YOʻL HARAKATI QOIDALARINI BUZILIShIGA DOIR MAʼMURIY IShLARNI KOʻRIB ChIQIShNI TAShKIL ETISh HAQIDA
(other, 2011-07-15)

1.1. Ichki ishlar idoralarining yoʻl harakati xavfsizligiga doir qonunlarni qoʻllash borasidagi faoliyati transport sohasida intizomni mustahkamlashga, yoʻl harakati qoidalarining** buzilishi bilan kurashni kuchaytirishga, odamlarni va yuklarni tashish xavfsizligiga, fuqarolarning shaxsiy huquqlarini muhofaza qilishni taʼminlashga qaratiladi. 1.2. Qoidalarning buzilishiga doir ishlarni koʻrib chiqish tartibi Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksi ***, “Yoʻl harakati xavfsizligi toʻgʻrisida”gi Qonuni, Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi IIVning mazkur sohaga oid buyruqlari va ushbu Yoʻriqnoma bilan belgilanadi. 1.3. Qoidalarni buzilishiga doir ishlarni koʻrib chiqishdan maqsad har bir ishning tafsilotlarini oʻz vaqtida, har tomonlama toʻla va xolisona aniqlashdan, uni qonunlarga aniq mos holda hal etishdan, chiqarilgan qarorning bajarilishini taʼminlashdan, shuningdek qoidalarning buzilish sabablarini va shunga olib boruvchi shart-sharoitlarni aniqlashdan, huquqbuzarliklarning oldini olishdan, fuqarolarni qonunlarga aniq va ogʻishmay amal qilish ruhida tarbiyalashdan, qonuniylikni mustahkamlashdan iboratdir. 1.4. Qoidalarning buzilishiga doir ishlar qonuniylikka qatʼiy amal qilish asosida koʻrib chiqiladi. Qoidalarning buzilishi uchun taʼsir choralarini qoʻllash chogʻida qonun hujjatlari talablariga rioya etilishi vakolatli yuqori turuvchi idoralar, mansabdor shaxs va prokurorning muntazam nazorati, shikoyat qilish huquqi va qonunlarda belgilangan boshqa usullar bilan taʼminlanadi. 2.1. Qoidalarni buzgan shaxslarga nisbatan DYHXX xodimi maʼmuriy bayonnoma (1-ilova) rasmiylashtiradi. 2.2. Qoidaning buzilishiga doir maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi bayonnomada quyidagi maʼlumotlar koʻrsatiladi: 2.2.1. Bayonnoma tuzilgan sana, vaqt va joy, bayonnomani tuzgan xodimning lavozimi, koʻkrak nishon belgisi, familiyasi, ismi-sharifi. 2.2.2. Huquqbuzarning ism-sharifi, otasining ismi, yashash va ish joyi, tugʻilgan yili, transport vositasining rusumi, davlat raqam belgisi, tegishliligi va roʻyxatga olingan joyi (ushbu maʼlumotlar huquqbuzarning shaxsini tasdiqlovchi hujjatlar va transport vositasining hujjatlari asosida toʻldiriladi). 2.2.3. Qoidaning buzilgan bandi, huquqbuzarlikning tafsiloti, ushbu huquqbuzarlik uchun javobgarlikni nazarda tutuvchi Kodeksning moddasi. 2.2.4. Agar guvohlar yoki xolislar va jabrlanuvchilar boʻlsa, ularning familiyalari va yashash manzillari. 2.2.5. Huquqbuzarning tushuntirishi, ishni hal qilish uchun zarur boʻlgan boshqa maʼlumotlar. 2.2.6. Huquqbuzarlik tufayli yetkazilgan shikast. 2.2.7. Telefon raqami va rusumi. 2.3. Bayonnoma uni tuzgan va maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etgan shaxslar tomonidan imzolanadi, guvohlar, xolislar va jabrlanuvchilar boʻlgan taqdirda esa bayonnoma ular tomonidan ham imzolanadi. Huquqbuzarlik sodir etgan shaxs bayonnomani imzolashdan bosh tortgan taqdirda bayonnomaga bu haqda uni tuzgan shaxs tomonidan yozib qoʻyiladi. Huquqbuzarlik sodir etgan shaxs bayonnomaning mazmuni yuzasidan bayonnomaga oʻz fikr-mulohazalarini yozib qoʻyishga, shuningdek mazkur bayonnomaga imzo chekishdan bosh tortish sabablarini bayon etishga haqlidir. 2.4. Basharti shaxs oʻzi sodir etgan huquqbuzarlikni tan olsa va unga shu joyning oʻzida solinadigan jarimaning miqdori eng kam ish haqining bir baravaridan oshmasa, jarimani joyida toʻlash imkoniyati boʻlsa, shuningdek qonun hujjatlarida nazarda tutilgan oʻzga hollarda bayonnoma tuzilmaydi. Jarima toʻlaganligi toʻgʻrisida huquqbuzarga belgilangan shakldagi jarima kvitansiyasi beriladi (2-ilova). Jarimani joyning oʻzida undirib olishning imkoniyati boʻlmagan yoki shaxs oʻzi sodir etgan huquqbuzarlikni tan olmagan taqdirda yoxud jarimaning miqdori eng kam ish haqining bir barobaridan oshsa, maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtiriladi. Bunda huquqbuzarlik sodir etishda ayblanayotgan shaxsning joyida jarima toʻlashga imkoniyati yoʻqligi yoki inspektorning xatti-harakatidan norozi ekanligi aks ettiriladi, huquqbuzarga haydovchilik guvohnomasi va taloni qaytarib beriladi. 2.5. Basharti aynan bir huquqbuzarlik bir necha shaxs tomonidan sodir etilgan boʻlsa, bayonnoma har bir huquqbuzar uchun alohida tuziladi. 2.6. Bayonnoma tuzish chogʻida huquqbuzarga uning huquq va burchlari hamda ushbu maʼmuriy ish qayerda va taxminan qachon koʻrilishi tushuntirilib, bu haqda bayonnomaga yozib qoʻyiladi. 2.7. Transport vositasini mast holatda boshqarayotgan deb hisoblashga yetarli asoslar boʻlgan shaxs transport vositasini boshqarishdan chetlashtirilishi va mastlik holatini aniqlash uchun belgilangan tartibda tekshiruvdan oʻtkazilishi kerak. Haydovchining mast yoki mast emasligini aniqlash Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar, Sogʻliqni saqlash, Adliya vazirliklarining ushbu masalaga oid qoʻshma Yoʻriqnoma**** talablariga muvofiq tibbiy koʻrikdan oʻtkazish yoʻli bilan aniqlanadi. 2.8. Haydovchi tibbiy koʻrikdan oʻtishdan boʻyin tovlagan taqdirda bayonnoma ikki guvoh yoki xolis ishtirokida tuziladi. Bayonnomada mastlik belgilari va huquqbuzarning tekshirishdan boʻyin tovlash harakatlari batafsil koʻrsatiladi. Bayonnomaga huquqbuzarning boʻyin tovlash sabablari haqidagi tushuntirish xati va ikki guvoh yoki xolis ishtirokida tuzilgan dalolatnoma ilova qilinishi mumkin. 2.9. Qoidalarni buzish natijasida transport vositalari, yuklar, yoʻl va boshqa inshootlarga yoki oʻzgalar mol-mulkiga shikast va moddiy zarar yetkazilishiga olib kelsa, bayonnomaga qoʻshimcha hodisaning chizmasi (3-ilova), hodisa ishtirokchilarining, guvohlarning tushuntirishlari bayonnomaga ilova qilinadi. Chizmada transport vositalarining hodisadan keyingi holatini tiklash imkonini beruvchi aniq maʼlumotlar (ularning muhim obyektlarga nisbatan holati) koʻrsatiladi. Chizma uni chizgan mansabdor shaxs, haydovchilar va guvohlar yoki xolislar tomonidan imzolanadi. Haydovchilarga transport vositalari shikastlanganligi toʻgʻrisida maʼlumotnoma beriladi (4-ilova). 2.10. Haydovchi amaldagi qonunlarga muvofiq transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish jazosi nazarda tutilgan huquqbuzarlikni sodir etgan taqdirda huquqbuzardan uning ishi yuzasidan qaror chiqarilgunga qadar transport vositasi boshqarish huquqini beruvchi haydovchilik guvohnomasi olib qoʻyiladi va bu haqda bayonnomaga, shuningdek haydovchilik guvohnomasining taloniga yozib qoʻyilib, talon transport vositasi haydovchisiga qaytarib beriladi. Basharti mazkur bandning birinchi qismida qayd etilgan huquqbuzarlik boʻyicha maʼmuriy ish koʻrib chiqilayotgan davr mobaynida yana transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish jazosi nazarda tutilgan huquqbuzarliklarni sodir etilgan taqdirda huquqbuzarning haydovchilik guvohnomasi taloni olinib, unga vaqtinchalik ruxsatnoma beriladi. Haydovchilik guvohnomasi olingan kundan boshlab uning talonidan, talon olingan kundan boshlab vaqtinchalik ruxsatnomadan 30 kun muddat davomida foydalanishga ruxsat etiladi. 2.11. Haydovchilik guvohnomasi yoki taloni boshqa hududda olinib, haydovchi istiqomat qilayotgan yoki transport vositasi roʻyxatga olingan joydagi DYHXX idoralariga oʻz vaqtida yetib kelmagan va transport vositasini boshqarishga ruxsat beruvchi haydovchilik guvohnomasi talonining yoki vaqtinchalik ruxsatnomaning amal qilish muddati tugab qolgan holatlarda ularning muddatini uzaytirish shu DYHXX idoralarining maʼmuriy amaliyot inspektori yoki bunday vazifa yuklatilgan xodim tomonidan amalga oshiriladi. 2.11.1. Agar haydovchi safarda boʻlsa, u taqdim etgan tegishli hujjatlar yoki maʼlumotlar asosida oʻsha hududdagi Yoʻl harakati xavfsizligi xizmati boshqarmasi maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, maʼmuriy amaliyot boʻyicha katta inspektori, tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimlarida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati katta inspektori yoki maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha materiallarni koʻrib chiqish boʻyicha katta inspektori (inspektori) tomonidan haydovchilik guvohnomasi talonining yoki vaqtinchalik guvohnomaning amal qilish muddati uzaytirib beriladi. 2.11.2. Transport vositalarini boshqarishga ruxsat beruvchi haydovchilik guvohnomasi talonining yoki vaqtinchalik ruxsatnomaning uzaytirish muddati 30 kundan oshib ketmasligi kerak (2.12-banddagi holatlardan tashqari). 2.12. Maʼmuriy ish materiallari uch oy muddat ichida tegishli manzilgohga kelib tushmagan hollarda xizmat tekshiruvi oʻtkazilib, haydovchilik guvohnomasi yoki taloni yoʻqolganligi haqidagi xulosaga kelingan taqdirda haydovchiga yangi haydovchilik guvohnomasi yoki taloni imtihonsiz beriladi. Xizmat tekshiruvi oʻtkazilayotgan vaqt davomida haydovchilik guvohnomasi yoki talonining amal qilish muddati uzaytirib beriladi. 2.13. Vaqtinchalik ruxsatnoma yoʻqotib qoʻyilgan taqdirda ishni koʻrib chiquvchi mansabdor shaxs huquqbuzardan tushuntirish xati olib, belgilangan jarimalarni undirib oladi. Soʻng yoʻllarda harakatlanish qoidalari boʻyicha bilimi tekshirilib, keyin haydovchilik guvohnomasi hamda taloni qaytarib beriladi. 2.14. Haydovchi transport vositasini vaqtinchalik ruxsatnoma bilan boshqargan paytida huquqbuzarlik sodir etsa, yangi vaqtinchalik ruxsatnoma berilib, unda oldingi ruxsatnomadagi haqiqiylik muddati qayd etiladi va bu haqda bayonnomaga yozib qoʻyiladi. 2.15. Muddati tugagan vaqtinchalik ruxsatnoma bilan transport vositasini boshqarayotgan shaxslarga nisbatan Kodeksning 135-moddasi ikkinchi qismi asosida bayonnoma tuzilib, Kodeksning 291-moddasi “a” qismiga binoan transport vositasi ish koʻrib chiqilgunga qadar jarima maydonida ushlab turiladi. 2.16. Chet el fuqarolariga, shu jumladan Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligi mamlakatlari fuqarolariga, hamda fuqaroligi boʻlmagan shaxslarga Oʻzbekiston Respublikasi hududiga transport vositalarini haydovchilik guvohnomasisiz boshqarib kirib kelish taqiqlanadi. Ushbu toifadagi shaxslar transport vositalarini haydovchilik guvohnomasining oʻrnini bosadigan boshqa mamlakatlarga tegishli oʻzga hujjatlar bilan boshqarayotgan holatlar aniqlangan taqdirda bunday hujjatlar haqiqiy hisoblanmaydi va ularga Kodeksning 135-moddasi ikkinchi qismi bilan maʼmuriy chora koʻriladi va transport vositasini Oʻzbekiston Respublikasi hududida boshqarish taqiqlanadi. 3.1. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlar huquqbuzarlik sodir boʻlgan joyda, shuningdek yuridik shaxslarga tegishli transport vositasi doimiy (vaqtinchalik) roʻyxatga olingan joyda koʻrib chiqiladi. Shaxsiy transport vositalari haydovchilari tomonidan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishning tarbiyaviy va ogohlantiruvchi rolini oshirish maqsadida bunday ishlar huquqbuzarning ish, oʻqish joylaridagi jamoalarida yoki yashash joylarida koʻrib chiqilishi mumkin. 3.1.1. Kodeksning tegishli moddalarida maʼmuriy jazoni kuchaytirish nazarda tutilgan va takroriyligi hisobga olinadigan huquqbuzarliklar sodir etilgan taqdirda maʼmuriy ish yuridik shaxslarga tegishli boʻlgan transport vositasi doimiy (vaqtincha) roʻyxatga olingan joyda koʻrib chiqish uchun yuboriladi. Shaxsiy transport vositalari haydovchilari tomonidan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishning tarbiyaviy va ogohlantiruvchi rolini oshirish maqsadida bunday ishlar huquqbuzarning ish, oʻqish joylaridagi jamoalarida yoki yashash joylarida koʻrib chiqish uchun yuborilishi mumkin. 3.1.2. Maʼmuriy huquqbuzarlik uchun qonunda transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish tarzidagi jazo nazarda tutilgan hollarda maʼmuriy ish yuridik shaxslarga tegishli boʻlgan transport vositasi doimiy (vaqtincha) roʻyxatga olingan joyda sud tomonidan koʻrib chiqish uchun yuboriladi. Shaxsiy transport vositalari haydovchilari tomonidan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishning tarbiyaviy va ogohlantiruvchi rolini oshirish maqsadida bunday ishlar huquqbuzarning ish, oʻqish joylaridagi jamoalarida yoki yashash joylarida koʻrib chiqish uchun yuborilishi mumkin. 3.2. Yoʻl harakati qoidalarining 17.1—17.9-bandlarining buzilishi bilan bogʻliq boʻlgan maʼmuriy hujjatlar boʻyicha jazo choralari Kodeksning 130-moddasi asosida qoʻllaniladi. Shuningdek, temir yoʻl kesishmasi oldida 2.5 “Toʻxtamasdan harakatlanish taqiqlangan” yoʻl belgisi talabini bajarmaslik yoki yoʻl harakati qoidalarining 17.7-bandining 3 abzatsida belgilangan “yopiq shlagbaum oldida toʻxtab turgan transport vositalarini aylanib oʻtish, ikki qator boʻlib turish (ikki va undan ortiq boʻlakli yoʻllar bundan mustasno) taqiqlanadi” qoidalarini buzilishi ham Kodeksning 130-moddasi boʻyicha maʼmuriy choralarining qoʻllanilishiga olib keladi. 3.3. Kodeksning 125, 126-moddalarida, 127-moddasi birinchi qismida, 128-moddasi birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida, 1281-moddasi birinchi qismida, 1282-moddasining birinchi va ikkinchi qismlarida, 129-moddasi birinchi qismida, 130-moddasi birinchi qismida, 131-moddasi uchinchi qismida, 135-moddasida, 1351-moddasida, 136-moddasi uchinchi qismida, 138, 139, 140, 141, 147-moddalarida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasi boshligʻi, uning birinchi oʻrinbosari yoki oʻrinbosari, Yoʻl patrul xizmati faoliyatini muvofiqlashtirish va maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, muhim topshiriqlar boʻyicha katta inspektori, inspektori (maʼmuriy amaliyot boʻyicha), Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari, Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi, Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi boshligʻi, uning birinchi oʻrinbosari yoki oʻrinbosari, Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi, Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari yoki katta inspektori (inspektori), tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha katta inspektori (inspektori), maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha materiallarni koʻrib chiqish boʻyicha inspektori, ular boʻlmagan taqdirda — ichki ishlar boʻlimi boshligʻi yoki uning oʻrinbosari tomonidan koʻrib chiqiladi va maʼmuriy jazo qoʻllaniladi. 3.4. Kodeksning 125, 126-moddalarida, 127-moddasi birinchi qismida, 128-moddasi birinchi, ikkinchi, uchinchi qismlarida, 1281-moddasi birinchi qismida, 1282-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida, 129-moddasi birinchi qismida, 130-moddasi birinchi qismida, 135-moddasi birinchi qismida, 1351-moddasida, 138-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida, 147-moddasi birinchi qismida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar yoʻl-patrul xizmati brigadasi (bataloni, divizioni, otryadi, mobil guruhi) komandiri, uning birinchi oʻrinbosari va oʻrinbosari tomonidan koʻrib chiqiladi va maʼmuriy jazo qoʻllashi mumkin. 3.5. Kodeksning 125-moddasi birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida, 126-moddasi birinchi qismida, 127-moddasi birinchi qismida, 128-moddasi birinchi qismida, 1281-moddasi birinchi qismida, 1282-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida, 129-moddasi birinchi qismida, 135-moddasi birinchi qismida, 1351-moddasida, 138-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar uchun Yoʻl-patrul xizmati katta inspektori (inspektori) va yoʻl harakati qoidalariga hamda yoʻl harakati xavfsizligini taʼminlashga oid boshqa meʼyoriy hujjatlarga rioya etishi ustidan nazoratni amalga oshiruvchi boshqa xodimlar tomonidan koʻrib chiqiladi va maʼmuriy jazo qoʻllaniladi. 3.6. Kodeksning 125-moddasi birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida, 127-moddaning birinchi qismida, 128-moddasi birinchi qismida, 1281-moddasi birinchi qismida, 1282-moddasi birinchi qismida,138-moddasi birinchi, ikkinchi qismlarida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar sodir etilgan taqdirda huquqbuzarga faqat joyida jarima kvitansiyasi orqali maʼmuriy chora qoʻllanilishi lozim. Basharti joyida jarima toʻlashga imkoniyati boʻlmasa yoki inspektorning xatti-harakatidan norozi boʻlsa, huquqbuzarga nisbatan bayonnoma rasmiylashtiriladi. Bunda huquqbuzarlik sodir etishda ayblanayotgan shaxsning joyida jarima toʻlashga imkoniyati yoʻqligi yoki inspektorning xatti-harakatidan norozi ekanligi aks ettiriladi. Agarda huquqbuzar yozma tushuntirish berishdan bosh tortsa, ikki guvoh yoki xolis ishtirokida dalolatnoma tuziladi va bayonnomaga ilova qilinadi. Bayonnomada haydovchining huquqbuzarlik haqida tushuntirish berishi, imzosi va guvohlar yoki xolislar ishtirokida tuzilgan dalolatnoma ilova qilinmagan maʼmuriy hujjatlarni koʻrib chiqish uchun qabul qilish qatʼiy man qilinadi. 3.7. Kodeksning 125-moddasi toʻrtinchi qismida va beshinchi qismlarida 126, 131, 135, 1351, 136, 137, 1763-moddalarida, 194-moddasida (militsiya xodimining transport vositasini toʻxtatish toʻgʻrisidagi qonuniy talabini bajarmaslik xususidagi qismi) nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilganda, transport vositasi maʼmuriy ish koʻrib chiqilgunga qadar ushlab turilishi mumkin. Ushbu holatlarda haydovchiga maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtirilib, transport vositasi ushlab qolinganligi haqidagi maʼlumot bayonnomaga qayd qilinadi va unga barcha hujjatlari qaytarib beriladi (Kodeksning 131, 136 va 137, 1763-moddalari bundan istisno). Ushlab qolingan transport vositasi maʼmuriy hujjatlarni rasmiylashtirgan xodim tomonidan roʻyxatlanadi va oʻzi, transport vositasi haydovchisi, navbatchi yoxud jarima maydonchasiga javobgar boʻlgan shaxslar tomonidan dalolatnoma tuziladi va imzolanadi. Dalolatnoma 3 nusxada tuzilib, 1-nusxasi jarima maydonchasida qoldiriladi, 2-nusxasi bayonnomaga birkitiladi, 3-nusxasi huquqbuzarga beriladi. Transport vositasini olib chiqib ketishga faqat maʼmuriy ishni koʻrib chiquvchi mansabdor shaxs tomonidan ruxsat beriladi. Basharti maʼmuriy hujjatlar vakolati doirasida koʻrib chiquvchi idora/mansabdor shaxs/ga yuborilgan taqdirda, vaqtinchalik ushlab turilgan transport vositasini qoʻyib yuborish ularning ruxsati bilan amalga oshiriladi. 3.8. Kodeksning 126-moddasi 1-qismida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar sodir etilganda DYHXX xodimi maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtirib, transport vositasini vaqtincha jarima maydonchasida ushlab turiladi. Agarda haydovchi transport vositasi oynasini nostandart tarzida koʻzgusimon va tusi oʻzgartirilganligi (qoraytirilganligi)ni joyida bartaraf etsa, kodeksning 126-moddasida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarlikning bir yil davomida sodir etilmaganligini aniqlashning imkoniyati boʻlsa va birinchi deb hisoblansa, huquqbuzarning shu joyning oʻzida jarima toʻlashga imkoniyati boʻlsa, DYHXX xodimi bayonnoma tuzmasdan maʼmuriy chora qoʻllashi hamda transport vositasini berib yuboradi. Bunday hollarda DYHXX xodimi oʻrnatilgan tartibda huquqbuzarga jarima toʻlaganligi toʻgʻrisida kvitansiya berishi va uning taloniga qayd etib qoʻyishi kerak. 3.9. Kodeksning 127-moddasi ikkinchi qismida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilganda maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtirilib, unga tovush chiqaruvchi yoki yorituvchi maxsus qurilma ilova qilinadi. Ushbu qurilmalar guvohlar ishtirokida echib olinib, dalolatnoma tuziladi. 3.10. Haydovchi tomonidan Kodeksning 128-moddasi 1-qismida va 1281-moddasi 1-qismida hamda 1282-moddasi birinchi qismida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilgan hollarda bir yil davomida bu turdagi huquqbuzarliklar sodir etilmaganligi aniqlansa, DYHXX xodimi haydovchiga shu joyning oʻzida maʼmuriy chora qoʻllashi mumkin. Bunday hollarda DYHXX xodimi oʻrnatilgan tartibda huquqbuzarga jarima toʻlaganligi toʻgʻrisida kvitansiya berishi, uning taloniga qayd etib qoʻyishi, alfavit kartochkasi (5-ilova) toʻldirishi va maʼmuriy amaliyot boʻlimiga (guruhiga) topshirishi kerak. 3.11. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish mazkur ishni koʻrib chiqishga vakolatli organ (mansabdor shaxs) tomonidan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi bayonnoma va ishga oid boshqa materiallar olingan kundan boshlab oʻn besh kunlik muddat ichida koʻrib chiqiladi. 3.12. Maʼmuriy jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan boshlab, davom etayotgan huquqbuzarlik uchun esa huquqbuzarlik aniqlangan kundan boshlab ikki oydan kechiktirmay qoʻllanilishi mumkin. Jinoyat ishini qoʻzgʻatish rad etilgan yoki jinoyat ishi toʻxtatilgan boʻlsa-yu, lekin huquqbuzarning harakatlarida maʼmuriy huquqbuzarlik alomatlari mavjud boʻlsa, maʼmuriy jazo chorasi jinoyat ishini qoʻzgʻatishni rad etish yoki jinoyat ishini toʻxtatish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan kundan boshlab bir oydan kechiktirmay qoʻllanilishi mumkin. 3.13. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishga vakolati boʻlgan mansabdor shaxslar oʻzlariga berilgan vakolatlar doirasida va faqat xizmat burchlarini bajarib turgan paytlardagina qonunlarda nazarda tutilgan maʼmuriy jazolarni qoʻllashlari mumkin. 3.14. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishni koʻrib chiqish mazkur ishni koʻrib chiquvchi mansabdor shaxsning oʻzini tanishtirishdan boshlanadi. Ishni koʻrib chiquvchi mansabdor shaxs qanday ish koʻrib chiqilishi lozimligini, maʼmuriy javobgarlikka kim tortilayotganligini eʼlon qiladi, ishni koʻrib chiqishda qatnashuvchi shaxslarga ularning huquqlari va vazifalarini tushuntiradi, maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi bayonnomani oʻqib eshittiradi. Ishni koʻrib chiqishda qatnashayotgan shaxslar tinglanadi, dalillar oʻrganiladi va tushgan iltimoslar yuzasidan tegishli qarorlar qabul qilinadi. 3.15. Mansabdor shaxs ishni koʻrib chiqish vaqtida huquqbuzarlik sodir etilgan-etilmaganligini, huquqbuzarlik sodir etilgan vaqt va joyni, huquqbuzarlikda fuqaroning aybi bor-yoʻqligini, uni maʼmuriy javobgarlikka tortish-tortilmaslik mumkinligini, javobgarlikni yengillashtiruvchi yoki ogʻirlashtiruvchi holatlar bor-yoʻqligini, mulkiy zarar yetkazilgan-yetkazilmaganligini, shuningdek ishni toʻgʻri hal etish uchun ahamiyati boʻlgan boshqa holatlarni aniqlashi shart. 3.16. Mansabdor shaxs maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishni oʻrganib chiqib, quyidagilarni amalga oshiradi: 3.16.1. Oʻz vakolati doirasida qonun hujjatlarida koʻzda tutilgan maʼmuriy jazoni belgilaydi. 3.16.2. Ishni yuridik shaxslarga tegishli transport vositasi doimiy (vaqtinchalik) roʻyxatga olingan joydagi maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, maʼmuriy amaliyot boʻyicha katta inspektor (inspektor), tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha katta inspektori (inspektori), maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha materiallarni koʻrib chiqish boʻyicha katta inspektori (inspektori)ga koʻrib chiqish uchun yuboradi. Shaxsiy transport vositalari haydovchilari tomonidan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishning tarbiyaviy va ogohlantiruvchi rolini oshirish maqsadida huquqbuzarning ish, oʻqish joylaridagi jamoalarida yoki yashash joylaridagi maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, maʼmuriy amaliyot boʻyicha katta inspektor (inspektor), tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha katta inspektori (inspektori), maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha materiallarni koʻrib chiqish boʻyicha katta inspektori (inspektori)ga koʻrib chiqish uchun yuborish mumkinligini nazarda tutadi. 3.16.3. Ishni huquqbuzar yashaydigan joydagi voyaga yetmaganlar ishi bilan shugʻullanuvchi tuman (shahar) komissiyalariga koʻrib chiqish uchun yuboradi. 3.16.4. Sud tomonidan hal etilishi lozim boʻlgan taqdirda yoki huquqbuzar huquqbuzarlik faktini inkor etsa hujjatlarni sud ixtiyoriga yuboradi. 3.16.5. Agar huquqbuzarlikda jinoyat belgilari boʻlsa, hujjatlarni prokuraturaga, dastlabki surushtiruv yoki tergov idoralariga oshiradi. 3.16.6. Ishni yuritishni tugatadi. 3.16.7. Agar hujjatlarda huquqbuzarlik sodir etilganligini tasdiqlaydigan dalil-isbotlar yetarli boʻlmasa, toʻplangan hujjatlarni qayta tekshirishga yuboradi. 3.17. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror ishni koʻrib chiqish tugashi bilanoq darhol eʼlon qilinadi. Qarorning nusxasi uch kun ichida ustidan shu qaror chiqarilgan shaxsga, shuningdek oʻzining iltimosiga koʻra jabrlanuvchiga topshiriladi yoki joʻnatiladi. Qarorning nusxasi olinganligi haqida huquqbuzar yoki jabrlanuvchi imzo chekishi kerak. Ayni vaqtda qaror ustidan shikoyat berish va uni bajarish tartibi tushuntiriladi. Agar ishni koʻrib chiqish chogʻida huquqbuzar qatnashmagan boʻlsa, qarorning nusxasi uch kun ichida unga yuborilib, bu haqda bayonnomaga yozib qoʻyiladi. 3.18. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish maʼmuriy javobgarlikka tortilayotgan shaxs ishtirokida koʻrib chiqiladi. Ishni koʻrib chiquvchi mansabdor shaxs maʼmuriy hujjatlarni olgandan soʻng huquqbuzarga ishni qachon va qayerda koʻrilishi haqida xabarnoma yuboradi (6-ilova). Huquqbuzarni ish qachon va qayerda koʻrib chiqilishidan oʻz vaqtida xabardor etilganligi haqida maʼlumotlar boʻlganda, undan ishni koʻrib chiqishni kechiktirish haqida iltimosnoma tushmagan taqdirda ish uning ishtirokisiz koʻrib chiqilishi mumkin. 3.19. Maʼmuriy javobgarlikka tortilayotgan shaxs ishga doir hujjatlar bilan tanishib chiqishga, izohlar berishga, dalillar keltirishga, oʻz iltimosini bayon etishga, ishni koʻrib chiqish chogʻida advokatning yuridik yordamidan foydalanishga, oʻz ona tilida soʻzlashga va tarjimon xizmatidan foydalanishga, ish yuzasidan qabul qilingan qaror ustidan shikoyat berishga haqlidir. 3.20. Bitta shaxs ikki yoki undan ortiq huquqbuzarlik sodir etgan boʻlib, har bir huquqbuzarlik boʻyicha alohida maʼmuriy hujjatlar rasmiylashtirilgan taqdirda maʼmuriy jazo har bir huquqbuzarlik uchun alohida-alohida qoʻllaniladi. Basharti shaxs bir necha maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etgan boʻlib, shu haqdagi ishlar bir vaqtning oʻzida ayni bir mansabdor shaxs tomonidan koʻrib chiqilayotgan boʻlsa, bu shaxsga nisbatan qoʻllaniladigan uzil-kesil jazo ogʻirroq maʼmuriy jazoni nazarda tutuvchi sanksiya doirasida qoʻllaniladi. 3.21. Jazoni qoʻllanish chogʻida sodir etilgan huquqbuzarlikning xususiyati, huquqbuzarning shaxsi, uning aybdorlik darajasi, mulkiy ahvoli, javobgarlikni yengillashtiruvchi va ogʻirlashtiruvchi holatlar hisobga olinadi. 3.22. Sodir etilgan huquqbuzarlik kam ahamiyatli boʻlgan taqdirda shu ishni koʻrib chiqishga vakolati boʻlgan mansabdor shaxs huquqbuzarni maʼmuriy javobgarlikdan ozod etib, uni ogohlantirish bilan kifoyalanishi mumkin. 3.23. Harbiy xizmatchilar va yigʻinga chaqirilgan harbiy xizmatga majburlar, shuningdek ichki ishlar idoralari oddiy va boshliqlar tarkibiga mansub shaxslar qoidani buzganliklari uchun umumiy asoslarda maʼmuriy javobgarlikka tortiladilar. Muddatli xizmatdagi harbiy xizmatchilarga jarima solinishi mumkin emas. Kodeksning 125-moddasida, 128-moddasi birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida, 1281-moddasi birinchi qismida, 1282-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida, 130-moddasi birinchi qismida, 131-moddasi uchinchi qismida, 135-moddasida, 1351-moddasida, 136-moddasi uchinchi qismida, 138, 139, 140, 141-moddalarida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar harbiy xizmatchilar, yigʻinlarga chaqirilgan harbiy xizmatga majburlar tomonidan sodir etilgan taqdirda rasmiylashtirilgan hujjatlar chora koʻrish uchun ular xizmat qilayotgan joydagi harbiy avtomobil nazoratiga yuboriladi. 3.24. Prokuratura xodimlari, sudyalar tomonidan yoʻllarda harakatlanish qoidalari buzilgan taqdirda ularga nisbatan rasmiylashtirilgan maʼmuriy hujjatlar chora koʻrish uchun prokuratura va sud idoralarining yuqori turuvchi tashkilotlariga yuboriladi. 3.25. Kodeksning 313-moddasiga muvofiq ishni koʻrib chiqayotgan mansabdor shaxs maʼmuriy huquqbuzarliklar sodir etilishi sabablari va ularga olib kelgan shart-sharoitlarni aniqlaganda, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar rahbarlariga ana shu sabablar va shart-sharoitlarni bartaraf etish chora-tadbirlarini koʻrish haqida taqdimnoma kiritishi lozim. 3.26. Quyidagi holatlar mavjud boʻlgan taqdirda maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni yuritishni boshlash mumkin emas, boshlangan ish esa tugatilishi lozim: 3.26.1. Maʼmuriy huquqbuzarlik hodisasi yoki alomati yoʻq boʻlsa. 3.26.2. Huquqbuzarlikni sodir etish paytida shaxs oʻn olti yoshga toʻlmagan boʻlsa. 3.26.3. Huquqbuzarlikni sodir etgan shaxs aqli noraso boʻlsa. 3.26.4. Huqukbuzarlik zaruriy mudofaa holatida yoki oxirgi zarurat holatida sodir etilgan boʻlsa. 3.26.5. Amnistiya akti chiqishi, agar u maʼmuriy jazo chorasini qoʻllanishni bekor qilsa. 3.26.6. Maʼmuriy javobgarlikni belgilovchi hujjat bekor qilingan boʻlsa. 3.26.7. Huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishni koʻrib chiqish paytiga kelib Kodeksning 36-moddasida nazarda tutilgan muddatlar oʻtib ketgan boʻlsa. 3.26.8. Maʼmuriy javobgarlikka tortilayotgan shaxs xususida shu fakt yuzasidan maʼmuriy jazo qoʻllanish toʻgʻrisidagi vakolatli organ (mansabdor shaxs) qaror chiqargan boʻlsa yoki maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni tugatish toʻgʻrisida chiqarilgan qaror bekor qilinmagan boʻlsa, shuningdek mazkur fakt yuzasidan jinoyat toʻgʻrisidagi ish qoʻzgʻatilgan boʻlsa. 3.26.9. Shaxs ishi yuritila boshlagan paytda vafot etgan boʻlsa. 4.1. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror xususida ustidan shu qaror chiqarilgan shaxs, jabrlanuvchi, shuningdek ularning qonuniy vakillari va advokat tomonidan shikoyat berilishi mumkin. 4.2. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror ustidan yuqori turuvchi idoraga (mansabdor shaxsga) yoki maʼmuriy ishlar boʻyicha tuman (shahar) sudyasiga, sudyaning maʼmuriy ishlar boʻyicha qarori ustidan esa tuman (shahar) sudi raisiga yoki yuqori turuvchi sudga shikoyat berilishi yoki prokuror protest bildirishi mumkin. Shikoyat maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan qaror qabul qilingan mansabdor shaxs orqali yoki bevosita shikoyat yoʻllangan sudga yuboriladi. Huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan qaror chiqargan mansabdor shaxs shikoyatni olgach, uni uch kun ichida ish bilan birga shikoyatni koʻrib chiqish huquqiga ega boʻlgan idora (mansabdor shaxs)ga yuboradi. 4.3. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror ustidan shikoyatni shu qarorning nusxasini olgan kundan boshlab oʻn kun ichida berish mumkin. Mazkur muddat uzrli sabablar bilan (kasallik, taʼtil, xizmat safari va h.k.) oʻtkazib yuborilgan taqdirda buni tasdiqlovchi tegishli hujjat taqdim etilgach, ustidan qaror chiqarilgan shaxsning arizasiga muvofiq shikoyatni koʻrib chiqishga haqli boʻlgan mansabdor shaxs tomonidan koʻrsatilgan muddat qayta tiklanishi mumkin. 4.4. Belgilangan muddatda shikoyat berish maʼmuriy jazo qoʻllanishi toʻgʻrisidagi qarorning ijrosini shikoyat koʻrib chiqilgunga qadar toʻxtatib turadi, maʼmuriy qamoq jazosi qoʻllanish toʻgʻrisidagi qaror va maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilgan joyda undirib olinadigan jarima solish hollari bundan mustasnodir. Prokurorning protest bildirishi maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan qabul qilingan qaror ijrosini protest koʻrib chiqilgunga qadar toʻxtatib turadi. 4.5. Transport vositalarini boshqarish huquqidan mahrum etish tarzida jazo berish haqidagi qarorning ijrosi toʻxtatib turilgan hollarda shaxsning haydovchilik guvohnomasi talonining amal qilish muddati shikoyatni koʻrib chiqish tugagunga qadar uzaytiriladi. 4.6. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror xususida berilgan shikoyatni yoki protestni koʻrib chiqish paytida organ (mansabdor shaxs) quyidagi hal qiluv qarorlardan birini qabul qiladi: 4.6.1. Chiqarilgan qarorni oʻzgarishsiz, shikoyat yoki protestni esa qanoatlantirishsiz qoldiradi. 4.6.2. Chiqarilgan qarorni bekor qiladi va ishni qayta koʻrib chiqish uchun yuboradi. 4.6.3. Chiqarilgan qarorni bekor qiladi va ishni yuritishni tugatadi. 4.6.4. Jazo chorasini kuchaytirmagan holda uni maʼmuriy huquqbuzarlik uchun javobgarlik toʻgʻrisidagi meʼyoriy hujjatda nazarda tutilgan doirada oʻzgartiradi. 4.7. Agar maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan qaror bunga vakolati boʻlmagan organ (mansabdor shaxs) tomonidan chiqarilgan boʻlsa, qaror bekor qilinadi va ish vakolatli organ (mansabdor shaxs)ga koʻrib chiqish uchun yuboriladi. 4.8. Shikoyatni koʻrib chiqish natijalari boʻyicha hal qiluv qarori qabul qilinadi (7-ilova). 4.9. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qarorning bekor qilinishi olib qoʻyilgan haydovchilik guvohnomasini va undirilgan pul miqdorini qaytarib berishga asos boʻladi. 4.10. Jarima solish toʻgʻrisidagi qaror bekor qilingan taqdirda undirilgan pul miqdori qonun hujjatlarida belgilangan tartibda qaytarib beriladi. 4.11. Qonunga xilof ravishda chiqarilganligi sababli qaror bekor qilingan taqdirda ushbu holat yuzasidan xizmat tekshiruvi oʻtkaziladi. Aybdor mansabdor shaxsga nisbatan tegishli intizomiy chora koʻrilib, u haqidagi maʼlumot maʼmuriy ish hujjatlariga qoʻshib qoʻyiladi. 5.1. Basharti Kodeksda va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlarida oʻzgacha qoida belgilanmagan boʻlsa, maʼmuriy jazo qoʻllanish toʻgʻrisidagi qaror chiqarilgan paytdan boshlab ijro etilishi lozim. 5.2. Jarima tarzidagi maʼmuriy jazo Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarida belgilangan tartibda ijro etiladi. Jarima toʻlash tartibi huquqbuzarlarga qarorni topshirish chogʻida tushuntiriladi. 5.3. Jarima toʻlanganligi haqidagi kvitansiya yoki toʻlov topshirigʻining nusxasi taqdim etilgach, huquqbuzarning vaqtinchalik ruxsatnomasi olinib, kvitansiya yoki toʻlov topshirigʻining nusxasi bayonnomaga birkitib qoʻyiladi, haydovchilik guvohnomasi va taloni unga qaytarib beriladi. 5.4. Agar jarima Kodeksning 126, 128, 1281, 1282-moddasida nazarda tutilgan huquqbuzarlik uchun solingan boʻlsa, bu haqda belgilangan tartibda haydovchilik guvohnomasi taloniga belgi qoʻyiladi. 5.5. Jarimani huquqbuzarlik sodir etilgan joyning oʻzida undirib olish mumkin boʻlmagan taqdirda qaror chiqarilmasdan huquqbuzarga maʼmuriy bayonnoma tuzilib, hujjatlar transport vositasi doimiy (vaqtincha) roʻyxatga olingan joyda koʻrib chiqish uchun yuboriladi. Shaxsiy transport vositalari haydovchilari tomonidan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqishning tarbiyaviy va ogohlantiruvchi rolini oshirish maqsadida huquqbuzarning ish, oʻqish joylaridagi jamoalarida yoki yashash joyida koʻrib chiqish uchun yuborilishi mumkin. Bunda huquqbuzarga maʼmuriy ish qayerda va taxminan qachon koʻrib chiqilishi tushuntiriladi. 5.6. Huqukbuzar jarimani belgilangan muddatda toʻlamagan taqdirda jarima solish haqidagi qaror nusxasi jarima pulini majburiy tarzda uning ish haqi yoki boshqa daromadidan, nafaqa yoki stipendiyasidan ushlab qolish uchun ilova xati (9-ilova) bilan birga huquqbuzarning ish (oʻqish) joyi yoki ijtimoiy-taʼminot boʻlimiga yuboriladi. Basharti jarima solingan shaxs ishlamayotgan boʻlsa yoxud jarimani huquqbuzarning ish haqi yoki boshqa daromadidan, nafaqa yoki stipendiyasidan boshqa sabablarga koʻra undirib olishning iloji boʻlmasa, uni undirib olish Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi huzuridagi Sud qarorlarini ijro etish, sudlar faoliyatini moddiy-texnika jihatidan va moliyaviy taʼminlash departamentining sud ijrochilari tuman (shahar) boʻlimlarining sud ijrochilari tomonidan jarima solish toʻgʻrisidagi tegishli mansabdor shaxs chiqargan qaror asosida huquqbuzarning shaxsiy mulkidan, shuningdek umumiy mulkdagi uning hissasidan undirib olish yoʻli bilan amalga oshiriladi. 5.7. Agar maʼmuriy jazo qoʻllanish toʻgʻrisidagi qaror chiqarilgan kundan boshlab uch oy mobaynida ijroga qaratilmagan boʻlsa (qaror nusxasi huquqbuzarga topshirilmagan, huquqbuzarning ishlash, yashash joyiga yoki sud ijrosiga yuborilmagan boʻlsa va h.k.), u holda bunday qaror ijro etilmaydi. Ushbu holat boʻyicha xizmat tekshiruvi oʻtkaziladi va aybdor mansabdor shaxsga nisbatan tegishli intizomiy chora koʻrilib, u haqidagi maʼlumot maʼmuriy ish hujjatlariga qoʻshib qoʻyiladi. 5.8. Transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish haqida qaror qabul qilingan taqdirda haydovchilik guvohnomasi va uning taloni qaytarib berilmaydi, vaqtinchalik ruxsatnomaning amal qilishi shikoyat berish yoki shikoyat yuzasidan qaror qabul qilish uchun belgilangan muddat tugaguncha uzaytiriladi. Vaqtinchalik ruxsatnomaning amal qilish muddati tugagach, u haqiqiy emas deb hisoblanadi va olib qoʻyiladi hamda maʼmuriy ish hujjatlarga qoʻshib qoʻyiladi. Agar haydovchi transport vositasini muddati oʻtib ketgan vaqtinchalik ruxsatnoma bilan boshqarayotganligi aniqlansa, unga nisbatan transport vositalarini boshqarish huquqiga ega boʻlmagan huquqbuzar sifatida belgilangan tartibda taʼsir choralari qoʻllaniladi. 5.9. Transport vositalarini boshqarish huquqidan mahrum etilgan huquqbuzar haydovchilik guvohnomasining talonini topshirishdan bosh tortsa, haydovchilik guvohnomasining talonini olib qoʻyish yuzasidan zarur chora-tadbirlar koʻriladi. 5.10. Huquqbuzar bir yil va undan ortiq muddatga transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etilgan hollarda haydovchilik guvohnomasi va uning taloni belgilangan tartibda huquqbuzarning yashash joyidagi DYHXXning roʻyxatlash va imtihon olish boʻlim (boʻlinma) (keyingi oʻrinlarda — RIB (TRIB)) lariga yuboriladi. 5.11. Transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish muddati tugagach huquqbuzarning haydovchilik guvohnomasi va uning taloni yoʻllarda harakatlanish qoidalari boʻyicha bilimi tekshirilgandan soʻng qaytariladi. 5.12. Kodeksning 131-moddasi birinchi, toʻrtinchi va 136-moddasi birinchi qismlarida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar sodir etgan shaxslarga sudlar tomonidan jarima solish tarzida maʼmuriy chora qoʻllansa, haydovchilik guvohnomasi va uning taloni egalariga yoʻllarda harakatlanish qoidalari boʻyicha bilimlari tekshirilgandan soʻng qaytariladi. 5.13. Kodeksning 128-moddasi 1-qismida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar bir yil mobaynida uch marta, shuningdek avariya holati, 130-moddasi birinchi qismida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar sodir etilgan taqdirda huquqbuzarga nisbatan maʼmuriy chora qoʻllanib, uning yoʻllarda harakatlanish qoidalari boʻyicha bilimi tekshiriladi (9-ilova). 5.14. Haydovchilik guvohnomasi talonida Kodeksning 128-moddasi 1-qismida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar bir yil mobaynida uch marta qayd qilingandan soʻng huquqbuzarning yashash joyida yoki transport vositasining doimiy (vaqtincha) roʻyxatga olingan joyida maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, maʼmuriy amaliyot boʻyicha katta inspektor (inspektor), tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha katta inspektori (inspektori), maʼmuriy huquqbuzarlik boʻyicha materiallarni koʻrib chiqish boʻyicha katta inspektori (inspektori) tomonidan almashtiriladi (buyruqning 2-ilovasi). 5.15. Haydovchining bilimi Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi boshligʻi, uning birinchi oʻrinbosari yoki oʻrinbosari, Yoʻl patrul xizmati faoliyatini muvofiqlashtirish va maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, muhim topshiriqlar boʻyicha katta inspektori, inspektori (maʼmuriy amaliyot boʻyicha), maʼmuriy amaliyot boʻlimi boshligʻi, uning oʻrinbosari, katta inspektori (inspektori), tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmasi boshligʻi, avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati guruhining katta inspektori, maʼmuriy amaliyot boʻyicha katta inspektori (inspektori) tarkibidan tuzilgan komissiya tomonidan IIVning amaldagi buyruqlari asosida tekshiriladi. Bu boʻyicha ish yuritishni olib borish esa komissiya aʼzosi hisoblangan maʼmuriy amaliyot xodimi zimmasiga yuklatiladi. 6.1. Maʼmuriy bayonnomalar va jarima kvitansiyalarining blankalari qatʼiy hisobdagi hujjatlarga tenglashtiriladi. Ularda “UZ” shartli belgisi, blankalar chop etilgan yilning oxirgi ikkita raqami va sakkiztalik tartib raqami boʻlishi kerak. Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Toshkent shahri va viloyatlar uchun tayyorlangan blankalardagi sakkizta raqamning dastlabki ikkita raqami shu hududlarda transport vositasi uchun beriladigan davlat raqam belgisining kodi (seriyasi)ga mos tushishi kerak. 6.2. Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi uchun maʼmuriy bayonnoma va jarima kvitansiyalari blankalarini tayyorlash hamda ular bilan taʼminlash Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasi tomonidan amalga oshiriladi. 6.3. Bayonnoma va jarima kvitansiyalari blankalarini qabul qilish, hisob-kitob qilish, saqlash, tarqatish qatʼiy hisobdagi hujjatlarga qoʻyiladigan talablar asosida amalga oshiriladi. Ularning kelib tushganligi va tarqatilishining hisobi qatʼiy hisobdagi blankalarning kirim va chiqim kitobida (10-ilova) qayd etib boriladi. 6.4. Tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimida avtomototransport vositalarining texnik holati, ulardan foydalanish qoida va meʼyorlariga amal qilishning nazorati boʻyicha boʻlinmalar uchun ushbu buyruqqa ilova qilingan boshqa blankalar va kitoblarni tayyorlash hamda ular bilan taʼminlash Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi zimmasiga yuklatiladi. 6.5. Maʼmuriy bayonnomalar va jarima kvitansiyalari blankalari hisob-kitobining olib borilishi va tarqatilishini, shuningdek roʻyxatga olish kitoblarining yuritilishini nazorat qilish hududiy Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari, tuman (shahar) IIBlari boshliqlari buyruqlari bilan Davlat yoʻl harakati xavfsizligi tuman (shahar) boʻlinmalari xodimlari zimmasiga yuklatiladi. Ular yilning har choragi yakuni boʻyicha qatʼiy hisobdagi blankalarning kirim-chiqimi haqida yuqori DYHXX idoralariga hisobot beradilar. Toshkent shahar IIBB yoʻl-patrul xizmati brigadasida maʼmuriy bayonnoma va jarima kvitansiyalari blankalarini tarqatilishini nazorat qilish Toshkent shahar IIBB Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi maʼmuriy amaliyot boʻlimi tomonidan amalga oshiriladi. YPX brigadasining har bir otryadida brigada komandiri buyrugʻi bilan maʼmuriy bayonnomalar va jarima kvitansiyalari blankalari hisob-kitobini olib borish va berish, shuningdek roʻyxatga olish kitoblarini yuritishga masʼul xodimlar tayinlanadi. Ular yilning har choragi yakuni boʻyicha qatʼiy hisobdagi blankalarning kirim-chiqimi haqida maʼmuriy amaliyot boʻlimiga hisobot beradilar. Toshkent shahar IIBB Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi maʼmuriy amaliyot boʻlimi oʻz navbatida yilning har choragida bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasiga hisobot beradi.”; 6.6. Jarima kvitansiyalari qatʼiy hisobdagi blankalarga tenglashtirilganligi uchun qimmatli qogʻozlar bilan bir qatorda Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi kassalarida saqlanadi. Kvitansiyalarni berish hududiy Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi (boʻlimi, boʻlinmasi) rahbarining ruxsatiga asosan hisobot berish sharti bilan tarqatish vedomostlari yoki chiqim kassa ordyerlari boʻyicha amalga oshiriladi. 6.7. Ishlatilgan jarima kvitansiyalarining varaqchalari, shuningdek bayonnomalarning buzib qoʻyilgan blankalari ularni qabul qilish va tarqatish uchun masʼul boʻlgan shaxsga topshiriladi, bu haqda kitobda tegishli maʼlumot qayd etiladi. Ular oʻrnatilgan tartibda ikki yil muddat davomida saqlanadi. 6.8. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisida tuzilgan bayonnomalar va boshqa hujjatlar, shuningdek olib qoʻyilgan haydovchilik guvohnomasi va oʻzga hujjatlar hamda ashyoviy dalillar bilan birga bir sutkadan kechiktirmay maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi hujjatlarning hisob-kitobini olib borish kitobida (11-ilova) roʻyxatga olinadi va ishlarni koʻrib chiqish vakolatiga ega boʻlgan organ (mansabdor shaxs)ga yuboriladi. 6.9. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi hujjatlarni hisobga olish kitobi Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi, DYHXXning hududiy boʻlimi (boʻlinmasi)ning maʼmuriy amaliyot xodimi yoki bu vazifa zimmasiga yuklatilgan boshqa xodimi tomonidan yuritiladi. 6.10. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi bayonnomalarni qayd etish uchun quyidagi kitoblar yuritiladi: 6.10.1. Mazkur hududning oʻzida aniqlangan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi bayonnomalar uchun. 6.10.2. Kodeksning 131, 136-moddalarida nazarda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi bayonnomalar uchun. 6.10.3. Boshqa tuman (shahar) IIBlari (DYHXX boʻlinmalari)dan kelgan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi bayonnomalar uchun. Bu ish maʼmuriy amaliyot xodimi yoki kirim ish qogʻozlarini roʻyxatga olish uchun masʼul boʻlgan shaxs tomonidan amalga oshiriladi. 6.11. Kodeksning maʼmuriy jazoni kuchaytirishga qaratilgan moddalarida nazarda tutilgan huquqbuzarliklarni bir yil davomida takroriy sodir etgan shaxslarning huquqbuzarligi haqidagi maʼlumotlar alfavitli varaqaga yoziladi (5-ilova) yoki kompyuterga kiritiladi. 6.12. DYHXXda maʼmuriy bayonnomalar va ularga ilova qilinadigan hujjatlar bir xodimdan ikkinchi xodimga topshirilishi hujjatlarni roʻyxatga olish kitobi orqali amalga oshiriladi. 6.13. Vakolati doirasida maʼmuriy ishlarni koʻrib chiquvchi idoralarga bayonnomalar va ularga ilova qilinadigan hujjatlar bir sutkadan kechiktirmasdan buyurtma xat orqali yoki eltib berish kitobi boʻyicha yoʻllanadi. Bu xususda hujjatlarni hisobga olish kitobining 7-bandiga qachon va qanday raqamli chiqish xati bilan yuborilganligi yozib qoʻyiladi. 6.14. Kitoblar raqamlab chiqilgan, chilvirlangan, muhr bosilgan, Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi, tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimi devonxonasi (kanselyariyasi)da roʻyxatga olingan boʻlishi kerak. 6.15. Huquqbuzar shaxslar va ularga nisbatan rasmiylashtirilgan maʼmuriy hujjatlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar kitoblarga koʻk siyohda yoziladi. 6.16. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan qaror ijro etib boʻlingach, ish boʻyicha toʻplangan hujjatlar yigʻma jildlarga tikib qoʻyiladi va maʼmuriy ish koʻrilgan joydagi DYHXX idoralarida belgilangan tartibda saqlanadi. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ish yuzasidan transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish chorasi qoʻllanilganda, ish hujjatlari alohida yigʻma jildga tikib qoʻyiladi. Yigʻma jildga tikib qoʻyilgan varaqlar betlab chiqiladi. Soʻnggi varaqda yigʻma jild necha betdan iborat ekanligi yozib qoʻyiladi va imzo chekiladi hamda belgilangan tartibda roʻyxatdan oʻtkaziladi. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlar ular yuzasidan chiqarilgan qarorlar qonuniy kuchga kirgandan keyin, shuningdek transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etilgan shaxslarning qaytarib olinmagan haydovchilik guvohnomalari chora qoʻllash toʻgʻrisidagi qarorda koʻrsatilgan jazo muddati tugagandan keyin ikki yil davomida saqlanishi lozim. 6.17. Jarima kvitansiyalarining varaqchalari va maʼmuriy bayonnomalarning buzib qoʻyilgan blankalari DYHXX idoralari moliyaviy faoliyati yillik taftishdan oʻtkazilgandan soʻng, maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlar va saqlab turish muddati tugagan boʻlishiga qaramay qaytarib olinmagan haydovchilik guvohnomalari esa 6.16-banddagi muddatdan kelib chiqqan holda komissiya tomonidan tuzilgan dalolatnoma asosida yoʻq qilinadi. 6.18. Bir yildan kamroq muddatga boshqarish huquqidan mahrum etilgan shaxslarning transport vositalarini boshqarish huquqini beruvchi haydovchilik hujjatlari ularning yashash joyidagi DYHXX boʻlinmalarida, kodeksning 131-moddasi birinchi va ikkinchi qismlarida, 133-moddasida, 136-moddaning birinchi va ikkinchi qismida, 137-moddasida nazarda tutilgan huquqbuzarliklar uchun bir yil va undan koʻproq muddatga transport vositalarini boshqarish huquqidan mahrum etilgan shaxslarning haydovchilik hujjatlari esa DYHXXning RIB (TRIB) larida saqlanadi. 6.19. Agar shaxs sodir etilgan huquqbuzarlik uchun haydovchilik guvohnomasidagi transport vositasini boshqarish huquqini beruvchi toifalarning barchasidan mahrum etilmagan boʻlsa, sud idoralari tomonidan chiqarilgan qaror kelib tushgandan soʻng transport vositalarini boshqarish uchun qolgan toifalari koʻrsatilgan haydovchilik guvohnomasi olish uchun zarur boʻladigan hujjatlar DYHXXning RIB (TRIB) idoralariga taqdim etilib, belgilangan tartibda almashtirib beriladi. 7.1. Oʻzbekiston Respublikasi hududida boʻlgan chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar maʼmuriy huquqbuzarlik uchun umumiy asoslarda maʼmuriy javobgarlikka tortiladilar. Oʻzbekiston Respublikasining amaldagi qonunlariga va xalqaro shartnomalarga muvofiq immunitetlik huquqidan foydalanadigan chet el fuqarolari bundan mustasnodir. Ularning javobgarligi toʻgʻrisidagi masala diplomatik yoʻl bilan hal etiladi. 7.2. Immunitetlik huquqiga ega shaxs maʼmuriy huquqbuzarlikni sodir etgan taqdirda uning shaxsini tasdiqdovchi hamda haydovchilik hujjatlari tekshirilgach, bayonnoma tuziladi va hujjatlar egasiga qaytarib beriladi. Maʼmuriy hujjatlarni rasmiylashtirgan xodim unga huquqbuzarlik yuzasidan tushuncha berishni taklif etadi. Immunitetlik huquqiga ega shaxs tushuncha berishdan bosh tortgan hollarda bildirgi yozilib, u maʼmuriy hujjatlarga ilova qilinadi. 7.3. Agar immunitetlik huquqiga ega haydovchi alkogoldan, narkotik moddadan yoki oʻzgacha tarzda mast holda transport vositasini boshqarayotgan boʻlsa, u boshqarishdan chetlashtiriladi va oʻzi rozi boʻlgan taqdirda mastlik holatini aniqlash uchun belgilangan tartibda tibbiy koʻrikdan oʻtishga taklif qilinadi. Mazkur holat toʻgʻrisida militsiya xodimi tuman, shahar IIB navbatchilik qismiga maʼlum qiladi va uning koʻrsatmasiga muvofiq ish tutadi. 7.4. Immunitetlik huquqiga ega chet el fuqarosi tomonidan huquqbuzarlik sodir etilganligi toʻgʻrisida rasmiylashtirilgan maʼmuriy hujjatlar Oʻzbekiston Respublikasi tashqi ishlar vazirligiga bir sutka ichida yuboriladi, bu haqda huquqbuzarlikka yoʻl qoʻygan shaxs shu joyning oʻzida ogoh etiladi. 7.5. Oʻzbekiston Respublikasi hududida uch oy va undan koʻproq muddatga vaqtinchalik kelib yashayotgan hamda immunitetlik huquqiga ega boʻlmagan chet ellik fuqaro tomonidan transport vositalarini boshqarish huquqidan mahrum etish chorasi koʻzda tutilgan maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilsa, uning haydovchilik guvohnomasi belgilangan tartibda olib qoʻyiladi. 7.6. Oʻzbekiston Respublikasiga avtosayyoh sifatida kelgan yoki xalqaro yuk (yoʻlovchi)larni tashiyotgan haydovchi tomonidan transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish nazarda tutilgan huquqbuzarlik sodir etilganda, huquqbuzarga rasmiylashtirilgan maʼmuriy bayonnoma va uning haydovchilik hujjatlari bir sutka ichida buyurtma xat orqali huquqbuzarlik sodir etilgan hududdagi sud idorasiga maʼmuriy chora koʻrish uchun taqdim etiladi. Sud koʻrib chiqqandan soʻng qaror nusxasi va haydovchilik guvohnomasi Oʻzbekiston Respublikasi tashqi ishlar vazirligiga yuboriladi. Bunday paytda transport vositasini boshqarish huquqini beruvchi hujjatlar olinganligi toʻgʻrisida avtosayyohning eslatmasiga, xalqaro yuklar (yoʻlovchilar)ni tashiyotgan haydovchining bu safarga asos boʻlgan ruxsatnomasining “qoʻshimcha maʼlumotlar” bandiga yozib qoʻyiladi. Maʼmuriy huquqbuzarlik sodir etilganligini tasdiqlovchi bayonnoma va boshqa hujjatlar (bildirgi, dalolatnoma, tushuntirish xatlari va x. k.) jazoni belgilagan idorada saqlanadi. 7.7. Oʻzbekiston Respublikasiga avtosayyoh sifatida kelgan yoki xalqaro yuk (yoʻlovchi)larni tashiyotgan haydovchiga sodir etilgan huquqbuzarlik uchun jazo jarima tarzida qoʻllansa-yu, u jarimani joyida toʻlash imkoniyatiga ega boʻlmasa, uning ruxsatnomasi (vizasi)ga yoki avtosayyoh eslatmasiga tegishli belgi qoʻyiladi. Maʼmuriy hujjatlar esa bir sutka ichida Oʻzbekiston Respublikasi tashqi ishlar vazirligiga yuboriladi. Huquqbuzar haydovchi Oʻzbekiston Respublikasi hududidan chiqib ketayotgan paytida bojxona maskanlarida unda jarima toʻlanganligi toʻgʻrisidagi kvitansiyaning bor-yoʻqligi tekshiriladi. Agar bunday kvitansiya boʻlmasa, bojxona xodimlari tomonidan jarimani undirib olish choralari koʻriladi. 7.8. Oʻzbekiston Respublikasi hududida texnologik yuklarni (qurilishlarda va x. k.) hukumatlararo bitimlarga muvofiq tashiyotgan chet ellik haydovchini transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish toʻgʻrisida qaror chiqarilgan taqdirda haydovchilik guvohnomasi transport vositasi vaqtinchalik hisobga olingan DYHXX boʻlinmasiga yuborilib, mahrum etilgan muddat tugagunga qadar belgilangan tartibda saqlanadi yoki Oʻzbekiston Respublikasi tashqi ishlar vazirligi talabiga binoan u yerga yuboriladi. Transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum etish muddati tugagach, qaytarib olinmagan haydovchilik guvohnomasi kuzatuv xati bilan tashqi ishlar vazirligiga yuboriladi. Xatda haydovchining fuqaroligi, transport vositasining roʻyxat raqami, yuki tashilayotgan firma (tashkilot)ning nomi, haydovchilik guvohnomasining olib qoʻyish vaqti va sababi koʻrsatiladi. 7.9. Hukumatlararo bitimlarga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasida (qurilish, zavod, fabrikalarda va boshqa joylarda) ishlayotgan yoki oʻquv yurtlarida bilim olayotgan chet el fuqarolaridan jarimalar belgilangan tartibda undiriladi. 7.10. Chet el fuqarosi boʻlgan haydovchi boshqargan transport vositasi ishtirokida yuz bergan yoʻl-transport hodisasi rasmiylashtirilayotganida bayonnomaning “raqam belgisi” bandiga avtotransportning milliy roʻyxat raqam belgilari (harfiy va sonli belgilari) koʻchirib yoziladi. Bayonnomaning “Transport vositasi hisobda turadigan joy” bandiga qoʻshimcha tarzda sugʻurta kompaniyasining nomi va manzilgohi, sugʻurta hujjatining raqami, amal qilish muddati, berilgan vaqti va joyi haqidagi maʼlumotlar kiritiladi. Haydovchilarga transport vositasi shikastlanganligi toʻgʻrisida belgilangan nusxada hujjat beriladi. Avtomobilda xalqaro yuklarni tashiyotgan chet el fuqarosiga yoʻl-transport hodisasi hamda unda transport vositasining shikastlanish darajasi (bojxona surgʻuchining buzilganligi, kuzovlar, brezentlar butun emasligi) haqidagi belgi bojxona hujjatiga (AGT Manifesti) ham qoʻyib beriladi. 8.1. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlar qonun doirasida hal etilayotganligini, huquqbuzarlik yuzasidan ish toʻgʻri yuritilayotganligini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasi rahbariyati va Bosh boshqarma Yoʻl patrul xizmati faoliyatini tashkil etish va muvofiqlashtirish va maʼmuriy amaliyot boʻlimi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasi rahbariyati, tuman (shahar) ichki ishlar idoralarining hamda mazkur idoralar Yoʻl harakati xavfsizligi boʻlinmalari rahbariyati tomonidan amalga oshiriladi. 8.2. Qoraqalpogʻiston Respublikasi IIV, Toshkent shahar IIBB va viloyatlar IIBlari rahbariyati tomonidan bir yil davomida kamida bir marta joylardagi tuman (shahar) ichki ishlar idoralari, DYHXXining joylardagi boʻlim (boʻlinma)larining huquqiy faoliyati yuzasidan tekshiruv oʻtkazilishi va amaliy yordam koʻrsatilishini tashkillashtiriladi. 8.3. Tekshiruv davomida quyidagi masalalar oʻrganiladi: 8.3.1. Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi qonunlarni va ularni qoʻllash tartibi haqidagi Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining meʼyoriy hujjatlarini DYHXX xodimlari qay darajada bilishi. 8.3.2. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlar yuzasidan qabul qilingan qarorlar qonuniy va asosli ekanligi, shu jumladan qoʻllangan maʼmuriy taʼsir koʻrsatish chorasi qonunda belgilangan jazoga muvofiqligi. 8.3.3. Huquqbuzarlikning hisob-kitobi va tahlili maʼmuriy amaliyotning ogʻir oqibatli yoʻl-transport hodisalarini keltirib chiqaruvchi qoʻpol huquqbuzarliklarni aniqlashga va ularning oldini olishga qaratilganligi. 8.3.4. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi hujjatlarning roʻyxatga olinishi va harakati qatʼiy hisobdagi blanka (bayonnoma, jarima kvitansiyasi)larning hisobga olinishi va saqlanishi, hisobot kitoblari va boshqa hujjatlarning ushbu Yoʻriqnoma talablariga muvofiqligi. 8.3.5. Bayonnomalar va boshqa maʼmuriy hujjatlarning qonuniy rasmiylashtirilishi, huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi ishlarning koʻrib chiqish tartibi va muddatiga rioya etilishi. 8.3.6. Jarima tarzidagi maʼmuriy jazoning ijrosi. 8.3.7. Maʼmuriy amaliyot boʻlimi (boʻlinma, guruhi) faoliyatini shahar-tuman ichki ishlar idoralari va DYHXX boshqarmasi (boʻlimi, boʻlinmasi) rahbarlari tomonidan nazorat qilinishi, aniqlangan kamchiliklar va yoʻl qoʻyilgan qonunbuzarlikka eʼtibor berilishi, ularning kelib chiqish sabablarining oʻrganilishi va bartaraf etish yuzasidan koʻrilgan chora-tadbirlari. 8.4. Tekshiruv davomida maʼmuriy jazo qoʻllash toʻgʻrisida noqonuniy qarorlar chiqarilganligi aniqlansa, ular bekor qilinadi va fuqarolarning huquqlari hamda manfaatlarini qayta tiklash choralari koʻriladi. 8.5. Tekshiruv natijalari yuzasidan maʼlumotnoma tayyorlanib, tekshiruvni tayinlagan rahbariyatga axborotnoma beriladi. Rahbar tekshiruv hujjatlari bilan tanishib chiqqach, aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etishga, maʼmuriy amaliyot faoliyatini yaxshilashga va qonunchilikni mustahkamlashga qaratilgan chora-tadbirlarni koʻradi. 9.1. Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, viloyatlar Ichki ishlar boshqarmalari Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmalari va Toshkent shahar Ichki ishlar Bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasining maʼmuriy amaliyot xodimlari: 9.1.1. Maʼmuriy amaliyot boʻlimi DYHXXning joylardagi huquqni qoʻllash faoliyatiga doir masalalar yuzasidan tashkiliy-uslubiy rahbarlikni amalga oshiradi. DYHXXning huquqni qoʻllash faoliyatini tartibga solib turuvchi meʼyoriy va oʻzga hujjatlarni oʻzlashtirib borish borasida shaxsiy tarkib oʻrtasida ishni tashkillashtiradi. 9.1.2. DYHXX idoralarining hududdagi huquqni qoʻllashga doir faoliyatini umumlashtiradi va tahlil qiladi. Tahlil asosida har yili kamida ikki marta huquqbuzarlikning ahvoli va dinamikasi, shuningdek huquqbuzarlarga nisbatan choralar qoʻllash amaliyoti toʻgʻrisida maʼlumotnoma tayyorlaydi va aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish boʻyicha tegishli chora-tadbirlar ishlab chiqadi. 9.1.3. Huquqbuzarlikning sodir etilishiga olib kelayotgan sabab va shart-sharoitlarni bartaraf etish toʻgʻrisida tegishli idoralar, muassasalar hamda tashkilotlarga taqdimnomalar kiritadi. 9.1.4. Huquqbuzarlikni sodir etgan shaxslarga rasmiylashtirilgan maʼmuriy hujjatlar DYHXXning joylardagi boʻlim (boʻlinma)lari tomonidan qonun doirasida koʻrib chiqilayotganligini va huquqbuzarlik yuzasidan ish yuritishning toʻgʻri olib borilayotganligini doimiy ravishda nazorat qilib boradi. Maʼmuriy huquqbuzarliklarni koʻrib chiqish va ular yuzasidan ishni yuritish boʻyicha DYHXX xodimlari faoliyatini oʻrganib chiqib, ularda aniqlangan nuqson va kamchiliklarni bartaraf etish boʻyicha takliflar kiritadi. 9.1.5. Qonunlar buzilishining oldini olish yuzasidan ichki ishlar idoralarining boshqa xizmatlari, jamoat tashkilotlari, mehnat jamoalari va mahalla faollari bilan hamkorlikda ish olib boradi. 9.1.6. Transport vositalarini mast holda boshqarish hollarining oldini olish boʻyicha ishlarni kuchaytirish maqsadida sogʻliqni saqlash, adliya boshqarmalari va sud idoralari bilan doimiy hamkorlikda ish olib boradi. 9.1.7. Har oyda tuman (shahar) hududida sodir etilgan huquqbuzarliklar tahlili asosida yoʻl-transport hodisalarining kelib chiqish sabablari va shart-sharoitlari oʻrganib chiqilib, DYHXXning joylardagi boʻlim (boʻlinma)lari va safdagi boʻlinmalariga ishni qanday yoʻnalishda kuchaytirish kerakligi yuzasidan tegishli takliflar kiritadi. 9.1.8. Har oylik va choraklik ish yakuni boʻyicha maʼmuriy amaliyot sohasiga tegishli boʻlgan maʼlumotlarni jamlab, Oʻzbekiston Respublikasi IIV Yoʻl harakati xavfsizligi Bosh boshqarmasiga taqdim etadi. 9.1.9. Fuqarolarning maʼmuriy amaliyot sohasiga taalluqli boʻlgan shikoyat va arizalarini koʻrib chiqadi. 9.1.10. Maʼmuriy bayonnomalar va jarima kvitansiyalari hisob-kitobining olib borilishi va berilishini, shuningdek roʻyxatga olish kitoblarining yuritilishini nazorat qiladi. 9.1.11. Kodeksning maʼmuriy jazoni kuchaytirishga qaratilgan moddalarida nazarda tutilgan huquqbuzarliklarni bir yil davomida takroriy sodir etgan shaxslarning huquqbuzarligi haqidagi maʼlumotlar toʻla-toʻkis va toʻgʻri alfavitli varaqaga yozilishi yoki kompyuterga kiritilishini nazorat qiladi. 9.2. Tuman (shahar) ichki ishlar boʻlimi DYHXX hududiy boʻlinmasining maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi ishlarni koʻrib chiqish boʻyicha inspektori: 9.2.1. YPX xodimlari tomonidan huquqbuzarga nisbatan qoʻllanilayotgan choralar toʻgʻri va asosli ekanligini muntazam nazorat qiladi, bunda haydovchilik guvohnomasining asosli ravishda olib qoʻyilishini, shuningdek maʼmuriy bayonnomalar va boshqa protsessual hujjatlarning tuzilishi qonunga muvofiqligiga alohida eʼtibor beradi. 9.2.2. Huquqbuzarlik sodir etilganligi haqidagi maʼlumotlarga oid hisobotlarni olib boradi. Vakolati doirasida koʻrib chiquvchi idoralar (mansabdor shaxslar)ga maʼmuriy hujjatlarni qonunda koʻrsatilgan muddatda yuboradi. 9.2.3. Maʼmuriy huquqbuzarlik toʻgʻrisidagi hujjatlarning harakatini tashkil qiladi, jarima belgilash toʻgʻrisidagi qarorlar oʻz vaqtida va toʻgʻri ijro etilishi yuzasidan chora-tadbirlar koʻradi, huquqbuzarlarga nisbatan taʼsir etish choralarini qoʻllash, shuningdek maʼmuriy hujjatlarni sifatli tuzish masalalari yuzasidan safdagi boʻlinmalar xodimlariga amaliy-uslubiy yordam koʻrsatadi. 9.2.4. Huquqbuzar shaxslarga nisbatan rasmiylashtirilgan maʼmuriy hujjatlarni oʻz vakolati doirasida koʻrib chiqib, qarorlar qabul qiladi. Huquqbuzarlik holatini tasdiqlovchi asosli dalillar mavjud boʻlmasa, maʼmuriy ishlar boʻyicha qoʻshimcha tekshiruv oʻtkazadi yoki maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtirilgan joyga qoʻshimcha tekshiruv oʻtkazishga yuboradi. 9.2.5. Huquqbuzar shaxslarga nisbatan taʼsir etish choralarini qoʻllash yuzasidan boʻlinma faoliyatini har oyda umumlashtiradi va tahlil etadi. Tahlil natijalariga koʻra xizmat koʻrsatayotgan hududdagi yoʻl-transport hodisalarini hisobga olgan holda harakatni nazorat qilishni takomillashtirish va taʼsir etish choralarini qoʻllashning samaradorligini oshirish boʻyicha takliflar kiritadi. 9.2.6. Tibbiy muassasalarda mastlik holatini aniqlash uchun tibbiy koʻrikdan oʻtkazilgan shaxslar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni har oyda kamida bir marta mazkur hududning oʻzida aniqlangan maʼmuriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisidagi bayonnomalar kitobi bilan solishtirib boradi. 9.2.7. Harakatlanish ishtirokchilarining intizomi toʻgʻrisida tegishli idoralarga, shuningdek avtoxoʻjaliklarga va boshqa tashkilotlarga axborot tayyorlashda ishtirok etadi. Huquqbuzarlik sodir etilishiga olib keluvchi sabab va shart-sharoitlarni bartaraf etish toʻgʻrisida takliflar kiritadi. 9.2.8. Boʻlinma shaxsiy tarkibining kasb malakasi saviyasini oshirish maqsadida huquqbuzarlarga nisbatan taʼsir choralarini qoʻllash, hujjatlarni rasmiylashtirish masalalari yuzasidan xizmat tayyorgarligida mashgʻulotlar oʻtkazadi hamda xizmatga kirishayotgan xodimlarga yoʻl-yoʻriq berishda ishtirok etadi. 9.2.9. Maʼmuriy taʼsir choralarini qoʻllash chogʻida boʻlinma xodimlari sodir etgan nojoʻya xatti-harakatlar ustidan fuqarolardan tushgan shikoyat va arizalarni koʻrib chiqadi, ular yuzasidan maʼlumotnoma va xulosalar tayyorlaydi. ‎ ‎‎‎‎KVITANSIYA‎VARAQASI ‎‏ ‎‎AV seriyali № X- 000000 ‎000 ( ___________ ) soʻm ‏‎‎‎_______________________________________‎‎‎(huquqbuzarning ismi-sharifi)‏‎‎_______________________________________‎‎‎________________________________________‎‎(transport vositasining rusumi, davlat raqami)‎‏ ‎‎MJtKning____moddasini____qismi ‎Men yoʻl qoʻygan huquqbuzarlikni tan olaman va berilgan ‎jazoga eʼtirozim yoʻq.‎‏‎‎Kvitansiyani oldim __________________________‏‎‏(huquqbuzarning imzosi)‎‎‎200__ y. “____”____________‎‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ qirqish chizigʻi‎‎ ‎ ‎ ‎‎‎OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI‎ IChKI IShLAR VAZIRLIGI ‎‎‎Yoʻllarda harakatlanish qoidasini buzganliga ‎uchun jarima toʻlaganliga haqida ‎‎‎‎KVITANSIYA AV № X- 000000 ‎000 ( ___________ ) soʻm‏ ‎‎Jarima joyida toʻlangan vaqtda kvitansiyaning‎ quyi qismi huquqbuzarga yirtib beriladi. ‎ ‏‎________________________________________‎‏‎‎(jazo qoʻllagan mansabdor shaxsning mansabi, ismi-sharifi ‏‎‎_______________________________________‏‎‎‎va koʻkrak nishon belgisi)‎‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎‎‎‎Berildi fuqaro_____________________________________________________________ ga ‎‎‎‎shu haqdaki, 200____ yil “_____”________________ kuni soat ____________ da‎ ‎‎‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(aniq joyi koʻrsatiladi) ‎ ‎‎sodir etilgan yoʻl transport xodisasi natijasida ‎‎__________________ rusumli, ____________________________________ davlat raqam ‎belgili, dvigatel raqami ____________________, kuzov (rama) raqami _________________‎boʻlgan transport vositasi quyidagi mexanik shikast olgan:‎ ‎‎‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(transport vositasini tekshirish vaqtida aniqlangan shikastlanish tafsilotlari) ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎YTHning boshqa ishtirokchilari toʻgʻrisida maʼlumot ________________________________ ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(ismi-sharifi, otasining ismi, turar joyi va ish joyi)‎ ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎(maʼlumotnomani bergan shaxsning mansabi, ismi-sharifi,) ‎ ‎M.Oʻ.‎ ‎ ‎____________________‎ ‎ ‎ (imzo)‎ ‎ ‎‎Eslatma: maʼlumotnoma yetkazilgan moddiy zarar miqdorini belgilash uchun asos‎ boʻlmaydi. ‎‎Fuqaro______________________________________________________________________ ‎‎(ismi-sharifi, otasining ismi) ‎‎Siz tomondan sodir etilgan maʼmuriy huquqbuzarlik haqidagi ‎ ishni koʻrib chiqish uchun 200__ yil “___” ______ kuni soat________________________ da quyidagi manzilga __________________________________ ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎__________________________________________________________ kelishingiz soʻraladi. ‎‎Oʻzingiz bilan shaxsiy pasportingiz (shaxsni tasdiqlovchi hujjat) ‎ boʻlishi kerak.‎ ‎‎Koʻrsatilgan muddatda kelmasangiz yoʻl harakati qoidasini buzganingiz haqidagi ish Sizning ishtirokingizsiz koʻrib chiqiladi. ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(mansabi, ismi-sharifi,) ‎‎200__ yil “___” _____________ __________________________ ‎ ‎ ‎ (imzo)‎ ‎‎____________________________________________________________________________‎--------------------------------------------------------------------------------------- ‎‎‎‎XABARNOMA VARAQASI‎ (Hujjatlarga tikib qoʻyiladi)‎‎‎ ‎‎Fuqaro _____________________________________________________________________‎ ‎‎200___yil “____”______________________ kuni soat ____________________________ ga ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(kimni huzuriga) ‎‎borish haqidagi xabarnomani oldim ______________________________________________‎ ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(kim oldi) ‎‎‎‎200__ yil “___” _____________‎ ______________________ ‎ ‎ ‎‎(imzo)‎ ‎ ‎‎200__ yil “___” ___________ ‎‎‎ ‎‎________________________________‎ ‎‎Men, ____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎(mansabi, ismi-sharifi) ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎(ishtirok etayotgan shaxslar) ‎‎Yoʻl harakati qoidasi buzilganligi toʻgʻrisidagi ish yuzasidan chiqarilgan‎ qaror xususida tushgan shikoyatni chiqib, ‎ ‎‎‎‎ANIQLADIM‎‎‎ ‎‎____________________________________________________________________________‎ ‎‎(ishni koʻrib chiqishda aniqlangan tomonlarni qayd qilish, qayerda, qachon, nega, ‎‎____________________________________________________________________________‎ ‎‎kim tomonidan maʼmuriy jazo berilgan, mansabdor shaxsni qonunchilikni ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎va oʻz huquq doirasi chegarasida toʻgʻri qoʻllashi: qabul qilingan qarorni ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎bekor qilish yoki oʻzgartirish uchun dalillar va h. k.) ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎Qayd qilinganlarga asoslanib ___________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎(normativ dalolatnomaning nomi koʻrsatilsin) ‎‎MjtKning ____ moddasi ____ qismiga amal qilib, ‎ ‎‎‎‎Q A R O R Q I L D I M‎‎‎ ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(shikoyatni qondirishsiz qoldirib, qarorni oʻzgarishsiz qoldirish, qarorni bekor ____________________________________________________________________________ ‎‎qilib ishni toʻxtatishni; boshqatdan koʻrib chiqishni; jazo chorasini oʻzgartirishni) ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎‎‎Qabul qilingan qaror toʻgʻrisida _________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________‎_________________________________________________________________________ ga xabar berilsin 200__ yil “___” __________________ ‎‎___________________________ ‎ ‎ ‎ (imzo)‎ ‎‎IIBni burchak shtampi‎ ‎_____________________________________ ‎ ‎ (tashkilotning nomi, manzili) ‎ ‎ _____________________________________ ‎ Fuqaro‎ ‎‎_____________________________________‎ ‎ ‎ ‎‎_____________________________________‎ ‎ ‎ (ismi-sharifi)‎‎‎ ‎‎‎‎____________________________________________________________________________‎ ‎‎(turar joyi) ‎‎Qonunda koʻrsatilgan muddatda ____________________________________________________________________________‎_______________________________________________________‎jarimani toʻlamaganligi ‎‎(jarima miqdori soʻz bilan yozilsin) ‎ ‎‎sababli Oʻzbekiston Respublikasining Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi ‎‎ kodeksining _______ moddasi _______ qismiga asosan uning ‎‎____________________________________________________________________________ ‎‎(ish haqidan, nafaqasidan, stipendiyasidan yoki boshqa daromadidan) koʻrsatilgan miqdordagi pulni majburiy tartibda undirib olishingizniva toʻlov topshirigʻining nusxasini quyidagi manzilgohga yuborishingizni‎soʻrayman.‎‎ ‎‎____________________________________________________________________________‎____________________________________________________________________________ ‎‎Ilova: Jarima solish toʻgʻrisida chiqarilgan qaror nushasi ‎ ‎ ‎‎‎________________________________‎ ‎ ‎ (mansabdor shaxsning imzosi)