techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Llywydd, I recognise the dilemma that Peter Fox points to. I want to, as he did, pay tribute to the fantastic work that voluntary organisations and the third sector carry out here in Wales. And it's not a surprise to hear that many of those organisations, where there has been some extra funding available, want to put that into expanding the services that they provide, given the significance of those actions in local communities. And working in the third sector should be properly rewarded; it shouldn't be that people feel because they're working in that sector that they themselves should not receive adequate remuneration. I'll make sure that we raise the point that the Member has made in the different forums that we have. I'm pleased to say, Llywydd, that the Cabinet committee on the cost of living that met every week in the autumn term had representation from the third sector on that committee - the Wales Council for Voluntary Action, the Child Poverty Action Group, Citizens Advice. We heard from them all over that period. So, the third sector has a voice right in the heart of the Welsh Government. But the pressures on the sector are absolutely real. Yesterday's announcement by the UK Government of the reduction in support for the third sector in energy costs will mean that there will be even further dilemmas for the sector to bear, and the Welsh Government cannot be the answer to every dilemma that every part of Welsh society faces.
Welsh: Llywydd, rwy'n cydnabod y ddilema y mae Peter Fox yn cyfeirio ato. Rwyf i'n dymuno, fel y gwnaeth ef, dalu teyrnged i'r gwaith gwych y mae mudiadau gwirfoddol a'r trydydd sector yn ei wneud yma yng Nghymru. Ac nid yw'n syndod clywed bod llawer o'r sefydliadau hynny, pan oedd rhywfaint o gyllid ychwanegol ar gael, eisiau rhoi hwnnw i ehangu'r gwasanaethau y maen nhw'n eu darparu, o ystyried arwyddocâd y camau hynny mewn cymunedau lleol. A dylai gweithio yn y trydydd sector gael ei wobrwyo'n iawn; ni ddylai pobl deimlo, oherwydd eu bod yn gweithio yn y sector hwnnw na ddylen nhw gael taliadau digonol eu hunain. Byddaf yn gwneud yn siŵr ein bod yn codi'r pwynt y mae'r Aelod wedi'i wneud yn y gwahanol fforymau sydd gennym. Rwy'n falch o ddweud, Llywydd, bod pwyllgor y Cabinet ar gostau byw a oedd yn cwrdd bob wythnos yn nhymor yr hydref wedi cael cynrychiolaeth o'r trydydd sector ar y pwyllgor hwnnw - Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru, y Grŵp Gweithredu ar Dlodi Plant, Cyngor ar Bopeth. Clywsom ganddyn nhw i gyd dros y cyfnod hwnnw. Felly, mae gan y trydydd sector lais yng nghanol Llywodraeth Cymru. Ond mae'r pwysau ar y sector yn sicr yn real. Bydd cyhoeddiad ddoe gan Lywodraeth y DU am y gostyngiad yn y gefnogaeth i'r trydydd sector mewn costau ynni yn golygu y bydd mwy o ddilema yn wynebu'r sector, ac ni all Llywodraeth Cymru fod yr ateb i bob dilema y mae pob rhan o gymdeithas Cymru yn ei wynebu.
English: First Minister, credit unions have a vital role to play in supporting people in our communities, a role that is of course all the more critical during the cost-of-living crisis. At the last meeting of the cross-party group on co-operatives and mutuals, we had a presentation on how credit unions have come together to develop their Moneyworks Wales scheme, aimed at helping employers to help their staff. I know Welsh Government is doing lots to support credit unions, as highlighted just last week, but how can it make sure that employers are aware of this initiative and encourage them to participate?
Welsh: Prif Weinidog, mae gan undebau credyd ran hanfodol i'w chwarae wrth gefnogi pobl yn ein cymunedau, rhan sydd wrth gwrs yn fwy allweddol yn ystod yr argyfwng costau byw. Yng nghyfarfod olaf y grŵp trawsbleidiol ar fentrau cydweithredol a chydfuddiannol, cawsom gyflwyniad ynglŷn â sut mae undebau credyd wedi dod at ei gilydd i ddatblygu eu cynllun Moneyworks Wales, gyda'r nod o helpu cyflogwyr i helpu eu staff. Rwy'n gwybod bod Llywodraeth Cymru yn gwneud llawer i gefnogi undebau credyd, fel yr amlygwyd dim ond yr wythnos diwethaf, ond sut mae'n gallu sicrhau bod cyflogwyr yn ymwybodol o'r fenter hon a'u hannog nhw i gymryd rhan?
English: I thank Vikki Howells for that, Llywydd. It was very good last week to have an opportunity there, with three other ministerial colleagues, to highlight the work of the Cardiff and Vale credit union. There were other colleagues, I know, out on the same day drawing attention to the services that credit unions are now able to provide, and we know that, whenever credit unions find themselves in the news, or with additional publicity, then more members come forward to join. The Welsh Government provided support to the sector in the run-up to Christmas to make sure that its services were as well advertised as possible. And early results from that campaign suggest that 7,000 additional members were made for the credit union movement in the run-up to Christmas. So, looking around, Llywydd, I see three other Members who were members of the first-ever employer credit union in Wales, when South Glamorgan County Council established a credit union that worked through payroll deduction. And that's exactly the system that Vikki Howells is pointing to - the Moneyworks Wales campaign is a campaign to encourage employers across Wales to offer payroll deduction facilities to their employees, so that they can join credit unions in that way. I'm pleased to say that, as one of 13 different credit union projects, the Welsh Government will fund Moneyworks from April of this year so that they can go on encouraging as many employers as possible, in as many communities as possible, to make that way of becoming a member of a credit union available to people who work for them.
Welsh: Diolch i Vikki Howells am hynna, Llywydd. Roedd yn dda iawn yr wythnos diwethaf cael cyfle yno, gyda thri chyd-Weinidog arall, i dynnu sylw at waith undeb credyd Caerdydd a'r Fro. Roedd cyd-Aelodau eraill, fe wn i, allan ar yr un diwrnod yn tynnu sylw at y gwasanaethau y mae undebau credyd bellach yn gallu eu darparu, ac rydym yn gwybod, pryd bynnag y bydd undebau credyd yn y newyddion, neu'n cael cyhoeddusrwydd ychwanegol, yna mae mwy o aelodau'n dod ymlaen i ymuno. Rhoddodd Llywodraeth Cymru gefnogaeth i'r sector yn y cyfnod cyn y Nadolig i wneud yn siŵr bod ei wasanaethau yn cael eu hysbysebu cystal â phosib. Ac mae canlyniadau cynnar yr ymgyrch honno'n awgrymu y cafwyd 7,000 o aelodau ychwanegol ar gyfer y mudiad undeb credyd yn y cyfnod cyn y Nadolig. O edrych o gwmpas, Llywydd, gwelaf dri Aelod arall a oedd yn aelodau o'r undeb credyd cyflogwyr cyntaf erioed yng Nghymru, pan sefydlodd Cyngor Sir De Morgannwg undeb credyd a oedd yn gweithio trwy ddidyniad o'r gyflogres. A dyna'r union system y mae Vikki Howells yn cyfeirio ati - mae'r ymgyrch Moneyworks Wales yn ymgyrch i annog cyflogwyr ledled Cymru i gynnig cyfleusterau didyniad o'r gyflogres i'w gweithwyr, fel y gallant ymuno ag undebau credyd yn y ffordd honno. Rwy'n falch o ddweud, fel un o 13 prosiect gwahanol undeb credyd, y bydd Llywodraeth Cymru'n ariannu Moneyworks o fis Ebrill eleni fel y gallant fynd ymlaen i annog cymaint o gyflogwyr â phosibl, mewn cymaint o gymunedau â phosibl, i sicrhau bod y ffordd honno o ddod yn aelod o undeb credyd ar gael i bobl sy'n gweithio iddyn nhw.
English: Good afternoon to Dr Hussain. Llywydd, in the six months following publication of the planned care recovery programme, long waits in the Welsh NHS have fallen by 23 per cent. That is the result of significant additional investment, expanded facilities, service reform and, most of all, the enormous effort of NHS staff themselves.
Welsh: Prynhawn da Dr Hussain. Llywydd, yn y chwe mis ar ôl cyhoeddi'r rhaglen adfer ar gyfer gofal a gynlluniwyd, mae arosiadau hir yn GIG Cymru wedi gostwng 23 y cant. Mae hynny o ganlyniad i fuddsoddiad ychwanegol sylweddol, cyfleusterau estynedig, diwygio gwasanaethau ac, yn bennaf oll, ymdrech enfawr staff y GIG eu hunain.
English: Thank you very much, First Minister. Of course, we all acknowledge the tremendous stress our NHS is currently under, but multi-year waits have been around since well before the pandemic, especially in orthopaedics. One of my constituents has been waiting for a total knee replacement since 2019. He has been waiting in agony for three and a half years, and all the local health board can tell me is that the waiting list is over four years' long and that the patient should see his GP to manage the pain. First Minister, do you agree with me that it is totally unacceptable that patients should wait that long, or that secondary care should be placing these additional burdens on an already over-stretched primary care sector? I remember raising similar questions during my first term in the Senedd, and yet, here we are nearly a decade later having the same old discussion about orthopaedics. First Minister, when will Welsh patients finally get the service they deserve?
Welsh: Diolch yn fawr Prif Weinidog. Wrth gwrs, rydym i gyd yn cydnabod y straen aruthrol sydd ar ein GIG ar hyn o bryd, ond mae arosiadau aml-flwyddyn wedi bod o gwmpas ers ymhell cyn y pandemig, yn enwedig mewn orthopedeg. Mae un o fy etholwyr wedi bod yn aros am ben-glin newydd ers 2019. Mae wedi bod yn aros mewn poen dros dair blynedd a hanner, a'r cwbl y mae'r bwrdd iechyd lleol yn ei ddweud wrthyf i yw bod y rhestr aros dros bedair blynedd o hyd ac y dylai'r claf weld ei feddyg teulu er mwyn rheoli'r boen. Prif Weinidog, a ydych chi'n cytuno â mi ei bod yn gwbl annerbyniol i gleifion orfod aros mor hir â hynny, neu fod gofal eilaidd yn rhoi'r beichiau ychwanegol hyn ar sector gofal sylfaenol sydd eisoes wedi'i or-ymestyn? Rwy'n cofio codi cwestiynau tebyg yn ystod fy nhymor cyntaf yn y Senedd, ac eto, dyma ni bron i ddegawd yn ddiweddarach yn cael yr un hen drafodaeth am orthopedeg. Prif Weinidog, pryd fydd cleifion Cymru yn cael y gwasanaeth y maen nhw'n ei haeddu o'r diwedd?
English: Llywydd, I don't accept the general picture that the Member paints, of this being a condition that has always been a problem in the Welsh NHS. Waiting times in the Welsh NHS had been falling for four and five years in a row up until March of 2019 and beyond. It is the impact of the pandemic that has built up those lengthy waiting lists, in every part of the United Kingdom. As I said in my original answer, long waits, the longest waits in the Welsh NHS, fell by 23 per cent between the end of March and the end of October of last year, and that includes gains in orthopaedics, which is one of the most difficult specialities to see a way of resolving the backlog and increasing activity, because of the impact that COVID continues to have, in the way that operating theatres and other procedures are carried out in the Welsh NHS. Of course we want to see those waits brought down further, and, while people are waiting, I think there is a role for primary care clinicians in helping people to manage their conditions in the best way possible. In Swansea Bay particularly, the Member will be aware that the health board is intending to concentrate planned orthopaedic care in the Neath Port Talbot Hospital, freeing up capacity at Morriston, retaining 10 beds in Morriston for the most complex cases, and, in doing so, to have dedicated beds that will allow even more procedures to be resumed as fast as possible.
Welsh: Llywydd, nid wyf yn derbyn y darlun cyffredinol y mae'r Aelod yn ei bortreadu, sef bod hwn yn gyflwr sydd wastad wedi bod yn broblem yn GIG Cymru. Roedd amseroedd aros yn GIG Cymru wedi bod yn gostwng dros bedair a phum mlynedd yn olynol hyd at fis Mawrth 2019 a thu hwnt. Effaith y pandemig sydd wedi creu'r rhestrau aros hir hynny, ym mhob rhan o'r Deyrnas Unedig. Fel y dywedais yn fy ateb gwreiddiol, mae'r arosiadau hiraf, sef yr arosiadau hiraf yn y GIG yng Nghymru, wedi gostwng 23 y cant rhwng diwedd mis Mawrth a diwedd mis Hydref y llynedd, ac mae hynny'n cynnwys enillion ym maes orthopedeg, sef un o'r arbenigeddau anoddaf o ran gweld ffordd o ddatrys yr ôl-groniad a'r gweithgarwch cynyddol, oherwydd yr effaith mae COVID yn parhau i'w chael, yn y ffordd y caiff theatrau llawdriniaeth a gweithdrefnau eraill eu cynnal yn y GIG yng Nghymru. Wrth gwrs rydym eisiau gweld yr arosiadau hynny'n cael eu lleihau ymhellach, a thra bod pobl yn aros, rwy'n credu y gall clinigwyr gofal sylfaenol chwarae rhan yn helpu pobl i reoli eu cyflyrau yn y ffordd orau bosibl. Ym Mae Abertawe yn enwedig, bydd yr Aelod yn ymwybodol bod y bwrdd iechyd yn bwriadu canolbwyntio gofal orthopedig arfaethedig yn Ysbyty Castell-nedd Port Talbot, gan ryddhau capasiti yn Nhreforys, cadw 10 gwely yn Nhreforys ar gyfer yr achosion mwyaf cymhleth, ac, wrth wneud hynny, cael gwelyau pwrpasol fydd yn caniatáu ailddechrau hyd yn oed mwy o driniaethau mor gyflym â phosib.
English: First Minister, do you agree with me that it takes some front for a Conservative to criticise the national health service? One of the issues we've seen over the last decade has been how austerity has ripped the heart out of our public services. Brexit ripped the heart out of our economy. What we need to do to celebrate the seventy-fifth anniversary of Aneurin Bevan establishing the national health service is to provide it with the sort of funds it requires in order to deliver for people today and in the future. That means that you need to be absolutely crystal clear in your next meeting with the Prime Minister: austerity has failed for a decade, it's not going to succeed in the next decade, and if we want to see the national health service succeeding as it has, and as Aneurin Bevan wanted it to do, then we need to invest in it for now and the future.
Welsh: Prif Weinidog, ydych chi'n cytuno â mi ei bod hi'n cymryd tipyn o wyneb i Geidwadwr feirniadu'r gwasanaeth iechyd gwladol? Un o'r problemau yr ydym ni wedi'u gweld dros y degawd diwethaf yw sut mae cyni wedi rhwygo'r galon allan o'n gwasanaethau cyhoeddus. Fe rwygodd Brexit y galon allan o'n heconomi. Yr hyn sydd angen i ni ei wneud i ddathlu 75 mlynedd ers i Aneurin Bevan sefydlu'r gwasanaeth iechyd gwladol yw rhoi'r math o arian sydd ei angen arno er mwyn cyflawni ar gyfer pobl heddiw ac yn y dyfodol. Mae hynny'n golygu bod angen i chi fod yn gwbl glir yn eich cyfarfod nesaf gyda Phrif Weinidog y DU, bod cyni wedi methu ers degawd, nid yw'n mynd i lwyddo yn ystod y degawd nesaf, ac os ydym eisiau gweld y gwasanaeth iechyd gwladol yn llwyddo fel y mae wedi gwneud, ac fel yr oedd Aneurin Bevan yn dymuno iddo wneud, yna mae angen buddsoddi ynddo ar gyfer heddiw ac ar gyfer y dyfodol.
English: I thank Alun Davies for that question, Llywydd. He reminds us of how fiercely Aneurin Bevan was opposed by the Conservative Party at the time. There never would have been a national health service had that party had its way. Where he is certainly true is this: Llywydd, if you look at satisfaction levels with the national health service, they were at their height in the year 2010, and they've been at their lowest in recent months. Why is that? It's because, in 2010, there had been a decade of investment in our public services. The level of investment in our NHS had reached the level that was available in our European neighbours. A decade of austerity has eroded all of those gains. It lies at the root of the difficulties that we currently face - the difficulties we face with people feeling obliged to go on strike to express their dissatisfaction at the impact that pay held back over a decade has had on their lives, and we see it in the investment that has been available across the United Kingdom to keep that service in good order. I'll certainly make that point when I next see the Prime Minister, but it's a point we make more generally to people across the United Kingdom: this country needs a Government prepared to invest in the NHS and to repair the damage done by the last 12 years.
Welsh: Diolch i Alun Davies am y cwestiwn yna, Llywydd. Mae'n ein hatgoffa ni o ba mor ffyrnig yr oedd y Blaid Geidwadol ar y pryd yn gwrthwynebu Aneurin Bevan. Ni fyddai gennym wasanaeth iechyd gwladol petai'r blaid honno wedi cael ei ffordd. Yr hyn sy'n sicr yn wir yn yr hyn a ddywed yw hyn: Llywydd, os edrychwch chi ar lefelau boddhad o ran y gwasanaeth iechyd gwladol, roedd y lefelau ar eu hanterth yn y flwyddyn 2010, ac maen nhw wedi bod ar eu hisaf yn ystod y misoedd diwethaf. Pam felly? Y rheswm am hynny, yn 2010, yw y bu degawd o fuddsoddiad yn ein gwasanaethau cyhoeddus. Roedd lefel y buddsoddiad yn ein GIG wedi cyrraedd y lefel oedd ar gael ymhlith ein cymdogion Ewropeaidd. Mae degawd o gyni wedi erydu'r holl enillion hynny. Mae hyn wrth wraidd yr anawsterau yr ydym yn eu hwynebu ar hyn o bryd - yr anawsterau yr ydym ni'n eu hwynebu gyda phobl yn teimlo rheidrwydd i fynd ar streic i fynegi eu hanfodlonrwydd ynghylch yr effaith y mae cyflog sydd wedi ei ddal yn ôl dros ddegawd wedi'i gael ar eu bywydau, ac rydym yn ei weld yn y buddsoddiad sydd wedi bod ar gael ar draws y Deyrnas Unedig i gadw'r gwasanaeth hwnnw mewn trefn dda. Byddaf yn sicr yn gwneud y pwynt hwnnw pan fyddaf yn gweld y Prif Weinidog nesaf, ond mae'n bwynt yr ydym ni'n ei wneud yn fwy cyffredinol i bobl ar draws y Deyrnas Unedig: mae angen Llywodraeth ar y wlad hon sy'n barod i fuddsoddi yn y GIG ac i atgyweirio'r difrod a wnaed gan y 12 mlynedd diwethaf.
English: Thank you, Presiding Officer. It is remarkable that the First Minister says that this country needs a Government to invest in the NHS when he and his colleagues voted to cut the NHS budget in 2011 and 2012. The record shows that you're the only politicians in this Chamber who have ever voted to cut the NHS budget, First Minister. The other point of difference to other parts of the United Kingdom that has happened over the last week is you've brought forward a proposal and instructed the NHS to discharge patients without care plans and suitable provision within the community when they're discharged. Doctors and health professionals have said that patients could potentially die or come to serious harm. Do you agree with the doctors and health professionals on their assessment of your plans?
Welsh: Diolch Llywydd. Mae'n rhyfeddol bod y Prif Weinidog yn dweud bod angen Llywodraeth ar y wlad hon i fuddsoddi yn y GIG pan bleidleisiodd ef a'i gyd-Aelodau i dorri cyllideb y GIG yn 2011 a 2012. Mae'r cofnod yn dangos mai chi yw'r unig wleidyddion yn y Siambr hon sydd erioed wedi pleidleisio o blaid torri cyllideb y GIG, Prif Weinidog. Y pwynt arall o wahaniaeth rhwng rhannau eraill o'r Deyrnas Unedig sydd wedi digwydd dros yr wythnos diwethaf yw eich bod wedi cyflwyno cynnig ac wedi cyfarwyddo'r GIG i ryddhau cleifion heb gynlluniau gofal a darpariaeth addas o fewn y gymuned pan fyddan nhw'n cael eu rhyddhau. Mae meddygon a gweithwyr iechyd proffesiynol wedi dweud y gallai cleifion, o bosib, farw neu gael niwed difrifol. Ydych chi'n cytuno gyda'r meddygon a gweithwyr iechyd proffesiynol o ran eu hasesiad o'ch cynlluniau chi?
English: First Minister, I'm not misrepresenting anyone's advice. The British Medical Association, the Royal College of General Practitioners, the Royal College of Emergency Medicine, practitioners on the front line, week after week, day after day, last week, were coming out saying that this advice is bad advice, and ultimately it puts patients at harm. That's not me saying it. A quick Google on any of the computers that everyone's on in here today will find that on the news stories that accompanied this particular announcement. If you say it's misrepresenting, why didn't you have the health professionals in before this announcement was made, to give the security and assurance that they would require to back up the advice that your deputy chief medical officer and chief nursing officer put out there last week, rather than rushing out the advice and causing concern, causing worry, and causing distress?
Welsh: Prif Weinidog, nid wyf yn camgyfleu cyngor unrhyw un. Roedd y Gymdeithas Feddygol Brydeinig, Coleg Brenhinol yr Ymarferwyr Cyffredinol, y Coleg Brenhinol Meddygaeth Frys, ymarferwyr ar y rheng flaen, wythnos ar ôl wythnos, ddydd ar ôl dydd, yr wythnos diwethaf, yn dweud mai cyngor gwael yw'r cyngor hwn, ac yn y pen draw mae'n rhoi cleifion mewn perygl o niwed. Nid fi sy'n dweud hyn. Byddai chwilio drwy Google yn gyflym ar unrhyw un o'r cyfrifiaduron y mae pawb yma heddiw yn eu defnyddio yn gweld hynny yn y straeon newyddion a oedd yn cyd-fynd â'r cyhoeddiad penodol hwn. Os ydych chi'n dweud ei fod yn camgyfleu, pam na chawsoch chi'r gweithwyr iechyd proffesiynol i mewn cyn i'r cyhoeddiad hwn gael ei wneud, er mwyn rhoi'r sicrwydd y byddai angen arnyn nhw i gefnogi'r cyngor a roddodd eich dirprwy brif swyddog meddygol a'ch prif swyddog nyrsio yr wythnos diwethaf, yn hytrach na rhuthro i roi'r cyngor ac achosi pryder, achosi poendod, ac achosi gofid?
English: Llywydd, the advice was not rushed out in any way; it was given out on 30 December. The 27 December was the single busiest day in the 75-year history of the Welsh NHS. On that single day, 550 patients were admitted to a bed in the Welsh NHS. Five per cent of the whole of the bed capacity of the NHS used in a single day, and still with ambulances having to wait to discharge patients into A&E departments and people having to wait for treatment when they arrived. The letter responded in a sober and responsible way to that set of circumstances, advising clinicians of how they could safely make arrangements for people who are medically fit to be discharged - 1,200 people in a hospital bed for whom the health service had already completed everything that the health service was intending to provide to those patients. I simply do not think it can be responsible to characterise that advice in the way that the leader of the opposition has sought to do this afternoon.
Welsh: Llywydd, ni frysiwyd y cyngor mewn unrhyw ffordd; cafodd ei gyhoeddi ar 30 Rhagfyr. 27 Rhagfyr oedd y diwrnod unigol prysuraf yn hanes 75 mlynedd y GIG yng Nghymru. Ar y diwrnod unigol hwnnw, cafodd 550 o gleifion eu derbyn i welyau yn y GIG yng Nghymru. Roedd pump y cant o gapasiti gwelyau'r GIG i gyd yn cael eu defnyddio mewn un diwrnod, gydag ambiwlansys yn dal yn gorfod aros i ryddhau cleifion i adrannau damweiniau ac achosion brys a phobl yn gorfod aros am driniaeth ar ôl cyrraedd. Ymatebodd y llythyr mewn ffordd sobr a chyfrifol i'r gyfres honno o amgylchiadau, gan gynghori clinigwyr ynghylch sut y gallent wneud trefniadau yn ddiogel ar gyfer pobl a oedd yn addas yn feddygol i gael eu rhyddhau - 1,200 o bobl mewn gwelyau ysbyty pan oedd y gwasanaeth iechyd eisoes wedi cwblhau popeth yr oedd y gwasanaeth iechyd yn bwriadu ei ddarparu i'r cleifion hynny. Yn syml, nid wyf yn credu y gall fod yn gyfrifol i nodweddu'r cyngor hwnnw yn y ffordd y mae arweinydd yr wrthblaid wedi ceisio ei wneud y prynhawn yma.