tartuNLP/wikipedia-smugri-20251201 huggingface dataset:
Wp/liv/Gregorius VII

 
Gregorius VII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1073—1085. Ta vȯļ 157. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander II ja pierrõ tǟnda Victor III.
Wp/liv/Victor III

 
Victor III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1086—1087. Ta vȯļ 158. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius VII ja pierrõ tǟnda Urbanus II.
Wp/liv/Rōma pōpst

Rōma pōpst um Rōma-jālgab bīskop ja katōļusk amā kuordõmi prīestõr.
Ežmi pōpst vȯļ Pivā Pētõr. Paldīņ pōpst um Leo XIV (2025—).
Wp/liv/Urbanus II

Urbanus II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1088—1099. Ta vȯļ 159. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Victor III ja pierrõ tǟnda Paschalis II.
Wp/liv/Paschalis II

 
Paschalis II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1099—1118. Ta vȯļ 160. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus II ja pierrõ tǟnda Gelasius II.
Wp/liv/Kēzar

Kēzar um Rōma impērij agā mū impērij agā kēzarvald vōļikšiji. 
Kēzar um kuordõmi äbku kēņig.
Kēzar um nuttõt Gaius Julius Caesar nim pierrõ, ežmi Rōma kēzar vȯļ Augustus. Karolingõd impērij ežmi kēzar vȯļ Kōrli Sūŗ. Pētõr I vȯļ ežmi Krīevõmō kēzar. Napoleon I ja Napoleon III vȯļtõ Prantsūzmō kēzard.
Wp/liv/Gelasius II

 
Gelasius II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1118—1119. Ta vȯļ 161. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paschalis II ja pierrõ tǟnda Calixtus II.
Wp/liv/Calixtus II

Calixtus II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1119—1124. Ta vȯļ 162. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gelasius II ja pierrõ tǟnda Honorius II.
Wp/liv/Honorius II

Honorius II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1124—1130. Ta vȯļ 163. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Calixtus II ja pierrõ tǟnda Innocentius II.
Wp/liv/Innocentius II

Innocentius II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1130—1143. Ta vȯļ 164. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Honorius II ja pierrõ tǟnda Coelestinus II.
Wp/liv/Coelestinus II

Coelestinus II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1143—1144. Ta vȯļ 165. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius II ja pierrõ tǟnda Lucius II.
Wp/liv/Lucius II

 
Lucius II vȯļ Rōma pōpst āigasts 1144–1145. Ta vȯļ 166. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Coelestinus II ja pierrõ tǟnda Eugenius III.
Wp/liv/Eugenius III

 
Eugenius III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1145—1153. Ta vȯļ 167. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Lucius II ja pierrõ tǟnda Anastasius IV.
Wp/liv/Anastasius IV

Anastasius IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1153—1154. Ta vȯļ 168. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Eugenius III ja pierrõ tǟnda Hadrianus IV.
Wp/liv/Hadrianus IV

 
Hadrianus IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1154—1159. Ta vȯļ 169. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Anastasius IV ja pierrõ tǟnda Alexander III.
Wp/liv/Alexander III

 
Alexander III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1159—1181. Ta vȯļ 170. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Hadrianus IV ja pierrõ tǟnda Lucius III.
Wp/liv/Lucius III

 
Lucius III (sindõn Ubaldo Allucingoli) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1181—1185. Ta vȯļ 171. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander III ja pierrõ tǟnda Urbanus III.
Wp/liv/Kōrli Sūŗ

Kōrli Sūŗ (sindõn 742. āigasts, kūolõn 814. āigast ūdāigastkū 28 pǟval) vȯļ frankõd kēņig ja Karolingõd impērij kēzar.
Jedmõl tǟnda vȯļ frankõd kēņig Pippin III. Pierrõ tǟnda vȯļ kēzar Ludwig I.
Wp/liv/Urbanus III

 
Urbanus III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1185—1187. Ta vȯļ 172. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Lucius III ja pierrõ tǟnda Gregorius VIII.
Wp/liv/Gregorius VIII

 
Gregorius VIII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1187. Ta vȯļ 173. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus III ja pierrõ tǟnda Clemens III.
Wp/liv/Clemens III

Clemens III (sindõn Paulino (Paolo) Scolari) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1187—1191. Ta vȯļ 174. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius VIII ja pierrõ tǟnda Coelestinus III.
Wp/liv/Coelestinus III

 
Coelestinus III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1191—1198. Ta vȯļ 175. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens III ja pierrõ tǟnda Innocentius III.
Wp/liv/Innocentius III

Innocentius III (sindõn Lotario dei Conti di Segni) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1198—1216. Ta vȯļ 176. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Coelestinus III ja pierrõ tǟnda Honorius III. 
Sõvvõ 1203. āigasts Turaida līvlizt vaņīmi Kaupo ja Veinõ-sū klūostõr jūodiji Didrõk reiziztõ kubsõ Itāļmōlõ Rōmõ jālgabõ Innocentius III jūrõ. Reiz vȯļ bīskop Albert kazūdõks, sīestõ ku ta tōž sōd vabāks Bremen sūr-bīskop vōļikšimi aldõst.
Wp/liv/Gregorius IX

Gregorius IX vȯļ Rōma pōpst āigasts 1227—1241. Ta vȯļ 178. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Honorius III ja pierrõ tǟnda Coelestinus IV.
Wp/liv/Coelestinus IV

 
Coelestinus IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1241. Ta vȯļ 179. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius IX ja pierrõ tǟnda Innocentius IV.
Wp/liv/Innocentius IV

 
Innocentius IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1243—1254. Ta vȯļ 180. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Coelestinus IV ja pierrõ tǟnda Alexander IV.
Wp/liv/Alexander IV

 
Alexander IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1254—1261. Ta vȯļ 181. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius IV ja pierrõ tǟnda Urbanus IV.
Ta vȯļ Rīgõ pǟbīskop amat allizpandiji.
Wp/liv/Urbanus IV

 
Urbanus IV (sindõn Jacques Pantaléon) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1261—1264. Ta vȯļ 182. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander IV ja pierrõ tǟnda Clemens IV.
Wp/liv/Clemens IV

Clemens IV (sindõn Gui Foucois) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1265—1269. Ta vȯļ 183. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus IV ja pierrõ tǟnda Gregorius X.
Wp/liv/Gregorius X

Gregorius X vȯļ Rōma pōpst āigasts 1271—1276. Ta vȯļ 184. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens IV ja pierrõ tǟnda Innocentius V.
Wp/liv/Innocentius V

 
Innocentius V (sindõn Pierre de Tarentaise) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1276. Ta vȯļ 185. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius X ja pierrõ tǟnda Hadrianus V.
Wp/liv/Hadrianus V

Hadrianus V vȯļ Rōma pōpst āigasts 1276. Ta vȯļ 186. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius V ja pierrõ tǟnda Johannes XXI.
Wp/liv/Johannes XXI

 
Johannes XXI (sindõn Pedro Julião) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1276—1277. Ta vȯļ 187. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Hadrianus V ja pierrõ tǟnda Nicolaus III.
Wp/liv/Nicolaus III

Nicolaus III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1277—1280. Ta vȯļ 188. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Johannes XXI ja pierrõ tǟnda Martinus IV.
Wp/liv/Martinus IV

Martinus IV (sindõn Simon de Brion) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1281—1285. Ta vȯļ 189. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Nicolaus III ja pierrõ tǟnda Honorius IV.
Wp/liv/Honorius IV

Honorius IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1285—1287. Ta vȯļ 190. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Martinus IV ja pierrõ tǟnda Nicolaus IV.
Wp/liv/Nicolaus IV

Nicolaus IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1288—1292. Ta vȯļ 191. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Honorius IV ja pierrõ tǟnda Coelestinus V.
Wp/liv/Coelestinus V

Coelestinus V (sindõn Pietro Angelerio) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1294. Ta vȯļ 192. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Nicolaus IV ja pierrõ tǟnda Bonifatius VIII.
Wp/liv/Bonifatius VIII

Bonifatius VIII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1294—1303. Ta vȯļ 193. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Coelestinus V ja pierrõ tǟnda Benedictus XI.
Wp/liv/Benedictus XI

Benedictus XI (sindõn Nicola Boccasini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1303—1304. Ta vȯļ 194. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Bonifatius VIII ja pierrõ tǟnda Clemens V.
Wp/liv/Clemens V

Clemens V (sindõn Raymond Bertrand de Got) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1305—1314. Ta vȯļ 195. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Benedictus XI ja pierrõ tǟnda Johannes XXII.
Clemens V vȯļ ežmi Avignon pōpst.
Wp/liv/Johannes XXII

Johannes XXII (sindõn Jacques Duèze) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1316—1334. Ta vȯļ 196. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens V ja pierrõ tǟnda Benedictus XII.
Johannes XXII vȯļ tuoi Avignon pōpst.
Wp/liv/Benedictus XII

Benedictus XII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1334—1342. Ta vȯļ 197. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Johannes XXII ja pierrõ tǟnda Clemens VI.
Benedictus XII vȯļ kuolmõz Avignon pōpst.
Wp/liv/Clemens VI

Clemens VI (sindõn Pierre Roger) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1342—1352. Ta vȯļ 198. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Benedictus XII ja pierrõ tǟnda Innocentius VI.
Clemens VI vȯļ neļļõz Avignon pōpst.
Wp/liv/Innocentius VI

Innocentius VI (sindõn Étienne Aubert) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1352—1362. Ta vȯļ 199. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens VI ja pierrõ tǟnda Urbanus V.
Innocentius VI vȯļ vīdõz Avignon pōpst.
Wp/liv/Urbanus V

Urbanus V (sindõn Guillaume de Grimoard) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1362—1370. Ta vȯļ 200. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius VI ja pierrõ tǟnda Gregorius XI. 
Urbanus V vȯļ kūdõz Avignon pōpst.
Wp/liv/Gregorius XI

Gregorius XI (sindõn Pierre Roger de Beaufort) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1370—1378. Ta vȯļ 201. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus V ja pierrõ tǟnda Urbanus VI. 
Gregorius XI vȯļ siesmõz ja lǟndz Avignon pōpst.
Wp/liv/Urbanus VI

 
Urbanus VI (sindõn Bartolomeo Prignano) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1378—1389. Ta vȯļ 202. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XI ja pierrõ tǟnda Bonifatius IX.
Wp/liv/Bonifatius IX

 
Bonifatius IX (sindõn Pietro Tomacelli) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1389—1404. Ta vȯļ 203. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus VI ja pierrõ tǟnda Innocentius VII.
Wp/liv/Innocentius VII

 
Innocentius VII (sindõn Cosimo Gentile Migliorati) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1404—1406. Ta vȯļ 204. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Bonifatius IX ja pierrõ tǟnda Gregorius XII.
Wp/liv/Gregorius XII

 
Gregorius XII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1406—1415. Ta vȯļ 205. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius VII ja pierrõ tǟnda Martinus V.
Wp/liv/Martinus V

 
Martinus V (sindõn Oddone Colonna) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1417—1431. Ta vȯļ 206. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XII ja pierrõ tǟnda Eugenius IV.
Wp/liv/Eugenius IV

 
Eugenius IV (sindõn Gabriele Condulmer) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1431—1447. Ta vȯļ 207. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Martinus V ja pierrõ tǟnda Nicolaus V.
Wp/liv/Nicolaus V

 
Nicolaus V vȯļ Rōma pōpst āigasts 1447—1455. Ta vȯļ 208. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Eugenius IV ja pierrõ tǟnda Calixtus III. 
Tǟnda tūndiz pōpstõn vastõpōpst Felix V. Felix V sai pierrõ siedā kardinalõks.
Wp/liv/Calixtus III

Calixtus III vȯļ Rōma pōpst āigasts 1455—1458. Ta vȯļ 209. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Nicolaus V ja pierrõ tǟnda Pius II.
Wp/liv/Pius II

 
Pius II (sindõn Enea Silvio Piccolomini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1458—1464. Ta vȯļ 210. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Calixtus III ja pierrõ tǟnda Paulus II.
Wp/liv/Paulus II

 
Paulus II (sindõn Pietro Barbo) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1464—1471. Ta vȯļ 211. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius II ja pierrõ tǟnda Sixtus IV.
Wp/liv/Sixtus IV

 
Sixtus IV (sindõn Francesco della Rovere) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1471–1484. Ta vȯļ 212. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paulus II ja pierrõ tǟnda Innocentius VIII. 
Sixtus IV nutīz Stephan Grube 1480. āigast kievādkū 12. pǟval Rīgõ pǟbīskopõn. 
Ta nutīz Rīgõ pǟbīskopõn ka Michael Hildebrand 1484. āigast jōņpǟvakū 4. pǟval.
Wp/liv/Innocentius VIII

 
Innocentius VIII (sindõn Giovanni Battista Cibo) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1484–1492. Ta vȯļ 213. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Sixtus IV ja pierrõ tǟnda Alexander VI.
Wp/liv/Alexander VI

 
Alexander VI (sindõn Roderic Llançol de Borja) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1492–1503. Ta vȯļ 214. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius VIII ja pierrõ tǟnda Pius III.
Wp/liv/Pius III

 
Pius III (sindõn Francesco Todeschini-Piccolomini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1503. Ta vȯļ 215. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander VI ja pierrõ tǟnda Julius II.
Wp/liv/Julius II

 
Julius II (sindõn Giuliano della Rovere) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1503–1513. Ta vȯļ 216. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius III ja pierrõ tǟnda Leo X.
Wp/liv/Leo X

 
Leo X (sindõn Giovanni de' Medici) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1513–1521. Ta vȯļ 217. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Julius II ja pierrõ tǟnda Hadrianus VI.
Wp/liv/Hadrianus VI

 
Hadrianus VI (sindõn Adriaan Florenszoon Boeyens) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1522–1523. Ta vȯļ 218. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Leo X ja pierrõ tǟnda Clemens VII.
Wp/liv/Clemens VII

Clemens VII (sindõn Giulio de' Medici) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1523–1534. Ta vȯļ 219. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Hadrianus VI ja pierrõ tǟnda Paulus III.
Wp/liv/Paulus III

 
Paulus III (sindõn Alessandro Farnese) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1534–1549. Ta vȯļ 220. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens VII ja pierrõ tǟnda Julius III.
Wp/liv/Julius III

 
Julius III (sindõn Giovanni Maria Ciocchi del Monte) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1550–1555. Ta vȯļ 221. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paulus III ja pierrõ tǟnda Marcellus II.
Wp/liv/Marcellus II

 
Marcellus II (sindõn Marcello Cervini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1555. Ta vȯļ 222. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Julius III ja pierrõ tǟnda Paulus IV.
Wp/liv/Paulus IV

 
Paulus IV vȯļ Rōma pōpst āigasts 1555–1559. Ta vȯļ 223. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Marcellus II ja pierrõ tǟnda Pius IV.
Wp/liv/Pius IV

 
Pius IV (sindõn Giovanni Angelo Medici di Marignano) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1559–1565. Ta vȯļ 224. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paulus IV ja pierrõ tǟnda Pius V.
Wp/liv/Pius V

 
Pius V (sindõn Antonio Michele Ghislieri) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1566–1572. Ta vȯļ 225. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius IV ja pierrõ tǟnda Gregorius XIII.
Wp/liv/Gregorius XIII

 
Gregorius XIII (sindõn Ugo Boncompagni) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1572–1585. Ta vȯļ 226. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius V ja pierrõ tǟnda Sixtus V.
Wp/liv/Sixtus V

 
Sixtus V (sindõn Felice Peretti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1585–1590. Ta vȯļ 227. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XIII ja pierrõ tǟnda Urbanus VII.
Wp/liv/Urbanus VII

 
Urbanus VII (sindõn Giovan Battista Castagna) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1590. Ta vȯļ 228. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Sixtus V ja pierrõ tǟnda Gregorius XIV.
Wp/liv/Gregorius XIV

 
Gregorius XIV (sindõn Niccolò Sfondrati) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1590–1591. Ta vȯļ 229. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus VII ja pierrõ tǟnda Innocentius IX.
Wp/liv/Albert (bīskop)

Albert von Buxhövden (1165.—1229.) vȯļ Rīgõ agā Līvõmō bīskop āigasts 1199—1229. 
Jedmõl tǟnda vȯļ bīskop Berthold ja pierrõ tǟnda Nikolaus von Nauen.
Wp/liv/Innocentius IX

 
Innocentius IX (sindõn Giovanni Antonio Facchinetti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1591–1591. Ta vȯļ 230. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XIV ja pierrõ tǟnda Clemens VIII.
Wp/liv/Clemens VIII

Clemens VIII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1592–1605. Ta vȯļ 231. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius IX ja pierrõ tǟnda Leo XI.
Wp/liv/Leo XI

 
Leo XI (sindõn Alessandro di Ottaviano de' Medici) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1605. Ta vȯļ 232. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens VIII ja pierrõ tǟnda Paulus V.
Wp/liv/Paulus V

 
Paulus V (sindõn Camillo Borghese) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1605–1621. Ta vȯļ 233. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Leo XI ja pierrõ tǟnda Gregorius XV.
Wp/liv/Gregorius XV

 
Gregorius XV (sindõn Alessandro Ludovisi) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1621–1623. Ta vȯļ 234. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paulus V ja pierrõ tǟnda Urbanus VIII.
Wp/liv/Urbanus VIII

 
Urbanus VIII (sindõn Maffeo Barberini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1623–1644. Ta vȯļ 235. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XV ja pierrõ tǟnda Innocentius X.
Wp/liv/Innocentius X

 
Innocentius X (sindõn Giovanni Battista Pamphilj) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1644–1655. Ta vȯļ 236. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Urbanus VIII ja pierrõ tǟnda Alexander VII.
Wp/liv/Alexander VII

 
Alexander VII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1655–1667. Ta vȯļ 237. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius X ja pierrõ tǟnda Clemens IX.
Wp/liv/Clemens IX

Clemens IX (sindõn Giulio Rospigliosi) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1667–1669. Ta vȯļ 238. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander VII ja pierrõ tǟnda Clemens X.
Wp/liv/Clemens X

Clemens X (sindõn Emilio Bonaventura Altieri) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1670–1676. Ta vȯļ 239. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens IX ja pierrõ tǟnda Innocentius XI.
Wp/liv/Innocentius XI

 
Innocentius XI (sindõn Benedetto Odescalchi) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1676–1689. Ta vȯļ 240. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens X ja pierrõ tǟnda Alexander VIII.
Wp/liv/Alexander VIII

 
Alexander VIII vȯļ Rōma pōpst āigasts 1689–1691. Ta vȯļ 241. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius XI ja pierrõ tǟnda Innocentius XII.
Wp/liv/Innocentius XII

 
Innocentius XII (sindõn Antonio Pignatelli di Spinazzola) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1691–1700. Ta vȯļ 242. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Alexander VIII ja pierrõ tǟnda Clemens XI.
Wp/liv/Clemens XI

 
Clemens XI (sindõn Giovanni Francesco Albani) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1700—1721. Ta vȯļ 243. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius XII ja pierrõ tǟnda Innocentius XIII.
Wp/liv/Innocentius XIII

 
Innocentius XIII (sindõn Michelangelo Conti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1721–1724. Ta vȯļ 244. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens XI ja pierrõ tǟnda Benedictus XIII.
Wp/liv/Benedictus XIII

 
Benedictus XIII (sindõn Pietro Francesco Orsini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1724–1730. Ta vȯļ 245. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Innocentius XIII ja pierrõ tǟnda Clemens XII.
Wp/liv/Clemens XII

Clemens XII (sindõn Lorenzo Corsini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1730–1740. Ta vȯļ 246. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Benedictus XIII ja pierrõ tǟnda Benedictus XIV.
Wp/liv/Benedictus XIV

 
Benedictus XIV (sindõn Prospero Lorenzo Lambertini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1740–1758. Ta vȯļ 247. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens XII ja pierrõ tǟnda Clemens XIII.
Wp/liv/Clemens XIII

Clemens XIII (sindõn Carlo della Torre di Rezzonico) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1758–1769. Ta vȯļ 248. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Benedictus XIV ja pierrõ tǟnda Clemens XIV.
Wp/liv/Clemens XIV

Clemens XIV (sindõn Gian Vincenzo Antonio Ganganelli) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1769–1774. Ta vȯļ 249. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens XIII ja pierrõ tǟnda Pius VI.
Wp/liv/Pius VI

 
Pius VI (sindõn Giovanni Angelo Braschi) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1775–1799. Ta vȯļ 250. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Clemens XIV ja pierrõ tǟnda Pius VII.
Wp/liv/Pius VII

 
Pius VII (sindõn Barnaba Niccolò Maria Luigi Chiaramonti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1800–1823. Ta vȯļ 251. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius VI ja pierrõ tǟnda Leo XII.
Wp/liv/Leo XII

 
Leo XII (sindõn Annibale Francesco Clemente Melchiorre Girolamo Nicola Sermattei della Genga) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1823–1829. Ta vȯļ 252. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius VII ja pierrõ tǟnda Pius VIII.
Wp/liv/Pius VIII

Pius VIII (sindõn Francesco Saverio Castiglioni) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1829–1830. Ta vȯļ 253. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Leo XII ja pierrõ tǟnda Gregorius XVI.
Wp/liv/Gregorius XVI

 
Gregorius XVI (sindõn Bartolomeo Alberto Cappellari) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1831–1846. Ta vȯļ 254. Rōma pōpst. Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius VIII ja pierrõ tǟnda Pius IX.
Wp/liv/Pius IX

 
Pius IX (sindõn Giovanni Maria Mastai Ferretti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1846–1878. Ta vȯļ 255. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Gregorius XVI ja pierrõ tǟnda Leo XIII.
Wp/liv/Leo XIII

 
Leo XIII (sindõn Vincenzo Gioacchino Raffaele Luigi Pecci) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1878—1903. Ta vȯļ 256. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius IX ja pierrõ tǟnda Pius X.
Wp/liv/Pius X

 
Pius X (sindõn Giuseppe Melchiorre Sarto) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1903–1914. Ta vȯļ 257. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Leo XIII ja pierrõ tǟnda Benedictus XV.
Wp/liv/Benedictus XV

 
Benedictus XV (sindõn Giacomo Della Chiesa) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1914—1922. Ta vȯļ 258. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius X ja pierrõ tǟnda Pius XI.
Wp/liv/Pius XI

Pius XI (sindõn Ambrogio Damiano Achille Ratti) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1922—1939. Ta vȯļ 259. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Benedictus XV ja pierrõ tǟnda Pius XII.
Wp/liv/Pius XII

 
Pius XII (sindõn Eugenio Maria Giuseppe Giovanni Pacelli) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1939—1958. Ta vȯļ 260. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius XI ja pierrõ tǟnda Johannes XXIII.
Wp/liv/Johannes XXIII

Johannes XXIII (sindõn Angelo Giuseppe Roncalli) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1958—1963. Ta vȯļ 261. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Pius XII ja pierrõ tǟnda Paulus VI.
Wp/liv/Paulus VI

 
Paulus VI (sindõn Giovanni Battista Enrico Antonio Maria Montini) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1963—1978. Ta vȯļ 262. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Johannes XXIII ja pierrõ tǟnda Johannes Paulus I.
Wp/liv/Johannes Paulus I

Johannes Paulus I (sindõn Albino Luciani) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1978. Ta vȯļ 263. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Paulus VI ja pierrõ tǟnda Johannes Paulus II.
Wp/liv/Johannes Paulus II

 
Johannes Paulus II (sindõn Karol Józef Wojtyła) vȯļ Rōma pōpst āigasts 1978—2005. Ta vȯļ 264. Rōma pōpst.
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Johannes Paulus I ja pierrõ tǟnda Benedictus XVI.
Wp/liv/Benedictus XVI

 
Benedictus XVI (sindõn Joseph Alois Ratzinger) vȯļ Rōma pōpst āigasts 2005—2013. Ta vȯļ 265. Rōma pōpst. 
Jedmõl tǟnda vȯļ pōpst Johannes Paulus II ja pierrõ tǟnda Francis.
Wp/liv/Alumīnij

Alumīnij, kēmij simbol Al (latinkīelkõks: "Aluminium", atom nummõr 13) um ikš kēmili element ja metāl.
Wp/liv/Rīgõ pǟbīskop

Rīgõ pǟbīskop vȯļ āigasts 1253—1563 ja um 1923. āigast sōnõ katōļusk bīskop, kiedā nuttõb Rōma pōpst.
Rīgõ pǟbīskop amat allizpandiji vȯļ pōpst Alexander IV. Jedmõl siedā iz ūo Rīgõ bīskop vel pǟbīskop bet bīskop.
Ežmi Rīgõ pǟbīskop vȯļ Albert Suerbeer agā Albert II.
Vīmi Rīgõ pǟbīskop 16. āigastsadās vȯļ Wilhelm von Hohenzollern.
Wp/liv/Berthold

Berthold agā Bertold Schulte (kūolõn 1198. āigast āinakū 24. pǟval) vȯļ Ikškilā agā Līvõmō bīskop āigasts 1196–1198. 
Bīskop Berthold tappaji vȯļ līvli Ymaut (Imaut) 1198. āigasts livõd ilzõnūzimi āigal, Ikškilā ležgõl. 
Jedmõl tǟnda vȯļ bīskop Meinhard ja pierrõ tǟnda Albert.
Wp/liv/Kõmrimō

Kõmrimō (ka Wales) um mō Eirōp vežgõrs Sūr-Britānij kōla pǟl. Sin pǟjālgab um Caerdydd, engliškīelsõ Cardiff.
Kõmrimō, Engõlmō (Englišmō), Šotmō ja Pūoj-Īrõmō attõ ūnijs Sūr-Britānij valst.
Wp/liv/Karjala kēļ

Karjala kēļ um ikš vāldamīersūomõ kēļ.
Wp/liv/Vepsõ kēļ

Vepsõ kēļ ("vepsän kel′") um ikš vāldamīersūomõ kēļ.
Wp/liv/Tantāl

Tantāl, kēmij simbol "Ta" (latinkielkõks "Tantalum", atom nummõr 73) um ikš kēmili element ja metāl.
Wp/liv/Krōm

Krōm, kēmij simbol "Cr" (latinkielkõks "Chromium", atom nummõr 24) um ikš kēmili element ja metāl.
Wp/liv/Kūlda

Kūlda, kēmij simbol Au (latinkīelkõks "Aurum", atōm nummõr 79) um ikš kēmili element ja metāl.
Wp/liv/Teknētsij

Teknētsij agā tehnētsij, kēmij simbol Tc (latinkīelkõks "Technetium", atōm nummõr 43) um ikš kēmli element ja metāl.
Wp/liv/Titān

Titān, kēmij simbol "Ti" (latinkielkõks "Titanium", atom nummõr 22) um ikš kēmili element ja metāl.
Wp/liv/Vladimir Putin

Vladimir Putin (krīevõkīelkõks "Владимир Путин", sindõn 1952. āigast 7. vīmõkūs) um paldīž Krīevõmō prezident.
Ta um sōnd prezidentõks 2012. āigasts. Jedmõl siedā vȯļ Vladimir Putin Krīevõmō pǟministõr āigasts 2008–2012.
Vladimir Putin vȯļ Krīevõmō prezident ka āigasts 2000–2008. Jedmõl tǟnda vȯļ prezident Boris Jeltsin ja pierrõ tǟnda Dmitri Medvedev āigasts 2008–2012.
Wp/liv/Boris Jeltsin

Boris Jeltsin ("Бори́с Никола́евич Е́льцин", sindõn 1931. āigast kīņḑõļkū 7. pǟval, kūolõn 2007. āigast kȭļimkū 23. pǟval) vȯļ Krīevõmō prezident āigasts 1991—1999. Ta vȯļ ežmi Krīevõmō prezident.
Pierrõ tǟnda vȯļ prezident Vladimir Putin.
Wp/liv/Dmitri Medvedev

Dmitri Medvedev ("Дми́трий Анато́льевич Медве́дев", sindõn 1956. āigast sigžkū 14. pǟval) um paldīž Krīevõmō pǟministõr.
Ta vȯļ ka Krīevõmō prezident āigasts 2000–2012. Jedmõl tǟnda vȯļ prezident Vladimir Putin ja pierrõ tǟnda um sōnd prezidentõks ka Vladimir Putin.
Wp/liv/Lisabōn

Lisabōn (port.: "Lisboa") um Portugāl pǟjālgab ja amā sūrim jālgab..
Wp/liv/James Monroe

James Monroe vȯļ Amērik Ītõnd-Valdõd prezident āigasts 1817—1825. Ta vȯļ 5. AĪV prezident.
Jedmõl tǟnda vȯļ prezident James Madison ja pierrõ tǟnda John Quincy Adams.
Wp/liv/John Quincy Adams

John Quincy Adams vȯļ Amērik Ītõnd-Valdõd prezident āigasts 1825—1829. Ta vȯļ 6. AĪV prezident.
Jedmõl tǟnda vȯļ prezident James Monroe ja pierrõ tǟnda Andrew Jackson.
Wp/liv/Jacques Chirac

Jacques Chirac (sindõn 1932. āigast 28. kīlmakū pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1995—2007.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident François Mitterrand ja pierrõ tǟnda Nicolas Sarkozy.
Jacques Chiracõn um kakš tidārd – Laurence (sindõn 1958. āigast 4. märtsõs) ja Claude (sindõn 1962. āigast 14. janvārs).
Wp/liv/François Mitterrand

François Mitterrand (sindõn 1916. āigast 26. vīmõkū pǟval, kūolõn 1996. āigast 8. ūdāigastkū pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1981—1995.
Ta vȯļ 21. Prantsūzmō prezident. 
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident Valéry Giscard d'Estaing ja pierrõ tǟnda Jacques Chirac.
Wp/liv/Valéry Giscard d'Estaing

Valéry Giscard d'Estaing (sindõn 1926. āigast 2. kīņḑõļkū pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1974—1981.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident Georges Pompidou ja pierrõ tǟnda François Mitterrand.
Wp/liv/Volga

Volga (kr. "Волга") um joug Krīevõmōl. 
Volga um Eirōp amā pitkīmi joug, ta jūokšõb lougõ immõr 3530 km.
Wp/liv/Georges Pompidou

Georges Pompidou (sindõn 1911. āigast āinakū 5. pǟval, kūolõn 1974. āigast kȭļimkū 2. pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1969–1974.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident Charles de Gaulle ja pierrõ tǟnda Valéry Giscard d'Estaing.
Wp/liv/Charles de Gaulle

Charles André Joseph Marie de Gaulle (sindõn 1890. āigast kīlmakū 5. pǟval, kūolõn 1970. āigast kīlmakū 9. pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1959–1969.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident René Coty ja pierrõ tǟnda Georges Pompidou.
Wp/liv/René Coty

Jules Gustave René Coty (sindõn 1882. āigast kīlmakū 20. pǟval, kūolõn 1962. āigast kīlmakū 22. pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1954–1959.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident Vincent Auriol ja pierrõ tǟnda Charles de Gaulle.
Wp/liv/Zichyújfalu

Zichyújfalu um ikš kilā Ungārmōl.
Wp/liv/Vincent Auriol

Vincent Jules Auriol (sindõn 1884. āigast vīļakū 27. pǟval, kūolõn 1966. āigast ūdāigastkū 1. pǟval) vȯļ Prantsūzmō prezident āigasts 1947—1954.
Jedmõl tǟnda vȯļ Prantsūzmō prezident Philippe Pétain ja pierrõ tǟnda René Coty.
Wp/liv/Informātika

Informātika um tieud iļ informātsij.
Wp/liv/Pettõrborg

Pettõrborg (krīevõkēlkõks: "Санкт-Петербург") um ikš jālgab Krīevõmōl.
Sin teritōrij um 1 399 km². Jālgabsõ jelāb 5 000 000 rovštõ (2012).
Wp/liv/Danske Bank

Danske Bank (līvõkieļõks: "Dēņmō bānk") um ikš bānk Dēņmōl.
Wp/liv/Sberbank

Sberbank um ikš pǟbānk Krīevõmōl.
Wp/liv/Otto III

Otto III vȯļ Saksāmō kēzar āigasts 982—1002.
Wp/liv/Gaius Julius Caesar

Gaius Julius Caesar (sindõn āigast 100 jKr āinakūl, kūolõn āigast 44 jKr kievādkū 15. pǟval vȯļ Rōma polītili jūodiji ja diktātor.
Gaius Julius Caesar nim pierrõ um suggõn kēzar ovnim. Ežmi Rōma kēzar vȯļ Augustus.
Wp/liv/Ežžõmpǟva

Ežžõmpǟva um nädīl ežmi pǟva.
Wp/liv/Tuoiznapǟva

Tuoiznapǟva um nädīl tuoi pǟva.
Wp/liv/Kuolmõndpǟva

Kuolmõndpǟva um nädīl kuolmõz pǟva.
Wp/liv/Neļļõndpǟva

Neļļõndpǟva um nädīl neļļõz pǟva.
Wp/liv/Brēḑõg

Brēḑõg um nädīl vīdõz pǟva.
Wp/liv/Pūolpǟva

Pūolpǟva um nädīl kūdõz pǟva.
Wp/liv/Pivāpǟva

Pivāpǟva um nädīl seismõz ja vīmi pǟva.
Wp/liv/Nädīl

Nädīl um āiga jag. Nädīls um seis päuvõ.
Wp/liv/Āiga

Āiga um brūkõmõzt sīepierāst, ku mǟrõ vaijīži suggimizt vail un pakāndõmīži.
Wp/liv/Kū (āiga)

Kū um āiga jag.
Wp/liv/Rōma

Rōma (itāļkielkõks "Roma") um Itāļmō pǟjālgab. Rōma um vȯnd Rōma republik ja Rōma impērij sidām.
Rōma jālgabsõ um Rōma pōpstõd vald Vatikan.
Wp/liv/John Adams

John Adams vȯļ AĪV prezident āigasts 1797—1801. Ta vȯļ tuoi AĪV prezident.
Jedmõl tǟnda vȯļ prezident George Washington ja pierrõ tǟnda Thomas Jefferson.
Wp/liv/Thomas Jefferson

Thomas Jefferson vȯļ AĪV prezident āigasts 1801—1809. Ta vȯļ 3. AĪV prezident.
Jedmõl tǟnda vȯļ prezident John Adams ja pierrõ tǟnda James Madison.
Wp/liv/Jekaterinburg

Jekaterinburg (krīevõkēlkõks: "Екатеринбург") um ikš jālgab Krīevõmōl.
Sin teritōrij um 495 km². Jālgabsõ jelāb 1 396 074 rovštõ (2013).
Wp/liv/.ru

.ru um Krīevõmō ladādomēn.
Wp/liv/.рф

.рф [.xn--p1ai] um Krīevõmō 2. ladādomēn.
Wp/liv/Berlīn

Berlīn / Berlīņ (saks.: "Berlin") um Saksāmō pǟjālgab ja sin valst amā sūrim jālgab.
Sin teritōrij um 892 km². Berlīņal jelāb 3 479 740 rovštõ (2011).
Wp/liv/Ikškilā

Ikškilā (leţkēlkõks: "Ikšķile", saksākēlkõks: "Üxküll" āga "Uexküll", ēstikēlkõks: "Üksküla", rūotšõkēlkõks: "Yxkull", krīevõkēlkõks: "Икшкиле" āga "Икскуль") um ikš jālgab Leţmōl.
Sin teritōrij um ležgõl 2 km². Jālgabsõ jelāb 4 023 rovštõ (2011).
Wp/liv/.dk

.dk um Dēņmō ladādomēn.
Wp/liv/.lt

.lt um Leišmō ladādomēn.
Wp/liv/.su

.su vȯļ Nõvkub Īt ladādomēn.
Wp/liv/Dubna

Dubna (krīevõkēlkõks: "Дубна") um ikš jālgab Krīevõmōl.
Sin teritōrij um 70 km². Jālgabsõ jelāb 72 357 rovštõ (2012).
Wp/liv/Derk

Derk ("Motacilla") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Dīḑ

Dīḑ ("Paridae") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Ēņõz

Ēņõz (āga ēņ; "Picidae") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Gūogõz

Gūogõz ("Anser") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Īekuļ

Īekuļ (āga būs, pūtšõz; "Strigiformes") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Kārnaz

Kārnaz ("Corvus") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Pešļinki

Pešļinki ("Hirundinidae") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Leiškēļ

Leiškēļ (leiš.: "lietuvių kalba") um leišrov kēļ. Ta um mōgõrpūolizt baltõd kēļ indoeirōp kīelkub siegās. Kīelmīed vizāntõbõd, ku tämsõ āt īend jemīņim indoeirōp irgkīelstõ vaņīmiži ummitidi amād jeldzizt indoeirōp kīeld vail. Leiškīel amā pierrimi um lețkēļ, mis um tuoi vel jeldzi baltõd kēļ. Leiškīeldõ kȭlbatõbõd immõr 3,0 – 3,1 milj. (2016) rištīngtõ, jemmit nēšti jelābõd Leišmōl. 
Um Leišmō vald kēļ.
Wp/liv/Vīmõkuļ

Vīmõkuļ ("Oriolus oriolus") um ikš lind.
Wp/liv/Nurmkanā

Nurmkanā (āga pīki‎; "Perdix perdix") um ikš līnd.
Wp/liv/Taibõdakš

Taibõdakš ("Lanius") um ikš līndõd aimsõ.
Wp/liv/Parīs

Parīs agā Parīz (prant.: "Paris") um Prantsūzmō pǟjālgab ja täm valst amā sūŗimi jālgab.
Täm teritōrij um 892 km². Parīsal jelāb 2 243 833 rovštõ (2010).
Wp/liv/Atēna

Atēna (grīek.: "Αθήνα") um Grīekmō pǟjālgab ja sin valst amā sūrim jālgab.
Sin teritōrij um 412 km². Atēnal jelāb 655 780 rovštõ (2011).
Wp/liv/Jordānij

Jordānij agā Jordānia ("الأردن") um mō Āzijs. Jordānij pǟjālgab um Amman.
Sin rovlug um 6 259 932.
Wp/liv/Līvõd muzīk

Ežmi līvõd kūor, Līvõd Īt Kūor pūojtiztõ Sīkrõgõl sõvvõ 1922 Lōrm kōrands. Sīe jūodiji vȯļ Margarete Stalte. Kūor lōliz 1922 āigast septembõrs āigasts Irēl kuolm līvõ-kēļizt loulõ. 
Ežmizt līvlizt loulpivād sugīztõ 24 jūnijs 1924 Irēl. Sǟl lōliztõ Sīkrõg, Kūoštrõg ja Kūolka kūord. Īrgandõksõs vȯļ lǟlam lieudõ līvõkēļiži lōlidi. 
Pǟgiņ lōlidi kēratiz Kōrli Stalte, nägţõbõks tei ta līvõkēļiži sõņḑi Ēstimō kompozitõrd lōlõdõn. 1930 āigastis sai līvlizt amā tǟdziz kūorõks Īra kilā kūor, mis võtīz eņtš repertuārõ jemīņ lōlidi līvõ kīelkõks. 
Āigasts 1972 pūojtiztõ ansambõl “Līvlist“ Rīgõs ja ansambõl "Kāndla" Vǟntas, mis tegīņtubõd ka paldīž. Ne lōlabõd līvõ rovlōlidi ja ka ūži lōlidi ja võtābõd saggõld jag Leţmō loulpivšti ja Līvõd pivšti Irēl. "Līvlist" um ka spēļiztõn teātõris nägţimizt līvõd kōznigist. Āigasts 2008 pūojtiztõ ūž līvõ nūoŗõd ansambõl "Nurmorkestõr" missõs um nūoŗi Rīgõst, Vǟntast ja Līvõd rāndast. 
Ēstimōl tegīņtub Ēsti- Līvõ folk rock ansambõl Tuļļi Lum, missõs Līvõ lōlaji Julgi Stalte lōlab lōlidi līvõ kīelkõks. 
Ēsti kompozitõr Veljo Tormis um kēratõn muzīk "Līvlizt pierāndõks", missõs lōlabõd līvõkīelkõks.
Wp/liv/Jōņpǟva

Jōņpǟva um rištusk pivā 24. jūnijs. Jedmiliz ȭdõn um jōņ-ȭdõg pivāstimi. 
Līvlizt Jōņpǟva.
Jōņ-ȭdõg nim um ka āinad ȭdõg. Siz kuoŗŗõbõd puţkidi ja lōlabõd līgo, līgo. Neitškizt kāndabõd puţkīst vāņkidi.
Vǟrõd ja lōjad puskāntõbõd pīlgõ pīgõdõks. Ka kōŗad puškantiztõ. Kuodād puškāntimizõks kȭlbatiztõ kõuvõd ja tōmõd pīgidi, puţkidi ja papāstõm līedidi. Umārpūd immõr sidābõd kōļõd. Jōņ-ȭdõn teitõ jōņ-tūlda. Vanāst jegās līvõ kilās palātiztõ jōņ-ȭdõn lōja mier-jemān, laz se kaļḑi andõg. Jōņ-ȭdõn vȯtšīztõ mõtsāst papāstõm ēdrõmt, mis äbţõb lieudõ ārmaztõkst. Jōņboŗīd um jōņpǟva pierāst nimmõ sōnd.
Wp/liv/Nīem

Nīem ("Bos taurus") um ikš merdõb sȭrgadõks imtiji. Jemmizt lūomõzt sōb nuttõd nīem, izizt ātõ buļõd ja rūndõt izizt ātõ ǟrgad. Pūogad ātõ vāškizt. Nīem um sȭrga-jelājd seļtš nõtkõm. Nīem ilāli jeds-kēji um mõtsāļi nīem, kis jelīz 17. āigastsadā sōņõ. 
Tuoitõmi.
Nīemõd sīebõd āinidi ja mūḑi mō pǟl vȯlbiži stōdidi ja nēḑi kȭlbatõbõd až kōŗa lūomõd. Pūoj pūol, nägţõbõks Leţmōl, nīemidi pidābõd sõvvõ ullõ kōŗamōl, tallõ taļ sizzõl. Nīemõdõn um stōdõd sulātimizõks eņtšvīţi mag, missõs um setmiņ jaggõ. Sõvvõ sīebõd nīemõd aīnõ bet tallõ ainõ ja joud sīetõ.
Kazātimi.
Āigast sõvvõ pǟgiņd lūomõd um amā veitõ umīţõgid sūr jag pǟvaīest kōŗamōl. Tallõ um näntõn vajāg kaitsõmizt taļššõ. Taļššõ um jegān nīemõn eņtš kūož, kus nēḑi sīetõbõd ja lipšābõd. Tämpizpǟvan lipšābõd nīemidi mašīndõks. Kievād vībõbõd nīemõd kōŗamōl sīemõ. Kōŗamōl kēmi äbţõb kaitsõ nīemõd tīeratõ.
Kȭlbatõmi.
Rištīng um kȭlbatõn nīemõd jubā āigast-tūontidi. Nīemõd semḑi võib ka rištīng kȭlbatõ jūomizõks, ja sīe paikõ tīebõd ka appõnsemḑi, võid ja sēmḑa sõīrõ. Rištīngd sīebõd nīemõd vȯzzõ ja mūḑi jagidi. Mingižis mōši äb sō usk pierāst nīem-vȯzzõ sīedõ. Nägţõbõks Indijs nīemõd um pivād lūomõd. Mingiži nīem zortidi kazātõbõd ka mū pierāst až nīem-vȯzā agā sēmḑa vaļmõstimizõks. Ǟrgad-võitlõks pierāst kazātõbõd ižkizt zortõ. 
Sotsiāli hierarkij.
Nīemõdõn vail um sotsiāliz lebbõ-kēmiz hierarkij. Jo madāliz vǟrtkõks nīemõ võibõd tuoizt siskõ sōradõks ja ne sōbõd jo veitõ sīedõ.
Wp/liv/Kajāgõz

Kajāgõz ("Larus") um ikš lind kajāgõd līndõd aimsõ. Sūŗimi jag kajāgidi sīebõd jelābt tuoitõgt, saggõld vēžidi ja piškiži kaļḑi. Kajāgõd āt irdistiz rānda līndõd ja kōgaz mier pǟlõ līndabõd ne ōrastiz. Sūrdõn kajāgõdõn lǟb nēļa āigastõ, ku sōdõ täudli täužkazzõnd turgõd-kat, bet piškiztõn kajāgõdõn lǟb kakš āigastõ. Kajāgõd um irdistiz pitkā-igālizt līndõd, kīnga amā sūrim lieudtõd vannit 49 āigastõ. 
Piezād.
Kajāgõd tīebõd piezidi sūrs sangdizõs märāks kolōnijs. 
Kovālõz.
Kajāgõd āt kovāld ja nūškard līndõd, kīen um kierlimi kommunikātsij un kuordist aŗīņţõt sotsiāli struktūr. Nägţõbõks pǟgiņd kajāgõd kaitsõbõd piezā sadābõd pǟlõ rāgilizt ja tuoizt jūrõ-akkijizt jedstõ. Mingizt suggõkst (nt õbdikajāgõz) um nägţõd tīeažād kȭlbatimizt, nägţõbõks palā lēba kȭlbatimizt kūldakalā pepīņtimizõks. Pǟgiņd kajāgõ suggõkst um oppõn jellõm īdskubs rovstõks ja jelābõd rištīngd ležgõl. Mingizt kajāgõd salāndõbõd eņtšõn tuoitõgt tuoizt kädst.
Wp/liv/Jērnaz

Jērnaz ("Pisum sativum") um ikš tarā stōdõz, mis jelamiz igā um ikš āigast. Se um vil āigast-āiga stōdõz mōīlma kūožiz; istāntimi võib suggõ tallõ kuņtš sõvvõ īrgandõksõs. Mǟrlimi jērnaz svarā um 0.1—0.36 grammõ. Jernõd ja pubād āt pōgõdõks vīļad. Pōgõz um immõr 7 cm pitkā ja sīesõ um vīž sōņõst īdõks sōņõ jaddõ sīemgidi. Sīemgõd verm võib vȱlda mõiti, vālda, ōļaz, vīri agā brūni. Kiļļõd sīemgõdõks jernidi vaļmõstõbõḑ kīlmatimizõks agā kūjastõmizõks. Kūjidi jernidi võib jovvõ ja nēšti tīedõ jernõ-rokkõ. Sīebõd tūorõztiz, kīlmatõd agā konserv sizāld. Ilāli jērnaz kazāb Mōd-vail-mier aigās ja Ležgõl-Mōgõrs. 
Kazātimi.
Um aŗīņţõt amši kuod-tarīs un industriālistiz kīlmatimizõks agā konservõd pierāst. Immõr kuolm nēļasjaggõ amšti mōīlma mōarīņtimiz nurm-jernõ zortõ kazātõbõd Kīnamōl; pǟgiņ kȭlbatõbõd lūomõd-sīeţkõks. Uskõbõd, ku jērnaz vȯltõ pitkād kazzõn set kȭlbatõmizõks jērnaz jov, kūjastõd jernõd agā lūomõd sīeţ. Mõltsizt jernõd sīemi īrgiz obīzõs vidū-āigas ja tarā zortõd vȯltõ aŗīņţõt obbõm. Siedā kazātõbõd nei rištīngd tūoitõks až ka lūomõd sīeţkõks. Sīestõ kȭlbatõbõd tūoitõks irdistiz sīemgõd, bet mingizt zortõd pōgõd ātõ ka sīetõbõd. 
Jernõd zortõd.
Jernidi um vȯlmizõs mingiži zortõ, missõst tǟdzizt āt tarā-jērnaz ja nurm-jērnaz. Nurm-jernõ ēdrõmõd āt punizt ja piškimizt, sīemgõd vaļmõks-sōmiz āigal brūnlikiz-ōgizt. Tarā jernõ ēdrõmõd āt vāldad, sīemgõd aļļõd agā vīrizt. Jernõ zortõd āt mõitizt īdtuoizõst ka lēḑõd pūolstõ. Nurm-jernõdõn um kakš kuorrõ, siz pōŗiņ võzādõks, mis äbţõks stōdõz võib tigtõ mingiz ažā pǟl. Pūold lēḑõdõks zortõdõn āt piškizt lēḑõd lǟnd tsūnkõrõ, ja bäz līedidi zortõdõn ka kuorrõd um bäz vaļmõks-sōmõt. Kuigid jernõ puţkõd āt itt jõvāgit knaššõd, set veitõ kukīži võibõd põrmõ-kāndõ nēḑi, ja jērnaz um pigātagā tikkiž īž-pȯrm-kāndaji stōdõz. Pǟgiņd jernõ ummizt tulbõd setku īdstõ gēnstõ mis pierāst Gregor Mendel vȯņštīz ulzõ sēļtõ genētika pandõkst. 
Pūojlimizt kazātimiz mōd.
Jērnast kazātõbõd pǟažāliztõks pūoj-pūol-kierā pǟl. Kūjad jernõd pūojlimizt vaļmõstijizt um Prantsūzmō, Ukraina, Krīevõmō, Kīnamō ja Kanāda, aļļõd jernõd kazātõbõd īžkistiz Amērikõs, ja Eirōpõs laigāld kȭlbatõd. 
Istōrij.
Jērnaz um ikš muinizõst rištīng kazātõt tarā stōdidi. Se um perīņ Ležgõl- Mōgõrstõ, kus jērnast um sīedõd jubā 7500 jkr. Äb ūo sieldõ, kas se vȯļ mõtsāļi agā jubā kazātõt jērnaz . Jērnaz vȯļ laigāld lagtõnd Vežgõr-Āzijs sōņõst Mōd-vail-mier Himālaja mägūd sōņõ. Ežmizt arkeolōgizt lieudõmizt jernõd perīņ kiv āigald, 5000-4000 jkr Ēgiptmō, Sīrij, Tirkmō ja Jordānij mōšti . 2000 jkr vȯltõ jernõd laigāld lagtõnd ka Indijs ja Eirōpõs. Jernõd tūoitõ Kīnamōlõ Pärsijõst immõr 400, ne tūoitõ Amērik Ītõnd-valdõd varāliz kolōnij āigal.
Tuoitõmiz vǟrt.
Jernis um pǟgiņ proteīnõ ja B ja C vitamīnõ. Vīļa-nītõmiz āigal jernis um amā saggõld iļ 20% proteīnõ ja 48 -62% siž-vež-ainidi. Aļļõd, bäz ūdõmõt kȭlbatõd jernis proteīnõ um irdistiz immõr 6-10% ja siž-vež-ainõd um saggõld alā 10%. Ka um jernis vel pōŗ protsentõ razzõ.
Wp/liv/Āinakerk

Āinakerk agā kerk um ikš mõltsizt agā brūniz vermkõks kukki. Āinakērkõd sīebõd aīnõ, līedidi ja mūḑi stōdõd jagidi. Mingizt sīebõd tīera pǟva īdtõ stōdõ, tuoizt īekõbõd immõr ja sīebõd pǟgiņds kūožiz. Näntõn um viššõd taggizt jālgad, midā ne kȭlbatõbõd īekimizõks. Tširīkšimiz īeldõ tīebõd ne až ne ȭrõbõd tagīži jālgidi kubbõ. Näntõn um ka tībõd bet ne äb sȭita näntõks lindõ. Āinakērkõd ver um ōļaz verm. Täužkazzõnd āinakērkõd jelābõd immõr 3 kūd bet munādõn um jelāmizt lebbõ tōla, vaŗtõd pāikal 9 kūd sōņõ. 
Tūoitõg.
Pǟgiņds kūožiz mōīlmas sīebõd āinakerkidi, nägţõbõks Āfrikõs, Meksikos ja Kīnamōl. Mingižis Āfrik mōši um āinakērkõd tǟdzi tūoitõg jag, īžkistiz nǟlga āigal. Āinakerkidi ūdõbõd ja nēšti kīetõbõḑ rokkõ. Tūoridi āinakerkidi äb ūo jõvā sīedõ, sīestõ ku nēši võib vȱlda paggõl-boŗīdi. Āinakerkidi akkõbõd pimdõs elektõr lampõd ja võrgõd äbţõks. Reizõbõd āinakērkõd võibõd lindõ väggi sūris barīs ja ne um väggi fǟrligõd vīļakub pierāst, sīestõ ku ne võibõd ukkõ-sōtõ vīļa-sōdõkst. Āinakērkõd āt amā saggõld āina agā munt stōdõd vermõ. Se kāitsõb nēḑi vastūkšnikād kädst.
Rov kultūrs.
Kēranikā Aisopos (620—560 jKr kis jelīz muinizõs Grīekmōl, rõkandiz nīž nimkõks "Sipriki ja Āinakerk". Sīesõ nīžõs sipriki vȯļ pǟgiņ tīedõ tīend, kuoddõ eitõnd ja kuoŗŗõn eņtšõn tuoitõgt amā sõv āigal, bet āinakerk setku mǟngiz. Až tōla tuļ, sipriki vȯļ vaļmõks, bet āinakērkõn äb vȯnnõd kuoddõ äbkā tuoitõgt. Ta tōž tūlda siprikiz kuoddõ, bet sipriki äb laskõn ja āinakerk nǟlgastiz.
Wp/liv/Albānij

Albānij um ikš vald Lȭnag-Eirops Ādrij mier aigās. 
Albānij pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Tirāna. Albānij rov-lug um 3 600 000. 
Istōrij.
Teritōrijõ mōjiztõ muiniz-āigal illīrlizt ja Trāklizt. Ežmizõs āigastsadās sadīz Albānij teritōrij Rōma kēzar-vald vōļikšimiz alā ja 395 pKr sai tämstõ Bitsants impērij jag. 
Tirkmō invāsij īrgiz 14 āigastsadās ja jatkīz 15. kuigid rov veggi-mīez, Skanderbeg vȯļ sȭitõn nänt vastõ pīlõ rōz aigõ. 
Albānij sai īž-pīlijiks 1912 āigasts, 1925 sai tämstõ republik ja 1944 āigasts Nõvkub Īt alūmnikā-vald. Pierrõ suodā īrgiz vōlikšõm kommunistli diktatūr, mis jūodijizõks sai Enver Hoxha kīnga āigal Albānij klõkšīz ēņtšta ja loptīz rovvaidlizt kontaktõd amād mōdkõks, īžkist Kīnõmōkõks, mis vȯļ täm perri pūoldõ-pidāji. 
1990 āigastis ekonōmlizt lǟlamõd pierāst īrgiztõ vōļikš-vaštīzt demonstrātsijd, mis pierāst vīndiz vēļimižis äb-kommunistli vōļikš āigasts 1992, mis loptīz Albānij rovdvaidliz isolātsijõ. 20. āigastsadā lopāndõksõs ja 21. āigastsadā īrgandõksõs Albānij um jatkõnd ekonōmlizt problēmõd, etnilizt dumpõd, missõks um sidtõd albānlizt kis āt piškimizt jagūd rištīngstõ Serbijs ja Makedōnijs.
Wp/liv/Bulgārij

Bulgārij um ikš mō Lȭnag-Eirōpõs Mustā mier aigās. Sīe ežmizt tundtõbõd jelānikād vȯltõ trāklizt, kis mōjiztõ Bulgārijõ immõr 3500 jkr.
Istōrij.
Vīdõzõ vīdõzõ āigastsadās mō sadīz Rōma impērij vōļikšimiz alā. 681 luoitõ bulgārd valst. 14 āigastsadā lopāndõksõs Bulgārij sadīz Tirkmō impērij vōļikšimiz alā. Pierrõ Krīevõmō-Tirkmō suodā (1877—1878) Bulgārijs īrgiz ilzõnūzimi, mis rezultātõs Bulgārij sai autonōmij. Āigasts 1908 Bulgārijst sai īž-pīliji kēņig-vald. Āigasts 1947 sai Nõvkub Īt okupātsij rezultātõs Bulgārij Rov-republik. Kommunistli vōļikšimi lopīz āigasts 1989 ja 1991 võtīztõ vastõ demokrātli konstiūtsij. Bulgārij pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Sofij. Bulgārij rov-lug um 7 320 000.
Wp/liv/Grīekmō

Grīekmō um ikš mō Lȭnag-Eirōpõs Balkān pūol-kōla jedāl-jags ja pǟgiņluglimizt kōlad pǟl Mōd-vail-mier, Egeij ja Jōnij mier aigās. 
Grīekmō pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Atēna. Grīekmō rov-lug um 10 700 000.
Kuodāndimi.
Grīekmōl um kȭlbatõmõzt euro. 
Istōrij.
Amā vaņīm jālgab-kultūr Grīekmōl vȯļ Minos nīn kultūr Krēta kōla pǟl immõr 2000 jkr. Klasiskli Grīekmō īrgiz immõr 750 jkr, až sugīztõ īž-pīlõbõd jālgab-valdõd nemē Sparta ja Atēna. Tsivilizātsij jōdiz kuordõ-punkt pǟlõ pierrõ perzlizt ulzõ ajāmizt 5 āigastsadās jKr ja īrgiz saddõm sizāļizt konfliktõd pierāst Peloponnesos suodā āigal. 
338 jKr Grīekmō jālgab-valdõd pōr-võtīz Makedōnij kēņig Vīlip II ja täm pūoga Aleksander Sūr āigal Grīekmō kultūr lagtīz laigāld amās täm impērijs. Tūoizõs āigastsadās jKr rōmlizt pōr-võtīztõ Grīekmō jarā. 
Pierrõ Rōma sadāmizt ei Grīekmō Bitsants impērij alā 15. āigastsadā sōņõ, kuņtš tämstõ sai Tirkmō impērij jag. Āigasts 1832 sai Grīekmōstõ īž-pīliji kēņig-vald ja Baier prints Otto I vēļiztõ Grīekmō kēņigõks. 
Tuoiz mōīlmasuodā āigal okupīeriz Grīekmōdõ Natsi-Saksāmō, mis pierrõ tuļ kuodsuodā, mis lopīz 1949 kommunistlizt suodāvägūd kōtimizõks. Āigasts 1952 Grīekmōstõ sai NATO nõtkõm. Suodāväg-hunta vōlikšiz mōdõ 1967-1974. 
Āigasts 1975 ūtstõ-luoitõ demokrātij ja referendõmõks lopātiztõ monarkij. Perri Grīekmō kēņig vȯļ Konstantin II. Āigasts 1981 Grīekmōstõ sai ežmi Mōgõr-Eirōp mō, mis vȯļ Eirōp Īt nõtkõm.
Wp/liv/Vilnij

Vilnij (leiškēlkõks: "Vilnius") um Leišmō pǟjālgab.
Wp/liv/Helsinki

Helsinki um Sūomõmō pǟjālgab ja amā sūrim jālgab. Helsinkis um jelāmõzt 2011. āigast 31. januarõs 588 941 rištingt.
Väggi Helsinki ležgõl um vel kūolm jālgabtõ: Espoo, Vantaa ja Kauniainen. Īdskubs nǟntõn jelāb Sūomõmō pǟjālgabs un sin ležgõl immõr 1.3 miljon rištingt.
Wp/liv/Dēņmō

Dēņmō um mō Pūoj-Eirōpõs Jīţmō pūol-kōla pǟl ja sīe kilgs pīlõbõd kōlad pǟl. Dēņmō um ikš piški valst, täm pīnda um set 43098 km2 bet tämmõn mōdõb ka mōīlma amā sūrim kōla Grēnmō ja Fǟrõ Kōlad, missõn um autonōmij. Rov-lug (2009) um 5523000. Sūŗimi jag rovztõ āt dēņõd ja valst ofitsiāli kēļ um dēņkēļ. Usk um rištusk, pǟažāliztõks lutārusk. Rō: Dēņmō krūoņ. Dēņmō pīlõb Pūoj-mier ja Vāldamier vail. Kakš amā sūrimmõ kallõ, Sjælland ja Fyn ātõ immõr īd nēļas-jag valst amā pīndast. Dēņmō rānda-krīpš um 7300 km pitkā. Mōrubīž um Dēņmōl setku Saksāmōkõks jedāls. Dēņmō um konstitūtsijli monarhij. Täm valst-jūodiji, um Dēņmō kēņig ja vōļikš-jūodiji um pǟministõr.
Dēņmō um NATO nõtkõm āigastõst 1949 ja Eirōp Īt nõtkõm āigastõst 1993. Dēņmō pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Kōpenhāgen. Dēņmō rov-lug um 5 470 000. 
Istōrij.
Dēņmō vȯļ mōjõd immõr 12 tūontõ āigastõ jedmõl Krõstõžt. Dēņmō vȯļ kubbõ-viedtõd 10 āigastsadās vikīngd kēņig Harāld Siņīz-Ambõ (kūolõn 985) pūolst, kis võtiz vastõ rištusk. Vikīngõd āigal vȯļ Dēņmō väggi joudli vald. 11 āigastsadās Dēņmōlõ paņ jūrõ jagidi, mis um paldīž Rūotšmōl ja Norvēgijsõ ja rōz aigõ vōlikšiz ta īžkist Englišmō iļ. Dēņmō vōlikšiz amḑi Pūojmōḑi āigastõst 1397—1523 sōņõ kuņtš Rūotšmōstõ sai īž-pīliji, pierrõ pitkīdi suodīdi Rūotšmōkõks. 17 āigastsadās sai Dēņmō paldīņ pīlõbõd rubīžõd Rūotšmōkõks. Norvēgmō mōdiz Dēņmōlõ 1924 sōņõ, siz se āndiz Rūotšmōlõ. Saksāmō okupīeriz Dēņmōdõ 1940—45 vail. 
Kultūr.
Ikš Dēņmō amā tǟdzimi kēranikā um vȯnd Hans Christian Andersen, kis um kēratõn nīžidi.
Kuodāndimi.
Dēņmō um ikš rikāz mō aŗīņţõt industrijõks, bet 20 protsentõ ulzõ-vīmizõst um mōarīņtimiz produktõd. Iļ pūolõ Dēņmō pīndast um mōarīņtimiz allõ. Kōrandõd kazātõbõd nīemidi, sigḑi ja kaņḑi. Tǟdzi um ka vejjimi.
Wp/liv/Sūomõ kēļ

Sūomõ kēļ("Suomen kieli") um ikš vāldamīersūomõ kēļ, līvõkiel ležgli sugli.
Se um Sūomõmō valst kēļ.
Wp/liv/Tallinn

Tallinn um Ēstimō pǟjālgab ja amā sūrim jālgab.
Tallinnas jelāb paldīņ immõr 0,4 miljon rištingt.
Wp/liv/Beļgij

Beļgij um ikš mō Luntš-Eirōpõs Pūoj-mier aigās. 
Rov.
Beļgij rov-lug um 10400000. Beļgij pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Brissõl. 
Sīe jelānikād āt pǟažāliztõks flāmõd ja valōnõd. Flāmõd um jemīņ ku pūol rovztõ, kītõbõd flāmõ (olāndõ) kīeldõ ja jelābõd mō pūoj jags; valōnõd, immõr ikš kuolmõzjag rovztõ, kītõbõd prantsūz-kīeldõ ja jelābõd jedāl pūol. 
Istōrij.
Mōjõd keltõd rov belgõd pūolst, mō pōr-võtīztõ rōmlizt jarā Julius Caesar jūodimizõks 57 jKr, kēzar Augustus allõ sai tämstõ Rōma provints "Belgica". Kuolmõs āigastsadās mōlõ tuļtõ frankõd. Pierrõ Frankõd Karolingõd impērij sadāmizt sugīztõ piškizt first-valdõd, obbõm sadīz mō Habsburgõd vōļikšimiz alā 15. āigastsadās ja Prantsūzmō alā 18. āigastsadās. 
Pierrõ Napoleon kōtimizt 1815 Belgijst sai Madālizmōd kēņig-vald jag. Pierrõ belglizt ilzõnūzimizt 1839 sai tämstõ īž-pīliji Beļgij Kēņig-vald. Kēņig Leopold II vōļikšimiz āigal sai Beļgij eņtšõn milzõ sūrd teritōrid Āfrikõs, mis vȯltõ Beļgij ummizt 1960 āigast sōņõ. 
Ežmizõs ja Tūoi mōīlmasuodā pǟl okupīeriztõ Belgijõ sakslizt. 
Kakškimdõnd āigastsadā lopāndõksõs jagīztõ Beļgij kuolmõ jag vail jarā — flāmõ kēļi Flandrij, prantsūzkēļi Valōnij ja kōd-kēļi Brisel. Ne jagūd saitõ sūŗimiz autonōmij 21 āigastsadās. 
Kuodāndimi.
Beļgijs um kȭlbatõmõzt euro.
Wp/liv/Portugāl

Portugāl um ikš mō Lǟnd-Eirōpõs Pirenē pūol-kōla vežgõr pūolsõ. Täm ummizt āt ka Madeira kōlad ja Azōrõd Pūoj-Atlāntij okeāns. 
Portugāl um NATO ja Eirōp Īt nõtkõm. Portugāl pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Lisabōn. Portugāl rov-lug um immõr 10 600 000.
Istōrij.
Ežmizõs āigast-tūontõs jkr, mōjiztõ Pirenē pūol-kōla pǟl keļtõd. Mō pōr-võtīztõ 140 jKr jarā rōmlizt, kis vōlikšiztõ kuņtš vīdõnd āigastsadā sōņõ pKr, až mōlõ sadīztõ pǟlõ germānlizt rovd. Pierrõ moslõmd sīezõ-pikstõmizt 711 pKr setku Portugāl pūoj-jag ei pāikal rištlizt ummizõks. Āigasts 1179 kēņig-vald lekš jo laigāks, ku moslõmd mōd pōr-võtīztõ tāgiž. 
Tämpizt rubīžõd kontinent pǟl Portugāl ais-sai kēņig Afonso III āigal, kis vōlikšiz 1248-1279. Āigastis 1580-1640 Portugāl vȯļ īts Spāņmōkõks. 15.-16. āigastsadās Portugāl monarkij sǟdliz kougizt mōd tuņšlimizt ja Portugāl miermīed broutšiztõ kougižiz mōši (Āfrik, Indij, Indonēzij, Kīnamō ja Jedāl-Amērik). Sǟl Portugāl luoi pǟgiņḑi kolōnijḑi (Brazīļ, Goa, Mōgõr-Timor, Ōļaz Mō-nanā agā "Cabo Verde",Angōla, Mozambīk ka Macau bet ta kōtiz ne īdõkstuoistõnõs ja kakškimdõs āigastsadās. 
Āigastis 1932-1968 vōlikšiz Portugāl diktātor Antonio Salazar. Pierrõ täm mōzõ-likātimizt āigasts 25. aprils 1974 Neļkõd Revolūtsijs luoitõ demokrātij ja võtīztõ vastõ ūž konstiūtsij āigasts 1976. 
Āigasts 1999 tei Portugāl eirōst ofitsiāliz rō ja āndiz tāgiž Macau, perriz Portugāl kolōnij Kīnamōlõ.
Wp/liv/Austrij

Austrij um ikš mō bäz mier-rubīžḑi Sidām-Eirōpõs. Austrij rov-lug um 9 104 772. 
Rištīngd-mōzõpānmi sugīz Austrijs kuolmõs āigast-tūontõs jKr. Ežmizõs āigastsadās jKr mōdõ mōjiztõ keļtõd, siz pōr-võtīztõ sīe rōmlizt āigastõd 15 jkr ja 10 pKr vail. Vīdõzõ āigastsadās mōlõ sadīztõ pǟlõ germānlizt rovd ja kōdõksmõs āigastsadās pōr-võtīz Austrij mōdõ jarā frankõd kēzar Kōrli Sūr, kis tei mōstõ Karolingõd impērij jag. 
Īž-pīliji first-vald sugīz Austrijs 976 ku Leopond I vȯļ sīe mark-grōf. Āigasts 1278 pōr-võtīz mō jarā Rudolf IV Habsburg ja Habsburgõd aim vōļikšimi dūriz Austrijs 1918 āigast sōņõ. Habsburgõd kēņig-vald ummizt vȯltõ ka Ungārmō ja Tšehijmō. Napoleon suodād āigal sadīz Austrij jūodtõd Pivā Rōma Kēzar-vald āigasts 1806 ja sīe azmõl luoitõ Austrij kēzar-vald. First von Metternich kōļiz ais-sōdõ pēļizt-väggõ Saksāmō iļ, bet pierrõ suodā Prūšmōkõks sugīz Austrij-Ungārmō kōd-monarkij, missõs luoi dumpidi rovlizt likkimizt. 
Pierrõ ärtsog Brants Ferdinand tapāmizt īd Serbij rovliz-mēļiz pūolst īrgiz Ežmi Mōīlmasuodā, mis jarāukīz Austrij-Ungār impērij. Pierrõ suodā sai Austrijst republik, mis bet jūrõ-paņtõ 1938 Natsi-Saksāmōlõ. 
Republik ūtstõ-luoitõ āigasts 1955 pierrõ 10 āigastõ īds-nõvs-vȯļļijizt suodāvägūd okupātsij. Austrijst sai Eirōp Īt nõtkõm āigasts 1995. Pierrõ pūolst āigastsaddõ neutrāli-vȯlmiz polītikkõ vȯļ Austrij ikš ōraližist Eirōp Īt nõtkõm-valdõd siegāst, mis äb vȯnnõd NATO nõtkõm 21 āigastsadās īrgandõksõs. Austrij pǟjālgab ja amā sūrim jālgab um Vīn.