Koʻchmas mulk va transport vositalarining oldi-sotdi shartnomalari boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun notariuslar va banklar oʻrtasida elektron maʼlumotlar almashish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2026-03-16)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 10-dekabrdagi PF-246-son “Naqdsiz hisob-kitoblarni ommalashtirish va yashirin iqtisodiyot ulushini qisqartirishga qaratilgan qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi qaror qiladi: 1. Koʻchmas mulk va transport vositalarining oldi-sotdi shartnomalari boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun notariuslar va banklar oʻrtasida elektron maʼlumotlar almashish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Notarial palatasi bilan kelishilgan. 3. Mazkur qaror 2026-yil 1-apreldan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Nizom koʻchmas mulk obyektlari, ishlab chiqarilganiga oʻn yildan oshmagan M, N, O va G toifaga kiruvchi transport vositalari hamda maxsus avtotransport vositalarining (bundan buyon matnda transport vositasi deb yuritiladi) oldi-sotdi shartnomalari (bundan buyon matnda shartnoma deb yuritiladi) boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirishda notariuslar va banklar oʻrtasida elektron maʼlumotlar almashish tartibini belgilaydi. 1. Ushbu Nizom talablari shartnomani amalga oshirish jarayonida bank, notarius hamda xaridor, sotuvchi yoki ularning vakiliga (bundan buyon matnda taraflar deb yuritiladi) nisbatan tatbiq etiladi. Mazkur Nizom uy-joy qurilishiga investitsiya kiritish shartnomalari asosida rasmiylashtiriladigan oldi-sotdi shartnomalariga nisbatan tatbiq etilmaydi. Koʻchmas mulk va transport vositalarining oldi-sotdi shartnomalari boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish mazkur Nizomning 1-ilovasidagi sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 2. Bank, notarius va uning xodimlari hamda amalga oshirilayotgan notarial harakatlar toʻgʻrisida xizmat vazifalarini bajarishi munosabati bilan xabardor boʻlib qolgan shaxslar oʻz faoliyatini amalga oshirishi natijasida olingan maʼlumotlarning maxfiy saqlanishini taʼminlashi kerak. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi hamda Markaziy banki ushbu Nizom talablari ijrosi boʻyicha doimiy monitoringni amalga oshiradilar. 4. Taraflar oʻzaro kelishuvga erishgandan soʻng, xaridor yoki uning vakili bankka yozma yoki elektron shakldagi ariza bilan murojaat qiladi. 5. Arizada quyidagilar koʻrsatiladi: taraflarning familiyasi, ismi va otasining ismi; taraflarning shaxsini tasdiqlovchi hujjat raqami va seriyasi; taraflarning jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami (JSHSHIR), agar taraflar yoki ulardan biri yuridik shaxs boʻlsa, uning nomi va soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami (STIR); shartnoma obyektining maʼlumotlari; shartnoma summasi; taraflarning bank rekvizitlari (bundan xaridor yoki uning vakili xizmat koʻrsatuvchi bankda yangi eskrou hisobvaragʻi ochish holatlari mustasno). 6. Bank tomonidan ariza asosida xaridor yoki uning vakili bilan eskrou hisobvaragʻi shartnomasi tuziladi va eskrou hisobvaragʻi ochiladi. Xaridor yoki uning vakili bir nechta boʻlishidan qatʼi nazar bitta shartnoma uchun bitta eskrou hisobvaragʻi ochiladi. Eskrou hisobvaraqlarini ochish va yuritish banklarning mobil ilovalarida amalga oshirilishi mumkin. Xaridor yoki uning vakilining bankdagi (bank kartasi, talab qilib olinguncha, elektron hamyon) hisobvaraqlaridan eskrou hisobvaraq sifatida foydalanilishi mumkin. 7. Eskrou hisobvaragʻi shartnomasida notarius tomonidan bankka shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha “Notarius” avtomatlashtirilgan axborot tizimi (bundan buyon matnda Tizim deb yuritiladi) orqali maʼlumot taqdim etilganda, bank tomonidan eskrou hisobvaragʻiga qoʻyilgan pul mablagʻlari sotuvchining yoki uning vakilining hisobvaragʻiga (hisobvaraqlariga) avtomatik oʻtkazilishi nazarda tutilishi mumkin. Bunda sotuvchilar yoki ularning vakillari ikki yoki undan koʻp boʻlganda ularning har biri uchun pul mablagʻlarining tegishli miqdori aniq koʻrsatiladi. 8. Eskrou hisobvaragʻi shartnomasi tuzilgandan soʻng, xaridor yoki uning vakili tomonidan taraflar oʻrtasida shartnoma obyekti boʻyicha kelishilgan pul mablagʻlari naqd yoki naqdsiz shaklda eskrou hisobvaragʻiga kirim qilinadi. Shartnoma toʻlov majburiyatlarini kechiktirish sharti bilan amalga oshirilsa, xaridor yoki uning vakili tomonidan tegishli eskrou hisobvaragʻiga taraflar oʻrtasida kelishilgan (boshlangʻich) pul mablagʻlari kirim qilinadi. Shartnoma toʻliq yoki qisman kredit mablagʻlari asosida moliyalashtirilganda, bu haqda kredit ajratayotgan bank tomonidan notariusga elektron maʼlumot taqdim etiladi va kredit mablagʻlari shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha maʼlumot olingandan soʻng, dasturiy ravishda shu bank ish kunida (agar maʼlumot ish kuni tugagandan keyin kelib tushsa, keyingi ish kunida) sotuvchining yoki uning vakilining hisobvaragʻiga (hisobvaraqlariga) oʻtkaziladi. 9. Bank tomonidan pul mablagʻlari eskrou hisobvaragʻiga kirim qilingandan soʻng bu haqida ushbu bankning avtomatlashtirilgan bank tizimida mazkur Nizomning 2-ilovasidagi elektron maʼlumotlar shakllantiriladi. 10. Eskrou hisobvaragʻi shartnomasini tuzgan bank Tizimdan shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha maʼlumotni olgandan soʻng, dasturiy ravishda memorial order bilan xaridorning yoki uning vakilining eskrou hisobvaragʻidagi pul mablagʻlarini shu bank ish kunida (agar maʼlumot ish kuni tugagandan keyin kelib tushsa, keyingi ish kunida) sotuvchining yoki uning vakilining hisobvaragʻiga (hisobvaraqlariga) oʻtkazadi. Bunda sotuvchining yoki uning vakilining hisobvaragʻiga (hisobvaraqlariga) kirim qilingan pul mablagʻlari uning soʻroviga koʻra xizmat koʻrsatuvchi bank tomonidan naqd shaklda taqdim etiladi. 11. Eskrou hisobvaragʻiga taraflar oʻrtasida kelishilgan mablagʻlar kirim qilingandan soʻng, taraflar qonunchilikda belgilangan tartibda notariusga murojaat qiladi. 12. Notarius shartnomani tasdiqlashdan oldin Tizim orqali xaridorning yoki uning vakilining eskrou hisobvaragʻida mablagʻlar mavjudligi boʻyicha mazkur Nizomning 2-ilovasidagi maʼlumotlarni dastlabki tarzda tekshirib olish uchun eskrou hisobvaragʻi ochilgan bankka elektron soʻrov yuboradi. 13. Bank tomonidan notariusning elektron soʻroviga mazkur Nizomning 2-ilovasidagi maʼlumotlar real vaqt rejimida taqdim etiladi. Agar notarius tomonidan elektron soʻrov yuborilgunga qadar tegishli eskrou hisobvaragʻi yopilgan boʻlsa, bank tomonidan tegishli eskrou hisobvaragʻi yopilganligi haqida Tizimga elektron maʼlumot yuboriladi. 14. Bank tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlar notarius tomonidan koʻrib chiqiladi hamda ularga nisbatan taraflarda eʼtiroz mavjud boʻlmagan taqdirda shartnoma tasdiqlanadi. Bunda tegishli eskrou hisobvaragʻi yopilganligi yoki eskrou hisobvaragʻida shartnoma summasida nazarda tutilgan pul mablagʻlarining mavjud emasligi (yetarli emasligi) notarius tomonidan shartnomaning tasdiqlanishini rad etish uchun asos hisoblanadi, bundan mazkur Nizomning 8-bandi uchinchi xatboshisi mustasno. 15. Shartnoma tasdiqlangandan soʻng, notarius tomonidan Tizim orqali eskrou hisobvaragʻi ochilgan bankka shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha mazkur Nizomning 3-ilovasida koʻrsatilgan maʼlumotlar elektron shaklda yuboriladi. Shartnoma tasdiqlanmagan hamda bankka mazkur Nizomning 3-ilovasida koʻrsatilgan maʼlumotlar yuborilmagan boʻlsa, xaridor yoki uning vakilining soʻroviga asosan tegishli eskrou hisobvaragʻidagi pul mablagʻlari qaytarib beriladi. 16. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladilar. BosqichlarSubyektlarTadbirlarBajarish muddatlari1-bosqichXaridor yoki uning vakiliBankka yozma yoki elektron shakldagi ariza bilan murojaat qiladiOʻz xohishiga koʻra2-bosqichBank1. Eskrou hisobvaragʻi shartnomasi asosida eskrou hisobvaragʻini ochadi.Eskrou hisobvaragʻi shartnomasi tuzilgan kunda2. Taraflar oʻrtasida kelishilgan pul mablagʻlari kirim qilinadi.Tegishli pul mablagʻlari kirim qilingan vaqtda3-bosqichXaridor va sotuvchi yoki ularning vakiliOldi-sotdi shartnomasini rasmiylashtirish uchun notariusga murojaat qiladi.Tegishli hujjatlarni notariusga taqdim qiladi.Oʻz xohishiga koʻra4-bosqichNotariusTegishli bankka eskrou hisobvaragʻida mablagʻlar mavjudligi boʻyicha elektron soʻrov yuboradi.Shartnomani tasdiqlashdan oldinMazkur Nizomning 2-ilovasidagi maʼlumotlarni oladi.Real vaqt rejimidaOldi-sotdi shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha Tizim orqali bankka maʼlumot taqdim etadi.Real vaqt rejimida5-bosqichBankEskrou hisobvaragʻidagi mablagʻlarni sotuvchi yoki uning vakilining hisobvaragʻiga oʻtkazadi hamda uning soʻroviga koʻra hisobvaragʻiga kirim qilingan pul mablagʻlarini naqd shaklda taqdim etadi.Bankka shartnoma tasdiqlanganligi boʻyicha maʼlumot kelib tushgan bank ish kunida (maʼlumot ish kuni tugagandan keyin kelib tushsa, keyingi ish kunida) 1. Taraflarning familiyasi, ismi va otasining ismi. 2. Taraflarning shaxsini tasdiqlovchi hujjat raqami va seriyasi. 3. Taraflarning jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami (JSHSHIR), agar taraflar yoki ulardan biri yuridik shaxs boʻlsa, uning nomi va soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami (STIR). 4. Shartnoma obyektining maʼlumotlari. 5. Shartnoma summasi. 6. Eskrou hisobvaragʻi ochilgan bank kodi. 7. Eskrou hisobvaragʻi raqami. 8. Eskrou hisobvaragʻiga kirim qilingan pul mablagʻlari miqdori. 9. Oʻtkazib beriladigan kredit mablagʻlari miqdori (oldi-sotdi shartnomasi kredit mablagʻlari asosida moliyalashtirilganda). 10. Sotuvchiga yoki uning vakiliga oʻtkaziladigan pul mablagʻlari miqdori. 11. Sotuvchi yoki uning vakilining bank hisobvaragʻiga xizmat koʻrsatuvchi bank kodi. 12. Sotuvchi yoki uning vakilining bank hisobvaragʻi (hisobvaraqlari). 13. Sotuvchi yoki uning vakilining tranzit hisobvaragʻi (hisobvaraqlari) (bank kartasiga oʻtkazilganda). 14. Sotuvchi yoki uning vakilining bank kartasi raqami (bank kartasiga oʻtkazilganda). 1. Tizimda roʻyxatga olingan shartnomaning reyestr raqami. 2. Shartnomaning Tizimda roʻyxatga olingan sanasi (vaqti). 3. Shartnoma tuzilganligini yoki tuzilmaganligini tasdiqlovchi belgi. 4. Taraflarning familiyasi, ismi va otasining ismi. 5. Taraflarning shaxsini tasdiqlovchi hujjat raqami va seriyasi. 6. Taraflarning jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami (JSHSHIR), agar taraflar yoki ulardan biri yuridik shaxs boʻlsa, uning nomi va soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami (STIR). 7. Shartnoma obyektining maʼlumotlari. 8. Shartnoma summasi. 9. Sotuvchiga yoki uning vakiliga oʻtkaziladigan pul mablagʻlari miqdori. 10. Sotuvchi yoki uning vakilining bank hisobvaragʻiga xizmat koʻrsatuvchi bank kodi. 11. Sotuvchi yoki uning vakilining bank hisobvaragʻi (hisobvaraqlari). 12. Sotuvchi yoki uning vakilining tranzit hisobvaragʻi (hisobvaraqlari) (bank kartasiga oʻtkazilganda). 13. Sotuvchi yoki uning vakilining bank kartasi raqami (bank kartasiga oʻtkazilganda).