techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Diolch, Llywydd. It's a pleasure to respond to Members in this debate today and I'd like to thank everybody for their contribution. I'd particularly like to thank Mick Antoniw for occupying the moral summit and for taking some of the heat out of what has been a lively debate and drawing attention to some of the realities that many people in our communities face. Before I address some of the specific points raised by Members, I'd just like to correct some of the history lessons that one or two Members have attempted to give. I'll do so by highlighting some of the data that is available to all Members - data relating to the period since devolution. Of course, many point back to the 1980s and the 1990s as though it was a glorious past for Wales. In my memory, the 1980s and the 1990s were a deeply grim period. Since then, since devolution, Wales has had the fourth highest increase in GVA per head compared to the 12 UK countries and English regions. In addition, since devolution, we've seen the unemployment rate in Wales decrease more quickly than the UK average. It's decreased by 3 per cent in that period compared to 1.7 per cent across the UK. During that -
Welsh: Diolch, Lywydd. Mae'n bleser gennyf ymateb i'r Aelodau yn y ddadl hon heddiw, a hoffwn ddiolch i bawb am eu cyfraniad. Hoffwn yn arbennig ddiolch i Mick Antoniw am hawlio'r tir moesol ac am gael gwared ar rywfaint o'r gwres o'r hyn sydd wedi bod yn ddadl fywiog a thynnu sylw at rai o'r pethau go iawn y mae llawer o bobl yn eu hwynebu yn ein cymunedau. Cyn i mi ymdrin â rhai o'r pwyntiau penodol a grybwyllwyd gan yr Aelodau, hoffwn gywiro rhai o'r gwersi hanes y mae un neu ddau o'r Aelodau wedi ceisio eu rhoi. Fe wnaf hynny drwy dynnu sylw at rywfaint o'r data sydd ar gael i'r holl Aelodau - data'n ymwneud â'r cyfnod ers datganoli. Wrth gwrs, mae llawer yn cyfeirio'n ôl at yr 1980au a'r 1990au fel pe bai'n orffennol godidog yng Nghymru. Yr hyn a gofiaf fi yw bod y 1980au a'r 1990au yn gyfnod hynod o enbyd. Ers hynny, ers datganoli, mae Cymru wedi gweld y pedwerydd cynnydd uchaf mewn gwerth ychwanegol gros y pen o blith 12 gwlad a rhanbarth y DU. Yn ogystal, ers datganoli, rydym wedi gweld y gyfradd ddiweithdra yng Nghymru yn gostwng yn gynt na chyfartaledd y DU. Mae wedi gostwng 3 y cant yn y cyfnod hwnnw o gymharu ag 1.7 y cant ar draws y DU. Yn ystod y -
English: I shall in a moment. During that period, the employment rate in Wales has increased more quickly than in the UK, since devolution again: 6.5 per cent up compared to 3.1 per cent across the UK as a whole. The economic inactivity rate since devolution has fallen more quickly in Wales than the UK as a whole: down 4.5 per cent compared to 1.9 per cent across the UK. In terms of workforce jobs, we've seen an increase that is more rapid in Wales than in the UK as a whole since devolution: 21.5 per cent compared to 19.1 per cent. We've got 100,000 businesses, a record number. We've seen research and development spending by enterprises rise by 5 per cent in real terms, which is higher than the UK average of 2 per cent. All of these statistics show that we are on the right path, and it must be borne in mind as well that, during the period of devolution, we have seen some of the most cruel welfare reforms, particularly for people who are in work, the introduction of universal credit and a prolonged period of austerity that the Conservatives, I am afraid, still refuse to apologise for. I now give way.
Welsh: Fe wnaf mewn eiliad. Yn ystod y cyfnod hwnnw, mae'r gyfradd gyflogaeth yng Nghymru wedi cynyddu'n gyflymach nag yn y DU, ers datganoli eto: 6.5 y cant yn uwch o gymharu â 3.1 y cant ledled y DU yn ei chyfanrwydd. Mae'r gyfradd anweithgarwch economaidd ers datganoli wedi gostwng yn gyflymach yng Nghymru nag yn y DU yn ei chyfanrwydd: gostyngiad o 4.5 y cant o gymharu ag 1.9 y cant ledled y DU. O ran swyddi'r gweithlu, rydym wedi gweld cynnydd cyflymach yng Nghymru nag yn y DU yn ei chyfanrwydd ers datganoli: 21.5 y cant o gymharu ag 19.1 y cant. Mae gennym 100,000 o fusnesau, y nifer fwyaf erioed. Rydym wedi gweld gwariant ar ymchwil a datblygu gan fentrau yn codi 5 y cant mewn termau real, sy'n uwch na chyfartaledd y DU o 2 y cant. Mae pob un o'r ystadegau hyn yn dangos ein bod ar y trywydd iawn, a rhaid cofio hefyd, dros y cyfnod ers datganoli, rydym wedi gweld rhai o'r diwygiadau lles mwyaf creulon, yn enwedig i bobl sydd mewn gwaith, cyflwyno'r credyd cynhwysol a chyfnod estynedig o gyni y mae'r Ceidwadwyr, mae arnaf ofn, yn dal i wrthod ymddiheuro amdano. Fe ildiaf yn awr.
English: Thank you very much indeed. On the day that new figures show that joblessness across the UK has fallen, but risen in Wales, despite unemployment across the UK being at four-decade low, are you not ashamed that, compared with a year ago, Wales is the only part of the UK where unemployment has gone up?
Welsh: Diolch yn fawr iawn. Ar y diwrnod y dengys ffigurau newydd fod diweithdra ledled y DU wedi gostwng, ond wedi codi yng Nghymru, er gwaethaf y ffaith bod diweithdra ar draws y DU yn is nag y bu ers pedwar degawd, onid oes arnoch gywilydd mai Cymru yw'r unig ran o'r DU sydd wedi gweld diweithdra'n codi, o gymharu â flwyddyn yn ôl?
English: I thank the Cabinet Secretary. The document, as I said to Hefin David in my intervention to him, doesn't offer any scope to understand where wages will be in the future here in Wales, and does not offer us any scope to understand how these policies will drive GVA, which - I made the point - has only gone up 0.5 per cent over the last 20 years. How can anyone have confidence when you're not even giving us parameters that the Government is working to? Give us some numbers to work to so that we can then say either 'success' or 'fail'.
Welsh: Diolch i Ysgrifennydd y Cabinet. Fel y dywedais wrth Hefin David yn fy ymyriad, nid yw'r ddogfen yn cynnig unrhyw le i ddeall lle y bydd cyflogau yn y dyfodol yma yng Nghymru, ac nid yw'n cynnig unrhyw le i ddeall sut y bydd y polisïau hyn yn ysgogi gwerth ychwanegol gros, sydd ond wedi codi - gwneuthum y pwynt - 0.5 y cant dros yr 20 mlynedd diwethaf. Sut y gall unrhyw un gael hyder pan nad ydych hyd yn oed yn darparu'r paramedrau y mae'r Llywodraeth yn gweithio iddynt? Rhowch rifau i ni weithio iddynt fel y gallwn ddweud wedyn a yw'n 'llwyddiant' neu'n 'fethiant'.
English: The proposal is to agree the motion without amendment. Does any Member object? [ Objection. ] I will therefore defer voting under this item until voting time.
Welsh: Y cwestiwn yw: a ddylid derbyn y cynnig heb ei ddiwygio? A oes unrhyw Aelod yn gwrthwynebu? [ Gwrthwynebiad. ] Felly, gohiriaf y bleidlais ar yr eitem yma tan y cyfnod pleidleisio.
English: We now reach voting time. Unless three Members wish for the bell to be rung, I will proceed to the vote, and the vote is on the Welsh Conservatives' debate on the economic action plan. I call for a vote on the motion tabled in the name of Paul Davies. Open the vote. Close the vote. In favour 22, no abstentions, 27 against. Therefore, the motion is not agreed.
Welsh: Dyma ni'n cyrraedd y cyfnod pleidleisio. Oni bai fod tri Aelod yn dymuno imi ganu'r gloch, rwyf i'n symud i'r bleidlais, a'r bleidlais honno ar ddadl y Ceidwadwyr Cymreig ar y cynllun gweithredu ar yr economi. Galwaf am bleidlais ar y cynnig a gyflwynwyd yn enw Paul Davies. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 22, neb yn ymatal, 27 yn erbyn. Felly, gwrthodwyd y cynnig.
English: The next vote is on amendment 1. Amendment 2 will be de-selected if amendment 1 is agreed. I call for a vote on amendment 1, tabled in the name of Neil Hamilton. Open the vote. Close the vote. In favour five, one abstention, 43 against. Therefore, amendment 1 is not agreed.
Welsh: Mae'r bleidlais nesaf ar welliant 1. Caiff gwelliant 2 ei ddad-ddethol os derbynnir gwelliant 1. Galwaf am bleidlais ar welliant 1, a gyflwynwyd yn enw Neil Hamilton. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid pump, un yn ymatal, 43 yn erbyn, ac felly gwrthodwyd y gwelliant.
English: The next amendment is amendment 2. I call for a vote on amendment 2, tabled in the name of Julie James. Open the vote. Close the vote. In favour 27, no abstentions, 22 against. Therefore, amendment 2 is agreed.
Welsh: Y gwelliant nesaf yw gwelliant 2. Galwaf am bleidlais ar welliant 2, a gyflwynwyd yn enw Julie James. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 27, neb yn ymatal, 22 yn erbyn, ac felly derbyniwyd gwelliant 2.
English: And therefore I call for a vote on the motion as amended.
Welsh: Ac felly galwaf am bleidlais ar y cynnig wedi'i ddiwygio.
English: Open the vote. Close the vote. For 28, six abstentions, 15 against. Therefore, the motion as amended is agreed.
Welsh: Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. Dau ddeg wyth o blaid, chwech yn ymatal, 15 yn erbyn, ac felly derbyniwyd y cynnig wedi'i ddiwygio.
English: The next item is the short debate, and I call on Siân Gwenllian to speak on the short debate put forward in her name. Siân Gwenllian.
Welsh: Yr eitem nesaf, felly, yw'r ddadl fer, ac rydw i'n galw ar Siân Gwenllian i gyflwyno'r ddadl fer a gyflwynwyd yn ei henw hi. Siân Gwenllian.
English: Thank you very much, Siân Gwenllian. I'm very pleased to speak in today's debate.
Welsh: Diolch yn fawr, Siân Gwenllian. Rwy'n hapus iawn i siarad hefyd heddiw.
English: This week, as I said earlier on, marks the fortieth anniversary of Welsh Women's Aid. When we started work in Welsh Women's Aid, we were determined both to support those affected by domestic violence, but also to campaign for change. We have made progress since 1978, with Wales leading the way in the UK with the landmark violence against women Act and the appointment of national advisers; but as always, it is one step forward and one step back. A shocking new report from the Fawcett Society claims that abuse and harassment against women is endemic in the UK and justice for women has been set back by cuts to legal aid and the introduction of universal credit. As Siân has highlighted, progress appears to be stalling on closing the gender pay gap. We've got Davos this week - the World Economic Forum has predicted that women will have to wait 217 years before they earn as much as men. Moving forward, Harriet Harman successfully introduced the Equality Act 2010 in the last Labour Government, resulting in a clause, which will come into force in April, requiring every company of 250 or more employees to publish its gender pay gap. I welcome that step forward, but I back your call, Siân, for gender equality in our Senedd, and I will work with you and women across the Chamber to achieve it.
Welsh: Yr wythnos hon, fel y dywedais yn gynharach, rydym yn nodi deugeinfed pen-blwydd Cymorth i Fenywod Cymru. Wrth ddechrau gweithio gyda Cymorth i Fenywod Cymru, roeddem yn benderfynol o gefnogi'r rhai yr effeithiwyd arnynt gan drais yn y cartref, ond hefyd i ymgyrchu dros newid. Rydym wedi gwneud cynnydd ers 1978, gyda Chymru'n arwain y ffordd yn y DU gyda Deddf nodedig trais yn erbyn menywod a phenodi ymgynghorwyr cenedlaethol; ond fel bob amser, mae'n un cam ymlaen ac un cam yn ôl. Mae adroddiad newydd brawychus gan Gymdeithas Fawcett yn honni bod cam-drin ac aflonyddu yn erbyn menywod yn endemig yn y DU a bod cyfiawnder i fenywod wedi dioddef yn sgil toriadau i gymorth cyfreithiol a chyflwyno credyd cynhwysol. Fel y nododd Siân, mae'n ymddangos bod cynnydd yn arafu ar gau'r bwlch cyflog rhwng y rhywiau. Mae gennym Davos yr wythnos hon - mae Fforwm Economaidd y Byd wedi rhagweld y bydd yn rhaid i fenywod aros am 217 o flynyddoedd cyn eu bod yn ennill cymaint â dynion. Gan symud ymlaen, llwyddodd Harriet Harman i gyflwyno Deddf Cydraddoldeb 2010 yn y Llywodraeth Lafur ddiwethaf, gan arwain at gymal, a ddaw i rym ym mis Ebrill, sy'n ei gwneud yn ofynnol i bob cwmni o 250 neu fwy o weithwyr gyhoeddi ei fwlch cyflog rhwng y rhywiau. Croesawaf y cam hwnnw ymlaen, ond rwy'n cefnogi eich galwad, Siân, am gydraddoldeb rhwng y rhywiau yn ein Senedd, a byddaf yn gweithio gyda chi a menywod ar draws y Siambr i gyflawni hynny.
English: Diolch, Siân. Thanks very much for bringing this debate. This figure for local government, the representation of women, is 28 per cent if I remember the figure right. At a time when austerity is hitting really hard, right down to local government budgets, the lack of women around the table in the first place and the serious lack of women driving the economic agendas forward in cabinets is of even greater concern, because the result is that it's not even as if women have got a voice - it's absolutely silent. So, when you come to cutting the budgets for the services that women rely on the most, it is fairly easy to do that - or not even to think about it - if women aren't sitting around the table.
Welsh: Diolch, Siân. Diolch yn fawr am gyflwyno'r ddadl hon. Y ffigur ar gyfer llywodraeth leol, cynrychiolaeth menywod, yw 28 y cant os cofiaf y ffigur yn iawn. Ar adeg pan fo cyni'n taro'n galed iawn, yr holl ffordd i lawr i gyllidebau llywodraeth leol, mae prinder menywod o amgylch y bwrdd yn y lle cyntaf a phrinder difrifol menywod i yrru agendâu economaidd mewn cabinetau yn destun mwy byth o bryder, gan mai'r canlyniad yw nad yw'n edrych fel pe bai gan fenywod lais hyd yn oed - mae'n gwbl dawel. Felly, pan fyddwch yn torri'r cyllidebau ar gyfer y gwasanaethau y mae menywod yn dibynnu arnynt fwyaf, mae'n eithaf hawdd gwneud hynny - neu beidio â meddwl am y peth hyd yn oed - os nad yw menywod yn eistedd o amgylch y bwrdd.
English: Can I thank you? Diolch, hefyd, Siân. You made very powerful points today, particularly regarding violence against women and obviously the attitude towards unwanted attention. Sometimes, things like this really do come to the boil, and what I would like to see come to the boil now is how society values strengths that are traditionally - and I mean, stereotypically, almost - attributed to women. I certainly respect your argument, but I'm not convinced yet that statute is the way to do that, I'd much rather that we row in behind organisations like Women2Win and Chwarae Teg, which help society understand that women's strengths are what we need in politics, not least women themselves. That would be my preferred route, not least because I'm just slightly worried that if we have a statutory quota, that actually limits the opportunity for more than 50 per cent of women to come into this place. And I think the strengths that women generally have are a very good argument for having more than 50 per cent. Thank you.
Welsh: A gaf fi ddiolch i chi? Diolch, hefyd, Siân. Gwnaethoch bwyntiau pwerus iawn heddiw, yn enwedig mewn perthynas â thrais yn erbyn menywod ac yn amlwg yr agwedd tuag at sylw di-eisiau. Weithiau, mae pethau fel hyn yn dod i'r berw go iawn, a'r hyn yr hoffwn ei weld yn dod i'r berw yn awr yw sut y mae cymdeithas yn gwerthfawrogi cryfderau a briodolir yn draddodiadol - ac rwy'n golygu fel stereoteip bron - i fenywod. Yn sicr rwy'n parchu eich dadl, ond nid wyf wedi fy argyhoeddi eto mai statud yw'r ffordd o wneud hynny, byddai'n llawer gwell gennyf gefnogi sefydliadau fel Women2Win a Chwarae Teg, sy'n helpu cymdeithas, a menywod eu hunain lawn cymaint, i ddeall mai cryfderau menywod sydd eu hangen arnom mewn gwleidyddiaeth. Dyna fyddai fy hoff lwybr, nid yn lleiaf oherwydd fy mod yn poeni braidd y byddai cwota statudol yn cyfyngu ar y cyfle mewn gwirionedd i fwy na 50 y cant o fenywod ddod i'r lle hwn. Ac rwy'n credu bod y cryfderau sydd gan fenywod yn gyffredinol yn ddadl dda iawn dros gael mwy na 50 y cant. Diolch.
English: I was just wondering whether you could do some work to look at how women who have had children and have come back to work are discriminated against. Before Siân had this debate, one of our party members said that she'd faced discrimination where she couldn't get elevated in her workplace because of that sort of - sometimes from women who don't have children or don't understand those challenges. So, what further work can you do as a Government, either with Chwarae Teg or other organisations, to try and encourage women who have had children to be able to progress in their careers?
Welsh: Roeddwn yn meddwl tybed a allech wneud gwaith i edrych ar sut y mae menywod sydd wedi cael plant ac wedi dod yn ôl i weithio yn dioddef gwahaniaethu. Cyn i Siân gael y ddadl hon, dywedodd un o aelodau ein plaid ei bod wedi wynebu gwahaniaethu lle na allai gael dyrchafiad yn ei gweithle oherwydd y math hwnnw o - weithiau gan fenywod di-blant neu fenywod nad ydynt yn deall yr heriau hynny. Felly, pa waith pellach y gallwch ei wneud fel Llywodraeth, naill ai gyda Chwarae Teg neu sefydliadau eraill, i geisio annog menywod sydd wedi cael plant i allu camu ymlaen yn eu gyrfa?
English: Thank you. That brings today's proceedings to a close.
Welsh: Diolch. Daw hynny â thrafodion y dydd i ben.
English: We have been discussing the Valleys here just now. Of course, some of Wales's poorest regions are in two areas, which are the Valleys and west Wales. In west Wales, we have some of the lowest wages, not only in Wales but throughout the UK, in Meirionnydd and in Anglesey. So, it is obvious that we do need to give some attention to these western areas. Do you agree with me that that does not seem to be a priority within your economic work?
Welsh: Rydym ni wedi bod yn trafod y Cymoedd yn fan hyn rŵan. Wrth gwrs, mae rhai o gymunedau tlotaf Cymru mewn dwy ardal: y Cymoedd a'r gorllewin. Yn y gorllewin, mae gennym ni rhai o'r cyflogau isaf, nid yn unig yng Nghymru ond ar draws Prydain, ym Meirionnydd a Môn. Felly, mae'n amlwg fod angen rhoi sylw i'r ardaloedd yn y gorllewin. A ydych chi'n cytuno efo fi nad ydy hynny ddim i'w weld yn flaenoriaeth o fewn eich gwaith economaidd chi?
English: I just wanted to add that I think that the work that's ongoing in Wylfa in preparation for Wylfa - a huge amount of Government funding has gone into those preparations already. But what's important is if that development does proceed, then in terms of training and ensuring that those jobs that will come will be local jobs, then we must ensure that that training is available and funding is available for that, so that we can take full advantage in an area that has suffered because of the jobs that have been lost in that area in the past. So, you've heard about all of the things that the Government is already doing and the investments that have been made, but beyond that what we can do is to assist the private sector also.
Welsh: Roeddwn i jest eisiau ychwanegu fy mod i'n meddwl bod y gwaith sydd wedi mynd ymlaen yn Wylfa, er enghraifft, i baratoi ar gyfer Wylfa - mae andros o lot o arian y Llywodraeth wedi mynd i mewn i'r paratoadau eisoes. Ond beth sy'n bwysig yw, os bydd y datblygiad hwnnw yn digwydd, o ran hyfforddiant a sicrhau bod y swyddi yna a fydd efallai yn dod yn swyddi lleol, mae'n rhaid i ni roi yr arian hyfforddiant i mewn fel ein bod ni yn gallu manteisio mewn ardal sydd wedi dioddef oherwydd swyddi sydd wedi eu colli yn yr ardal yna yn y gorffennol. Felly, efallai nad yw'n uniongyrchol, ac rydych wedi clywed am yr holl bethau lle mae'r Llywodraeth eisoes wedi buddsoddi, ond y tu hwnt i hynny beth y gallwn ni ei wneud yw rhoi help i'r sector preifat yn ychwanegol.
English: I just wanted to ask about - . I had a meeting this week with ColegauCymru, and they said that a lot of local businesses were basing most of their work on what is happening within the regional skills panels, and they said that there was an extreme insufficiency within those panels in relation to the Welsh language. SMEs will see the skills panels' work and documents and will base their agenda upon that. if the Welsh language isn't in an integral part of that, a lot of them will decide not to do anything. So, what can you do as a Government to broaden the development work within these panels to ensure that the Welsh language has a greater focus as part of those panels' work?
Welsh: Roeddwn i jest eisiau gofyn ynglŷn â - . Fe wnes i gael cyfarfod wythnos yma gyda ColegauCymru, ac roedden nhw'n dweud bod lot o fusnesau lleol yn seilio eu holl waith, neu'r rhan fwyaf o'u gwaith, ar beth sy'n digwydd o fewn y paneli sgiliau rhanbarthol. Roedden nhw'n dweud bod diffyg eithriadol o fewn y paneli hynny i ymwneud â'r iaith Gymraeg. Wedyn, mae busnesau bach yn gweld y paneli sgiliau rhanbarthol, yn gweld y dogfennau, ac yn seilio eu agenda nhw ar hynny. Os nad yw'r iaith Gymraeg yn rhan gynhenid o hynny, mae lot ohonyn nhw jest yn penderfynu peidio â gwneud unrhyw beth. Beth allwch chi ei wneud fel Llywodraeth i ehangu ar waith datblygu o fewn y paneli yma i sicrhau bod yr iaith Gymraeg yn fwy o ganolbwynt fel rhan o'r paneli hynny?
English: I think the fact that I'm wearing two hats - one in terms of the Welsh language and the other in terms of lifelong learning and skills - hopefully will bring those two things together. But what I do think we will see is new developments. We have now given consent to the Coleg Cymraeg Cenedlaethol to do a great deal more work in the FE sector, and I think that is going to be crucial in terms of promoting the language within FE. It has had a very positive impact in the higher education sector, and I do hope to see that developing in FE. I saw a graph recently that demonstrated when people stopped using the Welsh language, and what was apparent was that there was a huge decline once people left school. Therefore, that work of increasing the use of the Welsh language within FE is now included so that they can continue with their training through the medium of Welsh, and that is crucially important. I do take your point on the regional skills partnerships, but all aspects of Government in Wales now do have a mandate to take into account the fact that we must work towards this target of a million Welsh speakers by 2050.
Welsh: Rwy'n meddwl bod y ffaith fod dwy het gyda fi - un o ran y Gymraeg ac un o ran sgiliau ac addysg bellach - gobeithio yn mynd i helpu i ddod â'r rheini ynghyd. Ond beth fyddwn ni yn gweld yw datblygiad newydd. Rydym wedi rhoi caniatâd nawr i'r Coleg Cymraeg Cenedlaethol wneud lot mwy o waith yn y sector addysg bellach, ac rwy'n meddwl fod hynny yn mynd i fod yn hanfodol o ran symud yr ymgyrch ieithyddol tu fewn i addysg bellach. Mae o wedi cael effaith bositif iawn, rwy'n meddwl, yn y sector addysg uwch, ac felly rwy'n gobeithio gweld hynny. Fe wnes i weld graff yn ddiweddar a oedd yn dangos pryd roedd pobl yn stopio defnyddio'r iaith Gymraeg, a beth oedd yn amlwg oedd bod yna gwymp aruthrol ar ôl i bobl adael ysgol. Felly, mae'r ardal yna o gynyddu y defnydd o'r iaith Gymraeg ym maes addysg bellach fel eu bod nhw yn gallu cario ymlaen gyda'u hyfforddiant nhw drwy gyfrwng yr iaith Gymraeg yn hanfodol. Rwy'n cymryd eich pwynt chi ynglŷn â'r regional skills partnerships, ond mae pob agwedd ar y Llywodraeth yng Nghymru nawr gyda mandate i gymryd i mewn i ystyriaeth y ffaith bod yn rhaid i ni weithio tuag at y pwynt yma o gyrraedd miliwn o siaradwyr erbyn 2050.
English: My first question is just to try to find out why it's taken so long to put the employability plan in place. We've been taking evidence in this area for quite a while now, and many people have been unable to answer questions because they didn't know what the plan contained, and we had been promised that we would be able to see the plan before now, so what's the problem?
Welsh: Fy nghwestiwn cyntaf i yw jest i ffeindio mas pam mae wedi cymryd mor hir i roi'r cynllun cyflogadwyedd yn ei le. Rŷm ni wedi bod yn cymryd tystiolaeth ar y maes yma am sbel nawr, ac mae lot o bobl ddim wedi gallu ateb cwestiynau oherwydd nad ydyn nhw'n gwybod beth sydd yn y cynllun yma, ac rŷm ni wedi cael addewid o weld y cynllun cyn nawr, felly beth yw'r broblem?
English: It's the employability plan. Right. Well, clearly, I've just recently - . I only accepted the post recently -
Welsh: Employability plan, reit. Wel, yn amlwg, rydw i newydd, yn ddiweddar - . Dim ond yn ddiweddar rydw i wedi cymryd y swydd -
English: Well, the post isn't new. It's new for you, but not to Government.
Welsh: Ond nid yw'r swydd yn newydd. I ti, mae'n newydd, ond nid i'r Llywodraeth.