techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: The Minister talks about steel being endlessly recyclable and the need to support your low-carbon aspirations, but doesn't that imply the use of arc furnaces, rather than the current production method with blast furnaces at Port Talbot? Isn't there an inevitable tension between decarbonising the electricity supply, including ways of preventing use of cheaper ways of producing electricity, albeit there have been some improvements? And there's a question as to whether the consumer or the taxpayer pays that higher price and what that proportion is, but isn't there that tension? And does Welsh Government support UK Government with its reported proposals to pay £500 million, or thereabouts, towards converting production to arc furnaces? Is that something that he supports, or does he prefer to stay with the blast furnaces, notwithstanding any carbon implications of that? And isn't it about time we recognised that the reason we're in this problem is, last summer, the European Commission vetoed the merger of Thyssenkrupp's European interests with Tata Steel, which would have allowed Dutch and Port Talbot plants to work together, and instead they're having to be separated in response to that European Commission decision?
Welsh: Mae'r Gweinidog yn sôn am y ffaith bod ailgylchu dur yn ddiddiwedd a'r angen i gefnogi eich dyheadau carbon isel, ond onid yw hynny'n awgrymu defnyddio ffwrneisi arc trydanol, yn hytrach na'r dull cynhyrchu presennol gyda ffwrneisi chwyth ym Mhort Talbot? Onid oes tensiwn anochel rhwng datgarboneiddio'r cyflenwad trydan, gan gynnwys dulliau o atal defnyddio ffyrdd rhatach o gynhyrchu trydan, er y bu rhai gwelliannau? Ac mae cwestiwn ynghylch a yw'r defnyddiwr neu'r trethdalwr yn talu'r pris mwy hwnnw a beth yw'r gyfran honno, ond onid oes y tensiwn hwnnw? Ac a yw Llywodraeth Cymru yn cefnogi Llywodraeth y DU gyda'r cynigion a gofnodwyd ganddi i dalu £500 miliwn, neu oddeutu hynny, tuag at newid y dull cynhyrchu i ddefnyddio ffwrneisi arc trydanol? A yw hynny'n rhywbeth y mae'n ei gefnogi, neu a yw'n well ganddo aros gyda'r ffwrneisi chwyth, er gwaethaf unrhyw oblygiadau i hynny o ran carbon? Ac onid yw'n bryd inni gydnabod mai'r rheswm pam mae'r broblem hon gyda ni yw oherwydd, yr haf diwethaf, i'r Comisiwn Ewropeaidd wahardd uno buddiannau Ewropeaidd Thyssenkrupp gyda Tata Steel, a fyddai wedi caniatáu i weithfeydd yr Iseldiroedd a Phort Talbot weithio gyda'i gilydd, ac yn hytrach mae'n rhaid eu gwahanu mewn ymateb i'r penderfyniad hwnnw gan y Comisiwn Ewropeaidd?
English: Well, on that final point - and can I thank Mark Reckless for his questions - on that final point, the merger would not have addressed the challenge that UK steel operations currently face. They would have remained, and those challenges can only be answered through collaboration with UK Government. In terms of the tension that exists, I would acknowledge fully that that tension is there, it is problematic, but the fact of the matter is that currently, at present, blast furnace generated steel is about the only steel that can be used in certain sectors, for example, in the automotive sector. And that is why Tata Steel in the UK provides steel to about a third of the demand of the automotive sector. Now, over time, new technology could be developed, refined and finessed to provide that grade of steel but, at the moment, it is simply not there. Now, I'm not going to be drawn on the type of technology that could be used in the future, whether it be based on hydrogen or electric arc furnace, a combination, whether there's a hybrid model that could be adopted. All I would say is that whatever transition takes place should happen over a period of time that secures the workforce, and secures all of the Tata Steel operations in Wales. And we will support, not just Tata, but the UK Government and the unions, in working together to that end goal.
Welsh: Wel, ynglŷn â'r sylw olaf yna - ac a gaf i ddiolch i Mark Reckless am ei gwestiynau - ynglŷn â'r sylw olaf yna, ni fyddai'r uno wedi mynd i'r afael â'r her y mae gweithrediadau dur y DU yn ei hwynebu ar hyn o bryd. Yr un fyddai'r heriau, a dim ond drwy gydweithio â Llywodraeth y DU y gellir ateb yr heriau hynny. O ran y tensiwn sy'n bodoli, rwy'n cydnabod yn llwyr fod y tensiwn hwnnw yn bodoli, mae hynny yn broblem, ond y gwir amdani yw ar hyn o bryd, dur a gynhyrchir mewn ffwrneisi chwyth yw'r unig ddur y gellir ei ddefnyddio bron iawn mewn rhai sectorau, er enghraifft, yn y sector modurol. A dyna pam mae Tata Steel yn y DU yn darparu tua thraean o'r dur y mae'r sector modurol yn galw amdano. Nawr, dros amser, gellid datblygu, mireinio a pherffeithio technoleg newydd i ddarparu'r radd honno o ddur ond, ar hyn o bryd, nid oes modd gwneud hynny. Nawr, nid wyf am gael fy nargyfeirio i drafod y math o dechnoleg y gellid ei defnyddio yn y dyfodol, pa un a fyddai hynny'n seiliedig ar ffwrneisi hydrogen neu ffwrneisi arc trydanol, cyfuniad, neu a oes model cyfun y gellid ei fabwysiadu. Y cwbl a ddywedaf yw y dylai'r trawsnewid hwnnw ddigwydd dros gyfnod o amser, sy'n diogelu'r gweithlu ac yn sicrhau holl weithrediadau Tata Steel yng Nghymru. A byddwn yn cefnogi, nid yn unig Tata, ond Llywodraeth y DU a'r undebau, i gydweithio tuag at y nod terfynol hwnnw.
English: Minister, amongst the strong areas in Wales in terms of steel tradition is Newport, of course, with Llanwern - excuse me - and Liberty Steel. We did have Orb, but, sadly, that's now gone, and there's a host of smaller players. So, I would like some reassurance today that that steel tradition and those steel sites will have a strong part in the future of steel in Wales and the UK. There are a lot of skills and experience in the area, currently employed and recently made redundant, that could be utilised. And, of course, Liberty Steel, for example, has some very clear ideas on green steel and how that might be taken forward, as well as some ideas on the energy aspects. You have already referred, Minister, to - if we are going to have a distinct Tata Steel operation in the UK - the need for some of the existing functions, such as research and development, procurement, sales and, indeed, some of the digital aspects, to be part of that distinct UK operation. Some of that has been concentrated in the Netherlands. Llanwern has hosted some of those functions. I'm just wondering if you could say a little bit about the role that Llanwern might play in hosting those functions again, and about some of the implications for training in the area, and the role that organisations like Coleg Gwent and the University of South Wales might play.
Welsh: Gweinidog, ymhlith yr ardaloedd cryf yng Nghymru o ran traddodiad dur y mae Casnewydd, wrth gwrs, a Llanwern - esgusodwch fi - a Liberty Steel. Roedd gennym ni Orb, ond, yn anffodus, mae hynny wedi diflannu erbyn hyn, ac mae llu o gwmnïau llai. Felly, hoffwn gael rhywfaint o sicrwydd heddiw y bydd gan y traddodiad dur hwnnw a'r safleoedd dur hynny ran gref yn nyfodol dur yng Nghymru a'r DU. Mae llawer o bobl fedrus a phrofiadol yn yr ardal, rhai a gyflogir ar hyn o bryd a rhai a ddiswyddwyd yn ddiweddar, y gellid eu defnyddio. Ac, wrth gwrs, mae gan Liberty Steel, er enghraifft, syniadau clir iawn am ddur gwyrdd a sut y gellid bwrw ymlaen â hynny, yn ogystal â rhai syniadau ar yr agweddau ar ynni. Rydych chi eisoes wedi cyfeirio, Gweinidog, - os bydd gennym ni waith Tata Steel ar wahân yn y DU - at yr angen am rai o'r swyddogaethau presennol, megis ymchwil a datblygu, caffael, gwerthu ac, yn wir, rai o'r agweddau digidol, i fod yn rhan o'r gweithredu unigryw hwnnw yn y DU. Mae rhywfaint o hynny wedi'i ganoli yn yr Iseldiroedd. Mae Llanwern wedi cynnal rhai o'r swyddogaethau hynny. Tybed a allech chi ddweud ychydig am y rhan y gallai fod i Lanwern wrth gynnal y swyddogaethau hynny eto, ac am rai o'r goblygiadau i hyfforddiant yn yr ardal, ac am y swyddogaeth y gallai fod i sefydliadau fel Coleg Gwent a Phrifysgol De Cymru.
English: Can I thank John Griffiths for his questions and also recognise the incredible interest that he has shown in steel-making facilities in the Newport area and the wider region over many, many years? He is a great supporter of the sector. Llanwern employs currently around 960 highly skilled individuals, providing steel for the automotive sector and, therefore, relying clearly on Port Talbot. Tata were at pains - they were at pains - to express their determination to secure UK operations when I spoke with them on Friday. We now look to see those functions that John Griffiths and others have identified to be re-established, or to be returned, back to Wales. We may well see a return of those jobs here from the Netherlands. If not, then I would expect new capabilities to be established here in Wales. I don't think that it would be for me to speculate over exactly which functions might be based in which of the steel facilities. But, I would imagine that, given the prominent role that the Llanwern site plays in terms of the automotive sector, there may be an opportunity there to develop some of the sales functions. Obviously, we will be working with Tata to look at how we can support the re-establishment of those facilities and capabilities here in Wales. We want to capture as many job opportunities as possible. But, as I have said, we will look very, very soon at those functions, once Tata begin the process of re-establishing them or returning them here to Wales, and we will support them in any way that we can.
Welsh: A gaf i ddiolch i John Griffiths am ei gwestiynau a chydnabod hefyd y diddordeb anhygoel y mae wedi'i ddangos mewn cyfleusterau cynhyrchu dur yn ardal Casnewydd a'r rhanbarth ehangach dros flynyddoedd lawer? Mae'n gefnogwr mawr i'r sector. Ar hyn o bryd mae Llanwern yn cyflogi tua 960 o bobl fedrus iawn, gan ddarparu dur ar gyfer y sector modurol ac, felly, yn dibynnu'n glir ar Bort Talbot. Roedd Tata yn eiddgar iawn - roedden nhw yn eiddgar iawn - i fynegi eu penderfyniad i sicrhau dyfodol eu gweithfeydd yn y DU pan siaradais â nhw ddydd Gwener. Ceisiwn nawr weld y swyddogaethau hynny y mae John Griffiths ac eraill wedi nodi yn cael eu hail-sefydlu yng Nghymru neu eu dychwelyd yma. Mae'n ddigon posib y gwelwn ni ddychwelyd y swyddi hynny yma o'r Iseldiroedd. Os na, yna byddwn yn disgwyl i alluoedd newydd gael eu sefydlu yma yng Nghymru. Nid wyf yn credu mai mater i mi fyddai dyfalu pa swyddogaethau'n union a allai fod wedi'u lleoli ym mha rai o'r cyfleusterau dur. Ond, byddwn yn dychmygu, o ystyried swyddogaeth flaenllaw Llanwern o ran y sector modurol, y gallai fod cyfle yno i ddatblygu rhai o'r swyddogaethau gwerthu. Yn amlwg, byddwn yn gweithio gyda Tata i ystyried sut y gallwn ni gefnogi'r gwaith o sefydlu'r cyfleusterau a'r galluoedd hynny yma yng Nghymru. Rydym ni eisiau sicrhau cynifer o gyfleoedd gwaith â phosib. Ond, fel yr wyf wedi dweud, byddwn yn edrych yn fuan iawn ar y swyddogaethau hynny, pan fydd Tata yn dechrau'r broses o'u hail sefydlu neu eu dychwelyd yma i Gymru, a byddwn yn eu cefnogi mewn unrhyw ffordd y gallwn ni.
English: Item 4 on the agenda this afternoon is a statement by the Deputy Minister for Economy and Transport on 'Llwybr Newydd - a new Wales transport strategy'. I call on the Deputy Minister, Lee Waters.
Welsh: Eitem 4 ar yr agenda y prynhawn yma yw datganiad gan Ddirprwy Weinidog yr Economi a Thrafnidiaeth ynglŷn â 'Llwybr Newydd - strategaeth drafnidiaeth newydd i Gymru'. Galwaf ar y Dirprwy Weinidog, Lee Waters.
English: I haven't had time to read the document in full, but can the Deputy Minister give us an update in terms of the Government's intentions in terms of reopening the rail line between Carmarthen and Aberystwyth, and then extending along west Wales to Caernarfon and Bangor? Can you also give us some idea as to your vision on villages? Alun Davies mentioned towns, but I'm particularly thinking of villages in rural areas, particularly in terms of cycle paths, where it isn't possible to use the roads - I know that living in the Towy valley. But there are exciting plans to create a cycle route between Carmarthen and Llandeilo. Does the Government support that? Four years ago, the Government had pledged to publish a strategy for a metro for Swansea bay and the western Valleys, including the Amman and Gwendraeth valleys. Can you give us an update on that? And finally, are you still committed to delivering another pledge in terms of creating the Llandeilo bypass, where air pollution and the latest evidence on the impact of that, for example, on intellectual abilities, is causing great concern to people, and parents particularly, in the area?
Welsh: [ Anghlywadwy. ] - darllen y ddogfen yn llawn, ond ydy'r Dirprwy Weinidog yn gallu ein diweddaru ni o ran bwriadau'r Llywodraeth i ailagor y rheilffordd rhwng Caerfyrddin ac Aberystwyth, ac ymestyn ymlaen ar hyd y gorllewin, wrth gwrs, i Gaernarfon a Bangor? Ydych chi hefyd yn gallu rhoi syniad i ni ynglŷn â'ch gweledigaeth chi ar gyfer pentrefi? Roedd Alun Davies wedi sôn am drefi, ond yn arbennig pentrefi mewn ardaloedd gwledig, er enghraifft o ran llwybrau seiclo, lle dyw hi ddim yn bosibl seiclo ar yr heol - rydw i'n gwybod hynny yn byw yn nyffryn Tywi. Ond mae yna gynlluniau cyffrous i greu llwybr rhwng Caerfyrddin a Llandeilo. Ydy'r Llywodraeth yn cefnogi hynny? Pedair blynedd yn ôl, roedd y Llywodraeth wedi addo cyhoeddi strategaeth ar gyfer metro i fae Abertawe a Chymoedd y gorllewin, gan gynnwys dyffryn Aman a chwm Gwendraeth. Ydych chi'n gallu ein diweddaru ni ynglŷn â hynny? Ac yn olaf, ydych chi hefyd yn dal yn ymrwymo i ddelifro addewid arall o ran creu ffordd osgoi yn Llandeilo, lle mae llygredd aer a'r dystiolaeth ddiweddaraf ynglŷn ag effaith hynny, er enghraifft, ar alluoedd ymenyddol, yn peri llawer iawn o bryder i rieni yn yr ardal?
English: Thank you very much for the questions.
Welsh: Diolch yn fawr am y cwestiynau.
English: Thank you to Dawn for her question, and I must pay tribute to her as a member of the Valleys taskforce and the chair of the transport subgroup that's been leading the work on the Fflecsi demand-responsive scheme. And as I say, we are trialling it in four or five different areas at the moment and the results are very encouraging. And particularly in Newport, we think there is an early opportunity to try and ramp that up at scale to try and learn lessons to see whether or not it lives up to its early potential. So, certainly, it is our intent, as part of this strategy, Dawn, that schemes like the Fflecsi bus offer a real alternative to car use for everyday journeys in rural and urban areas. It's, as the title suggests, flexy. She's entirely right, of course, that we're putting significant investment into the Heads of the Valleys road, and one of the things we now need to make sure is that we maximise the return on investment for that and we use it as a lever for economic development across the Heads of the Valleys, and that's something the Valleys taskforce is continuing to look at.
Welsh: Diolch i Dawn am ei chwestiwn, ac mae'n rhaid imi dalu teyrnged iddi fel aelod o dasglu'r Cymoedd a chadeirydd yr is-grŵp trafnidiaeth sydd wedi bod yn arwain y gwaith ar y cynllun Fflecsi ar alw. Ac fel y dywedais, mae'r cynllun ar brawf gennym ni mewn pedwar neu bum ardal wahanol ar hyn o bryd ac mae'r canlyniadau'n galonogol iawn. Ac yn enwedig yng Nghasnewydd, credwn fod cyfle cynnar i geisio cynyddu hynny ar raddfa fawr i geisio dysgu gwersi i weld a yw'n cyflawni ei botensial cynnar ai peidio. Felly, yn sicr, ein bwriad ni, yn rhan o'r strategaeth hon, Dawn, yw bod cynlluniau fel y bws Fflecsi yn cynnig dewis amgen gwirioneddol i ddefnyddio ceir ar gyfer teithiau bob dydd mewn ardaloedd gwledig a threfol. Mae'n hyblyg, fel yr awgryma'r teitl. Mae hi'n llygad ei lle, wrth gwrs, ein bod yn buddsoddi'n sylweddol yn ffordd Blaenau'r Cymoedd, ac un o'r pethau y mae angen i ni ei wneud nawr yw ein bod yn sicrhau'r elw mwyaf posibl ar fuddsoddiad ar gyfer hynny a'n bod yn ei ddefnyddio fel sbardun ar gyfer datblygu economaidd ar draws Blaenau'r Cymoedd, ac mae hynny'n rhywbeth y mae tasglu'r Cymoedd yn parhau i'w ystyried.
English: Can you just wind up as well, please? Thank you.
Welsh: A wnewch chi ddirwyn i ben hefyd, os gwelwch yn dda? Diolch.
English: - that we are going to have the consultation. That is that, in consideration of congestion charging, we have to look at where transport is coming from, and it mustn't be seen as a tax on the Valleys, and I know that that is very much in the Minister's mind. The very final point is: will the Government be campaigning for the revocation of section 25, now, of the Railways Act, so that the issue of public ownership of our transport system isn't one that just has to revert back to old, defunct, out-of-date legislation?
Welsh: - ein bod yn mynd i gael yr ymgynghoriad. Hynny yw, wrth ystyried codi tâl am dagfeydd, bod yn rhaid inni ystyried o ble y daw'r drafnidiaeth, ac ni ddylid ei weld fel treth ar y Cymoedd, a gwn fod hynny ar feddwl y Gweinidog i raddau helaeth iawn. Y pwynt olaf un yw: a fydd y Llywodraeth nawr yn ymgyrchu dros ddirymu adran 25 o'r Ddeddf Rheilffyrdd, fel nad yw mater perchnogaeth gyhoeddus ar ein system drafnidiaeth yn un sydd dim ond yn mynd i ddychwelyd i hen ddeddfwriaeth, ddi-rym sydd wedi dyddio?
English: Hello.
Welsh: Helo.
English: Yes, we can hear you. That's fine.
Welsh: Gallwn, gallwn eich clywed chi. Mae hynny'n iawn.
English: Item 5 on the agenda this afternoon is a statement by the Minister for Finance and Trefnydd on the mutual investment model, and I call on the Minister for Finance and Trefnydd, Rebecca Evans.
Welsh: Datganiad gan y Gweinidog Cyllid a'r Trefnydd ar y model buddsoddi cydfuddiannol yw eitem 5 ar yr agenda y prynhawn yma, a galwaf ar y Gweinidog Cyllid a'r Trefnydd, Rebecca Evans.
English: Can I also thank the Minister for her statement? Can I just explain to Rhun ap Iorwerth that borrowing rates are low in Britain, they're not low in the rest of the world? In Armenia, it's over 6 per cent; in Egypt, it's over 10 per cent; in Argentina, it's over 30 per cent. So, although we have low interest rates, it's not low all over the world, because the British economy is considered to be quite stable. Can I start off by saying I'm sceptical of the mutual investment model, especially its revenue cost down the line? I have some general comments on MIM. To quote from a private briefing, the only difference financially between MIM and PFI is there's no facilities management portion of the contract. Companies will borrow at best at 1.5 per cent to 2 per cent above the base rate. Some will borrow at 5 per cent or more above base rate. They will also add a profit, I would suggest, of 5 per cent or 10 per cent of the minimum required. This is adding cost. While the aim is to pass risk onto the private sector, what will happen is that a single-purpose minimum investment company will be formed, and, if there is a problem with the contract, it will liquidate it and the expenditure incurred for the work done will be claimed by the liquidator. The community benefits are factored into the cost. We're actually paying for them - or the Welsh Government are paying for them. The question I've got is: when will the Wales Audit Office be able to look at these contracts and report back?
Welsh: A gaf i ddiolch hefyd i'r Gweinidog am ei datganiad? A gaf i egluro i Rhun ap Iorwerth fod cyfraddau benthyca yn isel ym Mhrydain, dydyn nhw ddim yn isel yng ngweddill y byd? Yn Armenia, mae dros 6 y cant; yn yr Aifft, mae dros 10 y cant; yn yr Ariannin, mae dros 30 y cant. Felly, er bod gennym ni gyfraddau llog isel, nid yw'n isel ar draws y byd, oherwydd ystyrir bod economi Prydain yn eithaf sefydlog. A gaf i ddechrau drwy ddweud fy mod yn amheus o'r model buddsoddi cydfuddiannol, yn enwedig ei gost refeniw yn nes ymlaen? Mae gennyf rai sylwadau cyffredinol am y model buddsoddi cydfuddiannol. I ddyfynnu o friff preifat, yr unig wahaniaeth yn ariannol rhwng model buddsoddi cydfuddiannol a menter cyllid preifat yw nad oes cyfran rheoli cyfleusterau i'r contract. Bydd cwmnïau'n benthyca ar 1.5 y cant i 2 y cant yn uwch na'r gyfradd sylfaenol ar y gorau. Bydd rhai'n benthyca ar 5 y cant neu fwy uwchben y gyfradd sylfaenol. Byddant hefyd yn ychwanegu elw, byddwn yn awgrymu, o 5 y cant neu 10 y cant o'r isafswm gofynnol. Mae hyn yn ychwanegu cost. Er mai'r nod yw trosglwyddo risg i'r sector preifat, yr hyn a fydd yn digwydd yw y bydd isafswm cwmni buddsoddi un pwrpas yn cael ei ffurfio, ac, os oes problem gyda'r contract, bydd yn ei ddiddymu a bydd y gwariant a ysgwyddir ar gyfer y gwaith a wnaed yn cael ei hawlio gan y diddymwr. Mae'r manteision cymunedol yn cael eu cynnwys yn y gost. Rydym yn talu amdanyn nhw mewn gwirionedd - neu mae Llywodraeth Cymru yn talu amdanyn nhw. Y cwestiwn sydd gennyf i yw: pryd y bydd Swyddfa Archwilio Cymru yn cael edrych ar y contractau hyn ac adrodd yn ôl?
English: Item 6 on the agenda this afternoon is a statement by the Deputy Minister and Chief Whip on marking Interfaith Week, and I call on the Deputy Minister and the Chief Whip, Jane Hutt. Jane.
Welsh: Datganiad gan y Dirprwy Weinidog a'r Prif Chwip ynglŷn â nodi Wythnos Rhyngffydd yw eitem 6 ar yr agenda y prynhawn yma, a galwaf ar y Dirprwy Weinidog a'r Prif Chwip, Jane Hutt. Jane.
English: Diolch, Dirprwy Lywydd. Interfaith Week celebrates the contribution people of faith across this country have made to their communities. It's hard to imagine when than in the recent history of the COVID-19 pandemic this contribution has been more necessary or more appreciated by so many, and it is at times like this, times of adversity, that care and compassion in people and communities of faith and no faith shine through. It's no surprise that a great many of those who have come forward have been from our faith communities. In Wales, we have a unique opportunity to bring our faiths together in the interfaith council, which co-exists alongside our interfaith forum, which has played a vital role in the collective response to the pandemic.
Welsh: Diolch, Dirprwy Lywydd. Mae Wythnos Rhyngffydd yn dathlu'r cyfraniad y mae pobl â ffydd ledled y wlad hon wedi'i wneud i'w cymunedau. Mae'n anodd dychmygu cyfnod heblaw cyfnod diweddar y pandemig COVID-19 pryd y mae'r cyfraniad hwn wedi bod yn fwy angenrheidiol neu wedi'i werthfawrogi'n fwy gan gymaint o bobl, ac ar adegau fel hyn, adegau o drallod, mae gofal a thosturi pobl a chymunedau ffydd a rhai heb ffydd yn disgleirio. Nid yw'n syndod bod llawer iawn o'r rhai a ddaeth i'r amlwg wedi dod o'n cymunedau ffydd. Yng Nghymru, mae gennym ni gyfle unigryw i ddod â'n crefyddau at ei gilydd yn y cyngor rhyngffydd, sy'n cydfodoli ochr yn ochr â'n fforwm rhyngffydd, sydd wedi chwarae rhan hanfodol yn yr ymateb ar y cyd i'r pandemig.