Oʻzbekiston Respublikasi ichki Ishlar vazirligi Yongʻindan saqlash boshqarmasi davlat yongʻinda saqlash nazorati tomonidan respublika hududida xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilinib amalga oshirilayotgan obyektlarni loyihalash, qurish, rekonstruksiya qilish, taʼmirlash, texnik qayta jihozlashning nazorat qilinishi tartibi toʻgʻrisidagi qoidalarni tasdiqlash haqida
(resolution, 2016-11-21)

Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Yongʻindan saqlash nazorati tomonidan respublika hududida xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilinib amalga oshirilayotgan obyektlarni loyihalash, qurish, rekonstruksiya qilish, taʼmirlash, tuzatish va texnik qayta jihozlashning nazorat qilinishi tartibi toʻgʻrisidagi Qoidalar tasdiqlansin. 1. Oʻzbekiston Respublikasi hududida vazirliklar, idoralar, mulkchilikning turli shakllaridagi tashkilotlarning buyurtmalari boʻyicha xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilinib bajariladigan obyektlarni loyihalash va qurish Oʻzbekiston Respublikasi tashkilotlari bilan xorijiy firmalar oʻrtasida tuziladigan kontraktlar, shartnomalar asosida amalga oshiriladi. Kontraktlarda har bir tomonning loyihalash, qurish va boshqa ishlarni, shu jumladan, yongʻinga qarshi himoya chora-tadbirlarini amalga oshirish boʻyicha javobgarliklari va majburiyatlari aniq belgilab qoʻyiladi, ularni bajarishning aniq muddatlari qayd etiladi. Kontrakt majburiyatlari bajarilmaganligi uchun har bir tomon qatʼiy moddiy javobgar boʻladi. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Davlat yongʻindan saqlash nazorati vakillarining mazkur obyektlarni loyihalash va qurishni nazorat qilish ishida quyidagi asosiy chora-tadbirlar amalga oshirilishi lozim: a) kontraktlarning yongʻin xavfsizligi masalalarini belgilash qismiga oid mazmuni bilan tanishib chiqish, buyurtmachiga takliflar va qoʻshimchalar kiritish; b) qurilish uchun maydonchalar, trassalar tanlovchi komissiyalar ishida qatnashish; v) loyiha-smeta hujjatlarining yongʻin xavfsizligini taʼminlash qismini ekspertiza qilish; g) qurilish jarayonida loyiha yechimlarining yongʻin xavfsizligi qismi bajarilishini nazorat qilish; d) qurilish maydonchalari hududida yongʻinga qarshi tartibga rioya qilinishini tekshirish; e) qurilishi tugallangan obyektlarni foydalanishga qabul qilib olishda qatnashish. 3. Ekshududiy hisoblanadigan obyektlar qurilishida, yaʼni obyekt hududi oʻzlari vakili boʻlgan xorijiy davlatga (elchixonaga, konsullikka) tegishli boʻlgan hollarda, davlat yongʻindan saqlash nazoratining ishi mazkur Qoidalarda bayon qilingan maxsus tartibda amalga oshirilishi kerak. 4. Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan mavjud qurilish normalari va qoidalari bilan xorijiy firmalar vakillari taklif etgan yongʻinga qarshi himoya yechimlari oʻrtasida farqlar boʻlsa, masala har bir alohida holda “Davarxitektqurilish” qoʻmitasi, buyurtmachi va xorijiy firma vakillari bilan birgalikda joyning oʻziga borib hal qilinadi. Natijalar protokollar bilan rasmiylashtiriladi. 1. Davlat yongʻindan saqlash nazorati xodimlari xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilingan holda obyektlarni loyihalash va qurishni nazorat qilish ishlarini Oʻzbekiston Respublikasida Davlat yongʻindan saqlashni nazorat qilish organlari ishlarni tashkil etish boʻyicha qoʻllanmaga muvofiq amalga oshiradilar. 2. Obyektlar qurilishi uchun yer maydonlarini tanlash komissiyalari ishida ishtirok etishda, yangi obyektlarni qurish loyiha-smeta hujjatlarini koʻrib chiqishda qabul qilingan yongʻinga qarshi chora-tadbirlarga Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalda boʻlgan qurilish normalari va qoidalari, davlat standartlari va boshqa hujjatlar boʻyicha talablar qoʻyiladi, ularning toʻliqligi va muvofiqligi tekshiriladi. 3. Tekshirishlar natijalari boʻyicha amaldagi respublika normalari va qoidalarida nazarda tutilgan tavsiya etilayotgan barcha chora-tadbirlar asoslangan holda yongʻin xavfsizligi choralarini taʼminlashga oid yozma koʻrsatma rasmiylashtiriladi. Yongʻinga qarshi xizmatning tashkil etilishiga, obyektlar yongʻinga qarshi talab etiladigan zarur asbob-uskunalar bilan toʻliq jihozlanganligiga alohida eʼtibor beriladi. 4. Obyekt qurilishi jarayonida yongʻindan muhofaza qilish boʻyicha qabul qilingan loyiha yechimlarining bajarilishi sifati tekshiriladi, bunda loyihaga zarur oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritish maqsadida loyiha tashkilotlari bilan yaqin aloqada boʻlinadi. 5. Qurilish jarayonida chet elda ishlab chiqariladigan yongʻinga qarshi asbob-uskunalardan foydalanilganda uning talab etiladigan taktik-texnik asoslarga muvofiqligini Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Yongʻindan saqlash boshqarmasi bilan kelishib olish zarur. 6. Yangi qurilishlarni yongʻinga qarshi texnik tekshirishlar qurilish surʼatlarini hisobga olib bir yilda kamida ikki marta oʻtkaziladi. Bunda Davlat yongʻindan saqlash nazoratining yozma koʻrsatmalari albatta rasmiylashtirilib, ular buyurtmachi vakiliga va bosh pudratchi qurilish tashkiloti rahbariga taqdim etiladi, ular yongʻinga qarshi talab etilayotgan barcha tadbirlarni xorijiy firmalar vakillari bilan kelishib olishlari kerak. 1. Kontrakt shartnomalarini tuzishda ularga yongʻin xavfsizligini taʼminlash boʻyicha masalalar albatta kiritilishi kerak. 2. Kontraktlarda belgilanishi lozim boʻlgan asosiy masalalar quyidagilar hisoblanadi: a) loyiha va qurilish ishlarini qurilish normalari, qoidalari va boshqa normativ hujjatlarning Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan yongʻinga qarshi talablariga muvofiqlashtirish; b) binolar va inshootlarning oʻtga chidamliligi boʻyicha barcha talablarga rioya qilinishi, talab etiladigan barcha sertifikatlari bor boʻlgan qurilish konstruksiyalarini qoʻllash; v) loyihaning har bir boʻlimini “Davarxitektqurilish” qoʻmitasida yongʻin xavfsizligi tadbirlarini taʼminlash yuzasidan ekspertizadan oʻtkazish; g) qoʻllanilayotgan qurilish konstruksiyalarining “Davarxitektqurilish” qoʻmitasi kataloglariga, respublika davlat standartlariga, qurilish normalariga muvofiqligi; d) yongʻin xavfsizligi tadbirlarini taʼminlash qismida hajm-rejalashtirish yechimlari boʻyicha talablarning bajarilishi; e) yongʻindan avtomatik tarzda muhofaza qilish boʻyicha normalarda nazarda tutilgan talablarning toʻliq bajarilishi; j) tashqi va ichki oʻt oʻchirish tizimlarining qurilish normalari va qoidalariga, davlat standartlariga muvofiq taʼminlanganligi; z) qurilayotgan obyektni yongʻindan saqlash boʻyicha bosh pudratchi qurilish tashkilotining javobgarligini belgilash; i) obyekt foydalanishga topshirilgan vaqtdan boshlab obyektni yongʻindan saqlash xizmatining tashkil etilishi. 3. Yongʻindan muhofaza qilishning zarur talablari buyurtmachi tomonidan kontraktga kiritiladi. 4. Davlat yongʻindan saqlash nazoratining vakillari kontraktlar va shartnomalarda koʻrsatib oʻtilgan yongʻinga qarshi talablarning amalga oshirilishini nazorat qiladilar. Ular mavjud boʻlmagan taqdirda kontraktlarga zarur tadbirlar kiritilishi toʻgʻrisida yozma xulosalar beriladi. 1. Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlarining vakillari Korxonalar, binolar va inshootlarni qurish loyiha-smeta hujjatlarining tarkibi, ularni ishlab chiqish, kelishib olish va tasdiqlash haqidagi yoʻriqnomaning 1.02.01-85 qurilish normalari va qoidalariga muvofiq qurilish uchun maydon (trassa) larni tanlashda loyiha tashkilotlari moʻljallaydigan yongʻinga qarshi tadbirlarda ishtirok etadilar va xulosalar beradilar. 2. Qurilish uchun maydon (trassa) larni tanlovchi komissiyalar ishida qatnashadilar. 3. Qurilish uchun maydoncha (trassa) ni tanlashda moʻljallanayotgan yongʻinga qarshi tadbirlarni koʻrib chiqishdagi asosiy masalalar quyidagilar hisoblanadi: a) obyektni zonalashtirishning yongʻin xavfsizligi talablariga muvofiqligi; b) obyektni qoʻshni obyektlar va aholi yashash joylariga nisbatan joylashtirishda doimo esib turuvchi shamollarning, joy relyefining va yongʻinga qarshi oraliqlarning hisobga olinganligi; v) obyektlar, binolar va inshootlarning asosiy va shoxobcha yoʻllar bilan taʼminlanganligi; g) oʻt uchiruvchilar deposining yongʻin chiqqanda obyektga oʻt oʻchiruvchilar qismining oʻz vaqtida yetib kelishi imkoniyatini taʼminlashni nazarda tutib joylashtirilishi; d) yongʻinga qarshi suv taʼminoti, elektr taʼminoti, aloqa va signalizatsiya tarmoqlari bilan taʼminlanganligi. 4. Ishlab turgan korxonalar, binolar va inshootlarni rekonstruksiya qilish, texnika bilan qayta jihozlash loyihalashtirilayotganda, shuningdek, ishlab turgan korxonaga yangi ishlab chiqarish joylashtirilayotganda davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari tomonidan yongʻinga qarshi suv taʼminoti, elektr taʼminoti, gaz taʼminoti, aloqa vositalari, yongʻinga qarshi oraliqlar, shoxobcha yoʻlga oid loyiha yechimlari boʻyicha xulosa beriladi. 5. Davlat yongʻindan saqlash nazorati organining yer maydonini tanlash boʻyicha xulosasi qurilayotgan obyektning kuzatuv hujjatlari majmuida saqlanishi kerak. 1. Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari Oʻzbekiston Respublikasida davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari ishini tashkil etish boʻyicha qoʻllanmaga muvofiq loyihalashda yongʻinga qarshi talablarning bajarilishini nazorat qiladilar, bunda obyektni loyihalash va qurishning oʻziga xosligi ham hisobga olinadi. 2. Loyiha-smeta hujjatlarini nazorat qilish bevosita loyihani bajarayotgan tashkilotda oʻtkaziladi, yangi qurilishlarni yongʻin-texnik jihatdan tekshirishda qurilish maydonlaridagi loyiha hujjatlariga oʻzgartirishlar kiritilganligi tekshiriladi. Loyihani koʻrib chiqish natijalari boʻyicha davlat yongʻindan saqlash nazoratining yozma koʻrsatmasi rasmiylashtiriladi, unga Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalda boʻlgan normalar va qoidalarga muvofiq talab qilinayotgan chora-tadbirlarning toʻliq roʻyxati kiritiladi. 3. Normalar va qoidalardan jiddiy chekinishlar boʻlganda loyihaning bosh muhandislari, loyihalash tashkilotlarining rahbariyati Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligiga muvofiq javob beradi. 4. Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan uzil-kesil choralar koʻradilar. 5. Loyihalash xorijiy firmalar tomonidan amalga oshirilganda davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari bu tadbirlarni xorijiy firmalar bilan birgalikda obyekt buyurtmachisi ishtirokida bajaradilar. Loyiha-smeta hujjatlarini tekshirish buyurtmachi huzurida yoki davlat yongʻindan saqlash nazorati organlarida amalga oshiriladi. 6. Boshqa mamlakatlarda bajarilgan qurilish konstruksiyalarini loyihalarga kiritishda Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan usul boʻyicha yondirish sinovlari protokollari taqdim etilishi kerak. Bunday hujjatlar boʻlmagan taqdirda davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari buyurtmachidan davlat yondirish sinovlari oʻtkazilishini talab qilishlari lozim. 7. Hujjatlar boʻyicha rasmiylashtirilgan tekshirish natijalari buyurtmachi xorijiy firmalar vakillari bilan birgalikda muhokama qilinishi kerak. 8. Qurilayotgan korxonalar, binolar, inshootlarda Oʻzbekiston Respublikasida shunga oʻxshash boʻlmagan xorijiy texnologiyalardan foydalanishda buyurtmachi bosh pudratchi firma bilan birgalikda Davlat yongʻindan saqlash nazorati vakillarining yongʻindan muhofaza qilish boʻyicha tavsiyanomalarni oʻrganish va ishlab chiqish maqsadida shunga oʻxshash texnologiya, qurilish qismi, avtomatika tizimlari yoki yongʻindan saqlash tizimi bilan ishlab turgan korxonalarga borishlarini tashkil etadi. Ishlanmalar natijalari loyiha-smeta hujjatlariga oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritish uchun buyurtmachiga topshiriladi. 1. Obyektlar, binolar va inshootlarni loyihalash hamda ularni qurish Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalda boʻlgan normalar va qoidalarga muvofiq amalga oshiriladi. 2. Xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilingan qurilishi tugallangan obyektlarni topshirish va foydalanishga qabul qilib olishga faqat respublikada amalda boʻlgan qurilish normalari va qoidalariga, davlat standartlari hamda boshqa normativ hujjatlarga muvofiq talab qilinadigan barcha yongʻinga qarshi chora-tadbirlar toʻliq bajarilgandan keyin yoʻl qoʻyiladi. 3. Qurilish jarayonida yongʻinga qarshi chora-tadbirlarning bajarilishini nazorat qilish Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari ishini tashkil etish boʻyicha qoʻllanmaga muvofiq amalga oshiriladi. 4. Loyihadan va amaldagi normalar va qoidalardan jiddiy chekinishlar aniqlangan taqdirda davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari xodimlari oʻzlariga qonun bilan berilgan huquqlar va majburiyatlarga muvofiq choralar koʻradilar. 5. Mavjud kamchiliklar va chekinishlar haqida loyihalovchi institut yozma ravishda xabardor qilinadi, loyihalardan chekinishga yoʻl qoʻygan qurilishlarning rahbarlariga nisbatan maʼmuriy taʼsir koʻrsatish choralari koʻriladi, zarur boʻlgan hollarda obyekt qurilishi qonun bilan belgilangan tartibda butunlay toʻxtatiladi yoki vaqtincha toʻxtatib qoʻyiladi. 6. Obyektni tekshirish natijalari boʻyicha buyurtmachi va bosh pudratchi qurilish tashkiloti nomiga yozma koʻrsatma rasmiylashtiradi. Obyektlarni tekshirish vaqtida ularning yongʻinga qarshi toʻsiqlar, suv taʼminoti talablariga muvofiqligiga, oʻrnatiladigan yongʻinga qarshi, elektr va texnologiya asbob-uskunalari, pardozlash materiallari qoʻllaniladigan qurilish konstruksiyalari loyihalariga muvofiqligiga asosiy eʼtibor berilishi kerak. 7. Agar obyektni ishga tushirish bir nechta navbatda amalga oshirilsa, birinchi navbatni foydalanishga topshirish chogʻida obyektning yongʻinga qarshi xizmati talab qilingan miqdorda oʻt oʻchirish avtomobillari jangovar holga keltirilgan, oʻt oʻchiruvchilar deposi qurilishi va pardoz ishlari nihoyasiga yetkazilgan holda ishga tushirilishi kerak. 1. Keyinchalik foydalanish uchun ekshududiylikka ega boʻlgan davlatlarga beriladigan obyektlarni loyihalash va qurishni nazorat qilish Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari ishini tashkil etish qoʻllanmasiga muvofiq amalga oshiriladi. 2. Bu obyektlarni loyihalash va qurish Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalda boʻlgan normalar va qoidalarga muvofiq olib borilishi kerak. 1. Diplomatik immunitetdan foydalanuvchi obyektlar, binolar va inshootlarni qurishni nazorat qilish xorijiy elchixona yoki firmalar rahbar xodimlaridan rasmiy chaqiruv olingan taqdirdagina davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari tomonidan amalga oshiriladi. 2. Loyihani tekshirish va koʻrib chiqish natijalari boʻyicha diplomatik immunitetdan foydalanuvchi obyektlarni yongʻin xavfsizligi va yongʻindan muhofaza qilish tadbirlarini kuchaytirishga oid tavsiya tusidagi takliflar tayyorlanadi. 1. Xorijiy firmalar va qoʻshma korxonalar bilan loyihalash normalari mavjud boʻlmagan obyektlar qurilishi loyiha yechimlarini kelishish Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Yongʻindan saqlash boshqarmasi tomonidan Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari ishini tashkil etish qoʻllanmasiga muvofiq amalga oshiriladi. 2. Loyiha-smeta hujjatlarini koʻrib chiqish natijalari boʻyicha talab etiladigan yongʻinga qarshi tadbirlarning toʻliq roʻyxati berilgan rasmiy yozma javob beriladi. 1. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari tomonidan qurilayotgan obyektlarda qurilish ishlarini amalga oshirishda yongʻin xavfsizligi qoidalarining bajarilishi xorijiy firmalar bilan tuzilgan kontrakt (shartnoma) da qabul qilingan shartlarga muvofiq tekshiriladi. 2. Agar bu masalalar kontraktda hal etilmagan boʻlsa, davlat yongʻindan saqlash nazorati organlarining vakillari obyekt buyurtmachisiga tegishli takliflarni tavsiya etishlari va mazkur masalani hal qilish, uni buyurtmachi va xorijiy firmalar oʻrtasidagi shartnomada aks ettirishga oid zarur chora-tadbirlarni koʻrishlari kerak. 3. Qurilish maydonida yongʻin chiqqan hollarda yongʻin chiqqan har bir holat, kontrakt shartlaridan qatʼi nazar, Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining Davlat yongʻindan saqlash nazorati organlarida hisobga olinadi. 4. Yangi qurilishda oʻtkazilayotgan barcha chora-tadbirlar va yongʻinga qarshi rejimga rioya qilishning tashkil etilishi Binolar va inshootlarni qurish, rekonstruksiya qilish, kengaytirish, texnika bilan qayta jihozlash va tuzatish chogʻidagi yongʻin xavfsizligi qoidalariga muvofiq boʻlishi kerak. 5. Bunday obyektlardagi yongʻinlarni hisobga olish hujjatlari Yongʻinlarni hisobga olish yoʻriqnomasiga muvofiq tuziladi. Davlat yongʻindan saqlash organlari xodimlarining xorijiy firma vakillari bilan yongʻin toʻgʻrisidagi hujjatlarni rasmiylashtirishga oid ishlari faqat buyurtmachining vakillari orqali amalga oshiriladi. 6. Qurilish maydonida yongʻindan saqlash xizmati mavjud boʻlmagan taqdirda, yongʻin xavfsizligi uchun javobgar tomon (buyurtmachi yoki xorijiy firma) yangi qurilishda chiqishi mumkin boʻlgan yongʻinni oʻchirish uchun yaqin joydagi oʻt oʻchiruvchilar boʻlinmalarini jalb qilish masalasini hal etishi kerak. Buning uchun xorijiy firma yoki buyurtmachi bilan hududiy yongʻindan saqlash organi oʻrtasida shartnoma tuziladi, bu organ bunday shartnomalar tuzilgandan keyin boʻlinmalarning mazkur obyektdagi yongʻinlarni oʻchirish boʻyicha xatti-harakatlariga tuzatishlar kiritishga majburdirlar. 1. Xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilingan qurilishi tugallangan obyektlarni davlat komissiyasi tomonidan foydalanishga qabul qilib olish davlat yongʻindan saqlash nazorati organlari tomonidan qurilish normalari va qoidalariga muvofiq hamda qurilish kontraktlari shartlari asosida amalga oshiriladi. 2. Xorijiy investitsiyalar va (yoki) texnologiyalar jalb qilingan qurilish obyektlarini ishga tushirishda davlat yongʻindan saqlash nazorati organlaridan ishchi va davlat qabul komissiyalariga vakil etib Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Yongʻindan saqlash boshqarmasining qaroriga koʻra eng yaxshi tayyorgarlik koʻrgan xodimlar tayinlanadilar. 3. Davlat ishchi komissiyalari ishi jarayonida davlat yongʻindan saqlash nazorati vakillari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan qurilish normalari va qoidalarida, qurilish loyihasida nazarda tutilgan yongʻinga qarshi tadbirlarning bajarilishi tekshiriladi, ular quyidagilardan iborat: a) oʻt oʻchiruvchilar deposi qurilishining yakunlanganligi; b) oʻt oʻchirish, texnik jihozlar va tegishli asbob-uskunalari boʻlgan oʻt oʻchirish avtomobillarining yetarli miqdorda mavjudligi; v) idoralararo komissiya dalolatnomasini tuzish va oʻt oʻchiruvchilar shtatlarining Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligiga berilishi; g) barcha qurilish konstruksiyalari, xonalarning joylashtirilishi va bezalishining yongʻinga qarshi normalarga muvofiqligi; d) oʻt oʻchirish va signalizatsiya tizimlarining avtomatik rejimda harakatga keltirilishi; e) oʻt oʻchirish va signalizatsiya tizimlarining ishlab ketishi toʻgʻrisidagi signallarning ventilatsiya va texnologiya uskunalari bilan bogʻlanishi; j) tashqi va ichki oʻt oʻchirish, suv manbalari, yongʻinga qarshi rezervuarlar va tarmoqlarning muvofiqligi; z) tutunni tarqatish va olovdan himoya qilish tranzit ventilatsiya tizimlari va boshqa tadbirlar boʻyicha ishlarning tugallanganligi. 4. Qurilishi tugallangan obyektda yongʻinga qarshi bajarilmagan tadbirlar mavjud boʻlsa Davlat yongʻindan saqlash nazorati vakillari qabul qilish dalolatnomasini imzolaydilar, bajarilmagan tadbirlar roʻyxati tuziladi hamda buyurtmachiga va bosh pudratchi qurilish tashkilotiga topshiriladi.