English: Diolch, Llywydd for bringing today's motion on behalf of the Assembly Commission. I also would like to give my thanks to the expert panel for producing its report, and the political reference group itself, which has been meeting over the past year. The PRG meetings were very interesting, so I'm told, although I must point out I only attended one myself, as a substitute. But the UKIP representatives listened carefully to the panel and what they had to say, and also to the response of the political parties. But I think it's less important, really, what the political parties think about these proposed changes, than what the public think about it. This is why UKIP supports the public consultation and is therefore happy to support today's motion. But we do feel that the consultation should act as a way of educating the Welsh electorate about these proposed changes, the biggest of which, we believe, is the proposed expansion of the Assembly. We think that this is such a major issue that the consultation should ultimately lead to a referendum, because no popular consent can be deemed to have been given unless we first have had such a referendum. Now, in terms of the other issues, votes at 16: we also have a national policy on that, and we do oppose extending the franchise to 16 and 17-year-olds. Equal representation of genders: we believe that should be up to the political parties themselves to decide. The problem with the consultation is how to get widespread involvement, and how to ensure that voices that are heard in it are not merely those of the usual suspects - that is, the stakeholders who are already fully supportive of the Assembly as an institution and would be quite happy with an enlarged Assembly. We have to ensure that the consultation is not rigged in any way. Now, the Llywydd has spoken of the need for consensus in this place, but also of the need for some measure of popular consent. We believe in UKIP that it would be unwise to proceed, particularly with the expansion of the Assembly, without securing that popular consent by means of a referendum.
Welsh: Diolch, Lywydd, am gyflwyno'r cynnig heddiw ar ran Comisiwn y Cynulliad. Hefyd, hoffwn ddiolch i'r panel arbenigol am gynhyrchu ei adroddiad, a'r grŵp cyfeirio gwleidyddol ei hun, sydd wedi bod yn cyfarfod dros y flwyddyn ddiwethaf. Roedd cyfarfodydd y grŵp cyfeirio gwleidyddol yn ddiddorol iawn, yn ôl yr hyn a ddywedwyd wrthyf, er bod yn rhaid imi nodi mai un yn unig a fynychais yn bersonol, a hynny fel dirprwy. Ond gwrandaowdd UKIP yn ofalus ar y panel a'r hyn a oedd ganddynt i'w ddweud, ac ar ymateb y pleidiau gwleidyddol hefyd. Ond rwy'n credu bod barn y pleidiau gwleidyddol am y newidiadau arfaethedig hyn yn llai pwysig mewn gwirionedd na barn y cyhoedd amdanynt. Dyna pam y mae UKIP yn cefnogi'r ymgynghoriad cyhoeddus ac felly'n hapus i gefnogi'r cynnig heddiw. Ond teimlwn y dylai'r ymgynghoriad weithredu fel ffordd o addysgu etholwyr Cymru am y newidiadau arfaethedig hyn, a chredwn mai'r mwyaf ohonynt yw'r cynllun arfaethedig i ehangu'r Cynulliad. Credwn fod hwn yn fater mor fawr fel y dylai'r ymgynghoriad arwain at refferendwm yn y pen draw, gan na ellir pennu fod unrhyw gydsyniad poblogaidd wedi'i roi heb inni gael refferendwm o'r fath yn gyntaf. Nawr, o ran y materion eraill, pleidlais yn 16 oed: mae gennym bolisi cenedlaethol ar hynny hefyd, ac rydym yn gwrthwynebu ymestyn yr etholfraint i rai 16 a 17 mlwydd oed. Cynrychiolaeth gyfartal o ran rhywedd: credwn y dylai hynny fod yn fater i'r pleidiau gwleidyddol eu hunain benderfynu yn ei gylch. Y broblem gyda'r ymgynghoriad yw sut i gael ymglymiad eang, a sut i sicrhau y caiff lleisiau eu clywed yn hynny ac nid yr hen wynebau'n unig - hynny yw, y rhanddeiliaid sydd eisoes yn gwbl gefnogol i'r Cynulliad fel sefydliad ac a fyddai'n ddigon bodlon gweld Cynulliad estynedig. Rhaid inni sicrhau nad yw'r ymgynghoriad wedi'i rigio mewn unrhyw ffordd. Nawr, mae'r Llywydd wedi siarad am yr angen am gonsensws yn y lle hwn, ond hefyd am yr angen am ryw fesur o gydsyniad poblogaidd. Yn UKIP, credwn y byddai'n annoeth bwrw ymlaen, yn enwedig gydag ehangu'r Cynulliad, heb sicrhau'r cydsyniad poblogaidd hwnnw drwy gyfrwng refferendwm.