English: Diolch, Dirprwy Lywydd. Can I thank the Minister for his statement this afternoon? Minister, whilst we must all acknowledge that you have, to a certain extent, to follow what the UK Government, and indeed much of the world, is doing with regard to COVID-19, it is incumbent upon us as politicians to question these draconian actions, for draconian they are, because they are having far-reaching consequences for almost every person living in Wales. We have to ask whether these actions are justified by the figures. At the present time, COVID-19 accounts for an average of 11 of the 1,687 deaths that occur in Britain every day. By comparison, the week ending 4 September, 124 people died each day from endemic flu and pneumonia. Heart disease, Britain's biggest killer, accounted for 460 deaths every day last year, while cancer kills an average of 450 people per day. We have all been made aware that people are not seeking treatments for these killers because they are very much afraid of catching the disease in our hospitals. And given the increasing evidence that the statistics on deaths directly as a result of coronavirus are hugely flawed, can the Government really justify locking down the whole of the population because of the behaviour of a very small number of people, as the First Minister himself expressed earlier in this Plenary session? Surely, Minister, the correct action is to penalise those who are breaking the regulations, not seek to incarcerate those of us who are obeying the law. I also wanted to point out some of the anomalies inherent in the present course of action, where we are seeing travelling funfairs allowed, but properly organised equestrian events being prevented, and where people cannot travel from closed-down areas, but where large numbers are allowed to for so-called work processes. Surely such lockdown strategies, which leak so comprehensively, only serve to cause consternation to those of us who do obey the regulations, whilst having limited effectiveness on containing the virus.
Welsh: Diolch, Dirprwy Lywydd. A gaf i ddiolch i'r Gweinidog am ei ddatganiad y prynhawn yma? Gweinidog, rhaid i bob un ohonom gydnabod bod angen dilyn, i ryw raddau, yr hyn y mae Llywodraeth y DU ac, yn wir, lawer trwy'r byd yn ei wneud o ran COVID-19. Ond mae'n ddyletswydd arnom ni'r gwleidyddion i holi ynglŷn â'r camau llym hyn, ac maen nhw'n llym iawn, oherwydd fe fydd yna ganlyniadau pellgyrhaeddol i bron pob unigolyn sy'n byw yng Nghymru. Mae'n rhaid inni ofyn a yw'r ffigurau'n cyfiawnhau'r camau hyn. Ar hyn o bryd, mae COVID-19 yn gyfrifol am, ar gyfartaledd, 11 o'r 1,687 o farwolaethau sy'n digwydd ym Mhrydain bob dydd. Gellir cymharu hyn â'r ffaith, yn yr wythnos a ddaeth i ben ar 4 Medi, fod 124 o bobl wedi marw bob dydd o achos ffliw endemig a niwmonia. Clefyd y galon, sef y clefyd sy'n lladd y mwyaf o bobl ym Mhrydain, oedd achos 460 marwolaeth bob dydd y llynedd, tra bod canser yn lladd 450 o bobl bob dydd ar gyfartaledd. Rydym i gyd wedi cael gwybod nad yw pobl yn ceisio triniaeth ar gyfer y clefydau hyn gan fod arnyn nhw ofn dal y feirws yn ein hysbytai. Ac o ystyried y dystiolaeth gynyddol bod yr ystadegau ar farwolaethau o ganlyniad uniongyrchol i glefyd coronafeirws yn ddiffygiol iawn, a yw'r Llywodraeth yn gallu cyfiawnhau cyfnod clo i'r boblogaeth gyfan oherwydd ymddygiad nifer fach iawn o bobl, fel y mynegodd y Prif Weinidog ei hun yn gynharach yn y Cyfarfod Llawn hwn? Onid y camau cywir, Gweinidog, fyddai cosbi'r rhai sy'n torri'r rheoliadau, ac nid ceisio carcharu'r rheini ohonom sy'n ufuddhau i'r gyfraith? Roeddwn i'n awyddus i dynnu sylw hefyd at rai o'r anghysonderau sy'n rhan annatod o'r camau gweithredu presennol. Rydym yn gweld caniatâd yn cael ei roi i ffeiriau teithiol, ond mae digwyddiadau marchogaeth sydd wedi'u trefnu'n briodol yn cael eu hatal, ac ni all pobl deithio allan o ardaloedd dan glo ond caniateir i lawer iawn o bobl wneud hynny ar gyfer prosesau gwaith, fel y'u gelwir. Siawns nad yw strategaethau clo o'r fath, nad ydynt yn dal dŵr o bell ffordd, ddim ond yn achosi dryswch i'r rheini ohonom sy'n cadw at y rheoliadau, pan welir effeithiolrwydd cyfyngedig o ran rheoli'r feirws.