OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTINING “TOʻGʻRIDAN-TOʻGʻRI XUSUSIY XORIJIY INVESTITSIYALARNI JALB ETISHNI RAGʻBATLANTIRISH BORASIDAGI QOʻSHIMCHA CHORA-TADBIRLAR TOʻGʻRISIDA”GI FARMONINI AMALGA OSHIRISH CHORA-TADBIRLARI HAQIDA
(decree, 2022-08-22)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Toʻgʻridan-toʻgʻri xususiy xorijiy investitsiyalarni jalb etishni ragʻbatlantirish borasidagi qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2005-yil 11-apreldagi PF–3594-son Farmonini bajarish yuzasidan va chet ellik investorlarga qonun hujjatlarida nazarda tutilgan kafolatlar berilishini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: “Investitsiyalar va investitsiya faoliyati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 19-moddasida belgilangan kafolatlarni qoʻllash haqida xabar berish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati bilan chet ellik investor oʻrtasida investitsiya shartnomalarini tuzish, oʻzgartirish kiritish, tugatish va amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Belgilansinki, chet ellik investorga Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati tomonidan qonunchilikda belgilanganga qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) berilgan taqdirda Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi orqali Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati bilan chet ellik investor oʻrtasida majburiy tartibda investitsiya shartnomasi tuziladi va shartnoma keyinchalik Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti yoki Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi. 3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari V.A.Golishev zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom “Investitsiyalar va investitsiya faoliyati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 19-moddasida investorlarga yoki ularning investitsiyalariga berilgan kafolatlarni qoʻllash haqida xabar berish tartibini belgilaydi. 2. Agar Oʻzbekiston Respublikasining keyingi qonunchiligi investitsiya kiritish shart-sharoitlarini yomonlashtirsa, chet ellik investor tegishli vakolatli organni kafolat qoʻllanishi toʻgʻrisida xabardor qiladi. Yuridik shaxslarni davlat roʻyxatidan oʻtkazadigan davlat tashkilotlari, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi hamda xizmat koʻrsatuvchi banklar investor tomonidan kafolat qoʻllanishi toʻgʻrisida xabardor qilinadigan vakolatli organlar hisoblanadi. 3. Kafolatlarni qoʻllash haqidagi xabarnoma yozma shaklda: qonunchilikda nazarda tutilgan hollardan tashqari chet ellik investorning chet elga oʻtkaziladigan daromadlari (foydasi)ni repatriatsiya qilish tartib-taomilini murakkablashtiradigan yoki uning miqdorini kamaytiradigan qoʻshimcha talablar joriy etilgan taqdirda — xizmat koʻrsatuvchi bankka; investitsiyalarni amalga oshirish hajmlariga son jihatdan cheklovlar va investitsiyalar miqdori boʻyicha boshqa qoʻshimcha talablar, shu jumladan, chet el investitsiyalari ishtirokidagi korxonalarda chet el investitsiyalarining eng kam miqdorini koʻpaytirish, respublika korxonalarining ustav fondlarida chet ellik investorlarning ulushli qatnashishi boʻyicha cheklovlar shaklidagi talablar, shuningdek, chet el investitsiyalarini amalga oshirish boʻyicha boshqa qoʻshimcha talablar joriy etilgan taqdirda — yuridik shaxslarni davlat roʻyxatidan oʻtkazadigan tegishli davlat tashkilotlariga; chet ellik investorlarning vizalarini rasmiylashtirish va muddatini uzaytirishning qoʻshimcha tartib-taomillari joriy etilgan taqdirda — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga va (yoki) Ichki ishlar vazirligiga; chet ellik investorga qonunchilikda belgilanganga qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari beradigan investitsiya shartnomasi mavjud boʻlgan taqdirda investitsiya shartnomasida koʻrsatilgan investitsiya kiritish shartlari boʻyicha — Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligiga yuboriladi (beriladi). Xabarnoma investor tomonidan investitsiya kiritish shartlarini yomonlashtiradigan qonun hujjati qabul qilingandan keyin istalgan vaqtda yuborilishi mumkin. Xabarnomada chet ellik investor investitsiya kiritish shartlari yomonlashdi deb hisoblaydigan holatlar va kafolat amal qilishi muddati mobaynida oʻzi qoʻllash niyatida boʻlgan investitsiya kiritish sanasida amal qilgan qonun hujjati koʻrsatiladi. 4. Chet ellik investorning xabarnomasi chet ellik investorga nisbatan vakolatli organ tomonidan investitsiya kiritgan sanasida amal qilgan qonun hujjati qoʻllanishi uchun asos hisoblanadi. Xabarnoma, vakolatli organga yuborilishi sanasidan qatʼi nazar, investitsiya kiritish shartlarini yomonlashtiradigan qonun hujjati kuchga kirgan paytdan boshlab amal qiladi. Vakolatli organ chet ellik investorning xabarnomasiga rozilik bildirmagan taqdirda, “Investitsiyalar va investitsiya faoliyati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 19-moddasi chet ellik investorga qoʻllanishining qonuniyligi toʻgʻrisidagi yuridik xulosa uchun Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga murojaat qilishi mumkin. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi murojaat olingan paytdan boshlab ikki hafta muddatda tegishli vakolatli organga asoslangan xulosa yuboradi. Vakolatli organ chet ellik investorga kafolat qoʻllanishining noqonuniyligi toʻgʻrisidagi daʼvo bilan sudga murojaat qilishi mumkin. Chet ellik investorga kafolat qoʻllanishi noqonuniyligi toʻgʻrisida Adliya vazirligining yuridik xulosasi mavjud boʻlgan taqdirda, vakolatli organ davlat boji toʻlamasdan tegishli daʼvo bilan sudga murojaat qilishi mumkin. 6. Vakolatli organning chet ellik investor xabarnomasiga rozilik bildirmasligi, yuridik xulosa uchun Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga va chet ellik investorga kafolat qoʻllanishining noqonuniyligi toʻgʻrisidagi daʼvo bilan sudga murojaat qilishi chet ellik investorga nisbatan kafolat qoʻllanishini toʻxtatib turish uchun asos hisoblanmaydi. 7. Ushbu Nizomning amal qilishi Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlari va xalqaro shartnomalariga muvofiq belgilanadigan Oʻzbekiston Respublikasining milliy xavfsizligi manfaatlarini himoya qilishni taʼminlash bilan bevosita bogʻliq boʻlgan qonunchilik hujjatlari qabul qilinishi, ularga qoʻshimchalar kiritilishi yoxud ularning bekor qilinishiga tatbiq etilmaydi. 1. Ushbu Nizom “Investitsiyalar va investitsiya faoliyati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq chet ellik investorlarga qonunchilikda belgilanganlarga qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) berishda ular bilan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati tomonidan investitsiya shartnomalari tuzish, oʻzgartirish kiritish, tugatish va amalga oshirish tartibini belgilaydi. Chet ellik investorlar bilan ularning qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) berish bilan bogʻliq boʻlmagan investitsiya majburiyatlarini mustahkamlashga yoʻnaltirilgan shartnomalarni tuzish va amalga oshirish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Ushbu Nizom Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari tomonidan 10 million AQSH dollaridan koʻp boʻlmagan ekvivalentda chet el investitsiyasi ulushi boʻlgan investitsiya loyihalarini amalga oshirishda chet el investorlari bilan investitsiya shartnomalarini tuzish huquqiga nisbatan tatbiq etilmaydi. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati bilan investitsiya shartnomasini tuzish va amalga oshirish ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxemaga asosan amalga oshiriladi. 3. Chet ellik investorlarga kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar): barqaror iqtisodiy oʻsishni, mamlakat iqtisodiyotining ilgʻor texnologik oʻzgarishini taʼminlovchi ustuvor tarmoqlarga; respublikaning eksport salohiyatini mustahkamlash va kengaytirishni, respublikani jahon xoʻjalik aloqalariga integratsiyalashni taʼminlovchi ustuvor loyihalarga investitsiya kiritishda har bir aniq holatda beriladi. Bunda soliqlar, bojxona toʻlovlari va yigʻimlar boʻyicha qoʻshimcha imtiyozlar chet ellik investorlar tomonidan tashkil etilgan chet ellik investitsiyalar ishtirokidagi korxonalarga faqat aniq belgilangan muddatga beriladi va muddatsiz boʻlishi mumkin emas. 4. Oʻzaro kelishuvga asosan qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) beriladigan investorlar tomonidan majburiyatlarning bajarilishini taʼminlash maqsadida investor bilan investitsiya shartnomasi tuziladi. 5. Investitsiya shartnomasi Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi orqali Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati hamda chet ellik investor (investorlar) oʻrtasida yozma shaklda tuziladi. 6. Investitsiya shartnomasi chet ellik investorning huquqlari, majburiyatlari va javobgarligini hamda Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining amalga oshirilayotgan loyihalarga nisbatan huquqlari, majburiyatlari va javobgarligini belgilaydi va oʻzaro shartnomaviy majburiyatlarni oʻrnatadi. 7. Kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati kafolatlarini berishni, loyihalarni amalga oshirishga davlat tomonidan koʻmaklashishni, jumladan, investitsiya loyihalarini moliyalashtirishga koʻmaklashishni, investitsiya dasturiga kiritishni yoki Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq boshqa chora-tadbirlarni oʻz ichiga olishi mumkin. 8. Investitsiya shartnomasi quyidagilarni oʻz ichiga olishi lozim: investitsiyalar obyekti va hajmi, loyihaning boshlanishi va tugallanishi muddatlari; investitsiya shartnomasining amal qilish muddati va shartlari; korrupsiyaga va monopoliyaga qarshi qoʻshimcha shartlar; chet ellik investorning, shu jumladan, investitsiya kiritish hajmi, mahsulot ishlab chiqarish, mahalliylashtirish, mahsulot sifati, tovarlar va xizmatlar eksporti hajmi, shuningdek, atrof muhitni muhofaza qilish, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, mehnat texnika xavfsizligi toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya qilish boʻyicha huquq va majburiyatlari; xalqaro standartlarga, shuningdek, energiya samaradorligi va ekologiya normalari boʻyicha zamon talablariga mos keladigan zamonaviy uskunalar va texnologiyalarni yetkazib berish yuzasidan chet ellik investorning majburiyatlari; Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining, shu jumladan, qonunchilikda belgilanganlarga qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) berish boʻyicha huquq va majburiyatlari; moliyalashtirish manbalari, loyihani amalga oshirish jadvallari, investitsiya loyihasining amalga oshirilishini texnik nazorat qilish tartibi toʻgʻrisidagi axborotlar; chet ellik investor tomonidan uning majburiyatlari ijrosi toʻgʻrisidagi hisobotlarni taqdim etish tartibi va muddatlari; tomonlarning investitsiya shartnomasi shartlariga rioya qilmaganligi uchun javobgarligi, shu jumladan, chet ellik investorga davlat organlari mansabdor shaxslarining gʻayriqonuniy harakatlari (harakatsizligi) natijasida yetkazilgan zararning oʻrnini qoplash, shuningdek, investitsiya shartnomasiga muvofiq chet ellik investor oʻz majburiyatlariga rioya qilmaganda yoki lozim darajada rioya qilmaganda, Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati tomonidan oʻz majburiyatlarini bajarishni bir tomonlama tartibda rad etish huquqi; investitsiya shartnomasiga oʻzgartishlar kiritish tartibi; investitsiya shartnomasini bekor qilish tartibi; investitsiya shartnomasi taraflari oʻrtasidagi investitsiya shartnomasi qoidalari bilan bogʻliq nizolarni hal etish tartibi, nizolarni koʻrib chiqish joyi va organi. Bunda Oʻzbekiston Respublikasi yoki xorijiy davlat sudi, Oʻzbekiston Respublikasi yoki xorijiy davlat hududida tashkil etilgan xalqaro tijorat arbitraji nizolarni koʻrib chiquvchi organ sifatida belgilanishi mumkin. Investitsiya shartnomasida investitsiya loyihasining oʻziga xos xususiyatlariga qarab boshqa shartlar, shu jumladan, quyidagi shartlar ham boʻlishi mumkin: hududning ishlab chiqarish va ijtimoiy infratuzilmasini rivojlantirish boʻyicha tomonlarning oʻzaro majburiyatlari; chet el investorining shartnoma shartlarini bajarish natijasida ishlab chiqargan, oʻziga tegishli boʻlgan mahsulotni va olingan foydani (daromadlarni) Oʻzbekiston Respublikasidan olib chiqish huquqi; chet el investorining Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari orasidan xodimlarni yollash va oʻqitishga doir majburiyatlari, texnologiyalardan foydalanish shartlari, shuningdek, investitsiya loyihasini amalga oshirish tugallanganidan soʻng tashkil etilgan tashkilot xodimlarini oʻqitish boʻyicha majburiyatlari. Investitsiya shartnomasida chet el investoriga uni bozorda ustun mavqega qoʻyadigan mutlaq qoidalar va huquqlar berilishi taqiqlanadi. 9. Investitsiya shartnomasini tuzish boʻyicha taklif bilan tashabbus koʻrsatish chet ellik investor tomonidan mustaqil ravishda yoki davlat boshqaruvi organlari, xoʻjalik birlashmalari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari yohud xoʻjalik yurituvchi subyektlar (keyingi oʻrinlarda — loyiha tashabbuskorlari) bilan birgalikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Investitsiya shartnomasini tuzish uchun chet ellik investor mustaqil ravishda yoki loyiha tashabbuskorlari bilan birgalikda Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligiga (keyingi oʻrinlarda — Vazirlik) yoki Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi Xorijiy investitsiyalarni jalb etish agentligiga (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) quyidagilarni taqdim etadi: investitsiya shartnomasini tuzishning maqsadi, investitsiya faoliyati obyektiga investitsiya kiritish hamda investitsiya loyihalarini amalga oshirish yuzasidan mavjud tajribasi (mavjud boʻlgan taqdirda) toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni koʻrsatgan holda ariza; ushbu Nizomga 2-ilovada keltirilgan namunaviy shakliga muvofiq Investitsiya shartnomasi loyihasi; qonunchilikda belgilangan hollarda vakolatli organlarda ekspertizadan oʻtkazilgan texnik-iqtisodiy asoslash (texnik-iqtisodiy hisoblash) asosida bajarilgan loyiha biznes-rejasi. Vazirlik yoki Agentlik tegishli davlat organlarining xulosalarini, xususan, investitsiya shartnomasi loyihasining huquqiy ekspertizasi yuzasidan — Adliya vazirligining xulosasini, investitsiya loyihasini moliyaviy-iqtisodiy baholash yuzasidan — Moliya vazirligi hamda Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi xulosalarini, chet ellik investorlarga va (yoki) tashkil etiladigan xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi korxonaga qonunchilikda belgilanganlarga qoʻshimcha ravishda kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralari (imtiyozlar va preferensiyalar) berish yuzasidan — Davlat bojxona qoʻmitasi va Davlat soliq qoʻmitasi xulosalarini oladi. 10. Chet ellik investor tomonidan taqdim etilgan investitsiya shartnomasi loyihasi va boshqa materiallar investitsiya shartnomasi loyihasi olingan kundan boshlab oʻn besh kun mobaynida vakolatli organlar tomonidan koʻrib chiqiladi. Agar investitsiya shartnomasi qayta ishlash uchun qaytarilsa, shuningdek, ushbu Nizomning 9-bandi oltinchi xatboshisida koʻrsatilgan davlat organlarining eʼtirozlari mavjud boʻlgan taqdirda, koʻrib chiqish muddati qayta ishlab chiqilgan investitsiya shartnomasining loyihasi olingan kundan boshlab hisoblanadi. Investitsiya shartnomasi loyihasi va boshqa materiallarni koʻrib chiqish uchun qoʻshimcha oʻrganish va tekshirish yoxud boshqa chora-tadbirlar koʻrish talab etilgan hollarda, ularni koʻrib chiqish muddatlari tegishli davlat organining rahbari yoki boshqa mansabdor shaxsi tomonidan uzogʻi bilan bir oyga uzaytirilishi mumkin, bu haqda chet ellik investorga yozma ravishda xabar qilinadi. 11. Zarurat boʻlganda investitsiya shartnomasi qoidalarini kelishib olish maqsadida Vazirlik yoki Agentlik hamda chet ellik investor (investorlar) oʻrtasida muzokaralar oʻtkaziladi. 12. Vazirlik investitsiya shartnomasi loyihasini barcha vakolatli organlar bilan kelishgandan soʻng uni Vazirlar Mahkamasiga kiritadi. Vazirlar Mahkamasi investitsiya shartnomasi loyihasini koʻrib chiqadi va uni belgilangan tartibda maʼqullaydi yoki eʼtirozlar boʻlgan taqdirda qayta ishlash uchun qaytariladi. Investitsiya shartnomasi maʼqullangan taqdirda Vazirlik tomonidan imzolanadi. 13. Investitsiya shartnomasini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining tegishli qarori loyihasi Vazirlik tomonidan bir oy muddatda tayyorlanadi hamda Vazirlar Mahkamasining Reglamentida belgilangan tartibda Hukumatga kiritiladi. Agar investitsiya loyihasining texnik-iqtisodiy asoslanishi (texnik-iqtisodiy hisobi) Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanishi kerak boʻlsa, investitsiya shartnomasini tasdiqlash toʻgʻrisidagi tegishli band investitsiya loyihasining texnik-iqtisodiy asoslanishi (texnik-iqtisodiy hisobi)ni tasdiqlash haqidagi Hukumat qarori loyihasiga kiritilishi mumkin. Agar investitsiya shartnomasida soliq hamda bojxona imtiyozlari va preferensiyalari berish nazarda tutilsa, bunday shartnoma qonunchilikda belgilangan tartibda tasdiqlanadi. 14. Chet ellik investor bilan investitsiya shartnomasi uni tasdiqlash toʻgʻrisida qaror qabul qilingan sanadan boshlab kuchga kiradi, ushbu qarorda boshqacha qoidalar nazarda tutilgan hollar bundan mustasno. 15. Chet ellik investor investitsiya shartnomasida belgilangan tartibda va muddatlarda Vazirlikka qabul qilingan majburiyatlarning bajarilishi toʻgʻrisida hisobotlar taqdim etadi. Vazirlik investitsiya shartnomasidan kelib chiqadigan majburiyatlarning chet ellik investor tomonidan bajarilishi monitoringini olib boradi. 16. Investitsiya shartnomasiga oʻzaro kelishuga koʻra oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritilishi mumkin, ular yozma shaklda rasmiylashtiriladi va investitsiya shartnomasida belgilangan tartibda kuchga kiradi. Investitsiya shartnomasiga oʻzgartirish va qoʻshimcha kiritish ushbu Nizomda belgilangan investitsiya shartnomasini tuzish tartibiga asosan amalga oshiriladi. 17. Investitsiya shartnomasini bekor qilish investitsiya shartnomasida nazarda tutilgan tartibda, shu jumladan, quyidagi asoslardan biri boʻyicha amalga oshiriladi: investitsiya shartnomasida koʻrsatilgan amal qilish muddatining tugashi yoki chet ellik investor tomonidan investitsiya shartnomasi boʻyicha oʻz majburiyatlari toʻliq hajmda bajarilishi; tomonlarning oʻzaro kelishuviga koʻra; chet ellik investor tomonidan investitsiya shartnomasi boʻyicha olingan majburiyatlarning buzilishi yoki bajarilmasligi hollarida Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining tashabbusi bilan. Qoʻshimcha kafolatlar va qoʻllab-quvvatlash choralarining (imtiyozlar va preferensiyalar) amal qilish muddati investitsiya shartnomasining amal qilish muddati tugashi bilan toʻxtatiladi yoki investitsiya shartnomasida nazarda tutilgan tartibda bunday muddat tugashidan avval toʻxtatilishi mumkin. 18. Ushbu Nizomning amal qilishi u kuchga kirgandan keyin amalga oshiriladigan investitsiya loyihalariga nisbatan tatbiq etiladi.