Sugʻurtalovchilarning sugʻurta zaxiralari toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish haqida
(order, 2015-11-11)

Oʻzbekiston Respublikasining “Sugʻurta faoliyati toʻgʻrisida”gi, “Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish toʻgʻrisida”gi, 2015-yil 20-avgustdagi OʻRQ–391-son “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga xususiy mulkni, tadbirkorlik subyektlarini ishonchli himoya qilishni yanada kuchaytirishga, ularni jadal rivojlantirish yoʻlidagi toʻsiqlarni bartaraf etishga qaratilgan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi qonunlariga va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 15-sentabrdagi 266-son “Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirish chora-tadbirlari haqida”gi qaroriga muvofiq buyuraman: 1. Oʻzbekiston Respublikasi moliya vazirining 2008-yil 20-noyabrdagi 107-son buyrugʻi (roʻyxat raqami 1882, 2008-yil 15-dekabr) (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2008-y., 52-son, 529-modda) bilan tasdiqlangan Sugʻurtalovchilarning sugʻurta zaxiralari toʻgʻrisidagi nizomga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 2. Mazkur buyruq 2015-yil 27-noyabrdan kuchga kiradi. 1. 5-band quyidagi mazmundagi “v2” kichik band bilan toʻldirilsin: “v2) keyingi yillarda tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha sugʻurta toʻlovlarini amalga oshirish xarajatlarini qoplash uchun moʻljallangan tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (TFJMS BZ) (tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha faoliyatni amalga oshirishda);”. 2. 6-bandning yettinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Bunda transport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni va/yoki ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni va/yoki tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshiruvchi sugʻurtalovchilar tegishlicha, transport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasini (FJMS OChZ) va/yoki ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasini (IFJMS OChZ) va/yoki tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasini (TFJMS OChZ) shakllantirishlari shart.”. 3. 7-banddagi “va ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasidan” degan soʻzlar “, ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasidan va tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasidan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin. 4. Quyidagi mazmundagi 253 va 254-bandlar bilan toʻldirilsin: “253. Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (TFJMS BZ) keyingi yillarda sugʻurtaning mazkur turi boʻyicha sugʻurta toʻlovlarini amalga oshirish xarajatlarini qoplash uchun moʻljallangan. Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasining hisob-kitobi quyidagi koʻrsatkichlardan kelib chiqqan holda amalga oshiriladi: tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha hisobot davrida hisoblangan sugʻurta brutto-mukofoti; tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha hisobot davrida amalga oshirilgan sugʻurta toʻlovlari; hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirish xarajatlari (shu jumladan, sugʻurta hodisalari sodir boʻlishining oldini olish va ogohlantirish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasiga ajratmalar); boshqa koʻrsatkichlar. TFJMS BZni hisoblash maqsadida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirish xarajatlari miqdori (shu jumladan, sugʻurta hodisalari sodir boʻlishining oldini olish va ogohlantirish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasiga ajratmalar) hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish shartnomalari boʻyicha hisoblangan sugʻurta brutto-mukofotining 30 foizi miqdorida oʻrnatiladi. TFJMS BZning hisob-kitobi brutto-sugʻurtalash koʻrsatkichlaridan kelib chiqqan holda (qayta sugʻurtalovchilar ishtirokini (ulushini) hisobga olmagan holda) amalga oshiriladi. 254. Sugʻurtalovchi tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasini quyidagi tartibda hisoblaydi. TFJMS BZ miqdorini hisob-kitob qilish bazasi sifatida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirishdan hosil boʻlgan moliyaviy natija miqdori qabul qilinadi. Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirishdan hosil boʻlgan moliyaviy natija hisobot davridagi sugʻurtaning mazkur turi boʻyicha daromadlar miqdori va hisobot davridagi sugʻurtaning mazkur turi boʻyicha xarajatlar miqdori oʻrtasidagi farq sifatida aniqlanadi. Hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha daromadlar quyidagilarning yigʻindisi sifatida aniqlanadi: hisobot davrida hisoblangan sugʻurta brutto-mukofotlari; ishlab topilmagan mukofot zaxirasi, xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi va sodir boʻlgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasining hisobot davrida kamayish tomonga oʻzgarishi. Hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha xarajatlar quyidagilarning yigʻindisi sifatida aniqlanadi: hisobot davrida sugʻurta shartnomalarining muddatidan oldin tugatilishi (shartlarining oʻzgartirilishi) munosabati bilan sugʻurta qildiruvchilarga qaytarilgan sugʻurta mukofotlari (badallari); hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirish xarajatlari (shu jumladan, sugʻurta hodisalari sodir boʻlishining oldini olish va ogohlantirish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasiga ajratmalar); quyidagilardan iborat boʻlgan hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha joriy sugʻurta toʻlovlarini taʼminlash xarajatlari: ishlab topilmagan mukofot zaxirasi, xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi va sodir boʻlgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasining hisobot davrida koʻpayish tomonga oʻzgarishi; hisobot davrida amalga oshirilgan sugʻurta toʻlovlari. Agar tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha daromadlar va xarajatlar oʻrtasidagi farq koʻrsatilgan daromadlarning 5 foizidan ortiq boʻlsa, tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi hisobot davri oxiriga koʻrsatilgan ortiq summaga koʻpayadi. Agar tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha xarajatlar summasi daromadlar summasidan ortib ketsa, tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi hisobot davri oxiriga xarajatlarning daromadlardan ortgan summasiga kamaytiriladi. Agar sugʻurtalovchi hisobot davri boshiga qadar tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasini hisoblamagan boʻlsa, mazkur zaxira hisobot davri boshiga nolga teng deb qabul qilinadi. Agar tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi hisob-kitoblar natijasida manfiy qiymatga ega boʻlsa, mazkur zaxira nolga teng deb qabul qilinadi. Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasini hisob-kitob qilish uchun mazkur Nizomning 21-ilovasida keltirilgan jadvallardan foydalaniladi.”. 5. 26-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasiga (TFJMS OChZ) ajratmalar miqdori, hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish shartnomalari boʻyicha hisoblangan sugʻurta brutto-mukofotining 5 foizi miqdorida belgilanadi.”. 6. 27-bandda: birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “OChZ har bir hisobot sanasiga hisoblanadi. OChZ miqdori hisobot sanasining boshiga boʻlgan OChZ miqdoriga oshirilgan va hisobot davrida ogohlantirish chora-tadbirlariga sarflangan mablagʻlar summasiga kamaytirilgan hisobot davrida ushbu zaxiraga qilingan ajratmalar miqdoriga teng boʻladi (FJMS OChZ, IFJMS OChZ va TFJMS OChZ bundan mustasno). Biroq aniqlangan OChZning miqdori (FJMS OChZni, IFJMS OChZni va TFJMS OChZni hisobga olmagan holdagi, hisobot sanasiga boʻlgan OChZ miqdori) har qanday holatda ham umumiy sugʻurta shartnomalari boʻyicha (transport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish shartnomalarini, ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish shartnomalarini va tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish shartnomalarini hisobga olmagan holda) yalpi hisoblangan sugʻurta mukofotining 10 foizidan koʻp boʻlmasligi lozim;”; quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “TFJMS OChZ har bir hisobot sanasiga alohida hisoblanadi. TFJMS OChZ miqdori hisobot sanasining boshiga boʻlgan TFJMS OChZ miqdoriga oshirilgan va hisobot davrida ogohlantirish chora-tadbirlariga sarflangan mablagʻlar summasiga kamaytirilgan hisobot davrida ushbu zaxiraga qilingan ajratmalar miqdoriga teng boʻladi.”. 7. 32-bandning birinchi xatboshisidagi “(FJMS BZ va IFJMS BZdan tashqari)” degan soʻzlar “(FJMS BZ, IFJMS BZ va TFJMS BZdan tashqari)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin. 8. 42-banddagi “1, 2, 3 va 4-ilovalariga” degan soʻzlar “1, 2, 21, 3 va 4-ilovalariga” degan soʻzlar bilan almashtirilsin. 9. 1, 2 va 4-ilovalardagi “Muhr oʻrni” degan soʻzlar “Muhr oʻrni (muhr mavjud boʻlgan taqdirda)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin. 10. Mazkur oʻzgartirish va qoʻshimchalarning 1-ilovasiga muvofiq tahrirda 21-ilova bilan toʻldirilsin. 11. 3-ilova mazkur oʻzgartirish va qoʻshimchalarning 2-ilovasiga muvofiq tahrirda bayon etilsin. 1-jadval *. _______________________________________________________ ning (sugʻurtalovchining toʻliq nomi) 20__ y. “___” ____________ holatiga tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasini hisoblash maqsadida daromadlar, xarajatlar va moliyaviy natijalarning HISOB-KITOBI Satr T/r Koʻrsatkich nomi Miqdori (ming soʻm) 1. Hisobot davrida hisoblangan sugʻurta brutto-mukofoti 2. Hisobot davri boshiga IMZ 3. Hisobot davri oxiriga (hisobot sanasiga) IMZ 4. Hisobot davri boshiga XZZ 5. Hisobot davri oxiriga (hisobot sanasiga) XZZ 6. Hisobot davri boshiga SXZZ 7. Hisobot davri oxiriga (hisobot sanasiga) SXZZ 8. Hisobot davrida amalga oshirilgan sugʻurta toʻlovlari 9. Shartnomalarning muddatidan oldin tugatilishi (shartlarining oʻzgartirilishi) munosabati bilan hisobot davrida sugʻurta qildiruvchilarga qaytarilgan sugʻurta mukofotlari (badallari) 10. Hisobot davrida tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilishni amalga oshirish uchun amalga oshirilgan xarajatlar (shu jumladan, sugʻurta hodisalari sodir boʻlishining oldini olish va ogohlantirish boʻyicha ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasiga ajratmalar) (10 satr = 1 satr x 30%) 11. Hisobot davrida IMZ, XZZ va SXZZ oʻzgarishi (11 satr = 3 satr – 2 satr + 5 satr – 4 satr + 7 satr – 6 satr) 12. Jami — daromadlar (agar 11 satr > = 0, bu holda 12 satr = 1 satr; agar 11 satr < 0, bu holda 12 satr = 1 satr – 11 satr) 13. Jami — xarajatlar (agar 11 satr >= 0, bu holda 13 satr = 8 satr + 9 satr + 10 satr + 11 satr; agar 11 satr < 0, bu holda 13 satr = 8 satr + 9 satr + 10 satr) 14. Moliyaviy natija (daromadlarning xarajatlardanyoki xarajatlarning daromadlardan yuqoriligi)(14 satr = 12 satr — 13 satr) 2-jadval *. ________________________________________ ning (sugʻurtalovchining toʻliq nomi) 20__ y. “___” ____________ holatiga tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasining HISOB-KITOBI Satr T/r Koʻrsatkich nomi Miqdori (ming soʻm) 1. Daromadlar (1-jadvalning 12 satri maʼlumotlariga koʻra) 2. Moliyaviy natija (daromadlarning xarajatlardanyoki xarajatlarning daromadlardan oshganligi) (1-jadvalning 14 satri maʼlumotlariga koʻra) 3. Hisobot davri boshiga tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (TFJMS BZ) 4. TFJMS BZ ning koʻpayishi/kamayishi (agar 2 satr > = 0,05 x 1 satr, bu holda 4 satr = 2 satr – 0,05 x 1 satr; agar 0 < = 2 satr < 0,05 x 1 satr, bu holda 4 satr = 0; agar 2 satr < 0, bu holda 4 satr = 2 satr) 5. Oraliq yakun (3 satr + 4 satr) 6. Hisobot sanasiga tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (agar 5 satr < 0, bu holda 6 satr = 0; agar 5 satr > = 0, bu holda 6 satr = 5 satr) Mazkur shaklda berilgan maʼlumotlar toʻgʻriligi va toʻliqligini tasdiqlaymiz. Shuningdek, mazkur shakl Sugʻurtalovchilarning sugʻurta zaxiralari toʻgʻrisidagi nizom talablariga muvofiq tuzilganligini tasdiqlaymiz. Imzolar: __________________________ ___________ __________________________ (F.I.Sh.) (imzo) (sugʻurtalovchi ijro etuvchi organining rahbari lavozimi) Bosh hisobchi __________________________ ___________ (F.I.Sh.) (imzo) Muhr oʻrni (muhr mavjud boʻlgan taqdirda) ______________________________________ ning (sugʻurtalovchining toʻliq nomi) 20___ y. “___” ________ holatiga sugʻurta zaxiralarining UMUMIY MIQDORI Zaxiralar Jami (ming soʻm) Shulardan xorijiy valyutada AQSh dollari yevro boshqa jami (ming soʻm ekv.) Ishlab topilmagan mukofot zaxirasi (jami) 1-hisob guruhi, shu jumladan: FJMS boʻyicha IMZ IFJMS boʻyicha IMZ TFJMS boʻyicha IMZ 2-hisob guruhi 3-hisob guruhi 4-hisob guruhi Qayta sugʻurtalovchilarningIMZdagi ulushi Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi (jami), shu jumladan: FJMS boʻyicha XZZ IFJMS boʻyicha XZZ TFJMS boʻyicha XZZ Qayta sugʻurtalovchilarningXZZdagi ulushi Sodir boʻlgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasi (jami), shu jumladan: FJMS boʻyicha SXZZ IFJMS boʻyicha SXZZ TFJMS boʻyicha SXZZ Qayta sugʻurtalovchilarningSXZZdagi ulushi Transport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi(FJMS BZ) Ish beruvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (IFJMS BZ) Tashuvchining fuqarolik javobgarligini majburiy sugʻurta qilish boʻyicha barqarorlashtirish zaxirasi (TFJMS BZ) Mukofotlar zaxirasi (jami) jumladan, hayotni sugʻurta qilishning jamgʻarilib boruvchi turlari boʻyicha zaxira Qayta sugʻurtalovchilarning HJZdagi ulushi Hayotni sugʻurta qilishning boshqa turlari (jamgʻarilib boruvchi turlaridan tashqari) boʻyicha zaxira Qayta sugʻurtalovchilarning HZdagi ulushi Qayta sugʻurtalovchilarning mukofotlar zaxirasidagi ulushi Texnik zaxiralarning umumiy miqdori Qayta sugʻurtalovchilarning texnik zaxiralarda umumiy ulushi Ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasi (jami), shu jumladan: FJMS OChZ IFJMS OChZ TFJMS OChZ Sugʻurtaning boshqa turlari boʻyicha OChZ Boshqa sugʻurta zaxiralari … Sugʻurta zaxiralarining umumiy miqdori Qayta sugʻurtalovchilarning sugʻurta zaxiralaridagi umumiy ulushi Mazkur shaklda berilgan maʼlumotlarning toʻgʻriligi va toʻliqligini tasdiqlaymiz. Shuningdek, mazkur shakl Sugʻurtalovchilarning sugʻurta zaxiralari toʻgʻrisidagi nizom talablariga muvofiq tuzilganligini tasdiqlaymiz. Imzolar: _____________________________________ ______________ _________________________ (F.I.Sh.) (imzo) (sugʻurtalovchi ijro etuvchi organining rahbari lavozimi) Bosh hisobchi _____________________________________ ______________ (F.I.Sh.) (imzo) Muhr oʻrni (muhr mavjud boʻlgan taqdirda)”.