Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish tartibini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2025-12-30)

Davlat moliyaviy siyosatida uzoq muddatli barqarorlikka erishish va xalqaro moliyaviy tashkilotlar bilan samarali hamkorlik uchun zarur hisobot va prognoz mexanizmlarini joriy etish maqsadida qaror qilaman: 1. Ushbu qarorni qabul qilishdan koʻzlangan asosiy maqsadlar etib quyidagilar belgilansin: (a) Davlat budjeti daromadlarini aniq va ilmiy asoslangan tarzda prognozlashtirish orqali moliyaviy barqarorlik va shaffoflikni taʼminlash; (b) Davlat budjeti daromadlari prognozining choraklik taqsimotini ishlab chiqishda iqtisodiy va mavsumiy omillar, yalpi hududiy mahsulot va budjet daromadlarining choraklar davomida shakllanish xususiyatlarini hisobga olish; (v) Davlat budjeti daromadlarining toʻliq va oʻz vaqtida yigʻilishini taʼminlash uchun huquqiy va metodologik asoslarni mustahkamlash; (g) Davlat budjeti daromadlari prognozini ishlab chiqishning har bir bosqichida respublika ijro etuvchi hokimiyat organlarining hamda mahalliy davlat hokimiyati organlarining ishtirokini kengaytirish va ularning vazifalarini aniq belgilash. 2. Qonunchilik hujjatlariga asosan: (a) Davlat budjeti loyihasi belgilangan muddatlarda va tartiblarda ishlab chiqilishi hamda tasdiqlanishi; (b) Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlari balanslashtirilgan daromadlar va xarajatlarga ega boʻlishi hamda ularning taqchilligiga yoʻl qoʻyilmasligi; (v) choraklar yakunlari boʻyicha tegishli moliya yili uchun belgilangan daromadlarning prognoz koʻrsatkichlari mahalliy ijro hokimiyati organlarining faoliyatiga bogʻliq boʻlmagan sabablarga koʻra 5 foizdan ortiq miqdorga bajarilmagan va moliya yili oxirigacha ushbu mablagʻlarning tushish ehtimoli boʻlmagan taqdirda, tegishli choraklar boʻyicha daromadlar prognozining kamaytirilgan qismi Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjeti hisobidan tegishli budjetlarga tartibga soluvchi budjetlararo transfertlar miqdorini belgilangan tartibda oshirish hisobiga qoplanishi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 3. Belgilansinki, 2026 moliya yilida: (a) Davlat budjeti daromadlari boʻyicha choraklik prognoz koʻrsatkichlari Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan daromad manbalari hamda hududlar kesimida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishgan holda tasdiqlanadi; (b) prognoz koʻrsatkichlari tasdiqlangandan soʻng uch ish kuni ichida tuman va shaharlarning budjet daromadlari boʻyicha daromad manbalari hamda choraklar kesimidagi prognoz koʻrsatkichlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari qarori bilan tasdiqlanadi; (v) ushbu bandning “a” va “b” kichik bandlarida belgilangan daromadlarning prognoz koʻrsatkichlariga oʻzgartirishlar Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishgan holda kiritilishi mumkin. Bunda mahalliy budjet daromadlari prognozini oshirish orqali daromadlar prognozining oshirib bajarilgan summasini kamaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi. 4. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: (a) 2026-yildan boshlab kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlari prognozini hisoblash Iqtisodiyot va moliya vazirligining axborot tizimi orqali avtomatlashtirilgan shaklda amalga oshiriladi; (b) Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlar Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan 1-ilovada keltirilgan vazirliklar, idoralar va xoʻjalik jamiyatlaridan “Elektron hukumat” tizimining Idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali elektron tarzda olinadi. 5. Mazkur qarorga 1-ilovada keltirilgan vazirliklar, idoralar va xoʻjalik jamiyatlari 2026-yil 1-mayga qadar oʻz axborot tizimlarini Iqtisodiyot va moliya vazirligining axborot tizimi bilan integratsiya qilsin hamda maʼlumotlarning toʻliq yuborilishini taʼminlasin. 6. Iqtisodiyot va moliya vazirligi: (a) 2026-yil 1-iyunga qadar oʻz axborot tizimida Davlat budjeti daromadlari prognozini hisoblash boʻyicha maxsus modul ishlab chiqib, ishga tushirsin; (b) Raqamli texnologiyalar vazirligi bilan birgalikda 2026-yil 1-sentabrga qadar oʻz axborot tizimida Davlat budjeti daromadlari prognozi va uning ijrosini real vaqt rejimida kuzatib borish imkoniyatini yaratib, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi, Hisob palatasi, Soliq qoʻmitasi, Bojxona qoʻmitasi hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari axborot tizimlariga integratsiya qilsin; (v) maxsus server qurilmalarini xarid qilish hamda sohani raqamlashtirish uchun Iqtisodiyot va moliya vazirligining budjetdan tashqari jamgʻarmasidan zarur mablagʻlarni ajratsin. 7. Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 8. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 8-oktabrdagi “Alohida tuman (shahar) va mahallalarni aholining yashashi va tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanishi uchun namunali hududga aylantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-298-son qarorining 18-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “18. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: (a) 2026-yildan boshlab kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlari prognozini hisoblash Iqtisodiyot va moliya vazirligining axborot tizimi orqali amalga oshiriladi hamda ushbu axborot tizimi Soliq qoʻmitasi, Bojxona qoʻmitasi va Hisob palatasining axborot tizimlariga integratsiya qilinadi; (b) 2027 moliya yili va undan keyingi yillar uchun Davlat budjeti daromadlari prognozini choraklar, hududlar va daromad manbalari kesimida taqsimlash Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti hujjatlari bilan amalga oshiriladi”. 9. Iqtisodiyot va moliya vazirligi: (a) bir oy muddatda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar, Toshkent shahar hamda tuman va shahar hokimliklariga mazkur qarorning maqsadi, vazifalari va undan kutilayotgan natijalarni, shuningdek, budjet daromadlarini prognoz qilish tartibi va metodologiyasini tushuntirish boʻyicha oʻquv treninglar tashkil qilsin; (b) Davlat budjeti daromadlari prognozini ishlab chiqish tartibi va hisoblash metodologiyasini takomillashtirish yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga takliflarni kiritib borsin. 10. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib Bosh vazir oʻrinbosari J.A. Qoʻchqorov belgilansin. 11. Qaror ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov zimmasiga yuklansin. 1. Mazkur Nizom kelgusi rejalashtirish davri uchun Davlat budjeti daromadlarini prognozlash jarayonining huquqiy va uslubiy asoslarini hamda tartibini belgilaydi. 2. Davlat budjeti daromadlarini prognozlashning asosiy vazifasi rejalashtirilgan moliyaviy yil va oʻrta muddatdagi davr uchun budjet daromadlarining iqtisodiy jihatdan asoslangan miqdorini aniqlashdan iborat. 3. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllanadi: effektiv soliq stavkasi — soliq toʻlovchining yoki muayyan soliq turi boʻyicha amalda toʻlangan soliq summasining soliq bazasiga nisbatini ifodalovchi koʻrsatkich; soliq solish bazasi — soliqni hisoblash uchun asos boʻlib xizmat qiladigan, soliq toʻlovchining qonunchilikka muvofiq soliqqa tortiladigan obyektlari qiymati, hajmi yoki miqdoriy koʻrsatkichlari yigʻindisi; yashirin iqtisodiyotni qisqartirish yuzasidan koʻzda tutilayotgan qoʻshimcha daromad — soliq maʼmuriyatchiligini takomillashtirish, raqamli nazorat mexanizmlarini joriy etish, soliq intizomini oshirish hamda norasmiy faoliyatni legallashtirish natijasida Davlat budjetiga qoʻshimcha tushishi kutilayotgan soliq va majburiy toʻlovlar miqdori; oʻsish koeffitsiyenti — maʼlum bir davrda soliq va boshqa majburiy toʻlovlar, shuningdek, soliq boʻlmagan toʻlovlar bazasining kelgusi davrdagi miqdorini aniqlash uchun qoʻllanadigan koʻrsatkich. 4. Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish quyidagi tamoyillarga muvofiq amalga oshiriladi: uzluksizlik tamoyili — prognozlashtirish jarayonining doimiyligi (real vaziyatning mumkin boʻlgan oʻzgarishlari munosabati bilan prognoz baholashni aniqlashtirish), shuningdek, budjet daromadlarini prognozlashtirish va daromadlarni boshqarish rejalarini tuzish; koʻp variantli hisob-kitoblar tamoyili — turli variantlarni taqqoslash va optimal variantni tanlab olish; toʻliqlik tamoyili — Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlarida nazarda tutilgan barcha daromadlarni budjetda muhimligi va ahamiyatliligi talabiga rioya etilishini hisobga olgan holda toʻliq hajmda prognoz qilish; birlik tamoyili — barcha maʼmuriy-hududiy birliklar boʻyicha budjet daromadlarining prognoz koʻrsatkichlarini aniqlashda yagona yondashuvni qoʻllash; muvofiqlik tamoyili — Davlat budjeti daromadlari prognoz koʻrsatkichlarining iqtisodiy rivojlanish koʻrsatkichlari va yoʻnalishlariga muvofiqlashtirish; realizm tamoyili — daromadlar prognozi hisobining asosliligi va foydalaniladigan axborotning ishonchliligini taʼminlash; ehtiyotkorlik tamoyili — Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish uchun hisob-kitoblarni amalga oshirish jarayonida maʼlum darajada ehtiyotkorlikni nazarda tutgan holda yoʻqotishlarni toʻgʻri baholash. 5. Davlat budjeti daromadlari prognozlari, qoida tariqasida, oylik, choraklik, yillik va oʻrta muddatli boʻladi. 6. Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirishda asosan quyidagi usullardan foydalaniladi: ekstrapolyatsiya usuli — oldingi davrlardagi koʻrsatkichlar tendensiyalari toʻgʻrisidagi mavjud maʼlumotlar asosida amalga oshiriladigan hisob-kitob; mikrosimulyatsiya (normativ) usuli — daromad turlari boʻyicha tushumlar bazasi, effektiv normalar va stavkalar hamda boshqa koʻrsatkichlarning prognoz qiymatlaridan bevosita foydalanish asosida hisoblash. Bunda tushumlar bazasining oʻzgarishi toʻgʻrisida yetarli axborot boʻlmagan taqdirda ularning yalpi ichki mahsulot hajmiga nisbati saqlanib qolishi mumkin. 7. Davlat budjeti daromadlari statistik tahlillar sifati ilmiy jihatdan yetarli boʻlgan taqdirda regression usullarda muqobil ravishda prognozlashtiriladi. 8. Davlat budjeti daromadlari, qoida tariqasida, ekstrapolyatsiya usulida quyidagi hollarda prognozlashtirilishi mumkin: kuzatishlar boʻyicha davriy qatorning statistik tahlillari prognoz sifatini taʼminlash uchun ilmiy jihatdan yetarli boʻlganda; oylik prognoz koʻrsatkichlari ishlab chiqilayotganida. 9. Yashirin iqtisodiyot ulushining kamayishi hisobiga qoʻshimcha daromadlar yashirin iqtisodiyot ulushining qisqarishi boʻyicha moʻljallanayotgan koʻrsatkich asosida tegishli soliq bazasining oʻzgarish bazasiga effektiv soliq stavkasini qoʻllash, zarur hollarda tegishli hududning (tuman (shahar)) respublika (hudud) koʻrsatkichidagi salmogʻidan foydalangan holda hisoblab chiqariladi. 10. Iqtisodiyot va moliya vazirligi joriy moliya yilining 1-iyuliga qadar kelgusi moliya yili uchun dastlabki iqtisodiy oʻsish koʻrsatkichlari va soliq-bojxona siyosatiga kiritilayotgan oʻzgartirishlar boʻyicha sharhni Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari, Soliq qoʻmitasi hamda Bojxona qoʻmitasiga yetkazadi. 11. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari, Soliq qoʻmitasi hamda Bojxona qoʻmitasi uch ish kuni ichida ushbu sharhning zarur qismlarini oʻzining quyi boʻlinmalariga yetkazadi. 12. Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlar tegishli davlat idoralari tomonidan joriy moliya yilining 5-iyuliga qadar: tuman (shahar) iqtisodiyot va moliya boʻlimlariga mazkur Nizomning 1-ilovasiga muvofiq; Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalariga mazkur Nizomning 2-ilovasiga muvofiq; Iqtisodiyot va moliya vazirligiga mazkur Nizomning 3-ilovasiga muvofiq taqdim etiladi. 13. Tuman va shahar iqtisodiyot va moliya boʻlimlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirishda qoʻshimcha tarzda Iqtisodiyot va moliya vazirligining axborot tizimiga integratsiya qilingan davlat idoralarining elektron maʼlumotlar bazasidan olingan maʼlumotlardan foydalanishga haqli. 14. Davlat budjeti daromadlarining prognoz koʻrsatkichlarini ishlab chiqish, kelishish va tasdiqlash ushbu Nizomning 4-ilovasidagi sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 15. Tuman (shahar) iqtisodiyot va moliya boʻlimlari tegishli soliq inspeksiyasi bilan birgalikda joriy moliya yilining 10-iyuliga qadar joriy moliya yilining budjet daromadlari boʻyicha kutilayotgan ijrosidan kelib chiqib, kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlarining prognoz koʻrsatkichlarini daromad manbalari hamda choraklar kesimidagi taqsimoti boʻyicha mazkur Nizom talablari asosida ishlab chiqilgan takliflarini maʼqullash uchun tuman (shahar) hokimliklariga kiritadi. 16. Tuman (shahar) hokimliklari ushbu takliflarni koʻrib chiqib, maʼqullagan holda joriy moliya yilining 15-iyuligacha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalariga mazkur Nizomning 5 va 6-ilovalariga muvofiq taqdim etadi. 17. Tuman (shahar) hokimlari tuman (shahar) iqtisodiyot va moliya boʻlimlari tomonidan kiritilgan takliflarni ushbu Nizomning 16-bandida belgilangan muddat ichida qayta koʻrib chiqib, tuzatish kiritishga haqli. Bunda har bir daromad turi boʻyicha oʻsish surʼatlari va choraklarning ulushlari oʻtgan yillardagi koʻrsatkichlarga, shuningdek, soliq siyosatidagi oʻzgarishlar va iqtisodiy oʻsish surʼatlariga muvofiq hamda takrorlanmaydigan xarakterga ega boʻlgan bir martalik tushumlarni inobatga olgan boʻlishi lozim. 18. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari tegishli soliq boshqarmalari bilan birgalikda joriy moliya yilining 18-iyuliga qadar tuman (shahar) hokimliklari tomonidan maʼqullangan takliflarni koʻrib chiqadi hamda tuman (shahar) hokimliklarining vakillari ishtirokida ushbu takliflarni muhokama qiladi. Bunda tuman (shahar) hokimliklarining takliflari yalpi hududiy mahsulot hajmining oʻsish koʻrsatkichlariga muvofiqlashtiriladi. 19. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari joriy moliya yilining 20-iyuliga qadar joriy moliya yilining budjet daromadlari boʻyicha kutilayotgan ijrosidan kelib chiqib, kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlarining prognoz koʻrsatkichlarini daromad manbalari hamda choraklar kesimidagi taqsimoti boʻyicha mazkur Nizom talablari asosida ishlab chiqilgan takliflarini maʼqullash uchun Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlariga kiritadi. 20. Soliq qoʻmitasi joriy moliya yilining 20-iyuliga qadar Yirik soliq toʻlovchilar boʻyicha hududlararo soliq inspeksiyasi boʻyicha har bir yirik korxonaning soliq turlari kesimida Davlat budjeti daromadlarining joriy moliya yili uchun kutilayotgan ijrosi hamda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlariga takliflarini tegishliligi boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklariga kiritadi. 21. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari ushbu Nizomning 19-bandida belgilangan takliflarni koʻrib chiqib, maʼqullagan holda joriy moliya yilining 25-iyuliga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligiga hamda Soliq qoʻmitasiga mazkur Nizomning 5 va 6-ilovalariga muvofiq taqdim etadi. 22. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari tomonidan kiritilgan takliflarni ushbu Nizomning 21-bandida belgilangan muddat ichida qayta koʻrib chiqib, tuzatish kiritishga haqli. Bunda har bir daromad turi boʻyicha oʻsish surʼatlari va choraklarning ulushlari oʻtgan yillardagi koʻrsatkichlarga, shuningdek, soliq siyosatidagi oʻzgarishlar va iqtisodiy oʻsish surʼatlariga muvofiq hamda takrorlanmaydigan xarakterga ega boʻlgan bir martalik tushumlarni inobatga olgan boʻlishi lozim. 23. Soliq qoʻmitasi joriy moliya yilining 20-avgustiga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan shakllarda Davlat budjeti daromadlarining joriy moliya yili uchun kutilayotgan ijrosi hamda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlari yuzasidan: Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri boʻyicha har bir soliq turi va soliqsiz daromadlar kesimida; Yirik soliq toʻlovchilar boʻyicha hududlararo soliq inspeksiyasi boʻyicha har bir yirik korxonaning soliq turlari kesimida takliflarini Iqtisodiyot va moliya vazirligiga taqdim etadi. Bunda yirik soliq toʻlovchilar roʻyxatiga jismoniy shaxslar hamda oxirgi ikki yilda yillik aylanmasi bazaviy hisoblash miqdorining bir ming ikki yuz baravaridan va doimiy ishchilar soni yuz nafardan kam boʻlgan yuridik shaxslar kiritilmaydi. Bunda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlari boʻyicha takliflar choraklar kesimida taqsimlangan holda taqdim etiladi hamda ushbu takliflar oʻtgan yillardagi koʻrsatkichlarga, soliq siyosatidagi oʻzgarishlarga hamda iqtisodiy oʻsish surʼatlariga muvofiq boʻlishi, toʻlov muddati uzaytirilgan soliqlar, yangi kiritilgan soliq imtiyozlari, toʻlash muddati tiklanadigan soliq toʻlovlari, yirik soliq toʻlovchilar tarkibidagi oʻzgarishlar va takrorlanmaydigan xarakterga ega boʻlgan bir martalik tushumlarni inobatga olgan boʻlishi lozim. 24. Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi joriy moliya yilining 20-avgustiga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan shakllarda: bojxona toʻlovlarining joriy moliya yili uchun kutilayotgan ijrosi hamda har bir tovar guruhi kesimida import hajmlari; kelgusi moliya yili uchun bojxona toʻlovlari boʻyicha prognoz koʻrsatkichlari hamda har bir tovar guruhlari kesimida import hajmlari prognozi boʻyicha takliflarini Iqtisodiyot va moliya vazirligiga taqdim etadi. Bunda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlari boʻyicha takliflar choraklar kesimida taqsimlangan holda taqdim etiladi hamda ushbu takliflar oʻtgan yillardagi koʻrsatkichlarga, bojxona siyosati va maʼmuriyatchiligidagi oʻzgarishlar, makroiqtisodiy prognoz koʻrsatkichlariga muvofiq boʻlishi hamda toʻlov muddati uzaytirilgan bojxona toʻlovlari, yangi kiritilgan bojxona imtiyozlari, toʻlash muddati tiklanadigan bojxona toʻlovlarini inobatga olgan boʻlishi shart. 25. Iqtisodiyot va moliya vazirligi joriy moliya yilining 1-sentabriga qadar mazkur Nizomning 3-ilovasiga muvofiq tegishli davlat idoralari tomonidan taqdim etiladigan maʼlumotlar, shuningdek, Iqtisodiyot va moliya vazirligining axborot tizimiga integratsiya qilingan davlat idoralarining elektron maʼlumotlar bazasidan olingan maʼlumotlar asosida Davlat budjeti daromadlarining joriy moliya yili uchun kutilayotgan ijrosi hamda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlarini ishlab chiqadi. Bunda kelgusi moliya yili uchun prognoz koʻrsatkichlari daromad manbalari hamda choraklar kesimida taqsimlangan holda ishlab chiqiladi. Ushbu prognozlar: yuqori likvidli qimmatbaho metallar boʻyicha daromadlarni; valyuta almashinuv kursi prognozlaridan kelib chiqib Davlat budjetining xorijiy valyutadagi daromadlarini; yirik soliq toʻlovchilar boʻyicha Davlat budjeti daromadlari prognozini; yashirin iqtisodiyot ulushini qisqartirish va soliq-bojxona maʼmuriyatchiligini yaxshilash boʻyicha amalga oshiriladigan chora-tadbirlar doirasida Davlat budjetiga qoʻshimcha undiriladigan daromadlarni; har bir daromad turi boʻyicha oʻsish surʼatlari va choraklarning ulushlari oʻtgan yillardagi koʻrsatkichlarga, shuningdek, iqtisodiy oʻsish surʼatlariga muvofiq boʻlishi hamda takrorlanmaydigan xarakterga ega boʻlgan bir martalik tushumlarni; Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining tadbirkorlar bilan ochiq muloqoti va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Xorijiy investorlar kengashida koʻtariladigan takliflarni hamda soliq-bojxona siyosatiga kiritiladigan qoʻshimcha oʻzgartirishlarni; energiya resurslari tariflaridagi oʻzgarishlarni inobatga olishi, shuningdek, makroiqtisodiy koʻrsatkichlar prognoziga muvofiq boʻlishi lozim. 26. Iqtisodiyot va moliya vazirligi joriy moliya yilining 10-sentabriga qadar Soliq qoʻmitasi va Bojxona qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan kiritilgan takliflarni makroiqtisodiy koʻrsatkichlar, yalpi hududiy mahsulotning oʻsish surʼatlari va soliq-bojxona siyosatiga kiritilayotgan oʻzgartirishlarga muvofiqligini oʻrganadi hamda ularning vakillari ishtirokida ushbu takliflarni muhokama qilgan holda tegishli tuzatishlar kiritadi. 27. Iqtisodiyot va moliya vazirligi joriy moliya yilining 15-sentabriga qadar kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlari boʻyicha choraklik prognoz koʻrsatkichlarini daromad manbalari hamda hududlar kesimidagi loyihasini ushbu Nizomning 7 va 7a-ilovalariga muvofiq shaklda Vazirlar Mahkamasiga kiritadi. 28. Vazirlar Mahkamasi kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlari boʻyicha choraklik prognoz koʻrsatkichlarining daromad manbalari hamda hududlar kesimida taqsimoti boʻyicha loyihani Budjet kodeksining 97-moddasi talablari asosida Davlat budjeti toʻgʻrisidagi qonun loyihasi bilan birga joriy moliya yilining 20-sentabriga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga kiritadi. 29. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi kelgusi moliya yili uchun Davlat budjeti daromadlari boʻyicha choraklik prognoz koʻrsatkichlarining daromad manbalari hamda hududlar kesimidagi taqsimoti loyihasiga tuzatishlar kiritgan taqdirda: Iqtisodiyot va moliya vazirligi uch ish kuni ichida yangilangan taqsimot loyihasini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Soliq qoʻmitasi hamda Bojxona qoʻmitasiga yetkazadi; Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari uch ish kuni ichida budjet daromadlari prognozining tuman (shahar)lar hamda choraklar kesimidagi yangilangan taqsimoti loyihasini tuman (shahar) hokimliklariga yetkazadi. 30. Iqtisodiyot va moliya vazirligi Davlat budjeti toʻgʻrisidagi Qonun imzolanganidan soʻng bir ish kuni ichida Davlat budjeti daromadlari boʻyicha choraklik prognoz koʻrsatkichlarining daromad manbalari hamda hududlar kesimida taqsimotini tasdiqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoyishi loyihasini Soliq qoʻmitasi, Bojxona qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishilgan holda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga toʻgʻridan-toʻgʻri kiritadi. 31. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari Davlat budjeti daromadlari prognoz koʻrsatkichlarini tasdiqlash boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoyishi qabul qilingandan soʻng ikki ish kuni ichida tuman va shaharlar boʻyicha budjet daromadlari prognozining daromad manbalari hamda choraklar kesimidagi taqsimotini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklariga tasdiqlash uchun kiritadi. Bunda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bir ish kuni ichida tuman va shaharlar boʻyicha budjet daromadlari prognozining choraklar kesimidagi taqsimotini tasdiqlaydi. 32. Moliya yili davomida budjet daromadlari prognoziga quyidagi hollarda aniqlashtirish kiritilishi mumkin: global iqtisodiy sharoitlarning keskin oʻzgarishi natijasida milliy iqtisodiyotga taʼsir qiluvchi tashqi inqirozlarning yuzaga kelishi hamda jahon bozorida yuqori likvidli tovarlar narxining oʻzgarishi; makroiqtisodiy koʻrsatkichlar, shu jumladan, iqtisodiy oʻsish surʼati, inflyatsiya darajasi, valyuta almashinuv kursi hamda import hajmining prognoz qilinganiga nisbatan oʻzgarishi; moliya yili davomida soliq va bojxona qonunchiligiga oʻzgartirishlar kiritilishi (stavkalarning oʻzgarishi, soliq turlarining bekor qilinishi yoki yangi soliq turlarining kiritilishi, toʻlov muddatlari yoki hisoblash tartiblarining oʻzgarishi va boshqalar); soliq toʻlovchilarning bir hududdan boshqa hududga koʻchishi natijasida tegishli hududlarda budjet daromadlari hajmining oʻzgarishi; moliya yili davomida soliq toʻlovchilarga soliq va bojxona imtiyozlarining berilishi hamda soliq va bojxona toʻlovlarini toʻlash muddatlarining kechiktirilishi yoki boʻlib-boʻlib toʻlash imkoniyatining taqdim etilishi; soliq bazasidagi oʻzgarishlar, xususan, korxonalarning yangi roʻyxatdan oʻtkazilishi yoki tugatilishi, tovarlar (xizmatlar) realizatsiya hajmining oʻzgarishi; Davlat budjeti daromadlarini kamaytirishga olib keladigan boshqa holatlar. 33. Davlat budjeti daromadlari prognoz koʻrsatkichlarini aniqlashtirish Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi. Bunda hisobot choragi yakuni bilan ushbu Nizomning 32-bandida nazarda tutilgan holatlar yuzaga kelgan taqdirda Davlat budjeti daromadlari prognoz koʻrsatkichlarini aniqlashtirish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoyishi loyihasi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga toʻgʻridan-toʻgʻri kiritiladi. Budjet daromadlari prognozini aniqlashtirishda tegishli hudud boʻyicha daromadlar prognozini oshirish orqali daromadlar rejasining oshirib bajarilgan summasini kamaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi. 34. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahri iqtisodiyot va moliya bosh boshqarmalari Davlat budjeti daromadlari prognoz koʻrsatkichlarini aniqlashtirish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoyishi tasdiqlanganidan soʻng tuman (shahar)lar kesimida budjet daromadlari prognoz koʻrsatkichlarini aniqlashtirish boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlariga tegishli qaror loyihasini tasdiqlash uchun kiritadi. Bunda budjet daromadlari prognozini aniqlashtirishda tegishli tuman (shahar) boʻyicha daromadlar prognozini oshirish orqali daromadlarning oshirib bajarilgan qismini kamaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi. Tuman (shahar) budjetlarining tegishli moliya yili uchun tasdiqlangan daromadlar prognozining koʻrsatkichlariga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmoyishiga oʻzgartirish kiritilmagan holda aniqlik kiritish taqiqlanadi. 35. Tegishli hisobot davrida budjet daromadlari subyektiv omillar hisobiga bajarilmagan taqdirda yuzaga keladigan vaqtinchalik kassa uzilishini qoplash uchun birinchi navbatda budjet xarajatlarini maqbullashtirish choralari koʻriladi hamda zarur hollarda yuqori budjetdan budjet ssudalari jalb qilinadi. Bunda jalb qilingan budjet ssudalari tegishli budjetda kelgusida shakllanadigan qoʻshimcha manbalar hisobidan qaytariladi. 36. Foyda soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda Yirik soliq toʻlovchilar boʻyicha kelgusi davr uchun iqtisodiy koʻrsatkichlar va moliyaviy oqimlar prognozi mavjud boʻlgan taqdirda ushbu toʻlovchilar boʻyicha foyda soligʻi prognozini hisoblashda mikrosimulyatsiya usulidan foydalanilishi mumkin. 37. Aylanmadan olinadigan soliq boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda 38. Jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda 39. Qoʻshilgan qiymat soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda 40. Aksiz soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda 41. Mol-mulk soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: (a) yuridik shaxslardan olinadigan mol-mulk soligʻi boʻyicha: Bunda (b) jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk soligʻi boʻyicha: Bunda Bunda jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk soligʻi prognozini hisoblashda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar, tuman va shaharlar Kengashlari tomonidan soliq stavkalariga nisbatan kiritiladigan oshiruvchi va kamaytiruvchi koeffitsiyentlar inobatga olinmaydi. 42. Yer soligʻi boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: (a) yuridik shaxslardan olinadigan yer soligʻi boʻyicha: Bunda (b) jismoniy shaxslardan olinadigan yer soligʻi boʻyicha: Bunda Bunda jismoniy shaxslardan olinadigan yer soligʻi prognozini hisoblashda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar, tuman va shaharlar Kengashlari tomonidan soliq stavkalariga nisbatan kiritiladigan oshiruvchi va kamaytiruvchi koeffitsiyentlar inobatga olinmaydi. 43. Yer qaʼridan foydalanganlik uchun soliq boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda Yirik soliq toʻlovchilar boʻyicha kelgusi davr uchun iqtisodiy koʻrsatkichlar va moliyaviy oqimlar prognozi mavjud boʻlgan taqdirda ushbu toʻlovchilar boʻyicha yer qaʼridan foydalanganlik uchun soliq prognozini hisoblashda mikrosimulyatsiya usulidan foydalanilishi mumkin. 44. Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda Bunda qishloq xoʻjaligi korxonalariga yetkazib beriladigan suv hajmlari boʻyicha hisoblangan prognozning “Suv yetkazib berish xizmati” davlat muassasalariga ajratma qilinadigan miqdori alohida hisoblanadi va alohida qatorlarda aks ettiriladi. 45. Bojxona toʻlovlari boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda 46. Davlat boji, jarima, yigʻimlar, kompensatsiya toʻlovlari hamda boshqa soliqsiz tushumlar boʻyicha budjet daromadlari prognozi quyidagi formula orqali hisoblanadi: Bunda Bunda choraklik va yillik prognozlar mos ravishda 3 va 12 ga koʻpaytirish orqali aniqlanadi. 47. Quyidagi soliqsiz budjet daromadlari boʻyicha prognozlar tegishli vazirlik va idoralardan olingan hamda oʻzida mavjud boʻlgan maʼlumotlar asosida Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan ishlab chiqiladi: (a) Davlat ulushi boʻyicha hisoblangan dividend va davlat korxonalari sof foydasidan ajratmalar, shuningdek, mahsulot taqsimotiga oid bitimlar boʻyicha tushumlar; (b) Markaziy bank foydasi; (v) ssuda va depozitlar boʻyicha foizli daromadlar; (g) davlat zaxirasi moddiy boyliklarini qarzga olishda, shuningdek, Davlat zaxiralarini boshqarish qoʻmitasi tomonidan mahsulotlarni yangilash tartibida (shu jumladan, vaqti-vaqti bilan) sotishda undiriladigan qoʻshimcha toʻlovlar; (d) davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, vazirlik va idoralarning budjetdan tashqari jamgʻarmalariga majburiy yigʻimlar, bojlar va jarimalar hisobidan kelib tushgan mablagʻlarning hamda mazkur jamgʻarmalarning boʻsh turgan mablagʻlarini tijorat banklariga joylashtirishdan olingan daromadlaridan respublika budjetiga ajratmalar. Bunda mazkur banddagi soliqsiz budjet daromadlari boʻyicha tegishli vazirlik va idoralar tomonidan taqdim etilgan prognozlar inobatga olinishi mumkin. 48. Davlat budjetidan jismoniy shaxslarga xarid cheklariga nisbatan sotib olingan tovarlar (xizmatlar) qiymatining bir qismini qaytarib berish, qoʻshilgan qiymat soligʻi manfiy qoldigʻining qoplab berilishi hamda jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻining qaytarib beriladigan qismi boʻyicha prognoz koʻrsatkichlari oldingi moliya yillarining koʻrsatkichlarini hisoblangan tegishli oʻsish koʻrsatkichiga koʻpaytirish hamda soliq va bojxona siyosatiga kiritiladigan oʻzgarishlar natijasida koʻzda tutilayotgan qoʻshimcha daromad yoki yoʻqotishlarni inobatga olgan holda aniqlanadi. 49. Davlat budjeti daromadlarining choraklik va oylik prognoz koʻrsatkichlari eng kamida oxirgi uch yillikdagi tegishli davr boʻyicha daromadlarning oʻrtacha ulushidan kelib chiqib aniqlanadi. Bunda ulushlarni hisoblab chiqarishda soliq-bojxona siyosatiga kiritilgan oʻzgarishlar taʼsiri va takrorlanmaydigan xarakterga ega boʻlgan bir martalik tushumlar inobatga olinadi. 50. Soliq qoʻmitasi tuman (shahar) hokimliklariga tegishli hudud boʻyicha soliq toʻlovchilar kesimida quyidagi maʼlumotlarni axborot tizimlari orqali elektron tarzda taqdim etib boradi: soliq turlari boʻyicha oylik, choraklik, yillik hisoblangan va toʻlangan soliqlar; soliq qarzdorligi va ortiqcha toʻlovlar, tovarlarni (xizmatlarni) realizatsiya qilish boʻyicha aylanmalar, xodimlar soni va ularga hisoblangan ish haqi summasi; foydalanilgan soliq imtiyozlari hajmi, yangi roʻyxatdan oʻtgan yoki faoliyati tugatilgan (toʻxtatilgan) soliq toʻlovchilar roʻyxati. 51. Tuman (shahar) hokimliklariga taqdim etiladigan maʼlumotlarning axborot tizimida real vaqt rejimida yangilanib borishiga va maʼlumotlarning ishonchliligiga Soliq qoʻmitasi bevosita masʼul hisoblanadi. 52. Mazkur Nizom talablari Davlat budjeti daromadlarini prognozlashtirishda ishtirok etuvchi barcha davlat organlari va tashkilotlari uchun majburiy hisoblanadi. 53. Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda uning hududiy boshqarmalari mazkur Nizom talablari asosida Davlat budjeti daromadlar prognozlari toʻgʻri hisoblanishi va prognoz koʻrsatkichlarini ishlab chiqish, kelishish va tasdiqlash jarayonlari belgilangan muddatlarda amalga oshirilishi uchun javobgar hisoblanadi. 54. Mazkur Nizomning 52- va 53-bandlarida koʻrsatilgan talablarning belgilangan subyektlar tomonidan bajarilishi Hisob palatasi tomonidan nazorat qilinadi.