Räzanin agj

Räzanin agj () om Venälaižen Federacijan subjekt.
Se mülüb Federaližhe keskuzümbrikho.
Agjan administrativine keskuz da kaikiš suremb lidn om Räzan'.
Keled.
Valdkundkel' om üks'jäine — venäkel'.
Istorii.
Räzanin agj om olmas vs 1937 sügüz'kun 26. päiväspäi.
Räzanin agjan Päkäskuz om vahvištadud vn 2005 2. päiväl kül'mkud Agjan Duman ezitajil, om allekirjutadud gubernatoral sen-žo voden 18. päiväl kül'mkud da om väges möhembaižidenke vajehtusidenke. Se vajehti endišt Päkäskust, kudamb oli vahvištadud vn 1998 28. päiväl redukud.
Geografijan andmused.
Agjal om röunoid 8 regionanke: Alalidnan agjanke pohjoižpäivnouzmas, Mordovijan Tazovaldkundanke päivnouzmas, Penzan agjanke suvipäivnouzmas, Tambovan da Lipeckan agjoidenke suves, Tulan agjanke päivlaskmas, Moskvan agjanke lodehes, Vladimiran agjanke pohjoižes. Räzanin agj om mererandatoi.
Pind om 39 605 km², sidä kesken mec otab 10 530 km², mustma om agjan suves. Jogiden tobj pala mülüb Okanjogen basseinha. Sen znamasižed ližajoged oma Pranjogi (hura), Pronänjogi, Paranjogi, Cnanjogi, da Mokš (oiktad). Pened joged mülüdas Don-jogen basseinha agjan suves.
Reljef om kukhikaz. Meščoran alangišton päivnouzmaine pala sijadase agjan pohjoižes. Kaikiš korktemb čokkoim om Keskvenälaižen ülüden nimetoi taho suvipäivlaskmas (236 m). Znamasižen Okanjogen kendäk om kaikiš madalamb sen alajoksmuses Vladimiran agjan röunanno (76 m).
Klimat om ven kontinentaline. Heinkun keskmäine lämuz om +20 C°, vilukun lämuz om −11 C°. Paneb sadegid 550 mm vodes, enamba kezal. Vegetacine pord vedase 180 päivest.
Londuseližed varad oma bur hil', turbaz, sauvondmaterialad (mouckivi, letked, saved, sauvondgips), fosforitad, mec, mustma.
Tobmuz.
Agjan pämez' nimitase gubernatoraks. Nikolai Lübimov radab gubernatoran vs 2017 uhokun 14. päiväspäi. Hänen valdatusiden strok om viž vot, enamba koumed strokud jäl'geten ei sa. Gubernator om mugažo agjan Ohjastusen pämez', hän märičeb sen strukturad da paneb sen ühtnijoid radnikusile. Varagubernator - Ohjastusen ezmäine varaezimez', kaks' Ohjastusen ezmäšt varaezimest da koume Ohjastusen muite varaezimest oma hänele abhu. Erinii ministr radab gubernatoran ezitajaks agjan Dumas.
Räzanin agjan üks'kodine parlament om Agjan Dum. Kaik rahvaz valičeb sen 36 ezitajad videks vodeks, heišpäi 9 ratas kaikenaigaižešti. Arkadii Fomin radab Agjan Duman ezimeheks vs 2010 sulakun 7. päiväspäi kahtenden strokun.
Radonoigendai tobmuz om Räzanin agjan Ohjastuz. Agjan ministrused, päohjandused da valdkundaližed inspekcijad alištudas Ohjastusele.
Valitihe gubernatorad vn 2017 10. päiväl sügüz'kud, nügüdläine gubernator sai vägestust ezmäižes turas (80,16%). Agjan Duman ühtnijoiden järgenduseližed valičendad oliba vn 2015 13. päiväl sügüz'kud (6. kucund).
Eläjad.
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 1 154 114 ristitud. Kaikutte seičemenz' ristit kümnespäi om lidnalaine.
Kaik om kaks'toštkümne lidnad agjas da 22 lidnanvuittušt žilod. Ei ole toižid järedoid lidnoid. Vl 2017 kaik oli 10 eländpunktad enamba mi 10 tuh. eläjidenke.
Rahvahad (enamba 0,4% vl 2010): venälaižed — 89,0%, ukrainalaižed — 0,8%, mordvinalaižed — 0,5%, armenijalaižed — 0,5%, totarlaižed — 0,4%, toižed rahvahad — 2,3%, rahvahuden ozutandata — 6,5%.