Axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar toʻgʻrisidagi namunaviy nizomni tasdiqlash haqida
(order, 2021-11-30)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 8-iyuldagi PQ-1572-son “Milliy axborot resurslarini muhofaza qilishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qarori va Vazirlar Mahkamasining 1991-yil 2-noyabrdagi 278-son “Oʻzbekiston Respublikasi Milliy xavfsizlik xizmati toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. Axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar toʻgʻrisidagi namunaviy nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Ushbu Namunaviy nizom Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 8-iyuldagi PQ-1572-son “Milliy axborot resurslarini muhofaza qilishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qarori va Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 7-noyabrdagi 296-son qarori bilan tasdiqlangan Axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish ishlarini amalga oshirish uchun ruxsatnoma berish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga muvofiq axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlarga (bundan buyon matnda attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar deb yuritiladi) qoʻyiladigan umumiy talablarni, ularning namunaviy tuzilmasini, axborotlashtirish obyektlarining axborot xavfsizligi sohasidagi vazifalari va funksiyalarini, huquqlari, majburiyatlari va javobgarligini belgilaydi. 1. Axborotlashtirish obyektini attestatsiyadan oʻtkazishda uning axborotdan ruxsatsiz erkin foydalana olishdan, shu jumladan kompyuter hujumlari taʼsiridan va texnik kanallar orqali axborotning chiqib ketishidan muhofaza qilish boʻyicha talablarga muvofiqligi tasdiqlanadi. 2. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar axborot xavfsizligi talablariga muvofiq axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish tizimi tashkiliy tuzilmasining tarkibiy qismi hisoblanadi. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 8-iyuldagi PQ-1572-son qarori bilan tasdiqlangan Axborot xavfsizligi talablariga muvofiq axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish toʻgʻrisidagi nizomga asosan Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 7-noyabrdagi 296-son qarori bilan tasdiqlangan Axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish ishlarini amalga oshirish uchun ruxsatnoma berish tartibi toʻgʻrisida nizomda belgilangan tartibda beriladigan, Oʻzbekiston Respublikasi Milliy xavfsizlik xizmatining (bundan buyon matnda Vakolatli organ deb yuritiladi) axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazishga doir ishlarning muayyan turlarini amalga oshirish uchun ruxsatnomasiga ega boʻlgan turli mulkchilik shaklidagi tashkilotlar attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar deb hisoblanadi. Ruxsatnoma besh yildan koʻp boʻlmagan muddatga beriladi. 4. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar oʻz faoliyatida normativ-huquqiy hujjatlar va Oʻzbekiston Respublikasida axborot xavfsizligi talablarini tartibga soluvchi boshqa hujjatlarga, shuningdek ushbu Namunaviy nizomga amal qiladilar. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ ushbu Namunaviy nizom asosida axborot xavfsizligi talablariga muvofiq axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish sohasida oʻzining faoliyati toʻgʻrisidagi ichki nizomni ishlab chiqadi va tasdiqlaydi. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar Vakolatli organ bilan oʻzaro hamkorlikda axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish tartibini tartibga soluvchi hujjatlarni ishlab chiqadilar va tasdiqlaydilar. 5. Attestatsiyadan oʻtkazish ishlariga haq toʻlash qiymati va tartibi qonunchilik hujjatlariga muvofiq belgilanadi. Attestatsiyadan oʻtkazishga haq toʻlash ariza beruvchi hisobidan amalga oshiriladi. 6. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ Oʻzbekiston Respublikasining yuridik shaxsi boʻlishi, tayyorlangan mutaxassislar, butun ishlar kompleksini oʻtkazish uchun zarur boʻlgan sinov bazasi, normativ-huquqiy hujjatlar va boshqa hujjatlarga ega boʻlishi kerak. 7. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ shtatida axborot xavfsizligi va axborotni muhofaza qilish sohasida maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan, ularning ayrim toifasi davlat sirlari bilan tanishish uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda rasmiylashtirilgan ruxsatnomaga ega mutaxassislar boʻlishi kerak. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ xodimlari oʻz faoliyatini qonunchilik hujjatlari va lavozim yoʻriqnomalariga muvofiq amalga oshiradilar. 8. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlarning asosiy vazifalari axborotlashtirish obyektlarini axborot xavfsizligi talablariga muvofiq attestatsiyadan oʻtkazilishini tashkil qilish va amalga oshirish hisoblanadi. 9. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar oʻz vakolatlari doirasida quyidagi funksiyalarni amalga oshiradilar: axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish talabnomalarini koʻrib chiqadilar, axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish boʻyicha ishlarni rejalashtiradilar, ariza beruvchilar eʼtiboriga attestatsiyadan oʻtkazish muddatlarini yetkazadilar; attestatsiya oʻtkaziladigan obyektlar boʻyicha dastlabki maʼlumotlar tahlilini oʻtkazadi, attestatsiya oʻtkazish sxemasi va metodikasini aniqlaydi, sinov laboratoriyalari (markazlari)da sertifikatlanmagan mahsulot (apparat, dasturiy va apparat-dasturiy) obyektida foydalaniladigan sinovlarni oʻtkazish zarurati toʻgʻrisidagi masalalarni hal etadilar; axborotlashtirish obyektlarining attestatsiya tekshiruvlarini oʻtkazish dasturlarini ishlab chiqadilar; axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish ishlarini tashkillashtiradilar; uzoqdagi axborotlashtirish obyektlariga ekspert guruhlarini safarga joʻnatadilar; zarur boʻlganda, shartnoma asosida attestatsiyadan oʻtkazish boʻyicha boshqa organlarning mutaxassislari va uskunasini jalb qiladilar; axborotlashtirish obyektini attestatsiya sinovlari natijalarini va sinov laboratoriyalarining bayonnomalarini koʻrib chiqadilar, attestatsiyadan oʻtkazish natijalari boʻyicha xulosalarni tasdiqlaydilar va ariza beruvchiga Axborotlashtirish obyektini axborot xavfsizligi talablariga muvofiqlik attestati (bundan buyon matnda Muvofiqlik attestati deb yuritiladi)ni beradilar; oʻzlari tomonidan berilgan Muvofiqlik attestatlari asosida attestatsiyadan oʻtkazilgan axborotlashtirish obyektlarining hisobini yuritadilar; axborotlashtirish obyektlarining muayyan tiplarini attestatsiyadan oʻtkazish uchun zarur boʻlgan normativ-huquqiy hujjatlar va boshqa hujjatlar fondini shakllantiradilar va zarur hollarda ularni ishlab chiqishda ishtirok etadilar; Vakolatli organ bilan oʻzaro hamkorlik qiladi va belgilangan tartibda uni axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish sohasida oʻz faoliyatining borishi toʻgʻrisida xabardor qiladilar. 10. Axborotlashtirish obyektini axborot xavfsizligining talab etiladigan darajasiga muvofiq baholash maqsadida, uning sifatli attestatsiyadan oʻtkazilishi taʼminlanishini inobatga olgan holda, ekspert guruhlari attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ tomonidan shtatdagi xodimlar sonidan shakllantiriladi. 11. Zarur boʻlganda, ekspert guruhi tarkibiga boshqa attestatsiyadan oʻtkazuvchi organlar mutaxassislari kiritilishi mumkin. 12. Ekspert guruhlari tarkibiga ilmiy-amaliy faoliyat tajribasiga ega boʻlgan, bevosita ariza beruvchilar faoliyatida ishtirok etmaydigan, axborotni muhofaza qilishning tegishli yoʻnalishida vakolatli boʻlgan mutaxassislar kiritiladi. 13. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ quyidagi huquqlarga ega: ishga eng koʻp vakolatga ega mutaxassislarni jalb qilish; qonunchilik hujjatlariga muvofiq attestatsiyani oʻtkazish muddatlari, kelishuv narxlari, oʻzaro hisob-kitob shartlari va oʻzaro ishlash tartibini belgilash; asoslangan sabablar mavjud boʻlganda, ariza beruvchiga axborotlashtirish obyektini attestatsiyadan oʻtkazishda rad etish; Vakolatli organ tavsiyalariga muvofiq, attestatsiya ishlarini oʻtkazish uchun maxsus asbob-uskuna sotib olish; oʻz tuzilmasida sinov laboratoriyalari (markazlari)ga ega boʻlish. 14. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ: axborot xavfsizligi talablariga muvofiq attestatsiyadan oʻtkazishning belgilangan qoidalari va tartibiga rioya qilishga; ariza beruvchi bilan tuzilgan shartnomada belgilangan muddatlarda axborotlashtirish obyektlarining attestatsiyadan oʻtkazilishini tashkil qilish va oʻtkazishga; axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazishning toʻliqligi va obyektivligini taʼminlashga; ariza beruvchining axborotlashtirish obyektini attestatsiyadan oʻtkazish jarayonida foydalanish mumkin boʻlgan, foydalanilishi cheklangan axborotining konfidensialligini taʼminlashga; attestatsiyadan oʻtkazilgan axborotlashtirish obyektlarining hisobini olib borishga; attestatsiya ishlarining yakunlanishi bilan Vakolatli organni oʻn kun muddat ichida Muvofiqlik attestatini berish yoki uning berilishini rad etish toʻgʻrisida xabardor qilishga; Vakolatli organga oʻzining faoliyati toʻgʻrisida axborotni oʻz vaqtida taqdim etishga (hisobot muddatlari va shakllari Vakolatli organ tomonidan belgilanadi); Vakolatli organ vakillariga attestatsiyadan oʻtkazilgan axborotlashtirish obyektlarida ular tomonidan axborot xavfsizligi boʻyicha talablarga rioya etilishini nazorat qilishni amalga oshirish uchun zarur axborotni taqdim etishga majbur. 15. Attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ quyidagilarga javobgar boʻladi: oʻzi tomonidan oʻtkazilgan axborotlashtirish obyektini attestatsiyadan oʻtkazish sinovlarining axborot xavfsizligi sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar va standartlashtirishga doir normativ hujjatlar talablariga muvofiq emasligi, shuningdek ular natijalarining ishonchliligi va obyektivligiga; unga yuklatilgan funksiya va majburiyatlarning toʻliq bajarilishi va sifatiga; attestatsiyadan oʻtkazishga jalb qilinadigan mutaxassislar malakasiga; attestatsiyadan oʻtkazish jarayonini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlar va boshqa hujjatlar talablariga rioya etmasligiga; ariza beruvchi bilan tuzilgan shartnomada belgilangan attestatsiyadan oʻtkazish muddatlari va shartlariga rioya etmasligiga; attestatsiyadan oʻtkazish davrida, ariza beruvchiga tegishli boʻlgan foydalanilishi cheklangan axborotni oshkor qilishiga; axborotlashtirish obyektlarini attestatsiyadan oʻtkazish ishlarini amalga oshirish uchun sotib olingan maxsus uskunalardan maqsadsiz foydalanilishiga. 16. Vakolatli organ tomonidan axborot xavfsizligi sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar va standartlashtirishga doir normativ hujjatlar talablarining, shuningdek takroriy attestatsiyadan oʻtkazish zaruriyatiga olib keladigan attestatsiyadan oʻtkazish metodikasining buzilganligi aniqlangan holda attestatsiyadan oʻtkazuvchi organ takroran attestatsiyani oʻz hisobidan oʻtkazadi. 17. Mazkur Namunaviy nizom Oʻzbekiston Respublikasi Aloqa, axborotlashtirish va telekommunikatsiya texnologiyalari davlat qoʻmitasi bilan kelishilgan.