“Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish faoliyatida nazorat xaridini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2025-08-08)

Oʻzbekiston Respublikasining “Isteʼmolchilarning huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 12-oktabrdagi 668-son “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq chora-tadbirlarni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari boʻyicha qoʻmitasi qaror qiladi: 1. “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish faoliyatida nazorat xaridini amalga oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Ushbu qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil hamda Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi bilan kelishilgan. 3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Ushbu Nizom “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish faoliyatida isteʼmolchilarning huquqlarini himoya qilish, litsenziyaga ega boʻlmagan shaxslar tomonidan noqonuniy xizmatlar koʻrsatilishini barvaqt aniqlash va oldini olish maqsadida nazorat xaridini amalga oshirish tartibini belgilaydi. 1. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish faoliyatida nazorat xaridi (bundan buyon matnda “sirli mijoz” tadbiri deb yuritiladi) — oʻzini mijoz sifatida tanishtirgan holda “Umra” xizmatlarini noqonuniy amalga oshirishda gumon qilinayotgan jismoniy yoki yuridik shaxslar faoliyatini barvaqt aniqlash maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari boʻyicha qoʻmitasining (bundan buyon matnda Qoʻmita deb yuritiladi) masʼul xodimlari tomonidan yashirin ravishda amalga oshiriladigan nazorat xaridi; “Umra” xizmati — Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 12-oktabrdagi 668-son “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq chora-tadbirlarni yanada takomillashtirish toʻgʻrisida”gi qarorida belgilangan litsenziya talab va shartlari asosida amalga oshiriladigan, “Umra” amallarining bajarilishini tashkil etish va oʻtkazishga qaratilgan xizmat. 2. “Sirli mijoz” tadbiri qonuniylik, xolislik va adolatlilik prinsiplariga asoslangan holda Qoʻmita masʼul xodimlari tomonidan amalga oshiriladi. 3. “Sirli mijoz” tadbiri tekshirish yoki tadbirkorlik faoliyatiga aralashish hisoblanmaydi, bunday tadbirlar “Yagona davlat nazorati” axborot tizimida roʻyxatga olinmaydi. 4. “Sirli mijoz” tadbiri “Umra” xizmatlarini noqonuniy amalga oshirayotgan jismoniy yoki yuridik shaxslar faoliyatini barvaqt aniqlash maqsadida Qoʻmita tashabbusi bilan tashkil etiladi va oʻtkaziladi. 5. “Sirli mijoz” tadbiri quyidagi manbalardan olingan maʼlumotlar asosida tashkil etiladi: jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan “Umra” xizmatini koʻrsatish faoliyati yuzasidan Qoʻmitaga kelib tushgan murojaatlar; davlat organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan taqdim etilgan maʼlumot, tahlil va xulosalar; ommaviy axborot vositalari, Internet jahon axborot tarmogʻidagi veb-saytlar, ijtimoiy tarmoqlar va boshqa ochiq manbalarda tarqalgan maʼlumotlar; “Xavfni tahlil qilish” elektron tizimida huquqbuzarlik sodir etish xavfi oʻrta va yuqori darajada baholangan tadbirkorlik subyektlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar. 6. “Sirli mijoz” tadbirini oʻtkazish mazkur Nizomning 5-bandida koʻrsatilgan maʼlumotlar mavjud boʻlganda, Qoʻmita raisi tomonidan qabul qilinadigan tegishli buyruq asosida amalga oshiriladi. Bunda, “sirli mijoz” tadbiri ushbu buyruq qabul qilingan kundan eʼtiboran uch ish kuni ichida oʻtkaziladi. 7. “Sirli mijoz” tadbirini oʻtkazish haqidagi buyruqda quyidagilar koʻrsatilishi kerak: “sirli mijoz” tadbirini oʻtkazish uchun asos boʻlgan maʼlumotlar; “sirli mijoz” tadbirini oʻtkazish muddati; “sirli mijoz” tadbirini amalga oshiruvchi masʼul xodim familiyasi, ismi, sharifi va lavozimi; “sirli mijoz” tadbiri oʻtkazilayotgan yuridik yoki jismoniy shaxsning nomi shuningdek, “sirli mijoz” tadbiri bevosita oʻtkazilayotgan joy; “sirli mijoz” tadbiri oʻtkazilayotgan yuridik yoki jismoniy shaxsning soliq toʻlovchi identifikatsiya raqami; “sirli mijoz” tadbiri natijalarini rasmiylashtirish; “sirli mijoz” tadbiri davomida foto va videotasvirlarning zarurligi toʻgʻrisida maʼlumot. 8. “Sirli mijoz” tadbiri uni oʻtkazish toʻgʻrisidagi buyruqda koʻrsatilgan masʼul xodim tomonidan amalga oshiriladi. “Sirli mijoz” tadbiriga oʻz ixtiyoriga koʻra rozilik bergan fuqaro(lar) ham jalb qilinishi mumkin. Jalb qilingan fuqaro(lar)ning familiyasi, ismi va sharifi buyruqda koʻrsatiladi. 9. Qoʻmita masʼul xodimi “Umra” xizmatlarini noqonuniy amalga oshirishda gumon qilinayotgan jismoniy yoki yuridik shaxsning oldiga mijoz sifatida boradi va undan oʻziga “Umra” xizmati koʻrsatilishini soʻraydi hamda ushbu Nizomning 10-bandida koʻrsatilgan maʼlumotlarni yigʻadi. 10. “Sirli mijoz” tadbiri davomida “Umra” xizmatlarini noqonuniy amalga oshirishda gumon qilinayotgan jismoniy yoki yuridik shaxsga oid quyidagi maʼlumotlar toʻplanadi: “Umra” xizmatini koʻrsatish uchun tegishli litsenziya mavjudligi (rasmiy hujjat yoki ogʻzaki maʼlumot asosida); “Umra” xizmatini koʻrsatish shartlari (muddati, narxi va boshqalar); “Umra” xizmati uchun toʻlov usuli va hisob raqami. 11. “Sirli mijoz” tadbiri davomida yashirin diktofon yoki video kuzatuv moslamalaridan foydalanilishi mumkin. Diktofon yoki video kuzatuv moslamalari yordamida yozib olingan maʼlumotlar Qoʻmita tomonidan qabul qilib olinadi va ulardan mazkur Nizomda koʻrsatilgan hollardan tashqari boshqa maqsadlarda foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi. 12. “Sirli mijoz” tadbiri xizmat koʻrsatish haqida hujjat (shartnoma) rasmiylashtirilganda va (yoki) Qoʻmita masʼul xodimidan toʻlovni amalga oshirish talab qilinganda tugallangan deb hisoblanadi. 13. “Sirli mijoz” tadbiri natijalari boʻyicha Qoʻmita masʼul xodimi tomonidan quyidagilarni nazarda tutuvchi dalolatnoma rasmiylashtiriladi: “sirli mijoz” tadbirini amalga oshiruvchi masʼul xodim familiyasi, ismi, sharifi va lavozimi; “sirli mijoz” tadbirini amalga oshirish uchun Qoʻmita raisining buyrugʻi rekvizitlari; “sirli mijoz” tadbiri amalga oshirilgan jismoniy yoki yuridik shaxsning nomi va manzili; “sirli mijoz” tadbiri davomida aniqlangan holatlar; “sirli mijoz” tadbiri davomida toʻplangan audio, video, foto va boshqa tasdiqlovchi materiallar toʻgʻrisida maʼlumotlar. 14. “Sirli mijoz” tadbiri natijalari boʻyicha dalolatnoma Qoʻmita masʼul xodimi tomonidan tadbir yakunlangandan kundan eʼtiboran bir ish kuni ichida Qoʻmitaning vakolatli tarkibiy boʻlinmasiga taqdim etiladi. Qoʻmitaning vakolatli tarkibiy boʻlinmasi tomonidan “sirli mijoz” tadbiri natijalari boʻyicha dalolatnoma u taqdim etilgandan soʻng besh ish kuni ichida koʻrib chiqiladi, bunda huquqbuzarlik holatlari mavjud boʻlsa, qonunchilikda belgilangan tartibda tekshiruvlar oʻtkazish yoki huquqni muhofaza qiluvchi organlarga materiallarni yuborish boʻyicha takliflar tayyorlanadi. 15. “Sirli mijoz” tadbirlari natijalari asosida Qoʻmita doimiy elektron maʼlumotlar bazasini yuritadi. Bunda, ushbu maʼlumotlar bazasida “sirli mijoz” tadbiri davomida aniqlangan holatlar va xulosalar, “sirli mijoz” tadbiri amalga oshirilgan jismoniy yoki yuridik shaxsning nomi qayd etiladi. 16. “Sirli mijoz” tadbiri natijalari yuzasidan norozi boʻlgan jismoniy va yuridik shaxslar yuqori turuvchi organga yoki sudga shikoyat qilishi mumkin. 17. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradi.