Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi faoliyatini tashkil etish masalalari toʻgʻrisida
(resolution, 2017-08-14)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Respublika davlat boshqaruvi organlari tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2003-yil 9-dekabrdagi PF–3358-son Farmoniga muvofiq hamda donning sifatini, saqlanishini, don va uni qayta ishlash mahsulotlaridan oqilona foydalanilishini nazorat qilish darajasini oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasining asosiy vazifalari etib belgilansin: don etishtirish, donni qabul qilish va qayta ishlash korxonalarida don va donni qayta ishlash mahsulotlarining davlat resurslaridan belgilangan maqsadda oqilona foydalanilishini, ularning sifatli saqlanishi hamda nobud boʻlishini qisqartirish taʼminlanishi ustidan davlat nazoratini amalga oshirish; don va donni qayta ishlash mahsulotlariga normativ-texnik hujjatlar hamda texnik reglamentlar yoki standartlar talablariga, shuningdek qabul qilish, saqlash, qayta ishlash va eksport-import operatsiyalarida ularning sifatini sinash metodlariga rioya qilinishini muntazam nazorat qilib borish; don etishtiruvchilarga va donni saqlash hamda qayta ishlash korxonalariga donni oʻrib-yigʻib olish, tozalash, quritish, ishlov berish, qabul qilish, saqlash va qayta ishlashga oid normativ-hujjatlarni, ilgʻor texnologiyalarni joriy etish masalalari boʻyicha uslubiy va amaliy yordam koʻrsatish. 2. Quyidagilar: Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasining tashkiliy tuzilmasi va markaziy apparati tuzilmasi 1 va 2-ilovalarga muvofiq; Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi toʻgʻrisidagi Nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi xodimlarining cheklangan umumiy soni 81 nafar, shu jumladan boshqaruv xodimlari soni 39 nafar, ulardan markaziy apparatda tegishli ravishda 11 va 8 nafardan iborat etib belgilansin. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi boshligʻiga zarurat boʻlganda “Oʻzdavdoninspeksiya” tuzilmasiga xodimlarning belgilangan umumiy soni doirasida oʻzgartirishlar kiritish huquqi berilsin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 4-ilovaga muvofiq ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritilsin. 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh.M. Mirziyoyev zimmasiga yuklansin. 1. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi (“Oʻzdavdoninspeksiya”) don, moyli ekinlar, ularning urugʻlari, shuningdek un, yorma, kepak, qoʻshimcha mahsulotlar, chiqindilar, omuxta ozuqalarning (keyingi oʻrinlarda don va donni qayta ishlash mahsulotlari deb ataladi) davlat resursining sifati, saqlanishi va oqilona foydalanilishi ustidan davlat nazorati sohasida maxsus vakolatli davlat boshqaruvi organi hisoblanadi. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat don inspeksiyasi tizimiga hududiy boʻlinmalar, markaziy va mintaqaviy laboratoriyalar kiradi. Hududiy boʻlinmalar, markaziy va mintaqaviy laboratoriyalar mahalliy davlat hokimiyati organlaridan mustaqildir va bevosita “Oʻzdavdoninspeksiya”ga hisob berishadi. 3. “Oʻzdavdoninspeksiya” oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining qarorlari va boshqa hujjatlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, shuningdek ushbu Nizomga amal qiladi. 4. “Oʻzdavdoninspeksiya” va uning hududiy boʻlinmalari davlat boshqaruvi boshqa organlari, huquqni muhofaza qilish organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, jamoat birlashmalari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladilar. 5. “Oʻzdavdoninspeksiya”, uning hududiy boʻlinmalari, markaziy va mintaqaviy laboratoriyalarining moddiy-texnika taʼminoti, shuningdek inspeksiya tizimi xodimlari mehnatiga haq toʻlash “Oʻzdavdoninspeksiya”ga ajratiladigan mablagʻlar doirasida davlat budjeti mablagʻlari hamda xoʻjalik faoliyatidan olinadigan mablagʻlar hisobiga amalga oshiriladi. 6. “Oʻzdavdoninspeksiya” yuridik shaxs hisoblanadi, Oʻzbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻz nomi yozilgan muhrga ega boʻladi. 7. Quyidagilar “Oʻzdavdoninspeksiya”ning asosiy vazifalari hisoblanadi: don etishtirish, donni qabul qilish va qayta ishlash korxonalarida don va donni qayta ishlash mahsulotlarining davlat resurslaridan belgilangan maqsadda oqilona foydalanilishi, ularning sifatli saqlanishi hamda nobud boʻlishini qisqartirish taʼminlanishi ustidan nazoratni amalga oshirish; don va donni qayta ishlash mahsulotlariga normativ-texnik hujjatlar hamda texnik reglamentlar yoki standartlar talablariga, shuningdek qabul qilish, saqlash, qayta ishlash va eksport-import operatsiyalarida ularning sifatini sinash metodlariga rioya qilinishini muntazam nazorat qilib borish; don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifatini oshirish masalalari boʻyicha davlat siyosatini shakllantirish uchun takliflar ishlab chiqish; don etishtiruvchilarga va donni saqlash hamda qayta ishlash korxonalariga donni oʻrib-yigʻib olish, tozalash, quritish, ishlov berish, qabul qilish, saqlash va qayta ishlashga oid normativ-texnik hujjatlarni, ilgʻor texnologiyalarni joriy etish masalalari boʻyicha uslubiy va amaliy yordam koʻrsatish. 8. “Oʻzdavdoninspeksiya” oʻziga yuklangan vazifalarni bajarish uchun quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi: don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifati, saqlanishi, ulardan oqilona foydalanilishi, ularni joylashtirish, ishlab tayyorlash, qayta ishlash, sotishning zarur tartibiga rioya qilinishi, ularni miqdori va sifati boʻyicha hisobga olishning toʻgʻriligi, don va donni qayta ishlash mahsulotlarining davlat resurslaridan foydalanuvchi korxonalarda ularni saqlashda tabiiy nobud boʻlish normalari qoʻllanishining asoslanganligi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi; respublika hududida xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻrtasida paydo boʻladigan bahsli hollarda, shuningdek eksport-import operatsiyalarida oʻz vakolatlari doirasida don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifati boʻyicha sinovlar oʻtkazadi hamda jismoniy va yuridik shaxslar uchun majburiy boʻlgan xulosalar beradi. “Oʻzdavdoninspeksiya”ning don mahsulotlari sifati boʻyicha xulosasi uzil-kesil hisoblanadi; Vazirlar Mahkamasining topshiriqlariga binoan oziq-ovqat balanslarini tuzishda qatnashadi, xarid qilish moʻljallanayotgan don sifati boʻyicha, shu jumladan import boʻyicha, shuningdek uni eksport qilishda, takliflar kiritadi; davlat resurslaridagi donni saqlash va qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi korxonalar va tashkilotlar rahbarlarining donning sifati, saqlanishi va undan oqilona foydalanilishi masalalari boʻyicha hisobotlarini eshitadi; don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifati, saqlanishi, ulardan oqilona foydalanish, ularning hisobini yuritish, ulardan foydalanish bilan bogʻliq texnologik jarayonlarni amalga oshirish, shu jumladan tashish va saqlash vaqtida ularning tabiiy nobud boʻlishi normalarini aniqlash masalalari boʻyicha normativ-texnik hujjatlarni ishlab chiqadi, belgilangan tartibda tasdiqlaydi va kelishib oladi; bosh davlat don inspektorlari ish tartibini tartibga soluvchi tekshirish qoidalarini, shuningdek don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifati toʻgʻrisidagi sertifikatlar shaklini ishlab chiqadi va belgilangan tartibda tasdiqlaydi; don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifatini oshirish hamda ulardan oqilona foydalanish davlat dasturlarini tayyorlashda qatnashadi; davlat resursidagi don sifatining yomonlashishi, nobud boʻlishi hollari va sabablarini aniqlaydi, zarurat boʻlganda ularni bartaraf etish boʻyicha yozma buyruqlar beradi va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini don va donni qayta ishlash mahsulotlari davlat resursining saqlanishi va ulardan foydalanish ishlarining ahvoli toʻgʻrisida xabardor qiladi; xarid qilishda, eksport-import operatsiyalarida, respublika ichida tashishda don va donni qayta ishlash mahsulotlarini davlat tomonidan majburiy nazorat qilishni amalga oshiradi; don qabul qilish va donni qayta ishlash korxonalari bilan birgalikda davlat resurslariga xarid qilinadigan yangi hosil doni sifatini har yili tekshiruvdan oʻtkazadi, uning texnologik tavsiflarini tahlil qiladi. 9. “Oʻzdavdoninspeksiya” oʻziga yuklangan vazifalar va funksiyalarni bevosita, shuningdek oʻzining hududiy boʻlinmalari, markaziy va mintaqaviy laboratoriyalari orqali hal qiladi. 10. “Oʻzdavdoninspeksiya” oʻziga yuklangan vazifalar va funksiyalarni bajarish uchun quyidagi huquqlarga ega: don va donni qayta ishlash mahsulotlarini ishlab chiqaruvchi, saqlovchi, qayta ishlovchi va davlat resurslariga sotuvchi korxonalar va tashkilotlarni belgilangan tartibda tekshirish; tekshirilayotgan korxonalar va tashkilotlarning tekshirish bilan bogʻliq masalalar boʻyicha hujjatlari bilan tanishish; oʻz vakolatlari doirasida yuridik va jismoniy shaxslar uchun bajarish majburiy boʻlgan qarorlar qabul qilish, belgilangan tartibda maʼmuriy jazolar belgilash, shuningdek don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifatini baholash, qabul qilib olish, joylashtirish, saqlash va qayta ishlash qoidalarining aniqlangan buzilishlarini belgilangan muddatda bartaraf etish toʻgʻrisida yozma buyruqlar berish; korxonalardan don va donni qayta ishlash mahsulotlari namunasini belgilangan tartibda olish, tekshirishlar oʻtkazish uchun ularning laboratoriyalaridan foydalanish hamda zarur hollarda tekshirish bilan bogʻliq ishlarni bajarish uchun korxonalar mutaxassislarini jalb qilish, zarurat boʻlganda don va donni qayta ishlash mahsulotlari namunalarini qoʻshimcha tadqiq qilish uchun tegishli laboratoriyalarga joʻnatish; zarurat boʻlganda don qabul qilish va donni qayta ishlash korxonalarida davlat resurslariga moʻljallangan don va donni qayta ishlash mahsulotlarining keltirilayotgan va avtomobil hamda temir yoʻl transportida yuklab joʻnatilayotgan partiyalarini, shuningdek davlat resurslaridagi donni tarozida qayta tortib koʻrish; don va mahsulotlar qoldiqlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarning ishonchliligi asosli ravishda shubha tugʻdirgan hollarda don va donni qayta ishlash mahsulotlari davlat resurslari qoldiqlarini tarozida qayta tortib koʻrgan yoki standart massa boʻyicha qoplarga joylashtirilgan mahsulotni qayta hisoblab chiqqan holda navbatdan tashqari xatlovdan oʻtkazishni tayinlash; don va donni qayta ishlash mahsulotlarini saqlash uchun yaroqsiz boʻlgan omborlarga joylashtirishni taqiqlash, texnologiya va sanitariya tartiblarining qoʻpol ravishda buzilishi aniqlangan hollarda ayrim ishlab chiqarishlar, sexlar va korxonalar ishini, shuningdek normativ va texnik hujjatlar talablariga javob bermaydigan don va donni qayta ishlash mahsulotlarini belgilangan maqsadda sotishni ushbu tartib buzilishlari bartaraf etilgunga qadar toʻxtatib turish; xoʻjalik yurituvchi subyektlarga, birlashmalarga va boshqa tovar ishlab chiqaruvchilarga shartnoma asosida don va donni qayta ishlash mahsulotlari sifatini baholash boʻyicha xizmatlar, shuningdek oʻz vakolatlari doirasida boshqa turdagi xizmatlar koʻrsatish. “Oʻzdavdoninspeksiya” Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 11. “Oʻzdavdoninspeksiya” oʻziga yuklangan vazifalarning samarali bajarilishi uchun javob beradi. “Oʻzdavdoninspeksiya” va hududiy boʻlinmalar mansabdor shaxslarining maʼmuriy jazo choralarini qoʻllanish boʻyicha xatti-harakatlari yuzasidan shikoyat berish qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi. 12. “Oʻzdavdoninspeksiya” va uning hududiy boʻlinmalari mansabdor shaxslari oʻz xizmat vazifalarini zarur darajada bajarmaganligi, shuningdek tekshirilayotgan korxona va tashkilotlarning davlat va tijorat sirlarini oshkor etganliklari uchun qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. 13. “Oʻzdavdoninspeksiya”ni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod qilinadigan boshliq boshqaradi. “Oʻzdavdoninspeksiya” boshligʻining belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod qilinadigan bir nafar oʻrinbosari boʻladi. “Oʻzdavdoninspeksiya” boshligʻi maqomiga koʻra vazirning birinchi oʻrinbosariga, boshliq oʻrinbosari — vazir oʻrinbosariga tenglashtiriladi. “Oʻzdavdoninspeksiya” markaziy laboratoriyasi mudiri bevosita Davlat don inspeksiyasi boshligʻiga boʻysunadi. Mintaqaviy laboratoriyalar mudirlari oʻz joriy ishlarini joylashgan joyidagi hududiy boʻlinma bosh davlat inspektori rahbarligida va markaziy laboratoriyaning metodik yordamida amalga oshiradi. 14. “Oʻzdavdoninspeksiya” boshligʻi: “Oʻzdavdoninspeksiya” faoliyatiga umumiy rahbarlikni yakka boshchilik asosida amalga oshiradi hamda “Oʻzdavdoninspeksiya”ga yuklangan vazifalar va funksiyalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi; “Oʻzdavdoninspeksiya” markaziy apparati tuzilmasiga oʻzgartirishlar kiritadi, xodimlarning belgilangan umumiy soni doirasida shtatlar jadvalini, shuningdek “Oʻzdavdoninspeksiya” markaziy apparati, hududiy boʻlinmalar xarajatlari smetasini tasdiqlaydi; “Oʻzdavdoninspeksiya”ning tarkibiy va hududiy boʻlinmalari toʻgʻrisidagi nizomlarni belgilangan tartibda tasdiqlaydi; “Oʻzdavdoninspeksiya” markaziy apparati xodimlarini, “Oʻzdavdoninspeksiya”ning hududiy boʻlinmalari, markaziy va mintaqaviy laboratoriyalari rahbarlari hamda xodimlarini belgilangan tartibda lavozimga tayinlaydi va lavozimdan ozod qiladi. Boshliq qonun hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi. 15. Hududiy boʻlinmalar oʻz faoliyatini “Oʻzdavdoninspeksiya” tomonidan tasdiqlanadigan nizomga muvofiq amalga oshiradilar. 16. “Oʻzdavdoninspeksiya”ni tugatish va qayta tashkil etish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida Davlat don inspeksiyasini tashkil qilish toʻgʻrisida” 1996-yil 4-noyabrdagi 377-son qarorining 2, 3-bandlari, 4-bandining birinchi va ikkinchi xatboshi, 5, 6 va 11-bandlari, shuningdek qarorga 1 va 2-ilovalar hamda Vazirlar Mahkamasining “Don va donni qayta ishlash mahsulotlari bilan operatsiyalar hisobini yuritish va rasmiylashtirish boʻyicha yoʻriqnomani tasdiqlash toʻgʻrisida” 2001-yil 20-martdagi 137-son qarorining 3-bandi oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.