ADVOKAT STAJYORINING FAOLIYATINI TAShKIL ETISh TARTIBI TOʻGʻRISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASh HAQIDA
(order, 2024-06-05)

Oʻzbekiston Respublikasi “Advokatura toʻgʻrisida”gi Qonunining 81-moddasiga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Axborotnomasi, 1997-y., 2-son, 48-modda) muvofiq buyuraman: 1. Advokat stajorining faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq davlat roʻyxatidan oʻtkazilsin va bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari, davlat qoʻmitalari va idoralari normativ-huquqiy hujjatlarining Davlat reyestriga tegishli yozuv kiritilsin. 3. Qonun hujjatlarini turkumlash va huquqiy axborot boshqarmasi (A. Inanbabayev) hamda Notariat, FHDY va advokatura boshqarmasi (D. Yakubova) ushbu normativ-huquqiy hujjatni oʻn kun muddat ichida barcha manfaatdor shaxslarga yetkazilishini va “Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami” — “Sobraniye zakonodatelstva Respubliki Uzbekistan”da nashr etilishini taʼminlasin. 4. Ushbu buyruq davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab oʻn kun oʻtgandan keyin kuchga kiradi. 5. Mazkur buyruq ijrosini nazorat qilish vazir oʻrinbosari E. Kanyazov zimmasiga yuklatilsin. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasining “Advokatura toʻgʻrisida”gi Qonuniga (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-yil, 2-son, 48-modda) muvofiq advokat stajorining (bundan keyingi oʻrinlarda stajor deb yuritiladi) faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi. 1. Stajor tomonidan advokat maqomiga ega boʻlishga tayyorlanish va uning kasbiy bilimlarini hamda koʻnikmalarini hosil qilish stajirovkaning asosiy vazifasidir. 2. Stajirovka advokatlik tuzilmasida (advokatlik byurosi, advokatlik firmasi, advokatlar hayʼati, yuridik maslahatxonasi) oʻtaladi. 3. Oliy yuridik maʼlumotga ega boʻlgan Oʻzbekiston Respublikasining fuqarosi stajor boʻlishi mumkin. Belgilangan tartibda muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topilgan, shuningdek, sudlanganlik holati tugallanmagan yoki sudlanganligi olib tashlanmagan shaxs stajor boʻlishi mumkin emas. 4. Stajorning faoliyat koʻrsatishiga rahbarlik qiladigan advokat (stajirovka rahbari) kamida uch yillik ish stajiga ega boʻlishi kerak. 5. Advokat maqomiga ega boʻlishga talabgor shaxs (bundan keyingi oʻrinlarda talabgor deb yuritiladi) stajirovkani qaysi advokatlik tuzilmasida oʻtash niyatida boʻlsa, oʻsha advokatlik tuzilmasiga ariza bilan murojaat qiladi. Talabgor stajirovkani yuridik maslahatxonada oʻtash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Advokatlar palatasining tegishli hududiy boshqarmasiga (bundan keyingi oʻrinlarda hududiy boshqarma deb yuritiladi) ariza bilan murojaat qiladi. Arizaga quyidagi hujjatlar ilova qilinadi: talabgor toʻgʻrisidagi maʼlumotlardan iborat boʻlgan shaxsiy varaqa; Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi pasportining nusxasi; tarjimai hol; oliy yuridik maʼlumot toʻgʻrisidagi diplom (nusxasi olinib, asli qaytariladi); mehnat daftarchasi, birinchi marta ishga kirayotgan talabgorlar bundan mustasno; oʻqish (avvalgi ish) joyidan tavsifnoma. Talabgor tomonidan boshqa hujjatlar ham taqdim etilishi mumkin. 6. Talabgor stajorlikka qabul qilinishidan oldin advokatlik tuzilmasida (hududiy boshqarmada) suhbatdan oʻtadi, bunda talabgor tayyorgarligining umumiy darajasi, uni stajorlikka qabul qilish toʻgʻrisida ariza berishga undagan sabablar aniqlanadi. 7. Advokatlik tuzilmasining (hududiy boshqarmasining) rahbari suhbat natijalariga koʻra, talabgorni stajorlikka qabul qilish yoki qabul qilishni rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. 8. Stajorlikka qabul qilish advokatlik tuzilmasi (hududiy boshqarmasi) rahbarining buyrugʻi bilan amalga oshiriladi, stajirovka rahbari ham shu buyruq bilan tayinlanadi. 9. Stajorning mehnat sharoitlari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tuziladigan mehnat shartnomasi (kontrakt) bilan belgilanadi. 10. Mehnat shartnomasi (kontrakt) bilan advokatlik tuzilmasining (hududiy boshqarmasining), stajirovka rahbarining hamda stajorning huquq va majburiyatlari, stajorning mehnatiga haq toʻlash tartibi, ish rejimi, mehnat shartnomasining (kontraktning) amal qilish muddati, uni tugatish shartlari belgilanadi, advokatlik tuzilmasi (hududiy boshqarmasi), stajirovka rahbari va stajor oʻzaro munosabatlarining boshqa masalalari tartibga solinadi. 11. Stajorning asosiy ish joyi stajirovka oʻtayotgan advokatlik tuzilmasidir. Stajorning oʻrindoshlik asosida ishlashi taqiqlanadi. 12. Stajirovka advokatlik tuzilmasi tomonidan tashkil etiladi. 13. Stajirovka kamida uch oy davom etishi mumkin. Stajirovkaning eng koʻp muddati ikki yildir. Uzoq muddat (betoblik, harbiy yigʻinlarga chaqirilganlik va shu kabilar bilan bogʻliq holda) ishda boʻlmagan vaqt stajirovka muddatiga qoʻshilmaydi. 14. Advokatlik tuzilmasi (hududiy boshqarmasi) tomonidan stajorga belgilangan namunadagi guvohnoma beriladi. Stajorlar qatoridan chiqarilganida guvohnoma advokatlik tuzilmasiga (hududiy boshqarmasiga) qaytarilishi kerak. 15. Advokatlik tuzilmasida har bir stajorning shaxsiy ishi yuritiladi. 16. Stajirovka oʻtashi ustidan nazoratni advokatlik tuzilmasining rahbari amalga oshiradi. Advokatlik tuzilmasining rahbari stajirovka oʻtashini taʼminlab: stajor tomonidan stajirovkaning yakka tartibdagi rejalari bajarilishi; stajirovka rahbari bergan topshiriqlar va ularning stajor tomonidan bajarilishi aks ettiriladigan stajorning kundaligi yuritilishi; stajor tomonidan aniq ishlar boʻyicha qonunchilik va sud amaliyoti oʻrganilishi; stajor tomonidan advokatlik tuzilmasining rahbar organi oldida keyinchalik oʻz vaqtida referatlar tayyorlanishi va himoya qilinishi uchun; stajorning kasbiy tayyorgarlik boʻyicha mashgʻulotlarda ishtirok etishi; stajorning stajirovka oʻtashi toʻgʻrisida oʻz vaqtida va toʻliq hisobot berishi ustidan nazorat qiladi. 17. Stajor oʻz faoliyatini stajirovka rahbari bergan alohida topshiriqlarni bajargan holda uning rahbarligi ostida amalga oshiradi. Bunda stajirovka rahbari stajorga zarur yordam koʻrsatadi. Stajor advokatlik faoliyati bilan mustaqil shugʻullanishga haqli emas. 18. Stajirovka rahbari stajor bilan birgalikda advokatlik tuzilmasining rahbari tomonidan tasdiqlanadigan har choraklik stajirovkaning yakka tartibdagi rejalarini tuzadi. Stajirovkaning yakka tartibdagi rejasida stajor tomonidan bajariladigan ish mazmuni va bajarilishning aniq muddatlari, shuningdek, kasb tayyorgarligi boʻyicha stajor bilan oʻtkaziladigan mashgʻulotlarning mazmuni va muddatlari belgilanishi kerak. 19. Stajor stajirovka oʻtash davrida kundalik yuritib, unga stajirovka rahbarining topshiriqlarini va bajargan ishlari toʻgʻrisidagi hisobotni yozib boradi. Kundalik har haftada stajirovka rahbari tomonidan tekshiriladi va imzolanadi. 20. Stajirovka davrida stajor advokatlik faoliyatining barcha yoʻnalishlaridagi sohalarda kasbiy bilimlar va koʻnikmalarga ega boʻlishi kerak. Bunda stajirovka rahbari stajorga zarur maslahatlar va tushuntirishlar berishi, oʻrganish uchun zarur boʻlgan qonunchilik hujjatlari va sud amaliyotini tavsiya qilishi shart. Stajor qonunchilik hujjatlari va sud amaliyotini oʻrganib boʻlganidan keyin stajirovka rahbari tomonidan u bilan aniq mavzular boʻyicha suhbat oʻtkaziladi. 21. Stajirovka davrida stajor kelgusi ishdagi ixtisoslashuvni hisobga olgan holda huquq va protsessning dolzarbroq masalalari boʻyicha ikkita referat tayyorlaydi. Tayyorlangan referatlar advokatlik tuzilmasining rahbar organi oldida keyinchalik himoya qilinishi kerak. Birinchi referatni himoya qilganidan keyin stajor bilimlar, Advokatlarning kasb etikasi qoidalarining asosiy normalarini oʻzlashtirishi va ishonch bildiruvchi shaxs (himoya ostidagi shaxs), advokatga maslahat soʻrab murojaat qilgan shaxslar bilan suhbat olib borishni bilishi, shuningdek, sud, protsessning boshqa ishtirokchilari bilan muomala qilish taktikasini oʻzlashtirishi kerak. Ikkinchi referatni himoya qilganidan keyin stajor sudlarda himoya qilish taktikasi va uslubiyoti boʻyicha bilimlarga ega boʻlishi, toʻgʻri va asoslangan nuqtai nazarni ishlab chiqishi, ish boʻyicha mazmunli nutq tayyorlashi va soʻzlashni bilishi kerak. 22. Stajorga nisbatan Advokatlarning kasb etikasi qoidalari va advokatlik sirini saqlashga doir talablar tatbiq qilinadi. 23. Stajorga nisbatan qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan ragʻbatlantirish va intizomiy jazo choralari qoʻllanilishi mumkin. 24. Stajorning mehnatiga haq toʻlash va ijtimoiy sugʻurtasi advokatlik tuzilmasiga kelib tushgan mablagʻlar hisobidan amalga oshiriladi. 25. Stajor stajirovkani oʻtash davrida: advokatlik tuzilmasi tomonidan tashkil etiladigan amaliy mashgʻulotlarda qatnashishga; advokatlik tuzilmasining ishida ishtirok etishga; advokatlik tuzilmasida mavjud boʻlgan huquqiy maʼlumotlar bazalaridan, maxsus adabiyotlardan foydalanishga; normativ materiallarni turkumlashtirish, huquqni qoʻllash amaliyotini umumlashtirish, stajirovka rahbariga topshiriqlarni bajarish uchun zarur boʻlgan hujjatlar va boshqa materiallar toʻplash bilan shugʻullanishga; stajirovka rahbari bilan birgalikda sud majlislarida, tergov harakatlarida ishtirok etishga, huquqiy hujjatlarning loyihalarini tayyorlashga; qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa xatti-harakatlarni sodir etishga haqli. 26. Stajor stajirovkani oʻtash davrida: stajirovka rahbarining topshiriqlarini vijdonan, oʻz vaqtida va toʻliq hajmda bajarishi; advokatlik sirini saqlashi; advokatlik tuzilmasining mehnat intizomiga rioya etishi shart. Qonunchilik hujjatlariga muvofiq stajor boshqa majburiyatlarni ham bajarishi mumkin. 27. Stajor stajirovkaning barcha yakka tartibdagi rejalarini bajarib boʻlganidan keyin yozma hisobot tayyorlaydi, unda oʻzi tomonidan stajirovkaning yakka tartibdagi rejalarni bajarilishining yakunlari aks ettirilishi kerak. Hisobot stajirovka rahbari tomonidan tasdiqlanadi. 28. Stajirovka muddati tugaganidan keyin stajirovka rahbari stajorga mufassal tavsifnoma tuzadi, unda uning tayyorgarlik darajasi, stajirovka davomida u tomonidan kasbga doir olingan amaliy va nazariy bilimlari hamda koʻnikmalari, topshiriqlarni bajarishida va kollektivning jamoat hayotida ishtirokining faolligi, shuningdek, stajorni malaka imtihonini topshirishga kirishi toʻgʻrisidagi tavsiyasi aks ettirilgan boʻlishi kerak. Stajorga tavsifnoma advokatlik tuzilmasi rahbarining imzosi va tuzilmaning muhri bilan tasdiqlanadi. 29. Stajor bilan mehnat shartnomasi (kontrakt) bekor qilinadi, stajor esa advokatlik tuzilmasidan chiqariladi: stajorning stajorlar qatoridan chiqarish toʻgʻrisidagi arizasiga binoan; stajorni muomalaga layoqatsiz yoki muomala layoqati cheklangan deb topish toʻgʻrisidagi sudning qarori qonuniy kuchga kirganda; stajor tomonidan advokatning shaʼni va qadr-qimmatiga dogʻ tushiradigan hamda advokaturaning obroʻsini tushiradigan qilmish sodir etgan holda; stajor oʻz vazifalarini bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan holda; stajorni sudlanganligi olib tashlanmagan yoki sudlanganlik holati tugallanmaganlikni kelib chiqishiga olib keladigan jinoyat sodir etganlikda aybdor deb topilganligi toʻgʻrisidagi sudning hukmi qonuniy kuchga kirganda; stajorlikka kirayotganda talabgor tomonidan oʻzi haqida haqiqatga toʻgʻri kelmaydigan maʼlumotlar taqdim etgan boʻlsa; stajor Oʻzbekiston Respublikasi fuqaroligini yoʻqotganda; stajirovka oʻtashning eng oxirgi muddati tugaganda. Mehnat shartnomasi (kontrakt) qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa asoslar boʻyicha ham bekor qilinishi mumkin. 30. Advokatlik tuzilmalari belgilangan tartibda tegishli hududiy boshqarmalarga stajirovka bilan bogʻliq statistik maʼlumotlarni taqdim etadi. Statistik maʼlumotlarni toʻplash va oʻrganish yakunlari boʻyicha hududiy boshqarmalar advokatlik byurolari, advokatlik firmalari, advokatlar hayʼatlari uchun stajirovka oʻtashga eng kam miqdorda ish oʻrinlarini belgilashi mumkin. Hududiy boshqarmalar yuridik maslahatxonalarida stajirovka oʻtash uchun zarur miqdorda ish oʻrinlari yaratadilar. 31. Mazkur Nizomni buzilishida aybdor shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgarlikka tortiladilar. 32. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Advokatlar palatasi bilan kelishilgan.