Oʻzbekiston Respublikasining “Raqobat toʻgʻrisida”gi Qonuni qabul qilinganligi munosabati bilan Vazirlar Mahkamasining “Davlat ishtirokidagi xoʻjalik yurituvchi subyektlarni, shuningdek, ularning affillangan shaxslarini va xoʻjalik faoliyatini amalga oshirish vakolatlari berilgan davlat muassasalarini tashkil etishda (qayta tashkil etishda) monopoliyaga qarshi organning dastlabki roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2021-yil 3-iyundagi 346-son qaroriga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida
(law, 2023-12-14)

Mamlakatimizda tovar yoki moliya bozorlarida raqobatning cheklanishiga, shuningdek, raqobat yoki tabiiy monopoliya sharoitlarida isteʼmolchilarning huquqlari va qonuniy manfaatlari kamsitilishiga olib keladigan yoki olib kelishi mumkin boʻlgan harakatlarni nazorat qilish hamda ularga chek qoʻyish bilan bogʻliq boʻlgan, raqobat sohasidagi munosabatlarni tartibga solish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasining “Raqobat toʻgʻrisida”gi Qonuni qabul qilindi. Davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarini, shuningdek, xoʻjalik faoliyatini amalga oshirish vakolati berilgan davlat muassasalarini tashkil etish (qayta tashkil etish) sohasini tartibga soluvchi qonunosti hujjatlarni muvofiqlashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasining “Raqobat toʻgʻrisida”gi Qonunida davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun oldindan rozilik olish tartibi belgilangani maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Vazirlar Mahkamasining “Davlat ishtirokidagi xoʻjalik yurituvchi subyektlarni, shuningdek, ularning affillangan shaxslarini va xoʻjalik faoliyatini amalga oshirish vakolatlari berilgan davlat muassasalarini tashkil etishda (qayta tashkil etishda) monopoliyaga qarshi organning dastlabki roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2021-yil 3-iyundagi 346-son qaroriga ilovaga muvofiq quyidagilarni nazarda tutuvchi oʻzgartirishlar kiritilsin: davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishda (qayta tashkil etishda) monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish; davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishni (qayta tashkil etishni), ularning faoliyat turini oʻzgartirishni, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olinishini rad etish; raqobatni taʼminlashga qaratilgan talablar. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda ushbu qarorning mohiyati va ahamiyati davlat ishtirokidagi korxonalar hamda xoʻjalik faoliyatini amalga oshirish vakolatlari berilgan davlat muassasalari oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin. 4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin. 1. Nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”. 2. 1 va 2-bandlar quyidagi tahrirda bayon etilsin: “1. Davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Belgilab qoʻyilsinki, quyidagi hollarda Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasining oldindan roziligi olinadi: davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishda; davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini qayta tashkil etishda (qoʻshib yuborish, qoʻshib olishda); respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan xoʻjalik yurituvchi subyektlarning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) olishda; davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarining faoliyat turi oʻzgarganda”. 3. 1-ilovaning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin: 1. Mazkur Nizom davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan boshqa xoʻjalik yurituvchi subyektlarning aksiyalarini (ulushlarini) olish uchun monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: davlat ishtirokidagi korxona — xoʻjalik faoliyatini amalga oshiradigan, ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) davlat ulushi miqdori 25 foizdan ortiq boʻlgan yuridik shaxs, shuningdek, davlat unitar korxonasi yoki tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirish huquqi berilgan davlat muassasasi; davlat ishtirokidagi korxonalarning affillangan shaxslari — ustav fondining (ustav kapitalining) 20 foizi va undan ortigʻi bevosita yoxud bilvosita davlat ishtirokidagi korxonalarga tegishli boʻlgan yuridik shaxslar. Bilvosita tegishlilik har bir keyingi affillangan shaxsga boshqa yuridik shaxsning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) 20 foiz va undan ortiq aksiya (ulushlari) tegishli ekanligini anglatadi; tovar bozorlarining tahlili — tashkil etilayotgan va (yoki) faoliyat yuritayotgan davlat ishtirokidagi korxonalarning tegishli tovar, moliya va raqamli bozorga ehtimoliy taʼsirini belgilashni nazarda tutuvchi choralar majmuasi; ariza beruvchi — respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, shu jumladan, ayrim faoliyat turlarini litsenziyalaydigan, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni beradigan, maxsus elektron tizim orqali xabarnomalarni qabul qiluvchi, roʻyxatdan oʻtkazish yoki akkreditatsiya qilish vakolatlari berilgan davlat unitar korxonalari yoki muassasalari, shuningdek, davlat maqsadli jamgʻarmalari (keyingi oʻrinlarda — respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar), davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari; monopoliyaga qarshi organ — Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi; oldindan rozilik — monopoliyaga qarshi organ tomonidan davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishga (qayta tashkil etishga), ularning faoliyat turini oʻzgartirishga, shuningdek, ular tomonidan boshqa xoʻjalik yurituvchi subyektlarning aksiyalari (ulushlari)ni olishga tovar bozorlarining tahlili natijalariga koʻra raqobat muhitiga taʼsiridan kelib chiqib, ushbu Nizom talablari asosida beriladigan rozilik. 3. Ushbu Nizom talablari Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmon va qarorlarida nazarda tutilgan hollarda davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishga (qayta tashkil etishga), ularning faoliyat turini oʻzgartirishga, shuningdek, ular tomonidan boshqa xoʻjalik yurituvchi subyektlarning aksiyalarini (ulushlarini) olishga nisbatan tatbiq etilmaydi. Faoliyati boshqaruv vazifalarini, ijtimoiy-madaniy vazifalarni yoki boshqa notijorat tusdagi vazifalarni amalga oshirishga qaratilgan va raqobat muhitiga bevosita taʼsir koʻrsatmaydigan davlat muassasalariga tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirish huquqi berilgan davlat muassasasi sifatida qaralmaydi. 4. Quyidagi hollarda monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligi olinadi: davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishda; davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini qayta tashkil etishda (qoʻshib yuborish, qoʻshib olishda); respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar tomonidan xoʻjalik yurituvchi subyektlarning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) olishda; davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarining faoliyat turi oʻzgarganda. 5. Monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligi ushbu Nizomga 1-ilovadagi sxemaga muvofiq olinadi. Ushbu Nizomning 4-bandida koʻrsatilgan hollarda tegishlicha respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar yoki ularning affillangan shaxslari monopoliyaga qarshi organga oldindan rozilik olish uchun ariza bilan murojaat qiladi. Oldindan rozilik berish toʻgʻrisidagi ariza: a) monopoliyaga qarshi organ tomonidan: oʻz faoliyatini respublikaning bir nechta yoki barcha hududlarida amalga oshiradigan davlat ishtirokidagi korxona yoki uning affillangan shaxsini tashkil etish (qayta tashkil etish), uning faoliyat turini oʻzgartirish, xoʻjalik yurituvchi subyektlarning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar tomonidan olish holatlarida; davlat ishtirokidagi korxona va uning affillangan shaxsini tashkil etishda (qayta tashkil etishda), uning faoliyat turini oʻzgartirishda, xoʻjalik yurituvchi subyektning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) olishda, agar uning muassislari boʻlgan davlat ishtirokidagi korxonalar yoki ularning affillangan shaxslari tovar yoki moliya bozorida ustun mavqeni egallab turgan boʻlsa; davlat ishtirokidagi korxona va uning affillangan shaxsini tashkil etishda (qayta tashkil etishda), uning faoliyat turini oʻzgartirishda, xoʻjalik yurituvchi subyektning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) olishda, agar uning muassislari respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar boʻlsa; b) respublikaning tegishli hududi doirasida oʻz faoliyatini amalga oshiradigan davlat ishtirokidagi korxona yoki uning affillangan shaxsini tashkil etishda (qayta tashkil etishda), uning faoliyat turini oʻzgartirishda, xoʻjalik yurituvchi subyektning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalarni (ulushlarni) olishda uning muassisi mahalliy davlat hokimiyati organi yoki davlat ishtirokidagi korxona yoki uning affillangan shaxsi boʻlsa — monopoliyaga qarshi organning hududiy organlari tomonidan koʻrib chiqiladi. 6. Ariza beruvchi monopoliyaga qarshi organga arizani ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda asoslangan hujjatlar bilan birga taqdim etadi. 7. Monopoliyaga qarshi organ ariza taqdim etilgan kundan eʼtiboran quyidagi tadbirlarni amalga oshiradi: a) davlat ishtirokidagi korxona va uning affillangan shaxslarining faoliyat turi besh va undan ortiq xususiy tadbirkorlik subyekti tovar yoki moliya bozorida faoliyat yuritib kelayotgan, raqobat rivojlangan sohalarda tashkil etilishi (qayta tashkil etilishi) rejalashtirilayotganini besh kun ichida aniqlaydi; b) tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan) davlat ishtirokidagi korxonaning tegishli faoliyat turi (litsenziyalash, roʻyxatga olish, akkreditatsiyalash, ruxsatnoma berish) boʻyicha respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan tashkil etilayotganini hamda tovar bozorida toʻsiqlar (tegishli bozordagi faoliyatni tartibga soluvchi nizomlar va hujjatlar) mavjudligini besh kun ichida aniqlaydi; v) tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan) davlat ishtirokidagi korxonaning affillangan shaxslarining muassisi yagona yetkazib beruvchi yoki bunday huquq berilgan yoxud ustun (monopol) mavqega ega davlat ishtirokidagi korxona ekanligi va faoliyati muassisi tovarlaridan (resurslaridan) yoki tarmoq infratuzilmasidan foydalanish bilan bogʻliq ekanligini hamda xususiy tadbirkorlik subyektlari bilan raqobatlashadigan faoliyat bilan shugʻullanishini besh kun ichida aniqlaydi; g) qoʻshimcha faoliyat bilan shugʻullanishi rejalashtirilayotgan davlat ishtirokidagi korxonalarning faoliyat sohasida raqobat rivojlanganligi va ularning faoliyati asosiy faoliyatiga bogʻliq boʻlmaganini besh kun ichida aniqlaydi; d) davlat ishtirokidagi korxonalar tomonidan aksiyalar (ulushlar) olinadigan xoʻjalik yurituvchi subyektlarning faoliyat sohasida raqobat rivojlanganligini besh kun ichida aniqlaydi; e) tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan), faoliyat turi oʻzgartiriladigan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinadigan davlat ishtirokidagi korxonalar hamda ularning affillangan shaxslari faoliyat yuritadigan tovar yoki moliya bozori va uning chegaralarini besh kun ichida aniqlaydi; j) tegishli tovar yoki moliya bozorida raqobat rivojlanganini aniqlash maqsadida oʻn besh kun ichida quyidagi davlat organlariga soʻrovnomalar yuboradi: Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga roʻyxatdan oʻtgan bir turdagi ishlab chiqarish faoliyati bilan shugʻullanuvchi xoʻjalik yurituvchi subyektlar soni toʻgʻrisida; Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligiga davlat ishtirokidagi korxonani faoliyat yuritishi rejalashtirilayotgan tovar yoki moliya bozorida faoliyat koʻrsatayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar soni, ular tomonidan ishlab chiqarilgan mahsulotlar (xizmatlar) hajmlari boʻyicha; Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasiga davlat ishtirokidagi korxona faoliyat yuritishi rejalashtirilayotgan tovar bozorida tovarlarning eksporti va importi bilan shugʻullanuvchi xoʻjalik yurituvchi subyektlarning roʻyxati va hajmlari boʻyicha; Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligiga davlat-xususiy sheriklik asosida loyihani amalga oshirish boʻyicha. Maʼlumotlar davlat organlarining elektron maʼlumotlar bazalaridan integratsiyalashgan holda ham olinishi mumkin. 8. Monopoliyaga qarshi organ davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish masalasi yuzasidan ariza kelib tushgan kundan eʼtiboran ikki oy muddatda qaror qabul qiladi va ariza beruvchiga yuboradi. Agar davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati qarori bilan tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olayotgan boʻlsa, unda monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish toʻgʻrisidagi ariza tegishli qaror loyihasini kelishish (imzolash) uchun kiritilishidan oldin monopoliyaga qarshi organga taqdim etishi zarur. 9. Agar monopoliyaga qarshi organ tomonidan tovar yoki moliya bozorida xususiy tadbirkorlik subyektlari mavjud emasligining obyektiv sabablari aniqlanmagan taqdirda, davlat ishtirokidagi korxonalarga va ularning affillangan shaxslariga uch yil muddatga qolish sharti bilan ruxsat beriladi. Ushbu muddat tugagandan soʻng monopoliyaga qarshi organ mazkur xoʻjalik subyektini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda xususiy sektorga realizatsiya qilish masalasini koʻpi chiqadi. 10. Monopoliyaga qarshi organ davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishni (qayta tashkil etishni), ularning faoliyat turini oʻzgartirishni, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olishni quyidagi hollarda rad etadi, agar: a) ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) davlat ulushi miqdori ellik foizdan ortiq boʻlgan xoʻjalik jamiyati yoxud ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) davlat ulushi miqdori xoʻjalik jamiyatining boshqa har bir aksiyadori (ishtirokchisi) ulushiga nisbatan koʻp boʻlgan xoʻjalik jamiyatini, shuningdek, davlat unitar korxonasini tashkil etishda: tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt tomonidan asosiy faoliyat tabiiy monopoliyalar sohasida amalga oshirilishi rejalashtirilmayotgan boʻlsa; tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt tomonidan aholi uchun zarur boʻlgan, xususiy sektor uchun norentabel boʻlgan tayanch xizmatlarni koʻrsatishi rejalashtirilmayotgan boʻlsa; tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt tomonidan faoliyatni strategik manfaat, shuningdek, aholi xavfsizligini taʼminlash sohalarida amalga oshirish rejalashtirilmayotgan boʻlsa; tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning faoliyati milliy iqtisodiyot uchun muhim ahamiyatga ega boʻlgan va “Davlat mulkini boshqarish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq xususiylashtirilmaydigan davlat mulkining mavjud boʻlishi bilan bogʻliq boʻlmasa; mazkur bandning “b” kichik bandi ikkinchi — toʻrtinchi xatboshilarida nazarda tutilgan hollarda; b) ushbu bandning “a” kichik bandida nazarda tutilgan toifaga kirmaydigan davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishda (qayta tashkil etishda), ularning faoliyat turini oʻzgartirishda, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olishda: besh va undan ortiq xususiy tadbirkorlik subyekti tovar yoki moliya bozorida faoliyat yuritib kelayotgan, raqobat rivojlangan sohalarda davlat ishtirokidagi korxona va uning affillangan shaxslari tashkil etilayotgan boʻlsa; ushbu xoʻjalik yurituvchi subyekt tegishli faoliyat turi (litsenziyalash, roʻyxatga olish, akkreditatsiyalash, ruxsatnoma berish) boʻyicha respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, shu jumladan, faoliyatning ayrim turlarini litsenziyalaydigan, ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni beradigan, maxsus elektron tizim orqali xabarnomalarni qabul qiluvchi, roʻyxatdan oʻtkazish yoki akkreditatsiya qilish vakolatlari berilgan davlat unitar korxonalari yoki muassasalari, shuningdek, davlat maqsadli jamgʻarmalari tomonidan tashkil etilayotgan va ushbu faoliyat turi bilan shugʻullanishni rejalashtirayotgan boʻlsa; muassisi yagona yetkazib beruvchi boʻlgan yoki bunday huquq berilgan yoxud ustun (monopol) mavqega ega davlat ishtirokidagi korxona boʻlgan va faoliyati muassisi tovarlaridan (resurslaridan) yoki tarmoq infratuzilmasidan foydalanish bilan bogʻliq boʻlgan hamda xususiy tadbirkorlik subyektlari bilan raqobatlashadigan faoliyat bilan shugʻullanadigan affillangan shaxslarni tashkil etish rejalashtirayotgan boʻlsa, ushbu affillangan shaxslarni raqobatchilari bilan teng shartlar asosida faoliyat yuritish sharoiti taʼminlangan holda boʻlib yuborish natijasida tashkil etish bundan mustasno; davlat ishtirokidagi korxonalarning raqobat rivojlangan sohalarda oʻz asosiy faoliyatiga bogʻliq boʻlmagan qoʻshimcha faoliyat bilan shugʻullanishi rejalashtirilayotgan boʻlsa; davlat ishtirokidagi korxonalar tomonidan raqobat rivojlangan sohalarda xoʻjalik yurituvchi subyektlarning ustav fondida (ustav kapitalida) ishtirok etishi yoki undagi ulushni olishi rejalashtirilayotgan boʻlsa. Ushbu bandning “b” kichik bandi beshinchi va oltinchi xatboshilarida koʻrsatilgan talablar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari va qarorlarida hamda Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlarida nazarda tutilgan hollarga nisbatan tatbiq etilmaydi. 11. Monopoliyaga qarshi organ davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish boʻyicha harakatlar mazkur Nizomning 10-bandi “b” kichik bandi talablariga muvofiq rad etish holatlarini keltirib chiqarganda ham tovar yoki moliya bozorida raqobat muhitiga salbiy taʼsir koʻrsatmasligini isbotlovchi dalillar va (yoki) hujjatlar taqdim etilgan taqdirda, ushbu arizani qanoatlantirishi mumkin. Monopoliyaga qarshi organ davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun oldindan rozilik berish toʻgʻrisida qarorlar qabul qilish chogʻida raqobatni taʼminlashga qaratilgan talablarni belgilashi mumkin. 12. Oldindan rozilik olish boʻyicha arizani koʻrib chiqish quyidagi hollarda tugatiladi: ariza beruvchi tomonidan arizani qaytarib olish toʻgʻrisida xabarnoma kelib tushsa; ariza beruvchi tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlar toʻliq boʻlmasa, agar ushbu maʼlumotlarning mavjud emasligi arizani koʻrib chiqishga toʻsqinlik qilsa; ariza beruvchi tomonidan arizani obyektiv koʻrib chiqishga taʼsir qiladigan ishonchsiz maʼlumotlar taqdim etilsa. 13. Arizaning koʻrib chiqilishi tugatilgan taqdirda, monopoliyaga qarshi organ bu toʻgʻrisida qaror qabul qilgan kundan eʼtiboran uch kun muddatda ariza beruvchiga xabarnoma yuboradi. Arizani koʻrib chiqish tugatilgandan soʻng ariza beruvchi oldindan rozilik olish boʻyicha yangi ariza bilan monopoliyaga qarshi organga murojaat qilishga haqli. 14. Oldindan rozilik olish toʻgʻrisidagi ariza monopoliyaga qarshi organ rahbarining buyrugʻi bilan tashkil etilgan maxsus komissiya tomonidan koʻrib chiqiladi. Maxsus komissiya yigʻilishiga zaruratga koʻra rozilik olish uchun monopoliyaga qarshi organga murojaat qilgan ariza beruvchining vakili, moliya tashkilotlari faoliyatini nazorat qilish va tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organlari vakillari va boshqa manfaatdor shaxslar jalb etilishi mumkin. 15. Monopoliyaga qarshi organning oldindan rozilik berish toʻgʻrisidagi qarori, agar qaror bir yil ichida ijro etilmasa, oʻz kuchini yoʻqotadi. 16. Roʻyxatdan oʻtkazuvchi organlar davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini, shuningdek, taʼsis hujjatlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlarni hamda ular tomonidan aksiyalar olinishini roʻyxatdan oʻtkazish (qayta roʻyxatdan oʻtkazish) chogʻida monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligi mavjudligini qonunchilikda belgilangan tartibda tekshirishi hamda quyidagi hollarda rad etishi shart, Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarida, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti qarorlarida nazarda tutilgan hollarda tashkil etilgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar bundan mustasno: monopoliyaga qarshi organning oldindan rozilik berish toʻgʻrisidagi qarori ariza beruvchi tomonidan taqdim etilmagan taqdirda; monopoliyaga qarshi organning davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishni (qayta tashkil etishni), ularning faoliyat turini oʻzgartirishni, shuningdek, aksiyalar (ulushlar) olishni rad etish toʻgʻrisidagi qarori mavjud boʻlgan taqdirda. 17. Monopoliyaga qarshi organ affillangan shaxslarni aniqlashda Oʻzbekiston Respublikasi Davlat aktivlarini boshqarish agentligi va Adliya vazirligining elektron axborot tizimi orqali maʼlumotlar bilan almashadi. 18. Ushbu Nizom talablariga zid ravishda monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligisiz davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini roʻyxatga olish (qayta roʻyxatga olish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish holati aniqlangan taqdirda, ularni tashkil etishni (qayta tashkil etishni), ularning faoliyat turini oʻzgartirishni, shuningdek ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish tashabbuskoriga nisbatan raqobat toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining buzilishi boʻyicha belgilangan tartibda choralar koʻriladi. 19. Monopoliyaga qarshi organ ishni mazmunan koʻrib chiqish natijalari boʻyicha quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi: davlat ishtirokidagi korxonani tugatish yoki faoliyat turini oʻzining oldingi faoliyat turiga oʻzgartirish toʻgʻrisida koʻrsatma berish; aksiyalarni (ulushlarni) olishga doir bitimni, davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini roʻyxatdan oʻtkazishni haqiqiy emas deb eʼtirof etish, qonunga zid ravishda tashkil etilgan davlat ishtirokidagi korxonani tugatish yoki faoliyat turini oʻzining oldingi faoliyat turiga oʻzgartirish boʻyicha sudga daʼvo arizasi (ariza) kiritish; aksiyalarni (ulushlarni) olishga doir bitimni, davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini roʻyxatdan oʻtkazish boʻyicha qabul qilingan qarorni oʻz kuchida qoldirish toʻgʻrisida. 20. Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi, Davlat aktivlarini boshqarish agentligi, Adliya vazirligi va ularning hududiy organlari hamda Davlat xizmatlari markazlari ushbu Nizom talablari bajarilishini doimiy nazorat qilib boradi. 21. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradilar. Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Bajarish muddati 1-bosqich Ariza beruvchi Monopoliyaga qarshi organga ariza taqdim etadi. Oʻz ixtiyoriga koʻra 2-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Davlat ishtirokidagi korxona va uning affillangan shaxslarining faoliyat turi besh va undan ortiq xususiy tadbirkorlik subyekti tovar yoki moliya bozorida faoliyat yuritib kelayotgan, raqobat rivojlangan sohalarda tashkil etilishi (qayta tashkil etilishi) rejalashtirilayotganini aniqlaydi. Besh kun ichida 3-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan) davlat ishtirokidagi korxonaning tegishli faoliyat turi (litsenziyalash, roʻyxatga olish, akkreditatsiyalash, ruxsatnoma berish) boʻyicha respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan tashkil etilayotganini hamda tovar bozorida toʻsiqlar (tegishli bozordagi faoliyatni tartibga soluvchi nizomlar) hujjatlar mavjudligini besh kun ichida aniqlaydi. Besh kun ichida 4-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan) davlat ishtirokidagi korxonaning affillangan shaxslarining muassisi yagona yetkazib beruvchi yoki bunday huquq berilgan yoxud ustun (monopol) mavqega ega davlat ishtirokidagi korxona ekanligi va faoliyati muassisi tovarlaridan (resurslaridan) yoki tarmoq infratuzilmasidan foydalanish bilan bogʻliq ekanligini hamda xususiy tadbirkorlik subyektlari bilan raqobatlashadigan faoliyat bilan shugʻullanishini aniqlaydi. Besh kun ichida 5-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Qoʻshimcha faoliyat bilan shugʻullanishi rejalashtirilayotgan davlat ishtirokidagi korxonaning faoliyat sohasida raqobat rivojlangani va uning faoliyati asosiy faoliyatiga bogʻliq boʻlmaganini aniqlaydi. Besh kun ichida 6-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Davlat ishtirokidagi korxonalar tomonidan aksiyalar (ulushlar) olinadigan xoʻjalik yurituvchi subyektlarning faoliyat sohasida raqobat rivojlanganini aniqlaydi. Besh kun ichida 7-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Tashkil etiladigan (qayta tashkil etiladigan), faoliyat turi oʻzgartiriladigan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinadigan davlat ishtirokidagi korxona, uning affillangan shaxslari faoliyat yuritadigan tovar yoki moliya bozori va uning chegaralarini besh kun ichida aniqlaydi. Besh kun ichida 8-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Quyidagi yoʻnalishlar boʻyicha soʻrovnomalarni yuboradi: Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga roʻyxatdan oʻtgan bir turdagi ishlab chiqarish faoliyati bilan shugʻullanuvchi xoʻjalik yurituvchi subyektlar soni toʻgʻrisida; Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligiga davlat ishtirokidagi korxonaning faoliyat yuritishi rejalashtirilayotgan tovar yoki moliya bozorida faoliyat koʻrsatayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar soni, ular tomonidan ishlab chiqarilgan mahsulotlar (xizmatlar) hajmlari boʻyicha; Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasiga davlat ishtirokidagi korxonaning faoliyat yuritishi rejalashtirilayotgan tovar bozorida tovarlarning eksporti va importi bilan shugʻullanuvchi xoʻjalik yurituvchi subyektlarning roʻyxati va hajmlari boʻyicha; Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligiga davlat-xususiy sheriklik asosida loyihani amalga oshirish boʻyicha. Oʻn besh kun ichida 9-bosqich Monopoliyaga qarshi organ Arizani oʻrganish jarayonida toʻplangan maʼlumotlar asosida xulosa tayyorlaydi va ushbu xulosa maxsus komissiya tomonidan koʻrib chiqilib, davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etishga (qayta tashkil etishga), ularning faoliyat turini oʻzgartirishga, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olishga monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini berish yoki rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi va ariza beruvchiga yuboradi. Oʻn kun ichida 20__ y. “__” _________dagi ____-son Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasiga ___________________________ ________________________ dan (ariza beruvchining toʻliq nomi) ARIZA _____________________________________________________________ tashkil etishga (qayta tashkil etish), faoliyat turini oʻzgartirish, aksiyalar (ulushlar) olishga oldindan rozilik (xoʻjalik yurituvchi subyektning toʻliq nomi) berishingizni soʻrayman. Asosiy faoliyat turi (turlari) _____________________________________________ __________________________________________________________________________________ hisoblanadi. (asosiy faoliyat turi (turlari) nomi va IFUT) Ushbu arizaga quyidagi jadvalga muvofiq maʼlumotlar ilova qilinadi. Ilovada keltirilgan hujjatlar va maʼlumotlar toʻliqligi hamda ishonchliligini tasdiqlayman. Ariza beruvchi rahbarining imzosi Ariza beruvchi F.I.O., manzili, telefon raqami hamda vakolatlarini tasdiqlovchi hujjat koʻrsatiladi. 1. Xoʻjalik yurituvchi subyektni tashkil etish (qayta tashkil etish), faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish maqsadi Xoʻjalik yurituvchi subyektning tashkil etilishi (qayta tashkil etilishi), uning faoliyat turi oʻzgartirilishi, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalarni (ulushlarni) olish asoslari sanab oʻtiladi. Ishlab chiqarilishi rejalashtirilgan tovarlar (ishlar, xizmatlar) xususiy sektor yoki davlat sektorlari tomonidan sotilmayotgan sabablari koʻrsatiladi. 2. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning tashkiliy-huquqiy shakli va toifasi (kichik, oʻrta yoki yirik tadbirkorlik subyekti) Tashkiliy-huquqiy shakli koʻrsatiladi. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning (uning toifasini aniqlash maqsadida) oʻrtacha yillik ishchi kuchi va oʻrtacha yillik daromadi koʻrsatiladi. 3. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning faoliyat turi Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning barcha faoliyat turi sanaladi (statistika kodlari bilan birga). 4. Tashkil etilayotgan, (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning taʼsischilari (ishtirokchilari) toʻgʻrisida maʼlumot 1) Jismoniy shaxslarning F.I.O. yoki yuridik shaxsning toʻliq nomi (STIRi koʻrsatilgan holda). 2) Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalar (ulushlar) soni va ularning nominal qiymati. 3) Tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) ovoz beruvchi umumiy aksiyalar (ulushlar)ning ulushdor (aksiyador)larining foizdagi aksiyalari (ulushlari). 4) Tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning huquq va vakolatlari. 5. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt bilan birga bitta shaxslar guruhiga kiruvchi shaxslar toʻgʻrisida maʼlumot Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning har bir taʼsischilarini (ishtirokchilarini) bevosita yoki bilvosita nazorat qiluvchi shaxslarning nomi, manzili va faoliyat turi koʻrsatilgan maʼlumotlar. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning har bir taʼsischilarini (ishtirokchilarini) bevosita yoki bilvosita nazorat qiluvchi shaxslarning boshqa yuridik shaxslardagi, jumladan, xorijiy yuridik shaxslardagi ishtiroki toʻgʻrisidagi maʼlumot, ularning nomi, manzili va faoliyat turi. 6. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt ishlab chiqaradigan tovar (ish, xizmat)ning salohiyatli isteʼmolchilari roʻyxati Barcha salohiyatli isteʼmolchilar sanab koʻrsatiladi. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning har bir faoliyat turi boʻyicha umumiy bozor hajmidagi ulushi 25 foizdan oshgan xizmati isteʼmolchilari toʻgʻrisidagi maʼlumot alohida taqdim etiladi. 7. Xoʻjalik yurituvchi subyektni Oʻzbekiston Respublikasining amaldagi qonunchilik hujjatlari doirasida davlat-xususiy sheriklik asosida tashkil etish imkoniyatlarini koʻrib chiqish Davlat-xususiy sheriklik mexanizmini amalga oshirish orqali xoʻjalik yurituvchi subyektni tashkil etish imkoniyatlarini oʻrganish toʻgʻrisidagi maʼlumotlar (eʼlonlar, soʻrov natijalari, jamoatchilik muhokamasi, Iqtisodiyot va moliya vazirligining xulosasi va boshqalar). 8. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt faoliyat yuritishi rejalashtirilgan ayni bozordagi yoki oʻrnini bosuvchi bozordagi subyektlar toʻgʻrisida maʼlumot Ushbu bozor geografiyasi chegaralari doirasida ayni yoki tovar oʻrnini bosuvchi tovar yoki moliya bozorida faoliyat koʻrsatayotgan raqobatchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar taqdim etiladi. 9. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt realizatsiya qilishni rejalashtirayotgan tovarlarning (ishlar, xizmatlarning) realizatsiya qilingan umumiy hajmi Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar, davlat ishtirokidagi korxonalar va ularning affillangan shaxslari tomonidan aksiyalari (ulushlari) olayotgan xoʻjalik yurituvchi subyekt tomonidan oʻz mahsulotining (tovar, ish, xizmat) realizatsiya qilinish hajmi, tovar, ish, xizmatlarining realizatsiyasi, eksporti va importi hajmlari boʻyicha maʼlumotlar taqdim etiladi. Realizatsiya hajmlari natural va qiymat shaklida oxirgi kalendar yil uchun statistika va bojxona kodlari koʻrsatilgan holda taqdim etiladi. 10. Tashkil etilayotgan (qayta tashkil etilayotgan), faoliyat turi oʻzgartirilayotgan, shuningdek, aksiyalari (ulushlari) olinayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning rejalashtirilayotgan tovarlar eksporti va importining umumiy hajmi 11. Arizani koʻrib chiqish uchun zarur boʻlgan qoʻshimcha materiallar Tashkil etilayotgan xoʻjalik yurituvchi subyektning ustavi nusxasi. Agar xoʻjalik yurituvchi subyekt qayta tashkil etish yoʻli bilan tashkil etilayotgan boʻlsa, uning amaldagi ustavi nusxasi va biznes rejasi. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbining rasmi OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQOBATNI RIVOJLANTIRISH VA ISTEʼMOLCHILAR HUQUQLARINI HIMOYA QILISH QOʻMITASI QAROR _______________________________________ (harakatning nomi)ga monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini berish toʻgʻrisida 20__ y. “___” _________ dagi ____-son ______________________________________ (koʻrib chiqish sanasi) (koʻrib chiqish joyi) Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasining maxsus komissiyasi _____________________________________________________________________________________________ (komissiyaning nomi) ____________________________________________________________________________________, tarkibida (komissiya raisi va aʼzolarining F.I.O., lavozimi koʻrsatilgan holda) ________________________________________________________da taqdim etilgan hujjatlarni koʻrib chiqib __________________________(ariza kelib tushgan sana) Monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish boʻyicha ____________________________________ ______________________________________________________________________________________________ (koʻrsatilgan harakatlarni amalga oshiruvchi yuridik shaxsning va harakatning nomi) Davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga muvofiq ANIQLADI: _______________________________________________________________________________________________ (hujjatlarni koʻrib chiqishda aniqlangan ish holatlari yoziladi) Yuqoridagilarga koʻra hamda Davlat ishtirokidagi korxonalarni va ularning affillangan shaxslarini tashkil etish (qayta tashkil etish), ularning faoliyat turini oʻzgartirish, shuningdek, ular tomonidan aksiyalar (ulushlar) olish uchun monopoliyaga qarshi organning oldindan roziligini olish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga asoslanib, Komissiya QAROR QILDI: ______________________________________________________________________________ rozilik berilsin. (harakatning nomi) Maxsus komissiya raisi __________________________________________________________________________ _________________________________________________(imzo)__________ _________(F.I.O.) Komissiya aʼzolari: _____________________________________________________________________________ _________________________________________________(imzo)__________ _________(F.I.O.) ”.