English: If we are to, here, as a nation, understand what did work and what mistakes were made in the last 18 months and stop those from happening again, and root out the fundamental failures and shortcomings that contributed to those mistakes, then we do need an inquiry with the sharpest possible teeth. That is why the Liberal Democrats led calls in Westminster for an urgent United Kingdom inquiry into the Government's handling of the pandemic, dragging a reluctant United Kingdom Conservative Government to agreeing. I share concerns that the UK Government are proposing to conduct this inquiry next year, and I would urge the First Minister and those on the Conservative benches to put pressure on the Prime Minister to deliver that inquiry as soon as is practicable. But I am mindful that there were more than 0.5 million people in Wales waiting for non-urgent hospital treatment in February this year - a record high - and that, as we've heard today, COVID cases are, sadly, on the rise across Wales. Lockdown may be easing slightly, but that doesn't mean the pandemic is over. NHS and care services, and the staff in them, face huge pressures, and we have concerns about the attention and resources a Welsh inquiry would demand. The First Minister has been given assurances, which I welcome, about the Welsh Government's involvement in a UK inquiry, and it is of critical importance that decision making in Wales, and the interplay with decisions made in Westminster, are fully understood and scrutinised. Thank you. Diolch yn fawr iawn.
Welsh: Os ydym, fel cenedl, am ddeall yr hyn sydd wedi gweithio a deall pa gamgymeriadau a wnaed yn ystod y 18 mis diwethaf ac atal y rheini rhag digwydd eto, a mynd i'r afael â'r methiannau a'r diffygion sylfaenol a gyfrannodd at y camgymeriadau hynny, rydym angen ymchwiliad mor feirniadol â phosibl. Dyna pam yr arweiniodd y Democratiaid Rhyddfrydol alwadau yn San Steffan am ymchwiliad brys yn y Deyrnas Unedig i'r ffordd y mae'r Llywodraeth wedi ymdrin â'r pandemig, gan lusgo Llywodraeth Geidwadol amharod yn y Deyrnas Unedig i gytuno. Rwy'n rhannu pryderon fod Llywodraeth y DU yn bwriadu cynnal yr ymchwiliad hwn y flwyddyn nesaf, a byddwn yn annog Prif Weinidog Cymru a'r rhai ar feinciau'r Ceidwadwyr i roi pwysau ar Brif Weinidog y DU i gyflawni'r ymchwiliad hwnnw cyn gynted ag sy'n bosibl yn ymarferol. Ond rwy'n ymwybodol fod mwy na 0.5 miliwn o bobl yng Nghymru yn aros am driniaeth ysbyty nad yw'n driniaeth frys ym mis Chwefror eleni - y lefel uchaf erioed - a bod achosion COVID, fel y clywsom heddiw, ar gynnydd drwy Gymru, yn anffodus. Efallai fod y cyfyngiadau symud yn llacio rhywfaint, ond nid yw hynny'n golygu bod y pandemig ar ben. Mae'r GIG a gwasanaethau gofal a'u staff yn wynebu pwysau enfawr, ac mae gennym bryderon ynglŷn â'r sylw a'r adnoddau y byddai gofyn eu cael ar gyfer ymchwiliad yng Nghymru. Mae'r Prif Weinidog wedi cael sicrwydd, ac rwy'n croesawu hynny, ynglŷn â'r modd y byddai Llywodraeth Cymru yn rhan o ymchwiliad ar gyfer y DU gyfan, ac mae'n hollbwysig fod penderfyniadau yng Nghymru, a'r rhyngweithio â phenderfyniadau a wneir yn San Steffan, yn cael eu deall a'u harchwilio'n llawn. Diolch yn fawr iawn.