Oʻzbekiston Respublikasida ichimlik mahsulotlarining isteʼmol qadoqlariga depozit tizimini ixtiyoriy joriy etish toʻgʻrisida
(resolution, 2021-07-28)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “2019 — 2028-yillar davrida Oʻzbekiston Respublikasida qattiq maishiy chiqindilar bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida” 2019-yil 17-apreldagi PQ-4291-son qarori ijrosini taʼminlash, shuningdek, ichimlik mahsulotlarining isteʼmol qadoqlarini xoʻjalik aylanmasiga jalb qilish mexanizmlarini takomillashtirish va ulardan hosil boʻladigan chiqindilar hajmlarini kamaytirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi. 1. Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining Oʻzbekiston Respublikasida ichimlik mahsulotlarining isteʼmol qadoqlariga (keyingi oʻrinlarda — tara) depozit tizimini ixtiyoriy joriy etish toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin. 2. Belgilansinki: mahsulotlarni depozitli tarada ishlab chiqaruvchi yoki qadoqlovchilar, ulgurji va chakana savdo sohasidagi tadbirkorlik subyektlari, depozitli tarada qadoqlangan mahsulot isteʼmolchilari, depozitli taralarni yigʻish punktlari, shuningdek, depozit tizimi operatorlari depozit tizimi ishtirokchilari hisoblanadi; depozit tizimini joriy etgan tashabbuskor tomonidan sotuvga chiqariladigan har bir mahsulot birligining tarasiga isteʼmolchi uchun depozit toʻlovi toʻgʻrisidagi maʼlumotni oʻz ichiga olgan depozit markirovkasi tushiriladi; depozit tizimi tashabbuskorlari depozit toʻlovi miqdori va depozitli tara aylanmasi usullarini mustaqil belgilaydilar; depozit toʻlovi depozitli tarada mahsulot realizatsiya qilinganida isteʼmolchidan qoʻshimcha tarzda undiriladi va depozitli tara belgilangan tartibda qaytarib topshirilganida, uni topshiruvchisiga qaytarib beriladi; Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi ichimlik mahsulotlarining taralariga depozit tizimini ixtiyoriy joriy etish sohasidagi ishlarni muvofiqlashtirish boʻyicha vakolatli organ hisoblanadi. 3. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Ichimlik mahsulotlarining isteʼmol qadoqlariga depozit tizimini ixtiyoriy tatbiq etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin: depozit tizimi tatbiq etiladigan taralar turlarini aniqlash, depozit toʻlovi miqdorini oʻrnatish, depozit tizimini joriy etish yuzasidan vakolatli organni xabardor qilish hamda depozit tizimini amalga oshirish; mahsulotni depozitli tarada qadoqlanganligini identifikatsiya qilish uchun depozit markirovkasini amalga oshirish; depozitli tarada qadoqlangan mahsulotni realizatsiya qilishda undiriladigan va depozitli tarani qabul qilishda qaytariladigan depozit toʻlovini amalga oshirish; depozitli tarani yigʻishni tashkil etish va oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirish; depozit tizimini joriy etishda ushbu tizim ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari; depozit tizimini oʻzgartirish yoki tatbiq etilishini toʻxtatish. 4. Oʻzbekiston Respublikasi hududida ichimlik mahsulotini muomalaga chiqaruvchi tadbirkorlik subyektlariga taralarga depozit tizimini tatbiq etish tavsiya etilsin. 5. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi ushbu qaror qonuniy kuchga kirguniga qadar depozit tizimi ishtirokchilariga uning maqsad va vazifalarini tushuntirish, shuningdek, depozit tizimini joriy etishga qaratilgan targʻibot-tashviqot ishlari amalga oshirilishini boshlasin. 7. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari A.J. Ramatov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi raisi A.I. Maksudov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom ichimlik mahsulotlarining isteʼmol qadoqlariga (keyingi oʻrinlarda — tara) depozit tizimini ixtiyoriy ravishda tatbiq etish, shuningdek, ishlatilgan tarani yigʻish tizimini joriy qilish tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: bir marta foydalaniladigan tara — faqat bir marta ishlatishga moʻljallangan, shuningdek, oʻzining fizik xususiyatlariga koʻra yoki gigiyenik jihatdan takror foydalanilmaydigan tara; depozit markirovkasi — tarani depozitli tara ekanligini bildiruvchi, isteʼmolchi uchun depozit toʻlovi toʻgʻrisidagi maʼlumotni oʻz ichiga olgan, tasdiqlangan namunadagi markirovka belgisi; depozit tizimi — depozitli tarani kompleks boshqarishni taʼminlash maqsadida mazkur tizimda nazoratga olingan moliyaviy mexanizm orqali ishtirok etuvchi yuridik va jismoniy shaxslar faoliyati hamda muvofiqlashtirilgan jarayonlar yigʻindisi; depozit tizimi ishtirokchilari — mahsulotlarni depozitli tarada ishlab chiqaruvchi yoki qadoqlovchilar, ulgurji va chakana savdo sohasidagi tadbirkorlik subyektlari, depozitli tarada qadoqlangan mahsulot isteʼmolchilari, yigʻish punktlari hamda depozit tizimi operatorlari; depozit toʻlovi — depozitli tarada mahsulot realizatsiya qilinganida isteʼmolchidan qoʻshimcha tarzda undiriladigan va depozitli tara ushbu Nizomda nazarda tutilgan tartibda qaytarib topshirilganida, uni topshiruvchisiga toʻlab (qaytarib) beriladigan garov puli summasi; depozitli tara — depozit markirovkasi bilan belgilangan va depozit toʻlovi undiriladigan tara; yigʻish punkti — isteʼmolchilardan ishlatilgan depozitli tarani qabul qilish va depozit toʻlovini qaytarish amalga oshiriladigan, depozitli tarani yigʻish joyi (savdo obyektlari, tarani avtomatlashtirilgan tarzda qabul qilish vositalari (taromatlar) yoki tarani qabul qilishning boshqa punktlari); koʻp marta aylanadigan tara — oʻzining foydalanish sikli davomida foydalanish maqsadi, imkoniyatlari va yaroqligiga koʻra belgilangan maqsadda takror foydalanishga moʻljallangan tara; tara — mahsulotni joylashtirish, himoyalash, yetkazib berish, saqlash, tashish va namoyish qilish uchun moʻljallangan, har qanday materialdan tayyorlangan birlamchi (mahsulotga tegib turadigan) qadoq idish. 3. Depozit tizimi koʻp marta aylanadigan hamda bir marta foydalaniladigan taraga nisbatan tatbiq etilishi mumkin. 4. Depozit tizimini joriy etish ishlab chiqaruvchilar, qadoqlovchilar yoki depozit tizimi operatorlari (keyingi oʻrinlarda — depozit tizimi tashabbuskori) tomonidan tashabbus qilinishi mumkin. 5. Depozit tizimini joriy etishni tashabbus qilish quyidagilarni oʻz ichiga oladi: depozit tizimi tatbiq etiladigan tara turlarini aniqlab olish; ushbu Nizomga muvofiq depozit toʻlovi miqdorini oʻrnatish; depozit tizimi ishtirokchilari oʻrtasida tuziladigan shartnoma loyihalarini ishlab chiqish; ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq shakl boʻyicha depozit tizimini joriy etish loyihasini (keyingi oʻrinlarda — loyiha) ishlab chiqish va loyihani ilova qilgan holda, uni amalga oshirish yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasini (keyingi oʻrinlarda — Davlat ekologiya qoʻmitasi) yozma ravishda xabardor qilish; depozit tizimi ishtirokchilari oʻrtasida (isteʼmolchilardan tashqari) tegishli shartnomalar tuzish; depozit tizimini amalga oshirish. 6. Depozit tizimi ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq sxema boʻyicha amalga oshiriladi. 7. Depozitli tarani indentifikatsiya qilish, sotuvga chiqariladigan har bir mahsulot birligining ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq markirovkalanadigan, depozit markirovkasi hisobiga amalga oshiriladi. 8. Depozit markirovkasi uni identifikatsiya qilish elementlariga ega boʻlishi, shuningdek, aniq koʻrinadigan, tushunarli va tashqi taʼsir omillariga bardoshli boʻlishi lozim. Depozit markirovkasi mahsulot yorligʻiga (etiketkasiga) yoki bevosita taraning oʻziga tushirilishi mumkin. 9. Taraga (mahsulot etiketkasiga) depozit markirovkasini tushirish, mahsulotni bozorga dastlabki joylashtiruvchi subyekt tomonidan amalga oshiriladi. 10. Depozit tizimi tashabbuskorlari depozit toʻlovi miqdori va depozitli tara aylanmasi usullarini mustaqil belgilaydilar. 11. Depozit toʻlovi: Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqariga realizatsiya qilinadigan; xalqaro reysni amalga oshiruvchi havo kemasi bortida yoʻlovchiga mahsulotni olib ketish uchun sotish sifatida yetkazib beriladigan; bolalar ozuqasi hisoblanadigan; Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tranzit tarzida olib oʻtiladigan mahsulot tarasiga oʻrnatilmaydi. 12. Depozit toʻlovi depozitli tarani qabul qilishni tashkil etish bilan bogʻliq xarajatlarni oʻz ichiga olmaydi. 13. Har bir turdagi taraning depozit toʻlovi miqdori toʻgʻrisidagi maʼlumot mahsulotni sotishda isteʼmolchiga yetkazilishi, shuningdek, tovar chekida koʻrsatilishi lozim. 14. Topshiriladigan (qabul qilinadigan) depozitli tara: deformatsiyalanmagan (oʻzining dastlabki sifatini qisman yoki butunlay yoʻqotmagan) va keyinchalik toʻgʻridan-toʻgʻri belgilangan maqsadda takror foydalanishga yaroqli boʻlishi (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno); identifikatsiya qilinadigan amaldagi depozit markirovkasiga ega boʻlishi kerak. 15. Depozitli taralarni qabul qilish yigʻish punktlari orqali amalga oshiriladi. Bunda har bir qabul qilingan depozitli tara uchun depozitli tara topshiruvchisiga tegishli depozit toʻlovi summasi toʻliq miqdorda toʻlab beriladi (qaytariladi). Agar depozitli tara deformatsiyalangan (oʻzining dastlabki sifatini qisman yoki butunlay yoʻqotgan) va keyinchalik toʻgʻridan-toʻgʻri belgilangan maqsadda takror foydalanishga yaroqsiz boʻlgan hollarda (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno), shuningdek, depozit markirovkasini identifikatsiya qilishning imkoni boʻlmasa, depozit toʻlovi toʻlanmaydi (qaytarilmaydi). 16. Yigʻish punktlari depozit markirovkali yoki markirovkasiz har qanday tarani qabul qilishi mumkin. Lekin, depozit toʻlovi faqatgina amaldagi depozit markirovkasi bilan belgilangan tara uchun toʻlanadi (qaytariladi). 17. Yigʻish punktlari depozit tizimi tashabbuskorlarining bevosita oʻzlari tomonidan va (yoki) depozit tizimiga aʼzolikka kirish sharti bilan oʻzga yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan tashkil etilishi mumkin. Depozit tizimiga aʼzolik depozit tizimi tashabbuskori bilan tegishli shartnoma tuzish orqali amalga oshiriladi. Bunday shartnomada quyidagilar belgilanishi lozim: yigʻish punktlariga qoʻyiladigan talablar, depozitli tarani qabul qilish, yigʻish, saqlash va ishlov berish shartlari; yigʻish punktlariga depozit toʻlovini toʻlash (qaytarish) shartlari; depozitli tarani tashish shartlari; qabul qilinadigan depozitli taralar soni depozitli taradagi mahsulotning sotilgan birligidan ortib ketish holatlari uchun shartlar; qabul qilinadigan depozitli tara miqdori qabul qilish punktlaridagi ularni joylashtirish va vaqtincha saqlashning mavjud imkoniyatlaridan ortib ketish holatlarini hisobga olgan holda, depozitli tarani olib chiqib ketish davriyligi shartlari; tarani avtomatlashtirilgan tarzda qabul qilish vositalarini (taromatlarni) joylashtirish va ulardan foydalanish shartlari; tarani avtomatlashtirilgan tarzda qabul qilish vositalariga (taromatlarga), shuningdek, yigʻilgan depozitli taralarga shikast yetkazilganda yigʻish punktlarining javobgarlik shartlari; depozitli tara chiqindilari bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirish shartlari; depozitli tarani yigʻishni tashkil etish (qabul qilish, saqlash, hisobini yuritish, yuklash) uchun oʻzaro hisob-kitob shartlari; depozitli taraga doir boshqa shartlar. 18. Koʻp marta aylanadigan tara uchun depozit toʻlovi uni qabul qilib olinganidan (sanoqdan oʻtkazilgan va tekshirib olinganidan) soʻng, depozit tizimi tashabbuskorlari tomonidan yigʻish punktlariga toʻlanadi (qaytariladi). 19. Topshiriladigan (qabul qilinadigan) depozitli tara uchun oʻzaro hisob-kitoblar yuridik shaxslar bilan — naqd pulsiz shaklda hamda jismoniy shaxslar bilan — naqd pul shaklda, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlariga muvofiq toʻlovning boshqa usullarida amalga oshiriladi. 20. Topshirilmagan (qabul qilinmagan) depozitli taralar uchun oʻzaro hisob-kitoblar amalga oshirilmaganligi natijasida hosil boʻladigan depozit toʻlovlarining qoldiq qiymati depozit tashabbuskorlari ixtiyorida qoladi va depozit tizimini tatbiq etish bilan bogʻliq xarajatlarni moliyalashtirishga yoʻnaltiriladi. 21. Depozit tizimining tashabbuskorlari quyidagi huquqlarga ega: taraga depozit markirovkasini tushirish usullarini belgilash; yigʻish punktlari tomonidan depozitli tarani qabul qilish tartibini belgilash; depozit tizimini boshqarishni amalga oshirish; shartnoma asosida yigʻish punktlari faoliyatini muvofiqlashtirishni amalga oshirish; depozitli tarani qabul qilish jarayonlari ustidan nazoratni amalga oshirish; depozit toʻlovi mablagʻlarini boshqarishni amalga oshirish; yigʻish punktlari va isteʼmolchilardan deformatsiyalangan (oʻzining dastlabki sifatini qisman yoki butunlay yoʻqotgan) va keyinchalik toʻgʻridan-toʻgʻri belgilangan maqsadda takror foydalanishga yaroqsiz boʻlgan (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno), shuningdek, depozit markirovkasi boʻyicha identifikatsiya qilishning imkoni boʻlmagan depozitli tarani qabul qilmaslik; topshirilmagan (qabul qilinmagan) depozitli taralar uchun oʻzaro hisob-kitoblar amalga oshirilmaganligi natijasida hosil boʻladigan depozit toʻlovlarining qoldiq qiymatini oʻz ixtiyorida qoldirish va depozit tizimini tatbiq etish bilan bogʻliq xarajatlarni moliyalashtirishga yoʻnaltirish; depozit tizimi ishtirokchilari oʻrtasidagi nizolarni hal etishda koʻmaklashish. Depozit tizimi tashabbuskorlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 22. Depozit tizimi tashabbuskorlari quyidagilarga majbur: yigʻish punktlari va isteʼmolchilarni depozit tizimining amaldagi tartibi, talablari, qoidalari va ulardagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bilan ommaviy axborot vositalari hamda yigʻish punktlariga maʼlumot joylashtirish orqali taʼminlash; depozit tizimi ishtirokchilari (isteʼmolchilardan tashqari) oʻrtasidagi barcha tadbirlarni muvofiqlashtirib borish; depozit tizimining samarali amalga oshirilishini taʼminlash; yigʻish punktlari va isteʼmolchilardan ushbu Nizomning 14-bandi talablariga muvofiq keluvchi depozitli tarani qabul qilish; yigʻish punktlari va isteʼmolchilarga har bir qabul qilingan depozitli tara uchun depozit toʻlovini toʻliq miqdorda toʻlash (qaytarish); oʻzaro kelishuvga muvofiq, isteʼmolchilardan depozitli tarani yigʻishni tashkil etish (qabul qilish, saqlash, hisobini yuritish, yuklash va x.k.) uchun yigʻish punktlariga pul mukofotlari toʻlovini amalga oshirish; depozitli tarani saralash va tashishni tashkil etilishini taʼminlash; yigʻilgan depozitli taraning turi va materiali boʻyicha alohida hisobini yuritish; depozitli tara tashuvchilarining reyestrini yuritish; depozitli tara chiqindilari bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirishni qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tashkil etilishini taʼminlash. Depozit tizimi tashabbuskorlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin. 23. Yigʻish punktlari quyidagi huquqlarga ega: depozit tizimi tashabbuskoridan depozit tizimining amaldagi tartibi, talablari, qoidalari va ulardagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni olish; oʻzlari tomonidan yigʻilgan, ushbu Nizomning 14-bandi talablariga muvofiq keluvchi depozitli tarani depozit tizimi tashabbuskoriga topshirish; topshirilgan har bir depozitli tara uchun depozit tizimi tashabbuskoridan depozit toʻlovini toʻliq miqdorda olish; oʻzaro kelishuvga muvofiq, isteʼmolchilardan depozitli tarani yigʻishni tashkil etish (qabul qilish, saqlash, hisobini yuritish, yuklash va h.k.) uchun depozit tizimi tashabbuskoridan pul mukofotlarini olish; isteʼmolchilardan deformatsiyalangan (oʻzining dastlabki sifatini qisman yoki butunlay yoʻqotgan) va keyinchalik toʻgʻridan-toʻgʻri belgilangan maqsadda takror foydalanishga yaroqsiz boʻlgan (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno), shuningdek, depozit markirovkasi boʻyicha identifikatsiya qilishning imkoni boʻlmagan depozitli tarani qabul qilmaslik. Yigʻish punktlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 24. Yigʻish punktlari quyidagilarga majbur: isteʼmolchilardan ushbu Nizomning 14-bandi talablariga muvofiq keluvchi depozitli taralarni qabul qilish; isteʼmolchilarga har bir qabul qilingan depozitli tara uchun depozit toʻlovini toʻliq miqdorda toʻlash (qaytarish); qabul qilingan depozitli tarani turi va materiallari boʻyicha saralab yigʻish va vaqtincha saqlash; depozitli taraning (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno), shuningdek, depozit markirovkasining bus-butunligini va uning boʻshligini taʼminlash; qabul qilingan va topshirilgan depozitli taraning turi va materiallari boʻyicha alohida hisobini yuritish; depozitli tara chiqindilari bilan bogʻliq ishlarni amalga oshirishni qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tashkil etilishini taʼminlash. Yigʻish punktlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin. 25. Isteʼmolchilar quyidagi huquqlarga ega: depozit tizimi tashabbuskoridan depozit tizimining amaldagi tartibi, talablari, qoidalari va ulardagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni olish; ushbu Nizomning 14-bandi talablariga muvofiq keluvchi depozitli tarani ixtiyoriy yigʻish punktiga topshirish; topshirilgan har bir depozitli tara uchun yigʻish punktidan depozit toʻlovini toʻliq miqdorda olish; depozit tizimi bilan bogʻliq munosabatlarda buzilgan huquqlari yoki qonun bilan muhofaza etiladigan manfaatlarining himoya qilinishi boʻyicha sudga va boshqa vakolatli davlat organlariga murojaat etish. Isteʼmolchilar qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 26. Isteʼmolchilar quyidagilarga majbur: depozitli tarani topshirishda depozitli taraning boʻshligini, shuningdek, depozit markirovkasining bus-butunligini (bir marta foydalaniladigan tara bundan mustasno) hamda taraning turi va materiali boʻyicha saralanishini taʼminlash; depozitli tara chiqindilarini ruxsat etilmagan joylarga va obyektlarga (koʻchalarga, suv yoʻllariga va maishiy chiqindilarni toʻplash va koʻmish uchun belgilanmagan boshqa joylarga) tashlamaslik hamda joylashtirmaslik; depozitli tara chiqindilarini konteyner va urnalarga joylashtirishda maishiy chiqindilarni saralab yigʻish tartiblariga rioya qilish. Isteʼmolchilar qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin. 27. Depozit tizimining tashabbuskori depozit toʻlovi miqdorini ushbu Nizomning 10-bandi talablariga muvofiq oʻzgartirishi yoki uni muayyan taraga tatbiq etilishini toʻxtatishi mumkin. Bunda depozit tizimi tashabbuskori depozit toʻlovi miqdori oʻzgaradigan yoki depozit tizimining muayyan taraga tatbiq etilishi toʻxtatiladigan sanani koʻrsatgan holda, bu toʻgʻrisida Davlat ekologiya qoʻmitasini yozma ravishda, shuningdek, ommaviy axborot vositalari hamda yigʻish punktlariga maʼlumot joylashtirish orqali depozit tizimi ishtirokchilarini xabardor qilishi shart. 28. Depozit tizimining muayyan taraga tatbiq etilishi toʻxtatilganidan keyin depozit markirovkasi ushbu taraga tatbiq etilmaydi. Bunda depozit tizimi tashabbuskori va yigʻish punktlari depozit tizimining muayyan taraga tatbiq etilishi toʻxtatilgan sanadan boshlab, olti oy davomida mazkur depozitli tarani isteʼmolchilardan qabul qilishni taʼminlaydi. 29. Mazkur Nizomga rioya etilishi ustidan nazorat isteʼmolchilarning huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 30. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javob beradilar. Depozit tizimini ixtiyoriy ravishda tatbiq etishda yuzaga keladigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi. Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Bajarish muddatlari 1-bosqich Ishlab chiqaruvchilar, qadoqlovchilar yoki depozit tizimi operatorlari (keyingi oʻrinlarda — depozit tizimi tashabbuskori) 1. Depozit tizimi tatbiq etiladigan tara turlarini aniqlab oladi. 2. Depozit toʻlovi miqdorini belgilaydi. 3. Depozit markirovkasini taraga tushirish usullarini belgilaydi. 4. Depozit tizimi ishtirokchilari oʻrtasida tuziladigan shartnoma loyihalarini ishlab chiqadi. 1 — 4. Loyihani ishlab chiqish davrida 5. Depozit tizimini joriy etish loyihasini (keyingi oʻrinlarda — loyiha) ishlab chiqadi va loyihani ilova qilgan holda, uni amalga oshirish yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasini (keyingi oʻrinlarda — Davlat ekologiya qoʻmitasi) yozma ravishda xabardor qiladi. 5. Loyiha ishlab chiqilganidan keyin 2-bosqich Davlat ekologiya qoʻmitasi Loyihani maʼlumot va umumlashtirish uchun qabul qiladi. Loyiha qabul qilib olingan kundan boshlab 3-bosqich Depozit tizimi tashabbuskori 1. Depozit tizimi ishtirokchilari bilan (isteʼmolchilardan tashqari) tegishli shartnomalar tuzadi. 2. Mahsulot yorligʻiga (etiketkasiga) yoki bevosita taraga depozit markirovkasini tushiradi, depozitli taradagi mahsulotni bozorga joylashtiradi (shu jumladan, depozit toʻlovini undirgan holda). 3. Yigʻish punktlari va isteʼmolchilarni depozit tizimining amaldagi tartibi, talablari, qoidalari va ulardagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bilan ommaviy axborot vositalari hamda yigʻish punktlariga maʼlumot joylashtirish orqali taʼminlaydi. 4. Depozit tizimi ishtirokchilari (isteʼmolchilardan tashqari) oʻrtasidagi barcha tadbirlarni muvofiqlashtirib boradi. Loyiha yuzasidan Davlat ekologiya qoʻmitasi xabardor qilingan kundan boshlab 4-bosqich Isteʼmolchi 1. Depozitli taradagi mahsulotni sotib oladi (shu jumladan, depozit toʻlovini toʻlagan holda). 2. Ixtiyoriy yigʻish punktiga ishlatilgan depozitli tarani topshiradi. 3. Topshirilgan har bir depozitli tara uchun yigʻish punktidan depozit toʻlovini toʻliq miqdorda oladi. Zaruratga koʻra 5-bosqich Yigʻish punkti 1. Isteʼmolchilardan depozitli tarani qabul qiladi. 2. Isteʼmolchilarga har bir qabul qilingan depozitli tara uchun depozit toʻlovini toʻliq miqdorda toʻlaydi (qaytaradi). 3. Qabul qilingan depozitli tarani turi va materiallari boʻyicha saralab yigʻishni va vaqtincha saqlashni amalga oshiradi. 4. Yigʻilgan depozitli tarani depozit tizimi tashabbuskoriga topshiradi. 5. Topshirilgan har bir depozitli tara uchun depozit tizimi tashabbuskoridan depozit toʻlovini toʻliq miqdorda oladi. 6. Qabul qilingan va topshirilgan depozitli taraning turi va materiallari boʻyicha alohida hisobini yuritadi. Doimiy ravishda 6-bosqich Depozit tizimi tashabbuskori 1. Yigʻish punktlari va isteʼmolchilardan depozitli tarani qabul qiladi. 2. Yigʻish punktlari va isteʼmolchilarga har bir qabul qilingan depozitli tara uchun depozit toʻlovini toʻliq miqdorda toʻlaydi (qaytaradi). 3. Oʻzaro kelishuvga muvofiq, isteʼmolchilardan depozitli tarani yigʻishni tashkil etganlik (qabul qilish, saqlash, hisobini yuritish, yuklash va x.k.) uchun yigʻish punktlariga pul mukofotlari toʻlovini amalga oshiradi. 4. Depozitli tarani saralash va tashishni tashkil etilishini taʼminlaydi. Doimiy ravishda 7-bosqich Depozit tizimi tashabbuskori 1. Yigʻilgan depozitli taraning turi va materiali boʻyicha alohida hisobini yuritadi. 2. Depozitli tara tashuvchilarining reyestrini yuritadi. Doimiy ravishda