Vazirliklar va idoralarning meʼyoriy hujjatlarini qabul qilish tartibini takomillashtirish toʻgʻrisida
(resolution, 2024-07-24)

Qonun hujjatlarini amalga oshirishning taʼsirchan mexanizmini shakllantirish, vazirliklar va idoralar meʼyoriy hujjatlarini sifatli tayyorlash hamda ularning qonuniyligini taʼminlash, tadbirkorlikni rivojlantirishga toʻsqinlik qiluvchi idoraviy meʼyoriy hujjatlarning qabul qilinishini bartaraf etish, ularni davlat roʻyxatidan oʻtkazish tartibini takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Belgilab qoʻyilsinki: vazirliklar va idoralar tomonidan qabul qilingan umumiy majburiy tusdagi normativ hujjatlar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilishi kerak va rasmiy eʼlon qilingan kundan boshlab, agar hujjatning oʻzida kechroq muddat koʻrsatilmagan boʻlsa, kuchga kiradi; fuqarolarning, tadbirkorlik subyektlarining huquqlari, erkinligi va qonuniy manfaatlariga taalluqli normativ hujjatlar “Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik toʻplami” — “Sobraniye zakonodatelstva Respubliki Uzbekistan”da va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasida rasmiy eʼlon qilinishi kerak; vazirliklar va idoralarning tarkibiy boʻlinmalari va hududiy organlari umumiy majburiy tusdagi huquqiy hujjatlar qabul qilishga haqli emaslar. 2. Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari va idoralari: umumiy majburiy tusdagi normativ hujjatlarning ular qabul qilingan kundan boshlab oʻn kun mobaynida Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga davlat roʻyxatidan oʻtkazish uchun taqdim etilishini hamda keyinchalik normativ hujjatlarning barcha manfaatdor shaxslarga yetkazilishini taʼminlasinlar; umumiy majburiy tusdagi huquqiy normalarni normativ tusda boʻlmagan hujjatlarga kiritish, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilmagan umumiy majburiy tusdagi normativ hujjatlarni ijro etish uchun joʻnatish va ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilish hollariga yoʻl qoʻymasinlar. Vazirliklar va idoralar rahbarlari idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarni qabul qilish va davlat roʻyxatidan oʻtkazish tartibini belgilovchi Hukumat qarorlarining soʻzsiz bajarilishi uchun shaxsan masʼul ekanliklari toʻgʻrisida ogohlantirilsin. 3. Vazirliklar, idoralar, barcha darajalardagi hokimliklar tomonidan tadbirkorlik subyektlarini tashkil etishni, roʻyxatdan oʻtkazishni va ularning faoliyatini murakkablashtiruvchi, asossiz ravishda qoʻshimcha maʼlumotnomalar va hujjatlar soʻrashni nazarda tutuvchi hujjatlar qabul qilinishi taqiqlansin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi: vazirliklar va idoralar tomonidan idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarni qabul qilish, davlat roʻyxatidan oʻtkazish va amalga kiritishning belgilangan tartibi bajarilishi ustidan nazoratni taʼminlasin; idoraviy normalar chiqarishning ahvolini doimiy ravishda tahlil qilib borsin va zarurat boʻlganda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga tegishli takliflar kiritsin; bir oy muddatda Idoraviy meʼyoriy hujjatlarni tayyorlash va ularni qabul qilish qoidalarini ishlab chiqsin va tasdiqlasin, ularni vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarga yetkazsin; “Xalq soʻzi” — “Narodnoye slovo” gazetalari tahririyatlari bilan birgalikda barcha manfaatdor shaxslarni, shu jumladan, tadbirkorlik subyektlarini yangidan qabul qilingan umumiy majburiy tusdagi idoraviy normativ-huquqiy hujjatlar toʻgʻrisida, idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazishning holati toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni har haftada eʼlon qilish yoʻli bilan, xabardor qilishni taʼminlasin; vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar bilan birgalikda 2000-yil 10-iyunga qadar, amaldagi qonunchilikka muvofiq kelmaydigan, jamiyat hayotining barcha tomonlarini erkinlashtirish siyosati talablariga javob bermaydigan, kichik va oʻrta biznesni rivojlantirish uchun asossiz toʻsiqlar qoʻyayotgan, tadbirkorlik subyektlarining tashabbuskorligini va iqtisodiy erkinligini cheklayotgan hujjatlarni qayta koʻrib chiqish va bekor qilish maqsadida idoraviy meʼyoriy hujjatlarni xatlovdan oʻtkazsin. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar meʼyoriy hujjatlarining qonuniyligini taʼminlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 1997-yil 9-oktabrdagi 469-son qaroriga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Oʻ.T. Sultonov zimmasiga yuklansin, 1. 1-bandda: ikkinchi xatboshidagi “paytdan boshlab” soʻzlari “kundan boshlab oʻn kun oʻtgandan keyin” soʻzlari bilan almashtirilsin; quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning fuqarolarning, shuningdek, tadbirkorlik subyektlarining huquqlari, erkinligi va qonuniy manfaatlariga taalluqli umumiy majburiy tusdagi meʼyoriy hujjatlari “Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, davlat qoʻmitalari va idoralarining meʼyoriy hujjatlari Axborotnomasi” — “Byulleten normativnix aktov ministerstv, gosudarstvennix komitetov i vedomstv Respubliki Uzbekistan”da albatta eʼlon qilinishi kerak. 2. 2-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Koʻrsatib oʻtilgan Nizomni qoʻllashga doir tushuntirishlar Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan beriladi”. 3. 3-bandning ikkinchi xatboshidagi “qoʻllash” soʻzidan keyin “shuningdek, qabul qilingan meʼyoriy hujjatlarni eʼlon qilish va manfaatdor shaxslar eʼtiboriga yetkazish” soʻzlari qoʻshilsin. 1. 1-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Mazkur Nizom maqsadlari uchun idoralar deganda vazirlik yoki davlat qoʻmitasi hisoblanmagan, ijro etish va (yoki) farmoyish berish funksiyalari, shuningdek, umumiy majburiy tusdagi meʼyoriy hujjatlarni qabul qilish huquqi berilgan boshqaruvning umumdavlat organlari yoxud maxsus vakolatli boshqaruv organlari (agentliklar, komissiyalar, markazlar, boshqarmalar va boshqalar) tushuniladi”. 2. 2-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Belgilangan tartibda vakolatli davlat organlari tomonidan roʻyxatdan oʻtkaziladigan standartlashtirish boʻyicha meʼyoriy hujjatlar, shuningdek, standartlashtirish boʻyicha meʼyoriy hujjatlarga tegishli boʻlmagan texnik qoidalar va normalar mazkur Nizomga muvofiq Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilmaydi. Qoidalar va normalarni texnik hujjatlarga tegishli deb topish Adliya vazirligi bilan kelishuv boʻyicha amalga oshiriladi”. 3. 3-bandda: “ularni” soʻzidan keyin “oʻn kun mobaynida” soʻzlari qoʻshilsin; quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Davlat roʻyxatidan oʻtmagan meʼyoriy hujjatlar qoʻllanilganligi aniqlangan taqdirda Adliya vazirligi tegishli vazirlik yoki idoraga ushbu hujjatni bekor qilish va bajarishdan chaqirib olish toʻgʻrisida taqdimnoma kiritadi. Vazirliklar va idoralar oʻn kun muddatda Adliya vazirligining talabini bajarishlari shart. Adliya vazirligi “Xalq soʻzi” — “Narodnoye slovo” gazetalarida va boshqa ommaviy axborot vositalarida mazkur meʼyoriy hujjatning noqonuniyligi toʻgʻrisidagi axborotni eʼlon qilishga haqlidir”. 4. 5-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Meʼyoriy hujjatlar Idoraviy meʼyoriy hujjatlarni tayyorlash va ularni qabul qilish qoidalari talablariga muvofiq tayyorlanishi va qabul qilinishi kerak”. 5. 6-band quyidagi tahrirda bayon qilinsin: “Vazirliklar va idoralar oʻz vakolatlari doirasida meʼyoriy hujjatlarni buyruqlar, qarorlar, nizomlar, qoidalar, yoʻriqnomalar va koʻrsatmalar shaklida qabul qiladilar. Meʼyoriy yozma koʻrsatmalar (xat, telefonogramma, xususiy masalalar boʻyicha tushuntirishlar va boshqalar)ning huquqiy hujjat hisoblanmagan hujjatlarga, shuningdek, yakka tartibdagi xususiyatga ega boʻlgan hujjatlarga kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. Vazirliklar va idoralar huquqiy tartibga solishni talab qiladigan masalalar paydo boʻlgan taqdirda, agar ushbu masalalarni meʼyoriy tartibga solish oʻz vakolatlariga kirsa, tegishli meʼyoriy hujjatlarni oʻz vaqtida qabul qilishlari kerak. Adliya vazirligi vazirliklar va idoralarga tegishli meʼyoriy hujjatni qabul qilish zarurligi, uni ishlab chiqish muddati haqida taqdimnoma kiritishga haqlidir. Qonunlar, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlarini bajarish yuzasidan meʼyoriy hujjat qabul qilish muddati, agar boshqa muddat belgilanmagan boʻlsa, bir oydan oshmasligi kerak”. 6. 8-bandda: toʻrtinchi xatboshi chiqarib tashlansin; quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Amaldagi meʼyoriy hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yoʻli bilan hal etish mumkin boʻlgan masalalar boʻyicha oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish shaklidagi hujjatlar qabul qilinadi”. 7. 9-bandning: ikkinchi xatboshidagi “turining” soʻzi “shaklining” soʻzi bilan almashtirilsin; beshinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon qilinsin: “vazirlik yoki idora rahbarining yoxud uning vazifasini bajaruvchi shaxsning ushbu organ muhri bilan tasdiqlangan imzosi”. 8. 12-bandning birinchi xatboshidagi “rahbariyati” soʻzi “rahbari” soʻzi bilan almashtirilsin. 9. 15-band quyidagi mazmundagi xatboshilari bilan toʻldirilsin: “meʼyoriy hujjatni davlat roʻyxatidan oʻtkazish Adliya vazirining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi. Meʼyoriy hujjat, agar hujjatning oʻzida yanada kechroq muddat koʻrsatilmagan boʻlsa, davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab oʻn kun oʻtgach kuchga kiradi va bajarilishi kerak”. 10. 16-bandning uchinchi xatboshi quyidagi mazmundagi jumla bilan toʻldirilsin: “Bunda qonunlarni, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi qarorlarini, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari va farmoyishlarini, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlarini bajarish yuzasidan, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi taqdimnomasiga koʻra qabul qilingan meʼyoriy hujjatlarni mukammallashtirish va davlat roʻyxatidan oʻtkazishga takroriy taqdim etish muddati bir oydan oshmasligi kerak”. 11. 18-bandning: birinchi xatboshidagi “qonun hujjatlari” soʻzlari “qonunchilikka” soʻzi bilan almashtirilsin; toʻrtinchi xatboshi quyidagi mazmundagi jumla bilan toʻldirilsin: “mazkur bandda va mazkur Nizomning 20-bandida nazarda tutilgan meʼyoriy hujjatning amal qilishini toʻxtatib qoʻyish hamda uni qayta kuchga kiritish Adliya vazirining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi, uning nusxasi tegishli organga joʻnatiladi”. 12. 20-bandning: birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon qilinsin: “Vazirliklar va idoralar tomonidan qabul qilingan meʼyoriy hujjatlar davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab oʻn kun muddatda barcha manfaatdor shaxslarga yetkazilishi kerak. Meʼyoriy hujjatni manfaatdor shaxslarga yetkazish meʼyoriy hujjatning matni bilan toʻsiqsiz (erkin) tanishish huquqini beruvchi har qanday shakllarda amalga oshirilishi mumkin. Mazkur qoida bajarilmagan taqdirda Adliya vazirligi vazirlik yoki idora tomonidan tegishli chora-tadbirlar koʻrilmaguncha meʼyoriy hujjatning amalda boʻlishini toʻxtatib qoʻyishga haqlidir”; quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralarning meʼyoriy hujjatlarini davlat roʻyxatidan oʻtkazishning holati toʻgʻrisidagi maʼlumotlar “Xalq soʻzi” — “Narodnoye slovo” gazetalarida muntazam ravishda eʼlon qilib berilishi shart”. 13. 21-band quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Roʻyxatdan oʻtkazilgan meʼyoriy hujjatlar boʻyicha barcha tushuntirishlarning nusxasi majburiy tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga joʻnatiladi”.