MAHALLIYLAShTIRISh DASTURIGA TUZATIShLAR KIRITISh MEXANIZMINI SODDALAShTIRIShGA DOIR QOʻShIMChA CHORA-TADBIRLAR TOʻGʻRISIDA
(resolution, 2010-07-21)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “2009-yilda sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturi toʻgʻrisida” 2009-yil 27-yanvardagi PQ-1048-son qarorini bajarish yuzasidan hamda Mahalliylashtirish dasturiga tushunarli va aniq tuzatishlar kiritish mexanizmini takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturiga tuzatishlar kiritish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Vazirlar Mahkamasining “Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturiga tuzatish kiritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2008-yil 3-iyuldagi 149-son qarorining 1-bandi va qarorga 1-ilova oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari R.S. Azimov zimmasiga yuklansin. 1. Mazkur Nizom Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturiga (keyingi oʻrinlarda Mahalliylashtirish dasturi deb ataladi) tuzatishlar kiritish tartibini belgilaydi. 2. Mahalliylashtirish dasturiga tuzatishlar kiritish: Mahalliylashtirish dasturiga kiritilgan loyihalarning ayrim parametrlarini oʻzgartirish; Mahalliylashtirish dasturiga kiritilgan loyihalarni chiqarib tashlash yoki shunday yoʻnalishdagi muqobil loyihalar bilan almashtirish; respublika korxonalarida ishlab chiqarish-texnik va isteʼmol maqsadidagi materiallar va buyumlarni ishlab chiqarishni oʻzlashtirishga doir yangi loyihalarni kiritish boʻyicha asoslangan takliflar asosida amalga oshirilishi mumkin. 3. Tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturining amalga oshirilishini taʼminlash boʻyicha Idoralararo maxsus komissiyaning (keyingi oʻrinlarda Maxsus komissiya deb ataladi) protokoli asosida Mahalliylashtirish dasturi loyihalari parametrlariga: mahalliylashtirilayotgan mahsulotning prognoz koʻrsatkichlari, mahalliylashtirishning belgilangan darajasining pasayishidan tashqari; mahalliylashtirilayotgan mahsulotning texnik parametrlari; mahalliylashtirilayotgan mahsulot loyihasining nomi; korxonaning, shu jumladan mulkchilik shaklining yoki tashkiliy huquqiy shaklining oʻzgarishi bilan bogʻliq holdagi nomi. Maxsus komissiya tomonidan, qonun hujjatlarida belgilangan hollarda, shuningdek tasdiqlangan Mahalliylashtirish dasturiga kiritilgan korxonalarga nisbatan imtiyozlarni qoʻllanish toʻgʻrisida qarorlar qabul qilinishi mumkin. 4. Maxsus komissiya taqdimiga koʻra Mahalliylashtirish dasturiga quyidagi tuzatishlar kiritilishini nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori qabul qilinadi: loyihalarni Mahalliylashtirish dasturiga kiritish yoki undan chiqarib tashlash; Mahalliylashtirish dasturi ayrim loyihalarining mahalliylashtirish darajasini pasaytirish. 5. Maxsus komissiya faoliyatini tashkil etish uchun Maxsus komissiya kotibi boshchilik qiladigan va Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligining vakolatli xodimlaridan iborat boʻladigan Kotibiyat tuziladi. 6. Mahalliylashtirish dasturiga tuzatishlar kiritish ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi. 7. Davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, mahalliylashtirish loyihalari tashabbuskorlari boʻlgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar (keyingi oʻrinlarda loyiha tashabbuskori deb ataladi) Mahalliylashtirish dasturiga tuzatish kiritish yuzasidan ishlab chiqilgan takliflarni loyiha tashabbuskorining rahbari va bosh buxgalteri tomonidan tasdiqlangan quyidagi hujjatlarni ilova qilgan holda Maxsus komissiya kotibiyatiga kiritadilar: a) Mahalliylashtirish dasturiga kiritishga tavsiya qilinayotgan loyihalar uchun esa — loyihani Mahalliylashtirish dasturiga kiritish toʻgʻrisida ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shakl boʻyicha ariza, imtiyozlar qonun hujjatlariga muvofiq Maxsus komissiya qaroriga koʻra qoʻllanadigan loyihalar uchun — tasdiqlangan Mahalliylashtirish dasturida nazarda tutilgan imtiyozlarni qoʻllanish toʻgʻrisidagi ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq shakl boʻyicha ariza. Arizaga quyidagilar ilova qilingan boʻlishi kerak: 4-ilovaga muvofiq shakl boʻyicha mahalliylashtirish loyihasi pasporti; korxonaning keyingi ikki yil mobaynidagi tasdiqlangan buxgalteriya balansi (1-shakl) va moliyaviy natijalari toʻgʻrisidagi hisoboti (2-shakl), davlat soliq xizmati organi belgisi qoʻyilgan holda; mahalliylashtirilayotgan mahsulotni ishlab chiqarishning asbob-uskunalari, ehtiyot qismlari va texnologik jarayonining mufassal texnologik tavsifi; b) Mahalliylashtirish dasturiga kiritilgan loyihalarning ayrim parametrlariga tuzatish kiritish uchun — mahalliylashtirish loyihasining aniqlashtirilgan pasporti (faqat ishlab chiqarish hajmlarining koʻpayishi hollaridan tashqari), ayrim parametrlarga tuzatishlar kiritilishi zarurligini asoslaydigan, tahliliy va jadval materiallari bilan birgalikdagi tushuntirish xati; v) Mahalliylashtirish dasturidan chiqarishga tavsiya etilayotgan loyihalar uchun — Mahalliylashtirish dasturidan loyihani chiqarish zarurligi asoslashidan iborat boʻlgan, tahliliy va jadval materiallari bilan birgalikdagi tushuntirish xati. 8. Loyiha tashabbuskori taqdim etilgan, shu jumladan arizada koʻrsatilgan maʼlumotlarning haqqoniyligi yuzasidan qonun hujjatlariga muvofiq javob beradi. 9. Loyiha tashabbuskoridan ushbu Nizomda nazarda tutilmagan qoʻshimcha maʼlumotlar taqdim etilishini talab qilishga yoʻl qoʻyilmaydi. 10. Maxsus komissiya kotibiyati, loyihaning maqsadidan, uni moliyalashtirishning manbalaridan va tavsiya etilayotgan tuzatishlar mohiyatidan kelib chiqqan holda, tushgan takliflarni koʻrib chiqish uchun ikki kun muddatda vakolatli organlarga joʻnatadi. 11. Takliflarni baholash ayni bir vaqtda quyidagi vakolatli organlar tomonidan amalga oshiriladi: a) Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi tomonidan: loyihaning Mahalliylashtirish dasturi maqsadlari va vazifalariga muvofiqligini; loyihani amalga oshirish imkoniyatini; mahalliylashtirishning taklif etilayotgan darajasiga erishish imkoniyatini; loyihalarni chiqarib tashlash yoki loyiha parametrlarini oʻzgartirishning maqsadga muvofiqligini aniqlash yuzasidan loyihani amalga oshirishning umumiy iqtisodiy maqsadga muvofiqligini baholash boʻyicha; b) Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar, investitsiyalar va savdo vazirligi tomonidan: taklif etilayotgan marketing konsepsiyasi, shu jumladan mahalliylashtiriladigan mahsulotni sotish istiqbollari; mahalliylashtiriladigan mahsulotni tashqi bozorda sotish narxlari parametrlari (agar loyiha tashabbuskori tomonidan mahsulotni eksport qilish nazarda tutilsa); shunday mahsulotni import qilish tahlili (TIF TN 10 belgi doirasida); loyihalarni chiqarib tashlash yoki loyihalarning parametrlarini oʻzgartirishning maqsadga muvofiqligi asosida loyihani amalga oshirishning samaradorligi va imkoniyatlarini baholash boʻyicha; v) Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi tomonidan — bir-birining oʻrnini bosadigan tovarlarni va narxlar shakllanishini hisobga olgan holda raqobat muhitini, monopollashuv darajasini, ishlab chiqariladigan mahsulot bilan bozorning yetarlicha taʼminlanganligini baholash boʻyicha; g) Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan (loyiha moliyalashtirishning markazlashtirilgan manbalari yoki Hukumat kafolati ostidagi kredit mablagʻlari hisobiga amalga oshirilgan taqdirda) — iqtisodiy samaradorlikni kelishish boʻyicha. Zarurat boʻlganda, Vazirlar Mahkamasi bilan kelishgan holda, Iqtisodiyot vazirligida vakolatli organlar mutaxassislaridan iborat tarkibda vaqtinchalik ishchi guruhlar tuzilishi mumkin. 12. Ushbu Nizomning 6-bandida koʻrsatilgan hujjatlarni koʻrib chiqish natijalari boʻyicha vakolatli organlar asoslangan xulosalarni hujjatlar tushgan vaqtdan boshlab oʻn kun muddatdan kechikmay Maxsus komissiya kotibiyatiga joʻnatadi. Mahalliylashtirish dasturiga tuzatishlar kiritish boʻyicha takliflar yuzasidan xulosalar nusxasi vakolatli organ tomonidan loyiha tashabbuskoriga joʻnatiladi. 13. Tanqidiy mulohazalar mavjud boʻlgan taqdirda hujjatlar vakolatli organlar tomonidan loyiha tashabbuskoriga puxta ishlash uchun qaytariladi. Puxta ishlangan hujjatlar loyihalarning tashabbuskorlari tomonidan ushbu Nizomning 10-bandida koʻrsatilgan vakolatli organlarga taqdim etiladi. Hujjatlarni takroran koʻrib chiqish va tegishli xulosalarni Maxsus komissiya kotibiyatiga taqdim etish vakolatli organlar tomonidan, ilgari koʻrsatib oʻtilgan tanqidiy mulohazalar loyihalar tashabbuskorlari tomonidan bartaraf etilgan taqdirda, bir hafta muddatda amalga oshiriladi. Loyihaning puxta ishlangan pasportini koʻrib chiqishda vakolatli organlar tomonidan yangi tanqidiy mulohazalar bildirilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. 14. Maxsus komissiya kotibiyati bir hafta muddatda vakolatli organlarning tushgan ijobiy xulosalarini umumlashtiradi va Maxsus komissiya protokoli loyihasini, zarurat boʻlganda, Hukumat qarori loyihasini tayyorlaydi, Maxsus komissiya aʼzolari bilan kelishib oladi va ularni koʻrib chiqish uchun Maxsus komissiyaga kiritadi. Bir yoki undan koʻp vakolatli organlarning xulosasi salbiy boʻlgan taqdirda Maxsus komissiya kotibiyati tegishli xulosani koʻrib chiqish uchun Maxsus komissiyaga kiritadi. 15. Maxsus komissiya Vazirlar Mahkamasining tegishli axborot-tahlil departamentlari ishtirokida zaruratga koʻra har haftada bir marta oʻtkaziladigan oʻz majlislarida tushgan takliflarni (xulosalarni) va Hukumat qarori loyihasini koʻrib chiqadi, Mahalliylashtirish dasturiga tuzatish kiritishning maqsadga muvofiqligi yoki maqsadga muvofiq emasligi toʻgʻrisida protokol qabul qiladi. 16. Maxsus komissiya majlislari komissiya aʼzolarining kamida toʻrtdan uch qismi qatnashganda oʻtkaziladi. Maxsus komissiya qarorlari majlisda qatnashayotgan Maxsus komissiya aʼzolarining oddiy koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi. Ovozlar teng boʻlgan taqdirda Maxsus komissiya raisining ovozi hal qiluvchi hisoblanadi. Maxsus komissiyaning qarorlari Maxsus komissiya raisi tomonidan tasdiqlanadigan protokol bilan rasmiylashtiriladi. 17. Ushbu Nizomning 4-bandida nazarda tutilgan hollarda Iqtisodiyot vazirligi tomonidan bir hafta muddatda Vazirlar Mahkamasiga Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar, investitsiyalar va savdo vazirligi, Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi, Moliya vazirligi va Adliya vazirligi bilan kelishilgan Mahalliylashtirish dasturiga tuzatishlar kiritish toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qarorining loyihasi kiritiladi. 18. Loyiha parametrlarining quyidagi majburiy mezonlar asosida Mahalliylashtirish dasturi maqsadlari va vazifalariga muvofiqligi loyihani Mahalliylashtirish dasturiga kiritish imkoniyati toʻgʻrisida taklif kiritish uchun asos hisoblanadi: a) mamlakat sanoatini rivojlantirishning asosiy ustuvor vazifalariga muvofiqlik; b) mahalliylashtiriladigan mahsulotni ishlab chiqarishni tashkil etish uchun quvvatlar va xomashyo resurslarining mavjudligi; v) mahalliylashtirish darajasi bosqichma-bosqich oshirib borilgan holda ishlab chiqarish boshlangan paytdan boshlab 12 oy mobaynida ishlab chiqarilayotgan mahsulot boʻyicha mahalliylashtirish darajasining kamida 30 foizga etishi; g) TIF TN kodi boʻyicha pirovard mahsulot tovar pozitsiyasining boshlangʻich xomashyoga nisbatan kamida birinchi toʻrtta belgilardan biri darajasida oʻzgarishining taʼminlanishi; d) mahalliylashtiriladigan mahsulotga ichki va tashqi bozorlarda talabning mavjudligi; e) shunga oʻxshash mahsulot importining mavjudligi; j) mahsulotning potensial isteʼmolchilari bilan shartnomalarning yoki ahdlashuvlarning mavjudligi; z) mahalliylashtiriladigan mahsulotni sotish narxining ana shunday import qilinadigan mahsulot narxidan yuqori boʻlmasligi (Oʻzbekiston Respublikasigacha boʻlgan transport xarajatlari, bojxona va soliq toʻlovlari hisobga olingan holda); i) mahalliylashtiriladigan mahsulotga nisbatan xalqaro standartlar boʻyicha ishlab chiqarish boshlangan paytdan boshlab 18 oy mobaynida sifatni boshqarish tizimining joriy etilishi. 19. Yuqorida koʻrsatib oʻtilgan mezonlarga toʻliq muvofiq boʻlmagan istiqbolli loyihalarni Mahalliylashtirish dasturiga kiritish toʻgʻrisidagi qaror Maxsus komissiya tomonidan qabul qilinadi. 20. Mahalliylashtirish dasturiga ular bilan mamlakatimiz bozori yetarlicha taʼminlangan, sogʻlom raqobat muhiti yaratilgan yoki ishlab chiqarish hajmi ichki bozor ehtiyojlarini qoplaydigan shunday mahsulotlarni (texnik tavsiflari va isteʼmol xususiyatlariga koʻra) ishlab chiqaradigan boshqa mahalliy ishlab chiqaruvchilar mavjud boʻlgan mahsulotlarni ishlab chiqarish boʻyicha loyihalar kiritilmaydi. 21. Quyidagilar loyihalarni loyiha tashabbuskori takliflariga koʻra, shu jumladan teng ahamiyatli loyihalar kiritilgan taqdirda Mahalliylashtirish dasturidan chiqarib tashlash toʻgʻrisida vakolatli organlar tomonidan xulosa chiqarish uchun asos hisoblanadi: korxonaning tugatilishi yoki fors-major vaziyatlari; mahsulotning sifati va narxiga koʻra raqobatbardoshli emasligi tufayli mahsulotning ushbu turiga ichki bozorda talabning yoʻqligi; Mahalliylashtirish dasturi prognoz parametrlarining bajarilmasligi (yil yakunlariga koʻra 30 foizdan kam); mamlakatimiz bozorining mahalliylashtirilayotgan mahsulot bilan toʻlaligi, sogʻlom raqobat muhiti mavjudligi yoki ishlab chiqarish hajmi ichki bozor ehtiyojini qoplaydigan shunday mahsulotning (texnik tavsiflari va isteʼmol xususiyatlariga koʻra) boshqa mahalliy ishlab chiqaruvchilari paydo boʻlganligi; soliq va bojxona imtiyozlari berilishi natijasida boʻshaydigan mablagʻlar tegishli maqsadda foydalanilmasligi, shuningdek texnologik asbob-uskunalar, ehtiyot qismlar va materiallarning asossiz ravishda import qilinishi hollarining aniqlanganligi. 22. Loyiha Mahalliylashtirish dasturidan chiqarilganda loyihani amalga oshirayotgan korxona loyiha Mahalliylashtirish dasturidan chiqarilgan sanadan boshlab qonun hujjatlarida belgilangan tegishli soliq va bojxona imtiyozlariga boʻlgan huquqlardan mahrum boʻladi.