English: Diolch, Llywydd. I'm pleased to be able to outline today our approach to ensuring that the real living wage is the minimum rate paid to care workers in Wales. We've long expressed our support for the Living Wage Foundation's real living wage, and this is something we would like to see implemented across all sectors of the economy. But we recognise that additional action is needed to ensure that it is implemented in social care. That is why it is a key element of our programme for government and a key priority for this Senedd term. During the pandemic, social care workers began to receive wider recognition for the important role that they have in providing care and support to those that need it most. However, there is no greater recognition than fair reward. We are committed to creating a stronger, better paid workforce in social care. Improving pay for care workers supports our commitment to a fairer Wales, and underpins good-quality social care services that many people rely on. Last year, we convened the social care fair work forum. The forum is a social partnership group in which our partners have come together to look at how the working conditions of social care workers can be improved in Wales. Social partnership brings together trade unions, employers and Government to identify and implement solutions that bring about better outcomes. It's a well-established way of working in Wales. So, I will be looking to the social care fair work forum to help us take forward the real living wage commitment. This is a long-term commitment, and we must work collectively with it to ensure that it brings about long-term sustainable change. We intend to embark early in the Senedd term; I will be asking the social care work forum for their advice on how best to take this commitment forward and how we can ensure that, in doing it, we do not destabilise this fragile and complex sector. I also want to work jointly with the forum to understand how we might maximise the impact of this funding. Fair work is about more than pay. The definition of fair work that we have adopted in Wales covers six characteristics, with equality and inclusion as a common thread throughout all of these. The characteristics include, for example, employee voice and collective representation, security and flexibility, growth and progression, and safe, healthy and inclusive working environments. We need to be confident that public funds will mean workers are better off and the sector stronger, and that public funds will be a catalyst and a lever for employers introducing a wider range of benefits and fair work practices for workers. Social care workers deserve fair reward, and there is a sense of urgency in ensuring that happens, and I want to see a first group of workers receiving the payment early in this term of Government.
Welsh: Diolch, Llywydd. Rwy'n falch o allu amlinellu heddiw ein dull o sicrhau mai'r cyflog byw gwirioneddol yw'r gyfradd isaf a gaiff ei dalu i weithwyr gofal yng Nghymru. Rydym ni wedi mynegi ein cefnogaeth ers tro byd i gyflog byw gwirioneddol y Sefydliad Cyflog Byw, ac mae hyn yn rhywbeth yr hoffem ni ei weld yn cael ei weithredu hyd a lled pob sector o'r economi. Ond rydym ni'n cydnabod bod angen cymryd camau ychwanegol i sicrhau ei fod yn cael ei weithredu ym maes gofal cymdeithasol. Dyna pam y mae'n elfen allweddol o'n rhaglen lywodraethu ac yn flaenoriaeth allweddol ar gyfer tymor y Senedd hon. Yn ystod y pandemig, dechreuodd gweithwyr gofal cymdeithasol gael cydnabyddiaeth ehangach am y rhan bwysig sydd ganddyn nhw yn darparu gofal a chymorth i'r rhai sydd ei angen fwyaf. Fodd bynnag, nid oes mwy o gydnabyddiaeth na gwobr deg. Rydym ni wedi ymrwymo i greu gweithlu cryfach sy'n cael eu talu'n well ym maes gofal cymdeithasol. Mae gwella cyflogau gweithwyr gofal yn cefnogi ein hymrwymiad i Gymru decach, ac yn sail i wasanaethau gofal cymdeithasol o ansawdd da y mae llawer o bobl yn dibynnu arnyn nhw. Y llynedd, gwnaethom ni gynnal y fforwm gwaith teg gofal cymdeithasol. Mae'r fforwm yn grŵp partneriaeth cymdeithasol lle mae ein partneriaid wedi dod at ei gilydd i ystyried sut y mae modd gwella amodau gwaith gweithwyr gofal cymdeithasol yng Nghymru. Mae partneriaeth gymdeithasol yn dwyn ynghyd undebau llafur, cyflogwyr a'r Llywodraeth i nodi a gweithredu atebion sy'n arwain at well ganlyniadau. Mae'n ffordd sefydledig o weithio yng Nghymru. Felly, byddaf i'n disgwyl i'r fforwm gwaith teg gofal cymdeithasol ein helpu ni i ddatblygu'r ymrwymiad cyflog byw gwirioneddol. Mae hwn yn ymrwymiad hirdymor, a rhaid i ni weithio gyda'n gilydd gydag ef i sicrhau ei fod yn arwain at newid cynaliadwy hirdymor. Rydym ni'n bwriadu cychwyn yn gynnar yn nhymor y Senedd; byddaf i'n gofyn i'r fforwm gwaith gofal cymdeithasol am eu cyngor ar y ffordd orau o ddatblygu'r ymrwymiad hwn a sut y gallwn ni sicrhau, wrth wneud hynny, nad ydym ni'n ansefydlogi'r sector bregus a chymhleth hwn. Rwyf i hefyd eisiau gweithio ar y cyd â'r fforwm i ddeall sut y gallem ni sicrhau bod y cyllid hwn yn cael yr effaith fwyaf posibl. Mae gwaith teg yn ymwneud â mwy na thâl. Mae'r diffiniad o waith teg yr ydym ni wedi'i fabwysiadu yng Nghymru yn cynnwys chwe nodwedd, gyda chydraddoldeb a chynhwysiant yn llinyn cyffredin ym mhob un o'r rhain. Mae'r nodweddion yn cynnwys, er enghraifft, llais gweithwyr a chynrychiolaeth gyfunol, diogelwch a hyblygrwydd, twf a dilyniant, ac amgylcheddau gwaith diogel, iach a chynhwysol. Mae angen i ni fod yn hyderus y bydd arian cyhoeddus yn golygu bod gweithwyr yn well eu byd a'r sector yn gryfach, ac y bydd arian cyhoeddus yn gatalydd ac yn sbardun i gyflogwyr sy'n cyflwyno amrywiaeth ehangach o fudd-daliadau ac arferion gwaith teg i weithwyr. Mae gweithwyr gofal cymdeithasol yn haeddu gwobr deg, ac mae ymdeimlad o frys wrth sicrhau bod hynny'n digwydd, ac yr wyf i eisiau gweld grŵp cyntaf o weithwyr yn cael y taliad yn gynnar yn nhymor hwn y Llywodraeth.