techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: I thank Joyce Watson for that, Llywydd. She is right about the disproportionate contribution that Wales makes to the armed forces. Wales is 5 per cent of the UK population, but we provide 9 per cent of service personnel, and yet only 2.5 per cent of service personnel are stationed here in Wales. We provide more and we get less. And Joyce Watson, I completely understand that locally she will be concerned about 14 Signal Regiment at Brawdy, and its future, given its significant contribution to the local community, economically and in other ways too. Forty-five thousand personnel, Llywydd, have been cut from the armed forces in the United Kingdom since the Conservative Party took over the UK Government in 2010, and their latest plans will see a further reduction in the size of the army to just 72,500 personnel by 2025. That will be the smallest size of the army in the United Kingdom since the eighteenth century, and lies behind the figures that the Member cited from the budget. I have had discussions with Baronness Goldie, the Minister responsible for the UK Government's integrated review of armed services. We expect the result of that review to be published this autumn. I'm unable to confirm what the implications of that review will be for Wales, but I can certainly assure the Member that I made all those points about the need for the UK Government to go on investing here in Wales to recognise the contribution that Wales makes to the armed forces, and we look forward to seeing that recognised in the results of the review.
Welsh: Rwy'n diolch i Joyce Watson am hynna, Llywydd. Mae hi'n iawn am y cyfraniad anghymesur y mae Cymru yn ei wneud at y lluoedd arfog. Cymru yw 5 y cant o boblogaeth y DU, ond rydym ni'n darparu 9 y cant o bersonél y lluoedd arfog, ac eto dim ond 2.5 y cant o bersonél y lluoedd arfog sydd wedi eu lleoli yma yng Nghymru. Rydym ni'n rhoi mwy ac rydym ni'n cael llai. A Joyce Watson, rwy'n deall yn llwyr y bydd yn pryderu yn lleol am 14eg Catrawd y Signalau ym Mreudeth, a'i dyfodol, o ystyried ei chyfraniad sylweddol at y gymuned leol, yn economaidd ac mewn ffyrdd eraill hefyd. Mae pedwardeg pum mil o bersonél, Llywydd, wedi eu torri o'r lluoedd arfog yn y Deyrnas Unedig ers i'r Blaid Geidwadol gymryd yr awenau yn Llywodraeth y DU yn 2010, a bydd eu cynlluniau diweddaraf yn arwain at leihad pellach i faint y fyddin i ddim ond 72,500 o bersonél erbyn 2025. Dyna fydd maint lleiaf y fyddin yn y Deyrnas Unedig ers y ddeunawfed ganrif, a dyna'r sail i'r ffigurau y dyfynnodd yr Aelod o'r gyllideb. Rwyf i wedi cael trafodaethau gyda'r Farwnes Goldie, y Gweinidog sy'n gyfrifol am adolygiad integredig Llywodraeth y DU o'r lluoedd arfog. Rydym ni'n disgwyl i ganlyniad yr adolygiad hwnnw gael ei gyhoeddi yr hydref hwn. Ni allaf gadarnhau beth fydd goblygiadau'r adolygiad hwnnw i Gymru, ond gallaf yn bendant sicrhau'r Aelod fy mod i wedi gwneud yr holl bwyntiau hynny ynglŷn â'r angen i Lywodraeth y DU barhau i fuddsoddi yma yng Nghymru i gydnabod y cyfraniad y mae Cymru yn ei wneud at y lluoedd arfog, ac edrychwn ymlaen at weld hynny yn cael ei gydnabod yng nghanlyniadau'r adolygiad.
English: Llywydd, residents of the Vale of Clwyd have already experienced the impact of climate change in river flooding and flooding by the sea. COP26 brings new ideas and a chance to learn from experiences elsewhere in the world, so that those can be put to work to the benefit of Welsh citizens.
Welsh: Llywydd, mae trigolion Dyffryn Clwyd eisoes wedi wynebu effaith newid yn yr hinsawdd o ran llifogydd afonydd a llifogydd ar y môr. Daw COP26 â syniadau newydd a chyfle i ddysgu o brofiadau mewn rhannau eraill o'r byd, fel y bydd modd eu rhoi nhw i weithio er budd dinasyddion Cymru.
English: Thank you very much, First Minister, for that reply. My constituents, particularly those ones living on the coast in Rhyl and Prestatyn, are highly susceptible to flooding from rising sea levels. According to the International Energy Agency, commitments made at COP26 will still result in a 1.8 per cent rise in global temperatures. This is terrible news for coastal regions and those living there, as it means that their homes will be underwater. First Minister, I accept that the Welsh Government can't force the likes of China, Russia and the US to drastically cut their emissions, so the residents of Rhyl and Prestatyn will have to contend with flood waters in the coming decades. However, the Welsh Government can mitigate against rising sea levels. So, First Minister, I ask you: what actions will the Welsh Government be taking to defend coastal regions against rising flood waters from both the sea and our rivers?
Welsh: Diolch yn fawr iawn, Prif Weinidog, am yr ateb yna. Mae fy etholwyr i, yn enwedig y rhai sy'n byw ar yr arfordir yn y Rhyl a Phrestatyn, yn agored iawn i lifogydd o lefelau'r môr sy'n codi. Yn ôl yr Asiantaeth Ynni Rhyngwladol, bydd ymrwymiadau sydd wedi eu gwneud yn COP26 yn dal i arwain at gynnydd o 1.8 y cant mewn tymheredd byd-eang. Mae hyn yn newyddion ofnadwy i ranbarthau arfordirol a'r rhai sy'n byw yno, gan ei fod yn golygu y bydd eu cartrefi dan ddŵr. Prif Weinidog, rwy'n derbyn na all Llywodraeth Cymru orfodi gwledydd fel Tsieina, Rwsia a'r Unol Daleithiau i leihau eu hallyriadau'n sylweddol, felly bydd yn rhaid i drigolion y Rhyl a Phrestatyn ymdopi â llifddŵr yn ystod y degawdau nesaf. Fodd bynnag, gall Llywodraeth Cymru liniaru'r cynnydd yn lefelau'r môr. Felly, Prif Weinidog, gofynnaf i chi: pa gamau y bydd Llywodraeth Cymru yn eu cymryd i amddiffyn rhanbarthau arfordirol rhag llifogydd cynyddol o'r môr a'n hafonydd?
English: The next item, therefore, is the business statement and announcement, and I call on the Trefnydd to make that statement. Lesley Griffiths.
Welsh: Yr eitem nesaf, felly, yw'r datganiad a chyhoeddiad busnes. Dwi'n galw ar y Trefnydd i wneud y datganiad hwnnw. Lesley Griffiths.
English: Diolch, Llywydd. There are no changes to this week's business. Draft business for the next three weeks is set out on the business statement and announcement, which can be found amongst the meeting papers available to Members electronically.
Welsh: Diolch, Llywydd. Nid oes unrhyw newidiadau i fusnes yr wythnos hon. Mae'r busnes drafft ar gyfer y tair wythnos nesaf wedi ei nodi ar y datganiad a'r cyhoeddiad busnes, sydd i'w weld ymysg y papurau cyfarfod sydd ar gael i'r Aelodau yn electronig.
English: Minister, can I call for a statement from the Minister for Health and Social Services on the use of face coverings in churches? I was at the Principality Stadium over the weekend, along with over 70,000 other people, and I was able to sing 'Bread of Heaven' without a face covering in sight. Why is it that churches can still not sing hymns, and sing 'Bread of Heaven', unless they have a face covering worn at the same time? It seems ridiculous to me that there is such a significant inconsistency. And I would like the Welsh Government to reconsider their position on this, to give those people who attend churches and other places of worship around the country the opportunity to be able to sing freely, without the need for face coverings to be worn.
Welsh: Gweinidog, a gaf i alw am ddatganiad gan y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol ar ddefnyddio gorchuddion wyneb mewn eglwysi? Roeddwn i yn y Stadiwm Principality dros y penwythnos, ynghyd â dros 70,000 o bobl eraill, ac roeddwn i'n gallu canu 'Bread of Heaven' heb orchudd wyneb mewn golwg. Pam na all eglwysi ganu emynau o hyd, a chanu 'Bread of Heaven', oni bai eu bod yn gwisgo gorchudd wyneb wrth wneud? Mae'n ymddangos yn hurt i mi fod anghysondeb mor sylweddol. A hoffwn i Lywodraeth Cymru ailystyried ei safbwynt ar hyn, er mwyn rhoi cyfle i'r bobl hynny sy'n mynychu eglwysi a mannau addoli eraill ledled y wlad allu canu'n rhydd, heb fod angen gwisgo gorchuddion wyneb.
English: Well, obviously, the Welsh Government continually monitor and look at all of the mitigating circumstances we've brought in to prevent the further spread of COVID-19. We do, obviously, have a debate this afternoon also.
Welsh: Wel, yn amlwg, mae Llywodraeth Cymru yn monitro ac yn edrych yn barhaus ar yr holl amgylchiadau lliniarol yr ydym ni wedi eu cyflwyno i atal COVID-19 rhag lledaenu ymhellach. Yn amlwg, rydym ni yn cael dadl y prynhawn yma hefyd.
English: I'd like an update from the Welsh Government, please, about next steps relating to the 327 high-risk coal tips in Wales. The Government, and I, had hoped that money for this would be forthcoming from the UK budget last month, but Wales was once again let down by Westminster. Trefnydd, the finance Minister has said that the UK Government has a legal and a moral responsibility to make the tips safe. Now, the moral obligation I think is clear - roughly £200 billion-worth of coal was extracted from Wales, and was not ever reinvested into the communities. It beggars belief that the Treasury now claims Welsh taxpayers should foot that bill for clearing up the mess and the danger, when they took the lion's share of the profits of coal. So, I'd like a statement, please, to explain more about the Welsh Government's analysis of the legal obligation the UK Government has to clear the tips, and what can be done to ensure they hold true to that obligation, but what the plan B is if Westminster continues to shirk responsibility. And finally, Trefnydd, there has been a recent suggestion of implementing an early-warning system for when tips start to move. I think that that merits further discussion on the floor of the Chamber, especially whether this will be in addition to or instead of safety work. So, I'd welcome a further statement from the Government about this issue, please.
Welsh: Hoffwn i gael yr wybodaeth ddiweddaraf gan Lywodraeth Cymru, os gwelwch yn dda, am y camau nesaf sy'n ymwneud â'r 327 o domenni glo risg uchel yng Nghymru. Roedd y Llywodraeth, a minnau, wedi gobeithio y byddai arian ar gyfer hyn yn dod o gyllideb y DU fis diwethaf, ond cafodd Cymru ei siomi unwaith eto gan San Steffan. Trefnydd, mae'r Gweinidog cyllid wedi dweud bod gan Lywodraeth y DU gyfrifoldeb cyfreithiol a moesol i wneud y tomenni yn ddiogel. Nawr, mae'r rhwymedigaeth foesol yn glir yn fy marn i - cafodd gwerth tua £200 biliwn o lo ei echdynnu o Gymru, ac ni chafodd ei ail-fuddsoddi erioed i'r cymunedau. Mae'n anghredadwy bod y Trysorlys yn honni yn awr y dylai trethdalwyr Cymru dalu'r bil hwnnw am glirio'r llanast a'r perygl, pan wnaethon nhw gymryd y rhan fwyaf o elw'r glo. Felly, hoffwn i gael datganiad, os gwelwch yn dda, i esbonio mwy ynghylch dadansoddiad Llywodraeth Cymru o'r rhwymedigaeth gyfreithiol sydd gan Lywodraeth y DU i glirio'r tomenni, a'r hyn y mae modd ei wneud i sicrhau eu bod yn cadw'n driw i'r rhwymedigaeth honno, ond beth yw'r cynllun B os bydd San Steffan yn parhau i osgoi ei gyfrifoldeb. Ac yn olaf, Trefnydd, bu awgrym diweddar o ran gweithredu system rhybudd cynnar ar gyfer pryd y bydd tomenni yn dechrau symud. Rwy'n credu bod hynny yn haeddu mwy o drafod ar lawr y Siambr, yn enwedig a fydd hyn yn ychwanegol at waith diogelwch neu yn lle hynny. Felly, byddwn i'n croesawu datganiad arall gan y Llywodraeth ynghylch y mater hwn, os gwelwch yn dda.
English: Thank you very much. Delyth Jewell raises a very important point, and we were all incredibly disappointed that further funding wasn't announced in the UK Government's comprehensive spending review last week, as you said yourself. The coal tips predate devolution in 1999, and I'm very surprised - and I've certainly had dealings with the UK Government in the previous term of Government around this issue. You'll be aware that the coal tip safety technology trials programme is under way to explore the instrumentation and the monitoring technology and techniques that are available for us with potential warning functions. And I think we really need to understand the condition indicators and triggering events in relation to coal tip safety. You'll also probably be aware that the Law Commission undertook a significant piece of work for the Welsh Government, and the Minister with responsibility now is looking at that and will update Members at the most appropriate time.
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Mae Delyth Jewell yn codi pwynt pwysig iawn, ac roeddem ni i gyd yn hynod siomedig na chafodd rhagor o gyllid ei gyhoeddi yn adolygiad cynhwysfawr Llywodraeth y DU o wariant yr wythnos diwethaf, fel y gwnaethoch chi ddweud eich hun. Mae'r tomenni glo yn rhagflaenu datganoli ym 1999, ac rwyf i'n synnu'n fawr - ac rwyf i'n sicr wedi trafod â Llywodraeth y DU yn nhymor blaenorol y Llywodraeth ynghylch y mater hwn. Byddwch chi'n ymwybodol bod rhaglen treialon technoleg diogelwch tomenni glo ar y gweill i archwilio'r offeryniaeth a'r dechnoleg a'r technegau monitro sydd ar gael i ni gyda swyddogaethau rhybuddio posibl. Ac rwy'n credu bod angen gwirioneddol i ni ddeall y dangosyddion cyflwr a digwyddiadau sbarduno o ran diogelwch y tomenni glo. Mae'n debyg y byddwch chi hefyd yn ymwybodol bod Comisiwn y Gyfraith wedi gwneud darn sylweddol o waith i Lywodraeth Cymru, ac mae'r Gweinidog sy'n gyfrifol bellach yn ystyried hynny a bydd yn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i'r Aelodau ar yr adeg fwyaf priodol.
English: Thank you. In relation to your request regarding the environment Bill - and, as you say, we've had a number of LCMs that have been debated in this Chamber - the Minister is considering what steps we need to take. You'll be aware of our programme for government commitments focusing on improving our inland waters particularly, and we're working very closely with water companies around discharges, particularly from combined storm overflows - that work has been undertaken for several years now. In relation to your second point, the Llywydd has heard your comments. Obviously, this was discussed in Business Committee this morning; there have been closures, as you say, of the Senedd, around public health issues in relation to COVID-19, but I'm sure that the Llywydd, if she feels that there is any need for any further information, will write to you to update you.
Welsh: Diolch. O ran eich cais ynghylch Bil yr amgylchedd - ac, fel yr ydych chi'n ei ddweud, rydym ni wedi cael nifer o gynigion cydsyniad deddfwriaethol sydd wedi eu trafod yn y Siambr hon - mae'r Gweinidog yn ystyried pa gamau y mae angen i ni eu cymryd. Byddwch chi'n ymwybodol o'n hymrwymiadau yn y rhaglen lywodraethu sy'n canolbwyntio ar wella ein dyfroedd mewndirol yn arbennig, ac rydym ni'n gweithio'n agos iawn gyda chwmnïau dŵr ynghylch gollyngiadau, yn enwedig o orlifo o stormydd cyfunol - mae'r gwaith hwnnw wedi ei wneud ers sawl blwyddyn bellach. O ran eich ail bwynt, mae'r Llywydd wedi clywed eich sylwadau. Yn amlwg, cafodd hyn ei drafod yn y Pwyllgor Busnes y bore yma; bu cyfnodau o gau'r Senedd, fel y dywedwch chi, o ran materion iechyd y cyhoedd yn ymwneud â COVID-19, ond rwyf i'n siŵr y bydd y Llywydd, os yw'n teimlo bod angen rhagor o wybodaeth, yn ysgrifennu atoch chi i roi'r wybodaeth ddiweddaraf i chi.
English: I'm sorely tempted to respond myself at that point. I'm sure that I shouldn't, but just to reassure the Member and any other Members that no decision on the closure of this building is taken in order to make life more comfortable for Members and to lessen our accountability to the citizens of Wales. I take professional security and safety advice in these matters in order to keep Members, members of the public and staff safe, and that's the decision I've taken for today. But, as always, the views of Members are influential on my thinking, as is the professional advice that I receive. So, I'm grateful that the matter has been raised, believe it or not, in order to make sure that people are aware that it's not for the comfort of Members here, but is for the security of everybody who is outside or inside this building. And all our proceedings are available to be witnessed by Members virtually, of course, and the decisions we will take and the words that we will speak later on this afternoon, they will all be accountable to the people of Wales. Peter Fox.
Welsh: Rwy'n cael fy nhemtio'n fawr i ymateb fy hun ar y pwynt hwnnw. Rwy'n siŵr na ddylwn i, ond dim ond i roi sicrwydd i'r Aelod ac unrhyw Aelodau eraill nad yw unrhyw benderfyniad i gau'r adeilad hwn yn cael ei wneud er mwyn gwneud bywyd yn fwy cyfforddus i'r Aelodau a lleihau ein hatebolrwydd i ddinasyddion Cymru. Rwy'n derbyn cyngor ar ddiogelwch a diogelwch proffesiynol yn y materion hyn er mwyn cadw'r Aelodau, aelodau o'r cyhoedd a staff yn ddiogel, a dyna'r penderfyniad yr wyf i wedi ei wneud ar gyfer heddiw. Ond, fel bob amser, mae barn yr Aelodau yn cael dylanwad ar fy ystyriaeth, yn ogystal â'r cyngor proffesiynol yr wyf i'n ei dderbyn. Felly, rwy'n ddiolchgar bod y mater wedi ei godi, credwch chi neu beidio, er mwyn sicrhau bod pobl yn ymwybodol nad yw er cysur yr Aelodau yma, ond ei fod er diogelwch pawb sydd y tu allan neu'r tu mewn i'r adeilad hwn. Ac mae ein holl drafodion ar gael i'w gweld gan yr Aelodau yn rhithwir, wrth gwrs, yn ogystal â'r penderfyniadau y byddwn ni'n eu gwneud a'r geiriau y byddwn ni'n eu siarad yn nes ymlaen y prynhawn yma, byddan nhw i gyd yn atebol i bobl Cymru. Peter Fox.
English: Diolch, Llywydd. Trefnydd, could I please request a statement by the Minister for Climate Change for an update on what action the Welsh Government is taking on the issue of unsafe cladding on high-rise buildings? Recently, some constituents who own properties in the Celestia complex have contacted me about their concerns over a lack of direct support for leaseholders. I understand that this is a complex issue, but it's important that all those affected have certainty and clarity. I recognise that the Government has set up phase 1 of the Welsh buildings safety fund, and I think that Members would be interested in knowing more about what impact this fund has had so far. Now, as I understand it, details about phase 2 of the fund were meant to be announced this autumn, but nothing has been published yet. It is important that details about the next stage of support for those affected are announced as soon as possible. Finally, the written statement published by the Government in July 2021 stated that it was considering introducing 'a buyout scheme to support leaseholders who are impacted by building safety and would prefer to sell their property.' I think many residents would appreciate an update as to whether such a scheme will be introduced here in Wales. Thank you.
Welsh: Diolch, Llywydd. Trefnydd, a gaf i ofyn am ddatganiad gan y Gweinidog Newid Hinsawdd i gael yr wybodaeth ddiweddaraf am y camau y mae Llywodraeth Cymru yn eu cymryd ar fater cladin anniogel ar adeiladau uchel? Yn ddiweddar, mae rhai etholwyr sy'n berchen ar eiddo yn ardal datblygiad Celestia wedi cysylltu â mi ynghylch eu pryderon o ran diffyg cefnogaeth uniongyrchol i lesddeiliaid. Rwy'n deall bod hwn yn fater cymhleth, ond mae'n bwysig bod pawb y mae hyn yn effeithio arnyn nhw yn cael sicrwydd ac eglurder. Rwy'n cydnabod bod y Llywodraeth wedi sefydlu cam 1 cronfa diogelwch adeiladau Cymru, ac rwy'n credu y byddai gan Aelodau ddiddordeb mewn gwybod mwy am yr effaith y mae'r gronfa hon wedi ei chael hyd yma. Nawr, yn ôl yr hyn yr wyf i'n ei ddeall, roedd manylion am gam 2 y gronfa i fod i gael eu cyhoeddi yr hydref hwn, ond nid oes dim wedi ei gyhoeddi eto. Mae'n bwysig cyhoeddi manylion am y cam nesaf o gymorth i'r rhai y mae hyn yn effeithio arnyn nhw cyn gynted â phosibl. Yn olaf, nododd y datganiad ysgrifenedig a gafodd ei gyhoeddi gan y Llywodraeth ym mis Gorffennaf 2021 ei bod yn ystyried cyflwyno 'cynllun prynu er mwyn cefnogi lesddeiliaid y mae diogelwch adeiladau yn effeithio arnynt ac y byddai'n well ganddynt werthu eu heiddo.' Rwy'n credu y byddai llawer o drigolion yn gwerthfawrogi'r wybodaeth ddiweddaraf ynghylch pa un a fydd cynllun o'r fath yn cael ei gyflwyno yma yng Nghymru. Diolch.
English: Well, I'm sure that the Member appreciates that this is a very complex area and this work is ongoing and the Minister will update Members before Christmas.
Welsh: Wel, rwy'n siŵr bod yr Aelod yn gwerthfawrogi bod hwn yn faes cymhleth iawn ac mae'r gwaith hwn yn mynd rhagddo a bydd y Gweinidog yn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i'r Aelodau cyn y Nadolig.
English: Trefnydd, many in this Siambr will know that this Senedd has been built on a dry dock, and it's probably right to say that this building wouldn't be here now if it wasn't for the port of Cardiff and the coal of the Valleys. Therefore, it's apt for me to ask for a statement today from the Welsh Government about their ports and maritime strategy. As during the industrial revolution, our port has a key role to play during the green revolution. Now, my colleagues Luke Fletcher, Heledd Fychan and I went to visit Cardiff port today; we had a tour, we had a virtual tour, and spoke to the management there. I encourage any Member to go and visit the port, which is literally just around the corner from us. Management there were keen to highlight to us the role that the port can play towards a greener and a decarbonised Wales. So, can we have a statement about your strategy for ports?
Welsh: Trefnydd, bydd llawer yn y Siambr hon yn gwybod bod y Senedd hon wedi ei hadeiladu ar ddoc sych, ac mae'n debyg ei bod yn iawn dweud na fyddai'r adeilad hwn yma yn awr oni bai am borthladd Caerdydd a glo y Cymoedd. Felly, mae'n addas i mi ofyn am ddatganiad heddiw gan Lywodraeth Cymru am eu strategaeth porthladdoedd a morol. Fel yn ystod y chwyldro diwydiannol, mae gan ein porthladd ran allweddol i'w chwarae yn ystod y chwyldro gwyrdd. Nawr, aeth fy nghyd-Aelodau Luke Fletcher, Heledd Fychan a minnau i ymweld â phorthladd Caerdydd heddiw; cawsom ni daith dywys, cawsom ni daith dywys rithwir, a gwnaethom ni siarad â'r rheolwyr yno. Rwy'n annog unrhyw Aelod i fynd i ymweld â'r porthladd, sydd yn llythrennol o gwmpas y gornel oddi wrthym ni. Roedd y rheolwyr yno yn awyddus i dynnu ein sylw at y rhan y gall y porthladd ei chwarae wrth gyflawni Cymru wyrddach a Chymru wedi'i datgarboneiddio. Felly, a gawn ni ddatganiad am eich strategaeth ar gyfer porthladdoedd?
English: Thank you. I would certainly encourage Members to undertake the visit that you just referred to. I will ask the Minister what work is ongoing in relation to our ports and maritime strategy and ask for an update.
Welsh: Diolch. Byddwn i'n sicr yn annog Aelodau i fynd ar yr ymweliad yr ydych chi newydd gyfeirio ato. Byddaf i'n gofyn i'r Gweinidog pa waith sy'n mynd rhagddo o ran ein strategaeth porthladdoedd a morol a gofyn am yr wybodaeth ddiweddaraf.
English: Thank you. It was certainly very concerning that, as you say, there were 43,000 false-negative COVID tests. I should say the UK Health Security Agency have confirmed that people from Wales who did have tests analysed at that private laboratory in England were all contacted between 15 and 17 October. This is an ongoing piece of work. We are working with the UK HSA to look at the reviews. We're working with Public Health Wales as well, and supporting the technical advisory group to asses the potential impact of those incidents on our case rates in epidemiology. The Minister will need to await the results of those investigations and reviews before coming forward with a statement.
Welsh: Diolch. Yr oedd yn sicr yn bryderus iawn bod 43,000 o brofion COVID ffug-negatif, fel yr ydych chi'n ei ddweud. Dylwn i ddweud bod Asiantaeth Diogelwch Iechyd y DU wedi cadarnhau y cysylltwyd â phobl o Gymru a gafodd eu profion wedi eu dadansoddi yn y labordy preifat hwnnw yn Lloegr rhwng 15 a 17 Hydref. Mae hwn yn ddarn o waith sy'n parhau. Rydym ni'n gweithio gydag Awdurdod Iechyd a Diogelwch y DU i edrych ar yr adolygiadau. Rydym ni'n gweithio gydag Iechyd Cyhoeddus Cymru hefyd, ac yn cefnogi'r grŵp cynghori technegol i asesu effaith bosibl y digwyddiadau hynny ar ein cyfraddau achosion mewn epidemioleg. Bydd angen i'r Gweinidog aros am ganlyniadau'r ymchwiliadau a'r adolygiadau hynny cyn cyflwyno datganiad.