English: Thank you for your statement, First Minister. I would like to send my condolences to the families and friends of those who have lost loved ones to COVID-19, my best wishes also to the Prime Minister, our colleague Alun Davies, and, indeed, all those battling this disease at this moment; and my thanks to all who are involved in the fight against the disease: health workers and social care staff, shop workers, delivery drivers, prison officers, and thousands of volunteers, from dog walkers helping the vulnerable to those designing and manufacturing face shields. As the disease continues to wreak havoc throughout Wales, we know no community or person is safe, but we also know that some people still believe that coronavirus only attacks the very old or the very sick. So, my first question here is: will you ensure the Welsh Government message, moving forward, is far stronger? Technically, we know that the elderly and those with underlying health issues are more at risk, but, at present, our hospitals are filled with people who are under the age of 60, and we also know that young children, very young children, have died through coronavirus with no underlying health issues. I'm also concerned that not everyone who is particularly prone to this disease is being shielded, and I have been contacted by an NHS worker who flagged up the fact that motor neurone disease has not been included on the extremely vulnerable list in Wales, and measures have been taken in England and Northern Ireland to ensure that those with motor neurone disease are shielded, but there is no such mechanism in Wales. So, First Minister, will you ensure that motor neurone disease sufferers are shielded from this disease? First Minister, will you also update the public health messaging to reaffirm that the only way people can avoid catching this disease is to avoid contact with others, unless absolutely essential? Already, some people are calling for the relaxation of some of the measures, and some are still failing to follow public health advice. We all want to return to our normal lifestyles as soon as possible, but, in reality, this is not likely to be for some time yet, and this message has to be reinforced. I ask if the Welsh Government is looking to put stronger mitigation measures in place. First Minister, you have introduced new laws to ensure businesses comply with social distancing guidance, and I welcome the move. However, I am concerned that 'reasonable measures' is vastly open to interpretation. First Minister, why has your stance on this softened from when you first touted the measures before the weekend, and can you outline the scientific evidence that informed your decision-making process? I accept not everyone will have the luxury of staying 2m apart, but those who do not should have the best protection available to shield them from this virus. First Minister, what steps are you taking to ensure Wales has a constant supply of PPE, especially respirators, given the move by the US to seize supplies manufactured by US firms and destined for other nations? Therefore, do the Welsh Government and UK Government have adequate supplies of non-US vital equipment? The US have enacted wartime legislation to prevent US companies exporting material and equipment needed to fight the virus. One company has developed testing that returns results within five minutes as opposed to five hours, but it's strictly restricted to the US. Faster, more reliable testing will help combat this disease so much sooner. First Minister, are you aware of any discussions with the US Government about securing the technology for use in the UK? First Minister, efforts to combat the COVID-19 pandemic are being severely hampered by misinformation being spread on social media. Across the UK, mobile phone base stations are being destroyed in arson attacks because of conspiracy theories that are being spread about the role of 5G in this outbreak. Vaccines are also being blamed as the real cause of death across the globe. So, the longer this misinformation is allowed to spread, the greater the risk to our critical infrastructure, and the flow of data is as important to the fight against the disease as is the flow of medicines and equipment. First Minister, what discussions have you had with the US Government and social media companies about the best way to combat misinformation, and also what discussions have you had with the mobile operators about the best way of securing and protecting our vital mobile infrastructure? Diolch yn fawr.
Welsh: Diolch am eich datganiad, Prif Weinidog. Hoffwn anfon fy nghydymdeimlad at deuluoedd a chyfeillion y rhai sydd wedi colli anwyliaid i COVID-19, ac fy nymuniadau gorau hefyd i Brif Weinidog y DU, ein cyd-Aelod Alun Davies, ac, yn wir, pawb sy'n brwydro'r clefyd hwn ar hyn o bryd; a diolch i bawb sy'n rhan o'r frwydr yn erbyn y clefyd: gweithwyr iechyd a staff gofal cymdeithasol, gweithwyr siopau, gyrwyr danfoniadau, swyddogion carchar, a miloedd o wirfoddolwyr, o gerddwyr cŵn sy'n helpu pobl agored i niwed i'r rhai sy'n dylunio a gweithgynhyrchu gwarchodwyr wyneb. Wrth i'r clwyf barhau i greu llanastr ledled Cymru, rydym ni'n gwybod nad oes yr un gymuned na pherson yn ddiogel, ond rydym ni hefyd yn gwybod bod rhai pobl yn dal i gredu bod coronafeirws yn ymosod ar bobl oedrannus iawn neu bobl sâl iawn yn unig. Felly, fy nghwestiwn cyntaf yn y fan yma yw: a wnewch chi sicrhau bod neges Llywodraeth Cymru, yn y dyfodol, yn gryfach o lawer? Yn dechnegol, rydym ni'n gwybod bod yr henoed a'r rhai sydd â phroblemau iechyd sylfaenol mewn mwy o berygl, ond, ar hyn o bryd, mae ein hysbytai yn llawn pobl sydd o dan 60 oed, ac rydym ni hefyd yn gwybod bod plant ifanc, plant ifanc iawn, wedi marw trwy coronafeirws heb unrhyw broblemau iechyd sylfaenol. Rwyf i hefyd yn bryderus nad yw pawb sy'n arbennig o agored i'r clefyd hwn yn cael eu diogelu, ac mae un o weithwyr y GIG wedi cysylltu â mi gan dynnu sylw at y ffaith nad yw clefyd niwronau motor wedi'i gynnwys ar y rhestr arbennig o agored i niwed yng Nghymru, a chymerwyd camau yn Lloegr a Gogledd Iwerddon i sicrhau bod y rhai sydd â chlefyd niwronau motor yn cael eu diogelu, ond nid oes mecanwaith o'r fath yng Nghymru. Felly, Prif Weinidog, a wnewch chi sicrhau bod dioddefwyr clefyd niwronau motor yn cael eu diogelu rhag y clefyd hwn? Prif Weinidog, a wnewch chi hefyd ddiweddaru'r negeseuon iechyd cyhoeddus i ail-bwysleisio mai'r unig ffordd y gall pobl osgoi dal y clefyd hwn yw osgoi cysylltiad ag eraill, oni bai ei fod yn gwbl hanfodol? Eisoes, mae rhai pobl yn galw am lacio rhai o'r mesurau, ac mae rhai yn dal i fethu â dilyn cyngor iechyd cyhoeddus. Rydym ni i gyd eisiau dychwelyd i'n ffordd arferol o fyw cyn gynted â phosibl, ond, mewn gwirionedd, nid yw hyn yn debygol o fod am beth amser eto, ac mae'n rhaid atgyfnerthu'r neges hon. Gofynnaf a yw Llywodraeth Cymru yn bwriadu rhoi mesurau lliniaru cryfach ar waith. Prif Weinidog, rydych chi wedi cyflwyno deddfau newydd i sicrhau bod busnesau'n cydymffurfio â chanllawiau cadw pellter cymdeithasol, ac rwy'n croesawu'r cam. Fodd bynnag, rwy'n pryderu bod 'mesurau rhesymol' yn agored iawn i wahanol ddehongliadau. Prif Weinidog, pam mae eich safbwynt ar hyn wedi meddalu o'r adeg y gwnaethoch chi grybwyll y mesurau gyntaf cyn y penwythnos, ac a allwch chi amlinellu'r dystiolaeth wyddonol a hysbysodd eich proses o wneud y penderfyniad? Rwy'n derbyn na fydd pawb yn ddigon ffodus i allu cadw 2m oddi wrth ei gilydd, ond dylai'r bobl hynny gael y mesurau diogelu gorau sydd ar gael i'w hamddiffyn rhag y feirws hwn. Prif Weinidog, pa gamau ydych chi'n eu cymryd i sicrhau bod gan Gymru gyflenwad cyson o gyfarpar diogelu personol, yn enwedig anadlyddion, o gofio'r cam gan yr Unol Daleithiau i atafaelu cyflenwadau a weithgynhyrchir gan gwmnïau yn yr Unol Daleithiau ac a fwriadwyd ar gyfer gwledydd eraill? Felly, a oes gan Lywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU gyflenwadau digonol o offer hanfodol nad yw'n dod o'r Unol Daleithiau? Mae'r Unol Daleithiau wedi cyflwyno deddfwriaeth adeg rhyfel i rwystro cwmnïau'r Unol Daleithiau rhag allforio deunydd ac offer sydd eu hangen i ymladd y feirws. Mae un cwmni wedi datblygu profion sy'n rhoi canlyniadau o fewn pum munud yn hytrach na phum awr, ond maen nhw wedi eu cyfyngu'n llym i'r Unol Daleithiau. Bydd profion cyflymach a mwy dibynadwy yn helpu i frwydro'r clefyd hwn gymaint ynghynt. Prif Weinidog, a ydych chi'n ymwybodol o unrhyw drafodaethau gyda Llywodraeth yr Unol Daleithiau ynghylch sicrhau'r dechnoleg i'w defnyddio yn y DU? Prif Weinidog, mae ymdrechion i frwydo'r pandemig COVID-19 yn cael eu llesteirio'n ddifrifol gan rannu gwybodaeth anghywir ar gyfryngau cymdeithasol. Ledled y DU, mae gorsafoedd sylfaen ffonau symudol yn cael eu dinistrio mewn pyliau o danau bwriadol oherwydd damcaniaethau cynllwyn sy'n cael eu rhannu am ran 5G yn yr argyfwng hwn. Mae brechlynnau hefyd yn cael eu beio fel achos gwirioneddol marwolaethau ledled y byd. Felly, po hiraf y caniateir i'r wybodaeth anghywir hon ledaenu, y mwyaf yw'r risg i'n seilwaith hanfodol, ac mae llif y data yr un mor bwysig i'r frwydr yn erbyn y clefyd â'r llif o feddyginiaethau ac offer. Prif Weinidog, pa drafodaethau ydych chi wedi eu cael gyda Llywodraeth yr Unol Daleithiau a chwmnïau cyfryngau cymdeithasol ynglŷn â'r ffordd orau o fynd i'r afael â gwybodaeth anghywir, a hefyd pa drafodaethau ydych chi wedi eu cael gyda'r gweithredwyr ffonau symudol am y ffordd orau o sicrhau a diogelu ein seilwaith symudol hanfodol? Diolch yn fawr.