English: Diolch, Llywydd. Eighty children were killed or seriously injured in Wales in the last year that we have figures for - 80 children, 80 families whose lives will never be the same again. Whilst we have made progress on reducing deaths on our roads in the 21 years of devolution, despite our considerable efforts, there are still 4,000 accidents that result in injuries every year in Wales. The evidence is clear: reducing speeds reduces accidents. Reducing speed saves lives, and slower speeds in our communities improve quality of life, too. According to the British crime survey, speeding traffic was rated as the most serious anti-social problem. Of the 16 examples of anti-social behaviour people were asked to rate, every demographic rated speeding traffic as the greatest problem in local communities. Fear of traffic also tops the list of parent worries, with children today being kept closer to home than we were, reducing their independence and their freedom to roam and leading to the vicious spiral of increased danger as more people drive their children to school, in turn amplifying health inequalities. As the report points out, child pedestrian deaths are four times higher in deprived neighbourhoods than in affluent ones. The approach until now has not produced the results we want to see. The process local authorities have to go through to bring in lower limits - the traffic regulation orders - is slow, complex and expensive. Despite millions of pounds of investment, only around 1 per cent of the road network is subject to a 20 mph speed limit. Today we publish the report of the 20 mph taskforce, and the brief I set the taskforce was to work closely with those who'll be charged with implementing this new law to come up with an approach that will work in practice. I am hugely grateful to Phil Jones for leading this substantial piece of work over the last year, systematically identifying the barriers to implementing this significant change and drawing on the experience of the police, local authorities, public health experts and key stakeholders to devise ways through. The taskforce report recommends turning the current process on its head so that instead of the default limit being 30 mph with communities needing to make the case to go lower, the default speed limit will become 20 mph, with a case needing to be made to go higher. This change in the default speed limit is a cost-effective way to lower the speed limit on all residential roads in Wales. With Transport for Wales, the taskforce has developed a mapping tool, which suggests the roads that should change and that would provide the starting point for a conversation with local communities. Crucially, Llywydd, it'll be for communities and local authorities to decide which roads should stay at 30 mph. With the Senedd's support today, we'll refine this approach further through pathfinder areas, where we'll trial and adjust as we go. We don't expect speed to drop to 20 mph overnight. It will take time to change behaviour. But even a 1 per cent drop in average speeds is likely to bring about a 6 per cent drop in casualties. We will expect the law to be enforced. The police were represented on the taskforce, and I've had encouraging discussions with the police commissioners. But the taskforce also suggests a series of ways to nudge behaviour, too. For example, the report recommends the Welsh Government gets organisations that we fund to ensure their vehicles stick to 20 mph to create a class of pace cars, which will then create a ripple effect. Over time, this will become the norm. Just as with smoking in restaurants or organ donation, I'm convinced that this will quickly become seen as common sense. This is as much about changing hearts and minds as it is about hard enforcement, and we'll be developing a communications campaign rooted in values to make the case for change. I want to pay a special tribute to Rod King from the 20's Plenty campaign for his determination over many years to create a coalition for change. The first meeting I had as a Minister was with him and my colleague John Griffiths, to discuss how we should implement the pledge made by Mark Drakeford to encourage a presumption of 20 mph speed limits in residential areas. John, too, has been a real champion of this agenda, and it's been a cross-party agenda, Llywydd, with support from right across the Chamber for many years. In this Senedd term in particular it's been actively supported by David Melding, Jenny Rathbone, Joyce Watson and others, and I hope that we can maintain the cross-party basis of support. In that spirit, I'm happy to accept the Plaid Cymru amendment to today's motion. It is right to acknowledge that the enforcement agencies need to have appropriate resources to respond to the change. And that's something the Senedd will want to consider as it sets future budgets. The investment will reap rewards - lives saved, costly accidents prevented, mental and physical health improved, and the more intangible but equally valuable, community fabric strengthened. There's a lot of detail to get right first, though, Llywydd, and we're not going to rush it. We want to get it right. We plan to fully implement this in 2023. Before then, with the support of the Senedd, we'll need to implement the 21 detailed recommendations of the taskforce. We accept them all and we'll continue to work with our colleagues in local government and the police to implement them together. I'm grateful for the support of all parties to begin this process. Diolch.
Welsh: Diolch, Llywydd. Cafodd wythdeg o blant eu lladd neu eu hanafu'n ddifrifol yng Nghymru yn ystod y flwyddyn ddiwethaf y mae gennym ni ffigurau ar ei chyfer - 80 o blant, 80 o deuluoedd na fydd eu bywydau byth yr un fath eto. Er ein bod ni wedi gwneud cynnydd o ran lleihau nifer y marwolaethau ar ein ffyrdd yn ystod yr 21 mlynedd o ddatganoli, er gwaethaf ein hymdrechion sylweddol, mae 4,000 o ddamweiniau o hyd sy'n arwain at anafiadau bob blwyddyn yng Nghymru. Mae'r dystiolaeth yn glir: mae lleihau cyflymder yn lleihau damweiniau. Mae lleihau cyflymder yn achub bywydau, ac mae cyflymderau arafach yn ein cymunedau yn gwella ansawdd bywyd hefyd. Yn ôl arolwg troseddu Prydain, traffig yn goryrru sy'n cael ei ystyried y broblem wrthgymdeithasol fwyaf difrifol. O'r 16 o enghreifftiau o ymddygiad gwrthgymdeithasol y gofynnwyd i bobl eu graddio, fe wnaeth bob demograffig raddio mai traffig yn goryrru yw'r broblem fwyaf mewn cymunedau lleol. Mae ofn traffig ar frig rhestr pryderon rhieni hefyd, ac mae plant heddiw yn cael eu cadw yn nes at adref nag yr oeddem ni, sy'n lleihau eu hannibyniaeth a'u rhyddid i grwydro ac sy'n arwain at y cylch diddiwedd o berygl cynyddol wrth i fwy o bobl yrru eu plant i'r ysgol, gan gynyddu anghydraddoldebau iechyd hefyd. Fel y mae'r adroddiad yn ei nodi, mae nifer y marwolaethau ymhlith cerddwyr sy'n blant bedair gwaith yn uwch mewn cymdogaethau difreintiedig nag mewn rhai cefnog. Nid yw'r dull gweithredu hyd yma wedi arwain at y canlyniadau yr hoffem ni eu gweld. Mae'r broses y mae'n rhaid i awdurdodau lleol fynd drwyddi i ostwng y terfynau - y gorchmynion rheoleiddio traffig - yn araf, yn gymhleth ac yn gostus. Er gwaethaf miliynau o bunnau o fuddsoddiad, dim ond tua 1 y cant o'r rhwydwaith ffyrdd sy'n destun terfyn cyflymder o 20mya. Heddiw rydym ni'n cyhoeddi adroddiad y tasglu 20mya, a'r briff a osodais i'r tasglu oedd gweithio yn agos gyda'r rhai hynny a fydd yn gyfrifol am roi'r gyfraith newydd hon ar waith i feddwl am ddull a fydd yn gweithio yn ymarferol. Rwy'n hynod ddiolchgar i Phil Jones am arwain y darn sylweddol hwn o waith dros y flwyddyn ddiwethaf, sy'n nodi'n systematig y rhwystrau rhag rhoi'r newid sylweddol hwn ar waith ac yn defnyddio profiad yr heddlu, awdurdodau lleol, arbenigwyr iechyd y cyhoedd a rhanddeiliaid allweddol i lunio ffyrdd trwodd. Mae adroddiad y tasglu yn argymell troi'r broses bresennol ar ei phen er mwyn sicrhau, yn hytrach na bod terfyn cyflymder diofyn o 30mya a bod angen i gymunedau gyflwyno'r achos i fynd yn is, mai 20mya fydd y terfyn cyflymdra diofyn, ac y bydd angen gwneud achos i fynd yn uwch. Mae'r newid hwn i'r terfyn cyflymder diofyn yn ffordd gost-effeithiol o ostwng y terfyn cyflymder ar holl ffyrdd preswyl Cymru. Gyda Trafnidiaeth Cymru, mae'r tasglu wedi datblygu arf mapio, sy'n awgrymu'r ffyrdd a ddylai newid ac a fyddai'n darparu'r man cychwyn ar gyfer trafodaeth gyda chymunedau lleol. Yn hanfodol, Llywydd, cymunedau ac awdurdodau lleol a fydd yn penderfynu pa ffyrdd a ddylai aros ar 30mya. Gyda chefnogaeth y Senedd heddiw, byddwn yn mireinio'r dull hwn yn fwy trwy'r ardaloedd braenaru, lle byddwn yn treialu ac yn addasu wrth i ni fynd. Nid ydym yn disgwyl i gyflymder ostwng i 20mya dros nos. Bydd yn cymryd amser i newid ymddygiad. Ond mae hyd yn oed gostyngiad o 1 y cant mewn cyflymderau cyfartalog yn debygol o arwain at ostyngiad o 6 y cant yn nifer y bobl sy'n cael eu hanafu. Byddwn yn disgwyl i'r gyfraith gael ei gorfodi. Cafwyd cynrychiolaeth gan yr heddlu ar y tasglu, ac rwyf i wedi cael trafodaethau calonogol gyda chomisiynwyr yr heddlu. Ond mae'r tasglu hefyd yn awgrymu cyfres o ffyrdd o roi hwb i ymddygiad, hefyd. Er enghraifft, mae'r adroddiad yn argymell bod Llywodraeth Cymru yn dwyn perswâd ar sefydliadau yr ydym yn eu hariannu i sicrhau bod eu cerbydau yn cadw at 20mya er mwyn creu dosbarth o geir gosod cyflymder, a fydd wedyn yn creu effaith gynyddol. Dros amser, bydd hyn yn dod yn norm. Yn union fel ysmygu mewn bwytai neu roi organau, rwyf i wedi fy argyhoeddi y caiff hyn ei ystyried yn synnwyr cyffredin yn fuan. Mae hyn yn ymwneud gymaint â newid calonnau a meddyliau ag â gorfodi caled, a byddwn yn datblygu ymgyrch gyfathrebu sydd wedi ei gwreiddio mewn gwerthoedd i gyflwyno'r achos dros newid. Hoffwn i dalu teyrnged arbennig i Rod King o'r ymgyrch 20's Plenty am ei waith penderfynol dros flynyddoedd lawer i greu clymblaid dros newid. Roedd fy nghyfarfod cyntaf fel Gweinidog gydag ef a fy nghydweithiwr, John Griffiths, i drafod sut y dylem ni weithredu addewid Mark Drakeford i annog rhagdybiaeth o derfynau cyflymder 20mya mewn ardaloedd preswyl. Mae John, hefyd, wedi bod yn hyrwyddwr gwirioneddol o'r agenda hon, ac mae wedi bod yn agenda drawsbleidiol, Llywydd, gyda chefnogaeth gan bob rhan o'r Siambr ers blynyddoedd lawer. Yn y tymor Senedd hwn yn benodol, y mae wedi cael cefnogaeth frwd gan David Melding, Jenny Rathbone, Joyce Watson ac eraill, ac rwy'n gobeithio y gallwn gynnal sail drawsbleidiol y gefnogaeth. Yn yr ysbryd hwnnw, rwy'n hapus i dderbyn gwelliant Plaid Cymru i'r cynnig heddiw. Mae yn iawn cydnabod bod angen adnoddau priodol ar yr asiantaethau gorfodi i ymateb i'r newid. Ac mae hynny yn rhywbeth y bydd y Senedd yn dymuno ei ystyried wrth iddi bennu cyllidebau'r dyfodol. Bydd y buddsoddiad yn dwyn ffrwyth - achub bywydau, atal damweiniau drud, gwella iechyd meddwl a chorfforol, a chryfhau ffabrig cymunedol, sy'n fwy anniriaethol ond yr un mor werthfawr. Fodd bynnag, mae angen cael llawer o fanylion yn gywir yn gyntaf, Llywydd, ac nid ydym yn mynd i ruthro pethau. Rydym ni'n awyddus i wneud pethau yn iawn. Rydym ni'n bwriadu rhoi hyn ar waith yn llawn yn 2023. Cyn hynny, gyda chefnogaeth y Senedd, bydd angen i ni roi 21 argymhelliad manwl y tasglu ar waith. Rydym ni'n derbyn pob un ohonyn nhw a byddwn yn parhau i weithio gyda'n cydweithwyr mewn llywodraeth leol a'r heddlu i'w rhoi ar waith gyda'n gilydd. Rwy'n ddiolchgar am gefnogaeth yr holl bleidiau i ddechrau'r broses hon. Diolch.