Biologik resurslardan foydalanishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2025-12-25)

“Tadbirkorlik faoliyati sohasidagi ruxsat berish tartib-taomillari toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq hamda hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanishni tartibga solish chora-tadbirlarini kuchaytirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanishni nazorat qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; Hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanishni nazorat qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi hududida yoʻq boʻlib ketish xavfi ostidagi yovvoyi fauna va flora turlari bilan xalqaro savdo qilish (CITES) sohasida ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq; Hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanganlik uchun toʻlov sifatida tushgan mablagʻlarni, jarima summalari va tabiatni muhofaza qilish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlardan yetkazilgan zarar uchun undirilgan summalarni taqsimlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi bir oy muddatda manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda: ular tomonidan qabul qilingan meʼyoriy-huquqiy hujjatlarni mazkur qarorga muvofiqlashtirsinlar; tadbirkorlik subyektlari oʻrtasida mazkur qarorning maqsadlari, mazmuni va ahamiyatini keng yoritish tadbirlari tashkil etilishi va oʻtkazilishini taʼminlasin. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 5-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Qishloq va suv xoʻjaligi, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini qayta ishlash hamda isteʼmol tovarlari masalalari axborot-tahlil departamentiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanishni nazorat qilish tartibini belgilaydi. 2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: kvota — dorivor, oziq-ovqatbop va texnik oʻsimliklarni yigʻish va tayyorlashning qonuniy belgilangan meʼyorlari; botanika kolleksiyalari — urugʻlar, gullar, mevalar, piyozboshchalar, ildizlar, barglar, gerbariylar, konservatsiya qilingan va tirik oʻsimliklarning tartibga solingan majmuasi; madaniylashtirilgan oʻsimliklar — tabiiy oʻsish sharoitlari yovvoyi holdagi sharoitdan minimal darajada farq qiluvchi pitomnik va plantatsiyalarda muayyan moddiy va mehnat xarajatlari bilan chegaralangan parvarishlash, koʻpaytirish va ishlov berishni amalga oshiruvchi shaxsning qisman nazoratidagi yovvoyi oʻsimliklar; yashash faoliyati mahsulotlari — urugʻlar, gullar, mevalar, barglar, poyalar, ildizlar, piyozboshchalar, sharbat (yelim); maxsus ekin maydonlari (plantatsiyalar), parvarishxonalar — oʻsimliklarning urugʻi, ildizi, piyozboshchalari, mitseliylari va qalamchalaridan koʻpaytirish maqsadida foydalaniladigan, insonning doimiy nazoratidagi maydonlar; vakolatli organlar — qonun hujjatlari bilan zimmasiga tadbirkorlik subyektlariga ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni berish vazifasi yuklangan davlat organlari va boshqa tashkilotlar; ruxsat etish xususiyatiga ega hujjat — vakolatli organ tomonidan qabul qilinadigan va tabiatdan foydalanuvchiga beriladigan, harakatlarni bajarish va (yoki) muayyan faoliyatni amalga oshirish huquqini beradigan hamda ruxsatnoma, kelishuv, xulosa shaklida, shuningdek qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa shakllarda ifodalanadigan qaror. 3. Quyidagilar oʻsimlik dunyosi obyektlari hisoblanadi: yovvoyi holda oʻsuvchi organizmlar — daraxtlar, butalar va oʻtsimon urugʻlaydigan oʻsimliklar, qirqquloqsimonlar, yoʻsinsimonlar, suvoʻtlar, lishayniklar va zamburugʻlar oʻzining barcha xilma-xil turlari bilan; yovvoyi organizmlardan tashkil topadigan tabiiy oʻsimlik guruhlari yoki ularning har qanday majmui; kamyob va yoʻqolib ketish xavfi ostidagi oʻsimlik turlari; yovvoyi oʻsimliklarning mevalari, urugʻlari va boshqa qismlari yoki ularning oʻsish davridagi mahsullari. Tanasi, poʻstlogʻi, shoxlari, poyasi, ildizi, gʻunchasi, gullari, urugʻlari, mevalari, barglari, piyozboshchalari va sharbati (yelimi) oʻsimliklarning qismlari hisoblanadi. 4. Quyidagilar oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish turlari hisoblanadi: a) yovvoyi holda oʻsuvchi ozuqa mahsulotlarini chorvachilik ehtiyojlari uchun gʻamlash; b) chorva mollarini oʻtlatish; v) oʻsimlik dunyosi obyektlaridan ovchilik xoʻjaligi ehtiyojlari uchun foydalanish; g) yovvoyi oʻsimliklarning texnik xom ashyosini gʻamlash; d) yovvoyi oʻsimliklarning dorivor xom ashyosini gʻamlash (yigʻish); e) yovvoyi oʻsimliklarni oziq-ovqat maqsadlari uchun gʻamlash (yigʻish); j) daraxt va butalarni kesish (sanitariya tartibida, fuqarolar xavfsizligini taʼminlashda, shuningdek bino, inshoot va kommunikatsiya qurilishlari bilan bogʻliq holatlarda); z) oʻsimlik dunyosi obyektlaridan ilmiy-tadqiqot maqsadlarida foydalanish; i) oʻsimlik dunyosi obyektlaridan madaniy-maʼrifiy, tarbiya, sogʻlomlashtirish, rekreatsion va estetik maqsadlarda foydalanish; k) oʻsimlik dunyosi obyektlaridan tabiatni muhofaza qilish maqsadlarida foydalanish; l) oʻsimlik dunyosi obyektlaridan kolleksiyalash maqsadlarida foydalanish. Oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa turlarda ham amalga oshirilishi mumkin. 5. Oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish umumiy va maxsus boʻlishi mumkin. 6. Oʻsimlik dunyosi obyektlaridan umumiy foydalanish mazkur Nizomning 4-bandi “g”, “d”, “e”, “i” kichik bandlarida nazarda tutilgan turlarda hayotiy zarur ehtiyojlarni qondirish uchun jismoniy shaxslar tomonidan amalga oshiriladi. 7. Oʻsimlik dunyosi obyektlaridan umumiy foydalanish foydalanuvchilar tomonidan hayotiy zarur ehtiyojlarni qondirish uchun bepul amalga oshiriladi. Umumiy foydalanish meʼyorlari va tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda Davlat qoʻmitasi deb ataladi) bilan kelishuv boʻyicha mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan belgilanadi. 69. Oʻsimlik dunyosi obyektlarini muhofaza qilish, ulardan foydalanish va ularni koʻpaytirish yuzasidan davlat nazorati qonun hujjatlarida belgilangan tartibda, mahalliy davlat hokimiyati organlari va Ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi organlari tomonidan amalga oshiriladi. 70. Oʻsimlik dunyosi obyektlarini muhofaza qilish, ulardan foydalanish va ularni koʻpaytirish yuzasidan idoraviy nazorat yovvoyi oʻsimliklar oʻsadigan hudud qarashli boʻlgan organlar: davlat oʻrmon fondida — Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tomonidan; oʻz hududlarida — yer egalari va yerdan foydalanuvchilar tomonidan amalga oshiriladi. 71. Oʻsimlik dunyosi obyektlarini muhofaza qilish, ulardan foydalanish va ularni koʻpaytirish yuzasidan jamoatchilik nazorati fuqarolar, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, ommaviy axborot vositalari va nodavlat notijorat tashkilotlar tomonidan amalga oshiriladi. 72. Davlat nazorati organlari tomonidan foydalanuvchilarning belgilangan muddatlarga, meʼyorlarga hamda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish, ularni muhofaza qilish va koʻpaytirishning boshqa qoidalariga rioya etilishi tekshiriladi. 73. Tabiatni muhofaza qilish davlat inspektorlari quyidagi huquqlarga ega: oʻsimlik dunyosi obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish meʼyorlari va talablari buzilishini aniqlash maqsadida yovvoyi oʻsimliklar koʻpaytiriladigan hududni qarshiliksiz borib koʻrish; oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqini beradigan hujjatlarni tekshirish, oʻsimlik dunyosi obyektlarining tayyorlangan mahsulotlarini, oʻrmonchi va yegerlar qorovulxonasini, muhofaza qilinadigan tabiiy hududlarning qorovulxonalarini, omborlar va boshqa imoratlarni tekshirish, shuningdek transport vositalarining barcha turlarini koʻzdan kechirish va toʻxtatib turish; oʻsimlik dunyosining tayyorlangan obyektlari bilan bogʻliq shaxslardan oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish uchun berilgan hujjatlarni koʻrsatishni, ular tomonidan oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarining buzilishi sababli yozma tushuntirishlar berilishini talab etish; mazkur Nizom, oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish qoidalari, meʼyorlari, muddatlari va boshqa talablari buzilishini bartaraf etish toʻgʻrisida oʻsimlik dunyosi obyektlaridan barcha foydalanuvchilarning bajarishi majburiy boʻlgan koʻrsatmalarni berish; mazkur Nizom va oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish boʻyicha qonun hujjatlarida belgilangan boshqa talablar buzilgan holda amalga oshirilayotgan oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqini beruvchi hujjatlarni olib qoʻyish, shuningdek noqonuniy tayyorlangan mahsulotlarni belgilangan tartibda olib qoʻyish hamda tayyorlov va savdo tashkilotlariga berish; oʻtkazilgan tekshirish toʻgʻrisida dalolatnomalar va maʼmuriy qonunbuzarliklar toʻgʻrisida bayonnomalar tuzish; oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va ularni koʻpaytirish boʻyicha foydalanuvchilar tomonidan amalga oshirilayotgan chora-tadbirlarni nazorat qilish; “Oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni, mazkur Nizom hamda oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish boʻyicha boshqa qonun hujjatlari talablari buzilgan holda amalga oshirilayotgan ishlarni toʻxtatib qoʻyish; oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlarni belgilangan tartibda javobgarlikka tortish va qonun buzilishi toʻgʻrisidagi materiallarni tegishli organlarga yuborish; berilgan xizmat qurolini va uning oʻq-dorilarini belgilangan tartibda olib yurish. 74. Tabiatni muhofaza qilish davlat inspektorlari yuridik va jismoniy shaxslarning huquqlariga rioya qilishga va oʻz faoliyatini berilgan vakolatlar doirasida amalga oshirishga majbur. 75. Ruxsatnomasiz yoki qonun hujjatlarida belgilangan tartiblar va meʼyorlar (kvotalar) buzilgan holda tayyorlangan oʻsimlik dunyosi obyektlari qonunni buzuvchilardan olib qoʻyiladi, koʻrsatib oʻtilgan qonun buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar esa oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zarar uchun javobgar boʻladilar va zararni undirish miqdorlarini hisoblash uchun koeffitsiyentlarni hisobga olgan holda, mazkur Nizomning 14 — 19-ilovalariga muvofiq oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zararni qoplashi shart. Gʻamlashga (toʻplashga) toʻlovlar boʻyicha imtiyozlar berilgan holda gʻamlangan (toʻplangan) yalangʻoch qizilmiyadan boshqa maqsadlarda foydalanilgan taqdirda, imtiyozlar berilishi munosabati bilan toʻlanmagan toʻlovlar summasi oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zarar qoplangan holda ushbu bandning birinchi xatboshiga muvofiq undiriladi. 76. Oʻzbekiston Respublikasi hududida ruxsatnomasiz noqonuniy ravishda yigʻilgan, tayyorlangan, shuningdek qonun hujjatlari buzilgan holda tashish, sotish, uning hududidan olib chiqishga urinish vaqtida ushlangan yoki olib qoʻyilgan oʻsimlik dunyosi obyektlari hamda ularning qismlari qonunni buzuvchilardan olib qoʻyiladi va: agar qonun buzilishi va olib qoʻyish davlat oʻrmon fondi yerlari boshqaruvida boʻlgan oʻrmon qoʻriqchiligi tomonidan amalga oshirilgan boʻlsa — tabiatni muhofaza qilish organiga yoki oʻrmon xoʻjaligi organiga, yovvoyi oʻsimliklar mahsulotlari noqonuniy gʻamlangan huquqbuzarlik holatlari tabiatni muhofaza qilish davlat inspektorlari tomonidan aniqlanganda va olib qoʻyilganda — mahsulotlar tabiatni muhofaza qilish organlariga topshiriladi. 77. Olib qoʻyilgan yovvoyi oʻsimliklardan, shuningdek ularning qismlaridan, oʻsish davridagi mahsullaridan quyidagi tarzda foydalaniladi: tirik oʻsimliklar Fanlar akademiyasining Oʻsimlik va hayvonot olami genofondi institutiga saqlash va kelgusida foydalanish uchun yoki ularni sotish huquqiga ega boʻlgan savdo tashkilotlariga shartnomaviy narxlar boʻyicha sotish uchun beriladi; jonsiz oʻsimliklar va ularning qismlari qonun hujjatlarida belgilangan tartibda, sotish huquqiga ega boʻlgan savdo tashkilotlariga shartnomaviy narxlar boʻyicha sotish uchun beriladi. Tovarni olib qoʻyishdan boshlab u topshirilgungacha boʻlgan barcha tartibotlar uchun xarajatlar tovar egasi tomonidan toʻlanadi. 78. Foydalanuvchilar tomonidan qonunchilik talablari buzilgan taqdirda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqi toʻxtatib turilishi yoki toʻxtatilishi mumkin. Tabiiy oʻsimlik guruhlarida qayta tiklab boʻlmaydigan oʻzgarishlar xavfi paydo boʻlgan taqdirda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqi toʻxtatiladi. 79. Oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar belgilangan tartibda intizomiy, maʼmuriy va jinoiy javobgarlikka tortiladilar. Yuridik va jismoniy shaxslar oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzish oqibatida yetkazilgan zararni qonun hujjatlarida belgilangan tartibda va shartlarda qoplashi shart. Zararni qoplash aybdorlarni qonun hujjatlariga muvofiq javobgarlikdan ozod qilmaydi. Qoidabuzarlik turlari Belgilangan bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlarda undirish miqdori suvni muhofaza qilish va eroziyaga qarshi funksiyalarni bajaruvchi oʻrmonlar, alohida qimmatli oʻrmon massivlari, shahar oʻrmonlari, shaharlar va aholi yashash joylari atrofidagi yashil zonalar oʻrmonlari, ilmiy yoki tarixiy ahamiyatga ega boʻlgan oʻrmonlar, oʻrmon-bogʻlar, oʻrmon-mevali daraxtzorlar, atrof muhitni himoya qilishda muhim ahamiyatga ega boʻlgan boshqa oʻrmonlar muhofaza etiladigan tabiiy hududlardagi (davlat qoʻriqxonalari, milliy va tabiiy bogʻlar, landshaft buyurtmaxonalar, biorezervatlar, biosfera qoʻriqxonalari) oʻrmon hamda daraxt va butazorlar Kesilgan yoki oʻsishdan toʻxtash darajasigacha shikastlangan har bir daraxt uchun, toʻnkasi oldidagi diametri (sm): 4 santimetrgacha (oʻzini ham qoʻshgan holda) 0,3 0,4 4,1 — 8 0,4 0,5 8,1 — 12 0,6 0,7 12,1 — 16 0,9 1,2 16,1 — 20 1,3 1,8 20,1 — 24 1,9 2,3 24,1 — 28 2,4 2,7 28,1 — 32 2,9 3,2 32,1 — 36 3,3 4,0 36,1 — 40 4,1 4,6 40,1 — 44 5,3 7,8 44,1 — 48 8,4 9,0 48,1 — 52 9,6 12,6 52,1 — 56 12,7 13,0 56,1 — 60 13,2 13,6 60,1 — 64 14,1 15,0 64 santimetrdan ortiq diametrning har bir santimetri uchun 0,3 0,6 barcha turdagi manzarali va texnik ekinlarning bir tupi uchun 0,4 0,6 bir m3 uchun: saksovul 1,4 2,0 cherkez, kandim, yulgʻun va boshqa butasimon turlar 0,3 0,4 oʻsishdan toʻxtamaydigan darajasigacha shikast yetkazilgan har bir daraxt uchun 0,3 0,4 oʻsishdan toʻxtamaydigan darajasigacha shikast yetkazilgan har bir buta uchun 0,1 0,2 Qoida buzilgan obyektlar Oʻlchov birligi Belgilangan bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlar hisobidagi undirishlar miqdori Oʻrmon ekinlari: sugʻoriladigan yerlarda; ga 30,0 lalmi yerlarda; ga 16,0 yoʻl chetidagi daraxtlar; km 30,0 qumga ekiladigan turlar; ga 4,0 togʻ yonbagʻri terrasalarida ga 30,0 Tabiiy holda oʻsgan yosh daraxtlar va toʻkilgan urugʻlardan oʻsgan daraxtlar: toʻqay oʻrmonlari; ga 10,0 choʻl-qumli yerlardagi oʻrmonlar; ga 5,0 togʻ oʻrmonlari. ga 15,0 Bogʻlar ga 15,0 Koʻchatzorlar: barcha turdagi urugʻdan oʻsgan koʻchatlar; 100 m2 15,0 koʻchatlar. 100 m2 20,0 Barcha turdagi daraxt koʻchatlari plantatsiyalari donasi uchun 0,4 Texnogen harakatlar bilan oʻsimlik qoplamini payhon qilish (avtomobil va temir yoʻllar, quvurlarni oʻtkazish, geologiya-qidiruv yoki burgʻulash ishlarini olib borish, neft mahsulotlari bilan ifloslanish va boshqalar) ga 10 Qoida buzish turlari Bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlar hisobidagi undirishlar miqdori Pichanzor va yaylovlarda oʻzboshimchalik bilan oʻt oʻrib olganda, har gektar uchun: ekilgan oʻtlar; 10,0 yaxshilangan tabiiy; 5,0 yaxshilanmagan tabiiy; 3,0 pichan oʻrilmaydigan yerlardan tashqaridagi maydonlarda 4,5 Yaylovda oʻzboshimchalik bilan mol boqqanda: har bosh qoramol, ot, tuya va echki uchun; 0,5 2 yoshgacha boʻlgan har bosh yosh qoramol, ot, tuya, qoʻy, eshak uchun; 0,2 Yaylov yerlaridan tashqaridagi maydonlarda: bir bosh yirik qoramol, ot, eshak, tuya va echki uchun; 0,7 2 yoshgacha boʻlgan 1 bosh yosh qoramol, eshak, ot, tuya,qoʻy uchun 0,3 Chorva mollarini Oʻrmon fondiga kirmaydigan aholi yashash joylaridagi yashil oʻrmonlar (daraxt-buta oʻsimliklari) hamda transport magistrallari boʻylarida oʻzboshimchalik bilan oʻtlatib zarar yetkazilganda har bosh qoramol, eshak, ot, tuya, qoʻy uchun 0,3 Zarar yetkazilgan pichan oʻriladigan yoki yaylov yerlarning har gektari uchun Undiriladigan zarar miqdori, belgilangan bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlarda Ekilgan oʻtlar 17,0 Yaxshilangan tabiiy yerlar 10,0 Yaxshilanmagan tabiiy yerlar 7,0 Toifasiga koʻra bitta oʻsimlik uchun Undiriladigan zarar miqdori, belgilangan bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlarda (bitta oʻsimlik uchun) 1 — yoʻqolib ketayotgan 10 2 — kamyob 4 3 — kamayayotgan 2,5 1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasining “Hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanishni nazorat qilish tartibini belgilaydi. 2. Quyidagilar hayvonot dunyosi obyektlari hisoblanadi: kelib chiqishi hayvonlarga mansub boʻlgan organizmlar (hayvonlar) — sut emizuvchilar, parrandalar, sudralib yuruvchi hayvonlar, ham quruqlikda, ham suvda yashovchi hayvonlar, baliqlar, umurtqasizlar va ularning populyatsiyalari; yovvoyi hayvonlardan tashkil topadigan tabiiy hayvon galalari yoki ularning har qanday toʻdalari; yovvoyi hayvonlarning kamyob yoki yoʻqolib ketish xavfi ostidagi turlari; yovvoyi hayvonlar hayot faoliyati mahsulotlari (hayvonlarning yashash jarayonida hosil boʻladigan — zaharlar, asal, sut, moʻmiyo, uvildiriq, safro va boshqalar). 3. Tabiiy erkinlik holatida yashovchi barcha yovvoyi hayvonlar, shuningdek tabiiy yashash muhitiga qoʻyib yuborilgan hayvonlar davlat mulki hisoblanadi. Pitomniklarda, inkubatorlarda, fermalarda, hovuz xoʻjaliklarida oʻstirilgan va shu xoʻjaliklarning chegaralarida joylashgan yovvoyi hayvonlar pitomniklari, inkubatorlari, fermalari, hovuz xoʻjaliklari tegishli boʻlgan shaxslarning mulki hisoblanadi. Yovvoyi hayvonlardan foydalanish huquqi barcha toifalardagi yer va suv obyektlariga egalik qilish, ularni tasarruf etish va ulardan foydalanish huquqidan ajratilgan. 14. Hayvonot dunyosidan foydalanganlik uchun toʻlov hayvonot dunyosidan foydalanuvchilarni yovvoyi hayvonlarni va ularning yashash joyini muhofaza qilish tadbirlarini bajarishdan, biotexnika tadbirlarini oʻtkazishdan ozod etmaydi. Muhofaza qilinadigan tabiiy hududlarda hayvonot dunyosidan foydalanish ularning rejimiga muvofiq amalga oshiriladi. 112. Hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish va ularni qayta koʻpaytirish, muhofaza qilish yuzasidan davlat nazorati — mahalliy davlat hokimiyati organlari va Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi tomonidan, qonunchilikka muvofiq, belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 113. Hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish va ularni qayta koʻpaytirish, muhofaza qilish yuzasidan idoraviy nazorat — tasarrufida ovchilik va baliq ovlash xoʻjaliklari mavjud boʻlgan davlat organlari tomonidan, ularga biriktirilgan hududlarda amalga oshiriladi. 114. Hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish va ularni qayta koʻpaytirish, muhofaza qilish yuzasidan jamoatchilik nazorati — fuqarolar, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari, ommaviy axborot vositalari va nodavlat notijorat tashkilotlar tomonidan amalga oshiriladi. 115. Hayvonot dunyosi obyektlarini muhofaza qilish, ulardan foydalanish va ularni qayta koʻpaytirish, belgilangan muddatlarga, meʼyorlarga va boshqa qoidalarga foydalanuvchilar tomonidan rioya qilinishi davlat nazorat organlari tomonidan tekshiriladi. 116. Hayvonot dunyosi obyektlari va ularning yashash muhitini muhofaza qilish ovdan foydalanuvchilar tomonidan, ularga biriktirilgan hududlarda, oʻrmon qoʻriqchiligi, oʻrmon-ovchilik xoʻjaliklari qoʻriqchiligi, qoʻriqxonalar va tabiat bogʻi davlat inspektorlari tomonidan amalga oshiriladi. 117. Tabiatni muhofaza qilish davlat inspektorlari quyidagi huquqlarga ega: oʻgʻrincha ovlashni va hayvonot dunyosini muhofaza qilish hamda ulardan foydalanish normalari va qarorlari boshqacha tarzda buzilishini aniqlash maqsadida yovvoyi hayvonlar yashaydigan hududni, idoraviy boʻysunuvidan qatʼi nazar, qarshiliksiz borib koʻrish; hayvonot dunyosidan foydalanish huquqini beradigan hujjatlarni tekshirish, tayyorlangan ovchilik-baliqchilik mahsulotlarini, oʻrmonchilarning va yollangan ovchilarning qorovulxonasini, muhofaza qilinadigan tabiiy hududlarning qorovulxonalari va binolarini, omborlar va boshqa imoratlarni tekshirish, shuningdek transport vositalarining barcha turlarini koʻzdan kechirish va ushlab turish; ixtiyorida qurol, ovchilik-baliqchilik mahsulotlarini ovlash va baliq ovlash qurollari, ovlovchi qushlar va ovchi itlar boʻlgan barcha shaxslardan ov qilish va hayvonot dunyosidan foydalanish uchun berilgan hujjatlarni koʻrsatishni, ular tomonidan hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilishi munosabati bilan yozma tushuntirishlar berilishini talab qilish; mazkur Nizom, hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish qoidalari, normalari, muddatlari va boshqa talablari buzilishini bartaraf etish toʻgʻrisida hayvonot dunyosi obyektlaridan barcha foydalanuvchilar bajarishi majburiy boʻlgan koʻrsatmalar berish; mazkur Nizom va hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish boʻyicha qonun hujjatlari bilan belgilangan boshqa talablar buzilgan hollarda noqonuniy tutilgan mahsulotlarni belgilangan tartibda olib qoʻyish hamda qayta ishlovchi va savdo tashkilotlariga (shartnomaviy bahoda), bolalar uylari va qariyalar uylariga, internatlar, maktablar va kasalxonalarga (bepul) berish, shuningdek ov qilish va hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqini beruvchi hujjatlarni olib qoʻyish; noqonuniy ov qilish va baliq tutish qurollari boʻlgan ov quroli va uning oʻq-dorilarini belgilangan tartibda olib qoʻyish; oʻtkazilgan tekshirish toʻgʻrisida dalolatnomalar va maʼmuriy qonunbuzarliklar toʻgʻrisida bayonnomalar tuzish; hayvonot dunyosini muhofaza qilish va ularni koʻpaytirish boʻyicha foydalanuvchilar tomonidan amalga oshirilayotgan chora-tadbirlarni nazorat qilish; amalga oshirish chogʻida “Hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni, mazkur Nizom hamda hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish boʻyicha boshqa qonun hujjatlari talablari buzilgan ishlarni toʻxtatib qoʻyish; mazkur Nizom va hayvonot dunyosini muhofaza qilish hamda undan foydalanish toʻgʻrisidagi boshqa qonun hujjatlarini buzganlarni belgilangan tartibda javobgarlikka tortish va qonunni buzishlar toʻgʻrisidagi materiallarni tegishli organlarga yuborish; berilgan xizmat qurolini va unga oʻq-dorilarni belgilangan tartibda olib yurish. 118. Tabiatni muhofaza qilish davlat inspektorlari yuridik va jismoniy shaxslarning huquqlariga rioya qilishga va oʻz faoliyatini berilgan vakolatlar doirasida amalga oshirishga majbur. 119. Ruxsatnomasiz yoki qonun hujjatlarida belgilangan tartiblar va normativlar (kvotalar) buzilgan holda tutilgan hayvonot dunyosi obyektlari qonunni buzuvchilardan olib qoʻyiladi, koʻrsatib oʻtilgan qonun buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar esa hayvonot dunyosiga yetkazilgan zarar uchun javobgar boʻladilar va zararning miqdorini mazkur Nizomning 14-ilovasiga muvofiq qoplashi shart. 121. Noqonuniy import — eksport qilishga urinishlar paytida ushlangan yovvoyi hayvonlar, ularning qismlari, zoologiya kolleksiyalari, hayot faoliyati mahsulotlari va ulardan hosil boʻlgan mahsulotlar, oʻljalar, tulumlar olib qoʻyiladi. Olib qoʻyilgan hayvonlardan kelgusida foydalanish toʻgʻrisidagi qaror, Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi bilan kelishilgan holda, Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi tomonidan qabul qilinadi. Olib qoʻyilgan tirik hayvonlardan kelgusida foydalanish tartibi toʻgʻrisidagi qaror alohida idoraviy meʼyoriy hujjat bilan tartibga solinadi. 122. Noqonuniy tutilgan hayvonlar (shu jumladan tirik), baliq, boshqa suv organizmlari tutish joylarida hamda qayta ishlash va sotish joylarida olib qoʻyilishi mumkin. Huquqbuzarlik sodir etilgan vaqt, hudud va sharoitdan kelib chiqib oʻlja huquqbuzarda qoldirilishi ham mumkin, bunda u oʻljaning qiymatini bozordagi mavjud narxlari boʻyicha toʻlaydi. Mazkur Nizom talablarini buzgan shaxslar topilmasa, qoldirilgan ovchilik va baliqchilik mahsulotlari, qurol, anjomlar, quruqlik va suv transport vositalari ushlab turiladi. 123. Foydalanuvchilar tomonidan qonunchilik talablari buzilgan taqdirda hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqi toʻxtatib turilishi yoki toʻxtatilishi mumkin. Qayta tiklab boʻlmaydigan oʻzgarishlar xavfi paydo boʻlgan taqdirda hayvonot dunyosi obyektlaridan foydalanish huquqi toʻxtatiladi. 126. Hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar belgilangan tartibda intizomiy, maʼmuriy va jinoiy javobgarlikka tortiladilar. Yuridik va jismoniy shaxslar hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzish oqibatida yetkazilgan zararni qonun hujjatlarida belgilangan tartibda va shartlarda qoplashi shart. Zararni qoplash aybdorlarni qonun hujjatlariga muvofiq javobgarlikdan ozod qilmaydi. Yoshi, kattaligi, ogʻirligi va jinsidan qatʼi nazar, har bir hayvon (kallasi, terisi, shoxi va boshqalar) uchun undirish miqdoriOʻzbekiston fuqarolari va yuridik shaxslar uchun, bazaviy hisoblash miqdoriga nisbatan koeffitsiyentxorijiy fuqarolar va yuridik shaxslar uchun — AQSH dollaridaSut emizuvchilarQizil kitobga kiritilganlarQoplon, targʻil sirtlon (Doʻlta), ilvirs (qor qoploni)3 000400 000Burama shoxli echki (morxoʻr)2 000300 000Oʻrta Osiyo qunduzi, Turkiston silovsini, qoraquloq, asalxoʻr, Buxoro bugʻusi (xongul)1 500250 000Qizilqum arxari (Seversov qoʻyi), Tyan-Shan togʻ qoʻyi, Ustyurt koʻyi, Buxoro togʻ qoʻyi, Tyan-Shan qoʻngʻir ayigʻi1 000200 000Saygʻoq, jayron, menzbir sugʻuri50050 000Manul (yovvoyi mushuk), sahro mushugi, qarsok, sariq sassiqkuzan, olaqoʻzan20020 000xalqaro Qizil kitobga yoki Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan sut emizuvchilarning boshqa turlari10010 000Boshqa turlarQizil boʻri202000Togʻ echkisi, toʻngʻiz151500Yelik (bugʻu)101200Togʻ suvsari, qorakoʻzan (norka), qizil sugʻur, oqsuvsar, olakoʻzan, tulki, korsak, chiyaboʻri, utriya, yovvoyi mushuklar, sariq sassiqkuzan, ondatra, latcha5800Boʻri-200Boʻrsiq, jayra2400Quyon1200Tipratikan, koʻrshapalak, oʻrmon sonyasi0,5100Oʻrmon, qishloq va ovchilik xoʻjaligi zararkunandalariga, xavfli infeksiyalarni tarqatuvchilarga kirmaydigan boshqa sut emizuvchilar0,350Saygʻoq, kiyik, jayron, bugʻu, echki, qoʻchqor shoxlaribir juft shox va juft boʻlmagan har bir alohida shox mazkur hayvonning bittasiga muvofiq keladiMoʻyna buyumlarmazkur buyumdagi terilar soni boʻyichaAyiq yogʻi (100 g uchun)1250Boʻrsiq, sugʻur, jayra yogʻi (100 g uchun)0,25200Ayiq safrosi (xomashyo holida 1 g uchun)1200QushlarOʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilganlarMallabosh lochin (shaxin), itolgʻi, lochin (sapsan)1 500150 000Toʻxta tuvaloq (dudak), yoʻrgʻa tuvaloq1 000100 000Vishildoq va qiyqirdoq oqqushlar, soqaqushlar, qumoy, qora laylak, suvqiygʻir (skopa), kichik burgut, qironqora, choʻl burguti, boltayutar, burgut, qirgʻiy burgug, ilonxoʻr burgut, uzun dumli va oq dumli suvburgutlari, katta olachipor burgut, oqbosh oʻrdak, qoshiqburun, kichik oqqoʻton, sariq qoʻton, qiziltomoq gʻoz, qizilgʻoz (flamingo), oq peshanali kichik gʻoz, bizgʻaldoq, oq turna50050 000Oq laylak, oqkoʻz (ola qanotli oʻrdak), marmar churrak, qoravoy, Zarafshon qirgʻovuli, oqbovur, qorabuzov, qora kabutar, oddiy gʻurrak, tasqara, choʻl boʻktargisi, choʻl miqqiysi, qorabosh baliqchi, choʻl jiqtogʻi, targʻoq, kichik uzunburun (ingichka tumshuqli baliqchi), Osiyo moki loyxoʻragi, oqbovur10030 000Qushlarning tuxumlari (bir dona tuxum uchun)Mazkur turdagi qushlarni noqonuniy ovlangani uchun yetkazilgan zararning 40 foizixalqaro Qizil kitobga kiritilgan yoki Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan qushlarning boshqa turlari10020 000Sport, havaskorlik va sanoat maqsadida ovlash taqiqlanganlarTurnalar, kichik oqqush8300Ukki, boshqa yirtqich va yapaloqqushlar, quzgʻun7250Boshqa turlarQarqaralarning (qoʻtonlarning) boshqa turlari3200Qirgʻovullar (Zarafshon qirgʻovulidan tashqari), gʻozlar, ular2150Oʻrdaklar, churraklar, cheraglar, qashqaldoq, kaklik, chillar, qorabovur, sadja, klushitsa, Alp zogʻchasi1100Yilqichi1,5100Kaptarlar, gʻurraklar, baliqchi qushlar, katta qoravoy, qoʻngʻirlar, suv tovugʻi, suvmoshaklar, bedana, koʻlbuqalar, haqqush (kvakva), qargʻalar, chugʻurchiqlar0,530“Mayda chumchuqsimon qushlar” (soʻfittoʻrgʻaylar, jiblajibonlar, yilqichilar (konyoklar), zargʻaldoq, chittaklar, shaqshaqlar, korolyoklar, zavirushkalar, dehqonchumchuqlar, vyuroklar va boshqalar)125Qushlarning boshqa turlari0,320Sudralib yuruvchilarOʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilganlarKapcha ilon (kobra)20030 000Boʻz echkemar10020 000Oʻrta Osiyo choʻl toshbaqasi101 000Sudralib yuruvchilarning tuxumlari (bir dona tuxum uchun)Mazkur turdagi sudralib yuruvchilarni noqonuniy ovlangani uchun yetkazilgan zararning 40 foizixalqaro Qizil kitobga kiritilgan yoki Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan sudralib yuruvchilarning boshqa turlari302 500Boshqa turlarGyurza5300Qum charxiloni (efa), bushilon (shitomordnik), qora ilon5250Zaharsiz ilonlar3200Choʻl toshbaqasi2100Yashchurkalar, gekkonlar, kaltakesaklar, agamalar, sariqilon va boshqa turlar150Quruqlikda va suvda yashovchilarKoʻl baqasi, qurbaqalar0,0520BaliqlarOʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilganlarOrol moʻylabdori (soʻzanbaliq), Orol bahrisi (bakra), Sirdaryo kurakburuni, Amudaryo kichik kurakburuni va Amudaryo katta kurakburuni, Orol sulaymonbaligʻi, choʻrtansifat oqqayroq, Amudaryo gulbaligʻi1005 000xalqaro Qizil kitobga yoki Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan baliqlarning boshqa turlari703 000Boshqa turlarLaqqa, doʻngpeshana baliqlar, oq amur (10 kg va undan ortiq)7200Laqqa, doʻngpeshana baliq, oq amur (10 kilogrammgacha)2150Zogʻorabaliq, oq sla, oqqayroq, gulbaliq, pelyad160Ilonbosh, choʻrtan baliq0,530Tovonbaliq, Samarqand xramulyasi, leshch0,325Tarasha baliq, moybaliq, qorabaliq0,220Boshqa arzonbaho baliq turlari0,110Baliq uvildirigʻi (1 kilogramm uchun)10300Umurtqasiz jonivorlarxalqaro Qizil kitobga yoki Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan umurtqasiz jonivorlar502 000Zaharli umurtqasiz jonivorlar275Daryo qisqichbaqasi (Zarafshon daryosi havzasi) 1 kilogramm uchun0,530Tijorat qiymatiga ega boʻlgan boshqa qisqichbaqasimonlar va umurtqasizlar (1 kilogramm uchun) shu jumladan:0,2100artemiya (Artemía) sisatlari0,1100chivinlar gʻumbagi (motil), dafniya va boshqalar (hoʻl holda), 0,5 kilogramm uchun (quruq holda)0,150Kolleksiya va muzey ahamiyatiga ega boʻlgan turlarxalqaro kataloglar narxlari boʻyichaMaishiy, qishloq va oʻrmon xoʻjaligi zararkunandalariga, xavfli infeksiyalarni tarqatuvchilarga kirmaydigan hamda baliq ovida xoʻrak sifatida ishlatiladiganlardan tashqari boshqa umurtqasiz jonivorlar0,0210Umurtqasiz jonivorlar va ilonlar zahari1 g zahar olish uchun zarur boʻlgan hayvonlar soni hisobidan ularni tutish uchun toʻlov qiymatining 1 baravari miqdoridaMumiyo (1 g uchun)0,55Hayvonlarni ovlaganlik, inlarini va uyalarini buzganlik uchun:qoʻriqxonalar, landshaft buyurtma qoʻriqxonalar, tabiat yodgorliklari hududida;mazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 3 baravari miqdoridatabiat bogʻlari, buyurtma qoʻriqxonalar, biosfera rezervati hududidamazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 2 baravari miqdoridaOlingan har bir tuxum yoki joʻja uchun, Qizil kitobga kiritilgan hayvonlarning noqonuniy ovlangan urgʻochisidagi har bir embrion yoki sudralib yuruvchilarning tuxumi uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 50 foizi miqdoridaOlingan har bir tuxum yoki joʻja hamda ovlash taqiqlangan hayvonlarning noqonuniy ovlangan urgʻochisidagi har bir embrion uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 25 foizi miqdoridaOlingan har bir tuxum, joʻja hamda noqonuniy ovlangan urgʻochidagi har bir embrion uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 20 foizi miqdoridaYovvoyi hayvonlar yashashi uchun xos boʻlmagan sharoitda (muzda, suvda va hokazo), falokatga uchraganda (yongʻin, suv toshqini, ozuqa yetishmasligi va boshqalar), shuningdek transport vositalaridagi yoritish asboblarini qoʻllab, transport vositalari (avtomashinalar, mototsikllar va boshqalar), motorli qayiqlar, katerlar, deltoplanlar, samolyotlar va vertolyotlar vositasida nobud qilganlik uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 3 baravari miqdoridaTaqiqlangan davrda va taqiqlangan joylarda baliq tutganlik uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 2 baravari miqdoridaElektr toki va zaharlovchi moddalar qoʻllab baliq tutganlik uchunmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 3 baravari miqdoridaOʻzbekiston Respublikasi Qizil kitobiga yoki SITES Konvensiyasining ilovalariga kiritilgan noqonuniy ovlangan, egallangan hayvonot dunyosi obyektlarini sotish, sotib olish, ayirboshlash, chet elga olib chiqish yoki boshqa davlatlardan olib kirishmazkur tur uchun undiriladigan zarar summasining 1,5 baravari miqdoridaChet el davlati faunasi namunasi olib kirilganda — ushbu davlatda belgilangan zarar toʻlovi summasidaYovvoyi hayvonlar yashaydigan joylardagi qamishlar va yalangliklarni yoqqanlik hamda shudgorlaganlik, oʻtlarni payhon qilganlik uchun (1 ga uchun)2 barcha muhofaza etiladigan tabiiy hududlarda summa ikki baravarga koʻpayadi250Yovvoyi hayvonlar yashaydigan toʻqaylarni, tabiiy holda koʻpayadigan oʻrmon daraxtlari va nihollarni, butalarni, boshqa oʻsimliklarni yoqqanlik, kundakov va payhon qilganlik uchun (1 ga uchun)3 barcha muhofaza etiladigan tabiiy hududlarda summa uch baravarga koʻpayadi350Baliqlar urchish joylarini (1 ga uchun) va qishlash chuqurlarini ifloslantirilganlik, yoʻq qilganlik uchun2 barcha muhofaza etiladigan tabiiy hududlarda summa ikki baravarga koʻpayadi250 1. Ushbu Nizom “Hayvonot dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida”, “Oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisida” va “Tadbirkorlik faoliyati sohasidagi ruxsat berish tartib-taomillari toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga muvofiq ishlab chiqilgan va yoʻq boʻlib ketish xavfi ostidagi yovvoyi fauna va flora turlari bilan xalqaro savdo qilish toʻgʻrisidagi Konvensiyaning (keyingi oʻrinlarda Konvensiya deb ataladi) Ilovalariga kiradigan hayvonlar va oʻsimliklar turlari namunalarini olib kirish va chetga olib chiqishga ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtish tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomning amal qilishi Oʻzbekiston Respublikasida faoliyat yuritayotgan barcha jismoniy va yuridik shaxslar uchun majburiydir. 3. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: SITESning maʼmuriy organi — Konvensiyaning IX moddasi, 1-bandi, “a” kichik bandiga muvofiq davlat nomidan ruxsatnoma yoki sertifikatlar berish huquqiga ega boʻlgan, hayvonlar va oʻsimliklarning eksport-importi ustidan nazorat amalga oshirilishi uchun masʼul boʻlgan Konvensiyaning milliy maʼmuriy organi; tur — har qanday tur, kichik tur yoki uning geografik alohida populyatsiyasi; berish — ariza beruvchiga ruxsatnoma yoki sertifikatni tayyorlash, tasdiqlash va topshirish bilan bogʻliq barcha tartib-taomillarning yakunlanishi; derivat — tirik boʻlmagan hayvondan olingan mahsulot; mansabdor shaxs — ushbu Nizomning bajarilishini taʼminlash uchun tashkiliy-farmoyish beruvchi yoki maʼmuriy-xoʻjalik vakolatlari berilgan shaxs; import — qaytarib olib chiqish haqidagi majburiyatsiz Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlarini olib kirish; SITES — yoʻq boʻlib ketish xavfi ostidagi yovvoyi fauna va flora turlari bilan xalqaro savdo qilish toʻgʻrisidagi Konvensiya (Convention of International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora), 1973-yilning 3-mart kuni Vashingtonda (AQSH) imzolangan va 1975-yilning 1-iyulida kuchga kirgan va Oʻzbekiston unga 1997-yilda qoʻshilgan; SITESning ilmiy organi — Konvensiyaning IX moddasiga muvofiq tayinlangan, hayvonlar va oʻsimliklarning saqlanishi va transportda tashilishi, ularning turga mansubligini aniqlashtirish masalalari boʻyicha tavsiyalar beruvchi Konvensiyaning Oʻzbekiston Respublikasidagi milliy ilmiy konsultativ organi (keyingi oʻrinlarda Ilmiy organ deb ataladi); SITESning namunasi — Konvensiyaning I, II va III Ilovalariga kiritilgan har qanday hayvon yoki oʻsimlik, tirik yo oʻlik, yoxud uning oson aniqlanadigan har qanday qismi yoki hosilasi (derivat), shuningdek hujjatlarga koʻra, oʻrash yorligʻi yoxud markirovkasi yo boshqa xususiyatlariga koʻra hayvon va oʻsimlikning qismi yoki hosilasi (derivat) hisoblangan yoki hisoblanishi mumkin boʻlgan qismlar. introduksiya, eksport, reeksport va tranzit vaqtidagi tekshiruvlar — ushbu Nizomda koʻzda tutilgan sertifikat va ruxsatnomalarni tekshirish, shuningdek namunalarni oʻrganish hamda zaruriyat tugʻilganida, tahlil yoki chuqurroq oʻrganish uchun namuna olish; reeksport — ilgari import qilingan har qanday namunaning eksporti; qutqaruv markazi — SITESning Maʼmuriy organi tirik namunalarni, xususan musodara qilingan va olib qoʻyilganlarini parvarish qilishni topshiradigan muassasani anglatadi; kelib chiqishi haqidagi sertifikat — Konvensiyaning I, II va III Ilovalariga kiritilgan turlar namunalari eksportiga ruxsat berish haqidagi hujjat, ushbu namunalar oʻzining bunday roʻyxati boʻlmagan mamlakatdan kelib chiqqan boʻlsa; kelib chiqish mamlakati — u yoki bu namuna yovvoyi tabiiy muhitda tutilgan, yoxud tugʻilgan, yoki tutqunlikda yetishtirilgan, yoxud sunʼiy ravishda urchitilgan yoxud introduksiya natijasida olingan mamlakat; tranzit — Oʻzbekiston Respublikasi bojxona qoidalari bilan belgilangan tranzit tartib-taomillari; eksport — qaytarib olib kirish haqidagi majburiyatsiz Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududidan hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlarini olib chiqish, agar qonun hujjatlarida boshqa holat nazarda tutilgan boʻlmasa; 4. SITES ilovalariga kiritilgan namunalarni bojxona chegaralaridan oʻtkazishda maxsus tartib-taomillardan oʻtishni nazarda tutadi. Namunalarning har bir turkumiga maxsus SITESning ruxsatnomasi boʻlishi lozim. SITES ilovalari har uch yilda taraflar — Konvensiya ishtirokchilari boʻlgan mamlakatlar Konferensiyasida aniqlanadi. SITESning I Ilovasi yoʻqolib ketish xavfi ostida boʻlgan hayvonlar va oʻsimliklar turlarini oʻz ichiga oladi. Ushbu turlarni tijorat maqsadida eksport, reeksport va import qilish taqiqlanadi, Konvensiya Kotibiyati tomonidan belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtkazilgan pitomniklarda (shu jumladan hayvonot bogʻlarida) koʻpaytirilgan ikkinchi avlod namunalari bundan mustasno. I Ilovadagi namunalarni chet elga olib chiqish uchun SITESning ham eksport, ham import ruxsati olinishi talab etiladi. SITESning II Ilovasi mazkur vaqtda yoʻqolib ketish xavf ostida boʻlmasa-da, lekin shunday xavf ehtimoli boʻlgan turlardan foydalanishda tirik qolishiga xavf soluvchi shart-sharoitlarga yoʻl qoʻymaslik maqsadida, bunday turlar bilan oldi-sotdi qilinishi qatʼiy tartibga solinmasligi, ularning bunday xavf ostida qolishiga olib kelishi mumkin boʻlgan turlarni oʻz ichiga oladi. II ilovadagi namunalarni chet elga olib chiqish uchun SITESning eksport ruxsatnomasi olinishi talab etiladi. SITESning III Ilovasi foydalanishning oldini olish yoki cheklash maqsadida har bir Konvensiya Tarafining tavsifi boʻyicha oʻz vakolatlari doirasida tartibga solinishi lozim boʻlgan va ularga nisbatan savdo-sotiq nazoratini amalga oshirish borasida boshqa Konvensiya Taraflari hamkorligi zarur boʻlgan turlarni oʻz ichiga oladi. III Ilovadagi namunalarni chet elga olib chiqish uchun SITESning eksport ruxsatnomasi olinishi talab etiladi. I, II va III Ilovalarga kiritilgan hayvonlar va oʻsimliklar namunalarini eksport, reeksport va import qilish uchun ruxsatnoma SITES Ilmiy organining ijobiy xulosasi berilishi sharti bilan SITES Maʼmuriy organi tomonidan beriladi. 5. Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi SITESning Oʻzbekiston Respublikasidagi Maʼmuriy organi hisoblanadi. SITESning Maʼmuriy organi SITES Konvensiyasi qoidalari va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligi asosida faoliyat yuritadi. Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Oʻsimlik va hayvonot olami genofondi instituti SITESning Oʻzbekistondagi Ilmiy organi hisoblanadi. 6. SITES Maʼmuriy organining huquqlari: hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlarining namunalari saqlanayotgan xona va transport vositalarini koʻzdan kechirish; ruxsatnoma berish haqidagi qarorni qabul qilish uchun talab etilayotgan qoʻshimcha maʼlumotni taqdim etishni talab qilish; Konvensiya va ushbu Nizomning talablarini buzgan shaxsni ruxsatnoma olish huquqidan butunlay yoki vaqtincha mahrum qilish; flora va fauna namunalariga taalluqli boʻlgan hujjatlar bilan tanishish; eksport, reeksport va importga ruxsatnomalarni bekor qilish va foydalanilganlarini saqlash; ushbu Nizom talablarini buzishda gumon qilinayotgan shaxsni ushlab turish, shuningdek taxmin etilayotgan huquqbuzarlikka aloqasi boʻlgan namuna olib qoʻyilishi yoki musodara qilinishi va uning keyinchalik foydalanilishi haqida qaror qabul qilish; Konvensiya Ilovalariga kiritilgan hayvonlar va oʻsimliklar — turlarni saqlash va sunʼiy yetishtirish boʻyicha pitomniklar (plantatsiyalar)ning tashkil etilishini, roʻyxatdan oʻtkazilishini va ulardan foydalanilishini nazorat qilish; ushbu Nizomning amal qilishi sohasiga taalluqli har qanday masalalarni koʻrib chiqishda sud muhokamalarida ishtirok etish; Konvensiya Kotibiyati va Konvensiya Taraflari, shuningdek Konvensiyaga qoʻshilmagan mamlakatlarning tabiatni muhofaza qilish organlari bilan maslahatlashuvlar oʻtkazish va 30 kun ichida ruxsatnomalarni rasmiylashtirish; Konvensiya doirasidagi xalqaro uchrashuvlarda Oʻzbekiston manfaatlarini ifodalash. 7. SITES Maʼmuriy organining majburiyatlari: SITES Konvensiyasi va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligining turlarning saqlanishiga aloqador talablarini amalga oshirishda va ularga rioya qilinishini taʼminlashda boshqa tegishli organlar bilan hamkorlik qilish; import, eksport va reeksport uchun ruxsatnoma va sertifikatlar berish hamda ruxsatnomaga ushbu organ lozim topgan shartlarni qoʻshish; belgilangan tartibda ruxsatnoma berishni rad etish; ariza beruvchining yolgʻon yoki yanglishtiruvchi maʼlumotlari asosida berilgan ruxsatnomani qaytarib olish yoki oʻzgartirish; hayvonlar va oʻsimliklar turlari namunalari bilan xalqaro savdo operatsiyalarini roʻyxatga olish va hisobini yuritish hamda bunday savdo boʻyicha har yilgi hisobotni tayyorlash, shuningdek bu hisobotni hisobot yilidan keyingi har bir yilning 31-oktabrigacha Konvensiyaning Kotibiyatiga taqdim etish; Konvensiya qoidalarini amalga oshirish va ularga rioya qilinishini taʼminlash uchun qabul qilinishi lozim boʻlgan chora-tadbirlar haqidagi takliflarni Hukumatga kiritish; SITES Ilmiy organi bilan kelishilgan holda olib qoʻyilgan yoki musodara qilingan tirik namunalar uchun qutqaruv markazlarini tashkil etish. 8. SITES Ilmiy organi funksiyalariga quyidagilarni taqdim etish kiradi: Konvensiyaning I, II va III Ilovalariga kiritilgan flora va fauna turlari namunalarini olib kirish va chetga olib chiqish masalalari boʻyicha maslahatlar berish; I Ilovaga kiritilgan flora va fauna turlari namunalari importi boʻyicha xulosalar berish; I Ilovaga kiritilgan flora va fauna turlari namunalari eksporti boʻyicha xulosalar berish, belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi tomonidan Konvensiya Kotibiyatida roʻyxatdan oʻtkazilgan pitomniklarda yetishtirilgan hayvonlar bundan mustasno; hayvonlarning saqlanishi boʻyicha xulosalar berish; pitomniklarni roʻyxatga olish boʻyicha xulosalar berish. 9. Yuridik va jismoniy shaxslar ushbu Nizomga muvofiq Konvensiyaning I, II va III Ilovalariga kiritilgan har qanday hayvonlar va oʻsimliklar turlari namunasi eksporti, reeksporti va importini amalga oshirishga haqli. 10. Ushbu Nizomga muvofiq ruxsatnomasiz yoki haqiqiy emas deb hisoblanadigan soxta ruxsatnoma bilan Konvensiyaning I, II va III ilovalariga kiritilgan har qanday hayvonlar va oʻsimliklar turlari namunasini import, eksport va reeksport qilish yoki import, eksport va reeksport qilishga urinish huquqbuzarlik hisoblanadi. 11. Noqonuniy olib kirish yoki Oʻzbekiston Respublikasi tashqarisiga olib chiqishga urinish (SITES Maʼmuriy organining maxsus ruxsatnomasisiz) vaqtida ushlangan hayvonlar va oʻsimliklar, shuningdek ularning qismlari, zoologik va botanik kolleksiyalar, hayot faoliyati mahsulotlari va ularning hosilalari, oʻljalar, tulumlar SITES Maʼmuriy organi qaroriga muvofiq olib qoʻyilishi lozim. Olib qoʻyilgan hayvonlar va oʻsimliklar, shuningdek ularning qismlari, zoologiya va botanika kolleksiyalari, hayot faoliyati mahsulotlari va ularning hosilalari, oʻljalar, tulumlardan keyinchalik foydalanish haqidagi qaror SITESning Maʼmuriy organi tomonidan, SITESning Ilmiy organi bilan kelishilgan holda qabul qilinadi. 12. Konvensiyaga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasining Konvensiya talablarini bajarish boʻyicha majburiyatlarini amalga oshirish maqsadida Maʼmuriy organ tomonidan tasdiqlanadigan va zarurat tugʻilganida belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtkaziladigan nizom, qoidalar va yoʻriqnomalar ishlab chiqilishi mumkin. 13. Huquqbuzarlikda aybdor deb topilgan shaxs Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq javobgarlikka tortiladi. Aybdor deb topilgan shaxs hayvon yoki oʻsimlikni tabiiy muhitidan ajratib olganligi yoki bunga imkoniyat tugʻdirganligi, turni noqonuniy koʻchirganligi (eksport, import) uchun yetkazilgan zararni qoplaydi. Qoplanadigan zararning miqdori turning Konvensiyaning u yoki bu Ilovasiga tegishliligiga bogʻliq. 14. Har qanday turga egalikning qonuniyligini isbotlash majburiyati ushbu tur egasiga yuklanadi. 15. SITESning Maʼmuriy organi mansabdor shaxsi huquqbuzarlikni tasdiqlovchi dalillar mavjudligiga ishonch hosil qilsa, gumon qilinuvchi shaxsni ushlab turishi va taxmin qilinayotgan huquqbuzarlikka aloqador namunani olib qoʻyishi mumkin. 16. Namunalar olib qoʻyilishi natijasida yuzaga kelgan xarajatlar, shu jumladan ularni saqlash, tashish va joylashtirish xarajatlari hamda hayvon va oʻsimliklarni olib qoʻyilgan vaqtda parvarish qilish bilan bogʻliq xarajatlar huquqbuzardan majburiy tartibda undirib olinadi. Huquqbuzarlik obyekti hisoblangan namunalar har qanday hollarda olib qoʻyiladi. 1. Yovvoyi hayvonlarni tutishga, ularni Oʻzbekiston Respublikasiga olib kirish va uning tashqarisiga olib chiqishga, yovvoyi oʻsimliklarni (gʻamlash) toʻplash, ularni olib kirish va tashqariga olib chiqishga ruxsatnomalar uchun, arizalarni koʻrib chiqqanlik va ruxsatnoma berganlik uchun toʻlov undirishdan olinadigan mablagʻlar Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining Hayvonot va oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish respublika davlat inspeksiyasining (keyingi oʻrinlarda “Davbionazorat” inspeksiyasi deb ataladi) maxsus hisob raqamiga oʻtkaziladi, ulardan: Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan yovvoyi hayvonlarni tutganlik va yovvoyi oʻsimliklarni toʻplaganlik (gʻamlaganlik) uchun 80 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti daromadiga va 8 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasiga oʻtkaziladi. Mablagʻlar kelgusida faqat tabiatni muhofaza qilish tadbirlariga, hayvonot va oʻsimlik dunyosi kadastrini, hayvonlar va oʻsimliklar soni hisobini yuritish, tabiatni muhofaza qilish sohasida ilmiy-tadqiqot tadbirlarini olib borish uchun foydalaniladi; yovvoyi hayvonlar va yovvoyi oʻsimliklarning boshqa turlarini tutganlik va toʻplaganlik (gʻamlaganlik) uchun 60 foizi — alohida modda bilan tabiatni muhofaza qilish tadbirlariga sarflanadigan Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlari daromadiga oʻtkaziladi. Bunda dorivor oʻsimliklarni toʻplashga (gʻamlashga) ruxsatnoma berganlik uchun yigʻim undirilib, mahalliy budjetga yoʻnaltiriladigan toʻlovlar (oʻrmon fondi yerlari bundan mustasno) tabiiy holda oʻsuvchi, shu jumladan yoʻqolib borayotgan dorivor oʻsimliklarni saqlash, xatlovdan oʻtkazish, ularning madaniy plantatsiyalarini, onalik koʻchatzorlarini tashkil etish, dorivor oʻsimliklarni yetishtirishga doir texnologik xaritalar ishlab chiqish xarajatlarini qoplash uchun sarflanadi; Oʻzbekiston Respublikasining Qizil kitobiga kiritilgan yovvoyi hayvonlar va yovvoyi oʻsimliklarni olib chiqish uchun 80 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti daromadiga oʻtkaziladi; yovvoyi hayvonlar va yovvoyi oʻsimliklarning boshqa turlarini olib chiqish uchun 60 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti daromadiga oʻtkaziladi; respublikaning baliqchilik xoʻjaligi tabiiy suv havzalarida sanoat maqsadida baliq ovlash uchun 100 foizi — “Oʻzbekbaliqsanoat” uyushmasining Baliqchilikni rivojlantirish jamgʻarmasiga oʻtkaziladi; yalangʻoch qizilmiyani qayta ishlash mahsulotini (suyuq va kukunsimon ekstraktlarini), shuningdek yalangʻoch qizilmiyani mahsulot sifatida chetga olib chiqishga berilgan ruxsatnoma uchun 60 foizi — Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti daromadiga oʻtkaziladi. Hayvonot va oʻsimlik dunyosi obyektlaridan foydalanganlik uchun toʻlov sifatida tushgan mablagʻlarni, jarima summalari va tabiatni muhofaza qilish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlardan yetkazilgan zarar uchun undirilgan summalarni taqsimlash ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi. 2. Davlat oʻrmon fondi yerlarida arizalarni koʻrib chiqqanlik va Oʻzbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kiritilmagan oʻsimliklar turlarini tabiiy muhitdan tayyorlash (toʻplash) uchun olib qoʻyishga ruxsatnomalar berganlik uchun olinadigan mablagʻlar 100 foiz miqdorida Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqamiga oʻtkaziladi. 3. Yovvoyi hayvonlarni boshqa joyga koʻchirish yoki urchitish uchun tutishga ruxsatnoma berishdan olingan mablagʻlar 100 foiz miqdorida: biriktirilmagan ovchilik-baliq ovlash yerlarida ovlashda — “Davbionazorat” inspeksiyasining maxsus hisob raqamiga; ovchilik-baliq ovlash xoʻjaliklarida ovlashda — ushbu xoʻjalikni yurituvchi ovchilikdan foydalanuvchining hisob raqamiga; Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tasarrufida boʻlgan davlat oʻrmon fondi yerlarida ovlashda — Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimidagi oʻrmon xoʻjaligi organlarining hisob raqamiga oʻtkaziladi. 4. Davlat oʻrmon fondiga kirmagan daraxt va butalarni kesishga ruxsatnomalar berishdan tushadigan mablagʻlar mahalliy tabiatni muhofaza qilish jamgʻarmalariga oʻtkaziladi, shundan 60 foizi Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlariga oʻtkaziladi, qolgan 40 foizi qonun hujjatlarida belgilangan tartibda sarflanadi. 5. Maʼmuriy huquqbuzarlik uchun jarimalar undirishdan olingan mablagʻlar hamda hayvonot va oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zararni qoplash boʻyicha mablagʻlar 100 foiz miqdorida: agar huquqni buzish Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimiga kirmaydigan davlat qoʻriqxonasi hududida sodir etilgan boʻlsa — uning hisob raqamiga; agar biriktirilmagan yer maydonlarida huquqni buzish sodir etilgan boʻlsa — qonun hujjatlariga muvofiq Qoraqalpogʻiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi, viloyatlar va Toshkent shahar tabiatni muhofaza qilish qoʻmitalari hisob raqamlariga; ovchilik-baliq ovlash xoʻjaliklarida huquqni buzish sodir etilgan taqdirda — ovchilik-baliq ovlash xoʻjaligini yurituvchi foydalanuvchining hisob raqamiga oʻtkaziladi. davlat oʻrmon fondi yerlarida sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha mablagʻlarning 100 foizi qonun hujjatlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimiga kiradigan oʻrmonni, oʻrmon-ovchilik, ixtisoslashtirilgan oʻrmon xoʻjaliklari, milliy tabiat bogʻlarini, shuningdek, ilmiy-tajriba stansiyalarini rivojlantirish jamgʻarmalarining hisob raqamiga oʻtkaziladi. Ushbu undirilgan mablagʻlarning 50 foizi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqamiga yoʻnaltiriladi. Quyidagi mablagʻlar: Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimiga kiradigan qoʻriqxonalar, biosfera rezervatlari, milliy tabiat bogʻlari hududlaridagi maʼmuriy huquqbuzarliklar uchun jarimalar undirishdan olingan mablagʻlar — 100 foiz miqdorda hududida huquqbuzarlik sodir etilgan qoʻriqxonalar, biosfera rezervatlari, milliy tabiat bogʻlari hisob raqamiga oʻtkaziladi; davlat oʻrmon fondi yerlaridagi hayvonot va oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zararni qoplash boʻyicha mablagʻlarning: 50 foizi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining shaxsiy gʻazna hisobvaragʻiga; 50 foizi qonun hujjatlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimiga kiradigan oʻrmonni, oʻrmon-ovchilik, ixtisoslashtirilgan oʻrmon xoʻjaliklari, qoʻriqxonalar, biosfera rezervatlari, milliy tabiat bogʻlarini, shuningdek, ilmiy-tajriba stansiyalarini rivojlantirish jamgʻarmalarining hisob raqamiga oʻtkaziladi. Qolgan barcha hollarda, qoʻriqxonalar, milliy tabiat bogʻlari, biorezervat va ovchilik xoʻjaliklari hamda davlat oʻrmon fondi hududidan tashqari, hayvonot va oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilgan qoidabuzarlik ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish organlari tomonidan ochilganda, yer maydonlarining tegishliligidan qatʼi nazar, jarimalar va yetkazilgan zararni qoplashdan tushadigan barcha summa “Bioinspeksiya”ning maxsus hisob raqamiga tushadi, undan jarimalar toʻlash va yetkazilgan zararni qoplashdan tushgan summaning 60 foizi Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjetiga oʻtkaziladi. 6. Maʼmuriy huquqbuzarlik uchun jarima summalarini undirishda hamda hayvonot va oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zararni qoplash, shuningdek musodara qilingan ov va baliq ovlash qurollari, noqonuniy ov qilish va baliq ovlash natijasida olib qoʻyilgan mahsulotlarni hamda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan noqonuniy foydalanishdan olingan mahsulotlarni sotishdan tushgan mablagʻlar davlat ijrochilari tomonidan majburiy tartibda undiriladi, tushgan mablagʻlarni taqsimlash boshqa qonun hujjatlari talablarini hisobga olgan holda amalga oshiriladi. 7. Musodara qilingan ov va baliq ovlash qurollari, noqonuniy ov qilish va baliq ovlash natijasida olib qoʻyilgan mahsulotlarni hamda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan noqonuniy foydalanishdan olingan mahsulotlarni sotishdan tushgan mablagʻlar agar huquqbuzarlik oʻrmon fondidan tashqari yerlarda sodir etilgan boʻlsa — “Bioinspeksiya”ning maxsus hisob raqamiga oʻtkaziladi, shundan 60 foizi Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjetiga oʻtkaziladi. Agar huquqbuzarlik oʻrmon fondi yerlarida sodir etilgan boʻlsa musodara qilingan ov va baliq ovlash qurollari, noqonuniy ov qilish va baliq ovlash natijasida olib qoʻyilgan mahsulotlarni hamda oʻsimlik dunyosi obyektlaridan noqonuniy foydalanishdan olingan mahsulotlarni sotishdan tushgan mablagʻlar 100 foiz miqdorda tegishliligi boʻyicha huquqbuzarlik sodir etilgan xoʻjalik hisob raqamiga oʻtkaziladi. 8. Hayvonot va oʻsimlik dunyosini muhofaza qilish va undan foydalanish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari buzilishini aniqlagan barcha shaxslarga tabiatni muhofaza qilish organlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqamiga, davlat qoʻriqxonalari, milliy bogʻ, biorezervat, ovchilik va baliq ovlash xoʻjaligini yurituvchi yuridik shaxslarning hisob raqamlariga zararni qoplashdan va pul jarimasidan tushadigan summaning 30 foizi (hayvonot dunyosi boʻyicha) va 10 foizi (oʻsimlik dunyosi boʻyicha) miqdorida mukofot puli toʻlanadi. Qizil kitobga kiritilgan hayvonlarni noqonuniy ovlaganlik uchun undirilgan daʼvo boʻyicha mukofot puli toʻlash zararni qoplash va jarima puli summasining 20 foizi, oʻsimliklar boʻyicha esa — 5 foizi miqdorida toʻlanadi. 9. “Davbionazorat” inspeksiyasi maxsus hisob raqamining mablagʻlari Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadigan va Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishilgan smeta boʻyicha sarflanadi. Maxsus hisob raqami mablagʻlaridan foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishuv boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadi. 10. Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqami mablagʻlari Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadigan daromadlar va xarajatlar smetasi boʻyicha sarflanadi. Daromadlar va xarajatlar smetasi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligida roʻyxatdan oʻtkaziladi. Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqamining mablagʻlaridan foydalanish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishuv boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tomonidan tasdiqlanadi. 11. Bioinspeksiya” inspeksiyasi maxsus hisob raqami va Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining Oʻrmon xoʻjaligini rivojlantirish jamgʻarmasining gʻaznachilik shaxsiy hisob raqamining kalendar yil oxiridagi foydalanilmagan mablagʻlari qoldigʻi xizmat koʻrsatuvchi bankning hisob raqamida qoladi, yopilmaydi va olib qoʻyilmaydi, keyingi yilga oʻtadigan qoldiq hisoblanadi. 1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi oʻsimlik dunyosiga yetkazilgan zarar uchun undiriladigan jarima miqdorlarini hisoblash taksalarini tasdiqlash toʻgʻrisida” 1995-yil 27-iyuldagi 293-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 1995-y., 7-son, 26-modda). 2. Vazirlar Mahkamasining “Biologiya resurslaridan oqilona foydalanish, ularni Oʻzbekiston Respublikasiga olib kirish va uning tashqarisiga olib chiqish ustidan nazoratni kuchaytirish toʻgʻrisida” 2004-yil 28-oktabrdagi 508-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2004-y., 10-son, 102-modda). 3. Vazirlar Mahkamasining “Yalangʻoch qizilmiyani qayta ishlaydigan tashkilotlar faoliyatini takomillashtirish va qoʻllab-quvvatlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2013-yil 1-martdagi 61-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2013-y., 3-son, 14-modda).