Qishloq hoʻjaligini oʻz vaqtida qishloq hoʻjaligi texnikasi bilan taʼminlash mexanizmlarini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2023-03-30)

Soʻnggi vaqtlarda qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishini yanada takomillashtirish boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish doirasida mahalliy qishloq xoʻjaligi mashinasozligini rivojlantirish masalalariga alohida eʼtibor qaratilmoqda. Ushbu maqsadlarda qishloq xoʻjaligi mashinasozligi tizimi qayta tashkil qilindi. Natijada birgina 2017-yilda qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarish va lizing boʻyicha xizmatlar koʻrsatish hajmi 1,7 baravar, mexanizatsiya xizmatlari hajmi 2,5 baravar oshdi. Shu bilan birga, qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtiruvchilarni mamlakatimizda ishlab chiqarilgan sifatli va arzon texnika bilan taʼminlash, texnika parkini yangilash, shuningdek, ularga oʻz vaqtida servis xizmatini koʻrsatish ishlarida jiddiy kamchiliklar saqlanib qolmoqda, xususan: birinchidan, real ehtiyoj, agrotexnika tadbirlarini oʻtkazish muddatlari va moliyalashtirish manbalaridan kelib chiqib, mashina-traktor parklari, tegishli xizmatlar koʻrsatuvchi xususiy tashkilotlar, shuningdek, fermer xoʻjaliklariga qishloq xoʻjaligi texnikasini yetkazib berish boʻyicha buyurtmalarni shakllantirish, shartnomalar tuzishning bozor mexanizmlari mavjud emas; ikkinchidan, eng maqbul agrotexnik muddatlarda ommaviy qishloq xoʻjaligi ishlarini amalga oshirish uchun oʻziyurar qishloq xoʻjaligi texnikasi yetarli emas, oʻz vaqtida ishlab chiqarishni rejalashtirish va tashkil etish boʻyicha ishlar tizimli yoʻlga qoʻyilmagan; uchinchidan, ishlab chiqarishni mahalliylashtirish darajasining pastligi, oqibatda, ishlab chiqarilayotgan qishloq xoʻjaligi texnikasi tannarxining raqobatbardosh emasligi mexanizatsiya xizmatlari va ishlab chiqarilayotgan yakuniy mahsulot narxining oshib ketishiga olib kelmoqda; toʻrtinchidan, qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarishni moliyalashtirish mexanizmi mukammal emas, lizing mexanizmlari, xususiy servis tashkilotlari va fermer xoʻjaliklari mablagʻlarini jalb etishdan yetarli darajada foydalanilmayapti. Qishloq xoʻjaligi texnikasi parkini yangilash va modernizatsiya qilish hisobidan qishloq xoʻjaligini texnik jihatdan jihozlash darajasini yanada oshirish, agrotexnika ishlarining oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini taʼminlash maqsadida: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi vazirligi va “Oʻzagrotexsanoatxolding” AJ tomonidan shakllantirilgan 2018-yilda hududlar kesimida, jumladan, lizing asosida qishloq xoʻjaligi texnikasini yetkazib berishning qoʻshimcha hajmlari parametrlari 1 va 2-ilovalarga muvofiq tasdiqlansin. 2. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: qishloq xoʻjaligi texnikasini yetkazib berish uchun buyurtmalar portfelini shakllantirish ustuvor ravishda bir yilda ikki marta — fevral-mart va sentyabr-oktyabr oylarida mahalliy va jahonning yetakchi ishlab chiqaruvchilari ishtirokida oʻtkaziladigan hududiy yarmarkalar davomida amalga oshiriladi. Bunda fevral-mart oylarida qishloq xoʻjaligi texnikasini joriy yil uchun, sentyabr-oktyabr oylarida — kelgusi yil uchun yetkazib berish boʻyicha qoʻshimcha shartnomalar tuziladi; ishlab chiqaruvchilarga qishloq xoʻjaligi texnikasi uchun oldindan toʻlov yetkazib berilayotgan texnika narxining 80 foizidan kam boʻlmagan miqdorda texnikani yetkazib berish boshlanishidan 120 kundan kam boʻlmagan muddatda, yakuniy hisob-kitob esa yetkazib berilgan texnika qabul qilingandan keyin 10 ish kuni davomida amalga oshiriladi; “Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi huzuridagi Loyihalar va import kontraktlarini kompleks ekspertiza qilish markazi” DUK 1-ilovaga* muvofiq yetkazib beriladigan qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarish uchun tovarlarni sotib olish boʻyicha import kontraktlarining kompleks ekspertizasini amalga oshiradi. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi bir hafta muddatda: 2018-yilda tumanlar kesimida qishloq xoʻjaligi texnikasini yetkazib berishning qoʻshimcha hajmlari parametrlarini, shuningdek, ushbu qarorni inobatga olgan holda, ularni moliyalashtirish va yetkazib berishning oyma-oy grafiklarini; buyurtmalar portfelini shakllantirish va shartnomalar tuzish, qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarish va yetkazib berishni moliyalashtirish, shuningdek, qishloq xoʻjaligi tovar ishlab chiqaruvchilariga mexanizatsiyalashgan xizmat koʻrsatish ishlarini tashkil etish sxemalarini tasdiqlasin. 4. “Oʻzagrotexsanoatxolding” AJ Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi va Investitsiyalar boʻyicha davlat qoʻmitasi bilan birgalikda uch oy muddatda Vazirlar Mahkamasiga: qishloq xoʻjaligi texnikasining mahalliy brendini ishlab chiqish va ishlab chiqarishga joriy etishni nazarda tutgan holda Mamlakatimizda qishloq xoʻjaligi mashinasozligini rivojlantirish konsepsiyasini; 2018 — 2020-yillarda qishloq xoʻjaligi mashinasozligi korxonalarining yangi ishlab chiqarishlarini yaratish va mavjudlarini modernizatsiya qilish, texnik va texnologik qayta jihozlash yuzasidan investitsiya loyihalari roʻyxati bilan birga qishloq xoʻjaligi texnikasining har bir turi boʻyicha ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturini; 2018 — 2020-yillarda ishlab chiqaruvchi korxonalar tomonidan tarmoq kooperatsiyasi doirasida ishlab chiqarilayotgan qishloq xoʻjaligi texnikasi va uning komponentlari tannarxini pasaytirish dasturini; qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarish va yetkazib berishni moliyalashtirishni yaxshilash uchun xalqaro moliya institutlarining mablagʻlarini jalb etish boʻyicha takliflarni kiritsin. 6. Tijorat banklariga qishloq xoʻjaligi texnikasini lizing asosida yetkazib berishni kelgusida moliyalashtirish uchun asosiy qarz va foizlarni toʻldirish boʻyicha 4 oydan kam boʻlmagan muddatga imtiyozli davr bilan lizing tashkilotlariga kreditlar ajratish tavsiya etilsin. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Fanlar akademiyasi, Qishloq xoʻjaligi vazirligi Moliya vazirligi va “Oʻzagrotexsanoatxolding” AJ bilan birgalikda bir oy muddatda Qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash va elektrlashtirish ilmiy-tadqiqot instituti (keyingi oʻrinlarda Institut deb yuritiladi) faoliyatini takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritsin, bunda: qishloq xoʻjaligi texnikasi ishlab chiqarishga va qishloq xoʻjaligiga ilmiy yutuqlarni joriy etish muddatlarini qisqartirish maqsadida Institut faoliyatini tubdan yaxshilash; Institutning “Oʻzagrotexmash” AJ, qishloq xoʻjaligi mashinasozligi tashkilotlari, shuningdek, qishloq xoʻjaligi sohasida faoliyat yurituvchi boshqa ilmiy-tadqiqot va taʼlim muassasalari bilan samarali ilmiy-texnik kooperatsiyasi va oʻzaro hamkorligini oʻrnatish; jahon bozorida yangi, raqobatbardosh qishloq xoʻjaligi texnikasi turlari va modellarini ishlab chiqish, yaratish, tayyorlash, sinovdan oʻtkazish va ishlab chiqarishga joriy etishning yagona rejasini ishlab chiqish, tasdiqlash hamda yuqorida koʻrsatilgan tashkilotlar faoliyatiga joriy qilish nazarda tutilsin. 8. Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi Bosh prokuratura va boshqa manfaatdor idoralar bilan birgalikda: a) Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Qishloq hoʻjaligini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan qishloq xoʻjaligi texnikasini yetkazib berish uchun mablagʻlarning oʻz vaqtida ajratilishi ustidan tizimli monitoring va nazorat oʻrnatsin; b) 2018-yil 1-sentabrga qadar muddatda “Oʻzagrotexsanoatxolding” AJ va uning tarkibiga kiruvchi tashkilotlar faoliyatini oʻrgansin, sabzavotchilik, uzumchilikni jadal rivojlantirish istiqbollaridan kelib chiqib, qishloq xoʻjaligi texnikasi parkini toʻliq xatlovdan oʻtkazsin hamda moliyalashtirish, qishloq xoʻjaligi texnikasini ishlab chiqarish, yetkazib berish, xizmatlar koʻrsatish tizimini yanada takomillashtirish boʻyicha takliflar kiritsin, bunda quyidagilarga alohida eʼtibor qaratilsin: qishloq xoʻjaligi texnikasi parkini unifikatsiya qilish va joylarda ularga servis xizmati koʻrsatishni tashkil etish, zarur ehtiyot qismlarni ishlab chiqarish va yetkazib berishni oʻzlashtirishni nazarda tutgan holda agrotexnika tadbirlarining turlari boʻyicha qishloq xoʻjaligi texnikasiga boʻlgan miqdoriy ehtiyoj, foydalanishga yaroqsiz hamda hisobdan chiqarilishi lozim boʻlgan texnikani inobatga olgan holda ularning amalda mavjudligi; mavjud qishloq xoʻjaligi texnikasi parkini hisobga olish va nazorat qilish tizimini takomillashtirish; qisqa muddatli reja asosida respublikaning qishloq xoʻjaligi texnikasiga boʻlgan ehtiyojini qoplash usullari va yoʻllarini aniqlash; mashina-traktor parklarining moliyaviy operatsiyalari ustidan nazorat tizimini yaratish va ular tomonidan qarzdorlikning oʻsishiga olib keluvchi toʻlovlarsiz xizmat koʻrsatish amaliyotini tugatish; xorijiy bozorlarda oʻxshash texnikaning sifati va narxini tahlil qilgan holda ishlab chiqarilayotgan qishloq xoʻjaligi texnikasini mahalliylashtirish imkoniyatlarini oʻrganish. 9. “Oʻzagrotexsanoatxolding” AJ Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Qishloq xoʻjaligi vazirligi hamda boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda qonun hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 10. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosarlari N.S. Otajonov, Z.T. Mirzayev, J.A. Qoʻchqorov, Oʻzbekiston Respublikasining Bosh prokurori O.B. Murodov, Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi raisi M.M. Ikramov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Davlat maslahatchisining birinchi oʻrinbosari B.M. Mavlonov zimmasiga yuklansin. dona T/r Qishloq xoʻjaligi texnikasining nomlanishi Hududlar Qoraqalpogʻiston Respublikasi Andijon viloyati Buxoro viloyati Jizzax viloyati Qashqadaryo viloyati Navoiy viloyati Namangan viloyati Samarqand viloyati Surxondaryo viloyati Sirdaryo viloyati Toshkent viloyati Fargʻona viloyati Xorazm viloyati Jami 1. Quvvati 156 ot kuchiga koʻp boʻlgan haydov traktorlari 4 2 4 2 11 5 4 2 1 — 1 9 — 45 2. Quvvati 135 — 155 ot kuchiga teng universal — shudgorlash traktorlari 56 13 23 31 37 20 34 28 12 20 22 27 30 353 3. Quvvati 80 — 110 ot kuchiga teng universal — shudgorlash traktorlari 5 5 5 7 7 4 9 10 7 100 7 9 5 180 4. Quvvati 80 — 110 ot kuchiga teng yuqori klirensli shudgorlash traktorlari 18 40 84 70 153 8 35 294 43 103 48 221 56 1 173 5. Quvvati 80 ot kuchiga teng traktorlar — 8 — — 20 — 1 9 7 — 24 41 — 110 6. Quvvati 50 ot kuchiga teng bogʻdorchilik traktorlari 3 21 14 16 36 3 33 55 25 — 59 83 5 353 7. Pluglar 17 6 17 77 30 7 257 144 43 15 57 23 28 721 8. Yer tekislagichlar 8 15 5 16 2 — 10 10 24 9 — 1 9 109 9. Mola (borona)lar, shu jumladan diskli boronalar 333 14 592 546 662 101 1 031 157 153 118 202 466 143 4 518 10. Mineral oʻgʻitlarni sochuvchi uskunalar 9 11 15 73 5 — 37 2 31 2 21 12 3 221 11. Mayda urugʻli ekinlarni ekuvchi seyalkalar — 7 1 — 1 — 9 2 2 1 2 2 — 27 12. Traktor purkagichlari 2 20 44 13 2 6 23 4 75 16 51 16 16 288 13. Gʻalla seyalkalari 22 — 8 63 123 3 7 64 17 12 34 — 9 362 14. Gʻoʻza kultivatorlari 18 27 36 59 164 20 115 55 117 97 47 186 74 1 015 15. Gʻalla yigʻishtirib olish kombaynlari 4 1 4 1 50 1 1 30 — — 3 3 2 100 16. Paxta yigʻishtirib olish kombaynlari — — — 50 — — — — — 64 — — — 114 17. Koʻrak yigʻishtirib oluvchi mashinalar — 1 — 10 — 1 — — — 14 — — — 26 18. Em-xashak yigʻishtirib oluvchi texnika 16 9 15 17 19 14 1 17 20 7 6 10 4 155 19. Yigʻib presslagich mashinalar 4 22 14 21 18 13 26 26 15 11 19 15 4 208 20. Traktor pritseplari 97 51 4 123 101 31 91 63 43 104 63 73 65 909 21. Kartoshka ekuvchi texnika va sabzavot seyalkalari 11 — — 32 6 — 11 31 — — 14 — 2 107 22. Ekskavatorlar, yuk ortuvchi ekskavatorlar 1 5 1 — 2 — — 2 4 6 2 3 — 26 Jami: 628 278 886 1 227 1 449 237 1 735 1 005 639 699 682 1 200 455 11 120 dona T/r Qishloq xoʻjaligi texnikasining nomlanishi Hududlar Qoraqalpogʻiston Respublikasi Andijon viloyati Buxoro viloyati Jizzax viloyati Qashqadaryo viloyati Navoiy viloyati Namangan viloyati Samarqand viloyati Surxondaryo viloyati Sirdaryo viloyati Toshkent viloyati Fargʻona viloyati Xorazm viloyati Jami 1. Quvvati 156 ot kuchiga koʻp boʻlgan haydov traktorlari 4 2 4 2 11 5 4 2 1 — 1 9 — 45 2. Quvvati 135 — 155 ot kuchiga teng universal — shudgorlash traktorlari 56 13 23 31 37 20 34 28 12 20 22 27 30 353 3. Quvvati 80 — 110 ot kuchiga teng universal — shudgorlash traktorlari 5 5 5 7 7 4 9 10 7 100 7 9 5 180 4. Quvvati 80 — 110 ot kuchiga teng yuqori klirensli shudgorlash traktorlari 18 40 74 70 137 8 33 280 25 103 48 207 55 1 098 5. Quvvati 80 ot kuchiga teng trakto�lar — 8 — — 20 — 1 9 7 — 14 21 — 80 6. Quvvati 50 ot kuchiga teng bogʻdorchilik traktorlari 3 6 7 6 6 3 8 8 8 — 10 10 5 80 7. 4, 5 — korpusli pluglar 9 5 2 46 3 — 105 19 2 2 20 3 4 220 8. Yer tekislagichlar 8 15 5 16 2 — 10 10 24 9 — 1 9 109 9. Mola (borona)lar, shu jumladan diskli boronalar 1 13 — 1 1 1 1 6 3 — 2 2 — 31 10. Mineral oʻgʻitlarni sochuvchi uskunalar 9 11 15 73 5 — 37 2 31 2 21 12 3 221 11. Mayda urugʻli ekinlarni ekuvchi seyalkalar — 7 1 — 1 — 9 2 2 1 2 2 — 27 12. Traktor purkagichlari 2 17 42 10 1 6 23 3 29 1 40 10 10 194 13. Gʻalla seyalkalari — — 8 1 1 3 6 1 1 1 1 — 1 24 14. Gʻalla kultivatorlari 4 19 22 35 56 — 86 — 23 35 11 2 — 293 15. Gʻalla yigʻishtirib olish kombaynlari 4 1 4 1 50 1 1 30 — — 3 3 2 100 16. Paxta yigʻishtirib olish kombaynlari — — — — — — — — — — — — — — 17. Koʻrak yigʻishtirib oluvchi mashinalar — 1 — 10 — 1 — — — 14 — — — 26 18. Em — xashak yigʻishtirib oluvchi texnika 16 9 15 17 19 14 1 17 20 7 6 10 4 155 19. Yigʻib presslagich mashinalar 4 22 14 21 18 13 26 26 15 11 19 15 4 208 20. Traktor pritseplari 80 3 4 110 80 20 91 50 35 100 20 60 50 703 21. Kartoshka ekuvchi texnika va sabzavot seyalkalari 11 — — 32 6 — 11 31 — — 14 — 2 107 22. Ekskavatorlar, yuk ortuvchi ekskavatorlar — — 1 — 2 — — — 1 — — 2 — 6 Jami: 234 197 246 489 463 99 496 534 246 406 261 405 184 4 260