Aholining ekologik turmush tarzini shakllantirish hamda tadbirkorlik subyektlarining atrof-muhitga salbiy taʼsirini kamaytirish harakatlarini ragʻbatlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2026-04-21)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasini “Atrof-muhitni asrash va “yashil iqtisodiyot” yilida amalga oshirishga oid davlat dasturi toʻgʻrisida” 2025-yil 30-yanvardagi PF-16-son Farmoniga muvofiq aholining salomatligini yaxshilash, ekologik turmush tarzini shakllantirish va inson salohiyatini roʻyobga chiqarish uchun shart-sharoitlar yaratish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 30-yanvardagi PF-16-son Farmoniga muvofiq: a) ekologik tamoyillarni oʻzining kundalik hayotiga joriy etishda yuqori koʻrsatkichlarga erishganlarga “Ekofaol fuqaro” maqomini berish hamda ular uchun davlat xizmatlaridan foydalanishda 10 foiz chegirma va davlat ulushi 50 foizdan yuqori boʻlgan banklarda isteʼmol kreditini olishda chegirma taqdim etish; b) quyidagi yoʻnalishlarda belgilangan koʻrsatkichlarni bajargan tadbirkorlik subyektlariga “yashil tadbirkor” maqomini berish: koʻkalamzorlashtirish, jumladan, korxonani “yashil belbogʻ” bilan oʻrash, sugʻorish tizimlarini oʻrnatish, tomchilatish, yomgʻirlatish va konteynerli (qopli) sugʻorish tizimini joriy qilish; energiya tejamkorligini taʼminlash, jumladan, energiya tejovchi uskunalar va texnologiyalarni joriy qilish; korxonaning atrof-muhitga taʼsirini kamaytirish, jumladan, ekologik huquqbuzarlik sodir etmaslik, atmosferaga tashlamalarni onlayn monitoring qilish tizimini joriy etish; ishlab chiqarishga sirkulyar iqtisodiyotni joriy qilish (“7R” tamoyilini tatbiq etish); v) “yashil tadbirkor” maqomini olgan tadbirkorlik subyektlariga quyidagi qoʻllab-quvvatlash choralarini qoʻllash: “Shaffof qurilish” platformasida ustuvorlik berish; muayyan muddat davomida ekologik tekshiruvlardan ozod etish; xalqaro bozorlarga chiqish uchun qoʻllab-quvvatlash; Tadbirkorlik subyektlarining barqarorlik reytingi doirasida qoʻshimcha ball berish. 2. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: a) “Ekofaol fuqaro” maqomi har chorakda oʻtkaziladigan tanlov asosida har bir hududdan eng yuqori ball toʻplagan 50 nafar tanlov ishtirokchilariga beriladi; “Ekofaol fuqaro” maqomini berish uchun tanlov Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda — Ekologiya qoʻmitasi) “ekofaolfuqaro.uz” maxsus platformasida oʻtkaziladi; tanlov gʻoliblari har chorak yakunidan keyingi oyning 20-sanasiga qadar tantanali tarzda Ekologiya qoʻmitasining hududiy boshqarmalari tomonidan taqdirlanadi; b) “Yashil tadbirkor” maqomi bir yilda bir marotaba oʻtkaziladigan tanlov asosida eng yuqori ball toʻplagan 10 ta tadbirkorlik subyektlariga beriladi; “Yashil tadbirkor” maqomini berish uchun tanlov Ekologiya qoʻmitasining “yashiltadbirkor.uz” maxsus platformasida oʻtkaziladi; tanlov gʻoliblari keyingi yilning birinchi choragiga qadar tantanali tarzda Ekologiya qoʻmitasi tomonidan taqdirlanadi; v) tanlov natijalarini baholashning toʻplangan yakuniy ballari maxsus platformada avtomatlashtirilgan holda aniqlanadi; g) istisno tariqasida, Ekologiya qoʻmitasi raisining qaroriga koʻra ekologik tamoyillarni oʻzining kundalik hayotiga joriy etish hamda atrof-muhitga salbiy taʼsirni kamaytirishda yuqori koʻrsatkichlarga erishgan shaxslarga “Ekofaol fuqaro” maqomi va “Yashil tadbirkor” maqomi tanlov oʻtkazmasdan berilishi mumkin; d) mazkur qarorda nazarda tutilgan tadbirlar doirasidagi xarajatlar Ekologiya jamgʻarmasi mablagʻlari hamda qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi. 3. Quyidagilar: “Bir million yashil oila” umummilliy harakati doirasida “Ekofaol fuqaro” maqomini berish hamda maqomni olgan shaxslarni ragʻbatlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; “Yashil tadbirkor” maqomini berish hamda maqomni olgan tadbirkorlik subyektlarini ragʻbatlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 4. Ekologiya qoʻmitasi uch oy muddatda: “Ekofaol fuqaro” maqomi hamda “Yashil tadbirkor” maqomini olish imkoniyatini beruvchi “ekofaolfuqaro.uz” va “yashiltadbirkor.uz” maxsus platformalarini (keyingi oʻrinlarda — maxsus platformalar) ishga tushirsin; Raqamli texnologiyalar vazirligi bilan birgalikda maxsus platformalarga tanlov ishtirokchilari tomonidan kiritilgan maʼlumotlarni avtomatlashtirilgan holda tasdiqlash imkoniyatini yaratish maqsadida Transport vazirligi, Energetika vazirligi, Ichki ishlar vazirligi Jamoat xavfsizligi departamentining Yoʻl harakati xavfsizligi xizmati, “Hududgaz taʼminot” AJ, “Hududiy elektr tarmoqlari” AJ, “Oʻzsuvtaʼminot” AJning maʼlumotlar bazasini maxsus platformalarga “Elektron hukumat” tizimi Idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali integratsiya qilish choralarini koʻrsin; Savdo-sanoat palatasi va Soliq qoʻmitasi bilan birgalikda “Yashil tadbirkor” maqomini olgan tadbirkorlik subyektlari uchun “Tadbirkorlarning barqarorlik reytingi” elektron platformasida qoʻshimcha ball berish imkoniyatini yaratish maqsadida ushbu barqarorlik reytingiga tegishli mezonlar kiritish masalasida Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritsin. 5. Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi ikki oy muddatda “Shaffof qurilish” milliy axborot tizimi elektron platformasi “Yashil tadbirkor” platformasi bilan integratsiya qilinishini taʼminlasin. 6. Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi va Oʻzbekiston Milliy axborot agentligiga ushbu qaror ijrosi bilan bogʻliq tadbirlarni ommaviy axborot vositalarida keng yoritish tavsiya etilsin. 7. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov hamda raqamli texnologiyalar vaziri Sh.X. Shermatov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom “Ekofaol fuqaro” maqomini berish hamda maqomni olgan shaxslarni ragʻbatlantirish tartibini belgilaydi. 2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: Apellyatsiya komissiyasi — Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Qoʻmita) tomonidan 5 — 7 nafardan iborat tarkibda tasdiqlanadigan, tanlov davomida tanlov ishtirokchilari bergan apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish hamda tegishli qaror qabul qilish vakolatiga ega komissiya; maxsus platforma — “Ekofaol fuqaro” maqomini berish uchun tanlov oʻtkaziladigan “ekofaolfuqaro.uz” platformasi; tanlov — tanlov ishtirokchilari tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlarni tanlov mezonlari asosida baholash orqali eng yuqori ball toʻplagan tanlov ishtirokchilarini aniqlash boʻyicha oʻtkaziladigan tadbir; 3. “Ekofaol fuqaro” maqomi har chorakda oʻtkaziladigan tanlov asosida har bir hududdan eng yuqori ball toʻplagan 50 nafar tanlov ishtirokchilariga beriladi. 4. “Ekofaol fuqaro” maqomi ushbu Nizom bilan belgilangan tartibda jismoniy shaxslarga beriladi. 5. “Ekofaol fuqaro” maqomini berish uchun tanlov Qoʻmita tomonidan maxsus platformada oʻtkaziladi. 6. “Ekofaol fuqaro” maqomini berish hamda maqomni olgan shaxslarni ragʻbatlantirish ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan tartibga muvofiq amalga oshiriladi. 7. Qoʻmita raisining qaroriga koʻra ekologik tamoyillarni oʻzining kundalik hayotiga joriy etish hamda atrof-muhitga salbiy taʼsirni kamaytirishda yuqori koʻrsatkichlarga erishgan shaxslarga “Ekofaol fuqaro” maqomi tanlov oʻtkazilmasdan berilishi mumkin. 8. Tanlov ishtirokchilari Qoʻmitaning maxsus platformasida roʻyxatdan oʻtadi hamda ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan baholash mezonlariga muvofiq talab etiladigan maʼlumotlarni kiritadi. 9. Tanlov ishtirokchilari tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlar ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan baholash mezonlariga muvofiq baholanadi hamda tanlov ishtirokchilari toʻplagan yakuniy ballar avtomatlashtirilgan holda aniqlanadi. 10. Tanlov ishtirokchilari toʻplagan yakuniy ballar aniqlangandan soʻng bir ish kuni ichida tanlov natijalari maxsus platformada eʼlon qilinadi. 11. Tanlov natijalari boʻyicha uch oy davomida har oyda kamida 80 ball — jami 240 va undan yuqori ball toʻplagan tanlov ishtirokchisiga “Ekofaol fuqaro” maqomi beriladi. 12. “Ekofaol fuqaro” maqomi berilgan tanlov ishtirokchisi keyingi uch oy uchun 80 balldan past ball toʻplagan taqdirda, “Ekofaol fuqaro” maqomi bekor qilingan hisoblanadi. 13. “Ekofaol fuqaro” maqomini olgan shaxslar roʻyxati Qoʻmitaning rasmiy veb-saytida eʼlon qilib boriladi. 14. Tanlov gʻoliblari har chorak yakunidan keyingi oyning 20-sanasiga qadar tantanali tarzda Ekologiya qoʻmitasining hududiy boshqarmalari tomonidan taqdirlanadi. 15. “Ekofaol fuqaro” maqomini olgan shaxslar guvohnoma va esdalik sovgʻalari bilan taqdirlanadi hamda ular ekologik tadbirlarda faxriy mehmon sifatida ishtirok etish huquqiga ega boʻladi. 16. “Ekofaol fuqaro” maqomini olgan shaxslarga quyidagi imtiyozlar taqdim etiladi: davlat xizmatlaridan foydalanishda 10 foiz chegirma beriladi; davlat ulushi 50 foizdan yuqori boʻlgan tijorat banklarida isteʼmol kreditini olishda chegirmalar qoʻllanadi. 17. Tanlov natijalaridan norozi boʻlgan tanlov ishtirokchilari tanlov natijalari eʼlon qilingan kundan boshlab uch ish kuni ichida Apellyatsiya komissiyasiga yozma yoki maxsus platforma orqali elektron shaklda apellyatsiya shikoyatini berishi mumkin. 18. Apellyatsiya komissiyasining tarkibi va ish tartibi Qoʻmita tomonidan tasdiqlanadi. Bunda Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish jarayoniga jamoatchilik asosida malakali mutaxassislarni jalb etishi mumkin. 19. Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyati kelib tushgan kundan boshlab uni 15 ish kunida koʻrib chiqadi. 20. Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqib, quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi: tanlov natijasini oʻzgartirishsiz qoldirish; tanlov natijasini oʻzgartirish. 21. Apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqishda tanlov ishtirokchisining tanlovda toʻplagan ballarini pasaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi. 22. Apellyatsiya komissiyasi oʻz qarorini qabul qilingan kunning oʻzida apellyatsiya shikoyati bilan murojaat qilgan tanlov ishtirokchisiga maʼlum qilishi lozim. 23. Tanlov ishtirokchisi apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqish natijasi boʻyicha Apellyatsiya komissiyasining qabul qilgan qarori ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishi mumkin. 24. Tanlov ishtirokchisi tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlarning haqqoniyligi uchun javobgarlik uning zimmasiga yuklanadi. 25. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. 1. Ushbu Nizom “Yashil tadbirkor” maqomini berish hamda maqomni olgan tadbirkorlik subyektlarini ragʻbatlantirish tartibini belgilaydi. 2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: Apellyatsiya komissiyasi — Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Qoʻmita) tomonidan 5 — 7 nafardan iborat tarkibda tasdiqlanadigan, tanlov davomida tanlov ishtirokchilari bergan apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish hamda tegishli qaror qabul qilish vakolatiga ega komissiya; maxsus platforma — “Yashil tadbirkor” maqomini berish uchun tanlov oʻtkaziladigan “yashiltadbirkor.uz” platformasi; tanlov — tanlov ishtirokchilari tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlarni tanlov mezonlari asosida baholash orqali eng yuqori ball toʻplagan tanlov ishtirokchilarini aniqlash boʻyicha oʻtkaziladigan tadbir; 3. “Yashil tadbirkor” maqomi bir yilda bir marotaba oʻtkaziladigan tanlov asosida eng yuqori ball toʻplagan 10 ta tadbirkorlik subyektlariga beriladi. 4. “Yashil tadbirkor” maqomi ushbu Nizom bilan belgilangan tartibda tadbirkorlik subyektlariga beriladi. 5. “Yashil tadbirkor” maqomini berish uchun tanlov Qoʻmita tomonidan maxsus platformada oʻtkaziladi. 6. “Yashil tadbirkor” maqomini berish hamda maqomni olgan tadbirkorlik subyektlarini ragʻbatlantirish ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan tartibga muvofiq amalga oshiriladi. 7. Qoʻmita raisining qaroriga koʻra atrof-muhitga salbiy taʼsirni kamaytirishda yuqori koʻrsatkichlarga erishgan tadbirkorlik subyektlariga “Yashil tadbirkor” maqomi tanlov oʻtkazilmasdan berilishi mumkin. 8. Tanlov ishtirokchilari Qoʻmitaning maxsus platformasida roʻyxatdan oʻtadi hamda ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan baholash mezonlariga muvofiq talab etiladigan maʼlumotlarni kiritadi. 9. Tanlov ishtirokchilari tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlar ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan baholash mezonlariga muvofiq baholanadi hamda tanlov ishtirokchilari toʻplagan yakuniy ballar avtomatlashtirilgan holda aniqlanadi. 10. Tanlovni oʻtkazish jarayonida tanlov ishtirokchilarining natijalari 100 balli tizim asosida baholanadi. 11. Tanlov ishtirokchilari toʻplagan yakuniy ballar aniqlangandan soʻng bir ish kuni ichida tanlov natijalari maxsus platformada eʼlon qilinadi. 12. “Yashil tadbirkor” maqomini olgan tadbirkorlik subyektlari roʻyxati Qoʻmitaning rasmiy veb-saytida eʼlon qilib boriladi. 13. Tanlov gʻoliblari har yili 1-iyunga qadar tantanali tarzda Qoʻmita tomonidan taqdirlanadi. 14. Eng yuqori ball bilan “Yashil tadbirkor” maqomini olgan 1 ta tadbirkorlik subyekti vakili “Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan ekolog” faxriy unvoni hamda 10 ta tadbirkorlik subyektlari vakillari “Tabiat himoyachisi” koʻkrak nishoni bilan taqdirlashga tavsiya etiladi. 15. “Yashil tadbirkor” maqomiga ega tadbirkorlik subyektlari maxsus guvohnoma va esdalik sovgʻalari bilan taqdirlanadi hamda ularning vakillari ekologik tadbirlarda faxriy mehmon sifatida ishtirok etish huquqiga ega boʻladi. 16. “Yashil tadbirkor” maqomini olgan tadbirkorlik subyektlariga quyidagi imtiyozlar taqdim etiladi: “Shaffof qurilish” platformasida ustuvorlik berish; muayyan muddat davomida ekologik tekshiruvlardan ozod etish; xalqaro savdo koʻrgazmalarida qatnashish uchun moliyaviy qoʻllab-quvvatlash; mahsulot va xizmatlar “ekologik toza mahsulot” va “ekologik toza xizmat” sifatida reklama qilinishini qoʻllab-quvvatlash; yashil startaplar va innovatsiyalarni qoʻllab-quvvatlash uchun ixtisoslashtirilgan moliyalashtirish dasturlarini joriy etish; tadbirkorlik subyektlarining barqarorlik reytingi doirasida qoʻshimcha ball berish. 17. Tanlov natijalaridan norozi boʻlgan tanlov ishtirokchilari tanlov natijalari eʼlon qilingan kundan boshlab uch ish kuni ichida Apellyatsiya komissiyasiga yozma yoki maxsus platforma orqali elektron shaklda apellyatsiya shikoyatini berishi mumkin. 18. Apellyatsiya komissiyasining tarkibi va ish tartibi Qoʻmita tomonidan tasdiqlanadi. Bunda Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyatlarini koʻrib chiqish jarayoniga jamoatchilik asosida malakali mutaxassislarni jalb etishi mumkin. 19. Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyati kelib tushgan kundan boshlab uni 15 ish kunida koʻrib chiqadi. 20. Apellyatsiya komissiyasi apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqib, quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi: tanlov natijasini oʻzgartirishsiz qoldirish; tanlov natijasini oʻzgartirish. 21. Apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqishda tanlov ishtirokchisining tanlovda toʻplagan ballarini pasaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi. 22. Apellyatsiya komissiyasi oʻz qarorini qabul qilingan kunning oʻzida apellyatsiya shikoyati bilan murojaat qilgan tanlov ishtirokchisiga maʼlum qilishi lozim. 23. Tanlov ishtirokchisi apellyatsiya shikoyatini koʻrib chiqish natijasi boʻyicha Apellyatsiya komissiyasining qabul qilgan qarori ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishi mumkin. 24. Tanlov ishtirokchisi tomonidan maxsus platformaga kiritilgan maʼlumotlarning haqqoniyligi uchun javobgarlik uning zimmasiga yuklanadi. 25. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.