2017 — 2021-yillarda qayta tiklanuvchi energetikani yanada rivojlantirish, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada energiya samaradorligini oshirish chora-tadbirlari dasturi toʻgʻrisida
(resolution, 2022-12-03)

Taʼkidlash joizki, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2015-yilning 5-maydagi PQ-2343-sonli qarori bilan tasdiqlangan, 2015 — 2019-yillarda iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada energiya sigʻimini qisqartirish, energiyani tejaydigan texnologiyalar va tizimlarni joriy etish chora-tadbirlari Dasturi doirasida keyingi yillarda respublikamizning iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohasida energiya tejamkorligini taʼminlashga qaratilgan keng qamrovli chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Maishiy uskunalarni ishlab chiqarish energetik menejmenti va energetik markirovkalash standartlari joriy etildi. Koʻchalarni yoritish tizimida energiya isteʼmoli boʻyicha samarali texnologiyalarni hamda uy-joy va ijtimoiy binolar uchun energiyani tejaydigan lampalarni joriy qilish ishlari olib borilmoqda, respublika hududida quvvati 40 Vtdan yuqori boʻlgan choʻgʻlanma lampalarni sotish toʻxtatildi. Xalq taʼlimi vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi va Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazining budjetdan moliyalashtiriladigan muassasalarida energiya sigʻimi yuqori boʻlgan isitish qozonlarini energiya tejamkorlariga almashtirilmoqda. Energetika tarmogʻida zamonaviy gaz va bugʻ turbinali qurilmalarni joriy qilish boʻyicha investitsiya loyihalari amalga oshirilmoqda. 2017 — 2021-yillarda gidroenergetikani yanada rivojlantirish chora-tadbirlariga doir qabul qilingan Dastur doirasida 42 ta yangi gidroelektrostansiya qurish va ishlab turgan 32 ta gidroelektrostansiyani modernizatsiya qilish hisobiga 2025-yilga qadar respublikamizning ekologik toza gidroenergiya ishlab chiqarish quvvatlarini 1,7 barobarga oshirish nazarda tutilmoqda. Shu bilan birga, koʻrilayotgan chora-tadbirlarga qaramasdan, milliy iqtisodiyotning energiya sigʻimi yuqoriligicha qolmoqda, qayta tiklanuvchi manbalarni sanoat ishlab chiqarishiga jalb etish hisobiga yoqilgʻi-energetika balansini diversifikatsiyalash darajasi jahon tendensiyasiga javob bermaydi. Elektr va issiqlik energiyasini ishlab chiqarishda birlamchi yoqilgʻi sifatida asosan tabiiy gaz va boshqa anʼanaviy uglevodorod yoqilgʻi turlaridan foydalanilmoqda. Elektr va issiqlik energiyasini ishlab chiqarishda qayta tiklanuvchi energiya manbalarining (quyosh, shamol va biogaz energiyasi, kichik tabiiy va sunʼiy suv oqimlarining gidroenergiyasi) mavjud yuqori imkoniyatlaridan amalda foydalanilmayapti. 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yoʻnalishi boʻyicha Harakatlar strategiyasida qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni kengaytirish, ishlab chiqarishning energiya sigʻimini qisqartirish, milliy ilmiy-texnikaviy ishlanmalar va sinovdan oʻtgan xalqaro energotejamkor ilgʻor texnologiyalar tadqiqotlarini amaliyotga maqsadli joriy etish sohasida belgilangan ustuvor yoʻnalishlarni roʻyobga chiqarish maqsadida: 2. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi, Suv xoʻjaligi vazirligi, Fanlar akademiyasi, “Oʻzbekenergo” AJ va “Oʻzbekgidroenergo” AJ tomonidan ishlab chiqilgan 2017 — 2021-yillarda qayta tiklanuvchi energetikani yanada rivojlantirish, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada energiya samaradorligini oshirish chora-tadbirlari Dasturi (keyingi oʻrinlarda Dastur deb yuritiladi) maʼqullansin, Dastur quyidagilarni oʻz ichiga oladi: qayta tiklanuvchi energetikani rivojlantirishga doir investitsiya loyihalari roʻyxati 2-ilovaga muvofiq; 2017 — 2021-yillarda budjet tashkilotlarida energiya samarador isitish qozonlarini joriy etish jadvali 5-ilovaga muvofiq; 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Suv xoʻjaligi vazirligining suv xoʻjaligi tashkilotlari nasos stansiyalarida energiya samarador nasoslar va elektrodvigatellarni joriy etish jadvali 6-ilovaga muvofiq. Vazirlar Mahkamasi komplekslari, masʼul ijrochilar — vazirliklar, idoralar va xoʻjalik birlashmalari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari rahbarlariga mazkur qaror bilan maʼqullangan Dasturdagi chora-tadbirlarning oʻz vaqtida va sifatli bajarilishi uchun shaxsiy masʼuliyat yuklansin. Tegishli chora-tadbirlarning amalga oshirilishi uchun masʼul boʻlgan vazirliklar, idoralar va xoʻjalik birlashmalari har bir parametr va loyiha boʻyicha “yoʻl xaritasi”ning bir oy muddatda ishlab chiqilishi va tasdiqlanishini taʼminlasin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi, Fan va texnologiyalar agentligi, “Oʻzbekgidroenergo” AJ, Quyosh energiyasi xalqaro instituti, “Oʻzbekenergo” AJ Ilmiy-texnik markazi ikki oy muddatda qayta tiklanuvchi manbalar energiyasidan foydalanish, shu jumladan, quyosh energetikasini rivojlantirish, energiya samaradorligi sohasidagi mahalliy ishlanmalar va amaliy tadqiqotlarni, shuningdek, sinovdan oʻtgan xorijiy ilgʻor texnologiyalarni transfer qilish imkoniyatini tahlil qilish asosida iqtisodiyot va ijtimoiy soha tarmoqlarida qayta tiklanuvchi manbalar energiyasini maqsadli joriy qilish va quyosh energetikasini rivojlantirish boʻyicha amaliy chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqsin va Vazirlar Mahkamasiga tasdiqlash uchun kiritsin. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi 2018-yilning 1-yanvaridan boshlab Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti parametrlarini shakllantirishda budjet tashkilotlarining xarajatlar smetasida, shuningdek, mahalliy budjetlar qoʻrsatkichlarida Dasturga kiritilgan chora-tadbirlarning bajarilishi uchun zarur mablagʻlarni asoslangan hisob-kitoblarga koʻra nazarda tutsin. 7. Belgilab qoʻyilsinki: belgilangan quvvatlari tegishli ravishda 0,2 MVt va 30 MVt boʻlgan mikro va kichik gidroelektrostansiyalar, qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalangan holda, elektr energiyasi ishlab chiqaruvchi isteʼmolchilar, shuningdek, tashkiliy-huquqiy shaklidan qatʼi nazar, qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan va ikkilamchi energetik resurslardan foydalangan holda energiya ishlab chiqaruvchilar yagona elektr energetikasi va elektr energiyasi isteʼmolchilarining tarmoqlariga qonunchilik talablariga muvofiq blok-stansiyalar shartlarida ulanishlari mumkin; qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ikkilamchi energetik resurslardan foydalanadigan qurilmalar yagona elektr energetikasi tizimi operatorining dispetcherlik grafigida elektr energiyasini sotib olish boʻyicha qazilma yoqilgʻilaridan foydalanadigan energiya ishlab chiqaruvchi quvvatlarga nisbatan ustuvorlikka egadir; mavjud elektr tarmoqlarini rekonstruksiya qilish va (yoki) kengaytirish uchun qayta tiklanuvchi energiya manbalari uskunalarini (qurilmalarini) ulash bilan bogʻliq xarajatlar ushbu tarmoq egalari tomonidan, yagona elektr energetikasi tizimiga ulash nuqtasigacha esa — qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan energiya ishlab chiqaruvchi tomonidan amalga oshiriladi; yagona elektr energetika tizimiga yetkazib berilayotgan qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan (“Oʻzbekgidroenergo” AJdan tashqari) ishlab chiqarilgan elektr energiyasi uchun hisob-kitoblar uchun amaldagi tarif qiymatida (qoʻshilgan qiymat soligʻini hisobga olmagan holda), yagona elektr energetika tizimi boʻyicha elektr energiyasi birligini yetkazib berish tannarxiga kamaytirilgan qiymatda, shuningdek, hududiy elektr tarmoqlari korxonalarining elektr energiyasi birligini taqsimlash va sotish qiymatiga kamaytirilgan holda, amalga oshiriladi. Bunda qoʻshilgan qiymat soligʻini hisobga olmagan holda hisob-kitoblar Oʻzbekiston Respublikasining “Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish toʻgʻrisida”gi Qonunida nazarda tutilgan qoʻshilgan qiymat soligʻini toʻlashdan ozod qilish boʻyicha imtiyoz va preferensiyalarning amal qilish davrida amalga oshiriladi. Hududiy elektr tarmoqlari korxonalari “Hududiy elektr tarmoqlari” AJ, “Oʻzbekiston Milliy elektr tarmoqlari” AJ va mahalliy ijro hokimiyati organlari bilan kelishgan holda qayta tiklanuvchi energiya manbalari asosida elektr energiya ishlab chiqaruvchi isteʼmolchilardan elektr energiya sotib olish boʻyicha shartnomalar tuzish huquqiga egadir. 8. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari: Oʻzbekiston Respublikasi Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasi hamda Davlat arxitektura va qurilish qoʻmitasi bilan birgalikda loyihalar tashabbuskorlariga yer uchastkalarini ajratishda va loyiha tashabbuskorlari murojaatlariga asosan qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanuvchi uskunalarni qurish loyihalarini vakolatli davlat organlari bilan “yagona darcha” tamoyili orqali kelishishda qonunchilikda belgilangan tartibda koʻmaklashsin; qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanuvchi uskunalarni qurish va foydalanishga topshirishda ruxsat berish tartib-taomillaridan oʻtish muddatlariga ijro etilishi yuzasidan nazoratni taʼminlasin. 9. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi (Gʻ.I. Ibragimov) uch oy muddatda uglevodorod yoqilgʻisini qazib olish, qayta ishlash, transportirovka qilish, taqsimlash, uglevodorod yoqilgʻisidan foydalanish, uni qayta ishlash orqali energiyani sanoat turlariga aylantirish, issiqlik va elektr energiyasidan foydalanish holati ustidan davlat nazorati tizimini takomillashtirish boʻyicha choralar koʻrsin. 10. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 6-apreldagi F-4891 farmoyishi bilan tashkil qilingan Tovarlar (ishlar, xizmatlar) hajmi va tarkibini tanqidiy tahlil qilish, import oʻrnini bosadigan ishlab chiqarishni mahalliylashtirishni chuqurlashtirish Komissiyasi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadigan roʻyxatga asosan, respublikamizda ishlab chiqarilmaydigan, Dasturga kiritilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun chetdan olib kelinadigan texnologik uskunalar, xom ashyo, materiallar, butlovchi va ehtiyot qismlar, texnologik hujjatlar 2022-yilning 1-yanvarigacha bojxona toʻlovlaridan (bojxona yigʻimlari bundan mustasno) ozod qilinsin. 11. Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi va Tashqi ishlar vazirligi Dasturni amalga oshirish uchun loyiha tashabbuskorlari murojaatlariga asosan xalqaro moliya tashkilotlari, xorijiy hukumat fondlari va tashkilotlarining grantlari, kreditlari va maqsadli mablagʻlarining jalb qilinishini doimiy ravishda taʼminlasin. 12. Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, “Oʻzbekneftgaz” MXK, “Oʻzbekenergo” AJ va “Oʻzbekgidroenergo” AJ manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada qayta tiklanuvchi energiya manbalari boʻyicha texnologiyalarni joriy qilish, energiya samaradorligini oshirish, yoqilgʻi-energetika resurslaridan tejamli va oqilona foydalanish masalalarini doimiy ravishda keng yoritib borsin. 13. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2015-yil 5-maydagi “2015 — 2019-yillarda iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada energiya sigʻimini qisqartirish, energiyani tejaydigan texnologiyalarni joriy etish chora-tadbirlari Dasturi toʻgʻrisida”gi PQ-2343-sonli qarorining 2 — 4, 6-bandlari, shuningdek, qarorga 1 — 6-ilovalar oʻz kuchini yoʻqotgan, deb hisoblansin. 14. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi Adliya vazirligi hamda boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda qonunchilikka mazkur qarordan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida ikki oy muddatda Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 15. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari Gʻ.I. Ibragimov zimmasiga yuklansin. mln dollar ekvivalentida T/r Loyihalarning nomi Loyiha quvvati Amalga oshirish muddatlari Loyihaning umumiy qiymati* shu jumladan moliyalashtirish manbalari boʻyicha: oʻz mablagʻlari OʻzTTJ tijorat banklari kreditlari xorijiy investitsiyalar, kreditlar Jami (810 ta loyiha) 5 338,9 2 634,1 389,0 139,0 2 176,8 shu jumladan: yangi qurilish (778 ta loyiha) 4 260,1 2 222,5 389,0 139,0 1 509,7 modernizatsiya (32 ta loyiha) 1 078,8 411,7 667,2 I. Qayta tiklanuvchi energiya manbalari boʻyicha yangi ishlab chiqarish quvvatlarini qurish va mavjudlarini modernizatsiya qilish boʻyicha loyihalar 5 220,7 2 593,7 389,0 67,2 2 170,8 yangi qurilish 4 141,9 2 182,1 389,0 67,2 1 503,7 “Oʻzbekenergo” AJ 879,3 110,1 389,0 67,2 313,0 1. Samarqand viloyatida 100 MVt quvvatga ega quyosh fotoelektr stansiyasini qurish 100 MVt 2017-2018 yy. 233,1 13,1 110,0 110,0 2. Navoiy viloyatida 100 MVt quvvatga ega quyosh fotoelektr stansiyasini qurish 100 MVt 2017 — 2019 yy. 233,1 35,0 114,0 9,1 75,0 3. Surxondaryo viloyati Sherobod tumanida 100 MVt quvvatga ega quyosh fotoelektr stansiyasini qurish 100 MVt 2019 — 2021 yy. 233,1 35,0 114,0 9,1 75,0 4. Navoiy viloyatida 102 MVt quvvatga ega shamol stansiyasini qurish 102 MVt 2018–2021 yy. 180,0 27,0 51,0 49,0 53,0 “Oʻzbekgidroenergo” AJ 3 262,6 2 072,0 1190,7 5. 18 ta yangi gidro elektr stansiyalarini qurish 984,7 MVt 2017 — 2025 yy. 2 038,8 1 369,2 669,7 6. Yangi gidro elektr stansiyalarini qurish boʻyicha 24 ta istiqbolli loyihalarni amalga oshirish 637,3 MVt 2021 — 2030 yy. 1 223,8 702,8 521,0 modernizatsiya 1 078,8 411,7 667,2 “Oʻzbekgidroenergo” AJ 1 078,8 411,7 667,2 7. Mavjud 14 ta gidro elektr stansiyalarini modernizatsiya qilish 1384,9 MVt 2017 — 2025 yy. 609,8 271,0 338,9 8. Mavjud gidro elektr stansiyalarini modernizatsiya qilish boʻyicha 18 ta istiqbolli loyihalarni amalga oshirish 588 MVt 2018 — 2030 yy. 469,0 140,7 328,3 II. Qayta tiklanuvchi energiya manbalarini joriy etish boʻyicha loyihalar 83,9 23,4 60,5 yangi qurilish 83,9 23,4 60,5 “Oʻzqurilishmateriallari” AJ 2,0 2,0 9. “Qizilqumsement” AJning ijtimoiy va maʼmuriy binolarida quyosh foto elektr stansiyalarini joriy etish 100 kVt 2017-2018 yy. 2,0 2,0 “Oʻzbekneftgaz” MXK 14,9 7,4 7,5 10. “Oʻzneftgazqazibchiqarish” AKning obyektlarini elektr energiyasi bilan taʼminlash maqsadida fotoelektr panellarni joriy etish 7,3 ming. kVt. soat elektr energiyani iqtisod qilish 2018 — 2020 yy. 9,9 4,9 5,0 11. “Oʻzneftgazqazibchiqarish” AKning xoʻjalik obyektlarini issiq suv bilan taʼminlash maqsadida quyosh suv isitgichlari joriy etish 4,75 Gkal issiqlik energiyasini iqtisod qilish 2018 — 2020 yy. 5,0 2,5 2,5 Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari 67,0 14,0 53,0 Quyidagilarni qurish boʻyicha 726 ta loyihalarni amalga oshirish 12. respublikaning yirik chorvachilik va parrandachilik xoʻjaliklarida biogaz uskunalarini qurish 60,8 mln. kub. metr biogaz 2017 — 2019 yy. 67,0 14,0 53,0 III. Qayta tiklanuvchi energetika uchun uskunalar va butlovchi qismlarni ishlab chiqarish boʻyicha loyihalar 34,3 17,0 11,3 6,0 Yangi qurilish 34,3 17,0 11,3 6,0 “Oʻzeltexsanoat” AK 17,8 10,0 7,8 13. Kichik quvvatli fotoelektr stansiyalari qurishni (yangi korxonalar tashkil etish 500 kVt gacha 2017 — 2019 yy. 17,8 10,0 7,8 “Toshkent rangli metallar parchalari va chiqindilarini qayta ishlash zavodi” AJ 6,5 2,0 3,5 1,0 14. Kalsiylangan qoʻrgʻoshin qotishmasi va gel akkumulyatorlarini ishlab chiqarishni tashkil etish 100 ming dona 2017 — 2019 yy. 6,5 2,0 3,5 1,0 “Oʻzbekneftgaz” MXK 10,0 5,0 5,0 15. Xitoylik yetakchi hamkorlar bilan birga biogaz uskunalarini ishlab chiqarish va ularga servis xizmati koʻrsatish boʻyicha qoʻshma korxona tashkil etish (“Agro bank” ATB bilan birgalikda) 200 dona 2017-2018 yy. 10,0 5,0 5,0 birlik Hududlar kesimidagi obyektlar nomi 2017 — 2021-yillarda jami Shu jumladan yillar boʻyicha: 2017-yil 2018-yil 2019-yil 2020-yil 2021-yil muassasalar qozonlar muassasalar qozonlar muassasalar qozonlar muassasalar qozonlar muassasalar qozonlar muassasalar qozonlar Jami 6 333 17 251 1 755 4 950 1503 4 053 1 232 3 337 974 2 599 869 2 312 Shu jumladan obyektlar boʻyicha: Xalq taʼlimi vazirligi 4 694 13 967 1 316 3 975 1 106 3 277 913 2 724 716 2 112 643 1 879 Sogʻliqni saqlash vazirligi 1260 2 061 321 582 302 446 229 344 216 360 192 329 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 379 1 223 118 393 95 330 90 269 42 127 34 104 Hududlar kesimidagi obyektlar: Qoraqalpogʻiston Respublikasi 930 2 841 301 910 248 717 171 534 110 355 100 325 Xalq taʼlimi vazirligi 737 2 181 231 663 169 507 137 411 105 315 95 285 Sogʻliqni saqlash vazirligi 151 291 60 150 67 107 24 34 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 42 369 10 97 12 103 10 89 5 40 5 40 Andijon viloyati 659 1 809 177 544 150 413 125 337 108 270 99 245 Xalq taʼlimi vazirligi 545 1 686 154 513 131 393 106 318 81 243 73 219 Sogʻliqni saqlash vazirligi 84 93 14 22 14 15 11 11 23 23 22 22 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 30 30 9 9 5 5 8 8 4 4 4 4 Buxoro viloyati 603 1 671 164 499 139 385 114 313 99 251 87 223 Xalq taʼlimi vazirligi 505 1 548 147 470 120 360 97 291 74 224 67 203 Sogʻliqni saqlash vazirligi 70 93 10 22 12 18 10 15 21 21 17 17 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 28 30 7 7 7 7 7 7 4 6 3 3 Jizzax viloyati 187 536 55 174 43 119 37 97 28 76 24 70 Xalq taʼlimi vazirligi 142 465 35 142 36 108 29 87 22 66 20 62 Sogʻliqni saqlash vazirligi 28 50 14 26 4 8 4 6 4 6 2 4 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 17 21 6 6 3 3 4 4 2 4 2 4 Qashqadaryo viloyati 411 1 424 30 171 107 380 101 351 93 281 80 241 Xalq taʼlimi vazirligi 335 1 034 13 68 91 273 87 261 79 237 65 195 Sogʻliqni saqlash vazirligi 46 138 9 23 7 17 8 30 10 32 12 36 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 30 252 8 80 9 90 6 60 4 12 3 10 Navoiy viloyati 160 374 40 111 41 87 34 75 26 59 19 42 Xalq taʼlimi vazirligi 62 210 14 64 16 48 13 39 10 32 9 27 Sogʻliqni saqlash vazirligi 93 152 25 43 24 37 20 34 15 25 9 13 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 5 12 1 4 1 2 1 2 1 2 1 2 Namangan viloyati 460 1 037 138 298 105 237 92 202 66 161 59 139 Xalq taʼlimi vazirligi 306 846 108 261 66 198 54 162 41 123 37 102 Sogʻliqni saqlash vazirligi 150 187 28 35 39 39 37 39 24 37 22 37 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 4 4 2 2 1 1 1 1 Samarqand viloyati 685 1 765 185 511 162 429 139 350 104 252 95 223 Xalq taʼlimi vazirligi 519 1 363 144 388 119 326 99 264 81 202 76 183 Sogʻliqni saqlash vazirligi 131 263 33 68 34 65 32 66 17 34 15 30 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 35 139 8 55 9 38 8 20 6 16 4 10 Surxondaryo viloyati 684 1 900 172 547 168 423 126 358 117 302 101 270 Xalq taʼlimi vazirligi 451 1 477 115 440 112 336 91 301 70 211 63 189 Sogʻliqni saqlash vazirligi 174 352 43 93 31 62 23 45 43 81 34 71 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 59 71 14 14 25 25 12 12 4 10 4 10 Sirdaryo viloyati 352 870 93 251 79 188 67 155 55 138 58 138 Xalq taʼlimi vazirligi 241 725 68 226 58 164 47 131 36 108 32 96 Sogʻliqni saqlash vazirligi 100 132 23 23 18 21 16 20 18 28 25 40 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 11 13 2 2 3 3 4 4 1 2 1 2 Toshkent viloyati 422 1 072 143 326 91 245 73 200 62 160 53 141 Xalq taʼlimi vazirligi 354 983 126 299 76 228 62 186 47 141 43 129 Sogʻliqni saqlash vazirligi 62 73 15 22 14 14 10 10 14 17 9 10 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 6 16 2 5 1 3 1 4 1 2 1 2 Fargʻona viloyati 546 1 331 182 410 120 290 102 242 75 209 67 180 Xalq taʼlimi vazirligi 313 892 106 271 69 207 56 168 43 129 39 117 Sogʻliqni saqlash vazirligi 162 221 42 45 35 38 33 33 27 56 25 49 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 71 218 34 94 16 45 13 41 5 24 3 14 Xorazm viloyati 227 607 72 192 48 136 49 119 31 85 27 75 Xalq taʼlimi vazirligi 184 557 55 170 43 129 35 105 27 81 24 72 Sogʻliqni saqlash vazirligi 9 16 5 10 3 5 1 1 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 34 34 12 12 2 2 13 13 4 4 3 3 Toshkent shahri 7 14 3 6 2 4 2 4 Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi 7 14 3 6 2 4 2 4 birlik T/r Hududlar nomi 2017 — 2021-yillarda jami Shu jumladan yillar boʻyicha: 2017-yil 2018-yil 2019-yil 2020-yil 2021-yil nasoslar elektr dvigatellar nasoslar elektr dvigatellar nasoslar elektr dvigatellar nasoslar elektr dvigatellar nasoslar elektr dvigatellar nasoslar elektr dvigatellar Jami 879 1 523 127 320 181 350 245 420 163 214 163 219 shu jumladan: 1. Qoraqalpogʻiston Respublikasi 59 133 8 25 13 38 16 48 11 11 11 11 2. Andijon viloyati 164 155 12 20 24 30 30 50 48 30 50 25 3. Buxoro viloyati 25 45 2 18 3 15 7 0 8 6 5 6 4. Jizzax viloyati 22 63 3 15 3 14 5 17 5 8 6 9 5. Qashqadaryo viloyati 40 104 8 26 12 25 14 27 3 12 3 14 6. Navoiy viloyati 25 34 4 14 6 0 6 5 5 7 4 8 7. Namangan viloyati 152 218 23 45 29 42 40 58 27 35 33 38 8. Samarqand viloyati 72 173 14 24 21 51 24 45 7 25 6 28 9. Surxondaryo viloyati 101 132 19 10 22 14 29 50 16 30 15 28 10. Sirdaryo viloyati 12 22 2 7 3 10 3 0 3 3 1 2 11. Toshkent viloyati 56 100 9 23 9 16 18 34 10 12 10 15 12. Fargʻona viloyati 85 199 13 51 27 58 36 55 5 20 4 15 13. Xorazm viloyati 66 145 10 42 9 37 17 31 15 15 15 20 A.N. Aripov — Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri, komissiya raisi Gʻ.I. Ibragimov — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari, komissiya raisining oʻrinbosari J.A. Qoʻchqorov — moliya vazirining birinchi oʻrinbosari B.K. Roʻziboyev — suv xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari N.S. Joʻrayev — adliya vazirining birinchi oʻrinbosari D.D. Asomov — iqtisodiyot vazirining oʻrinbosari E.B. Iskandarov — uy-joy kommunal xizmat koʻrsatish vaziri lavozimi boʻyicha — Oʻzbekiston Respublikasi bosh prokurorining birinchi oʻrinbosari B.T. Kuchkarov — Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi raisi R.A. Gulyamov — Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi raisi M.I. Shadiyev — Arxitektura va qurilish davlat qoʻmitasi raisining oʻrinbosari A.A. Yuldashev — Davlat soliq qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari B.S. Yuldashev — Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi prezidenti A.S. Sultanov — “Oʻzbekneftgaz” MXK raisi F.I. Salomov — “Oʻzbekenergo” AJ raisi A.A. Sanginov — “Oʻzbekgidroenergo” AJ raisi A.A. Abdullayev — “Oʻzkimyosanoat” AJ raisi I.Yu. Abduraxmonov — innovatsion rivojlanish vaziri A.A. Xaitov — “Oʻzstandart” agentligi bosh direktori V.V. Ismailov — Oʻzbekiston avtomobil va daryo transporti agentligi boshligʻi V.E. Chub — Oʻzbekiston gidrometeorologiya markazi bosh direktori L.T. Akbarxodjayev — “Oʻzdavneftgazinspeksiya” DI boshligʻi A.D. Nimatullayev — “Oʻzdavenergonazorat” DI boshligʻi B.V. Gulyamov — “Sanoatgeokontexnazorat” DI boshligʻi J.T. Mirzamaxmudov — Vazirlar Mahkamasining Geologiya, yoqilgʻi-energetika kompleksi, kimyo, neft-kimyo va metallurgiya sanoati masalalari ATD lavozimi boʻyicha — Moliya vazirligining Sanoatning bazaviy tarmoqlari, yoqilgʻi-energetika majmui va geologiyani rivojlantirish moliyasi va tarifni tartibga solish bosh boshqarmasi boshligʻi L.A. Yevdokimov — Iqtisodiyot vazirligining Energiya samaradorligini oshirish va qayta tiklanuvchi energiya manbalarini rivojlantirish boʻlimi boshligʻi, komissiya kotibi. Soʻnggi yillarda respublikamizning iqtisodiyot tarmoqlarida va ijtimoiy sohasida energiya samaradorligini oshirish va qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni kengaytirish boʻyicha keng koʻlamli ishlar amalga oshirildi. Jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Muqobil energiya manbalarini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi 2013-yil 1-martdagi Farmoni va “2015 — 2019-yillarda iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohada energiya sarfi hajmini qisqartirish, energiyani tejaydigan texnologiyalarni joriy etish chora-tadbirlari Dasturi toʻgʻrisida”gi 2015-yil 5-maydagi qarori ijrosini taʼminlash yuzasidan: energiya samaradorligi va energiyaning qayta tiklanuvchi manbalarini rivojlantirish masalalari boʻyicha respublika komissiyasi tashkil etildi, Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi tarkibida respublika komissiyasining ishchi organi sifatida energiya samaradorligini oshirish boʻlimi tashkil etildi; Toshkent shahrida Quyosh energiyasi xalqaro instituti faoliyat koʻrsata boshladi; Osiyo taraqqiyot banki koʻmagida Oʻzbekistonda quyosh energetikasini rivojlantirishning “yoʻl xaritasi” ishlab chiqildi; Namangan viloyatining Pop tumanida Koreya Respublikasining Savdo, sanoat va energetika vazirligi koʻmagida 2014-yilning dekabr oyida quvvati 130 kVt boʻlgan quyosh fotoelektrik stansiyasi qurildi va ishga tushirildi, ushbu stansiya yagona elektr energetikasi tarmogʻiga ulangan va yiliga 234,3 ming kVt.soat elektr energiyasi ishlab chiqarish quvvatiga ega; Surxondaryo, Namangan va Navoiy viloyatlarida yirik quyosh fotoelektrik stansiyalarini qurish boʻyicha loyihalar tayyorlanmoqda; Jahon banki ishtirokida Oʻzbekiston Respublikasining shamollar Atlasi ishlab chiqildi, Toshkent viloyatining Boʻstonliq tumanida quvvati 750 kVt boʻlgan tajribaviy shamol energoqurilmasini qurish boʻyicha investitsiya loyihalari yakunlovchi bosqichiga kirdi. 2016-yil yakunlari boʻyicha iqtisodiyot tarmoqlarida 2016/2017-yil kuz-qish mavsumida energoresurslarni tejash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlarni hisobga olgan holda, 1210,3 million kVt.soat elektr energiyasi va 991,2 million kub metr tabiiy gazni iqtisod qilishga erishildi, bu esa tarmoqlarning 2016-yildagi isteʼmolining mos ravishda 5,1 va 3,6 foizini tashkil etadi. Amalga oshirilgan ishlar natijasida 2015-yilda yalpi ichki mahsulotning energiya sigʻimini 10,8 foizga, 2016-yilda 7,2 foizga va 2017-yilning birinchi choragida 12,7 foizga qisqarishiga erishildi. Shu bilan birga, hozirgi kunda muqobil energiya manbalaridan foydalanishni jadal rivojlantirishga toʻsqinlik qilayotgan bir qator oʻz yechimini kutayotgan masalalar mavjud. Respublika hududlarida qayta tiklanuvchi energiya manbalari energiyasidan foydalanish boʻyicha zaxiralar toʻlaligicha ishga solinmagan, ular boʻyicha hududiy manzilli dasturlar ishlab chiqilishi zarur. 2030-yilga borib 2016-yilga nisbatan yalpi ichki mahsulotning energiya sigʻimini ikki barobarga qisqartirish boʻyicha qoʻyilgan topshiriqlarni hisobga olgan holda, korxona va tashkilotlarga energiya sarfi hajmini qisqartirish boʻyicha aniq maqsadli parametrlarni belgilash zarurati mavjud. Ushbu muhim vazifalarni inobatga olib, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori 2017 — 2021-yillarda yalpi ichki mahsulotning energiya sigʻimini yanada qisqartirish, mahsulot tannarxini kamaytirish va qayta tiklanuvchi manbalar energiyasidan foydalanishni kengaytirishga yoʻnaltirilgan. Iqtisodiyotni energiya resurslari bilan ikkita vazifani hal etish orqali taʼminlanishi nazarda tutilmoqda. Birinchidan, qayta tiklanuvchi energiya resurslaridan keng foydalanish orqali yoqilgʻi balansini diversifikatsiyalash. Bunda anʼanaviy yoqilgʻi turlarini qayta tiklanadigan energiya turlariga almashtirish hisobiga ularning elektr va issiqlik energiyasi ishlab chiqarishdagi hissasini kamaytirish nazarda tutilmoqda. Ikkinchidan, iqtisodiyot tarmoqlarida ishlab chiqarishning energiya sigʻimini qisqartirishning uzoq muddatli dasturini amalga oshirish, sanoat faoliyati hududlarining ekologik holatini yaxshilash orqali erishiladi. Yaqin istiqbolda ustuvor vazifa sifatida iqtisodiyotning energiya va resurs sigʻimini qisqartirish, ishlab chiqarishga energiyani tejaydigan texnologiyalarni keng joriy qilish, qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni kengaytirish, mehnat samaradorligini oshirish koʻzda tutilmoqda. Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan jadal foydalanish boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish issiqlik va elektr energiyasi kabi energiyaning sanoat turlarini olishni taʼminlashga yoʻnaltirilgan boʻlib, bu uglevodorodlarning oʻrnini bosishga va ularni yuqori likvidli mahsulotlar, xususan, polimerlar, yoqilgʻining sintetik turlarini ishlab chiqarishga yoʻnaltirish imkonini beradi. Xususan, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi, Fan va texnologiyalar agentligi, “Oʻzbekgidroenergo” AJ, Quyosh energiyasi xalqaro instituti, “Oʻzbekenergo” AJ Ilmiy-texnik markazi ikki oy muddatda qayta tiklanuvchi manbalar energiyasidan foydalanish, jumladan, quyosh energetikasini rivojlantirish, energiya samaradorligi sohasidagi mahalliy ishlanmalar va amaliy tadqiqotlarni, shuningdek, sinovdan oʻtgan ilgʻor xorijiy texnologiyalarni transfer qilish imkoniyatini tahlil qilish asosida iqtisodiyot va ijtimoiy soha tarmoqlarida qayta tiklanuvchi energiya manbalarini maqsadli joriy qilish va quyosh energetikasini rivojlantirish boʻyicha chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqishi va Vazirlar Mahkamasiga tasdiqlash uchun kiritishi belgilangan. Bundan tashqari, qarorda quyidagilar tasdiqlangan: qayta tiklanuvchi energetikani yanada rivojlantirishning maqsadli parametrlari, bunda 2025-yilga kelib elektr energiyasini ishlab chiqarish quvvatlari tarkibida qayta tiklanuvchi energiya manbalarining hissasini 12,7 foizdan 19,7 foizga yetkazish koʻzda tutilmoqda, jumladan, gidroelektrostansiyalar boʻyicha 12,7 foizdan 15,8 foizga, quyosh energetikasi boʻyicha 2,3 foizga, shamol energetikasi boʻyicha 1,6 foizga; qayta tiklanuvchi energetikani rivojlantirish boʻyicha investitsiya loyihalarining roʻyxati, bunda 2017-2025-yillarda umumiy qiymati 5,3 milliard dollar boʻlgan 810 ta loyihani amalga oshirish koʻzda tutilmoqda; 2017 — 2021-yillarda iqtisodiyot tarmoqlarida va ijtimoiy sohada qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni rivojlantirish va energiya samaradorligini oshirish chora-tadbirlari, unda normativ-huquqiy hujjatlarni, manzilli dasturlarni ishlab chiqish va boshqa ustuvor vazifalarni amalga oshirish boʻyicha 28 ta chora-tadbir koʻzda tutilgan; 2017 — 2021-yillarda iqtisodiyot tarmoqlarida ishlab chiqarishning energiya sarf hajmini qisqartirishning maqsadli parametrlari, bunda 25 ta yirik tashkilot va korxona boʻyicha sanoat mahsulotlari (ishlar, xizmatlar) ishlab chiqarishda energiya sarfining solishtirma normalarini qisqartirishning prognoz koʻrsatkichlari belgilangan; 2017 — 2021-yillarda budjet tashkilotlarida energiya isteʼmoli jihatidan samarador isitish qozonlarini joriy qilish jadvali, bunda Xalq taʼlimi vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi va Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazining 6333 ta budjet tashkilotining 17251 ta isitish qozonini almashtirish koʻzda tutilgan; 2017 — 2021-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq va suv xoʻjaligi vazirligining suv xoʻjaligi tashkilotlari nasos stansiyalarida energiya isteʼmoli jihatidan samarador nasoslar va elektrodvigatellarni joriy qilish grafigi, bunda Qishloq va suv xoʻjaligi vazirligining suv xoʻjaligi tashkilotlarida 879 ta nasos va 1523 ta elektrodvigatelni almashtirish koʻzda tutilgan. Ushbu ishlarni moliyalashtirish uchun 2017 — 2021-yillarda davlat budjetidan 314,1 milliard soʻmdan ortiq mablagʻ yoʻnaltiriladi. Ushbu qaror doirasida qabul qilingan chora-tadbirlarning amalga oshirilishi quyidagilarni taʼminlash imkonini beradi: qonunchilik va normativ bazani takomillashtirish, shuningdek, energiya tejaydigan texnologiyalarni, zamonaviy hisoblash uskunalarini joriy qilishga va yoqilgʻi-energetika resurslaridan yanada oqilona foydalanishga aholini va xoʻjalik yurituvchi subyektlarni keng jalb qilish; 2025-yilga kelib elektr energiyasi ishlab chiqarish quvvatlari tarkibida qayta tiklanuvchi energiya manbalarining ulushini 12,7 foizdan 19,7 foizga yetkazish; ishlab chiqarishning energiya sigʻimini keskin qisqartirish (9 792,0 tonna shartli yoqilgʻi yoki yiliga 8 — 10 foizdan kam boʻlmagan miqdorda); Xalq taʼlimi vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi va Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazining 6333 ta budjet tashkilotida 17251 ta isitish qozonini zamonaviy energiyani tejaydiganlariga almashtirish va 56,5 million kub metrdan ortiq tabiiy gazni tejash; Qishloq va suv xoʻjaligi vazirligining suv xoʻjaligi tashkilotlarida 1523 ta energiyani koʻp isteʼmol qiluvchi elektrodvigatelni va 879 ta nasosni almashtirish va 807,3 million kVt.soatdan ortiqroq elektr energiyasini tejab qolish; energiyani tejaydigan texnologiyalarning kirib kelishini kengaytirish, soliq va bojxona imtiyozlari berish hisobiga qayta tiklanuvchi manbalardan energiya hosil qiluvchi uskunalarni qoʻllagan holda energiyadan foydalanishni ragʻbatlantirish; qayta tiklanmaydigan uglevodorod resurslaridan oqilona foydalanish, ishlab chiqarilayotgan mahsulotning raqobatdoshligini oshirish, shu asosda iqtisodiyot tarmoqlarini va aholini yoqilgʻi-energetika resurslari bilan barqaror taʼminlab borish; qayta tiklanuvchi energiya manbalari va energiya isteʼmoli jihatidan samarador texnologiyalarni transfer qilish, ushbu sohadagi uskunalar va butlovchi qismlarni mahalliy korxonalarda ishlab chiqarish; aholi uchun kafolatlangan energiya resurslarining ochiqligini taʼminlash, ayniqsa, uzoq qishloq hududlarida aholining hayot sifatini yaxshilash va ularning farovonligini oshirish.