English: Thank you for that, Cabinet Secretary. The events at Orgreave in June 1984 during the miners' strike represented one of the most serious abuses of state power in recent times. Events during the miners' strike were, in my view, the closest this country has ever come to becoming a police state. Police officers were ordered to use maximum force against the miners, many of whom were from Wales, and many Welsh miners were violently assaulted, beaten and left bloodied. They were then charged with concocted common-law charges of riot and unlawful assembly, which, had they been proved, would've led to long prison sentences for many of the miners. The evidence was fabricated and manipulated in an attempt to secure convictions, and despite all this, Cabinet Secretary, all the cases failed. Every miner was acquitted, the state attempt to pervert the course of justice failed, the South Yorkshire Police were forced to pay £0.5 million in compensation and legal costs for malicious prosecution and false arrest, yet no-one has ever been held to account. The UK Government has persistently refused to hold an inquiry. New evidence has emerged and the Independent Police Complaints Commission found that there is a reasonable basis for an inquiry to be held. The importance of this issue is that, had Orgreave been investigated, subsequent events at Hillsborough and Rotherham may well have turned out differently. Scotland is holding its own inquiry, but in Wales, policing is unfortunately not yet devolved, yet the call for the inquiry has been supported by all four police and crime commissioners. The legacy of the miners' strike remains in Wales. Memories of Margaret Thatcher's victimisation of the miners and their communities is not forgotten - that is written into our memories and into our history. However, the legacy of the injustice of Orgreave, the abuse of state power and the undermining of the rule of law linger and continue to undermine confidence in our judicial system and, indeed, in justice itself in Wales and elsewhere. It is time for the UK Government to disclose all the files, to hold a public inquiry and to find out once and for all what happened, who gave the orders, who were the main conspirators and how the rule of law could be so undermined in a country whose constitution purports to be based on the supremacy of the rule of law. Cabinet Secretary, what I ask the Welsh Government to do is to do all it can to co-operate with and support the Scottish Government inquiry, and, again, to call upon the Home Secretary to commit to a public inquiry into the events at Orgreave.
Welsh: Diolch ichi am hynny, Ysgrifennydd y Cabinet. Roedd y digwyddiadau yn Orgreave ym mis Mehefin 1984 yn ystod streic y glowyr yn un o'r achosion mwyaf difrifol o gamddefnyddio grym y wladwriaeth yn y cyfnod diweddar. Roedd digwyddiadau yn ystod streic y glowyr, yn fy marn i, yr agosaf y daeth y wlad hon at fod yn wladwriaeth heddlu. Gorchmynnwyd swyddogion yr heddlu i ddefnyddio cymaint o rym â phosibl yn erbyn y glowyr, a llawer ohonynt yn dod o Gymru, ac ymosodwyd yn dreisgar ar nifer o lowyr Cymru, gan eu curo nes eu bod yn waed drostynt. Wedyn, cawsant eu cyhuddo â chyhuddiadau cyfraith gyffredin ffugiedig o derfysg a chynulliad anghyfreithlon, a fyddai, pe baent wedi'u profi, wedi arwain at garchariad hir i lawer o'r glowyr. Cafodd y dystiolaeth ei ffugio a'i cham-drafod mewn ymgais i sicrhau euogfarnau, ac er gwaethaf hyn oll, Ysgrifennydd y Cabinet, methu a wnaeth yr holl achosion. Dyfarnwyd bob un o'r glowyr yn ddieuog, methodd ymgais y wladwriaeth i geisio gwyrdroi cwrs cyfiawnder, gorfodwyd Heddlu De Swydd Efrog i dalu £0.5 miliwn mewn iawndal a chostau cyfreithiol am erlyniadau maleisus a restiadau ar gam, ac eto ni chafodd neb erioed ei ddwyn i gyfrif. Mae Llywodraeth y DU dro ar ôl tro wedi gwrthod cynnal ymchwiliad. Mae tystiolaeth newydd wedi dod i'r amlwg a chanfu Comisiwn Cwynion Annibynnol yr Heddlu fod yna sail resymol dros gynnal ymchwiliad. Mae'r mater hwn yn bwysig yn yr ystyr y gallai digwyddiadau eraill dilynol yn Hillsborough a Rotherham yn hawdd fod wedi datblygu mewn ffordd wahanol pe bai ymchwiliad wedi'i gynnal i Orgreave. Mae'r Alban yn cynnal ei hymchwiliad ei hun, ond yng Nghymru, yn anffodus, nid yw plismona wedi'i ddatganoli eto, ac eto cafodd yr alwad am ymchwiliad ei chefnogi gan bob un o'r pedwar comisiynydd heddlu a throseddu. Mae'r cof am streic y glowyr yn parhau yng Nghymru. Nid anghofir am y modd y gwnaeth Margaret Thatcher erlid y glowyr a'u cymunedau - mae hynny wedi'i ysgrifennu ar lechen ein cof ac yn rhan o'n hanes. Fodd bynnag, mae effaith anghyfiawnder Orgreave, cam-drin pŵer y wladwriaeth a thanseilio rheol y gyfraith yn aros ac yn parhau i danseilio hyder yn ein system farnwrol ac yn wir, mewn cyfiawnder yng Nghymru ac mewn mannau eraill. Mae'n bryd i Lywodraeth y DU ddatgelu'r holl ffeiliau, cynnal ymchwiliad cyhoeddus a darganfod unwaith ac am byth beth a ddigwyddodd, pwy a roddodd y gorchmynion, pwy oedd y prif gynllwynwyr a sut y gellid tanseilio rheol y gyfraith i'r fath raddau mewn gwlad y mae ei chyfansoddiad yn honni bod yn seiliedig ar oruchafiaeth rheol y gyfraith. Ysgrifennydd y Cabinet, gofynnaf i Lywodraeth Cymru wneud popeth yn ei gallu i gydweithredu ag ymchwiliad Llywodraeth yr Alban a'i gefnogi, a galw unwaith eto ar yr Ysgrifennydd Cartref i ymrwymo i ymchwiliad cyhoeddus i'r digwyddiadau yn Orgreave.