Gatčin

Gatčin ( [ˈɡatːɕɪnə], ) om Venäman lidn da lidnankund Leningradan agjan keskuzpalan suvipäivlaskmas, agjan (vn 2021 sulakun 5. päiväspäi) i Gatčinan rajonan administrativine keskuz (mülüb rajonha vspäi 2006). Se om Piterin suvine ezilidn, Leningradan agjan kahtenz' lidn ristitišton lugun mödhe (Murinon jäl'ghe) i Gatčinan rajonan kaikiš suremb lidn.
Istorii.
Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan kuti "Hotčino"-külä Uz'lidnan aigkirjas vl 1500. Vodel 1796 "Gatčino"-külä sai lidnan statusad.
Vl 1923 udesnimitihe lidnad "Trock:aks", vn 1929 elokus — "Krasnogvardeisk:aks". Vn 1927 elokun 1. päiväspäi lidn om ühtennimižen rajonan administrativižeks keskuseks. Vozil 1938−2006 Krasnogvardeisk/Gatčin oli alištunu agjan tobmudele oikti. Vn 1944 vilukun 23. päiväspäi lidn om olmas nügüdläiženke nimenke.
Gatčinan ižandusen päsarakod oma sauvond da sauvondmaterialoiden pästand, mašinoidensauvomine, ladimensauvomine laivoiden täht, sömtegimišt, pakuitesen pästand, meblän pästand, atomfizikan tedoinstitutad, turizm.
Geografijan andmused.
Lidn sijadase suvhe Piterišpäi, Gatčinan rajonan pohjoižes. Matkad Piterin röunhasai om kahesa kilometrad pohjoižhe, Piterin keskushesai — 42 kilometrad pohjoižhe.
Gatčin seižub Lugan da Oredežan ülüdel 100 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Reljef om tazo, om madalid kukhid. Ižoranjogi (Nevan hura ližajogi) om lidnan pohjoižröunaks, sen ližajoged jokstas lidnan puištoidme. Viž pen't järved da kaks' sur't uitod om lidnas.
Klimat om ven valdmeren valatoitusenke. Voden keskmäine lämuz om +4,5 C°, kezakun-elokun +14,6..+17,3 C°, tal'vkun-uhokun −5,1..−7,3 C°. Paneb sadegid 684 mm vodes, enamba kezakus-elokus (78..84 mm kus), vähemba uhokus-sulakus (34..37 mm kus).
Tobmuz.
Lidnankund om olmas nügüdläižiš röunoiš vspäi 2006. Lidn om lidnankundan üks'jäižeks eländpunktaks. Gatčin-lidn jagase koumeks planiruindrajonaks, lidnankund — 11 valičemižümbrikoks.
Käskusenandai tobmuz om Deputatoiden nevondkund () 33 ühtnijanke. Kaik rahvaz valičeb heid videks vodeks. Järgenduseližed valičendad sihe oliba vn 2019 8. päiväl sügüz'kud (nellänz' kucund).
Vitalii Filonenko radab nevondkundan ezimehen da lidnan pämehen vn 2014 sügüz'kun 25. päiväspäi. Lidnan erigoittud Administracii om likvidiruidud vn 2015 keväz'kus, rajonan Administracii tegeb sen velgusidme.
Eläjad.
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 92 937 ristitud, vn 2021 — 94 377 ristitud. Kaik 95 186 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 96 334 eläjad vl 2015.
Rahvahad (2010): venälaižed — 93,0 %, ukrainalaižed — 2,0 %, vaugedvenälaižed — 1,0 %, toižed rahvahad — 4,0 %.
Ortodoksižen hristanuskondan ph. Pauloin päjumalanpert', Pühän Jumalanmaman Katken päjumalanpert' i kümne jumalanpertid oma saudud lidnas. Mugažo lüteranižen hristanuskondan kaks' pühäpertid, katoližen pühäpertin pala da kaks' protestantoiden pühäpertid om Gatčinas.
Om professionaližen opendusen aluzkundoid lidnas:
Transport.
Avtobusad (11 maršrutad) da taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Avtobusreisad ühtenzoittas ezilidnoidenke mugažo. «Pskov»-trass i Piterin suvine pol'rengaz oma federaližikš avtoteikš lidnas i läz sidä.
Gatčin om järedaks raudtesol'meks, koume raudted läbitadas lidnad. Siš om koume raudtestancijad ("Gatčin-Passažirskai-Baltijskai, Gatčin-Varšavskai, Gatčin-Tovarnai-Baltijskai") i kaks' seižutezpunktad ("Marienburg" i "Tatjanino").