English: Thank you, Llywydd. I'm very pleased to open this debate today on the Health, Social Care and Sport Committee's report on winter preparedness 2016-17, which we're in the middle of now. Of course, winter is a hugely challenging period for our health and social care services. It's a time when the year-round pressures of an ageing population, increasing demand for services, and workforce challenges, are thrown into sharp relief. Just two weeks ago the chief executive of the Welsh NHS remarked that the NHS has already faced exceptional challenges this winter, experiencing some of the busiest days ever faced by hospital emergency units and the Welsh ambulance service. That's the week the Cabinet Secretary for Health, Well-being and Sport announced that certain targets for GPs are to be suspended temporarily to help free up appointments in their practices, such is the pressure on primary care over this winter. Assembly Members will almost certainly be aware also of the coverage relating to similar pressure on health and social care services elsewhere in the UK and in England in particular. We as a committee felt it was important to examine how prepared the Welsh NHS and social care services are to deal with pressures on unscheduled care services during what is now the current winter period. As part of this work, we wanted to look at the progress that has been made in this area over the past few years, particularly since the work done by our predecessor committee in 2013-14. Our terms of reference also included a focus on patient flow, including primary care out of hours, emergency ambulance services, emergency departments, and delayed transfers of care. We spent the 2016 summer period asking stakeholders to tell us their views on whether the Welsh NHS was equipped to deal with pressures on unscheduled care services during the coming winter. We had a really good response to this and we're grateful to everyone who took the time to write to us and present evidence to us in our formal meetings. That's the evidence that's helped us to come to some very clear conclusions and has enabled us to make what we believe are robust recommendations to the Cabinet Secretary and Minister. Although many of our recommendations are important in terms of managing additional winter pressures, they need to be considered as part of a much wider review of health and social care services in Wales. Indeed, our overriding conclusion is that a more resilient NHS and social care service would be better equipped to cope with the considerable spikes in demand over the winter period. Without that greater resilience all year round, efforts to manage winter-specific pressures will be more about trying to limit their effects than achieving the whole-system change that is so greatly needed. Regular readers of our report will know that paragraphs 71 to 75 tell us this. I note that the Cabinet Secretary has partially accepted our first recommendation. We are all aware that statutory regional partnership boards were established under the Social Services and Well-Being (Wales) Act 2014 as a way of taking forward the agenda to deliver integrated health and social care. However, I'm glad the Cabinet Secretary recognises there is more to do and that his Government will be supporting further improvements. Overall, we concluded there is a need for greater integration between the health and social care sectors, both in the planning and delivery of services, and there is a need to include the independent sector, both care home and domiciliary services, in this work. In light of this, I am disappointed the Cabinet Secretary has rejected our recommendation that he should commission or possibly review any available research into the effectiveness of the co-location of primary care services in A&E departments, especially as he acknowledged the evidence from across the United Kingdom outlining the effectiveness of co-location. The information he has provided relating to out-of-hours services working alongside emergency departments is welcome, despite that.
Welsh: Diolch yn fawr, Lywydd, ac rydw i'n falch iawn o gael agor y ddadl yma heddiw ar adroddiad Pwyllgor Iechyd, Gofal Cymdeithasol a Chwaraeon y Cynulliad yma ar barodrwydd ar gyfer y gaeaf rydym ni yn ei ganol o, 2016-17. Nawr, wrth gwrs, mae'r gaeaf yn gyfnod heriol iawn i'n gwasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol. Mae'n adeg pan fo'r pwysau sy'n codi gydol y flwyddyn yn sgil poblogaeth sy'n heneiddio, y galw cynyddol am wasanaethau, a heriau'r gweithlu, i gyd ar eu mwyaf amlwg. Dim ond ryw bythefnos yn ôl dywedodd prif weithredwr Gwasanaeth Iechyd Gwladol Cymru fod y gwasanaeth iechyd eisoes wedi wynebu heriau eithriadol y gaeaf hwn, a'i fod yn gweld rhai o'r dyddiau prysuraf erioed yn hanes unedau brys ein hysbytai a gwasanaethau ambiwlans Cymru. Yn yr yn wythnos, cyhoeddodd Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd, Llesiant a Chwaraeon y byddai targedau penodol ar gyfer meddygon teulu yn cael eu hatal dros dro i helpu i ryddhau apwyntiadau yn ein practisys, a hynny am fod cymaint o bwysau ar ofal sylfaenol y gaeaf hwn. Bydd Aelodau'r Cynulliad yn sicr yn ymwybodol hefyd o'r sylw yn y cyfryngau ar bwysau tebyg ar wasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol mewn rhannau eraill o'r Deyrnas Unedig, ac yn Lloegr yn arbennig. Nawr, roeddem ni fel pwyllgor yn teimlo ei bod yn bwysig ymchwilio i weld pa mor barod yw gwasanaeth iechyd gwladol Cymru a gwasanaethau gofal cymdeithasol i ymdopi â'r pwysau ar wasanaethau gofal heb eu trefnu dros y gaeaf hwn. Fel rhan o'r gwaith hwn, roeddem ni'n awyddus i edrych ar y cynnydd a wnaethpwyd yn y maes hwn dros y blynyddoedd diwethaf, yn enwedig ers gwaith y pwyllgor blaenorol yn 2013-14. Roedd ein cylch gorchwyl hefyd yn rhoi pwyslais, ymhlith pethau eraill, ar lif cleifion, gan gynnwys gofal sylfaenol y tu allan i oriau arferol, gwasanaethau ambiwlans brys, adrannau achosion brys, ac oedi wrth drosglwyddo gofal. Treuliwyd haf 2016 yn gofyn i randdeiliaid am eu barn ynghylch a oedd gwasanaeth iechyd gwladol Cymru mewn sefyllfa i allu ymdopi efo'r pwysau ar wasanaethau gofal heb ei drefnu yn ystod y gaeaf i ddod. Cawsom ni ymateb da iawn ac rydym ni'n ddiolchgar i bawb am roi o'u hamser i ysgrifennu atom a chyflwyno tystiolaeth i ni yn ein cyfarfodydd ffurfiol. Dyma'r dystiolaeth sydd wedi helpu i lunio casgliadau clir iawn a'n galluogi ni i lunio'r hyn sydd, yn ein barn ni, yn argymhellion cadarn i'r Ysgrifennydd Cabinet a'r Gweinidog. Er bod llawer o'n hargymhellion yn bwysig o ran rheoli pwysau ychwanegol dros y gaeaf, mae angen eu hystyried fel rhan o adolygiad llawer ehangach i wasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol yng Nghymru. Yn wir, ein casgliad pwysicaf yw y byddai gwasanaeth iechyd gwladol a gwasanaeth gofal cymdeithasol mwy gwydn mewn sefyllfa well i ymdopi efo'r cynnydd sylweddol yn y galw dros gyfnod y gaeaf. Os na fydd modd sicrhau'r gwytnwch hwn drwy gydol y flwyddyn, bydd yr ymdrechion i ymdopi â phwysau penodol y gaeaf yn ymwneud mwy â cheisio cyfyngu ar eu heffeithiau na newid y system gyfan, sef yr hyn y mae gwir angen ei wneud. Bydd darllenwyr cyson a chraff ein hadroddiad ni yn gwybod taw paragraffau 71 i 75 sydd yn dweud hyn. Rwy'n nodi bod yr Ysgrifennydd Cabinet wedi derbyn ein hargymhelliad cyntaf yn rhannol. Rydym ni i gyd yn ymwybodol y cafodd byrddau partneriaeth rhanbarthol statudol eu sefydlu o dan Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014 fel ffordd o fwrw ymlaen â'r agenda i ddarparu iechyd a gofal cymdeithasol integredig. Fodd bynnag, rwy'n falch bod yr Ysgrifennydd Cabinet yn cydnabod bod mwy i'w wneud ac y bydd ei Lywodraeth yn cefnogi gwelliannau pellach. Yn gyffredinol, daethom i'r casgliad fod angen gwell integreiddio rhwng y sectorau iechyd a gofal cymdeithasol, yn y broses o gynllunio ac o ran darparu gwasanaethau, a bod angen cynnwys y sector annibynnol - gwasanaethau cartrefi gofal a gwasanaethau gofal cartref fel ei gilydd - yn y gwaith hwn hefyd. Yng ngoleuni hyn, testun siom i mi yw bod yr Ysgrifennydd Cabinet wedi gwrthod ein hargymhelliad y dylai gomisiynu neu efallai adolygu unrhyw ymchwil sydd ar gael i effeithiolrwydd cyd-leoli gwasanaethau gofal sylfaenol mewn adrannau damweiniau ac achosion brys, yn enwedig gan ei fod wedi cydnabod y dystiolaeth ar draws y Deyrnas Unedig sy'n dangos effeithiolrwydd cyd-leoli. Mae'r wybodaeth y mae wedi'i darparu ynghylch gwasanaethau y tu allan i oriau arferol yn gweithio ochr yn ochr ag adrannau achosion brys i'w chroesawu, serch hynny.