English: Diolch, Deputy Llywydd. Today's motion to mark International Women's Day proposes that the National Assembly for Wales 'Celebrates International Women's Day 2017 and recognises the role, contribution and achievements of women in the economic, political, social and cultural life of Wales.' With this in mind, it's right that we recognise history, or should I say herstory makers and great contributions made to our country. But I'd like to take time today to pay tribute to some of the truly remarkable women making a difference in a variety of ways in my constituency of Delyn and across Flintshire - the fabulous women who rarely make the headlines, but are the beating heart of our communities and our country and are the glue that binds us together, the women who do things not for recognition or reward, but just because it's the right thing to do or just because that's what we do as women. So, last week, I took to social media - and it didn't go wrong - to seek suggestions of wonderful women to give a mention to today. Like for many Members here, Delyn reflects a proud Welsh tradition with the brilliant Flint Male Voice Choir, but not to be outdone, in 2013, the Flint Ladies' Choir was formed. The fabulous Flint Ladies' Choir has gone from strength to strength, guided, in no small part, by their chair of the last three years - Mel Buckley. Mel dedicates her time with an enthusiasm and energy that is set to see the choir go from strength to strength in the community and beyond, offering opportunities to so many local women. The choir now has nearly 70 members and I hope to host them in the Senedd sometime later this year. Sarah Way, nominated by her wife, Sue, is someone who embodies the absolute value of volunteers and how volunteering brings our communities together. An unpaid full-time volunteer director for RainbowBiz Limited, Sarah tirelessly gives her time day and night to the social enterprise, supporting the many amazing people she works with across projects and events across Flintshire, including the popular Digging Deeside gardening project, which I know the Cabinet Secretary will be familiar with and that has become a lifeline for many of the volunteers involved. Indeed, volunteers are the essential fabric of our local communities and organisations. Each year, many of us here take part in events, activities and services to mark Remembrance Sunday, the vast majority of which are made possible only by people volunteering their time and dedication. Val Nevitt is one such person, and a shining light in the local community - the poppy appeal organiser in Flint for four years now, raising £13,000 last year alone. Because of Val's unwavering commitment and hard work, the poppy appeal in Flint has gone from strength to strength and Val has raised over £50,000 for the poppy appeal during her time as organiser. At an event last weekend, I met a group of inspiring young women from Mold Alun School who were volunteering as part of the United Nations Foundation's Girl Up campaign - a campaign that engages young women to take action to support girls and young women in the developing world, in places where it's often hardest to be a girl. These amazing Alun School students are changing perceptions and doing their bit to break down barriers within their own school, whilst at the same time championing the cause of young women across the world. Last but by no means least - Viv Williams, sat in the gallery here today. One of the founders of Flintshire War Memorials, Viv and the volunteer team at Flintshire War Memorials, known more colloquially to us and familiar to us as Names on Stones on Twitter, have worked and continue to work tirelessly to tell the stories of those who served and fell locally in the first world war and who we often have only known as names on stones. Viv also organises study trips to Flanders and works tirelessly to share the stories and work of Flintshire War Memorials with organisations and groups across the area, from schools to the Women's Institute and much more. Of course, there are many more women out there in my constituency and across our country making a difference, doing more than their bit, and to all of you today and every day, we say 'thank you'. Thank you for all that you do, thank you for being an inspirational woman and thank you for blazing a trail for all of us.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd. Mae cynnig heddiw i nodi Diwrnod Rhyngwladol y Menywod yn cynnig bod Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn dathlu Diwrnod Rhyngwladol y Menywod 2017, ac yn cydnabod swyddogaeth, cyfraniad a llwyddiannau menywod ym mywyd economaidd, gwleidyddol, cymdeithasol a diwylliannol Cymru. Gyda hyn mewn golwg, mae'n iawn ein bod yn cydnabod gwneuthurwyr hanes (history), neu a ddylwn i ddweud gwneuthurwyr herstory, a'r cyfraniadau mawr a wnaed i'n gwlad. Ond hoffwn i gymryd yr amser heddiw i dalu teyrnged i rai o'r menywod gwirioneddol ryfeddol sy'n gwneud gwahaniaeth mewn amrywiaeth o ffyrdd yn fy etholaeth i, sef Delyn ac ar draws Sir y Fflint - y gwragedd gwych hynny sydd prin yn gwneud y penawdau, ond y nhw yw curiad calon ein cymunedau a'n gwlad a nhw yw'r glud sy'n ein clymu ni at ein gilydd, y merched sy'n gwneud pethau nid am gydnabyddiaeth neu wobr, ond dim ond oherwydd mai dyna'r peth iawn i'w wneud, neu dim ond oherwydd mai dyna beth rydym yn ei wneud fel menywod. Felly, yr wythnos diwethaf, fe es i at y cyfryngau cymdeithasol - ac nid aeth dim o'i le - i gael awgrymiadau o fenywod gwych i sôn amdanynt heddiw. Fel yn achos llawer o Aelodau yma, mae Delyn yn adlewyrchu traddodiad Cymreig balch gyda Chôr gwych Meibion y Fflint, ond er mwyn iddynt beidio â chael eu gadael ar ôl, yn 2013, cafodd Côr Merched y Fflint ei ffurfio. Mae Côr gwych Merched y Fflint wedi mynd o nerth i nerth, ac yn cael ei lywio, i raddau helaeth, gan gadeirydd y Côr am y tair blynedd diwethaf - Mel Buckley. Mae Mel yn neilltuo ei hamser gyda brwdfrydedd ac egni fydd yn gweld y côr yn mynd o nerth i nerth yn y gymuned a thu hwnt, gan gynnig cyfleoedd i gymaint o fenywod lleol. Erbyn hyn mae gan y côr bron 70 o aelodau ac rwy'n gobeithio eu croesawu nhw yn y Senedd rywbryd yn ddiweddarach eleni. Mae Sarah Way, a enwebwyd gan ei gwraig, Sue, yn rhywun sy'n ymgorffori gwerth absoliwt gwirfoddolwyr a sut mae gwirfoddoli yn dwyn ein cymunedau at ei gilydd. Yn gyfarwyddwr gwirfoddol llawnamser a di-dâl i RainbowBiz Limited, mae Sarah yn ddiflino yn rhoi o'i hamser ddydd a nos i'r fenter gymdeithasol hon. Mae'n cefnogi llawer o bobl anhygoel y mae'n gweithio gyda nhw ar brosiectau a digwyddiadau ar draws Sir y Fflint, gan gynnwys y prosiect garddio Cloddio Glannau Dyfrdwy poblogaidd, y gwn y bydd Ysgrifennydd y Cabinet yn gyfarwydd ag ef, ac mae hwnnw wedi dod yn achubiaeth i lawer o'r gwirfoddolwyr sy'n cymryd rhan. Yn wir, gwirfoddolwyr yw ffabrig hanfodol ein cymunedau a'n sefydliadau lleol. Bob blwyddyn, mae llawer ohonom yma yn cymryd rhan mewn digwyddiadau, gweithgareddau a gwasanaethau i nodi Sul y Cofio. Mae mwyafrif llethol y rhain ond yn bosibl oherwydd bod pobl yn gwirfoddoli eu hamser a'u hymroddiad. Mae Val Nevitt yn un person o'r fath, ac yn enghraifft ddisglair yn y gymuned leol - trefnydd apêl leol y pabi yn y Fflint ers pedair blynedd bellach, gan godi £13,000 y llynedd yn unig. Oherwydd ymroddiad a gwaith caled diysgog Val, mae apêl y pabi yn y Fflint wedi mynd o nerth i nerth ac mae Val wedi codi dros £50,000 i apêl y pabi yn ystod ei chyfnod fel trefnydd. Mewn digwyddiad y penwythnos diwethaf, cyfarfûm â grŵp o ferched ifanc ysbrydoledig o Ysgol Alun yr Wyddgrug a oedd yn gwirfoddoli fel rhan o ymgyrch Girl Up Sefydliad y Cenhedloedd Unedig - ymgyrch sy'n ymgysylltu â menywod ifanc i gymryd camau i gefnogi merched a menywod ifanc yn y byd sy'n datblygu, mewn mannau lle mae'n aml yn anodd iawn bod yn ferch. Mae disgyblion anhygoel Ysgol Alun yn newid y canfyddiadau ac yn gwneud eu rhan i chwalu'r rhwystrau yn eu hysgol eu hunain, ac ar yr un pryd yn hyrwyddo achos merched ifanc ar draws y byd. Yn olaf ond nid yn lleiaf - Viv Williams, sy'n eistedd yn yr oriel yma heddiw. Yn un o sylfaenwyr Cofebion Rhyfel Sir y Fflint, mae Viv a'r tîm gwirfoddol yn Cofebion Rhyfel Sir y Fflint, sy'n fwy hysbys ar lafar i ni ac yn fwy cyfarwydd fel Enwau ar Gerrig ar Twitter, wedi gweithio ac yn parhau i weithio'n ddiflino i adrodd hanesion y rhai a wasanaethodd ac a syrthiodd yn lleol yn y rhyfel byd cyntaf ac yr ydym yn aml wedi eu hadnabod fel enwau ar gerrig yn unig. Mae Viv hefyd yn trefnu teithiau astudio i Fflandrys ac yn gweithio'n ddiflino i rannu straeon a gwaith Cofebion Rhyfel Sir y Fflint gyda sefydliadau a grwpiau ledled yr ardal, o ysgolion i Sefydliad y Merched a llawer mwy. Wrth gwrs, mae llawer mwy o ferched allan yna yn fy etholaeth i ac ar draws ein gwlad yn gwneud gwahaniaeth, yn gwneud mwy na'u rhan, ac i bob un ohonoch heddiw a bob dydd, rydym yn dweud 'diolch '. Diolch i chi am y cyfan yr ydych yn ei wneud, diolch i chi am fod yn fenyw ysbrydoledig a diolch am ddangos y ffordd i bob un ohonom.