IXTISOSLASHTIRILGAN OʻQUV-TARBIYA MUASSASALARIGA JOYLASHTIRILAYOTGAN VOYAGA YETMAGANLARNING TIBBIY KOʻRIGINI OʻTKAZISH TARTIBI TOʻGʻRISIDAGI YOʻRIQNOMANI TASDIQLASH HAQIDA
(order, 2021-07-28)

Oʻzbekiston Respublikasining “Voyaga yetmaganlar oʻrtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi toʻgʻrisida”gi Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 39-son, 341-modda) muvofiq buyuraman: 1. Ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarning tibbiy koʻrigini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab oʻn kun oʻtgandan keyin kuchga kiradi. Mazkur Yoʻriqnoma Oʻzbekiston Respublikasining “Voyaga yetmaganlar oʻrtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi toʻgʻrisida”gi Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 39-son, 341-modda) va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 26-noyabrdagi 268-son “Ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi qaroriga (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 48-son, 445-modda) muvofiq ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarning tibbiy koʻrikdan oʻtkazish tartibini belgilaydi. 1. Oʻzbekiston Respublikasi “Voyaga yetmaganlar oʻrtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi toʻgʻrisida”gi Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 39-son, 341-modda) 14-moddasiga asosan ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga ixtisoslashtirilgan maktablar va ixtisoslashtirilgan kasb-hunar kollejlari kiradi. 2. Voyaga yetmaganlar ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishidan oldin tibbiy koʻrikdan oʻtkazilishi lozim. 3. Tibbiy koʻrikdan oʻtkazish voyaga yetmaganlar hisobda turgan davolash-profilaktika muassasasida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 26-noyabrdagi 268-son “Ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi qarorida (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 48-son, 445-modda) nazarda tutilgan vakolatli organlarning soʻrovnomasiga asosan amalga oshiriladi. 4. Voyaga yetmaganlarni ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishi mazkur Yoʻriqnomaning ilovasida keltirilgan Voyaga yetmaganlarni ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalarida saqlash, tarbiyalash va ularga taʼlim berishga toʻsqinlik qiladigan kasalliklar roʻyxati asosida tibbiy koʻrik natijasi boʻyicha aniqlanadi. Ushbu roʻyxatda keltirilgan kasalliklar aniqlangan taqdirda voyaga yetmaganlar ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilishi mumkin emas. 5. Tibbiy koʻrikning sifatli oʻtkazilishiga davolash-profilaktika muassasasining rahbari masʼuldir. 6. Ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasalariga joylashtirilayotgan voyaga yetmaganlarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazish jarayonida umumiy amaliyot shifokori, otorinolaringolog, oftalmolog, nevropatolog, xirurg, ginekolog koʻrigi va flyuorografiya tekshiruvi, shuningdek tegishli klinik tahlillari oʻtkaziladi. Tibbiy koʻrikni oʻtkazayotgan davolash-profilaktika muassasasi ushbu tibbiy koʻrik va klinik tahlillardan tashqari voyaga yetmagan shaxs toʻgʻrisida hududiy psixonevrologiya, silga qarshi kurash, teri-tanosil va narkologiya dispanserlaridan hamda OITSga qarshi kurash markazlaridan maʼlumotlar oladi. 7. Tibbiy koʻrikdan oʻtish muddati tibbiy koʻrik oʻtkazishni soʻrab murojaat qilingan kundan boshlab ikki haftadan oshmasligi kerak. 8. Tibbiy koʻrik natijasi boʻyicha voyaga yetmagan shaxsni ixtisoslashtirilgan oʻquv-tarbiya muassasasiga joylashtirish mumkinligi toʻgʻrisida tibbiy koʻrikni oʻtkazgan davolash-profilaktika muassasasining tibbiy maslahat komissiyasi tomonidan profilaktik emlashlari (063u shakli) koʻrsatilgan holda tibbiy xulosa (086u shakli) beriladi. Tibbiy xulosa tibbiy maslahat komissiyasi raisi va komissiya aʼzolari tomonidan imzolanadi hamda davolash-profilaktika muassasasining muhri bilan tasdiqlanadi. 9. Tibbiy koʻrik davomida voyaga yetmagan shaxsda oʻtkir kasalliklar aniqlangan taqdirda, kasallik tuzalgandan soʻng qayta tibbiy koʻrikdan oʻtkaziladi va belgilangan tartibda tibbiy maslahat komissiyasining xulosasi beriladi. 10. Tashxisga aniqlik kiritish maqsadida voyaga yetmagan shaxs qoʻshimcha tekshiruvdan oʻtish uchun belgilangan tartibda ixtisoslashtirilgan tibbiy muassasalarga yuborilishi mumkin. 11. Tibbiy xulosa bilan bogʻliq boʻlgan barcha hujjatlar toʻliq rasmiylashtirilgandan soʻng, davolash profilaktika muassasasi tibbiy koʻrik oʻtkazilganligi toʻgʻrisidagi tibbiy xulosani va voyaga yetmagan shaxsning tibbiy kartasini (112/h, 025/h), shuningdek, mazkur Yoʻriqnomaning 6-bandi ikkinchi xatboshisida koʻrsatilgan tibbiy maʼlumotnomalarni soʻrovnoma yuborgan vakolatli organga topshiradi. 12. Mazkur Yoʻriqnoma talablarining buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladilar. 1. Biriktiruvchi toʻqimaning sistem shikastlanishi (sistem qizil yuguruk, dermatopoliomiozit, revmatizmning faol darajasi uzluksiz kechishi bilan, tugunchali periarteritning ogʻir turlari. 2. Yurak va qon aylanish tizimini tugʻma anomaliyalari (rivojlanish nuqsonlari: tugʻma yurak va yirik qon tomirlari nuqsonlari, Tetrada Fallo) turgʻun yurak va qon aylanishi yetishmovchiligining II va III darajasi. 3. Tugʻma va orttirilgan xarakterdagi bronx-oʻpka kasalliklarining II va III darajali turgʻun nafas yetishmovchiligi. 4. Astmaning gormonga bogʻliq turi. 5. Lokal formasi bilan dispanser hisobida turadigan sil kasalliklari: oʻpkaning oʻchoqli sili, yalligʻlanish va yemirilish davri BK+, oʻpkaning infiltrativ sili yemirilish va tarqalish davri BK+, kavernali va fibrozli-kavernali shakli turgʻun nafas yetishmovchiligi II-III darajasi bilan kechishi, sirrotik oʻpka sili. Oʻpkadan tashqari organlar sili surunkali kechishi (suyak va boʻgʻimlar sili, siydik-tanosil organlari sili, sil meningoensefalitlari asoratlari bilan va boshqalar). 6. Surunkali gepatitni (V, S va Delta-agentli turlari) jigar sirrozining dekompensatsiya darajasiga oʻtishi bilan kechishi. 7. Irsiy modda almashuvi kasalliklari (fenilketonuriya, galaktozemiya, seliakiya, mukovissidoz ogʻir turlari). 8. Surunkali buyrak yetishmovchiligining III darajasi bilan kechayotgan buyrak kasalliklari. 9. Turli aʼzolarning xavfli oʻsmalari. 10. Tugʻma va orttirilgan aplastik anemiyalarni ogʻir darajasi. 11. Ogʻir gemorragik kriz bilan kechuvchi doimo qaytalanib turuvchi surunkali trombotsitopatiyalar, irsiy va orttirilgan shakllari, yilida uch marotabadan ortiq gemorragik krizlar. 12. Gemolitik anemiya irsiy, orttirilgan shakllari yilida ikki marotabadan ortiq gemolitik krizlar. 13. Gemofiliya ogʻir turlari. 14. Qandli diabetning ogʻir shakli, qon-tomir va ichki aʼzolarda turgʻun asoratlari bilan kechishi. 15. Bolalar serebral falaji, nasliy-degenerativ kasalliklarning ogʻir oqibatlari, yaqqol ifodalangan qoʻpol gemisindrom, total hamda harakatlanish, sensor va oliy poʻstloq funksiyalarining buzilishi (apraksiya, agnoziya, demensiya, giperkinezlar) kabi barqaror turgʻun asoratlarga ega boʻlgan bosh va orqa miya qon-tomir kasalliklari, ogʻir jarohatlar va infeksion kasalliklar. 16. Epilepsiya tez-tez qaytalanuvchi davolanishga rezistent tutqanoqlar, shaxsning oʻzgarishi bilan (oyda 4 ta va undan ortiq katta yoki kunda tez-tez kichik yoxud talvasasiz tutqanoqlar). 17. Tuzatib boʻlmaydigan doimiy najas va siydikni tutaolmaslik, yoʻgʻon, toʻgʻri ichak va orqa chiqaruv teshigining tugʻma va orttirilgan oqmalari, siydik tanosil aʼzolari oqmalari. 18. Oʻpka, jigar, ichaklar va anorektal sohasining hamda oʻt yoʻllarining atreziyasi, buyrak, siydik pufagining yoʻqligi, yaqqol rivojlanmaganligi tufayli patologik asoratlarda muhim aʼzolarning turgʻun funksional buzilishlari. 19. Suyak-mushak tizimi va biriktiruvchi toʻqima kasalliklarida yaqqol qayta tiklanmaydigan funksional buzilishlari: ikkala oyoq va qoʻllarda tugʻma va orttirilgan ogʻir darajadagi deformatsiyalar va amputatsion choʻltoqlar (protezlash imkoniyati boʻlmagan xolda), ankiloz, kontraktura, patologik sinish, skelet deformatsiyasiga olib keladigan umurtqa pogʻonasining tizimli zararlanishi. 20. Orqa miya churrasini tos aʼzolarining faoliyati buzilishi bilan kechishi. 21. Ikki tomonlama koʻz soqqasi yoʻqligi (anoftalm) yoki ikki tomonlama koʻzning koʻrligi (0 dan 0,03 gacha), har ikki koʻzning koʻrish maydoni 5 — 10 gradusgacha torayishi. 22. Ikki tomonlama konduktiv va neyrosensor karlik III va IV daraja yoki eshitish qobiliyatining toʻla yoʻqotilishi. 23. Kar-soqovlik. 24. Eshitishning buzilishiga olib keluvchi quloq tugʻma anomaliyalari (rivojlanish nuqsonlari). Ikki tomonlama quloqning tugʻma rivojlanmasligi yoki tuzatib boʻlmas anomaliyasi (quloq suprasi yoki tashqi eshituv yoʻlining boʻlmasligi). 25. Xiqildoq tugʻma anomaliyalari, nutq va mustaqil nafas olish funksiyasi buzilishi bilan. 26. Xiqildoq va kekirdak yuqori qismining orttirilgan chandiqli torayishi, II va III darajali nafas yetishmovchiligi bilan. 27. Ikki tomonlama xonalar atreziyasi va tashqi burun qoʻpol anomaliyalari. 28. Tugʻma bullez epidermoliz. 29. Tugʻma ixtioz. 30. Poʻrsildoq. 31. Surunkali yarali piodermiya. 32. Yarali vaskulit. 33. Enteropatik akrodermatit. 34. Neyrofibromatoz. 35. Zaxm. 36. Kelib chiqishi har xil boʻlgan aqliy zaiflikning oʻrta, chuqur va ogʻir darajasi. 37. Shizofreniya.