English: It was only last week I raised this question with the Minister, and I'm very pleased, within a week we are debating on this issue. Over 100,000 people in the United Kingdom suffer from multiple sclerosis. In January 2016, the number of MS sufferers in Wales stood at 4,260, and every year, another 200 people are diagnosed with the condition. MS is unpredictable and different for everyone. It is often painful and exhausting. Quite simply, it can make it impossible to manage daily life. There are treatments available, but they do not work for everyone. We know that, in some cases, cannabis compounds could help in relieving pain. In the United Kingdom, MS is the only condition that has a licensed treatment derived from cannabis. Sativex is currently available in Wales on the NHS, but not in other parts of the United Kingdom. The benefit of Sativex was brought home to me recently in a message I received from a constituent. Presiding Officer, I'll read that little note from my constituent. He said, 'I have had multiple sclerosis since 2003. I suffer from spasticity, muscular spasms and pain, for which I take morphine and liquid morphine daily. More importantly, I take Sativex, which I have been taking since I was bed bound for six months a few years ago. I cannot explain how much this drug helped me, as I'm trying my best not to be in my wheelchair full time. It helps with my spasticity and muscle spasms, and I cannot explain how much worse it was before I started on the drug. Before, I also tried normal cannabis and risked prosecution, and I can compare both and, obviously, it is not as strong as the Sativex. I, myself, am lucky as I meet the criteria. Lots of other MS sufferers do not have to risk prosecution, which I, myself, have, when I have been in so much pain and did not know what else to do. If you are in extreme pain for long enough, I think it breaks the strongest person after a few years. So, please support this Bill as you do not know the dramatic difference you can make to MS sufferers in Wales.' His message ends. I think it says everything, Presiding Officer, and this, I believe, is a crucial point. Law-abiding members of the public are being driven to break the law to relieve their pain in this civilised country, or this civilised world. It's very, very, very unethical. It is time to realise cannabis for medical purposes. Currently, cannabis can only be obtained from illegal gangs who also push hard drugs. So, we are driving soft-drug users into the arms of hard-drug pushers. Many other countries, like Germany and Canada - like my colleagues have already mentioned - have made cannabis available for medical use. Only in the last couple of weeks, even California in the United States of America has legalised on medical grounds. Ireland is also considering following suite. Wales must take the lead on this, Presiding Officer. It is time to relieve the pain and suffering experienced by people with MS in Wales. I, only this week, put a survey on my social media internet - on Twitter. This afternoon, 14:30, 70 per cent of my followers agreed to have cannabis legalised in Wales. Forget London and everybody, we made this law here, and 70 per cent is a good number in south-east Wales. I'm pretty sure if you all go for a survey of the whole country, of Wales, I'm pretty sure you'll find that the majority of people will support cannabis to be used on medical grounds and get pain relief for these people who are getting the illegal drug, and this is totally unacceptable and unethical. We should help them right, left and centre. Thank you.
Welsh: Yr wythnos diwethaf yn unig, gofynnais y cwestiwn hwn i'r Gweinidog, ac rwy'n falch iawn ein bod, o fewn wythnos, yn trafod y mater. Mae dros 100,000 o bobl yn y Deyrnas Unedig yn dioddef o sglerosis ymledol. Ym mis Ionawr 2016, roedd nifer y bobl sy'n dioddef o sglerosis ymledol yng Nghymru yn 4,260, a bob blwyddyn, mae 200 o bobl eraill yn cael diagnosis o'r cyflwr. Nid oes modd rhagweld sut y bydd sglerosis ymledol yn datblygu ac mae'n wahanol i bawb. Mae'n aml yn boenus ac yn flinderus iawn. Yn syml, gall ei gwneud yn amhosibl i ymdopi â bywyd bob dydd. Mae triniaethau ar gael, ond nid ydynt yn gweithio i bawb. Mewn rhai achosion, gwyddom y gall cyfansoddion canabis helpu i leddfu poen. Yn y Deyrnas Unedig, sglerosis ymledol yw'r unig gyflwr y ceir triniaeth drwyddedig ar ei gyfer yn deillio o ganabis. Mae Sativex ar gael ar hyn o bryd drwy'r GIG yng Nghymru, ond nid mewn rhannau eraill o'r Deyrnas Unedig. Gwelais fanteision Sativex drosof fy hun yn ddiweddar mewn neges a gefais gan etholwr. Lywydd, rwyf am ddarllen y nodyn gan fy etholwr. Mae'n dweud, 'Rwyf wedi bod yn dioddef o sglerosis ymledol ers 2003. Rwy'n dioddef o sbastigedd, gwayw yn y cyhyrau a phoen, ac rwy'n cymryd morffin a morffin hylif at y pethau hyn bob dydd. Yn bwysicach, rwy'n cymryd Sativex, ac wedi bod yn gwneud hynny er pan oeddwn yn gaeth i'r gwely am chwe mis ychydig flynyddoedd yn ôl. Ni allaf esbonio cymaint o help oedd y cyffur hwn i mi, gan fy mod yn gwneud pob ymdrech i beidio â bod yn fy nghadair olwyn drwy'r amser. Mae'n helpu gyda fy sbastigedd a gwayw yn y cyhyrau, ac ni allaf esbonio cymaint gwaeth oedd hi cyn i mi ddechrau ar y cyffur. O'r blaen, rhoddais gynnig hefyd ar ganabis arferol ac wynebu'r risg o gael fy erlyn, a gallaf gymharu'r ddau, ac yn amlwg, nid yw mor gryf â'r Sativex. Rwyf fi'n bersonol yn ffodus gan fy mod yn ateb y meini prawf. Mae llawer o bobl eraill sy'n dioddef o sglerosis ymledol yn gorfod wynebu'r risg o gael eu herlyn, fel y gwneuthum innau hefyd, pan oeddwn mewn cymaint o boen fel nad oeddwn yn gwybod beth arall i'w wneud. Os ydych mewn poen eithafol am ddigon o amser, rwy'n meddwl ei fod yn torri'r person cryfaf ar ôl rhai blynyddoedd. Felly, cefnogwch y Bil hwn gan nad ydych yn gwybod cymaint o wahaniaeth y gallwch ei wneud i ddioddefwyr sglerosis ymledol yng Nghymru.' Dyna ddiwedd ei neges. Rwy'n meddwl ei bod yn dweud popeth, Lywydd, ac mae hwn, mi gredaf, yn bwynt hollbwysig. Mae aelodau'r cyhoedd sy'n parchu'r gyfraith yn cael eu gyrru i dorri'r gyfraith er mwyn lleddfu eu poen yn y wlad wâr hon, neu yn y byd gwâr hwn. Mae'n anfoesol tu hwnt. Mae'n bryd caniatáu canabis at ddibenion meddygol. Ar hyn o bryd, ni ellir cael canabis heblaw gan gangiau anghyfreithlon sy'n gwthio cyffuriau caled hefyd. Felly, rydym yn gyrru defnyddwyr cyffuriau meddal i freichiau gwerthwyr cyffuriau caled. Mae llawer o wledydd eraill, fel yr Almaen a Chanada - fel y mae fy nghyd-Aelodau eisoes wedi crybwyll - wedi caniatáu canabis at ddefnydd meddygol. Yn yr ychydig wythnosau diwethaf, mae hyd yn oed Califfornia yn yr Unol Daleithiau wedi ei gyfreithloni am resymau meddygol. Mae Iwerddon hefyd yn ystyried dilyn y trywydd hwn. Rhaid i Gymru arwain ar hyn, Lywydd. Mae'n bryd lleddfu poen a dioddefaint pobl â sglerosis ymledol yng Nghymru. Yr wythnos hon, mae gennyf arolwg ar y cyfryngau cymdeithasol, ar y rhyngrwyd - ar Twitter. Y prynhawn yma, 14:30, roedd 70 y cant o fy nilynwyr yn cytuno y dylai canabis gael ei gyfreithloni yng Nghymru. Anghofiwch Lundain a phawb, gwnaethom hyn yn gyfraith yma, ac mae 70 y cant yn nifer dda yn ne-ddwyrain Cymru. Os gwnewch arolwg ar gyfer y wlad gyfan, Cymru, rwy'n eithaf siŵr y gwelwch y bydd y rhan fwyaf o bobl yn cefnogi caniatáu i ganabis gael ei ddefnyddio ar sail feddygol a lleddfu poen y bobl sy'n cael y cyffur anghyfreithlon, ac mae hyn yn gwbl annerbyniol ac anfoesol. Dylem eu helpu ym mhob modd. Diolch.