IJTIMOIY MUHOFAZAGA MUHTOJ VA ISh TOPIShDA QIYNALAYOTGAN ShAXSLARNI IShGA JOYLAShTIRISh UChUN ISh OʻRINLARINI BAND QILIB QOʻYISh TARTIBI TOʻGʻRISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASh HAQIDA
(resolution, 2017-12-11)

“Oʻzbekiston Respublikasida nogironlarni ijtimoiy himoya qilish toʻgʻrisida”gi (yangi tahriri) Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 25-moddasiga muvofiq hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Aholi bandligini oshirish hamda mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish organlari faoliyatini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2007-yil 6-apreldagi PQ-616-son qarorini bajarish yuzasidan Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 2-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritilsin. 3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari R.S. Azimov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom “Oʻzbekiston Respublikasida nogironlarni ijtimoiy himoya qilish toʻgʻrisida”gi (yangi tahriri) Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 25-moddasiga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Aholi bandligini oshirish hamda mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish organlari faoliyatini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2007-yil 6-apreldagi PQ-616-son qaroriga muvofiq ishlab chiqilgan hamda ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllanadi: ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish — ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun oʻz mablagʻlari hisobiga tashkil etilgan ish oʻrinlarini tashkilot (ish beruvchi) tomonidan ajratish; band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlari — ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun tashkilot xodimlarining roʻyxat boʻyicha oʻrtacha soniga nisbatan foizlar hisobidagi ish oʻrinlarining eng kam soni. 3. Aholi bandligiga koʻmaklashish maqsadida korxonalar, muassasalar va tashkilotlarga (keyingi oʻrinlarda tashkilot deb ataladi) ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarining eng kam soni belgilanadi (band qilib qoʻyiladi). Ushbu toifaga quyidagilar kiradi: yolgʻiz ota, yolgʻiz ona hamda 14 yoshgacha va nogiron bolalari bor koʻp bolali ota-onalar; taʼlim muassasalarini tugatgan yoshlar; muddatli harbiy xizmatdan boʻshatilgan shaxslar; nogironlar; aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlarida ish qidiruvchi sifatida hisobda turgan pensiya yoshiga yaqinlashib qolgan shaxslar; jazoni oʻtash muassasalaridan boʻshatilgan, jazoni oʻtayotgan yoki sud qaroriga koʻra tibbiy xarakterdagi majburiy choralar koʻrilgan shaxslar. Mehnat bozorida vujudga kelgan vaziyatni hisobga olgan holda mahalliy davlat hokimiyati organi tomonidan aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazi tavsiyasiga koʻra ish oʻrinlari ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan fuqarolarning boshqa toifalari uchun ham, shu jumladan safarbarlik chaqiruvi zaxirasiga kiritilgan shaxslar, kichik yoshli bolalari boʻlgan ishlamayotgan ayollar, atrofdagilar uchun xavfli boʻlmagan ijtimoiy ahamiyatli kasalliklar bilan ogʻriyotgan shaxslar uchun ham band qilib qoʻyilishi mumkin. 4. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan amalga oshiriladi. Mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilganlar uchun band qilib qoʻyilayotgan ish oʻrinlari soni ish topishda qiynalayotganlar sonining oʻzgarishiga qarab qayta koʻrib chiqiladi. 5. Ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish xodimlarining roʻyxat boʻyicha oʻrtacha soni yigirma nafardan koʻpni tashkil etadigan tashkilotlar uchun belgilanadi. Bunda nogironlarni ishga joylashtirish uchun xodimlar sonining kamida 3 foizi miqdorida ish oʻrinlarining eng kam soni belgilanadi va band qilib qoʻyiladi. Band qilib qoʻyilayotgan ish oʻrinlarining jami miqdori mahalliy davlat hokimiyati organi qaroriga muvofiq tashkilot xodimlari roʻyxat boʻyicha oʻrtacha sonining 7 foizidan ortiq miqdorda belgilanishi mumkin emas. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish toʻgʻrisidagi takliflar tuman (shahar) aholi bandligiga koʻmaklashish markazi tomonidan shakllantiriladi va tuman (shahar) hududida joylashgan tashkilotlar boʻyicha alohida tegishli qaror qabul qilish uchun mahalliy davlat hokimiyati organiga kiritiladi. Aniq tashkilot uchun ish oʻrinlarini band qilish boʻyicha takliflar kiritishda aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlari tomonidan tashkilotdagi ishlarning kasb boʻyicha tarkibi va tashkilot faoliyatining oʻziga xos xususiyatlari majburiy tartibda hisobga olinishi kerak. Nogironlar uchun ish oʻrinlarini band qilish miqdorini belgilash toʻgʻrisida takliflar kiritishda nogironlarni reabilitatsiya qilish dasturlari parametrlari hisobga olinadi. Band qilinishi kerak boʻlgan ish oʻrinlari sonini va ularga qoʻyiladigan talablarni belgilash uchun mahalliy davlat hokimiyati organi tomonidan tuman (shahar) hokimining oʻrinbosari boshchilik qiladigan maxsus komissiya tuziladi. Kalendar yili boshlangungacha uch oydan kechikmay tashkilotlarga yetkaziladigan mahalliy davlat hokimiyati organi qarorida (ushbu Nizomga 1-ilova) ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslarni, ishga joylashtirish uchun ularning imkoniyatlarini hisobga olgan holda, ushbu hududda joylashgan tashkilotlar boʻyicha alohida band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlari soni, band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlariga talablar, taqdirlash chora-tadbirlari, mahalliy davlat hokimiyati organining ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish toʻgʻrisidagi qarorlari bajarilmagan taqdirda tashkilotning mansabdor shaxslarga nisbatan qoʻllaniladigan sanksiyalar koʻrsatiladi. 6. Ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslar uchun shaxslarning mazkur toifalariga, shu jumladan quyidagilar uchun qoʻyiladigan xarakterli talablarga muvofiq boʻlgan mehnat sharoitlarini taʼminlaydigan ish oʻrni tashkil etilgan ish oʻrni hisoblanadi: yolgʻiz ota, yolgʻiz ona va 14 yoshgacha boʻlgan nogiron bolalari bor koʻp bolali ota-onalar uchun — bolalarni tarbiyalash va mehnat majburiyatlari boʻyicha vazifalarni uygʻunlashtirish imkonini beradigan, oʻzgaruvchan ish jadvaliga ega boʻlgan ish oʻrinlari; taʼlim muassasalarini tugatgan yoshlar uchun — ularning kasb boʻyicha tayyorgarligiga muvofiq boʻlgan ish oʻrinlari; muddatli harbiy xizmatdan boʻshatilgan shaxslar uchun — ularning kasb boʻyicha tayyorgarligiga muvofiq boʻlgan ish oʻrinlari; nogironlar uchun — mehnat sharoitlari boʻyicha attestatsiyadan oʻtkazilgan hamda xodimga ish jarayonlarini toʻsqinliksiz bajarish imkonini (sogʻligʻining ahvoli va mehnat faoliyatiga nisbatan belgilangan zid koʻrsatkichlar hisobga olingan holda) beradigan ish oʻrinlari; aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlarida ish qidiruvchi sifatida hisobda turgan pensiya yoshiga yaqinlashib qolgan shaxslar uchun — maxsus malakani talab qilmaydigan ish oʻrinlari; jazoni oʻtash muassasalaridan boʻshatilgan, jazoni oʻtayotgan yoki sud qaroriga koʻra tibbiy xarakterdagi majburiy choralar koʻrilgan shaxslar uchun — ularning kasb boʻyicha tayyorgarligi hisobga olingan holdagi ish oʻrinlari, muayyan kasb-hunarga, malakaga ega boʻlmagan shaxslar uchun esa — maxsus malakani talab qilmaydigan ish oʻrinlari. 7. Ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslar ishga joylashtirib boʻlingan ish oʻrinlari keyingi davr uchun band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlari sonini belgilashda hisobga olinadi. 8. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlariga ishga joylashtirish tashkilot tomonidan aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazi yoʻllanmasi boʻyicha yoki mustaqil ravishda amalga oshiriladi. 9. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirishga nogironlar jamoatchilik birlashmalari, jazoni oʻtash muassasalaridan ozod qilingan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish markazlari, koʻrsatib oʻtilgan shaxslar manfaatlarini ifodalovchi boshqa tashkilotlar ham ularni qonun hujjatlarida belgilangan tartibda ishga joylashtirishni taʼminlaydigan aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlariga yuborish yoʻli bilan koʻmaklashishi mumkin. Shu bilan birga, ushbu bandning birinchi xatboshida koʻrsatilgan tashkilotlar aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markaziga aniq tashkilotlarga ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish toʻgʻrisida takliflar kiritish, shuningdek aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlaridan har bir tashkilot boʻyicha tashkil etilgan, shuningdek band qilib qoʻyilgan boʻsh (vakant) ish oʻrinlari soni va xarakteri toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni olish huquqiga ega. 10. Mahalliy davlat organi tomonidan belgilangan ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarining eng kam soniga muvofiq tashkil etilgan (band qilib qoʻyilgan yoki ajratilgan) eng kam ish oʻrinlari sonini qisqartirishga yoki tugatishga mahalliy davlat hokimiyati organi qarori asosida amalga oshiriladi. 11. Texnologiyani, ishlab chiqarish va mehnatni tashkil etishdagi oʻzgarishlar, xodimlar sonining oʻzgarishiga olib kelgan ish hajmlarining qisqarishi bilan bogʻliq tadbirlarni amalga oshirishda ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlarining belgilangan soni hisobiga ishga joylashtirilgan shaxslarda ish oʻrinlari, agar ushbu shaxslar soni mahalliy davlat hokimiyati organi tomonidan belgilangan miqdordan oshmasa, ustuvor tartibda saqlanib qoladi. 12. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyilgan ish oʻrni ilgari ushbu ish oʻrnini egallab kelgan shaxs bilan tuzilgan mehnat shartnomasining toʻxtatilishi munosabati bilan boʻshab qolgan taqdirda tashkilot oʻn kun muddatda aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazini yangidan ochilgan boʻsh ish oʻrni toʻgʻrisida maʼlum qilishi shart. 13. Tashkilot ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslarni mahalliy davlat hokimiyati organi tomonidan ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlari belgilangan soni hisobiga ishga joylashtirishi shart. Tashkilot tomonidan, mazkur shaxslar ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan toifaga mansub boʻlsa, mehnat organlari yoʻllanmasi boʻyicha band qilib qoʻyilgan ish oʻrniga ishga joylashtirishni rad qilishi qonun hujjatlarida belgilangan javobgarlikka olib keladi. 14. Tashkilot yil boshlangungacha 10 kundan kechikmay ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlari umumiy sonining kamida 25 (yigirma besh) foizi hajmida ish oʻrinlari band qilib qoʻyilishini va tayyor boʻlishini taʼminlaydi, bu toʻgʻrida aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markaziga yil boshlangungacha axborot beriladi. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarining qolgan qismini band qilib qoʻyish tashkilot (ish beruvchi) tomonidan kalendar yilning birinchi choragi mobaynida taʼminlanadi, bu toʻgʻrida Bandlikka koʻmaklashish tuman (shahar) markaziga birinchi chorak tugagandan keyin 10 kundan kechikmay axborot beriladi. Tashkilotlar har chorakda aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markaziga ushbu Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslarning ishga joylashtirilishi toʻgʻrisida ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shakl boʻyicha axborot taqdim etadilar. Band qilib qoʻyilgan ish oʻrinlarining belgilangan soni hisobiga ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun ish oʻrinlarining tayyorligi toʻgʻrisidagi axborotning tashkilot tomonidan taqdim etilmaganligiga ham va amalda ularning tayyor emasligiga ham mehnat organi mahalliy davlat hokimiyati organi qarorining bajarilmaganligi sifatida qaraydi. 15. Mahalliy davlat hokimiyati organining ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish boʻyicha qarorini bajarmagan tashkilotning mansabdor shaxsiga qonun hujjatlarida belgilangan tartibda jarima solinadi. Mahalliy davlat hokimiyati organining ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish boʻyicha qarorini bajarmaganlik uchun jarimani toʻlaganlik tashkilotni band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlarining belgilangan sonini tashkil etishdan ozod qilmaydi. 16. Mahalliy davlat hokimiyati organining ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish boʻyicha qarorini bajarmaganlik uchun undirilgan jarimalar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda asosan aholining ushbu toifasi uchun yangi ish oʻrinlari yaratishga, shu jumladan nogironlar uchun ixtisoslashtirilgan korxonalar tashkil etishga sarflanadi. 17. Mahalliy davlat hokimiyati organining ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish boʻyicha qarorining bajarilishini nazorat qilish mehnat organlari tomonidan amalga oshiriladi. 18. Aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazlari tuman (shahar) ishchi komissiyalariga: tashkilotlar tomonidan ish oʻrinlarining band qilib qoʻyilishi; ushbu ish oʻrinlariga mazkur Nizomning 3-bandida koʻrsatilgan shaxslarning ishga joylashtirilishi; mahalliy davlat hokimiyati organining ish oʻrinlarini band qilib qoʻyish boʻyicha qarorini bajarmagan tashkilotning mansabdor shaxsiga jarimalar solish toʻgʻrisidagi umumlashtirilgan axborotni yuborishadi. 19. Nogironlar uchun band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlarining belgilangan sonidan ortiqcha nogironlar uchun ish oʻrinlari tashkil etgan tashkilotlar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda imtiyoz olish huquqiga egadirlar. 20. Mahalliy davlat hokimiyati organlari oʻz vakolatlari doirasida ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun belgilangan koʻrsatkichdan ortiqcha, shu jumladan ish uchastkalari (sexlar) tashkil etish uchun turar joy boʻlmagan binolarni birinchi navbatda ajratish yoʻli bilan band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlari tashkil etgan tashkilotlar uchun imtiyozlar belgilashi mumkin. 21. Ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish qidirishda qiynalayotgan shaxslar uchun band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlarini tuman (shahar) hokimi tomonidan belgilangan miqdordan ortiqcha tashkil etgan tashkilotlar ushbu ish oʻrinlarini tashkil etishga sarflangan mablagʻlarning bir qismini aholi bandligiga koʻmaklashish tuman (shahar) markazi bilan tuzilgan shartnoma asosida Oʻzbekiston Respublikasi aholi bandligiga koʻmaklashish davlat jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan qoplash huquqiga egadir. Oʻzbekiston Respublikasi aholi bandligiga koʻmaklashish davlat jamgʻarmasidan tashkilot (ish beruvchi)ning ijtimoiy muhofazaga muhtoj va ish topishda qiynalayotgan shaxslarni ishga joylashtirish uchun band qilib qoʻyiladigan ish oʻrinlarini belgilangan miqdordan ortiqcha tashkil etishga xarajatlarini qisman qoplashga yoʻnaltiriladigan pul mablagʻlari Oʻzbekiston Respublikasi Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi tomonidan belgilangan tartibda ajratiladi. 2. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish vazirligi hamda Tashqi mehnat migratsiyasi agentligi toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida” 2001-yil 6-apreldagi 162-son qaroriga 3-ilovaning 26-bandida (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2001-y., 4-son, 21-modda): a) birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon qilinsin: “26. Vazirlar Mahkamasining “Aholini ish bilan taʼminlash toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlik uchun jarimalar solish tartibi toʻgʻrisidagi Nizomni tasdiqlash haqida” 1998-yil 1-dekabrdagi 504-son qarorida (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 1998-y., 12-son, 44-modda)”; b) ikkinchi — toʻrtinchi xatboshi chiqarib tashlansin. 3. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Aholi banligini oshirish hamda mehnat va aholini ijimoiy muhofaza qilish organlari faoliyatini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2007-yil 6-apreldagi PQ-616-son qarorini amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2007-yil 8-maydagi 95-son qaroriga 2-ilovaning 7-bandida (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 2007-y., 5-son, 25-modda): a) birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon qilinsin: “7. Vazirlar Mahkamasining “Aholini ish bilan taʼminlash toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlik uchun jarimalar solish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 1998-yil 1-dekabrdagi 504-son qarorida (Oʻzbekiston Respublikasi QT, 1998-y., 12-son, 44-modda)”; b) ikkinchi — oʻn oltinchi xatboshi chiqarib tashlansin.