techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Diolch yn fawr, Rhys ab Owen, and you gave a very clear example - a human example - of great concern of the adverse impact already experienced by your constituent in terms of that cut of the £20 universal credit. And it is quite clear that we have to play our part to ensure that we can support those families. The UK Government may have abandoned these families, but the Welsh Government will not. So, it is the support that we give through our discretionary assistance fund, which is one route to helping these families that will face, as we know - and as we discussed in the Equality and Social Justice Committee this morning - a harsh winter to get the financial help they need to heat their homes and feed their children. And so, it is important that I am able to, as I have announced and as we discussed this morning, extend the flexibilities and extend the discretionary assistance fund through until March and then consider - as we move through this, and indeed the pandemic, as well as the cuts from UK Government - what impact that has in terms of taking the discretionary assistance fund forward.
Welsh: Diolch yn fawr, Rhys ab Owen, a rhoesoch enghraifft glir iawn - enghraifft ddynol - sy'n peri cryn bryder, o'r effaith andwyol y mae torri'r £20 o gredyd cynhwysol eisoes wedi'i chael ar eich etholwr. Ac mae'n gwbl amlwg fod yn rhaid inni chwarae ein rhan i sicrhau y gallwn gefnogi'r teuluoedd hynny. Efallai fod Llywodraeth y DU wedi troi eu cefnau ar y teuluoedd hyn, ond ni fydd Llywodraeth Cymru'n gwneud hynny. Felly, mae'r cymorth a roddwn drwy ein cronfa cymorth dewisol yn un llwybr i helpu'r teuluoedd a fydd yn wynebu gaeaf caled, fel y gwyddom - ac fel y buom yn ei drafod yn y Pwyllgor Cydraddoldeb a Chyfiawnder Cymdeithasol y bore yma - i gael y cymorth ariannol sydd ei angen arnynt i gynhesu eu cartrefi a bwydo eu plant. Ac felly, mae'n bwysig fy mod yn gallu ymestyn yr hyblygrwydd, fel y cyhoeddais ac fel y trafodwyd gennym y bore yma, ac ymestyn y gronfa cymorth dewisol hyd at fis Mawrth ac yna ystyried - wrth inni symud drwy hyn, a'r pandemig yn wir, yn ogystal â'r toriadau gan Lywodraeth y DU - pa effaith y bydd hynny'n ei chael o ran bwrw ymlaen â'r gronfa cymorth dewisol.
English: This Government is committed to advancing equality, diversity and inclusion across the Welsh public sector. We're using all levers at our disposal and are committed to taking a social partnership approach to encourage and influence employers to take action to ensure a more diverse workforce.
Welsh: Mae'r Llywodraeth hon wedi ymrwymo i hyrwyddo cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant ar draws sector cyhoeddus Cymru. Rydym yn defnyddio'r holl ysgogiadau sydd ar gael i ni, ac rydym wedi ymrwymo i ddefnyddio dull partneriaeth gymdeithasol o annog a dylanwadu ar gyflogwyr i gymryd camau i sicrhau gweithlu mwy amrywiol.
English: Thanks, Minister. During a recent meeting of the Public Accounts and Public Administration Committee, it was revealed that only 4.2 per cent of staff employed in the Senedd identify as BAME. Now, of those - and pardon me for saying this, but I prefer the term 'ethnic minorities', so that's what I want to continue with in my question - ethnic minority members of staff, 81 per cent are in the lowest two pay bands. Given the Welsh Government's wish to ensure the public sector is inclusive and reflects the ethnic diversity of Wales, do you agree that the Senedd should lead by example, and what discussions have you had about increasing the number of ethnic minority individuals in senior roles here within the Senedd itself?
Welsh: Diolch, Weinidog. Yn ystod un o gyfarfodydd diweddar y Pwyllgor Cyfrifon Cyhoeddus a Gweinyddiaeth Gyhoeddus, datgelwyd mai 4.2 y cant yn unig o'r staff a gyflogir yn y Senedd sy'n nodi eu bod yn Ddu, Asiaidd ac Ethnig Leiafrifol. Nawr, o'r staff - a maddeuwch i mi am ddweud hyn, ond mae'n well gennyf y term 'ethnig leiafrifol', felly dyna rwyf am ei ddefnyddio yn fy nghwestiwn - ethnig leiafrifol hynny, mae 81 y cant yn y ddau fand cyflog isaf. O ystyried dymuniad Llywodraeth Cymru i sicrhau bod y sector cyhoeddus yn gynhwysol ac yn adlewyrchu amrywiaeth ethnig Cymru, a ydych yn cytuno y dylai'r Senedd arwain drwy esiampl, a pha drafodaethau a gawsoch ynglŷn â chynyddu nifer yr unigolion ethnig leiafrifol mewn rolau uwch yma yn y Senedd ei hun?
English: I thank the Member for her question. And I think the fact that you're here now - . And we've all talked before about how visibility in public life is really important too, in terms of actually setting an example and not wanting to be the only one but the first of many, and to actually encourage people to put themselves forward as well, and to have a more representative Senedd not just in terms of the people in the Chamber, but the people who support us and work across the Senedd estate. So, the Welsh Government is very much committed to doing that, and I'm sure it's something - I was looking at the Llywydd as you were asking the question, too - for the Senedd Commission, but also I'm sure it's something that we can work on together, collectively, in a common aim and common ambition. And I'm sure the Member would be welcome to be part of that work as well.
Welsh: Diolch i'r Aelod am ei chwestiwn. A chredaf fod y ffaith eich bod yma nawr - . Ac mae pob un ohonom wedi siarad yn y gorffennol ynglŷn â sut y mae bod yn weladwy mewn bywyd cyhoeddus yn bwysig iawn hefyd, o ran gosod esiampl a pheidio â bod yr unig un ond y cyntaf o lawer, ac i annog pobl i gynnig eu hunain hefyd, a chael Senedd fwy cynrychioliadol nid yn unig o ran y bobl yn y Siambr, ond y bobl sy'n ein cefnogi ac yn gweithio ar draws ystad y Senedd. Felly, mae Llywodraeth Cymru'n sicr wedi ymrwymo i wneud hynny, ac rwy'n siŵr ei fod yn rhywbeth - roeddwn yn edrych ar y Llywydd wrth ichi ofyn y cwestiwn hefyd - i Gomisiwn y Senedd, ond rwy'n siŵr hefyd ei fod yn rhywbeth y gallwn weithio arno gyda'n gilydd, ar y cyd, fel nod cyffredin ac uchelgais cyffredin. Ac rwy'n siŵr y byddai croeso i'r Aelod fod yn rhan o'r gwaith hwnnw hefyd.
English: Diolch, Llywydd. As chair of the cross-party group on fuel poverty and energy efficiency in previous terms, I'm working with National Energy Action, NEA Cymru, and the Fuel Poverty Coalition Cymru, to re-establish the cross-party group in the sixth Senedd. Our first meeting will take place via Zoom at 11 a.m. on Monday, 8 November - diary note for everybody, please - and I thank you for confirming your attendance as Minister for Social Justice. We recognise that tackling fuel poverty is a social justice issue, but we recognise that improving the energy efficiency of the homes of fuel-poor households in Wales will also contribute to climate change objectives in Wales. Given that fuel poverty sits within your portfolio, but energy efficiency sits within the portfolio of the Minister for Climate Change, how specifically are you co-ordinating action with her to ensure that the wider social justice goals in tackling fuel poverty are not lost in pursuit of climate change objectives?
Welsh: Diolch, Lywydd. Fel cadeirydd y grŵp trawsbleidiol ar dlodi tanwydd ac effeithlonrwydd ynni mewn tymhorau blaenorol, rwy'n gweithio gyda National Energy Action, National Energy Action Cymru, a Chynghrair Tlodi Tanwydd Cymru, i ailsefydlu'r grŵp trawsbleidiol yn y chweched Senedd. Bydd ein cyfarfod cyntaf yn cael ei gynnal ar Zoom am 11 a.m. ddydd Llun, 8 Tachwedd - pawb i roi nodyn yn eu dyddiaduron, os gwelwch yn dda - a diolch am gadarnhau y byddwch yn mynychu fel y Gweinidog Cyfiawnder Cymdeithasol. Rydym yn cydnabod bod mynd i'r afael â thlodi tanwydd yn fater cyfiawnder cymdeithasol, ond rydym yn cydnabod y bydd gwella effeithlonrwydd ynni cartrefi tlawd o ran tanwydd yng Nghymru hefyd yn cyfrannu at amcanion newid hinsawdd yng Nghymru. O ystyried bod tlodi tanwydd yn rhan o'ch portffolio chi, ond bod effeithlonrwydd ynni yn rhan o bortffolio'r Gweinidog Newid Hinsawdd, pa mor benodol rydych chi'n cydgysylltu gweithgarwch gyda hi er mwyn sicrhau nad yw'r nodau cyfiawnder cymdeithasol ehangach wrth fynd i'r afael â thlodi tanwydd yn cael eu colli wrth geisio cyflawni amcanion newid hinsawdd?
English: I thank Mark Isherwood for that question, and I do look forward to attending the cross-party group on fuel poverty. Clearly, this has to be addressed in a cross-Government way, so working very closely with the Minister for Climate Change, Julie James, and appreciating it from her perspective as being responsible for housing and tackling climate change. So, working together, particularly in relation to tackling fuel poverty, we did publish the plan to tackle fuel poverty in March of this year. We had a public consultation and, of course, many responses from those who will, I'm sure, be attending the cross-party group. But I think it's important just to outline - and this, obviously, alongside my colleague Julie James - our targets. And they are targets that, over the next 15 years, no household is estimated to be living in severe or persistent fuel poverty; no more than 5 per cent of households are estimated to be living in fuel poverty at any one time; and that we should look to the number of households that are at risk of falling into fuel poverty, and they should be halved, by more than 50 per cent, based on the 2018 assessment. What's crucial is that we need to make sure that 155,000 homes - that's 12 per cent of homes in Wales - have safe and comfortable home environments, and that's where our close working is so critically important.
Welsh: Diolch i Mark Isherwood am ei gwestiwn, ac edrychaf ymlaen at fynychu'r grŵp trawsbleidiol ar dlodi tanwydd. Yn amlwg, mae'n rhaid mynd i'r afael â hyn mewn ffordd drawslywodraethol, felly drwy weithio'n agos iawn gyda'r Gweinidog Newid Hinsawdd, Julie James, a deall y mater o'i safbwynt hi fel yr un sy'n gyfrifol am dai a mynd i'r afael â newid hinsawdd. Felly, gan weithio gyda'n gilydd, yn enwedig mewn perthynas â threchu tlodi tanwydd, fe wnaethom gyhoeddi'r cynllun i drechu tlodi tanwydd ym mis Mawrth eleni. Cawsom ymgynghoriad cyhoeddus, gyda llawer o ymatebion, wrth gwrs, gan y rheini a fydd, rwy'n siŵr, yn mynychu'r grŵp trawsbleidiol. Ond credaf ei bod yn bwysig nodi ein targedau, a gwneud hynny, wrth gwrs, ochr yn ochr â fy nghyd-Aelod, Julie James. Ac maent yn dargedau lle nad amcangyfrifir, dros y 15 mlynedd nesaf, y bydd unrhyw aelwyd yn byw mewn tlodi tanwydd difrifol neu barhaus; nid amcangyfrifir y bydd mwy na 5 y cant o aelwydydd yn byw mewn tlodi tanwydd ar unrhyw adeg benodol; ac y dylem edrych ar nifer yr aelwydydd sydd mewn perygl o syrthio i dlodi tanwydd, a dylent gael eu haneru, fwy na 50 y cant, yn seiliedig ar asesiad 2018. Yr hyn sy'n hanfodol yw bod angen inni sicrhau bod gan 155,000 o gartrefi - sef 12 y cant o gartrefi yng Nghymru - amgylcheddau cartref diogel a chyfforddus, a dyna ble mae hi mor hanfodol bwysig ein bod yn cydweithio'n agos.
English: Thank you, again, for that follow-up question. I've mentioned the plan to tackle fuel poverty, published earlier on this year. What's crucial about that is that we also have a fuel poverty advisory panel, which, of course, is attended by many of those who you are working with in terms of the cross-party group, and it is actually helping us to co-ordinate action to tackle fuel poverty in Wales. What's important, and linked to your first question, is the Warm Homes programme, and it's clear that there's a link between good health and well-being and also tackling fuel poverty. So, the Warm Homes programme, as you're aware, I know, includes the demand-led Nest scheme, which ends in March 2023, and the Arbed scheme, ending later on this year, and that's providing support for people most in need in terms of the Warm Homes programme. But I think it's important to show that, for example, this is where schemes under the Warm Homes programme are subject to a maximum level of investment for each dwelling to maximise the impact of the scheme, and improvements not only for warmer homes, but also saving households on their annual energy bills, because that's what's so important about the free home energy efficiency measures that are now being implemented through the Nest scheme.
Welsh: Diolch eto am eich cwestiwn dilynol. Rwyf wedi sôn am y cynllun i fynd i'r afael â thlodi tanwydd, a gyhoeddwyd yn gynharach eleni. Yr hyn sy'n hanfodol amdano yw bod gennym hefyd banel cynghori ar dlodi tanwydd, sydd, wrth gwrs, yn cael ei fynychu gan lawer o'r bobl rydym yn gweithio gyda hwy yn y grŵp trawsbleidiol, ac mae'n ein cynorthwyo i gydgysylltu camau gweithredu i fynd i'r afael â thlodi tanwydd yng Nghymru. Yr hyn sy'n bwysig, ac mae'n gysylltiedig â'ch cwestiwn cyntaf, yw rhaglen Cartrefi Clyd, ac mae'n amlwg fod cysylltiad rhwng iechyd a llesiant a mynd i'r afael â thlodi tanwydd hefyd. Felly, mae rhaglen Cartrefi Clyd, fel y gwn eich bod yn gwybod, yn cynnwys cynllun Nyth, sy'n seiliedig ar alw, ac sy'n dod i ben ym mis Mawrth 2023, a chynllun Arbed, a ddaw i ben yn nes ymlaen eleni, ac mae hwnnw'n darparu cymorth i'r bobl fwyaf anghenus yn y rhaglen Cartrefi Clyd. Ond credaf ei bod yn bwysig dangos, er enghraifft, mai dyma ble y mae cynlluniau o dan raglen Cartrefi Clyd yn cael y lefel uchaf o fuddsoddiad ar gyfer pob annedd er mwyn sicrhau bod y cynllun yn cael yr effaith fwyaf bosibl, a gwelliannau nid yn unig er mwyn cael cartrefi cynhesach, ond hefyd er mwyn arbed arian i gartrefi ar eu biliau ynni blynyddol, gan mai dyna sydd mor bwysig am y mesurau effeithlonrwydd ynni cartref am ddim sy'n cael eu gweithredu drwy gynllun Nyth yn awr.
English: Thank you, and whilst I welcome your comments about the Warm Homes plan, the question was specific to the cold weather plan, which NEA Cymru's annual fuel poverty monitor have called for for a long time, and which the Minister in the last Welsh Government accepted in 2019 and said the Welsh Government would be developing. But, moving on, on 1 October, the energy price cap set by energy regulator Ofgem increased, driven by a rise in energy costs, with gas prices hitting a record high as the world emerged from lockdown. Although the price cap ensures that suppliers only pass on legitimate costs to customers, NEA Cymru warned that this rise would plunge 22,500 more households in Wales into fuel poverty this winter, and called for deeper protection and more direct financial support for low-income households this winter. How do you therefore respond to their subsequent statement that the Welsh Government has a vital role to play to support fuel-poor households across tenure to retrofit and upgrade the energy efficiency of their homes, and how will you respond to their call on the Welsh Government to expand the financial support available to assist those struggling to meet growing energy bills, as well as longer term investment in home energy efficiency, prioritising the poorest households in the least efficient homes?
Welsh: Diolch, ac er fy mod yn croesawu eich sylwadau am gynllun Cartrefi Clyd, roedd y cwestiwn yn ymwneud yn benodol â'r cynllun tywydd oer, sy'n rhywbeth y mae monitor tlodi tanwydd blynyddol National Energy Action Cymru wedi galw amdano ers peth amser, ac y gwnaeth y Gweinidog yn Llywodraeth ddiwethaf Cymru yn 2019 ei dderbyn gan ddweud y byddai Llywodraeth Cymru yn ei ddatblygu. Ond wrth symud ymlaen, ar 1 Hydref, cynyddodd y cap ar brisiau ynni a osodwyd gan y rheoleiddiwr ynni Ofgem o ganlyniad i'r cynnydd mewn costau ynni, gyda phrisiau nwy yn cyrraedd y lefel uchaf erioed wrth i gyfyngiadau symud gael eu codi ar draws y byd. Er bod y cap ar brisiau'n sicrhau mai costau dilys yn unig y mae'r cyflenwyr yn eu codi ar gwsmeriaid, rhybuddiodd National Energy Action Cymru y byddai'r codiad hwn yn arwain at 22,500 yn rhagor o aelwydydd yng Nghymru mewn tlodi tanwydd y gaeaf hwn, a galwasant am ddiogelwch cryfach a chymorth ariannol mwy uniongyrchol i aelwydydd incwm isel dros y gaeaf hwn. Sut rydych yn ymateb, felly, i'w datganiad yn dilyn hynny fod gan Lywodraeth Cymru rôl hanfodol i'w chwarae yn cefnogi cartrefi tlawd o ran tanwydd ym mhob math o ddeiliadaeth i ôl-osod ac uwchraddio effeithlonrwydd ynni eu cartrefi, a sut y byddwch yn ymateb i'w galwad ar Lywodraeth Cymru i ehangu'r cymorth ariannol sydd ar gael i gynorthwyo'r rheini sy'n ei chael hi'n anodd talu biliau ynni cynyddol, yn ogystal â buddsoddiad mwy hirdymor mewn effeithlonrwydd ynni cartref, gan flaenoriaethu'r aelwydydd tlotaf yn y cartrefi lleiaf effeithlon eu defnydd o ynni?
English: Diolch, Llywydd. Minister, following on from the previous question, you may remember that I wrote to you earlier this summer when the news first emerged of the rises in fuel tariffs. I warned then of the impacts this would have on household budgets, especially in light of the Tory Government's decision to plough ahead with the removal of the universal credit uplift, despite knowing the harm that it would cause. The reason we are in this position is partly down to the incompetency of the Tory Government in Westminster in failing to invest in gas storage capacity, making the UK especially vulnerable to external shocks. For me, this underlines Plaid Cymru's plans to establish a home-grown energy company that would increase our resilience and reduce our reliance on external forces. The last few months have surely told us that we cannot rely on Westminster when it comes to energy supply. Is increasing our energy independence under active consideration in order to tackle fuel poverty and exorbitant prices? And, if not, why not?
Welsh: Diolch, Lywydd. Weinidog, yn dilyn y cwestiwn blaenorol, efallai y byddwch yn cofio fy mod wedi ysgrifennu atoch yn gynharach yr haf pan ddaeth y newyddion gyntaf am y codiadau mewn tariffau tanwydd. Rhybuddiais bryd hynny am yr effeithiau y byddai hyn yn eu cael ar gyllidebau aelwydydd, yn enwedig yng ngoleuni penderfyniad y Llywodraeth Dorïaidd i fwrw ymlaen â chael gwared ar yr ychwanegiad i'r credyd cynhwysol, er eu bod yn ymwybodol o'r niwed y byddai hynny'n ei achosi. Rydym yn y sefyllfa hon yn rhannol oherwydd blerwch y Llywodraeth Dorïaidd yn San Steffan yn methu buddsoddi mewn capasiti storio nwy, gan wneud y DU yn arbennig o agored i siociau allanol. I mi, mae hyn yn tanlinellu cynlluniau Plaid Cymru i sefydlu cwmni ynni yma yng Nghymru a fyddai'n cynyddu ein gwytnwch ac yn lleihau ein dibyniaeth ar rymoedd allanol. Does bosibl nad yw'r ychydig fisoedd diwethaf wedi dweud wrthym na allwn ddibynnu ar San Steffan gyda'r cyflenwad ynni. A yw cynyddu ein hannibyniaeth ynni'n rhywbeth sy'n cael ei ystyried yn weithredol er mwyn mynd i'r afael â thlodi tanwydd a phrisiau afresymol? Ac os nad ydyw, pam ddim?
English: Well, thank you very much. And it's absolutely right and timely that these questions are coming about what role and power we have got, as a Welsh Government, in terms of tackling fuel poverty. We talked this morning about the perfect storm that is going to be hitting and affecting vulnerable families. So, we need to ensure that we can have as much of a grip and a hold and responsibilities in terms of taking this forward, in terms of energy supply and resources. Clearly, this is not entirely in my portfolio, although in the cross-Government way in which we work in the Welsh Government, I'm very clearly working with my colleagues the Minister and Deputy Minister for climate change on these issues.
Welsh: Wel, diolch yn fawr. Ac mae'n hollol iawn ac yn amserol fod y cwestiynau hyn yn codi ynglŷn â pha rôl a phŵer sydd gennym, fel Llywodraeth Cymru, o ran mynd i'r afael â thlodi tanwydd. Buom yn siarad y bore yma am y storm berffaith a fydd yn taro ac yn effeithio ar deuluoedd agored i niwed. Felly, mae angen inni sicrhau y gallwn gael cymaint o afael a rheolaeth a chyfrifoldebau â phosibl i allu bwrw ymlaen â hyn, o ran cyflenwad ynni ac adnoddau. Yn amlwg, nid yw hyn yn gyfan gwbl yn fy mhortffolio, ond yn y ffordd drawslywodraethol y gweithiwn yn Llywodraeth Cymru, rwy'n amlwg yn gweithio gyda fy nghyd-Aelodau, y Gweinidog a'r Dirprwy Weinidog newid hinsawdd ar y materion hyn.
English: Diolch yn fawr. Moving on to something that I've got an interest in: in recent months, Wales has welcomed refugees, following the sudden fall of the Afghanistan Government. It's hard to imagine the terror that they felt when fleeing their homes, and it's only right that Wales has played its part in proving to be a safe haven for some of these families. Over the last 20 years, WARD or the Wales Asylum Seeking and Refugee Doctors scheme has been a big success in supporting people to restart their professional lives here in Wales. They have done this by removing the barriers to gaining General Medical Council registration that is required to practice in the UK. The scheme has also saved a lot of money, since training new doctors costs around £230,000, whereas the WARD process costs around £30,000 for each doctor completing the scheme. Can this Welsh Government commit to helping more refugees and asylum seeking professionals to restart their careers by looking to expand the remit of the original WARD scheme to include other professionals, and help our NHS?
Welsh: Diolch yn fawr. I symud ymlaen at rywbeth y mae gennyf ddiddordeb ynddo: dros y misoedd diwethaf, mae Cymru wedi croesawu ffoaduriaid, yn dilyn cwymp sydyn Llywodraeth Affganistan. Mae'n anodd dychmygu'r ofn a deimlent wrth ffoi o'u cartrefi, ac mae'n iawn fod Cymru wedi chwarae ei rhan wrth fod yn hafan ddiogel i rai o'r teuluoedd hyn. Dros yr 20 mlynedd diwethaf, mae WARD neu gynllun Meddygon Ceiswyr Lloches a Ffoaduriaid Cymru wedi cael cryn lwyddiant yn cynorthwyo pobl i ailddechrau eu bywydau proffesiynol yma yng Nghymru. Maent wedi gwneud hyn drwy gael gwared ar y rhwystrau rhag cofrestru gyda'r Cyngor Meddygol Cyffredinol, sy'n ofynnol er mwyn ymarfer yn y DU. Mae'r cynllun hefyd wedi arbed llawer o arian, gan fod hyfforddi meddygon newydd yn costio oddeutu £230,000, ond mae proses WARD yn costio oddeutu £30,000 am bob meddyg sy'n cwblhau'r cynllun. A all Llywodraeth Cymru ymrwymo i gynorthwyo mwy o weithwyr proffesiynol sy'n ffoaduriaid a cheiswyr lloches i ailddechrau eu gyrfaoedd drwy geisio ehangu cylch gwaith y cynllun WARD gwreiddiol i gynnwys gweithwyr proffesiynol eraill, a helpu ein GIG?