Zargarlik mahsulotlari ishlab chiqarish uchun qimmatbaho metallarni sotish va hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2022-04-05)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Zargarlik sanoatini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 10-avgustdagi 3199-son qarori ijrosi yuzasidan Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Zargarlik mahsulotlari ishlab chiqarish uchun qimmatbaho metallarni sotish va hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin va 2017-yilning 1-oktabridan amalga kiritilsin. 2. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari J.A. Qoʻchqorov va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki raisi M.B. Nurmuratov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Zargarlik sanoatini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 10-avgustdagi PP-3199-son qaroriga muvofiq zargarlik buyumlarini ishlab chiqarish uchun qimmatbaho metallarni sotish va hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibini belgilaydi. 2. Oltin va kumush (keyingi oʻrinlarda qimmatbaho metallar deb ataladi) qimmatbaho metallar va toshlardan zargarlik hamda boshqa buyumlar (keyingi oʻrinlarda zargarlik buyumlari deb ataladi) ishlab chiqarish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Davlat asillik darajasini belgilash palatasi (keyingi oʻrinlarda Davlat asillik darajasini belgilash palatasi deb ataladi) beradigan litsenziyaga ega yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar (keyingi oʻrinlarda zargarlik buyumlari ishlab chiqaruvchilar deb ataladi) tomonidan sotib olinadi. 3. Qimmatbaho metallar plastinalari zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxemaga asosan sotiladi. 4. “Navoiy KMK” DK va “Olmaliq KMK” AJ yoki boshqa qimmatbaho metallarni ishlab chiqaruvchilar qimmatbaho metallarni (tilla va kumush) oʻlchamli plastinalar va granulalar koʻrinishida davlat standarti asosida ishlab chiqarishni taʼminlaydi. 5. Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tijorat banklariga ushbu Nizomga 1-ilovada nazarda tutilgan muddatlarda hamda ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda qimmatbaho metallarning kerakli hajmlarini koʻrsatgan holda buyurtmanomalar taqdim etadi. Bunda buyurtmanomaning eng kam miqdori 100 grammdan kam boʻlmasligi zarur. Tijorat banki zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi buyurtmanomani taqdim etishda “Litsenziya” (www.license.uz) axborot tizimidan foydalangan holda uning zargarlik buyumlarini ishlab chiqarish uchun amaldagi litsenziyasini Oʻzbekiston Respublikasi Ochiq maʼlumotlar portali orqali tekshiradi yoki qabul qilingan buyurtmanomani undagi maʼlumotlarni qayd etgan holda alohida roʻyxatga olish daftariga kiritadi. Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar qimmatbaho metallarning buyurtmanomada qayd etilgan miqdorini sotib olish uchun zarur mablagʻlarni tijorat bankida ushbu Nizomning 14-15 bandlariga muvofiq depozitga qoʻyadi. 6. Bosh tijorat banklari zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning buyurtmanomalaridan kelib chiqib, har ish kunida soat 12:00 ga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankiga (keyingi oʻrinlarda Markaziy bank deb ataladi) kerakli miqdordagi qimmatbaho metallarni sotib olish uchun jamlangan buyurtmanomalarni ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq shaklda taqdim etadi. 7. Markaziy bank bosh tijorat bankidan jamlangan buyurtmanomalarni olgandan keyin ikki ish kuni davomida va sotiladigan qimmatbaho metallar plastinalarining haqiqiy ogʻirligidan kelib chiqib, bosh tijorat bankiga toʻlov hisob-fakturasini taqdim etadi. 8. Bosh tijorat banki Markaziy bank toʻlov hisob-fakturasini taqdim etgan sanadan ikki ish kuni davomida qimmatbaho metallar uchun toʻlovni toʻliq amalga oshiradi. Bosh tijorat banki toʻlovni amalga oshirgandan soʻng Markaziy bankka toʻlovni amalga oshirgan zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar boʻyicha qimmatbaho metallar miqdori, qimmatbaho metallar plastinalarini qabul qilish vakolati berilgan ega moddiy javobgar shaxs haqidagi maʼlumotlar (familiyasi, otasining ismi, pasport seriyasi va raqami) koʻrsatilgan va tijorat bankining qimmatbaho boyliklarni olish uchun ishonchnomasi ilova qilingan xatni yuboradi. 9. Markaziy bank toʻlovi amalga oshirilgan tegishli miqdordagi qimmatbaho metallar plastinalarini bosh tijorat banklariga taqdim etadi. 11. Tijorat banklari zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga ularning buyurtmanomalari asosida sotib olingan qimmatbaho metallarni Markaziy bankdan olingan kundan boshlab besh kun davomida beradi. Tijorat banklari qimmatbaho metallarni qonunchilikda belgilangan tartibda xavfsizlik talablariga rioya etgan holda transportirovka qiladi. 12. Markaziy bank va bosh tijorat banklari, shuningdek tijorat banklari va zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar oʻrtasida qimmatbaho metallarni sotish boʻyicha operatsiyalar alohida shartnomalar asosida amalga oshiriladi. 13. Markaziy bank ogʻirligi 100 gramm boʻlgan plastinalar shaklidagi qimmatli metallarni oldindan toʻliq toʻlash sharti bilan milliy valyutada sotadi. 14. Qimmatbaho metall bahosi tijorat banki Markaziy bankka buyurtmanomani taqdim etgan kunda amal qilingan London qimmatbaho metallar birjasining ertalabki fiksing narxi va Markaziy bank kursi asosida uning sof ogʻirligi va tijorat banklarida depozitga qoʻyilgan mablagʻlar miqdori boʻyicha hisoblanadi. Qimmatbaho metall bahosi ushbu Nizomga 4-ilovaga muvofiq hisob-kitoblar asosida belgilanadi. 15. Tijorat bankining talabiga asosan depozitga qoʻyiladigan mablagʻ miqdori zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi tomonidan Markaziy bank taqdim etgan va qimmatbaho metallar plastinalarining aniq ogʻirligidan kelib chiqqan holda hisoblab chiqilgan toʻlov hisob-fakturasiga asosan toʻldirilishi hamda qimmatbaxo metallning buyurtma berilgan miqdorini sotib olishga yetarli boʻlishi kerak. Depozitga qoʻyiladigan mablagʻ miqdoriga ushbu Nizomning 16-bandiga muvofiq tijorat bankining marjasi va 17-bandiga asosan Markaziy bankka toʻlanadigan vositachilik haqi ham kiritiladi. Qimmatbaho metallarni sotib olish uchun depozitga qoʻyilgan mablagʻ miqdori yetarli boʻlmasa, zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchining buyurtmanomasi bekor qilinadi. 16. Tijorat banklari qimmatbaho metallarni zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarga sotadi. Bunda tijorat banklari qimmatbaho metallar hisobini tegishli hisobvaraqlarda yuritadi va zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilardan sotiladigan qimmatbaho metall qiymatining 1 foizidan koʻp boʻlmagan miqdorda marja oladi. Tijorat banklariga “Navoiy KMK” DK va “Olmaliq KMK” AJdan qimmatbaho metallarni (oltin va kumush) oʻlchamli plastinalar koʻrinishida, shuningdek, 5 gramm ogʻirlikdagi va undan ogʻir granulalarni (qimmatbaho metallar sof ogʻirligiga qayta hisoblaganda) London qimmatbaho metallar birjasining tonggi fiksingi asosida milliy valyutada sotib olish huquqi beriladi. 17. Bundan tashqari, tijorat banklari zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilardan sotilgan qimmatbaho metallar qiymatining 1 foizi miqdorida vositachilik haqini ushlab qoladi va keyinchalik ushbu vositachilik haqi Markaziy bankka qimmatbaho metallar plastinalarini ishlab chiqarish (qayta ishlash, transportirovka qilish, saqlash va boshqalar) bilan bogʻliq xarajatlarni qoplash uchun toʻlanadi. “Navoiy KMK” DK va “Olmaliq KMK” AJdan qimmatbaho metallar mustaqil sotib olingan taqdirda, Markaziy bankka qimmatbaho metalllar plastinalarini ishlab chiqarish (qayta ishlash, tashish, saqlash va boshqalar) bilan bogʻliq xarajatlarni qoplash uchun vositachilik haqi toʻlanmaydi va bank ixtiyorida qoladi. 18. Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchi oʻz faoliyatini toʻxtatganda, u ushbu Nizomga muvofiq sotib olingan va foydalanilmay qolgan qimmatbaho metallarni boshqa zargarlik mahsulotlari ishlab chiqaruvchisiga sotish huquqiga ega. 19. Davlat asllik darajasini belgilash palatasi va davlat soliq xizmati organlari qonunchilikka muvofiq zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan sotib olingan qimmatbaho metallardan maqsadli foydalanishni nazorat qiladi (ustav jamgʻarmasida davlat ulushiga ega boʻlmagan yoki kamida 50 foiz davlat ulushiga ega boʻlgan yuridik shaxslar, shuningdek, yakka tartibdagi tadbirkorlar bundan mustasno). 20. Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilar zargarlik buyumlarini ishlab chiqarish uchun sotib olingan qimmatbaho metallardan maqsadli foydalanish uchun shaxsan javob beradi. 21. Ushbu Nizom talablarini buzishda aybdor shaxslar qonunchilikka muvofiq javob beradi. T/r Zargarlik buyumlarini ishlab chiqaruvchilarning nomi Litsenziya raqami, berilgan sanasi va amal qilish muddati Qimmatbaho metall nomi Qimmatbaho metall hajmi (grammda) 1. 2. … Jami (metall hajmi) Rahbar (F.I.O. imzo) Bosh buxgalter (F.I.O. imzo) 1. 1 gramm qimmatbaho metallning bahosi quyidagi formula asosida hisoblanadi: PG/UZS = ((P W / Y) * ECB) verguldan soʻng ikki kasrli xonaga qadar yaxlitlanadi bunda: PG/UZS — bir gramm uchun soʻmdagi narx; PW — London qimmatbaho metallar birjasidagi ertalabki fiksing narxi (doll./tr.uns.); Y — bir troy unsiyasining metrik grammdagi ekvivalenti (1 troyunsiyasi = 31,1035 gramm); E CB — 1 AQSh dollari uchun Markaziy bankning soʻmga nisbatan oʻrnatilgan kursi. 2. Sotib olingan qimmatbaho metallning umumiy qiymati quyidagi formula asosida hisoblanadi: ∑= (V* PG/UZS) verguldan soʻng ikki kasrli xonaga qadar yaxlitlanadi bunda: ∑ — qimmatbaho metall uchun soʻmda toʻlanadigan qiymat; V — qimmatbaho metallning grammdagi ogʻirligi; PG/UZS — bir gramm uchun soʻmdagi narx.