English: I very much welcome this first supplementary budget for 2021-22. It is an extraordinary time for this legislature and for the Welsh people never seen in peacetime. As we grapple with the climate change emergency and transformation, Wales continues to receive block funding 3 per cent below that of 2010 per population head. We face genuine insecurity over EU exit transition, financial ambiguity over lost UK transitional replacement funds, with former Objective 1 areas totally missed from UK levelling up funds, and what can be called at the very best a constitutional recalibration, contrary to devolution and our legislative mandate, and a real and chronic lack of fiscal flexibility and the missing comprehensive spending review. And throughout all of this, Llywydd, we fight the global pandemic itself, all it has meant for our people, our economy and our national resistance. I welcome being reappointed to the Welsh Finance Committee, and curtail my remarks to focus on recommendation 10 of the Finance Committee's scrutiny of the first supplementary budget. So, I have no hesitation in extolling the importance of local government in the delivery of vital services to people, often those most vulnerable in times of normality. The pandemic has demonstrated and evidenced how crucial local government has been in our recovery in pandemic logistics, in emergency co-ordination, administration and support. In short, local government has been essential to the Welsh fight against COVID-19. Paragraphs 68 to 73 of the Finance Committee's report, pages 24 and 25, focus on local government in the first supplementary budget, and the final budget included £206.6 million to support local government for those first six months through the local government hardship fund. And that builds on over £660 million of additional allocation to local government in 2021. So, I was very heartened that the Minister confirmed that in addition to the funding for the local government hardship fund for the first six months announced at the final budget, the Minister has agreed an additional £76 million through the hardship fund particularly for social care pressures. The hardship fund has provided funding for free school meals, self-isolation payments and enhancements for social care workers' sick pay, and funded critical testing and visitor pods in our care homes, amongst many other interventions. And we know that this pandemic is not over, even though Wales has been kept safe by this Welsh Labour Government's cautious and epidemiologically-driven approach, and the immensely successful world-leading vaccination programme, ensuring that we are one of the most vaccinated nations on earth. And, as such, I very much welcome the Minister's comments to this place on 23 June that further funding could be allocated through the hardship fund, should it be needed, and it is indeed needed. The Welsh Government continues to keep Wales safe whilst ensuring that our Welsh finances, in the most trying of circumstances ever experienced by this legislature and our country, are in good order, and I support the approval of this first supplementary budget 2021-22. I urge all Members to do the same. Diolch.
Welsh: Rwy'n croesawu'r gyllideb atodol gyntaf hon ar gyfer 2021-22 yn fawr iawn. Mae'n gyfnod eithriadol i'r ddeddfwrfa hon ac i bobl Cymru na welwyd erioed o'r blaen mewn cyfnod o heddwch. Wrth i ni fynd i'r afael â'r argyfwng newid hinsawdd a thrawsnewid, mae Cymru yn parhau i gael cyllid bloc 3 y cant yn is y pen nag yn 2010. Rydym yn wynebu ansicrwydd gwirioneddol o ran pontio ar ôl ymadael â'r UE, amwysedd ariannol o golli cronfeydd pontio y DU, wrth i hen ardaloedd Amcan 1 gael eu hepgor yn llwyr o gyllid codi'r gwastad y DU, a'r hyn y gellir ei alw ar y gorau yn ail-grynhoi cyfansoddiadol, yn groes i ddatganoli a'n mandad deddfwriaethol, a diffyg gwirioneddol a chronig mewn hyblygrwydd ariannol a'r adolygiad cynhwysfawr o wariant sydd ar goll. A thrwy hyn i gyd, Llywydd, rydym yn brwydro'r pandemig byd-eang ei hun, y cyfan y mae wedi ei olygu i'n pobl, ein heconomi a'n hymwrthedd cenedlaethol. Rwy'n croesawu cael fy ailbenodi i Bwyllgor Cyllid Cymru, ac yn cwtogi fy sylwadau i ganolbwyntio ar argymhelliad 10 o waith craffu'r Pwyllgor Cyllid ar y gyllideb atodol gyntaf. Felly, nid wyf i'n petruso rhag pwysleisio pwysigrwydd llywodraeth leol wrth ddarparu gwasanaethau hanfodol i bobl, yn aml y rhai mwyaf agored i niwed ar adegau o normalrwydd. Mae'r pandemig wedi dangos ac yn dystiolaeth o ba mor hanfodol fu llywodraeth leol yn ein hadferiad o ran logisteg pandemig, o ran gwaith cydgysylltu, gweinyddu a chefnogi brys. Yn fyr, mae llywodraeth leol wedi bod yn hanfodol i frwydr Cymru yn erbyn COVID-19. Mae paragraffau 68 i 73 o adroddiad y Pwyllgor Cyllid, tudalennau 24 a 25, yn canolbwyntio ar lywodraeth leol yn y gyllideb atodol gyntaf, ac roedd y gyllideb derfynol yn cynnwys £206.6 miliwn i gefnogi llywodraeth leol ar gyfer y chwe mis cyntaf hynny drwy'r gronfa galedi llywodraeth leol. Ac mae hynny'n ychwanegu at dros £660 miliwn o ddyraniad ychwanegol i lywodraeth leol yn 2021. Felly, roeddwn i wedi fy nghalonogi yn fawr o weld bod y Gweinidog wedi cadarnhau, yn ogystal â'r cyllid ar gyfer y gronfa galedi llywodraeth leol am y chwe mis cyntaf a gyhoeddwyd yn y gyllideb derfynol, fod y Gweinidog wedi cytuno ar £76 miliwn ychwanegol drwy'r gronfa galedi, yn arbennig ar gyfer pwysau gofal cymdeithasol. Mae'r gronfa galedi wedi darparu cyllid ar gyfer prydau ysgol am ddim, taliadau hunanynysu ac ychwanegiadau at dâl salwch gweithwyr gofal cymdeithasol, ac wedi ariannu profion hollbwysig a phodiau ymwelwyr yn ein cartrefi gofal, ymysg llawer o ymyriadau eraill. Ac rydym yn gwybod nad yw'r pandemig hwn ar ben, er bod Cymru wedi ei chadw'n ddiogel gan ddull pwyllog Llywodraeth Lafur Cymru sydd wedi'i ysgogi gan epidemioleg, a'r rhaglen frechu hynod lwyddiannus sy'n arwain y ffordd yn y byd, gan sicrhau ein bod yn un o'r gwledydd sydd wedi'i brechu fwyaf ar y ddaear. Ac, o'r herwydd, rwy'n croesawu yn fawr sylwadau'r Gweinidog i'r lle hwn ar 23 Mehefin y gellid dyrannu rhagor o arian drwy'r gronfa galedi, pe bai ei angen, ac mae ei angen yn wir. Mae Llywodraeth Cymru yn parhau i gadw Cymru'n ddiogel wrth sicrhau hefyd fod ein harian yng Nghymru, o dan yr amgylchiadau anoddaf a brofwyd erioed gan y ddeddfwrfa hon a'n gwlad, mewn cyflwr da, ac rwy'n cefnogi cymeradwyaeth y gyllideb atodol gyntaf hon ar gyfer 2021-22. Anogaf bob Aelod i wneud yr un peth. Diolch.