English: Thank you, Minister, for the statement. I acknowledge that things have been difficult, as I referenced here I think the last time we spoke on these matters. However, it is clear that the Chancellor has taken decisive and welcome action to set the country on a more stable path within just a matter of weeks. The issues that we are facing are due to a combination of unprecedented once-in-a-generation global shocks, as, Minister, you've recognised - COVID and Putin's illegal war. And to respond to these things, we've seen public spending increase quickly and significantly to provide people and businesses with the support that they need. Let's not forget that, at UK Government level, around £400 billion was spent during the pandemic, supporting businesses and ensuring 14.5 million jobs. There's also been some £55 billion provided this year to help people and businesses with their energy bills - one of the largest support packages in Europe - on top of billions to help with the cost of living. But contrary to what some think, there is no blank cheque; this spending, whilst absolutely needed, has to be paid back at some point. What the Chancellor did last week was present a plan to get public finances back onto a more sustainable, stable footing. This means that difficult decisions have had to be made. Extraordinary times require significant interventions, as we saw throughout COVID. Inflation affects us all - it makes us poorer, and it puts pressures on finances of all tiers of Government and the services they provide. As I've said before, I know what it's like to have to balance budgets during restrained public spending - levelled, I have to say, for many years by this Welsh Government. And whilst I welcome the current energy and cost-of-living support, I have always been clear that the Government has to keep an open mind to providing the support that people need as things change over the next few months. But we just simply cannot afford to keep spending almost £100 billion on debt interest alone, in part due to rising interest rates. This money would be so much better spent on public services. What was disappointing was that the shadow Chancellor in Westminster didn't propose any alternatives to the plans laid out by the Chancellor as a fix to our finances. Indeed, her response was shallow and weak, as we've come to expect, sadly, from her. And again, we've seen criticism from the Welsh Labour Ministers, without much indication of what the alternative is. One moment, the Welsh Government were up in arms about tax cuts, and threatening to re-impose income tax banding, then they're up in arms that these measures have been reversed. Like I've said before, every time the Welsh Government states its position, it's just basically the opposite of what the UK Government says - that's not particularly constructive. I would be interested, Minister, if you could outline - [ Interruption.]
Welsh: Diolch, Gweinidog, am y datganiad. Rwy'n cydnabod bod pethau wedi bod yn anodd, fel y gwnes i gyfeirio ato yma rwy'n credu y tro diwethaf i ni siarad ar y materion hyn. Fodd bynnag, mae'n amlwg bod y Canghellor wedi cymryd camau pendant sydd i'w croesawu i osod y wlad ar lwybr mwy sefydlog o fewn ond ychydig wythnosau. Mae'r materion yr ydym ni'n eu hwynebu yn deillio o gyfuniad o siociau byd-eang unwaith-mewn-cenhedlaeth heb eu tebyg o'r blaen, fel yr ydych chi, Gweinidog, wedi'i gydnabod - COVID a rhyfel anghyfreithlon Putin. Ac i ymateb i'r pethau hyn, rydym ni wedi gweld gwariant cyhoeddus yn cynyddu'n gyflym ac yn sylweddol i roi'r cymorth sydd ei angen ar bobl a busnesau. Gadewch i ni beidio ag anghofio, ar lefel Llywodraeth y DU, cafodd tua £400 biliwn ei wario yn ystod y pandemig, yn cefnogi busnesau a sicrhau 14.5 miliwn o swyddi. Mae rhyw £55 biliwn wedi'i ddarparu eleni hefyd i helpu pobl a busnesau gyda'u biliau ynni - un o'r pecynnau cymorth mwyaf yn Ewrop - ar ben biliynau i helpu gyda chostau byw. Ond yn groes i'r hyn mae rhai yn ei feddwl, does dim siec wag; mae'n rhaid talu'r gwariant hwn, er ei fod yn hollol angenrheidiol, yn ôl rhywbryd. Yr hyn y gwnaeth y Canghellor yr wythnos ddiwethaf oedd cyflwyno cynllun i gael cyllid cyhoeddus yn ôl ar seiliau mwy cynaliadwy, sefydlog. Mae hyn yn golygu bod penderfyniadau anodd wedi gorfod cael eu gwneud. Mae angen ymyriadau sylweddol ar amseroedd rhyfeddol, fel y gwnaethom ni ei weld drwy gydol COVID. Mae chwyddiant yn effeithio arnom ni i gyd - mae'n ein gwneud ni'n dlotach, ac mae'n rhoi pwysau ar gyllid o bob haen o Lywodraeth a'r gwasanaethau maen nhw'n eu darparu. Fel yr wyf i wedi'i ddweud o'r blaen, rwy'n gwybod sut beth yw gorfod cydbwyso cyllidebau yn ystod gwariant cyhoeddus sydd wedi'u ffrwyno - wedi'u lefelu, mae'n rhaid i mi ddweud, am flynyddoedd lawer gan y Lywodraeth Cymru hon. Ac er fy mod i'n croesawu'r cymorth ynni a chostau byw presennol, rydw i bob amser wedi bod yn glir bod yn rhaid i'r Llywodraeth gadw meddwl agored i ddarparu'r gefnogaeth y mae pobl ei angen wrth i bethau newid yn ystod y misoedd nesaf. Ond yn syml, ni allwn ni fforddio cadw gwariant bron i £100 biliwn ar log dyled yn unig, yn rhannol oherwydd cyfraddau llog cynyddol. Byddai'r arian yma gymaint gwell yn cael ei wario ar wasanaethau cyhoeddus. Yr hyn oedd yn siomedig oedd na wnaeth Canghellor yr wrthblaid yn San Steffan gynnig unrhyw ddewisiadau eraill i'r cynlluniau a gafodd eu gosod gan y Canghellor fel ateb i'n sefyllfa o ran cyllid. Yn wir, bas a gwan oedd ei hymateb, fel yr ydym ni wedi dod i ddisgwyl, yn anffodus, ganddi. Ac eto, rydym ni wedi gweld beirniadaeth gan Weinidogion Llafur Cymru, heb lawer o arwydd beth yw'r dewis arall. Un funud, roedd Llywodraeth Cymru wedi'i chynhyrfu am doriadau trethi, ac yn bygwth ailosod bandio treth incwm, yna maen nhw wedi'u cynhyrfu bod y mesurau hyn wedi'u tynnu'n ôl. Fel yr wyf i wedi'i ddweud o'r blaen, bob tro y mae Llywodraeth Cymru yn datgan ei safbwynt, yn y bôn mae'n groes i'r hyn y mae Llywodraeth y DU yn ei ddweud - nid yw hynny'n arbennig o gadarnhaol. Byddai gennyf i ddiddordeb, Gweinidog, os gallech chi amlinellu - [ Torri ar draws. ]