English: The idea that this two-week lockdown is going to make the slightest difference to the long-term infection and mortality rates of this disease is self-evidently absurd. There is nothing in what we know of the epidemiology of this disease in the last six months that could possibly justify the absurd Armageddon predictions of the mathematical modellers - not scientists, mathematical modellers - who are advising the Government to introduce these draconian measures. I'm pleased to say that throughout this whole crisis I've been consistent, right from the very start, when I quoted Dr Johan Giesecke, a very distinguished, world-class epidemiologist who wrote in The Lancet on 5 May that this disease, 'Almost always spreads from younger people with no or weak symptoms to other people who will also have mild symptomsThere is very little we can do to prevent this spread: a lockdown might delay severe cases for a while, but once restrictions are eased, cases will reappear. I expect that when we count the number of deaths from COVID-19 in each country in 1 year from now, the figures will be similar, regardless of measures taken.' Well, we're not a year on yet; we're only six months, but so far, he's been proved absolutely right. I think this message has got through to some parts of the Labour party, if not in Wales, because Sir Richard Leese, the leader of the Labour Party on greater Manchester city council said yesterday, 'Most people who test positive for the virus are not getting particularly ill. They are not the problem'. So, the number of infections is not the right statistic to concentrate on if we are looking to reduce the impact of this disease upon the country. Sir Richard Leese said yesterday that, 'If the Government spent £14 million a month shielding the most vulnerable it could avoid the need for a Tier-3 lockdown', and he claimed that this would be less than a fifth of the cost of business closures, enabling them to stay open and for most people to avoid tougher restrictions. That is a mature and sensible attitude based upon reality, not upon absurd predictions in worst-case scenarios that have never been seen anywhere in the world, as far as I can see. It is a relic of the days when the great Professor Ferguson of Imperial college was forecasting half a million deaths from COVID in the United Kingdom, a prediction that was very quickly exploded in somewhat embarrassing circumstances for him, as we might all remember. This set of measures is not a firebreak; it's actually an incinerator for the businesses and jobs that will be lost as a result of these draconian changes. In some areas in Wales, there are only 20 new cases. During the summer break when we had an invasion of holidaymakers from other parts of the country, there was no spike in the incidence of the disease. There were 600 new cases in Wales yesterday and one death. It's on that basis that we're introducing these extraordinary measures, which have never been seen in peacetime on previous occasions. I had a meeting, along with other Members, with the Hywel Dda health board last Friday, and in the counties of Ceredigion, Pembrokeshire and Carmarthen, there were six people in hospital with COVID: three in Llanelli, three in Bronglais at Aberystwyth, and one of the three at Aberystwyth was actually transferred there from Swansea. And there are 16 people suspected of having COVID. That doesn't seem to me to be a health crisis of the proportions that the health Minister was setting out at the beginning of his speech today. Meanwhile in Hywel Dda, 15,800 people have been waiting for more than 36 weeks for treatment for a variety of serious conditions, and the health board is 650 registered nurses short of what it needs to look after people in hospital. We are destroying the very basis of wealth creation in the economy upon which the health service is funded, and if it's so urgent, why do we have to wait till Friday for these measures to be introduced? The problem that we've got is that this is a massive exercise in Governments and health advisers covering their own backsides by putting forward the worst possible case scenario, however unlikely it is to occur, so that they can't say, 'We were responsible for x number of deaths at the end of it all.' But what we need, actually, is a sense of proportion in all this, and that's the one thing that the Welsh Government lacks.
Welsh: Mae'r syniad y bydd y pythefnos hwn o gyfyngiadau symud yn mynd i wneud unrhyw wahaniaeth o gwbl i gyfraddau heintiau a marwolaethau hirdymor y clefyd hwn yn amlwg yn hurt. Nid oes dim yn yr hyn yr ydym ni'n ei wybod am epidemioleg y clefyd hwn yn ystod y chwe mis diwethaf a allai gyfiawnhau y rhagfynegiadau hurt ynghylch diwedd y byd gan y modelwyr mathemategol - nid gwyddonwyr, modelwyr mathemategol - sy'n cynghori'r Llywodraeth i gyflwyno'r mesurau llym iawn hyn. Rwy'n falch o ddweud fy mod i, drwy gydol yr argyfwng cyfan hwn, wedi bod yn gyson, o'r cychwyn cyntaf, pan ddyfynnais Dr Johan Giesecke, epidemiolegydd hynod nodedig o'r radd flaenaf a ysgrifennodd yn The Lancet ar 5 Mai fod y clefyd hwn: bron bob amser yn ymledu oddi wrth bobl iau heb unrhyw symptomau neu symptomau gwan i bobl eraill a fydd hefyd â symptomau ysgafn Ychydig iawn y gallwn ni ei wneud i atal y lledaeniad hwn: efallai y bydd cyfyngiadau symud yn gohirio achosion difrifol am gyfnod, ond ar ôl i'r cyfyngiadau gael eu llacio, bydd yr achosion yn ailymddangos. Rwy'n amau, pan fyddwn ni'n cyfrif nifer y marwolaethau o COVID-19 ym mhob gwlad flwyddyn i nawr, y bydd y ffigurau yn debyg, ni waeth pa fesurau a gymerwyd. Wel, nid ydym ni flwyddyn yn ddiweddarach eto; dim ond chwe mis ydym ni, ond hyd yn hyn, y mae wedi ei brofi yn hollol gywir. Rwy'n credu bod y neges hon wedi cyrraedd rhai rhannau o'r blaid Lafur, os nad yng Nghymru, oherwydd dywedodd Syr Richard Leese, arweinydd y Blaid Lafur ar gyngor dinas Manceinion fwyaf ddoe, Nid yw'r rhan fwyaf o bobl sy'n profi'n bositif ar gyfer y feirws yn mynd yn arbennig o sâl. Nid nhw yw'r broblem. Felly, nid nifer yr heintiau yw'r ystadegyn cywir i ganolbwyntio arno os ydym ni'n bwriadu lleihau effaith y clefyd hwn ar y wlad. Dywedodd Syr Richard Leese ddoe: Pe byddai'r Llywodraeth yn gwario £14 miliwn y mis yn amddiffyn y rhai mwyaf agored i niwed gallai hynny osgoi'r angen am gyfyngiadau symud Haen 3, a honnodd y byddai hyn yn llai nag un rhan o bump o gost cau busnesau, gan eu galluogi i aros ar agor ac i'r rhan fwyaf o bobl osgoi cyfyngiadau llymach. Dyna'r agwedd aeddfed a synhwyrol sydd wedi ei seilio ar realiti, nid ar ragfynegiadau hurt sefyllfa waethaf nad ydyn nhw erioed wedi eu gweld yn unman yn y byd, hyd y gwelaf i. Mae'n un o weddillion y dyddiau pan oedd y mawreddog Athro Ferguson o goleg Imperial yn rhagweld hanner miliwn o farwolaethau o COVID yn y Deyrnas Unedig, rhagfynegiad a gafodd ei chwalu yn gyflym iawn o dan amgylchiadau braidd yn annifyr iddo ef, fel efallai y byddwn ni i gyd yn cofio. Nid cyfnod atal byr yw'r gyfres hon o fesurau; mewn gwirionedd, llosgydd ydynt i'r busnesau a'r swyddi a fydd yn cael eu colli o ganlyniad i'r newidiadau llym iawn hyn. Mewn rhai ardaloedd yng Nghymru, dim ond 20 o achosion newydd sydd wedi digwydd. Yn ystod gwyliau'r haf pan gawsom ni dorfeydd o bobl ar eu gwyliau o rannau eraill o'r wlad, ni fu unrhyw gynnydd sydyn yn nifer yr achosion o'r clefyd. Cafwyd 600 o achosion newydd yng Nghymru ddoe ac un farwolaeth. Ar y sail honno yr ydym ni'n cyflwyno'r mesurau eithriadol hyn, nad ydyn nhw wedi eu gweld erioed o'r blaen yn ystod cyfnod o heddwch. Cefais i gyfarfod, ynghyd ag Aelodau eraill, â bwrdd iechyd Hywel Dda ddydd Gwener diwethaf, ac yn siroedd Ceredigion, Sir Benfro a Chaerfyrddin, roedd chwe unigolyn yn yr ysbyty gyda COVID: tri yn Llanelli, tri ym Mronglais yn Aberystwyth, ac roedd un o'r tri yn Aberystwyth wedi ei drosglwyddo yno mewn gwirionedd o Abertawe. Ac mae 16 o bobl yr amheuir bod ganddyn nhw COVID. Nid yw hynny'n ymddangos i mi yn argyfwng iechyd ar y lefel yr oedd y Gweinidog iechyd yn ei nodi ar ddechrau ei araith heddiw. Yn y cyfamser, yn Hywel Dda, mae 15,800 o bobl wedi bod yn aros am fwy na 36 wythnos am driniaeth ar gyfer amrywiaeth o gyflyrau difrifol, ac mae'r bwrdd iechyd 650 o nyrsys cofrestredig yn brin o'i gymharu â faint sydd eu hangen arno i ofalu am bobl yn yr ysbyty. Rydym ni'n dinistrio'r union sylfaen creu cyfoeth yn yr economi y mae'r gwasanaeth iechyd yn cael ei hariannu arni, ac os oes cymaint o frys, pam mae'n rhaid i ni aros tan ddydd Gwener cyn i'r mesurau hyn gael eu cyflwyno? Y broblem sydd gennym ni yw mai ymarfer enfawr yw hwn lle mae Llywodraethau a chynghorwyr iechyd yn diogelu eu hunain trwy gyflwyno'r sefyllfa waethaf bosibl, ni waeth pa mor annhebygol ydyw o ddigwydd, fel na allan nhw ddweud, 'Roeddem ni'n gyfrifol am x o farwolaethau ar ddiwedd hyn i gyd.' Ond yr hyn sydd ei angen arnom ni, mewn gwirionedd, yw synnwyr o gymesuredd yn hyn i gyd, a dyna'r un peth nad oes gan Lywodraeth Cymru mohono.