English: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Well, yesterday I heard the leader of UKIP refer to soldiers emerging from the jungle to refight battles already long concluded. I assumed he was referring to today's motion with its sad and tired derogatory opening references to unelected technocrats in Brussels. Does anyone really believe that cheap name-calling can form the basis of a successful negotiation with 27 other European countries? Does anyone really believe that abuse can form the platform from which we can build a successful future for Wales beyond the European Union? Now, Dirprwy Lywydd, it's not a message that the movers of this motion are keen to hear, but it is a simple fact that Wales's receipts from the CAP and from structural funds form a far larger proportion of the UK's allocation than our Barnett share would ever do. The EU funding for the rural development programme alone is worth around £500 million in the current round, and was worth over £300 million in the previous round, and it has made a real difference to people and communities across Wales. Along with EU structural funds, these have provided hugely useful services and vital incomes to many in our rural communities. Now, as Eluned Morgan so ably illustrated, this is a motion written by Pollyanna with a dash of help from Mr Micawber. It's ironic indeed to be debating it today, the day after the publication of an authoritative report that I recommended to UKIP Members, 'A Food Brexit: time to get real'. And this report, written by Professor Tim Lang, the leading food expert in the United Kingdom, together with Professor Terry Marsden from Cardiff University, concludes that leaving the European Union poses serious risks to consumer interests, public health, businesses and workers in the food sector. But the motion is not simply flawed in its failure to grasp the reality of its own content, but in its culpable neglect of a context within which the future of Welsh communities and industries is to be shaped. It does not even, Dirprwy Lywydd, call on the UK Government to guarantee replacement funding for Wales at its current level, let alone those promises of a post-Brexit funding bonanza made by the movers of the motion. The motion does not even call on the UK Government to respect the boundaries of devolution so that this National Assembly can continue to respond to the particular needs of rural communities in Wales, and this at a time when those abilities are under such direct attack. Dirprwy Lywydd, it is difficult to take a motion seriously that does so little to take things seriously itself. By contrast, this Government both continues to make it clear that the UK Government and those who led the campaign to leave the European Union must guarantee that every single penny that flows to Wales from the European Union must flow directly to Wales in the future and, in our recent 'Brexit and Devolution' policy document, we set out our thinking on how new constitutional arrangements can be developed. It is intended as a constructive contribution to the important debate needed across the United Kingdom and which is particularly important in rural areas. We will continue to press the UK Government to engage in a discussion on using this document as a starting point for developing any frameworks that are needed post Brexit on the basis of consent and agreement and not on imposition. Dirprwy Lywydd, the messages we have from stakeholders in rural Wales are very clear: here in Wales, agriculture is not only very different in nature from other parts of the United Kingdom, but so is the role it plays in our communities and in our society, from the management of our water to tourism, and, as Paul Davies set out very clearly in his contribution, in the future of our culture and our language as well. We need to build on Wales's reputation for high-quality produce, which is founded on our high standards that protect human health, ensure animal welfare, and support vital environmental action. These standards are the key for our future competitiveness in a global marketplace, and there are opportunities there for farmers to diversify and exploit growing markets in areas like energy. Now, let us be clear, Dirprwy Lywydd, that the approach the UK Government has taken to the withdrawal Bill would see us lose the ability to deliver an approach that rectifies the shortcomings of the CAP and design a better, more tailored approach for Wales. Instead, on the one hand, the withdrawal Bill locks us into an outdated framework and, on the other, it removes our ability to bring forward reforms, leaving us to face Brexit with both hands tied behind our back. Now, I listened carefully to what Paul Davies said when he spoke about the withdrawal Bill, and I take what he said this afternoon to be a constructive contribution to the way that we can think about these issues in the future - very different, I thought, to the contribution of the mover of the motion who, with typical insouciance, just regards the withdrawal Bill as something that none of us here need to worry our heads about. As we have said, this Government has been clear that we acknowledge the need for common UK approaches in some areas of agriculture, particularly where this is important for trade and for the internal functioning of the UK market, but these must be collectively developed and agreed to ensure that they work for the whole of the United Kingdom, and not imposed on us from London. These are the important issues at stake for Welsh communities today. It is why, Dirprwy Lywydd, the Government will oppose the motion itself but support the amendment proposed by Plaid Cymru and explained so very clearly here this afternoon by Simon Thomas. Let me very briefly turn to some specifics of the motion, Dirprwy Lywydd, to put on record the actions being taken by this Government to support all rural communities. As far as planning is concerned, we have developed our national planning policy to take account of local needs in rural areas and, in particular, to address issues around the potential for greater use of our rural areas to generate renewable energy, while addressing issues around visual impacts and amenity on neighbouring communities. Where housing is concerned, bringing forward more affordable housing in rural areas is a priority for the Welsh Government, which is why we commit to providing funding for rural housing enablers in 'Taking Wales Forward', and we have already seen successful projects across Wales, including Gwynedd, Ceredigion, Monmouthshire, and the Vale of Glamorgan. We will continue to fund and work with rural local authorities, housing associations, and the rural housing enablers to ensure more affordable housing is delivered in areas of real need. You heard already from Eluned Morgan how the education Cabinet Secretary is supporting rural schools and allowing communities to have greater scope for decision making in relation to those schools, consulting recently on strengthening the school organisation code in respect of presumption against the closure of rural schools. In health, my colleague the Cabinet Secretary for health continues to work closely with rural areas to tackle the very real issues that are faced by services in remote and rural areas, and the challenges that Eluned Morgan set out in recruiting staff to work in those localities. Dirprwy Lywydd, let me be clear that we are addressing the specific needs of public services across rural Wales. It's clear that the benefits of the European Union, particularly through single market access, high social and environmental standards, and significant levels of funding, cannot be easily maintained after we leave the European Union, and that there are big challenges for rural Wales. We will work with our rural communities to help them to face those together. By contrast, the only contribution to Welsh agriculture from the movers of the motion here will be the industrial-scale manufacturing of pie in the sky, but if the future was left to them then the taste of that pie for people in rural Wales will be very bitter indeed.
Welsh: Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd. Wel, ddoe clywais arweinydd UKIP yn cyfeirio at filwyr yn dod allan o'r jyngl i ailymladd brwydrau sydd wedi dod i ben ers amser hir. Roeddwn yn cymryd yn ganiataol ei fod yn cyfeirio at y cynnig heddiw gyda'i gyfeiriadau agoriadol difrïol trist a threuliedig at dechnocratiaid anetholedig ym Mrwsel. A oes unrhyw un yn credu o ddifrif y gall galw enwau dirmygus ffurfio sail i negodi llwyddiannus gyda 27 o wledydd eraill yn Ewrop? A oes unrhyw un yn credu o ddifrif y gall sarhad greu llwyfan i ni allu adeiladu dyfodol llwyddiannus i Gymru y tu hwnt i'r Undeb Ewropeaidd? Nawr, Dirprwy Lywydd, nid yw'n neges y mae'r rhai a gynigiodd y cynnig hwn yn awyddus i'w chlywed, ond mae'n ffaith syml fod derbyniadau Cymru o'r polisi amaethyddol cyffredin ac o'r cronfeydd strwythurol yn ffurfio cyfran lawer uwch o ddyraniad y DU nag y byddai ein cyfran Barnett byth yn ei wneud. Mae cyllid yr UE ar gyfer y rhaglen datblygu gwledig ar ei ben ei hun yn werth tua £500 miliwn yn y cylch cyfredol, ac roedd yn werth dros £300 miliwn yn y cylch blaenorol, ac mae wedi gwneud gwahaniaeth gwirioneddol i bobl a chymunedau ledled Cymru. Gyda chronfeydd strwythurol yr UE, mae'r rhain wedi darparu gwasanaethau hynod o ddefnyddiol ac incwm hanfodol i lawer yn ein cymunedau gwledig. Nawr, fel y dangosodd Eluned Morgan mor fedrus, mae hwn yn gynnig a ysgrifennwyd gan Pollyanna gyda thamaid o help gan Mr Micawber. Mae'n eironig yn wir ein bod yn ei drafod heddiw, y diwrnod ar ôl cyhoeddi adroddiad awdurdodol a argymhellais i Aelodau UKIP, 'A Food Brexit: time to get real'. Ac mae'r adroddiad hwn, a ysgrifennwyd gan yr Athro Tim Lang, yr arbenigwr mwyaf blaenllaw yn y Deyrnas Unedig ar fwyd, ynghyd â'r Athro Terry Marsden o Brifysgol Caerdydd, yn dod i'r casgliad fod gadael yr Undeb Ewropeaidd yn creu risgiau difrifol i fuddiannau defnyddwyr, iechyd y cyhoedd, busnesau a gweithwyr yn y sector bwyd. Ond nid yn unig o ran ei fethiant i amgyffred realiti ei gynnwys ei hun y mae'r cynnig yn ddiffygiol, ond yn y modd y mae'n mynd ati'n feius i esgeuluso'r cyd-destun y caiff dyfodol cymunedau a diwydiannau Cymru ei lunio ynddo. Dirprwy Lywydd, nid yw hyd yn oed yn galw ar Lywodraeth y DU i warantu cyllid yn lle'r cyllid y mae Cymru'n ei gael ar y lefel bresennol, heb sôn am yr addewidion o lewyrch ariannol ôl-Brexit a wnaed gan y rhai a gynigiodd y cynnig. Nid yw'r cynnig yn hyd yn oed yn galw ar Lywodraeth y DU i barchu ffiniau datganoli fel y gall y Cynulliad Cenedlaethol hwn barhau i ymateb i anghenion penodol cymunedau gwledig yng Nghymru, a hyn ar adeg pan fo'r galluoedd hynny dan ymosodiad mor uniongyrchol. Dirprwy Lywydd, mae'n anodd bod o ddifrif ynglŷn â chynnig sydd, ei hun, yn gwneud cyn lleied i fod o ddifrif ynglŷn â phethau. Mewn cyferbyniad, mae'r Llywodraeth hon yn parhau i'w gwneud yn glir fod yn rhaid i Lywodraeth y DU a'r rhai sy'n arwain yr ymgyrch i adael yr Undeb Ewropeaidd warantu bod yn rhaid i bob un geiniog sy'n llifo i Gymru o'r Undeb Ewropeaidd lifo'n uniongyrchol i Gymru yn y dyfodol ac yn ein dogfen bolisi ddiweddar 'Brexit a Datganoli', rydym yn nodi ein syniadau ar sut y gellir datblygu trefniadau cyfansoddiadol newydd. Bwriedir i'r ddogfen fod yn gyfraniad adeiladol i'r ddadl bwysig sydd ei hangen ar draws y Deyrnas Unedig ac sy'n arbennig o bwysig mewn ardaloedd gwledig. Byddwn yn parhau i bwyso ar Lywodraeth y DU i gymryd rhan mewn trafodaeth ar ddefnyddio'r ddogfen hon fel man cychwyn ar gyfer datblygu unrhyw fframweithiau sydd eu hangen ar ôl Brexit ar sail cydsyniad a chytundeb ac nid gorfodaeth. Dirprwy Lywydd, mae'r negeseuon a gawn gan randdeiliaid yng nghefn gwlad Cymru yn glir iawn: yma yng Nghymru, nid yn unig y mae amaethyddiaeth yn wahanol iawn o ran ei natur o gymharu â rhannau eraill o'r Deyrnas Unedig, ond mae'r rhan y mae'n ei chwarae yn ein cymunedau ac yn ein cymdeithas yn wahanol iawn hefyd, o reoli ein dŵr i dwristiaeth, ac fel y nododd Paul Davies yn glir iawn yn ei gyfraniad, yn nyfodol ein diwylliant a'n hiaith yn ogystal. Mae angen i ni adeiladu ar enw da Cymru am gynnyrch o ansawdd uchel a seiliwyd ar ein safonau uchel sy'n diogelu iechyd pobl, yn sicrhau lles anifeiliaid, ac yn cefnogi camau gweithredu amgylcheddol hanfodol. Mae'r safonau hyn yn allweddol i'n cystadleurwydd mewn marchnad fyd-eang yn y dyfodol, ac mae cyfleoedd ar gael yno i ffermwyr arallgyfeirio a manteisio ar farchnadoedd sy'n tyfu mewn meysydd fel ynni. Nawr, gadewch i ni fod yn glir, Dirprwy Lywydd, fod ymagwedd Llywodraeth y DU tuag at y Bil ymadael yn golygu y byddem yn colli'r gallu i ddarparu dull sy'n unioni diffygion y polisi amaethyddol cyffredin a llunio dull gwell, wedi'i deilwra'n well ar gyfer Cymru. Yn lle hynny, ar y naill law, mae'r Bil ymadael yn ein cloi mewn fframwaith hen ffasiwn ac ar y llaw arall, mae'n cael gwared ar ein gallu i fwrw ymlaen i ddiwygio, gan ein gadael i wynebu Brexit gyda dwy law wedi'u clymu y tu ôl i'n cefnau. Nawr, gwrandewais yn ofalus ar yr hyn a ddywedodd Paul Davies pan siaradodd am y Bil ymadael, ac rwy'n cymryd bod yr hyn a ddywedodd y prynhawn yma yn gyfraniad adeiladol i'r ffordd y gallwn feddwl am y materion hyn yn y dyfodol - yn wahanol iawn, rwy'n meddwl, i gyfraniad y sawl a gynigiodd y cynnig sydd, gyda difaterwch nodweddiadol, ond yn ystyried y Bil ymadael fel rhywbeth nad oes angen i'r un ohonom yma boeni ein pennau yn ei gylch. Fel rydym wedi'i ddweud, mae'r Llywodraeth hon wedi bod yn glir ein bod yn cydnabod yr angen am ddulliau cyffredin drwy'r DU mewn rhai meysydd amaethyddol, yn enwedig lle mae hyn yn bwysig ar gyfer masnach ac ar gyfer gweithrediad mewnol y farchnad yn y DU, ond rhaid i'r rhain gael eu datblygu a'u cytuno ar y cyd er mwyn sicrhau eu bod yn gweithio ar gyfer y Deyrnas Unedig gyfan, ac nid eu gorfodi arnom o Lundain. Dyma'r materion pwysig sydd yn y fantol i gymunedau Cymru heddiw. Dyna pam, Dirprwy Lywydd, y bydd y Llywodraeth yn gwrthwynebu'r cynnig ei hun, ond yn cefnogi'r gwelliant a gynigiwyd gan Blaid Cymru ac a esboniwyd mor hynod o glir yma y prynhawn yma gan Simon Thomas. Gadewch i mi droi yn fyr iawn at rai o fanylion y cynnig, Dirprwy Lywydd, i gofnodi'r camau sy'n cael eu rhoi ar waith gan y Llywodraeth hon i gefnogi pob cymuned wledig. O ran cynllunio, rydym wedi datblygu ein polisi cynllunio cenedlaethol er mwyn ystyried anghenion lleol mewn ardaloedd gwledig ac yn arbennig, i fynd i'r afael â materion yn ymwneud â'r potensial ar gyfer mwy o ddefnydd o'n hardaloedd gwledig i gynhyrchu ynni adnewyddadwy, gan roi sylw i faterion sy'n gysylltiedig ag effeithiau gweledol ac amwynder ar gymunedau cyfagos. O ran tai, mae cyflwyno mwy o dai fforddiadwy mewn ardaloedd gwledig yn flaenoriaeth i Lywodraeth Cymru, a dyna pam rydym yn ymrwymo i ddarparu cyllid ar gyfer swyddogion galluogi tai gwledig yn 'Symud Cymru Ymlaen', ac rydym eisoes wedi gweld prosiectau llwyddiannus ar draws Cymru, gan gynnwys Gwynedd, Ceredigion, Sir Fynwy a Bro Morgannwg. Byddwn yn parhau i ariannu a gweithio gydag awdurdodau lleol gwledig, cymdeithasau tai, a'r swyddogion galluogi tai gwledig er mwyn sicrhau bod mwy o dai fforddiadwy yn cael eu darparu mewn ardaloedd lle y ceir angen gwirioneddol. Fe glywsoch eisoes gan Eluned Morgan sut y mae Ysgrifennydd y Cabinet dros addysg yn cefnogi ysgolion gwledig a chaniatáu i gymunedau gael mwy o gyfle i wneud penderfyniadau mewn perthynas â'r ysgolion hynny, ac mae wedi ymgynghori'n ddiweddar ar gryfhau'r cod trefniadaeth ysgolion mewn perthynas â rhagdybiaeth yn erbyn cau ysgolion gwledig. Ym maes iechyd, mae fy nghyd-Aelod, Ysgrifennydd y Cabinet dros iechyd yn parhau i weithio'n agos gydag ardaloedd gwledig i fynd i'r afael â'r problemau real iawn a wynebir gan wasanaethau mewn ardaloedd anghysbell a gwledig, a'r heriau a nododd Eluned Morgan o ran recriwtio staff i weithio yn yr ardaloedd hynny. Dirprwy Lywydd, gadewch i mi fod yn glir ein bod yn mynd i'r afael ag anghenion penodol gwasanaethau cyhoeddus ar draws cefn gwlad Cymru. Mae'n amlwg na ellir cynnal manteision yr Undeb Ewropeaidd, yn enwedig drwy fynediad i'r farchnad sengl, safonau cymdeithasol ac amgylcheddol uchel, a lefelau sylweddol o gyllid yn hawdd ar ôl i ni adael yr Undeb Ewropeaidd, a bod yna heriau mawr i Gymru wledig. Byddwn yn gweithio gyda'n cymunedau gwledig i'w helpu i wynebu'r rheini gyda'n gilydd. Ar y llaw arall, yr unig gyfraniad i amaethyddiaeth yng Nghymru gan y rhai a gynigiodd y cynnig yma fydd gweithgynhyrchu ffantasïau ar raddfa ddiwydiannol, ond pe bai'r dyfodol yn cael ei roi yn eu dwylo hwy, bydd blas y ffantasïau hynny i bobl yng nghefn gwlad Cymru yn chwerw iawn yn wir.