Oʻzbekiston Respublikasi oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarida saralash test sinovlarini oʻtkazish boʻyicha yoʻriqnomani tasdiqlash haqida
(resolution, 2018-07-18)

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 7-iyundagi 109-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 23-son, 184-modda) bilan tasdiqlangan Umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilarini oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalariga qabul qilish va rasmiylashtirishni tashkil etish tartibi toʻgʻrisida nizomning 17-bandiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat test markazi va Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarida saralash test sinovlarini oʻtkazish boʻyicha yoʻriqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Yoʻriqnoma Oʻzbekiston Respublikasining “Taʼlim toʻgʻrisida”gi (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-y., 9-son, 225-modda) Qonuniga hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 7-iyundagi 109-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2010-y., 23-son, 184-modda) bilan tasdiqlangan Umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilarini oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalariga qabul qilish va rasmiylashtirishni tashkil etish tartibi toʻgʻrisida nizomga asosan oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalariga oʻquvchilarni (bundan buyon matnda abituriyent deb yuritiladi) oʻqishga qabul qilishda saralash test sinovlarini oʻtkazish tartibini belgilaydi. 1. Saralash test sinovlari Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat test markazi (bundan buyon matnda Davlat test markazi deb yuritiladi) tomonidan oʻtkaziladi. 2. Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim muassasalariga qabul qilish boʻyicha Davlat komissiyasi (bundan buyon matnda Davlat komissiyasi deb yuritiladi) tomonidan belgilangan kunda oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarida saralash test sinovlari oʻtkaziladi. Saralash test sinovlari oʻtkaziladigan fanlar roʻyxati Davlat komissiyasi tomonidan belgilanadi. 3. Saralash test sinovi oʻtkaziladigan kun abituriyentlarga 10 kun oldin eʼlon qilinadi. 4. Saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni Davlat test markazining tegishli ruxsatnomasiga ega boʻlmagan shaxslarning saralash test sinovlari oʻtkaziladigan binolarga kirishi taqiqlanadi. 5. Saralash test sinovlarini oʻtkazish jarayonida umumtaʼlim maktablari oʻqituvchilari hamda ota-onalardan 4-5 nafar vakil kuzatuvchi sifatida ishtirok etadi. 6. Saralash test sinovlari oʻtkazilishi belgilangan oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarida saralash test sinovlarini oʻtkazish boʻyicha 11 yoki 13 nafar aʼzodan iborat komissiya tuziladi (bundan buyon matnda qabul komissiyasi deb yuritiladi). 7. Qabul komissiyasining tarkibiga oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasasi direktori, Davlat test markazi, oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi hududiy boshqarmasi hamda xalq taʼlimi muassasalari faoliyatini metodik taʼminlash va tashkil etish tuman (shahar) boʻlimlari, tuman (shahar) hokimliklaridan bittadan vakil hamda oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari oʻqituvchilari kiritiladi. Qabul komissiyasining tarkibi tegishincha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarining tavsiyasi asosida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi direktori tomonidan tasdiqlanadi. Bunda qabul komissiyasining tarkibi saralash test sinovi oʻtkaziladigan oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari belgilangandan soʻng, uch ish kuni ichida tasdiqlanishi lozim. Davlat test markazi vakili qabul komissiyasi raisi hisoblanadi. Qabul komissiyasi raisi sifatida belgilangan Davlat test markazi vakillari roʻyxati saralash test sinovi oʻtkaziladigan oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari belgilangandan soʻng, ikki ish kuni ichida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markaziga taqdim etiladi. Saralash test sinovi oʻtkaziladigan oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasasi direktori qabul komissiyasi masʼul kotibi hisoblanadi. 8. Qabul jarayonini yuqori darajada uyushqoqlik bilan, tartibli ravishda tashkil etish, test jarayonining xolisona va adolatli oʻtishini taʼminlash, abituriyentlarga ularning saralash test sinovlari jarayonidagi vazifalari, huquq va majburiyatlarini tushuntirish, saralash test sinovlarini oʻtkazish bilan bogʻliq barcha zarur sharoitlarni yaratish hamda saralash test sinovlari natijalari boʻyicha abituriyentlar va ularning ota-onalariga toʻliq maʼlumotlar berish qabul komissiyasining asosiy vazifalari hisoblanadi. 9. Qabul komissiyasi Vazirlar Mahkamasining 2010-yil 7-iyundagi 109-son qarori bilan tasdiqlangan Umumtaʼlim maktablarining 9-sinf bitiruvchilarini oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalariga qabul qilish va rasmiylashtirishni tashkil etish tartibi toʻgʻrisida nizom, mazkur Yoʻriqnoma hamda qabul jarayoniga oid maʼlumotlarni eʼlonlar taxtasiga joylashtiradi. 10. Qabul komissiyasi oʻziga belgilangan vazifalarni quyidagi tartibda amalga oshiradi: saralash test sinovi oʻtkazilishidan 10 kun oldin maslahat markazidan taʼlim muassasasi kasb (yoʻnalish)lari boʻyicha mazkur Yoʻriqnomaning 1-ilovasida keltirilgan shaklda abituriyentlardan tushgan arizalar haqida maʼlumotni va abituriyentning elektron surati, qayd raqami, taʼlim muassasasining nomi, fuqaroligi, familiyasi, ismi, otasining ismi, millati, jinsi, pasport (tugʻilganlik haqida guvohnoma) seriyasi va raqami, yashash joyi, tugʻilgan yili va joyi, tugatgan umum oʻrta taʼlim maktab raqami, nomi, tugatgan yili, shahodatnoma raqami, shahodatnomadagi oʻrtacha bali, taʼlim tili, kasb (yoʻnalish) va saralash test sinovi topshiradigan chet tili kiritilgan maʼlumotlar bazasini qabul qilib oladi hamda Davlat test markaziga taqdim etadi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 10 kun oldin mazkur Yoʻriqnomaning 1-ilovasi 1-shakli boʻyicha abituriyentlardan tushgan arizalar haqida maʼlumotni, mazkur Yoʻriqnomaning 1-ilovasi 2-shakli boʻyicha fan olimpiadalari, tanlov va musobaqalar gʻoliblari roʻyxatini qabul komissiyasi masʼul kotibi tomonidan tasdiqlangan holda Davlat test markaziga taqdim etadi va ushbu hujjatlarga qoʻshimchalar va oʻzgartirishlar kiritishi qatʼiyan man qilinadi; mazkur Yoʻriqnomaning 2-ilovasida keltirilgan shakldagi titul varaqasi va mazkur Yoʻriqnomaning 3-ilovasida keltirilgan shakldagi abituriyent ruxsatnomasini hamda mazkur Yoʻriqnomaning 4-ilovasi 1-shakli boʻyicha abituriyentlarning umumiy roʻyxati, mazkur Yoʻriqnomaning 4-ilovasi 2-shakli boʻyicha abituriyentlarga ruxsatnomalarni tarqatish qaydnomasini chop etish boʻyicha Davlat test markaziga buyurtma beradi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 7 kun oldin Davlat test markazidan mazkur Yoʻriqnomaning 4-ilovasi 1-shakli boʻyicha abituriyentlarning umumiy roʻyxatini elektron imzo bilan tasdiqlangan holda qabul qilib oladi va shu kuni eʼlonlar taxtasiga joylashtiradi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 7 kun oldin mazkur Yoʻriqnomaning 5-ilovasiga muvofiq chet tili imtihoni ballarini qabul komissiyasi raisining elektron imzosi bilan tasdiqlangan holda Davlat test markaziga taqdim etadi va eʼlonlar taxtasiga joylashtiradi. Chet tili imtihon ballari Davlat komissiyasining abituriyentlarni oʻquvchilar safiga oʻtkazish haqidagi qarori chiqmaguncha eʼlonlar taxtasidan olinmasligini taʼminlaydi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 3 kun oldin Davlat test markazidan abituriyent ruxsatnomalari va abituriyentlarga ruxsatnomalarni tarqatish qaydnomalarini qabul qilib oladi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 2 kun oldin saralash test sinovlari oʻtkaziladigan binolarda abituriyentlarni saralash test sinovi oʻtkazish tartibi bilan yana bir bor tanishtirish maqsadida maslahat punktlari tashkil qiladi va abituriyentlarga “Abituriyent ruxsatnoma”sini tarqatadi; mahalliy davlat hokimiyati organlari hamkorligida saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni abituriyentlarni bino hududi va binoga oʻz vaqtida tartibli kiritish uchun mazkur bobning 6-paragrafida belgilangan tartib boʻyicha har bir bino eshigida nazorat xizmati postlarini, shuningdek mazkur bobning 7-paragrafida belgilangan tartibga asosan taʼlim muassasasida tashkil etilgan Bosh shtabda, binolarning kirish eshigida va test materiallarini tarqatish, qabul qilish xonasida (shtabda) videotasvirni oʻrnatilishini taʼminlaydi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 2 kun oldin saralash test sinovi oʻtkazish uchun tayyorlangan binolarni Davlat test markazining bino vakiliga topshiradi va bu haqda mazkur Yoʻriqnomaning 6-ilovasi 1-shakli boʻyicha binoning saralash test sinovlariga tayyorligi toʻgʻrisidagi bayonnomani rasmiylashtiradi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 1 kun oldin repetitsiyani tashkil etadi va oʻtkazadi. Shu kuni soat 7.30 ga qadar Davlat test markazi direktorining elektron imzosi bilan tasdiqlangan mazkur Yoʻriqnomaning 6-ilovasi 2-shakli boʻyicha bino hududiga kirishga ruxsat berilgan Davlat test markazi vakillari (muassasa, bino, hudud va qavat vakillari), videooperatorlari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari roʻyxatini oladi hamda nazorat xizmati postlariga topshiradi; repetitsiya tugagach, mazkur Yoʻriqnomaning 6-ilovasi 3-shakliga muvofiq binoda repetitsiya oʻtkazish bayonnomasini rasmiylashtirishda ishtirok etadi; kompyuter texnikalari, nusxa koʻchirish va aloqa vositalari saqlanadigan xonalar, saralash test sinovlari oʻtkazilmaydigan auditoriyalar, turli qoʻshimcha xonalar va qavatlarning kirish-chiqish eshiklari hamda saralash test sinovlari oʻtkaziladigan auditoriya va xonalar belgilangan tartibda alohida tekshiruvdan oʻtkazilgandan soʻng muhrlanishida ishtirok etadi; Davlat test markazidan qabul komissiyasi masʼul kotibi saralash test sinovi natijalari qaydnomasi bilan birga, abituriyentni saralash test sinovi natijasi bilan bogʻlovchi yagona hujjat hisoblangan, abituriyent tomonidan belgilangan tartibda toʻldirilgan titul varaqalarining asl nusxalarini, toʻldirilmagan titul varaqalarining nusxalarini tekshirib, mazkur Yoʻriqnomaning 7-ilovasiga muvofiq shakldagi dalolatnoma asosida qabul qilib oladi. Bunda belgilangan tartibda toʻldirilmagan titul varaqalarining asl nusxalari Davlat test markazida qoldiriladi; qabul komissiyasi masʼul kotibi Davlat test markazidan saralash test sinovi natijalarini olgan kuni uni taʼlim muassasasida eʼlon qiladi hamda abituriyentlarga saralash test sinovi natijalari boʻyicha toʻliq maʼlumot beradi. 11. Qabul komissiyasiga yuklatilgan barcha vazifalarning sifatli bajarilishini taʼminlash boʻyicha javobgarlik qabul komissiyasining raisi va masʼul kotibi zimmasiga yuklatiladi. 12. Davlat test markazi saralash test sinovini tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq quyidagi vazifalarni bajaradi: test materiallarining sifatli, nuqsonsiz tayyorlanishini taʼminlaydi hamda maxfiylikni saqlagan holda tayyorlaydi va chop etadi; taʼlim muassasalaridan mazkur Yoʻriqnomada qayd etilgan barcha maʼlumotlar va maʼlumotlar bazalarini elektron imzo bilan tasdiqlangan holda qabul qilib oladi va ishlov beradi; Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilarini taʼlim muassasalari boʻyicha taqsimotini amalga oshiradi; abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatlarini shakllantiradi; test materiallarini feldyegerlik xizmati xodimlariga topshiradi va ulardan qabul qilib oladi; qabul komissiyasi masʼul kotiblariga toʻldirilgan titul varaqalari bilan saralash test sinovi natijalarini topshiradi; bajarilgan test topshiriqlarini tekshiradi va natijasini chiqaradi; test materiallarini tahlil qiladi. saralash test sinovi natijalarini Davlat test markazining rasmiy veb saytiga joylashtiradi. 13. Davlat test markazi saralash test sinovlarini tashkil etish va oʻtkazishda quyidagi ishlarni bajaradi: auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari uchun oʻtkaziladigan seminar mashgʻulotlari boʻyicha dastur ishlab chiqadi va taʼlim muassasalariga taqdim etadi; taʼlim muassasalaridan saralash test sinovlarini oʻtkazish rejalashtirilgan bino va auditoriyalar haqidagi maʼlumotlarni mazkur Yoʻriqnomaning 8-ilovasi 1 — 6-shakllari asosida qabul qiladi, tahlil qiladi, belgilangan tartibga javob beradigan bino va auditoriyalarning reja-chizmalarini tasdiqlaydi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 10 kun oldin auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari uchun oʻtkaziladigan seminar mashgʻulotlarining talab darajasida tashkil etilishi va oʻtkazilishini nazorat qiladi hamda mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan tasdiqlangan Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari haqidagi maʼlumotlar bazalarini elektron imzo bilan tasdiqlangan shaklda qabul qiladi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 3 kun oldin alfavit tartibida chop etilgan abituriyentlar ruxsatnomalari va abituriyentlarga ruxsatnomalarni tarqatish qaydnomasini elektron imzo bilan tasdiqlangan holda qabul komissiyasiga topshiradi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 1 kun oldin Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilarini qurʼa tashlash yoʻli bilan binolar boʻyicha taqsimotini elektron imzo bilan tasdiqlangan holda qabul komissiyasiga taqdim etadi; Davlat test markazi vakillarining oʻz vazifalarini aniq bilishini taʼminlaydi. 14. Davlat test markazi vakillari manfaatdor vazirliklar va idoralar, shuningdek mahalliy davlat hokimiyati organlarining tavsiyasi asosida davlat va jamoat tashkilotlari xodimlaridan tanlab olinadi. 15. Davlat test markazi tomonidan saralash test sinovlari jarayoniga jalb etilgan Davlat test markazi vakillari bilan shartnoma tuziladi. 16. Davlat test markazining taʼlim muassasasi boʻyicha vakili (bundan buyon matnda muassasa vakili deb yuritiladi) Davlat test markazining bino boʻyicha vakiliga (bundan buyon matnda bino vakili deb yuritiladi), Davlat test markazining bino hududi boʻyicha vakiliga (bundan buyon matnda hudud vakili deb yuritiladi) va Davlat test markazining qavat boʻyicha vakili (bundan buyon matnda qavat vakili deb yuritiladi)ga umumiy rahbarlik qiladi hamda mazkur Yoʻriqnoma talablari asosida faoliyat yuritishi ustidan nazorat oʻrnatadi. Bino vakili qavat vakillarining faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi. Qavat vakili auditoriya rahbarlari faoliyatini boshqaradi. Vakolati doirasida qavat vakili bino vakilining, bino vakili muassasa vakilining, muassasa vakili Davlat test markazining masʼul xodimi rahbarligida faoliyat yuritadi. 17. Davlat test markazi vakillarining vazifalari quyidagilardan iborat: saralash test sinovlarini oʻtkazish tartibini mukammal bilish; mahalliy davlat hokimiyati organlari, qabul komissiyalari bilan hamkorlikda auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari sifatida jalb etiladigan xodimlar uchun sarlash test sinovlarini oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida amaliy seminar mashgʻulotlarini oʻtkazish; oʻziga biriktirilgan taʼlim muassasasi, bino, qavatda saralash test sinovi oʻtkazish tartibiga qatʼiy rioya qilinishi, saralash test sinovining xolisona va adolatli oʻtkazilishini taʼminlash; saralash test sinovi jarayonida auditoriya rahbariga amaliy yordam koʻrsatish; saralash test sinovlari oʻtkaziladigan muassasa hududiga kirish joyidagi nazorat postida mikrokalkulyator, lugʻat, jadval, kitob, uyali aloqa vositalari hamda shu kabi turli xil taqiqlangan vositalar va shpargalkalar olib kirishga uringan abituriyentlarni saralash test sinovidan chetlashtirish boʻyicha dalolatnoma rasmiylashtirish. 18. Muassasa vakili quyidagi tartibda faoliyat yuritadi: saralash test sinovi oʻtkazilishidan 2 kun oldin qabul komissiyasi masʼul kotibi bilan birgalikda oʻziga tegishli bino, qavat va auditoriyalarning saralash test sinovlariga tayyorligini tekshiradi, aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etadi. Qabul komissiyasi masʼul kotibidan Davlat test markaziga tasdiqlangan holda taqdim etilgan dislokatsiya hujjatlari asosida binoni qabul qiladi va mazkur Yoʻriqnomaning 6-ilovasi 1-shakli asosida binoning saralash test sinovlariga tayyorligi toʻgʻrisidagi bayonnomani rasmiylashtiradi; saralash test sinovi oʻtkazilishidan 1 kun oldin soat 8.00 dan boshlab mahalliy davlat hokimiyati organlari, qabul komissiyasi, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilar ishtirokida saralash test sinovlariga tayyorgarlik koʻrish uchun repetitsiya oʻtkazadi hamda binoda repetitsiya oʻtkazish bayonnomasini rasmiylashtiradi va shu kuni Davlat test markaziga taqdim etadi. 19. Davlat test markazi vakillari tomonidan saralash test sinovi oʻtkaziladigan binoga yon daftarcha, sumkacha, uyali aloqa vositalari va shunga oʻxshash taqiqlangan buyumlar bilan kiritilishi taqiqlanadi. 20. Muassasa vakili saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni quyidagi vazifalarni bajaradi: soat 6.00 dan kechikmasdan oʻziga tegishli taʼlim muassasasiga yetib keladi va hududga nazorat xizmati postlari orqali pasporti bilan kiradi; soat 6.15 gacha Bosh shtabda bino vakillari ishtirokida feldyegerlik xizmati xodimlaridan test materiallarini muhri buzilmaganligini tekshirib, qabul qilib oladi; mazkur Yoʻriqnomaning 9-ilovasi asosida bino vakillarining binolar boʻyicha taqsimotini eʼlon qiladi; kelmagan bino vakili oʻrniga zaxiradagi vakillardan birini tayinlaydi; soat 6.30 gacha mazkur Yoʻriqnomaning 10-ilovasida keltirilgan shakl asosida binolar boʻyicha test materiallarini tarqatish va qabul qilish bayonnomasining tegishli ustunini rasmiylashtiradi; taʼlim muassasasida saralash test sinovlarining oʻz vaqtida boshlanishi va belgilangan vaqtda tugashini nazorat qiladi; vakolati doirasida yuzaga kelgan muammolarni bartaraf etish choralarini koʻradi; soat 13.30 gacha mazkur Yoʻriqnomaning 10-ilovasida keltirilgan binolar boʻyicha test materiallarini tarqatish va qabul qilish bayonnomasi asosida bino vakilidan test materiallarini qabul qilib oladi va tegishli ustunni rasmiylashtiradi; oʻz vaqtida topshirilgan test materiallarini bino vakillari ishtirokida feldyegerlik xizmati xodimlariga topshiradi. Bu haqda Davlat test markaziga telefon orqali xabar beradi. Bino boʻyicha sababsiz oʻz vaqtida olib kelinmagan test materiallarini qabul qilmaydi, hisobot shaklining boshqa muammolar qismiga bu haqda batafsil maʼlumot kiritadi; soat 14.30 gacha mazkur Yoʻriqnomaning 11-ilovasi 1-2-shakllari asosida tayyorlangan qavat vakili hisoboti, bino vakili hisoboti, bino boʻyicha toʻldirilgan barcha shakllar, rasmiylashtirilgan dalolatnomalar, testga kelmagan Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari ruxsatnomalari, test materiallarini tarqatish va yigʻib olish bayonnomalari, abituriyentlarning binoga kirish jarayoni videotasviri solingan va muhrlangan maxsus paketlarni qabul qilib oladi hamda mazkur Yoʻriqnomaning 11-ilovasi 3-shakli asosida muassasa vakili hisoboti bilan birgalikda saralash test sinovi oʻtkazilgan kuni soat 18.00 gacha Davlat test markaziga topshiradi; saralash test sinovini oʻtkazish tartibini buzgan muassasa vakiliga nisbatan Davlat test markazi masʼul xodimi tomonidan dalolatnoma tuzilib, saralash test sinovidan chetlashtiriladi hamda uning oʻrniga zaxiradan boshqa vakil tayinlanadi, bu haqda nomzodni tavsiya etgan tashkilotga maʼlum qilinadi. 21. Bino vakili saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni quyidagi vazifalarni bajaradi: soat 6.30 gacha Bosh shtabda muassasa vakilidan bino boʻyicha qavat vakillari, auditoriya rahbarlari, kuzatuvchilar roʻyxatlarini, ularning va videooperatorlar ruxsatnomalarini, test materiallarini qabul qilib oladi hamda binoga soat 6.40 gacha yetib boradi; zaxira test materiallari solingan qutilarni seyfga joylashtiradi va muhrlaydi; soat 7.00 gacha qavat vakillari orqali mazkur Yoʻriqnomaning 12-ilovasi 1-shakli asosida qavat vakili, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilar taqsimotini eʼlon qilib, ularga va videooperatorlarga ruxsatnomalarni tarqatadi. Kelmagan qavat vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari oʻrniga zaxiradan tayinlaydi va bu haqda mazkur Yoʻriqnomaning 12-ilovasi 2-shaklida keltirilgan Saralash test sinovlariga kelmagan Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari toʻgʻrisida dalolatnoma rasmiylashtiradi; soat 7.00 da hudud vakiliga mazkur Yoʻriqnomaning 13-ilovasiga muvofiq abituriyentlarning bino va guruhlar boʻyicha umumiy roʻyxatini, auditoriya rahbarlariga abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatini va abituriyentlarning guruhlar boʻyicha titul varaqalari solingan paketlarni beradi; bino boʻyicha soat 7.00 ga qadar toʻldirilgan barcha shakllar, rasmiylashtirilgan dalolatnomalar hamda saralash test sinovi jarayoniga kelmagan Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari, kuzatuvchilar ruxsatnomalarini maxsus paketga solib muhrlaydi; soat 8.15 gacha qavat vakillari orqali mazkur Yoʻriqnomaning 14-ilovasi 1-shaklida keltirilgan Binoda test materiallarini tarqatish va qabul qilish bayonnomasi asosida test materiallari qutilarini auditoriya rahbarlariga topshiradi va bu haqda bayonnomaning tegishli ustunlarini rasmiylashtiradi; soat 9.00 gacha qavat vakillarining abituriyentlar tomonidan test materialida tipografik nuqson borligi haqidagi murojaati yuzasidan zudlik bilan zaxira qutisidan taʼlim yoʻnalishi, taʼlim tiliga mos test materiallarini olib qavat vakiliga beradi va bu haqda mazkur Yoʻriqnomaning 14-ilovasi 2-shakliga muvofiq Zaxira test materiallarini tarqatish bayonnomasini rasmiylashtiradi; soat 10.40 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.10) gacha abituriyentlarning test topshirishini nazorat qilib boradi va test jarayonida muammo paydo boʻlsa, zudlik bilan hal qiladi; auditoriyada saralash test sinovini oʻtkazish tartibini buzgan abituriyentlarning saralash test sinovidan chetlashtirilishi va bu haqda dalolatnoma tuzilishini nazorat qiladi; soat 11.20 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.50) gacha qavat vakillari orqali mazkur Yoʻriqnomaning 14-ilovasi 1-shaklida keltirilgan Binoda test materiallarini tarqatish va qabul qilish bayonnomasi asosida auditoriya rahbarlaridan test materiallari qutilarini muhrlangan holda qabul qilib oladi, bayonnomaning tegishli ustunlarini rasmiylashtiradi hamda oʻz vaqtida topshirgan auditoriya rahbarlari ruxsatnomasining tegishli joylarini toʻldirib imzo qoʻyadi, shuningdek auditoriyadan sababsiz oʻz vaqtida olib kelinmagan test materiallari qutilarini qabul qilmaydi va hisobot shaklining boshqa muammolar qismiga bu haqda batafsil maʼlumot kiritadi; soat 11.30 gacha qavat vakillari ishtirokida muhrlangan test materiallari qutilarini qoplarga solib muhrlaydi. Muhrlangan test materiallarini Bosh shtabga olib boradi va taʼlim muassasasi vakiliga topshiradi hamda feldyegerlik xizmati xodimlariga topshirilishida ishtirok etadi; soat 12.30 gacha qavat vakillaridan hisobotlarni qabul qiladi va mazkur Yoʻriqnomaning 11-ilovasi 2-shakli boʻyicha bino vakili hisobotini yozadi. Bino boʻyicha toʻldirilgan barcha shakllar, rasmiylashtirilgan dalolatnomalar, bayonnomalar, testga kelmagan Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari, kuzatuvchilar ruxsatnomalari, abituriyentlarning binoga kirish jarayoni videotasviri solingan va muhrlangan maxsus paketni muassasa vakiliga topshiradi. 22. Toʻldirilmagan yoki Davlat test markaziga keltirilmagan shakllar uchun bino vakili shaxsan javobgar hisoblanadi. 23. Qavat vakili saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni quyidagi ishlarni bajaradi: soat 7.00 gacha auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilariga bino vakili boshchiligida ruxsatnomalarni tarqatadi hamda ularni belgilangan auditoriyalarga olib boradi; oʻziga tegishli qavatda auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilarining faoliyatini nazorat qiladi; test oʻtkazilayotgan auditoriyada abituriyent tomonidan test oʻtkazish tartibi buzilishi aniqlanganda, auditoriya rahbaridan ushbu holat boʻyicha saralash test sinovlaridan chetlashtirish toʻgʻrisida dalolatnoma rasmiylashtirilishini talab qiladi; saralash test sinovi tartibini buzgan auditoriya rahbari yoki kuzatuvchini saralash test sinovidan chetlashtiradi, ularning oʻrniga zaxiradan boshqani tayinlaydi hamda ushbu holatlarni hisobotida koʻrsatadi; auditoriyalarda paketlar va test materiallari qutisini muhrlashda amaliy yordam beradi; qavatdagi auditoriyalar rahbarlari tomonidan test materiallari qutilarining bino vakiliga topshirilishini nazorat qiladi; mazkur Yoʻriqnomaning 11-ilovasi 1-shakli boʻyicha qavat vakili hisobotini yozib, bino vakiliga topshiradi. 24. Hudud vakili saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni quyidagi ishlarni bajaradi: soat 7.00 da bino vakilidan mazkur Yoʻriqnomaning 13-ilovasida keltirilgan shaklda abituriyentlarning bino va guruhlar boʻyicha umumiy roʻyxatini oladi va bino hududida eʼlonlar taxtasiga joylashtiradi; abituriyentlarni bino hududi va binoga tartibli ravishda kirishini nazorat qiladi; bino hududiga kirishda taqiqlangan vositalarni olib kirishga harakat qilgan abituriyentlarni chetlashtirish va tegishli dalolatnomani rasmiylashtirishda ishtirok etadi. 25. Saralash test sinovi davomida mazkur Yoʻriqnomaning 67-bandida koʻrsatilgan salbiy holatlarni sodir etgan qavat vakili bino vakili tomonidan, bino vakili muassasa vakili tomonidan, muassasa vakili Davlat test markazi masʼul xodimi tomonidan saralash test sinovidan chetlashtiriladi, oʻrniga zaxiradan boshqa vakil tayinlanadi hamda bu haqda nomzodni tavsiya etgan tashkilotga maʼlum qilinadi. Barcha holatlar tegishli hisobotlarda koʻrsatiladi. 26. Tuman (shahar) hokimliklari taʼlim muassasalarining murojaatiga asosan quyidagi ishlarni amalga oshiradi: bino va auditoriyalarni mazkur Yoʻriqnomaning 6-paragrafida belgilangan tartib boʻyicha saralash test sinoviga tayyorlash, saralash test sinovini oʻtkazish bilan bogʻliq barcha zarur shart-sharoitlarni yaratishda amaliy yordam beradi; saralash test sinovi ishtirokchilariga ularning vazifalarini tushuntiradi hamda Davlat test markazi vakillari, auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilarining oʻquv-seminar mashgʻulotlariga, repetitsiyaga va saralash test sinovlariga oʻz vaqtida yetib kelishini taʼminlaydi. 27. Mahalliy davlat hokimiyati organlari vakolati doirasida saralash test sinovlarining tartibli oʻtishini taʼminlaydi. 28. Auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari auditoriyalarga Davlat test markazi tomonidan qurʼa tashlash yoʻli bilan taqsimlanadi. 29. Auditoriya rahbarlari va kuzatuvchilari tomonidan binoga taqiqlangan buyumlarni olib kirilishi man etiladi. Saralash test sinovi oʻtkaziladigan auditoriyada saralash test sinovlarini mazkur Yoʻriqnoma talablariga qatʼiy rioya qilingan holda toʻgʻri va adolatli oʻtkazilishini taʼminlash boʻyicha shaxsiy javobgarlik auditoriya rahbari zimmasiga yuklanadi. 30. Har bir auditoriyaga 1 nafar auditoriya rahbari, 15 nafar abituriyent uchun 1 nafar kuzatuvchi biriktiriladi. Kuzatuvchi oʻzi masʼul hisoblangan abituriyentlarga test materiallarini tarqatish va yigʻib olish hamda saralash test sinovini belgilangan tartibda oʻtkazilishiga masʼul hisoblanadi. Auditoriya rahbari kuzatuvchilar faoliyatini nazorat qiladi va mazkur Yoʻriqnomaning 15-ilovasida keltirilgan Auditoriyada saralash test sinovini oʻtkazish bayonnomasini rasmiylashtiradi. 31. Saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni auditoriya rahbari va kuzatuvchisi oʻziga biriktirilgan binoga soat 6.30 dan kechikmasdan pasporti bilan yetib keladi. Soat 7.00 gacha bino shtabida ruxsatnomasini oladi va imzo qoʻyadi hamda ruxsatnomasida koʻrsatilgan auditoriyaga mazkur Yoʻriqnomaning 16-ilovasiga muvofiq toʻldirilgan abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxati bilan borib, ism va familiyalarini yozuv taxtasi (doska)ga yozib qoʻyadi. 32. Auditoriya rahbari soat 8.15 gacha bino shtabida bino vakilidan tegishli titul varaqalari solingan paketni va test materiallari qutisini muhri buzilmaganligini tekshirib qabul qiladi, qavat vakili boshchiligida auditoriyaga olib keladi hamda titul varaqalari solingan paketni guvohlar ishtirokida ochib, kuzatuvchilarga topshiradi. 33. Auditoriya rahbari soat 8.30 da auditoriya kuzatuvchilari va ikki nafar abituriyentlar guvohligida test materiallari qutisini muhrlanganligiga ishonch hosil qilib ochadi. Test materiallari qutisidan abituriyentlar soniga mos mazkur Yoʻriqnomaning 17-ilovasida koʻrsatilgan shakldagi savollar kitobi hamda mazkur Yoʻriqnomaning 18-ilovasida koʻrsatilgan shakldagi javoblar varaqasi, mazkur Yoʻriqnomaning 19-ilovasi 1 — 3-shakllar boʻyicha titul varaqalari paketi, javoblar varaqasi paketi va ishlatilmagan savollar kitoblari paketi, mazkur Yoʻriqnomaning 20-ilovasida keltirilgan shakldagi Saralash test sinovlaridan chetlashtirish toʻgʻrisida dalolatnomani, test materiallarini muhrlash uchun 4 ta Davlat test markazi emblemalari va mazkur Yoʻriqnomaning 15-ilovada keltirilgan shakldagi Auditoriyada saralash test sinovini oʻtkazish bayonnomasi mavjudligini tekshirib oladi. 34. Auditoriya rahbari abituriyentlarga tarqatish uchun javoblar varaqalari va javoblar varaqasi raqamiga mos raqamli savollar kitoblarini kuzatuvchilarga topshiradi hamda mazkur Yoʻriqnomaning 16-ilovasida keltirilgan shakldagi abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga abituriyentlar tomonidan test materiallarini qabul qilib olganliklarini tasdiqlab, imzo qoʻyishlarini nazorat qiladi. 35. Auditoriya rahbari soat 9.00 gacha quyidagi ishlarni bajaradi: abituriyentlarga javoblar varaqasini bukmaslik, javoblar varaqasining marker chizigʻiga yozmaslik va javoblar varaqasi raqami ostida joylashgan doirachalarni boʻyamaslikni tushuntiradi; abituriyentlarga savollar kitobi raqami bilan javoblar varaqasi raqami mosligini hamda test materiallari nuqsonsizligini tekshirib chiqishlarini, javoblar varaqasi va savollar kitobi muqovasining tegishli joyiga familiyasi, ismi, otasining ismini yozib imzo qoʻyishlarini, titul varaqasi va abituriyent ruxsatnomasining tegishli joyiga javoblar varaqasidan javoblar varaqasi raqamini xatosiz koʻchirib yozib imzo qoʻyishlarini va titul varaqasidan javoblar varaqasining tegishli joyiga maxsus kodni toʻgʻri koʻchirish boʻyicha koʻrsatma beradi; kuzatuvchilardan saralash test sinoviga kelmagan abituriyentlarning javoblar varaqalari va savollar kitoblarini sanab qabul qilib oladi; kuzatuvchilarga abituriyentlar tomonidan toʻldirilgan titul varaqalarini yigʻib olish boʻyicha koʻrsatma beradi va ulardan soat 9.00 ga qadar sanab qabul qilib oladi; abituriyent savollar kitobi nuqsonli ekanligi haqida murojaat qilganda, nuqson borligiga shaxsan oʻzi ishonch hosil qilgandan keyin tezkorlik bilan qavat vakiliga murojaat qilib, zaxiradan shu taʼlim yoʻnalishi, tiliga mos boʻlgan savollar kitobi va javoblar varaqasini keltirib berishni soʻraydi hamda abituriyentga nuqsonsiz test materiallarini topshiradi; nuqsonli test materiallari (savollar kitobi va javoblar varaqasi) ustiga “Nuqsonli” degan yozuv kiritadi, nuqsonli test savollari kitobi ustiga almashtirilgan vaqtini, abituriyentning familiyasi, ismi, otasining ismini yozib imzo qoʻyadi hamda nuqsonli test savollari kitobi va javoblar varaqasini javoblar varaqasi paketiga soladi. 36. Auditoriya rahbari soat 9.00 da saralash test sinovi boshlanganini eʼlon qilib, saralash test sinovi boshlangan va tugash vaqtini doskaga yozib qoʻyadi. 37. Auditoriya rahbari soat 9.20 gacha quyidagi ishlarni amalga oshiradi: saralash test sinoviga kelmagan abituriyentga tegishli savollar kitobini ishlatilmagan savollar kitobi paketiga solib muhrlaydi, javoblar varaqasini javoblar varaqasi paketiga solib qoʻyadi va mazkur Yoʻriqnomaning 16-ilovasida keltirilgan abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga saralash test sinoviga kelmagan abituriyent haqida “Qatnashmadi” degan yozuv kiritadi; yigʻilgan titul varaqalariga yozilgan javoblar varaqalari raqamlarini abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga yozilgan javoblar varaqalari raqamlari bilan mosligini birma-bir tekshirib chiqadi, tegishli joyiga imzo qoʻyib, titul varaqalari paketiga solib qoʻyadi; auditoriyada saralash test sinovlarini oʻtkazish bayonnomasining tegishli bandlarini rasmiylashtiradi. 38. Auditoriya rahbari soat 10.30 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.00) da test savollari bilan ishlash uchun ajratilgan vaqt tugaganligini va javoblarni javoblar varaqasiga koʻchirish uchun ajratilgan 10 daqiqalik vaqt boshlanganligini eʼlon qiladi. 39. Soat 10.40 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.10) da saralash test sinovi uchun ajratilgan vaqt tugaganligini eʼlon qiladi va abituriyentlarni oʻrinlaridan turishlarini talab qiladi hamda kuzatuvchilarga abituriyentlardan test materiallarini yigʻib olish boʻyicha koʻrsatma beradi. Test materiallari yigʻib olinganidan soʻng auditoriya rahbari savollar kitobi va javoblar varaqasiga shikast yetmaganligini tekshiradi va abituriyentlarga test materiallarini topshirganligini tasdiqlash maqsadida mazkur Yoʻriqnomaning 16-ilovasida keltirilgan abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga imzo qoʻydirib, auditoriyadan chiqishlarini nazorat qiladi. Saralash test sinovi uchun ajratilgan vaqt tugaganligini inobatga olmagan abituriyentlarning test materiallarini qabul qilmaydi. Abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga “Topshirmadi” yozuvini kiritib, imzo bilan tasdiqlaydi, holat boʻyicha dalolatnoma rasmiylashtiradi va dalolatnomaga abituriyentning titul varaqasini yelimlaydi. 40. Auditoriya rahbari soat 10.40 dan 11.00 (ikkita fandan saralash test sinovini topshiruvchilar uchun soat 10.10 dan 10.30) gacha quyidagi ishlarni bajaradi: javoblar varaqasi paketiga testda qatnashgan abituriyentlarning javoblar varaqalarini, ishlatilmagan javoblar varaqalarini, saralash test sinovidan chetlashtirilganligi haqidagi dalolatnoma yelimlangan javoblar varaqalari va titul varaqalarini, test materiallarini oʻz vaqtida topshirmagan abituriyentlarning titul varaqalari yelimlangan dalolatnomalarni, saralash test sinoviga kelmagan abituriyentlarning titul varaqalarini, ustiga “Nuqsonli” deb yozilgan savollar kitobi va unga tegishli javoblar varaqasini soladi; titul varaqalari paketiga saralash test sinovida qatnashgan abituriyentlarning titul varaqalarini, abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatini soladi; javoblar varaqasi paketi va titul varaqalari paketi ustidagi shaklni rasmiylashtiradi va kuzatuvchilar ikki nafar abituriyent guvohligida Davlat test markazi emblemasi bilan muhrlaydi hamda muhr ustidagi tegishli joyga imzo qoʻyadi; test materiallari qutisiga, ishlatilgan savollar kitoblarini, ishlatilmagan savollar kitoblari paketini, javoblar varaqasi paketini, titul varaqalari paketini, auditoriyada saralash test sinovini oʻtkazish bayonnomasini soladi; test materiallari qutisini kuzatuvchilar va ikki nafar abituriyent guvohligida Davlat test markazi emblemasi bilan muhrlaydi hamda muhr ustidagi tegishli joyga imzo qoʻyadi. 41. Soat 11.00 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.30) dan kechikmay muhrlangan test materiallari qutisini kuzatuvchilari bilan birga bino vakiliga topshiradi va ushbu materiallarni oʻz vaqtida topshirganligini tasdiqlatib, ruxsatnomasining tegishli joyiga imzo qoʻydiradi. 42. Auditoriyada saralash test sinovi oʻtkazish tartibining buzilishi, saralash test sinovi oʻtkazish tartibini buzgan abituriyentning dalolatnoma asosida saralash test sinovidan chetlashtirilganligi yoki chetlashtirilmaganligi, saralash test sinovi jarayonida ishlatilgan shakllar yoki paketlar ustidagi belgilangan joylar toʻldirilmaganligi yoki chala toʻldirilganligi, qutining auditoriyada muhrlanmaganligi, paketning tegishli joyiga yozilgan va tasdiqlangan yozuvning paket ichidagi test materiallari soniga mos kelmasligi, auditoriya boʻyicha Davlat test markaziga keltirilmagan test materiallari va shikastlangan test materiallari boʻyicha dalolatnoma tuzilmaganligi boʻyicha shaxsan auditoriya rahbari javobgar hisoblanadi. 43. Auditoriya kuzatuvchisi soat 8.00 gacha quyidagi ishlarni bajaradi: auditoriyaning saralash test sinovlariga tayyorligini tekshiradi, test jarayoniga salbiy taʼsir etuvchi omillar aniqlanganda, ularni bartaraf etish choralarini koʻradi; auditoriyada abituriyentlar boʻlsa, ularni tashqariga chiqaradi auditoriyadagi oʻtirish oʻrinlari belgilangan namuna asosida raqamlanganligini tekshiradi; auditoriya rahbaridan abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxati va titul varaqalarini qabul qilib oladi; abituriyentlarni titul varaqasi, abituriyent ruxsatnomasi va pasporti asosida tekshirib (rasmlar shu abituriyentga tegishliligiga ishonch hosil qilib), abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxati asosida auditoriyaga kiritadi; abituriyentga titul varaqasini topshirib, titul varaqasida koʻrsatilgan joyga borib oʻtirishi haqida koʻrsatma beradi; saralash test sinoviga kelmagan abituriyentning oʻrni saralash test sinovi davomida boʻsh qoladi; saralash test sinoviga kelmagan abituriyentlarga tegishli titul varaqalarini sanab auditoriya rahbariga topshiradi. 44. Auditoriya kuzatuvchisi soat 8.30 da auditoriya rahbaridan javoblar varaqalari va javoblar varaqasi raqamiga mos raqamli savollar kitoblarini qabul qilib oladi va abituriyentlarga tarqatib chiqadi. Abituriyentlarga javoblar varaqasi raqamini abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatiga yozdirib imzo qoʻydiradi va abituriyentlar tomonidan toʻldirilgan titul varaqalarini yigʻib oladi hamda auditoriya rahbariga topshiradi. 45. Auditoriya kuzatuvchisi soat 9.00 dan 10.40 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 9.00 dan 10.10) gacha saralash test sinovi belgilangan tartibda oʻtishini nazorat qiladi, oʻziga tegishli abituriyentlardan test materiallarini yigʻib oladi va auditoriya rahbariga topshiradi. Soat 11.00 (ikkita fandan saralash test sinovlarini topshiruvchilar uchun soat 10.30) gacha test materiallari qutisini auditoriyada muhrlashda va bino vakiliga topshirishda ishtirok etadi. 46. Saralash test sinovi davomida mazkur Yoʻriqnomaning 68-bandida koʻrsatilgan salbiy holatlarni sodir etgan auditoriya rahbari yoki kuzatuvchisi qavat vakili tomonidan saralash test sinovidan chetlashtiriladi, oʻrniga zaxiradan boshqasi tayinlanadi va bu haqda nomzodni tavsiya etgan tashkilotga maʼlum qilinadi. Barcha holatlar tegishli hisobotlarda koʻrsatiladi. 47. Qabul komissiyasi bino va auditoriyalar mazkur Yoʻriqnomaning 8-ilovasi 1 — 7-shakllarida belgilangan talablar asosida saralash test sinovlarini oʻtkazish uchun tayyorlanadi. 48. Qabul komissiyalari joriy yilda saralash test sinovlariga qatnashadigan abituriyentlar sonini oʻtgan yilga nisbatan yigirma foiz qoʻshgan holda rejalashtiradi. Saralash test sinovlari oʻtkazish talablariga javob beradigan bino va auditoriyalarning hududlar boʻyicha maʼlumotlar bazasidan test jarayonida foydalanish uchun tanlaydi. 49. Saralash test sinovlari oʻtkaziladigan binolari reja-chizmasi Davlat test markazi tomonidan tasdiqlangandan keyin haqiqiy hisoblanadi. 50. Taʼlim muassasasida test materiallarini qabul qilish va topshirish uchun maxsus xona (Bosh shtab), binolarda test materiallarini tarqatish va qabul qilib olish uchun moʻljallangan xona (shtab) tayyorlanadi va ular Davlat test markazining vakillari uchun yetarli miqdorda stol-stullar, statsionar telefon aloqasi, test jarayonida hujjatlarni saqlash uchun seyf va soat bilan taʼminlanadi. 51. Saralash test sinovi oʻtkaziladigan bino va auditoriyalar quyidagi talablarga javob berishi shart: binolar hududiy joylashuvi boʻyicha bir-biriga yaqin boʻlishi; bino joylashgan hudud oʻralgan boʻlishi; binoga kirish yoʻlagi koʻpi bilan 500 nafar abituriyentga moʻljallangan boʻlishi; abituriyentlarni tartibli va oʻz vaqtida kiritish uchun binolarning kirish eshiklarida ichki ishlar xodimlaridan iborat nazorat xizmati postlari tashkil etilishi; bino hududida abituriyentlarning auditoriyalar boʻyicha roʻyxatini ilish uchun eʼlonlar taxtasi bilan taʼminlanishi; binoda test jarayoni uchun zarur boʻlgan axborot, texnik, tibbiy va maishiy sharoitlar yaratilishi; bino va auditoriyalarning holati sanitariya va yongʻin xavfsizligi qoidalariga toʻliq javob berishi; binodagi har bir qavatda kamida 180 nafar abituriyent uchun moʻljallangan 12 tagacha auditoriyalar tashkil etilishi hamda ushbu auditoriyalar Davlat test markazining qavat vakili tomonidan nazorat qila oladigan masofada joylashgan boʻlishi; auditoriya sifatida oshxona, yoʻlak (koridor) va shunga oʻxshagan xonalardan foydalanmaslik; auditoriyalarning eshiklariga guruh raqami yozilgan koʻrsatkich ilib qoʻyilishi; taʼlim muassasasi boʻyicha saralash test sinovlari oʻtkaziladigan auditoriyalar raqami bino raqamining oʻsishi tartibida, bino boʻyicha yuqori qavatdan pastki qavatga oʻsishi tartibida hamda taʼlim muassasasi boʻyicha saralash test sinovlari nechta binoda oʻtkazilishidan qatʼi nazar, auditoriyalarning tartib raqami ketma-ketligi takrorlanmasligi; har bir auditoriyadagi oʻtirish oʻrinlari soni 15, 30 yoki 60 nafar abituriyentga moʻljallangan boʻlishi; auditoriyalar yetarli miqdorda stol-stullar va test materiallari uchun alohida stol bilan taʼminlanishi, stol-stullar boshlangʻich sinf oʻquvchilariga moʻljallangan boʻlmasligi; auditoriyalarni tayyorlashda yorugʻlik tushishi, shamollatish, abituriyentni tik tushuvchi quyosh nuridan himoyalash imkoniyatlari hisobga olinishi; auditoriyalar xonadan-xonaga oʻtiladigan boʻlmasligi va ular bir nechta shartli auditoriyalarga boʻlinmasligi; auditoriyalarda saralash test sinovlari topshiriladigan fanlarga taalluqli koʻrgazmali vositalar boʻlmasligi; auditoriya soat, boʻr, yozuv taxtasi (doska), yelim, ichimlik suvi hamda abituriyentlar, auditoriya rahbari va kuzatuvchilari soniga teng miqdorda stol, stul, havorang pastali sharikli ruchka, 20 donadan A-4 bichimdagi oddiy yozuv qogʻozi bilan taʼminlanishi shart. 52. Qabul komissiyalari tomonidan saralash test sinovi oʻtkazilishidan 10 kun oldin bino, auditoriyalar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar va reja-chizmalar mazkur Yoʻriqnomaning 8-ilovasi 1 — 6-shakllari asosida elektron imzo bilan tasdiqlangan holda Davlat test markaziga taqdim etiladi. Taqdim etilgan maʼlumotlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilmaydi. 53. Qabul komissiyalari tomonidan videotasvirni tashkil qilish quyidagi tartibda amalga oshiriladi: har bir nazorat xizmati postida va shtablarda kamida ikkitadan videotasvirga tushirish qurilmasi oʻrnatiladi. 2 ta videotasvir orqali jarayonni toʻliq qamrab olishda muammolar yuzaga kelgan hollarda, qoʻshimcha videotasvirga tushirish qurilmasi oʻrnatiladi; videotasvirga tushirish qurilmasi uzluksiz ishlashi, videotasvirda sana va vaqtning aniq yozilgan boʻlishi, tasvirga olinayotgan jarayonni toʻliq qamrab olishi, jarayon ishtirokchilarining kimligi videotasvir orqali aniqlanadigan darajada boʻlishi shart; har bir videotasvirga tushirish qurilmasining uzluksiz ishlashini taʼminlash maqsadida videotasvirga tushirish va DVD diskga yozish (koʻchirish) malakasiga ega boʻlgan operator (bundan buyon matnda videooperator deb yuritiladi) tayinlanishi lozim; videotasvirni oʻrnatish joylarining reja-chizmalari Davlat test markaziga tasdiqlash uchun taqdim etiladi; videooperatorlar roʻyxati qabul komissiyasi raisi tomonidan tasdiqlanadi; videooperatorlar saralash test sinovlari oʻtkaziladigan kuni oʻziga biriktirilgan binoga soat 5.30 da yetib keladi va bino hududiga nazorat xizmati postlari orqali qabul komissiyasi taqdim etgan roʻyxat asosida pasporti bilan kiritiladi. 7.00 ga qadar bino vakilidan oʻziga tegishli ruxsatnomasini oladi; videotasvirga tushirish qurilmasi reja-chizmada belgilangan joyga oʻrnatiladi va ishlashga tayyorligi tekshirilib, aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish choralari koʻriladi; videotasvirning saralash test sinovlari tugagunga qadar uzluksiz ishlashi taʼminlanadi; videotasvirlarni koʻchirish yoki montaj qilish, videotasvirga tushirish jarayonida obyektiv holatiga oʻzgartirish kiritish qatʼiyan man etiladi. Mazkur tartibda belgilanmagan holatlarni videotasvirga tushirish boʻyicha hech kim koʻrsatma berishga haqli emas; saralash test sinovlari tugashi bilan videotasvirlar tushirilgan disklar ketma-ket raqamlangan holda bino boʻyicha alohida konvertga solinadi. Konvert taʼlim muassasasi nomi va kodi, bino raqami, videooperator familiyasi, ismi, otasining ismi koʻrsatilgan, muhrlangan va imzolangan holda bino vakiliga topshiriladi. 54. Videotasvirlarning Davlat test markaziga yetkazilishi bino vakili tomonidan taʼminlanadi. 55. Saralash test sinovi oʻtkaziladigan kuni abituriyentlar saralash test sinovlari oʻtkaziladigan bino hududiga soat 7.00 dan boshlab videotasvir orqali pasporti va abituriyent ruxsatnomasi bilan kiritiladi. Abituriyent eʼlonlar taxtasidagi mazkur Yoʻriqnomaning 13-ilovasida keltirilgan abituriyentlarning bino va guruhlar boʻyicha umumiy roʻyxatidan qaysi guruhda ekanligini aniqlab, videotasvir orqali binoga kiradi va koʻrsatgichlardan foydalanib, oʻziga tegishli auditoriyaga boradi. Abituriyent auditoriyaga soat 8.30 gacha kiritiladi. Saralash test sinovlari boshlangandan keyin abituriyent auditoriyaga kiritilmaydi va belgilangan vaqtda saralash test sinovlariga kelmagan abituriyentlar uchun qoʻshimcha saralash test sinovlari oʻtkazilmaydi. 56. Tanlangan taʼlim yoʻnalishiga qarab abituriyentlar ikki yoki uch fan majmualari boʻyicha saralash test sinovini topshiradi. Test topshiriqlari umumiy oʻrta, oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi umumtaʼlim fanlari Davlat taʼlim standartlariga muvofiq tuziladi. 57. Saralash test sinovi soat 8.30 da boshlanadi. Soat 8.30 dan 9.00 gacha abituriyentlar javoblar varaqasini toʻgʻri toʻldirish tartibi bilan tanishadilar va uning tegishli joyiga oʻzlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni yozadilar. Bu vaqt test oʻtkazish uchun ajratilgan vaqt meʼyoriga kirmaydi. 58. Test boshlangandan keyin hech kim auditoriyaga kiritilmaydi va test topshiriqlari boʻyicha abituriyentlar bilan savol-javob qilinmaydi. Saralash test sinovi davomida auditoriya eshiklari ochiq holatda turadi. Auditoriya rahbari yoki kuzatuvchisi tomonidan auditoriyadan chiqishi taqiqlanadi. 59. Abituriyent javoblar varaqasi raqami bilan savollar kitobi raqamining bir-biriga mosligini va savollar kitobida fanlar boʻyicha test savollarida tipografik xato yoki boshqa nuqsonlar yoʻqligini tekshiradi. Agar test savollarida nuqson boʻlganda soat 9.00 gacha bu haqda auditoriya rahbariga xabar beradi va 9.00 dan keyin eʼtirozlar qabul qilinmaydi. 60. Abituriyentlar abituriyent ruxsatnomasi va titul varaqasining tegishli joylariga javoblar varaqasi raqamini, titul varaqasida koʻrsatilgan maxsus kodini esa javoblar varaqasiga koʻchirib yozadi va tegishli doirachalarni boʻyaydi. 61. Abituriyent tomonidan titul varaqasidan javoblar varaqasiga koʻchirilgan maxsus kodi, abituriyentning taʼlim tili, taʼlim yoʻnalishi, taʼlim muassasasi, chet tili imtihonlari ballarini belgilovchi yagona maʼlumot boʻlganligi sababli, toʻldirilmagan javoblar varaqasi boʻyicha natija chiqarilmaydi va eʼtirozlar qabul qilinmaydi. Abituriyent javoblar varaqasining 1-blokiga va savollar kitobi muqovasining belgilangan joyiga oʻzi haqidagi tegishli maʼlumotlarni yozib, imzo qoʻyadi. Ushbu maʼlumotlar kiritilmagan, qisman yoki notoʻgʻri kiritilgan taqdirda, ixtiyoriy bosqichda natija dalolatnoma asosida bekor qilinadi va abituriyent eʼtirozi koʻrib chiqilmaydi. 62. Savollar kitobidagi har bir fan 15 ta topshiriqni oʻz ichiga oladi. Abituriyentga test topshiriqlarini bajarish uchun quyidagi vaqt meʼyorlari belgilanadi: 30 savolga — 1 soat; 45 savolga — 1 soat 30 daqiqa. Har bir savolga 4 tadan (“A”, “V”, “S”, “D”) javoblar varianti berilgan boʻlib, abituriyent ulardan faqat bittasini savollar kitobchasida belgilashi (savollar kitobida belgilangan javoblarni oʻzgartirish mumkin), keyinchalik javoblar varaqasidagi mos doirachalarini belgilangan tartibda boʻyashi kerak (javoblar varaqasida belgilangan javoblarni oʻzgartirish mumkin emas). Har bir test savoliga faqat bitta javob belgilanishi shart. Agar javoblar varaqasidagi “Belgilash uchun namuna” qoidasiga rioya etilmasa, jumladan bitta savolga javoblar varaqasida tegishli doiracha boʻyalmasa yoki ikki va undan ortiq doiracha boʻyalsa yoxud toʻliq boʻyalmasa ushbu javobga ball berilmaydi. Savollar kitobida belgilangan javoblar natija chiqarish uchun asos boʻlmaydi va eʼtiborga olinmaydi. Toʻldirilgan javoblar varaqasi abituriyentning bilim darajasini belgilovchi asosiy hujjat hisoblanadi. 63. Javoblar varaqasi abituriyent tomonidan havorang pastali sharikli ruchka bilan toʻldiriladi. Javoblar varaqasi toʻgʻri toʻldirilishi uchun abituriyent shaxsan javobgardir. Javoblar varaqasidagi tegishli doirachalarni notoʻgʻri boʻyagan abituriyentlarning eʼtirozi koʻrib chiqilmaydi. Javoblar varaqasini toʻldirishga saralash test sinovi uchun belgilangan vaqt meʼyoriga qoʻshimcha 20 daqiqa ajratiladi. 64. Saralash test sinovlarini topshirish vaqtida abituriyentning auditoriyadan chiqishi taqiqlanadi, auditoriyadan chiqqan abituriyent qaytadan saralash test sinovlariga qoʻyilmaydi, sogʻligʻi yomonlashgan holatlarda test materiallarisiz qavat vakili va tibbiy xizmat xodimi kuzatuvi ostida auditoriyadan chiqish hollari bundan mustasno. 65. Auditoriya rahbari tomonidan testni bajarish uchun ajratilgan vaqt tugagani va savollar kitobida belgilangan javoblarni javoblar varaqasining mos doirachalariga boʻyash uchun qoʻshimcha yigirma daqiqalik vaqt boshlanganligi eʼlon qilinganda abituriyent savollar kitobi bilan ishlashni toʻxtatib, savollar kitobida belgilangan javoblarni javoblar varaqasining mos doirachalariga boʻyashni boshlashi, qoʻshimcha ajratilgan vaqt tugagani eʼlon qilinganda javoblar varaqasi bilan ishlashni toʻxtatishi shart. Abituriyent test savollari yoki saralash test sinovlarini oʻtkazish jarayoni yuzasidan eʼtirozlari mavjud boʻlganda, Davlat test markaziga mazkur Yoʻriqnomaning 21-ilovasiga muvofiq test savollari yoki saralash test sinovlarini oʻtkazish jarayoni yuzasidan eʼtirozlar boʻyicha ariza bilan murojaat qilishi mumkin. 66. Saralash test sinovlarini belgilangan muddatdan oldin tugatgan yoki saralash test sinovlari uchun ajratilgan vaqt tugagach, abituriyentlar mazkur Yoʻriqnomaning 39-bandida nazarda tutilgan tartibda test materiallarini topshiradi. 67. Davlat test markazi vakili quyidagi holatlarda saralash test sinovi jarayonidan chetlashtiriladi: bino va qavatga taqiqlangan vositalarni olib kirganda; abituriyentga taqiqlangan vositalardan foydalanish uchun sharoit yaratib berganda; bino va qavatda saralash test sinovi jarayoniga boshqa tizim xodimlarining aralashuviga, ruxsatnomasi boʻlmagan shaxslarning kirishiga yoʻl qoʻyganda; yuklatilgan vazifalarini suiisteʼmol qilganda; xatti-harakati saralash test sinovini oʻtkazish tartibining buzilishiga olib kelganda; saralash test sinovi vaqtida auditoriya rahbari va kuzatuvchi tomonidan auditoriya eshigi yopib qoʻyilishi yoki auditoriya eshigi oldida turib qavatdagi harakatlarni kuzatilishiga yoʻl qoʻyganda; saralash test sinovi jarayonida bino va qavatda nazoratni qoʻldan chiqarganda va tartibsizlik kelib chiqishiga sabab boʻlganda; auditoriyalarda saralash test sinovi tartibini buzgan abituriyentlarni chetlashtirish toʻgʻrisida dalolatnoma tuzilishiga qarshilik qilganda; saralash test sinovi jarayonida yuklatilgan vazifalarni bajara olmayotganligi aniqlanganda va shu kabi boshqa holatlarda. 68. Auditoriya rahbari va kuzatuvchi quyidagi holatlarda saralash test sinovi jarayonidan chetlashtiriladi: auditoriyaga taqiqlangan vositalarni olib kirganda; saralash test sinovi jarayoniga boshqa tizim xodimlarining aralashuviga yoʻl qoʻyganda; yuklatilgan vazifalarni suiisteʼmol qilganda; xatti-harakati saralash test sinovini oʻtkazish tartibining buzilishiga olib kelganda; abituriyentga taqiqlangan vositalardan foydalanish uchun sharoit yaratib berganda; begona shaxslarning auditoriyaga kirishiga yoʻl qoʻyganda; saralash test sinovi boshlangandan keyin auditoriyadan test materiallarining olib chiqilishi va olib kirilishiga yoʻl qoʻyganda; auditoriya eshigini yopib qoʻyganda; saralash test sinovi vaqtida auditoriyadan tashqariga chiqqanda; auditoriya eshigidan turib qavatdagi harakatlarni kuzatganda; saralash test sinovi jarayonida auditoriyada nazoratni qoʻldan chiqarganda va tartibsizlik kelib chiqishiga sabab boʻlganda; saralash test sinovi jarayonida yuklatilgan vazifalarni bajara olmayotganligi aniqlanganda va shu kabi boshqa holatlarda. 69. Abituriyent tomonidan uyali telefonlar va boshqa aloqa vositalarini olib kirish va foydalanish qatʼiy man etiladi. Saralash test sinovlari oʻtkaziladigan binoga kirishda abituriyent mikrokalkulyator, lugʻat, jadval, kitob, uyali telefon, kompyuter, telekommunikatsiya vositalari va shpargalkalar olib kirishga harakat qilsa yoki olib kirgan boʻlsa, saralash test sinovlari davomida test materiallarini boshqa abituriyentga uzatsa yoki yordam bersa, abituriyent saralash test sinovlarini oʻtkazish tartibini buzgan hisoblanadi va dalolatnoma tuzilib, u saralash test sinovidan chetlashtiriladi. 70. Saralash test sinovi jarayonida abituriyent tomonidan savollar kitobi varagʻi yirtib olinganligi aniqlansa, saralash test sinovlarini topshirish qoidalari buzilgan hisoblanadi va saralash test sinovidan chetlashtiriladi. 71. Saralash test sinovi oʻtkazilgan taʼlim muassasalarida abituriyentlar murojaatlarini koʻrib chiqish boʻyicha apellatsiya komissiyasi tashkil qilinadi. 72. Apellatsiya komissiyasi tarkibiga oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasasining masʼul xodimlari va fanlar boʻyicha ekspertlar kiritiladi. 73. Apellatsiya komissiyasining tarkibi taʼlim muassasasi direktori buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Apellatsiya komissiyasi raisi taʼlim muassasasi direktori hisoblanadi. 74. Saralash test sinovlari natijasidan norozi boʻlgan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchilari (vasiylar) saralash test sinovlari natijasi eʼlon qilingandan keyin ikki kun davomida saralash test sinovi oʻtkazilgan taʼlim muassasasida tashkil etilgan apellatsiya komissiyasiga yozma ravishda mazkur Yoʻriqnomaning 22-ilovasiga muvofiq test natijalari boʻyicha apellatsiya shikoyati berish huquqiga ega. Apellatsiya shikoyatiga abituriyent ruxsatnomasining nusxasi ilova qilinadi. Apellatsiya shikoyati qabul qilinganligi toʻgʻrisida abituriyentga mazkur Yoʻriqnomaning 22-ilovasiga muvofiq xabarnoma beriladi. 75. Abituriyent tomonidan javoblar varaqasi, savollar kitobi, titul varaqasi mazkur Yoʻriqnomada belgilangan tartibda toʻldirilmagan yoki Davlat test markaziga keltirilmagan boʻlsa, shuningdek saralash test sinovidan chetlashtirilgan boʻlsa abituriyentning apellatsiya shikoyati koʻrib chiqilmaydi. 76. Apellatsiya komissiyasi apellatsiya shikoyatini qabul qilib olgan kuni Davlat test markaziga apellatsiya shikoyatlarni elektron imzo bilan tasdiqlangan holda elektron nusxasini taqdim etadi. 77. Davlat test markazi apellatsiya shikoyatni qabul qilgan kuni apellatsiya shikoyati asosida abituriyentlarga saralash test sinovi jarayonida tushgan savollar kitobining elektron varianti asosida chop etilgan savollar kitobi va javoblar varaqasining elektron nusxasini hamda saralash test sinovida yoʻl qoʻygan notoʻgʻri javoblari roʻyxati elektron imzo bilan tasdiqlangan holda apellatsiya komissiyasiga taqdim etadi. 78. Apellatsiya komissiyasi apellatsiya shikoyatini koʻrib chiqish jarayonida Davlat test markazi vakillarini hamda auditoriya rahbari va kuzatuvchilarini ularga tegishli masalalar boʻyicha jalb qilishga haqli. 79. Apellatsiya shikoyati bergan abituriyent oʻzining pasporti (tugʻilganlik haqida guvohnoma) va abituriyent ruxsatnomasi bilan xabarnomada belgilangan kunda kelishi shart. 80. Apellatsiya shikoyati koʻrilayotgan abituriyentlarga saralash test sinovi jarayonida tushgan savollar kitobining elektron varianti asosida chop etilgan savollar kitobi va javoblar varaqasining elektron nusxasini hamda saralash test sinovida yoʻl qoʻygan notoʻgʻri javoblari roʻyxati beriladi. Taqdim etilgan hujjatlar asosida abituriyent oʻzining toʻliq tahlilini (asoslangan holda, yaʼni misol va masalalarni echgan holda) yozma ravishda bayon qiladi va qabul qilingan test materiallari bilan birga Apellatsiya komissiyasiga topshiradi. 81. Apellatsiya komissiyasi 2 ish kuni davomida apellatsiya shikoyatini koʻrib chiqadi. Apellatsiyani koʻrib chiqish natijasi boʻyicha bayonnoma tuziladi hamda bayonnoma apellatsiya komissiyasi raisi va aʼzolari tomonidan imzolanadi. Apellatsiya komissiyasining bayonnomasidan koʻchirma abituriyentga topshiriladi. 82. Apellatsiya komissiyasi qarori Davlat test markaziga taqdim etiladi. 83. Davlat test markazi tomonidan tasdiqlangan apellatsiya komissiyasi qarorini Davlat komissiyasiga va Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markaziga taqdim etiladi. 84. Apellatsiyani koʻrib chiqish natijalari boʻyicha apellatsiya komissiyasi qarori yuzasidan abituriyent yoki uning ota-onasi yoxud ularning oʻrnini bosuvchilar (vasiylar) qonun hujjatlarida belgilangan tartibda sudga shikoyat qilishlari mumkin. 85. Mazkur Yoʻriqnoma Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Madaniyat va sport ishlari vazirligi, Oʻzbekiston Badiiy akademiyasi, “Oʻzbekiston temir yoʻllari” DATK, Davlat soliq qoʻmitasi bilan kelishilgan.