Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning qarz yukini tartibga solish toʻgʻrisidagi nizomga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida
(resolution, 2024-02-21)

Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2019-yil 28-sentabrdagi 24/5-son qarori (roʻyxat raqami 3205, 2019-yil 19-dekabr) (Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 19.12.2019-y., 10/19/3205/4177-son) bilan tasdiqlangan Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning qarz yukini tartibga solish toʻgʻrisidagi nizomga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan. 3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran bir oydan keyin kuchga kiradi. 1. Muqaddima quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Mazkur Nizom qarz oluvchi jismoniy shaxslarga kreditlar (mikroqarzlar) ajratilayotganda qarz yukini hisoblash tartibini, qarz yukining ruxsat etilgan miqdorini, shuningdek kreditlar va mikroqarzlar boʻyicha kunlik eng yuqori foiz stavkalarini belgilaydi.”. 2. 1-bandning ikkinchi xatboshisi, 4-bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilari, 6-band va 7-bandning ikkinchi xatboshisidagi “mikroqarz” degan soʻz “kredit (mikroqarz)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin. 3. Quyidagi mazmundagi 11-band bilan toʻldirilsin: “11. Ushbu Nizom talablari oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari doirasida ajratiladigan kreditlarga nisbatan tatbiq etilmaydi.”. 4. 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “2. 2024-yil 1-iyulga qadar qarz yuki koʻrsatkichi har bir qarz oluvchiga qarz beruvchi tomonidan mikroqarz ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravari va undan oshganda hisoblanadi. 2024-yil 1-iyuldan boshlab qarz yuki koʻrsatkichi har bir qarz oluvchiga qarz beruvchi tomonidan kredit (mikroqarz) ajratishda, shu jumladan mazkur kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oshirish, kreditlash limitini oshirish hamda muddatni uzaytirishga oid qaror qabul qilinganda (bundan buyon matnda kredit (mikroqarz) ajratish deb yuritiladi) hisoblanishi lozim. Bunda, qarz yuki koʻrsatkichi: bank tomonidan jismoniy shaxslarga kredit (mikroqarz) ajratishda mazkur bank tomonidan jismoniy shaxslarga ajratilgan barcha kreditlar sonining va mikroqarzlar sonining eng koʻpi bilan 15 foizigacha boʻlgan miqdorida; mikromoliya tashkiloti va lombard tomonidan jismoniy shaxs boʻlgan qarz oluvchiga kredit (mikroqarz) ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravaridan oshmaganda; mikromoliya tashkiloti tomonidan oʻzini oʻzi band qilgan shaxs boʻlgan qarz oluvchiga mikrokredit ajratishda uning summasi va qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha asosiy qarz qoldigʻi yigʻindisi bazaviy hisoblash miqdorining 75 baravaridan oshmaganda hisoblanmasligi yoki inobatga olinmasligi mumkin.”. 5. Quyidagi mazmundagi 41-band bilan toʻldirilsin: “41. Kredit (mikroqarz) shartnomasiga asosan uni soʻndirish muddati 36 oydan oshgan taqdirda, qarz yuki boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori hisob-kitobida kredit (mikroqarz) boʻyicha barcha toʻlovlar 36 oyga teng miqdorda (annuitet usulida) taqsimlanadi, bundan ipoteka kreditlari va Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan joylashtiriladigan resurslar hisobidan ajratilgan taʼlim kreditlari mustasno. Ipoteka krediti shartnomasiga asosan uni soʻndirish muddati 180 oydan oshgan taqdirda, qarz yuki boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori hisob-kitobida kredit boʻyicha barcha toʻlovlar 180 oyga teng miqdorda (annuitet usulida) taqsimlanadi, bundan davlat dasturlari doirasida, shu jumladan Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi hamda ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari mablagʻlari hisobidan ajratilgan ipoteka kreditlari mustasno.”. 6. 9-bandning sakkizinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Bunda, qarz oluvchi va birgalikda qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlashda: bank mazkur bandning ikkinchi — yettinchi xatboshilarida koʻrsatilgan daromadlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni kamida oxirgi olti oy uchun olishi lozim; mikromoliya tashkiloti va lombard mazkur bandning ikkinchi — yettinchi xatboshilarida keltirilgan hujjatlar bilan cheklanmasdan boshqa maʼlumotlardan foydalanishi mumkin.”. 7. 10-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “10. 2024-yil 1-iyulga qadar qarz beruvchi tomonidan mikroqarzlar ajratishda jismoniy shaxsning qarz yuki koʻrsatkichi 50 foizdan oshmasligi kerak. Qarz beruvchi tomonidan kredit (mikroqarz) ajratishda jismoniy shaxsning qarz yuki koʻrsatkichi: 2024-yil 1-iyuldan 2025-yil 1-yanvarga qadar — 60 foizdan; 2025-yil 1-yanvardan boshlab — 50 foizdan oshmasligi kerak.”.