English: Thank you for that long list of questions, comments and points. When it comes to the starting point about testing and whether we're testing enough - we've talked about this in our other meetings and in the response I've provided in public forum in the commentary and press questions. In terms of whether we're testing enough, we are having enough capacity, and it's about making use of that capacity. That's why the review I ordered needed to look not just at how fast we're growing the capacity, but the use we're making of it and the system we have to get people from referral to testing. I recognise that there were some challenges in our system, which is why there have been some immediate changes to improve that. We've already seen a much greater throughput in terms of the people from the care sector. We've heard from local government already; they're putting through much greater numbers of their staff and people in the independent sector. We've deliberately drawn Care Forum Wales into the work we're doing so that those in the independent sector have a much clearer line of sight into how they can get their members of staff referred, and to understand the policy changes that have been made that I referred to in my statement, and crucially, that the local resilience forums across Wales, which are having to co-ordinate the emergency response across Wales, and the range of services, also understand how they can refer their members of staff through as well, to get that commonality and consistency and efficiency in the process. So, our current capacity is what that is being used for, and I've had a direct conversation with the chief scientific adviser on health, and I've also spoken to the chief medical officer each day as well, and they are confident. One of the points you raised with me was about what advice we're getting. Where we are will meet the sort of need we have in that sector of workers. But the point that I have regularly made, and I know you referred to it as well in terms of your comment around the value of testing - I've regularly made the point that we need to have a much bigger community infrastructure that is in place and ready to go. That doesn't mean that we're testing it for the first time on the first day and trying to phase our way out of lockdown, but that the capacity is increased steadily, progressively, and that we have it in place before we do come out of lockdown. That's a point I've made several times over the past week. The reason, though, why we're not having to test 5,000 people a day and more is because of the social distancing that's been introduced, because of the measures we took to put the country into lockdown, because of public response, because we have intervened and flattened so successively the current rate of infection. But that doesn't mean that we can come out of lockdown today, for a range of reasons that I think Members here understand perfectly well. That's why I've made the point successively, and I'll keep on making it, that we need that bigger infrastructure ready and in place before testing comes out. And I don't think there's an anomaly there, because that is exactly what I've said pretty consistently when I've been asked about this for the last week and more. On the point about the weekly update - in that weekly update that is being published on a Tuesday morning, moving forward I'll not provide an update but I'll give an indication of where we expect to be across the next week. That comes from the advice that we get from within our system and Public Health Wales and other actors on how we're increasing our capacity here, what the UK contracts are providing for us, to give that idea of where we're going to be next. Because I didn't pluck a figure out of thin air - it was based on the advice we had. And in the testing review I indicated the reasons why we weren't able to get that previous figure on tests: the change in behaviour across the rest of the world; the previous arrangements we had in place; the fact that other countries prevented equipment leaving their countries, including some chemical reagents and physical testing kits; and the fact that some of that equipment has been delayed. Those are all very real factors that are outside of our control. So, rather than setting a new target when I can't control a range of those factors, and neither can our own actors here in the health family in Wales, I've committed to providing a regular update on what we are doing and what we expect to do to get to the point where we have that much bigger infrastructure in place. On PPE, a regular schedule is provided to local authorities and within our healthcare system, in terms of when they can expect deliveries. To be fair, the leadership at the Welsh Local Government Association have recognised that there has been improvement in the understanding of what's coming and the delivery of that. As I said, over 40 per cent of our pandemic national health service stock has been provided to local authorities for use in the care sector, including by those individual businesses as well who would normally source their own PPE but are now having that provided free of charge by us, through the national health service, whereas, actually, in some parts of England they're still paying for that stock despite its provision coming through the healthcare system. On the review the military have undertaken, it has given us confidence in the logistics in our delivery system. It's given us some pointers for improvement, and we look several times a week at what is happening and our ability to have the right levels of PPE, and where we think that there are potential supply issues. We're also providing some technical briefings to people who really do need to know this in the system, on the trade union side and employers, so they've got confidence to provide to their members and their employees on what actually is happening. On procurement, we continue to work not just individually to follow up leads that are provided to us, but we're also, as I've indicated, working with Northern Ireland and Scotland, as well as England, and we've also agreed to come together on a four-nation basis. It's not so much a matter of instruction, but it's how we've agreed to work in pursuing those opportunities. In terms of masks for the wider public - again, I've answered several questions on this in a number of fora over the last week - the evidence base is being reviewed. At present, the advice we have is that the public don't need to wear masks. We know a number of people already are. The wearing of masks is about protecting other people so that you don't spread coronavirus to someone else, and that's most effective for people who may be asymptomatic, but it's worth reminding ourselves that people who are symptomatic and haven't had a test should be self-isolating. People who are COVID-positive should certainly be self-isolating. We'll need to consider the impact of asking the public to wear masks and what that means, making sure it doesn't compromise the supply of surgical-grade masks, but that, equally, we understand what the evidence base is. If that evidence base changes, then I'll be very happy to shift the position and the advice that we give to the public. We don't know everything about coronavirus - we learn more each day and each week. It's part of the reason why some of the advice has changed throughout the progress of the pandemic. I expect that on a range of things we'll be doing things differently in months to come compared to where we are today. On non-COVID-related mortality - your final point - last week, of course, the chief executive of NHS Wales raised this point in his press conference. I've referred to it several times this week, including in yesterday's press conference, and I have asked the health service to do some work already to understand those areas of non-COVID-related mortality, to understand how much that need is being suppressed for people who do have urgent care needs. As I've mentioned in my statements previously, the NHS is open for business for people with urgent care needs. I don't want people to be so fearful of coming to the national health service for treatment that they potentially end up risking their own health and well-being. Sometimes that has led to potentially avoidable mortality. It's a matter I did manage to discuss with chief executives and chairs earlier today. I want to provide more focus on that in the week ahead, because public behaviour is a big part of why we've had a success story in preventing the spread of coronavirus, but it's also part of the challenge that you highlighted, and we've talked about before, on those non-COVID-related areas of mortality and how we continue to restart other parts of our national health service in the future.
Welsh: Diolch ichi am y rhestr faith honno o gwestiynau, sylwadau a phwyntiau. O ran y man cychwyn ar gyfer profi ac a ydym yn cynnal digon o brofion - rydym wedi siarad am hyn yn ein cyfarfodydd eraill ac yn yr ymateb a ddarparwyd gennyf yn y fforwm cyhoeddus mewn sylwebaeth ac wrth ateb cwestiynau gan y wasg. O ran a ydym yn profi digon, mae gennym ddigon o gapasiti, ac mae'n ymwneud â gwneud defnydd o'r capasiti hwnnw. Dyna pam roedd angen i'r adolygiad y gofynnais amdano edrych nid yn unig ar ba mor gyflym rydym yn cynyddu'r capasiti, ond y defnydd a wnawn ohono a'r system sydd gennym i sicrhau bod pobl yn cael profion ar ôl eu hatgyfeirio. Rwy'n cydnabod bod rhai heriau yn ein system, a dyna pam y bu rhai newidiadau ar unwaith i wella hynny. Rydym eisoes wedi gweld llawer mwy o weithgaredd mewn perthynas â'r bobl o'r sector gofal. Rydym eisoes wedi clywed gan lywodraeth leol; maent yn cyflwyno niferoedd llawer mwy o'u staff a phobl yn y sector annibynnol. Rydym yn fwriadol wedi tynnu Fforwm Gofal Cymru i mewn i'r gwaith a wnawn fel bod gan y rheini yn y sector annibynnol lwybr mwy eglur o lawer o ran sut y gallant gael eu staff wedi'u hatgyfeirio, a deall y newidiadau polisi a wnaed y cyfeiriais atynt yn fy natganiad, ac yn hollbwysig, fod fforymau lleol Cymru gydnerth, sy'n gorfod cyd-gysylltu'r ymateb brys ledled Cymru, a'r amrywiaeth o wasanaethau, hefyd yn deall sut y gallant atgyfeirio eu haelodau staff yn ogystal, er mwyn sicrhau bod y broses yn gydradd, yn gyson ac yn effeithiol. Felly, ein capasiti presennol yw'r hyn y defnyddir hynny ar ei gyfer, ac rwyf wedi cael sgwrs uniongyrchol gyda'r prif gynghorydd gwyddonol ar iechyd, ac rwyf hefyd wedi siarad â'r prif swyddog meddygol bob dydd yn ogystal, ac maent yn hyderus. Roedd un o'r pwyntiau a godwyd gennych yn ymwneud â pha gyngor a gawn. Bydd ein sefyllfa yn ateb yr angen sydd gennym yn y sector hwnnw o weithwyr. Ond y pwynt rwyf wedi'i wneud yn rheolaidd, a gwn ichi gyfeirio ato hefyd yn eich sylw ynglŷn â gwerth profion - rwyf wedi gwneud y pwynt yn rheolaidd fod angen inni gael seilwaith cymunedol llawer mwy ar waith ac yn barod i weithredu. Nid yw hynny'n golygu ein bod yn ei brofi am y tro cyntaf ar y diwrnod cyntaf ac yn ceisio rhoi'r gorau i'r cyfyngiadau symud fesul cam, ond bod y capasiti'n cael ei gynyddu'n raddol, yn gynyddol, a'i fod ar waith cyn inni roi'r gorau i'r cyfyngiadau symud. Dyna bwynt a wneuthum sawl gwaith dros yr wythnos ddiwethaf. Ond y rheswm pam nad ydym yn gorfod profi 5,000 o bobl a mwy y dydd yw oherwydd y cadw pellter cymdeithasol a gyflwynwyd, oherwydd y mesurau a roddwyd ar waith i gyfyngu ar symud yn y wlad, oherwydd ymateb y cyhoedd, oherwydd ein bod wedi ymyrryd a gwastatáu'r gyfradd heintio bresennol mor llwyddiannus. Ond nid yw hynny'n golygu y gallwn roi'r gorau i'r cyfyngiadau symud heddiw, a hynny am amryw o resymau y credaf fod yr Aelodau yma'n eu deall yn iawn. Dyna pam y gwneuthum y pwynt droeon, a byddaf yn parhau i'w wneud, ein bod angen y seilwaith mwy hwnnw'n barod ac ar waith cyn i'r profion fynd allan. Ac nid wyf yn meddwl bod anghysondeb yn hynny, oherwydd dyna'n union y bûm yn ei ddweud yn eithaf cyson pan ofynnwyd i mi am hyn dros yr wythnos ddiwethaf a mwy. Ar y pwynt am y diweddariad wythnosol - yn y diweddariad wythnosol sy'n cael ei gyhoeddi ar fore Mawrth, yn y dyfodol ni fyddaf yn rhoi diweddariad ond yn hytrach, byddaf yn nodi ble rydym yn disgwyl ei gyrraedd dros yr wythnos nesaf. Daw hynny o'r cyngor a gawn gan ein system ac Iechyd Cyhoeddus Cymru ac eraill ar sut rydym yn cynyddu ein capasiti yma, yr hyn y mae contractau'r DU yn ei ddarparu ar ein cyfer, i roi'r syniad o ble rydym yn mynd nesaf. Oherwydd nid tynnu ffigur o unman a wneuthum - roedd yn seiliedig ar y cyngor a gawsom. Ac yn yr adolygiad profion, nodais y rhesymau pam nad oeddem yn gallu cael y ffigur blaenorol hwnnw ar brofion: y newid mewn ymddygiad ar draws gweddill y byd; y trefniadau blaenorol a oedd gennym ar waith; y ffaith bod gwledydd eraill wedi rhwystro cyfarpar rhag gadael eu gwledydd, gan gynnwys adweithyddion cemegol a phecynnau profi ffisegol; a'r ffaith bod oedi wedi bod cyn cael rhywfaint o'r cyfarpar hwnnw. Mae'r rhain i gyd yn ffactorau real iawn sydd y tu hwnt i'n rheolaeth. Felly, yn hytrach na gosod targed newydd pan na allaf reoli amryw o'r ffactorau hynny, na'n gweithredwyr ein hunain yma ychwaith yn y teulu iechyd yng Nghymru, rwyf wedi ymrwymo i roi diweddariad rheolaidd ar yr hyn rydym yn ei wneud a'r hyn rydym yn disgwyl ei wneud i gyrraedd y pwynt lle bydd gennym seilwaith llawer mwy o faint yn ei le. Ar gyfarpar diogelu personol, darperir amserlen reolaidd i awdurdodau lleol ac o fewn ein system gofal iechyd, ar gyfer pryd y gallant ddisgwyl cyflenwadau. A bod yn deg, mae'r arweinyddiaeth yng Nghymdeithas Llywodraeth Leol Cymru wedi cydnabod y bu gwelliant yn y ddealltwriaeth o'r hyn sy'n dod a'r ffordd y caiff ei gyflenwi. Fel y dywedais, mae dros 40 y cant o stoc pandemig ein gwasanaeth iechyd gwladol wedi cael ei ddarparu i awdurdodau lleol i'w ddefnyddio yn y sector gofal, gan gynnwys gan y busnesau unigol a fyddai fel arfer yn dod o hyd i'w cyfarpar diogelu personol eu hunain, ond sydd bellach yn ei gael gennym am ddim, drwy'r gwasanaeth iechyd gwladol, ond mewn rhai rhannau o Loegr maent yn dal i dalu am y stoc honno er ei bod yn cael ei darparu drwy'r system gofal iechyd. Ar yr adolygiad y mae'r fyddin wedi'i gynnal, mae wedi rhoi hyder i ni yn logisteg ein system gyflenwi. Mae wedi rhoi rhai awgrymiadau i ni ynglŷn â lle i wella, ac rydym yn edrych sawl gwaith yr wythnos ar yr hyn sy'n digwydd a'n gallu i gael y lefelau cywir o gyfarpar diogelu personol, a lle rydym yn credu bod yna broblemau posibl gyda'r cyflenwad. Rydym hefyd yn darparu cyfarwyddyd technegol i bobl sydd wir angen gwybod hyn yn y system, ar ochr yr undebau llafur a chyflogwyr, fel bod ganddynt hyder i roi gwybod i'w haelodau a'u gweithwyr beth sy'n digwydd mewn gwirionedd. Ar gaffael, rydym yn parhau i weithio nid yn unig fel unigolion i fynd ar drywydd awgrymiadau a roddir i ni, ond rydym hefyd, fel y nodais, yn gweithio gyda Gogledd Iwerddon a'r Alban, yn ogystal â Lloegr, ac rydym hefyd wedi cytuno i ddod at ein gilydd ar sail pedair gwlad. Nid gwneud hynny drwy gyfarwyddyd a wnawn fel y cyfryw, ond yn hytrach, drwy gytundeb rhyngom i weithio ar fynd ar drywydd y cyfleoedd hynny. O ran masgiau ar gyfer y cyhoedd yn gyffredinol - unwaith eto, rwyf wedi ateb llawer o gwestiynau ar hyn mewn nifer o fforymau dros yr wythnos ddiwethaf - mae'r sylfaen dystiolaeth yn cael ei hadolygu. Ar hyn o bryd, y cyngor a gawn yw nad oes angen i'r cyhoedd wisgo masgiau. Gwyddom fod nifer o bobl yn gwneud hynny'n barod. Mae gwisgo masgiau'n golygu diogelu pobl eraill fel nad ydych chi'n lledaenu coronafeirws i rywun arall, ac mae hynny'n fwyaf effeithiol i bobl a allai fod yn asymptomatig, ond mae'n werth atgoffa ein hunain y dylai pobl sy'n dangos symptomau ac sydd heb gael prawf fod yn hunanynysu. Yn bendant, dylai pobl sydd wedi cael prawf COVID positif fod yn hunanynysu. Bydd angen inni ystyried effaith gofyn i'r cyhoedd wisgo masgiau a beth y mae hynny'n ei olygu, gan sicrhau nad yw'n peryglu'r cyflenwad o fasgiau o safon lawfeddygol, ond ein bod, yn yr un modd, yn deall beth yw'r sylfaen dystiolaeth. Os bydd y sylfaen dystiolaeth yn newid, byddaf yn hapus iawn i newid y safbwynt a'r cyngor a roddwn i'r cyhoedd. Nid ydym yn gwybod popeth am coronafeirws - rydym yn dysgu mwy bob dydd a phob wythnos. Mae'n rhan o'r rheswm pam y mae rhywfaint o'r cyngor wedi newid dros hynt y pandemig. Rwy'n disgwyl y byddwn yn gwneud pethau'n wahanol ar amryw o bethau yn ystod y misoedd i ddod o gymharu â'r lle rydym heddiw. Ar farwolaethau nad ydynt yn gysylltiedig â COVID - eich pwynt olaf - yr wythnos diwethaf, wrth gwrs, cododd prif weithredwr GIG Cymru y pwynt hwn yn ei gynhadledd i'r wasg. Rwyf wedi cyfeirio ato sawl gwaith yr wythnos hon, gan gynnwys yn y gynhadledd i'r wasg ddoe, ac rwyf eisoes wedi gofyn i'r gwasanaeth iechyd wneud gwaith i ddeall y marwolaethau nad ydynt yn gysylltiedig â COVID, i ddeall faint y mae'r angen hwnnw'n cael ei lethu i bobl sydd ag anghenion gofal brys. Fel y crybwyllais yn fy natganiadau yn flaenorol, mae'r GIG ar agor i bobl ag anghenion gofal brys. Nid wyf eisiau i bobl fod mor ofnus fel nad ydynt yn troi at y gwasanaeth iechyd gwladol am driniaeth gan beryglu eu hiechyd a'u lles o bosibl. Weithiau mae hynny wedi arwain at farwolaethau y gellid eu hosgoi. Mae'n fater y llwyddais i'w drafod gyda phrif weithredwyr a chadeiryddion yn gynharach heddiw. Rwyf am roi mwy o bwyslais ar hynny yn ystod yr wythnos i ddod, oherwydd mae ymddygiad y cyhoedd yn rhan fawr o'r rheswm pam ein bod wedi cael llwyddiant yn atal lledaeniad coronafeirws, ond mae hefyd yn rhan o'r her rydych wedi tynnu sylw ati, ac rydym wedi siarad amdani o'r blaen, gyda marwolaethau nad ydynt yn rhai COVID a sut rydym yn parhau i ailgychwyn rhannau eraill o'n gwasanaeth iechyd gwladol yn y dyfodol.