English: Diolch i chi, Llywydd. These issues have now been fully aired, but one fact remains: this momentous change in the franchise has not been fully scrutinised. In fact, it's not received any primary legislative scrutiny at the appropriate stages, when committees are able to look at the principle, call witnesses, ask for an explanation of how these changes may be applied in practice. There are all sorts of issues involved in moving away from, at the moment, the principle of some basis on citizenship being recognised. That is, at the minute, how we permit Irish citizens, European citizens and citizens of the Commonwealth to vote. We've not been able to examine anything like how long would they have to reside, if they have the right to reside. What happens when very rich people who have settled here, bringing large sums of money, then want to campaign and stand as candidates? Now, there are all sorts of things happening out there in the world that are difficult to anticipate. Do people who have retained a citizenship of another country then have the right to vote in the equivalent level elections in that country whilst also voting in this country? We abolished double voting in local government, I think, in the mid 1940s, if I recall. Now, these are fundamental issues. They may not be substantial enough to stop progress on this matter. I mean, I don't know the answers to those questions I've just raised. But the problem is that none of us have had the opportunity to put them or have them appropriately examined. And if you really thought this was a profound principle, you would do it in your own legislation in the full sight of Assembly Members. You are not doing that. This is slipshod or worse. You should know better.
Welsh: Diolch i chi, Lywydd. Mae'r materion hyn wedi'u gwyntyllu'n llawn bellach, ond erys un ffaith: nid yw'r newid pwysig hwn yn yr etholfraint wedi'i graffu'n llawn. Mewn gwirionedd, ni wnaethpwyd unrhyw graffu deddfwriaethol sylfaenol ar y camau priodol, pan all pwyllgorau edrych ar yr egwyddor, galw tystion, gofyn am esboniad ynglŷn â sut y gellir cymhwyso'r newidiadau hyn yn ymarferol. Mae pob math o broblemau'n codi ar hyn o bryd wrth symud oddi wrth yr egwyddor o gydnabod rhyw sail o ddinasyddiaeth. Ar y funud, dyna sut rydym yn caniatáu i ddinasyddion Gwyddelig, dinasyddion Ewropeaidd a dinasyddion y Gymanwlad bleidleisio. Nid ydym wedi gallu archwilio unrhyw beth tebyg i ba mor hir y byddai'n rhaid iddynt breswylio, os oes hawl ganddynt i breswylio. Beth sy'n digwydd pan fydd pobl gyfoethog iawn sydd wedi ymgartrefu yma, gan ddod â symiau mawr o arian i mewn, eisiau ymgyrchu wedyn a sefyll fel ymgeiswyr. Nawr, mae pob math o bethau'n digwydd yn y byd sy'n anodd eu rhagweld. A oes gan bobl sydd wedi cadw dinasyddiaeth gwlad arall hawl i bleidleisio yn yr etholiadau ar lefel gyfatebol yn y wlad honno tra'u bod hefyd yn pleidleisio yn y wlad hon? Fe wnaethom ddileu pleidleisio dwbl mewn llywodraeth leol yng nghanol y 1940au, rwy'n meddwl, os cofiaf yn iawn. Nawr, mae'r rhain yn faterion sylfaenol. Efallai na fyddant yn ddigon sylweddol i atal cynnydd ar y mater hwn. Hynny yw, nid wyf yn gwybod yr atebion i'r cwestiynau rwyf newydd eu gofyn. Ond y broblem yw nad oes neb ohonom wedi cael cyfle i'w gofyn na'u cael wedi'u harchwilio'n briodol. Ac os oeddech chi o ddifrif yn meddwl bod hon yn egwyddor bwysig, byddech yn ei wneud yn eich deddfwriaeth eich hun yng ngolwg Aelodau'r Cynulliad. Nid ydych yn gwneud hynny. Mae hyn yn ddiofal neu'n waeth. Fe ddylech chi wybod yn well.