Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisida
(law, 2026-05-07)

1. Ushbu Qonunning maqsadi va qoʻllanilish sohasi
Ushbu Qonunning maqsadi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat. Ushbu Qonunning amal qilishi ichimlik suvini qadoqlangan tarzda, tovar belgisidan va xizmat koʻrsatish belgisidan foydalangan holda ishlab chiqarishga hamda realizatsiya qilishga nisbatan tatbiq etilmaydi.

2. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchilik
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir. Agar Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida Oʻzbekiston Respublikasining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan boʻlsa, xalqaro shartnoma qoidalari qoʻllaniladi.

3. Asosiy tushunchalar
Ushbu Qonunda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: isteʼmolchi — ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlardan foydalanuvchi jismoniy yoki yuridik shaxs; ichimlik suvi — organizmning ichimlik suviga boʻlgan talabini, shuningdek sanitariyaga oid ehtiyojlarni qanoatlantirish uchun sanitariya qoidalari, normalariga va gigiyena normativlariga, davlat standartlariga muvofiq tayyorlangan, inson sogʻligʻi uchun xavfsiz boʻlgan suv; ichimlik suvi inshooti — ichimlik suvi taʼminoti tashkilotining tasarrufida boʻlgan, suv obyektidan suv olish va uni ichimlik suvi sifatida tayyorlash uchun texnologiyalarni oʻz ichiga olgan inshoot; ichimlik suvi taʼminoti — ichimlik suvini ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari orqali va (yoki) transportda isteʼmolchilarga yetkazib berish; ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti — faoliyatining asosiy turi isteʼmolchilarga ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishdan iborat boʻlgan hamda maxsus vakolatli davlat organi tomonidan ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining reyestriga kiritilgan yuridik shaxs; ishlab chiqarish oqova suvlari — tovarlar ishlab chiqarish yoki xizmatlar koʻrsatish jarayonida hosil boʻladigan oqova suvlar; kommunal-ekologik normativ — ishlab chiqarish oqova suvlarini oqizib yuborishning isteʼmolchilar uchun yoʻl qoʻyiladigan eng yuqori koʻrsatkichlarini tartibga soluvchi hujjat; lokal tozalash inshooti — oqova suvlarni oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga oqizib yuborishdan oldin dastlabki zararsizlantirish va tozalash uchun moʻljallangan inshoot; maishiy oqova suvlar — insonning hayot faoliyati jarayonida hosil boʻladigan oqova suvlar; oqova suvlar — suvni isteʼmol qilish va (yoki) undan foydalanish natijasida hosil boʻladigan hamda oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari orqali oqizib yuboriladigan suv; oqova suvlarni tozalash inshooti — ichimlik suvi taʼminoti tashkilotining tasarrufida boʻlgan, oqova suvlarni qabul qilish va ularni belgilangan talablarga muvofiq zararsizlantirgan tarzda suv obyektlariga oqizib yuborish uchun moʻljallangan inshoot; oqova suvlarni chiqarib yuborish — oqova suvlarni ichimlik suvi taʼminoti tashkilotining tasarrufida boʻlgan oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga qabul qilish va ularni oqova suvlarni tozalash inshootlariga chiqarib yuborish; texnik shart — jismoniy va yuridik shaxslarni ichimlik suvi taʼminoti hamda (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ulash uchun ular tomonidan ijro etilishi lozim boʻlgan tadbirlar roʻyxatini oʻz ichiga olgan hujjat.

4. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi asosiy prinsiplar
Qonuniylik, ochiqlik va shaffoflik, isteʼmolchilar huquqlari hamda qonuniy manfaatlarining ustuvorligi, zamonaviy axborot texnologiyalarini joriy etish va rivojlantirish ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi asosiy prinsiplardir.

5. Ichimlik suvi taʼminoti xizmatlariga doir kafolatlar
Oʻzbekiston Respublikasi hududida isteʼmolchilarning belgilangan sifatdagi ichimlik suvi bilan isteʼmol normalari doirasida taʼminlanishi kafolatlanadi. Ichimlik suvining isteʼmol normalarini belgilash qonunchilikda belgilangan tartibda, umumeʼtirof etilgan standartlar va tasniflarga muvofiq amalga oshiriladi.

6. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat-xususiy sheriklik
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat-xususiy sheriklik “Davlat-xususiy sheriklik toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq amalga oshiriladi.

7. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlari
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlari quyidagilardan iborat: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarining xavfsiz hamda ishonchli ishlashini taʼminlash; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat dasturlari va boshqa dasturlarni ishlab chiqish va amalga oshirish; zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini va avtomatlashtirilgan raqamlashtirish tizimlarini joriy etish; resurslarni tejaydigan texnologiyalar joriy etilishini qoʻllab-quvvatlash; isteʼmolchilarning huquqlarini himoya qilish, ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha sifatli xizmatlar koʻrsatish; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarini modernizatsiya qilish hamda ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarini texnik jihatdan qayta jihozlash maqsadida investitsiyalarni jalb etish; sogʻlom raqobat muhitini yaratish va davlat-xususiy sheriklikni rivojlantirish; normativ-huquqiy hujjatlarning toʻliq va oʻz vaqtida ijro etilishi ustidan nazorat hamda monitoringni amalga oshirish; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlarning hisobga olinishini tashkil etish; texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablarining bajarilishini taʼminlash; xalqaro hamkorlikni rivojlantirish.

8. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida yagona davlat siyosati amalga oshirilishini taʼminlaydi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasini rivojlantirishning asosiy yoʻnalishlarini belgilaydi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat dasturlarini tasdiqlaydi hamda ularning amalga oshirilishini tashkil etadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida oʻz vakolatlari doirasida normativ-huquqiy hujjatlar qabul qiladi; respublika ijro etuvchi hokimiyat organlarining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi faoliyatini muvofiqlashtiradi. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

9. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi maxsus vakolatli davlat organi hamda uning vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasi Uy-joy kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi maxsus vakolatli davlat organidir (bundan buyon matnda maxsus vakolatli davlat organi deb yuritiladi). Maxsus vakolatli davlat organi: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi yagona davlat siyosatini amalga oshiradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi dasturlar, strategiyalar hamda konsepsiyalarni ishlab chiqadi va amalga oshiradi; aholining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar bilan qamrab olinishini monitoring qilish uchun yangilab boriladigan elektron bazani doimiy asosda yuritadi; aholi punktlarini ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar bilan taʼminlash uchun davlat ijtimoiy buyurtmalarini beradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatilishida xususiy sektorning ishtirokini kengaytirish, shu jumladan davlat-xususiy sheriklik asosida kengaytirish choralarini koʻradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqadi hamda ularni oʻz vakolatlari doirasida qabul qiladi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi tarif siyosatini shakllantirishga koʻmaklashadi; Oʻzbekiston Respublikasidagi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarini rivojlantirishning bosh sxemasi ishlab chiqilishini taʼminlaydi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi ilmiy tadqiqotlarni tashkil etadi hamda muvofiqlashtiradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida kadrlarga boʻlgan ehtiyojni tahlil qiladi hamda ularni tayyorlashda ishtirok etadi; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining reyestrini yuritadi va uni oʻzining rasmiy veb-saytida joylashtiradi, ular faoliyati samaradorligining asosiy mezonlarini belgilaydi va baholaydi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalarning amalga oshirilishini davlat kapital mablagʻlari hamda davlat kafolatlari ostida jalb etilgan chet el investitsiyalari hisobidan taʼminlaydi; ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlarini texnologik auditdan oʻtkazishni tashkil etadi hamda suvni tejash boʻyicha zarur choralarni belgilaydi; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari uchun suvning texnologik jihatdan sarflanishini va yoʻqotilishini hisob-kitob qilish tartibini, shuningdek ularning yoʻl qoʻyiladigan normalarini (limitlarini) belgilaydi; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan ijro etilishi majburiy boʻlgan hujjatlarni oʻz vakolatlari doirasida qabul qiladi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish obyektlarini qurish hamda rekonstruksiya qilishga doir aniq yoʻnaltirilgan dasturlarni ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarini rivojlantirish rejalari asosida shakllantiradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish obyektlarini qurish hamda rekonstruksiya qilishga doir aniq yoʻnaltirilgan roʻyxatlarni ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar bilan taʼminlanishini istiqbolli prognoz qilish maqsadida muvofiqlashtiradi; xalqaro moliya institutlari hamda xalqaro davlat moliya institutlari ishtirokida amalga oshiriladigan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalar boʻyicha loyihaoldi hamda loyiha hujjatlarini ishlab chiqish, kelishib olish va tasdiqlash choralarini koʻradi, shuningdek loyihalarni moliyalashtirishni amalga oshiradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalarning roʻyobga chiqarilishi monitoringini mahalliy davlat hokimiyati vakillik organlari bilan hamkorlikda amalga oshiradi. Maxsus vakolatli davlat organi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

10. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat nazorati organi hamda uning vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasi Uy-joy kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi huzuridagi Ichimlik suvidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi hamda uning hududiy inspeksiyalari ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida davlat nazoratini amalga oshiruvchi organdir (bundan buyon matnda davlat nazorati organi deb yuritiladi). Davlat nazorati organi: ichimlik suvini samarali ishlab chiqarish, yetkazib berish, realizatsiya qilish, ichimlik suvidan oqilona foydalanish, shuningdek oqova suvlarni chiqarib yuborish va tozalash boʻyicha xizmatlar sohasida texnik jihatdan tartibga solish toʻgʻrisidagi qonunchilik hamda normativ hujjatlar talablariga rioya etilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi; ichimlik suvi inshootlarini va oqova suvlarni tozalash inshootlarini texnologik auditdan oʻtkazadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlariga ulanishda texnik shartlar talablariga rioya etilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi, shuningdek ushbu tarmoqlarga oʻzboshimchalik bilan ulanishning oldini olish boʻyicha choralar koʻradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish chogʻida ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlaridagi va boshqa inshootlardagi avariyalar bartaraf etilishini, ular yuzaga kelishining oldini olish boʻyicha ishlab chiqilgan tadbirlarning amalga oshirilishini nazorat qiladi; suv obyektlaridan suv olishdan to isteʼmolchilarga realizatsiya qilishga qadar boʻlgan barcha jarayonlarda suvning texnologik jihatdan sarflanishi va yoʻqotilishining yoʻl qoʻyiladigan normalariga rioya etilishini nazorat qiladi; yer osti suvlari quduqlarining holati va ulardan foydalanish shartlariga rioya etilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi; isteʼmolchilarning ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar bilan qamrab olinishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan isteʼmolchilarga yetkazib berilayotgan ichimlik suvining sifati va belgilangan talablarga muvofiqligi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlariga hamda isteʼmolchilarga ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida aniqlangan qoidabuzarliklarni bartaraf etish yuzasidan bajarilishi majburiy boʻlgan koʻrsatmalar beradi; oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmogʻiga normadan yuqori darajada ifloslantirilgan oqova suvlarni oqizib yuborganlik uchun kompensatsiya toʻlovlarini qonunchilikda belgilangan tartibda hisob-kitob qiladi hamda jismoniy va yuridik shaxslardan undiradi; ichimlik suvini olishning belgilangan limitlariga rioya etilishini nazorat qiladi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni qonunchilikda belgilangan tartibda yuritadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish obyektlarida, shu jumladan yer osti suvlari quduqlarida qurilish-montaj ishlari (rekonstruksiya qilish) ustidan nazorat olib boradi, loyiha-smeta hujjatlarini tahlil qiladi. Davlat nazorati organi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

11. Mahalliy davlat hokimiyati organlarining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi vakolatlari
Mahalliy davlat hokimiyati vakillik organlari ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasini rivojlantirishga qaratilgan hududiy dasturlarni tasdiqlaydi. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni tasdiqlaydi. Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi davlat siyosatini amalga oshirishda ishtirok etadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasini rivojlantirishga qaratilgan hududiy dasturlarni ishlab chiqadi va tasdiqlash uchun mahalliy davlat hokimiyati vakillik organlariga kiritadi hamda amalga oshiradi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatilishiga xususiy sektorni jalb etishga koʻmaklashadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalarning roʻyobga chiqarilishi monitoringini amalga oshiradi. Mahalliy davlat hokimiyati organlari qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

12. Fuqarolarning, fuqarolar oʻzini oʻzi boshqarish organlarining, nodavlat notijorat tashkilotlarining hamda fuqarolik jamiyati boshqa institutlarining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi tadbirlarda ishtirok etishi
Fuqarolar, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari hamda fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi dasturlarni ishlab chiqish hamda amalga oshirishda ishtirok etadi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida davlat organlari hamda boshqa tashkilotlar bilan hamkorlik qiladi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchilikning ijro etilishi ustidan jamoatchilik nazoratini amalga oshiradi. Fuqarolar, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari qonunchilikka muvofiq ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi boshqa tadbirlarda ham ishtirok etishi mumkin.

13. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining tashkiliy-huquqiy shakli
Agar qonunchilikda boshqacha qoida nazarda tutilmagan boʻlsa, har qanday tashkiliy-huquqiy shakldagi tashkilotlar ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti sifatida faoliyatni amalga oshirishi mumkin. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining reyestri ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining roʻyxatini oʻz ichiga oladi va maxsus vakolatli davlat organining rasmiy veb-saytiga joylashtiriladi.

14. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotini boshqarish
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotini boshqarish uning taʼsis hujjatlariga va ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan qabul qilingan boshqa hujjatlarga muvofiq amalga oshiriladi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlariga muvofiq ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining faoliyatini muvofiqlashtirish hamda boshqarish uchun javob beradigan tashkilot belgilanishi mumkin.

15. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining asosiy vazifalari
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat: ichimlik suvini tayyorlash, shuningdek isteʼmolchilarni ichimlik suvi bilan shartnoma asosida uzluksiz va bir maromda taʼminlash; isteʼmolchilarga shartnoma asosida oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish; oqova suvlarni qabul qilish va ularni qonunchilik talablariga muvofiq tozalash; ichimlik va oqova suv quvurlari hamda inshootlaridan samarali foydalanish, ularni soz holatda saqlash, avariyalar va nosozliklarni oʻz vaqtida bartaraf etish; suvning texnologik jihatdan sarflanishini va yoʻqotilishini zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini, shu jumladan isteʼmol qilinayotgan suvning va koʻrsatilayotgan xizmatlarning hajmini hisobga olishning avtomatlashtirilgan tizimlarini joriy etish hisobidan kamaytirish; ichimlik suvini tayyorlashda ichimlik suvi inshootlari elektr energiyasi bilan taʼminlanishi uchun zarur choralar koʻrish; zamonaviy suvni hisobga olish asboblarini va energiyani tejaydigan nasos uskunalarini oʻrnatish; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatganlik uchun toʻlovlarni oʻz vaqtida yigʻish; ichimlik suvi tashkilotining moliyaviy-iqtisodiy jihatdan barqarorligini taʼminlash boʻyicha amaliy choralar koʻrish; ichimlik suvi taʼminotini va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasini rivojlantirishga, aholini ushbu sohadagi xizmatlar bilan qamrab olishni kengaytirishga qaratilgan dasturlar, strategiyalar hamda konsepsiyalarni ishlab chiqishda ishtirok etish; oqova suvlarni tozalash inshootlaridagi oqova suvlarni ifloslantiruvchi moddalar yoʻl qoʻyiladigan eng yuqori normaga yetkazilguniga qadar tozalashni tashkil etish; ichimlik suvining yetkazib berilishi va undan foydalanilishi monitoringini amalga oshirish; suvning texnologik jihatdan sarflanishiga va yoʻqotilishiga doir yigʻma hisobotni ishlab chiqish hamda maxsus vakolatli davlat organiga taqdim etish; yuridik shaxslarga ichimlik suvini yetkazib berish uchun limitlar belgilash.

16. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining huquqlari va majburiyatlari
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari quyidagi huquqlarga ega: 1) ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishni quyidagi hollarda isteʼmolchini kamida besh kalendar kun oldin xabardor qilgan holda toʻliq yoki qisman toʻxtatish: yuridik shaxslarning ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari, qurilmalari hamda inshootlari texnik jihatdan yaroqsiz holga kelganda, ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan aniqlangan texnik kamchiliklar bartaraf etilmaganda; koʻrsatilgan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun isteʼmolchilarning qarzdorligi mavjud boʻlganda; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari, ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlari rejali taʼmirlanayotganda, ularga profilaktik jihatdan xizmat koʻrsatilayotganda, shuningdek yangi isteʼmolchilar ulanayotganda; 2) ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishni quyidagi hollarda isteʼmolchini ogohlantirmasdan toʻliq yoki qisman toʻxtatish: tabiiy ofatlar chogʻida; elektr energiyasini yetkazib berish ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan holda toʻxtatib turilganda; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlarida, shuningdek ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlarida avariya boʻlganda; yongʻin oʻchogʻiga ichimlik suvi yetkazib berishni koʻpaytirish zarur boʻlganda; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tasarrufida boʻlgan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga jismoniy hamda yuridik shaxslarning oʻzboshimchalik bilan ulanganligi aniqlanganda; 3) oqova suvlarni chiqarib yuborish joylarini, shuningdek isteʼmolchilarga beriladigan ichimlik suvini hisobga olish joylarini har oyda kamida bir marta inventarizatsiyadan oʻtkazish; 4) ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish qoidalarining buzilishlari toʻgʻrisida davlat nazorati organini yozma yoki elektron shaklda xabardor qilish. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlarning uzluksizligini va xavfsizligini taʼminlashi; oqova suvlarni tozalashni amalga oshirishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari, shuningdek ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlari texnik holatining muntazam monitoringini olib borishi; ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlaridagi va ichimlik suvi inshootlaridagi ichimlik suvi sifatining monitoringini olib borishi; isteʼmolchilarga yetkazilgan zararning oʻrnini qonunchilikda belgilangan tartibda qoplashi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlarida taʼmirlash ishlari natijasida shikast yetkazilgan obyektlarni hamda boshqa inshootlarni tiklashi; ichimlik suvi taʼminoti tizimidagi davomiyligi 12 soatdan koʻp boʻlgan rejali uzib qoʻyishlarni yoki toʻxtalishlarni bartaraf etish chogʻida aholini transportda ichimlik suvi bilan taʼminlashi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimida avariyalar aniqlangan kundan eʼtiboran bir sutka ichida ularning sabablari, xizmatlar cheklanadigan muddatlar, shuningdek koʻrsatilayotgan xizmatlar sifatining oʻzgarishi sabablari haqida isteʼmolchilarni xabardor qilishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflar hamda maxsus ustamalar oʻzgarishi toʻgʻrisida ushbu oʻzgarishlar joriy etilishidan oʻn besh kalendar kun oldin isteʼmolchilarni ommaviy axborot vositalari orqali va oʻz rasmiy veb-saytida xabardor qilishi; suv taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishning rejalashtirilayotgan toʻxtatilishi haqida isteʼmolchilarni besh kalendar kun oldin xabardor qilishi; birinchi navbatda jismoniy shaxslarning, oziq-ovqat sanoati korxonalarining va tibbiyot tashkilotlarining ichimlik suviga boʻlgan ehtiyojlari taʼminlanishini amalga oshirishi; davlat nazorati organi tomonidan nazorat tadbirlarini oʻtkazishga koʻmaklashishi; ichimlik suvi taʼminoti isteʼmolchilariga koʻrsatilayotgan xizmatlar va oqova suvlarni chiqarib yuborish hajmini, suvni hisobga olish asboblarining hamda yongʻin gidrantlarining holatini oyiga kamida bir marta oʻrganishi; davlat nazorati organini ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga oʻzboshimcha ulanishning aniqlangan hollari toʻgʻrisida xabardor qilishi; maxsus vakolatli davlat organining ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi topshiriqlari bajarilishini taʼminlashi shart. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi va ularning zimmasida boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

17. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining javobgarligi
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari: qonunchilikka hamda shartnoma shartlariga muvofiq ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha isteʼmolchilarga sifatli xizmatlar koʻrsatmaganlik; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga belgilangan tartibda ulanish uchun texnik shartlarni isteʼmolchilarga oʻz vaqtida taqdim etmaganlik; isteʼmolchilarni suvni hisobga olish asboblarini belgilangan muddatlarda tekshiruvdan oʻtkazish haqida ogohlantirmaganlik; isteʼmolchining hayotiga, sogʻligʻiga hamda mol-mulkiga moddiy va maʼnaviy zarar yetkazganlik; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarining texnik holati uchun ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining foydalanishga doir javobgarligi chegaralari doirasidagi avariyalarni oʻz vaqtida bartaraf etmaganlik; qonunchilikka va shartnoma shartlariga muvofiq ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining zimmasiga yuklatilgan boshqa majburiyatlarni bajarmaganlik uchun javobgar boʻladi.

18. Isteʼmolchilarning huquqlari
Isteʼmolchilar quyidagi huquqlarga ega: ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlarning uzluksiz va xavfsiz koʻrsatilishini, shuningdek oʻz hayoti, sogʻligʻi va mol-mulkiga xavf tugʻdirmaydigan sifatga va miqdorga ega boʻlgan ichimlik suvi berilishini shartnoma shartlariga muvofiq talab qilish; ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti shartnomada koʻrsatilgan oʻz majburiyatlarini bajarmagan taqdirda, jarimalar (penyalar) va boshqa toʻlovlar toʻlanishini qonunchilikka muvofiq talab qilish; asossiz ravishda undirilgan toʻlovlarning qaytarilishini ichimlik suvi taʼminoti tashkilotidan talab qilish; ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tegishli toʻlovlarni toʻliq toʻlagan holda shartnomani bir tomonlama tartibda bekor qilish; ichimlik suvining sifati toʻgʻrisidagi axborotni hamda ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha koʻrsatilgan xizmatlar uchun qarzdorlik haqidagi maʼlumotlarni ichimlik suvi taʼminoti tashkilotidan bepul olish. Isteʼmolchilar qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

19. Isteʼmolchilarning majburiyatlari
Isteʼmolchilar: ichimlik suvidan oqilona va tejamkorlik bilan foydalanishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun toʻlovni oʻz vaqtida amalga oshirishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatganlik uchun tariflar oshgan taqdirda, oldindan toʻlangan toʻlovning qayta hisob-kitobini amalga oshirishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlaridagi, inshootlardagi avariyalar yoki shikastlanishlar, ichimlik suvini hisobga olish asboblaridagi va ularning plombalaridagi shikastlanishlar toʻgʻrisida ichimlik suvi taʼminoti tashkilotini xabardor qilishi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlaridagi texnik holat uchun isteʼmolchilarning foydalanishga doir javobgarligi chegaralari doirasidagi avariyalarni oʻz vaqtida bartaraf etishi; suvni hisobga olish asboblarining aniq koʻrsatkichlarini ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlariga oʻz vaqtida taqdim etishi; ishlab chiqarish oqova suvlaridagi ifloslantiruvchi moddalarning lokal tozalash inshootlarida belgilangan normativlarga qadar tozalanishini taʼminlashi; ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlardan foydalanish uchun ruxsat etilgan nuqtalarga ulanishi shart. Isteʼmolchilarning zimmasida qonunchilikka muvofiq boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

20. Ichimlik suvi taʼminoti manbalari
Sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga, davlat standartlariga muvofiq boʻlgan suv obyektlari birinchi navbatda ichimlik suvi taʼminoti ehtiyojlari uchun foydalanishga beriladi. Yer osti suvlari zaxiralari kam boʻlgan taqdirda, ular texnik-iqtisodiy asosga muvofiq ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan sunʼiy ravishda toʻldirilishi kerak.

21. Suv obyektlaridan ichimlik suvi taʼminoti ehtiyojlari uchun foydalanish
Ichimlik suvi taʼminoti ehtiyojlari uchun birinchi navbatda yer usti suv obyektlaridan, keyin esa yer osti suv obyektlaridan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qoʻmitasi, Oʻzbekiston Respublikasi Suv xoʻjaligi vazirligi, Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining ichimlik suvi manbalarining yetarliligi toʻgʻrisidagi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining ular sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga, davlat standartlariga muvofiqligi toʻgʻrisidagi xulosalariga muvofiq foydalaniladi.

22. Ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlarining sanitariya-muhofaza zonalari
Ichimlik suvi va oqova suvlarni tozalash inshootlarining, ichimlik suvi uchun suv olish joylarining sanitariya-muhofaza zonalarini aniqlash tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlarining muhofaza qilinadigan zonalari shaharsozlik normalari va qoidalariga muvofiq belgilanadi. Ichimlik suvi uchun suv olish, yer usti hamda yer osti manbalari joylarida joylashgan sanitariya-muhofaza zonalarida ichimlik suvi taʼminotiga taalluqli boʻlmagan xoʻjalik faoliyatini amalga oshirishga hamda sanoat va fuqarolik obyektlarini (binolar va inshootlarni) qurishga yoʻl qoʻyilmaydi.

23. Ichimlik suvi inshootlarining toifalari
Ichimlik suvi inshootlarining turi va sxemasini tanlash joyning va suv obyektlarining geologik, gidrogeologik va sanitariya shart-sharoitlaridan kelib chiqqan holda amalga oshiriladi. Ichimlik suvi inshootlari suv taʼminoti darajasi boʻyicha quyidagi toifalarga boʻlinadi: I toifa — xizmat koʻrsatiladigan aholi soni 50 mingdan ortiq; II toifa — xizmat koʻrsatiladigan aholi soni 5 mingdan 50 minggacha; III toifa — xizmat koʻrsatiladigan aholi soni 5 minggacha.

24. Ichimlik suvi inshootlarida ichimlik suvini tayyorlashning texnologik bosqichlari
Ichimlik suvini tayyorlash suv obyektidagi suvning sifati, ichimlik suvi inshootining quvvati va uning geografik joylashuvi hisobga olingan holda amalga oshiriladi. Yer usti suv obyektlaridan olinadigan ichimlik suvini tayyorlashning texnologik bosqichlari quyidagilarni oʻz ichiga oladi: suv loyqaligini tindirishni; suvni sizotlashni hamda zararsizlantirishni; sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari, davlat standartlari talablariga muvofiq ichimlik suvini tayyorlashni (ishlab chiqarishni). Yer osti suv obyektlaridan olinadigan ichimlik suvini tayyorlashning texnologik bosqichlari quyidagilarni oʻz ichiga oladi: suvni tortib chiqarishni; suvni zararsizlantirishni; sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari, davlat standartlari talablariga muvofiq ichimlik suvini tayyorlashni (ishlab chiqarishni).

25. Ichimlik suvining sifati
Ichimlik suvi epidemiologik, radiatsiyaviy va kimyoviy jihatdan xavfsiz boʻlishi kerak. Suv obyektlaridan olinadigan suvning va tayyorlangan ichimlik suvining tarkibiga doir talablar, shuningdek tahlil oʻtkazish muddatlari hamda tahlillarning turlari davlat standartlariga muvofiq belgilanadi. Ichimlik suvi sifatining tahlili ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining laboratoriyalarida amalga oshiriladi. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarida laboratoriyalar mavjud boʻlmagan taqdirda, ichimlik suvi sifatining tahlili shartnoma asosida Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining yoki davlat nazorati organining laboratoriyalarida amalga oshiriladi. Ichimlik suvining sifati ustidan davlat nazorati Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi va davlat nazorati organi tomonidan amalga oshiriladi.

26. Laboratoriyalar vakolatlarini tasdiqlash
Ichimlik suvi sifatining tahlili oʻtkaziladigan laboratoriyalarning malakaliligi vakolatli davlat organi tomonidan belgilangan tartibda tasdiqlangan boʻlishi kerak.

27. Ichimlik suvini yetkazib berish
Ichimlik suvi isteʼmolchilarning ehtiyojlari uchun ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari yoki transportda yetkazib berilishi mumkin. Ichimlik suvi taʼminoti tizimlari masofadan maʼlumot uzatuvchi zamonaviy hisobga olish asboblari va manometrlar bilan jihozlanadi hamda ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan dispetcherlik xizmatlari orqali boshqariladi. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari avariyalar va nosozliklarning oldini olish maqsadida ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlari, inshootlari va uskunalarini muntazam ravishda texnik tekshiruvdan oʻtkazadi.

28. Ichimlik suvi taʼminoti xizmatlarini koʻrsatish chegaralari
Ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻining isteʼmolchiga tegishli hududga kirgan qismiga (koʻp qavatli uylarning kiruvchi qismiga) qadar javobgar boʻladi va mazkur chegaraga qadar xizmatlar koʻrsatadi. Koʻp kvartirali uyni boshqarish organi ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻining koʻp kvartirali uylarga kirgan qismidan to isteʼmolchiga tegishli hududga qadar javobgar boʻladi va unga xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi. Isteʼmolchilar oʻziga tegishli hududdagi ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻi uchun javobgar boʻladi.

29. Oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlaridan va oqova suvlarni tozalash inshootlaridan foydalanish
Oqova suvlar isteʼmolchilardan oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlari orqali ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarining oqova suvlarni tozalash inshootlariga keyinchalik zararsizlantirish va tozalash uchun uzluksiz tarzda yetkazib beriladi. Maishiy va ishlab chiqarish oqova suvlari oqova suvlarni tozalash inshootlari tomonidan qabul qilinadi, ekologik normalar va qoidalarga muvofiq tozalanadi va ulardan xavfsiz foydalanilishi taʼminlanadi.

30. Oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish chegaralari
Ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmogʻining isteʼmolchiga tegishli hududga kirgan qismiga (koʻp qavatli uylarning kiruvchi qismiga) qadar javobgar boʻladi va mazkur chegaraga qadar xizmatlar koʻrsatadi. Koʻp kvartirali uyni boshqarish organi koʻp kvartirali uyda oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmogʻi uchun javobgar boʻladi va unga xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi. Isteʼmolchilar oʻziga tegishli hududdagi oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmogʻi uchun javobgar boʻladi.

31. Ishlab chiqarish oqova suvlarini qabul qilish xususiyatlari
Kommunal-ekologik normativ ishlab chiqarish oqova suvlarini oqizib yuboruvchi yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan ishlab chiqiladi hamda ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan tasdiqlanadi. Belgilangan normadan yuqori darajada ifloslangan ishlab chiqarish oqova suvlarini oqizib yuboruvchi yuridik shaxslar hamda yakka tartibdagi tadbirkorlar oqova suvlarni lokal tozalash inshootlarida birlamchi tozalash ishlarini bajarishi kerak. Yangi isteʼmolchilarni, shu jumladan mavjud isteʼmolchilarning yangitdan ishga tushiriladigan, tovarlarni ishlab chiqarish (xizmatlar koʻrsatish) jarayonida belgilangan normadan yuqori darajada ifloslangan oqova suvlarni hosil qiluvchi obyektlarini oqova suvlar tarmoqlariga ulashga faqat oqova suvlarning belgilangan normaga qadar tozalanishini taʼminlaydigan lokal tozalash inshootlari mavjud boʻlgan taqdirda yoʻl qoʻyiladi.

32. Belgilangan normadan yuqori darajada ifloslangan oqova suvlarni oqizib yuborganlik uchun kompensatsiya toʻlovlari
Oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga belgilangan normadan yuqori darajada ifloslangan oqova suvlarni oqizayotgan jismoniy va yuridik shaxslar qonunchilikda belgilangan tartibda kompensatsiya toʻlovlarini amalga oshiradi.

33. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalar
Moliyalashtirishning barcha manbalari hisobidan aholiga ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishni kengaytirish hamda takomillashtirish yuzasidan loyiha takliflari maxsus vakolatli davlat organi tomonidan shakllantiriladi va tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar hamda Toshkent shahar Kengashlari muhokamasiga kiritiladi. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesidagi, xalq deputatlari viloyatlar hamda Toshkent shahar Kengashlaridagi muhokama yakunlari boʻyicha maʼqullangan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalar tegishli dasturlar asosida amalga oshiriladi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi loyihalarda majburiy tartibda: ichimlik va oqova suv quvurlarini uy xoʻjaliklarigacha oʻtkazish va suvni hisobga olish asboblarini oʻrnatish nazarda tutiladi; ichimlik suvi taʼminoti obyektlarining atrof muhitga, shuningdek qoʻshni hududlardagi mavjud va rejalashtirilayotgan ichimlik suvi taʼminoti obyektlariga taʼsiri hisobga olinadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha bitta obyektni qurish va rekonstruksiya qilishni turli manbalardan, shuningdek qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa hollarda moliyalashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi, bundan xalqaro moliya institutlari ishtirokidagi loyihalar mustasno.

34. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida davlat ijtimoiy buyurtmasi
Davlat ijtimoiy buyurtmasi doirasida ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi ijtimoiy loyihalarni amalga oshirish markazlashtirilgan ichimlik suvi taʼminoti mavjud boʻlmagan tumanlarda tashkil etiladi. Nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari tomonidan davlat ijtimoiy buyurtmasi doirasida ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi ijtimoiy loyihalarni roʻyobga chiqarish ijrochini tanlov asosida aniqlash yoʻli bilan amalga oshiriladi, tanlov haqidagi eʼlon ommaviy axborot vositalariga, shu jumladan elektron ommaviy axborot vositalariga joylashtiriladi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi ijtimoiy loyihalar nodavlat notijorat tashkilotlariga va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlariga davlat ijtimoiy buyurtmasini berish orqali maxsus vakolatli davlat organi tomonidan amalga oshiriladi.

35. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi isteʼmolchilarning guruhlari
Ichimlik suviga va oqova suvlarni chiqarib yuborishga boʻlgan ehtiyojga koʻra isteʼmolchilar quyidagi guruhlarga ajratiladi: birinchi guruh — jismoniy shaxslar; ikkinchi guruh — idoraviy uy-joy fondi va yotoqxonalar, budjet tashkilotlari, diniy tashkilotlar, elchixonalar, diplomatik vakolatxonalar hamda ularga tenglashtirilgan, Oʻzbekiston Respublikasida akkreditatsiya qilingan xalqaro tashkilotlar, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, koʻp kvartirali uyni boshqaruvchi tashkilotlar, uy-joy mulkdorlarining shirkatlari, ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari va issiqlik taʼminoti tashkilotlari; uchinchi guruh — birinchi va ikkinchi guruhlarga kirmaydigan yuridik shaxslar.

36. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga jismoniy va yuridik shaxslarni ulash
Jismoniy va yuridik shaxslarning ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ulanishi ulash nuqtasi orqali amalga oshiriladi. Ichimlik suvining miqdori va bosimi, shuningdek oqova suvlarni qabul qilish sigʻimi yetarli boʻlganda, jismoniy va yuridik shaxslar ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan taqdim etilgan texnik shartlar asosida ulanishi mumkin. Taqdim etilgan texnik shartlar asosida jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan tayyorlangan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ulanish loyihalari ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari bilan kelishib olinadi.

37. Ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish uchun shartnoma
Ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish isteʼmolchi bilan tuziladigan shartnomaga muvofiq amalga oshiriladi. Shartnomada ichimlik suvining bosimi, sifati, oqova suvlarni chiqarib yuborish quvvati, taraflarning huquqlari, majburiyatlari va javobgarligi, hisob-kitoblar va toʻlovlar tartibi, nizolarni hal etish tartibi, yengib boʻlmas kuch holatlari hamda shartnomaning amal qilish muddati koʻrsatilgan boʻlishi kerak. Taraflarning kelishuviga koʻra shartnomaga boshqa shartlar ham kiritilishi mumkin. Jismoniy shaxslar bilan tuziladigan shartnoma muddatsizdir.

38. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatishga doir taqiqlar
Quyidagi hollarda ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar koʻrsatish va ulardan foydalanish taqiqlanadi: shartnoma tuzmasdan; ushbu Qonunning 36-moddasida belgilangan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ulash tartibining buzilishi bartaraf etilgunga qadar.

39. Ichimlik suvini transportda yetkazib berish tartibi
Ichimlik suvi jismoniy va yuridik shaxslarga ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari yoki mazkur sohada faoliyatni amalga oshiruvchi xoʻjalik yurituvchi subyektlar tomonidan transportda yetkazib berilishi mumkin. Ichimlik suvi quyidagi hollarda transportda yetkazib beriladi: ichimlik suvi taʼminoti tashkilotining tarmoqlari mavjud boʻlmagan hududlarga; ichimlik suvi quvurlaridagi va ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarining boshqa inshootlaridagi avariyalar chogʻida; ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarida taʼmirlash-tiklash ishlari amalga oshirilayotganda; favqulodda vaziyatlarda; qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa hollarda. Ichimlik suvini transportda yetkazib berish sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga, davlat standartlariga muvofiq amalga oshiriladi.

40. Ichimlik suvini transportda yetkazib berishga doir asosiy talablar
Ichimlik suvini ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari boʻlmagan xoʻjalik yurituvchi subyektlar tomonidan transportda yetkazib berish uchun transport vositasi sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq boʻlishi, transportda oʻrnatilgan idish esa kamida bir kub metr suv sigʻimiga ega boʻlishi kerak. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan transportda suv yetkazib berish boʻyicha transport xizmatlarini koʻrsatganlik uchun tariflar va toʻlov tartibga solinadigan hamda shaffof boʻlishi kerak. Ichimlik suvini transportda ushbu modda talablariga rioya etmagan holda yetkazib berish taqiqlanadi.

41. Ichimlik suvini yetkazib beradigan transport vositalariga qoʻyiladigan asosiy talablar
Ichimlik suvini yetkazib beradigan transport vositalari sogʻliqni saqlash organlarida ularning sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiqligi jihatidan har oʻn besh kunda kamida bir marta tekshirilishi lozim. Haydovchilar va ichimlik suvini tayyorlashda bevosita ishtirok etuvchi xizmat koʻrsatuvchilar Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan belgilangan talablarga muvofiq tibbiy koʻrikdan oʻtishi kerak.

42. Suvning texnologik ehtiyojlar uchun sarflanishi va yoʻqotilishi
Ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan ichimlik suvini tayyorlash va ishlab chiqarish jarayonida suvning texnologik ehtiyojlar uchun sarflanishi va yoʻqotilishi suvning texnologik jihatdan sarflanishi, ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlaridagi hisobga olinmagan yoʻqotishlar hamda ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan oʻz ehtiyojlari uchun ichimlik suvi sarflanishidan tarkib topadi.

43. Suvning texnologik jihatdan sarflanishini va yoʻqotilishini hisob-kitob qilish tartibi
Suvning texnologik jihatdan sarflanishini va yoʻqotilishini hisob-kitob qilish tartibi maxsus vakolatli davlat organi tomonidan belgilanadi. Suvning texnologik jihatdan sarflanishini va yoʻqotilishini hisob-kitob qilish quyidagilarni oʻz ichiga oladi: ichimlik suvi inshootlaridagi texnologik ehtiyojlar uchun sarflanishni; suvning ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarini taʼmirlash, butlovchi va ehtiyot qismlarni taʼmirlash va (yoki) almashtirish chogʻida sarflanishini; ichimlik suvining yangi yotqizilgan ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarini ulash uchun sarflanishini; suvning, shu jumladan ichimlik suvining ichimlik suvi taʼminoti tizimidagi avariyalar va nosozliklar hamda ularni bartaraf etish boʻyicha tadbirlar natijasida yoʻqotilishini; nosozliklar natijasida ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻidan ichimlik suvining yoʻqotilishini; ichimlik suvining yongʻinni oʻchirish ehtiyojlari (yongʻinni oʻchirish, oʻt oʻchirishga qarshi gidrantlarni tekshirish, yongʻin-taktik mashqlar va mashgʻulotlar) uchun yoʻqotilishini; ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan oʻz ehtiyojlari uchun ichimlik suvi sarflanishini. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari suvni oʻz ehtiyojlari uchun sarflashda suvni hisobga olish asboblaridan majburiy tartibda foydalanishi kerak.

44. Suvning texnologik jihatdan sarflanishiga va yoʻqotilishiga oid hisobot hamda normalashtirish
Suvning texnologik jihatdan sarflanishiga va yoʻqotilishiga oid hisobot har yili ichimlik suvi taʼminoti tashkiloti tomonidan tuziladi hamda hisobot yilidan keyingi 1-martdan kechikmay maxsus vakolatli davlat organiga taqdim etiladi. Maxsus vakolatli davlat organi ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari uchun quyidagilarni inobatga olgan holda suvning joriy yil uchun texnologik jihatdan sarflanishi va yoʻqotilishi normalarini (limitlarini) 1-apreldan kechiktirmay belgilaydi: ichimlik suvi taʼminoti tashkilotining avvalgi yil uchun suvning texnologik xarajatlari va yoʻqotishlari haqidagi hisobotini; ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan xizmat koʻrsatiladigan hududlarda ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasida amalga oshirilayotgan loyihalarni va joriy etilayotgan obyektlarini.

45. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni shakllantirish (qayta koʻrib chiqish)
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar, shu jumladan ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan ichimlik suvini transportda yetkazib berish uchun tariflarni qonunchilikda belgilangan tartibda ishlab chiqadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflar mahsulot tannarxiga kiritilgan xarajatlar, joriy xarajatlar, moliyaviy xarajatlar, soliqlar (suvning texnologik jihatdan normativdan yuqori darajada sarflanganligi va yoʻqotilganligi uchun soliqlardan tashqari) va boshqa majburiy toʻlovlar, shuningdek sof foyda summasidan shakllantiriladi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni shakllantirishda ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlarini rivojlantirish va modernizatsiya qilish uchun xarajatlar hisobga olinadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar, shu jumladan transport xizmatlari uchun tariflar darajasiga taʼsir koʻrsatadigan omillar keskin oʻzgargan taqdirda, tariflarni oʻzgartirish boʻyicha takliflar loyihasi tegishli mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organi tomonidan Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalida jamoatchilik muhokamasi uchun joylashtiriladi. Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari jamoatchilik muhokamasi tugaganidan keyin ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni qayta koʻrib chiqish tashabbusi bilan hududiy iqtisodiyot va moliya organlariga murojaat qiladi. Hududiy iqtisodiyot va moliya organlari tariflarni qayta koʻrib chiqish haqidagi takliflar olingan kundan eʼtiboran oʻn kunlik muddatda ichimlik suvi taʼminoti tashkilotiga ushbu takliflarni rad etish, qayta koʻrib chiqish yoki qabul qilish toʻgʻrisidagi oʻz xulosalarini taqdim etadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflar budjet parametrlari tasdiqlanganidan keyin bir yil davomida qayta koʻrib chiqilishi natijasida budjet tashkilotlari uchun zarur boʻlgan qoʻshimcha mablagʻlar Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjetidan, Qoraqalpogʻiston Respublikasining respublika budjetidan, viloyatlar va Toshkent shahrining mahalliy budjetlaridan ajratiladi.

46. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni tasdiqlash
Ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlarga, shu jumladan transportda ichimlik suvini yetkazib berishga oid tariflarni oʻzgartirishga doir takliflarni Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesiga, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlariga ushbu Qonun 45-moddasining oltinchi qismida koʻrsatilgan tashkilotlarning xulosalarini ilova qilgan holda kiritadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun oʻzgartirilgan tariflarni tasdiqlash toʻgʻrisidagi masala tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesida, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari tomonidan koʻrib chiqiladi.

47. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun tariflarni amalga kiritish
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish boʻyicha xizmatlar uchun Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlari tomonidan tasdiqlangan tariflar ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilingandan keyin oʻn besh kun oʻtgach kuchga kiradi.

48. Ichimlik suvining va oqova suvlarning hisobini yuritish
Ichimlik suvining hisobi oʻrnatilgan suvni hisobga olish asbobi koʻrsatkichlari asosida ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan yuritiladi. Suvni hisobga olish asbobi mavjud boʻlmagan taqdirda, aholi uchun sarflangan ichimlik suvining hisobi belgilangan isteʼmol normalari asosida, yuridik shaxslar uchun esa ichimlik suvi taʼminoti tarmoqlarining (ichimlik suvi quvurining) oʻtkazish qobiliyati boʻyicha yuritiladi. Maishiy oqova suvlar miqdori olingan ichimlik suvining miqdoriga teng ravishda qabul qilinadi. Ishlab chiqarish oqova suvlarining hisobi tovarlarni ishlab chiqarish (xizmatlar koʻrsatish) chogʻida sarflangan ichimlik suvining (tovarga aylantirilgan, bugʻlangan va boshqa texnologik jarayonlarda yoʻqotilgan ichimlik suvi) miqdorini ushbu maqsadlar uchun olingan suvning miqdoridan chiqarib tashlash yoʻli bilan aniqlanadi. Maishiy va ishlab chiqarish oqova suvlarining miqdorini aniqlashda sugʻorishga, qurilishga va hududni obodonlashtirishga sarflanadigan suvning miqdori hisobga olinmaydi.

49. Oqova suvlarning qoʻshimcha chiqarib yuborilish miqdorini hisob-kitob qilish
Suv markazlashtirilgan issiq suv taʼminoti va boshqa suv obyektlaridan shaxsiy ehtiyojlar uchun sarflanganda, oqova suvlar miqdori: markazlashtirilgan issiq suvni hisobga olish asbobining koʻrsatkichlari boʻyicha, hisobga olish asbobi mavjud boʻlmagan taqdirda — issiq suv isteʼmoli normalari boʻyicha; suv boshqa suv obyektlaridan olinganda — hisobga olish asbobi koʻrsatkichlari boʻyicha, hisobga olish asbobi mavjud boʻlmagan taqdirda — ushbu suv obyektlarining quvvati boʻyicha aniqlanadi. Agar haqiqatda oqizib yuborilgan oqova suvlarning miqdori oqova suvlarning hisob-kitob qilingan miqdoridan kam boʻlsa, oqova suvlar miqdori isteʼmolchi tomonidan taqdim etilgan tasdiqlovchi hujjatlarga muvofiq qayta hisoblanadi.

50. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga oʻzboshimchalik bilan ulanganlik uchun toʻlov miqdorini hisob-kitob qilish
Jismoniy va yuridik shaxslarning ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga ushbu Qonunning 36-moddasida belgilangan tartibni buzgan holda ulanishi ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga oʻzboshimchalik bilan ulanish deb topiladi. Ichimlik suvi taʼminoti va (yoki) oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga oʻzboshimchalik bilan ulanib olingan taqdirda, isteʼmol qilingan ichimlik suvining va (yoki) chiqarib yuborilgan oqova suvlarning miqdori yuridik shaxslar uchun ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlarining (ichimlik va (yoki) oqova suv quvurining) oʻtkazish qobiliyatidan kelib chiqqan holda, jismoniy shaxslar uchun esa ichimlik suvini isteʼmol qilish normalaridan kelib chiqqan holda hisob-kitob qilinadi. Bunda ichimlik suvi quvurida suv mavjud boʻlganligi, isteʼmolchining hisob-kitob qilingan ichimlik suvi miqdoridan foydalanish va uni oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmogʻiga oqizib yuborish mumkinligi fakti inobatga olinadi.

51. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi xalqaro hamkorlik
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi xalqaro hamkorlik Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligiga va xalqaro shartnomalariga muvofiq amalga oshiriladi.

52. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi yetkazilgan ziyon hamda zararning oʻrnini qoplash
Ichimlik suvining sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga, davlat standartlariga muvofiq emasligi natijasida jismoniy shaxslarning sogʻligʻiga yetkazilgan ziyonning oʻrni qonunchilikka muvofiq ichimlik suvi taʼminoti tashkilotlari tomonidan toʻliq hajmda qoplanadi. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlaridan foydalanish qoidalariga jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan rioya etmaganlik, shu jumladan ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish tarmoqlariga, inshootlarga shikast yetkazganlik, taʼmirlash-tiklash ishlarini amalga oshirishga monelik qilganlik, suv obyektlarini ifloslantirganlik natijasida yetkazilgan zararning oʻrni aybdor shaxslar tomonidan qonunchilikda belgilangan tartibda toʻliq hajmda qoplanishi lozim.

53. Nizolarni hal etish
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish sohasidagi nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal etiladi.

54. Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik
Ichimlik suvi taʼminoti va oqova suvlarni chiqarib yuborish toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

55. Ushbu Qonunning ijrosini, yetkazilishini, mohiyati va ahamiyati tushuntirilishini taʼminlash
Oʻzbekiston Respublikasi Uy-joy kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi hamda boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

56. Qonunchilikni ushbu Qonunga muvofiqlashtirish
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi: hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin; davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.

57. Ushbu Qonunning kuchga kirishi
Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.