Paxta xomashyosini yetishtirishda yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklarini ragʻbatlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2020-03-09)

Oʻzbekiston Respublikasining “Fermer xoʻjaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2004-y., 40-41-son, 433-modda), Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2012-yil 22-oktabrdagi PF–4478-son “Oʻzbekistonda fermerlik faoliyatini tashkil qilishni yanada takomillashtirish va uni rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq va suv xoʻjaligi vazirligi, Moliya vazirligi va Iqtisodiyot vazirligi qaror qiladilar: 1. Paxta xomashyosini yetishtirishda yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklarini imtiyozli ragʻbatlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasining “Fermer xoʻjaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2004-y., 40-41-son, 433-modda) va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2012-yil 22-oktabrdagi PF–4478-son “Oʻzbekistonda fermerlik faoliyatini tashkil qilishni yanada takomillashtirish va uni rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2012-y., 43-son, 493-modda) muvofiq, paxta xomashyosini yetishtirishda yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklarini ragʻbatlantirish tartibini belgilaydi. 1. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: ragʻbatlantiriladigan fermer xoʻjaliklari — mazkur Nizomning 8-bandida belgilangan hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari; komissiya — ragʻbatlantirish uchun taqdim etilgan fermer xoʻjaliklarining hujjatlarini koʻrib chiqish hamda ularga xulosa berish boʻyicha tuman (shahar) hokimining qaroriga asosan tashkil etiladigan doimiy komissiya; xulosa — komissiya tomonidan beriladigan va fermer xoʻjaligining yuqori hosildorlikka erishganligini tasdiqlovchi hujjat; sertifikat — yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklarining unda koʻrsatilgan imtiyozlardan foydalanish huquqini tasdiqlovchi va tegishli tuman Fermyerlari kengashi tomonidan beriladigan bir yil davomida amal qiladigan hujjat; imtiyoz — bir yil davomida paxta xomashyosini yetishtirish boʻyicha yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklariga foydalanish uchun taqdim etiladigan bir martalik ragʻbatlantirish. 2. Ragʻbatlantiriladigan fermer xoʻjaliklarini aniqlash va ularga imtiyozlarni taqdim etish mazkur Nizomning 1-ilovasida keltirilgan sxema asosida amalga oshiriladi. 3. Ragʻbatlantiriladigan fermer xoʻjaliklari roʻyxati (bundan buyon matnda Roʻyxat deb yuritiladi) har yili 10-yanvarga qadar paxta tozalash korxonalarining paxta xomashyosini qabul qilish varaqalari (PK-17-shakl) hamda tuman (shahar) statistika boʻlimlarining “Fermer xoʻjaligi faoliyati toʻgʻrisida”gi davlat statistika hisoboti (1-FX shakli) maʼlumotlari asosida shakllantiriladi. 4. Roʻyxat shakllantirilgandan soʻng, paxta tozalash korxonasi tomonidan ikki ish kuni ichida kontraktatsiya shartnomalari hamda imzo va muhr bilan tasdiqlangan paxta xomashyosini qabul qilish varaqalarining (PK-17-shakl) nusxalari Roʻyxatga ilova qilingan holda komissiyaga taqdim etiladi. 5. Roʻyxatning haqqoniyligi va belgilangan muddatda taqdim etilishi uchun paxta tozalash korxonasi hamda tegishli tuman (shahar) statistika boʻlimi rahbarlari masʼul hisoblanadi. 6. Komissiyaga kelishuv asosida tuman Fermyerlari kengashi raisi rahbarlik qiladi hamda komissiya tarkibiga, qoida tariqasida, tuman qishloq va suv xoʻjaligi, yer resurslari va davlat kadastri, tuman (shahar) statistika boʻlimlari, tijorat banklari va paxta tozalash korxonalari rahbarlari kiritiladi. 7. Yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari toʻgʻrisidagi hujjatlar (tuman yer resurslari va davlat kadastri boʻlimi tomonidan berilgan fermer xoʻjaligining paxta ekin maydonlari hajmi toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma va tegishli paxta tozalash korxonasi tomonidan berilgan dalolatnoma) uch ish kuni ichida komissiya tomonidan oʻrganib chiqiladi. 8. Hisobot yilida paxta xomashyosini yetishtirishda kamida 20 gektar maydonda 40 ts/ga dan hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari hisoblanadi. 9. Oʻrganish natijalari asosida komissiya tomonidan yuqori hosildorlikka erishgan har bir fermer xoʻjaligi boʻyicha mazkur Nizomning 2-ilovasiga muvofiq shaklda xulosa tayyorlanib, imzolanadi. 10. Tuman Fermyerlari kengashi tomonidan uch ish kuni ichida komissiya xulosasiga asosan mazkur Nizomning 3-ilovasiga muvofiq shaklda sertifikat rasmiylashtiriladi. Sertifikat fermer xoʻjaligi boshligʻi yoki u vakil qilgan shaxsga sertifikatni olganligi toʻgʻrisida imzo qoʻydirgan holda beriladi. 11. Berilgan xulosa va sertifikatlar fermyerlar kengashlari tomonidan alohida kitobga qayd etib boriladi. Mazkur kitob raqamlangan, ip oʻtkazib tikilgan va muhrlangan holda tuman Fermyerlari kengashida saqlanadi. 12. Sertifikat mazkur Nizomning 13-bandida nazarda tutilgan har bir imtiyozdan bir martadan foydalanish huquqini beradi. 13. Yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari bir yil davomida quyidagi imtiyozlardan foydalanishi mumkin: a) fermer xoʻjaligining paxta ekiladigan jami yer maydonining kamida 5 foiziga qonun hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa turdagi qishloq xoʻjaligi ekinlarini ekish. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun tegishli tuman (shahar) hokimligi, qishloq va suv xoʻjaligi hamda yer resurslari va davlat kadastri boʻlimlari masʼul hisoblanadi; b) qonun hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa turdagi qishloq xoʻjaligi ekinlarini ekish uchun ajratilgan yer maydonlarida agrotexnik tadbirlarni amalga oshirish uchun taʼminotchi tashkilotlar bilan toʻgʻridan toʻgʻri shartnoma tuzish orqali mazkur yer maydonining har bir gektariga ekilgan ekin turi uchun amaldagi texnologik kartalarda tavsiya etilgan meʼyorlar boʻyicha dizel yoqilgʻisi va mineral oʻgʻitlarni Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan deklaratsiya qilingan narxlarda (taʼminotchi ustamasi bilan) oldindan 100 foiz toʻlovni amalga oshirgan holda tegishli shoxobchalar orqali xarid qilish. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun “Oʻzneftmahsulot” AK tizimidagi neft unitar korxonalari hamda “Oʻzkimyosanoat” AJ tizimidagi “Qishloqxoʻjalikkimyo” hududiy aksiyadorlik jamiyatlarining tuman va tumanlararo filiallari masʼul hisoblanadi; v) tuman (shahar) hokimligi zaxirasidagi yer maydonlari boʻyicha oʻtkaziladigan tanlovlarda fermer xoʻjaligiga 10 ballgacha taqdim etish. Bunda fermer xoʻjaligi tomonidan hisobot davrida kamida 20 gektar boʻlgan maydonda yuqori hosildorlikka erishilganda 2 ball, yuqori hosildorlikka erishilgan maydon har 10 gektarga koʻpayganda qoʻshimcha 1 balldan, 100 gektar va undan ortiq maydonda yuqori hosildorlikka erishilganda 10 ball taqdim etiladi. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun yer uchastkalarini berish (realizatsiya qilish) masalalarini koʻrib chiquvchi doimiy tuman (shahar) komissiyasi masʼul hisoblanadi; g) qishloq xoʻjaligi texnikalarini xarid qilish uchun tijorat banklari tomonidan imtiyozli kreditlar berish; d) fermer xoʻjaligiga Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan yengil avtotransport vositalaridan (“GM Oʼzbekiston” AJ mahsuloti) xohlagan bitta modelini fermer xoʻjaligining asosiy talab qilib olinguncha depozit hisobvaragʻidan pul mablagʻlarini oʻtkazish yoʻli bilan navbatsiz shartnomaviy buyurtma berish orqali xarid qilish. Bunda fermer xoʻjaliklari tomonidan tegishli sertifikatga asosan “Oʻzavtosanoat” AK tizimidagi korxonalarga murojaat etilgandan keyin bir oy muddatda shartnomalar tuzishni yakunlash hamda “Oʻzpaxtasanoat” AJ tizimidagi korxonalar tomonidan fermer xoʻjaliklarining paxta yakuniy hisob-kitob mablagʻlaridan toʻliq toʻlab beriladi. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun “Oʻzpaxtasanoat” AJ va “Oʻzavtosanoat” AK tizimidagi diler korxonalar avtotransport vositasini shartnomaviy muddatlarda yetkazib berish uchun masʼul hisoblanadi; e) qishloq joylarida qurilayotgan namunaviy uy-joylardan birini navbatsiz xarid qilish. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun tuman (shahar) hokimligi va “Qishloq qurilish bank” ATB masʼul hisoblanadi; j) superelita, elita va keyingi avlodlarga mansub urugʻlik paxta yetkazib berish huquqiga ega boʻlish uchun xoʻjaliklar oʻrtasida oʻtkaziladigan tanlovda barcha shartlar boʻyicha teng ball toʻplangan hollarda yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklari imtiyozga ega boʻladilar. Mazkur imtiyozning taqdim etilishi uchun superelita, elita va keyingi avlodlarga mansub urugʻlik yetkazib berish huquqiga ega boʻlish uchun xoʻjaliklar oʻrtasida tender oʻtkazuvchi tegishli komissiyalar masʼul hisoblanadilar. 14. Fermer xoʻjaligi sertifikat olgan kundan boshlab bir yil davomida imtiyozlarni olish uchun masʼul boʻlgan tashkilot va idoralarga murojaat qilish huquqiga ega. Imtiyozlarni taqdim etilishi uchun masʼul boʻlgan tashkilot va idoralar fermer xoʻjaliklari ularga murojaat etgan kundan boshlab uch oy davomida imtiyozlarni taqdim etadilar. Imtiyozlar uchun toʻlovlar fermer xoʻjaligining oʻz mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi. 15. Tuman Fermyerlari kengashi tomonidan har yili 25-yanvarga qadar Roʻyxat hamda berilgan xulosa va sertifikatlar toʻgʻrisida Qoraqalpogʻiston Respublikasi va hududiy Fermyerlar kengashiga hisobot taqdim qilinadi. 16. Qoraqalpogʻiston Respublikasi va hududiy Fermyerlar kengashi tomonidan hisobotlar fermer xoʻjaliklari kesimida umumlashtirilib, har yili 30-yanvarga qadar Oʻzbekiston Fermyerlari kengashiga tegishli axborot taqdim qilinadi. 17. Taqdim etilgan hisobotlar Oʻzbekiston Fermyerlari kengashi tomonidan umumlashtirilib, tegishli vazirlik va idoralar bilan birgalikda tasdiqlagan holda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritiladi. 18. Oʻzbekiston Fermyerlari kengashi tegishli vazirlik va idoralar bilan birgalikda yuqori hosildorlikka erishgan fermer xoʻjaliklarini ragʻbatlantirish toʻgʻrisida tizimli monitoring yuritadi va amalga oshirilgan ishlar yuzasidan har oyning 5-sanasigacha Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga axborot kiritadi. 19. Imtiyozlarning taqdim qilinishi holati tegishli fermyerlar kengashlari tomonidan doimiy ravishda oʻrganib boriladi. Imtiyozlarni taqdim etishda belgilangan tartibning buzilganligi holatlari aniqlangan taqdirda, tegishli fermyerlar kengashlari tomonidan Oʻzbekiston Fermyerlari kengashiga tezkor maʼlumot taqdim qilinadi. Oʻzbekiston Fermyerlari kengashi ham, oʻz navbatida, imtiyozlarni taqdim etishda belgilangan tartibning buzilganligi holatlari yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga axborot kiritadi. 20. Mazkur Nizomda belgilangan imtiyozlarning taqdim etilishi va ijrosi ahvoli adliya organlari tomonidan muntazam ravishda oʻrganib boriladi. 21. Imtiyozlarning oʻz vaqtida taqdim etilishi va ularning ijrosi uchun tegishli tashkilot va idoralar rahbarlari javobgar hisoblanadi. 22. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. 23. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Davlat statistika qoʻmitasi, “Yergeodezkadastr” davlat qoʻmitasi, Markaziy bank, “Oʻzneftmahsulot” AK, “Oʻzpaxtasanoat” uyushmasi, “Oʻzkimyosanoat” DAK, “Oʻzavtosanoat” AK, Oʻzbekiston Fermyerlari kengashi bilan kelishilgan.