Yoqilgʻi-energetika sohasida bozor mexanizmlarini joriy etishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2024-06-10)

Aholi, iqtisodiyot tarmoqlari va tadbirkorlik subyektlarini yoqilgʻi-energetika resurslari bilan ishonchli tarzda taʼminlash, aholi xonadonlarida qayta tiklanuvchi energiya manbalari oʻrnatilishini qoʻshimcha ragʻbatlantirish, hamda yoqilgʻi-energetika resurslari narxlarining shakllanishini bosqichma-bosqich bozor tamoyillariga oʻtkazish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 12-yanvardagi 22-son qaroriga muvofiq elektr energiyasining yirik isteʼmolchilari — yuridik shaxslar tomonidan tungi davrda (soat 2200 dan 2400 gacha va soat 0000 dan 0600 gacha) foydalanilgan elektr energiyasi uchun toʻlovlar belgilangan tarifga nisbatan 1,5 baravar miqdorda kamayuvchi koeffitsiyentni koʻllash orqali hisob-kitob qilinishi oʻrnatilganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Idoralararo tarif komissiyasi 2023-yil 1-oktabrdan boshlab: tabiiy gaz va elektr energiyasini ishlab chiqarish, uzatish, taqsimlash, sotish tariflarini hamda issiqlik energiyasini ishlab chiqarish tariflarini; elektr va issiqlik energiyasi, shuningdek, tabiiy gaz isteʼmolchilaridan va ulgurji qayta sotuvchilardan tushadigan mablagʻlarni taqsimlash tartibini; temir yoʻl transportida yuk va yoʻlovchilarni tashish xizmatlari va boshqa tariflarni qayta koʻrib chiqsin va tasdiqlasin. 3. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklariga issiqlik taʼminoti, suv taʼminoti va oqova suv xizmatlariga, shahar yoʻlovchilar tashish transportida (bundan yoʻnalishli va yoʻnalishsiz taksilar mustasno) yoʻlovchilar tashish xizmatlariga yangi tariflarni belgilash tavsiya etilsin. Bunda, issiqlik taʼminoti xizmatlarining aholi uchun belgilanadigan narxlari joriy kuz-qish mavsumida oshirilmasligi belgilansin. Iqtisodiyot va moliya vazirligi mazkur bandda belgilangan tariflarni qayta koʻrib chiqishda narxlarning asossiz oshib ketishining oldini olish choralarini koʻrsin. 4. Quyidagilar: Yoqilgʻi-energetika sohasida bozor mexanizmlarini joriy etish ishlarini muvofiqlashtirish komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Komissiya) tarkibi 2-ilovaga muvofiq; Energetika infratuzilmasining barqaror ishlashini taʼminlash boʻyicha ishchi guruhi (keyingi oʻrinlarda — Ishchi guruh) tarkibi 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 5. Komissiya: a) quyidagilarni: ikki hafta muddatda neft-gaz va energetika sohasini rivojlantirish, yoqilgʻi-energetika resurslarini yetkazib berish sifatini yaxshilash va ularning narxlarini takomillashtirishga oid mavzularni ommaviy axborot vositalarida keng yoritish boʻyicha media-rejani; 2023-yil 15-oktabrga qadar energiya resurslari isteʼmolini maqbullashtirish, yoʻqotishlarini kamaytirish va ishlab chiqarishda energiya samaradorligini oshirish dasturini; 2023-yil 20-oktabrga qadar texnologik jarayonlarni hamda material va xom ashyo resurslarini sarflash normalarini, foydalanish va ishlab chiqarishga oid boʻlmagan xarajatlarni qisqartirish dasturini; 2023-yil 1-noyabrga qadar energetika korxonalarida mehnat unumdorligini oshirish, ishlab chiqarish va boshqa xarajatlarni kamaytirish hisobiga ishlab chiqariladigan mahsulotlar tannarxini oʻrtacha 8 — 10 foizga qisqartirishni nazarda tutuvchi maqsadli koʻrsatkichlarni; 2023-yil 15-noyabrga qadar uy xoʻjaliklarida elektr energiyasi va tabiiy gazni tejash, ulardan samarali foydalanish loyihalari uchun 2024-yilda imtiyozli resurslarni jalb qilish boʻyicha chora-tadbirlarni; 2023-yil 1-dekabrga qadar elektr energiyasi va tabiiy gazni isteʼmolchilarga uzatishdagi yoʻqotishlarni hisoblash uslubiyatini; 2023-yil 15-dekabrga qadar energetika korxonalari tomonidan amalga oshirilayotgan investitsiya loyihalarini maqbullashtirish, ularning samaradorligini oshirish va xaridlar jarayonlari shaffofligini tashkil qilish orqali investitsiya xarajatlarini qisqartirish boʻyicha chora-tadbirlarni tasdiqlasin; b) tizimli ravishda: hududlarda tarif oshishi bilan bogʻliq muammolarni oldindan aniqlab, ularni joyida hal qilib borsin; hududlarda avtomobillarga gaz toʻldirish kompressor shoxobchalarida chakana narxlar keskin oshib ketishining oldi olinishini taʼminlasin; yirik sanoat va infratuzilma obyektlari, shu jumladan elektr stansiyalari yoqilgʻi bilan uzluksiz taʼminlanishini tashkil etsin; aholi va tadbirkorlik subyektlarini energiya resurslari bilan taʼminlashda vujudga kelayotgan tizimli muammolarni bartaraf etish choralarini koʻrsin; tariflar oshishining iqtisodiyot tarmoqlari va aholiga taʼsiri, shu jumladan isteʼmol tovarlari narxlari keskin oshishining oldini olish, shuningdek iqtisodiyot tarmoqlari korxonalarida ishlab chiqarish tannarxini va ishlab chiqariladigan mahsulotlarga sarf qilinadigan energiya resurslari miqdorini kamaytirish boʻyicha choralarni belgilab borsin. 6. Ishchi guruh (Ramatov): a) tizimli ravishda: respublika hududlarida elektr energiyasi va tabiiy gaz tarmoqlari hamda qurilmalarining holatini oʻrganib, ularning barqaror ishlashini taʼminlash boʻyicha zarur choralarni koʻrsin; elektr energiyasi va tabiiy gaz tarmoqlari hamda qurilmalarini kapital taʼmirlash, rekonstruksiya va modernizatsiya qilish ishlari oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini taʼminlasin hamda mazkur ishlarning yakunlari boʻyicha obyektlarni qabul qilib borsin; mazkur vazifalarni amalga oshirishda vujudga kelayotgan muammolarni tezkorlik bilan hal qilib borsin; b) har oʻn kunda amalga oshirilgan ishlar yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentiga axborot kiritsin. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov, Bosh prokuratura, Davlat xavfsizlik xizmati, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi, Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi, Soliq qoʻmitasi hamda Elektr energiyasi, neft mahsulotlari va gazdan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi avtomobillarga gaz toʻldirish kompressor shoxobchalarida: oʻrnatilgan gaz hisoblash uskunalari tabiiy gaz nazorati va hisobining avtomatlashtirilgan tizimiga toʻliq ulanganligini va onlayn rejimda maʼlumotlar uzatilayotganligini qatʼiy nazorat qilib borsin; noqonuniy ulanish, yoqilgʻi-energiya resurslarini talon-toroj qilish va noqonuniy isteʼmol qilishning boshqa holatlarini, shuningdek, ularni sodir etishga imkon beruvchi sabab va shart-sharoitlarni aniqlash, bartaraf etish va oldini olish boʻyicha nazorat tadbirlarini yanada kuchaytirsin; tabiiy gazni sotishda uning eng baland chakana narxi bir kub metr uchun 2024-yil 1-iyungacha 3 350 soʻmdan, 2024-yil 1-avgustgacha 3 750 soʻmdan oshib ketmasligi boʻyicha qatʼiy choralar koʻrsin; Bunda, onlayn rejimda maʼlumotlar uzatmayotgan, chakana sotishda cheklangan narxning asossiz oshirilishiga, noqonuniy ulanishga, yoqilgʻi-energiya resurslarini talon-toroj va noqonuniy isteʼmol qilinishiga yoʻl qoʻygan avtomobillarga gaz toʻldirish kompressor shoxobchalariga tabiiy gaz yetkazib berishni toʻxtatish choralari koʻrilsin. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 13-fevraldagi PQ-54-son qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori oʻrinbosari Sh.A. Aminov mazkur bandda nazarda tutilgan chora-tadbirlar ijrosini samarali tashkil qilishga shaxsan javobgar ekanligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 8. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 12-maydagi PQ-157-son qaroriga muvofiq tabiiy gaz hajmining aniq hisobini yuritish maqsadida tabiiy gazni qabul qilish va uzatishning barcha nuqtalariga onlayn elektron hisoblagichlarni oʻrnatish, ularni soliq organlari axborot tizimlari bilan integratsiya qilish orqali yagona avtomatlashtirilgan tabiiy gaz harakati tizimini joriy etish belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. Soliq qoʻmitasi hamda Energetika vazirligiga tabiiy gazni qazib olishdan yakuniy isteʼmolchilarga yetkazib berishgacha boʻlgan jarayonlarni toʻliq avtomatlashtirish orqali uning aniq hisobini yuritish boʻyicha ishlar lozim darajada olib borilmaganligi koʻrsatib oʻtilsin. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov bu borada amalga oshirilayotgan ishlar toʻgʻrisida har oyda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot kiritib borsin. 9. Belgilansinki, 2023-yil 1-oktabrdan boshlab “UzGasTrade” AJ, “Hududgaztaʼminot” AJ, “Oʻztransgaz” AJ, “Hududiy elektr tarmoqlari” AJ, “Oʻzbekiston milliy elektr tarmoqlari” AJ va “Issiqlik elektr stansiyalari” AJ korxonalarining mahsulot sotishdan tushadigan barcha tushumlari Yagona gʻazna hisobvaragʻida yuritiladi. Bunda, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Idoralararo tarif komissiyasi qaroriga asosan belgilanadigan mablagʻlar taqsimoti asosida Yagona gʻazna hisobvaragʻiga tushgan mablagʻlar shu kunning oʻzida mazkur korxonalarning xizmat koʻrsatuvchi banklardagi hisobvaraqlariga oʻtkazib beriladi. Soliq qoʻmitasi elektr energiyasi va tabiiy gazni yakuniy isteʼmolchilarga sotishdan tushadigan tushumlar mazkur korxonalarning Yagona gʻazna hisobvaragʻida yuritiladigan shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga tushishini taʼminlasin. 10. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga 4-ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin. 11. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlari 5-ilovaga muvofiq oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 12. Energetika vazirligi ushbu qarorga muvofiq elektr energiyasi va tabiiy gazning yangi narxlari barcha manfaatdor vazirliklar, idoralar va tashkilotlarga yetkazilishini taʼminlasin. 13. Belgilansinki, ushbu qaror 2023-yil 1-oktabrdan eʼtiboran kuchga kiradi. 14. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil etishga masʼul va shaxsiy javobgar etib Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov hamda energetika vaziri J.T. Mirzamahmudov belgilansin. 15. Ushbu qarorning ijrosini nazorat qilishni oʻz zimmamda qoldiraman. 1. A.N. Aripov — Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri, Komissiya raisi 2. J.T. Mirzamahmudov — Oʻzbekiston Respublikasi energetika vaziri, Komissiya raisining oʻrinbosari 3. Kelishuvga koʻra — Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi raisi oʻrinbosari 4. Kelishuvga koʻra — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori oʻrinbosari 5. B.B. Xodjayev — Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vaziri oʻrinbosari 6. L.Sh. Kudratov — Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vaziri 7. A.D. Tashkulov — Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vaziri 8. Sh.Sh. Sharaxmetov — Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi raisi 9. Lavozimi boʻyicha — Yoqilgʻi-energetika sohasi korxonalari rahbarlari 1. A.J. Ramatov — Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri oʻrinbosari, Ishchi guruh raisi 2. Kelishuvga kura — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori oʻrinbosari, Ishchi guruh raisi oʻrinbosari 3. P.R. Bobojonov — Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri 4. Kelishuvga kura — Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi oʻrinbosari 5. J.T. Mirzamahmudov — Oʻzbekiston Respublikasi energetika vaziri 6. I.I. Norqulov — Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyot va moliya vazirining birinchi oʻrinbosari 7. Kelishuvga kura — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti direktori 8. I.A. Nimatullayev — Oʻzbekiston Respublikasi Energetika vazirligi huzuridagi Elektr energiyasi, neft mahsulotlari va gazdan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi boshligi, Ishchi guruh ishchi organi 2. Vazirlar Mahkamasining “Yoqilgʻi-energetika resurslarining narxlari va tariflarini oʻzgartirish toʻgʻrisida” 2019-yil 30-iyuldagi 633-son qarorida: a) 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “2. 2019-yil 15-avgustdan boshlab Ai-91 markali avtomobil benzini birja savdolari orqali sotiladigan tartib belgilansin”; b) 4-band oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 1. Vazirlar Mahkamasining “Yoqilgʻi-energetika resurslari taʼminotida bozor mexanizmlarini joriy etish toʻgʻrisida” 2022-yil 30-iyundagi 348-son qarori. 2. Vazirlar Mahkamasining “Vazirlar Mahkamasining “Yoqilgʻi-energetika resurslari taʼminotida bozor mexanizmlarini joriy etish toʻgʻrisida” 2022-yil 30-iyundagi 348-son qarorining amal qilishini vaqtincha toʻxtatib turish haqida” 2022-yil 14-iyuldagi 387-son qarori.