English: I move the amendment in the name of Paul Davies. When I raised NHS work planning two weeks ago at First Minister's questions, I questioned why, after 20 years of Labour running Wales, there are still Welsh Government reports that say substantial work is needed for medical recruitment and retention to be fit for purpose. The First Minister didn't answer me then, and the Cabinet Secretary can say he's only been in post a year, but Labour can't say that they haven't had time to implement a plan. They've been in charge of Wales for 20 years. Powers were devolved by Labour to Labour. It is Labour in Wales that decided to prioritise their friends in local government instead of the NHS, and there's therefore no-one to blame for gaps in the Welsh NHS except for Labour. Despite that, they'll no doubt try and blame the Conservatives at Westminster, yet the youngest Welsh-trained doctor or nurse, for whose training the Conservative Party would be responsible, is now 38 years old. It's Welsh Government who must answer for why 187 more doctors and 287 more nurses have left the Welsh NHS in the last 10 months than have joined it. It's not enough for the Government just to note, in its amendment, shortage of health professionals. They need to accept they are responsible. For the first four years of the Assembly, the Welsh Government was directly responsible for NHS workforce planning. Since then, they've tried a variety of approaches and structures with an alphabet soup of different bodies that have been involved. I really hope that the approach now proposed by the health Cabinet Secretary of a special health authority for workforce planning is more successful than what went before. I've three questions I specifically want to put to him if he is able to address at the end of the debate about those plans. The first: when push comes to shove, will the special health authority really be independent or will it do what it's told by the Cabinet Secretary? The second: how will the Cabinet Secretary ensure that the special health authority has the confidence of those who work in the NHS? Why is it, given the Mel Evans and Professor Williams reports, that there is such concern? I accept what he said earlier - that it will not be a representative body - but does he understand the extent of the concern, not least from Royal College of Nursing, about this, which is referred to in our amendment? And what will he do to meet those concerns? Finally, how will we know, at the end of the Assembly term, whether NHS workforce planning is working? And will he accept responsibility if it's not?
Welsh: Rwy'n cynnig y gwelliant yn enw Paul Davies. Pan soniais am gynllunio gweithlu'r GIG bythefnos yn ôl yn y cwestiynau i'r Prif Weinidog, gofynnais pam, ar ôl 20 mlynedd o Lafur yn rheoli Cymru, fod yna adroddiadau Llywodraeth Cymru sy'n dweud bod angen gwaith sylweddol o hyd ar recriwtio a chadw staff meddygol i fod yn addas at y diben. Ni chefais ateb gan y Prif Weinidog ar y pryd, a gall Ysgrifennydd y Cabinet ddweud nad yw ond wedi bod yn ei swydd ers blwyddyn, ond ni all Llafur ddweud nad ydynt wedi cael amser i weithredu cynllun. Maent wedi bod mewn grym yng Nghymru ers 20 mlynedd. Datganolwyd pwerau gan Lafur i Lafur. Llafur yng Nghymru a benderfynodd flaenoriaethu eu ffrindiau mewn llywodraeth leol yn hytrach na'r GIG, ac nid oes neb i'w feio felly am fylchau yn y GIG yng Nghymru ar wahân i Lafur. Er gwaethaf hynny, byddant yn ddiau yn ceisio rhoi'r bai ar y Ceidwadwyr yn San Steffan, ac eto byddai'r meddyg neu'r nyrs ieuengaf a hyfforddwyd yng Nghymru, y byddai'r Blaid Geidwadol yn gyfrifol am eu hyfforddi, yn 38 mlwydd oed erbyn hyn. Llywodraeth Cymru a ddylai ateb pam y mae 187 yn fwy o feddygon a 287 yn fwy o nyrsys wedi gadael y GIG yng Nghymru yn y 10 mis diwethaf nag sydd wedi ymuno â'r gwasanaeth. Nid yw'n ddigon i'r Llywodraeth nodi, yn ei gwelliant, fod prinder o weithwyr iechyd proffesiynol. Mae angen iddynt dderbyn eu bod yn gyfrifol. Dros bedair blynedd gyntaf y Cynulliad, roedd Llywodraeth Cymru yn uniongyrchol gyfrifol am gynllunio gweithlu'r GIG. Ers hynny, maent wedi rhoi cynnig ar amrywiaeth o ddulliau a strwythurau gyda lobsgows o wahanol gyrff wedi cymryd rhan. Rwy'n gobeithio'n wirioneddol y bydd y dull o weithredu a argymhellir yn awr gan Ysgrifennydd y Cabinet dros iechyd o gael awdurdod iechyd arbennig ar gyfer cynllunio'r gweithlu yn fwy llwyddiannus na'r hyn a aeth o'r blaen. Mae gennyf dri chwestiwn penodol rwyf eisiau eu gofyn iddo os gall eu hateb ar ddiwedd y ddadl am y cynlluniau hynny. Y cyntaf: yn y pen draw, a fydd yr awdurdod iechyd arbennig yn annibynnol go iawn neu a fydd yn gwneud yr hyn y mae Ysgrifennydd y Cabinet yn ei ddweud? Yr ail: sut y bydd Ysgrifennydd y Cabinet yn sicrhau bod yr awdurdod iechyd arbennig yn sicrhau hyder y rhai sy'n gweithio yn y GIG? Pam fod yna gymaint o bryder, o ystyried adroddiadau Mel Evans a'r Athro Williams? Rwy'n derbyn yr hyn a ddywedodd yn gynharach - na fydd yn gorff cynrychiadol - ond a yw'n deall hyd a lled y pryder ynglŷn â hyn, yn enwedig yn y Coleg Nyrsio Brenhinol, fel y mae ein gwelliant yn ei nodi? A beth fydd yn ei wneud i leddfu'r pryderon hynny? Yn olaf, sut y byddwn yn gwybod, ar ddiwedd tymor y Cynulliad, fod cynllunio gweithlu'r GIG yn gweithio? Ac a wnaiff dderbyn y cyfrifoldeb os nad yw'n gweithio?