Oʻzbekiston Respublikasida mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlarni ekologik sertifikatlash tizimini joriy etish toʻgʻrisida
(resolution, 2025-04-15)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish sohasini transformatsiya qilish va vakolatli davlat organi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 31-maydagi PF-81-son Farmoni ijrosini taʼminlash, xoʻjalik yurituvchi subyektlar faoliyatida atrof-muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlar hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiqlikni taʼminlash, davlat ekologik nazoratining muqobil mexanizmlarini tatbiq etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligining (keyingi oʻrinlarda — Ekologiya vazirligi): Oʻzbekiston Respublikasida mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlar uchun “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish (keyingi oʻrinlarda — ekologik sertifikatlashtirish) tizimini joriy etish; “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish tizimi asosida korxonalarning “Tor Green Uzbekistan” reyting tizimini yoʻlga qoʻyish toʻgʻrisidagi takliflari maʼqullansin. 2. Mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlarni “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 3. Belgilansinki: a) Ekologiya vazirligi mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlarni ekologik sertifikatlashtirish sohasidagi vakolatli davlat organi hisoblanadi; b) “Yashil sertifikat” yagona reyestri Ekologiya vazirligi tomonidan yuritiladi; v) “Yashil sertifikat” yagona reyestriga kiritilmagan sertifikat haqiqiy emas deb hisoblanadi; g) ekologik sertifikatlashtirish quyidagi talablarga javob bergan va belgilangan tartibda akkreditatsiyadan oʻtgan yuridik shaxslar (keyingi oʻrinlarda — ekologik sertifikatlashtirish organi) tomonidan amalga oshiriladi: ushbu yuridik shaxsda mehnat shartnomasi asosida faoliyat yurituvchi, atrof-muhitni muhofaza qilish sohasida uch yil ish stajiga ega boʻlgan kamida besh nafar mutaxassisning mavjudligi; baholanayotgan obyektning texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatida belgilangan majburiy koʻrsatkichlarni aniqlashni taʼminlaydigan, belgilangan tartibda akkreditatsiyadan oʻtkazilgan oʻz sinov laboratoriyasi mavjudligi; d) Oʻzbekiston Respublikasi hududida mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlar ekologik sertifikatlashtirish obyekti hisoblanadi; e) 2025-yil 1-oktabrdan boshlab: atrof-muhitga taʼsir koʻrsatishning I va II toifalariga mansub faoliyat turlarining ekologik oqibatlari toʻgʻrisidagi bayonotdan keyingi bosqichlarda ekologik normativ loyihalarini davlat ekologik ekspertizasidan oʻtkazish uchun ushbu faoliyat turlarining texnologik jarayonlari amaldagi “Yashil sertifikat”ga ega boʻlishi; texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiqligi tasdiqlanishi majburiy boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan mahsulotga muvofiqlik sertifikati berilishi uchun ushbu mahsulotni ishlab chiqarish texnologik jarayonining amaldagi “Yashil sertifikati” mavjud boʻlishi majburiy hisoblanadi; j) tijorat banklariga xoʻjalik yurituvchi subyektlarda ishlab chiqarish jarayonlarining ekologik sertifikatlashtirish talablariga muvofiqligini taʼminlash maqsadida ishlab chiqarishni texnologik modernizatsiya qilishga “Yashil” kredit liniyalarini ochish tavsiya etiladi; z) “Tor Green Uzbekistan” reyting tizimida xoʻjalik yurituvchi subyektlarning murojaatiga asosan ixtiyoriy ravishda ishtirok etiladi; i) mazkur qaror kuchga kirgan kundan boshlab oʻn ikki oy mobaynida texnologik jarayonlarni ekologik sertifikatlashtirish maqsadida shartnoma tuzgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar uchun sertifikatlashtirish ishlari bepul (100 foiz chegirma qoʻllagan holda) amalga oshiriladi. 4. Ekologiya vazirligi: a) ikki oy muddatda “Tor Green Uzbekistan” reytingi boʻyicha baholash qoidalari va mezonlarini tasdiqlasin; b) uch oy muddatda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda quyidagilarni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini Vazirlar Mahkamasiga belgilangan tartibda kiritsin: xoʻjalik yurituvchi subyektlar uchun ekologik sertifikatlashtirish joriy etilishini ragʻbatlantirish boʻyicha qoʻshimcha choralarni belgilash; davlat xaridlarini amalga oshirishda “Yashil sertifikat”ga ega mahsulot va xizmatlarning ustuvorligini taʼminlash; ekologik sertifikatlashtirish tizimi talablariga rioya etmaganlik uchun javobgarlikni belgilash; v) olti oy muddatda Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi, manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlarni koʻrsatishda atrof-muhitga salbiy taʼsirni kamaytirish hamda tabiiy resurslardan oqilona foydalanishni taʼminlashga doir talablar asosida texnologik jarayonlarni ekologik sertifikatlashtirish milliy standartining belgilangan tartibda tasdiqlanishini taʼminlasin. 5. Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi doimiy ravishda: a) ekologik sertifikatlashtirish tizimida ekologik sertifikatlashtirish organlarini akkreditatsiyadan oʻtkazishda ushbu qaror bilan belgilangan talablarning bajarilishini; b) milliy akkreditatsiya tizimining ekologik sertifikatlashtirish organlari akkreditatsiyasi boʻyicha tegishli texnik qoʻmita tarkibiga Ekologiya vazirligi vakillari kiritilishini; v) ekologik sertifikatlashtirish organlarini akkreditatsiyadan oʻtkazish jarayonida Ekologiya vazirligi huzuridagi Davlat ekologik sertifikatlashtirish va standartlashtirish markazi vakillarining baholovchilar va texnik ekspertlar tarkibiga (keyingi oʻrinlarda — ekspertlar tarkibi) kiritilishini taʼminlasin. Bunda: har bir vakilning bir yildan ortiq ekspertlar tarkibida ishtirok etishiga yoʻl qoʻyilmaydi; ekspertlar tarkibining kamida 50 foizi shaffof tanlov asosida belgilangan tartibda jalb etilgan mustaqil ekspertlardan iborat boʻladi hamda ovoz berish jarayonida ovozlar teng boʻlganda ularga ustuvorlik beriladi. 6. Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi va Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasiga Ekologiya vazirligi bilan birgalikda ushbu qarorning mazmun-mohiyati keng yoritilishi va ommaviy axborot vositalarida joylashtirilishi, ekologik sertifikatlashtirish tartibotlari va talablarini ommalashtirishga yoʻnaltirilgan mavzuli turkum koʻrsatuvlar doimiy ravishda chiqarilishi tavsiya etilsin. 7. Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 24-apreldagi 349-son qarori bilan tasdiqlangan Muvofiqlikni baholash organlarini akkreditatsiyadan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomning 4-bandi quyidagi mazmundagi “d” kichik band bilan toʻldirilsin: “d) texnologik jarayonlarni “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish organi uchun: ushbu yuridik shaxsda mehnat shartnomasi asosida faoliyat yurituvchi, atrof-muhitni muhofaza qilish sohasida uch yil ish stajiga ega kamida besh nafar mutaxassis mavjudligi; baholanayotgan obyektning texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatida belgilangan majburiy koʻrsatkichlarni aniqlashni taʼminlaydigan, belgilangan tartibda akkreditatsiyadan oʻtkazilgan oʻz sinov laboratoriyasi mavjudligi”. 8. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi. 9. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari A.J. Ramatov hamda Oʻzbekiston Respublikasi ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A.A. Abduxakimov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi hududida mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlarning atrof-muhitga salbiy taʼsirini cheklash va tabiiy resurslardan oqilona foydalanishni taʼminlash boʻyicha talablar asosida “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish (keyingi oʻrinlarda — ekologik sertifikatlashtirish) tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllanadi: ariza beruvchi — “Yashil sertifikat”ni olish uchun murojaat qilgan xoʻjalik yurituvchi subyekt; inspeksiya nazorati — “Yashil sertifikat” berilgan texnologik jarayonning belgilangan talablarga muvofiqligini tasdiqlash maqsadida davriy tartibda amalga oshiriladigan baholash jarayoni; texnologik jarayon — xom ashyo, yarim tayyor mahsulot yoki mahsulotdan foydalangan holda muayyan turdagi xom ashyo, yarim tayyor mahsulot yoki mahsulot ishlab chiqarish yoxud bir turdagi xizmat koʻrsatish jarayoni; “Yashil sertifikat” — Oʻzbekiston Respublikasi hududida ishlab chiqarish va xizmatlar koʻrsatishda texnologik jarayonlarning atrof-muhitga boʻlgan taʼsiri normativ-huquqiy hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda belgilangan talablarga muvofiqligini tasdiqlaydigan hujjat; “Yashil sertifikat” ekologik sertifikatlashtirish tizimi — mahsulotlarni ishlab chiqarish va xizmatlarni koʻrsatishda texnologik jarayonlarning atrof-muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi normativ-huquqiy hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda belgilangan talablarga muvofiqligini baholashga asoslangan ekologik sertifikatlashtirish tizimi. 3. Ekologik sertifikatlashtirish ishlari belgilangan tartibda akkreditatsiyadan oʻtgan yuridik shaxslar (keyingi oʻrinlarda — Ekologik sertifikatlashtirish organi) tomonidan amalga oshiriladi. 4. Ekologik sertifikatlashtirish ishlari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda ariza beruvchi bilan Ekologik sertifikatlashtirish organi oʻrtasida tuzilgan shartnomaga asosan amalga oshiriladi. 5. Ekologik sertifikatlashtirish ishlari quyidagi bosqichlarda amalga oshiriladi: ekologik sertifikatlashtirish uchun arizalarni qabul qilish va koʻrib chiqish natijasida ekologik sertifikatlashtirish ishlarini amalga oshirish yoki oshirmaslik haqida qaror qabul qilish; ekologik sertifikatlashtirish dasturini kelishilgan holda tasdiqlash va ekologik sertifikatlashtirish boʻyicha shartnoma tuzish; ekologik sertifikatlashtirish uchun texnologik jarayonlarning muvofiqligini baholash (keyingi oʻrinlarda — muvofiqlikni baholash); “Yashil sertifikat” va muvofiqlik belgisidan foydalanish toʻgʻrisida kelishuv bitimini imzolash hamda “Yashil sertifikat”ni berish yoki berishni rad etish; davriy tartibda inspeksiya nazoratini amalga oshirish. 6. Ekologik sertifikatlashtirish ishlari ushbu Nizomga 1-ilovada keltirilgan sxema boʻyicha amalga oshiriladi. 7. Ekologik sertifikatlashtirish uchun ariza mazkur Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda ariza beruvchi tomonidan Ekologik sertifikatlashtirish organiga bevosita, pochta yoki Internet jahon axborot tarmogʻi orqali taqdim etilishi mumkin. 8. Arizaga quyidagi hujjatlar ilova qilinadi: arizada keltirilgan texnologik jarayonlarga oid ekologik normativ hujjatlar hamda ular boʻyicha davlat ekologik ekspertizasining ijobiy xulosalari; arizada keltirilgan texnologik jarayonlarga oid atrof-muhitga tashlamalar miqdori boʻyicha akkreditatsiyadan oʻtgan sinov laboratoriyasining bayonnomalari (mavjud boʻlsa). 9. Ariza beruvchi arizaning toʻgʻri toʻldirilishi, unda koʻrsatilgan maʼlumotlar hamda taqdim etilgan hujjatlarning ishonchliligi va haqqoniyligi uchun javobgar hisoblanadi. 10. Ariza kelib tushgan kunning oʻzida Ekologik sertifikatlashtirish organi tomonidan roʻyxatga olinadi. 11. Arizani qabul qilish va koʻrib chiqish jarayonida ushbu Nizomning 8-bandida koʻrsatilmagan boshqa maʼlumotlar va hujjatlarning talab qilinishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 12. Ekologik sertifikatlashtirish organi ariza roʻyxatga olingan kundan boshlab bir ish kuni mobaynida taqdim etilgan hujjatlarni koʻrib chiqadi va ekologik sertifikatlashtirish ishlarini amalga oshirish yoki oshirmaslik haqida qaror qabul qilib, bu haqida ariza beruvchini xabardor qiladi. Hujjatlar ushbu Nizomning 8-bandi talablariga javob bermagan taqdirda, Ekologik sertifikatlashtirish organi ekologik sertifikatlashtirish ishlarini amalga oshirmaslik haqida qaror qabul qilib, bu haqida ariza beruvchini xabardor qiladi. Ariza beruvchi hujjatlar bilan bogʻliq kamchiliklarni bartaraf etishi hamda tegishli ariza va unga ilova qilinadigan hujjatlarni qayta taqdim etishi mumkin. 13. Ekologik sertifikatlashtirish organi ekologik sertifikatlashtirish ishlarini amalga oshirish toʻgʻrisida qaror qabul qilgan taqdirda, bir ish kuni mobaynida texnologik jarayonlarning muvofiqligini baholash ishlari boʻyicha shartnoma (keyingi oʻrinlarda — shartnoma) loyihasini ishlab chiqadi va ariza beruvchiga taqdim etadi. Shartnomaga ekologik sertifikatlashtirish ishlarini amalga oshirish dasturi (keyingi oʻrinlarda — dastur) loyihasi ilova qilinishi shart. 14. Ekologik sertifikatlashtirish ishlari ariza beruvchi tomonidan shartnomada koʻrsatilgan toʻlov shartlari bajarilgan kundan boshlab dasturga muvofiq, biroq oʻttiz ish kunidan ortiq boʻlmagan muddatda amalga oshiriladi. Bunda Ekologik sertifikatlashtirish organi muvofiqlikni baholash maqsadida: ekspert guruhi tarkibini; muvofiqlikni baholash amalga oshiriladigan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar roʻyxatini; muvofiqlikni baholash muddatlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan dasturni tasdiqlaydi. 15. Ekologik sertifikatlashtirish qiymati shartnomaga muvofiq belgilanadi. 16. Muvofiqlikni baholash kameral oʻrganish, texnologik jarayonning auditi hamda atrof-muhitga tashlamalarning miqdorini oʻlchov vositalari yordamida aniqlash jarayonlarini qamrab oladi. Bunda: kameral oʻrganish Ekologik sertifikatlashtirish organi soʻroviga muvofiq ariza beruvchi tomonidan taqdim etilgan hujjatlar asosida xoʻjalik yurituvchi subyektning atrof-muhitni muhofaza qilish va tabiiy resurslardan oqilona foydalanish sohasidagi normativ-huquqiy va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda koʻrsatilgan talablarni bajarish holatini baholash orqali; texnologik jarayon auditi ekologik sertifikatlashtirish doirasida xoʻjalik yurituvchi subyektga tegishli texnologik jarayonning atrof-muhitga boʻlgan real taʼsirini hamda taqdim etilgan hujjatlardagi holatni korxonadagi amaliyot bilan taqqoslagan holda joyiga chiqib oʻrganish orqali amalga oshiriladi. 17. Ariza beruvchi arizada keltirilgan texnologik jarayonga oid atrof-muhitga tashlamalar turi va miqdori toʻgʻrisida akkreditatsiyadan oʻtgan sinov laboratoriyasining bayonnomalarini taqdim etgan taqdirda, ekologik sertifikatlashtirish jarayonida atrof-muhitga tashlamalarning miqdorini oʻlchov vositalari yordamida qoʻshimcha aniqlash talab etilmaydi. Bunda bayonnomalar ariza beruvchi tomonidan taqdim etilgan kundan boshlab, koʻpi bilan oʻttiz kalendar kun oldin rasmiylashtirilgan boʻlishi lozim. 18. Muvofiqlikni baholash yakuni boʻyicha ekspertlar guruhi tomonidan bir ish kuni mobaynida tegishli xulosa (keyingi oʻrinlarda — muvofiqlikni baholash xulosasi) rasmiylashtiriladi va ekspertlar guruhi rahbari tomonidan tasdiqlanadi. Muvofiqlikni baholash xulosasida muayyan texnologik jarayonning ekologik sertifikatlashtirish milliy standarti talablariga jiddiy va (yoki) jiddiy boʻlmagan nomuvofiqliklari asoslantirilib, aniq bayon etiladi. 19. Quyidagilar jiddiy nomuvofiqlik deb hisoblanadi: ishlab chiqarish yoki xizmat koʻrsatish faoliyatiga berilgan davlat ekologik ekspertizasi ijobiy xulosasidagi atrof-muhitni ifloslantirish manbalarining turi, soni va joylashuvi haqiqatda oʻz tasdigʻini topmasligi; davlat ekologik ekspertizasi ijobiy xulosasida belgilangan atmosfera havosiga chiqariladigan tashlamalarning, yerusti suv obyektlari yoki joy relyefiga ifloslantiruvchi moddalar oqovalarini oqizishning, ishlab chiqarish va isteʼmol chiqindilari hosil boʻlishi hamda ularni joylashtirishning yoʻl qoʻyiladigan cheklangan ekologik normativlariga rioya etilmaganligi yoki rioya etilishi oʻz tasdigʻini topmasligi; kommunal-ekologik normativlarda belgilangan, kommunal kanalizatsiya tarmoqlariga ifloslantiruvchi moddalarni oqizishning yoʻl qoʻyiladigan normativlariga rioya etilmaganligi yoki rioya etilishi oʻz tasdigʻini topmasligi; oʻsimlik va hayvonot dunyosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish hamda muhofaza etiladigan tabiiy hududlardan foydalanish sohasidagi qonunchilik talablarining buzilishi. 20. Ekologik sertifikatlashtirish organi rahbari hamda ushbu organning muvofiqlikni baholashda ishtirok etmagan kamida ikki ekspertidan tashkil topgan Ekologik sertifikatlashtirish organi kengashi (keyingi oʻrinlarda — Kengash) muvofiqlikni baholash xulosasini ikki ish kunida koʻrib chiqib, quyidagilardan birini amalga oshiradi: a) muvofiqlikni baholashda jiddiy nomuvofiqliklar aniqlanmagan taqdirda, muvofiqlikni baholash xulosasini maʼqullaydi va “Yashil sertifikat”ni berish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi; b) muvofiqlikni baholashda jiddiy nomuvofiqliklar aniqlangan taqdirda, ariza beruvchiga ularni bartaraf qilish uchun oltmish ish kunidan ortiq boʻlmagan muddat berish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. Jiddiy nomuvofiqliklar belgilangan muddatlarda bartaraf qilinmagan taqdirda, “Yashil sertifikat”ni berishni rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi; v) quyidagi hollarda muvofiqlikni baholash xulosasini qayta koʻrib chiqish uchun qaytarish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi: baholash jarayoni tartib-taomillari buzilganda; texnologik jarayonga nisbatan belgilangan mezonlar notoʻgʻri talqin qilinganda; nomuvofiqliklarni notoʻgʻri malakalanganda. Kengashning qarorlari yigʻilish bayoni bilan rasmiylashtiriladi. 21. Ekologik sertifikatlashtirish organi rahbari Kengash yigʻilishining bayoniga asosan bir ish kuni mobaynida “Yashil sertifikat”ni berish yoki berishni rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. 22. “Yashil sertifikat”ni berish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan taqdirda, ikki ish kunida “Yashil sertifikat” rasmiylashtiriladi va ariza beruvchiga taqdim etiladi. 23. Muvofiqlikni baholashda aniqlangan jiddiy boʻlmagan nomuvofiqliklarni bartaraf qilish boʻyicha ariza beruvchi tomonidan chora-tadbirlar rejasi ishlab chiqilib, Ekologik sertifikatlashtirish organi bilan kelishilgan holda tasdiqlangan taqdirda, tegishli texnologik jarayon ekologik sertifikatlashtirilishi mumkin. Biroq, ushbu nomuvofiqliklar kelgusi inspeksiya nazorati tartibidagi baholash jarayoniga qadar bartaraf etilmagan taqdirda, ular jiddiy nomuvofiqlik deb hisoblanadi va “Yashil sertifikat” bekor qilinadi. 24. Muvofiqlikni baholash yakunlari boʻyicha nomuvofiqliklar aniqlangan va ularni bartaraf qilish uchun qoʻshimcha muddat berilgan taqdirda, ularning bartaraf qilinganligini baholash ishlari mazkur Nizomning 16 — 22-bandlariga asosan qaytadan oʻtkaziladi. Bunda qayta baholash ishlari uchun alohida toʻlov undirilmaydi. 25. “Yashil sertifikat”ni berish faqatgina muvofiqlikni baholash yakunlari boʻyicha aniqlangan nomuvofiqliklar belgilangan muddatda yoki toʻliq bartaraf qilinmagan taqdirda rad etilishi mumkin. 26. Ekologik sertifikatlashtirilgan texnologik jarayonning davriy inspeksiya nazorati (keyingi oʻrinlarda — inspeksiya nazorati) navbat asosida yoki navbatdan tashqari oʻtkaziladi. Navbatdagi inspeksiya nazorati “Yashil sertifikat” berilgan vaqtdan boshlab uning amal qilish davrida har oʻn ikki oyda bir marotaba oʻtkaziladi. 27. Quyidagilar navbatdan tashqari inspeksiya nazoratini oʻtkazish uchun asos hisoblanadi: ishlab chiqarish texnologik jarayonlarida, foydalanilayotgan xom ashyo tarkibida, tashlamalar, oqovalar, chiqindilar paydo boʻlishi manbalarida, ularning normativlarida va normativ hujjatlarida, obyektning joylashuvida oʻzgarishlar yuz berishi; ekologik sertifikatlashtirilgan obyekt tomonidan ekologik sertifikatlashtirish milliy standarti talablari buzilganligi toʻgʻrisida shikoyat kelib tushishi; xoʻjalik yurituvchi subyekt faoliyatining sud tartibida toʻxtatilishi. Boshqa holatlarda navbatdan tashqari inspeksiya nazoratining oʻtkazilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 28. Inspeksiya nazorati yakunlari boʻyicha nomuvofiqliklar aniqlangan taqdirda, ularni bartaraf qilish uchun Ekologik sertifikatlashtirish organi tomonidan oltmish ish kunidan ortiq boʻlmagan muddat belgilanadi, mazkur Nizomning 23-bandida nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno. 29. Inspeksiya nazorati yakunlari boʻyicha aniqlangan nomuvofiqliklar bartaraf qilinganligi boʻyicha baholash ishlari mazkur Nizomning 24-bandiga muvofiq qaytadan oʻtkaziladi. 30. Inspeksiya nazorati oʻtkazilishi uchun toʻlov undirilmaydi, ushbu Nizomning 40-bandida nazarda tutilgan holatlar bundan mustasno. 31. “Yashil sertifikat” besh yil muddatga beriladi va “Yashil sertifikat” yagona reyestrida roʻyxatdan oʻtkazilgan taqdirda haqiqiy hisoblanadi. 32. “Yashil sertifikat” amal qilish davri mobaynida seriyali ishlab chiqariladigan mahsulot yoki koʻrsatilgan xizmatga nisbatan haqiqiy hisoblanadi. 33. “Yashil sertifikat” davlat tili va ingliz tilida rasmiylashtiriladi. “Yashil sertifikat” blankasi shakli Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi tomonidan tasdiqlanadi. 34. Quyidagi holatlarda “Yashil sertifikat”ning amal qilishi muddatidan avval bekor qilinadi: inspeksiya nazorati yoki inspeksiya nazorati yakunlari boʻyicha aniqlangan nomuvofiqliklar bartaraf qilinganligini qayta baholash “Yashil sertifikat” egasi aybi bilan belgilangan muddatda oʻtkazilmaganda; inspeksiya nazorati yakunlari boʻyicha aniqlangan nomuvofiqliklar belgilangan muddatda bartaraf qilinmaganda; Ekologik sertifikatlashtirish obyekti yoki “Yashil sertifikat” egasining faoliyati toʻxtatilganda yoxud qayta tashkil etilganda (tashkiliy-huquqiy shaklining oʻzgarishi bundan mustasno); mazkur Nizomning 39-bandida nazarda tutilgan oʻzgarishlardan biri roʻy bergan taqdirda, amaldagi “Yashil sertifikat”ning egasi ushbu oʻzgarish roʻy bergan vaqtdan boshlab bir oy muddatda “Yashil sertifikat”ni qayta rasmiylashtirish toʻgʻrisida murojaat qilmaganda. 35. Inspeksiya nazorati yakunlari boʻyicha nomuvofiqliklar aniqlangan taqdirda, “Yashil sertifikat”ning amal qilishi nomuvofiqliklarni bartaraf qilish uchun belgilangan muddatga vaqtincha toʻxtatiladi. Bunda belgilangan muddatda nomuvofiqliklar bartaraf etilgan taqdirda, “Yashil sertifikat”ning amal qilish muddati qayta tiklanadi. 36. “Yashil sertifikat”ning amal qilishini muddatidan avval bekor qilish, vaqtincha toʻxtatish va qayta tiklash toʻgʻrisidagi qarorlarning shakli Ekologik sertifikatlashtirish organi tomonidan belgilanadi. 37. Ekologik sertifikatlashtirish organining “Yashil sertifikat”ning amal qilishini muddatidan avval bekor qilish, vaqtincha toʻxtatish va qayta tiklash toʻgʻrisidagi qarori qabul qilingan kundan boshlab uch ish kunida asosli sabablari koʻrsatilgan holda, “Yashil sertifikat” egasiga, shuningdek, “Yashil sertifikat” yagona reyestriga tegishli yozuvlar kiritilishini taʼminlash maqsadida Ekologiya vazirligiga yetkaziladi. Bunda “Yashil sertifikat”ning asl nusxasi “Yashil sertifikat” egasi tomonidan tegishli qaror olingan kundan boshlab oʻn ish kuni mobaynida Ekologik sertifikatlashtirish organiga qaytarilishi lozim. 38. Bekor qilingan “Yashil sertifikat” Ekologik sertifikatlashtirish organi tomonidan yoʻq qilinadi va bu haqida tegishli dalolatnoma tuziladi. 39. “Yashil sertifikat”ning egasi qayta tashkil etilgan, uning nomi, pochta manzili yoki ekologik sertifikatlashtirish obyektining joylashgan joyi oʻzgargan taqdirda, ushbu oʻzgarishlar toʻgʻrisida “Yashil sertifikat”ning asl nusxasini ilova qilgan holda, oʻn ish kuni mobaynida Ekologik sertifikatlashtirish organini xabardor qilishi lozim. 40. Mazkur Nizomning 39-bandida nazarda tutilgan oʻzgarishlardan biri roʻy bergan taqdirda, “Yashil sertifikat”ning egasi ushbu oʻzgarish roʻy bergan vaqtdan boshlab bir oy muddatda “Yashil sertifikat”ni qayta rasmiylashtirish toʻgʻrisida ariza berishi mumkin. Ekologik sertifikatlashtirish obyektining joylashgan joyi oʻzgargan taqdirda, Ekologik sertifikatlashtirish organi mazkur Nizomga muvofiq (navbatdan tashqari yoki oʻz muddatiga koʻra davriy) shartnoma asosida inspeksiya nazoratini oʻtkazadi hamda uning natijasi boʻyicha “Yashil sertifikat”ni qayta rasmiylashtirish yoki rasmiylashtirmaslik toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. “Yashil sertifikat” egasi qayta tashkil etilganda yoki uning pochta manzili, nomi oʻzgarganda inspeksiya nazoratini oʻtkazish talab etilmaydi. 41. Agar xoʻjalik yurituvchi subyekt “Yashil sertifikat”ning huquqiy vorisi boʻlmasa, ekologik sertifikatlashtirish mazkur Nizomda nazarda tutilgan talablar asosida qayta amalga oshiriladi. 42. Ekologiya vazirligi Ekologik sertifikatlashtirish organlari tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlar asosida “Yashil sertifikat” yagona reyestirini yuritadi, doimiy ravishda yangilab boradi hamda uni oʻzining rasmiy veb-saytiga joylashtiradi. Bunda “Yashil sertifikat” yagona reyestiri tegishli maʼlumotlar Ekologiya vazirligiga kelib tushgan kundan boshlab uch ish kunidan kechikmagan holda yangilanishi lozim. 43. “Yashil sertifikat” yagona reyestirida amaldagi, bekor qilingan, amal qilishi vaqtincha toʻxtatilgan, amal qilish muddatidan ilgari bekor qilingan hamda amal qilish muddati yakunlangan “Yashil sertifikat”lar boʻyicha quyidagilar: “Yashil sertifikat” berilgan xoʻjalik yurituvchi subyektning nomi, manzili, soliq toʻlovchining identifikatsiya raqami; “Yashil sertifikat” obyekti, berilgan sanasi, roʻyxatdan oʻtgan raqami va amal qilish muddati; “Yashil sertifikat”ning holati (amaldaligi, amal qilish muddati yakunlanganligi yoki bekor qilinganligi, amal qilishi vaqtincha toʻxtatilganligi, amal qilish muddatidan ilgari bekor qilinganligi, qabul qilingan bunday qarorning raqami va sanasi) aks ettiriladi. 44. Ushbu Nizomni qoʻllashda yuzaga keladigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi. 45. “Yashil sertifikat” egasi Ekologik sertifikatlash organining uni bekor qilish toʻgʻrisidagi qaroridan norozi boʻlgan taqdirda, sud organlariga murojaat qilish huquqiga ega. 46. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.