English: I would like to ask for two statements, if I may. First of all, I would like to request a statement on the financial crisis that is deepening, I'm afraid, in higher education in Wales, and I'd like an explanation of any plans that the Welsh Government has to review that financial situation. This week, staff at Bangor University, which has an important presence in my constituency as well, tell me that they have been receiving correspondence from the university outlining business cases for further cuts, including job losses. There are fears that up to 60 good jobs could be lost at the university. The situation clearly isn't sustainable. The quality of education and research is sure to suffer across our university sector ultimately, and I would like to hear from the Cabinet Secretary for Education how she intends to respond to that. I would also wish to hear a statement from the new Cabinet Secretary for Finance on what should happen in the medium term in terms of the business rate relief scheme for our high streets. We have just received a statement extending that relief scheme for a further period, and I welcome that. My party has been enthusiastic, has come to agreements with Government on rate relief schemes and so on, but I'm not comfortable with the way these programmes are rolled on year to year. I've been having discussions with businesses in my constituency on the importance of business rate relief for our high streets particularly. Plaid Cymru in Arfon has been gathering a number of names on a petition and they are certainly pleased that those names on the petition have had an influence on Government. So, I wonder whether we could have a statement on what we can expect in the medium term, because year on year, despite how good any help is, isn't good enough for long-term planning.
Welsh: Mi hoffwn i ofyn am ddau ddatganiad, os gwelwch yn dda. Yn gyntaf, mi hoffwn i wneud cais am ddatganiad ynglŷn â'r argyfwng ariannol sydd, rwy'n ofni, yn dyfnhau mewn addysg uwch yng Nghymru ar hyn o bryd, ac eglurhad o unrhyw gynlluniau sydd gan Lywodraeth Cymru i adolygu'r sefyllfa ariannol honno. Yr wythnos yma, mae staff ym Mhrifysgol Bangor, sydd â phresenoldeb pwysig yn fy etholaeth i hefyd, yn dweud wrthyf i eu bod nhw wedi bod yn derbyn cyfathrebiad gan y brifysgol yn amlinellu achosion busnes ar gyfer toriadau pellach, yn cynnwys diswyddiadau. Mae yna ofn y gallai 60 o swyddi da fynd o'r brifysgol. Nid ydy'r sefyllfa, yn amlwg, ddim yn gynaliadwy. Mae safon yr addysg a'r ymchwil sy'n cael eu cynnig yn siŵr o ddioddef ar draws ein sector prifysgolion ni yn y pen draw, ac mi hoffwn i glywed gan Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg sut y mae hi am ymateb. Mi fyddwn ni hefyd yn dymuno clywed datganiad gan yr Ysgrifennydd Cabinet newydd dros gyllid ynglŷn â beth ddylai ddigwydd i'r tymor canol ynglŷn â'r cynllun rhyddhad ardrethi busnes stryd fawr. Mi ydym ni newydd gael datganiad yn ymestyn y cynllun rhyddhad hwnnw am gyfnod pellach. Rydw i'n croesawu hynny. Mae fy mhlaid i wedi bod yn frwd iawn, yn dod i gytundebau efo'r Llywodraeth ar gynlluniau ardrethi ac yn y blaen, ond nid ydw i'n gyfforddus â'r ffordd y mae'r rhaglen yn cael ei rolio o un flwyddyn i'r llall. Rydw i wedi bod yn trafod efo busnesau yn fy etholaeth i ynglŷn â phwysigrwydd y rhyddhad ardrethi yma i'r stryd fawr yn benodol. Mae Plaid Cymru yn Arfon wedi bod yn casglu enwau, llawer iawn o enwau, ar ddeiseb ac maen nhw yn sicr yn falch bod yr enwau ar y ddeiseb wedi cael dylanwad ar y Llywodraeth. Felly, tybed a gawn ni ddatganiad ynglŷn â beth y gallwn ni ei ddisgwyl yn y tymor canol. Oherwydd nid ydy blwyddyn i flwyddyn, er mor dda ydy unrhyw help ychwanegol, ddim yn ddigon da ar gyfer cynllunio hirdymor.