Oʻzbekiston Respublikasida mahsulot va xizmatlarni ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2026-08-14)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish sohasini transformatsiya qilish va vakolatli davlat organi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 31-maydagi PF-81-son Farmoni, “Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi faoliyatini samarali tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 31-maydagi PQ-171-son qarori hamda “Oʻzbekiston-2030” strategiyasini “Yoshlar va biznesni qoʻllab-quvvatlash yili”da amalga oshirishga oid davlat dasturi toʻgʻrisida” 2024-yil 21-fevraldagi PF-37-son Farmoni ijrosini taʼminlash, shuningdek, ekologik markirovkalashning samarali tizimini joriy etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim oʻzgarishi milliy qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda — Ekologiya qoʻmitasi) hamda Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligining: Oʻzbekiston Respublikasi hududida ISO 14024 xalqaro standartiga muvofiq butun hayotiy davr boʻyicha (I tip) “Yashil belgi” mahsulot va xizmatlarni yagona ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimini (keyingi oʻrinlarda — ekologik markirovkalash tizimi); mahsulot va xizmatlarning ekologik markirovkalash standartlariga muvofiqligini ekologik markirovkalash tizimida avtorizatsiyadan oʻtgan yuridik shaxslar (keyingi oʻrinlarda — ekologik markirovkalash organi) tomonidan baholash tartibini joriy etish toʻgʻrisidagi takliflari maʼqullansin. 2. Ekologiya qoʻmitasi ekologik markirovkalash tizimini tartibga solish sohasida vakolatli davlat organi etib belgilansin hamda unga quyidagi vazifalar yuklansin: ekologik markirovkalash tizimini tartibga solish hujjatlarini, shu jumladan, ekologik markirovkalash tizimi qoidalari, ekologik markirovkalash organini avtorizatsiyadan oʻtkazish, xorijiy davlatlarning ekologik markirovka tizimlarini tan olish hamda ekologik markirovka belgisini qoʻllash tartiblarini tasdiqlash; ekologik markirovkalash organlariga qoʻyiladigan talablarni tasdiqlash; ekologik markirovkalash standartlariga muvofiq ekologik jihatdan afzal, shu jumladan, resurslarni tejovchi, kam chiqitli va chiqindisiz, atrof-muhitga salbiy taʼsiri kamaytirilgan mahsulotlarni keng ishlab chiqarishni ragʻbatlantirishga qaratilgan takliflarni ishlab chiqish va kiritish; ekologik markirovkalash standartlarini ishlab chiqish; ekologik markirovkalash sohasida faoliyat yurituvchi xodimlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishni tashkil etish. 3. Ekologiya qoʻmitasi huzuridagi “Davlat ekologik sertifikatlashtirish va standartlashtirish markazi” masʼuliyati cheklangan jamiyati ekologik markirovkalash tizimining operatori etib belgilansin hamda unga quyidagi vazifalar yuklansin: Ekologik markirovkalash organlarini ekologik markirovkalash tizimida avtorizatsiyadan oʻtkazish; ekologik markirovkalash standartlarini amaliyotga tatbiq etish; mahsulot va xizmatlarga berilgan ekologik markirovkalash sertifikatining haqiqiyligi va amal qilish muddatlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni tasdiqlash hamda ochiqligini taʼminlash maqsadida ushbu sertifikatlar reyestrini yuritish; ekologik markirovkalash organlari manfaatlarini himoya qilish boʻyicha ekologik markirovka belgisidan toʻgʻri foydalanilishini ommalashtirish hamda uning xalqaro miqyosdagi nufuzini oshirish; xalqaro ekologik sertifikatlashtirish va standartlashtirish tashkilotlari, uyushmalar va ishchi guruhlarda ekologik markirovkalash tizimini taqdimot qilish; ekologik markirovkalash organlari mutaxassislari malakasini oshirish va ularning xalqaro ekologik sertifikatlashtirish hamda standartlashtirish tashkilotlarida tajriba almashishini tashkil etish. 4. Ekologik markirovka belgisi 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: a) ekologik markirovkalash organi ekologik markirovkalash tizimining operatori bilan tuziladigan shartnoma asosida avtorizatsiyadan oʻtkaziladi. Bunda ekologik markirovkalash organining quyidagi talablarga javob berishi baholanadi: ekologik markirovkalash organining markirovkalash jarayonlari ISO 14024 xalqaro standartiga muvofiq boʻlishi; ekologik markirovkalash organining sertifikatlashtirish faoliyatiga oid ichki tartib va qoidalari Ekologik markirovkalash tizimi qoidalari hamda ekologik markirovka belgisini qoʻllash qoidalariga muvofiq boʻlishi; asosiy ish joyi ushbu yuridik shaxsda hisoblangan tegishli mutaxassislar ISO 14024 xalqaro standarti boʻyicha bilim va koʻnikmalarga ega boʻlishi; b) ekologik markirovkalash sertifikatisiz mahsulotlarning nomi, qadogʻi, kuzatuv hujjatlari va reklamasida hamda xoʻjalik yurituvchi subyektning nomida ekologik markirovka belgisidan foydalanish yoki bunday mahsulot va xizmatlarni realizatsiya qilish taqiqlanadi; v) sertifikatlashtirish ishlari ixtiyoriy ravishda tadbirkorlik subyektlarining murojaatiga muvofiq ekologik markirovkalash organi bilan tuzilgan shartnoma asosida amalga oshiriladi; g) ekologik markirovka belgisidan mahsulotning nomi, qadogʻi, kuzatuv hujjatlari, shuningdek, uni reklama qilishda foydalanish, mahsulot ishlab chiqaruvchilar tomonidan tegishli mahsulotlar uchun ekologik markirovkalash sertifikati olingandan keyin Ekologik markirovkalash tizimi operatori bilan tuzilgan shartnoma asosida amalga oshiriladi. 6. Belgilansinki, ekologik markirovkalash tizimi quyidagi talablarga mos kelishi lozim: ISO 14024 xalqaro standartiga muvofiq mahsulotning butun hayotiy davrini koʻrib chiqishga asoslangan boʻlishi; ekologik jihatdan afzal mahsulotni, yaʼni ishlab chiqarish, foydalanish, isteʼmol qilish, transportda tashish, saqlash va utilizatsiya qilishda bir turdagi mahsulot guruhi doirasida oʻxshashiga nisbatan atrof-muhitga ekologik markirovkalash standartlariga muvofiq kam taʼsir koʻrsatuvchi mahsulotni ajratishi; atrof-muhitni muhofaza qilish sohasidagi qonunchilik normalariga rioya etiladigan mahsulotlarni ekologik markirovkalashni koʻzda tutishi; ekologik markirovka belgisini qoʻllash qoidalarini koʻzda tutishi hamda mazkur qoidalar bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirishi; barcha manfaatdor tomonlar uchun ekologik markirovkalash tizimining asosiy elementlari, shu jumladan, ekologik markirovkalash tizimida sertifikatlashtirish ishlari oʻtkaziladigan standartlar va sertifikatlashtirish jarayonlari, shuningdek, ekologik markirovka belgisini qoʻllash qoidalarining shaffofligi hamda tushunarliligini taʼminlashi. 7. Belgilab qoʻyilsinki, bir turdagi mahsulot guruhi uchun ekologik markirovkalash standartlari qonunchilik hujjatlarida belgilangan talablardan tashqari quyidagi talablarga javob berishi lozim: aniq oʻlchanadigan sifat va miqdoriy ekologik afzallik mezonlari hamda ularni tekshirish uslublariga ega boʻlishi; bir turdagi mahsulotlarning maʼlum bir guruhiga oid mahsulot hayotiy davrining asosiy bosqichlariga qoʻyiladigan talablarni, shu jumladan, ishlab chiqarish, foydalanish, isteʼmol qilish, transportda tashish, saqlash va utilizatsiya qilishni qamrab olishi; ekologik markirovkalash sertifikatiga ega va ega boʻlmagan mahsulotlar oʻrtasida oʻlchanadigan koʻrsatkichlar farqni aks ettirishi. 8. Ekologiya qoʻmitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda: a) ekologik markirovkalash sohasidagi qonunbuzarlik holatlarini aniqlash va ularni bartaraf etish choralarini koʻrsin; b) ikki oy muddatda quyidagilarni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqsin va tasdiqlasin: ekologik markirovkalash tizimi qoidalari; ekologik markirovkalash organini avtorizatsiyadan oʻtkazish tartibi; xorijiy davlatlarning ekologik markirovka tizimlarini tan olish tartibi; ekologik markirovka belgisini qoʻllash tartibi; v) uch oy muddatda quyidagilarni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjat loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin: ekologik markirovkalashni ragʻbatlantirish boʻyicha chora-tadbirlarni; davlat xaridlarini amalga oshirishda ekologik markirovkalash sertifikatiga ega boʻlgan mahsulotlarning ustuvorligini; ekologik markirovka belgisidan ekologik markirovkalash sertifikatisiz foydalanganlik uchun javobgarlikni belgilash. 9. Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi, Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasiga Ekologiya vazirligi bilan birgalikda mazkur qarorning mazmun-mohiyatini ommaviy axborot vositalarida keng yoritish, ekologik markirovkalash tartibotlari, talablari va ekologik markirovkalash standartlarini keng targʻib qilish uchun tematik davriy dasturlarni amalga oshirish tavsiya etilsin. 10. Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 20-martdagi 175-son qarori bilan tasdiqlangan Vakolatli organlarning meva-sabzavotlar, toʻqimachilik mahsulotlari va buyumlarini eksport qilish uchun zarur ruxsatnoma va sertifikatlarni rasmiylashtirish bilan bogʻliq xarajatlarini qoplab berish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ilovaga muvofiq qoʻshimchalar kiritilsin. 11. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 3-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 12. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi. 13. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A.A. Abduxakimov zimmasiga yuklansin. 1. Ekologik markirovka belgisi — oq fonda toʻq yashil rangdagi “yeso” va och yashil rangdagi “uz” soʻzlaridan iborat boʻlib, ular och yashil rangdagi toʻrtburchak shakl ichida joylashtirilgan. Bunda: “yeso” soʻzida yashillik ramzi sifatida toʻq yashil rangdagi barg tasviri tushirilgan; “yeso” soʻzi “Ekologiya” soʻzini, “uz” soʻzi esa Oʻzbekiston Respublikasini anglatadi; toʻrtburchak shakli ekologik markirovka tizimi aniq talab va chegaralarni belgilaydigan standartlarga asoslanganligini ifodalaydi. 2. Mahsulot yoki xizmatlar xususiyatlaridan kelib chiqib ekologik markirovka belgisi oq-qora yoxud monoxrom ranglarda tasvirlanishi mumkin. Monoxrom koʻrinishidagi ekologik markirovkalash belgisi faqat toʻq yashil yoki och yashil rangda boʻlishiga ruxsat etiladi. 1. 2-bandning ikkinchi xatboshisi “Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi huzuridagi “Davlat ekologik sertifikatlashtirish va standartlashtirish markazi” MCHJ” soʻzlari bilan toʻldirilsin. 2. 1-ilova “1-bosqich” pozitsiyasining “Masʼul ijrochilar” ustuni “Oʻzbekekspertiza” AJ” soʻzlaridan keyin “Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi huzuridagi “Davlat ekologik sertifikatlashtirish va standartlashtirish markazi” MCHJ” soʻzlari bilan toʻldirilsin. 1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasida mahsulotlarni ixtiyoriy ekologik markirovkalash tizimini joriy etish toʻgʻrisida” 2019-yil 27-maydagi 435-son qarori. 2. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasining “Normativ-huquqiy hujjatlar toʻgʻrisida” 2021-yil 20-apreldagi OʻRQ-682-son Qonuni)” 2022-yil 4-apreldagi 153-son qaroriga ilovaning 632-bandi.