Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan tibbiyot amaliyotida qoʻllash va olib kirishga ruxsat berish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(order, 2026-01-09)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 19-avgustdagi PF-137-son “Dori vositalari va tibbiy jihozlar muomalasini tartibga solishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoniga muvofiq buyuraman: 1. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan tibbiyot amaliyotida qoʻllash va olib kirishga ruxsat berish tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qoʻmitasi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, Oʻzbekiston Respublikasi Savdo sanoat palatasi bilan kelishilgan. 3. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan tibbiyot amaliyotida qoʻllash va olib kirishga ruxsat berish tartibini belgilaydi. 1. Ushbu Nizomda quyidagi tushunchalar qoʻllaniladi: vaqtinchalik tanqislik — dori vositalari va tibbiy jihozlarning respublika aholisi va davlat sogʻliqni saqlash tizimidagi tibbiyot muassasalarining (bundan buyon matnda tibbiyot muassasalari deb yuritiladi) ehtiyojini qondirish uchun yetarli miqdorda mavjud emasligi yoki cheklangan miqdorda mavjud boʻlish holati; dori vositalari — kasalliklar profilaktikasi, ularga tashxis qoʻyish va ularni davolash, shuningdek odam organizmining holati va funksiyalarini oʻzgartirish uchun tibbiyot amaliyotida qoʻllanilishiga ruxsat etilgan dori moddalari (substansiyalar) va yordamchi moddalar asosida olingan vositalar, dori moddalari (substansiyalar), dori preparatlari; tibbiy jihozlar — kasalliklar profilaktikasi, tashxis qoʻyish, davolash, bemorlarni reabilitatsiya qilish va (yoki) sanab oʻtilgan jarayonlarni taʼminlash uchun, shuningdek odam organizmining holati va funksiyalarini aniqlash, tiklash, almashtirish hamda oʻzgartirish, monitoring qilish, homiladorlikning oldini olish uchun tibbiyot amaliyotida qoʻllanilishiga ruxsat etilgan, qoʻllanilishi natijasida odam organizmiga farmakologik, immunologik yoki metabolik taʼsir koʻrsatmaydigan, ayrim holda, majmua yoki tizimlar sifatida qoʻllaniladigan jihozlar, apparatlar, uskunalar, priborlar, asboblar, qurilmalar, majmualar va dasturiy taʼminotlar; import qiluvchi tashkilot — Oʻzbekiston Respublikasi hududiga dori vositalari va tibbiy jihozlarni olib kirishni (importni) amalga oshiruvchi, dori vositalarini ulgurji realizatsiya qilish uchun litsenziyaga ega yuridik shaxs. 2. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqislik yuzaga kelgan taqdirda dori vositalari va tibbiy jihozlar bilan taʼminlash quyidagi yoʻllar orqali amalga oshiriladi: tibbiyot muassasalaridagi mavjud dori vositalari va tibbiy jihozlar zaxiralarini qayta taqsimlash; davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan, majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan dori vositalari va tibbiy jihozlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) va tibbiyot amaliyotiga toʻgʻridan-toʻgʻri foydalanish. 3. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqislik yuzaga kelgan taqdirda dori vositalari va tibbiy jihozlar bilan taʼminlashni tashkil etish quyidagilar tomonidan taqdim etiladigan mazkur Nizomning 4-bandida keltirilgan maʼlumotlarni tahlil qilish asosida aniqlanadi: 1) respublika darajasidagi tibbiyot muassasalari; 2) tibbiyotning ixtisoslashtirilgan yoʻnalishlaridagi assotsiatsiyalari; 3) ulgurji farmatsevtika tashkilotlari; 4) Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi (bundan buyon matnda Vazirlik deb yuritiladi) huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi; 5) Vazirlikning tegishli tarkibiy boʻlinmalari (“Elektron sogʻliqni saqlash” axborot tizimi orqali dori vositalari va tibbiy jihozlarning tanqisligi aniqlanganda). 4. Respublika darajasidagi tibbiyot muassasalari, tibbiyotning ixtisoslashtirilgan yoʻnalishlaridagi assotsiatsiyalari, ulgurji farmatsevtika tashkilotlari, Vazirlik huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi hamda Vazirlikning tegishli tarkibiy boʻlinmalari quyidagilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Oʻzbekiston Respublikasi sogʻliqni saqlash vaziri tomonidan tasdiqlangan Vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan holatlarda dori vositalari va tibbiy jihozlar bilan taʼminlash boʻyicha doimiy ishchi guruhga (bundan buyon matnda Ishchi guruh deb yuritiladi) taqdim etadi: dori vositasi va tibbiy jihozning klinik ahamiyati, shu jumladan qamrab olinadigan aholi soni, dalillarga asoslangan tibbiyotda samaradorligi; dori vositasi va tibbiy jihozning terapiya tuzilishidagi xavflar, shu jumladan tanqislikning kelib chiqishiga sabab boʻlgan omillar hamda tibbiyot muassasalarida mavjud qoldiqlari; dori vositasi va tibbiy jihozning Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi (import qilinishi) yoki ishlab chiqarilishi toʻxtatilishi rejalashtirganligi; vaqtinchalik tanqislikni bartaraf etish uchun zarur boʻlgan dori vositasi va tibbiy jihozning 3 oylik minimal miqdori (soni). Bunda dori vositalarining xalqaro patentlanmagan nomi, doza va shakllari, tibbiy jihozlarning texnik talablari koʻrsatiladi. 5. Mazkur Nizomning 4-bandidagi maʼlumotlar Ishchi guruh tomonidan ular taqdim etilgan kundan boshlab 3 ish kuni ichida koʻrib chiqiladi va maʼlumotlarni oʻrganish uchun Vazirlik huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi hamda “Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi” va “Xaridlar markazi” davlat muassasalariga yuboriladi. 6. Vazirlik huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi 5 ish kuni ichida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositasi yoki tibbiy jihoz haqida quyidagi maʼlumotlarni oʻrganadi va oʻrganish natijalarini Ishchi guruhga taqdim etadi: Oʻzbekiston farmatsevtika bozorida mavjud yoki mavjud emasligi; mahalliy ishlab chiqaruvchilar tomonidan ishlab chiqarish holati va ishlab chiqarish rejalari; bojxona hamda ulgurji tashkilotlarning omborlarida mavjudligi. 7. Vazirlik huzuridagi “Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi” davlat muassasasi 5 ish kuni ichida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositasi yoki tibbiy jihoz haqida quyidagi maʼlumotlarni oʻrganadi va oʻrganish natijalarini Ishchi guruhga taqdim etadi: davlat roʻyxatidan oʻtkazilganligi hamda oʻrnini bosuvchi dori vositalarining davlat roʻyxatidan oʻtkazilganligi va sertifikatlashtirilganligi; dozasi, dori shakli va qoʻllash yoʻli boʻyicha mosligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar. 8. Vazirlik huzuridagi “Xaridlar markazi” davlat muassasasi 5 ish kuni ichida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositasi yoki tibbiy jihozning davlat xaridi rejasiga kiritilganligi va yetkazib berish muddatlari haqidagi maʼlumotlarni oʻrganadi va oʻrganish natijalarini Ishchi guruhga taqdim etadi. 9. Ishchi guruh Vazirlik huzuridagi Farmatsevtika tarmogʻini rivojlantirish agentligi hamda “Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi” va “Xaridlar markazi” davlat muassasalari tomonidan taqdim etilgan oʻrganish natijalari asosida 5 ish kuni ichida Oʻzbekiston Respublikasida dori vositalari va tibbiy jihozlarning vaqtinchalik tanqisligini bartaraf etish yuzasidan quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi: Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni mavjud tibbiyot muassasalari doirasida qayta taqsimlash; Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni respublikada faoliyat yuritayotgan ulgurji farmatsevtika tashkilotlari yoki mahalliy ishlab chiqaruvchilardan xarid qilish mumkinligi toʻgʻrisida respublika darajasidagi tibbiyot muassasalari hamda tibbiyotning ixtisoslashtirilgan yoʻnalishlaridagi assotsiatsiyalarga tavsiya berish; Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) va tibbiyot amaliyotida qoʻllash mumkinligi hamda ularning vaqtinchalik tanqisligini bartaraf etish uchun zarur minimal miqdorlarini belgilash; davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan, biroq Oʻzbekiston Respublikasida tasdiqlangan qadoqlanishdan farq qiluvchi qadoqlardagi dori vositalarini majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) va tibbiyot amaliyotida qoʻllash mumkinligi hamda ularning vaqtinchalik tanqisligini bartaraf etish uchun zarur minimal miqdorlarini belgilash. 10. Ishchi guruhda koʻrib chiqiladigan masalalarning xususiyatiga koʻra manfaatdor vazirlik va idoralarning vakillari, tibbiyot sohasida faoliyat yurituvchi muassasalarning vakillari taklif etilishi mumkin. 11. Ishchi guruhni majlislarini Ishchi guruh raisi, Ishchi guruh raisi boʻlmagan taqdirda Ishchi guruh raisi oʻrinbosari boshqaradi. 12. Ishchi guruh majlisi unda Ishchi guruh aʼzolarining kamida uchdan ikki qismi qatnashganda oʻtkazilgan hisoblanadi. 13. Ishchi guruh qarori uning majlisida qatnashgan aʼzolarning koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi. Ovozlar teng boʻlgan taqdirda Ishchi guruh raisining yoki raislik qiluvchining ovozi hal qiluvchi ovoz hisoblanadi. 14. Ishchi guruh qarorlari Ishchi guruh majlisi bayoni bilan rasmiylashtiriladi. Ishchi guruh majlisining bayoni Ishchi guruh raisi yoki raislik qiluvchi tomonidan tasdiqlanadi. 15. Ishchi guruhning tegishli qarori bilan Vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) va tibbiyot amaliyotida qoʻllashi mumkin boʻlgan dori vositalari va tibbiy jihozlarning roʻyxati Vazirlikning rasmiy veb-saytida qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran 1 ish kuni ichida eʼlon qilinadi. 16. Import qiluvchi tashkilotlar Vazirlikning rasmiy veb-saytida Vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan davlat roʻyxatidan oʻtkazmasdan majburiy sertifikatlashtirish sharti bilan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) va tibbiyot amaliyotida qoʻllashi mumkin boʻlgan dori vositalari va tibbiy jihozlarning roʻyxati eʼlon qilingan kundan boshlab 15 kun ichida Vazirlikka vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari va tibbiy jihozlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish (import qilish) imkoniyatlari mavjudligi toʻgʻrisida takliflarni kiritadi. Bunda ushbu takliflar quyidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olishi kerak: dori vositalari va tibbiy jihozlarning ishlab chiqaruvchi davlatda yoki boshqa davlatda roʻyxatdan oʻtkazilganlik toʻgʻrisidagi guvohnoma nusxasi; dori vositalari va tibbiy jihozlarning sifat nazoratini amalga oshirish uchun korxona farmakopeya maqolasi, standart, spetsifikatsiya, Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi (import qilinishi) nazarda tutilgan seriyaning sifat sertifikati, qadoq maketlari, davlat tilidagi dori vositalarining tibbiyotda qoʻllanilishiga doir yoʻriqnomasi (davlat tili bilan birga boshqa tilda ham berilishi mumkin); dori vositalari va tibbiy jihozlarning narxi va yetkazib berish muddatlari; dori vositalarini majburiy raqamli markirovkalashni amalga oshirish boʻyicha majburiyat; xorijdagi dori vositalari va tibbiy jihozlarning ishlab chiqaruvchi yoki boshqa tashkilotlardagi mavjud zaxira tasdigʻi; transport-logistika rejasi va kafolat xati. Agarda import qiluvchi tashkilotlar tomonidan 15 kun ichida Ishchi guruhga taklif kelib tushmasa, takliflarni qabul qilish muddatlari qoʻshimcha 15 kunga uzaytirilishi mumkin. 17. Ishchi guruh mazkur Nizomning 16-bandida koʻrsatilgan muddat tugaganidan soʻng 3 ish kuni ichida import qiluvchi tashkilotlarning takliflarini mazkur Nizomning 3-bobida keltirilgan ustuvorlik tartibi asosida oʻrganib chiqadi va import qiluvchi tashkilotga yoki import qiluvchi tashkilotlarga dori vositalari va tibbiy jihozlarning Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishi (import qilinishi) mumkinligi toʻgʻrisida xulosani rasmiylashtiradi. Bunda Ishchi guruh xulosasi uning majlisida qatnashgan aʼzolarning koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi hamda qabul qilingan xulosa Ishchi guruh majlisi bayoni bilan rasmiylashtiriladi. Ishchi guruh majlisining bayoni Ishchi guruh raisi yoki raislik qiluvchi tomonidan tasdiqlanadi. 18. Import qiluvchi tashkilot yoki import qiluvchi tashkilotlar xulosani olgan kundan eʼtiboran dori vositalari hamda tibbiy jihozlarni xulosada belgilangan muddatlarda yetkazish choralarini koʻradi hamda muvofiqlik sertifikatini rasmiylashtirish uchun Farmatsevtika mahsulotlarini sertifikatlashtirish qoidalariga (roʻyxat raqami 3386, 2022-yil 12-sentabr) muvofiq sertifikatlashtirish organlariga murojaat qiladi, majburiy sertifikatlashtirilmaydigan tibbiy jihozlar bundan mustasno. Bunda sertifikatlashtirish organiga import qiluvchi tashkilot tomonidan sifat nazoratini amalga oshirish uchun taqdim qilgan hujjatlarga muvofiq sifat nazoratini amalga oshirish hamda referent narxdan qatʼi nazar sertifikatlashtirishga ruxsat etiladi. Vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositalari Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilishida (import qilinishida) yoki mahalliy ishlab chiqaruvchilar tomonidan ishlab chiqarilishida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 2-apreldagi 149-son “Dori vositalari va tibbiy buyumlarni majburiy raqamli markirovkalash tizimini joriy etish toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq ular raqamli markirovkalanishi lozim. 19. Tegishli sertifikatlashtirish organi tomonidan rasmiylashtirilgan muvofiqlik sertifikati va boshqa qonunchilikda taqdim etilishi belgilangan hujjatlar import qiluvchi tomonidan erkin muomalaga chiqarish (import) bojxona rejimiga rasmiylashtirish uchun tegishli bojxona organiga taqdim etiladi. 20. Bojxona organlari tomonidan dori vositalari hamda tibbiy jihozlarning erkin muomalaga chiqarish (import) bojxona rejimiga rasmiylashtirish taqdim etilgan hujjatlar qonunchilikda belgilangan muddatlarda oʻrganib chiqilib, belgilangan tartibda erkin muomalaga chiqarish (import) bojxona rejimiga joylashtiriladi. 21. Vaqtinchalik tanqislikni bartaraf etish uchun Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan (import qilingan) dori vositalari hamda tibbiy jihozlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar Vazirlikning rasmiy veb-saytida doimiy joylashtirib boriladi. 22. Oʻzbekiston Respublikasida Vaqtinchalik tanqislikni bartaraf etish maqsadida dori vositalari va tibbiy jihozlarni belgilangan minimal miqdordan ikki barobargacha miqdorlarda Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirishga (import qilishga) ruxsat etiladi. Bunda Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan (import qilingan) retsept bilan beriladigan dori vositalarini ulgurji va chakana sotishda ularni yetkazib berishda ishtirok etuvchi vositachilar sonidan qatʼi nazar, ulgurji savdo uchun sotib olingan (bazaviy) qiymatidan 15 foizdan va chakana savdo uchun sotib olingan qiymatidan 20 foizdan ortiq boʻlmagan miqdorlarda ustama qoʻllanadi. 23. Tibbiyot muassasalari import qiluvchi tashkilot tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirilgan (import qilingan) dori vositasi va tibbiy jihozlarni sotib olish majburiyatini oʻz zimmasiga olmaydi. Bunda tibbiyot muassasalari faqatgina oʻz moliyaviy imkoniyatlaridan kelib chiqqan holda sotib olishi mumkin. 24. Oʻzbekiston Respublikasida vaqtinchalik tanqisligi yuzaga kelgan dori vositasi va tibbiy jihozlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirishda (import qilishda) quyidagi ustuvor yoʻnalishlarga eʼtibor qaratiladi: ijtimoiy ahamiyatga ega kasalliklarning oldini olish, tashxislash va ularni davolash boʻyicha tibbiy xizmatlar; shoshilinch tibbiy yordam va intensiv terapiya (jonlantirish) xizmatlari; yuqumli kasalliklarni aniqlash, davolash va epidemiologik xavflarni bartaraf etish boʻyicha tibbiy xizmatlar; ona va bola salomatligi, perinatal yordam hamda akusherlik-ginekologiya xizmatlari; onkologiya kasalliklarini tashxislash va davolash boʻyicha tibbiy xizmatlar; yurak-qon tomir va miya qon aylanishi bilan bogʻliq oʻta xavfli holatlarda diagnostika va davolash boʻyicha tibbiy xizmatlar; hayot uchun muhim uzluksiz terapiya talab etiladigan surunkali kasalliklar boʻyicha tibbiy xizmatlar; buyrak yetishmovchiligida hayotni saqlab turuvchi terapiya xizmatlari; jarrohlik aralashuvlari, ogʻriqsizlantirish va operatsiyadan keyingi intensiv kuzatuv bilan bogʻliq tibbiy xizmatlar; qon va qon komponentlari bilan bogʻliq transfuzion terapiya va unga doir tibbiy xizmatlar; kam uchraydigan (orfan) va boshqa yuqori xavfli holatlarda davolashni uzluksiz taʼminlash talab etiladigan tibbiy xizmatlar. 25. Bir xil turdagi dori vositasi va tibbiy jihoz boʻyicha ikki yoki undan ortiq import qiluvchi tashkilotlardan takliflar kelib tushgan taqdirda Ishchi guruh birinchi navbatda dori vositasi va tibbiy jihozni eng qisqa muddatlarda yetkazib berish imkoniyatiga ega import qiluvchi tashkilotga yoki import qiluvchi tashkilotlarga ustuvorlik beradi. Agarda ustuvorlik asosida Ishchi guruhning dori vositalari va tibbiy jihozlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirishi (import qilishi) mumkinligi toʻgʻrisida xulosasini olgan import qiluvchi tashkilot yoki import qiluvchi tashkilotlar dori vositalari va tibbiy jihozlarni yetkazib berish muddatlarini buzgan taqdirda ularga berilgan xulosa Ishchi guruh tomonidan bekor qilinadi va mazkur Nizomning 2-bobida keltirilgan tartibda boshqa import qiluvchi tashkilotlarning takliflari qabul qilinib ular koʻrib chiqiladi. 26. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgar boʻladilar.