techiaith/bydtermcymru-tm-en-cy huggingface dataset:
English: Regeneration should promote beneficial use of historical mining and industrial legacies in a sensitive way to allow communities and the natural environment to thrive and significant tourism generators such as the Wales Coastal Path are protected and accessible by all.
Welsh: Dylai gwaith adfywio hyrwyddo defnydd buddiol o'n gwaddol hanesyddol o fwyngloddio a diwydiant mewn ffordd sensitif i alluogi cymunedau a'r amgylchedd naturiol i ffynnu a diogelu symbylwyr twristiaeth arwyddocaol fel Llywbr Arfordir Cymru a sicrhau eu bod yn hygyrch i bawb.
English: Pollution or risks such as flooding are mitigated or avoided and based on maximising opportunities for communities to flourish and undertake social, economic and cultural activities in healthy, attractive and pleasant surroundings.
Welsh: Mae llygredd neu risgiau fel llifogydd yn cael eu lliniaru neu eu hosgoi ac yn seiliedig ar sicrhau cymaint o gyfleoedd â phosibl i gymunedau ffynnu a chynnal gweithgareddau cymdeithasol, economaidd a diwylliannol mewn amgylchedd iach, deniadol a dymunol.
English: Fostering and sustaining a sense of place through the protection and enhancement of the natural, historic and built environment and allowing for and supporting uses and activities which provide for creative and cultural experiences.
Welsh: Meithrin a chynnal ymdeimlad o le drwy amddiffyn a gwella'r amgylchedd naturiol, hanesyddol ac adeiledig a darparu ar gyfer a chefnogi defnyddiau a gweithgareddau sy'n darparu ar gyfer profiadau creadigol a diwylliannol.
English: This must be achieved in a way which promotes a natural and historic environment which should be protected and enhanced for the sake of its special characteristics and nature conservation value as well as the way in which it contributes to wider social, economic and cultural objectives, grass roots music venues, theatres and religious or spiritual buildings.
Welsh: Mae'n rhaid cyflawni hyn mewn ffordd sy'n hyrwyddo amgylchedd naturiol a hanesyddol a ddylai gael ei amddiffyn a'i wella er mwyn ei nodweddion arbennig a'i werth cadwraeth natur yn ogystal â'r ffordd mae'n cyfrannu at amcanion cymdeithasol, economaidd a diwylliannol ehangach, mannau cynnal cerddoriaeth, theatrau ac adeiladau crefyddol ac ysbrydol â'u gwreiddiau yn y gymuned.
English: Development plan strategies, policies and development proposals should be formulated to look to the
Welsh: Dylid ffurfio strategaethau, polisïau a chynigion datblygu cynlluniau datblygu er mwyn ceisio diogelu a gwella nodweddion arbennig a phriodoleddau cynhenid lleoedd yn y
English: This means both protecting and enhancing landscapes, habitats, biodiversity, geodiversity and the historic environment in their own right as well as other components of the natural world, such as water resources or air quality.
Welsh: Mae hyn yn golygu amddiffyn a gwella tirweddau, cynefinoedd, bioamrywiaeth, geoamrywiaeth a'r amgylchedd hanesyddol er eu lles eu hunain yn ogystal ag elfennau eraill o'r byd naturiol, fel adnoddau dŵr neu ansawdd aer.
English: Biodiversity loss should be reversed, pollution reduced, environmental risks addressed and overall resilience of ecosystems improved.
Welsh: Dylid gwyrdroi colledion bioamrywiaeth, lleihau llygredd, mynd i'r afael â risgiau amgylcheddol a gwella cydnerthedd ecosystemau'n gyffredinol.
English: When appropriate development is proposed, it must be taken forward in an
Welsh: Pan gynigir datblygiad priodol, mae'n rhaid ei ddatblygu mewn ffordd
English: Collaboration
Welsh: Mae'n rhaid
English: There will be issues which require cross boundary collaboration and will be best addressed through joint working on development plans.
Welsh: Bydd rhai materion yn gofyn am gydweithio ar draws ffiniau, a chydweithio ar gynlluniau datblygu fydd y ffordd orau o fynd i'r afael â nhw.
English: The State of Natural Resources Report (SoNaRR) and Area Statements will provide evidence on a range of environment and natural resources issues and an effective de-risking approach should facilitate greater transparency about environmental risks, appropriate solutions and the potential for wider associated benefits.
Welsh: Bydd yr Adroddiad ar Sefyllfa Adnoddau Naturiol a'r Datganiadau Ardal yn darparu tystiolaeth ar amrywiaeth o faterion amgylcheddol ac adnoddau naturiol a dylai dull dadrisgio hwyluso mwy o dryloywder am risgiau amgylcheddol, atebion priodol a'r potensial ar gyfer manteision cysylltiedig ehangach.
English: Distinctive and Natural Trends
Welsh: Tueddiadau Naturiol ac UnigrywBydd angen mynd i'r afael â thueddiadau'r dyfodol sy'n berthnasol i thema Unigryw a Naturiol, yn unigol ac mewn ffordd integredig drwy fabwysiadu Canlyniadau Cenedlaethol Creu Lleoedd Cynaliadwy a'r amcanion ar gyfer lleoedd a nodwyd yn y themâu Cynhyrchiol a Mentrus ac Actif a Chymdeithasol.
English: Certain trends will be beneficial and should be facilitated by the planning system.
Welsh: Bydd rhai tueddiadau'n fuddiol a dylid eu hwyluso drwy'r system gynllunio.
English: Negative trends or cycles must be challenged and reversed and more sustainable behaviours and outcomes sought.
Welsh: Mae'n rhaid herio a gwyrdroi tueddiadau neu gylchoedd negyddol a chwilio am ymddygiad a chanlyniadau mwy cynaliadwy yn eu lle.
English: Change must be fostered in the way all those involved in the planning process respond, both strategically and when drawing up and designing individual proposals.
Welsh: Mae'n rhaid meithrin newid yn y ffordd mae pawb sy'n rhan o'r broses gynllunio yn ymateb, ar lefel strategol ac wrth lunio a chynllunio cynigion unigol.
English: The key issues in this theme include:
Welsh: Mae'r prif faterion yn y thema hon yn cynnwys:
English: Long term and chronic decline of biodiversity and habitat loss:
Welsh: Dirwyiad hirdymor a chronig bioamrywiaeth a cholli cynefinoedd:
English: SoNaRR reports losses of habitat and species' populations over the last century and suggests that decline is chronic, that decline will continue due to events which have already occurred and events associated with climate change and habitat fragmentation in the future.
Welsh: mae'r Adroddiad ar Sefyllfa Adnoddau Naturiol yn adrodd am golledion cynefinoedd a phoblogaethau rhywogaethau dros y ganrif ddiwethaf ac yn awgrymu bod dirywiad yn un cronig, y bydd yn parhau yn sgil digwyddiadau sydd eisoes wedi digwydd a digwyddiadau sy'n gysylltiedig â newid yn yr hinsawdd a darnio cynefinoedd yn y dyfodol.
English: At present, there is insufficient resilience in Wales' ecosystems, primarily evidenced by species not recovering.
Welsh: Ar hyn o bryd, nid yw ecosystemau Cymru'n ddigon cryf, fel y gwelir gan ddiffyg adferiad rhywogaethau'n bennaf.
English: Adaptation to the effects of climate change:
Welsh: Addasu i effeithiau newid yn yr hinsawdd:
English: The combination of warming that has already occurred, together with additional warming, as projected by the latest climate change evidence, means there are potentially significant impacts
Welsh: Mae'r cyfuniad o gynhesu sydd wedi digwydd, ynghyd â chynhesu ychwanegol, fel a ragwelir gan y dystiolaeth ddiweddaraf am newid
English: for Wales in terms of adaptation.
Welsh: yn yr hinsawdd, yn golygu bod yna effeithiau sylweddol posibl i Gymru o ran addasu.
English: The challenges include flooding and coastal change risks to communities, businesses and infrastructure;
Welsh: Mae'r heriau'n cynnwys llifogydd a risgiau newidiadau arfordirol i gymunedau, busnesau a seilwaith;
English: risks to health, wellbeing and productivity from high temperatures;
Welsh: risgiau i iechyd, llesiant a chynhyrchiant yn sgil tymheredd uchel;
English: risk of water shortages in the public water supply, agriculture, energy generation and industry and risks to soil, biodiversity and terrestrial, coastal, marine and freshwater habitats.
Welsh: risg o brinder dŵr yn y cyflenwad dŵr cyhoeddus, amaethyddiaeth, cynhyrchu ynni a diwydiant a risgiau i bridd, bioamrywiaeth a chynefinoedd daearol, arfordirol, morol a dŵr croyw.
English: Climate change is also likely to have significant impacts on landscape character, historic buildings, local distinctiveness and quality, directly through changing land cover, migrating habitat and species ranges, and indirectly by influencing land use decisions.
Welsh: Mae newid yn yr hinsawdd yn debygol o effeithio'n sylweddol ar gymeriad tirwedd hefyd, ac ar adeiladau hanesyddol, ansawdd a natur unigryw ardaloedd lleol, yn uniongyrchol wrth i orchudd tir newid, gwasgariad cynefinoedd a rhywogaethau symud ac yn anuniongyrchol drwy ddylanwadu ar benderfyniadau defnydd tir.
English: Recognising and addressing the factors influencing landscape change:
Welsh: Cydnabod a mynd i'r afael â'r ffactorau sy'n dylanwadu ar newid tirwedd:
English: National landscape change to 2015 has been small overall, but some changes have been substantial locally.
Welsh: mae newid tirwedd cenedlaethol hyd at 2015 wedi bod yn fychan yn gyffredinol, ond cafwyd rhai newidiadau sylweddol yn lleol.
English: The key contributors to landscape change which can be influenced by the planning system include the expansion of settlements, commercial, industrial, energy and quarrying developments, road improvements and large recreational related developments, including any associated mitigation measures resulting from renewable energy generation, water resource management and through the planned expansion of woodland.
Welsh: Y prif gyfraniadau i newid tirwedd y gall y system gynllunio ddylanwadu arnynt yw ehangu aneddiadau, datblygiadau masnachol, diwydiannol, ynni a chwarela, gwelliannau i ffyrdd a datblygiadau hamdden mawr, yn cynnwys unrhyw fesurau lliniaru cysylltiedig sy'n deillio o gynhyrchu ynni adnewyddadwy, rheoli adnoddau dŵr a thrwy waith arfaethedig i ehangu coetiroedd.
English: Rising levels of airborne pollution:
Welsh: Lefelau llygredd aer yn codi:
English: SoNaRR reports increases in air pollution across a range of pollutants from urbanisation, road traffic and intensification of agriculture.
Welsh: mae'r Adroddiad ar Sefyllfa Adnoddau Naturiol yn adrodd am gynnydd mewn llygredd aer ar draws amrywiaeth o lygyryddion sy'n deillio o drefoli, traffig ffyrdd a dwysáu amaethyddiaeth.
English: Loss of venues for cultural activities or historic assets:
Welsh: Colli canolfannau ar gyfer cynnal gweithgareddau diwylliannol neu asedau hanesyddol:
English: understanding and addressing the challenges of loss of cultural features which give places their unique feel, including those subjected to particular pressure as a result of increasing demands for urban living.
Welsh: deall heriau colli nodweddion diwylliannol sy'n rhoi i le ei ymdeimlad unigryw, gan gynnwys y rheini sydd o dan bwysau arbennig oherwydd y cynnydd yn y galw am gael byw mewn trefi a mynd i'r afael â'r heriau hynny.
English: Distinctive and Natural Linkages
Welsh: Cysylltiadau Unigryw a Naturiol Wedi'u sbarduno gan Ganlyniadau Cenedlaethol Creu Lleoedd Cynaliadwy, mae'n rhaid ystyried pynciau polisi'r thema Lleoedd Unigryw a Naturiol gyda'i gilydd â themâu Cynhyrchiol a Mentrus ac Actif a Chymdeithasol wrth ffurfio strategaethau, polisïau a chynigion cynlluniau datblygu ac wrth gynllunio a datblygu cynigion unigol a gwneud penderfyniadau ar geisiadau cynllunio.
English: The characteristics and environmental qualities of places varies across Wales, creating distinctive or unique features associated with their particular natural or cultural heritage and these should be recognised and valued, in and of, themselves and should be protected and enhanced.
Welsh: Bydd nodweddion a phriodoleddau amgylcheddol lleoedd yn amrywio ledled Cymru, gan greu nodweddion gwahanol neu unigryw sy'n gysylltiedig â'u treftadaeth naturiol neu ddiwylliannol arbennig nhw, a dylai'r rhain gael eu cydnabod a'u gwerthfawrogi, ynddynt eu hunain a'u gwarchod a'u gwella.
English: Priorities for rural and urban areas will reflect how these characteristics and qualities contribute to the attractiveness, liveability, resilience, functioning, economic prosperity and ultimately the health, amenity and wellbeing of people and places.
Welsh: Bydd blaenoriaethau ar gyfer ardaloedd gwledig a threfol yn adlewyrchu sut mae'r nodweddion a'r priodoleddau hyn yn cyfrannu at natur ddeniadol, pa mor addas yw rhywle i fyw ynddo, cydnerthedd, gweithrediad, ffyniant economaidd ac, yn y pen draw, iechyd, amwynder a llesiant pobl a lleoedd.
English: Desired Distinctive and Natural outcomes will be based on sustaining and creating places in which:
Welsh: Bydd canlyniadau Unigryw a Naturiol dymunol yn seiliedig ar gynnal a chreu lleoedd lle:
English: the role which landscapes, the historic environment, habitats and biodiversity, the characteristics of coastal, rural or urban environments play in contributing to Distinctive and Natural places are identified, understood, valued, protected and enhanced;
Welsh: mae rôl tirweddau, yr amgylchedd hanesyddol, cynefinoedd a bioamrywiaeth, nodweddion amgylcheddau arfordirol, gwledig neu drefol mewn cyfrannu at leoedd Unigryw a Naturiol yn cael ei nodi, eu deall, eu gwerthfawrogi, eu gwarchod a'u gwella;
English: further fragmentation of habitats is avoided, wherever possible, and green networks, corridors and connecting habitat within developed areas is protected, and enhanced;
Welsh: nad yw cynefinoedd yn cael eu darnio mwyach a bod rhwydweithiau a choridorau gwyrdd a chysylltiadau rhwng cynefinoedd o fewn ardaloedd datblygedig yn cael eu diogelu a'u gwella;
English: sites designated for their landscape or nature conservation importance are fully considered and their special characteristics and features protected and enhanced, whilst the network of sites should be recognised as being at the heart of improving the resilience of ecosystems;
Welsh: mae safleoedd a ddynodwyd am eu pwysigrwydd tirwedd neu gadwraeth natur yn cael eu hystyried yn llawn a'u nodweddion arbennig yn cael eu gwarchod a'u gwella, tra dylid cyndnabod bod y rhwydwaith o safleoedd yn ganolog i wella cydnerthedd ecosystemau;
English: opportunities in all areas to improve the resilience of ecosystems are taken by addressing building on floodplains, diffuse pollution, soil compaction and sealing, ensuring the protection of peat resources and improving approaches to coastal flood defence in urban areas and coastal margins;
Welsh: mae cyfleoedd ym mhob ardal i wella cydnerthedd ecosystemau'n cael eu cymryd drwy fynd i'r afael ag adeiladu ar orlifdiroedd, llygredd gwasgaredig, cywasgu a selio pridd, diogelu mawn a gwella dulliau o amddiffyn rhag llifogydd arfordirol mewn ardaloedd trefol a glandiroedd arfordirol;
English: opportunities to improve health and wellbeing are taken, in particular, to reduce average levels of airborne pollution, protect appropriate soundscapes, create areas of tranquillity, secure sustainable drainage systems, ensure water sensitive design, address soil carbon management and secure access to informal spaces for recreation through green infrastructure provision so as to improve capacity for adaptability to the challenges of climate change, such as flood risk and increased temperatures;
Welsh: mae manteisio ar gyfleoedd i wella iechyd a llesiant, yn arbennig i leihau lefelau llygredd aer cyfartalog, diogelu seinweddau priodol, creu mannau tawel, sicrhau systemau draenio cynaliadwy, sicrhau cynlluniau dŵr sensitif, mynd i'r afael â rheoli carbon mewn pridd a sicrhau mynediad i leoedd anffurfiol ar gyfer hamdden drwy ddarpariaeth seilwaith gwyrdd er mwyn gwella capasiti i addasu i heriau newid yn yr hinsawdd, fel perygl o lifogydd a thymheredd uwch;
English: opportunities to develop green infrastructure are taken, wherever possible;
Welsh: manteisir ar gyfleoedd i ddatblygu seilwaith gwrdd, lle medrir;
English: support development which contributes positively to an area and addresses environmental risks which constrain potential and impact adversely on communities and the natural and built environment by using PDL or existing buildings and taking opportunities to 'clean up' land and address dereliction, where this is informed by the historic and natural environment.
Welsh: mae cefnogi datblygiadau sy'n cyfrannu'n gadarnhaol at ardal ac yn mynd i'r afael â risgiau amgylcheddol sy'n cyfyngu ar botensial ac yn effeithio'n andwyol ar gymunedau a'r amgylchedd naturiol ac adeiledig drwy ddefnyddio tir a ddatblygwyd o'r blaen neu adeiladau presennol a manteisio ar gyfleoedd i 'lanhau' tir a mynd i'r afael â thir diffaith lle mae hyn yn cael ei seilo ar yr amgylchedd hanesyddol a naturiol.
English: Soundscape is defined in paragraph 6.7.1
Welsh: Diffinnir seinweddau ym mharagraff 6.7.1
English: These features give places their unique identity and distinctiveness and provide for cultural experiences and healthy lifestyles.
Welsh: Y nodweddion hyn sy'n rhoi hunaniaeth a chymeriad unigryw i leoedd ac yn darparu profiadau diwylliannol a ffyrdd iach o fyw.
English: Environmental components of places, such as clean air, access to open spaces and water quality, are linked to the quality of the built and natural environment.
Welsh: Mae elfennau amgylcheddol lleoedd, fel aer glân, mynediad at fannau agored ac ansawdd dŵr, yn gysylltiedig ag ansawdd yr amgylchedd adeiledig a naturiol.
English: The environmental components of places influence and shape health and wellbeing as well as playing a role in sustaining and creating places which are adaptable and resilient to change.
Welsh: Mae elfennau amgylcheddol lleoedd yn llywio ac yn dylanwadu ar iechyd a llesiant yn ogystal â chyfrannu at gynnal a chreu lleoedd sy'n gallu gwrthsefyll newid ac addasu iddo.
English: Distinctive and Natural places must maintain or incorporate green infrastructure, recognising the wide ranging role it can play, as key components of their natural and built fabric.
Welsh: Mae'n rhaid i leoedd naturiol ac unigryw gynnal neu gynnwys seilwaith gwyrdd, gan gydnabod y rhan eang y gall ei chwarae fel elfennau allweddol eu ffabrig naturiol neu adeiledig.
English: Doing so will maximise health and well-being of communities and the environment.
Welsh: Bydd gwneud hynny'n gwella iechyd a llesiant cymunedau a'r amgylchedd.
English: It is central to Wales's culture and its character, whilst contributing to our sense of place and identity.
Welsh: Mae'n rhan annatod o ddiwylliant Cymru a'i chymeriad, ac mae'n cyfrannu at ein hymdeimlad o le a'n hunaniaeth.
English: It enhances our quality of life, adds to regional and local distinctiveness and is an important economic and social asset.
Welsh: Mae'n gwella ein hansawdd bywyd, yn ychwanegu at natur unigryw ardaloedd yn rhanbarthol ac yn lleol ac mae'n ased economaidd a chymdeithasol bwysig.
English: Examples of what can constitute an historic asset include:
Welsh: Mae enghreifftiau o'r hyn sy'n gallu cyfrif fel ased hanesyddol yn cynnwys:
English: Listed buildings;
Welsh: Adeiladau rhestredig;
English: Conservation areas;
Welsh: Ardaloedd cadwraeth;
English: Historic assets of special local interest;
Welsh: Asedau hanesyddol o ddiddordeb lleol arbennig;
English: Historic parks and gardens;
Welsh: Parciau a gerddi hanesyddol;
English: Townscapes
Welsh: Trefweddau
English: Cadw has published a number of studies on the character of towns across Wales which provide further information with regards to the concept of townscape as an important historic urban feature.
Welsh: Mae Cadw wedi cyhoeddi nifer o astudiaethau ar gymeriad trefi ledled Cymru sy'n darparu mwy o wybodaeth am y cysyniad o dreflun fel nodwedd trefol hanesyddol pwysig.
English: World Heritage Sites;
Welsh: Safleoedd Treftadaeth y Byd;
English: Archaeological remains (including scheduled monuments).
Welsh: Olion archaeolegol (yn cynnwys henebion cofrestredig).
English: The most important historic assets often have statutory protection or are included in formal registers which identify them as being of special historic interest.
Welsh: Mae'r asedau hanesyddol pwysicaf yn cael eu gwarchod yn statudol neu wedi'u cofnodi mewn cofrestrau ffurfiol sy'n dangos eu bod o ddiddordeb hanesyddol arbennig.
English: Other assets yet to be formally identified could include buried archaeological remains.
Welsh: Hwyrach fod llawer o rai eraill heb gael eu nodi'n ffurfiol hyd yma, fel olion archaeolegol wedi'u claddu.
English: Conserving and Enhancing the Historic Environment and its Assets
Welsh: Gwarchod a Gwella'r Amgylchedd Hanesyddol a'i Asedau
English: PPW provides the national planning policy framework for the consideration of the historic environment and this is supplemented by guidance contained in Technical Advice Note 24:
Welsh: PCC sy'n rhoi'rfframwaith i'r polisi cynllunio cenedlaethol ar gyfer ystyried yr amgylchedd hanesyddol ac ategir hynny gan arweiniad yn Nodyn Cyngor Technegol 24:
English: Technical Advice Note 24:
Welsh: Nodyn Cyngor Technegol 24:
English: The historic environment is a finite, non-renewable and shared resource and a vital and integral part of the historical and cultural identity of Wales.
Welsh: Mae'r amgylchedd hanesyddol yn adnodd cyfyngedig na ellir ei adnewyddu ac yn un sy'n cael ei rannu, ac mae'n rhan hollbwysig ac annatod o hunaniaeth hanesyddol a diwylliannol Cymru.
English: It contributes to economic vitality and culture, civic pride, local distinctiveness and the quality of Welsh life.
Welsh: Mae'n cyfrannu at fywiogrwydd economaidd a diwylliant, balchder dinesig, natur unigryw'r ardal leol ac ansawdd bywyd yng Nghymru.
English: The historic environment can only be maintained as a resource for future generations if the individual historic assets are protected and conserved.
Welsh: Dim ond drwy warchod a diogelu asedau hanesyddol unigol a'u lleoliad a gofalu amdanynt yn briodol y gellir sicrhau'r amgylchedd hanesyddol fel adnodd ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol.
English: Cadw's published Conservation Principles highlights the need to base decisions on an understanding of the impact a proposal may have on the significance of an historic asset.
Welsh: Mae'r Egwyddorion Cadwraeth sydd wedi'u cyhoeddi gan Cadw yn pwysleisio'r angen i seilio penderfyniadau ar ddealltwriaeth o'r effaith y gallai cynnig ei chael ar arwyddocâd ased hanesyddol.
English: protect the Outstanding Universal Value of the World Heritage Sites;
Welsh: gwarchod Gwerth Cyffredinol Eithriadol Safleoedd Treftadaeth y Byd;
English: conserve archaeological remains, both for their own sake and for their role in education, leisure and the economy;
Welsh: cadw olion archaeolegol, er eu mwyn eu hunain ac oherwydd y rôl y maent yn ei chwarae o ran addysg, hamdden a'r economi;
English: safeguard the character of historic buildings and manage change so that their special architectural and historic interest is preserved;
Welsh: diogelu cymeriad adeiladau hanesyddol a rheoli newid er mwyn sicrhau y caiff eu diddordeb pensaernïol a hanesyddol arbennig ei gadw;
English: preserve or enhance the character or appearance of conservation areas, whilst the same time helping them remain vibrant and prosperous;
Welsh: diogelu neu wella cymeriad neu olwg ardaloedd cadwraeth, gan helpu ar yr un pryd i sicrhau eu bod yn parhau'n llewyrchus ac yn ffyniannus;
English: preserve the special interest of sites on the register of historic parks and gardens;
Welsh: cadw diddordeb arbennig y safleoedd hynny sydd ar y gofrestr o barciau a gerddi hanesyddol;
English: protect areas on the register of historic landscapes in Wales.
Welsh: gwarchod ardaloedd ar y gofrestr o dirweddau hanesyddol yng Nghymru.
English: This will include consideration of the setting of an historic asset which might extend beyond its curtilage.
Welsh: Bydd hyn yn cynnwys ystyried lleoliad ased hanesyddol a allai ymestyn y tu hwnt i'w chwrtil.
English: Any change that impacts on an historic asset or its setting should be managed in a sensitive and sustainable way.
Welsh: Dylai unrhyw newid sy'n effeithio ar ased hanesyddol neu ei leoliad gael ei reoli mewn ffordd sensitif a chynaliadwy.
English: The protection, conservation and enhancement of historic assets is most effective when it is considered at the earliest stage of plan preparation or when designing proposals new proposals.
Welsh: Mae'r gwaith o warchod, cadw a gwella asedau hanesyddol yn fwyaf effeithiol pan mae'n cael ei ystyried ar y cam cynharaf o baratoi cynlluniau neu wrth ddylunio cynigion newydd.