Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari doirasida aholining biznes tashabbuslarini qoʻllab-quvvatlashni yangi bosqichga olib chiqishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida
(resolution, 2024-10-25)

Aholining tadbirkorlik tashabbuslarini moliyaviy qoʻllab-quvvatlash, birinchi navbatda, mahallalarda kichik biznes va tadbirkorlik muhitini yanada yaxshilash, yoshlar va xotin-qizlarni daromadli mehnat bilan band qilish borasidagi tadbirlarni tizimli ravishda davom ettirish maqsadida: 1. 2023-yilda oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari (keyingi oʻrinlarda — dasturlar) doirasidagi loyihalarni moliyalashtirish uchun kamida 13 trillion soʻm yoʻnaltirilsin va ushbu resurslarning hududlar kesimidagi maqsadli parametrlari 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. Bunda, dasturlar doirasida 2,8 trillion soʻm kredit mablagʻlari AT Xalq banki, “Agrobank” ATB va “Mikrokreditbank” ATBning (keyingi oʻrinlarda — vakolatli banklar) oʻz resurslari hisobidan ajratiladi. 2. Belgilansinki, 2023-yil 1-fevraldan boshlab dasturlar doirasida: kreditlar ustuvor ravishda dasturlar boʻyicha avval kreditlardan foydalanmagan aholi va tadbirkorlik subyektlariga ajratiladi; agrar tarmoqda oʻz biznesini tashkil etishga koʻmaklashish, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini yetishtirishda dehqon xoʻjaliklarining ulushini oshirish maqsadida uzoq muddatga qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yer maydonlarini ijaraga olib, belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtgan dehqon xoʻjaliklari va kichik tadbirkorlik subyektlariga 50 mln soʻmgacha garovsiz kredit beriladi; tadbirkorlik subyektlarining mahallalarda, shu jumladan tashkil etilgan mikromarkazlarda ishlab chiqarishni, xizmat koʻrsatish sohasini va hunarmandchilikni hamda aholi bilan kooperatsiya va kasanachilikni kengaytirishga yoʻnaltirilgan loyihalari uchun hokim yordamchilarining tavsiyanomasi asosida ajratiladigan kreditlar miqdori amaldagi 225 million soʻmdan 300 million soʻmgacha oshiriladi. Bunda, tashabbuskor loyihada kamida oʻttiz foiz ulush bilan ishtirok etishi lozim; dasturlar doirasida ilgari olgan kreditlaridan samarali foydalanib, tadbirkorligini yoʻlga qoʻygan va kredit toʻlovlarini oʻz vaqtida amalga oshirgan kichik tadbirkorlik subyektlariga faoliyatini yanada kengaytirishi uchun mazkur kreditlardan takroran foydalanishga ruxsat etiladi; imtiyozli kreditlardan foydalanib, daromad topishga qaratilgan faoliyat bilan shugʻullanayotgan fuqarolar qonunchilikda belgilangan yoʻnalishlar boʻyicha oʻzini oʻzi band qilgan shaxs sifatida tasniflanadi; hokim yordamchisining tavsiyasiga koʻra kredit summasining 10 million soʻmgacha boʻlgan qismi (hunarmandlar uchun 20 million soʻmgacha) bank kartalariga oʻtkazib beriladi; ajratilgan kreditlarni oʻz muddatida qaytarmagan fuqaro va tadbirkorlik subyektlariga dasturlar doirasida yangi kreditlar berilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 3. Belgilansinki: dasturlar doirasida kreditlarni yillik 14 foiz stavkada ajratish tartibi saqlab qolinadi; Fermer, dehqon xoʻjaliklari va tomorqa yer egalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan aholi tomorqalaridan samarali foydalanish yoʻnalishida tomorqa yer egalariga beriladigan mikrokreditlar miqdori 3 million soʻmgacha oshiriladi hamda ushbu mikrokreditlar Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlarining yagona elektron platformasi orqali ajratiladi; dasturlarni moliyalashtirish uchun Davlat budjeti, Tiklanish va taraqqiyot jamgʻarmasi hamda boshqa jamgʻarmalardan ajratilgan resurslarning 2023-2024-yillarda soʻndiriladigan qismi har oyda vakolatli banklarga dasturlar doirasidagi loyihalarni moliyalashtirish uchun yoʻnaltiriladi. 4. Markaziy bank, vakolatli banklar Personallashtirish agentligi, Ichki ishlar vazirligi, Mahallabay ishlash va tadbirkorlikni rivojlantirish agentligi bilan birgalikda 2023-yil 1-iyundan boshlab aholi va tadbirkorlik subyektlariga kredit ajratish jarayonida qarz oluvchini ID-kartadagi (biometrik pasportdagi) biometrik maʼlumotlar asosida identifikatsiya qilishni yoʻlga qoʻysin. Personallashtirish agentligi, Ichki ishlar vazirligi vakolatli banklarga aholi va tadbirkorlik subyektlarini raqamli verifikatsiyalash uchun biometrik maʼlumotlardan foydalanishda amaliy yordam koʻrsatsin. 5. Belgilansinki: Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimlari tijorat banklari bilan birgalikda dasturlar boʻyicha ajratilgan kreditlarning ularni soʻndirish grafigiga muvofiq belgilangan muddatlarda qaytarilishiga masʼul hisoblanadi va har oy yakuni bilan muammoli kreditlarni undirish boʻyicha amalga oshirilayotgan ishlarni muhokama qilib boradi; hududlarda har oylik kreditlash hajmlari kreditlarni soʻndirish grafigining bajarilmagan qismiga mos ravishda kamaytiriladi. 6. Quyidagilarga: iqtisodiyot va moliya vazirining, Markaziy bank raisining hamda kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirining oʻrinbosarlariga (dastur koordinatorlariga) — haqiqiy ehtiyojdan hamda moliyalashtirish taklif etilayotgan loyihalarning istiqboli va qoʻshimcha ish oʻrinlari yaratishga yoʻnaltirilganligidan kelib chiqqan holda, ajratilayotgan mablagʻlarni vakolatli banklar va viloyatlar kesimida tezkor qayta taqsimlash; Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklariga hududiy oilaviy tadbirkorlikni qoʻllab-quvvatlash markazlari bilan birgalikda — dasturlar doirasida hududlarga ajratilgan mablagʻlarning yillik va oylik limitlarini tuman (shahar) va mahalla (ovul) kesimida taqsimlash, amalga oshirilayotgan loyihalarning istiqboli va qoʻshimcha ish oʻrinlari yaratishga yoʻnaltirilganligidan kelib chiqqan holda, mahallalar limitini har oyning oʻninchi sanasiga qadar qayta koʻrib chiqish vakolati berilsin. 7. Bosh vazir oʻrinbosari J. Qoʻchqorov Markaziy bank raisi M. Nurmuratov va vakolatli banklar bilan birgalikda 2023-yil 1-iyulga qadar dasturlar doirasida ajratiladigan kreditlar hajmini kamida yana 2 trln soʻmga oshirish yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga taklif kiritsin. 8. Vazirlar Mahkamasi (J. Qoʻchqorov) bir oy muddatda mazkur qarordan kelib chiqqan holda dasturlar doirasida kredit ajratish tartibini takomillashtirishni nazarda tutuvchi qaror loyihasini ishlab chiqsin. 9. Hisob palatasi (B. Turabov) har chorakda dasturlar doirasidagi kreditlardan samarali foydalanilganligi va ularning maqsadli ajratilganligi boʻyicha oʻrganishlar oʻtkazgan holda, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot kiritib borsin. 10. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim qarorlariga 2-ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 11. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Bosh vazir oʻrinbosari J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin. mlrd soʻm T/r Hududlar nomi 2023-yilda yoʻnaltiriladigan mablagʻlar Shundan: avval berilgan kreditlarning soʻndirilishi hisobidan Tiklanish va taraqqiyot jamgʻarmasi hisobidan vakolatli banklarning resurslari hisobidan JAMI: 13 000 6 900 3 381 2 719 1. Qoraqalpogʻiston Respublikasi 950 457 342 151 2. Andijon viloyati 1 100 596 275 229 3. Buxoro viloyati 1 150 570 324 256 4. Jizzax viloyati 790 364 135 290 5. Qashqadaryo viloyati 1 100 533 327 240 6. Navoiy viloyati 780 396 204 180 7. Namangan viloyati 950 641 159 150 8. Samarqand viloyati 1 100 668 231 200 9. Surxondaryo viloyati 1 091 572 278 241 10. Sirdaryo viloyati 600 319 181 100 11. Toshkent viloyati 1 060 494 356 209 12. Fargʻona viloyati 1 100 636 214 249 13. Xorazm viloyati 941 484 266 191 14. Toshkent shahri 290 171 89 30 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 7-iyundagi “Har bir oila — tadbirkor” dasturini amalga oshirish toʻgʻrisida”gi PQ-3777-son qarorida: a) 9-bandda: ikkinchi xatboshidagi “jismoniy shaxslarga” soʻzlaridan keyin “hamda belgilangan tartibda davlat roʻyxatidan oʻtgan kichik tadbirkorlik subyektlariga” soʻzlari bilan toʻldirilsin; uchinchi va toʻrtinchi xatboshilardagi “225” raqami “300” raqami bilan almashtirilsin; b) 10-banddagi “225” raqami “300” raqami bilan almashtirilsin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 14-iyuldagi “Aholi bandligini taʼminlash borasidagi ishlarni takomillashtirish va samaradorligini oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-3856-son qarori 6-bandi “v” kichik bandining birinchi xatboshisidagi “225” raqami “300” raqami bilan almashtirilsin. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 7-martdagi “Hududlarda aholini tadbirkorlikka keng jalb qilish va oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-4231-son qarorida: a) 6-bandning birinchi xatboshisidagi “Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining birinchi oʻrinbosari S.M. Xolxoʻjayev, moliya vazirining oʻrinbosari D.Sh. Sultanov, Markaziy bank raisining oʻrinbosari A.A. Kamalovlar” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirining, Markaziy bank raisining hamda kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirining oʻrinbosarlari” soʻzlari bilan almashtirilsin; b) 8-bandning uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “jismoniy shaxslarga tovarlar (xizmatlar) fiskal belgili kassa cheki asosida yetkazib berilgan (xizmatlar koʻrsatilgan) va loyiha egasi undan qanoatlanish hosil qilganidan soʻng ajratiladi va mahsulot yetkazib beruvchi (xizmat koʻrsatuvchi)ning hisobraqamiga oʻtkazib beriladi”. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 28-noyabrdagi “Hunarmandchilikni yanada rivojlantirish va hunarmandlarni qoʻllab-quvvatlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisidagi”gi PQ-4539-son qarori 9-bandining uchinchi xatboshisidagi “225” raqami “300” raqami bilan almashtirilsin. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-oktabrdagi “Aholini tadbirkorlikka jalb qilish tizimini takomillashtirish va tadbirkorlikni rivojlantirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-4862-son qarori 5-bandining ikkinchi xatboshisidagi “tashkil etish uchun” soʻzlaridan keyin “hamda belgilangan tartibda davlat roʻyxatidan oʻtgan kichik tadbirkorlik subyektlariga” soʻzlari bilan toʻldirilsin. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 27-martdagi “Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish davlat dasturlari doirasida amalga oshiriladigan qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-5041-son qarorida: a) 2-bandning birinchi xatboshisidagi “Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining birinchi oʻrinbosari S.M. Xolxoʻjayev, moliya vazirining oʻrinbosari Q.X. Taparov, Markaziy bank raisining oʻrinbosari A.A. Kamalov” soʻzlari “Iqtisodiyot va moliya vazirining, Markaziy bank raisining hamda kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirining oʻrinbosarlari” soʻzlari bilan almashtirilsin; b) 3-bandning toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “kredit oluvchi jismoniy shaxslarga tovarlar (xizmatlar) fiskal belgili kassa cheki asosida yetkazib berilgan (xizmatlar koʻrsatilgan) va loyiha egasi undan qanoatlanish hosil qilganidan soʻng kredit mablagʻlari mahsulot yetkazib beruvchi (xizmat koʻrsatuvchi)ning hisobraqamiga oʻtkazib beriladi”. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 20-dekabrdagi “Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish va aholining daromad manbaini kengaytirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-55-son qarorida: a) 1-bandda: birinchi xatboshidagi “davomida” soʻzi “1-yanvardan boshlab” soʻzlari bilan almashtirilsin; “g” kichik band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “g) chorvachilikni rivojlantirish yoʻnalishida kreditlar kamida 10 boshdan 50 boshgacha chetdan keltirilgan yoki mahalliylashtirilgan (naslchilik xoʻjaliklarida yetishtirilgan) va chorva hayvonlarini identifikatsiyalash tizimida aks etgan chorva mollarini (qoramol, qoʻy, echki) boqish uchun ferma tashkil etishga beriladi. Bunda, kreditlar va xarid qilingan chorva mollari (qoramol, qoʻy, echki) toʻgʻrisida axborotlar “Online-mahalla” platformasidagi maʼlumotlar bazasiga majburiy tartibda kiritiladi”; b) 5-bandning toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “dasturlar doirasida ilgari ajratilgan kredit mablagʻlari boʻyicha mavjud qarzdorligi toʻliq soʻndirilmagan (Fermer, dehqon xoʻjaliklari va tomorqa yer egalarini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasidan ajratiladigan kreditlar hamda qarzdorlik belgilangan muddatlarda toʻliq soʻndirib kelinayotgan kreditlar bundan mustasno), shuningdek, avval ajratilgan kreditlardan maqsadsiz foydalangan qarz oluvchilarga ushbu dasturlar orqali yangi kredit ajratilishiga ruxsat etilmaydi”; v) 10-bandning uchinchi xatboshisidagi “iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining birinchi oʻrinbosari S.M. Xolxoʻjayev, Markaziy bank raisining oʻrinbosari A.A. Kamalov, moliya vazirining oʻrinbosari D.Sh. Sultanovga” soʻzlari “iqtisodiyot va moliya vazirining, Markaziy bank raisining hamda kambagʻallikni qisqartirish va bandlik vazirining oʻrinbosarlariga” soʻzlari bilan almashtirilsin.