Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi Qoraqalpogʻiston Respublikasi mintaqaviy oʻquv markazi, Fargʻona mintaqaviy oʻquv markazi, Jizzax mintaqaviy oʻquv markazi va Toshkent mintaqaviy oʻquv markazining bazasida xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanishga ruxsat berilgan vazirlik va idoralarning qoʻriqlash (harbiylashtirilgan, qorovullik) boʻlinmalari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish kurslari toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(order, 2022-04-29)

Oʻzbekiston Respublikasining “Qurol toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 29-noyabrdagi PF-27-son “Oʻzbekiston Respublikasi jamoat xavfsizligi konsepsiyasini tasdiqlash va uni amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq buyuraman: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi Qoraqalpogʻiston Respublikasi mintaqaviy oʻquv markazi, Fargʻona mintaqaviy oʻquv markazi, Jizzax mintaqaviy oʻquv markazi va Toshkent mintaqaviy oʻquv markazining bazasida xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanishga ruxsat berilgan vazirlik va idoralarning qoʻriqlash (harbiylashtirilgan, qorovullik) boʻlinmalari xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish kurslari toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi Qoraqalpogʻiston Respublikasi mintaqaviy oʻquv markazi, Fargʻona mintaqaviy oʻquv markazi, Jizzax mintaqaviy oʻquv markazi va Toshkent mintaqaviy oʻquv markazining (bundan buyon matnda Markaz deb yuritiladi) bazasida vazirlik va idoralar qoʻriqlash (harbiylashtirilgan, qorovullik) boʻlinmalarining (bundan buyon matnda tashkilot deb yuritiladi) xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanishga ruxsat berilgan xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish kurslarida oʻqitish tartibini belgilaydi. 1. Mazkur nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: qurol — tuzilishiga koʻra jonli nishonni yoki boshqa nishonni urish, signallar berish uchun moʻljallangan qurilmalar va ashyolar. Tuzilishi jihatidan qurolga oʻxshash boʻlgan xoʻjalik-maishiy va ishlab chiqarish maqsadidagi buyumlar sifatida sertifikatlangan buyumlar, shuningdek tuzilishi jihatidan qurolga oʻxshash boʻlgan sport aslahalari qurol jumlasiga kirmaydi; xizmat quroli — fuqarolarning hayoti va sogʻligʻini, mol-mulkni himoya qilishga, tabiatni va tabiiy resurslarni, qimmatbaho va xavfli yuklarni, maxsus xat-xabarlarni muhofaza qilishga doir vazifalarni bajarish chogʻida yuridik shaxslarning xodimlari tomonidan, shuningdek davlat organlarining mansabdor shaxslari tomonidan shaxsiy xavfsizlikni taʼminlash maqsadida foydalanish uchun moʻljallangan qurol; maxsus vositalar — tashkilotlar xodimlari tomonidan olib yurish hamda foydalanishga moʻljallangan maxsus rezina tayoqlari va qoʻl kishanlari; maxsus kurslar — tashkilotlarning qurol va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanishga ruxsat berilgan xodimlarini Markaz bazasida tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish boʻyicha tashkil etiladigan nazariy va amaliy oʻquv mashgʻulotlari majmuasi; tashkilot — oʻz faoliyati xususiyatiga koʻra qurol va maxsus vositalarga ega boʻlgan va ulardan foydalanadigan yuridik shaxs; sertifikat — xodimning maxsus kurslardan muvaffaqiyatli oʻtganligini tasdiqlovchi hujjat; xodimlar — tashkilotlarning lavozim majburiyatlari boʻyicha zimmasiga yuklatilgan xizmat vazifalarini bajarishda qurol va (yoki) maxsus vositalarni olib yuradigan hamda ulardan foydalanadigan xodimlari. 2. Maxsus kurslar (tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish): fuqarolarning hayoti va sogʻligʻini, mol-mulkni, qimmatbaho va xavfli yuklarni, maxsus pochtani qoʻriqlash, tabiat va tabiiy boyliklarni muhofaza qilish, shuningdek qurol va maxsus vositalar muomalasiga doir qonunchilik hujjatlarining asosiy talablari; qoʻriqlanadigan obyektlarni (kuzatilayotgan mol-mulklarni) qoʻriqlash, ularni jinoiy tajovuzlardan himoya qilish, qoʻriqlanadigan obyektlarda ruxsat berish va obyekt ichki rejimini taʼminlash, xizmat yoʻnalishlarida (postlarda) huquqbuzarliklarning oldini olish va ularga barham berish boʻyicha xizmat vazifalari, ularni bajarish shakllari va usullari; qoʻriqlashning (mol-mulklarni kuzatishning) ilgʻor muhandislik-texnik vositalari va usullari, zamonaviy radio hamda simli aloqa vositalarining turlari va texnik tavsiflari, ulardan foydalanish va radioaloqani tashkillashtirish qoidalari; uyushgan guruh, jinoiy uyushma, terrorchilik-qoʻporuvchilik guruhlari va ularning aʼzolari tomonidan qoʻllanilayotgan taktik usullar va ularning xususiyatlari, ular faoliyatini amalga oshirishda foydalaniladigan portlovchi qurilmalar, qurol-yarogʻlar, texnik va boshqa vositalar; shaxslarni, ularning buyumlarini va transport vositalarini koʻzdan kechirishning ilgʻor muhandislik va maxsus texnik vositalari, ularning turlari, texnik tavsiflari hamda ulardan foydalanish tartibi; tan jarohatlarining asosiy turlari boʻyicha birlamchi shoshilinch tibbiy yordam koʻrsatish koʻnikmalari; foydalaniladigan qurol va maxsus vositalarning asosiy turlari hamda taktik va texnik tavsiflari, ularni saqlash, olib yurish va foydalanish tartibi, qurol bilan muomala qilishda xavfsizlik qoidalari, qurol va maxsus vositalarni qoʻllash hamda jismoniy kuch ishlatish usullari; tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda hodisalar va vaziyatlarning oldini olish hamda ularning oqibatlarini bartaraf etishda qatnashish; qoʻriqlanayotgan obyektlarni (kuzatilayotgan mol-mulkni) terrorchilik-qoʻporuvchilik harakatlar sodir etilishidan hamda jinoiy tajovuzlardan ishonchli qoʻriqlashni tashkil etishda huquqni muhofaza qiluvchi organlar va boshqa davlat organlari, jamoatchilik vakillari bilan oʻzaro samarali hamkorlikni taʼminlash choralari boʻyicha nazariy bilimlarni olish va amaliy koʻnikmalarni mustahkamlash maqsadlarida tashkil etiladi. 3. Tashkilotlarning xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanish ruxsat berilgan xodimlarini tayyorlash kurslari xodimlarning tashkilotlarda tashkil etilgan idoraviy jangovar xizmat, ijtimoiy-huquqiy, maʼnaviy-psixologik va jismoniy tayyorgarlik kurslarida oʻzlashtirgan boshlangʻich bilimlari, koʻnikmalari va tajribalarini yanada takomillashtirish, mustahkamlash maqsadida tashkil etiladi. 4. Tashkilotlarning xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanish ruxsat berilgan xodimlarini qayta tayyorlash kurslari xodimlarning tayyorlash kurslarida olingan bilimlari, koʻnikmalari va tajribalarini tizimli chuqurlashtirish, kengaytirish va yangilash, shuningdek ularning xizmat faoliyati yoʻnalishlari boʻyicha zarur, yetarli hajmdagi yangi bilim va koʻnikmalarini shakllantirish hamda mustahkamlash maqsadida tashkil etiladi. 41. Tashkilotlarning xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanish ruxsat berilgan xodimlarini malakasini oshirish kurslari tayyorlash va qayta tayyorlash kurslarida olingan bilim, koʻnikma va tajribalarini tizimli chuqurlashtirish, yangi kasbiy bilim va mahorat, zamonaviy koʻnikmalar hamda tajriba oshirish uchun xodimlarning mutaxassislikka oid kasbiy bilimlarini oshirish maqsadida tashkil etiladi. 5. Xodimlarni qayta tayyorlash va malaka oshirish besh yilda kamida bir marta amalga oshiriladi. 6. Maxsus kurslarda oʻquv mashgʻulotlar Markaz boshligʻi tomonidan tasdiqlangan dasturlar asosida oʻtkaziladi. 7. Maxsus kurslarni tashkil etish va oʻqitish natijalarini tahlil qilib borish, ularni moddiy-texnika va uslubiy jihatdan taʼminlash Markaz tomonidan amalga oshiriladi. 8. Maxsus kurslar ishlab chiqarishdan (ishdan) ajralgan holda, odatda, qatnab oʻqish shaklida Markaz va tashkilot oʻrtasida tuzilgan shartnomaga muvofiq pullik asosda amalga oshiriladi. 9. Xodimlarning maxsus kurslardan oʻtganligi ikkinchi taʼlim olish hisoblanmaydi. 10. Markazda oʻqish davrida xodimlarning asosiy ish joyi boʻyicha oʻrtacha ish haqi va egallab turgan lavozimi saqlanib qoladi. 11. Tashkilotlar qurol va maxsus vositalar biriktirilgan oʻz xodimlarini mazkur Nizomda belgilangan tartibda maxsus kurslardan oʻtishini taʼminlashi lozim. Maxsus kurslarga yuborilgan xodimlar oʻquv mashgʻulotlarida ishtirok etishga, Markazning ichki tartib-qoidalariga rioya qilishga majburdir. 12. Qurol va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanish ruxsat berilgan lavozimlarga yangidan qabul qilingan xodimlar tashkilotlar tomonidan tayyorlash kurslarida oʻqitish uchun yuboriladi. Xodimning tayyorgarlik darajasini tashkilot tomonidan tekshirish natijalari qoniqarsiz deb topilganda, ushbu xodim takroran tayyorlash kurslariga oʻqitish uchun yuboriladi. 121. Markazlarda tashkilotlarning xizmat quroli va maxsus vositalarni olib yurish hamda ulardan foydalanishga ruxsat berilgan xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish boʻyicha oʻquv jarayoni quyidagi hududlarga taqsimlangan holda tashkil etiladi: Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Toshkent mintaqaviy oʻquv markazi — Toshkent shahri va Toshkent viloyati; Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Fargʻona mintaqaviy oʻquv markazi — Fargʻona, Andijon va Namangan viloyatlari; Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Jizzax mintaqaviy oʻquv markazi — Sirdaryo, Jizzax, Samarqand, Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatlari; Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi mintaqaviy oʻquv markazi — Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Xorazm, Navoiy va Buxoro viloyatlari. 13. Tashkilotlar tomonidan xodimlar quyidagi hollarda qayta tayyorlash kurslarida oʻqitish uchun yuborilishi lozim: xodimga berilgan sertifikatning amal qilish muddati tugayotganda; xodimning lavozim majburiyatlari oʻzgarganda (oddiy xodimlar tarkibidagi lavozimdan kichik va oʻrta boshliqlar tarkibidagi lavozimga yoxud kichik va oʻrta boshliqlar tarkibidagi lavozimdan katta boshliqlar tarkibidagi lavozimga oʻtkazilganda). 131. Tashkilotlar tomonidan xodimlar ularning kasbiy va jangovar bilimlarini, malaka va koʻnikmalarini chuqurlashtirilishi hamda yangilab borilishini taʼminlash maqsadida malaka oshirish kurslariga oʻqitish uchun yuboriladi. 14. Maxsus kurslarga tibbiy tekshiruvdan muvaffaqiyatli oʻtgan qurol va maxsus vositalar biriktirilgan xodimlar tashkilot rahbarining buyrugʻiga muvofiq yuboriladi. Tayyorlash kurslariga yuborilayotgan xodimlar tashkilotlarda tashkil etilgan idoraviy jangovar xizmat, ijtimoiy-huquqiy, maʼnaviy-psixologik va jismoniy tayyorgarlik kurslaridan ham muvaffaqiyatli oʻtgan boʻlishi lozim. 15. Maxsus kurslarga yuborilayotgan xodimlarga tashkilot rahbarining imzosi va tashkilot muhri (muhr mavjud boʻlgan taqdirda) bilan tasdiqlangan maʼlumotnoma beriladi. Ushbu maʼlumotnomada xodimning tashkilotda tashkil etilgan idoraviy kurslardan (tayyorlov kurslariga yuborilgan xodimlar uchun) va tibbiy tekshiruvdan oʻtgan sanalari hamda ularning natijalari koʻrsatilishi shart. 16. Keyingi yilda maxsus kurslarda oʻqitilishi lozim boʻlgan xodimlarning roʻyxati (bundan buyon matnda roʻyxat deb yuritiladi) tashkilotlar tomonidan har yili 20-noyabrgacha mazkur Nizomning tegishlicha 1 va 2-ilovalariga muvofiq shaklda yuqori turuvchi tashkilotga yuboriladi. Yuqori turuvchi tashkiloti boʻlmagan taqdirda, roʻyxat tashkilot tomonidan har yili 1-dekabrgacha Markazga yuboriladi. Roʻyxatlarni shakllantirishda keyingi yil davomida sertifikatining amal qilish muddati tugaydigan xodimlar hisobga olinadi. 17. Yuqori turuvchi tashkilotlar oʻz tizimiga kiruvchi tashkilotlar tomonidan taqdim etilgan roʻyxatlarni umumlashtirgandan soʻng, tayyorlash yoki qayta tayyorlash kurslarini alohida koʻrsatgan holda ularni har yili 1-dekabrgacha Markazga yuboradi. 18. Markaz boshligʻi har yili 20-dekabrgacha tashkilotlar taqdim etgan roʻyxatlarga asosan xodimlarni keyingi yil uchun maxsus kurslarda oʻqitish jadvali va mashgʻulotlar jadvalini, oʻquv rejalarini tasdiqlash haqida buyruq chiqaradi. Yil davomida xodimlarni oʻqitish zaruratiga hamda Markazning oʻqitish imkoniyatlariga qarab, tashkilotlardan qoʻshimcha ravishda taqdim etilgan roʻyxatlar asosida belgilangan tartibda maxsus kurslarga qoʻshimcha xodimlar qabul qilinishi mumkin. Oʻquv rejalar va mashgʻulotlar jadvallari haftalarga taqsimlangan holda ishlab chiqiladi. 19. Oʻquv guruhlari, qoidaga koʻra, yigirma besh kishidan iborat tarkibda shakllantiriladi. Oʻquv guruhlariga kiritilgan xodimlar soni barcha hollarda oʻn besh nafardan kam va oʻttiz nafardan koʻp boʻlmasligi lozim. 20. Buyruqda quyidagi maʼlumotlar boʻlishi shart: maxsus kurs turi (tayyorlash yoki qayta tayyorlash); xodimni yuborayotgan tashkilotning nomi; maxsus kurslarda oʻqigan xodimlarning familiyasi, ismi va otasining ismi; guruh raqami; oʻquv mashgʻulotlarning boshlanish va tugallanish sanasi; kurs boshliqlari. 21. Roʻyxatdagi maʼlumotlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish zarur boʻlganda, tashkilotlar tegishli oʻzgartirish va qoʻshimchalarni maxsus kurslarda oʻquv mashgʻulotlari boshlangunga qadar yuqori turuvchi tashkilotga, yuqori turuvchi tashkilot boʻlmagan taqdirda, Markazga yuboriladi. 22. Oʻquv mashgʻulotlari boshlanishidan kamida oʻttiz kun oldin Markaz tomonidan oʻqitish uchun roʻyxatlarni taqdim etilgan tashkilotlarga mazkur Nizomning 3-ilovasiga muvofiq shaklda bildirishnoma yuboriladi. 23. Xodimlar bildirishnomada koʻrsatilgan muddatda shaxsini tasdiqlovchi hujjati (pasport yoki uning oʻrnini bosuvchi hujjati), tashkilot tomonidan berilgan maʼlumotnoma bilan birga Markazga yetib kelishlari lozim. Tashkilot rahbarlari bildirishnomada koʻrsatilgan xodimlarning belgilangan muddatda Markazga yetib kelishi uchun masʼuldir. 24. Tayyorlash kurslarining umumiy davomiyligi ikki yarim hafta (90 soat), qayta tayyorlash kurslarining umumiy davomiyligi, ikki hafta (72 soat) hamda malaka oshirish kurslarining umumiy davomiyligi toʻrt hafta (144 soat) etib belgilanadi. Bunda, maxsus kurslarda oʻquv yuklamasining eng koʻp hajmi bir haftada 36 (54 akademik) soatni, auditoriya mashgʻulotlarining eng koʻp hajmi esa, 24 (36 akademik) soatni tashkil qiladi. Auditoriya mashgʻulotlarining davomiyligi 80 daqiqani tashkil etadi (tanaffussiz, ikki akademik soat). Oʻquv mashgʻulotlari orasida tanaffus eʼlon qilinadi. 25. Oʻquv mashgʻulotlari Markaz professor-oʻqituvchilari tomonidan oʻtkaziladi. Oʻquv mashgʻulotlarini oʻtkazish uchun, zarur hollarda, boshqa vazirlik va idoralarning yuqori malakali xodimlari va tajribali mutaxassislari kelishuv asosida jalb etilishi mumkin. 26. Oʻquv mashgʻulotlari maʼruza, amaliy mashgʻulot, munozara, tajriba almashish, trening shakllarida, interfaol oʻqitish uslublarini qoʻllagan holda oʻtkaziladi. Alohida oʻquv mashgʻulotlar modellashtirish va simulatsiya hamda axborot-resurslar markazlarida oʻtkazilishi mumkin. Oʻquv mashgʻulotlari davomida xodimlarga nazorat topshiriqlari (test, yozma ish va hokazo) beriladi. 27. Qurol va maxsus vositalar bilan muomala qilish boʻyicha mashgʻulotlar Markazning qurol, oʻq-dorilar va maxsus vositalari bilan amalga oshiriladi. Quroldan oʻq otishni oʻrgatish mashgʻulotlari (oʻquv oʻq otish mashqlari) Markazning panoramali oʻq otish trenajeri va oʻq otish tirida oʻtkaziladi. Oʻq otish tiridagi oʻquv oʻq otish mashqlari Markaz boshligʻi tomonidan ushbu mashqlar uchun masʼul xodimlar (oʻq otish mashgʻuloti rahbari, navbatchi shifokor, qurshov guruhi) tayinlangandan soʻng oʻtkaziladi. Oʻqotish tiridagi oʻquv-otish mashqlarini amaliy bajarishga faqat oʻquv-otish mashqlarining shartlari va xavfsizlik qoidalariga oid bilim va koʻnikmalar boʻyicha oʻtkazilgan nazorat sinovlaridan muvaffaqiyatli oʻtgan xodimlarga ruxsat beriladi. 28. Maxsus kurslarda oʻqitish davomida xodimlarning olgan bilimlari va koʻnikmalarini takomillashtirishga qaratilgan fakultativ va mustaqil tayyorgarlik darslari hamda sport tadbirlari oʻtkaziladi. 29. Kurs boshliqlari va oʻqituvchilar tomonidan amaliy mashgʻulotlar oʻtkazilishidan oldin xodimlarga xavfsizlik qoidalari boʻyicha yoʻl-yoʻriqlar beriladi, shuningdek yongʻin va boshqa baxtsiz hodisalarning (avariya, tan jarohati olish va hokazo) oldini olishga qaratilgan zarur chora-tadbirlar koʻriladi. 30. Oʻquv mashgʻulotlari jarayonida xodimlarning darslarga qatnashish davomati, ularni oʻtkazish sanasi, mavzusi, dars soatlari miqdorlari, nazorat topshiriqlari natijalari hisobi yuritiladi. 31. Kurslar boshliqlari va oʻqituvchilar xodimlarning Markazning ichki-tartib qoidalariga amal qilishi va oʻquv mashgʻulotlarida ishtirok etishi ustidan doimiy nazorat qilib borilishi lozim. 32. Xodimlar maxsus kurslarda oʻqishni tugatgandan soʻng maxsus, jismoniy va oʻq otish tayyorgarligi boʻyicha imtihonlarni topshiradi. 33. Imtihonlarni oʻtkazish uchun kamida besh kishidan iborat tarkibda komissiyasi tuziladi. Imtihon komissiyasining raisi, tarkibi va ishlash tartibi Markaz boshligʻining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Komissiyasi tarkibiga boshqa tashkilotlarning yuqori malakali mutaxassislari kiritilishi mumkin. Xodimning maxsus kurslardan oʻqish uchun yuborgan tashkilot vakili imtihon jarayonida, shuningdek imtihonlarni qayta topshirish vaqtida kuzatuvchi sifatida ishtirok etishi mumkin. 34. Imtihon topshiriqlari maxsus kurslar dasturlariga muvofiq tuziladi. Imtihon natijalari 100 ballik tizimda baholanadi. Imtihon natijalari boʻyicha belgilangan eng yuqori ballning kamida 70 foizini toʻplagan xodimlar imtihondan oʻtgan hisoblanadi. 35. Imtihondan oʻta olmagan xodimlar Markaz boshligʻining buyrugʻiga asosan bir ish kuni ichida imtihonni qayta topshirish huquqiga ega. Qayta topshirish natijalariga koʻra imtihonlardan oʻta olmagan xodimlar tashkilotlar tomonidan imtihon oʻtkazilgan kundan boshlab kamida ikki oydan soʻng maxsus kurslarda oʻqitish uchun takroran yuboriladi. 36. Xodim imtihonlarda uzrli sabablarga koʻra (ogʻir kasalligi, yaqin qarindoshlarining vafot etganligi va shu kabi boshqa holatlar) ishtirok etmagan taqdirda, ushbu xodim uchun imtihonlar muddati Markaz boshligʻining buyrugʻiga asosan boshqa muddatga koʻchiriladi. Bunda xodim tomonidan uzrli holat yuz berganligini tasdiqlovchi hujjat va maxsus kurslarda oʻqish uchun yuborgan tashkilot rahbarining maʼlumotnomasi taqdim etilishi kerak. 37. Imtihonlar natijalari imtihon oʻtkazilgan kuni komissiyaning barcha aʼzolari tomonidan imzolangan bayonnoma va imtihon qaydnomasi rasmiylashtiriladi hamda xodimlarga eʼlon qilinadi. 38. Imtihon komissiyasi bayonnomasiga asosan bir ish kuni ichida imtihonlardan muvaffaqiyatli oʻtgan xodimlarga sertifikat, imtihonlardan oʻta olmagan xodimlarga esa, ular maxsus kurslarni tamomlaganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma beriladi. Sertifikat va maʼlumotnomalar Markaz boshligʻi tomonidan imzolanadi. 39. Sertifikat besh yil muddatga beriladi. Sertifikatlar qatʼiy hisobda turadigan hujjatlar hisoblanadigan, hisobga olish seriyasiga, tartib raqamiga va himoyalanganlik darajasiga ega boʻlgan maxsus blankalarda rasmiylashtiriladi hamda Markazda maxsus kurslar turi boʻyicha yuritiladigan tegishli reyestrda hisobga olinadi. Sertifikatlar xodimlarga reyestrda imzo qoʻydirgan holda beriladi. 40. Reyestrda quyidagilar koʻrsatilishi kerak: maxsus kurslar turi — tayyorlash, qayta tayyorlash va malaka oshirish; maxsus kurslarda oʻqigan va sertifikat olgan xodimlarning familiyasi, ismi, otasining ismi; xodimni yuborgan tashkilotning nomi, tashkiliy-huquqiy shakli, pochta, jumladan elektron pochta manzili, telefon raqami; sertifikatni berish uchun asos boʻlgan komissiyasi bayonnomasining sanasi va raqami; sertifikatning seriyasi va tartib raqami; sertifikatning amal qilish muddati; sertifikat dublikati berishning asosi va sanasi. 41. Reyestr yuritish, unga oʻz vaqtida tegishli oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, sertifikatlar blankalari hisobini yuritish, saqlash va maqsadli ishlatish uchun Markaz boshligʻining buyrugʻi bilan masʼul shaxs biriktiriladi. 42. Yoʻqolgan yoki yaroqsiz holga kelgan amal qilish muddati tugamagan sertifikat oʻrniga tashkilotning murojaatiga asosan, murojaat kelib tushgan kundan eʼtiboran 10 kun ichida sertifikatning avvalgi hisobga olish seriyasi va tartib raqami hamda amal qilish muddati koʻrsatilgan holda uning dublikati rasmiylashtirib beriladi. Sertifikat dublikatining yuqori oʻng burchagiga “Dublikat” degan yozuv kiritiladi. 43. Yoʻqolgan yoki yaroqsiz holga kelgan amal qilish muddati tugamagan sertifikatning asl nusxasi topilganda, xodim sertifikatni darhol tashkilotga topshirishi va tashkilot uni uch kun ichida Markazga yuborishi kerak. 44. Xodim quyidagi hollarda maxsus kurslardan chetlashtiriladi: oʻquv intizomini va Markazning ichki tartib-qoidalarini buzganda yoki shaxsiy intizomsizligi sababli; oʻquv mashgʻulotlarning 10 foizdan ortiq qismini uzrli sabablarsiz qoldirganda; sogʻligi sababli mashgʻulotlarni uch kundan ortiq qoldirganda; xodim sudning qonuniy kuchga kirgan hukmiga asosan ozodlikdan mahrum etilganda; xodim vafot etganda. 45. Xodimni maxsus kurslardan chetlashtirish Markaz boshligʻining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi. Mazkur buyruqda chetlashtirish sababi va asoslari koʻrsatiladi. Ushbu buyruqdan koʻchirma bir ish kuni ichida xodimning ish joyiga yuboriladi. 46. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi, Ekologiya va atrof-muhitini muhofaza qilish davlat qoʻmitasi, Markaziy banki, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat zaxiralarini boshqarish qoʻmitasi, “Oʻzbekiston havo yoʻllari” MAK, “Oʻzbekiston temir yoʻllari” AJ, “Oʻzkimyosanoat” AJ, “Oʻzbekenergo” AJ, “Oʻzdonmahsulot” AK, “Oʻzeltexsanoat” AK, “Oʻzbekneftegaz” AJ, “Oʻzsharobsanoat” AJ, “Navoiy kon-metallurgiya kombinati” DK, “Olmaliq kon-metallurgiya kombinati” AJ bilan kelishilgan.