English: Diolch, Llywydd. In opening, I would like to begin by thanking the various Senedd committees, Members and staff, who have pulled out all the stops to ensure that this Bill has been able to progress to today's debate, through what has been an extremely turbulent and challenging seven months. I should also like to thank my officials for the sterling work they have done in keeping the show on the road, despite the constant pressures the pandemic has placed on our resources during that time. It is a demonstration of our maturity and professionalism as a legislature and a Government that we have been able to push ahead with our key legislative ambitions at the same time as navigating our way through a crisis of unparalleled proportions, as well as managing the complex preparations for the end of EU transition. I do not underestimate the effort that has gone into getting us this far with the Bill, and I hope I am not tempting fate when I say that. Having read the Stage 1 reports from the Equality, Local Government and Communities Committee and the Legislation, Justice and Constitution Committee, I am optimistic that, with the continued support of Members, we will be able to get this Bill through the remainder of the scrutiny stages and onto the statute book before the end of this Senedd term. I would now like to turn to the recommendations of the ELGC and LJC committees, but before doing so, I should note that the Finance Committee has not published a report of its own in relation to the Bill. I take this as a positive sign that the committee was satisfied by the written and oral evidence I provided, and that it accepts my assertions that this legislation will not have negative financial consequences for good landlords in Wales, and will not lead to the courts service in Wales becoming overburdened. I look forward to hearing from Llyr later in the debate. Now to take each of the nine recommendations in the ELGC committee report in turn. I welcome the first recommendation, that the Senedd should support the general principles of the Bill. I am happy to accept the second recommendation in principle. We will of course keep a close eye on the effects of the legislation over time, once it has been brought into force, and we'll undertake a review of its impact and effectiveness once sufficient time has elapsed. I completely agree that this is of fundamental importance, and I can tell you that work on how best to monitor the effects of the legislation is already under way. We will also consider how best to report on the impacts of the legislation, in ways that are helpful to the sector and to the development of future policy and practice. And should any unintended consequences come to light, we will of course take steps to address those, either through guidance or, if necessary, further legislative change. My only reservation with the recommendation, and the reason why I've accepted it in principle rather than unconditionally, is that some of the areas the committee have included in the proposed scope for such a review are matters that are not directly related to the Bill, and that would not be affected by its implementation - for example, the consolidation of housing law, or matters that will be addressed through other work, such as the number of intentionally homeless people, which will be picked up as part of wider work within Welsh Government, including our response to the various reports and recommendations of the homelessness action group. Turning to recommendation 3, I am happy to accept this, and I will discuss with my Cabinet colleagues and officials whether the Wales Centre for Public Policy would be the body best able to undertake such an exercise. And if there is agreement, we will look to commission that work accordingly. The next recommendation I am also happy to accept. Whilst engagement with private rented sector tenants has long been recognised as challenging due to the nature of the sector and the diversity of people who rent their homes from a private landlord, we have been able to make significant improvements through the pandemic, through innovative communication techniques. I should point out as well that the Welsh Government already funds the Tenant Participation Advisory Service Cymru, whose remit includes engaging with PRS tenants. It may well be that there is some merit in reviewing the effectiveness of those arrangements, especially in the context of the lessons we continue to learn from the experience of COVID. I have therefore asked for that to be taken forward, and I will report back to the Senedd on this at a future date. I hope that this will satisfy the committee on this point. Recommendation 5 asks the Government to bring forward amendments at Stage 2 to ensure properties occupied by ministers of religion are exempted from the requirements of this legislation. I am happy to accept this recommendation in principle. In doing so, I should explain firstly that discussions are continuing between my officials and representatives of the sector in Wales on this matter, and that secondly we do already have a regulation-making power in the Bill that allows for such an exemption to be inserted into Schedule 1. So a specific amendment to this effect is not required. Therefore, rather than bringing forward an amendment at Stage 2, I give you a commitment instead that we will make regulations to provide this exemption prior to implementation of the amended Act if we conclude that this is necessary. I trust this will satisfy the committee in this respect.
Welsh: Diolch, Llywydd. Wrth agor, hoffwn ddechrau drwy ddiolch i'r gwahanol bwyllgorau yn y Senedd, yr Aelodau a'r staff, sydd wedi gwneud popeth posibl i sicrhau bod y Bil hwn wedi gallu symud ymlaen i'r ddadl heddiw, drwy'r hyn a fu'n saith mis cythryblus a heriol iawn. Hoffwn ddiolch hefyd i'm swyddogion am y gwaith rhagorol y maen nhw wedi ei wneud i barhau â'r gwaith, er gwaethaf y pwysau cyson y mae'r pandemig wedi ei roi ar ein hadnoddau yn ystod y cyfnod hwnnw. Mae'n arwydd o'n haeddfedrwydd a'n proffesiynoldeb fel deddfwrfa a Llywodraeth ein bod wedi gallu bwrw ymlaen â'n huchelgeisiau deddfwriaethol allweddol ar yr un pryd â llywio ein ffordd drwy argyfwng digynsail, yn ogystal â rheoli'r paratoadau cymhleth ar gyfer diwedd cyfnod pontio'r UE. Rwy'n sylweddoli cymaint fu'r ymdrech i'n harwain mor bell â hyn gyda'r Bil, a gobeithio nad wyf yn temtio ffawd wrth ddweud hynny. Ar ôl darllen adroddiadau Cyfnod 1 gan y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau a'r Pwyllgor Deddfwriaethol, Cyfiawnder a Chyfansoddiad, rwy'n obeithiol, gyda chefnogaeth barhaus yr Aelodau, y byddwn ni'n gallu cael y Bil hwn drwy weddill y cyfnodau craffu ac ar y llyfr statud cyn diwedd tymor presennol y Senedd. Hoffwn i droi yn awr at argymhellion y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau a'r Pwyllgor Deddfwriaethol, Cyfiawnder a Chyfansoddiad, ond cyn gwneud hynny, dylwn i nodi nad yw'r Pwyllgor Cyllid wedi cyhoeddi ei adroddiad ei hun yn gysylltiedig â'r Bil. Rwy'n cymryd bod hyn yn arwydd cadarnhaol bod y pwyllgor wedi'i fodloni gan y dystiolaeth ysgrifenedig a llafar a ddarparwyd gennyf, a'i fod yn derbyn fy honiadau na fydd y ddeddfwriaeth hon yn arwain at ganlyniadau ariannol negyddol i landlordiaid da yng Nghymru, ac na fydd yn arwain at lwyth gwaith gormodol i'r gwasanaeth llysoedd yng Nghymru. Rwy'n edrych ymlaen at glywed gan Llyr yn ddiweddarach yn y ddadl. Nawr, i ymdrin â phob un o'r naw argymhelliad yn adroddiad y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau yn eu tro. Rwy'n croesawu yr argymhelliad cyntaf, y dylai'r Senedd gefnogi egwyddorion cyffredinol y Bil. Rwy'n barod i dderbyn yr ail argymhelliad mewn egwyddor. Fe fyddwn ni, wrth gwrs, yn edrych yn ofalus ar effeithiau'r ddeddfwriaeth dros amser, pan fydd wedi dod i rym, a byddwn ni'n cynnal adolygiad o'i heffaith a'i heffeithiolrwydd pan fydd digon o amser wedi mynd heibio. Rwy'n cytuno'n llwyr bod hyn o bwys hanfodol, a gallaf ddweud wrthych chi fod gwaith ar y ffordd orau o fonitro effeithiau'r ddeddfwriaeth eisoes ar y gweill. Byddwn ni hefyd yn ystyried y ffordd orau o adrodd ar effeithiau'r ddeddfwriaeth, mewn ffyrdd sy'n ddefnyddiol i'r sector ac i ddatblygu polisi ac arfer yn y dyfodol. Ac os daw unrhyw ganlyniadau anfwriadol i'r amlwg, byddwn ni wrth gwrs yn cymryd camau i fynd i'r afael â'r rheini, naill ai drwy ganllawiau neu, os oes angen, rhagor o newid deddfwriaethol. Fy unig amheuaeth o ran yr argymhelliad, a'r rheswm pam yr wyf i wedi ei dderbyn mewn egwyddor yn hytrach nag yn ddiamod, yw bod rhai o'r meysydd y mae'r pwyllgor wedi eu cynnwys yn y cwmpas arfaethedig ar gyfer adolygiad o'r fath yn faterion nad ydyn nhw yn uniongyrchol gysylltiedig â'r Bil, ac na fyddent yn cael eu heffeithio gan ei weithrediad - er enghraifft, cydgrynhoi cyfraith tai, neu faterion yr eir i'r afael â nhw drwy waith arall, fel nifer y bobl sy'n ddigartref yn fwriadol, a fydd yn cael eu cynnwys yn rhan o waith ehangach o fewn Llywodraeth Cymru, gan gynnwys ein hymateb i amrywiol adroddiadau ac argymhellion gan y grŵp gweithredu ar ddigartrefedd. Gan droi at argymhelliad 3, rwy'n fodlon derbyn hwn, a byddaf yn trafod gyda'm cyd-Weinidogion yn y Cabinet a'm swyddogion pa un ai Canolfan Polisi Cyhoeddus Cymru fyddai'r corff a fyddai yn y sefyllfa orau i gynnal ymarfer o'r fath. Ac os oes cytundeb, byddwn ni'n ceisio comisiynu'n gwaith hwnnw yn unol â hynny. Rwyf hefyd yn barod i dderbyn yr argymhelliad nesaf. Er bod ymgysylltu â thenantiaid y sector rhentu preifat wedi cael ei gydnabod ers tro byd fel bod yn heriol oherwydd natur y sector ac amrywiaeth y bobl sy'n rhentu eu cartrefi gan landlord preifat, rydym ni wedi gallu gwneud gwelliannau sylweddol drwy'r pandemig, drwy dechnegau cyfathrebu arloesol. Dylwn nodi hefyd fod Llywodraeth Cymru eisoes yn ariannu Gwasanaeth Cynghori Cyfranogiad Tenantiaid Cymru, y mae ei gylch gwaith yn cynnwys ymgysylltu â thenantiaid y sector rhentu preifat. Mae'n ddigon posibl bod rhywfaint o werth mewn adolygu effeithiolrwydd y trefniadau hynny, yn enwedig yng nghyd-destun y gwersi yr ydym yn parhau i'w dysgu o brofiad COVID. Yn sgil hyn, rwyf wedi gofyn i hynny gael ei ddatblygu, a byddaf yn adrodd yn ôl i'r Senedd ar hyn yn y dyfodol. Gobeithio y bydd hyn yn bodloni'r pwyllgor ar yr adeg hon. Mae argymhelliad 5 yn gofyn i'r Llywodraeth gyflwyno gwelliannau yng Nghyfnod 2 i sicrhau bod eiddo a feddiannir gan weinidogion crefydd yn cael eu heithrio o ofynion y ddeddfwriaeth hon. Rwy'n fodlon derbyn yr argymhelliad hwn mewn egwyddor. Wrth wneud hynny, dylwn i egluro yn gyntaf fod trafodaethau yn parhau rhwng fy swyddogion a chynrychiolwyr y sector yng Nghymru ar y mater hwn, ac yn ail, bod gennym ni eisoes bŵer i wneud rheoliadau yn y Bil sy'n caniatáu i eithriad o'r fath gael ei fewnosod yn Atodlen 1. Nid oes angen gwelliant penodol felly ar gyfer hyn. Felly, yn hytrach na chyflwyno gwelliant yng Nghyfnod 2, rwy'n rhoi ymrwymiad i chi y byddwn ni'n gwneud rheoliadau i ddarparu'r eithriad hwn cyn gweithredu'r Ddeddf wedi'i diwygio os byddwn yn dod i'r casgliad bod hyn yn angenrheidiol. Hyderaf y bydd hyn yn bodloni'r pwyllgor yn hyn o beth.