English: No, not purely. There is no co-ordination taking place at present between linguistic issues pertaining to the various departments of Government. For example, you have an education department that is attempting to promote Welsh-medium education, but there are no processes within the Government to promote Welsh-medium education. An external body could do that. Processes then take place within the Government regarding further and higher education, and the Government has taken a decision to promote higher education in England. The Seren scheme attracts more able pupils or gifted pupils - and my granddaughter is one of them - to go on courses with Seren so that they can apply and are encouraged to apply for Russell Group universities, and each one of those is in England except for Cardiff. So, we teach them in Wales through the medium of Welsh and then we encourage them to go over the border. It's funny to think that Wales, of all the countries in Europe, has the highest proportion of students going to another country for their higher education. So, there are many policies within Government where everybody seems to be working in a silo, without having a general overview to co-ordinate the welfare and viability of the Welsh language. And then an obvious issue is housing and planning and the economy. The viability of Welsh-speaking areas is essential and, somehow, we fail totally on that. I believe that having an external arm's-length body, with expertise in language planning that could lead on this, across Government - and this body would also have to have statutory powers, and that's why I believe you need to have legislation in order to establish it.
Welsh: Na, nid ydyw yn unig. Nid oes cydlynu ar hyn o bryd yn digwydd rhwng materion ieithyddol sydd yn ymwneud â gwahanol adrannau'r Llywodraeth. Er enghraifft, mae gyda chi adran addysg, sydd yn ceisio hybu addysg Gymraeg, ond nid oes yna brosesau o fewn y Llywodraeth i hyrwyddo addysg Gymraeg. Byddai corff allanol yn gallu gwneud hynny. Mae yna brosesau wedyn yn digwydd o fewn y Llywodraeth o ran addysg bellach ac addysg uwch. Mae yna benderfyniad wedi ei wneud gan y Llywodraeth i hyrwyddo addysg uwch yn Lloegr. Mae cynllun Seren yn denu disgyblion galluog - mae fy wyres i yn un ohonyn nhw - i fynd ar gyrsiau gyda Seren fel eu bod yn gallu gwneud cais a chael eu hybu i wneud ceisiadau am brifysgolion Grŵp Russell ac mae pob un o'r rheini yn Lloegr heblaw Caerdydd. Felly, rŷm ni'n addysgu ein pobl ni yng Nghymru yn y Gymraeg ac wedyn rŷm ni'n eu hannog nhw i fynd dros y ffin. Mae'n rhyfedd mai Cymru, o bob gwlad yn Ewrop, sydd â'r ganran fwyaf o fyfyrwyr yn mynd i wlad arall am eu haddysg uwch. Felly, mae yna lawer o bolisïau yn digwydd o fewn y Llywodraeth lle mae fel pe bai pawb yn cynllunio ar eu pen eu hun heb fod yna orolwg cyffredinol yn glynu'r rhain i gyd at les a hyfywedd y Gymraeg. Mater cwbl amlwg wedyn yw tai a chynllunio a'r economi. Mae hyfywedd ardaloedd Cymraeg yn hollbwysig, eto, rhywsut, nid ydym ni wedi llwyddo i fwrw ymlaen â'r maen yna i'r mur. Rydw i'n credu y byddai cael corff allanol, lled braich gydag arbenigedd ym maes cynllunio iaith, yn gallu arwain hyn ar draws y Llywodraeth - a byddai'n rhaid i'r corff yma hefyd fod â galluoedd statudol. Dyna pam rwy'n credu bod rhaid cael Deddf er mwyn ei sefydlu ef.