Oliy taʼlim muassasalarini oʻquv adabiyotlari bilan taʼminlash toʻgʻrisida
(resolution, 2025-08-22)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oliy taʼlim muassasalarida taʼlim sifatini oshirish va ularning mamlakatda amalga oshirilayotgan keng qamrovli islohotlarda faol ishtirokini taʼminlash boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2018-yil 5-iyundagi PQ-3775-son qarorida belgilangan vazifalarni bajarish, oliy taʼlim muassasalarini ilgʻor jahon tajribalari asosida yaratiladigan yangi avlod darslik, oʻquv qoʻllanmalari hamda davriy nashrlar bilan tizimli taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Oliy taʼlim muassasalarida foydalanish uchun xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatini shakllantirish, ularni xarid qilish va foydalanish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; Xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni tarjima va tahrir qilish hamda ekspertizadan oʻtkazadigan mutaxassis va professor-oʻqituvchilar mehnatiga haq toʻlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Belgilab qoʻyilsinki: oliy taʼlim tizimini oʻquv adabiyotlari bilan taʼminlash mavjud boʻlgan zarur oʻquv adabiyotlarini xarid qilish, yangilarini yaratish va belgilangan tartibda nashr qilish (foydalanilayotgan adabiyotlarni qayta nashr qilish) hamda oliy taʼlim muassasalarining axborot-resurs markazlariga joylashtirish yoʻli bilan amalga oshiriladi; oʻquv adabiyotlarini xarid qilish bilan bogʻliq xarajatlar aniq hisob-kitoblarga asosan har yili Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligiga ushbu maqsadlar uchun nazarda tutiladigan Davlat budjeti mablagʻlari doirasida moliyalashtiriladi; oʻquv adabiyotlarini xarid qilish bilan bogʻliq xarajatlar tasarrufida oliy taʼlim muassasalari boʻlgan vazirlik va idoralar, oliy taʼlim muassasalari hamda homiylar mablagʻlari hisobidan moliyalashtirilishi mumkin. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligiga: ushbu qarorga muvofiq tegishli buyruq va boshqa ichki hujjatlarni belgilangan tartibda tasdiqlash; oliy taʼlim muassasalari uchun oʻquv adabiyotlarini markazlashgan holda nashr qilish jarayonining belgilangan tartibda amalga oshirilishini tizimli taʼminlash vazifasi yuklansin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, tasarrufida oliy taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar va idoralarga: oliy taʼlim muassasalari oʻz ixtisosligiga muvofiq yetakchi xorijiy va mahalliy davriy nashrlarni (jurnallarni) xarid qilishi va ularga obuna boʻlishi jarayonini tizimli muvofiqlashtirish; oliy taʼlim muassasalari ushbu qarorga toʻliq amal qilishi ustidan qatʼiy nazorat oʻrnatish va bu borada talabchanlikni oshirish vazifasi yuklansin. 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari A.A. Abduxakimov hamda oliy va oʻrta maxsus taʼlim vaziri I.U. Madjidov zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Nizom oliy taʼlim muassasalarida foydalanish uchun xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatini shakllantirish, ularni xarid qilish va foydalanish tartibini belgilaydi. 2. Oliy taʼlim muassasalarida foydalanish uchun xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatini shakllantirish va ularni xarid qilish tartibi ushbu Nizomga ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq amalga oshiriladi. 3. Oliy taʼlim muassasalarida foydalanish uchun xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatini shakllantirish vazifasi tayanch oliy taʼlim muassasalari tomonidan tegishli bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari va magistratura mutaxassisliklarining oʻquv rejalariga kiritilgan fanlar boʻyicha quyidagi tartibda bosqichma-bosqich amalga oshiriladi: tayanch oliy taʼlim muassasasida xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatini shakllantirish boʻyicha rektor boshchiligida komissiya tashkil etiladi. Komissiya tarkibiga oʻquv va ilmiy ishlar boʻyicha prorektorlar, tegishli fakultet dekanlari, kafedra mudirlari, axborot-resurs markazi rahbari, oliy taʼlim muassasasining mahalliy va xorijiy hamkor tashkilotlarining vakillari hamda turdosh oliy taʼlim muassasalari mutaxassislari kiritiladi; komissiya tomonidan muayyan taʼlim yoʻnalishi yoki mutaxassislik oʻquv rejasiga kiritilgan fanlar boʻyicha oʻn kun muddatda professor-oʻqituvchilar tarkibidan mutaxassislar guruhlari belgilanadi; bir oy muddatda mutaxassislar guruhlari mavjud imkoniyatlardan foydalangan holda tegishli oʻquv faniga oid zamonaviy, ilgʻor nazariy va amaliy bilim, uslubiyot, maʼlumot, ilmiy va texnologik yangiliklarni oʻz ichiga olgan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni izlab topadi va aniqlaydi; fanlar boʻyicha mutaxassislar guruhlari aniqlagan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar oʻn besh kun muddatda komissiya tomonidan jamlanadi, umumiy roʻyxatga kiritiladi va belgilangan talablarga javob berishi tahlil qilinadi,zarur hollarda umumiy roʻyxatga oʻzgartirishlar kiritiladi va rektor tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi (keyingi oʻrinlarda Vazirlik deb ataladi) huzuridagi Oliy va oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimini rivojlantirish markaziga (keyingi oʻrinlarda Markaz deb ataladi)belgilangan tartibda taqdim etiladi; Markaz tayanch oliy taʼlim muassasalari tomonidan kiritilgan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar roʻyxatlarini ikki oy muddatda umumlashtiradi, umumlashtirilgan roʻyxatda bilim va taʼlim sohalari, bakalavriat taʼlim yoʻnalishlari va magistratura mutaxassisliklarining fanlari boʻyicha takrorlanadigan xorijiy adabiyotlarni aniqlaydi, takrorlanishlarni tegishli oliy taʼlim muassasalari bilan kelishilgan holda bartaraf qiladi, bir xil fanlar boʻyicha oliy taʼlim muassasalari tomonidan roʻyxatga kiritilgan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni tegishli oliy taʼlim muassasalari bilan kelishilgan holda optimallashtiradi va yakuniy umumlashtirilgan roʻyxatni hamda tayanch oliy taʼlim muassasalaridan Markazga taqdim etilgan roʻyxatlarni belgilangan tartibda Vazirlikka taqdim etadi; Vazirlik, Markaz tomonidan taqdim etilgan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarning umumlashtirilgan roʻyxatini ikki oy muddatda tasdiqlash uchun belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritadi. 4. Tayanch oliy taʼlim muassasalarida xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarning umumiy roʻyxatini shakllantirishda unga faqat chet eldan markazlashgan holda xarid qilish zarur boʻlgan oʻquv va ilmiy adabiyotlar kiritilishini, internet va boshqa yoʻllar orqali oliy taʼlim muassasasi tomonidan xarid qilinadigan, chet eldan yakka tartibda olib kelinadigan,homiy va hamkor tashkilotlar tomonidan taqdim etiladigan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar umumiy roʻyxatga kiritilmasligini tayanch oliy taʼlim muassasasining komissiyasi nazorat qiladi va bunga masʼul hisoblanadi. 5. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan roʻyxati tasdiqlangan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda xarid qilinadi. 6. Xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni xarid qilish jarayonida ular tijorat maqsadlarida ishlatilmasligi, ulardan faqat bakalavriat va magistraturaning oʻquv jarayonida foydalanilishi, shuning uchun ularning elektron nusxalarini yaratish, ularni oʻzbek, qoraqalpoq va rus tillarga qisman yoki toʻliq tarjima qilish, elektron nusxada koʻpaytirish, ular asosida milliy oʻquv adabiyotlarini yaratish va nashr qilish tadbirlari toʻlovsiz amalga oshirilishi xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni xarid qilish shartnomasi shartlarida alohida belgilanishiga eʼtibor qaratiladi. 7. Markazlashgan tartibda xarid qilinib olib kelingan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar belgilangan tartibda Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasiga joylashtiriladi. 8. Markazlashgan tartibda xarid qilingan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlardan foydalanish uchun oliy taʼlim muassasalari Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasiga murojaat qiladilar. 9. Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasiga markazlashgan tartibda keltirilgan xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlardan foydalanish bepul amalga oshiriladi. Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni xarid qilish shartnomasi shartlaridan kelib chiqib, ulardan foydalanish (tarjima qilish, elektron nusxalarini koʻchirish, koʻpaytirish, xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlar asosida milliy oʻquv adabiyotlarni yaratish) tartibini belgilaydi. 10. Oliy taʼlim muassasasining rahbariyati, professor-oʻqituvchilari, mutaxassislari Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi tomonidan belgilangan meʼyorlar va berilgan koʻrsatmalarga toʻliq amal qilgan holda xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlardan belgilangan tartibda foydalanadi. 11. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. 1. Ushbu Nizom xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni tarjima va tahrir qilish hamda ekspertizadan oʻtkazishni amalga oshiradigan mutaxassis va professor-oʻqituvchilar mehnatiga haq toʻlash tartibini belgilaydi. 2. Oliy taʼlim muassasalarida xorijdan keltirilgan oʻquv va ilmiy adabiyotlarni tarjima qilish, tahrir qilish va ekspertizadan oʻtkazishni amalga oshiradigan mutaxassislar va professor-oʻqituvchilar mehnatiga haq toʻlashda quyidagi mablagʻlardan foydalanish nazarda tutiladi: oliy taʼlim muassasasining budjet va budjetdan tashqari mablagʻlari; homiylik xayriyalari, grantlar, jumladan xalqaro grantlari; qonun hujjatlariga zid boʻlmagan boshqa mablagʻlar. 3. Xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarni tarjima va tahrir qilish hamda ekspertizadan oʻtkazish maqsadida oliy taʼlim muassasalarida har bir fan boʻyicha professor-oʻqituvchilar tarkibidan hamda jalb etilgan mutaxassislardan iborat ishchi guruhlar (keyingi oʻrinlarda Ishchi guruhlar deb ataladi) tashkil etiladi. 4. Ishchi guruhlar tarkibiga kiritiladigan mutaxassislarga qoʻyiladigan talablar ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq belgilanadi. 5. Ishchi guruhlar aʼzolari xizmatiga haq toʻlash tariflarini meʼyorlashtirish xorijiy oʻquv va ilmiy adabiyotlarning mualliflik bosma tabogʻi hajmiga muvofiq, mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdoriga nisbatan koeffitsiyentlarda tarjima qilish, tahrir qilish, ekspertizadan oʻtkazish jarayonlari uchun alohida ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq belgilanadi. 6. Ishchi guruh tomonidan bajariladigan xizmatlarga haq toʻlash ishchi guruh aʼzolari bilan tuziladigan fuqarolik huquqiy tusdagi shartnomalar asosida amalga oshiriladi. 7. Ishchi guruh aʼzolari xizmatiga haq toʻlash masalalari boʻyicha nizolar qonun hujjatlari asosida hal etiladi. 8. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. T/r Ish nomi Oʻlcham birligi Mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdoriga nisbatan koeffitsiyent boʻyicha bir mualliflik tabogʻi uchun mehnatga haq toʻlashning minimal stavkasi 1. Tarjima qilish Mualliflik tabogʻi * 2. Tahrir qilish Mualliflik tabogʻi 0,422 3. Ekspertizadan oʻtkazish Mualliflik tabogʻi 0,422