tartuNLP/wikipedia-smugri-20251201 huggingface dataset:
Wp/sma/Kreta

Kreta lea Greeklanten stööremes sååle. Desnie 634.930 almetjh årroeminie.
Wp/sma/Greeklaante

Greeklaante lea laante Europesne. Dan laanten åejviestaare lea Aten. Greeklaantesne leah 1200-6000 såålh. Stööremes sååle lea Kreta.
Wp/sma/Aten

Aten lea Greeklaanten åejviestaare jïh laanten stööremes staare.
Wp/sma/Marja Mortensson

Marja Helena Fjellheim Mortensson jallh Marja Mortensson (reakadamme 1995) lea åarjelsaemien joejkije Svahken Sïjteste. Dïhte nieljie albumh dorjeme: "Aarehgïjre - Early Spring" (2017), "Mojhtestasse - Cultural Heirlooms" (2018), "Lååje - Dawn" (2019) jïh Raajroe - The Reindeer Caravan 2021.
Wp/sma/Mussere

Mussere (daaroen: "Mosjøen") lea staare Vaapsten tjïeltesne, Nöörjesne. Staaren stööremes barkoesijjie lea Alcoa. Mussierisnie skïemtjegåetie, sïelkedahke, girtiesijjie jïh ruevtieraajroe-stasjovne. Staaresne aaj jïjnjh prïhtjhgåetieh jïh bovrh.
Wp/sma/Soeme

Soeme (jallh "Såevmie") lea laante Europesne.
Wp/sma/Russlaante

Roessje jallh Russlaante (roessjen: Росси́я, "Rossija"), maaje Roessjen federasjovne (Росси́йская Федера́ция, "Rossijskaja Federatsija"), lea laante Asiasne jih Europasne.
Wp/sma/Vaapsten tjïelte

Vaapste lea tjïelte Nordlaanten fylhkesne, Nöörjesne. Tjïelten stööremes staare lea Mussere.
Wp/sma/Prïhtjhgåetie

Prïhtjhgåetie (franskegïele: "Café") lea onne beapmoesijjie. Prïhtjhgåetesne maahta prïhtjegem åestedh.
Wp/sma/Saemie eatnemen vuelie

Saemie eatnemen vuelie jallh Sámi soga lávlla lea Isak Saba tjaaleme (1875-1921) jïh melodije lea Arne Sørli dorjeme. Jaahkenelkien Aanna lea åarjelsaemiengïelese dam jarkoestamme. Jacob Børretzen lea daaroengïelese jarkoestamme. 
Noerhtenaestiej gïjken nueliem
soejmi Saemielaante jæjhta.
Vaerieh vaeriej duekieh vååjnoeh,
jaevrieh jaevriej dubpielisnie.
Elmien vööste vaartoeh, aesieh
lokngesieh jïh vitnededtieh.
Johkh jïh skåakh jis bursieh, sjuvvieh,
kraevies praare baektienjuanah
saelhtietjaetsiem dåastoehtieh.
Garre daelvien bïegke, baajkoe,
værtoe, væhtjedh, vesties hovme.
Saemien såelien gåetiedajveh
darhke saemien vaajmoen lïhke.
Fealadæjjah baalkah tjuevkieh,
aske,goeksegh, naestieh gijkieh.
Stråmhpoej sisnie govloe råavka,
johke sjåvva, baaroeh bursieh,
gierehtsh daelvie-baalkine.
Gosse giesiebiejjie guaka,
vaerieh, vaartoeh, saelhtiegaedtieh.
Göölijh gullieklienjiedahken
soejmi saelhtieh, sovvenh suvkieh.
Tjaebpies tjaetsieledtieh klienjieh,
johkh goh sïlpejeanoeh vååjnoeh.
Staahkoeh vååjnoeh, aajroeh gijkieh.
Almetjh laavloen vuelkieh sovken,
garseraejkiem, sovvenh, johkh.
Saemielaanten såeliej maadtoe
jïjnjem ååjseme dam guhkiem.
Tjuvrieh, vesties gærroedæjjah,
faelskies skaehtie-krïebpesjæjjah.
Aavodh,- nænnoes saemien såelie!
Aavodh,- raeffien roehtsen dålle!
Idtjin saemieh gåessie dåaroeh
ij leah gåessie saemiej luvnie
vïellen vïrre varteme.
Maadtoen vieksiesvoeten gaavhtan
vesties vuekie tjoeri tjijtedh.
Mijjieh dovne vuastalibie, dejtie
gïeh edtjieh mijjem dibledh.
Biejjien baerniej vieksies maadtoe!
Ih galkh gåessie ååjsehtalledh,
gosse gïelem buektehth geehtedh,
aahkaj aajjaj baakoeh mujhtedh:
Saemien dajveh saemide!
Samefolkets sang daaroen
Langt nord under Store Bjørnen
sakte stiger Samelandet:
Vidde seg bak vidde strekker,
sjø ved sjø hvor øyet rekker.
Lier, åser, snaue rabber
hever seg mot himmelbrynet.
Elver bruser, skoger suser,
stålgrå, steile fjell-nes skyter
mot det ville hav seg ut.
Vintertid med storm og kulde,
snøflokk uten mål og måte.
Sameslekten dog av hjertet
henger ved sitt hjem og yrke.
For en vandrer månen skinner,
nordlys flimrer, stjerner tindrer.
Reingrynt høres mellom krattet,
sus og brus fra sjø og slette,
pulkestøy langs vintervei.
Og når sommersolen gyller
fjell og skoger, hav og strende,
fiskere i gull-glans gynger,
gynger stilt på hav og innsjø.
Gyllent glinser svømmefugler
og som selv de store elver.
Staker glimter, årer glitrer,
folket under sang det farer
gjennom stiller, stryk og foss.
Samelandets ætt og stamme
utholdt har og tålt så mange
herjingstokter, bannskapshandler,
frekke, falske skattefuter.
Hill deg, seige samestamme!
Hill deg, fredens rot og flamme!
Aldri er der kamper kjempet,
aldri broder-blod har runnet
i den stille sameslekt.
Våre fedre før har seiret
over dem som urett øvet.
La oss også motstå, brødre,
dem som oss vil underkue !
Solens sønner seige avkom !
Aldri skal du overvinnes,
om det gylne språk du vokter,
husker dine fedres tale:
Sameland for samene!
Wp/sma/Timbuktu

Timbuktu lea staare Malisne Afrïjhkesne.
Wp/sma/Årjelhsaemien Teatere

Årjelhsaemien Teatere tseegkesovvi tsïengelen 1.b. 1985 amatööreteaterine Nöörjesne jïh Sveerjesne. 2008 juakasovvi akten nöörjen jïh akten sveerjen bealan. Nöörjen teaatere lea Måehvesne (seamma gåetesne goh Nordland Teater) jïh Sveerjen teaatere lea Dearnesne.
Wp/sma/Måefie

Måefie lea staare Raanen tjïeltesne, Nordlaanten fylhkesne.
Wp/sma/Maajehjaevrie

Maajehjaevrie lea akte voene Gaalan tjïeltesne Nordlaanten fylhkesne. Voenem Maajehjaevrien lihke,
Wp/sma/Sïjti Jarnge

Sïjti Jarnge lea saemien kultuvre jïh evtiedimmiejarnge Aarbortesne, Sïjti Jarnge saemien histovrijen jïh kultuvren sijs Helgelaantesne barka. Sïjti Jarnge kuvsjh jïh seminaarh öörnie jïh gærjah bæjhkohte. 
Josefina Skerk lea Sïjti Jarngen åvtehke.
Noerhterïjhki Saemienraerie, mij lij Utsjokesne, njoktjen asken jaepien 1972 nænnoesti kultuvrejarngem Aarbortese tseegkedh.
Wp/sma/Josefina Skerk

Josefina Skerk lea Sïjti Jarngen åvtehke.
Wp/sma/Laakesvuemie

Laakesvuemie lea akte tjïelte Nååmesje Trööndelaagesne. Raaste Raarvihke luvline, Hillante jilline, Kråangke åerjine. Bindale jïh Gaaloe Nordlaantesne. Daesnie gååvnese Laakesvuemie darjoemidie fuelhkide.
Geografije.
Laakesvuemie lea Nååmesjne 
Jollemes tjaahke lea Jijse, 1167 moh, raaste Raarvihke luvline. Nååmesje tjielten tjirrh galka E6 miete. Laakesvuemie tjieltesne lea gruva Gierenetjåalhtesne.
Siebredahke.
Tjïeltesne lea nielje voene Laakesvuemie, Braahke, Gierenetjåalhte jïh Trones. Tjïelten tjirrh Nååmesje galka maam dorja lea hijven sijjie gussiehtidh, göölestidh, vïjredh jih åålkine vaedtsedh naturesne. 
Laakesvuemie lea veeljeme maarkededoekeme baakoe "jallatjommes Nååmesjesne". Gååvnese akte plaerie man nomme lea Namsin, medtie 9 aejkien jaepesne. 
95 % almetjh Laakesvuemesne lea meatan Nöörjen gærhkosne. Dam lea stööremes låhkoe laanten tjïeltijste. Laanten gaskemedtie lea 73,8 %.
Wp/sma/Jaahkenelkien Aanna

'Jaahkenelkien Aanna' lij åarjelsaemien lohkehtæjja. Lea åehpies kultuvre-jïh gïeleskræjriem åarjelsaemien dajvine. Aanna lij Gaebpien Gåstan onneåapba jïh Maajehjaevresne altese maanagåetie aaj, jaevrien dunniebealesne, Loektesne. Altese eejhtegh jïh tjidtjebe joekoenlaakan utnin vihkeles væjloe gïelebyjreske Loektesne utnedh, jïh dannasinie eevtjidin maanah jïh fuelhkiem barre saemiestidh gosse gåetesne. Loektesne tjoeverin galkin eensilaakan saemiestidh.
Aanna Finnemisjovnen saemieskuvlesne, Haavijhkesne veedtsi.
Wp/sma/Analfabete

Analfabete lea almetje gie ij maehtieh tjaeledh lohkedh.
Wp/sma/Adjunkte

"'Adjunkte" lea almetje man lea cand.mag.-eksaamene jallh seammaleejns jïh praktigke-peedagogihke lissieööhpehtimmiem.
Wp/sma/Tråante

Tråante lea Trööntelaaken fylhken stööremes staare, jïh Nöörjen gåalmede stööremes staare. Tråanten mubpie åarjelsaemien nomme lea Stoerresjeltie.
Wp/sma/NRK

Nøørjen maajehvååjnese (Daarogïele. Norsk Rikskringkasting), fïerhtenbeajjetjesne jïh buektemisnie byøgkehkommes NRK:jne lea Daaroe maajehvååjnesesïelske goh faala meedijesisvege raadijovvesne, maajehvååjnesesne, straemjiedïenestesne jïh gaskeviermesne.
Wp/sma/Tysklaante

Tysklaante Federaltasavalti ("Bundesrepublik Deutschland") lea laante Europasne.
Wp/sma/Levangke

Levangke (daaroengïele: "Levanger") lea staare jïh tjïelte Trööndelagen fylhkesne. Tjïelte lea Tråantenfjovlen bealesne jïh raasth Vïeredaelan luvlene, Skïerdasse åarjene jïh Frostase jillene. Daesnie njielnjie voenh tjïeltesne: Ekne, Levangke, Skogn jïh Åsen. Fïerhten jaepien lea maarhna Levangkesne (daaroengïele: "Marsimartnan"). 
E6 jïh ruevtieraajroe tjïelten tjïrrh galkijægan. Golme voenh ruevtieraajroestasjovnh utnieh: Levangke, Skogn jïh Åsen.
Wp/sma/Meänkieli

Meänkieli ("mijjen gïele") lea luvliemearoesoemen gïele Tornedalesne, Noerhte-Sveerjesne.
Wp/sma/Saemien saevegebiejjieh leah

Saemien saevegebiejjieh leah:
Goevten 6. biejjien: Saemiej åålmehbiejjie.
Njoektjen 2. biejjien: Soeme Saemiedigkie jaepie 1996 tseegkesovvi.
Njoektjen 25. biejjien: Maarjan biejjie.
Ruffien 24. biejjien: Jovnesåhkoeh.
Mïetsken 9. biejjien: EN:n gaskenasjonaale aalkoeåålmehbiejjie.
Mïetsken 15. biejjien: Saemien saevege jaepie 1986 dåhkasjovvi.
Mïetsken 18. biejjien: Saemieraerie jaepie 1956 tseegkesovvi.
Mïetsken 26. biejjien: Sveerjen Saemiedigkie jaepie 1993 tseegkesovvi.
Skïereden 9. biejjien: Nöörjen Saemiedigkie jaepie 1989 tseegkesovvi.
Golken 9. biejjien: Soemen Saemieparlameente jaepie 1973 tseegkesovvi.
Golken 15. biejjen: Isak Saba jaepie 1875 reakadi.
Golken 29. biejjien: Elsa Laula Renberg japie 1877 reakadi.
Wp/sma/Bovtje

Mijjieh aaj dam "bovtse" gåhtjoejibie.
Wp/sma/Gaebpien Gåsta

Gaebpien Gåsta reakasovvi 1913 jïh sealadi jaepie 1999. Gaebpien Gåstan vaajesegærja "Gaaltije" 1987 bertesovvi, jïh lij voesteges vaajesegærja mijjen smaareginie. Beagkoes saemien daajhtije Nils-Aslak Valkeapää hov skræjrine lij guktie daam gærjam bæjhkoehtin.
Gaebpien Gåsta lij Maajehjaevresne årroeminie, jaevien dunnnie bealsne gogka ij naan geajnoe, Loektesne vuj Maajenjuanesne, altese eejhtegi gåetesne. Goh Gåsta lij noere dellie bovtsigujmie barki. Mubpie veartenedåarosne stoerre stadtjoe Maajehjaevresne jïh tyskeridie såajhti Gåstam geerlidh. Gosse lij dåaroefaankesne dellie dan garre Gåstam njåvtasovvi guktie idtji vielie maehtieh barkedh.
Jïjnjemesh vaajesdidie altese gærjesne "Gaaltije" leah saemiengïelesne tjaalasovveme jïh muvhth daaroengïelesne aaj.
Gaebpien Gåstan beagkoesommes vaajesem åarjelsaemien raedtesne lea "Gaavalohke" mij dovne vueline lea.
"Gaavalohke
Båetieh mov gaavalohke
daagkoe lea vaalje
vuelelen njååjte lea
åvtelisnie stoerre-vaegkie
Skodth mov gaavalohke
såevmie lea daajroes
gåatome jaksoes lea
jijnje-vaerie åvtelisie
Båetieh mov jovje-råtnoe
båetieh mov aaltoe
miesie sarva
båetieh mov gaavelh-krievvie
Skodth mov gaavalohke
iejtohte vualka
gaejvielidie gaejvide
skodth mov gaavalohke
Wp/sma/Avesta tjïelte

Avesta tjïelte lea tjïelte Svöörjesne.
Wp/sma/Borlänge tjïelte

Borlänge tjïelte lea tjïelte Sveerjesne.
Wp/sma/Falu tjïelte

Falu tjïelte lea akte tjïelte Svöörje.
Wp/sma/Gagnef tjïelte

Gagnef tjïelte lea akte tjïelte Svöörje.
Wp/sma/Åarjelsaemiengïele

Åarjelsaemiegïele lea saemiengïele. Stoere joekehts dej saemiej gïeli gaskemsh. Åarjelsaemiengïele soptseste sïjse sjisjnjie Skandinaavia, åarjetje Polaargievlie. Medtie 500 almetjh gïeh saemiestieh. Åarjelsaemiengïele tjaelemevuekie jaepie 1974 dåhkasjadti.
Eatnemelearoen heesedh.
Åarjelsaemiengïele soptseste jeenjebe sïjse Vualtjere, Jämtlaante, Härjedaalen jïh Iidre sïjse Sveerje, jïh Aaborte jïh Vefsen, åarjetje gåajkoe Eengerdaelie. Åarjelsaemiengïele åtna eannan Mubpie vaarhkadåaroe soptseste raajan Rendaelie.
Tjaelemevuekie.
Dïhte Åarjelsaemiengïele tjaelemevuekie jaepie 1974 dåhkasjadti.
Wp/sma/1. suehpede

1. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/Noerhtesaemiengïele

Noerhtesaemiengïele lea saemiengïele.
Wp/sma/Sveerje

Sveerje jallh Svöörje ("Sverige") lea laante Europasne.
Wp/sma/Kurow

Kurow ("Kurów") lea staare Polen. 
Histovrije.
Kurow maadthlaake 1185 mestie.
Wp/sma/27. goeve

27. goeve lea biejjie.
Wp/sma/26. goeve

26. goeve lea biejjie.
Wp/sma/Leonardo da Vinci

Leonardo di ser Piero da Vinci (reakadamme voerhtjen 15. biejjie 1452 onne staare man nomme Vinci Firenzen lihke sealadi suehpeden 2. biejjien 1519)Amboise Indre-et-Loire Frankrijhkesne. lij akte destie Stööremes jih kreatijve almetje Europen kultuvre lea byjjenamme. Dihte lij möölehtæjja, arkitekte, ingeniööre, guvvihtæjja jih hæhtahtæjja.
Wp/sma/Benazir Bhutto

Benazir Bhutto (21. ruffie 1953 - 27. goeve 2007) lij Pakistani politihkere.
Wp/sma/.se

.se lea Gïerege Svöörjes.
Wp/sma/Vulle Tjååtsele

Vulle Tjååtsele "(Donald Duck)" lea guvvede figuvrre.
Wp/sma/Lari

Lari lea beetnegh Georgias.
Wp/sma/Abkhasia

Abkhasia lea laante Aasijesne.
Wp/sma/Berlin

Berlin lea Tysklaanten åejviestaare jïh laanten stööremes staare.
Wp/sma/Kanuri gïele

Kanuri lea gïele.
Wp/sma/Junior Eurovision Laavloehïeje 2007

Wp/sma/Junior Eurovision Laavloehïeje 2007 lea 5 Junior Eurovision Laavloehïeje.
Wp/sma/17. tsïengele

17. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/18. tsïengele

18. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/19. tsïengele

19. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/Naarnia

Naarnia (Narnia) lea nïekeds laante.
Wp/sma/Eurovpen Unijovne

Eurovpen Unijovne (EU) lea politihke ektiebarkoe gaskese 26 Eurovpen laanth.
Lihtsegelaante.
Eurovpen Unijovne åtna 26 lihtsegelaante sïjse Europa:
Wp/sma/Wikipedija

Wikïpedija (englien: "Wikipedia", IPA: /ˌvɪkɨˈpeːdijə/) lea gaskeviermie ensyklopedije.
Wp/sma/1. tsïengele

1. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/2. tsïengele

2. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/3. tsïengele

3. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/4. tsïengele

4. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/5. tsïengele

5. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/6. tsïengele

6. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/7. tsïengele

7. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/8. tsïengele

8. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/9. tsïengele

9. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/10. tsïengele

10. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/11. tsïengele

11. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/12. tsïengele

12 tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/13. tsïengele

13. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/14. tsïengele

14. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/15. tsïengele

15. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/16. tsïengele

16. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/20. tsïengele

20. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/21. tsïengele

21. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/22. tsïengele

22. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/23. tsïengele

23. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/Guam

Guam lea laante daennie kontinentesne: Oseaania.
Wp/sma/Evroe

Evroe ("Euro, €") lea Europa beetnegh.
Evroedajve.
"Åejjiebielie: Evroedajve"
Wp/sma/Evroedajve

Evroedajve lea nomme ihke dajve goh Evroe nuhtjie sïjse.
* Lea ijje meatan sïjse EE.
** Åtna ijje latjkoe meatan EE.
Wp/sma/24. tsïengele

24. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/Väärmlaante leene

Värmlaante leene lea leene Svöörje.
Wp/sma/Saemien saevege

Saemien saevege. 
Jaepie 1986 tjiehpiedæjja Astrid Båhl, gïe Ivgubahktesne årroeminie Romsesne saemien saevegem deajvoeji.
Saemien saevege lea gaajhkide saemide dovne Nöörjesne, Sveerjesne, Soemesne jïh Russlaantesne. Saevegen leah joekoen saemien klaerieh; rööpses, plaave, viskes jïh kruana. Saevegen gaskoe lea gievlie. Gievlien rööpses bielie biejjien plïeresne, jïh plaave bielie lea asken bielie. Luvlieluspie.
Wp/sma/Torreluspiesååle almetjh

Torreluspiesååle almetjh lea aalkoe-almetjh sïjse Torreluspie goh lea lehkie Austraalia. Dïhte lea Melanesien goh lea slïehkte meatan Austraalian aalkoe-almetjh. Dïhte gååvnese medtie 6 800 Torreluspiesååle almetjh.
Wp/sma/25. tsïengele

25. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/26. tsïengele

26. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/27. tsïengele

27. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/28. tsïengele

28. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/Treavkalutnije

Treavkalutnije lea maasjijna goh saehtedh tjoejkedh jih lopmefealloe bäjjese treavkadeava.
Wp/sma/29. tsïengele

29. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/30. tsïengele

30. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/31. tsïengele

31. tsïengele lea biejjie.
Wp/sma/1. goevte

1. goevte lea biejjie.
Wp/sma/Branäs

Branäs lea treavkalutnije Värmlaanten leenesne.
Wp/sma/Wikimedia Incubator

Wikimedia Incubator lea prosjekte ihke pryövoe orre Wikïmeedia prosjekteh.
Wp/sma/2. goevte

2. goevte lea biejjie.
Wp/sma/Krïevve

Krïevve lea kreeke.
Wp/sma/Staare

Staare (svïensken gïele "Östersund") lea Staaren tjïeltesne, Jïemhten leenesne staare.
Wp/sma/Jïemhten leene

Jïemhten leene (svïensken gïele "Jämtlands län") lea svïensken leene. Jïemhten leenesne 126 000 allmetje årroeminie, jïjnjemes Staaren tjïeltesne .
Wp/sma/Staaren tjïelte

Staaren tjïelte (svïensken gïele "Östersunds kommun") lea Jïemhtesne tjïelte.
Wp/sma/2. suehpede

2. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/3. suehpede

3. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/4. suehpede

4. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/5. suehpede

5. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/6. suehpede

6. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/7. suehpede

7. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/8. suehpede

8. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/9. suehpede

9. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/10. suehpede

10. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/11. suehpede

11. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/12. suehpede

12. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/13. suehpede

13. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/14. suehpede

14. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/15. suehpede

15. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/16. suehpede

16. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/17. suehpede

17. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/18. suehpede

18. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/19. suehpede

19. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/20. suehpede

20. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/21. suehpede

21. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/22. suehpede

22. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/23. suehpede

23. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/24. suehpede

24. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/25. suehpede

25. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/26. suehpede

26. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/27. suehpede

27. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/28. suehpede

28. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/29. suehpede

29. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/30. suehpede

30. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/31. suehpede

31. suehpede lea biejjie.
Wp/sma/Daaroengïele

Daaroengïele lea gïele.
Wp/sma/Oslove

Oslo lea Nöörjen åejviestaare.
Wp/sma/Stuehkie

Stuehkie lea Sveerjen åejviestaare.
Wp/sma/Måanta

Måanta  lea våhkoebiejjie aejlegen mænngan jïh dæjstan åvtelen. Åvtesne tjïelkestimmien mietie måanta  lea våhkoen mubpie biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, daelia måanta  våhkoen voestes biejjie.
Wp/sma/Dæjsta

Dæjsta lea våhkoebiejjie måantan mænngan jïh gaskevåhkoen åvtelen. Åvtesne tjïelkestimmien mietie dæjsta lea våhkoen gåalmede biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, daelia dæjsta våhkoen mubpie biejjie.
Wp/sma/Gaskevåhkoe

Gaskevåhkoe lea våhkoebiejjie dæjsta mænngan jih duarsta åvtelen. Åvtesne tjielkestimmien mietie gaskevåhkoe lea våhkoen njealjede biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, dellie gaskevåhkoe våhkoen gåalmede biejjie.
Muvhtine pråvka gaskevåhkoen "onne-laavadahken" gåhtjodh. Dïhte "sjovne-laavadahkeste båata, mij lij gaskevåhkojne. Vuekien mietie sjovne eejehtallem dellie utni juktie ij åadtjoeh dan rïektes laavadahken eejehth.
Wp/sma/Duarsta

Duarsta vïj Dåarsta lea våhkoebiejjie gaskevåhkoe mænngan jih bearjadahke åvtelen. Åvtesne tjielkestimmien mietie duarsta lea våhkoen vïjhtede biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, dellie duarsta våhkoen njealjede biejjie.
Wp/sma/Bearjadahke

Bearjadahke lea våhkoebiejjie duarsta mænngan jih laavadahke åvtelen. Åvtesne tjielkestimmien mietie bearjadahke lea våhkoen govhtede biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, dellie bearjadahke våhkoen vïjhtede biejjie.
Wp/sma/Laavadahke

Laavadahke vïj laavvadahke lea våhkoebiejjie bearjadahke mænngan jih aejlege åvtelen. Åvtesne tjielkestimmien mietie laavadahke lea våhkoen tjïjhtede biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, dellie laavadahke våhkoen govhtede biejjie.
Wp/sma/Aejlege

Aejlege lea våhkoebiejjie laavadahke mænngan jih måanta åvtelen. Åvtesne tjielkestimmien mietie aejlege lea våhkoen voestemes biejjie. Gaskenaasjonaale njoelkedasse mænngan bööti jaepien 1973, dellie aejlege våhkoen tjïjhtjede biejjie.
Wp/sma/Harald V

Harald V lea Nöörjen gånka.
Wp/sma/Jens Stoltenberg

Jens Stoltenberg lea politihkere, gie lij Nöörjen staateministere.
Wp/sma/Ja, vi elsker dette landet

Ja, vi elsker dette landet lea Nöörjen nasjovnelaavloe.
Wp/sma/Helsinki

Helsinki lea Soemen åejviestaare jïh laanten stööremes staare.
Wp/sma/Belgia

Belgia lea laante Europesne.
Wp/sma/Nöörje

Nöörje lea laante Europesne. Nöörjen åejviestaare lea Oslove. Nöörjese guvlieh Svalbard, Bjørnøya jïh Jan Mayen.
Wp/sma/Eajra

Eajra (sveerjen: "Idre") lea sijjie Dalarnese.
Wp/sma/Luvlieluspie

Luvlieluspie (sveerjen: "Östersund") lea båeries nomme Jïemhten åejvie-staaren åvteste. Luvlieluspien daaletje nomme Staare. Staare lea Sveerjen 24. stoerremes staare, mahte 42 621 almetjh (2006) leah desnie årroeminie.
Wp/sma/Uetersen

Uetersen lea staare Tyskland, om lag 30 km nordvest for byen Hamburg. 
Histovrije.
Uetersen maadthlaake 1234 mestie.
Wp/sma/Kungliga biblioteket

Sveerjen naasjonegärjagåetie.
Sveerjen naasjovnegärjagåetie daaroen gååhtjoen Gångkan gärjagåetie (Kungliga biblioteket). Gärjagåetie tjööngkie jih vaarjelie gaajhkide tjuajah, guvvieh jih trygksovveme aamhtesh mah Sveerje olkese vaadta.
Gärjagåetien tjåanghkoeh gaajhkesidie gaahpene, mohte barkeme eeremes goerehtäjjide bööremes sjidtieh. Dah aamhtsh dennie sveerejen tjåanghkojste ij åadtjoeh dejtie gåatan löönedh, tjuerieh dennie gärjagåetesne tjahkasjidh goerehtidh jih lohkedh.
Jienebh dejstie aamhtesidie jeatjh-ligkie buvresne/våarhkosne vöörhkeme, daanåvteste tjuara dejtie åvtelen dängkodh. 
Tjåanghkoeh.
Gärjagåetien tjåanghkosne bijre 20 miljovnh aamhtese gååvnesie. Ij barre gärjah desnie gååvnesh, jeatja aaj, goh afisjh, guvvieh, gietetjaaleldahkh, jih jeatja trygkesovveme aamhtesh. Dihte audivisuella tjåanghkoeh dah leah jienebh ean 7 miljovnh spealadimmie täjmoeh.
Gärjagåetie dejtie almetjivåarhkoem vaarjele, eeremes leah Wp/sma/Astrid Lindgren, Wp/sma/August Strindberg jih Wp/sma/Dag Hammarsköld.
Diedteseedteme.
Naemhtie lea daaletje diedteseedtemelaake, dah mah trygkesovveme aamhtesh buakteme mah edtja Sveerjesne joekedidh, dellie tjuerieh aktem dejstie trygkesovveme tjaalegem dan Naasjovnegärjagåatan seedtedh, jih aaj jeatjide govhte Goerehtäjjaj-gärjagåetide seedtedh. Dah mah musijkem, filmem, teevem jallh radijovem buakteme, dah tjuerieh seammaligkie dejtie guelmide dan gärjagåatan seedtedh. Mohte muvhtene barre naan seedtegijstie daarpesjieh.
Kanslijeöörnegen laake eelkiji jaepien 1661, dellie laake Sveerjesne sjidti gaajhkesh gärjatrygksovveme-barkijh edtjin göökte vuesiehtimmieh fierhten tjaalegijstie maam lin trygkesovveme, aktem dejstie edtji Rijhkevåarhkoe utnedh jih dihte mubpie Naasjonegärjagåetie.
Laaken laavenasse sjidti dejtie almetjiåssjalommoelearoem eeremes vuartesjidh, ean dejtie byjjes-paehperide vaarjelidh dej båetijebeajjide. 
Gärjagåetiej-ektiedimmiebarkoe.
Naasjovnegärjagåetie diedtem åtna dam bievnesjhem, dejtie jyllebe ööhpehtämmaj jih goerehtäjjide vedtedh. Reeremen mietie naemhtie sjädta dam jarnge liseenselatjkoem buektedh guktie edtja buerebe dej daatabaasiej mietie sjiehtesjadtedh. 
Gärjagåetie edtja ektiedimmiem öörnedh guktie naakene maehtemes jih daajroes dåehkieh dej gyhtjelassigyjmie jih gärjagåetievearetenen bijre barkedh.
Vuesiehtimmien gaavhtan: digitaaliseringe, sjiehtelesöörnegen mietie jih dam ektiedimmie gärjam Libris.
Ööhpehtimmiem öörnede jih aaj gärjagåetieektiedimmiem dåarjede.
Reereme.
Nasjovneegärjagåetie lea akte staaten reereme mah ööhpedimmie-departementen nuala tjåådtje.
Goerehtimmiejgärjagåetie.
Nasjovnegärjagåetie lea aaj dagkeri humanistiske goerehtimmiejgärja-gåetie, mah goerehtäjjaj-tjaalaldahkh gellie gielide maam åestieh.
Minneme.
Naasjovnegärjagåetie Humlegåetie Stuehkesne lea. Gärjagåetie gaajhkide almetjide rihpeldahkesne lea. dah mah båarasåbpoe 18 jaepieh dah tjuerieh kåerhtine vuesiehtidh man båeries leah, dellie maehtieh aamhtesidie dejstie tjåanghkoejste dängkodh.
Sjiere njoelkedassh gååvnesie dejtie almetjidie mah eah Sveerjesne veasoeh jallh eah dam sveerjen almetjinommerem utnieh.
Wp/sma/Hovrengaellies

Hovrengaellies () lea raejrien jupmele Saemien båeries jaahkosne.
Wp/sma/Våhkoe

Våhkoe (jallh "vahka") lea tïjhtje biejjiej baelie. Våhkoen biejjieh leah måanta, dæjsta, gaskevåhkoe, duarsta, bearjadahke, laavadahke jïh aejlege.
Wp/sma/Auren tjïelte

Auren tjïelte lea tjïelte Møre jïh Romsdaelien fylhkesne Nöörjesne.
Wp/sma/Aalkoebielie

Jeatjah gïelh
Wp/sma/Svöörjen tjïelth

"Vuajna: Blekinge leene."
"Vuajna: Dalarna leene."
"Vuajna: Gotlaanten leene."
"Vuajna: Gävleborg leene."
"Vuajna: Hallaanten leene."
"Vuajna: Jïemhten leene."
"Vuajna: Jönköping leene."
"Vuajna: Kalmar leene."
"Vuajna: Kronoberg leene."
"Vuajna: Norrbotten leene."
"Vuajna: Skåne leene."
"Vuajna: Stuehkien leene."
"Vuajna: Södermanlaanten leene."
"Vuajna: Uppsala leene."
"Vuajna: Värmlaanten leene."
"Vuajna: Västerbotten leene."
"Vuajna: Västernorrlaanten leene."
"Vuajna: Västmanlaanten leene."
"Vuajna: Västra Götalaanten leene."
"Vuajna: Örebro leene."
"Vuajna: Östergötlaanten leene."
Wp/sma/Karlshamnen tjïelte

Karlshamnen tjïelte lea tjïelte Sveerjesne.
Wp/sma/Karlstad

Karlstad lea staare Värmlaantesne, Svöörjesne. Karlstad lea residensestaare ihke Väärmlaante leene jih stiftestaare ihke Karlstad stifte. Karlstad lea 18 stoere sijjie sïjse Svöörje.
Histovrije.
Karlstad maadthlaake 1584 mestie Karl IX. 2. snjaltje 1865 gusnie dïhte stoere dålle sïjse Karlstad. Karlstad lea beagkoes männgan 1200-taale goh "Tingvalla".
Wp/sma/Modtorve-geajnoe

Motovre-geajnoe lea geajnoe.
Wp/sma/1 (taale)

1 (akte) lea akte taale.
Wp/sma/2 (taale)

2 (göökte) lea akte taale.
Wp/sma/Eurovision Laavloehïeje

Eurovision Laavloehïeje jallh Eurovision Song Contest lea akte laavloe-gaahtjeme.
Wp/sma/Karlskrona tjïelte

Karlskrona tjïelte lea akte tjïelte Svöörje.
Wp/sma/Olofströma tjïelte

Olofströma tjïelte lea akte tjïelte Svöörje.
Wp/sma/Ronneby tjïelte

Ronneby tjïelte lea akte tjïelte Sveerjesne.
Wp/sma/Sölvesborga tjïelte

Sölvesborga tjïelte lea akte tjïelte Svöörje.
Wp/sma/SVT 1

SVT 1 lea M.V.-kaanale.
Wp/sma/SVT 2

SVT 2 lea M.V.-kaanale.
Wp/sma/Svïenskegïele

Svïenskegïele jallh sveerjengïele lea gïele.
Wp/sma/Iirlaante

Iirlaante lea laante Europasne.
Wp/sma/Stirling

Stirling ("jallh Sruighlea gaeliengïelen") lea starre båeries Skotlaantesne. 33,710 almetjeh desnie orriedieh. Slåahte Stirlingesne gååvnese. Slåahten nomme lea Stirling Castle. Alexander I Stirlingin slåahtem tseegki. Mary, drööhnege Skotlaanten, dagkoe årroeji. 1800-1964 dåaroje Skotlantin (the War Office) slåahtem utni.