English: This budget may very well be replaced by a substantially changed budget in the first supplementary budget produced post May, depending on the result of the election. Whilst council tax funding is set for the year, all other areas of expenditure can be either increased or decreased. With less than nine weeks to go to polling day, it would be helpful if the Conservatives and Plaid Cymru produced their own spending plans, and actually made them balance. Plaid Cymru have identified a large number of areas they want to increase expenditure in, but have not identified where that funding is coming from. The Conservatives have a policy of cutting taxes and increasing expenditure, which, as we all know, is impossible. Whilst I will be supporting the budget, it is not uncritical support. Firstly, I am disappointed that money has not been found to provide free school meals to children of parents on universal credit from September when they return to school after the summer holidays. Hopefully, this will be resolved in the first supplementary budget. Secondly, I do not believe this budget is for a post-COVID world, with an expectation of mainly a return to March 2020. That seems to be the theme of an awful lot of people who have been speaking prior to me. Working at home, online retail and online meetings have become the new normal. There will be a small return to pre-March 2020 activity in these areas. We have seen the changes mentioned above become the new norm, which was the direction we were moving in pre COVID. I know a number of people thought the fourth industrial revolution was going to be artificial intelligence. They were wrong; the fourth industrial revolution is about home working. I would urge the Welsh Government to postpone road schemes that are not yet started until we see what demand is like. Certainly, I would again urge the Welsh Government to be very wary of using the mutual investment model. The National Audit Office found little evidence that Government investment in more than 700 existing public-private projects had delivered financial benefit. The cost of privately financing public projects can be up to 40 per cent higher than relying solely upon Government money, auditors found. Anyone who thinks that the mutual investment model leads to the private sector taking the risk is deluding themselves. The risk will be factored into any bid. Even an additional 10 per cent would cost £10 million for every £100 million contract. Turning to the environment budget, the environment is always a top priority for everybody in the Chamber, except for when we get to budget time. Then it makes its way down, unfortunately. I welcome some of the things the Welsh Government is doing in terms of the environment, like increased budget allocation for fuel poverty. I hope that it will be sufficient to deliver progress to meet the proposed fuel poverty target set out in the plan. I further welcome additional money for delivering home energy efficiency via Arbed and Nest. The expectation that 5,500 homes will benefit from Arbed and Nest, plus the many thousands who benefit from home energy efficiency advice from Nest, is welcome. Too many people in my constituency and others are living in cold, damp homes. Far too many people live in homes that are very expensive to heat, which affects everything from their health to their children's educational attainment. I also welcome the Welsh Government's energy service, providing support for public sector bodies to help them develop energy efficiency and renewable energy schemes. I'm also aware of public sector organisations using invest-to-save to improve energy efficiency. The public sector needs to lead on improving energy efficiency. I hope we'll get a further update on what invest-to-save has done to improve energy efficiency in the near future. Last August, the clean air plan for Wales to take a strategic direction on developing capacity and capability across Wales came in. If you believe, as I do, that the short-term reduction in transport is likely to be long term as more work from home at least some of the time, then air pollution from vehicles will reduce. I welcome the additional money for pilots to promote ultra low emission vehicles across the public sector. I also welcome the progress made by councils such as Swansea on increasing the number of electric vehicles they're using. I would urge the Government to bring in an extended producer responsibility for plastic packaging. An easy win would be for all wrapping paper and card to be just paper as opposed to plastic and paper or glitter coated. That can actually be achieved at no cost. Whilst funding for additional producer responsibility is not in the budget, the Welsh Government should get funding from its share of any expenditure from Westminster on this. Finally, I would urge the Welsh Government to look again at funding for NRW. When they cannot carry out basic air pollution and water pollution activity that the Environment Agency used to do, there is a problem. Thank you.
Welsh: Mae'n ddigon posibl y bydd y gyllideb hon yn cael ei disodli gan gyllideb sydd wedi newid yn sylweddol yn y gyllideb atodol gyntaf a gynhyrchir ar ôl mis Mai, yn dibynnu ar ganlyniad yr etholiad. Er bod cyllid y dreth gyngor wedi'i bennu ar gyfer y flwyddyn, gellir naill ai cynyddu neu leihau pob maes gwariant arall. Gyda llai na naw wythnos i fynd tan y diwrnod pleidleisio, byddai'n ddefnyddiol pe bai'r Ceidwadwyr a Phlaid Cymru yn cynhyrchu eu cynlluniau gwariant eu hunain, ac yn gwneud iddyn nhw gydbwyso. Mae Plaid Cymru wedi nodi nifer fawr o feysydd y maen nhw eisiau cynyddu gwariant ar eu cyfer, ond nid ydyn nhw wedi nodi o ble y mae'r cyllid hwnnw'n dod. Mae gan y Ceidwadwyr bolisi o dorri trethi a chynyddu gwariant, sydd, fel y gwyddom i gyd, yn amhosibl. Er y byddaf yn cefnogi'r gyllideb, nid yw'n gefnogaeth anfeirniadol. Yn gyntaf, rwy'n siomedig na ddaethpwyd o hyd i arian i ddarparu prydau ysgol am ddim i blant rhieni ar gredyd cynhwysol o fis Medi pan fyddant yn dychwelyd i'r ysgol ar ôl gwyliau'r haf. Gobeithio y caiff hyn ei ddatrys yn y gyllideb atodol gyntaf. Yn ail, nid wyf yn credu bod y gyllideb hon ar gyfer byd ar ôl COVID, gyda disgwyliad o ddychwelyd i fis Mawrth 2020 yn bennaf. Mae'n ymddangos mai dyna thema llawer iawn o bobl sydd wedi bod yn siarad o'm blaen i. Gweithio gartref, manwerthu ar-lein a chyfarfodydd ar-lein yw'r normal newydd. Bydd rhywfaint o ddychwelyd i weithgarwch cyn mis Mawrth 2020 yn y meysydd hyn. Rydym wedi gweld y newidiadau a grybwyllir uchod yn dod yn normal newydd, sef y cyfeiriad yr oeddem yn symud iddo cyn COVID. Gwn fod nifer o bobl o'r farn bod y pedwerydd chwyldro diwydiannol yn mynd i fod ynghylch deallusrwydd artiffisial. Roedden nhw'n anghywir; mae'r pedwerydd chwyldro diwydiannol yn ymwneud â gweithio gartref. Byddwn yn annog Llywodraeth Cymru i ohirio cynlluniau ffyrdd nad ydynt wedi dechrau eto nes i ni weld maint y galw. Yn sicr, byddwn unwaith eto'n annog Llywodraeth Cymru i fod yn wyliadwrus iawn o ddefnyddio'r model buddsoddi cydfuddiannol. Ychydig o dystiolaeth a ganfu'r Swyddfa Archwilio Genedlaethol fod buddsoddiad y Llywodraeth mewn mwy na 700 o brosiectau cyhoeddus-preifat presennol wedi sicrhau budd ariannol. Gall cost ariannu prosiectau cyhoeddus yn breifat fod hyd at 40 y cant yn uwch na dibynnu ar arian y Llywodraeth yn unig, yn ôl archwilwyr. Mae unrhyw un sy'n credu bod y model buddsoddi cydfuddiannol yn arwain at y sector preifat yn cymryd y risg yn twyllo eu hunain. Bydd y risg yn cael ei gynnwys mewn unrhyw gais. Byddai hyd yn oed 10 y cant yn ychwanegol yn costio £10 miliwn am bob contract gwerth £100 miliwn. Gan droi at gyllideb yr amgylchedd, mae'r amgylchedd bob amser yn brif flaenoriaeth i bawb yn y Siambr, ac eithrio pan gyrhaeddwn amser y gyllideb. Yna mae'n lleihau mewn pwysigrwydd, yn anffodus. Rwy'n croesawu rhai o'r pethau y mae Llywodraeth Cymru yn eu gwneud o ran yr amgylchedd, megis mwy o ddyrannu cyllideb ar gyfer tlodi tanwydd. Gobeithio y bydd yn ddigon i gyflawni cynnydd i gyrraedd y targed tlodi tanwydd arfaethedig a nodir yn y cynllun. Croesawaf ymhellach arian ychwanegol ar gyfer sicrhau effeithlonrwydd ynni cartref drwy Arbed a Nyth. Mae'r disgwyliad y bydd 5,500 o gartrefi yn elwa ar Arbed a Nyth, ynghyd â'r miloedd lawer sy'n elwa ar gyngor effeithlonrwydd ynni cartref gan Nyth, i'w groesawu. Mae gormod o bobl yn fy etholaeth i ac eraill yn byw mewn cartrefi oer, llaith. Mae llawer gormod o bobl yn byw mewn cartrefi sy'n ddrud iawn i'w gwresogi, sy'n effeithio ar bopeth o'u hiechyd i gyrhaeddiad addysgol eu plant. Rwyf hefyd yn croesawu gwasanaeth ynni Llywodraeth Cymru, sy'n rhoi cymorth i gyrff y sector cyhoeddus i'w helpu i ddatblygu cynlluniau effeithlonrwydd ynni ac ynni adnewyddadwy. Rwyf hefyd yn ymwybodol o sefydliadau'r sector cyhoeddus sy'n defnyddio 'buddsoddi i arbed' i wella effeithlonrwydd ynni. Mae angen i'r sector cyhoeddus arwain ar wella effeithlonrwydd ynni. Rwy'n gobeithio y cawn ddiweddariad pellach ar yr hyn y mae 'buddsoddi i arbed' wedi'i wneud i wella effeithlonrwydd ynni yn y dyfodol agos. Fis Awst diwethaf, cyflwynwyd y cynllun aer glân i Gymru i bennu cyfeiriad strategol ar ddatblygu capasiti a gallu ledled Cymru. Os credwch, fel fi, fod y gostyngiad tymor byr mewn trafnidiaeth yn debygol o fod yn un hirdymor wrth i fwy weithio gartref, o leiaf rhan o'r amser, yna bydd llygredd aer o gerbydau'n lleihau. Croesawaf yr arian ychwanegol ar gyfer cynlluniau treialu i hyrwyddo cerbydau allyriadau isel iawn ar draws y sector cyhoeddus. Rwyf hefyd yn croesawu'r cynnydd a wnaed gan gynghorau fel Abertawe o ran cynyddu nifer y cerbydau trydan y maen nhw'n eu defnyddio. Byddwn yn annog y Llywodraeth i gyflwyno cyfrifoldeb estynedig i gynhyrchwyr dros ddeunydd pacio plastig. Buddugoliaeth hawdd fyddai i'r holl bapur lapio a cherdyn fod yn bapur yn unig yn hytrach na phlastig a phapur llawn gliter. Gellir cyflawni hynny am ddim. Er nad yw cyllid ar gyfer cyfrifoldeb ychwanegol cynhyrchwyr yn y gyllideb, dylai Llywodraeth Cymru gael arian o'i chyfran o unrhyw wariant gan San Steffan ar gyfer hyn. Yn olaf, byddwn yn annog Llywodraeth Cymru i edrych eto ar gyllid ar gyfer Cyfoeth Naturiol Cymru. Pan na allant gyflawni gweithgarwch sylfaenol llygredd aer a llygredd dŵr yr arferai Asiantaeth yr Amgylchedd ei wneud, mae yna broblem. Diolch.