensure a sustainable steel industry. We expect all those we are engaging with to do their utmost to ensure this is achieved. Despite the referendum result, Wales is - and I am determined to keep it - open for business, and I am equally determined to build a bright future for our steel industry, too.
Welsh: Mae'r Aelod wedi anwybyddu dro ar ôl tro y ffaith fod deunyddiau crai a fewnforir o dramor hyd yn oed yn fwy drud yn awr a bydd yn mygu twf yn y sector hwn. Nid oes unrhyw amheuaeth am hynny; nid oes unrhyw fudd net. Mae yna hefyd, fel y nododd yr Aelodau eisoes - Bethan Jenkins, Dai Lloyd ac eraill - eironi Shakespearaidd trasig yn yr hyn y mae Aelodau UKIP wedi ei ddweud heddiw a'r hyn y maent wedi ei wneud mewn gwirionedd yn y gorffennol, lle maent heddiw wedi honni y bydd tariffau amddiffynnol yn wych ar gyfer y diwydiant dur, ond yn y gorffennol, pan oedd ganddynt gyfle i gyflwyno tariffau a fyddai'n ffafrio ein diwydiant dur, fe wnaethant y gwrthwyneb yn llwyr. Gallai sinig amau bod UKIP yn y gorffennol wedi mynd ati'n fwriadol i danseilio'r diwydiant dur er mwyn gwneud elw gwleidyddol o'r ansicrwydd yr arweiniai hynny ato. Rwy'n credu y byddai aelodau o'r cyhoedd yn gywir yn amau unrhyw wleidydd sy'n dweud yn derfynol, 'Mae hyn yn wych' neu 'Mae hyn yn enbyd.' Gadewch i ni ei adael i'r arbenigwyr. Yn yr ychydig ddyddiau diwethaf yn unig, cyhoeddodd UK Steel eu maniffesto, sy'n agor gyda datganiad go glir: Roedd canlyniad Refferendwm yr UE yn ergyd i'r diwydiant dur. Yn fy marn i, nid gadael yr UE yw'r ffordd orau o ddatblygu diwydiant dur Prydain, ond gallaf eich sicrhau o hyn: mae'r bobl wedi siarad ac fel Llywodraeth Cymru, byddwn yn gwneud popeth a allwn i sicrhau dyfodol diogel. Rydym yn gweithio'n ddiflino i gefnogi'r broses werthu a'r cymunedau dan sylw, a byddwn yn parhau i roi pob adnodd sydd gennym fel Llywodraeth tuag at y diben hwnnw. Mae'r Prif Weinidog wedi pwysleisio'r neges hon yn gyson ac yn uniongyrchol wrth uwch-arweinwyr Tata yn Ewrop ac yn Mumbai, yn ogystal ag ar y lefelau uchaf o Lywodraeth San Steffan. Byddwn yn parhau i bwysleisio'r neges hon. Yn wir, mae'r dirprwy ysgrifennydd parhaol, fy swyddog uchaf, yn hedfan allan i gyfarfod y bwrdd ddydd Gwener i gyfleu ein safbwynt yn y termau cryfaf posibl. Serch hynny, mae canlyniad y refferendwm a newidiadau Llywodraeth y DU yn codi cwestiynau pwysig am y dyfodol. Mae'n hanfodol nad yw ansicrwydd arweinwyr ar lefel Llywodraeth y DU yn effeithio ar eu hymrwymiad datganedig i wneud popeth a allant i sicrhau dyfodol ein diwydiant dur. Rwy'n gobeithio nad yw sylw Whitehall ar ddyfodol ein gweithfeydd dur yma yng Nghymru wedi llacio o ganlyniad i ddigwyddiadau diweddar, ac na fydd yn gwanhau nac yn dod i ben. Un o'n blaenoriaethau allweddol yw cadw'r ffwrneisi chwyth ym Mhort Talbot yn weithredol, ond yr un mor bwysig yw sicrhau bod Port Talbot yn parhau i fod yn brif gyflenwr dur i safleoedd eraill Cymru, yn ogystal ag i Hartlepool ac i Corby. Soniodd Hannah Blythyn am fater pwysig diogelu ein holl safleoedd dur, a hoffwn ei chanmol am y gwaith y mae wedi ei wneud yn cynrychioli gweithwyr ar safle Shotton. Hefyd, roedd Hannah Blythyn, yn gwbl briodol, yn tynnu sylw at y ffaith y byddai cryn ansicrwydd yn cael ei achosi yn ystod y broses o drafod cytundeb fframwaith newydd, a allai gymryd degawd neu fwy - ansicrwydd ac wrth gwrs, fel y dywedais eisoes, pryder i'r rhai a gyflogir yn y diwydiant dur. Rydym yn aros am y wybodaeth ddiweddaraf gan Tata ar sut y mae'n dod yn ei flaen gyda'r broses werthu, ac rydym yn parhau'n barod i gefnogi unrhyw gynigwyr a fydd yn sicrhau bod swyddi a chynhyrchiant dur cynaliadwy yn aros yng Nghymru. Mae ein cynnig o gymorth yn parhau i fod ar y bwrdd, ond ni allwn ystyried manylion unrhyw gynnig penodol hyd nes y cyrhaeddwn y cam nesaf pan fydd gennym fwy o eglurder ynghylch cynlluniau cynigydd. [Torri ar draws.] Buaswn yn hoffi, ond mae'n ddrwg gennyf. Tra bo Tata yn parhau i roi ystyriaeth ddyladwy i'r mater, mae'n fwy hanfodol nag erioed o'r blaen, fel y dywedodd Russell George ac fel y dywedodd John Griffiths, fod Llywodraeth y DU yn parhau i weithio gyda ni, y diwydiant dur, undebau llafur dur a phartneriaid eraill i ennyn hyder ein bod i gyd yn gweithio gyda'n gilydd i greu'r amgylchedd busnes cywir a fydd yn cynnal diwydiant dur cynaliadwy yn y Deyrnas Unedig. Fis diwethaf, mynychais gyngor dur Llywodraeth y DU. Mae gan y cyngor bedwar grŵp sy'n gweithio dan arweiniad y diwydiant i ystyried, nid yn unig sut rydym yn ymateb i'r argyfwng dur presennol, ond hefyd sut i alluogi cynaladwyedd hirdymor cynhyrchu dur yn y dyfodol. Wrth gwrs, mae gennym ein tasglu dur ein hunain hefyd. Byddaf yn cadeirio cyfarfodydd y tasglu yn y dyfodol er mwyn sicrhau ein bod yn cynnal y momentwm a'r bartneriaeth gadarnhaol sy'n cael ei datblygu i gefnogi gweithwyr. A byddwn yn falch o roi'r newyddion diweddaraf i'r Aelodau yn yr wythnosau nesaf ar y cynnydd a wnaed. Mae gwaith hefyd yn mynd rhagddo'n dda ar gryfhau ein polisi caffael, a fydd yn egluro pwysigrwydd agor cyfleoedd i gyflenwyr dur yn y DU. Bu cynnydd, hefyd, ar ardal fenter glannau Port Talbot sydd newydd ei sefydlu, ac a gynhaliodd ei gyfarfod cyntaf fis diwethaf. Bydd y bwrdd yn datblygu ei strategaeth drwy adeiladu ar y sgiliau gweithgynhyrchu uwch o'r radd flaenaf a'r dreftadaeth weithgynhyrchu gref. Bydd yn canolbwyntio ar ymchwil a datblygu, entrepreneuriaeth wedi ei gyrru gan arloesedd, gan gynnwys cyfleoedd sy'n gysylltiedig â'r brifysgol a dinas-ranbarth Bae Abertawe, fel yr amlinellwyd gan fy ffrind a fy nghyd-Aelod, Dai Rees. Ddirprwy Lywydd, byddwn yn parhau i weithio gyda Llywodraeth y DU, Tata Steel a chynrychiolwyr y diwydiant dur yng Nghymru a'r DU i ailadrodd bod Cymru, fel gwlad, wedi ymrwymo i wneud popeth yn ein gallu i sicrhau diwydiant dur cynaliadwy. Disgwyliwn i'r holl rai rydym yn ymgysylltu â hwy i wneud eu gorau glas i sicrhau bod hyn yn cael ei gyflawni. Er gwaethaf canlyniad y refferendwm, mae Cymru ar agor i fusnes - ac rwy'n benderfynol o'i chadw felly, ac rwyf yr un mor benderfynol o adeiladu dyfodol disglair i'n diwydiant dur hefyd.