techiaith/cofnodycynulliad_en-cy huggingface dataset:
English: Okay, thank you for that, Minister. My final question: I'd like to ask you about some of the more far-reaching changes to the planning system that our society surely needs. I do realise that planning does span different portfolios, but evidently there's a link with the welfare of residents, and the quality of housing and the communities that those houses support. Because, at present, large developers have if not all the power, then an awful lot of it and are therefore able to avoid section 106 responsibilities. Not enough residents and people living in communities understand how the planning system works. So, do you agree that the past performance of a developer should be a material consideration in whether they get awarded new jobs? Shouldn't planning laws stipulate that a development can only go ahead when the initial phases of the development have actually been completed - for example, those bits that the developers often see as the nice-to-have, easy-to-get-out-of, like playing parks for children? And do you agree with me that all new developments - all new homes, that is - should have easy access to green and, if possible, blue space as well, so that everyone can have the benefit, and the welfare benefits, that come about as a result of being able to live near natural life?
Welsh: Iawn, diolch ichi am hynny, Weinidog. Fy nghwestiwn olaf: hoffwn eich holi am rai o'r newidiadau mwy pellgyrhaeddol i'r system gynllunio sy'n sicr o fod eu hangen ar ein cymdeithas. Rwy'n sylweddoli bod cynllunio'n rhychwantu gwahanol bortffolios, ond mae'n amlwg fod cysylltiad â lles trigolion, ac ansawdd tai a'r cymunedau y mae'r tai hynny'n eu cynnal. Oherwydd ar hyn o bryd, yn nwylo'r datblygwyr mawr y mae llawer iawn o'r pŵer, os nad i gyd ac felly gallant osgoi cyfrifoldebau adran 106. Nid oes digon o breswylwyr a phobl sy'n byw mewn cymunedau yn deall sut y mae'r system gynllunio'n gweithio. Felly, a ydych yn cytuno y dylai perfformiad datblygwr yn y gorffennol fod yn ystyriaeth berthnasol wrth farnu a ddylent gael gwaith newydd? Oni ddylai cyfreithiau cynllunio nodi mai dim ond pan fydd camau cychwynnol y datblygiad wedi'u cwblhau mewn gwirionedd y gall datblygiad fynd yn ei flaen - er enghraifft, y rhannau hynny y mae datblygwyr yn aml yn eu gweld fel pethau sy'n braf eu cael, ond yn hawdd dod allan ohonynt, fel parciau chwarae i blant? Ac a ydych yn cytuno â mi y dylai pob datblygiad newydd - pob cartref newydd, hynny yw - gael mynediad hawdd at fannau gwyrdd ac os yn bosibl, at fannau glas hefyd, fel y gall pawb gael y budd, a'r manteision lles, sy'n digwydd o ganlyniad i allu byw'n agos at fyd natur?
English: Yes. Welsh Government provides financial support to Blaenau Gwent County Borough Council through core unhypothecated funding, as well as by specific grants to the authority for a range of shared priorities.
Welsh: Gwnaf. Mae Llywodraeth Cymru yn rhoi cymorth ariannol i Gyngor Bwrdeistref Sirol Blaenau Gwent drwy gyllid craidd heb ei neilltuo, yn ogystal â thrwy grantiau penodol i'r awdurdod ar gyfer amrywiaeth o flaenoriaethau a rennir.
English: I'm grateful to the Minister for that. We are aware that the current local government settlement is an extremely generous settlement, and it's one that builds upon considerable additional expenditure through the pandemic to support local authorities who haven't been able to exercise their usual funding sources in the usual way, and they've had to deal with significant additional pressures. So, this builds on a policy that has been pursued by successive Welsh Governments that protects local government, that protects local services and protects local jobs, and this is done in a way that demonstrates a real commitment to local democracy in Wales as compared with the situation across our borders. The £6.3 billion in capital and revenue expenditure being provided to local government in the budget we agreed yesterday is something that will enable councils not only in Blaenau Gwent, but across Wales to invest in their people, in their services and in their communities. I hope, Minister, you will agree with me that this is the way in which we exercise our values as Welsh Labour - investing in local people, local councils and local democracy - and there's a very, very real comparison with the way that local government is being torn to pieces across the border in England.
Welsh: Rwy'n ddiolchgar i'r Gweinidog am hynny. Rydym yn ymwybodol fod y setliad llywodraeth leol presennol yn setliad hael iawn, ac mae'n un sy'n adeiladu ar wariant ychwanegol sylweddol drwy'r pandemig i gefnogi awdurdodau lleol nad ydynt wedi gallu defnyddio eu ffynonellau ariannu arferol yn y ffordd arferol, ac maent wedi gorfod ymdopi â phwysau ychwanegol sylweddol. Felly, mae hyn yn adeiladu ar bolisi a ddilynwyd gan Lywodraethau olynol yng Nghymru sy'n diogelu llywodraeth leol, yn diogelu gwasanaethau lleol ac yn diogelu swyddi lleol, a gwneir hyn mewn ffordd sy'n dangos ymrwymiad gwirioneddol i ddemocratiaeth leol yng Nghymru o'i chymharu â'r sefyllfa ar draws ein ffin. Mae'r £6.3 biliwn mewn gwariant cyfalaf a refeniw sy'n cael ei ddarparu i lywodraeth leol yn y gyllideb y cytunwyd arni ddoe yn rhywbeth a fydd yn galluogi cynghorau nid yn unig ym Mlaenau Gwent, ond ledled Cymru i fuddsoddi yn eu pobl, yn eu gwasanaethau ac yn eu cymunedau. Weinidog, rwy'n gobeithio eich bod yn cytuno mai dyma'r ffordd y mynegwn ein gwerthoedd fel Llafur Cymru - buddsoddi mewn pobl leol, cynghorau lleol a democratiaeth leol - ac mae cymhariaeth real iawn â'r ffordd y mae llywodraeth leol yn cael ei thynnu'n ddarnau dros y ffin yn Lloegr.
English: Thank you, Vikki. We have made a record investment in affordable housing this Senedd term. The 2019-20 statistics have confirmed that, as a direct result of our investment, we will exceed our ambitious target of 20,000 affordable homes this Government term.
Welsh: Diolch, Vikki. Rydym wedi buddsoddi mwy nag erioed mewn tai fforddiadwy yn ystod tymor y Senedd hon. Mae ystadegau 2019-20 wedi cadarnhau y byddwn, o ganlyniad uniongyrchol i'n buddsoddiad, yn rhagori ar ein targed uchelgeisiol o 20,000 o dai fforddiadwy yn nhymor y Llywodraeth hon.
English: Thank you, Minister. As well as giving vulnerable people homes that are fit for purpose, the social housing grant has also helped regenerate key derelict, disused or empty sites, often in very prominent places in our communities. One example in my own constituency is the disused building on Oxford Street in the town centre in Mountain Ash, which Cynon Taf Housing is turning into much-needed one-bedroomed flats through the grant. Minister, I know you put on record before your commitment to continue providing social homes for rent in the next Senedd term, but do you agree with me that such schemes can also prove to be key drivers in transforming and improving our communities for all residents?
Welsh: Diolch, Weinidog. Yn ogystal â rhoi cartrefi addas i'r diben i bobl sy'n agored i niwed, mae'r grant tai cymdeithasol hefyd wedi helpu i adfywio safleoedd allweddol sy'n ddiffaith a segur, sydd i'w gweld yn aml mewn mannau amlwg iawn yn ein cymunedau. Un enghraifft yn fy etholaeth i yw'r adeilad segur ar Stryd Rhydychen yng nghanol y dref yn Aberpennar, safle y mae Tai Cynon Taf yn ei droi'n fflatiau un ystafell wely mawr eu hangen drwy'r grant. Weinidog, gwn eich bod wedi cofnodi cyn hyn eich ymrwymiad i barhau i ddarparu cartrefi cymdeithasol i'w rhentu yn nhymor nesaf y Senedd, ond a ydych yn cytuno â mi y gall cynlluniau o'r fath hefyd fod yn ysgogiad allweddol i drawsnewid a gwella ein cymunedau i'r holl drigolion?
English: Minister, do you agree with me that we need to see in the 2020s a social housing renaissance, building at, or preferably above, historical trends? And are you, like me, particularly concerned with that new group: people in their 30s and 40s on good incomes but having no family wealth and that cannot access the market to purchase family homes, to the great detriment of their children?
Welsh: Weinidog, a ydych chi'n cytuno bod angen inni weld aileni tai cymdeithasol yn y 2020au, gan adeiladu yn ôl tueddiadau hanesyddol, neu'n uwch na hynny os oes modd? Ac a ydych chi, fel fi, yn pryderu'n benodol am y grŵp newydd hwnnw: pobl yn eu 30au a'u 40au ar incwm da ond heb gyfoeth teuluol na allant gael mynediad at y farchnad i brynu cartrefi teuluol, er anfantais fawr i'w plant?
English: Minister, while your Government is on track to meet its affordable homes target for this Senedd term, do you accept that this target was woefully inadequate? I congratulate you for doing more than previous Welsh Governments, but I'm disappointed that you have failed to address the real need that exists for social housing. The new homes that have been built had been snapped up before the first brick was even laid. Families are still waiting years to get a home; far too many children are living in bed-and-breakfast accommodation; and far too many people are still sleeping rough or sofa surfing. Do you accept that your target was not ambitious enough, and should you be returned to this Parliament and be part of the next Welsh Government, will you please pledge to do more? Because in the twenty-first century, it is morally reprehensible that people are still homeless and that they're still living in unsuitable accommodation for their needs. Diolch yn fawr.
Welsh: Weinidog, er bod eich Llywodraeth ar y trywydd iawn i gyrraedd ei tharged tai fforddiadwy ar gyfer tymor y Senedd hon, a ydych yn derbyn bod y targed hwn yn druenus o annigonol? Rwy'n eich llongyfarch am wneud mwy na Llywodraethau Cymru yn y gorffennol, ond rwy'n siomedig eich bod wedi methu mynd i'r afael â'r gwir angen sy'n bodoli am dai cymdeithasol. Cafodd y cartrefi newydd a adeiladwyd eu bachu cyn i'r fricsen gyntaf gael ei gosod hyd yn oed. Mae teuluoedd yn dal i aros blynyddoedd i gael cartref; mae gormod o lawer o blant yn byw mewn llety gwely a brecwast; ac mae gormod o lawer o bobl yn dal i gysgu ar y stryd neu ar soffas. A ydych yn derbyn nad oedd eich targed yn ddigon uchelgeisiol, ac os byddwch yn dychwelyd i'r Senedd hon ac yn rhan o Lywodraeth nesaf Cymru, a wnewch chi addo gwneud mwy os gwelwch yn dda? Oherwydd yn yr unfed ganrif ar hugain, mae'n resynus yn foesol fod pobl yn dal yn ddigartref a'u bod yn dal i fyw mewn llety sy'n anaddas i'w hanghenion. Diolch yn fawr.
English: Thank you, Jack. National planning policy, 'Future Wales' and local development plans collectively create a framework to ensure that communities are able to effectively and meaningfully engage in proposals that impact on their areas. LDPs have several statutory and informal stages where communities can directly shape and influence the future of their locality.
Welsh: Diolch, Jack. Gyda'i gilydd, mae polisi cynllunio cenedlaethol, 'Cymru'r Dyfodol' a chynlluniau datblygu lleol yn creu fframwaith i sicrhau y gall cymunedau ymwneud â chynigion sy'n effeithio ar eu hardaloedd mewn modd effeithiol ac ystyrlon. Mae gan y cynlluniau datblygu lleol sawl cam statudol ac anffurfiol lle gall cymunedau lunio a dylanwadu ar ddyfodol eu hardal yn uniongyrchol.
English: Minister, thank you for that answer. Can I thank you and your Deputy Minister for meeting with myself and Penyffordd Community Council at the beginning of the year? I think what is clear is that the council and the community - the residents within the community of Penyffordd - and with justification, I might say, feel let down by the Planning Inspectorate for Wales. Despite significant projects being passed by the inspectorate, local politicians and residents in the community don't even get the courtesy of a reply. So, with that in mind, Minister, what consideration have you given to reforming how the Planning Inspectorate operates, to ensure that the voices of communities like Penyffordd are listened to?
Welsh: Weinidog, diolch am eich ateb. A gaf fi ddiolch i chi a'ch Dirprwy Weinidog am gyfarfod â Chyngor Cymuned Pen-y-ffordd a minnau ar ddechrau'r flwyddyn? Credaf mai'r hyn sy'n amlwg yw bod y cyngor a'r gymuned - trigolion cymuned Pen-y-ffordd - ac yn ddigon teg, dylwn ddweud, yn teimlo bod Arolygiaeth Gynllunio Cymru wedi gwneud tro gwael â hwy. Er i brosiectau sylweddol gael eu derbyn gan yr arolygiaeth, nid yw gwleidyddion lleol a thrigolion y gymuned wedi cael ateb hyd yn oed. Felly, gyda hynny mewn golwg, Weinidog, pa ystyriaeth rydych wedi'i rhoi i ddiwygio'r ffordd y mae'r Arolygiaeth Gynllunio'n gweithredu, er mwyn sicrhau bod pobl yn gwrando ar leisiau cymunedau fel Pen-y-ffordd?
English: Thank you, Jack. It was a pleasure to meet with you and the community council alongside Hannah Blythyn. It was a very useful and lively conversation, I'm sure you remember, about how local people - and community councils in particular - can have their voices effectively heard in the planning process. So, I was delighted to take on board much of what they said, and I'm also very pleased to say that Flintshire local development plan, which we were discussing on that occasion, has now resolved to submit their plan for examination. The hearing sessions are due to commence in April. I know that the community council will be taking the opportunity to make their voice heard once more in that process, which of course is the entire point. In terms of the inspectorate, you will know that we wanted to sever the Welsh element of the inspectorate away from the England and Wales inspectorate overall, for a variety of reasons - not least that we would like them to be able to look more carefully at the policies that we would like to see implemented in Wales. Unfortunately, the pandemic has got in the way of us being able to do that, but I am very much looking forward to getting that plan back on track when we have a Welsh Government immediately after the election. I know that you are working towards that aim as well.
Welsh: Diolch yn fawr, Jack. Roedd yn bleser cyfarfod â chi a'r cyngor cymuned gyda Hannah Blythyn. Roedd yn sgwrs ddefnyddiol a bywiog iawn, rwy'n siŵr eich bod yn cofio, ynglŷn â sut y gall pobl leol - a chynghorau cymuned yn benodol - sicrhau bod eu lleisiau'n cael eu clywed yn effeithiol yn y broses gynllunio. Felly, roeddwn yn falch iawn o ystyried llawer o'r hyn a ddywedwyd ganddynt, ac rwy'n falch iawn hefyd o ddweud bod cynllun datblygu lleol sir y Fflint, y buom yn ei drafod ar yr achlysur hwnnw, bellach wedi penderfynu cyflwyno eu cynllun i'w archwilio. Disgwylir i'r sesiynau gwrandawiad ddechrau ym mis Ebrill. Gwn y bydd y cyngor cymuned yn bachu ar y cyfle i leisio eu barn unwaith eto yn y broses honno, gan mai dyna'r holl bwynt, wrth gwrs. O ran yr arolygiaeth, fe fyddwch yn gwybod ein bod am ddatgysylltu elfen Gymreig yr arolygiaeth oddi wrth arolygiaeth gyffredinol Cymru a Lloegr, am amryw resymau - yn anad dim am yr hoffem iddynt allu edrych yn fwy gofalus ar y polisïau yr hoffem eu gweld yn cael eu gweithredu yng Nghymru. Yn anffodus, mae'r pandemig wedi ein rhwystro rhag gallu gwneud hynny, ond rwy'n edrych ymlaen yn fawr at sicrhau bod y cynllun hwnnw yn ôl ar y trywydd iawn pan fydd gennym Lywodraeth Cymru yn syth ar ôl yr etholiad. Gwn eich bod chithau'n gweithio tuag at y nod hwnnw hefyd.
English: Yes. Thank you very much, Paul. Affordable housing - and, more specifically, social housing - remains mine and this Government's top priority for the whole of Wales. Our aim is to build them better, build more of them, and build them more quickly. This is recognised by our record £2 billion-worth of investment in affordable housing in this Senedd term.
Welsh: Gwnaf. Diolch yn fawr iawn, Paul. Mae tai fforddiadwy - ac yn fwy penodol, tai cymdeithasol - yn parhau i fod yn brif flaenoriaeth i mi a'r Llywodraeth hon ar gyfer Cymru gyfan. Ein nod yw eu hadeiladu'n well, adeiladu mwy ohonynt, a'u hadeiladu'n gyflymach. Cydnabyddir hyn gan ein buddsoddiad mwy nag erioed o £2 biliwn mewn tai fforddiadwy yn nhymor y Senedd hon.
English: Thank you for that response, Minister. I have received representations from local residents who have set up a community land trust, who want to create desirable, affordable housing for local people in Roch in my constituency. I'm sure that you would agree with me that it's important that community land trusts get the right support to deliver affordable housing in their communities, and that it's therefore crucial that they receive the right grant funding, and that they are able to work in partnership with housing associations and local authorities. Otherwise, it is sometimes difficult for these community land trusts to deliver much-needed homes in their communities. Community land trusts can play a key role in delivering new affordable homes as they are set up on behalf of communities to deliver for local communities. Therefore, can you tell us what the Welsh Government is doing to support community land trusts in Wales? And, can you also tell us what discussions you and your officials are having with local authorities and housing authorities about the role that community land trusts can play in developing affordable homes across Wales?
Welsh: Diolch am eich ymateb, Weinidog. Rwyf wedi derbyn sylwadau gan drigolion lleol sydd wedi sefydlu ymddiriedolaeth tir cymunedol, ac sy'n dymuno creu tai dymunol, fforddiadwy i bobl leol yn y Garn yn fy etholaeth. Rwy'n siŵr y byddech yn cytuno â mi ei bod yn bwysig fod ymddiriedolaethau tir cymunedol yn cael y cymorth cywir i ddarparu tai fforddiadwy yn eu cymunedau, a'i bod felly'n hanfodol eu bod yn cael y cyllid grant cywir, a'u bod yn gallu gweithio mewn partneriaeth â chymdeithasau tai ac awdurdodau lleol. Fel arall, mae weithiau'n anodd i'r ymddiriedolaethau tir cymunedol hyn ddarparu cartrefi mawr eu hangen yn eu cymunedau. Gall ymddiriedolaethau tir cymunedol chwarae rôl allweddol yn darparu tai fforddiadwy newydd wrth iddynt gael eu sefydlu ar ran cymunedau i ddarparu ar gyfer cymunedau lleol. Felly, a allwch ddweud wrthym beth y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud i gefnogi ymddiriedolaethau tir cymunedol yng Nghymru? Ac a allwch ddweud wrthym hefyd pa drafodaethau rydych chi a'ch swyddogion yn eu cael gydag awdurdodau lleol ac awdurdodau tai am y rôl y gall ymddiriedolaethau tir cymunedol ei chwarae wrth ddatblygu tai fforddiadwy ledled Cymru?
English: Yes. Thank you, Russell George. On 24 February, I published a new edition of 'Planning Policy Wales' and our first national development framework, 'Future Wales: the national plan 2040'. Taken together, they provide a comprehensive suite of up-to-date national land use planning policies for Wales.
Welsh: Gwnaf. Diolch, Russell George. Ar 24 Chwefror, cyhoeddais fersiwn newydd o 'Polisi Cynllunio Cymru' a'n fframwaith datblygu cenedlaethol cyntaf, 'Cymru'r Dyfodol: y cynllun cenedlaethol 2040'. Gyda'i gilydd, maent yn darparu cyfres gynhwysfawr o bolisïau cynllunio cenedlaethol wedi'u diweddaru ar ddefnydd tir yng Nghymru.
English: Thank you for your answer, Minister. Last week, the Minister for the environment published the Welsh Government's 'Beyond Recycling' strategy to make the circular economy in Wales a reality. Now, within that strategy, the Welsh Government says it will place a moratorium on any future large-scale energy-from-waste developments. Now, I very much welcome this. This is something, as you know, I myself and Welsh Conservative colleagues have been calling for for a long time, in the Chamber and in writing. Can you confirm, Minister, that this moratorium will come into effect immediately and that planning policy will be revised accordingly? There are large-scale developments from waste incinerator developments in the pipeline, such as the one in my constituency in Buttington. An application for that was submitted to the Planning Inspectorate on 26 February. So, can you confirm, Minister, that this moratorium will mean that this planning application will not proceed any further?
Welsh: Diolch am eich ateb, Weinidog. Yr wythnos diwethaf, cyhoeddodd Gweinidog yr amgylchedd strategaeth 'Mwy nag ailgylchu' Llywodraeth Cymru i sicrhau bod yr economi gylchol yng Nghymru yn cael ei gwireddu. Nawr, yn y strategaeth honno, dywed Llywodraeth Cymru y bydd yn rhoi moratoriwm ar unrhyw ddatblygiadau troi gwastraff yn ynni ar raddfa fawr yn y dyfodol. Nawr, rwy'n croesawu hyn yn fawr. Fel y gwyddoch, mae hyn yn rhywbeth rwyf fi a fy nghyd-Aelodau yn y Ceidwadwyr Cymreig wedi bod yn galw amdano ers amser maith, yn y Siambr ac yn ysgrifenedig. A allwch gadarnhau, Weinidog, y bydd y moratoriwm hwn yn dod i rym ar unwaith ac y bydd y polisi cynllunio yn cael ei adolygu yn unol â hynny? Mae datblygiadau ar raddfa fawr o ddatblygiadau llosgi gwastraff ar y gweill, fel yr un yn fy etholaeth i yn Nhal-y-bont. Cyflwynwyd cais ar ei gyfer i'r Arolygiaeth Gynllunio ar 26 Chwefror. Felly, a allwch gadarnhau, Weinidog, y bydd y moratoriwm hwn yn golygu na fydd y cais cynllunio hwn yn mynd ymhellach?
English: Thank you for that, Russell. I'm aware that my colleague, the environment Minister, has announced a moratorium on future energy-from-waste plants, or incinerators as they're colloquially known. I'm afraid, because it's not in my portfolio, I'm not aware of whether it's immediate or not. If you want to write to me asking what the status of the planning application is in the face of that moratorium, I'll make sure that my officials treat that as a matter of urgency. I'm afraid I don't have that information to hand.
Welsh: Diolch, Russell. Rwy'n ymwybodol fod fy nghyd-Weinidog, Gweinidog yr amgylchedd, wedi cyhoeddi moratoriwm yn y dyfodol ar safleoedd troi gwastraff yn ynni, neu losgyddion fel y'u gelwir. Gan nad yw hyn yn fy mhortffolio, mae arnaf ofn nad wyf yn ymwybodol a fydd yn weithredol ar unwaith ai peidio. Os hoffech ysgrifennu ataf i ofyn beth yw statws y cais cynllunio yn sgil y moratoriwm hwnnw, fe wnaf yn siŵr bod fy swyddogion yn ei drin fel mater brys. Mae arnaf ofn nad yw'r wybodaeth honno gennyf wrth law.
English: Finally, question 8, to be answered by the Deputy Minister for Housing and Local Government, and to be asked by Janet Finch-Saunders.
Welsh: Ac yn olaf, cwestiwn 8, i'w ateb gan y Dirprwy Weinidog Tai a Llywodraeth Leol, ac i'w ofyn gan Janet Finch-Saunders.
English: I regularly discuss the role and work of local authorities in supporting local economies and their communities with the Minister for Economy, Transport and North Wales and colleagues across Government.
Welsh: Rwy'n rheolaidd yn trafod rôl a gwaith awdurdodau lleol yn yn cefnogi economïau lleol a'u cymunedau gyda Gweinidog yr Economi, Trafnidiaeth a Gogledd Cymru a chyd-Weinidogion ar draws y Llywodraeth.