English: The Welsh Government's abolition of the right to buy Bill seeks to address the issue of the social housing stock, and this certainly is a serious issue, but of course we have to find the most effective means of addressing the problem. There are various aspects to the housing crisis. Abolishing the right to buy is one way of looking at the problem, but it is only a small part of the overall picture. There are only insignificant numbers of right-to-buy sales being transacted now, in comparison to 20 or 30 years ago. We in UKIP accept that the right to buy has been problematic in some ways. It was wrong that the proceeds of council house sales were not allowed to flow back into the pot of money allowing new council houses to be built. We would advocate a policy whereby all future revenue from right-to-buy sales is ploughed back into social housing. We do accept the evidence that this would, in itself, in no way facilitate a like-for-like replacement of one social housing property sold for another one built. This is not economically feasible, as various witnesses asserted during the inquiry at the committee stage. But there are a variety of tools available to the Welsh Government to stimulate further house building in Wales. In UKIP, we advocate the construction of more factory-built modular homes, which could be much more affordable than conventionally built houses. And the Welsh Government's own finance Minister, Mark Drakeford, recently alluded to the problem of land banking, whereby major property developers hold considerable land assets, but not do build on them for many years. With the advent of the Welsh Government's new tax powers, ways could be devised - again, as Mark Drakeford has suggested - in which to prod the developers into building. We think this could open up a new vista of opportunity. When the Minister brought his proposed legislation to the ELGC committee, I was broadly sympathetic to the objectives, and I listened to the evidence. I've taken the Government's case back to the UKIP group to test out the propositions, and to subject them to robust discussion and debate. Ultimately, the group took a decisive view that removing the right to buy was too strong an impediment to the aspiration of property ownership. Therefore, as a group, we are not supporting the general principle of the Bill, and we would urge the Minister to look at the other levers he now has available to him to allow for much higher levels of house building in Wales than we've seen in recent years.
Welsh: Mae bwriad Llywodraeth Cymru i ddiddymu'r Bil hawl i brynu yn ceisio mynd i'r afael â mater y stoc tai cymdeithasol, ac mae hyn yn sicr yn fater difrifol, ond wrth gwrs mae'n rhaid i ni ddod o hyd i'r modd mwyaf effeithiol o fynd i'r afael â'r broblem. Mae gwahanol agweddau ar yr argyfwng tai. Mae diddymu'r hawl i brynu yn un ffordd o ystyried y broblem, ond dim ond rhan fach o'r darlun cyffredinol ydyw. Ychydig iawn o werthiannau hawl i brynu a geir erbyn hyn, o'i gymharu â 20 neu 30 mlynedd yn ôl. Rydym ni yn UKIP yn derbyn bod yr hawl i brynu wedi achosi problemau mewn rhai ffyrdd. Roedd yn anghywir na chaniatawyd i'r elw o werthiannau tai cyngor lifo yn ôl i mewn i'r gronfa o arian, gan ganiatáu i dai cyngor newydd gael eu hadeiladu. Byddem yn argymell polisi lle y byddai'r holl refeniw yn y dyfodol o werthiannau hawl i brynu yn cael ei ailfuddsoddi mewn tai cymdeithasol. Rydym ni'n derbyn y dystiolaeth na fyddai hyn, ynddi'i hun, mewn unrhyw ffordd yn hwyluso sefyllfa tebyg am debyg sef bod ty cymdeithasol newydd yn cael ei adeiladu am bob un a gaiff ei werthu. Nid yw hyn yn ymarferol yn economaidd, fel y gwnaeth gwahanol dystion nodi yn ystod yr ymchwiliad yn y cyfnod pwyllgor. Ond mae amrywiaeth o offer ar gael i Lywodraeth Cymru i ysgogi adeiladu rhagor o dai yng Nghymru. Yn UKIP, rydym ni'n argymell creu mwy o gartrefi modiwlaidd wedi'u hadeiladu mewn ffatri, a allai fod yn llawer mwy fforddiadwy na thai a adeiladwyd yn gonfensiynol. A chyfeiriodd Gweinidog Cyllid Llywodraeth Cymru ei hun, Mark Drakeford, yn ddiweddar at y broblem o fancio tir, lle bo gan ddatblygwyr eiddo mawr asedau tir sylweddol, ond nad ydynt yn adeiladu arnynt am flynyddoedd lawer. Gyda dyfodiad pwerau treth newydd Llywodraeth Cymru, gellid dyfeisio ffyrdd - eto, fel y mae Mark Drakeford wedi'i awgrymu - i ysgogi'r datblygwyr i adeiladu. Rydym ni'n credu y gallai hyn gyflwyno cyfle newydd. Pan ddaeth y Gweinidog â'i ddeddfwriaeth arfaethedig i'r Pwyllgor Cymunedau, Cydraddoldeb a Llywodraeth Leol, roeddwn yn cefnogi'r amcanion yn fras, a gwrandewais ar y dystiolaeth. Rwyf wedi mynd ag achos y Llywodraeth yn ôl i grŵp UKIP i gynnal profion ar y cynigion, ac i'w gwneud yn destun trafodaeth a dadl gadarn. Yn y pen draw, daeth y grwp i'r farn bendant bod cael gwared ar yr hawl i brynu yn rhwystr rhy gryf i'r dyhead i fod yn berchen ar eiddo. Felly, fel grŵp, nid ydym yn cefnogi egwyddor gyffredinol y Bil, a byddem yn annog y Gweinidog i edrych ar y dulliau eraill sydd ar gae iddo erbyn hyn a fyddai'n galluogi lefelau llawer uwch o adeiladu tai yng Nghymru nag yr ydym wedi eu gweld yn y blynyddoedd diwethaf.