Tazyiq va zoʻravonlikka uchragan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatish tizimini yoʻlga qoʻyish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2026-02-02)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlangan shaxslarga ijtimoiy xizmatlar koʻrsatishni takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2024-yil 10-maydagi PQ-175-son qarori ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlangan shaxslarga ijtimoiy xizmatlar koʻrsatishni takomillashtirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2024-yil 10-maydagi PQ-175-son qarori bilan: xotin-qizlarga nisbatan tazyiq va zoʻravonlik holati ichki ishlar organlari navbatchilik qismining “102” telefon raqamlariga kelib tushgan murojaatlar asosida ichki ishlar organlari xodimlari tomonidan roʻyxatga olinishi; tazyiq va zoʻravonlikka uchragan, oʻz joniga suiqasd qilgan yoki oʻz joniga qasd qilishga moyilligi boʻlgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari (keyingi oʻrinlarda — xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari) dastlab shoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalarning birlamchi koʻmak xonasiga (keyingi oʻrinlarda — birlamchi koʻmak xonasi) joylashtirilishi hamda ularga birinchi tibbiy yordam koʻrsatilishi; 2024-yil 1-iyundan boshlab shoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalarda birlamchi koʻmak xonasi Jizzax, Navoiy va Xorazm viloyatlarida, 2024-yil 1-oktabrdan boshlab respublikaning qolgan barcha hududlarida tashkil etilishi belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Tazyiq va zoʻravonlikka uchragan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga ijtimoiy xizmat koʻrsatishning maʼmuriy reglamenti 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin: xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlariga (keyingi oʻrinlarda — hududiy markazlar) joylashtirish va vaqtincha boshpana (shelter) bilan taʼminlash hamda ulardan chiqarish; xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimida shakllantirish va yuritish; xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlari (keyingi oʻrinlarda — “Inson” markazlari) hamda hududiy markazlar tomonidan koʻrsatiladigan xizmatlar va ularning monitoringi. 3. Belgilansinki: birlamchi koʻmak xonasi tashkil etilguniga qadar xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga qoʻshimcha reabilitatsiyaga muhtojlik aniqlangan hollarda, himoya orderi asosida hududiy markazlariga joylashtiriladi; “112” yagona dispetcherlik xizmati hamda 1146 qisqa raqamli “ishonch telefoni”ga tazyiq va zoʻravonlik holatlari boʻyicha murojaatlar kelib tushganda, mutaxassislar tomonidan xotin-qizlarga ijtimoiy, psixologik, huquqiy hamda boshqa masalalarda maslahat berish va axborot taqdim etish kabi xizmatlar koʻrsatiladi. Bunda xotin-qizlarga shoshilinch ruhiy, psixoterapevtik va huquqiy yordam koʻrsatish hamda tazyiq yoki zoʻravonlik sodir etgan shaxslarga chora koʻrish zarur boʻlgan hollarda, mazkur qoʻngʻiroqlar ichki ishlar organlari navbatchilik qismining “102” telefon raqamlariga yoʻnaltiriladi; patronaj hamshirasi tomonidan xonadonlarga tashrif buyurish jarayonida kuzatilgan xotin-qizlarga tazyiq yoki zoʻravonlik holati yuzasidan zudlik bilan majburiy ravishda ichki ishlar organlari xabardor qilinadi; tazyiq va zoʻravonlikka uchragan xotin-qizlarga mazkur qaror talablari asosida ijtimoiy xizmatlar koʻrsatilishi uchun Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazi masʼul hisoblanadi; hududiy markazlar tomonidan ishlab chiqilgan yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturi davlat boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan oʻz vakolatlari doirasida bajarilishi majburiy hisoblanadi. 4. Quyidagilar: Shoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalarda birlamchi koʻmak xonalarini tashkil etish va jihozlash boʻyicha minimal talablar 2-ilovaga muvofiq; Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlarida ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatish uchun zarur infratuzilmani shakllantirish boʻyicha “yoʻl xaritasi” 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligiga (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishgan holda xotin-qizlarni kasbga oʻqitish, ish bilan taʼminlash davrida ularning farzandlariga qarab turish xizmatini tashkil etish zaruratidan kelib chiqib, hududiy markazlarga Agentlik tizimi tashkilotlarining mavjud shtat birliklari doirasida qoʻshimcha tarbiyachi shtat birligini kiritishga ruxsat berilsin. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan birgalikda Jizzax, Navoiy va Xorazm viloyatlarida, respublikaning qolgan barcha hududlarida esa 2024-yil 1-sentabrga qadar shoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalarda 2-ilovaga muvofiq minimal talablar asosida tunu kun ishlaydigan birlamchi koʻmak xonalari tashkil etilishini taʼminlasin. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi hamda Agentlik bir oy muddatda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Oila va xotin-qizlar qoʻmitasi raisi, viloyatlar va Toshkent shahar oila va xotin-qizlar boshqarmalari boshliqlari, shuningdek, tuman (shahar) oila va xotin-qizlar boʻlimlari boshliqlari uchun tazyiq hamda zoʻravonlikdan jabrlangan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga ijtimoiy va reabilitatsiya xizmatlarni koʻrsatish hamda ularning ijtimoiylashuvini taʼminlash tizimini tashkil etish boʻyicha malaka oshirish kurslarini tashkil etsin. 8. Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi Agentlik, Sogʻliqni saqlash vazirligi va Ichki ishlar vazirligi bilan birgalikda 2024-yil 1-sentabrga qadar mazkur qarorda nazarda tutilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimini takomillashtirish va zaruratga koʻra uning boshqa axborot tizimlari bilan integratsiya qilinishini taʼminlasin. 9. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari Z.B. Mahkamova zimmasiga yuklansin. 1. Mazkur Reglament tazyiq va zoʻravonlikka uchragan, oʻz joniga suiqasd qilgan yoki oʻz joniga qasd qilishga moyilligi boʻlgan xotin-qizlar hamda ularning voyaga yetmagan farzandlariga (keyingi oʻrinlarda — xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari) ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatish tartibini belgilaydi. 2. Tazyiq va zoʻravonlikdan jabrlangan shaxslar, boshqa jismoniy hamda yuridik shaxslar tomonidan tazyiq va zoʻravonlik holati toʻgʻrisida quyidagi shakllarda murojaat qilinadi: “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlari (keyingi oʻrinlarda — “Inson” markazlari) yoki ijtimoiy xodimga; ichki ishlar organlari navbatchilik qismining “102” telefon raqamlariga yoki bevosita profilaktika inspektorlariga. Bunda tibbiyot muassasalari masʼullari zoʻravonlikdan jabrlanib, shoshilinch tibbiy xizmat koʻrsatuvchi sogʻliqni saqlash muassasalariga murojaat qilgan xotin-qizlar haqida ichki ishlar organlari navbatchilik qismining “102” telefon raqami bilan birga 1146 qisqa raqamli “ishonch telefoni”ga ham xabar berishlari lozim; “112” yagona dispetcherlik xizmati hamda 1146 qisqa raqamli “ishonch telefoni”ga; Xotin-qizlarga nisbatan tazyiq va zoʻravonlik holatlari haqida xabar bergan uchinchi shaxslar haqidagi maʼlumotlar davlat organlari va tashkilotlari tomonidan sir tutilishi taʼminlanadi. 3. Tazyiq va zoʻravonlik holati “102” qisqa raqamiga hamda profilaktika inspektorlariga kelib tushgan murojaatlar asosida ichki ishlar organlari tomonidan roʻyxatdan oʻtkaziladi. 4. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga ijtimoiy xizmatlar “Inson” markazlari, Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlari (keyingi oʻrinlarda — hududiy markazlar) tomonidan koʻrsatiladi. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga ijtimoiy xizmatlar koʻrsatish jarayoniga nodavlat notijorat tashkilotlari davlat ijtimoiy buyurtmasi orqali jalb etilishi mumkin. Zarur hollarda xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga, shu jumladan til (nutq) yoki sensor funksiyalari buzilgan nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmatlar koʻrsatish jarayoniga tor doiradagi mutaxassislar jalb etiladi. 5. “Inson” markazlari xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga kunduzgi qatnov shaklida qisqa hamda uzoq muddatli ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlar koʻrsatadi. Mazkur turdagi xizmatlarni koʻrsatish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan belgilanadi. 6. Hududiy markazlar tomonidan yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturiga muvofiq 6 oy muddatgacha vaqtinchalik boshpana (shelter) oziq-ovqat va shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash, ijtimoiy reabilitatsiya, huquqiy, psixologik va mazkur Reglamentga muvofiq boshqa turdagi xizmatlar koʻrsatiladi. 7. “Inson” markazlari tazyiq va zoʻravonlikka uchragan xotin-qizlarning murojaati asosida soʻrovnoma oʻtkazgan holda ularning holatini baholaydi. Soʻrovnoma shakli va uni oʻtkazish tartibi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi. 8. “Inson” markazlari baholash natijalari hamda xotin-qizlarning roziligi asosida quyidagi chora-tadbirlardan birini yoki bir nechtasini amalga oshiradi: kunduzgi qatnov shaklida qisqa va uzoq muddatli ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlarni koʻrsatish; shoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalarning birlamchi koʻmak xonalariga (keyingi oʻrinlarda — birlamchi koʻmak xonalari) joylashtirish; tazyiq va zoʻravonlik holatini ichki ishlar organlari tomonidan roʻyxatdan oʻtkazish hamda himoya orderini rasmiylashtirish choralarini koʻrish uchun “102” qisqa raqamiga xabar berish. 9. Xotin-qizlar kunduzgi qatnov shaklida qisqa va uzoq muddatli ijtimoiy, psixologik hamda huquqiy xizmatlarni tanlagan taqdirda, “Inson” markazlari tomonidan oʻtkazilgan soʻrovnoma natijalari va xotin-qizlarning tanloviga muvofiq quyidagi xizmatlar koʻrsatiladi: a) psixologik xizmatlar; b) shoshilinch tibbiy yordam olishga koʻmaklashish; v) qonunchilikka muvofiq huquqiy xizmatlar; g) himoya orderini olishda koʻmaklashish; d) xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining yoʻqotilgan hujjatlarini qayta tiklashga koʻmaklashish; e) “Inson” markazlari tomonidan koʻrsatilmaydigan boshqa turdagi davlat xizmatlaridan foydalanishga koʻmaklashish; j) kasb-hunar oʻrganish istagini bildirgan xotin-qizlarni hududlardagi monomarkaz va kasb-hunarga oʻqitish markazlarida kasbga oʻrgatish uchun yoʻllanma berish. Baholash natijalariga koʻra “Inson” markazlari tomonidan qonunchilik hujjatlari va ijtimoiy xizmatlar standartlariga muvofiq boshqa xizmatlar ham koʻrsatilishi mumkin. 10. Tazyiq va zoʻravonlik, oʻz joniga suiqasd qilish (shu jumladan, oʻz joniga qasd qilishga moyilligi boʻlgan holatlarda) holatiga doir murojaatlar bevosita jabrlanganlar, jismoniy va yuridik shaxslar, shu jumladan, “112” yagona dispetcherlik xizmati hamda “1146” qisqa raqamli “ishonch telefoni” operatorlari, ijtimoiy xodimlar va patronaj hamshiralarining “102” qisqa raqamiga bergan xabari asosida ichki ishlar organlari tomonidan roʻyxatdan oʻtkaziladi. Bunda roʻyxatga olingan murojaatlar “Inson” markazlarini xabardor qilgan holda, darhol profilaktika inspektoriga taqdim etiladi. 11. Murojaat boʻyicha: a) 24 soat ichida profilaktika inspektori: xotin-qizlarga himoya orderini rasmiylashtirish hamda zaruratga koʻra ularni birlamchi koʻmak xonalariga joylashtirish uchun tegishli dalolatnomani rasmiylashtirish choralarini koʻradi; tazyiq va zoʻravonlikni sodir etgan shaxs bilan suhbat oʻtkazadi; jabrlangan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlarga ehtiyoji mavjudligini aniqlaydi va bu haqida “E-himoya orderi” elektron tizimiga maʼlumot kiritadi. b) bir ish kuni ichida ijtimoiy xodim xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining holatini dastlabki tarzda baholaydi. Bunda murojaat “E-himoya orderi” elektron tizimi orqali kelib tushgan hollarda faqat ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlardan foydalanish istagini bildirgan shaxslarning holati dastlabki baholashdan oʻtkaziladi. Baholash natijalariga koʻra xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari roziligi asosida birlamchi koʻmak xonasiga joylashtiradi. Bunda xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari profilaktika inspektori tomonidan birlamchi koʻmak xonasiga joylashtirilganda, ijtimoiy xodim 24 soat ichida ularning holatini dastlabki tarzda baholash choralarini koʻradi. 12. Xotin-qizlar birlamchi koʻmak xonasiga joylashtirilishga rozilik bildirmagan taqdirda, ijtimoiy xodim ularga “Inson” markazlari orqali mazkur Reglamentning 9-bandida belgilangan xizmatlardan foydalanishni taklif qiladi. 13. Birlamchi koʻmak xonalari kamida toʻrtta oʻrindan iborat boʻladi va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq jihozlanadi. 14. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari birlamchi koʻmak xonalariga uch sutkadan koʻp boʻlmagan muddatga “Inson” markazlarining yoʻllanmasi yoki profilaktika inspektori tomonidan rasmiylashtirilgan dalolatnoma asosida joylashtiriladi. Yoʻllanma shakli Agentlik va Sogʻliqni saqlash vazirligi, dalolatnoma shakli esa Ichki ishlar vazirligi tomonidan tasdiqlanadi. 15. Birlamchi koʻmak xonasiga olib kelingan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining talablaridan kelib chiqib, zudlik bilan quyidagi xizmatlar koʻrsatiladi: shoshilinch qabul boʻlimi shifokori tomonidan olib kelingan vaqtda jarohatlar mavjud boʻlganda yoki xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari shikoyatiga koʻra tibbiy yordam; xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining ruhiy holatini tekshirish uchun psixiatr koʻrigi. 16. Birlamchi koʻmak xonalariga joylashtirilgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari ovqat hamda shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlanadi. 17. Birlamchi koʻmak xonasiga joylashtirilgan xotin-qizlar bilan “Inson” markazlarining ijtimoiy xodimi suhbat oʻtkazadi hamda ularning xohishiga koʻra ushbu Reglamentning 9-bandi “a” va “v — j” kichik bandlarida belgilangan xizmatlar koʻrsatiladi. 18. Ijtimoiy xodim xotin-qizlar bilan qoʻshimcha suhbat oʻtkazish orqali ularning hududiy markazlarning chuqurlashtirilgan reabilitatsiya xizmatlaridan foydalanish istagini aniqlaydi. Bunda hududiy markazlarga joylashtirish uchun xotin-qizlarga himoya orderi rasmiylashtirilgan boʻlishi lozim. 19. Hududiy markazlarga joylashtirishga yoki himoya orderi rasmiylashtirishga rozilik bildirmagan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari “Inson” markazlarining psixologlar guruhi va huquqiy masalalarda ekspert maslahatchi xizmatlaridan foydalanishi mumkin. 20. Himoya orderi rasmiylashtirilgan va hududiy markazlarning chuqurlashtirilgan reabilitatsiya xizmatlaridan foydalanish istagini bildirgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari birlamchi koʻmak xonalarida mazkur Reglamentning 21-bandidagi kasalliklar mavjudligini aniqlash yuzasidan tibbiy koʻrikdan oʻtkaziladi. 21. Quyidagi kasalliklar mavjud boʻlgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari hududiy markazlarga joylashtirilmaydi: bemorning oʻzi va atrofdagilar uchun xavfli boʻlgan qoʻpol hamda xulqiy buzilishlar bilan kechadigan ruhiy kasalliklar, xususan, tez-tez (har oyda 5-martadan koʻp) tutqanoq sodir boʻladigan epilepsiya, muntazam tutqanoqlarga, epileptik maqomga, kun oxiriga borib boʻshashuvchanlikka, disforiyalarga moyillik kasalliklari; jarayonning faol bosqichidagi sil kasalligi; yuqumli teri va soch kasalliklari; oʻtkir yuqumli kasalliklar; salbiy jarayondagi, yomon holatda oʻtadigan shish kasalliklari va retsidivlari; tanosil kasalliklari (OIV infeksiyasi bundan mustasno). Mazkur bandda nazarda tutilgan kasalliklar aniqlangan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari tegishli davolash-profilaktika muassasalariga yuborilganda, “Inson” markazlari tomonidan zarur hollarda masofadan turib xizmatlar koʻrsatiladi hamda ushbu muassasalardan chiqarilgandan soʻng ijtimoiy xodim ularni rozilik asosida hududiy markazlarga joylashtirish choralarini koʻradi. Bunda xotin-qizlarga berilgan himoya orderining muddati tugagan holatlarda ham ular hududiy markazlarga joylashtirilishi mumkin. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarida mazkur bandda nazarda tutilgan kasalliklar aniqlanmagan taqdirda, shoshilinch qabul boʻlimi tibbiy xulosa rasmiylashtiradi hamda “Inson” markazlariga taqdim etadi. 22. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari hududiy markazlarga mazkur Reglamentga ilovaga muvofiq sxema asosida joylashtiriladi. 23. Xotin-qizlar hududiy markazlarning chuqurlashtirilgan reabilitatsiya xizmatlaridan foydalanish istagini bildirgan taqdirda, “Inson” markazlari bir ish kuni ichida xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini yashash joyidagi hududiy markazga joylashtirish uchun quyidagilarni amalga oshiradi: hududiy markazda boʻsh oʻrin mavjudligini aniqlaydi; xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining shaxsini tasdiqlovchi hujjat (fuqarolik pasporti, identifikatsiyalovchi ID-karta, tugʻilganlik haqida guvohnoma) maʼlumotlarini shakllantiradi. 24. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining yashash joyidagi hududiy markazda boʻsh oʻrin mavjud boʻlmasa, ushbu hududga yaqin boʻlgan yoxud ularning xohishiga koʻra boshqa hududiy markaz tanlanadi. Bunda hududiy markazlarda boʻsh oʻrinlar mavjud boʻlmasa yoki xotin-qizlarning xohishiga koʻra ular nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan tashkil etilgan reabilitatsiya markazlariga ham yuborilishi mumkin. 25. “Inson” markazi shu kunning oʻzida ushbu Reglamentning 21 va 23-bandlarida nazarda tutilgan hujjat va maʼlumotlarni “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimi (keyingi oʻrinlarda — “Ijtimoiy himoya” AT) orqali tegishli hududiy markazga yuboradi. 26. Quyidagi holatlarda xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari hududiy markazlarga joylashtirilmaydi: xotin-qizlar tomonidan hududiy markazlarga joylashtirishga rozilik bildirilmaganda yoki himoya orderi olish rad etilganda; mazkur Reglamentning 21-bandida belgilangan kasalliklar aniqlanganda. 27. “Inson” markazi zarur maʼlumot va hujjatlar shakllantirilganidan soʻng xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini hududiy markazlarga joylashtirish uchun tuman (shahar) ichki ishlar boshqarmasi (boʻlimi)ga murojaat qiladi. Bunda tuman (shahar) ichki ishlar boshqarmasi (boʻlimi) “Inson” markazining murojaati kelib tushgan kunning oʻzida xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan bolalarini hududiy markazlarga olib boradi. 28. Hududiy markaz “Ijtimoiy himoya” AT orqali ushbu Reglamentning 21 va 23-bandlarida nazarda tutilgan maʼlumot va hujjatlarni olgan kunning oʻzida xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini boshpana (shelter) bilan taʼminlaydi. 29. Hududiy markazlar xotin-qizlar bilan ular yetib kelgan kunning oʻzida ijtimoiy xizmat koʻrsatish shartnomasini imzolaydi. Bunda besh ish kuni ichida xotin-qizlarning holati hududiy markazning ijtimoiy xodimi, huquqshunos va psixologdan iborat multidissiplinar guruh tomonidan soʻrovnoma orqali kompleks baholash oʻtkaziladi hamda baholash natijalari boʻyicha yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturi ishlab chiqiladi. Soʻrovnoma shakli va uni oʻtkazish tartibi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi. 30. Hududiy markazlar tomonidan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturiga muvofiq quyidagi xizmatlar koʻrsatiladi: xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga tibbiy, psixologik, ijtimoiy, huquqiy va boshqa xizmatlarni koʻrsatish; voyaga yetmagan farzandlarini eng yaqin hududdagi maktabgacha yoki oʻrta taʼlim muassasalariga vaqtincha joylashtirishni tashkil etish; xotin-qizlarga yordam koʻrsatishda mutaxassis zarur boʻlgan hollarda suitsidolog, psixoterapevt, bolalar psixologi, tibbiy ruhshunoslar va boshqa mutaxassislarni shartnoma asosida jalb etish; xotin-qizlarni kasb-hunarga oʻrgatish, ularga hududlardagi monomarkaz va kasb-hunarga oʻqitish markazlarida kasbga oʻrgatishga yoʻllanma berish; xotin-qizlarni kasbga oʻqitish, ish bilan taʼminlash davrida ularning voyaga yetmagan farzandlariga tarbiyachi biriktirish; madaniy-maʼrifiy tadbirlarni tashkil etish; xotin-qizlarning bandligini taʼminlashga koʻmaklashish. Xotin-qizlarning voyaga yetmagan farzandlari maktabgacha yoki oʻrta taʼlim muassasalariga vaqtincha joylashtirilganda, ularni taʼlim muassasasiga olib borish va olib kelish hududiy markaz tomonidan taʼminlanadi. Hududiy markazlar tomonidan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga qonunchilik hujjatlari hamda ijtimoiy xizmatlar standartlariga muvofiq boshqa ijtimoiy xizmatlar ham koʻrsatilishi mumkin. 31. Hududiy markazlar xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturida nazarda tutilgan ijtimoiy xizmatlar koʻrsatilishi, shuningdek, boshqa chora-tadbirlarning amalga oshirilishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni “Ijtimoiy himoya” ATga kiritib boradi. 32. Quyidagilar xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini hududiy markazlardan chiqarishga asos boʻladi: shartnomada belgilangan hududiy markazlarda boʻlish muddatining tugashi; koʻrsatilgan ijtimoiy xizmatlar natijasida xotin-qizlarda oʻz joniga qasd qilishga moyillik xavfining bartaraf etilganligi (tibbiy ruhshunos yoxud suitsidologning xulosasiga muvofiq); xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining sogʻligʻi yomonlashishi, shuningdek, ruhiy holatining buzilishi natijasida davolash-profilaktika muassasasiga statsionar davolanish uchun joylashtirilishi; xotin-qizlarning hududiy markazlardan chiqarish haqidagi arizasi; hududiy markazlarning ichki tartib-qoidalarini va shartnoma shartlarini muntazam yoki bir marta qoʻpol ravishda buzish; xotin-qizlarning vafot etishi. Sogʻligʻining yomonlashishi, shuningdek, ruhiy holatining buzilishi natijasida davolash-profilaktika muassasasiga statsionar davolanish uchun joylashtirilgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari ushbu muassasalarda davolanib chiqqanlaridan soʻng hududiy markazlarga qayta joylashtiriladi. Bunda xotin-qizlar davolash muassasasiga joylashtirilganda, ularning hududiy markazlardagi joyi saqlab turiladi. 33. Mazkur Reglamentning 32-bandida keltirilgan asoslardan biri mavjud boʻlganda, xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari tegishli “Inson” markazini axborot tizimi orqali xabardor qilgan holda chiqariladi. 34. Boshqa hududda joylashtirilgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining yoʻl xarajatlari (poyezd, avtobus) hududiy markazlar mablagʻlari hisobidan qoplanadi. 35. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining ijtimoiylashuv holati monitoringi: birlamchi koʻmak xonalari xizmatidan foydalangan, biroq hududiy markazlarga joylashtirilmagan xotin-qizlarga nisbatan ular ishonch bildirgan “Inson” markazi xodimi tomonidan; hududiy markazdan chiqarilgan xotin-qizlarga nisbatan ular ishonch bildirgan hududiy markaz xodimi tomonidan olti oy davomida masofadan turib aloqa vositalaridan foydalangan holda amalga oshiriladi. Bunda xotin-qizlarning iltimosiga koʻra monitoring “Inson” markazi ijtimoiy xodimi tomonidan joyiga chiqqan holda suhbat oʻtkazish orqali amalga oshirilishi mumkin. Joyiga chiqqan holda monitoring jarayoniga xotin-qizlarning roziligi asosida xotin-qizlar faoli, profilaktika inspektori hamda boshqa zarur mutaxassislar jalb etilishi mumkin. 36. Monitoring davrida oʻz oilasiga qaytgan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga nisbatan tazyiq va zoʻravonlik holatining mavjudligi oʻrganiladi. 37. Monitoring natijalari boʻyicha maʼlumotlar “Inson” markazlari va hududiy markazlar xodimlari tomonidan “Ijtimoiy himoya” ATga kiritib boriladi. 38. “Inson” markazining ijtimoiy xodimi, profilaktika inspektori va xotin-qizlar faoli oʻz vakolatlari doirasida qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham amalga oshirishi mumkin. 39. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlariga koʻrsatiladigan ijtimoiy xizmatlarning sifati uchun hududiy markazlar direktorlari shaxsan javob beradi. 40. “Inson” markazlari va hududiy markazlar oʻz faoliyatini amalga oshirishi natijasida olingan shaxsga doir maʼlumotlarning sir saqlanishini taʼminlaydi. 41. “Inson” markazlari, hududiy markazlar, davlat organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan ushbu Reglament talablariga rioya etilishi ustidan nazoratni Agentlik huzuridagi Ijtimoiy inspeksiya amalga oshiradi. 42. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari “Inson” markazlari hamda hududiy markazlar xodimlarining xatti-harakatlari ustidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda shikoyat qilishlari mumkin. 43. Mazkur Reglament talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. BosqichlarMasʼullarTadbirlarMuddat1-bosqich“Inson” ijtimoiy xizmatlar koʻrsatish markaziXotin-qizlarning murojaati asosida soʻrovnoma oʻtkazgan holda ularning holatini baholaydi va zarur hollarda shoshilinch qabul boʻlimlari mavjud shifoxonalarning birlamchi koʻmak xonalariga joylashtirish va himoya orderini rasmiylashtirish uchun ichki ishlar organiga xabar berish choralarini koʻradi.Tazyiq va zoʻravonlik hodisasi aniqlanishi bilan darholTazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanganlar, jismoniy va yuridik shaxslar, ijtimoiy xodimlar, patronaj hamshiralari,“112” yagona dispetcherlik xizmati hamda “1146” qisqa raqamli “ishonch telefoni” operatorlariTazyiq va zoʻravonlik hodisasi toʻgʻrisida ichki ishlar organlarining navbatchilik qismi telefon raqami — “102”ga xabar beradi.2-bosqichIchki ishlar organlarining navbatchilik qismi telefon raqami — “102” operatoriTazyiq va zoʻravonlikdan jabrlanganlar, jismoniy va yuridik shaxslar, ijtimoiy xodimlar, patronaj hamshiralarining tazyiq va zoʻravonlik hodisasi toʻgʻrisidagi murojaatni tegishli ichki ishlar organiga yoʻnaltiradi.Xabar kelib tushishi bilan darhol3-bosqichHududiy ichki ishlar organiMurojaatni roʻyxatdan oʻtkazadi, hodisa boʻyicha profilaktika inspektorini biriktiradi va tegishli “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazini xabardor qiladi.Xabar kelib tushishi bilan darhol4-bosqich“Inson” ijtimoiy xizmatlar markaziHodisa toʻgʻrisida xabardor qilinganidan soʻng ijtimoiy xodimni biriktiradi.Xabar kelib tushishi bilan darhol5-bosqichProfilaktika inspektori1. Xotin-qizlarga himoya orderini rasmiylashtirish hamda zaruratga koʻra ularni birlamchi koʻmak xonalariga joylashtirish uchun tegishli dalolatnomani rasmiylashtirish choralarini koʻradi.2. Tazyiq va zoʻravonlikni sodir etgan shaxs bilan suhbat oʻtkazadi.3. Jabrlangan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlarga ehtiyoji mavjudligini aniqlaydi va bu haqida “E-himoya orderi” elektron tizimiga maʼlumot kiritadi.Xabar kelib tushganidan soʻng 24 soat ichidaIjtimoiy xodim1. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari profilaktika inspektori tomonidan birlamchi koʻmak xonasiga joylashtirilganda, ularning holatini dastlabki tarzda baholash choralarini koʻradi.2. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining holatini dastlabki tarzda baholaydi. Bunda murojaat “E-himoya orderi” elektron tizimi orqali kelib tushgan hollarda faqat ijtimoiy, psixologik va huquqiy xizmatlardan foydalanish istagini bildirgan shaxslarning holati dastlabki baholashdan oʻtkaziladi.Baholash natijalariga koʻra xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari roziligi asosida birlamchi koʻmak xonasiga joylashtiradi.Birlamchi koʻmak xonasiga joylashtirilgandan soʻng 24 soat ichida Xabar kelib tushganidan soʻng bir ish kuni davomida 6-bosqichShoshilinch qabul boʻlimi mavjud shifoxonalar1. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini qabul qilib oladi.Xabar kelib tushishi bilan darhol2. Himoya orderi rasmiylashtirilgan va hududiy markazlarning chuqurlashtirilgan reabilitatsiya xizmatlaridan foydalanish istagini bildirgan shaxslarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazadi va tibbiy xulosa rasmiylashtiradi.Uch sutka davomida3. Tibbiy xulosani “Inson” ijtimoiy xizmatlar markaziga taqdim etadi.Tibbiy xulosa rasmiylashtirilgan kunning oʻzida7-bosqich“Inson” ijtimoiy xizmatlar markazi1. Hududiy markazlarda mavjud boʻsh oʻrinlarning sonini oʻrganadi.2. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari uchun zarur boʻlgan hujjatlarni shakllantiradi.3. Xotin-qizlarga tegishli hujjatlar va maʼlumotlarni “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimi orqali tegishli hududiy markazga yuboradi hamda xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini hududiy markazlarga joylashtirish uchun tuman (shahar) ichki ishlar boshqarmasi (boʻlimi)ga murojaat qiladi.Tibbiy xulosa taqdim etilgan kunning oʻzida8-bosqichTuman (shahar) ichki ishlar boshqarmasi (boʻlimi)Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini hududiy markazlarga joylashtiradi.Murojaat kelib tushgan kunning oʻzida9-bosqichHududiy markazlar1. Xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarini qabul qilib oladi, xotin-qizlar bilan ijtimoiy xizmat koʻrsatish shartnomasini tuzadi va ularni boshpana (shelter) bilan taʼminlaydi.Qabul qilinishi bilan darhol2. Multidissiplinar guruh tomonidan xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlarining holatini kompleks baholaydi va yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturini ishlab chiqadi.5 ish kuni ichida3. Yakka tartibdagi ijtimoiy reabilitatsiya dasturiga muvofiq ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadi va natijasi boʻyicha maʼlumotlarni “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimiga kiritib boradi.Shartnomada belgilangan muddatda 1. Birlamchi koʻmak xonalari kamida 4 ta oʻrin uchun moʻljallangan boʻlishi, har bir shaxs uchun ajratiladigan maydon sanitariya qoidalari normalari va gigiyena normativlarida belgilangan meʼyorlardan kam boʻlmasligi lozim. 2. Xonalar oʻrinlar soniga mos ravishda karavotlar, ovqatlanish uchun stol va stullar, tumbalar, shkaf, muzlatkich va televizor bilan jihozlanishi kerak. 3. Xonalar yetarli darajada yorugʻlik bilan taʼminlanishi, havo aylanish, isitish va sovitish tizimlari muntazam soz holatda saqlanishi lozim. 4. Derazalar temir panjaralar bilan himoyalangan boʻlishi, eshikka qulf oʻrnatilishi, navbatchi hamshirani zarur holatlarda tezkor chaqirish qoʻngʻirogʻi boʻlishi, shuningdek, xonaga kirish eshiklari tashqarisiga kuzatuv kameralari oʻrnatilishi lozim. 5. Birlamchi koʻmak xonalarida yuvinish xonalari va hojatxona boʻlishi, xotin-qizlar va ularning voyaga yetmagan farzandlari zarur gigiyena vositalari (atir sovun, shampun, tish pastasi, tish choʻtkasi, hojatxona qogʻozi, ayollar shaxsiy gigiyena vositasi, bolalar uchun tagliklar, sochiqlar toʻplami) bilan taʼminlanishi zarur. 6. Xotin-qizlarning voyaga yetmagan farzandlari uchun yelim oʻyinchoqlar toʻplami boʻlishi kerak. T/r Chora-tadbir nomi Amalga oshirish mexanizmi Muddati Masʼul ijrochilar 1. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Qoraqalpogʻiston Respublikasi hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Nukus shahrining E. Alakuz koʻchasidagi 54-uy manzilida joylashgan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Pedagoglarni yangi metodikalarga oʻrgatish milliy markazi sobiq maʼmuriy binosini Markazga oʻtkazish hamda kapital taʼmirlash va obodonlashtirish. 2. Markaz hududida bolalar maydonchasi va kasb-hunarga oʻrgatish xonalarini tashkil etish va zarur jihozlar bilan taʼminlash. 3. Milliy gvardiya qoʻriqlash xizmati xodimlari uchun Markaz hududiga kirish joyida maxsus xona qurish. 2024-yil 30-sentabr Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, Davlat aktivlarini boshqarish agentligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 2. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Andijon viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Markazga tegishli yer maydonida kasbga tayyorlash xonasi uchun qoʻshimcha bino qurish. 2. Kasbga tayyorlash xonasini zarur jihozlar bilan taʼminlash. 3. Markaz hududini obodonlashtirish. 2024-yil 30-sentabr Andijon viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 3. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Buxoro viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Buxoro viloyati Kogon shahrining “Turkiston” mahallasi Vatanparvar koʻchasidagi 4-uy manzilida joylashgan Kogon shahar prokuraturasining sobiq maʼmuriy binosini Markazga oʻtkazish. 2. Markaz binosini taʼmirlash va Markazda maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Buxoro viloyati hokimligi, Davlat aktivlarini boshqarish agentligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 4. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Jizzax viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Markaz binosini rekonstruksiya qilish, shu jumladan, bolalar maydonchasi va maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 31-iyul Jizzax viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 2. Markaz kutubxonasini zarur mebel jihozlari, shu jumladan kitob javonlari va adabiyotlar bilan taʼminlash. 2024-yil 30-sentabr 5. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Namangan viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. Markaz hududida maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Namangan viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 6. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Navoiy viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Navoiy viloyati Navoiy shahrining Meʼmorlar koʻchasidagi 2-uy manzilida joylashgan Navoiy viloyati Mudofaa ishlari boshqarmasiga tegishli binoni Markazga oʻtkazish. 2. Markaz hududida bolalar maydonchasi va kasb-hunarga oʻrgatish xonalarini tashkil etish va zarur jihozlar bilan taʼminlash. 2024-yil 30-sentabr Navoiy viloyati hokimligi, Mudofaa vazirligi, Davlat aktivlarini boshqarish agentligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 7. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Samarqand viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Markaz binosini zamonaviy talablar asosida taʼmirlash boʻyicha takliflar ishlab chiqish. 2. Markaz binosini taʼmirlash boʻyicha ishlab chiqilgan takliflar (loyiha)ni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligiga kiritish. 2024-yil 30-iyun Samarqand viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 3. Kelishilgan loyiha asosida binoni taʼmirlash. 2024-yil 31-dekabr 8. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Sirdaryo viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Sirdaryo viloyati Guliston shahrining Taraqqiyot mahallasi Xondamir koʻchasidagi 19-uy manzilida joylashgan Asab kasalliklari dispanserining sobiq binosini Markazga oʻtkazish va taʼmirlash. 2. Markaz hududida bolalar maydonchasi va maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Sirdaryo viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 9. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Surxondaryo viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Markaz binosini taʼmirlash hamda hududini obodonlashtirish. 2. Markaz hududida bolalar maydonchasi va maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 3. Markaz binosini ichimlik suvi taʼminoti tarmogʻiga ulash. 2024-yil 30-sentabr Surxondaryo viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 10. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Fargʻona viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Markaz binosini joriy taʼmirlash va markaz yotoqxonasini zarur mebellar va boshqa jihozlar bilan taʼminlash. 2. Markaz hududida bolalar maydonchasi va maxsus jihozlangan kasbga tayyorlov xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Fargʻona viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 11. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Toshkent viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. Markaz binosini rekonstruksiya qilish hamda bolalar maydonchasi va maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Toshkent viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 12. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Xorazm viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. Markazda maxsus jihozlangan kasbga tayyorlash xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Xorazm viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 13. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Qashqadaryo viloyati hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. 1. Qashqadaryo viloyati Qarshi shahrining Shoʻrtan MFY Nasaf koʻchasidagi 1b-uy manzilida joylashgan Qashqadaryo viloyati hokimligiga tegishli binoning boʻsh turgan qismini Markazga oʻtkazish va joriy taʼmirlash. 2. Markaz hududida maxsus jihozlangan kasbga tayyorlov xonasini tashkil etish. 3. Milliy gvardiya qoʻriqlash xizmati xodimlari uchun Markaz hududiga kirish joyida maxsus xona qurish. 2024-yil 30-sentabr Qashqadaryo viloyati hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi 14. Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish Toshkent shahar hududiy markazi infratuzilmasini mustahkamlash. Markazda maxsus jihozlangan kasbga tayyorlov xonasini tashkil etish. 2024-yil 30-sentabr Toshkent shahri hokimligi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi