Mamlakatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning strategik vazifalari amalga oshirilishi samaradorligi uchun Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining masʼuliyatini oshirishga doir birinchi navbatdagi chora-tadbirlar toʻgʻrisida
(decree, 2023-10-31)

Oʻtgan ikki yilda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasining ustuvor vazifalarini bajarish yuzasidan kompleks chora-tadbirlar amalga oshirildi. Davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari tizimini tubdan isloh qilish, islohotlarni chuqurlashtirish, makroiqtisodiy barqarorlikni saqlab qolish, asosiy ijtimoiy-iqtisodiy parametrlar va Davlat budjetining ijrosi uchun ularning masʼuliyatini oshirish taʼminlanmoqda. Iqtisodiyotda davlatning ishtirokini qisqartirishga, davlat-xususiy sheriklik prinsiplarini rivojlantirishga, investitsiya siyosatini faollashtirishga, eksport salohiyatini va tashqi iqtisodiy aloqalarni kengaytirishga, erkin tadbirkorlikni rivojlantirish yoʻlidagi byurokratik toʻsiqlarni olib tashlashga yoʻnaltirilgan bir qator kompleks dasturlar amalga oshirilmoqda. Ijtimoiy sohadagi qayta oʻzgartirishlar diqqat-eʼtibor markazida turibdi. Ayniqsa, qishloq joylarda va chekka hududlarda aholining uy-joy-maishiy sharoitlarini yaxshilash, kompleks infratuzilmani rivojlantirish, zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish boʻyicha qabul qilingan qarorlarning ijrosi taʼminlanmoqda. Koʻrilayotgan chora-tadbirlar respublika aholisi turli toifalarining moddiy farovonligi, hayot darajasi va sifati oshishiga muayyan darajada koʻmaklashdi. Shu bilan birga, mamlakatni yanada jadal rivojlantirish Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining amaldagi yondashuvlari va ish usullarini qayta koʻrib chiqish zarurligini, uning faoliyatini tashkil etishning sifat jihatidan yangi va innovatsion usullarini joriy etishni, davlat siyosati amalga oshirilishi va biriktirilgan sohalarda aniq natijalarga erishish uchun idoralar rahbarlarining mustaqilligini oshirishni taqozo etadi. Hukumatning tashkiliy-shtat tuzilmasini tubdan qayta koʻrib chiqish, hujjatlar ekspertizasi tartibotlarini jiddiy ravishda soddalashtirish, qarorlar qabul qilishning tezkorligini taʼminlash, chet elda keng qoʻllaniladigan aniq koʻrsatkichlarga erishishga va maqsadli indikatorlarga asoslangan vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar rahbarlari faoliyatini baholash tizimini joriy etish talab etiladi. Hukumat ishini tashkil etishni tubdan takomillashtirish, ijro etuvchi hokimiyat organlarining zamonaviy talablarga javob beradigan sifat jihatidan yangi tizimini shakllantirish, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 28-dekabrda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga Murojaatnomasida belgilab berilgan vazifalarning oʻz vaqtida va toʻliq hajmda amalga oshirilishini taʼminlash maqsadida hamda Oʻzbekiston Respublikasida Maʼmuriy islohotlar konsepsiyasiga muvofiq: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi aʼzolari, davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari rahbarlari, shuningdek, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi, viloyatlar, shaharlar va tumanlar hokimlarining shaxsan eʼtibori mavjud kamchiliklarning qatʼiyatlik bilan bartaraf etilishi zarurligiga, “Xalq davlat organlariga emas, davlat organlari xalqqa xizmat qilishi kerak” degan asosiy prinsip oʻz vaqtida, aniq va toʻliq hajmda amalga oshirilishiga qaratilsin. 3. 2019-yil 1-apreldan boshlab: Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari va vazirlar lavozimlariga nomzodlar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi tomonidan maʼqullanishi; barcha darajadagi ijro etuvchi hokimiyat organlari va ular rahbarlari faoliyatini aniq koʻrsatkichlarga erishishga va maqsadli indikatorlarga, iqtisodiyot tarmoqlari, ijtimoiy soha va boshqa sohalarni strategik rivojlantirishning yaqin, oʻrta va uzoq muddatli istiqbolga moʻljallangan dasturlari amalga oshirilishi sifati va samaradorligiga asoslangan holda baholash; aniq sohalar va yoʻnalishlarda amalga oshirilayotgan islohotlarni oʻrganish maqsadida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, davlat boshqaruvi hududiy organlari rahbarlari, jamoat tashkilotlari vakillari ishtirokida hududlarda Hukumatning mavzuli sayyor (ochiq) majlislarini tizimli asosda oʻtkazish tartibi joriy etilsin. Belgilansinki, 2019-yil 1-apreldan boshlab: Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari va vazirlar lavozimlariga nomzodlarni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasida koʻrib chiqish va maʼqullash jarayonida ular Vazirlar Mahkamasining harakatlar dasturi bilan oʻzaro bogʻliq boʻlgan istiqbolga moʻljallangan maqsadli koʻrsatkichlar va vazifalarga erishish borasida huquqiy, iqtisodiy, ijtimoiy, tashkiliy-texnik chora-tadbirlarni nazarda tutuvchi harakatlar rejalarini taqdim etadilar; Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Hukumat aʼzolari bilan birgalikda har chorakda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalariga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga Murojaatnomasidan kelib chiqadigan tegishli yilga moʻljallangan davlat dasturining amalga oshirilishi toʻgʻrisida hisobot taqdim etadi. 4. Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov quyidagi tartib va mexanizmlarga doir aniq takliflarni puxta ishlab chiqsin va 2019-yil 1-martga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga taqdim etsin: Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlarini, vazirlar va davlat qoʻmitalari raislarini faqat Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi tomonidan maʼqullanganidan keyin tayinlash; Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri tomonidan Hukumat aʼzolari bilan birgalikda har chorakda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga Murojaatnomasidan kelib chiqadigan tegishli yilga davlat dasturi amalga oshirilishi toʻgʻrisida hisobot taqdim etish; barcha darajadagi ijro etuvchi hokimiyat organlari va ular rahbarlari faoliyatini aniq koʻrsatkichlarga erishishga va maqsadli indikatorlarga, iqtisodiyot tarmoqlari, ijtimoiy soha va boshqa sohalarni strategik rivojlantirishning yaqin, oʻrta va uzoq muddatli istiqbolga moʻljallangan dasturlari amalga oshirilishi sifati va samaradorligiga asoslangan holda baholash. 5. Belgilab qoʻyilsinki, Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining maslahatchilari, vazirlar hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi Vazirlar Mahkamasi Rayosatining aʼzolari hisoblanadilar. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 8-sentabrdagi PF-5185-son Farmoni bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasida Maʼmuriy islohotlar konsepsiyasini amalga oshirish doirasida davlat boshqaruvining 93 ta organi isloh qilinganligi, shu jumladan, 77 ta vazirlik va idora qayta tashkil etilganligi, 7 tasi tugatilganligi, 9 tasi yangidan tashkil etilganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. Oʻzbekiston Respublikasida Maʼmuriy islohotlar konsepsiyasini amalga oshirish boʻyicha komissiya raisi A.N. Aripov quyidagilarga alohida eʼtibor bergan holda, 2019-yil 1-mayga qadar vazirliklar, davlat qoʻmitalari, Hukumat tuzilmasiga kiruvchi idoralar hamda xoʻjalik boshqaruvi organlarini yanada ixchamlashtirish va faoliyatini takomillashtirish boʻyicha kompleks chora-tadbirlar dasturini nazarda tutuvchi takliflarni tayyorlasin va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga kiritsin: vazirliklar, davlat qoʻmitalari va idoralar faoliyatining institutsional va tashkiliy-huquqiy asoslarini takomillashtirish, ularning vazifalari, funksiyalari va vakolatlarini, ularni amalga oshirish mexanizmlarini va vakolatli shaxslar, davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari hamda hokimliklarning javobgarligi sohalarini belgilash va aniq chegaralash, muvofiqlashtirish va oʻzaro hamkorlik jarayonlarini taʼminlash; davlat boshqaruvi tizimiga strategik rejalashtirish va prognozlashtirishning zamonaviy shakllari, usullari va tamoyillarini, shu jumladan “raqamli iqtisodiyot” tamoyilini, innovatsion gʻoyalar, ishlanmalar va texnologiyalarni joriy etish; davlat boshqaruvi organlari, joylarda ijro etuvchi hokimiyat organlari va biznesning oʻzaro hamkorligi mexanizmlarini takomillashtirish, ushbu yoʻnalishda davlat-xususiy sheriklik asoslarini faol joriy etish va ilgʻor xorijiy tajribadan foydalanish; professional davlat xizmatining samarali tizimini shakllantirish, byurokratiya, qogʻozbozlik va koʻp sonli yigʻilishlarga chek qoʻyishning amaliy mexanizmlarini joriy etish, shuningdek, suiisteʼmolchilik faktlariga va boshqa salbiy holatlarga qarshi kurashish. 7. Vazirlar Mahkamasi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan birgalikda uch oy muddatda: a) yangi tahrirdagi “Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi toʻgʻrisida”gi Qonun loyihasini kiritsin, shu jumladan, unda quyidagilar nazarda tutilsin: Hukumatning vakolatlarini, ularni amalga oshirish mexanizmlarini aniq tartibga solish va iqtisodiy, moliyaviy, pul-kredit, investitsiya, ijtimoiy, madaniy-gumanitar, taʼlim, ilm-fan, sogʻliqni saqlash, ekologiya va boshqa sohalarda hamda joriy vaziyatni kompleks tahlil qilish asosida tashqi iqtisodiy va tashqi siyosiy faoliyatda chuqur va tarkibiy qayta oʻzgartirishlar amalga oshirilishi va yaqin, oʻrta va uzoq muddatli istiqbolda ularni strategik rivojlantirish modellari ishlab chiqilishi uchun uning masʼuliyatini oshirish; Vazirlar Mahkamasi aʼzolarining vakolatlarini va ularning javobgarligini belgilash; Hukumatning Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi, sudlar, huquqni muhofaza qilish va harbiylashtirilgan tuzilmalar, nodavlat notijorat tashkilotlar va siyosiy partiyalar bilan oʻzaro hamkorligi masalalari; Vazirlar Mahkamasi va uning Rayosati majlislarini oʻtkazish, ularning yakunlari boʻyicha qarorlar qabul qilish reglamenti, shuningdek, majlislarni oʻtkazish davomida koʻrib chiqiladigan aniq masalalar roʻyxatini belgilash; Hukumat aʼzolarini va Vazirlar Mahkamasi apparati xodimlarini moddiy va ijtimoiy taʼminlash masalalari; b) “Strategik rejalashtirish toʻgʻrisida”gi Qonun loyihasini kiritsin, shu jumladan, unda quyidagilar nazarda tutilsin: iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohani rivojlantirishni nazarda tutuvchi yaqin, oʻrta va uzoq muddatli istiqbolga moʻljallangan kompleks dasturlarni (keyingi oʻrinlarda — rivojlantirish kompleks dasturlari) ishlab chiqish mexanizmlari va tartibi; rivojlantirishning kompleks dasturlarini ishlab chiqishda davlat organlari va boshqa tashkilotlarning ishtiroki va oʻzaro hamkorligi, ularni tahlil qilishni, monitoringini olib borish va pirovard ijrosini tashkil etish; qabul qilingan rivojlanishning kompleks dasturlarini har yili qayta koʻrib chiqilishini, keyinchalik ularga global va mintaqaviy ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlar oʻzgarishi hisobga olingan holda tuzatishlar kiritilishini nazarda tutuvchi mazkur dasturlarni tahlil qilishning samarali mexanizmini joriy etish; v) quyidagilarni: davlat boshqaruvi va ijro etuvchi hokimiyat organlari tizimini yanada ixchamlashtirishni; xususiy sektorga berilayotgan davlat organlari funksiyalarining aniq roʻyxatini tasdiqlash, bunda ushbu sohada ishlarning holatini puxta xatlovdan oʻtkazishgan holda hamda berilayotgan funksiyalarning lozim darajada bajarilishi ustidan davlat nazorati mexanizmlarini joriy etishni; iqtisodiy jarayonlarda davlatning ishtirokini tubdan qisqartirishni nazarda tutuvchi takliflar kiritsin; g) vazirliklar, davlat qoʻmitalari va boshqa davlat boshqaruvi organlari xodimlarining mehnatiga haq toʻlash tizimini xalqaro standartlar va normalarga muvofiq mehnatga haq toʻlash miqdorlarini mehnat natijalari, bajariladigan mehnat funksiyalarining murakkabligi va javobgarligi bilan chambarchas bogʻliq holda takomillashtirishni nazarda tutuvchi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori loyihasini kiritsin. 8. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 28-dekabrda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga Murojaatnomasida bayon qilingan topshiriqlarning samarali ijro etilishini taʼminlash yuzasidan yaqin, oʻrta va uzoq muddatli istiqbolga moʻljallangan mamlakatni iqtisodiy va ijtimoiy rivojlantirishning eng muhim va ustuvor yoʻnalishlari boʻyicha konsepsiyalar, dasturlar va “yoʻl xaritalari” amalga oshirilishini nazarda tutuvchi kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqilganligi va tasdiqlanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasini “Faol investitsiyalar va ijtimoiy rivojlanish yili”da amalga oshirishga oid Davlat dasturini amalga oshirishda quyidagi ustuvor vazifalarga alohida eʼtibor qaratsinlar: birinchi, Oʻzbekiston Respublikasini 2030-yilga qadar ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish konsepsiyasini, tegishli tarmoq va hududiy kompleks dasturlarni ishlab chiqish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti va Vazirlar Mahkamasining hujjatlari bilan tasdiqlangan ustuvor dasturlarni samarali amalga oshirish; ikkinchi, asosiy xalqaro reytinglar va indekslarda Oʻzbekiston Respublikasi mavqeyini yaxshilash boʻyicha Hukumat, davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari ishi samaradorligini oshirish sohasida kompleks chora-tadbirlarni ishlab chiqish va amalga oshirish; uchinchi, har tomonlama asoslangan oʻrta muddatli istiqbolga moʻljallangan Oʻzbekiston Respublikasi investitsiya siyosati strategiyasini puxta tayyorlash, xorijiy investitsiyalarni, eng avvalo, toʻgʻridan-toʻgʻri investitsiyalarni jalb etish mexanizmlari va kafolatlarini yanada takomillashtirish, xorijiy va mahalliy investorlarga taqdim etish uchun “investitsiya portfeli”ni ishlab chiqish, respublikada “investitsiyaviy xablar”ni tashkil etish va erkin iqtisodiy va kichik sanoat zonalari faoliyat koʻrsatishi uchun yanada qulay shart-sharoitlar yaratish; toʻrtinchi, “xalq bilan muloqot” amaliyotini takomillashtirish va Vazirlar Mahkamasi rahbariyati hamda Hukumat aʼzolarining joylardagi shaxsiy uchrashuvlari asosida quyidagilarni kafolatlaydigan kompleks chora-tadbirlarni ishlab chiqish va amalga oshirish: ijtimoiy sohani yanada rivojlantirish, shu jumladan, bandlikni taʼminlash va aholining real daromadlarini oshirish, sogʻliqni saqlash tizimini tubdan takomillashtirish, onalik va bolalikni muhofaza qilish, ilgʻor innovatsion gʻoyalar va texnologiyalar asosida taʼlim va ilm-fan tizimini yanada rivojlantirish; madaniyat, sport va turizm sohalarida aniq chora-tadbirlarni faollashtirish, yoshlar bilan ishlash boʻyicha davlat dasturining amalga oshirilishiga tuzatishlar kiritish; aholini, shu jumladan, renovatsiya asosida zamonaviy va arzon uy-joy, shuningdek, ishonchli transport, muhandislik-kommunikatsiya va ijtimoiy infratuzilma bilan taʼminlash, atrof-muhitni muhofaza qilish strategiyasini ishlab chiqish; beshinchi, xorijiy mamlakatlarga yuqori va oliy darajalardagi tashriflar yakunlari hamda xalqaro iqtisodiy va moliyaviy institutlarda erishilgan ahdlashuvlar boʻyicha tasdiqlangan “yoʻl xaritalari”ning amalga oshirilishini nazorat qilish tizimini takomillashtirish. 9. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosarlarining eʼtibori tegishli vazirliklar, idoralar, davlat va xoʻjalik boshqaruvi boshqa organlarining birinchi rahbarlari va ularning oʻrinbosarlari lavozimlariga munosib, oʻz ishini puxta biladigan va zamonaviy fikrlaydigan nomzodlarni tanlashga doir kadrlar bilan ishlashning susaytirilishiga yoʻl qoʻyib boʻlmasligiga qaratilsin. Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan birgalikda 2019-yil 1-martga qadar: tegishli davlat boshqaruvi organlari rahbarlarining boʻsh lavozimlariga, ushbu lavozimlarga xotin-qizlarni tavsiya etishga alohida eʼtibor bergan holda, tayinlash uchun nomzodlar zaxirasini puxta ishlab chiqsin, asoslasin va koʻrib chiqish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentiga taqdim etsin; masʼul lavozimlarga xorijda yashayotgan vatandoshlar va xorijiy mutaxassislar orasidan tajribali menejerlarni tayinlash amaliyotini keng joriy etsin. 10. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi ushbu Farmonda nazarda tutilgan tadbirlarning oʻz vaqtida, toʻliq va sifatli ijro etilishiga doir ishlarni samarali muvofiqlashtirsin, shuningdek, ular amalga oshirilishi toʻgʻrisida muntazam ravishda axborot kiritsin. 11. Vazirlar Mahkamasi bir hafta muddatda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining, shu jumladan, Hukumat faoliyatini tashkil etishni, uning tashkiliy-shtat tuzilmasini tasdiqlashni, Vazirlar Mahkamasi apparati ishi samaradorligi va natijadorligini oshirishning asosiy yoʻnalishlarini belgilashni nazarda tutuvchi qarori loyihasini kiritsin. Adliya vazirligi bir oy muddatda qonun hujjatlariga ushbu Farmondan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 12. Mazkur Farmonning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari Z.Sh. Nizomiddinov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisining birinchi oʻrinbosari B.M. Mavlonov zimmasiga yuklansin.