Ayrim turdagi tovarlarni bojxona chegarasi orqali olib oʻtish tartibini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2026-04-09)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Ishlab chiqarish, eksport va tadbirkorlik faoliyatini ragʻbatlantirish, savdo va sanoat siyosati samaradorligini oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2025-yil 18-apreldagi PF-67-son Farmoni bilan tovarlarning bojxona qiymatini aniqlashda asossiz imtiyozlar yoki maxsus bojxona rasmiylashtiruvi tartiblarini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmasligi hamda bojsiz olib kirish meʼyorlari va bojxona rasmiylashtiruvi shartlari jahon standartlaridan kelib chiqqan holda belgilanishini eʼtiborga olib, Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. 2025-yil 1-maydan eʼtiboran jismoniy shaxslar tomonidan shaxsiy ehtiyoji uchun notijorat maqsadlarida respublikaga olib kiriladigan tovarlarning bojsiz olib kirish normalari quyidagi miqdorlarda belgilansin: havo transportida — 1000 AQSH dollari; temir yoʻl va daryo transportida — 500 AQSH dollari; avtomobil (piyoda) oʻtkazish punktlari orqali — 300 AQSH dollari; xalqaro kuryerlik joʻnatmalari orqali — 200 AQSH dollari; xalqaro pochta joʻnatmalari orqali — 100 AQSH dollari. 2. Quyidagilar: Jismoniy shaxslar tomonidan respublikaga bojsiz olib kiriladigan ayrim tovarlarning miqdoriy normalari 1-ilovaga muvofiq; Jismoniy shaxslar tomonidan ayrim turdagi tovarlarni respublikadan bojsiz olib chiqishning miqdoriy normalari 2-ilovaga muvofiq; Jismoniy shaxslar tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi orqali tovarlarni olib oʻtish maqsadini aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq; Erkin muomalaga chiqarish (import) bojxona rejimiga joylashtirishda bojxona qiymati va miqdori alohida nazorat qilinadigan tovarlar roʻyxati 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 3. Belgilansinki: a) temir yoʻl va daryo transportida hamda avtomobil oʻtkazish punktlari orqali notijorat maqsadlarida tovarlarni olib kirayotgan shaxs xorijiy davlatda ikki kalendar kundan, havo transportida uch kalendar kundan kam muddat boʻlganda, bojsiz olib kirish normalari qoʻllanilmaydi, bunda ushbu tovarlarga bojsiz olib kirish normasidan ortiq deb qaraladi hamda tovarning toʻliq qiymatidan yagona bojxona toʻlovi undiriladi; b) xalqaro kuryerlik joʻnatmalari orqali jismoniy shaxslar nomiga olib kelinadigan tovarlarga nisbatan bojsiz olib kirishning belgilangan normalari bir kalendar oy davomida qoʻllanadi; v) jismoniy shaxslar tomonidan qiymati 5 000 AQSH dollari ekvivalentigacha boʻlgan tovarlar bojxona deklaratsiyasini taqdim etmagan holda respublikadan olib chiqilishi mumkin, qonunchilik hujjatlari bilan eksport bojxona boji stavkalari belgilangan tovarlar bundan mustasno. Bunda ushbu qiymat doirasidagi tijorat maqsadidagi tovarlar tovarning kuzatuv hujjatlaridan foydalanilgan holda statistik maqsadlar uchun bojxona organlari tomonidan hisobi yuritiladi hamda respublika eksport hajmida inobatga olinadi; g) jismoniy shaxslar Oʻzbekiston Respublikasida ishlab chiqarilgan qimmatbaho metallardan tayyorlangan oʻlchovli yombilar va Markaziy bankning qimmatbaho metallardan tayyorlangan tangalarni ularning sertifikatlari mavjud boʻlgan hollarda, respublika hududidan tashqariga cheklovlarsiz olib chiqishga va ularning qiymati ushbu bandning “v” kichik bandida belgilangan qiymatdan oshganda, yoʻlovchi bojxona deklaratsiyasini toʻldirib olib chiqishga ruxsat beriladi; d) ushbu qarorga 4-ilovada keltirilgan tovarlarning bojxona yuk deklaratsiyalari oxirgi toʻqson kalendar kun ichida deklaratsiya qilingan shunga oʻxshash tovarlarning oʻrtacha bojxona qiymatining 80 foizidan kam boʻlmagan hollarda rasmiylashtiriladi; e) 2025-yil 1-maydan eʼtiboran chet eldan respublika hududiga quruq sut olib kirishga qoʻyilgan cheklov bekor qilinadi. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov Bojxona qoʻmitasi bilan birgalikda ichki bozorda teng raqobat muhitini taʼminlash uchun ushbu qarorga 4-ilovada keltirilgan tovarlarga nisbatan ularning qiymati va miqdorini nazorat qilishning samarali mexanizmini joriy qilish va har qanday istisnolar tatbiq etilishiga yoʻl qoʻymaslik choralarini koʻrsin. Bunda bojxona chegarasi orqali olib kirilayotgan mazkur turdagi tovarlarni inspeksion koʻrik majmualari va boshqa texnik vositalar orqali nazoratdan oʻtkazish choralari koʻrilsin. 5. Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi va Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi Bojxona qoʻmitasi bilan birgalikda ommaviy axborot vositalari orqali ushbu qarorning mazmun-mohiyatini tushuntirish boʻyicha mavzuga oid turkum materiallar chop etilishi, eshittirishlar va teledasturlar efirga uzatilishini tashkil etsin. 6. Transport vazirligi “Uzbekistan airways” AJ va “Oʻzbekiston temir yoʻllari” AJ bilan birgalikda ushbu qaror bilan tasdiqlanayotgan Jismoniy shaxslar tomonidan respublikaga bojsiz olib kiriladigan ayrim tovarlarning miqdoriy normalari boʻyicha axborotlarni yoʻlovchilarga tashish vaqtida yetkazish choralarini koʻrsin. 7. Ichki ishlar vazirligi va Milliy gvardiya chegara bojxona postlarida fuqarolar tomonidan vakolatli davlat organlari mansabdor shaxslarining qonuniy talablariga boʻysunmaslik, uyushgan holda qarshilik qilish hamda jamoat tartibini buzish holatlarining oldini olish boʻyicha Bojxona qoʻmitasi bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻysin. 8. Sogʻliqni saqlash vazirligi Bojxona qoʻmitasi bilan birgalikda jismoniy shaxslar tomonidan avval foydalanishda boʻlgan tovarlarda inson uchun xavf tugʻdiruvchi vositalar olib kirilishining oldini olish boʻyicha chora-tadbirlarni belgilasin. 9. Bojxona qoʻmitasi: a) ushbu qaror bilan joriy etilayotgan normalar va tartibotlarni amaliyotda toʻgʻri qoʻllash yuzasidan bojxona organlari xodimlari oʻrtasida mavzuli oʻquv mashgʻulotlarini tashkil etsin; b) bojxona nazorati va rasmiylashtiruvi jarayonlarini soddalashtirish va raqamlashtirish maqsadida chegara bojxona postlarini infokiosk hamda planshetlar bilan taʼminlash choralarini koʻrsin; v) bojxona qiymatini pasaytirish xavfi darajasi yuqori boʻlgan tovarlarni aniqlash maqsadida import bojxona yuk deklaratsiyalarini xorijiy mamlakatlar eksport deklaratsiyalari bilan solishtirish tizimini yoʻlga qoʻyish choralarini koʻrsin; g) uch oy muddatda manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda: xalqaro pochta va kuryerlik joʻnatmalarini elektron maʼlumotlar asosida soddalashtirilgan tartibda bojxona nazorati va rasmiylashtiruvidan oʻtkazish tartibini belgilovchi Hukumat qarori loyihasini; qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisidagi takliflarni Vazirlar Mahkamasiga kiritsin. 10. Vazirlar Mahkamasining “Jismoniy shaxslar tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi orqali tovarlarni olib oʻtish maqsadini aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2020-yil 12-maydagi 281-son qarori oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 11. Ushbu qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi. Ushbu qarorning 1-bandi, 2-bandining beshinchi xatboshisi, 3-bandining “d” va “e” kichik bandlari hamda unga 4-ilova 2025-yil 1-maydan eʼtiboran amal qiladi. 12. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin. T/rTovarning nomiCheklangan miqdor(soni, hajmi)1.Oʻzbekiston Respublikasi TIF TN 2203-2208 tovar pozitsiyasida tasniflanuvchi alkogol mahsuloti, shu jumladan, pivo 2 litr2.Quyidagi tamaki mahsulotlaridan biri:Oʻzbekiston Respublikasi TIF TN 2402 20 tovar pozitsiyasida tasniflanuvchi sigaret;200 donaOʻzbekiston Respublikasi TIF TN 2402 10 0 00 0 tovar pozitsiyasida tasniflanuvchi sigara;5 donaOʻzbekiston Respublikasi TIF TN 2403 tovar pozitsiyasida tasniflanuvchi tamaki (tabak)100 gr3.Oʻzbekiston Respublikasi TIF TN 3303 tovar pozitsiyasida tasniflanuvchi atir va ifor tarqatuvchi suvlar3 dona(300 ml.dan oshmagan miqdorda)4.Biologik faol qoʻshimchalar:10 ta turli nomdagi va birlamchi qadoqda boʻlgan (umumiy ogʻirligi 3 kg dan hamda har bir nomdagi biologik faol qoʻshimcha 1 ta qadoqdan oshmagan miqdorda) 1. Ushbu Nizom Jismoniy shaxslar tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi (keyingi oʻrinlarda — bojxona chegarasi) orqali tovarlarni olib oʻtish maqsadini aniqlash tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: notijorat maqsadlar uchun tovarlar — jismoniy shaxslar tomonidan bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan shaxsiy, oilaviy (ota-onasi, turmush oʻrtogʻi va farzandlari) ehtiyojlari uchun moʻljallangan hamda tadbirkorlik yoki boshqa tijorat faoliyatini amalga oshirish bilan bogʻliq boʻlmagan tovarlar; tijorat maqsadlar uchun tovarlar — bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan ishlab chiqarish, tadbirkorlik yoki boshqa tijorat faoliyati uchun moʻljallangan tovarlar. 3. Jismoniy shaxslar tomonidan bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan tovarlar notijorat maqsadlari uchun tovarlar toifasiga jismoniy shaxs (oʻn olti yoshga toʻlmagan jismoniy shaxslar tomonidan olib oʻtiladigan tovarlarni ularni kuzatib borayotgan shaxs) tomonidan deklaratsiyalash yoʻli bilan kiritiladi. 4. Ushbu Nizom qoidalari quyidagi toifadagi tovarlarga nisbatan tatbiq etilmaydi: maʼlum toifadagi shaxslar (xalqaro tashishlar bilan band boʻlgan haydovchilar, xizmat safari boʻyicha harakatlanayotgan shaxslar va delegatsiya aʼzolari), shuningdek, xorijiy davlatlardan Oʻzbekiston Respublikasiga doimiy yashash uchun koʻchib kelayotgan shaxslar tomonidan olib oʻtiladigan tovarlar; ilgari foydalanishda boʻlgan notijorat maqsadlariga moʻljallangan tovarlar, transport vositalari bundan mustasno. Quyidagilar ilgari foydalanishda boʻlgan notijorat maqsadlari uchun moʻljallangan tovarlar hisoblanadi: Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashash joyiga ega boʻlgan shaxs tomonidan Oʻzbekiston Respublikasidan joʻnab ketishda va Oʻzbekiston Respublikasiga qaytib kelishda oʻzi bilan birga boʻlgan foydalanilgan shaxsiy tovarlar; Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslar tomonidan Oʻzbekiston Respublikasiga kirib kelishda va Oʻzbekiston Respublikasidan joʻnab ketishda oʻzi bilan birga boʻlgan foydalanilgan shaxsiy tovarlar. 5. Jismoniy shaxslar tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi bojxona chegarasi orqali tovarlarni olib oʻtishda bojxona rasmiylashtiruvi ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi. 6. Jismoniy shaxslar tomonidan bojxona chegarasi orqali tovarlarni olib oʻtish maqsadini bojxona organining mansabdor shaxsi tovarlarning miqdori, xususiyati va olib oʻtilishining takroriyligi va safarning holatlari, shuningdek, bojxona chegarasi orqali olib oʻtiladigan tovarlar jismoniy shaxs va uning oila aʼzolari shaxsiy ehtiyojlari uchun moʻljallanganligini inobatga olib, shu jumladan, xavfni boshqarish tizimini qoʻllagan holda aniqlaydi. 7. Bojxona organi mansabdor shaxsi tovarni olib oʻtish maqsadini aniqlash toʻgʻrisida qaror qabul qilishda quyidagi mezonlarga asoslanadi: tovarlarning xususiyati — tovarlarning isteʼmol xususiyatlari, tijorat maqsadida foydalanish bilan bogʻliq boʻlmagan, jismoniy shaxslarning shaxsiy, oilaviy va maishiy ehtiyojlarini qondirish uchun moʻljallangani inobatga olinadi; tovarlarning miqdori — tovarlarni olib oʻtayotgan jismoniy shaxs va uning oila aʼzolari ehtiyojlaridan ortiq miqdordagi bir turdagi (bir nomda, bir oʻlchamdagi, bir shakl, hamda rangda va boshqalar, shuningdek, bir kishilik kiyim jamlanmasidan (komplektdan) ortiq boʻlgan) tovarlarga, agar tovarlarni olib oʻtayotgan shaxs aksini isbotlab bermasa, tijorat maqsadida foydalanish uchun olib kirilayotgan tovarlar deb eʼtirof etiladi; tovarlarni olib oʻtishning takroriyligi — ayni bir jismoniy shaxs tomonidan bir turdagi tovarlar oz miqdorda boʻlsa-da, bir necha bor olib kirilishiga, agar tovarlarni olib oʻtayotgan shaxs aksini isbotlab bermasa, tijorat maqsadida foydalanish uchun olib kirilayotgan tovarlar deb eʼtirof etiladi. Chegara xizmati organlari tomonidan chet elga chiqish biometrik pasportiga qoʻyiladigan belgi (shtamp) yoki roʻyxatga olish haqidagi elektron maʼlumot Oʻzbekiston Respublikasi Davlat chegarasi orqali oʻtkazish punktidan oʻtish takroriyligini aniqlash uchun asos hisoblanadi; safarning holatlari — safarning maqsadi va davomiyligi, kelish davlati inobatga olinadi; huquqni muhofaza qiluvchi organlardan tovarlar va ularni olib oʻtayotgan jismoniy shaxslar toʻgʻrisida kelib tushgan maʼlumotlar; xalqaro pochta va xalqaro kuryerlik joʻnatmalarini oluvchi jismoniy shaxsning (shu jumladan, uning 16 yoshga toʻlmagan farzandlarining) yoshi tovarlarning xususiyatlari bilan muvofiqligi; bir manzilda yashovchi bir yoki bir necha jismoniy shaxs tomonidan olib oʻtiladigan bir xil turdagi tovarlarni olib oʻtish takroriyligi. Tovarlarni olib oʻtish maqsadini aniqlash toʻgʻrisida qaror qabul qilishda oila tarkibi (tovarlarni olib oʻtayotgan shaxs tomonidan tasdiqlangan taqdirda), koʻrsatib oʻtilgan tovar turlariga shaxsning odatiy ehtiyoji va olib oʻtiladigan tovarlar turlari ham inobatga olinadi; xalqaro pochta va xalqaro kuryerlik joʻnatmalari uchun bojxona yuk deklaratsiyasida koʻrsatilgan tovarlarni qabul qiluvchi manzilning jismoniy shaxs haqiqatda roʻyxatdan oʻtgan joyi bilan farqliligi. 8. Ushbu Nizomning 7-bandida koʻrsatilgan mezonlardan birining mavjudligi, bojxona chegarasi orqali jismoniy shaxs va uning oila aʼzolari tomonidan olib oʻtiladigan tovarlar belgilangan normalardan ortiq boʻlganda, ular notijorat maqsadlari uchun moʻljallanmagan tovarlar deb (shaxsiy foydalanish yoki isteʼmol maqsadida emasligi) taxmin qilishga asos boʻladi. 9. Oʻzbekiston Respublikasi bojxona hududiga kuzatib borilayotgan va (yoki) kuzatib borilmayotgan bagajlarda notijorat maqsadlari uchun tovarlarni bojsiz olib kirish normalari yoʻnalish va yetib borish manzilida zarur hamda ilgari foydalanishda boʻlgan shaxsiy ehtiyojlar uchun moʻljallangan tovarlarni hisobga olmagan holda quyidagi mezonlar asosida aniqlanadi: yoʻnalish va (yoki) yetib borish manzilida anʼanaviy (odatda) tartibda foydalanish amaliyoti, shuningdek, mavsumiyligi, sayohat maqsadi, transport turi, davlat bojxona chegarasidan oʻtish takroriyligi; eskirish va boshqa ishlatilganlik belgilari (qirilish, bukilish va boshqa mexanik shikast) mavjudligi; birkalar, yorliqlar, ishlab chiqaruvchi oʻrovi mavjud emasligi; tovarlarni odatiy tartibda foydalanish uchun yetarli boʻlgan darajada bitta yoki boshqa miqdorda, shu jumladan mavsumiyligi, sayohat maqsadi, transport turi, yoʻnalish davomida yoki yetib borish manzilida obyektiv zaruratliligi. 10. Jismoniy shaxslar tomonidan olib kirilayotgan tovarlar bojsiz olib kirish normasidan va Jismoniy shaxslar tomonidan respublikaga bojsiz olib kiriladigan ayrim tovarlarning miqdoriy normalaridan ortganda, Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy faoliyat tovar nomenklaturasi kodidan va kelib chiqish mamlakatidan qatʼi nazar, ushbu tovarlarning bojxona qiymatidan kelib chiqqan holda, mazkur normalardan ortiq qismiga nisbatan yagona bojxona toʻlovi undiriladi. 11. Temir yoʻl va daryo transportida hamda avtomobil oʻtkazish punktlari orqali notijorat maqsadlarida tovarlarni olib kirayotgan shaxs xorijiy davlatda ikki kalendar kundan, havo transportida uch kalendar kundan kam muddat boʻlgan taqdirda va (yoki) bir kalendar oy davomida xorijiy davlatda uch va undan ortiq marotaba boʻlganda, bojsiz olib kirish normalari qoʻllanilmaydi va tovarning toʻliq qiymatidan yagona bojxona toʻlovi undiriladi. 12. Jismoniy shaxslar tomonidan tijorat maqsadlarida tovarlar bojxona chegarasi orqali olib oʻtilganda, ularga nisbatan bojxona qonunchilik hujjatlarida belgilangan umumiy bojxona rasmiylashtiruvi qoidalari olib oʻtilayotgan tovarlarning umumiy miqdoriga nisbatan qoʻllanadi. Bunda tovarlarning bojxona qiymati bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravaridan kam boʻlganda, ularga notarif choralari qoʻllanilmagan holda va bojxona toʻlovlari umumiy belgilangan stavkalarda bojxona kirim orderi orqali bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi. Tovarlarning bojxona qiymati bazaviy hisoblash miqdorining oʻttiz baravaridan koʻp boʻlganda, ularga notarif choralar qoʻllanilgan va bojxona toʻlovlari umumiy belgilangan stavkalarda bojxona yuk deklaratsiyasi orqali bojxona rasmiylashtiruvidan oʻtkaziladi. 13. Jismoniy shaxs bojxona organi mansabdor shaxsining bojxona chegarasi orqali tovarlarni olib oʻtish maqsadini aniqlash boʻyicha qabul qilgan qarori yuzasidan qonunchilikda belgilangan tartibda yuqori turuvchi mansabdor shaxsga hamda sudga shikoyat bilan murojaat qilishi mumkin. 14. Mazkur Nizom qoidalari jismoniy shaxslar tomonidan notijorat maqsadlari uchun tovarlarni olib oʻtishda ikki yoʻlakli tizimda ham qoʻllaniladi. 15. Jismoniy shaxslar notijorat maqsadlari uchun tovarlarni “yashil” yoʻlak orqali qiymati va (yoki) miqdori bojsiz olib kirish normasidan ortadigan tovarlarni olib oʻtayotgani gumon qilinganda yoxud bu haqida axborot mavjud boʻlsa, bojxona organining mansabdor shaxsi bunday shaxsga nisbatan bojxona qonunchiligiga rioya etilishini taʼminlaydigan bojxona nazorati shaklini qoʻllash huquqiga ega. 16. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.