Respublikaning seysmik faol zonalarida qurilishi rejalashtirilayotgan xavflilik omili IV toifaga mansub boʻlgan bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish tartibini joriy etish toʻgʻrisida
(resolution, 2025-11-17)

“Oʻzbekiston Respublikasi aholisi va hududining seysmik xavfsizligini taʼminlash toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasining Qonuniga muvofiq, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasining seysmik xavfsizligini taʼminlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 30-maydagi PF-144-son Farmoni ijrosini taʼminlash hamda respublikaning seysmik faol zonalarida qurilishi rejalashtirilayotgan bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish tartibini belgilash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasining seysmik xavfsizligini taʼminlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 30-maydagi PF-144-son Farmoni 4-bandi “a” kichik bandiga muvofiq: 2022-yil 1-sentabrdan boshlab respublikaning seysmik faol zonalarida yangi qurilishi rejalashtirilayotgan xavflilik omili IV toifaga mansub boʻlgan obyektlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish tartibining joriy etilishi; bunda Qurilish vazirligi xavflilik omili IV toifaga mansub obyektlarning loyiha-smeta hujjatlarini ilmiy xulosalar olishga yoʻnaltirishga, Fanlar akademiyasi obyektlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berishga masʼul etib belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Respublikaning seysmik faol zonalarida qurilishi rejalashtirilayotgan xavflilik omili IV toifaga mansub boʻlgan bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin: loyiha-smeta hujjatlari tayyorlangandan keyin ular xavflilik omili IV toifaga mansub obyektlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish hamda ekspertizadan oʻtkazish uchun buyurtmachi tashkilotlar tomonidan Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligiga taqdim etilishi; loyiha-smeta hujjatlari tushgan kundan boshlab uch kun muddatda xavflilik omili IV toifaga mansub obyektlarning loyiha-smeta hujjatlari Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi tomonidan zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish uchun Fanlar akademiyasiga yoʻnaltirilishi; loyiha-smeta hujjatlari ilmiy xulosalar olish uchun yoʻnaltirilgan kundan boshlab bir kun muddatda obyektlarning zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy tajriba-sinovini amalga oshirish uchun buyurtmachi tashkilotlar tomonidan Fanlar akademiyasiga qogʻoz yoki elektron shaklda buyurtmanoma taqdim etilishi hamda buyurtmanomaga loyihalar, ishchi chizmalar va boshqa zarur hujjatlarni ilova qilish; Fanlar akademiyasi tomonidan oʻn ish kuni davomida buyurtmachi tashkilotlar bilan loyiha-smeta hujjatlari asosida obyektlarni ilmiy tajriba-sinovidan oʻtkazish uchun shartnoma rasmiylashtirilishi va ularni zilzilabardoshlik boʻyicha nazariy va amaliy tajriba sinovidan oʻtkazish ishlari tashkil etilishi; Fanlar akademiyasi tomonidan ish hajmidan kelib chiqib bir oydan uch oygacha boʻlgan muddatda ilmiy tajriba-sinov natijalari asosida ilmiy xulosa qabul qilinishi; Fanlar akademiyasi tomonidan ilmiy xulosa qabul qilgandan keyin uch ish kuni davomida zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning nusxasini buyurtmachiga yetkazilishi; shartnoma shartlari toʻliq bajarilganda zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning asli va taqdim etilgan hujjatlar Fanlar akademiyasi tomonidan buyurtmachiga berilishi. 3. Vazirliklar va idoralar oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin. 4. Fanlar akademiyasi hamda Qurilish vazirligi Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi va Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi bilan birgalikda mazkur qarorning mazmun-mohiyati ommaviy axborot vositalarida keng yoritilishini, shuningdek, aholi va tadbirkorlik subyektlariga yetkazilishini taʼminlasin. 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi qurilish vaziri B.I. Zakirov, Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi prezidenti B.S. Yuldashev zimmasiga hamda Vazirlar Mahkamasining IT-texnologiyalar, telekommunikatsiyalar va ilmiy faoliyatni rivojlantirish masalalari departamentiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom respublikaning seysmik faol zonalarida (keyingi oʻrinlarda — seysmik faol zonalar) qurilishi rejalashtirilayotgan xavflilik omili IV toifaga mansub boʻlgan bino va inshootlar hamda ularning konstruksiyalarini, shuningdek, yangi konstruktiv yechimlarni zilzilabardoshlik boʻyicha sinovdan oʻtkazish va ularga ilmiy xulosalar berish tartibini belgilaydi. 2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: zilzila — yer qobigʻining yoki yer ustki qatlamining toʻsatdan roʻy bergan siljishi, yemirilishi yoki oʻpirilishi oqibatida vujudga kelgan, uzoq masofalarga tarqaladigan toʻlqinsimon tebranishlar tarzidagi yer osti silkinishlari va tebranishlari; zilzila akselerogrammasi — zilzila natijasida yer yuzasining maʼlum nuqtasida yuzaga keladigan absolyut tebranish tezlanishining vaqt birligida oʻzgarishi; zilzilaning sintezlangan akselerogrammasi — mahalliy seysmiklikni va grunt sharoitini inobatga olgan holda sodir boʻlgan kuchli zilzilalar tebranish spektrlarini hamda real akselerogrammalarini statistik usullar bilan qayta ishlash asosida tuziladigan elektron maʼlumotlar birligi; kuchli zilzila — magnitudasi (zilzila quvvati) Rixter oʻlchovi boʻyicha 5,0 va undan yuqori boʻlgan zilzila; zilzilabardoshlik — aholi hayoti hamda mol-mulkining xavfsizligini taʼminlaydigan, binolar va inshootlarning zilzila taʼsiriga boʻlgan mustahkamlik koʻrsatkichlari; seysmik jadallik — qabul qilingan shkala boʻyicha tavsiflangan yer yuzasining zilzila natijasida tebranish jadalligi ballda ifodalanishi; seysmik xavf — muayyan hududda muayyan vaqt oraligʻida aholining hayotiga tahdid soluvchi hamda binolar va inshootlarga zarar yetkazuvchi zilzilalar yuz berishi ehtimoli; seysmik faol zona — seysmik jihatdan hududlashtirish xaritasida belgilangan, kuchli zilzilalar yuz berishi ehtimoli doimo yuqori boʻlgan hudud; seysmik xavfsizlik — seysmik xavfsizlikni taʼminlash sohasidagi davlat organlari va tashkilotlari tomonidan aholi hayotini va infratuzilma obyektlarini zilzilalar natijasida kelib chiqadigan xavflardan himoyalanganlik holati; zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosa — obyektning nazariy va ilmiy tajriba-sinov natijalari asosida zilzilabardoshlik talablariga muvofiqligi (nomuvofiqligi) toʻgʻrisida asosli xulosalarni oʻz ichiga olgan ilmiy hisobot. 3. Seysmik faol zonalarda loyihalashtirilayotgan bino va inshootlarning zilzilabardoshligini oshirish, sodir boʻlishi kutilayotgan zilzilaga tayyorgarlik koʻrish va uning oqibatlarini bartaraf etish, bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash boʻyicha zarur choralarni belgilash seysmik faol zonalarda qurilishi rejalashtirilayotgan bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berishning asosiy maqsadi hisoblanadi. 4. Seysmik faol zonalarda qurilishi rejalashtirilayotgan xavflilik omili IV toifaga mansub boʻlgan bino va inshootlarga (keyingi oʻrinlarda — bino va inshootlar) zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berishda quyidagilar nazarda tutiladi: bino va inshootlar qurilishi rejalashtirilayotgan hududlarni seysmik xavfni, seysmotektonik va muhandis-geologik sharoitlarni hisobga olgan holda xalqaro standartlar darajasida baholash; bino va inshootlarga kuchli zilzilalarning seysmik taʼsirini “grunt-inshoot” tizimining tebranish parametrlari boʻyicha aniqlash va uni muhandislik koʻrsatkichlarida baholash; bino va inshootlarni ekspluatatsiya davrida hudud grunti sharoitining oʻzgarishiga muvofiq uning salbiy oqibatlarini prognoz qilish va tavsiyalar ishlab chiqish; qurilish maydonlarini tanlashda seysmik xavfni va seysmik taʼsirni baholash boʻyicha ilmiy va normativ tavsiyalarni ishlab chiqish va hisoblash modellarini yaratish; bino va inshootlarning zilzilabardoshligini oshirish uchun qurilish maydonining seysmik xavfini va seysmik taʼsirini hudud uchun olingan real yoki sintezlangan akselerogrammalardan foydalanish boʻyicha tavsiyalarni ishlab chiqish; binolar va inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotida zamonaviy seysmik himoya usullarini tatbiq etish; qurilish konstruksiyalari va materiallarining mustahkamlik hamda mexanik xossalarini oʻrganish; xorijiy qurilish normalari va qoidalari talablari boʻyicha loyihalangan bino va inshootlar konstruksiyalarining zilzilabardoshligini nazariy, amaliy hamda eksperimental usullar yordamida tekshirish. 5. Ilmiy tajriba-sinovdan oʻtkazib, ilmiy xulosalar berish Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi (keyingi oʻrinlarda — ijrochi) tomonidan mazkur Nizom talablariga muvofiq amalga oshiriladi. 6. Sifatli ilmiy tajriba-sinovni oʻtkazish va ular natijalarining haqqoniyligi, shuningdek, tajriba-sinov natijalarini saqlash uchun javobgarlik Fanlar akademiyasi zimmasiga yuklatiladi. 7. Ilmiy tajriba-sinov ilm-fan va texnikaning zamonaviy yutuqlaridan foydalangan holda mustaqillik, xolislik, puxtalik va zilzilabardoshlik mezonlarini taʼminlashga asoslanadi. 8. Ilmiy tajriba-sinov oʻtkazish hamda ilmiy xulosa berish boʻyicha Fanlar akademiyasi va buyurtmachi tashkilot oʻrtasida shartnoma tuziladi. Shartnoma qiymati Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 579-son qarori bilan tasdiqlangan Obyektlarni qurish, rekonstruksiya qilish, mukammal va joriy taʼmirlash boʻyicha shaharsozlik va loyiha hujjatlarining loyihaviy yechimlarini shaharsozlik hujjatlariga muvofiqligi yuzasidan ekspertizadan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 6-ilovaning 5-bandi asosida shakllangan qiymatning 50 foizi miqdorida belgilanadi. Obyekt turidan kelib chiqib shakllangan qiymatni hisoblash Vazirlar Mahkamasi tomonidan maqbullashtirilishi mumkin. Tushgan mablagʻlarning koʻpi bilan 25 foizi xodimlarni ijtimoiy himoya qilish va moddiy ragʻbatlantirish uchun, qolgan 75 foizi moddiy-texnika bazani mustahkamlashga sarflanadi. Shuningdek, davlat budjeti va unga tenglashtirilgan manbalar, davlat tashkilotlari kafolatlari ostida olingan tashqi investitsiya mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladigan foydali qazilma konlarni aniqlash, modernizatsiya qilish va kengaytirish boʻyicha istiqbolli loyihalarni ilmiy tajriba-sinovdan oʻtkazib, ilmiy xulosalar berish boʻyicha xizmatlar haqi alohida hisob-kitob qilinadi. Bunda shartnoma qiymati qurilishning boshlangʻich qiymatidan QQSni inobatga olmagan holda 0,01 foiz, biroq bazaviy hisoblash miqdorining 100 baravaridan ortiq boʻlmagan miqdorda belgilanadi. Bir xil seriyali loyihalashtirilgan obyektlarga ilmiy xulosalar faqat bir marotaba toʻlov asosida beriladi, qolgan shu turdagi obyektlarning loyihalariga ilmiy xulosa berish uchun toʻlov undirilmaydi. 9. Seysmik faol zonalarda qurilishi rejalashtirilayotgan bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish ushbu Nizomga ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 10. Buyurtmachi tashkilotlar loyiha-smeta hujjatlari tayyorlangandan keyin ularni tegishli bino va inshootlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish hamda ekspertizadan oʻtkazish uchun Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligiga taqdim etadi. 11. Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi loyiha-smeta hujjatlari tushgan kundan boshlab uch kun muddatda tegishli bino va inshootlarning loyiha-smeta hujjatlarini zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish uchun Fanlar akademiyasiga yoʻnaltiradi. Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi tomonidan loyiha-smeta hujjatlari zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish uchun davlat muassasasi shaklidagi boshqa ilmiy tadqiqot institutlariga ham yuborilishi mumkin. Bunda, ilmiy tadqiqot institutlari tomonidan zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar berish ushbu Nizomga ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 12. Buyurtmachi tashkilotlar loyiha-smeta hujjatlari ilmiy xulosalar olish uchun yoʻnaltirilgan kundan boshlab bir kun muddatda obyektlarning zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy tajriba-sinovni amalga oshirish uchun Fanlar akademiyasiga qogʻoz yoki elektron shaklda buyurtmanoma taqdim etadi hamda buyurtmanomaga loyihalar, ishchi chizmalar va boshqa zarur hujjatlarni ilova qiladi. 13. Fanlar akademiyasi oʻn ish kuni davomida buyurtmachi tashkilotlar bilan loyiha-smeta hujjatlari asosida obyektlarni ilmiy tajriba-sinovdan oʻtkazish uchun shartnoma rasmiylashtiradi va ularni zilzilabardoshlik boʻyicha nazariy va amaliy tajriba sinovidan oʻtkazish ishlarini tashkil etadi. 14. Fanlar akademiyasi ish hajmidan kelib chiqib bir oydan uch oygacha boʻlgan muddatda ilmiy tajriba-sinov natijalari asosida ilmiy xulosa qabul qiladi. 15. Fanlar akademiyasi uch ish kuni davomida zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning nusxasini buyurtmachi tashkilotga yetkazadi. 16. Fanlar akademiyasi shartnoma shartlari toʻliq bajarilganda zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning asli va taqdim etilgan hujjatlarni buyurtmachi tashkilotga yuboradi. 17. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning nusxasi Fanlar akademiyasida doimiy saqlanadi. 18. Seysmik faol zonalarda loyihalashtirilayotgan bino va inshootlarni zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy (nazariy va amaliy) tajriba-sinovdan oʻtkazish quyidagi tartibda amalga oshiriladi: buyurtmachi tomonidan taqdim etilgan qurilish rejalashtirilayotgan hudud uchun arxitektura-reja topshirigʻi, qurilish maydoni va sinov obyektining hajmidan kelib chiqib, loyiha texnik hujjatlari asosida oʻz vaqtida obyektni ilmiy tajriba-sinovdan oʻtkazish va ish turiga qarab ishtirok etadigan ilmiy xodimlar sonini belgilash; ish turiga qarab texnik topshiriq tuzish va ishlarning kalendar rejasini tasdiqlash; buyurtmachi tomonidan taqdim etilgan texnik hujjatlar majmuini oʻrganish; qurilish maydoni joylashgan hududda keng qamrovli seysmologik, seysmotektonik, muhandis-seysmologik va muhandis-geologik tadqiqotlarni olib borish; yer osti suvlari dinamikasining shu hudud seysmikligining oʻzgarishiga taʼsirini baholash; qurilish maydonlari uchun ehtimoli yuqori boʻlgan kuchli zilzilalarda yer yuzasining tebranish parametrlarini miqdoriy baholash va uch komponentli sintezlangan akselerogrammalarni tayyorlash va gruntlarning javob spektrlarini modellar asosida hisoblash; bino va inshootlarni qurish va ekspluatatsiya qilish davrida grunt sharoitining oʻzgarishini prognoz qilish, shu jumladan, texnik melioratsiya natijasida qurilish maydonining seysmik jadalligini va seysmik taʼsir parametrlarini aniqlash; bino va inshootlarning dinamik va mustahkamlik holatini taʼminlash uchun real akselerogrammalar bazasini regional miqyosda ishlab chiqish; binoning loyiha hujjatlari va chizmalarini oʻrganish; binoni sonli usullar asosida ishlovchi dasturiy taʼminotlar yordamida seysmik taʼsirlarga hisoblash va optimal koʻrsatkichlarini aniqlash; binoning dinamik koʻrsatkichlarini aniqlash uchun sinov-tadqiqot ishlarini oʻtkazish; eksperimental tadqiqotlar natijasida aniqlangan dinamik va mustahkamlik koʻrsatkichlari asosida bino va inshootlarni zilzilabardoshlikka hisoblash; yakuniy sinov va hisob natijalari asosida binoning zilzilabardoshligini oshirish boʻyicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqish; zilzilabardoshlik boʻyicha normativ talablarga muvofiqlashtirish hamda konstruksiyalarda aniqlangan kamchiliklarni texnik jihatdan qayta ishlash yuzasidan zarur tavsiyalarni rasmiylashtirish; yakuniy sinov va hisob natijalarini zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosa koʻrinishda rasmiylashtirish. Zilzilabardoshlik boʻyicha oʻtkaziladigan ilmiy tajriba-sinov belgilangan tartibda ilmiy laboratoriyalarda amalga oshiriladi. 19. Ilmiy tajriba-sinov oʻtkazish shartnomasida nazarda tutilmagan, ammo zilzilabardoshlik talablariga muvofiq bajarilishi shart boʻlgan ishlar hajmi aniqlangan holatlarda bu ishlar shartnomaga qoʻshimcha bitim asosida bajariladi. 20. Fanlar akademiyasi buyurtmachi tashkilot shartnomada belgilangan miqdordagi dastlabki toʻlovni amalga oshirgandan soʻng tajriba-sinov obyektining zilzilabardoshligini baholashga kirishadi. 21. Ilmiy xodimlar ilmiy tajriba-sinov obyektining haqiqiy holati va unga qoʻyiladigan zilzilabardoshlik talablariga muvofiqligini baholaydi, ilmiy tajriba-sinov obyektiga taalluqli hujjatlarning toʻliqligi va ishonchliligini aniqlaydi. 22. Hisoblash ishlari va unga asosan eksperimental sinov tadqiqotlari oʻtkazilgandan soʻng ilmiy tajriba-sinov natijalari yuzasidan zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosa rasmiylashtiriladi. 23. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosa quyidagi qismlardan iborat boʻladi: kirish; obyekt haqida umumiy maʼlumotlar; asosiy qism; xulosalar va tavsiyalar; ilovalar. 24. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning kirish qismida tajriba-sinov maqsadlari, tajriba-sinovni oʻtkazish asoslari (tajriba-sinovni oʻtkazish shartnomasi), ijrochi toʻgʻrisida maʼlumotlar, tajriba-sinovni oʻtkazgan ilmiy xodimlar va mutaxassislar haqida maʼlumotlar, buyurtmachi tashkilot haqida maʼlumotlar, qoʻllaniladigan qisqartma soʻzlar koʻrsatiladi. 25. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning obyekt haqidagi umumiy maʼlumotlar qismida tajriba-sinov obyektining roʻyxati, tajriba-sinovni oʻtkazish jarayonida koʻrib chiqilgan hujjatlar haqida maʼlumotlar hamda tajriba-sinov obyekti toʻgʻrisida maʼlumotlar keltiriladi. 26. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning asosiy qismida qurilishi loyihalashtirilayotgan maydonlarda olib borilgan dala tadqiqotlari va ular asosida qurilish maydonining baholangan seysmiklik darajasi va parametrlari, oʻtkazilgan sinov yoki hisoblash metodikasi, eksperimental tadqiqotlar natijasida aniqlangan dinamik va mustahkamlik koʻrsatkichlari, ular asosida bino va inshootlarning zilzilabardoshligini hisoblash natijalari keltiriladi. 27. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning xulosalar va tavsiyalar qismida tajriba-sinov oʻtkazilgan qurilish maydonining seysmiklik darajasi va muhandislik koʻrsatkichlari (real yoki sintezlangan akselerogrammalari, tezlanish spektrlari, javob spektrlari) hamda obyektning zilzilabardoshlik talablariga muvofiqligi toʻgʻrisida xulosalar yoki zilzilabardoshligini oshirish boʻyicha koʻrsatmalar keltiriladi. 28. Yakuniy sinov va hisob natijalari bino va inshootlar, ularning konstruksiyalarining mustahkamligini taʼminlashga qaratilgan hamda zilzilabardoshligini oshirish boʻyicha amaliy tavsiyalarni oʻz ichiga oladi. 29. Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosa berilgan obyektlarni qurish jarayonida quruvchi yoki obyektdan foydalanuvchilar tomonidan yoʻl qoʻyilgan kamchiliklar natijasida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan noxush hodisalar yuzasidan javobgarlik hodisaning yuzaga kelishiga sababchi boʻlgan masʼul xodimlar zimmasiga yuklatiladi. 30. Buyurtmachi tashkilot va Fanlar akademiyasi oʻrtasida obyektning ilmiy tajriba-sinovi boʻyicha kelishmovchiliklar yuzaga kelgan taqdirda, u oʻzaro kelishuv yoki qonunchilikda belgilangan tartibda sudga murojaat qilish orqali hal qilinadi. 31. Seysmik faol zonalarda qurilishi rejalashtirilayotgan bino va inshootlarning zilzilabardoshligi boʻyicha ilmiy xulosalarni vazirliklar va idoralar, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, xoʻjalik birlashmalari hamda boshqa tashkilotlarga ularning soʻrovlari asosida Fanlar akademiyasi tomonidan taqdim etish taqiqlanmaydi, davlat sirlari bilan bogʻliq boʻlgan maʼlumotlar bundan mustasno. Davlat sirlariga oid maʼlumotlarni umumlashtirish va berish tartibi hamda shartlari qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 32. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. Bosqichlar Masʼullar Amalga oshirish mexanizmi Muddatlar 1-bosqich Buyurtmachi tashkilotlar Xavflilik omili IV toifaga mansub obyektlarga zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish hamda ekspertizadan oʻtkazish uchun loyiha-smeta hujjatlarini Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligiga taqdim etadi. Loyiha-smeta hujjatlari tayyorlangandan keyin 2-bosqich Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi Xavflilik omili IV toifaga mansub obyektlarning loyiha-smeta hujjatlarini zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosalar olish uchun Fanlar akademiyasiga yoʻnaltiradi. Loyiha-smeta hujjatlari tushgan kundan boshlab uch kun muddatda 3-bosqich Buyurtmachi tashkilotlar Obyektlarning zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy tajriba-sinovini amalga oshirish uchun Fanlar akademiyasiga qogʻoz yoki elektron shaklda buyurtmanoma taqdim etadi. Buyurtmanomaga loyihalar, ishchi chizmalar va boshqa zarur hujjatlarni ilova qiladi. Loyiha-smeta hujjatlarini ilmiy xulosalar olish uchun yoʻnaltirilgan kundan boshlab bir kun muddatda 4-bosqich Fanlar akademiyasi, buyurtmachi tashkilotlar Buyurtmachi tashkilotlar bilan loyiha-smeta hujjatlari asosida obyektlarni ilmiy tajriba-sinovdan oʻtkazish uchun shartnomani rasmiylashtiradi va ularni zilzilabardoshlik boʻyicha nazariy va amaliy tajriba sinovidan oʻtkazish ishlarini tashkil etadi. Oʻn ish kuni davomida 5-bosqich Fanlar akademiyasi Ilmiy tajriba-sinov natijalari asosida ilmiy xulosa qabul qiladi. Ish hajmidan kelib chiqib, bir oydan uch oygacha 6-bosqich Fanlar akademiyasi Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning nusxasi buyurtmachiga yetkaziladi. Xulosa qabul qilgandan keyin uch ish kuni davomida Zilzilabardoshlik boʻyicha ilmiy xulosaning asli va taqdim etilgan hujjatlar buyurtmachiga beriladi. Shartnoma shartlari toʻliq bajarilganda*