English: Thank you, Deputy Presiding Officer, and I'm very pleased I've had the opportunity to take part in this debate this afternoon. Members are right to emphasise the importance of the further education sector in Wales and to draw attention to examples of some of the excellent work that our FE providers are doing. In my constituency, Pembrokeshire College offers a strong and varied programme of courses, from A-levels to apprenticeships to degrees to business skills programmes. It's also important to note that FE providers like Pembrokeshire College open their doors to students of all ages, not only young people between 16 and 21 years of age. Indeed, for employees facing the loss of their jobs, the FE sector can be a major resource. It offers an opportunity for workers to learn new skills and to adapt to changes in their local economy. Of course, by offering part-time courses as well as full-time courses, adults who are in work or stay-at-home parents, as well as older people, can access a variety of important educational opportunities, and this has a positive effect on our society and on our economy. However, as Darren Millar said, the future of that positive effect is in jeopardy as the sector faces a funding cut of 71 per cent for part-time courses. Despite this, I do accept that funding for full-time provision has increased 3 per cent in real terms, and this is certainly to be welcomed. But my concern is that by decreasing funding for part-time courses so dramatically, the message that is sent is that second-chance opportunities to study or upskill are not a priority, and aren't even on the Welsh Government's agenda. Even though I accept that schemes like ReAct have gone some way towards assisting people in developing new skills, cuts to funding for part-time provision are sure to lead to fewer opportunities for those who want to seek new career opportunities following the loss of their job, for example. Therefore, perhaps in responding to this debate, the Minister can say a little bit more about what the Welsh Government is doing to ensure that further education institutions can continue to offer part-time courses, and how it is promoting second-chance opportunities via the FE sector. Of course, I realise that budgets are tight and challenging, and that the Welsh Government can't fund everything, but it's not just about how much money is available; it's also about the way in which funding is prioritised by the Welsh Government to ensure the best possible outcomes for learners of all ages. Therefore, I encourage the Minister to look again at funding for part-time courses, to see whether there is any flexibility to give a much-needed boost to FE institutions. Now, the second point in our motion today calls on the Welsh Government to commit to a three-year funding cycle for FE colleges on a fair basis to enable plans to be made that are more sustainable. Members will know that the Welsh Government at one time did provide a three-year funding cycle for colleges, and that made the task of making plans much easier, and it also led to greater certainty for learners in terms of knowing that their courses would continue in the medium-term. But I can't see how introducing one-year funding allocations has led to better support for FE institutions, and I don't see how this has led to better planning in the medium-term. I think that this, too, has a negative effect in terms of attracting students. Indeed, we know that FE institutions have seen a decline in the number of learners in 2015-16, and I think that one of the reasons for this is the decrease in funding that the sector has received and the instability caused by one-year funding allocations. We know that the Wales Audit Office is currently reviewing FE funding, and I'm sure that that report, when published, will make interesting reading. I hope that the review will give serious consideration to how the sector is funded and to how the shift to a one-year funding model has affected the sector's ability to offer courses. Now, Professor Hazelkorn is right when she says in her report that there is a feeling that the FE sector isn't fully appreciated and cannot therefore operate to its full potential. The Welsh Government must respond to this concern and ensure that our FE institutions are better supported. I appreciate that, in the wake of Professor Hazelkorn's report, the Cabinet Secretary has confirmed that a single authority needs to be created with parity of esteem across the post-compulsory education sector, and I very much hope that when this authority is created, the FE sector will receive the focus and attention it deserves. So, in concluding, Deputy Presiding Officer, whilst FE providers in Wales are doing excellent work in providing education and training for thousands of people every year, the sector needs much more support. So, I encourage the Minister to consider the future direction of the FE sector carefully and ensure that the sector receives the vital investment that it needs. Thank you.
Welsh: Diolch, Ddirprwy Lywydd, ac rydw i'n falch o gael y cyfle i gymryd rhan yn y ddadl hon y prynhawn yma. Mae Aelodau yn iawn i bwysleisio pwysigrwydd y sector addysg bellach yng Nghymru a thynnu sylw at enghreifftiau o'r rhai o'r gwaith ardderchog y mae ein darparwyr addysg bellach yn ei gyflawni. Yn fy etholaeth i, mae Coleg Sir Benfro yn cynnig amrywiaeth o raglenni cryf, o lefel A i brentisiaethau i raddau i gynlluniau cymorth sgiliau busnes. Mae hefyd yn bwysig nodi bod darparwyr addysg bellach fel Coleg Sir Benfro yn agor eu drysau i fyfyrwyr o bob oedran, nid yn unig i bobl ifanc rhwng 16 a 21 oed. Yn wir, ar gyfer gweithwyr sy'n wynebu colli eu swyddi, gall y sector addysg bellach fod yn adnodd enfawr. Mae'n cynnig y cyfle i weithwyr i ddysgu sgiliau newydd ac i ail-addasu i gyfrif am newidiadau yn yr economi leol. Wrth gwrs, drwy gynnig cyrsiau rhan amser, yn ogystal â llawn amser, mae oedolion sy'n gweithio, neu rieni sy'n aros yn y cartref, a hefyd pobl hŷn, yn cael mynediad at amrywiaeth o gyfleoedd addysgol pwysig, ac mae hynny'n cael effaith gadarnhaol ar ein cymdeithas ac ar ein heconomi. Fodd bynnag, fel y dywedodd Darren Millar, mae'r effaith bositif yma yn cael trafferth parhau wrth i'r sector wynebu toriad cyllid o 71 y cant ar gyfer cyrsiau rhan amser. Serch hynny, rwyf yn derbyn bod y cyllid ar gyfer darpariaeth amser llawn wedi cynyddu 3 y cant mewn termau real, ac mae hynny yn sicr yn rhywbeth i'w groesawu. Fy mhryder i yw, drwy leihau'r cyllid mor ddramatig ar gyfer cyrsiau rhan amser, y neges sy'n cael ei hanfon yw nad yw cyfleoedd ail gyfle i astudio neu uwchsgilio yn flaenoriaeth, ac felly nad ydyn nhw hyd yn oed ar agenda Llywodraeth Cymru. Er fy mod yn derbyn bod cynlluniau fel ReAct wedi mynd peth ffordd i helpu pobl i ddatblygu sgiliau newydd, bydd gostyngiadau mewn cyllid ar gyfer darpariaeth ran amser yn sicr o arwain at lai o gyfleoedd i'r rhai sydd am arallgyfeirio yn dilyn colli swydd, er enghraifft. Felly, efallai wrth ymateb i'r ddadl hon, gall y Gweinidog ddweud ychydig mwy am yr hyn y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud i sicrhau y gall sefydliadau addysg bellach barhau i gynnig cyrsiau rhan amser, ac am sut y mae Llywodraeth Cymru yn hyrwyddo cyfleoedd ail gyfle drwy'r sector addysg bellach. Wrth gwrs, rydw i'n sylweddoli bod cyllidebau yn dynn ac yn heriol, ac all Llywodraeth Cymru ddim ariannu popeth. Wrth gwrs, nid yw hynny yn unig am faint o arian sydd ar gael, ond mae hyn hefyd am sut y mae arian yn cael ei flaenoriaethu a'i wario gan Lywodraeth Cymru i sicrhau'r canlyniadau gorau posib i ddysgwyr o bob oedran. Felly, rydw i'n annog y Gweinidog i ailedrych ar gyllid ar gyfer cyrsiau rhan amser, a gweld a oes unrhyw hyblygrwydd i roi hwb, sydd mawr ei angen, i sefydliadau addysg bellach. Mae'r ail bwynt yn ein cynnig ni heddiw yn galw ar Lywodraeth Cymru i ymrwymo i gylch cyllido tair blynedd i golegau addysg bellach ar lefel deg, er mwyn galluogi gwaith cynllunio mwy cynaliadwy. Bydd Aelodau'n gwybod bod Llywodraeth Cymru, ar un adeg, wedi darparu cylch cyllido tair blynedd ar gyfer colegau, a gwnaeth hynny'r dasg o gynllunio yn llawer mwy haws. Arweiniodd hyn hefyd at lawer mwy o sicrwydd ar gyfer dysgwyr o ran gwybod a fyddai eu cwrs ar gael yn y tymor canolig. Nid ydw i ddim yn gweld sut y mae cyflwyno dyraniadau arian am un flwyddyn yn unig wedi arwain at well cefnogaeth i sefydliadau addysg bellach, a nid ydw i ddim yn gweld sut mae hynny wedi arwain at gynllunio gwell yn y tymor canolig. Rydw i'n credu bod hyn hefyd yn cael effaith negyddol o ran denu myfyrwyr. Yn wir, rŷm ni'n gwybod bod sefydliadau addysg bellach wedi gweld gostyngiad yn nifer y dysgwyr yn 2015-16 ac rydw i'n credu mai un o'r rhesymau am hynny yw oherwydd y gostyngiad yn y cyllid y mae'r sector wedi derbyn a'r ansefydlogrwydd o gael dyraniadau cyllid un blwyddyn yn unig. Rŷm ni'n gwybod bod Swyddfa Archwilio Cymru ar hyn o bryd yn adolygu cyllid addysg bellach ac rydw i'n siŵr y bydd yr adroddiad yn un diddorol pan gaiff ei gyhoeddi. Rydw i'n gobeithio y bydd yr adolygiad yn ystyried o ddifri sut mae'r sector yn cael ei ariannu a sut mae'r newid i ddyraniadau cyllid un blwyddyn wedi cael effaith ar allu'r sector i gyflwyno cyrsiau. Nawr, mae'r Athro Hazelkorn yn iawn pan mae hi'n dweud yn ei hadroddiad fod yna ymdeimlad nad oedd y sector addysg bellach yn cael ei werthfawrogi yn llawn, ac felly ni all weithredu i'w lawn botensial. Mae'n rhaid i Lywodraeth Cymru fynd i'r afael â'r pryder hwn a sicrhau bod ein sefydliadau addysg bellach yn cael eu cefnogi yn well. Rydw i'n gwerthfawrogi, yn sgil adroddiad yr Athro Hazelkorn, bod Ysgrifennydd y Cabinet wedi cadarnhau bod angen i awdurdod sengl gael ei chreu gyda pharch cydradd ar draws y sector addysg ôl-orfodol, ac rydw i'n mawr obeithio, pan fydd yr awdurdod yma yn cael ei chreu, y bydd y sector addysg bellach yn derbyn y ffocws a'r sylw y mae'n ei haeddu. Wrth gloi, Ddirprwy Lywydd, tra bod darparwyr addysg bellach Cymru yn gwneud gwaith ardderchog wrth gyflwyno addysg a hyfforddiant i filoedd o bobl bob blwyddyn, mae angen llawer mwy o gefnogaeth i'r sector. Felly, rydw i yn annog y Gweinidog i ystyried siâp y sector addysg bellach yn y dyfodol yn ofalus a sicrhau bod y sector yn derbyn y buddsoddiad hanfodol y mae ei angen. Diolch.