English: I will be speaking in my capacity as Chair of the Local Government and Housing Committee. Appropriate housing has long been a key concern for our committee, and we would like to urge Welsh Government to prioritise funding to ensure that as many as possible in Wales have a safe place to live, working towards everyone in Wales having a safe place to live. When I spoke to you in the draft budget debate earlier this year, I emphasised the committee's concern at the high number of people living in temporary accommodation. It's crucial for people to be moved into long-term, permanent accommodation if homelessness is to be rare, brief and unrepeated, as Welsh Government has pledged in its strategy. Since that time, we've seen an increase in the number of people in temporary accommodation, including people from Ukraine, who have been placed temporarily into Welsh Government's welcome centres. We believe that securing long-term accommodation in safe surroundings should be a key priority. Local authorities and registered social landlords have a key role to play here. They face substantial pressures in securing suitable accommodation for those in need. We recognise Welsh Government's commitment to reforming homelessness services and to work with public services to provide appropriate housing. We therefore urge the Welsh Government to reflect that commitment in the draft budget by making adequate provision in next year's budget, and prioritising funds for those purposes. Another key area of concern to the committee is building safety and undertaking the remedial work needed to make buildings safe, and we would also like to see this prioritised in next year's budget. In fact, members of the committee met earlier today with representatives from the Welsh Cladiators group, who continue to raise their many concerns and emphasise their frustration at the rate and pace of progress being made. On the local government side, we welcomed the settlement for local authorities last year and hoped that it would enable them to undertake longer term planning, rather than simply reacting to immediate pressures. Since then, we've seen prices continue to rise across the board, which is clearly adding to the pressure on local services. We urge the Welsh Government to consider the impact of the cost-of-living crisis on local authorities, and provide a settlement that enables them to delivers services sustainably. Diolch yn fawr.
Welsh: Byddaf yn siarad yn rhinwedd fy swydd fel Cadeirydd y Pwyllgor Llywodraeth Leol a Thai. Mae tai priodol wedi bod yn bryder allweddol i'n pwyllgor ers amser maith, a hoffem annog Llywodraeth Cymru i flaenoriaethu cyllid i sicrhau bod gan gynifer o bobl â phosibl yng Nghymru le diogel i fyw ynddo, gan weithio tuag at sicrhau bod gan bawb yng Nghymru le diogel i fyw ynddo. Pan siaradais â chi yn y ddadl ar y gyllideb ddrafft yn gynharach eleni, pwysleisiais bryder y pwyllgor am y nifer uchel o bobl sy'n byw mewn llety dros dro. Mae'n hanfodol fod pobl yn cael eu symud i lety parhaol, hirdymor os ydym am sicrhau bod digartrefedd yn brin, yn fyr ac nad yw'n cael ei ailadrodd, fel y mae Llywodraeth Cymru wedi'i addo yn ei strategaeth. Ers hynny, rydym wedi gweld cynnydd yn nifer y bobl mewn llety dros dro, gan gynnwys pobl o Wcráin, sydd wedi cael llety dros dro yng nghanolfannau croeso Llywodraeth Cymru. Credwn y dylai sicrhau llety hirdymor mewn amgylchedd diogel fod yn flaenoriaeth allweddol. Mae gan awdurdodau lleol a landlordiaid cymdeithasol cofrestredig rôl allweddol i'w chwarae yn hyn o beth. Maent yn wynebu pwysau sylweddol i sicrhau llety addas i'r rhai mewn angen. Rydym yn cydnabod ymrwymiad Llywodraeth Cymru i ddiwygio gwasanaethau digartrefedd ac i weithio gyda gwasanaethau cyhoeddus i ddarparu tai priodol. Felly, rydym yn annog Llywodraeth Cymru i adlewyrchu'r ymrwymiad hwnnw yn y gyllideb ddrafft drwy sicrhau darpariaeth ddigonol yng nghyllideb y flwyddyn nesaf, a blaenoriaethu arian at y dibenion hynny. Maes allweddol arall sy'n peri pryder i'r pwyllgor yw diogelwch adeiladau ac ymgymryd â'r gwaith adfer sydd ei angen i wneud adeiladau'n ddiogel, a hoffem weld hyn hefyd yn cael ei flaenoriaethu yng nghyllideb y flwyddyn nesaf. Yn wir, cyfarfu aelodau o'r pwyllgor yn gynharach heddiw â chynrychiolwyr o grŵp Welsh Cladiators, sy'n parhau i godi eu pryderon niferus a phwysleisio eu rhwystredigaeth ynghylch graddfa a chyflymder y cynnydd sy'n cael ei wneud. Ar ochr llywodraeth leol, roeddem yn croesawu'r setliad i awdurdodau lleol y llynedd ac roeddem yn gobeithio y byddai'n eu galluogi i gyflawni cynllunio mwy hirdymor, yn hytrach nag ymateb i bwysau uniongyrchol yn unig. Ers hynny, rydym wedi gweld prisiau'n parhau i godi yn gyffredinol, sy'n amlwg yn ychwanegu at y pwysau ar wasanaethau lleol. Rydym yn annog Llywodraeth Cymru i ystyried effaith yr argyfwng costau byw ar awdurdodau lleol, a darparu setliad sy'n eu galluogi i ddarparu gwasanaethau mewn modd cynaliadwy. Diolch yn fawr.