English: Can I thank Darren for his comments and questions? I'm glad that he used the early opportunity that he had to read the report yesterday to good effect. If I could go through them, when I got up in response to the PISA results in December, I never pretended for one moment that everything in the garden was rosy. I reflected - [Interruption.] And I reflected on the quotes that were given that day in the initial feedback that the OECD provided to us in terms of this report. If I thought that everything was fine then I wouldn't have asked the OECD to come back. I wanted an honest, independent of Government, assessment of where we are. What the report says is that we are making some progress. And let's be absolutely clear that it does that, because I think we need to be fair to the profession and acknowledge the efforts that the profession has made. In terms of professional learning and teaching, they say that 'Wales deserves recognition for making so much progress in developing and implementing' change in that area. It talks about the fact that we are stand-out, internationally, with regard to the work that we have done on digital technology and the digital competence framework. But the report is also absolutely clear that there is a huge amount of work still to be done, and I don't shy away from that at all. With regard to business management, you're right, the report talks about the bureaucratic burden that we place on our headteachers, and I recognise that. It's something that I hear consistently from them. The primary focus of a headteacher in schools should be on the teaching and learning that goes on in that establishment. Things that detract from that impact negatively on their ability to do it. Whether that's the headteacher I met recently who spends a great deal of time struggling just simply to open the school in the morning because the school is in such a bad state of repair, or that headteacher who struggles to engage in other services - whether that be social services or CAMHS - to get the services they need for their children, that's detracting from teaching and learning, as well as the bureaucracy around running a school. Business managers, I do believe, have a significant role to play and you are right that the benefit that that has can be particularly impactful in small and rural schools, where many of our headteachers would have a large teaching responsibility, in the primary sector, especially. You will be aware that in April of this year local authorities will have access to a small and rural schools grant, and the guidance that will go with those resources will specifically give business managers as an example of what we would expect local authorities to be spending this money on. A business manager supporting a network, a group of small, rural primary schools, can take that burden off that headteacher so that they can concentrate on teaching and learning. But, of course, that shouldn't be restricted to rural schools. There is a case to be made, and indeed it has been for a number of years, on the value of business managers, or, in old-fashioned terms, the bursar-type role within schools. With regard to research, one of the things that has been identified in a number of previous reports is the need to engage in high-quality research. That's why, in reforming their initial teacher education provision, we would expect university programmes to have a high level of engagement with research, and we will be running, later on in March, a workshop led by the OECD that will bring together the profession and world-renowned experts to develop some of the pedagogical approaches that we will need to implement the new curriculum. So, that's just one example of how we're trying to bring that international research and knowledge into the system in Wales. The Member talks about resources, financial resources. Let me be absolutely clear: I believe that there is a role for local democracy and locally elected individuals making decisions about the resources that are needed to deliver local services, but I also want as much money as I can get into the front line of services. For instance, that's why PDG is passported straight to schools. I will give consideration to all aspects of the recommendations here, but, at this stage, I have not seen more evidence that a national funding formula is the right approach. What's really important is, when the OECD talk about resources, they do so, yes, in monetary terms - because, obviously, that's very necessary - but they also talk about deploying our human resources in a smarter and a better way. Are we confident that not only are we spending our £91 million next year on PDG, but we are getting our very best teachers into the toughest schools? Are we getting our very best school leaders into our schools in the communities that need the most help? This isn't just about financial resources; it's about the smarter use of deployed resources. And I have to say, Darren, decisions to cut school budgets across the border that you will be aware of are impactful on the ability of us here to spend money, because we get a Barnett share of money that's spent on education, and if the Government across the border cuts money to schools, which it will do next year to the tune of £3 billion, then that has an impact on our ability to respond. But that should never be an excuse for not taking forward action, and that was my clear message today. It does mean that we need to be smarter in how we deploy our money, and we need to make the right choices. I would refer you, with regard to the class sizes, to the OECD's report in 2016, just last year, that said that those students in smaller classes reported consistently that their teachers were able to differentiate their teaching to allow them to respond to those individual needs at a much higher level than those classes that had more students. This morning, in the conference, Andreas Schleicher talked about and highlighted, as a country that we should emulate, that we should want to be like, Ontario - a region, not a country; it's not a country on its own. A bilingual education system, teaching children in French and in English, some significant challenges with regard to the nature of the children who are in that system - Ontario was held up as an example to me this morning, and Ontario has had a long-standing class reduction policy in that nation, which that Government has implemented. More able and talented: you're absolutely right. If PISA tells us anything, it is that our children at the more able and talented end are not performing as well as they could. Our lesser performing children are now up to the OECD average; we have worked very hard and we've brought those children up, but we have not stretched the most able and talented. You'll be aware of our Seren programme, and that is having some effect. I'm interested in learning the lessons to bring that further down the school age group, because, post 16, it's too late; we need to be able to move that down. I'll be giving further consideration and making further announcements of how we can focus on the more able and talented, and part of that is around our accountability regime. In a way, our focus on level 2 plus, which - I understand why that decision was taken and it was probably the right decision to take at the time where we found ourselves, but the unintended consequence of that has been to focus on students getting Ds to Cs, and we've seen an improvement in that, but we have not seen a subsequent improvement in students who are getting Cs getting Bs, students who are getting Bs getting As, and A students getting A*s. And that's a result of the accountability measures that previous administrations put in place. It's a product of that system; it is now time to reflect on that and have an accountability regime that does not lead to those kinds of unintended consequences. I think that covers just about everything.
Welsh: A gaf i ddiolch i Darren am ei sylwadau a'i gwestiynau? Rwy'n falch ei fod wedi defnyddio'r cyfle cynnar a gafodd i ddarllen yr adroddiad ddoe yn effeithiol. Os caf i fynd trwyddynt, pan godais mewn ymateb i'r canlyniadau PISA ym mis Rhagfyr, wnes i ddim esgus am eiliad bod pob dim yn berffaith. Mi wnes i fyfyrio - [Torri ar draws.] Ac mi wnes i fyfyrio ar y dyfyniadau a roddwyd y diwrnod hwnnw yn yr adborth cychwynnol a ddarparwyd i ni gan y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd o ran yr adroddiad hwn. Pe byddwn i'n meddwl bod pob dim yn iawn, ni fyddwn wedi gofyn i'r Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd ddod yn ôl atom. Roeddwn i eisiau asesiad gonest, annibynnol ar y Llywodraeth, o'n sefyllfa ni. Yr hyn y mae'r adroddiad yn ei ddweud yw ein bod yn gwneud rhywfaint o gynnydd. A gadewch i ni fod yn gwbl glir ei fod yn gwneud hynny, oherwydd rwy'n credu bod angen i ni fod yn deg i'r proffesiwn a chydnabod yr ymdrechion y mae'r proffesiwn wedi'u gwneud. O ran dysgu ac addysgu proffesiynol, mae'n dweud bod Cymru yn haeddu cydnabyddiaeth am wneud cymaint o gynnydd wrth ddatblygu a gweithredu newid yn y maes hwnnw. Mae'n sôn am y ffaith ein bod ni wedi amlygu ein hunain, yn rhyngwladol, o ran y gwaith yr ydym ni wedi'i wneud ar dechnoleg ddigidol a'r fframwaith cymhwysedd digidol. Ond mae'r adroddiad hefyd yn gwbl glir bod llawer iawn o waith i'w wneud o hyd, ac nid wyf yn anwybyddu hynny o gwbl. O ran rheoli busnes, rydych chi'n iawn, mae'r adroddiad yn sôn am y baich biwrocrataidd yr ydym yn ei roi ar ein penaethiaid, ac rwy'n cydnabod hynny. Mae'n rhywbeth rwy'n ei glywed yn gyson ganddynt. Dylai pennaeth mewn ysgol ganolbwyntio yn bennaf ar y dysgu a'r addysgu yn y sefydliad hwnnw. Mae'r pethau sy'n tarfu ar hyn yn effeithio'n negyddol ar ei allu i wneud hynny. Boed hwnnw y pennaeth y cyfarfûm ag ef yn ddiweddar sy'n treulio llawer iawn o amser yn cael trafferthion i hyd yn oed agor yr ysgol yn y bore oherwydd bod yr ysgol mewn cyflwr mor wael, neu'r pennaeth sy'n cael trafferth wrth gymryd rhan mewn gwasanaethau eraill - boed hynny'n wasanaethau cymdeithasol neu CAMHS - i gael y gwasanaethau sydd eu hangen ar gyfer eu plant, sy'n tynnu sylw oddi ar ddysgu ac addysgu, yn ogystal â'r fiwrocratiaeth sy'n gysylltiedig â rhedeg ysgol. Mae gan reolwyr busnes, yn fy marn i, swyddogaeth bwysig ac rydych chi'n iawn yn dweud y gall buddion hynny fod yn arbennig o drawiadol mewn ysgolion bach a gwledig, lle byddai cyfrifoldeb addysgu mawr ar lawer o'n penaethiaid, yn arbennig yn y sector cynradd. Byddwch chi'n ymwybodol y bydd grant ysgolion bach a gwledig ar gael i awdurdodau lleol ym mis Ebrill eleni, ac y bydd y canllawiau a fydd yn mynd gyda'r adnoddau hynny yn rhoi rheolwyr busnes yn benodol fel enghraifft o'r hyn y byddem yn disgwyl i awdurdodau lleol wario'r arian hwn arno. Gall rheolwr busnes sy'n cefnogi rhwydwaith, grŵp o ysgolion bach, gwledig cynradd, dynnu'r baich hwnnw oddi ar y pennaeth fel ei fod yn gallu canolbwyntio ar ddysgu ac addysgu. Ond, wrth gwrs, ni ddylai hynny fod yn gyfyngedig i ysgolion gwledig. Mae achos i'w wneud, ac yn wir bu achos ers nifer o flynyddoedd, dros werth rheolwyr busnes, neu, mewn termau hen ffasiwn, swydd debyg i fwrsar mewn ysgolion. O ran ymchwil, un o'r pethau a nodwyd mewn nifer o adroddiadau blaenorol yw'r angen i wneud gwaith ymchwil o ansawdd uchel. Dyna pam, wrth ddiwygio eu darpariaeth addysg athrawon gychwynnol, y byddem yn disgwyl i raglenni prifysgolion gael lefel uchel o ymgysylltu ag ymchwil, a byddwn yn cynnal, ym mis Mawrth, gweithdy dan arweiniad y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd a fydd yn dod â'r proffesiwn ac arbenigwyr byd enwog at ei gilydd i ddatblygu rhai o'r dulliau addysgol y bydd eu hangen arnom i weithredu'r cwricwlwm newydd. Felly, dim ond un enghraifft yw hon o sut yr ydym yn ceisio dod â'r ymchwil a'r wybodaeth ryngwladol i'r system yng Nghymru. Mae'r Aelod yn sôn am adnoddau, adnoddau ariannol. Gadewch i mi fod yn gwbl glir: Credaf fod lle i ddemocratiaeth leol ac i unigolion sydd wedi'u hethol yn lleol wneud penderfyniadau am yr adnoddau sydd eu hangen i ddarparu gwasanaethau lleol, ond rwyf hefyd eisiau i gymaint o arian â phosibl fynd i mewn i'r gwasanaethau rheng flaen. Er enghraifft, dyna pam mae'r Grant Amddifadedd Disgyblion yn mynd yn uniongyrchol i ysgolion. Byddaf yn ystyried pob agwedd ar yr argymhellion hyn, ond, ar y cam hwn, nid wyf i wedi gweld rhagor o dystiolaeth mai fformiwla ariannu genedlaethol yw'r dull cywir. Yr hyn sy'n wirioneddol bwysig yw, pan fydd y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd yn siarad am adnoddau, ei fod yn gwneud hynny, ie, mewn termau ariannol - oherwydd, yn amlwg, mae hynny'n gwbl angenrheidiol - ond maen nhw hefyd yn sôn am ddefnyddio ein hadnoddau dynol mewn modd doethach a gwell. A ydym ni'n hyderus ein bod nid yn unig yn gwario ein £91 miliwn y flwyddyn nesaf ar y Grant Amddifadedd Disgyblion, ond bod ein hathrawon gorau yn gweithio yn yr ysgolion anoddaf? A ydym ni'n sicrhau bod ein harweinwyr ysgolion gorau yn ein hysgolion yn y cymunedau lle y mae angen mwyaf o gymorth? Nid am adnoddau ariannol yn unig y mae hyn; mae'n ymwneud â defnyddio adnoddau yn ddoethach. Ac mae'n rhaid i mi ddweud, Darren, bod penderfyniadau i dorri cyllidebau ysgolion dros y ffin y byddwch chi'n ymwybodol ohonynt yn effeithio ar ein gallu ni yma i wario arian, oherwydd ein bod yn cael cyfran Barnett o'r arian a gaiff ei wario ar addysg, ac os bydd y Llywodraeth ar draws y ffin yn lleihau'r arian i ysgolion, a bydd yn torri rhyw £3 biliwn y flwyddyn nesaf, mae hynny'n effeithio ar ein gallu ni i ymateb. Ond ni ddylai hynny fyth fod yn esgus dros beidio â bwrw ymlaen â gweithredu, a dyna oedd fy neges glir heddiw. Mae yn golygu bod angen i ni fod yn fwy craff o ran sut yr ydym yn defnyddio ein harian, a bod angen i ni wneud y dewisiadau cywir. Fe'ch cyfeiriaf, o ran maint dosbarthiadau, at adroddiad y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd yn 2016, sef y llynedd, a oedd yn dweud bod y myfyrwyr hynny mewn dosbarthiadau llai yn adrodd yn gyson bod eu hathrawon yn gallu gwahaniaethu eu haddysgu i'w galluogi i ymateb i'r anghenion unigol hynny ar lefel llawer uwch nag yn y dosbarthiadau hynny lle'r oedd mwy o fyfyrwyr. Y bore yma, yn y gynhadledd, roedd Andreas Schleicher yn dweud ac yn amlygu, y dylem ni fel gwlad efelychu, y dylem ni fod eisiau bod yn debyg i, Ontario - rhanbarth, nid gwlad; nid yw'n wlad ar ei phen ei hun. System addysg ddwyieithog, yn dysgu plant drwy gyfrwng y Ffrangeg a'r Saesneg, gyda rhai heriau sylweddol o ran natur y plant sydd yn y system honno - dangoswyd Ontario fel enghraifft i mi y bore yma, ac mae Ontario wedi bod â pholisi hirsefydlog i leihau maint dosbarthiadau yn y wlad honno, ac mae'r Llywodraeth honno wedi gweithredu hynny. Mwy abl a thalentog: rydych chi'n hollol gywir. Os yw PISA yn dweud unrhyw beth wrthym, y ffaith nad yw ein plant mwy abl a thalentog yn perfformio cystal ag y gallent yw hynny. Mae ein plant nad ydynt yn perfformio cystal erbyn hyn wedi cyrraedd cyfartaledd y Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd; rydym ni wedi gweithio'n galed iawn i gynyddu safonau'r plant hynny, ond nid ydym wedi ymestyn y rhai mwyaf abl a thalentog. Byddwch chi'n ymwybodol o'n rhaglen Seren, ac mae honno'n cael rhywfaint o effaith. Mae gennyf i ddiddordeb mewn dysgu'r gwersi er mwyn cyflwyno hynny yn is i lawr yn y grŵp oedran ysgol, oherwydd, ar ôl 16, mae'n rhy hwyr; mae angen i ni allu symud hynny i lawr. Byddaf i'n rhoi ystyriaeth bellach ac yn gwneud cyhoeddiadau pellach ar sut y gallwn ganolbwyntio ar y rhai mwy abl a thalentog, ac mae rhan o hynny yn ymwneud â'n cyfundrefn atebolrwydd. Mewn ffordd, mae ein pwyslais ar lefel 2 ac uwch, sydd - rwy'n deall pam y gwnaed y penderfyniad hwnnw, ac mae'n debyg mai hwnnw oedd y penderfyniad cywir ar y pryd yn y sefyllfa yr oeddem ynddi, ond canlyniad anfwriadol hynny oedd canolbwyntio ar wella myfyrwyr sy'n cael gradd D i radd C, ac rydym ni wedi gweld gwelliant yn hynny o beth, ond nid ydym ni wedi gweld gwelliant wedyn yn nifer y myfyrwyr sy'n cael gradd C yn gwella i radd B, myfyrwyr sy'n cael gradd B yn gwella i radd A, a myfyrwyr sy'n cael gradd A yn gwella i radd A*. Ac mae hynny o ganlyniad i'r mesurau atebolrwydd a roddwyd ar waith gan weinyddiaethau blaenorol. Canlyniad y system honno yw hyn; mae bellach yn amser myfyrio ar hynny a chael trefn atebolrwydd nad yw'n arwain at y mathau hynny o ddeilliannau anfwriadol. Credaf fod hynny'n cwmpasu mwy neu lai bopeth.