Volhovan rajon

Volhovan rajon () om Venäman municipaline ühtnik Leningradan agjas.
Administrativine keskuz om Volhov-lidn. Se mülüb rajonha vspäi 2006, sijadase rajonan suvipäivlaskmas. Rajonan ristitišton pol' eläb siš.
Istorii.
Rajonan aluz om pandud vn 1927 elokun 1. päiväl Leningradan agjan Leningradan ümbrikho ühten aigan niiden sädandanke. Zvank-radnikžilo oli rajonan keskuseks. Vn 1930 heinkun 23. päiväl heittihe ümbrikod, i siš aigaspäi rajon mülüb Leningradan agjaha kut administrativine ühtnik.
Vodele 1933 Zvank-radnikžilo järedui, i kätihe sidä Volhovstroi-lidnaks, kudamb vozil 1939−2006 alištui agjan tobmudele oikti, hot' rajonan tobmuden organad oliba neciš lidnas. Vozil 1946−1963 rajonan pala oli mülünu Uden Ladogan rajonha. Vl 1977 rajonan pala läksi udhe Kirovskan rajonha. Rajon om olmas nügüdläižiš röunoiš vspäi 2006.
Geografijan andmused.
Volhovan rajon om Leningradan agjan keskuztaho. Pind — 5 124 nellikkilometrad (kudenz' sija agjas), Ladogan palanke — 8 428,41 km². Mec katab viž kudendest rajonan territorijad (4 208 km²).
Om röunoid Leningradan agjan nellänke rajonanke:
Rajonan pohjoižed randad lainištab Ladoganjärv. Znamasižed joged oma Olhav da Säs' (lanktas Ladogha), mugažo Paš (Süvärin hura ližajogi). Süvär'-jogensu om rajonan pohjoižpäivnouzmaižel röunal (Süvärensu). Kaik joged mülüdas Atlantižen valdmeren basseinha.
Londuseližed varad oma turbaz, sauvondmaterialad (mouckivi, gravii, letked, saved), fosforitad, mec, reskvezi.
Tobmuz.
Vspäi 2006 rajonan territorii jagase 15 municipaližeks ühtnikaks: koume lidnankundad i kaks'toštkümne küläkundad.
Käskusenandai tobmuz om Deputatoiden nevondkund () 30 ühtnijanke. Kaik rahvaz valičeb heid videks vodeks. Järgvaličendad sihe oliba vn 2014 sügüz'kun 14. päiväl. Vladimir Novikov radab sen ezimehen da rajonan pämehen vn 2014 redukun 1. päiväspäi. Deputatoiden nevondkund valičeb rajonan administracijan pämest.
Vn 2016 sulakun 27. päiväspäi Tat'jana Räzanova radab rajonan administracijan pämehen velgusentäutajan (ühteks kuks). Vn 2015 keväz'kuspäi ezmäine varapämez', viž muite varapämest da abunik oma hänele abhu. Kaik kuz' komitetad, kuz' palakundad, nell' sektorad, ohjanduz da kaks' laudkundad alištudas rajonan administracijan pämehištole.
Eläjad.
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe rajonan eläjiden lugu oli 95 182 ristitud (kudenz' sija agjas), vn 2021 — 80 768 ristitud. Kaik 91 268 eläjad oli rajonas vl 2017. Kaikiš suremb rajonan ristitišt oli 94 117 eläjad vl 1939, 94 700 eläjad vl 2006 i 95 182 eläjad vl 2010.
Kaik om 280 eländpunktad rajonas, sidä kesken koume lidnad, ühesa žilod, kuz' raudtestancijan žilod, 262 küläd.
Toižed znamasižed eländpunktad oma Säs'stroi-lidn (13,2 tuh. rist. vl 2016), Uz' Ladog-lidn (8,5 tuh. rist. vl 2016) i Paš-žilo (3,8 tuh. rist. vl 2012).
Rahvahad (enamba 0,4 % vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe): venälaižed — 93,7 %, ukrainalaižed — 1,1 %, vaugedvenälaižed — 0,6 %, čiganalaižed — 0,5 %, azerbaidžanlaižed — 0,5 %, armenijalaižed — 0,5 %, toižed rahvahad — 1,6 %, rahvahuden ozutandata — 1,5 %.
Erased-se igähižed rahvahad: karjalaižed — 52 rist. (0,05 %), suomalaižed — 25 rist. (0,03 %), vepsläižed — 23 rist. (0,02 %), estilaižed — 14 rist. (0,01 %).
Ižanduz.
Rajonan ižandusen päižed sarakod oma kivivoin ümbriradmine, himine sarak, gazanveimtransport, cellülozbumagaine sarak, sömtegimišt, maižanduz, mecan ümbriradmine, gidroenergetik (Volhovan GES), turizm, vhesai 2013 — alüminijan tehmine.