techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: That's quite right, and it's true to say that without having that funding available to us, that campus would not exist.
Welsh: Mae hynny'n iawn, ac mae'n wir i ddweud, heb i'r arian yna fod ar gael, na fyddai'r campws yna nawr.
English: The Swansea bay skills partnership is a work-based learning consortium that has been identified mainly as 'merely adequate' by Estyn. With such hopes for the economic potential for the Swansea bay city region, what is your Government doing to ensure that those charged with converting talent into desirable skills actually fulfil those aims?
Welsh: Mae partneriaeth sgiliau bae Abertawe yn gonsortiwm dysgu seiliedig ar waith sydd wedi'i alw'n bennaf yn ddigonol yn unig gan Estyn. Gyda'r fath obeithion am botensial economaidd dinas-ranbarth bae Abertawe, beth y mae eich Llywodraeth yn ei wneud i sicrhau bod y rhai sy'n gyfrifol am drosi talent yn sgiliau dymunol yn cyflawni'r amcanion hynny mewn gwirionedd?
English: I believe that is happening. The city region board know full well that the key to attracting investment is making sure that skills are available so that that investment can take place. One of the questions I'm often asked by potential investors when I go abroad is, 'Do you have the skills that we need in order for us to prosper in your country?', and we are able to provide them with that reassurance. If we look, for example, at the Swansea University campus, which I know, as my friend, David Rees, will remind me, is in the Aberavon constituency, it is a significant investment in the future of Swansea bay - a hugely important campus and a sign that education and skills provision is taken very seriously in that part of Wales, as indeed it is across the entire nation.
Welsh: Credaf fod hynny yn digwydd. Mae bwrdd y dinas-ranbarth yn gwybod yn iawn mai'r allwedd i ddenu buddsoddiad yw sicrhau bod sgiliau ar gael fel y gall y buddsoddiad hwnnw ddigwydd. Un o'r cwestiynau a ofynnir yn aml i mi gan fuddsoddwyr posibl pan fyddaf yn mynd dramor yw, 'A oes gennych y sgiliau sydd eu hangen arnom er mwyn i ni ffynnu yn eich gwlad?', ac rydym yn gallu rhoi'r sicrwydd hwnnw iddynt. Os edrychwn, er enghraifft, ar gampws Prifysgol Abertawe, y gwn ei fod, fel y bydd fy nghyfaill, David Rees, yn fy atgoffa, yn etholaeth Aberafan, mae'n fuddsoddiad sylweddol yn nyfodol bae Abertawe - campws hynod bwysig ac arwydd bod y rhan honno o Gymru, fel y genedl gyfan yn wir, yn gyfan gwbl o ddifrif ynghylch y ddarpariaeth addysg a sgiliau.
English: First Minister, for the city region to work most effectively requires greater collaboration amongst the local government partners. Your previous local government reorganisation proposals were at odds with the city region map. Will your new proposals for local government mergers take into account the need for Swansea and Neath Port Talbot to work closer together with Carmarthenshire and Pembrokeshire?
Welsh: Brif Weinidog, er mwyn i'r dinas-ranbarth weithio yn y modd mwyaf effeithiol, mae gofyn am fwy o gydweithredu ymhlith y partneriaid llywodraeth leol. Roedd eich cynigion ad-drefnu llywodraeth leol blaenorol yn anghydnaws â map y dinas-ranbarth. A fydd eich cynigion newydd ar gyfer uno llywodraeth leol yn ystyried yr angen i Abertawe a Chastell-nedd Port Talbot gydweithio'n agosach â Sir Gaerfyrddin a Sir Benfro?
English: Well, that would be needed in any event. The Swansea bay city region of course crosses boundaries. We know that political boundaries don't align themselves with economic boundaries. That's why the city deal in the capital region involves 10 local authorities, reflecting, of course, what is the economic region, and reflecting the need for local authorities to work together to deliver prosperity for all their citizens.
Welsh: Wel, byddai angen hynny beth bynnag. Mae dinas-ranbarth bae Abertawe yn croesi ffiniau. Rydym yn gwybod nad yw ffiniau gwleidyddol yn cyd-fynd â ffiniau economaidd. Dyna pam y mae'r fargen ddinesig yn y prifddinas-ranbarth yn cynnwys 10 awdurdod lleol, gan adlewyrchu, wrth gwrs, y rhanbarth economaidd, a chan adlewyrchu'r angen i awdurdodau lleol weithio gyda'i gilydd i gyflawni ffyniant ar gyfer eu holl ddinasyddion.
English: I now call on the party leaders to question the First Minister and, first of all, the leader of the Welsh Conservatives, Andrew R.T. Davies.
Welsh: Galwaf nawr ar arweinwyr y pleidiau i holi'r Prif Weinidog ac, yn gyntaf, arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig, Andrew R.T. Davies.
English: Thank you, Presiding Officer. First Minister, in the agreement that you reached to form the Lib-Lab coalition that we have as the Government here in Wales today, part of the Lib-Dem manifesto was taken into your programme of Government about reducing class sizes. The cost of that was some £42 million, or the estimation was £42 million. In your own manifesto, you said that the Labour Government, if elected, would be making available £100 million for education over the lifetime of the Assembly. Will this £42 million be additional money that will have to be found to be put into the education budget, or is it part of your overall commitment of £100 million?
Welsh: Diolch i chi, Lywydd. Brif Weinidog, yn y cytundeb a gyrhaeddoch i ffurfio'r glymblaid rhwng Llafur a'r Democratiaid Rhyddfrydol sydd gennym fel Llywodraeth yma yng Nghymru heddiw, cafodd rhan o faniffesto'r Democratiaid Rhyddfrydol ynglŷn â lleihau maint dosbarthiadau ei chynnwys yn eich rhaglen lywodraethu. Cost hynny oedd tua £42 miliwn, neu £42 miliwn oedd yr amcangyfrif. Yn eich maniffesto eich hunain, fe ddywedoch y byddai'r Llywodraeth Lafur, pe câi ei hethol, yn darparu £100 miliwn i addysg dros oes y Cynulliad. A fydd y £42 miliwn hwn yn arian ychwanegol y bydd yn rhaid dod o hyd iddo er mwyn ei roi yn y gyllideb addysg, neu a yw'n rhan o'ch ymrwymiad cyfan o £100 miliwn?
English: We are proud to pledge the £100 million as a main pledge in our election manifesto. That money is earmarked for educational improvement. It's a matter now, of course, for the Government and for the Secretary to examine how the issue of class sizes can be taken forward.
Welsh: Rydym yn falch o addo'r £100 miliwn fel prif addewid yn ein maniffesto etholiadol. Clustnodir yr arian ar gyfer gwella addysg. Mae'n fater yn awr, wrth gwrs, i'r Llywodraeth a'r Ysgrifennydd archwilio sut y gellir bwrw ymlaen ar fater maint dosbarthiadau.
English: I notice you didn't answer the question there, because I think it's important to understand: will you be making money available over and above your own manifesto's commitment to meet this new commitment that you've taken into your programme for government? It's a perfectly legitimate question, because I would hope that, before you agreed to this, you did put it through the civil service machine, as it were, and see what the liability would be, because £42 million is not a small sum of money. So, it's a simple answer: will there be an additional £42 million made available for the education budget to meet this commitment, or has it got to come out of your existing priorities that you've identified in your own budget?
Welsh: Sylwaf nad ateboch y cwestiwn, oherwydd rwy'n credu ei bod yn bwysig deall hyn: a fyddwch yn darparu arian ychwanegol at ymrwymiad eich maniffesto i gyflawni'r ymrwymiad newydd hwn rydych wedi'i gynnwys yn eich rhaglen lywodraethu? Mae'n gwestiwn hollol deg, oherwydd byddwn yn gobeithio, cyn i chi gytuno i hyn, eich bod wedi'i roi drwy beiriant y gwasanaeth sifil, fel petai, a gweld beth fyddai'r ymrwymiad, oherwydd nid yw £42 miliwn yn swm bach o arian. Felly, mae'n ateb syml: a fydd £42 miliwn ychwanegol yn cael ei ddarparu i'r gyllideb addysg i gyflawni'r ymrwymiad hwn, neu a oes rhaid iddo ddod o'ch blaenoriaethau presennol a nodwyd gennych yn eich cyllideb eich hun?
English: No, the commitment can be met outside the £100 million pot.
Welsh: Na, gellir cyflawni'r ymrwymiad y tu allan i'r pot o £100 miliwn.
English: So, there will be new money coming in to the education budget to meet this commitment. I think that's the point that you were making. But your education adviser, David Reynolds, has identified that it maybe isn't the best use of money to increase education attainment levels. But, if you are a school, a headteacher, and a governing body, to meet this requirement, would it mean that you will have to create additional classrooms, have new teachers, or will it mean just sub-dividing classes to meet the requirement that has been taken on board by your Government? I think it's important to understand exactly how this is going to be implemented, so that governors and headteachers know that (a) the money will be coming to meet the commitment, but, secondly, they will be able to accommodate it within the existing school estates they have. Or will you be making additional capital money available for any building work that might be required?
Welsh: Felly, bydd arian newydd yn dod i'r gyllideb addysg i gyflawni'r ymrwymiad hwn. Rwy'n credu mai dyna'r pwynt roeddech yn ei wneud. Ond mae eich ymgynghorydd addysg, David Reynolds, wedi nodi efallai nad dyna'r defnydd gorau o arian i godi lefelau cyrhaeddiad addysg. Ond os ydych yn ysgol, yn bennaeth, ac yn gorff llywodraethol, er mwyn bodloni'r gofyniad hwn, a fyddai'n golygu y bydd rhaid i chi greu ystafelloedd dosbarth ychwanegol, cael athrawon newydd, neu a fydd yn golygu isrannu dosbarthiadau'n unig i fodloni'r gofyniad sydd wedi'i dderbyn gan eich Llywodraeth? Credaf ei bod yn bwysig deall yn union sut y gweithredir hyn, fel bod llywodraethwyr a phenaethiaid yn gwybod (a) y bydd yr arian yn dod er mwyn cyflawni'r ymrwymiad, ond yn ail, y byddant yn gallu ei gyflawni o fewn yr ystadau ysgol presennol sydd ganddynt. Neu a fyddwch yn darparu arian cyfalaf ychwanegol ar gyfer unrhyw waith adeiladu y gallai fod ei angen?
English: These are issues that are being examined as we seek to move the policy forward. One of the things that we are proud of is the fact that we have built so many new schools across Wales, that we've refurbished so many schools across Wales and that the twenty-first century schools programme will continue. Increasingly across Wales we see more and more children, and more and more teachers, who are being taught in facilities that are appropriate to the twenty-first century, after so many years in the 1980s and 1990s of disinvestment and underinvestment in our schools.
Welsh: Mae'r rhain yn faterion sy'n cael eu harchwilio wrth i ni geisio symud y polisi yn ei flaen. Un o'r pethau rydym yn ymfalchïo ynddynt yw'r ffaith ein bod wedi adeiladu cymaint o ysgolion newydd ledled Cymru, ein bod wedi adnewyddu cynifer o ysgolion ledled Cymru ac y bydd rhaglen ysgolion yr unfed ganrif ar hugain yn parhau. Yn gynyddol ledled Cymru, rydym yn gweld mwy a mwy o blant, a mwy a mwy o athrawon, yn cael eu dysgu mewn cyfleusterau sy'n briodol ar gyfer yr unfed ganrif ar hugain, ar ôl cymaint o flynyddoedd yn y 1980au a'r 1990au o ddadfuddsoddi a thanfuddsoddi yn ein hysgolion.
English: Well, I don't agree that it's been kicked into the long grass. There is a general recognition that there needs to be a solution to the problems around the Brynglas tunnels. The process in terms of the black route continues, but that needs a proper inquiry - that needs proper examination. I am keen that other options are examined as well, as part of that public process. I'm in favour of the transparency that that would provide. In terms of the Severn tolls, we don't control them. We think we should control them and, if we did control them, we'd abolish the tolls.
Welsh: Wel, nid wyf yn cytuno ei fod wedi'i roi i'r naill ochr. Ceir cydnabyddiaeth gyffredinol fod angen ateb i'r problemau sy'n ymwneud â thwnelau Bryn-glas. Mae'r broses o ran y llwybr du'n parhau, ond mae angen ymchwiliad priodol i hynny - mae angen ei archwilio'n briodol. Rwy'n awyddus i opsiynau eraill gael eu harchwilio hefyd fel rhan o'r broses gyhoeddus honno. Rwyf o blaid y tryloywder y byddai hynny'n ei ddarparu. O ran tollau'r Hafren, nid ni sy'n eu rheoli. Rydym yn credu mai ni ddylai eu rheoli a phe baem yn eu rheoli, byddem yn diddymu'r tollau.
English: I fully accept the second point that the First Minister made and he will certainly have the full support of my own party in attempting to get rid of this major constriction on economic development in south Wales. But, as regards the M4 project, my party went into the last election on the basis of supporting the blue route rather than the black route. Our view is that the black route would be better than no route and we don't want to find ourselves in a situation, such as we've had for many years now in relation to the expansion of Heathrow Airport, where there's endless talk and no action. So, it seems to me that the proposal for this further public inquiry imposition is likely to produce interminable delays so that problems will only get worse and worse and worse. So, the answer to the steel industry's problems is partly constricted by this difficulty as well.
Welsh: Rwy'n derbyn yr ail bwynt a wnaeth y Prif Weinidog a chaiff gefnogaeth lawn fy mhlaid, yn sicr, wrth geisio cael gwared ar y cyfyngiad mawr hwn ar ddatblygu economaidd yn ne Cymru. Ond o ran prosiect yr M4, aeth fy mhlaid i mewn i'r etholiad diwethaf ar sail cefnogi'r llwybr glas yn hytrach na'r llwybr du. Ein barn ni yw y byddai'r llwybr du yn well na dim llwybr, ac nid ydym am fod mewn sefyllfa, fel rydym wedi'i chael ers blynyddoedd lawer bellach mewn perthynas ag ehangu Maes Awyr Heathrow, lle ceir siarad diddiwedd a dim gweithredu. Felly, mae'n ymddangos i mi fod yr argymhelliad i orfodi ymchwiliad cyhoeddus pellach yn debygol o greu oedi diderfyn, fel na fydd y problemau ond yn gwaethygu fwyfwy. Felly, mae'r ateb i broblemau'r diwydiant dur wedi'i gyfyngu'n rhannol gan yr anhawster hwn hefyd.
English: No, this is a legal requirement; it's not something that we can escape without the threat of judicial review and nor would we want to escape it. It is part of the process of moving forward with a solution to the issue of the Brynglas tunnels. I don't think it affects the steel industry in any way, shape or form, but it is right to say that, for many businesses, and, indeed, when we've looked at bringing major events into Cardiff, the issue is raised of congestion in the Brynglas tunnels. The other issue, of course, is that if the tolls disappear on the Severn bridge, the natural brake on traffic that exists there would simply be piled onto the Brynglas tunnels, making the situation worse. So, there is no easy solution other than to look at ways to bypass those tunnels.
Welsh: Na, mae hwn yn ofyniad cyfreithiol; nid yw'n rhywbeth y gallwn ddianc rhagddo heb fygythiad o adolygiad barnwrol ac ni fyddem eisiau dianc rhagddo. Mae'n rhan o'r broses o symud ymlaen gydag ateb i broblem twnelau Bryn-glas. Nid wyf yn credu ei fod yn effeithio ar y diwydiant dur mewn unrhyw ffordd o fath yn y byd, ond mae'n iawn dweud, i lawer o fusnesau ac yn wir, pan edrychwyd ar ddod â digwyddiadau mawr i Gaerdydd, mae problem tagfeydd yn nhwnelau Bryn-glas yn codi. Y broblem arall, wrth gwrs, os yw'r tollau ar bont Hafren yn diflannu, yw y byddai'r brêc naturiol ar draffig sy'n bodoli yno yn pentyrru ar dwnelau Bryn-glas, gan wneud y sefyllfa'n waeth. Felly, nid oes ateb hawdd ar wahân i edrych ar ffyrdd o osgoi'r twneli hynny.
English: I fully accept the logic of that. I just want to say to the First Minister that we came to this place to be constructive in opposition and we want to play the kind of role that Plaid Cymru claims now to be playing in relation to the development of Government policy, and so I just want to say that in relation to the black route or the blue route, my party is prepared to enter into discussions and negotiations with the Government. As I said earlier on, we think that the black route is better than no route and so, if this is necessary to unblock the logjam, then we're prepared to play our part in it.
Welsh: Rwy'n derbyn rhesymeg hynny. Rwyf fi ond eisiau dweud wrth y Prif Weinidog ein bod wedi dod i'r lle hwn i fod yn adeiladol yn yr wrthblaid ac rydym am chwarae'r math o rôl y mae Plaid Cymru'n honni yn awr ei bod yn ei chwarae mewn perthynas â datblygu polisi Llywodraeth, ac felly rwyf eisiau dweud, o ran y llwybr du neu'r llwybr glas, fod fy mhlaid yn barod i gynnal trafodaethau gyda'r Llywodraeth. Fel y dywedais yn gynharach, rydym yn credu bod y llwybr du yn well na dim llwybr ac felly, os yw hwn yn angenrheidiol er mwyn dadflocio'r dagfa, yna rydym yn barod i chwarae ein rhan ynddo.
English: I hear what the leader of UKIP has said. It's important that the process now moves forward. It's important that the process is as transparent as possible. It's important that the Government obeys the law, which is why we have the process that we do. I've looked at this in some detail and the conclusion that I've drawn is that it's difficult to see an alternative to the black route. Others take a different view, and it's important then that the process that is followed is transparent and takes the appropriate amount of time in order for an inspector to report and give findings that are transparent for all to see.
Welsh: Rwy'n clywed yr hyn y mae arweinydd UKIP wedi'i ddweud. Mae'n bwysig fod y broses yn awr yn symud yn ei blaen. Mae'n bwysig fod y broses mor dryloyw â phosibl. Mae'n bwysig fod y Llywodraeth yn ufuddhau i'r gyfraith, a dyna pam y mae gennym y broses sydd gennym. Rwyf wedi edrych ar hyn yn eithaf manwl a'r casgliad rwyf wedi dod iddo yw ei bod yn anodd gweld dewis arall yn lle'r llwybr du. Mae gan eraill farn wahanol, ac mae'n bwysig felly fod y broses a ddilynir yn dryloyw ac yn cymryd yr amser priodol er mwyn i arolygydd adrodd a rhoi canfyddiadau sy'n dryloyw i bawb eu gweld.
English: Diolch, Lywydd. Well, it looks like you might be able to strike a deal with UKIP, First Minister, on the future of the black route. How very interesting. [Laughter.] Last night, there was a TV debate about the EU referendum, and the voter registration system crashed just before the deadline of midnight. Will you join with me and others calling for an extension to the online voter registration so that we can maximise the number of people who want to participate in this referendum on what will be one of the most important questions facing the future of our country?
Welsh: Diolch, Lywydd. Wel, mae'n edrych fel pe baech yn mynd i allu taro bargen gydag UKIP, Brif Weinidog, ar ddyfodol y llwybr du. Diddorol iawn. [Chwerthin.] Neithiwr, cafwyd dadl deledu ar refferendwm yr UE, a chwalodd y system cofrestru pleidleiswyr yn union cyn yr amser cau, sef hanner nos. A wnewch chi ymuno â mi ac eraill i alw am ymestyn yr amser i gofrestru pleidleiswyr ar-lein, er mwyn sicrhau bod cynifer o bobl â phosibl yn cael cymryd rhan yn y refferendwm ar yr hyn a fydd yn un o'r cwestiynau pwysicaf sy'n wynebu dyfodol ein gwlad?
English: Can I say that I entirely agree with what the leader of the opposition has said? It's not acceptable that people should be denied the right to vote because of a technological problem. I am in the process of writing to the Prime Minister about this, although it seems that, earlier on this afternoon, he gave an indication that the deadline would be extended. It's important now, of course, to make sure (a) that that happens, and (b) that we understand how that can happen.
Welsh: Rwy'n cytuno'n llwyr â'r hyn y mae arweinydd yr wrthblaid wedi'i ddweud. Nid yw'n dderbyniol gwrthod hawl pobl i bleidleisio oherwydd problem dechnolegol. Rwyf yn y broses o ysgrifennu at y Prif Weinidog ynglŷn â hyn, er ei bod yn ymddangos ei fod wedi dynodi, yn gynharach y prynhawn yma, y byddai'r amser cau yn cael ei ymestyn. Mae'n bwysig yn awr, wrth gwrs, gwneud yn siŵr (a) fod hynny'n digwydd, a (b) ein bod yn deall sut y gall hynny ddigwydd.
English: Thank you, First Minister. You'll recall how the former ASW workers from here in Cardiff lost their pensions when their company collapsed a few years ago. It was the existence of a 1980 EU directive that was found by my colleague Adam Price, when he was a Plaid Cymru MP, which forced the Government - at the time, it was a Labour Government - to create the financial assistance scheme and the pension protection fund. While that didn't go as far as we would have liked - it only guaranteed 90 per cent of the pension and it wasn't index linked - would you agree with me that, given the current question marks over the future of the steelworkers' pensions, without these vital protections from the European Union, many workers in Wales would today be worse off than they are now?
Welsh: Diolch yn fawr, Brif Weinidog. Fe fyddwch yn cofio sut y collodd cyn-weithwyr ASW yma yng Nghaerdydd eu pensiynau pan aeth eu cwmni i'r wal ychydig flynyddoedd yn ôl. Bodolaeth un o gyfarwyddebau'r UE yn 1980 y daeth fy nghyd-Aelod Adam Price o hyd iddi pan oedd yn AS Plaid Cymru, a orfododd y Llywodraeth - Llywodraeth Lafur oedd hi ar y pryd - i greu'r cynllun cymorth ariannol a'r gronfa diogelu pensiynau. Er nad aeth honno cyn belled ag y byddem wedi'i ddymuno - 90 y cant yn unig o'r pensiwn a warantai ac nid oedd yn fynegrifol - o ystyried y marciau cwestiwn presennol dros ddyfodol pensiynau'r gweithwyr dur, heb y mesurau diogelu hanfodol hyn gan yr Undeb Ewropeaidd, a fyddech yn cytuno y byddai llawer o weithwyr yng Nghymru heddiw yn waeth eu byd nag y maent yn awr?
English: Yes, that's correct. I think it was under article 8 of the convention that the action was taken, if I remember rightly, in court in 2007. And, yes, it is right to say that, as a result of the court's interpretation of European law, further protection was put in place for those pensioners. It is indeed an example of how the European Union, in this one way amongst many, has protected and enhanced the rights of workers in Wales.
Welsh: Byddwn, mae hynny'n gywir. Rwy'n credu mai o dan erthygl 8 y confensiwn y rhoddwyd y camau ar waith, os cofiaf yn iawn, yn y llys yn 2007. Ac ydi, mae'n gywir dweud, o ganlyniad i ddehongliad y llys o gyfraith Ewropeaidd, cafodd mesur diogelu pellach ei roi ar waith ar gyfer y pensiynwyr hynny. Mae'n wir yn enghraifft o'r modd y mae'r Undeb Ewropeaidd, yn y ffordd hon ymysg nifer o ffyrdd eraill, wedi diogelu a gwella hawliau gweithwyr yng Nghymru.
English: Diolch, First Minister. Now, a lot of the debate so far has been less about providing accurate information that people are able to make an informed choice upon, and more about scaremongering. Will you join me in condemning the dog-whistle politics from the far right that seeks to invoke racist imagery and exploit people's fears with statements that infer that a vote to remain within the European Union will increase the risk of women getting raped?
Welsh: Diolch, Brif Weinidog. Nawr, mae llawer o'r ddadl hyd yn hyn wedi ymwneud mwy â chodi bwganod nag â darparu gwybodaeth gywir i bobl allu dewis yn wybodus ar ei sail. A wnewch chi ymuno â mi i gondemnio gwleidyddiaeth 'chwiban y ci' y dde eithafol sy'n ceisio cymell delweddaeth hiliol ac ecsbloetio ofnau pobl gyda datganiadau sy'n awgrymu bod pleidlais i aros yn yr Undeb Ewropeaidd yn cynyddu'r risg i fenywod o gael eu treisio?