Rasmiy statistikani tayyorlash va tarqatish jarayonlariga autsorsing mexanizmlarini joriy etish toʻgʻrisida
(resolution, 2025-10-07)

Statistika kuzatuvlarini samarali tashkil etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 2. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan statistika kuzatuvlarini amalga oshirish jarayoniga statistika kuzatuvchilarini autsorsing shartlari asosida jalb etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin: statistika kuzatuvlarini autsorsing shartlari asosida tashkil etish; autsorsing xizmatlariga narx belgilash tartibi; autsorsing xizmatini koʻrsatuvchi statistika kuzatuvchisini tanlash, shartnoma tuzish va hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi; statistika kuzatuvchisi va buyurtmachining huquq hamda majburiyatlari; autsorsing xizmatini koʻrsatish monitoringini yuritish. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi rasmiy statistikani boshqa tayyorlovchilar bilan birgalikda: statistika nashrlarining keng doiradagi foydalanuvchilarga yetkazilishini taʼminlash maqsadida rasmiy statistikani tarqatish jarayonlariga autsorsing mexanizmlarini joriy etgan holda, nashrlar savdosi bilan shugʻullanuvchi tadbirkorlik subyektlari jalb etilishini yoʻlga qoʻysin; 2025-yil 1-aprelga qadar norasmiy sektor, shu jumladan, yakka tartibdagi tadbirkorlar faoliyati boʻyicha tanlanma kuzatuvlarni sinov tariqasida autsorsing mexanizmlari asosida tashkil etish natijalari boʻyicha Statistika kengashiga takliflar kiritsin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ushbu qarorning mohiyati va ahamiyati soha ishtirokchilariga keng tushuntirilishini taʼminlasin. 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot va moliya vaziri J.A. Qoʻchqorov zimmasiga yuklansin. 1. Mazkur Nizom rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan rasmiy statistika sohasida statistika kuzatuvlarini amalga oshirish jarayoniga konsalting kompaniyalari, oliy taʼlim muassasalari va ilmiy-tadqiqot institutlarini (keyingi oʻrinlarda — statistika kuzatuvchilari) autsorsing asosida jalb etish tartibini belgilaydi. 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: autsorsing — rasmiy statistika sohasidagi ayrim statistika kuzatuvlarini amalga oshirish faoliyatini shartnoma asosida statistika kuzatuvchisiga oʻtkazish; buyurtmachi — rasmiy statistikani tayyorlovchilar; kuzatuv uslubiyoti — statistika kuzatuvini amalga oshirish jarayonida foydalaniladigan usullar, qoidalar va prinsiplar tizimi; rasmiy statistikani tayyorlovchilar — milliy statistika tizimining bir qismi boʻlgan, statistika maʼlumotlarini rasmiy statistika sohasidagi statistika dasturlariga muvofiq tayyorlaydigan respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari; statistika kuzatuvlari — rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan statistika uslubiyotlaridan foydalangan holda, statistika maqsadlarida amalga oshiriladigan hamda respondentlarning individual va boshqa maʼlumotlarini birlamchi toʻplash jarayonlari statistika kuzatuvlari, statistika hisoboti va tanlanma statistika kuzatuvi boʻlishi mumkin; statistika kuzatuvchisi — rasmiy statistikani tayyorlovchilarga shartnoma asosida autsorsing xizmatini koʻrsatuvchi konsalting kompaniyasi, oliy taʼlim muassasasi yoki ilmiy-tadqiqot instituti; talabgor — ushbu Nizomga muvofiq rasmiy statistikani tayyorlovchilarga autsorsing asosida xizmat koʻrsatish boʻyicha tanlovda ishtirok etish istagini bildirgan statistika kuzatuvchisi. 3. Buyurtmachi tomonidan statistika kuzatuvchisi ushbu Nizomga ilovada keltirilgan sxemaga muvofiq tanlanadi. 4. Rasmiy statistikani tayyorlovchilar Statistika dasturi doirasida amalga oshiriladigan statistika kuzatuvlarining, shuningdek, Statistika dasturiga kiritilmagan statistika kuzatuvlarining (roʻyxatga olish, bir martalik hisobga olish, tanlanma soʻrovlar) toʻliq yoki bir qismini autsorsing shartlari asosida amalga oshirishlari mumkin (statistika hisobotlari va statistika hisobotlarini taqdim etishning onlayn tizimidan (yeStat) foydalangan holda amalga oshiriladigan tanlanma statistika kuzatuvlari bundan mustasno). 5. Statistika kuzatuvlarini amalga oshirish uchun statistika kuzatuvchilarini autsorsing shartlari asosida jalb etish ishlari rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan oʻz vakolatlari doirasida mustaqil ravishda aniqlanadi va tashkil etiladi. 6. Autsorsing asosida tashkil etiladigan statistika kuzatuvlari respublika boʻyicha yalpi yoki maʼlum bir hudud, tarmoq, soha va yoʻnalishlar boʻyicha tanlanma usulda amalga oshirilishi mumkin. Autsorsing asosida tashkil etiladigan statistika kuzatuvlari koʻlami rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan oʻz vakolatlari doirasida mustaqil ravishda belgilanadi. 7. Autsorsing shartlari asosida amalga oshiriladigan statistika kuzatuvlari rasmiy statistikani tayyorlovchilar tomonidan tasdiqlanadigan statistika kuzatuvlari shakllari asosida amalga oshiriladi (zarur hollarda, statistika kuzatuvchisi kuzatuv shakli blankasi bilan oʻzaro kelishilgan shartnoma asosida taʼminlanadi). 8. Autsorsing shartlari asosida amalga oshiriladigan statistika kuzatuvlarida respondentlar va uy xoʻjaliklari ixtiyoriy asosda ishtirok etadi. 9. Autsorsing xizmatlariga haq toʻlash miqdorlari buyurtmachi tomonidan tegishli statistika kuzatuvini amalga oshirish uchun sarflanadigan barcha xarajatlar (ish haqi, ish haqiga ajratma, moddiy va boshqa xarajatlar) summasidan kelib chiqib, shartnoma asosida belgilanadi. Bunda iqtisodiy samaradorlikni oshirish maqsadida statistika kuzatuvchisi tomonidan statistika kuzatuvini amalga oshirish uchun toʻlanadigan haq miqdori ushbu statistika kuzatuvini amalga oshirish uchun buyurtmachi tomonidan budjet va budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan sarflanadigan barcha xarajatlardan oshib ketmasligi kerak. 10. Autsorsing xizmatini koʻrsatuvchi statistika kuzatuvchisini tanlash, autsorsing xizmatlariga narx belgilash va shartnoma tuzish jarayonlari davlat xaridlari sohasidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi. 11. Statistika kuzatuvlarini autsorsing shartlari asosida amalga oshirishni rejalashtirayotgan talabgorlarga nisbatan quyidagi talablar qoʻyiladi: shartnoma tuzish uchun qonuniy huquqqa egaligi; shartnomani bajarish uchun zarur texnik, moddiy, kadrlar resurslarining hamda boshqa resurslarning mavjudligi; soliq qarzi mavjud emasligi; oʻziga nisbatan joriy etilgan bankrotlik tartib-taomillarining mavjud emasligi; insofsiz ijrochilarning yagona reyestrida qayd etilmaganligi. Talabgorning taklifi talablarga mos kelmaganligi toʻgʻrisidagi qarorni ushbu qaror qabul qilingan kunda talabgorning shaxsiy kabinetiga yuboradi. 12. Agar taklif Oʻzbekiston Respublikasining “Davlat xaridlari toʻgʻrisida”gi Qonuni va xarid hujjatlari talablariga muvofiq boʻlsa, u xarid komissiyasi tomonidan rasmiylashtirilgan deb topiladi. 13. Dastlabki elektron bayonnoma rasmiylashtirilgan kunda davlat xaridlarining elektron tizimida muhokama qilish uchun ikki ish kuniga joylashtiriladi. Ikki ish kuni ichida talabgorlar tomonidan natijalar boʻyicha eʼtirozlar tushmagan boʻlsa, bu toʻgʻrisida xarid komissiyasining tegishli majlisining elektron bayonnomasi rasmiylashtiriladi va davlat buyurtmachisi bilan gʻolib deb topilgan talabgor oʻrtasida shartnoma tuziladi. 14. Buyurtmachi tomonidan xarid komissiyasiga taqdim etilgan eʼtirozlar yuzasidan muhokama natijalari toʻgʻrisidagi axborot asosida xarid komissiyasi tegishli majlisining elektron bayonnomasi rasmiylashtiriladi va bayonnoma imzolangan kundan boshlab uch ish kuni ichida davlat xaridlarining elektron tizimiga joylashtiriladi. 15. Statistika kuzatuvchisini tanlash natijalari asosida gʻolib aniqlangan vaqtdan boshlab buyurtmachi va talabgor oʻrtasida oʻn ish kundan kechiktirmasdan shartnoma tuziladi. Bunda shartnoma statistika kuzatuvini amalga oshirish davriyligidan kelib chiqqan holda va ushbu kuzatuvni amalga oshirish uchun ajratilgan mablagʻlar doirasida tuziladi. 16. Statistika kuzatuvchisini tanlash natijalariga koʻra shartnoma elektron shaklda tuziladi hamda Shartnomalarning yagona reyestriga kiritiladi. 17. Statistika kuzatuvchisini tanlash natijalariga koʻra tuzilgan shartnomaga muvofiq statistika kuzatuvini amalga oshirish uchun ajratilgan mablagʻning 15 foizi oldindan oʻtkazib beriladi, qolgan 85 foizi haqiqatda kuzatuvni amalga oshirish natijasi buyurtmachiga taqdim qilingandan keyingi oyning 10-sanasiga qadar oʻtkaziladi. 18. Statistika kuzatuvchisi quyidagi huquqlarga ega: statistika kuzatuvini amalga oshirish boʻyicha buyurtmachi tomonidan belgilangan tartib, yaʼni kuzatuvlarni amalga oshirish uslubiyoti, maqsadi, vazifalari va qoidalari bilan tanishish; buyurtmachidan statistika kuzatuvi amalga oshiriladigan hudud, kuzatuvga jalb etiladigan respondentlar soni va roʻyxati hamda kuzatuvni yakunlash muddati toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni olish; koʻrsatilgan xizmatlar uchun toʻlovni shartnomada belgilangan miqdor va muddatda talab qilish; xizmatlar tannarxining oʻzgarishi munosabati bilan shartnomaga oʻzgartirish kiritish taklifi bilan chiqish; buyurtmachidan shartnoma shartlarining bajarilishini talab qilish; Statistika kuzatuvchisi qonunchilik hujjatlariga hamda shartnomaga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 19. Statistika kuzatuvchisining majburiyatlari quyidagilardan iborat: statistika kuzatuvini amalga oshirish uslubiyoti, maqsadi, vazifalari va qoidalariga qatʼiy rioya qilish (statistika kuzatuvlarini amalga oshirish usullari buyurtmachi tomonidan respublika boʻyicha yalpi yoki maʼlum bir hudud, tarmoq, soha va yoʻnalishlar boʻyicha tanlanma usulda oʻtkazilishi belgilanishi mumkin); shtatida yetarli ish tajribasiga va koʻnikmaga ega xodimlar boʻlishi (eng kamida 1 ta iqtisodiy, statistika yoki sotsiologiya mutaxassisligiga ega oliy maʼlumotli hamda kamida 3 yil ish stajiga ega xodim boʻlishi); statistika kuzatuvchisi xodimlarini statistika kuzatuvini amalga oshirish tartibi va tamoyillari, maqsadi, vazifalari, ahamiyati, tashkiliy hamda uslubiy asoslari boʻyicha bilimga ega boʻlishi uchun har ikki yilda Milliy statistika qoʻmitasining huzuridagi Kadrlar malakasini oshirish va statistik tadqiqotlar institutida malakasini oshirish; statistika kuzatuvini tashkil etish va amalga oshirishda, buyurtmachi tomonidan statistika kuzatuvi amalga oshirilishi belgilangan hudud, kuzatuvga jalb etiladigan respondentlar soni toʻliq qamrab olinishini taʼminlash hamda kuzatuvni yakunlash muddatiga qatʼiy rioya qilish; statistika kuzatuvini amalga oshirishda mehnat muhofazasi qoidalariga qatʼiy amal qilish; statistika kuzatuvini belgilangan tartibda va muddatlarda sifatli tashkil etish hamda amalga oshirish, kuzatuv natijalari boʻyicha maʼlumotlarni buyurtmachiga belgilangan muddatda taqdim qilish; taqdim etilgan maʼlumotlar toʻliq boʻlmagan, sifatsiz yoki belgilangan talablarga javob bermagan hollarda, buyurtmachi tomonidan qaytarilgan maʼlumotlarni zudlik bilan bartaraf etish va tuzatish kiritilgan maʼlumotlarni buyurtmachiga qayta taqdim etish (muddat buyurtmachi bilan kelishgan holda); statistika kuzatuvini amalga oshirish davrida yoki kuzatuv tugagandan keyin ham belgilangan tartibda axborot maxfiyligiga (birlamchi maʼlumotlarning, shuningdek, shaxsga doir maʼlumotlarning oshkor etilmasligiga) qatʼiy rioya etish; shartnomani bekor qilish haqida buyurtmachini ikki oy oldin yozma ravishda ogohlantirishi, ushbu muddat tugaguniga qadar esa buyurtmachining tegishli xizmatlarini uzluksiz tashkil etishni taʼminlashi lozim. Statistika kuzatuvchiga qonunchilik hujjatlariga va shartnomaga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklanishi mumkin. 20. Autsorsingga topshirilgan statistika kuzatuvlarining statistika kuzatuvchisi tomonidan boshqa statistika kuzatuvchisiga berilishi taqiqlanadi. 21. Buyurtmachi quyidagi huquqlarga ega: statistika kuzatuvlari autsorsing shartlari asosida tashkil etilishini mustaqil belgilash; statistika kuzatuvchilari tanlovini oʻtkazish va maqbul nomzodlarni tanlab olish; statistika kuzatuvchilari tomonidan statistika kuzatuvlarini amalga oshirishda autsorsing shartlariga qatʼiy rioya etilishi holatini oʻrganib borish; statistika kuzatuvini amalga oshirayotgan statistika kuzatuvchisidan kuzatuvning sifati va samaradorligini yuqori darajada boʻlishini talab qilish; statistika kuzatuvchisining faoliyatiga aralashmagan holda, statistika kuzatuvchisi tomonidan amalga oshirilayotgan statistika kuzatuvi sifatining kuzatuv oʻtkazish uslubiyotiga muvofiqligini monitoring qilish va tanlanma asosida mustaqil oʻrganish (tekshirish); statistika kuzatuvchisidan statistika kuzatuvini belgilangan tartibda va muddatlarda tashkil etish hamda amalga oshirishni, kuzatuv natijalari boʻyicha maʼlumotlarni belgilangan muddatda taqdim etishini talab qilish; statistika kuzatuvchilari tomonidan bajarilgan ishlarni qabul qilish; taqdim etilgan maʼlumotlar toʻliq boʻlmagan, sifatsiz yoki belgilangan talablarga javob bermagan hollarda, ushbu kamchiliklarni bartaraf etish uchun maʼlumotlarni statistika kuzatuvchisiga qaytarish va undan kamchiliklarni bartaraf etishni talab etish; statistika kuzatuvchisi tomonidan statistika kuzatuvini amalga oshirish davrida yoki kuzatuv tugagandan keyin ham belgilangan tartibda axborot maxfiyligiga rioya etishini va ularning oshkor etilishiga yoʻl qoʻymasligini kafolatlashni talab qilish. 22. Buyurtmachi majburiyatlari quyidagilardan iborat: autsorsing shartlari asosida tashkil etiladigan statistika kuzatuvlarini amalga oshirish uslubiyotini ishlab chiqish, kuzatuvlar hajmini va kuzatish muddatini belgilash; statistika kuzatuvchisini statistika kuzatuvini amalga oshirish tartiblari, maqsadi, vazifalari, ahamiyati, tashkiliy va uslubiy asoslari bilan tanishtirish boʻyicha oʻqitish; statistika kuzatuvchisini elektron qurilma (planshet) orqali amalga oshiriladigan statistika kuzatuvi shakli boʻyicha dasturiy mahsulot bilan taʼminlash; statistika kuzatuvchisini statistika kuzatuvi amalga oshiriladigan hudud, kuzatuvga jalb etiladigan respondentlar soni va roʻyxati hamda kuzatuvni yakunlash muddati toʻgʻrisidagi maʼlumotlar hamda kuzatuvni amalga oshirish uslubiyoti bilan taʼminlash; koʻrsatilgan xizmatlar uchun shartnomada belgilangan miqdor va muddatda toʻlovni amalga oshirish. Buyurtmachi tomonidan statistika kuzatuvlariga jalb etiladigan respondentlar roʻyxatini tuzishda zarur hollarda (kuzatuvda ishtirok etishdan bosh tortish, manzilda boʻlmaslik va boshqalar) ularni almashtirish imkonini beruvchi qoʻshimcha zaxira roʻyxat ham shakllantirilishi koʻzda tutilishi lozim. 23. Autsorsing xizmatlarini tashkil etishda qonunchilik hujjatlari talablariga rioya etilishi boʻyicha buyurtmachi va statistika kuzatuvchisi masʼul hisoblanadi. 24. Autsorsing xizmati koʻrsatilishi yuzasidan nazorat va monitoring buyurtmachi tomonidan shartnomada belgilangan shartlarda va muddatlarda amalga oshiriladi. 25. Autsorsing xizmati koʻrsatilishi yuzasidan monitoring buyurtmachi tashkil etadigan komissiya (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tomonidan amalga oshiriladi. 26. Komissiya tarkibi buyurtmachi tomonidan tasdiqlanadi. Komissiya tarkibiga statistika sohasida yetarli tajribaga ega boʻlgan kamida uch nafar mutaxassis kiritilishi lozim. 27. Komissiya: autsorsing xizmati koʻrsatilishi yuzasidan doimiy monitoring yuritadi, jumladan, statistika kuzatuvi amalga oshirilgan respondentlar oʻrtasida tanlov asosida soʻrovnomalar oʻtkazadi; monitoring natijalaridan kelib chiqib, buyurtmachi va statistika kuzatuvchisiga tegishli taklif va tavsiyalar kiritadi; statistika kuzatuvchisining faoliyatiga aralashmagan holda, statistika kuzatuvchisi tomonidan amalga oshirilayotgan statistika kuzatuvi sifatining kuzatuv oʻtkazish uslubiyotiga muvofiqligini monitoring qiladi. 28. Buyurtmachi kuzatuv natijalari boʻyicha statistika kuzatuvchisi tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlardan rasmiy statistika maʼlumotlarini shakllantirish maqsadida foydalanadi. 29. Autsorsing oʻtkazish davomida yuzaga keladigan nizolar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi. BosqichlarSubyektlarChora-tadbirlarMuddatlar1-bosqichBuyurtmachi1. Toq sonli va kamida besh nafar aʼzodan iborat tarkibda xarid komissiyasini tuzadi.2. Xarid komissiyasining har bir aʼzosiga davlat xaridlarining elektron tizimida shaxsiy kabinet ochadi.3. Statistika kuzatuvchisini tanlash toʻgʻrisida qaror qabul qiladi.Zaruratga koʻra2-bosqichBuyurtmachiXarid hujjatlari, shartnomava statistika kuzatuvchisini tanlash haqidagi eʼlonning matnini ishlab chiqib, Xarid komissiyasiga kelishish uchun elektron shaklda taqdim etadi.Statistika kuzatuvchisini tanlash toʻgʻrisida qaror qabul qilinganidan soʻng uch ish kuni davomida3-bosqichXarid komissiyasiXarid hujjatlari, shartnomava statistika kuzatuvchisini tanlash haqidagi eʼlonning matnini koʻrib chiqadi va kelishilgan hujjatlarni buyurtmachiga yuboradi.Uch ish kuni davomida4-bosqichBuyurtmachi1. Xarid komissiyasi bilan kelishilgan xarid hujjatlarini elektron raqamli imzo bilan tasdiqlaydi.2. Xarid hujjatlari, shuningdek, statistika kuzatuvchisini tanlash haqidagi eʼlonni davlat xaridlarining elektron tizimiga joylashtiradi.1. Bir ish kuni ichida2. Talabgorlarning takliflarini qabul qilish muddati tugashidan kamida besh ish kunidan oldin5-bosqichTalabgorElektron taklifni oʻzining shaxsiy kabineti orqali taqdim etadi.Eʼlonda koʻrsatilgan muddatdan kechiktirmay6-bosqichDavlat xaridlarining elektron tizimi1. Taklif etilayotgan narxning boshlangʻich narxga muvofiqliginiva elektron maydonlarning toʻldirilganligini, biriktirilgan fayllarning mavjudligini tekshiradi.2. Taklif etilayotgan narx boshlangʻich narxdan yuqori boʻlsa, toʻldirilishi majburiy boʻlgan maydonlar toʻldirilmagan boʻlsa yoki biriktirilishi majburiy boʻlgan fayllar mavjud boʻlmasa, rad etish sababini koʻrsatgan holda talabgorning taklifini rad etadi.3. Taklif talablarga mos kelmaganligi toʻgʻrisidagi qarorni talabgorning shaxsiy kabinetiga yuboradi.Takliflarni qabul qilish muddati tugaguniga qadarQaror qabul qilingan kunda7-bosqichDavlat xaridlarining elektron tizimi1. Tanlash toʻgʻrisidagi taklifning miqdoriy koʻrsatkichlarini,shu jumladan, narx qismini baholaydi.2. Takliflarni koʻrib chiqish hamda baholash natijalari boʻyicha dastlabki elektron bayonnomani shakllantiradi.Takliflar berish tugagan paytdan eʼtiboran oʻn ish kunidan koʻp boʻlmagan muddatdaAvtomatik tarzda8-bosqichXarid komissiyasi aʼzolariDastlabki elektron bayonnomani elektron raqamli imzodan foydalangan holda imzolaydi.Takliflar berish tugagan paytdan eʼtiboran oʻn ish kunidan koʻp boʻlmagan muddatda9-bosqichDavlat xaridlarining elektron tizimi1. Dastlabki elektron bayonnomani muhokama uchun joylashtiradi.2. Elektron bayonnoma muhokamasini oʻtkazadi.Avtomatik tarzdaIkki ish kuni ichida10-bosqichXarid komissiyasiTalabgorlardan tanlov oʻtkazish natijalari boʻyicha eʼtirozlar tushmagan boʻlsa, bu haqda tegishli elektron bayonnoma rasmiylashtiradi.Ikki ish kuni ichida11-bosqichBuyurtmachiGʻolib deb topilgan talabgor bilan elektron shaklda shartnoma tuzadi.Oʻn ish kuni ichida12-bosqichDavlat xaridlarining elektron tizimiTuzilgan shartnoma toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Shartnomalarning yagona reyestriga joylashtiradi.Avtomatik tarzda