English: Sir Christopher Wren was the leading architect of London's reconstruction after the great fire in 1666. He lays buried beneath the floor of his most famous building, St Paul's cathedral. An elaborate dome marks the site of his burial. Instead, there is an inscription on the floor and it says, 'If you are searching for his monument, look around.' Deputy Presiding Officer, if we were to look around at Wales today for the First Minister's monument, it would be a much less edifying prospect. We would see the sad result of another nine wasted years of Welsh Labour Government. Nine years ago, the First Minister set out his vision for Wales in his leadership manifesto. It was called 'Time to Lead'. Launching his manifesto, the First Minister said 'Our priority has to be that we protect public services like the NHS and education'. The reality, however, is somewhat - very different. During his period in office, the First Minister has inflicted real-terms cuts to the health budget in Wales. Key performance targets have not been met. In December 2009, not one patient waited longer than 36 weeks for treatment. Today, the figure is more than 13,500. More than 4,000 of these patients have been waiting more than a year for surgery. In December 2009, 225,000 patients were waiting to start treatment. Today, nearly 444,000 are waiting on waiting lists. Performance against both the four- and 12-hour targets in Welsh emergency departments has deteriorated. The urgent cancer treatment referral target that says patients referred by the urgent route should start treatment in 62 days has never been met under this First Minister. In 'Time to Lead', the First Minister pledged to increase education spending by 1 per cent above the block grant. However, since 2011, his Welsh Government has delivered real-terms cuts in education spending. GCSE performance has worsened. This summer saw the worst attainment of GCSE top grades since 2005. The international PISA assessment reveals Wales has the worst performing education system in the United Kingdom. PISA scores for reading, maths and science are worse than in 2009, placing Wales in the bottom half of the OECD global ranking. In the 10 years between 2006 and 2016, Welsh Government closed 157 schools, mostly in rural areas.
Welsh: Syr Christopher Wren oedd prif bensaer y broses o ailadeiladu Llundain wedi'r tân mawr ym 1666. Fe'i claddwyd o dan lawr ei adeilad mwyaf enwog, eglwys gadeiriol St Paul. Mae cromen goeth yn nodi'r man lle'i claddwyd. Yn lle hynny, ceir arysgrif ar y llawr sy'n dweud, Os ydych yn chwilio am ei gofeb, edrychwch o'ch cwmpas. Ddirprwy Lywydd, pe baem yn edrych o gwmpas Cymru heddiw am gofeb y Prif Weinidog, byddai'n brofiad llawer llai dymunol. Byddem yn gweld canlyniad trist naw mlynedd arall a wastraffwyd gan Lywodraeth Lafur Cymru. Naw mlynedd yn ôl, nododd y Prif Weinidog ei weledigaeth ar gyfer Cymru yn ei faniffesto ar gyfer yr arweinyddiaeth. Ei enw oedd 'Amser i Arwain'. Wrth lansio ei faniffesto, dywedodd y Prif Weinidog Mae'n rhaid i ddiogelu gwasanaethau cyhoeddus fel y GIG ac addysg fod yn flaenoriaeth i ni. Fodd bynnag, mae'r realiti ychydig yn wahanol - yn wahanol iawn. Yn ystod ei gyfnod yn y swydd, mae'r Prif Weinidog wedi gwneud toriadau mewn termau real i'r gyllideb iechyd yng Nghymru. Ni chyrhaeddwyd targedau perfformiad allweddol. Ym mis Rhagfyr 2009, nid oedd unrhyw glaf yn aros am fwy na 36 wythnos am driniaeth. Heddiw, mae'r ffigur hwnnw yn fwy na 13,500. Mae mwy na 4,000 o'r cleifion hyn wedi bod yn aros ers dros flwyddyn am lawdriniaeth. Ym mis Rhagfyr 2009, roedd 225,000 o gleifion yn aros i ddechrau triniaeth. Heddiw, mae bron i 444,000 o bobl yn aros ar restrau aros. Mae perfformiad yn erbyn y targed pedair awr a'r targed 12 awr mewn adrannau brys yng Nghymru wedi gwaethygu. Nid yw'r targed ar gyfer atgyfeirio achosion brys o ganser ar gyfer triniaeth, sy'n dweud y dylai cleifion a atgyfeirir drwy'r llwybr brys ddechrau eu triniaeth o fewn 62 diwrnod, erioed wedi'i gyrraedd o dan y Prif Weinidog hwn. Yn 'Amser i Arwain', addawodd y Prif Weinidog gynyddu gwariant ar addysg 1 y cant yn uwch na'r grant bloc. Fodd bynnag, ers 2011, mae Llywodraeth Cymru wedi gwneud toriadau mewn termau real i wariant addysg. Mae perfformiad TGAU wedi gwaethygu. Yr haf hwn, cafwyd y cyrhaeddiad gwaethaf o ran y graddau TGAU uchaf ers 2005. Mae asesiad rhyngwladol PISA yn dangos mai system addysg Cymru sy'n perfformio waethaf yn y Deyrnas Unedig. Mae sgorau PISA ar gyfer darllen, mathemateg a gwyddoniaeth yn waeth nag yn 2009, gan osod Cymru yn hanner gwaelod tabl byd-eang y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd. Yn ystod y 10 mlynedd rhwng 2006 a 2016, caewyd 157 o ysgolion gan Lywodraeth Cymru, mewn ardaloedd gwledig yn bennaf.