Transport vositalari haydovchilarining mast holatda ekanligini aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2024-08-19)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 19-iyundagi PQ-3786-son “Toshkent shahrida jamoat tartibini taʼminlash, huquqbuzarliklar profilaktikasi va jinoyatchilikka qarshi kurashish samaradorligini oshirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Oliy sudi va Bosh prokuraturasi qaror qiladi: 1. Transport vositalari haydovchilarining mast holatda ekanligini aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 19-iyundagi PQ-3786-son “Toshkent shahrida jamoat tartibini taʼminlash, huquqbuzarliklar profilaktikasi va jinoyatchilikka qarshi kurashish samaradorligini oshirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligini aniqlash tartibini belgilaydi. 1. Transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar taʼsiridan mast holatda ekanligini aniqlash ichki ishlar organining Davlat yoʻl harakati xavfsizligi xizmati (keyingi oʻrinlarda DYHXX deb yuritiladi) xodimlari tomonidan ushbu Nizomda belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 2. Transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar taʼsiridan mast holatda ekanligini aniqlash boʻyicha tekshiruv (keyingi oʻrinlarda tekshiruv deb yuritiladi) Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi tomonidan sertifikatlangan transport vositasi haydovchisi tomonidan havoga chiqarilgan etanol bugʻlarini aniqlovchi va tekshiruv natijalarini qogʻozda aks ettiruvchi maxsus texnik vosita — alkotester (keyingi oʻrinlarda texnik vosita deb yuritiladi) yordamida amalga oshiriladi. 3. Transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligini aniqlash boʻyicha tibbiy tekshiruv bevosita DYHXX xodimlari ishtirokida tuman va shahar davolash-profilaktika muassasalarining masʼul xodimlari tomonidan oʻtkaziladi. 4. Quyidagilar transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holda ekanligini aniqlash uchun tekshiruv oʻtkazishga asos boʻladi: haydovchining ogʻiz boʻshligʻidan alkogol hidi kelishi; haydovchi bir holatda toʻgʻri tura olmasligi (chayqalib turishi); haydovchi nutqining buzilganligi; haydovchi qoʻl barmoqlarining qaltirashi; haydovchi yuz terisi rangining sezilarli oʻzgarganligi. 5. Transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar taʼsiridan mast holatda ekanligini aniqlash DYHXX xodimi tomonidan texnik vosita yordamida qoidabuzarlik yuz bergan joyning oʻzida amalga oshiriladi. 6. Tekshiruv oldidan DYHXX xodimi transport vositasi haydovchisini texnik vositaning ishlash tartibi bilan tanishtiradi, zarur hollarda haydovchining talabiga asosan texnik vositaga tegishli hujjatlarni koʻrsatadi. 7. Tekshiruv kamida ikki nafar xolis ishtirokida amalga oshiriladi, DYHXX xodimi tomonidan kuzatuv kamerasi (body camera)dan foydalangan holda amalga oshiriladigan tekshiruvlar bundan mustasno. 8. Tekshiruv jarayonida DYHXX xodimi transport vositasi haydovchisi va boshqa fuqarolar bilan muloqotda xushmuomala, ularga nisbatan xatti-harakatlari tushunarli va qonunchilik talablari asosida boʻlishi, shuningdek sanitariya-gigiyena qoidalariga qatʼiy rioya etishi lozim. 9. Tekshiruv oʻtkazishda DYHXX xodimi transport vositasi haydovchisi tomonidan chiqarilgan havo namunasini texnik vositani qoʻllash yoʻriqnomasiga asosan oladi. 10. Transport vositasi haydovchisi tomonidan chiqarilgan havodagi etanol bugʻlari konsentratsiyasi koʻrsatkichi 0,135 milligramm va undan yuqori boʻlgan hollarda DYHXX xodimi haydovchiga nisbatan alkogolli ichimlik isteʼmol qilganligi fakti yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining 131-moddasiga muvofiq maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtiradi. 11. Transport vositasi haydovchisi texnik vosita yordamida tekshiruvdan oʻtishdan bosh tortgan yoxud unda texnik vosita orqali tekshiruv natijalariga eʼtiroz mavjud boʻlgan hollarda DYHXX xodimi transport vositasini boshqarayotgan shaxsning mast holatda ekanligini aniqlash maqsadida tibbiy tekshiruvdan oʻtkazish uchun tuman va shahar davolash-profilaktika muassasalariga olib boradi. 12. Transport vositasi haydovchisi tekshiruvdan oʻtishdan boʻyin tovlagan taqdirda DYHXX xodimi unga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining 136-moddasiga muvofiq maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtiradi. 13. Texnik vosita yordamida oʻtkazilgan tekshiruv natijalariga asosan, transport vositasi haydovchisi alkogolli ichimlik taʼsiridan mast holatda ekanligi aniqlanmagan, biroq uning giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligi belgilari mavjud boʻlgan taqdirda shaxs tibbiy tekshiruvga olib borilishi lozim. 14. Transport vositasi haydovchisining mast holatda ekanligi texnik vosita yordamida yoki tuman va shahar davolash-profilaktika muassasalari xodimlari tomonidan oʻtkazilgan tekshiruv natijalari asosida tasdiqlangan taqdirda DYHXX xodimi tomonidan unga nisbatan Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining 131-moddasiga muvofiq maʼmuriy bayonnoma rasmiylashtiriladi. Maʼmuriy bayonnomaga tekshiruv texnik vosita yordamida oʻtkazilgan taqdirda tekshiruv natijalari boʻyicha ushbu vositadan chop etilgan maʼlumot, tuman va shahar davolash-profilaktika muassasalari xodimlari tomonidan tibbiy tekshiruv oʻtkazilganda esa, tibbiy xulosa ilova qilinadi. 15. Transport vositalari haydovchilarining alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligini aniqlash uchun tibbiy tekshiruv uning shaxsini tasdiqlovchi hujjati (fuqarolik pasporti, haydovchilik guvohnomasi, harbiy bileti va b.) asosida amalga oshiriladi. Transport vositasi haydovchisining shaxsini tasdiqlovchi hujjati mavjud emasligi uni tibbiy tekshiruvdan oʻtkazmaslik uchun asos boʻlmaydi. 16. Shaxsini tasdiqlovchi hujjati mavjud boʻlmagan transport vositasi haydovchisining shaxsini aniqlash DYHXX xodimi tomonidan maxsus dasturiy taʼminot oʻrnatilgan mobil elektron qurilma (planshet)dan foydalangan holda amalga oshiriladi. Mobil elektron qurilma (planshet) xotirasiga kiritilgan transport vositasi haydovchisi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar “onlayn” tarzda Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining Migratsiya va fuqarolikni rasmiylashtirish bosh boshqarmasi maʼlumotlar bazasi orqali aniqlanadi. 17. Tibbiy tekshiruv transport vositasi haydovchisi toʻxtatilgan (yoʻl-transport hodisasi roʻy bergan) paytdan boshlab, uzogʻi bilan bir soat ichida oʻtkazilishi lozim. 18. Transport vositasi haydovchisining mast holatda ekanligini aniqlash, narkologik dispanserlarda narkologlar tomonidan yoki sogʻliqni saqlash idoralari belgilagan tuman va shahar davolash-profilaktika muassasalarida maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan shifokorlar tomonidan oʻtkaziladi. 19. Davolash-profilaktika muassasalarida alkogolli mastlik holatida ekanligiga gumon qilingan shaxslar barcha taraflama klinik tekshiruvdan oʻtkaziladilar va etanol bugʻlari bor-yoʻqligini aniqlash maqsadida ulardan faqat chiqarilayotgan nafas havosi namunasi olinadi. Shaxsning giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligiga gumon paydo boʻlganda mastlik holatini keltirib chiqargan moddani aniqlash maqsadida biologik suyuqliklar (peshob, soʻlak) tekshiruvdan oʻtkazilishi shart. 20. Mastlikning klinik belgilarini aniqlash imkoni boʻlmagan hollarda (shoshilinch tez tibbiy yordam koʻrsatilishini talab qiluvchi holatlar) tekshiruvdan oʻtkazish uchun qon namunasi surishtiruvchi, tergovchi yoki prokuror qarori asosida tegishli davolash-profilaktika muassasalarida olinadi. Shaxsning alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligi toʻgʻrisidagi tibbiy xulosani chiqarish qonning laborator tekshiruvi natijalari asosida amalga oshiriladi. Shaxsning alkogol mahsulotini isteʼmol qilganligi toʻgʻrisidagi tibbiy xulosa alkogol mahsulotining qondagi konsentratsiyasi 0,3 promille va undan ortiq boʻlgan hollarda chiqariladi. 21. Biologik suyuqliklar olingan davolash-profilaktika muassasalarida tegishli laborator uskunalar boʻlgan holda, ushbu suyuqliklar tekshiruvi shu muassasalarda oʻtkaziladi yoki sud-tibbiy ekspertizalar xududiy byurolari qoshidagi kimyo-toksikologik laboratoriyalariga tekshiruv uchun yuboriladi. Biologik suyuqliklarning olinishi va namunalarining yetkazilishi Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan oʻrnatilgan tartibda amalga oshiriladi. 22. Sud-tibbiy ekspertiza byurolari tomonidan kimyoviy tekshiruv natijalarining dalolatnomasi biologik suyuqliklar olib kelingan vaqtdan yetti kundan kechiktirmay berilishi shart. 23. Chiqarilayotgan nafas havosi tarkibidagi alkogol miqdorini, insonning biologik suyuqliklari tarkibidagi giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mastlik holatiga olib kelgan boshqa vositalarning miqdori va sifatini aniqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasida qoʻllanishga ruxsat etilgan hamda tekshiruvdan oʻtgan texnik vositalardan foydalaniladi. 24. Shaxsning mast holatda ekanligi toʻgʻrisida xulosa chiqarishda biologik suyuqliklarni maxsus laborator tekshiruvidan oʻtkazish zarurati tugʻilsa, xulosa tekshiruv natijalari olingandan soʻng chiqariladi va barcha tekshiruv natijalari bayonnomada aks ettiriladi. Laborator tekshirish natijalarining asl nusxasi tekshiruv oʻtkazgan mutaxassis imzosi bilan tasdiqlangan holda tibbiy tekshiruv bayonnomasining ikkinchi nusxasi bilan birga saqlanadi. Bayonnomaning birinchi nusxasi tekshiriluvchini olib kelgan mansabdor shaxsga topshiriladi. 25. Tibbiy tekshiruv natijalari boʻyicha mazkur Nizomning 1-ilovasiga muvofiq ikki nusxada bayonnoma tuziladi. Bayonnomada tekshiruv sanasi va tartib raqami alkogolli ichimliklar, giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mast holatda ekanligini aniqlash boʻyicha tibbiy tekshiruvdan oʻtgan shaxslar hisobini yuritish daftarining tartib raqamiga muvofiq holda koʻrsatiladi. 26. Bayonnomaning barcha bandlari hech qanday qisqartirish va boshqa oʻzgartirishlarsiz toʻldiriladi. Bayonnoma tibbiy tekshiruvni oʻtkazgan shifokor tomonidan imzolanadi va tekshiruv oʻtkazilgan tibbiyot muassasasining muhri bilan tasdiqlanadi. 27. Davolash-profilaktika muassasalarida tekshiruvdan oʻtkazish bayonnomasi blanklari boʻlishi shart. Davolash-profilaktika muassasalarida tekshiruvdan oʻtkazish bayonnomasi blanklari boʻlmagan taqdirda ularda koʻrsatilgan barcha maʼlumotlar aks ettirilgan holda erkin shaklda bayonnoma rasmiylashtiriladi. Tibbiy tekshiruvdan oʻtkazilgan shaxsga, uning talabiga koʻra, tibbiy tekshiruv bayonnomasi nusxasi (qogʻoz yoki elektron shaklda) berilishi shart. 28. Oʻtkazilgan tibbiy tekshiruv toʻgʻrisidagi maʼlumot mazkur Nizomning 2a-ilovasida keltirilgan maxsus tikilgan, raqamlangan, tibbiyot muassasasi rahbari imzosi va tashkilot muhri bosilgan daftarda qayd etilishi shart. Daftarning tuzilishi, uni yuritish va saqlash mazkur Nizomning 2b-ilovasida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Daftarning tuzilishi, uni yuritish va saqlash tartibini buzgan shifokor oʻrnatilgan tartibda javobgarlikka tortiladi. 29. Tekshiriluvchi shaxsning holati toʻgʻrisidagi xulosaning asosi boʻlib, biologik suyuqliklarning va chiqarilayotgan nafas havosi tarkibining laborator tekshiruvi natijalari inobatga olingan kompleks tibbiy tekshiruv natijalari hisoblanadi. 30. Tekshiriluvchi shaxsning tekshiruvdan yoki ayrim tekshiruv turidan bosh tortgan hollarda, shifokor tomonidan daftarga va bayonnomada “tekshiruvdan bosh tortdi” deb yozib qoʻyiladi. 31. Tibbiy tekshiruv asosida xulosa tuziladi, unda tekshiriluvchi shaxsning tekshiruv vaqtidagi holati aniq yoritilishi zarur. Shifokor xulosa tuzayotganda quyidagi holatlardan birini belgilashi lozim: mastlik holati aniqlanmadi; alkogolli mastlik holati aniqlandi; giyohvandlik vositalari taʼsiridan yoki oʻzgacha tarzda mastlik holati aniqlandi (bu holatda aniqlangan modda koʻrsatilishi shart va xulosa faqat moddaning aniq haqqoniy laborator taʼrifi boʻlgandagina chiqariladi); salomatlik holati boʻyicha yuqori xavf manbai bor ishlardan chetlatishni talab etuvchi funksional holatning buzilishlari mavjud. 32. Tibbiy tekshiruvdan oʻtkazish natijalari toʻgʻrisidagi xulosa tekshiruvdan oʻtkazilgan shaxsga uni olib kelgan DYHXX xodimi oldida tanishtiriladi. 33. Tekshiriluvchida xulosaga nisbatan eʼtirozlar mavjud boʻlgan hollarda u boshqa tibbiyot muassasasida qayta tibbiy tekshiruvdan oʻtkazilishini talab qilishga haqli. Bunda qayta tibbiy tekshiruvdan oʻtkazish mastlik alomatlari aniqlangan yoki yoʻl-transport hodisasi sodir etilgan vaqtdan eʼtiboran ikki soat ichida boshqa yaqin masofada joylashgan tibbiyot muassasasida amalga oshirilishi lozim. Ushbu kayta tekshiruvga tekshiriluvchi DYHXX xodimi bilan birgalikda yetkaziladi. 34. Oʻzbekiston Respublikasi yurisdiksiyasida daxlsizlik huquqiga ega boʻlgan shaxslarni tibbiy tekshiruvdan oʻtkazish zarurati yuzaga kelgan hollarda, faqatgina ularning roziligi bilan mazkur Nizomda nazarda tutilgan umumiy asoslarga koʻra, tekshiruvdan oʻtkaziladi. 35. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi. T/r Tibbiy tekshiruvga yoʻllanma, toʻldirilgan sana va vaqt Tibbiy tekshiruvga olib kelgan xodimning familiyasi, ismi, otasining ismi va xizmat guvohnomasi raqami Tibbiy tekshiruvga olib kelingan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi, tugʻilgan yili Tekshiriluvchining yashash manzili, ish joyi, lavozimi Tekshiriluvchi shaxsini tasdiqlovchi hujjat Tibbiy tekshiruvni oʻtkazgan shifokorning familiyasi, ismi, otasining ismi Tibbiy tekshiruv oʻtkazilgan sana va vaqt Xulosa (kimyo-toksikologik tekshiruv natijasi bilan birga) Tibbiy tekshiruv bayonnomasini olgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi, ish joyi, lavozimi va imzosi Tibbiy tekshiruvni oʻtkazgan shifokorning imzosi 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 1. Daftar tibbiy tekshiruv oʻtkaziladigan tibbiyot muassasasida yuritiladi. 2. Daftar tibbiy tekshiruv oʻtkazishda qatnashayotgan tibbiy xodim tomonidan toʻldiriladi. 3. Har bir oʻtkazilayotgan tibbiy tekshiruv uni oʻtkazayotgan shifokor tomonidan imzolanadi. 4. Daftar varaqlari raqamlanadi, tikiladi va muassasa rahbarining muhri va imzosi bilan tasdiqlanadi. 5. Tibbiy tekshiruvlarni raqamlash har yili 1-yanvardan boshlanadi. 6. Daftarning yuritilishi eng kami har uch oyda bir marta tibbiy tekshiruv olib borilayotgan tibbiyot muassasasi rahbari tomonidan tekshiriladi, har bir tekshiruvdan soʻng tekshiruv oʻtkazilgan sana qoʻyilib, imzo chekiladi. 7. Daftar uchinchi shaxslardan holi joyda saqlanishi lozim. 8. Toʻldirilgan daftar tibbiyot muassasasi rahbari imzosi bilan yakunlanadi va 5 yil davomida tibbiy muassasasini oʻzida saqlanadi.