MASHINA-TRAKTOR PARKLARINING VA QISHLOQ XOʻJALIK KORXONALARINING MASHINA SAROYLARI TOʻGʻRISIDA
(other, 2024-10-24)

Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 29.03.1999-yil 139-sonli qaroriga binoan ishlab chiqildi. 1.1. Mashina saroyi mashina-traktor parkining yoki qishloq xoʻjalik korxonasining taʼmirlash-xizmat qilish bazasining obyektlaridan biridir, bu yerda texnika va undan yechilgan tarkibiy qismlarni saqlash tashkil qilinadi, yangi texnikani butkul yigʻish, hisobdan chiqarilgan texnikani qismlarga ajratish va nuqsonlash, mashina-traktor agregatlarini butlash va sozlash, oddiy qishloq xoʻjalik mashinalarini saqlashga qoʻyishdan oldin taʼmirlash ishlari amalga oshiriladi. 1.2. Mashina saroyi taʼmirlash-xizmat qilish bazasining maydonida joylashadi, qishloq xoʻjalik mashinalariga texnik xizmat koʻrsatish va taʼmirlash boʻlimlaridan, foydalanilayotgan mashinalarning qisqa muddatli saqlash joylaridan devor bilan ajratib qoʻyiladi; yopiladigan darvozasi boʻlishi kerak. 1.3. Mashina saroyi Oʼz DST 932: 1999 “Qishloq xoʻjaligida foydalaniladigan texnika. Saqlash qoidalari” Davlat standarti, 816-01-31 sonli “Markaziy qoʻrgʻoncha, xoʻjaliklar taʼmirlash-texnik bazalari” nomli namunaviy loyiha yechimlari (Ilova 1), mashina-traktor parkidagi va qishloq xoʻjalik korxonasidagi texnikaning soni va ishlash sharoitini hisobga olgan holda tashkil qilinadi. 1.4. Mashina saroyida quyidagi ishlar bajariladi: mashinalarni saqlashga qabul qilish, mashinalarni saqlashga tayyorlash (tozalash, yuvish, omborda saqlanishi lozim boʻlgan tarkibiy qismlarni yechish, mashinaning uzel, agregat va ishchi organlarini konservatsiyalash); mashinalarni va ularning uzel va agregatlarini saqlash joylarga qoʻyish; saqlashga tayyorlashda mashinalarga texnik xizmat koʻrsatish; saqlash davomida mashinalarga texnik xizmat koʻrsatish; saqlashdan chiqarilib, foydalanishga topshirilayotganda mashinalarga texnik xizmat koʻrsatish; yangi olingan qishloq xoʻjalik mashinalarini qabul qilish, yigʻish, sinab koʻrish, dastlabki rostlash va chiniqtirish; mashinalarni va agregatlarni butlash, rostlash va texnologik sozlash; murakkab boʻlmagan qishloq xoʻjalik mashinalari va moslamalarini tuzatish; traktor, kombayin va boshqa qishloq xoʻjalik mashinalarini tuzatishga topshirish va tuzatilgan mashinalarni saqlashga qabul qilish; butlangan mashinalarni foydalanishga berish; hisobdan chiqarilgan traktorlarni, kombayinlarni va boshqa qishloq xoʻjalik mashinalarini qismlarga ajratish va nuqsonlash; uzel, agregat va detallardan almashish fondini tashkil qilish; mashinalarni saqlashga qoʻyishda ishlatiladigan har xil tagliklar va nostandart uskunalar yasash. 1.5. Mashina saroyida qishloq xoʻjalik texnikasi uch xil usulda saqlashga qoʻyiladi: ochiq, yopiq va aralashgan. eng yaxshi usul bu yopiq saqlashdir, bunda mashinalar, agregatlar, uzel va detallar garajlarda, omborxonalarda, maxsus va bu maqsad uchun moslashtirilgan binolarda joylashtiriladi. Bu yerda ular iqlim va atmosfera taʼsirlariga kamroq uchraydi. Avvalambor yopiq joylarda atmosfera taʼsiridan tez ishdan chiqadigan, ularni tayyorlashga va xizmat koʻrsatishga katta xarajat talab etiladigan gerbitsid va zaharli dorilar solish mashinalari va moslamalarini, murakkab va qimmat oʻrim-yigʻim kombayinlarini, traktorlarni va boshqa mashinalarni saqlash lozim. Yopiq saqlash usulda detal, uzel va agregatlarni mashinalardan yechmasdan qoldirsa boʻladi. Ochiq saqlash usuli asosan omoch, borona, kultivator, xaskash va shunga oʻxshash mashinalarni qisqa muddatli saqlash uchun tavsiya etiladi. Bu usul mashinalardan hech bir uzel va detallarni yechmasdan ochiq maydonchalardan saqlash bilan taʼriflanadi. Aralashgan holda saqlash usuli yopiq va ochiq saqlash usullarini mujassamlashtirgan. Murakkab mashinalar (kombayinlar, quvvatli traktorlar, oʻgʻit solish mashinalari) yopiq joylarda saqlanadi, boshqalari qattiq qoplamali maxsus jihozlangan maydonchalarda saqlanadi. Baʼzi bir hollarda murakkab mashinalarni ochiq maydonchalarda, bostirmalar ostida saqlashga ruxsat etiladi (Ilova 2), faqat bu holda mashinalardan ochiq atmosferada tez yemiriladigan uzel va agregatlar: akkumulyator batareyasi, ponasimon tasmalar, rezina va gazmoldan tayyorlangan detallar, vtulkarolikni zanjirlar va shunga oʻxshashlar yechiladi va maxsus jihozlangan omborga saqlashga topshiriladi. mashinalar albatta konservatsiya, germetizatsiya qilinishi va tagliklarga oʻrnatilishi shart. 1.6. Ushbu nizom agrosanoat kompleksida xoʻjalik yurituvchi subyekt maqomidagi faoliyat koʻrsatuvchi barcha qishloq xoʻjalik korxonalari fermer va dehqon xoʻjaliklari, shirkatlar va boshqalar) uchun ham, mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, taalluqlidir. 1.7. Xoʻjalik yurituvchi subyekt maqomidagi faoliyat koʻrsatuvchi mashina saroylari amaldagi qonunchilik asosida ishlab chiqilgan va tasdiqlangan Nizomiga ega boʻlishi lozim. 1.8. Mashina saroyi faoliyati boʻyicha javobgarlik mashina saroyi mudiriga yuklatiladi. 2.1. Mashina saroyi tarkibiga: texnikani saqlash uchun imoratlar (garajlar, omborlar, bostirmalar) va qattiq qoplamali qiyalab tekislangan maydonlar; mashina va agregatlarni rostlash va butlash maydoni; yukkoʻtargich mexanizmi bilan jihozlangan yuklash-tushirish maydoni; mashinadan yechiladigan almashinuvi ishchi organlari, akkumulyatorlar, vtulka-rolikni zanjirlar, rezina va gazmoldan tayyorlangan detallar saqlash uchun stellajlar qoʻyilgan omborlar; mashina saroyidan ajratib qoʻyish tavsiya qilinadigan, hisobdan chiqarilgan texnika qismlarga ajratish va nuqsonlash maydoni; temir-tersak chiqindisi saqlash maydoni; korroziyaga qarshi qoplamalar (himoyalash moyi, saqlovchi tarkiblar va lakboʻyoq qoplamalar) qoplovchi asbob-uskuna bilan jihozlangan konservatsiya posti; yukkoʻtaruvchi asbob-uskuna ( qoʻzgʻaluvchi kranlar, garaj domkrati), mashina saqlashga qoʻyish uchun moslama va tagliklar; yongʻinga qarshi asbob-uskuna va anjomlar (shchitlar, qum yashiklar, yongʻinga qarshi rezervuarlar); ishchi va zaxira (yongʻinga qarshi) darvozalari boʻlgan hudud; hujjatlarni rasmiylashtiradigan koʻmakchi xona; mashinalarni sirtqi yuvish va tozalash maydoni (saqlash zonasidan tashqarida) kiradi. 2.2. Mashina saroyi maydonining plani va jihozlari amaldagi namunaviy loyihalar hamda Oʼz DST 932: 1999 “Qishloq xoʻjaligida foydalaniladigan texnika. Saqlash qoidalari” ni inobatga olgan holda qabul qilinadi. 2.3. Mashina saroyi hukmronlik qiluvchi shamollarni hisobga olgan holda joylashtiriladi. Mashina va jihozlarni saqlash zonalari qum va qor koʻchki uyumlaridan, yongʻinga qarshi va mehnat xavfsizligi qoidalarini hisobga olgan holda himoyalangan boʻlishi zarur, shuning uchun yopiq imoratlar, omborlar, bostirmalar joyning perimetri boʻyicha joylashishi kerak. 2.4. Mashinalarni saqlash uchun ochiq maydonlar saroyining suv toshmaydigan joylarida uyushtiriladi, ularning perimetri boʻyicha oqova suv chiqib ketadigan ariq boʻlishi kerak. 2.5. Qattiq qoplamali maydonlar sathi yomgʻir, qor va muz suvlari oqib ketishi uchun asosiy oqova ariq tomonga 2.....3 oS lik nishab boʻlishi zarur. Qattiq qoplama sifatida asfalt, asfaltobeton, beton, shagʻal foydalaniladi. Qoplama yangi boʻlmasdan, qoʻzgʻalayotgan va saqlashda turgan mashinalarning ogʻirligiga dosh beradigan, texnikani bir yoki ikki qator qilib joylashtirish mumkin. 2.6. Ochiq maydonlardagi mashinalar oʻrtasidagi eng qisqa masofa 0,7 m. dan, mashina qatorlari orasidagi masofa 6 m. dan kam boʻlmasligi kerak. Maydonlar kengligi mashinalarni oʻlchami va oʻrnatish usuliga qarab aniqlanadi. Odatda, uzunchoq yer boʻlagining kengligi bir qatorlik joylashtirishda — 2....3 m, ikki qatorlik joylashtirishda 4....6. m. Qattiq qoplamali maydonlarda tirkama mashinalarning ishchi organlarni joylashtirish maqsadga muvofiqdir. 2.7. Saqlash joylarining soni va turi mashina saroyida saqlash zarur boʻlgan texnikaning mavjudligiga qarab aniqlanadi. 2.8. Mashina saroyi maydoni koʻkalamzorlashtirilgan, elektr quvvati va suv bilan taʼminlangan boʻlishi kerak. 3.1. Mashinalarni saqlashga qabul qilish va saqlashdan berish bir tomonidan mashina saroyi mudiri va boshqa tomondan shu texnikaga biriktirilgan traktorchi-mexanizator oʻrtasida Oʼz DST 932:1999 Davlat standartiga binoan amalga oshiriladi. Texnikani uzoq muddatli saqlashga qabul qilish va saqlashdan berishda ushbu Nizom (ilova 3, 4 qarang) belgilovchi shakl asosida texnik holati va butligini koʻrsatib beruvchi dalolatnoma tuziladi, qisqa muddatli saqlashda — mashinalarni saqlashga qoʻyish va foydalanishga topshirish hisob-kitobi jurnaliga (ilova 5) muvofiq yozuvlar kiritiladi. 3.2. Qishloq xoʻjalik texnikasini saqlashga qoʻyishda, u albatta yuvilgan, tozalangan, moylangan boʻlishi kerak. 3.3. Mashinalar saqlashga qoʻyilganda vaqti-vaqtida texnika holati, texnikani tagliklarga oʻrnatilganligining puxtaligi, izolyatsiya qilingan joylarning himoyalanganligi tekshirib turiladi, aniqlangan kamchiliklar bartaraf etiladi. 3.4. Murakkab boʻlmagan qishloq xoʻjalik mashinalarini saqlashga qoʻyishda yoki mashina saroyidan berishda “Mashinani saqlashga qoʻyish va foydalanishga topshirish hisob-kitob jurnaliga”, hamda “Mashinaning inventar kartochka”siga (ilova 6) muvofiq yozuvlar kiritiladi. 3.5. Har bir mashina saroyining 7 ilovada keltirilgan shaklda pasporti va texnikani turi boʻyicha saqlashda joylashtirish sxemasi ishlab chiqilgan boʻlishi lozim. 3.6. Fermer va dehqon xoʻjaliklari, shirkatlar oʻz balansidagi texnikani MTP yoki boshqa qishloq xoʻjaligi korxonasi mashina saroyiga shartnoma asosida saqlashga qoʻyishlari mumkin. 3.7. Fermer va dehqon xoʻjaliklari, shirkatlar oʻzlarining taʼmirlash-xizmat qilish bazalarida, ushbu Nizomga binoan tashkil qilingan saqlash boʻlim (sektor)larida texnikani saqlashni amalga oshiradilar. 3.8 Alohida mashina saroyiga ega boʻlmagan xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻz mulklari boʻlgan texnikalardan belgilangan tartib-qoidalarga asosan foydalanish, saqlash, taʼmirlash va hisob-kitob yuritishni taʼminlashlari lozim. 4.1. Mashina saroyining ixtisoslashtirilgan xizmati korxona rahbarining ushbu Nizomga muvofiq buyrugʻi bilan tashkil qilinadi. 4.2. mashina saroyining ixtisoslashtirilgan xizmati qishloq xoʻjalik texnikasini yaxshi saqlanganligini va mavsumiy dala ishlariga tayyorgarligini taʼminlashga bogʻliq ishlarni olib boradi: saqlashga tayyorlash va qoʻyish; saqlashdan chiqarish; yangi mashinalarni butlash va ularni sozlash, saqlash mobaynida mashinalarga texnik xizmat koʻrsatish; hisobdan chiqarilgan texnikani qismlarga ajratish va nuqsonlash. Mashina saroyi ishchilari soni ishlab chiqarish bazasining turi va texnikalar soni, mehnatni mexanizatsiyalash vositalari mavjudligiga qarab belgilanadi. Har bir muayyan holatda mashina saroyi ishchilarning soni saqlanayotgan texnika soniga va mavjud vaqt meʼyorlariga asosan aniqlanadi. 4.3. Mashina saroyi mudiri mashina saroyining ixtisoslashtirilgan xizmatiga rahbarlik qiladi. Mudir koʻrsatmalarini uning qoʻl ostidagi barcha ishchilar bajarishi shart. 4.4. Mashina saroyining ixtisoslashtirilgan xizmati traktorlarni, kombaynlarni va boshqa qishloq xoʻjalik mashinalarini mashina saroyiga mexanizatorlardan (traktorchi-mashinistlardan) yoki boʻlimlardan tozalangan holda qabul qiladi. 4.5. Mashinani saqlashga mashina saroyining ishchilari qoʻyadilar. Yigʻim-terim texnikalar ommaviy ravishda saqlashga qoʻyishda asosiy ishida mashgʻul boʻlmagan traktorchi-mashinistlar ham ishga jalb qilinadi. Bu holda ularga quyidagi ishlarni bajarish topshiriladi: mashinani loy, oʻsimlik, mineral oʻgʻit va pestitsid qoldiqlaridan tozalash, yuvish va konvensatsiya postiga yoki saqlashga joyiga olib borish, mashinadan omborda saqlanishi lozim boʻlgan uzel va detallarni yechish. Ixtisoslashtirilgan xizmat zvenolari mashinalar ishchi organlarini, ularning uzel va agregatlarini saqlashga tayyorlash va konservatsiyalash, shikastlanadigan sirtlarini lakboʻyoq bilan boʻyash, germetizatsiya va mashinalarni tayanch, taglik va shunga oʻxshash narsalarga oʻrnatish ishlarini bajaradi. 4.6. Texnikani mashina saroyiga qabul qilinishi va mashina saroyidan chiqarilishi faqat butlangan holda boʻladi. Mashina butligi toʻliq boʻlmagan holda, yetishmaydigan tarkibiy qismlar va detallar koʻrsatilgan dalolatnoma tuziladi. Dalolatnoma mashina-traktor parki buxgalteriyasiga va bosh muhandisga topshiriladi. Dalolatnomaning uchinchi nusxasi mashina saroyi mudirida, mashinani yetishmaydigan detallar bilan butlash choralarini koʻrish uchun qoldiriladi. 4.7. Mashina saroyining ixtisoslashtirilgan xizmati texnikani mavsumiy dala ishlariga yillik kalendar reja (ilova 8) asosida tayyorlaydi, agronomik xizmat ishlab chiqqan texnologik kartalar boʻyicha agregatlarni va mashinalarni toʻgʻri va oʻz vaqtida butlashga javob beradi. 4.8. Mashinalar holati yopiq binoda saqlanayotganda ikki oyda kamida bir marta, ochiq maydonlarda va bostirmalarda saqlanayotganda oyda bir marta tekshirib turiladi. Kuchli shamol, yomgʻir va qordan soʻng darhol tekshiruvchi va aniqlangan kamchiliklarni tuzatishni oʻtkazish zarur. Bajarilishi lozim boʻlgan ishlar: tayanch va tagliklarga mashinalarni toʻgʻri oʻrnatilishi (turgʻunligi, qiyshayish va bukilishining yoʻqligi); shinalardagi havo bosimi, germetizatsiyaning puxtaligi, korroziyaga qarshi qoplamalar holati, himoyalash moslamalarning holati tekshiriladi. Aniqlangan nuqsonlar bartaraf etiladi. 4.9. Mashina saroyi ishchilari kerakli jihoz, asbob-uskuna, materiallar bilan taʼminlanishi zarur; zaruriyat boʻlganda ular oʻzlari mashinalarni saqlashga qoʻyishga kerak boʻladigan tayanchlar, tikinlar, gʻilof va boshqa moslamalarni yasaydilar. 4.10. Mashina saroyi ishchilari oʻzlarining asosiy vazifalaridan boʻsh boʻlganlarida xoʻjalikdagi qishloq xoʻjalik mashinalarini tuzatishda ishtirok etadilar. 5.1. Mashina saroyi mudiri lavozimiga muhandis-mexanik tayinlanadi. U mashina-traktor parkining yoki qishloq xoʻjalik korxonasining bosh muhandisiga boʻysunadi, uning rahbarligi ostida ishlaydi va moddiy javobgar shaxs sifatida bosh hisobchiga hisobot beradi. Oʻzining ishida ichki tartib qoidalarga, buyruqlarga, farmoyishlarga va korxona rahbarining yoʻl-yoʻriqlariga va yuqori tashkilot koʻrsatmalariga amal qiladi. 5.2. Mashina saroyi mudiri: amaldagi qoidalar va standartlar boʻyicha texnikalar saqlanishini taʼminlashi; tuzatish texnik shartlariga binoan murakkab boʻlmagan qishloq xoʻjalik mashinalarini tuzatishni taʼminlashi; qabul qilish-topshirish dalolatnomalarida, inventar kartalarida yoki maxsus jurnalda mashina saroyiga qabul qilinayotgan va mashina saroyidan dala ishlariga chiqarilayotgan texnikani, mexanizator yoki traktorchiga topshirilayotgan qishloq xoʻjalik texnikasini hisob-kitobini olib borishi; belgilangan tartibda mashina saroyida bajarilayotgan ishlar borasida, mashinalarni korroziyaga qarshi himoyalashga ishlatiladigan vosita, material va konservatsion tarkiblar sarfi boʻyicha hisob-kitob hujjatlarini buxgalteriya oldida hisobot olib borishi; xoʻjalikka kelayotgan yangi texnikani olishi, sozligini va butligini tekshirishi; yigʻishda, zarur boʻlganda mashinani chiniqtirishda ishtirok etishi, qabul qilish dalolatnomalarini rasmiylashtirishi va buxgalteriyaga topshirishi; hisobdan chiqarilgan mashinalarning uzel va agregatlarini qismlarga ajratishni va detallarni nuqsonlashni, yaroqli detallarni foydalanishga, yaroqsizini temir-tersak chiqindisiga topshirishni va temir-tersak chiqindisini mashina saroyidan ikkilamchi qora temir-tersak bazalariga joʻnatishni tashkil qilishi; texnikani saqlashga qoʻyish, saqlash mobaynidagi xizmat, saqlashdan chiqarish, qishloq xoʻjalik mashinalarini koʻrigi va taʼmirini oʻtkazish grafiklarini ishlab chiqishi; mashinalarni saqlashda va tuzatishda foydalaniladigan jihozlar, ehtiyot qismlar, konservatsion va boshqa materiallar talabnomalarini ishlab chiqishi; mashina-traktor agregatlarini butlash boʻyicha ishlarni tashkil qilishi; qishloq xoʻjalik texnikasiga texnik xizmat va tuzatishda ishlatiladigan asbob-uskuna, moslama, jihozlarda foydalanishni bilishi va ularni doimo ishga layoqatli holatda tutishi; mexanizatorlarga butlangan mashinalarni topshirishi va qabul qilishi, mashina saroyidagi mashinalarni butligini buzishga yoʻl qoʻymasligi; vaqti-vaqtida bosh muhandisga mashinalarning texnik holati va mexanizatorlarning texnika saqloviga munosabati boʻyicha axborot berib turishi; texnikaga saqlashdagi texnik xizmat va tuzatish, asbob-uskuna va jihozlardan foydalanish qoidalari, yangi markadagi mashinalar tuzilishi boʻyicha mashina saroyi ishchilarini oʻqishini tashkil qilishi va oʻtkazishi; oʻz vaqtida topshiriqlarni bajaruvchilarga yetkazish, ularni ishchi joylarga taqsimlashi; mashina saroyida mashinalarni saqlashda texnik xizmat va tuzatishdagi qoida va texnologiyalarga amal qilinishini taʼminlashi, dala ishlariga mashinalarni tayyorgarlik rejalarini bajarilishini nazorat qilishi; mashina saroyi hududida zarur tartibni taʼminlashi; oʻz vaqtida mashina saroyi ishchilariga koʻrsatma berishi, ularning bilimini va mehnat xavfsizligi va yongʻinga qarshi xavfsizlik qoidalariga rioya qilinishini tekshirishi va nazorat qilishi kerak. 5.3. Mashina saroyining mudiri: ishchilardan mashina saroyida texnikani saqlashga qoʻyishda, xizmat qilishda va tuzatishda koʻzda tutilgan texnologik jarayonga asosan barcha operatsiyalarni oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini talab qilishga; texnikani yaxshi saqlashligi boʻyicha mashina saroyi ishchilarini va mexanizatorlarni ragʻbatlantirish boʻyicha, shuningdek texnikaga va uning butligiga sovuqqonlikda boʻlganlarga jazo uchun rahbariyatga takliflar berishga; mashina saroyida mehnat xavfsizligi va yongʻinga qarshi xavfsizlik qoidalarini buzuvchi shaxslarni ishdan chetlatishga; zanjir tasmali (gusenitsali) traktorlarni bevosita xoʻjaliklar hududlarida saqlash uchun joylar ijarasi boʻyicha rahbariyatga taqdimnoma berishga haqlidir. 5.4. Mashina saroyining mudiri: mashina saroyidagi murakkab boʻlmagan mashinalarni saqlashda tayyorlash va tuzatish ishlarini oʻz vaqtida va sifatli qilib bajarilishiga, qishloq xoʻjalik texnikasini saqlanishiga; mashina saroyi hududida mashinalarni saqlanishiga; mashinalar va jihozlar butligiga, texnikani saqlashga qoʻyishda qoʻllaniladigan tagliklar va stellajlar mavjudligiga, hamda saqlashda texnik xizmat va tuzatishda foydalaniladigan moslama, asbob-uskuna va vositalarni texnik holatiga; mashina saroyini yongʻinga qarshi asbob-uskuna va anjomlar bilan jihozlanishiga; ishchilar va mashina saroyida mashgʻul mexanizatorlar mehnat xavfsizligi va yongʻinga qarshi xavfsizlik qoidalariga amal qilishga; mehnatni oqilona tashkil qilinishiga, ichki mehnat tartibi qoidalariga, mashina saroyida mehnat va texnologik intizomiga qatʼiy amal qilinishiga; texnik hujjatlarni toʻgʻri olib borilishiga, ishlatilgan materiallar va pul mablagʻlarini birlamchi hisob-kitobiga; mashina saroyi ishchilari mehnat va texnologik intizomni buzganligi, amaldagi qonunlarga asosan texnikani notoʻgʻri saqlashi natijasida xoʻjalikka keltirilgan moddiy zararga javob beradi. 6.1. Mashina saroyi ishchilarining huquqlarini va vazifalarini amaldagi belgilangan tartib qoidalar asosida tuzilgan ishchi va mashina saroyi mudiri oʻrtasidagi mehnat shartnomasi belgilaydi. 6.2. Ishchi va mashina saroyi mudiri oʻrtasida paydo boʻladigan mehnat tortishuvlari belgilangan tartibda hal qilinadi. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida Davlat roʻyxatiga olingandan soʻng avvalgi “Kolxoz, sovxoz va xoʻjaliklararo korxonalar mashina saroyi toʻgʻrisidagi Nizom” (SSSR QXV 14.12.78 tasdiqlangan) Oʻzbekiston Respublikasi hududida tatbiq etilmaydi. ‎‎‎‎‎‎Mashina saroyining namunaviy loyiha yechimlarining (TP- 816-01-31) ‎asosiy taxminiy koʻrsatkichlari ‎‎‎‎‎‎‎‎ ‎‎‎‏‎‎‏Koʻrsatkich‎‎‎ MTP yoki k/x korxonasidagi traktorlar va oʻziyurar mashinalari soni‎‎‎‎ V‎‎‎ B‎‎‎ A‎‎‎ 25‎ 50‎ 75‎ 50‎ 75‎ 100‎ 75‎ 100‎ 150‎ 200‎ Uchastok maydoni, ga‎‎‎ 1,84‎ 3,35‎ 4,42‎ 2,26‎ 3,0‎ 3,38‎ 2,12‎ 2,6‎ 3,28‎ 4,26‎ Qurilish maydoni, ga‎‎‎ 0,59‎ 1,11‎ 1,59‎ 0,76‎ 1,62‎ 1,39‎ 0,87‎ 1,04‎ 1,47‎ 1,87‎ Oʻtish yoʻllari maydoni.ga‎‎‎ 1,02‎ 1,9‎ 2,5‎ 1,16‎ 1,63‎ 1,77‎ 1,06‎ 1,38‎ 1,65‎ 2,25‎ Koʻkalamzorlashtirish maydoniga, ‎‎‎ 0,23‎ 0.34‎ 0,33‎ 0,34‎ 0,35‎ 0,22‎ 0,19‎ 0,18‎ 0,16‎ 0,14‎ Qurilish zichligi, %‎‎‎ 32,1‎ 33,1‎ 36,0‎ 33,6‎ 34,2‎ 41,1‎ 41,0‎ 40,0‎ 44,8‎ 43,9‎ Maydondan foydalanish,% 87,5‎ 89,9‎ 92,5‎ 85,0‎ 88,3‎ 93,5‎ 91,5‎ 93,1‎ 95,1‎ 96,7‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎Ilova: “ V ” tipidagi qishloq xoʻjalik texnikasining barchasi MTP mashina saroyida, “B” va “A” tiplaridagi qishloq xoʻjalik texnikalarining bir qismi bevosita dala ishlariga yaqin joylarda maydonlarda saqlanadi.‎‎ ‎‏Mashinalar va ularning ‎tarkibiy qismlari turlari ‎‏‎ Saqlash joyi‎‎ Ochiq maydoncha ‎‏ Bostirma ostida ‏‎ Ombor‎‏ Traktorlar:‎ ‎ ‎ ‎ zanjir tasmali‎gʻildirakli va uziyurar shassili‎‎jumladan xorijiy traktorlar -‎ +‎ -‎ Tirkamalar‎ -‎ -‎ -‎ Yuqortgichlar‎ +‎ -‎ +‎ Omochlar‎ -‎ +‎ -‎ Lushilniklar.boronlar sukalar, ‎tishli boronlar‎ +‎ -‎ -‎ Kultivatorlar‎ +‎ -‎ -‎ Oʻgʻit sepkichlar‎ +‎ -‎ -‎ Boshoqli don seyalkalari‎ +‎ -‎ -‎ Don-yigʻish kombaynlari‎ +‎ +‎ -‎ jumladan xorijiy don yigʻish kombaynlar‎ -‎ -‎ -‎ Yem-xashak yigʻish kombaynlari‎‎ -‎ +‎ +‎ jumladan xorijiy yem-xashak yigʻish kombaynlar‎ -‎ +‎ -‎ Paxta tarish mashinalari‎‎ -‎ -‎ +‎ jumladan xorijiy p/t mashinalari‎ -‎ +‎ -‎ Koʻsak terish mashinalari‎‎ -‎ +‎ -‎ Elektr asbob-uskunalar‎‎ -‎ -‎ +‎ Qayishlar‎‎ -‎ -‎ +‎ Zanjirlar‎‎ -‎ -‎ +‎ Oʻrindiqlar‎‎ -‎ -‎ +‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ Tavsiya qilinadigan saqlash usullari‎‎‎‎ ‎‎‎‎‎_________________________‎ _________________________ ‎(MTP va k/x korxonasi nomi) ‎‎‎‎Tasdiqlayman ‎_________________________ ‎(lavozimi) ‎_________________________ ‎(imzo) ‎‎“___” ___________ 19__y. ‎‎‎‎‎ ‎‎‎‎Mashinani saqlashga qoʻyish dalolatnomasi‎‎‎‎‎ № _______‎ ‎ “___”___________19____y. ‎‎‎‎‎Biz quyida imzo qoʻyuvchilar,ushbu dalolatnomani shu haqda tuzdikki,‎‎_____________________________________________________________________________________‎(lavozimi, f.i.o.)‎‎_____________________________________________________________________________________‎(mashina nomi, markasi.inventar raqami va uning texnik holati:‎‎_____________________________________________________________________________________‎yaroqli, taʼmirtalab, hisobdan chiqarish kerak;‎‎_____________________________________________________________________________________‎‎topshirdi.saqlashga masʼul ______________________________________________qabul qildi‎(lavozimi, f.i.o.) ‎‎‎‎‎‎Mashinaning asosiy tarkibiy qismlari taʼrifi‎ ‎‏Nomi ‎ ‎‏Almashtirish lozim‎ Talab qiladi‎‎ Ilova‎‏‎ Tuzatishni ‎ texnik xizmatni‎ Mashinani saqlashga kuyishda: ‎a) omborga topshirildi ‎‎ ‎ Tarkibiy qismlar, asbob-uskuna nomlari ‎‎ ‎ b) yetishmaydi:‎‎ ‎ ‎‎Tarkibiy qismlar, asbob-uskuna nomlari ‎‎ ‎ ‎‎‎‎‎‎Topshirdi ‎Qabul qildi Ilova: ‎1. ‎Dalolatnoma ikki nusxada tuziladi; bir nusxa saqlashga masʼul xodimda, ikkinchisi— hisobxonada ‎va mexanizator bilan hisob-kitob qilish uchun hujjatdir. 2. Dalolatnoma faqat murakkab mashinani ‎(traktor, kombayn va boshqalar) saqlashga qoʻyishda tuziladi. Mashina ishlatishga topshirish dalolatnomasi‎‎‎‎‎ “___”__________________19___y ‎ № ________________________‎ ‎‎‎Biz quyida imzo qoʻyuvchilar ushbu dalolatnomani shu haqda tuzdikki, saqlashga‎ masʼul__________________________________________________________________ (lavozimi, f.i.o.)‎ ‎ ‎‎‎‎________________________________________________________________________________ ‎‎(mashinaniig nomi markasi, inventar raqami)‎ ‎‎‎topshirdi_____________________________________________________________qabul qildi ‎‎(lavozimi, f.i.o.)‎ ‎‎Texnik holati ___________________________________________________________________ ‎‎(yangi tuzatishdan soʻng, tuzatish, texnik xizmat va sh.u.‎ ‎‎‎________________________________________________________________________________________________ talab qiladi) ‎ ‎ ‎‎Mashina quyidagi asbob-uskuna bilan butlangan‎‎‎ Nomi‎ Soni‎ ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎ ‎ ‎‎‎‎ ‎ Topshirdi ‎Qabul qildi ‎‎Ilova: 1. Dalolatnoma ikki nusxada tuziladi, bir nusxasi-mashina topshiruvchida ikkinchi qabul qiluvchida qoladi. ‎‎2. Dalolatnoma murakkab qishloq xoʻjalik mashinasi qabul qilishda (topshirishda) tuziladi. ‎ ‎ ‎ ‎‎‎‎Mashinalarni saqlashga qoʻyish va foydalanishga ‎topshirish hisob-kitobi jurnali ‎‎‎‎‎ Saqlashga qoʻyish sanasi‎‏‎‏‎ ‎‏Mashina nomi, rusumi‎‏‎ Inventar xoʻjalik‎raqami‎‏‎‏‎ ‎‏Texnik holati (soz, taʼmirtalab. hisobdan chiqarish lozim)‎‏‎ Mashinani saqlashga qoʻyishda‎‎ Imzolar‎‎ texnik holati (soz, taʼmirtalab, hisobidan chiqarish lozim)‎‏‎‏‎ Imzolar‎‎‎ omborga topshirilgan‎‎‎ yetishmaydigan‎‎‎ Saqlashga masʼul shaxs qabul qildi‎‏‎ Topshirdi (lavozimi, f.i.o.)‎‏‎ ‎ Qabul qildi (lavozimi, f.i.o.)‎‏‎ Saqlashga masʼul shaxs topshirdi ‎‏‎ yigʻish birliklari, detallarning nomi‎ Soni‎ yigʻma, birliklarining, detallarning nomi‎ Soni‎ Foydalanishga topshirish sanasi ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎‎‎MTP yoki qishloq xoʻjalik korxonasi ‎____________________________________ ‎(nomi) ‎‎‎‎‎‎‎ ‎‎‎‎Mashinaning inventar kartasi Mashinaning nomi va markasi ________________________________________xoʻjalik raqami ‎‎Chiqarilgan yili __________________________xoʻjalikka keltirilgan vaqti ‎‎Boshlangʻich balans narxi ___________________________soʻm. ‎‎‎‎‎ ‎‏Tartib raqami‎ Mashina saroyidan mashinani topshirish‎‎ Mashinani saqlashga berish‎‎‎ Mexanizatorning ismi, familiyasi‎ Sana‎ Mashinining texnik holati‎‎ Mashinini qabul qilgan mexanizator imzosi‎‎ Sana‎ Mashinining texnik holati‎ Mashina, saroyi mudiri imzosi‎ Tuzatishga berish vaqti‎ Tuzatishdan qaytish vaqti‎ ‎ ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎KELISHILDI‎‎Tuman Davtexnazorat ‎inspeksiyasi rahbari‎‎______________________________‎(imzo) f. i. o.‎‎“___” ____________________19__y.‎‎‎‎‎‎ ‎‎TASDIQLAYMAN ‎‎MTP yoki k/x korxonasi rahbari‎ ‎‎______________________________ ‎(imzo) f. i. o. ‎‎“___” ____________________19__y. ‎‎MASHINA SAROYI ‎PASPORTI ‎‎(NAMUNA) ‎MTP yoki k/x korxonasi bosh muxandisi ‎‎‎‎ ‎‎‎‎___________________________________ ‎F.I.O. ‎‎‎‎‎ Mashina saroyi ‎mudiri ___________________________________ ‎F.I.O. ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎ ‎‎1 MTP yoki k/x korxonasi nomi______________________________________________________‎‎2 Huquqiy holati ________________________________________________________________‎‎3 Manzilgohi_____________________________ telefon № _____________________________‎‎4 Mashina saroyi maydoni _______________________________________________________ga‎‎5 Qurilish umumiy maydoni ______________________________________________________m‎‎ ‎‎yopiq binolar maydoni ___________________________________________________________m2‎‎jumladan tarkibiy qismlarni saqlash omborlari maydoni‎ ______________________________________________________________ m2 ‎‎bostirmalar maydoni ___________________________________________________________ m2‎‎Ochiq maydonlar ________________________________________________________________ m2 ‎‎6 Oʻtish yoʻllari maydoni ________________________________________________________ ga‎‎7 Koʻkalamzorlashtirish maydoni _________________________________________________ ga‎‎8 Elektr quvvati bilan taʼminlanishi:‎‎TP __________________________________________________________________________ kVa‎LEP _________________________________________________________________________ km‎elektr jihozlarga oʻrnatilgan quvvat _____________________________________________ kvt‎‎‎9 Suv bilan taʼminlanishi:‎‎vodoprovod ________________________________________________________________ m3/soat ‎ishlab-chiqarish xoʻjalik sohasi _______________________________________________m3/soat‎suv hovuzi _____________________________________________________________________ m3‎‎10 Gaz bilan taʼminlanishi __________________________________________________ m3/yil‎‎11 Saqlashga qoʻyiladigan texnika va saqlash joylar roʻyxati‎‎‎ ‎‏№№ ‎pp ‎ ‎‏Texnika nomi va rusumi ‎ Soni‎‏‎ Saqlashga qoʻyish joyi‎‎ yopiq binoda‎ bostirma ostida‎ Ochiq maydonda‎‎ ‎ ‎‎Murakkab k/x texnikasi‎ 1.‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 2.‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 3. ...‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎Oddiy k/x texnikasi 1.‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 2.‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 3. ...‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎12 Bajarilishi belgilangan ishlar:‎‎‎ Ish turi‎‎ Bajarishga masʼul ‎shaxslar‎‎‎ ‎mashinalarni olib kelish, toʻla yigʻish‎sotuvoldi xizmati koʻrsatish‎agregatlarni butlash‎mashinalarni chiniqtirish‎mashinalarni rostlash, sozlash‎germetizatsiya, saqlashga qoʻyish‎konservatsiya saqlashga qoʻyish‎saqlash davrida texnik xizmat koʻrsatish‎hisobdan chiqarilgan mashinalarni jismlarga‎ajratish va nuqsonlash‎‎ ‎‎‎ ‎‎‎‎‎‎* Texnikani turi boʻyicha mashina saroyida joylashtirish sxemasi ham pasport bilan birga boʻlishi kerak.‎‎‎‎‎‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎KELISHILDI‎Tuman Davtexnazorat ‎inspeksiyasi rahbari‎‎______________________________‎(imzo) f. i. o.‎‎“___” ____________________19__y.‎‎‎‎ ‎ ‎TASDIQLAYMAN ‎‎MTP yoki k/x korxonasi rahbari‎‎‎ ______________________________ ‎(imzo) f. i. o. “___” ‎‎____________________19__y. ‎‎ ‎‎‎‎‎‎‎Mashinalarni dala ishlariga ‎tayyorlash rejasi‎‎‎‎‎ Mashina‎‏ Xoʻjalik raqami‎‏‎‏‎ Ishning bajarilish sanasi‎‎ ‎‏Ish bajaruvchining ismi, familiyasi‎‏‎ Ilova‎‏‎‏‎ reja boʻyicha‎‎‎ ‎ boshida‎ oxirida‎ haqiqiy‎ ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎