English: Can I thank the Cabinet Secretary for giving us sight of this statement before she made it in the Chamber this afternoon? The Cabinet Secretary will be aware that the national academy for leadership was something that we very much supported when she announced it in November last year. If there is any criticism, it's about the pace, really, of delivering against that announcement, because, of course, you've alluded today to the fact that this thing won't actually be in place until the spring of 2018. That doesn't sound like the sort of pace that we need in order to address some of the real challenges that we've got in delivering high-quality leadership in the Welsh education system. Just yesterday, we heard some of your senior officials telling an Assembly committee that some leaders in Welsh schools were guilty of gaming the examinations system - not allowing young people, potentially, to reach those higher grades and trying to bank lower grades. I think that epitomises a system, really, that isn't allowing everybody to fulfil their potential. I know you've got some concerns about that, and I'd be grateful if you could, perhaps, comment on that in response to everything I've got to say. Of course, we've got some excellent leadership. You've referred to the fact that you've visited many schools already and seen that leadership - I've got some excellent leadership in my own constituency. Then, of course, there are examples of poor leadership across Wales as well. One thing you didn't refer to in your statement was trying to port some of the good leadership that we've got in our university and further education sectors into our schools, and whether there might be some role for the national leadership academy in helping to facilitate that. I know, again, we've had some exchanges on this in the past, but our further education colleges in particular, I think, show how you can run pretty significant large organisations that have already got a certain amount of collaboration with our secondary schools, and there's no reason - I can't see any reason - why some of that leadership ought not to be rubbing off, particularly onto our secondary schools. Of course, as well, we've got some very good collaboration now in terms of federal models - federations of schools - around Wales. But I wonder whether clustering schools together with strong leadership is another potential way forward and whether, again, the national leadership academy will be able to have some input into that. I note that you said that the shadow board and the academy will be brokering and quality assuring a range of programmes in the future. I just wonder how that sits in terms of the existing arrangements. Obviously, we've got the Education Workforce Council, we've got Estyn and others, all with an interest in this field. It would seem to me that there needs to be some sort of collaborative approach. You've mentioned the fact that we're going to have a board, and you want it to be a small board, but there are obviously lots of stakeholders who will have an interest in making sure that that board works correctly. We've seen Welsh Government establishing boards in the past for things and it's gone horribly wrong. RIFW springs to mind, for example. So, we obviously need to make sure that this board is of the right shape and size, but also that it can be held accountable for its actions, both to the Welsh Government and, indeed, to the National Assembly and the sector as a whole. So, how do you see those sorts of arrangements working to make sure that the governance of this new board is actually going to be right? Can I also ask you, Cabinet Secretary, about how you're going to measure success? Obviously, we see snapshots on an annual basis with the Estyn annual report of their take on performance across Wales. We see a snapshot every time there's an inspection that is completed. We've seen snapshots with the OECD's reports as well into the Welsh education system. But how are you actually practically going to measure the success of this academy? Is it going to be improved outcomes for pupils, for learners, or is it going to be the fact that people have attended courses? Because I can't see anywhere in the statement today precisely how you're going to be able to measure that. You've mentioned some of the recruitment challenges that we've got, and I recognise those too, certainly in some parts of Wales. Welsh-medium schools, in particular, faced some challenges in recruiting new heads in the past, as have some of our specialist schools and our faith schools as well. So, I wonder whether you're going to have a particular focus on some of that specialist provision where we've got these weaknesses in terms of being able to identify new heads, and how you expect this national academy to be able to plug some of those gaps. Thanks.
Welsh: A gaf i ddiolch i Ysgrifennydd y Cabinet am roi cipolwg o'r datganiad hwn inni cyn iddi wneud hynny yn y Siambr y prynhawn yma? Bydd Ysgrifennydd y Cabinet yn ymwybodol bod yr academi genedlaethol ar gyfer arweinyddiaeth yn rhywbeth yr oeddem yn ei gefnogi yn fawr iawn pan gyhoeddodd hi hynny ym mis Tachwedd y llynedd. Os oes unrhyw feirniadaeth, mae'n ymwneud â'r cyflymder, mewn gwirionedd, o gyflawni yn erbyn y cyhoeddiad hwnnw, oherwydd, wrth gwrs, rydych wedi cyfeirio heddiw at y ffaith na fydd y peth hwn mewn gwirionedd ar waith tan y gwanwyn 2018. Nid yw hynny'n swnio fel y math o gyflymder sydd ei angen arnom er mwyn mynd i'r afael â rhai o'r heriau gwirioneddol sydd gennym wrth gyflwyno arweinyddiaeth o ansawdd uchel yn y system addysg yng Nghymru. Ddoe ddiwethaf, clywsom rai o'ch uwch swyddogion yn dweud wrth un o bwyllgorau'r Cynulliad fod rhai arweinwyr mewn ysgolion yng Nghymru yn euog o hapchwarae'r system arholiadau - peidio â gadael i bobl ifanc, o bosibl, gyrraedd y graddau uwch hynny a cheisio bancio graddau is. Credaf fod hynny, yn wir, yn crynhoi system nad yw'n caniatáu i bawb gyflawni eu potensial. Rwy'n gwybod bod gennych rai pryderon am hynny, a byddwn yn ddiolchgar pe gallech, efallai, roi sylwadau ar hynny mewn ymateb i bopeth sydd gennyf i'w ddweud. Wrth gwrs, mae gennym arweinyddiaeth ragorol. Rydych chi wedi cyfeirio at y ffaith eich bod wedi ymweld â llawer o ysgolion eisoes ac wedi gweld yr arweinyddiaeth honno - mae gennyf rywfaint o arweinyddiaeth ragorol yn fy etholaeth fy hun. Yna, wrth gwrs, ceir enghreifftiau o arweinyddiaeth wael ledled Cymru. Un peth na wnaethoch gyfeirio ato yn eich datganiad oedd ceisio troi rhywfaint o'r arweinyddiaeth dda sydd gennym yn ein sectorau prifysgol ac addysg bellach i mewn i'n hysgolion, ac a allai fod swyddogaeth i'r academi arweinyddiaeth genedlaethol wrth helpu i hwyluso hynny. Rwy'n gwybod, unwaith eto, fod rhywfaint o groesi cleddyfau wedi bod am hyn yn y gorffennol. Ond mae ein colegau addysg bellach yn benodol, yn fy marn i, yn dangos sut y gallwch gynnal sefydliadau mawr eithaf sylweddol sydd eisoes â rhywfaint o gydweithio gyda'n hysgolion uwchradd, a does dim rheswm - ni allaf weld unrhyw reswm - pam na ddylai rhywfaint o'r arweinyddiaeth honno fod yn dylanwadu ar ein hysgolion uwchradd yn benodol. Wrth gwrs, yn ogystal â hyn, mae gennym rywfaint o gydweithio da iawn bellach o ran modelau ffederal - ffederasiynau o ysgolion - o gwmpas Cymru. Ond tybed a yw clystyru ysgolion at ei gilydd gydag arweinyddiaeth gref yn ffordd bosibl arall ymlaen ac, unwaith eto, a fydd yr academi arweinyddiaeth genedlaethol yn gallu cael rhywfaint o fewnbwn i mewn i hynny. Sylwaf eich bod yn dweud y bydd y bwrdd cysgodol a'r academi yn broceru ac yn sicrhau ansawdd ystod o raglenni yn y dyfodol. Tybed sut byddai hynny'n rhan o'r trefniadau presennol. Yn amlwg, mae gennym Gyngor y Gweithlu Addysg, mae gennym Estyn ac eraill, i gyd â diddordeb yn y maes hwn. Mae'n ymddangos i mi fod angen cael rhyw fath o ddull cydweithredol. Rydych wedi sôn am y ffaith ein bod ni'n mynd i gael bwrdd, ac rydych am iddo fod yn fwrdd bach, ond mae'n amlwg bod llawer o randdeiliaid a fydd â diddordeb mewn gwneud yn siŵr bod y bwrdd yn gweithio'n gywir. Rydym wedi gweld byrddau'n cael eu sefydlu gan Lywodraeth Cymru yn y gorffennol ac mae pethau'n mynd o chwith. Mae CBCA yn dod i'r meddwl, er enghraifft. Felly, yn amlwg mae angen i ni wneud yn siŵr bod y bwrdd hwn o'r ffurf a'r maint cywir, ond hefyd y gellir ei ddal yn atebol am ei weithredoedd, gan Lywodraeth Cymru ac, yn wir, gan y Cynulliad Cenedlaethol a'r sector yn ei gyfanrwydd. Felly, sut ydych chi'n gweld y mathau hynny o drefniadau yn gweithio i wneud yn siŵr bod llywodraethu'r bwrdd newydd hwn yn mynd i fod yn iawn mewn gwirionedd? A gaf i hefyd ofyn i chi, Ysgrifennydd y Cabinet, sut ydych yn mynd i fesur llwyddiant? Yn amlwg, rydym yn cael cipluniau yn flynyddol gydag adroddiad blynyddol Estyn a'u barn ar berfformiad ar draws Cymru. Rydym yn cael ciplun bob tro y mae arolygiad wedi ei gwblhau. Rydym wedi cael cipluniau gydag adroddiadau'r Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd yn ogystal â'r system addysg yng Nghymru. Ond sut ydych chi mewn gwirionedd yn mynd ati i fesur llwyddiant yr academi hon? Ai drwy ganlyniadau gwell i ddisgyblion, i ddysgwyr, neu drwy'r ffaith bod pobl wedi mynd ar gyrsiau? Oherwydd ni allaf weld unrhyw le yn y datganiad heddiw lle'r ydych yn benodol yn mynd i fod yn gallu mesur hynny. Rydych wedi sôn am rai o'r heriau recriwtio sydd gennym, ac rwy'n cydnabod y rheini hefyd, yn sicr yn rhai rhannau o Gymru. Roedd ysgolion cyfrwng Cymraeg, yn benodol, yn wynebu rhai heriau wrth recriwtio penaethiaid newydd yn y gorffennol, fel y mae rhai o'n hysgolion arbenigol a'n hysgolion ffydd hefyd. Felly, tybed a ydych yn mynd i gael pwyslais penodol ar rywfaint o'r ddarpariaeth arbenigol lle mae'r gwendidau hyn gennym o ran gallu nodi penaethiaid newydd, a sut ydych yn disgwyl i'r academi genedlaethol hon fod yn gallu llenwi rhai o'r bylchau hynny. Diolch.