English: I refer Members to my register of interest and my honorary role as vice-president of Ramblers Cymru. Last weekend, as if we hadn't all done enough walking during the local elections, I and Suzy Davies AM attended the Ramblers Cymru Big Welsh Walk, also known as 'the "Hinterland" challenge', located as it was near Devil's Bridge. Using as our base the lovely Tynrhyd Retreat, an exemplar of rural diversification, ramblers from all around the UK set off on walks of different lengths, from two miles to a more strenuous 15 miles, uphill and down dale, across the most glorious moorland and heathland, crags and wooded valleys and gentle lowland pastureland with rivers glistening in the sunshine. But before I come over too poetical, let me also be practical. The walks also demonstrated the incredible work of Ramblers Cymru volunteers, working with landowners and local authorities to maintain existing rights of way, and even to create new walking routes. It demonstrated the benefits to tourism and the local economy of being a walker-friendly town and county, connecting people to the places in which they live, introducing people to places they would not otherwise have seen, and it demonstrated the clear health and well-being benefits of something as simple as regular walking. As Ramblers Cymru states, by joining up communities, connecting people to their local landscapes, unveiling new places to discover and continuing to maintain our world-class network of paths, we can make Wales the best walking country in the world, not just for us but for future generations to come. That ambition is surely worth stepping out for. [Assembly Members: 'Hear, hear'.]
Welsh: Cyfeiriaf yr Aelodau at fy nghofnod o fuddiannau a fy rôl anrhydeddus fel is-lywydd Cerddwyr Cymru. Y penwythnos diwethaf, fel pe na baem ni i gyd wedi cerdded ddigon yn ystod yr etholiadau lleol, euthum i a Suzy Davies AC ar Daith Gerdded Fawr Cymru a drefnwyd gan Gerddwyr Cymru, a elwir hefyd yn 'her "Y Gwyll"', am ei bod yn digwydd ger Pontarfynach. Gan ddefnyddio llety hyfryd Tynrhyd fel ein man cychwyn, patrwm o arallgyfeirio cefn gwlad, dechreuodd cerddwyr o bob cwr o'r DU ar deithiau cerdded o wahanol hyd, o deithiau dwy filltir i rai 15 milltir mwy egnïol, i fyny'r allt ac i lawr i'r ddôl, ar draws y rhostir a'r gweundir mwyaf gogoneddus, creigiau a dyffrynnoedd coediog a thir pori isel gydag afonydd yn disgleirio yn yr heulwen. Ond cyn i mi fynd yn rhy farddonol, gadewch i mi hefyd fod yn ymarferol. Roedd y teithiau cerdded hefyd yn dangos gwaith anhygoel gwirfoddolwyr Cerddwyr Cymru yn gweithio gyda thirfeddianwyr ac awdurdodau lleol i gynnal hawliau tramwy sy'n bodoli'n barod, a hyd yn oed i greu llwybrau cerdded newydd. Roedd yn dangos y manteision o fod yn dref a sir sy'n ystyried cerddwyr i dwristiaeth a'r economi leol, drwy gysylltu pobl â'r lleoedd lle maent yn byw, cyflwyno pobl i lefydd na fyddent wedi'u gweld fel arall, ac roedd yn dangos y manteision amlwg i iechyd a lles o wneud rhywbeth mor syml â cherdded yn rheolaidd. Fel y dywed Cerddwyr Cymru, drwy uno cymunedau, cysylltu pobl â'u tirweddau lleol, datgelu lleoedd newydd i'w darganfod a pharhau i gynnal ein rhwydwaith o lwybrau o'r radd flaenaf, gallwn sicrhau mai Cymru fydd y wlad orau yn y byd i gerdded ynddi, nid yn unig i ni ond i genedlaethau'r dyfodol. Yn sicr, mae hwnnw'n uchelgais sy'n werth camu ymlaen arno. [Aelodau'r Cynulliad: 'Clywch, clywch'.]