Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida
(resolution, 2025-06-25)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oila va xotin-qizlarni tizimli qoʻllab-quvvatlashga doir ishlarni yanada jadallashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 7-martdagi PF-87-son Farmoni ijrosini taʼminlash, shuningdek, aliment toʻlovlari jamgʻarmasi faoliyatini samarali yoʻlga qoʻyish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oila va xotin-qizlarni tizimli qoʻllab-quvvatlashga doir ishlarni yanada jadallashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 7-martdagi PF-87-son Farmonining 20-bandiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosida (keyingi oʻrinlarda — Majburiy ijro byurosi) yuridik shaxs tashkil etmagan holda “Aliment toʻlovlari” jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Jamgʻarma) tashkil etilganligi va unga Majburiy ijro byurosini rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan 50 milliard soʻm ajratilishi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Quyidagilar Jamgʻarma mablagʻlarini shakllantirish manbalari etib belgilansin: aliment toʻlash majburiyati yuklatilgan shaxslardan undirilgan mablagʻlar; vaqtincha boʻsh turgan mablagʻlarni tijorat banklari depozitlariga joylashtirish hisobidan olingan daromadlar; jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari, xalqaro institutlar va xorijiy tashkilotlarning grantlari; Majburiy ijro byurosini rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari; qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar. 3. Belgilansinki: Jamgʻarma hisobidan toʻlovlar faqat voyaga yetmagan farzandini moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlaganlik uchun jinoiy javobgarlikka tortilgan qarzdorga nisbatan tatbiq etiladi; Jamgʻarma faoliyatini boshqarish Majburiy ijro byurosi tomonidan amalga oshiriladi; Jamgʻarma tomonidan toʻlovlarni toʻlash tartib-taomillari ustidan qatʼiy nazorat oʻrnatish maqsadida barcha amaliyotlar Majburiy ijro byurosining Aliment majburiyatlarini ijro etish va nazorat qilishning yagona axborot tizimi orqali amalga oshiriladi. Bunda toʻlovlar ushbu tizim bilan integratsiya qilingan aliment oluvchilarning bank kartalariga oʻtkaziladi. 4. Jamgʻarmaning mablagʻlarini shakllantirish, taqsimlash va ulardan foydalanish hamda uning faoliyatini tashkil etish tartibini, shu jumladan Jamgʻarma mablagʻlari hisobidan aliment toʻlovlaridan qarzdorlik toʻlanadigan holatlar va shaxslar toifasini belgilashni nazarda tutuvchi Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasining: Majburiy ijro byurosi tuzilmasida umumiy shtat birliklari doirasida Moliya-rejalashtirish boʻlimiga 1 ta shtat birligi ajratish; sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini majburiy ijro etishni taʼminlash boʻyicha samaradorlik va natijadorlik koʻrsatkichlarida (KPI) Jamgʻarmadan qoplangan aliment mablagʻlarini undirishni asosiy mezonlardan biri sifatida belgilash toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin. 6. Majburiy ijro byurosi Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi hamda boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda 2022-yil 30-dekabrga qadar: Jamgʻarmani shakllantirish manbalarini kengaytirish, shu jumladan ijro hujjatlari boʻyicha undirilib, “Temir daftar”, “Ayollar daftari” va “Yoshlar daftari”ga yoʻnaltirilayotgan mablagʻlarning bir qismini Jamgʻarmaga yoʻnaltirish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga asoslantirilgan takliflar kiritsin; Byuroning Aliment majburiyatlarini ijro etish va nazorat qilishning yagona axborot tizimini Moliya vazirligining Gʻaznachiligi elektron tizimi bilan integratsiya qilish choralarini koʻrsin. 7. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining moliya-iqtisodiyot va kambagʻallikni qisqartirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari — iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vaziri J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosining (keyingi oʻrinlarda — Byuro) Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi (keyingi oʻrinlarda — Jamgʻarma) mablagʻlarini shakllantirish va ulardan foydalanish, shuningdek uning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi. 2. Jamgʻarmaning maqsadi Byuro organlari ish yurituvidagi aliment undirish bilan bogʻliq sud hujjati asosida berilgan ijro hujjati yoki ijro hujjati boʻlgan sud hujjati bilan aliment toʻlash majburiyati yuklatilgan shaxslardan belgilangan va undirish imkoni boʻlmagan mablagʻlarni ushbu Nizomda belgilangan hollarda, Jamgʻarma mablagʻlaridan aliment toʻlovlari boʻyicha shakllangan qarzdorlikni biryoʻla toʻlash uchun moliyalashtirish hisoblanadi. 3. Jamgʻarma yuridik shaxs hisoblanmaydi, budjet tashkilotlarining budjetdan tashqari jamgʻarmalari shaklida tashkil etiladi va Moliya vazirligining Gʻaznachiligi hisobvaragʻida mablagʻlari milliy va chet el valyutasida bank hisobvaraqlarida jamlanadi. 4. Aliment toʻlovlari jamgʻarmasidan foydalanish ushbu Nizomga ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 5. Quyidagilar Jamgʻarma mablagʻlarini shakllantirish manbalari hisoblanadi: aliment toʻlash majburiyati yuklatilgan shaxslardan undirilgan mablagʻlar; vaqtincha boʻsh turgan mablagʻlarni tijorat banklari depozitlariga joylashtirish hisobidan olingan daromadlar; jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari, xalqaro institutlar va xorijiy tashkilotlarning grantlari; Majburiy ijro byurosini rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari; qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar. 6. Jamgʻarma mablagʻlari voyaga yetmagan farzandini moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlaganlik uchun qarzdor jinoiy javobgarlikka tortilgan taqdirda, aliment toʻlovlaridan yuzaga kelgan qarzdorlikni (ushbu jinoyat natijasida yetkazilgan zararni) qoplab berishga (biryoʻla undiruvchiga toʻlab berishga) yoʻnaltiriladi. 7. Jamgʻarma mablagʻlaridan mazkur Nizomning 6-bandida nazarda tutilmagan boshqa maqsadlar uchun foydalanish taqiqlanadi. 8. Jamgʻarmadan aliment toʻlovlarini qoplab berish uchun majburiy ijro harakatini amalga oshirgan davlat ijrochisining aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qarori asos boʻlib hisoblanadi. 9. Aliment toʻlovlarini qoplab berish Byuroning Aliment majburiyatlarini ijro etish va nazorat qilishning yagona axborot tizimi orqali amalga oshiriladi. Bunda toʻlovlar ushbu tizim bilan integratsiya qilingan aliment oluvchilarning bank kartalariga oʻtkaziladi. 10. Byuro Jamgʻarma mablagʻlaridan maqsadli foydalanilishini nazorat qiladi. 11. Jamgʻarmaning joriy yilda foydalanilmagan mablagʻlari budjetga olib qoʻyilmaydi va ulardan keyingi davrda foydalaniladi. 12. Voyaga yetmagan farzandini moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlaganlik uchun jinoiy javobgarlikka tortilgan qarzdordan jinoyat ishlari boʻyicha suddan kelib tushgan aliment toʻlovlaridan yuzaga kelgan qarzdorlikni (ushbu jinoyat natijasida yetkazilgan zararni) undirish toʻgʻrisidagi ijro hujjati boʻyicha davlat ijrochisi tomonidan qonunchilik hujjatlarida belgilangan undirish choralari koʻriladi. Qonunchilik hujjatlarida belgilangan barcha choralar natijasiz boʻlgan taqdirda, davlat ijrochisi tomonidan aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi hamda ikki ish kunidan kechiktirilmagan holda toʻlovlarni amalga oshirish uchun tizim orqali Jamgʻarmaga yuboriladi. 13. Aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qarorda quyidagilar koʻrsatiladi: aliment undirish toʻgʻrisidagi va jinoyat ishlari boʻyicha sudning ijro hujjati boʻyicha yuritilgan ijro ishi raqamlari; aliment toʻlovlari qoplab berilishi lozim boʻlgan jami mablagʻlar summasi; aliment toʻlovlari qoplab berilishi lozim boʻlgan davr; undiruvchining bank rekvizitlari. 14. Aliment toʻlovlarini qoplab berish Jamgʻarma tomonidan aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qaror olingan kundan boshlab ikki ish kunidan kechiktirilmagan holda Jamgʻarma mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi. 15.Jamgʻarma mablagʻlari aliment toʻlovlarini qoplab berish uchun yetarli boʻlmagan taqdirda, aliment toʻlovlari Jamgʻarmaga mablagʻlar kelib tushgan kundan boshlab qoplanadi. Bunda, toʻlovlar aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qarorlar kelib tushgan ketma-ketlikka muvofiq amalga oshiriladi. 16. Davlat ijrochisi jamgʻarmadan qoplangan aliment toʻlovlari boʻyicha qarzdordan mablagʻlarni Jamgʻarmaga qaytarish boʻyicha qonunchilikda belgilangan tartibda ijro harakatlarini amalga oshiradi. 17. Qarzdorning undiruv qaratilishi mumkin boʻlgan mol-mulki yoki daromadlari boʻlmasa va uning mol-mulki yoki daromadlarini qidirish yuzasidan davlat ijrochisi tomonidan qonunda yoʻl qoʻyiladigan doirada koʻrilgan barcha choralar natijasiz boʻlsa, ijro hujjati va ijro ishi yuritishda tarafni almashtirish toʻgʻrisidagi qarori “Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 40-moddasida belgilangan tartibda davlat ijrochisining qaroriga asosan Jamgʻarmaga qaytariladi. 18. Davlat ijrochisining “Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 40-moddasiga asosan qabul qilingan qarori Jamgʻarma tomonidan qabul qilinib, ikki oy davomida ijro hujjatlari yuzasidan qarzdorliklarni undirish masalalari boʻyicha yagona idoralararo elektron hamkorlik tizimi orqali muntazam ravishda mulkiy ahvoli oʻrganilib boriladi. Mulkiy ahvoli oʻzgarmagan taqdirda qarzdorlik Jamgʻarma tomonidan hisobdan chiqariladi. 19. Jamgʻarmani boshqarish, shu jumladan, Jamgʻarma joriy faoliyatiga rahbarlik qilish, mablagʻlari toʻplanishi va sarflanishini tezkor boshqarish Byuro tomonidan amalga oshiriladi. 20. Byuro Jamgʻarmaning joriy faoliyatiga rahbarlikni amalga oshirish doirasida quyidagi huquqlarga ega: mablagʻlar ajratishga kelib tushgan qarorlar boʻyicha maʼlumotlar olish; undirilgan va Jamgʻarmaga oʻtkaziladigan pul mablagʻlarining amalda kelib tushgan summasi boʻyicha tijorat banklari va tegishli tashkilotlardan axborotlar hamda statistika maʼlumotlarini soʻrab olish; xorijiy valyutada hisobvaraqlar ochish va yuritish, belgilangan tartibda ular boʻyicha tegishli operatsiyalarni amalga oshirish; Jamgʻarma boʻsh mablagʻlarini milliy va chet el valyutasida Oʻzbekiston Respublikasining tijorat banklari depozitlariga joylashtirish, shuningdek, chet el valyutasidagi pul mablagʻlari boʻyicha ayirboshlash va boshqa operatsiyalarni amalga oshirish. 21. Byuro Jamgʻarmaning joriy faoliyatiga rahbarlikni amalga oshirish doirasida quyidagilarga majbur: Jamgʻarmaning daromadlari va xarajatlari hisobini yuritish, shuningdek, ular boʻyicha choraklik va yillik hisobotlarni shakllantirish; Jamgʻarma daromadlarini shakllantirish tartibini takomillashtirish ishlarini amalga oshirish. 22. Byuro hududiy boshqarmalari tomonidan har hisobot choragidan keyingi oyning 10-sanasidan kechiktirmasdan Jamgʻarmaga yuborilgan aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qarorlar va Jamgʻarmaga undirilgan mablagʻlar toʻgʻrisida hisobot taqdim etadi. 23. Jamgʻarma mablagʻlaridan foydalanilishi toʻgʻrisidagi hisobot har chorakda Byuro tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga taqdim etiladi. 24. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. Bosqichlar Subyektlar Chora-tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Davlat ijrochisi (Majburiy ijro byurosi masʼul xodimi) Voyaga yetmagan farzandini moddiy taʼminlashdan boʻyin tovlaganlik uchun qarzdor jinoiy javobgarlikka tortilgan taqdirda, aliment toʻlovlaridan yuzaga kelgan qarzdorlikni (ushbu jinoyat natijasida yetkazilgan zararni) qoplab berish (biryoʻla undiruvchiga toʻlab berish) maqsadida Aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. Zarurat yuzaga kelganda 2-bosqich Davlat ijrochisi (Majburiy ijro byurosi masʼul xodimi) Aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qarorni unga jinoyat ishlari boʻyicha sudning ijro hujjatini ilova qilgan holda Jamgʻarmaga yuboradi. Qaror qabul qilingan kundan boshlab 2 ish kunidan kechiktirilmagan holda 3-bosqich Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi Aliment toʻlovlarini qoplab berish toʻgʻrisidagi qaror asosida aliment toʻlovlari qoplab beriladi. Qaror qabul qilingan kundan boshlab 2 ish kunidan kechiktirilmagan hol?a 4-bosqich Davlat ijrochisi (Majburiy ijro byurosi masʼul xodimi) Jamgʻarmadan qoplangan aliment toʻlovlari boʻyicha qarzdordan mablagʻlarni Jamgʻarmaga qaytarish boʻyicha qonunchilikda belgilangan tartibda ijro harakatlari amalga oshiriladi. Qarzdorlik bartaraf etilgunga qadar 5-bosqich Davlat ijrochisi (Majburiy ijro byurosi masʼul xodimi) Qarzdorning undiruv qaratilishi mumkin boʻlgan mol-mulki yoki daromadlari boʻlmasa va uning mol-mulki yoki daromadlarini qidirish yuzasidan qonunda yoʻl qoʻyiladigan doirada koʻrilgan barcha choralar natijasiz boʻlsa, ijro hujjati va ijro ishi yuritishda tarafni almashtirish toʻgʻrisidagi qaror belgilangan tartibda Jamgʻarmaga qaytariladi. Undirishni imkoni boʻlmagan taqdirda 6-bosqich Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi Ijro hujjatlari yuzasidan qarzdorning mulkiy ahvoli yagona idoralararo elektron hamkorlik tizimi orqali muntazam ravishda oʻrganib boriladi hamda mulkiy ahvoli oʻzgarmagan taqdirda qarzdorlik hisobdan chiqariladi. 2 oy muddatda