Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni tayyorlash, huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
(order, 2024-08-07)

Oʻzbekiston Respublikasining “Texnik jihatdan tartibga solish toʻgʻrisida”gi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 19-maydagi PF-5997-son “Davlat huquqiy siyosatini amalga oshirishda adliya organlari va muassasalari faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1997-yil 9-oktabrdagi 469-son “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar meʼyoriy hujjatlarining qonuniyligini taʼminlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni tayyorlash, huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Qoidalar Oʻzbekiston Respublikasining “Texnik jihatdan tartibga solish toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda Vazirlar Mahkamasining 1997-yil 9-oktabrdagi 469-son “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar meʼyoriy hujjatlarining qonuniyligini taʼminlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni tayyorlash, huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish tartibini belgilaydi. 1. Mazkur Qoidalarda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: texnik jihatdan tartibga solish — mahsulotlar, ishlar va xizmatlar xavfsizligiga doir majburiy talablarni belgilash, qoʻllash va bajarish; texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar — texnik reglamentlar, standartlashtirishga doir normativ hujjatlar, sanitariya, veterinariya, veterinariya-sanitariya, fitosanitariya qoidalari va normalari, shaharsozlik normalari hamda qoidalari, ekologik normalar va qoidalar hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi boshqa hujjatlar; qonunchilik texnikasi — huquq ijodkorligi faoliyatini tashkil qilish va amalga oshirish uchun foydalaniladigan qoidalar, metodlar, vositalar va usullar (instrumentlar) majmui; Normativ-huquqiy hujjatlar loyihalarini ishlab chiqish va kelishishning yagona elektron tizimi (bundan buyon matnda yagona elektron tizim deb yuritiladi) — texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar loyihalarini ishlab chiqish, kelishish, qabul qilish, shuningdek qabul qilingan hujjatlarni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olinishini taʼminlovchi elektron tizim; huquqiy ekspertiza — texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning qonunchilikka muvofiqligini hamda ularda huquqiy normalar mavjudligini aniqlash nuqtai nazaridan tekshirish. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning (bundan buyon matnda vazirlik va idoralar deb yuritiladi) texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari huquqiy ekspertizadan oʻtkaziladi va hisobga olinadi. 3. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasini tayyorlash, kelishish, qabul qilish, shuningdek qabul qilingan hujjatlarni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish faqat yagona elektron tizim orqali amalga oshiriladi, bundan qonunchilik hujjatlariga muvofiq davlat siri hisoblangan maʼlumotlar va maxfiy maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar mustasno. 4. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda nazarda tutilgan mahsulotlar, ishlar va xizmatlar xavfsizligiga doir majburiy talablarni belgilash, qoʻllash va bajarish sohasidagi munosabatlarni tartibga soluvchi masalalar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan huquqiy ekspertizadan oʻtkazish predmeti hisoblanmaydi. 5. Vazirlik va idoralar oʻzlari tomonidan qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni toʻgʻri va bir xilda qoʻllanilishini taʼminlaydi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni qoʻllash boʻyicha tegishli tushuntirish berish zaruriyati yuzaga kelgan taqdirda, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni qabul qilgan organ tegishli tushuntirish beradi. 6. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga huquqiy normalar kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 7. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar maxsus texnik reglamentlar, standartlashtirishga doir normativ hujjatlar, sanitariya, veterinariya, veterinariya-sanitariya, fitosanitariya qoidalari va normalari, shaharsozlik normalari va qoidalari, ekologik normalar va qoidalar, shuningdek texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi boshqa hujjatlar mazkur Qoidalarning 1 — 9-ilovalariga muvofiq buyruq yoki qarorlar bilan tasdiqlanadi. 8. Buyruqlar vazirlar tomonidan yoki idora nomidan qarorlar qabul qilish yakka tartibda amalga oshiriladigan idoralar rahbarlari tomonidan qabul qilinadi. 9. Qarorlar davlat qoʻmitalari tomonidan yoki idora nomidan qarorlar qabul qilishni mazkur idoraning kollegial organi amalga oshiradigan idoralar tomonidan qabul qilinadi. Ikki yoki undan ortiq vazirlik va idoralarning texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlari qarorlar tarzida qabul qilinadi. 10. Buyruq va qarorlar boshqa tashkilotlar bilan kelishilgan holda qabul qilinishi mumkin. 11. Buyruq yoki qarorlar bilan mazkur Qoidalarning 1 — 5-ilovalariga muvofiq ushbu buyruq yoki qarorning tarkibiy qismi boʻlgan maxsus texnik reglamentlar, standartlashtirishga doir normativ hujjatlar, sanitariya, veterinariya, veterinariya-sanitariya, fitosanitariya qoidalari va normalari, shaharsozlik normalari hamda qoidalari, ekologik normalar va qoidalar hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi boshqa hujjatlar tasdiqlanishi mumkin. Bitta buyruq yoki qaror bilan bir nechta texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning tasdiqlanishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 12. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar muayyan muddatga (vaqtinchalik) yoki nomuayyan muddatga qabul qilinishi mumkin. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning amal qilish muddati butun hujjat yoki uning qismlari uchun belgilanishi mumkin. 13. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning amal qilish muddati: aniq sana bilan; muayyan hodisaning yuz berishi yoxud texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning qabul qilinishidan koʻzlangan maqsadga erishilganligi bilan chegaralanishi mumkin. 14. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasini tayyorlash vazirlik va idoralarning bir yoki bir nechta tarkibiy boʻlinmalariga, ularning vazifalari va vakolatlarini hisobga olgan holda, yuklatiladi. Bunda koʻrsatilgan loyihaning tayyorlanishi uchun masʼul boʻlgan mansabdor shaxslar doirasi, uni tayyorlash muddati, zarurat boʻlgan taqdirda esa, mazkur ishga jalb qilinadigan tashkilotlar aniqlanadi. 15. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasini tayyorlash uchun ishchi guruhlar, shuningdek ekspert kengashlari tuzilishi mumkin. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihalari tegishli soha va mutaxassislikka ixtisoslashgan institutlar (tashkilotlar) tomonidan ham ishlab chiqilishi mumkin. 16. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi vazirlik va idoralarning yuridik xizmati tomonidan huquqiy ekspertizadan oʻtkazilishi shart. 17. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat qonunchilik hujjatlariga muvofiq boʻlishi shart. 18. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning tuzilishi tartibga solish predmeti izchil (mantiqiy) rivojlanishini, shuningdek boʻlajak hujjat bir xilda tushunilishi va qoʻllanilishini taʼminlashi lozim. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga ularning tartibga solish predmeti bilan bogʻliq boʻlmagan qoidalarni kiritishga yoʻl qoʻyilmaydi. 19. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat uning mazmuniga muvofiq boʻlgan hamda tartibga solish predmetini aks ettiruvchi qisqa nomga ega boʻlishi lozim. Hujjat nomi aniq, ravon va imkon qadar axborotga boy boʻlishi lozim. Agar buyruq yoki qaror bilan maxsus texnik reglamentlar, standartlashtirishga doir normativ hujjatlar, sanitariya, veterinariya, veterinariya-sanitariya, fitosanitariya qoidalari va normalari, shaharsozlik normalari hamda qoidalari, ekologik normalar va qoidalar hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi hujjatlar yoki boshqa hujjat tasdiqlanadigan boʻlsa, mazkur Qoidalarning 1 — 9-ilovalariga muvofiq buyruq yoki qarorning nomida ushbu hujjatlarning tasdiqlanishi koʻrsatilishi lozim. 20. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni qabul qilishdan koʻzlangan maqsad va sabablarni tushuntirish uchun loyihada kirish qismi — muqaddima berilishi mumkin. Muqaddimada texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni qabul qilishning sabablari, maqsadlari va vazifalari koʻrsatiladi, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasining qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmon va qarorlari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlarini (ularning moddalari yoki bandlarini) bajarish yuzasidan yoki ular asosida qabul qilinayotganligi koʻrsatiladi. Muqaddima bandlarga boʻlinmasligi va raqamlanmasligi kerak. 21. Har bir qoida arab raqamlarida belgilanib, nuqta qoʻyilgan bandlar koʻrinishida bayon qilinadi va sarlavhaga ega boʻlmaydi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat bandlari izchil ketma-ketlikda raqamlanishi kerak. Bandlar doirasimon qavslar bilan berkitiladigan kichik harflar yoki raqamlar koʻrinishidagi kichik bandlarga hamda xatboshilarga boʻlinishi mumkin. 22. Hajmiga koʻra texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat kamayib boruvchi boʻlimlar, boblar, paragraflar, bandlar, kichik bandlar va xatboshilarga boʻlinadi. Ikkinchi va keyingi xatboshilarni boʻlishga yoʻl qoʻyilmaydi. Boʻlimlar rim, boblar esa arab raqamlari bilan raqamlanadi va sarlavhalarga ega boʻladi. Paragraflar “§” belgisi bilan belgilanadi, arab raqamlari bilan raqamlanadi va sarlavhalarga ega boʻladi. 23. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda uning boshqa bandlariga, shuningdek boshqa hujjatlarga havola qilish ularning oʻzaro aloqasini koʻrsatish yoki takrorlanishlarning oldini olish uchungina yoʻl qoʻyiladi. 24. Zarur hollarda hujjatda normativ-huquqiy hujjat yoki texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat yoxud xalqaro hujjatlarga havola qilinishi mumkin. 25. Normativ-huquqiy hujjatga yoki texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga havola qilingan hollarda uning turi, rekvizitlari va nomi koʻrsatilishi shart. 26. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda mavjud boʻlmagan yoki oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilgan normativ-huquqiy hujjatlar va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi uchun kuchga kirmagan xalqaro hujjatlarga havola qilishga yoʻl qoʻyilmaydi. 27. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning matni loʻnda, oddiy va ravon tilda bayon etilishi kerak. Bunda hujjatning har bir bandi toʻliq va tugallangan maʼno va mazmunga ega boʻlishi lozim. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda foydalaniladigan tushunchalar va atamalar turlicha izohlash imkoniyatini istisno etadigan, agar mavjud boʻlsa, ularning qonunchilik hujjatlarida qabul qilingan maʼnosiga muvofiq yagona shaklda qoʻllaniladi. 28. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda quyidagilarning qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyilmaydi: ogʻzaki nutq shakllari; davlat tilida teng maʼnoli soʻzlar va tushunchalar boʻlgan taqdirda xorijiy tillarning atamalari; eskirgan hamda koʻp maʼnoni anglatadigan soʻzlar va iboralar, majoziy taqqoslashlar, sifatlashlar, kinoyalar. 29. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning matni umumeʼtirof etilgan grammatik, orfografik va punktuatsiya qoidalari asosida tuziladi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda texnik va boshqa maxsus tushunchalardan foydalanilgan hollarda, hujjatda ularning taʼriflari beriladi. Hujjatda koʻp marotaba qoʻllanilgan bir yoki bir nechta tushunchaga taʼrif berish zarur boʻlgan hollarda ular mazkur Qoidalarning 1 — 5-ilovalariga muvofiq hujjatning boshlanishida alohida bandda koʻrsatiladi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda umum qabul qilingan qisqartmalar qoʻllanilishi va boshqa qisqartmalarga tushunchalar berilishi mumkin. 30. Agar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda roʻyxatlar, jadvallar, grafiklar, xaritalar, sxemalar, hujjatlar va blankalar namunalari, uslubiyotlar berilsa, unda ular ilovalar koʻrinishida, hujjatning tegishli bandlarida ushbu ilovalarga havolalar qoʻllagan holda rasmiylashtirilishi lozim. Ilovalar tegishli tartibda arab raqamlari bilan raqamlanadi. 31. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga oʻzgartirish va qoʻshimchalar yoxud uni oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish tegishlicha buyruqlar yoki qarorlar bilan rasmiylashtiriladi. Muqaddam qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yoxud ularni yoki ularning tuzilmaviy birliklarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisidagi qoidalar mazkur Qoidalarning 6 — 9-ilovalariga muvofiq buyruq yoki qaror loyihasining matniga kiritiladi (oʻz kuchini yoʻqotayotgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar, boʻlimlar, boblar, paragraflar, bandlar, kichik bandlar, chiqarib tashlanayotgan xatboshilar koʻrsatilgan holda). 32. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning loyihasi bilan kiritilayotgan oʻzgartirish va (yoki) qoʻshimchalar ikki yoki undan ortiq bandni tashkil etsa, bunday oʻzgartirish va qoʻshimchalar mazkur Qoidalarning 7-ilovasiga muvofiq buyruq yoki qarorga ilova koʻrinishida rasmiylashtiriladi. 33. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning kichik bandigacha boʻlgan (kichik bandni ham qoʻshgan holda) tuzilmaviy birligining amal qilishining tugatilishi oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish, xatboshi koʻrinishidagi tuzilmaviy birlikning amal qilishining tugatilishi esa chiqarib tashlash deb koʻrsatiladi. 34. Oʻzgartirishlarga quyidagilar kiradi: raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar va pozitsiyalarni almashtirish; kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar, ilovalarni oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish yoki raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar va xatboshilarni chiqarib tashlash; xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar, ilovalarni, shuningdek paragraflar, boblar, boʻlimlar, ilovalar va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar nomlarini yangi tahrirda bayon qilish. 35. Jumlaning, ilovaning, boʻlimning, bobning, bandning, kichik bandning, xatboshining matnini sezilarli oʻzgartirish talab etilsa, ularni yangi tahrirda bayon etish lozim. 36. Qoʻshimchalarga texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni yangi raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar, xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar va ilovalar bilan toʻldirish kiradi. 37. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishni nazarda tutuvchi hujjat quyidagilarga boʻlinishi mumkin: nuqtali arab raqamlari bilan raqamlanadigan bandlar; doirasimon qavs bilan berkitiladigan kichik harflar yoki arab raqamlari bilan belgilanadigan kichik bandlar; xatboshilar. 38. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishda uning ilovalari, boʻlimlari, boblari, paragraflari, bandlari va kichik bandlarining raqamlanishi oʻzgarmaydi. Agar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat yangi tuzilmaviy birliklar bilan toʻldirilayotgan boʻlsa, unda ularni asosiy raqam yoki harf belgilari tepasiga qoʻyiladigan qoʻshimcha raqamlar bilan belgilash lozim (masalan, 21-band, “v1”-kichik bandi). 39. Agar tegishli qoʻshimchalar tuzilmaviy birlikning (boʻlim, bob, paragraf, band yoki kichik band) oxiriga kiritilayotgan boʻlsa, unda mavjud raqamlanish davom ettiriladi (masalan, agar hujjatning oxirgi bandi 30-band boʻlsa, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat 31-band bilan toʻldiriladi, agar bandning oxirgi bandi “v” kichik band hisoblansa, unda “g” kichik band bilan toʻldiriladi). 40. Band yoki kichik bandga yangi xatboshi qoʻshilayotganda, mazkur band yoki kichik bandning keyingi xatboshilari ketma-ketligi tegishli tartibda oʻzgaradi. 41. Kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar matniga, ularning mazmuniga qarab, tinish belgilari ham qoʻshiladi (masalan, “va standartlar” degan soʻzlar “, standartlar va boshqa hujjatlar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin; “, shuningdek hujjatlar” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin; “suv bilan taʼminlovchi korxonalar — ” degan soʻzlar chiqarib tashlansin). Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning nomiga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilayotganda ushbu hujjat ilovalarining nomi va ilova belgilari qayta koʻrib chiqiladi. 42. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning bandi yoki kichik bandi xatboshilardan iborat boʻlsa, xatboshilarni hisoblash kirish xatboshisidan boshlanadi. Masalan: “(birinchi xatboshi) 11. Bolalarning maktabgacha taʼlim tashkilotlarida (guruhlarda) boʻladigan vaqti quyidagicha boʻlishi mumkin: (ikkinchi xatboshi) bolalar 3-4 soat boʻladigan guruhlarda — kunduzgi uyqu tashkil etilmaydi va bir martalik ovqatlantirish tashkil etilishi mumkin; (uchinchi xatboshi) bolalar 9 — 10,5 soat boʻladigan guruhlarda — toʻrt martalik ovqatlantirish tashkil etilishi va kunduzgi uyqu uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak; (toʻrtinchi xatboshi) bolalar 12 soat boʻladigan guruhlarda — toʻrt martalik ovqatlantirish tashkil etilishi, kunduzgi uyqu uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak. (beshinchi xatboshi) Maktabgacha taʼlim tashkilotlarining bolalar kechayu kunduz boʻladigan guruhlarida kunduzgi va tungi uyqu hamda kamida besh martalik ovqatlantirish tashkil etilishi uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak.”. 43. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning tegishli tuzilmaviy birliklari oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilganda, keyingi tuzilmaviy birliklarning raqamlanishi oʻzgarmaydi. 44. Xatboshi chiqarib tashlanganda keyingi xatboshilarning ketma-ketligi qayta koʻrib chiqiladi. Masalan: “2-bandning “a” kichik bandida: beshinchi xatboshi chiqarib tashlansin; oltinchi — oʻn ikkinchi xatboshilar tegishli ravishda beshinchi — oʻn birinchi xatboshilar deb hisoblansin.”. 45. Asosiy texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilgan taqdirda, ushbu hujjatga kiritilgan oʻzgartirishlar va (yoki) qoʻshimchalar ham oʻz-oʻzidan oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanadi. 46. Agar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning sezilarli oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish zaruriyati boʻlsa yoki aynan bir masala boʻyicha bir nechta hujjatlarning mavjudligi aniqlansa, shuningdek texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat bir tilda qabul qilingan boʻlsa va uni boshqa tilda ham qabul qilish zaruriyati boʻlsa, u holda ularni tartibga solish maqsadida yangi hujjat ishlab chiqiladi. 47. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishda kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalarning aniqliligini lozim darajada nazorat qilishni taʼminlash uchun, shuningdek ularni tartibga solish maqsadida yagona yangi hujjat ishlab chiqilganida vazirlik yoki idora rahbari (uning oʻrinbosari) tomonidan imzolanadigan qiyosiy jadval tayyorlanishi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat bilan birga kiritilishi lozim. 48. Qiyosiy jadval uchta grafadan iborat boʻladi: texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish taklif etilayotgan tuzilmaviy birligining amaldagi tahriri; texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilgan tegishli tuzilmaviy birligining taklif etilayotgan tahriri; kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalarni asoslantirish. 49. Tegishli tuzilmaviy birlikning amaldagi va taklif etilayotgan tahriridagi grafalari qiyosiy jadvalda quyidagi koʻrinishda bayon etiladi: amaldagi va taklif etilayotgan tahrirlar grafalarida oʻzgarayotgan raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar, xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar va ilovalar “polujirniy” shrifti bilan ajratib koʻrsatiladi; taklif etilayotgan tahrir grafasida toʻldirilayotgan raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar, xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar va ilovalar “polujirniy” shrifti bilan ajratib koʻrsatiladi; amaldagi tahrir grafasida oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilayotgan kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar, ilovalar yoki chiqarib tashlanayotgan raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar va xatboshilar “polujirniy kursiv” shrifti bilan ajratib koʻrsatiladi. Agar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning tuzilmaviy birligi yangi tahrirda bayon etilayotgan boʻlsa, qiyosiy jadvalda faqat tegishlicha oʻzgarayotgan, toʻldirilayotgan, oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilayotgan yoki chiqarib tashlanayotgan raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar, xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar va ilovalar ajratib koʻrsatiladi. Amaldagi va taklif etilayotgan tahrirlar grafalarida oʻzgarmagan tegishli raqamlar, soʻzlar, gaplar, grafalar, bloklar, pozitsiyalar, xatboshilar, kichik bandlar, bandlar, paragraflar, boblar, boʻlimlar va ilovalar, kiritilgan oʻzgartirishlar oddiy shriftda beriladi. 50. Buyruqlar va qarorlar matnlari Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasvirlangan tegishli blanklarda yozilishi va ularni qabul qilgan organning (organlarning) nomi boʻlishi lozim. 51. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi hujjat uni tasdiqlayotgan buyruq yoki qarorga ilova koʻrinishida rasmiylashtiriladi, bunda buyruq yoki qarorning tegishli bandida unga mazkur Qoidalarning 1 — 9-ilovalariga muvofiq havola boʻlishi lozim. 52. Ilovalari boʻlgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning betlari izchil ketma-ketlikda raqamlanishi lozim. 53. Qoida tariqasida, standart varaq 1,2 qator oraligʻida (“mnojitel”) yozilishi lozim; har bir bet: yuqoridan va pastdan 2 sm, chapdan 3 sm, oʻngdan 1,5 sm hoshiyaga ega; xatboshi besh-olti belgiga teng va bir xilda boʻlishi lozim. Matnni kompyuter vositasida bosib chiqarishda “Times New Roman” 12 oʻlchamli shriftida yoki shunga oʻxshash shriftni qoʻllagan holda Misrosoft Word matn redaktoridan foydalanish tavsiya qilinadi. 54. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat matnida oʻchirish va tuzatishlarga yoʻl qoʻyilmaydi. Bundan mazkur Qoidalarning 71-bandida koʻrsatilgan holatlar mustasno. 55. Vazirlik va idoralarning yuridik xizmati texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasining qonunchilikka muvofiqligini hamda unda huquqiy normalar mavjudligini aniqlash nuqtai nazaridan huquqiy ekspertizadan oʻtkazadi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi qonunchilikka muvofiq boʻlsa, shuningdek unda huquqiy normalar mavjud boʻlmasa, yuridik xizmat rahbari tomonidan imzolanadi va xulosa tayyorlanadi. 56. Yuridik xizmat mavjud boʻlmagan taqdirda, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi boʻyicha xulosa texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni tayyorlash uchun masʼul boʻlgan tarkibiy boʻlinma tomonidan tayyorlanishi va vazirlik yoki idora rahbari yoxud uning oʻrinbosari tomonidan imzolanishi mumkin. 57. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasida boshqa vazirlik va idoralar manfaatlariga yoki vakolatlariga taalluqli qoidalar mavjud boʻlsa, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi yagona elektron tizim orqali manfaatdor vazirlik va idoralar bilan kelishilishi lozim. Bunda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi vazirlik va idoralar tomonidan u taqdim etilgan kundan boshlab oʻn kun ichida eʼtirozlarsiz kelishilishi yoki asoslantirilgan eʼtirozlar bilan qaytarilishi kerak. Kelishilayotgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasi vazirlik yoki idora rahbari tomonidan elektron raqamli imzo bilan tasdiqlanadi. Bunda, lavozim nomi, familiya, ismning bosh harfi, shuningdek kelishilish sanasi koʻrsatilishi lozim. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat u birinchi kelishilayotgan vazirlik va idora bilan kelishilganidan soʻng, qirq besh kun ichida qabul qilinishi kerak. 58. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni kelishish davomida vazirlik va idoralar oʻrtasida kelishmovchiliklar yuzaga kelgan taqdirda, bunday hujjat kelishmovchiliklar bartaraf qilinguniga qadar qabul qilinishi mumkin emas. 59. Vazirlik va idora tomonidan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat vazirlik yoki idora rahbari yoxud uning vazifasini bajaruvchi shaxs tomonidan buyruq yoki qarorni elektron raqamli imzo bilan tasdiqlash yoʻli bilan qabul qilinadi. Davlat siri hisoblangan maʼlumotlar va maxfiy maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar vazirlik va idora rahbari yoxud uning vazifasini bajaruvchi shaxs tomonidan imzolanganda, imzolar tegishli vazirlik va idoraning muhri bilan tasdiqlanadi. 60. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat davlat tilida qabul qilinadi. Bunda, hujjatning tarjimalari boshqa tillarda ham eʼlon qilinishi mumkin. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatning tarjimalari uning davlat tilidagi tahririga muvofiq boʻlishi shart. 61. Vazirlik yoki idora rahbariga ikki yoki undan ortiq lavozimdagi vazifalarni bajarish yuklatilgan boʻlsa, u holda hujjatning rekvizitlarida unga ushbu texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi hujjatni imzolash huquqini beruvchi lavozimi koʻrsatiladi. Vazirlik yoki idora rahbari vaqtinchalik mehnatga layoqatsizligi, taʼtildaligi yoki boshqa sababga koʻra boʻlmaganida uning vazifasini bajarishni yuklash tegishli vazirlik yoki idora rahbari tomonidan imzolangan tashkiliy-boshqaruv hujjatida nazarda tutilgan boʻlishi lozim. Bir nechta vazirlik va idoralarning qoʻshma qabul qilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjati u birinchi boʻlib qabul qilayotgan vazirlik yoki idora tomonidan imzolangan sanadan boshlab yigirma kun ichida qabul qilinishi lozim. 62. Davlat siri hisoblangan maʼlumotlar va maxfiy maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat ikkita asl nusxada (bitta asl nusxasi Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi uchun) qabul qilinadi. 63. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish uchun texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat tasdiqlangan holda uni qabul qilgan organ tomonidan ushbu texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat qabul qilingan kunning oʻzida yagona elektron tizim orqali taqdim etiladi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni belgilangan muddat davomida huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish uchun taqdim qilish fakti yagona elektron tizim orqali kelib tushgan va Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi devonxonasi tomonidan roʻyxatdan oʻtkazilgan sanadan qayd qilinadi. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga taqdim etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat huquqiy ekspertizadan oʻtkazilib, uning huquqiy ekspertizasi natijasi boʻyicha hujjatni hisobga olish toʻgʻrisida xulosa yoki hisobga olishni rad etish toʻgʻrisidagi xat rasmiylashtirilgunga qadar ushbu hujjatni huquqiy ekspertiza va hisobga olish uchun takroran kiritishga yoʻl qoʻyilmaydi. Mazkur bandning uchinchi xatboshisida koʻrsatilgan talabga rioya qilinmasdan takroran taqdim etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan huquqiy ekspertizadan oʻtkazilmasdan hujjatni taqdim etgan organga qaytariladi. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish uchun bitta kuzatuv xati bilan faqatgina bitta texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat taqdim etiladi. 64. Kuzatuv xatida texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat loyihasini tayyorlashga masʼul boʻlgan xodimning familiyasi, ismi, otasining ismi va aloqa telefon raqamlari koʻrsatilishi lozim. 65. Davlat siri hisoblangan maʼlumotlar va maxfiy maʼlumotlarni oʻz ichiga olgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga vazirlik va idora rahbari (rahbar oʻrinbosari) tomonidan imzolangan kuzatuv xati bilan ikkita asl nusxada taqdim qilinadi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat hisobga olingandan soʻng uning bitta asl nusxasi Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida qoladi. 66. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga uni taqdim etgan organning yuridik xizmati rahbari (vazirlik yoki idoraning rahbari yoki tegishli oʻrinbosari) tomonidan imzolangan yuridik xulosa ilova qilinadi. 67. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat vazirlik yoki idora rahbari vazifasini bajaruvchi shaxs tomonidan imzolangan taqdirda, yuridik xulosada vazirlik yoki idora rahbari vazifasini bajarishni yuklash, shuningdek mazkur vazifalarni bajarish muddati koʻrsatilgan tegishli tashkiliy-boshqaruv hujjatining (mazkur hujjatning nusxasini ilova qilgan holda) rekvizitlari boʻlishi lozim. 68. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat uning amal qilish muddatidan (doimiy amal qiluvchi, vaqtinchalik (maʼlum bir muddatga qabul qilingan), shuningdek undagi qoidalarning qanday xususiyatda boʻlishidan, shu jumladan davlat sirini tashkil etuvchi maʼlumotlarga yoki maxfiy maʼlumotlarga ega boʻlishidan qatʼi nazar, huquqiy ekspertizadan oʻtkazilishi va hisobga olinishi lozim. 69. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan hujjat kelib tushgan kundan boshlab oʻttiz kun ichida amalga oshiriladi. Agar koʻrsatilgan muddatning tugashi ish kuni boʻlmagan kunga toʻgʻri kelsa, unda hisobga olish muddati undan keyingi birinchi ish kuniga qadar uzaytiriladi. Agar taqdim etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat, shu jumladan malakali mutaxassislarni jalb etish yoʻli bilan qoʻshimcha oʻrganishni talab etadigan boʻlsa, ushbu hujjatni koʻrib chiqish muddati oʻn besh kungacha uzaytirilishi mumkin. 70. Taqdim qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni hisobga olish quyidagi hollarda rad etilishi mumkin, agar: a) hujjat qonunchilik hujjatlariga zid boʻlsa; b) hujjat mazkur Qoidalar bilan oʻrnatilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni hisobga olish uchun taqdim etish tartibini buzgan holda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga yuborilgan boʻlsa. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni hisobga olish uchun taqdim etish tartibi buzilganligi sababli hisobga olish rad etilsa, huquqiy ekspertiza oʻtkazilmaydi; v) hujjat manfaatdor organlar bilan kelishish majburiy hisoblanganda bunday organlar bilan kelishilmagan boʻlsa; g) hujjatda huquqiy normalar qoʻllanilgan boʻlsa; d) hujjat mazkur Qoidalar bilan oʻrnatilgan boshqa talablarga javob bermasa. 71. Yagona elektron tizim orqali taqdim etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish natijasida unda texnik koʻrinishdagi, shu jumladan hujjat mazmunining oʻzgarishiga olib kelmaydigan xatoliklar mavjudligi aniqlangan taqdirda, mazkur xatoliklar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan yagona elektron tizim orqali bartaraf etilishi mumkin. Bunda, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatda aniqlangan texnik koʻrinishdagi, shu jumladan mazmun oʻzgarishiga olib kelmaydigan xatoliklar hujjatni qabul qilgan organ (organlar) rahbari (uning oʻrinbosari) tomonidan imzolangan tegishli xatga asosan bartaraf etiladi. 72. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni hisobga olish rad etilganda, oʻn kun ichida vazirlik yoki idora rahbari yoxud uning vazifasini bajaruvchi shaxs tomonidan hisobga olish rad etilgan hujjatni bekor qilish toʻgʻrisida tegishli hujjat qabul qilinadi. Hisobga olish rad etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat bekor qilinganidan soʻng vazirlik va idoralar rad etish sabablarini bartaraf etishi va ushbu texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish uchun takroran taqdim etishlari mumkin. Hisobga olish rad etilgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat bekor qilinganidan soʻng Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi xulosasini eʼtiborga olgan holda qayta ishlab chiqilishi va hisobga olish uchun takroran taqdim etilishi mumkin. Mazkur Qoidalarning 70-bandi “b” va “v” kichik bandlarida koʻrsatilgan asoslar boʻyicha hisobga olish rad etilganda, vazirlik va idoralar bir oy ichida rad etish sabablarini bartaraf etishga va ushbu texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni hisobga olish uchun takroran taqdim etishga yoxud hujjatni bekor qilishga majburdirlar. 73. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar ularni qabul qilgan vazirlik yoki idoralarning tegishli xatiga asosan huquqiy ekspertizaning istalgan bosqichida Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan qaytarib berilishi va koʻrmasdan qoldirilishi mumkin. 74. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni hisobga olish yagona elektron tizim orqali texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni hisobga olish toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi adliya vaziri tomonidan tasdiqlanadigan xulosa bilan rasmiylashtiriladi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni hisobga olish toʻgʻrisidagi xulosa asosida hisobga olish raqami berilgan holda Davlat reyestriga tegishli maʼlumot kiritiladi. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar reyestri elektron shaklda yuritiladi. Vazirlik va idoralar hisobga olingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni Oʻzbekiston Respublikasi Qonunchilik hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasidan elektron koʻrinishda yuklab olishlari mumkin. 75. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisidagi, shuningdek ularni oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisidagi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar mazkur Qoidalarda oʻrnatilgan asoslarda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida hisobga olinishi lozim. 76. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat, agar qonunchilik hujjatlarida yoki hujjatning oʻzida kechroq muddat koʻrsatilgan boʻlmasa, rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Agar hujjatning oʻzida kechroq muddat koʻrsatilgan boʻlsa, unda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat shu sanadan boshlab kuchga kiradi. 77. Hisobga olinishi lozim boʻlgan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni, ular hisobga olinmasdan va rasmiy eʼlon qilinmasidan, ijroga yuborishga yoʻl qoʻyilmaydi. Hisobga olinishi lozim boʻlgan, biroq Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida hisobga olinmagan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar kuchga kirmagan hujjat sifatida qoʻllanilmaydi. 78. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yoxud oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish qonunchilik hujjatlari oʻzgarishi munosabati bilan, mavjud sohadagi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni takomillashtirish talab etilgan taqdirda, shu jumladan vazirlik va idoralar tomonidan yangi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar qabul qilinishi munosabati bilan, shuningdek ularni qabul qilgan vazirlik va idoralarning tashabbusi boʻyicha amalga oshiriladi. 79. Qonunchilik hujjatlari oʻzgargan yoki mavjud sohadagi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni takomillashtirish talab etilgan taqdirda, vazirlik va idoralar oʻzlari tomonidan qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisidagi tegishli hujjatlarni huquqiy ekspertizadan oʻtkazish va hisobga olish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga taqdim etishga majburdirlar. 80. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni qonunchilik hujjatlari, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar oʻzgarishi munosabati bilan yoxud vazirlik yoki idora tashabbusi boʻyicha qayta koʻrib chiqishda ayrim texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning amal qilishini tugatish zarurati yuzaga kelgan taqdirda, vazirlik va idoralar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisidagi tegishli buyruq yoki qarorni Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga taqdim etadilar. 81. Ilgari qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni (tuzilmaviy birlikni) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topishni nazarda tutuvchi texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni yoki uning tuzilmaviy birligini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish, ilgari qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjat (tuzilmaviy birlik) amal qilishining tiklanishiga olib kelmaydi. 82. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yoxud uni oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish ushbu hujjatni qabul qilgan organ tomonidan yoxud bunga vakolatli boshqa organ tomonidan ushbu hujjat qabul qilingan tartibda amalga oshiriladi. Boshqa vazirlik va idoralar bilan qoʻshma holda qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga shu vazirlik va idoralar bilan qoʻshma holda oʻzgartirish, qoʻshimchalar kiritiladi yoki oʻz kuchini yoʻqotgan deb topiladi. Bir nechta vazirlik va idoralar bilan kelishilgan holda qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishda, kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar kelishilgan vazirlik va idoralardan qaysi birining manfaatlariga yoki vakolatlariga daxl qilsa, oʻsha vazirlik va idoralar bilan kelishiladi. Boshqa vazirlik va idoralar bilan kelishilgan holda qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar shu vazirlik va idoralar bilan kelishilgan holda oʻz kuchini yoʻqotgan deb topiladi. Agar texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatga kiritilayotgan oʻzgartirish va qoʻshimchalar uni qabul qilishda ishtirok etmagan vazirlik va idoralar bilan kelishilishi lozim boʻlsa, bunday oʻzgartirish va qoʻshimchalar ushbu vazirlik va idoralar bilan ham kelishilishi lozim. 83. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar qabul qilish huquqi berilgan vazirlik yoki idora qayta tashkil etilgan taqdirda, huquqiy vorisga oʻz vakolati doirasida texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar qabul qilish huquqi bilan birga ilgari qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish, qoʻshimchalar kiritish, ularning amal qilishini toʻxtatib turish va tugatish vakolatlari ham oʻtadi. 84. Vazirlik yoki idora tugatilgan yoxud u tegishli texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni qabul qilish huquqini huquqiy vorisiga bermasdan qayta tashkil etilgan taqdirda, ilgari qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga oʻzgartirish, qoʻshimchalar kiritish, ularning amal qilishini toʻxtatib turish va tugatish vakolatlari yuqori turuvchi yoki boshqa vakolatli organga oʻtadi. Vazirlik yoki idora maqomining oʻzgartirilishi ular tomonidan ilgari qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar amal qilishining tugatilishiga olib kelmaydi. 85. Hisobga olingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar Oʻzbekiston Respublikasi Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasida eʼlon qilinadi. Vazirliklar va idoralar oʻzlari tomonidan qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni (zarur boʻlgan taqdirda, axborot-tahliliy materiallari bilan birga) ular rasmiy eʼlon qilingandan keyin oʻzlarining rasmiy veb-saytlarida joylashtirishi mumkin. 86. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni eʼlon qilish va tarqatishda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida hisobga olingan raqami va sanasi koʻrsatilishi majburiydir. Texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatni rasmiy va norasmiy nashrlarda, shu jumladan ommaviy axborot vositalarida va maʼlumotlarning elektron bazalarida eʼlon qilishda (tarqatishda), shuningdek qayta chop etish yoʻli bilan tarqatishda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida hisobga olingan raqami va sanasi hujjatning birinchi varagʻining markazida uning nomining ostiga qoʻyiladi. 87. Vazirlik va idoralar, oʻz vakolatlari doirasida, oʻzlari tomonidan qabul qilingan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar matnlarining tarqatilishini taʼminlashlari shart. Oʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son “Aholining sogʻlom ovqatlanishini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qarori va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 30-iyundagi 407-son “Davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida sogʻlom ovqatlantirish tizimini takomillashtirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi maktabgacha taʼlim tashkilotlarida tarbiyalanayotgan bolalarni xavfsiz va sifatli ovqatlanishini tashkil etilishiga oid gigiyenik talablar (0016-21-son SanQvaN) ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. “Oʻzbekiston Respublikasi maktabgacha taʼlim muassasalarida tarbiyalanayotgan bolalarni xavfsiz va sifatli ovqatlanishini tashkil etilishiga oid gigiyenik talablar” (0348-17-son SanQvaN) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin. 3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (bundan buyon matnda sanitariya qoidalari deb yuritiladi) Oʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-noyabrdagi PQ-4887-son “Aholining sogʻlom ovqatlanishini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qarori va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 30-iyundagi 407-son “Davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida sogʻlom ovqatlantirish tizimini takomillashtirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq maktabgacha taʼlim tashkilotlarida tarbiyalanayotgan bolalarning xavfsiz va sogʻlom ovqatlanishini tashkil etish, yuqumli va yuqumli boʻlmagan kasalliklar profilaktikasi hamda ovqatdan zaharlanishlarning oldini olish choralarini belgilaydi. 1. Mazkur sanitariya qoidalari ularning turi, tashkiliy-huquqiy va mulkchilik shaklidan qatʼiy nazar barcha maktabgacha taʼlim tashkilotlariga nisbatan tatbiq etiladi. ... 5. Taomnomalarga kiritilgan taomlarning maxsus ishlab chiqilgan texnologik kartalari boʻlishi shart. Ushbu texnologik kartalarda taomlarning tarkibiy qismlari, energetik qiymati, oqsil, yogʻ va uglevodlarni miqdori hamda tayyorlangan taomni hajmi koʻrsatilgan boʻlishi kerak. Baʼzi mahsulotlar boʻlmaganda ular boshqa mahsulotlar bilan almashtiriladi. Bunda mazkur sanitariya qoidalarining 1-ilovasiga muvofiq mahsulotlarni almashtirish jadvalidan foydalaniladi. Yagona mavsumiy taomnoma asosida faoliyat yuritayotgan davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida oziq-ovqat taʼminotida keskin uzilishlar yuzaga kelgan xollarda taomnomadagi taomni boshqa bir taom bilan almashtiriladi. Bunda almashuvchi xamda almashtiriluvchi taomning tarkibi va energetik qiymati toʻliq hisob-kitob qilingan xolda amalga oshiriladi. 6. Taomni toʻgʻri tayyorlash va tayyor taomni hajmi normaga muvofiq kelishi uchun mazkur sanitariya qoidalarining 5-ilovasiga asoslanib oziq-ovqat mahsulotlarining dastlabki va issiqlik ishlovini berishda ogʻirlik yoʻqotish miqdori jadvalidan foydalanilishi mumkin. 7. Issiq taomlarni ( shoʻrvalar, souslar, issiq ichimliklar, asosiy taomlar va garnirlar) tarqatilishidagi harorati +60 — +65 °S boʻlishi lozim. Issiq taomlarni harorati ushbu koʻrsatkichdan pasayganda mikrofloraning intensiv oʻsishiga olib kelishi, aksincha issiq taomlarni harorati ushbu koʻrsatkichdan yuqori boʻlsa bolalarni ogʻiz boʻshligʻini kuyishiga olib kelishi mumkin. Sut mahsulotlarini tarqatilishidagi harorati esa +15 °S ±2 °S (xona haroratida) boʻlishi lozim, shuningdek, ularni tarqatilishidan oldin isitish uchun xona haroratida saqlash bir soat oshmasligi kerak. ... 11. Bolalarning maktabgacha taʼlim tashkilotlarida (guruhlarda) boʻladigan vaqti quyidagicha boʻlishi mumkin: bolalar 3-4 soat boʻladigan guruhlarida — kunduzgi uyqu tashkil etilmaydi va bir martalik ovqatlantirish tashkil etilishi mumkin; bolalar 9 — 10,5 soat boʻladigan guruhlarida — toʻrt martalik ovqatlantirish tashkil etilishi va kunduzgi uyqu uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak; bolalar 12 soat boʻladigan guruhlarida — toʻrt martalik ovqatlantirish tashkil etilishi, kunduzgi uyqu uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak; Maktabgacha taʼlim tashkilotlarining bolalar kechayu kunduz boʻladigan guruhlarida kunduzgi va tungi uyqu hamda besh martalik ovqatlantirish tashkil etilishi uchun sharoitlar yaratilgan boʻlishi kerak. 12. Mazkur sanitariya qoidalarini ishlab chiquvchilar roʻyxati 2-ilovada keltirilgan. Mahsulot nomi Ogʻirligi (g) Almashtiriladigan mahsulot Ogʻirligi (g) 1-navli bugʻdoy unidan yopilgan oq non 100 1-navli bugʻdoy uni 75 1-kategoriyali mol goʻshti 100 quyon goʻshti 98 1-toifa tovuq va kurka goʻshti 110 Tozalangan baliq 125 Tvorog 120 Tuxum 145 Yogʻi olinmagan sut 100 Germetik oʻramdagi quruq sut 12 Quyiltirilgan shakarli sut 38 Tvorog 17 Yogʻli qatiq 103 Pishloq 12,5 1-kategoriyali mol goʻshti 15 Tovuq goʻshti 22 Tozalangan baliq 20 Parranda tuxumi (1 dona) Tvorog 31 Mol goʻshti 72 Tozalangan baliq 30 Ishlab chiquvchilar roʻyxati: Ermatov N.J. Toshkent tibbiyot akademiyasi, Bolalar, oʻsmirlar va ovqatlanish gigiyenasi kafedrasi mudiri, t.f.d.; Isakova L.I. Sanitariya-gigiyena va kasb kasalliklari ilmiy-tadqiqot institutining ovqatlanish gigiyenasi laboratoriyasi mudiri, t.f.n.; Kasimov R.A Oʻzbekiston Respublikasi sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati bosh mutaxassisi, t.f.n.; Muxiddinova U.T. Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha taʼlim vazirligining Bolalar salomatligi, sogʻlom ovqatlantirishni taʼminlash va ixtisoslashtirilgan maktabgacha taʼlim tashkilotlari faoliyatini muvofiqlashtirish boshqarmasi bosh mutaxassisi, t.f.n.; Nasirova G.U. Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha taʼlim vazirligining Bolalar salomatligi, sogʻlom ovqatlantirishni taʼminlash va ixtisoslashtirilgan maktabgacha taʼlim tashkilotlari faoliyatini muvofiqlashtirish boshqarmasi bosh mutaxassisi, t.f.n.; Taqrizchilar roʻyxati: Shayxova G.I. Toshkent tibbiyot akademiyasi, Bolalar, oʻsmirlar va ovqatlanish gigiyenasi kafedrasi professori, t.f.d.; Zaredinov D.A. Tibbiyot xodimlarining kasbiy malakasini rivojlantirish markazining “Gigiyena” kafedrasi mudiri, professor, t.f.d. Oʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksiga muvofiq buyuraman: 1. SHNQ 2.10.03-21 “Magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlari uchun yer ajratish meʼyorlari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur SHNQ 2.10.03-21 Magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlari uchun yer ajratish meʼyorlari (bundan buyon matnda meʼyorlar deb yuritiladi) Oʻzbekiston Respublikasi Shaharsozlik kodeksiga muvofiq ishlab chiqilgan. 1. Mazkur meʼyorlar magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlarini joylashtirish uchun ajratiladigan yerning eni hamda ularni boshqaruv xonalari va quduqlarini joylashtirish uchun ajratiladigan yer maydonlarining oʻlchamlarini belgilaydi. 2. Mazkur meʼyorlarda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: magistral suv quvurlari — toza suv yigʻish inshootlaridan isteʼmolchigacha suv yetib keluvchi quvurlar; kanalizatsiya kollektorlari — foydalanishdan chiqqan oqova suvni isteʼmolchidan chiqarib tashlash joyigacha olib ketuvchi quvurlar. 3. Magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlarini qurish davrida vaqtincha foydalanish, shuningdek ekspluatatsiya davrida doimiy foydalanish uchun ajratiladigan yer maydonlarining oʻlchamlari mazkur meʼyorlarning ilovasiga muvofiq belgilanadi. 4. Magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlarini boshqarish xonalari uchun ajratiladigan yer maydonining oʻlchami 10 x 10 m dan hamda magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektor quduqlarini joylashtirish uchun ajratiladigan yer maydonining oʻlchami 3 x 3 m dan oshmasligi lozim. ... T/r Magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlari diametri, mm Yotqizilgan quvurning tubigacha boʻlgan chuqurlik, m . . . .. Yer yoʻlining eni Doimiy foydalanishga Vaqtincha foydalanishga bitta suv quvuri yoki kollektor uchun ikkita suv quvuri yoki kollektorlar uchun (bir handakda) yoki parallel yoʻl boʻyicha bitta suv quvuri yoki kollektorlar uchun handaklar ikkita suv quvuri yoki kollektorlar uchun (bir handakda) yoki parallel yoʻl boʻyicha I. Yer ostidan oʻtgan magistral suv quvurlari va kollektorlar 1. Poʻlat quvurlar 1. 426 gacha 3 - - 28 31 2. 426 dan 720 gacha 3 - - 33 36 3. 720 dan 1 020 gacha 3 - - 39 42 4. 1 020 dan 1 220 gacha 3 - - 42 45 5. 1 220 dan 1 420 gacha 3 - - 45 48 1. Choʻyan, temir beton, asbest sement, sopol, polietilen va kompozit materiallardan quvurlar 6. 600 gacha boʻlgan 2 - - 37 41 3 - - 40 42 4 - - 47 50 5 - - 53 56 6 - - 61 64 7 - - 67 71 7. 600 dan 800 gacha 2 - - 37 41 3 - - 41 45 4 - - 49 52 5 - - 54 58 6 - - 62 67 7 - - 68 73 8. 800 dan 1 000 gacha 2 - - 37 41 3 - - 41 45 4 - - 49 52 5 - - 54 58 6 - - 62 67 7 - - 70 74 9. 1 000 dan 1 200 gacha 2 - - 39 43 3 - - 43 47 4 - - 50 54 5 - - 55 61 6 - - 62 67 7 - - 70 75 II. Yer ustidagi hamda yuqoridan oʻtgan suv magistral suv quvurlari va kanalizatsiya kollektorlari 1. Poʻlat quvurlar 1. 426 gacha 3 5 8 23 23 2. 426 dan 720 gacha 3 6 8 28 28 3. 720 dan 1 020 gacha 3 6 9 33 33 4. 1020 dan 1 220 gacha 3 7 9 33 36 5. 1220 dan 1 420 gacha 3 8 10 37 38 2. Choʻyan, temir beton, asbestsement, sopol, polietilen va kompozit materiallardan quvurlar 6. 600 gacha 2 5 8 32 33 3 6 9 34 34 4 6 9 41 41 5 7 9 46 47 6 7 9 54 55 7 8 10 59 61 Oʻzbekiston Respublikasining “Standartlashtirish toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 2-iyundagi PF-6240-son “Texnik jihatdan tartibga solish sohasida davlat boshqaruvini tubdan takomillashtirish toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq buyuraman: 1. OʻzDSt 1174:2020 “Oʻlchamli oltin quymalar. Texnikaviy shartlar” Oʻzbekiston Respublikasining davlat standarti ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Oʻz DSt 1174:2020 “Oʻlchamli oltin quymalar. Texnikaviy shartlar” Oʻzbekiston Respublikasining davlat standarti (bundan buyon matnda davlat standarti deb yuritiladi) tijorat va boshqa maqsadlarda foydalanish uchun moʻljallangan, massasi 5 g dan 1000 g gacha boʻlgan oʻlchamli oltin quymalariga (bundan buyon matnda quymalar deb yuritiladi) nisbatan talablarni belgilaydi. 1. GOST 166-89 — Shtangensirkullar. Texnik shartlar (rasmiy manba: GOST 166-89 Shtangensirkuli. Texnicheskiye usloviya); GOST 8273-75 — Oʻraydigan qogʻoz. Texnik shartlar (rasmiy manba: GOST 8273-75 Bumaga obertochnaya. Texnicheskiye usloviya); GOST 9347-74 — Qistirib qoʻyiladigan karton va undan zichlovchi qistirmalar. Texnik shartlar (rasmiy manba: GOST 9347-74 Karton prokladochniy i uplotnitelnie prokladki iz nego. Texnicheskiye usloviya); GOST 10354-82 — Polietilen plenka. Texnik shartlar (rasmiy manba: GOST 10354-82 Plenka polietilenovaya. Texnicheskiye usloviya); GOST 24104-2001 — Laboratoriya tarozilari. Umumiy texnik talablar. (rasmiy manba: GOST 24104-2001 Vesi laboratornie. Obshiye texnicheskiye trebovaniya); ... 4. Mazkur davlat standartida quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan: oʻlchamli oltin quymalar — oltinning massa ulushi ligaturali massaning 99,99 % dan kam boʻlmagan, 5 dan 1000 g gacha ogʻirlikdagi oltin quymalari; quymaning ligatura massasi — bu barcha tarkibiy qismlarni (oltin va u bilan bogʻliq boʻlgan aralashmalarni) hisobga olgan holda, quymalarning haqiqiy umumiy massasi; ... 7. Ushbu davlat standartida quyidagi shartli belgilanishlar va qisqartmalar qoʻllanilgan: Misol: “1. Au-1 OLM 5 Oʻz DSt 1174:2020. 2. Au-1 OLQ 500 Oʻz DSt 1174:2020”. bunda : Au-1 — oltinning massa ulushi ligaturali massaning 99,99 % dan kam boʻlmagan 999,9 probadagi oltin markasi; OLM 5, OLQ 500: bunda OL — oltin, Q — quyib tayyorlangan quyma, M — shtamplab bajarilgan quyma, sonlar — grammlardagi quymaning nominal massasi. ... 14. Quymalarining kimyoviy tarkibini tahlil qilish GOST 27973.0, GOST 27973.1, GOST 27973.2, GOST 27973.3 boʻyicha yoki buyurtmachi bilan kelishuv boʻyicha oʻrnatilgan tartibda attestatsiya qilingan va mazkur davlat standarti talablarini taʼminlaydigan boshqa usullarda oʻtkaziladi. 15. Quymalarning massasini nazorat qilish GOST 24104 ga asosan yuqori aniqlik sinfidagi va eng yuqori tortish chegarasiga ega boʻlgan tarozilarda oʻtkaziladi. ... 24. Quymalarning gabarit oʻlchamlari GOST 166 ga muvofiq boʻlinish qiymati 0,1 mm boʻlgan shtangensirkul bilan tekshiriladi. 25. Yuza sifatini, markirovkalanishini va qadoqlanishini nazorati kattalashtiruvchi asboblarni qoʻllashsiz koʻz bilan koʻrib oʻtkaziladi. 26. Massasi 100, 250 g boʻlgan oltin quymalarining markirovkasini joylashtirish tartibi mazkur davlat standartining 1-ilovasida keltirilgan. ... Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 27-maydagi 435-son “Oʻzbekiston Respublikasida mahsulotlarni ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimini joriy etish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. Oʻz DSt 3231:2021 “Mahsulotlarni ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimi. Oʻsimlik moylariga ekologik mezonlar” Oʻzbekiston Respublikasining davlat standarti ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur “Oʻz DSt 3231:2021 Mahsulotlarni ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimi. oʻsimlik moylariga ekologik mezonlar” Oʻzbekiston Respublikasining davlat standarti (bundan buyon matnda davlat standarti deb yuritiladi) oʻsimlik moylari mahsulotlarini ixtiyoriy ekologik markirovkalash maqsadida oʻsimlik moylari mahsuloti tarkibida kamida 99 % moy boʻlgan yogʻ kislotalarining glitseridlariga, tabiiy xushboʻy taʼm beruvchi va oʻsimlik ekstraktlariga qoʻshilgan aralashmalarning ekologik mezonlarini belgilaydi. 1. GOST 21314-1975 — Oʻsimlik moylari. Ishlab chiqarish. Atamalar va taʼriflar; (rasmiy manba: GOST 21314-1975 — Masla rastitelnie. Proizvodstvo. Termini i opredeleniya); GOST 30772-2001 — Resurslarni tejash. Chiqindi bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish. Atamalar va taʼriflar; (rasmiy manba: GOST 30772-2001 — Resursosberejeniye. Obrasheniye s otxodami. Termini i opredeleniya); Oʻz DSt 2995:2015 — Yogʻ-moy sanoati. Atamalar va taʼriflar; (rasmiy manba: Oʻz DSt 2995:2015 — Maslojirovaya otrasl. Termini i opredeleniya); ... 4. I-turdagi ekologik markirovkalash dasturi — mahsulotning butun hayot sikli bosqichida mahsulotning ekologik xavfsizligini baholash ishlari unga muvofiq olib boriladi. ... oʻsimlik moyi — moyli xom ashyodan ajratib olingan, yogʻ miqdori 99 foizdan kam boʻlmagan yogʻ kislotalarining glitseridlari va ularga yondosh moddalarning aralashmasi; rafinatsiyalanmagan oʻsimlik moyi — yirik va mayda qattiq zarrachalardan tozalangan, lekin toʻliq rafinatsiyalash jarayonlaridan yoki bu jarayonlarning baʼzilaridan oʻtmagan moy; rafinatsiyalanmagan paxta moyi — yirik va mayda qattiq zarrachalardan tozalangan, keyinchalik rafinatsiyalangan paxta moyi olish maqsadida faqat qayta ishlash (rafinatsiyalash, dezodoratsiyalash)ga moʻljallangan oraliq mahsulot; hayot sikli — resurslarni qazib olish yoki xom ashyo sotib olish yoxud tabiiy resurslardan, xom ashyodan mahsulot ishlab chiqarishdan ularni atrof-muhitga joylashtirishga yoki utilizatsiya qilishgacha boʻlgan izchil va oʻzaro bogʻliq bosqichlar; ... 7. Oʻsimlik moyi ishlab chiqarishning atrof-muhitga taʼsiri quyidagicha: a) Qattiq organik chiqindilar hayvon ozuqasiga yoki qishloq xoʻjaligida kelgusida foydalanish uchun berilishi mumkin. Ushbu davlat standart koʻmiladigan chiqindilarning miqdorini keskin kamaytirish borasidagi qatʼiy talablarni oʻzida aks ettiradi. b) yuqori miqdordagi organik moddalarni oʻz ichiga olgan oqava suvlarning hosil boʻlishi, shu jumladan, moylar, yogʻlar, sirtdan faol reaksiyaga kirishuvchi moddalar shaklidagi kimyoviy birikmalar, erituvchilar, qattiq moddalar hamda ishlab chiqarish jarayonlaridagi tozalash va jihozlarning ishlashini oʻz ichiga oladi. 8. Mazkur davlat standartda mahsulotlarni ishlab chiqarish, foydalanish, saqlash, tashish, sotish va yoʻq qilish yuzasidan belgilangan texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarning talablari asosida oʻsimlik moylari ingrediyentlarining atrof-muhitga taʼsirini koʻrib chiqishni talab etadi. ... 12. Mahsulotlarni qadoqlashda ikkilamchi qayta ishlanadigan (qogʻoz, karton) materiallar qoʻllanilishi lozim. 13. Korxonalar qadoqlash materiallari sonidan foydalanishni kamaytirish choralarini koʻrishlari lozim. 14. Mahsulotni tashishga moʻljallangan karton shaklidagi taralar ikkilamchi xom ashyodan (sellyuloza) tayyorlanishi lozim. Xlor bilan oqartirilgan sellyulozadan tayyorlangan karton taralardan foydalanishga ruxsat etilmaydi. 15. Isteʼmol mollarini saqlash qadogʻi hamda mahsulotlarni transport vositasida tashish qadoqlari sifatida polivinilxlorid (PVX), polivinildixlorid (PVDX) va polistiroldan (PS) tayyorlangan qadoqlardan foydalanish taqiqlanadi. ... Oʻzbekiston Respublikasining “Taʼlim toʻgʻrisida”gi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 3-avgustdagi PQ-4796-son “Oʻzbekiston Respublikasining milliy statistika tizimini yanada takomillashtirish va rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. Oʻz DSt 3556:2021 “Oliy taʼlimning davlat taʼlim standarti. Asosiy qoidalar” Oʻzbekiston Respublikasining davlat standarti ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Oʻz DSt 3556:2021 “Oliy taʼlimning davlat taʼlim standarti. Asosiy qoidalar” (bundan buyon matnda davlat taʼlim standarti deb yuritiladi) Oʻzbekiston Respublikasining “Taʼlim toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq kadrlar tayyorlash sifatiga, taʼlimning mazmuniga, taʼlim oluvchilar tayyorgarligining zarur va yetarli bilim darajasi hamda oliy taʼlim muassasalari bitiruvchilariga qoʻyiladigan umumiy malakaviy talablarni belgilaydi. 1. Davlat taʼlim standarti: kadrlar tayyorlash sifatiga, taʼlimning mazmuniga qoʻyiladigan umumiy talablarni; taʼlim oluvchilar tayyorgarligining zarur va yetarli bilim darajasi hamda oliy taʼlim muassasalari bitiruvchilariga qoʻyiladigan umumiy malakaviy talablarni; oʻquv yuklamasining hajmini; taʼlim muassasalari faoliyati va kadrlar tayyorlash sifatini baholash tartiblari hamda mexanizmini belgilaydi. 2. Davlat taʼlim standarti oʻquv jarayonini, taʼlim muassasalari faoliyatini, kadrlar, darslik va oʻquv qoʻllanmalari tayyorlash sifatini baholashni tartibga soluvchi tegishli hujjatlarni (bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari va magistratura mutaxassisliklari uchun malaka talablari, oʻquv rejalari, oʻquv dasturlari va boshqalar) ishlab chiqish uchun asos hisoblanadi. 3. Davlat taʼlim standarti oliy maʼlumotli kadrlar tayyorlashda idoraviy boʻysunuv va mulkchilik shakllaridan qatʼiy nazar, Oʻzbekiston Respublikasining davlat taʼlim standartlari asosida kadrlar tayyorlovchi barcha oliy taʼlim muassasalari uchun majburiydir. Nodavlat taʼlim tashkilotlari mustaqil ishlab chiqilgan va litsenziyada koʻrsatilgan oʻquv dasturlari asosida taʼlim faoliyatini amalga oshirishlari mumkin. 4. Oʻz DSt 1.0:1998. Oʻzbekiston Respublikasining standartlashtirish davlat tizimi. Asosiy qoidalar; Oʻz DSt 1.9-1995. Oʻzbekiston Respublikasining standartlashtirish davlat tizimi. Tarmoq standartlarini ishlab chiqish, kelishish, tasdiqlash va roʻyxatdan oʻtkazish tartibi; Taʼlimning xalqaro standart klassifikatsiyasi (TXSK 2011, TXSK-S 2013). UNESCO, 2011 — 2013-y.y. ... 7. Mazkur davlat taʼlim standartida quyidagi atamalar qoʻllaniladi: oliy taʼlim — uzluksiz taʼlimning oliy taʼlim muassasalarida amalga oshiriladigan, yuqori malakali mutaxassislar tayyorlovchi ikki bosqichdan iborat (bakalavriat va magistratura) mustaqil turi; bakalavriat — oliy taʼlim yoʻnalishlaridan biri boʻyicha chuqurlashtirilgan bilim, malaka va koʻnikmalar beradigan, oʻqish davomiyligi kamida uch yil boʻlgan tayanch oliy taʼlimdir; magistratura — tegishli bakalavriat negizidagi aniq mutaxassislik boʻyicha oʻqish davomiyligi kamida bir yil boʻlgan oliy taʼlimdir; ... 24. Oʻquv rejalarning asosiy maqsadi va vazifasi: oʻquv rejasining asosiy maqsadi — davlat taʼlim standartlari va malaka talablarida bakalavr va magistrlarning malakalariga qoʻyilgan talablarga muvofiq yetuk va raqobatbardosh kadrlar tayyorlash uchun muayyan bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari va magistratura mutaxassisliklariga oid oʻquv fanlar, ularning hajmi, mashgʻulotlar turlari, oʻquv jarayonining mazmuni, tarkibi, muddatlari va oʻqitishning mantiqiy ketma-ketligini belgilash hamda tartibga solish; oʻquv rejasining asosiy vazifasi — muayyan bakalavriat taʼlim yoʻnalishi va magistratura mutaxassisligi boʻyicha taʼlim jarayoni davomida oʻquv fanlarini semestrlar va oʻquv yillar tarkibida taʼlim oluvchilar tomonidan samarali oʻzlashtirilishini taʼminlovchi mantiqiy ketma-ketlikda maqbul holatga keltirish, oʻquv faoliyati davri, turlari, soatlar hajmi, kreditlar hamda yakuniy nazorat muddatlarini belgilash. ... Oʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 27-iyuldagi PQ-4790-son “Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati faoliyatini tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasida yuqumli kasalliklar immunoprofilaktikasiga (0239-07/4-son SanQvaN) ilovaga muvofiq qoʻshimcha kiritilsin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. 1. Epidemiologik koʻrsatma boʻyicha profilaktik emlash kalendari “Shol kasalligi bilan kasallangan bemorlar bilan muloqotda boʻlgan shaxslar” pozitsiyasidan soʻng quyidagi tahrirdagi pozitsiya bilan toʻldirilsin: “ Emlanishi lozim boʻlgan kontingentlar Emlash turlari Vaksina oluvchilar yoshi Revaksinatsiya muddatlari Aholi bilan muloqotga kirishuvchi barcha turdagi xizmat koʻrsatish obyektlari (Davlat xizmatlari markazlari, Oʻzbekiston pochtasi boʻlinmalari, banklar, lizing tashkilotlari, notariuslar, sugʻurta kompaniyalari, turistik agentliklar, goʻzallik salonlari, avtotransport vositalarini taʼmirlash va moy almashtirish, yuvish shaxobchalari, sartaroshxonalar, internet zallari, toʻlovlarni qabul qilish punktlari, rieltorlik xizmatlari, reklama xizmatlari va boshqalar) xodimlari; barcha turdagi savdo (oziq-ovqat, xoʻjalik mollari, kiyim-kechak doʻkonlari, dorixonalar va boshqalar) obyektlari xodimlari; sport maktablari hamda sport inshootlari xodimlari; madaniy hamda koʻngilochar obyektlar va dam olish maskanlari xodimlari; mehmonxonalar, mehmon uylari, xostellar, otellar, yotoqxonalar va kempinglar ishchi-xodimlari; yoʻlovchi tashish bilan shugʻullanuvchi davlat va nodavlat tashkilotlar xodimlari; davlat va nodavlat taʼlim muassasalari xodimlari; harbiy xizmatchilar; umumiy ovqatlanish joylari, jumladan jamoat joylarida joylashgan tezkor ovqatlanish nuqtalari, choyxona, toʻyxona, kafe va restoranlarning xodimlari, shuningdek, mahsulotlarni yetkazib berish bilan shugʻullanuvchilar; ... Koronavirus infeksiyasiga qarshi 18 yoshdan yuqori Vaksinani qoʻllashga doir yoʻriqnoma asosida ”. 2. Mazkur sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlarini ishlab chiquvchilar roʻyxati 2-ilovada keltirilgan. Ishlab chiquvchilar roʻyxati: B.Q. Yusupaliyev — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi, t.f.n. D.A. Tursunova — Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmatining Immunoprofilaktika boʻlimi mudiri, t.f.n. R.N. Ikramov — Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati boshqarma boshligʻi Taqrizchilar roʻyxati: N.S. Atabekov — Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati boshligʻining oʻrinbosari, t.f.d. B.J. Qurbonov — Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati boshligʻining oʻrinbosari, t.f.n. Oʻzbekiston Respublikasining “Standartlashtirish toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 2-iyundagi PF-6240-son “Texnik jihatdan tartibga solish sohasida davlat boshqaruvini tubdan takomillashtirish toʻgʻrisida”gi Farmoniga asosan buyuraman: 1. Oʻz DSt 3020:2015 “Bir marotabalik kauchukli lateksdan steril jarrohlik qoʻlqoplari. Texnik shartlar” davlat standartiga ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan bir oy oʻtgach kuchga kiradi. 1. 2-bobda: quyidagi mazmundagi yigirma toʻrtinchi xatboshi bilan toʻldirilsin: “GOST ISO 37-2013 — Rezina yoki termoplastik. Choʻzilishda egiluvchan mustahkamlik xususiyatlarini aniqlash. (Rasmiy manba: GOST ISO 37-2013 — Rezina ili termoplastik. Opredeleniye uprugoprochnostnix svoystv pri rastyajenii);”; yigirma toʻrtinchi — oʻttiz ikkinchi xatboshilar tegishli ravishda yigirma beshinchi — oʻttiz uchinchi xatboshilar deb hisoblansin. 2. 4.2.9-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “4.2.9. Qoʻlqoplar toksik boʻlmasligi va teri-rezorbtiv hamda mahalliy teri qichishtiruvchi taʼsirga ega boʻlmasligi kerak.”. 3. 4.6.1.2-bandda: yettinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “- sterilizatsiyalash sanasi va/yoki ishlab chiqarilgan sana (toʻrt karralik son bilan oy, yil);”; oʻn ikkinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “- yozuv “Teksturalangan” yoki “Silliq”, “Upa sepilgan” yoki “Upa sepilmagan”, “Toʻgʻri barmoqlar” yoki “Bukilgan barmoqlar;”; oʻn uchinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “- qoʻlqopning tuzilishi haqidagi maʼlumot yoki belgisi (rasmi);”. 4. 3-jadval quyidagi tahrirda bayon etilsin: “3-jadval Koʻrsatkich nomi Ushbu standartning bandlari Sinovlar turi Qabul qilish — topshirish Davriy Sertifikatlashtirish Malakali Namunali 1 2 3 4 5 6 7 Qoʻlqoplarning tashqi koʻrinishini tekshirish 4.2.1; 4.2.4; 4.2.5; 4.2.6; 4.2.8 + + + + + 5. 7.5-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “7.5. Umumiy toksikligi, qichituvchi va sensibillashtiruvchi taʼsirini (4.2.9 band) tekshirish malakali va namunali sinovlarda material va (yoki) ishlab chiqarish texnologiyasi oʻzgarganda GOST ISO 10993-10, GOST ISO 10993-11 ga muvofiq oʻtkaziladi.”. 6. 7.8-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “7.8. Ushbu standartning mustahkamlik tavsiflarini tekshirish (4.2.2 band, 2-jadval) quyidagi tarzda oʻtkaziladi: Sinovlar uchun namunalar qoʻlqopning kaft yoki teskari tomonidan ikki tomonlama kaft shaklida 1-tur GOST 270 boʻyicha yoki 2-tur GOST ISO 37 boʻyicha tanlab olinadi. Qoʻlqoplarning mustahkamligi qoʻlqoplardan kesib olingan kamida uchta namunada GOST 270 yoki GOST ISO 37 ga muvofiq aniqlanadi. Ushbu uchta oʻlchashlarning oʻrta arifmetik qiymati natija sifatida qabul qilinadi.”. Oʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 7-apreldagi PQ-5060-son “Kinematografiya sohasida davlat boshqaruvi tizimini takomillashtirish hamda soha vakillarining ijodiy faoliyati uchun munosib sharoit yaratish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. SHNQ 2.08.02-09* “Jamoat binolari va inshootlari” shaharsozlik normalari va qoidalari quyidagi mazmundagi 3.1301-band bilan toʻldirilsin: “3.1301. Yangi quriladigan savdo maydoni 15 000 m2dan ortiq savdo-koʻngilochar komplekslarida jami oʻrindiqlar soni 300 tadan va kinozallari soni 4 tadan kam boʻlmagan kinoteatr tashkil etish majburiy hisoblanadi.”. 2. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Oʻzbekiston Respublikasining “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 27-iyuldagi PQ-4790-son “Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati faoliyatini tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qaror qiladi: 1. Ishlab chiqarish sharoitida ultrabinafsha nurlarining sanitariya qoidalari va normalari (0142-03-son SanQvaN) (Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida 2021-yil 19-iyunda 19-son bilan hisobga olingan) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.