Ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini zamonaviy ilm-fan yutuqlarini keng joriy etgan holda yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2025-09-11)

Soʻnggi yillarda mamlakatimizda qonun ustuvorligini taʼminlash va sud-huquq tizimini yanada isloh qilishga, shaxsning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish, uning shaʼni va qadr-qimmatini hurmat qilish hamda ushbu sohada xalqaro standartlar va ilgʻor xorijiy tajribani joriy etishga qaratilgan samarali ishlar amalga oshirildi. Shu bilan birga, jinoyat sodir etishda zamonaviy texnologiyalar va usullarni qoʻllash butun dunyoda tobora ommalashib borayotganligini inobatga olib, shaxsning ijtimoiy xavfli qilmish uchun aybliligini sudda ilmiy-texnik jihatdan asoslangan ishonchli dalillar bilan isbotlash jarayonlarini yanada takomillashtirish talab etilmoqda. Jinoyatchilikka qarshi kurashish boʻyicha oʻtkazilayotgan tezkor-qidiruv tadbirlari, tergov va sud harakatlarida dalillarni toʻplashda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, xususan kriminalistik ilmiy usul va vositalarni qoʻllash amaliyotini yangi bosqichga olib chiqish lozim. Sodir etilgan huquqbuzarliklarni zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qoʻllagan holda oʻz vaqtida aniqlash va qisqa muddatlarda fosh etish, ashyoviy dalillarning kriminalistik tadqiqotlarini yanada takomillashtirish, shuningdek, ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining bu boradagi imkoniyatlarini oshirish maqsadida: 1. Quyidagilar ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini yanada takomillashtirishning ustuvor yoʻnalishlari etib belgilansin: zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, raqamli texnologiyalarni, kriminalistikaning yangi ilmiy usul va vositalarini qoʻllash mexanizmlarini joriy etish, zamon talablariga mos avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimlari va axborot bazalarini yaratish; axborot texnologiyalari yordamida sodir etiladigan huquqbuzarliklar boʻyicha raqamli ekspertizaning imkoniyatlaridan keng foydalanish, bu borada kriminalistik hisoblarni yuritish; shaxsga doir biometrik maʼlumotlar (genomga oid axborot, yuz qiyofasi, qoʻl barmoq izlari) asosida avtomatlashtirilgan identifikatsiya tizimlarini qoʻllash sohasini muvofiqlashtirish mexanizmlarini tatbiq qilish; tezkor-qidiruv tadbirlari, tergov va sud harakatlarida ashyoviy dalillar tadqiqotining yangi turlari, innovatsion kriminalistik yondashuv, usul hamda texnik vositalarini keng joriy etish, bu borada laboratoriyalar faoliyatini xalqaro standartlar talabiga moslashtirish; ashyoviy dalillarni isbot qilishda ularning ishonchliligini oshirish boʻyicha doimiy ravishda ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarini amalga oshirish hamda sud-ekspertlik faoliyatiga tatbiq etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish; ekspert-kriminalistika sohasida kadrlarni maqsadli tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish boʻyicha butunlay yangicha samarali oʻquv-amaliyot jarayonini tashkil etish, ekspert-kriminalist xodimlarning mavqeyini koʻtarish hamda sud-ekspertlik faoliyatidagi xolisligi va mustaqilligini har tomonlama taʼminlash. 2. Ichki ishlar vazirligining quyidagi takliflari maʼqullansin: Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi tuzilmasida ichki ishlar organlarining cheklangan shtat birliklari doirasida Genetik tadqiqotlar va Shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish boʻlimlarini tashkil etish; Ichki ishlar vazirligi taʼsischiligida oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurollar, ularning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarni sertifikatlashni amalga oshiruvchi davlat muassasasini tashkil etish; ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga (keyingi oʻrinlarda — ekspert-kriminalistika boʻlinmalari) ekspert-kriminalistika sohasida jismoniy va yuridik shaxslarga shartnoma asosida ekspertlik, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish huquqini berish; maxsus ilmiy-texnik va intellektual salohiyatga ega shaxslarni mutaxassis yoki texnik ishchi sifatida ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga shartnoma asosida jalb etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish. 3. Belgilansinki, sud-ekspertlik faoliyati qamrovini kengaytirish hamda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini mamlakatimizda qoʻllash amaliyotini joriy etish maqsadida ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan ekspertiza va tadqiqotlarning quyidagi yangi turlari oʻtkazilishi yoʻlga qoʻyiladi: a) 2022-yil yakuniga qadar: video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi; elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi; gazli qurollar ekspertizasi; gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi; transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi; odam DNKsi biologik ekspertizasi; maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi; oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi; b) 2023-yil yakuniga qadar: raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi; Internet tarmogʻida bulutli servislar ekspertizasi; fonoskopiya ekspertizasi. Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov) ekspert-kriminalistika boʻlinmalari faoliyatiga kiritilayotgan ekspertiza va tadqiqotlarning yangi turlari boʻyicha metodikalarni ishlab chiqish hamda mazkur yoʻnalishlar boʻyicha xodimlarni oʻqitishni tashkil etish choralarini koʻrsin. 4. Quyidagilar: Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi toʻgʻrisida nizom 1-ilovaga muvofiq; Ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika faoliyatini yanada takomillashtirish boʻyicha “yoʻl xaritasi” 2-ilovaga muvofiq; Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini 2022-yilda moddiy-texnika vositalari bilan taʼminlash dasturi 3-ilovaga* muvofiq tasdiqlansin. Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev): ikki oy muddatda 2022 — 2025-yillarga moʻljallangan ichki ishlar organlarining tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov faoliyatida ashyoviy dalillar boʻyicha isbotlov bazasini mustahkamlash va raqamli axborot-qidiruv tizimlarini rivojlantirish konsepsiyasini ishlab chiqsin va tasdiqlasin; 2023-yil 1-yanvarga qadar manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunga muvofiq shaxs, buyum va hodisalar toʻgʻrisida olingan axborotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimini yaratish va joriy etish choralarini koʻrsin; 2023-yil yakuniga qadar manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda sud-tergov faoliyatida ashyoviy dalil sifatida olingan sintetik turdagi giyohvandlik, shuningdek, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarining kimyoviy tarkibi boʻyicha markazlashgan axborot-qidiruv tizimini yaratish choralarini koʻrsin; 2022-yil 1-dekabr kuniga qadar ekspert-kriminalistika boʻlinmalaridagi ish oʻrinlarini mehnat sharoitlari va asbob-uskunalarning jarohatlash xavfliligi yuzasidan qonunchilikda belgilangan tartibda attestatsiyadan oʻtkazishni taʼminlasin. 5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga muvofiq: Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi Kriminalistik ekspertizalar kafedrasiga belgilangan tartibda tegishli sud ekspertizalari (daktiloskopik, trasologik, ballistik, sovuq qurollar, portret, xatshunoslik va boshqalar) va tadqiqotlarni oʻtkazish huquqi beriladi; sohaning ilmiy-texnik salohiyatini oshirish maqsadida ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari faoliyatini baholash va ragʻbatlantirish tizimi “motivatsiya-sharoit-ragʻbat-natija” tamoyili asosida, mustaqil ekspertiza oʻtkazish huquqini beruvchi guvohnomalar soni, oʻtkazilgan ekspertizaning murakkabligi va jinoyatlarni fosh etishdagi hissasini qamrab oluvchi mezonlarga muvofiq tashkil etiladi. Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov): Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida zamonaviy ekspert-kriminalistika jihozlari va texnik vositalar bilan jihozlangan oʻquv-laboratoriya kompleksini tashkil etish choralarini koʻrsin va oʻquv jarayonida undan keng foydalanilishini taʼminlasin; 2022/2023 oʻquv yilidan boshlab Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining bakalavriat dasturi boʻyicha taʼlim tizimida “raqamli kriminalistika asoslari” fani oʻqitilishini yoʻlga qoʻysin. 6. Belgilansinki, ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan pullik xizmatlar koʻrsatishdan tushadigan mablagʻlar hamda fuqaroviy va xizmat qurollarini Davlat oʻq-gilzotekasiga hisobga qoʻyishdan tushadigan yigʻimlar ichki ishlar organlarining budjetdan tashqari jamgʻarmalariga yoʻnaltiriladi va quyidagi maqsadlar uchun sarflanadi: ashyoviy dalillar tadqiqotining zamonaviy usullari boʻyicha oʻtkaziladigan ilmiy-tadqiqot va tajriba-sinov ishlarini moliyalashtirish; ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, texnologik rivojlantirish, shu jumladan, laboratoriya jihozlari, sarflash materiallari va maxsus kriminalistik texnik vositalar xarid qilish; shaxsga doir biometrik maʼlumotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan identifikatsiya tizimlarining namunaviy va tajribaviy loyihalarini sinovdan oʻtkazish; ekspert-kriminalistika faoliyatini xalqaro standart talablari asosida sertifikatlash va tadqiqot laboratoriyalarini akkreditatsiyadan oʻtkazish; ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirish va maxsus kriminalistik laboratoriyalar ishini samarali tashkil etish maqsadida malakali, shu jumladan xorijiy mutaxassislarni shartnoma asosida jalb qilish; ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining xodimlarini xorijiy yetakchi turdosh idora, markaz va oliy taʼlim muassasalarida zamonaviy kriminalistik ekspertiza turlari boʻyicha oʻqitish; ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining xodimlari, ishchi va xizmatchilarini, ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik loyihalarini amalga oshirishda yaqindan koʻmaklashgan fuqarolar va boshqa tashkilotlarning ilmiy xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish; xalqaro moliya institutlarining kreditlarini soʻndirish. 7. Sogʻliqni saqlash vazirligi (B. Musayev) Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) bilan birgalikda uch oy muddatda jinoyatlar sodir etilishining yangi uslublari hamda ilgʻor xorijiy tajribalarni inobatga olgan holda sud-tibbiy ekspertizalarni oʻtkazish sohasini yanada takomillashtirish boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 8. Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) ikki oy muddatda: texnologik rivojlanish tendensiyalarini inobatga olgan holda, ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini zamonaviy texnika, axborot-kommunikatsiya tizimlari va maxsus vositalar bilan taʼminlash meʼyorini tasdiqlasin; manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 9. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim qarorlariga 4-ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 10. Belgilansinki, mazkur qarorda nazarda tutilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish bilan bogʻliq xarajatlar Ichki ishlar vazirligining asoslangan hisob-kitoblariga koʻra har yili ajratiladigan budjet mablagʻlari, Ichki ishlar vazirligining budjetdan tashqari mablagʻlari, shuningdek, qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi. 11. Mazkur qaror ijrosini samarali tashkil etishga masʼul va shaxsan javobgar etib ichki ishlar vaziri P.R. Bobojonov va uning oʻrinbosarlari Ya. Abdulxakov, A. Ikramov, N. Turaxodjayev belgilansin. 12. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisi B.D. Islamov zimmasiga yuklansin. 1. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi (keyingi oʻrinlarda — Bosh markaz) ichki ishlar organlari va boshqa vakolatli davlat organlari faoliyatini texnik-kriminalistik taʼminlashni tashkil etadigan va amalga oshiradigan Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi (keyingi oʻrinlarda — IIV) markaziy apparatining bosh boshqarma maqomiga ega mustaqil tarkibiy boʻlinmasi hisoblanadi. 2. Bosh markaz oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga, Oʻzbekiston Respublikasining “Ichki ishlar organlari toʻgʻrisida”gi, “Genom boʻyicha davlat roʻyxatiga olish toʻgʻrisida”gi, “Qurol toʻgʻrisida”gi, “Sud ekspertizasi toʻgʻrisida”gi va boshqa qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlari, IIVning idoraviy normativ-huquqiy hujjatlari, shuningdek, ushbu Nizomga amal qiladi. 3. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari (keyingi oʻrinlarda — kriminalistika boʻlinmalari) tizimiga quyidagilar kiradi: Bosh markaz; IIV Transport va turizm obyektlarida xavfsizlikni taʼminlash departamenti va uning tarmoq tuzilmalarining ekspert-kriminalistika boʻlimlari (boʻlinmalari, guruhlari); IIV Akademiyasi Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi; Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalari, viloyatlar ichki ishlar boshqarmalarining ekspert-kriminalistika markazlari; Toshkent shahar Ichki ishlar bosh boshqarmasi Yoʻl harakati xavfsizligi boshqarmasining ekspert-kriminalistika boʻlimi; tuman (shahar) ichki ishlar organlarining ekspert-kriminalistika boʻlimlari (boʻlinmalari, guruhlari) kiradi. 4. Bosh markaz Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻzining toʻliq nomi davlat tilida yozilgan muhr va blank, shuningdek, shtampga ega boʻladi. Bosh markaz Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan taʼsis etiladigan oʻzining ramziga ega boʻlishi mumkin. 5. Quyidagilar Bosh markazning asosiy vazifalari hisoblanadi: davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida ekspertiza va tadqiqotlar oʻtkazish; tezkor-qidiruv tadbirlari, tergovga qadar tekshiruv va tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash; kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini tashkiliy-uslubiy jihatdan taʼminlash va muvofiqlashtirish; axborot-maʼlumotlar va kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni tashkil etish va yuritish; ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarini, ularning amaliy aprobatsiyasini tashkil etish va oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishni taʼminlash. 6. Bosh markaz oʻziga yuklatilgan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi: a) davlat sud-ekspertiza muassasasi sifatida quyidagi ekspertiza va tadqiqotlarni oʻtkazadi: daktiloskopiya ekspertizasi; trasologiya ekspertizasi; xatshunoslik ekspertizasi; hujjatlarning texnik ekspertizasi; ballistika ekspertizasi; sovuq qurol ekspertizasi; portret ekspertizasi; fizik-kimyoviy ekspertiza, shu jumladan oʻsimlik va sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop moddalar va ularning prekursorlari, kuchli taʼsir qiluvchi moddalar, maxsus kimyoviy moddalar, qimmatbaho metallar va zargarlik buyumlari ekspertizalari; yoʻl-transport hodisasi mexanizmi ekspertizasi; transport vositalarining texnik holati ekspertizasi; transport trasologiyasi ekspertizasi; maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi; metall va nometall yuzalarda oʻchirilgan markirovka belgilarini aniqlash ekspertizasi; video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi; oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi; qurilish-texnik ekspertiza; buxgalterlik ekspertizasi; odam DNKsi biologik ekspertizasi; elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi; gazli qurollar ekspertizasi; fonoskopiya ekspertizasi; videoregistrator (videokuzatuv va qayd etish) qurilmalari ekspertizasi; portlash texnik ekspertizasi, shu jumladan portlovchi moddalar ekspertizasi, portlatish jihozlari ekspertizasi, portlatish qurilmalari ekspertizasi, pirotexnika buyumlari ekspertizasi, gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi, transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi; sud-kompyuter-texnik ekspertizasi, shu jumladan kompyuter-texnik ekspertizasi, mobil qurilmalar ekspertizasi, Internet tarmogʻida bulutli servislar ekspertizasi, raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi; tegishli mutaxassislar, zarur texnik vositalar boʻlganda boshqa turdagi ekspertizalar; b) tezkor-qidiruv tadbirlari, tergovga qadar tekshiruv va tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash sohasida: ekspert tadqiqotlari, shuningdek, ekspertlarning tezkor-qidiruv tadbirlari va tergov harakatlarida ishtirok etish samaradorligini oshirish maqsadida ichki ishlar organlarining surishtiruv, tergov va tezkor boʻlinmalari bilan hamkorlik qilish; tezkor-qidiruv va tergov amaliyotining muayyan ashyoviy dalillarning ekspert tadqiqotlari boʻyicha ehtiyojlarini oʻrganish va zaruratga koʻra, yangi turdagi ekspertizalar oʻtkazishni tashkil etish; vakolatli davlat organlari uchun qoʻshimcha, qayta, komissiyaviy va kompleks ekspertizalarni oʻtkazishda ishtirok etish; v) kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini tashkiliy-uslubiy jihatdan taʼminlash va muvofiqlashtirish sohasida: kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini muvofiqlashtirish va unga uslubiy rahbarlik qilish, ishlarini rejalashtirishni tashkil etish, faoliyati yuzasidan oʻrganish, inspektorlik tekshiruvlarini amalga oshirish; kriminalistika boʻlinmalariga ekspert tadqiqotlarini tashkil etish va oʻtkazishda amaliy yordam koʻrsatish; ichki ishlar organlari ekspertlarining xulosalarini taqrizdan oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishda yoʻl qoʻyilgan xatolar yuzasidan sharhlarni tayyorlash; ekspert-kriminalistika faoliyati yuzasidan uslubiy va boshqa qoʻllanmalar, materiallarni ishlab chiqish hamda kriminalistika boʻlinmalariga tarqatish; kriminalistika boʻlinmalari faoliyati samaradorligini tahlil va monitoring qilish, shuningdek, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazish samaradorligini yanada oshirishga qaratilgan chora-tadbirlarni ishlab chiqish; ekspert tadqiqotlarini tashkil etish va oʻtkazish masalalari boʻyicha oʻquv-seminarlar tashkil etish, oʻtkazish va ularda ishtirok etish; ekspert amaliyotiga fan va texnikaning zamonaviy yutuqlarini, shu jumladan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy qilish; ichki ishlar organlari ekspertlarini faoliyatning oʻziga xos xususiyatlari boʻyicha, shuningdek, ichki ishlar organlarining boshqa manfaatdor boʻlinmalari xodimlarini oʻqitishni tashkil etish; kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining bilimi, kasbiy tayyorgarligi, amaliy tajribasi darajasini va ekspertizalarni mustaqil ravishda bajarish salohiyatini baholash, shuningdek, sud ekspertlarining noqonuniy harakatlari bilan bogʻliq holatlarning adolatli va xolis koʻrib chiqilishini taʼminlash maqsadida IIV Ekspert-malaka komissiyasini tashkil etish va uning faoliyatini taʼminlash; kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining muayyan sud-ekspertlik faoliyati boʻyicha malakasining, shuningdek, huquqiy bilimlari va tayyorgarligining yuqori darajasini taʼminlash maqsadida belgilangan tartibda ularni qayta tayyorlash, malakasini oshirish va stajirovka oʻtashini tashkil etish; boshqa vakolatli organlar davlat sud ekspertlarini Bosh markaz negizida ekspert-kriminalistika faoliyati boʻyicha tayyorlash va qayta tayyorlash hamda ularning malakasini oshirishga koʻmaklashish; IIV Akademiyasi tomonidan “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligi boʻyicha tayyorlangan oʻquv dasturlarining amaliyotga mosligini kelishish, kursantlarning samarali amaliyot oʻtashini tashkil etish, ularning bilim va koʻnikmalarini davriy monitoring va tahlil qilish; kriminalistika boʻlinmalariga kasbiy va axloqiy-psixologik tayyorgarlik hamda maʼnaviy fazilatlarga ega boʻlgan kadrlarni tanlash; kriminalistika boʻlinmalari xodimlari oʻrtasida xizmat intizomi va qonun buzilishi holatlarining oldini olish borasidagi ishlarni amalga oshirish, ularga nisbatan xizmat tekshiruvlari oʻtkazish, tekshiruv natijalari boʻyicha tegishli choralar koʻrish; g) axborot-maʼlumotlar va kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni tashkil etish va yuritish sohasida: jinoiy tajovuz obyektlari yoki hodisa joyini koʻzdan kechirish jarayonida olingan fotosuratlar, videoyozuvlar va boshqa portret maʼlumotlarini tashuvchi vositalardagi tasvirlar, fotorobotlar, subyektiv portretlar, qoʻldagi barmoq va kaft izlari boʻyicha huquqbuzarlarni identifikatsiyalash; tanib olinmagan murdalarning fotosurati, shuningdek, tanib olinmagan murdalarning, ruhiy kasallikka chalingan va boshqa sabablarga koʻra oʻzi haqida aniq maʼlumotlar bera olmaydigan tirik shaxslarning daktokartalari boʻyicha shaxsini aniqlash; ichki ishlar organlarining surishtiruv, tergov va tezkor boʻlinmalari, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi va xorijiy davlatlarning boshqa davlat organlari, ilmiy muassasalari va tashkilotlari, oʻquv yurtlari bilan hamkorlik asosida shaxsni identifikatsiyalash tizimini takomillashtirishni taʼminlash; portlovchi materiallar, qoʻlbola usulda tayyorlangan portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari, shu jumladan qoʻlbola usulda yasalgan portlatish qurilmalari, portlatgichlar (qoʻzgʻatish vositalari), qoʻlbola portlovchi moddalar va portlatish qurilmalarini tayyorlashda ishlatiladigan moddalar, materiallar va buyumlarning hisobini, avtomatlashtirilgan daktiloskopik hisobini, shuningdek, tezkor vaziyatning oʻziga xos xususiyatlarini inobatga olgan holda boshqa turdagi hisoblarni shakllantirish va yuritish; shaxs portreti boʻyicha identifikatsiyalashning avtomatlashtirilgan kartotekasini, avtomatlashtirilgan multibiometrik maʼlumotlar kartotekasini yuritish; qalbaki pullar, shu jumladan chet el valyutalari kartotekasini yuritish; oʻsimlik va sintetik giyohvandlik vositalari va moddalari, psixotrop va kuchli ruhiy taʼsir qiluvchi moddalar kolleksiyasi, qalbaki hujjatlar va qimmatli qogʻozlar kartotekasini yuritish; portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari, pirotexnika buyumlari va ularning tarkibiy komponentlari boʻyicha axborot-maʼlumot kartotekasini, portlovchi materiallardan foydalangan holda sodir etilgan terrorchilik harakatlari kartotekasini, portlovchi qurilmalarni tayyorlash uslublari va maxsus maʼlumotlar kartotekasini, shuningdek, tezkor vaziyatning oʻziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda boshqa turdagi kartotekalarni yuritish; hodisa sodir boʻlgan joydan olingan, shuningdek, fuqaroviy va xizmat oʻqotar qurolidan nazorat tartibida otilgan, qurol izlari tushgan oʻqlar, gilza va patronlar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining Davlat oʻq-gilzotekasini yuritish; oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa xildagi qurollar, ularning oʻq-dorilari, shuningdek, elektroshok qurilmalari kolleksiyasini yuritish; ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarida, shuningdek, texnik vosita hamda butlovchi ehtiyot qism sifatida foydalanish uchun tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov davrida ashyoviy dalil sifatida protsessual tartibda olingan raqamli axborot tashuvchi qurilmalar (mobil telefon, smartfon, planshet, kompyuter texnikasi, videoregistrator, qattiq disk, flesh xotira va tashqi jamlagichlar) kolleksiyasini shakllantirish va yuritish; shaxsning genom axboroti boʻyicha yagona maʼlumotlar bazasini yuritish; hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni yuritish samaradorligini oshirish yuzasidan takliflar tayyorlash; kriminalistika boʻlinmalariga kriminalistik hisoblar, kartotekalar va kolleksiyalarni shakllantirish hamda yuritish masalalari boʻyicha amaliy yordam koʻrsatish; d) ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarini, ularning amaliy aprobatsiyasini tashkil etish va oʻtkazish, ekspert tadqiqotlarini oʻtkazishni taʼminlash sohasida: ilmiy-tadqiqot ishlari va tajriba-konstruktorlik ishlanmalarida ishtirok etish va bevosita bajarish; ekspert tadqiqotlarining yangi uslublarini ishlab chiqish; portlatish qurilmalarini qoʻllagan holda sodir etilgan terrorchilik harakatlarining oʻziga xos xususiyatlarini oʻrganish, ularning oldini olish va chek qoʻyish borasida takliflar tayyorlash; ekspert amaliyoti tahlili asosida tezkor-qidiruv tadbirlari va tergov harakatlarini ilmiy-texnik vositalar va uslublar bilan texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlashni takomillashtirish yuzasidan chora-tadbirlarni belgilash; sodir etilgan terrorchilik harakatlarida qoʻllanilgan portlovchi moddalar, portlatish qurilmalari va portlatish usullari boʻyicha tahliliy materiallarni tayyorlash. Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin. 7. Bosh markaz oʻziga yuklatilgan vazifalar va funksiyalarni bajarish uchun quyidagi huquqlarga ega: IIV boʻlinmalaridan, boshqa davlat organlari va tashkilotlaridan boshqaruv qarorlarini qabul qilish, axborot-tahlillar va hisobot maʼlumotlarni tayyorlash uchun oʻzaro hamkorlik asosida zarur boʻlgan hujjatlar, maʼlumot va boshqa materiallarni soʻrab olish; kriminalistika boʻlinmalarining hujjatlari va materiallari bilan tanishish, ularning ijrosi yuzasidan zarur boʻlgan maʼlumotlarni olish; boshqaruv qarorlarini ishlab chiqishda, IIV hayʼatida va tezkor yigʻilishlarda koʻrib chiqilishi uchun axborot-tahlil materiallari va boshqa hujjatlarni tayyorlashda IIVning tegishli sohaviy xizmatlarini belgilangan tartibda jalb etish; ekspert-kriminalistika faoliyatidagi maxsus bilimlar va texnik vositalar imkoniyatlaridan samarali foydalangan holda davlat muassasasini taʼsis etish; jismoniy va yuridik shaxslarga ekspert-kriminalistika faoliyati sohasida shartnoma asosida ekspertiza, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish; hisobot davrlariga muvofiq kriminalistika boʻlinmalari ishlarining yakunlarini umumlashtirish; yuklangan vazifalarni bajarish maqsadida ichki ishlar organlarining maʼlumotlar bazalaridan foydalanish; xalqaro va milliy grant dasturlarida ishtirok etish; ichki ishlar organlarining boshqa xizmat yoʻnalishlari boʻyicha hujjatlarning Bosh markaz vakolatiga kiruvchi masalalarga oid qismini ishlab chiqishda ishtirok etish; Bosh markaz faoliyatiga oid masalalar boʻyicha xizmat tekshiruvlari materiallari va boshqa hujjatlar bilan tanishish; kriminalistika boʻlinmalari tomonidan bajarilishi shart boʻlgan koʻrsatmalar, sharh va topshiriqlar yuborish; kriminalistika boʻlinmalari rahbarlarining sohaviy yoʻnalishlar boʻyicha hisobotlarini eshitish; kriminalistika boʻlinmalarida qonuniylikka va xizmat intizomiga rioya etilishi holatini tekshirish; kriminalistika boʻlinmalarining moddiy-texnika taʼminotini yaxshilash, xodimlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha takliflar kiritish; Bosh markaz vakolatiga oid masalalar boʻyicha ilmiy-amaliy institutlar, muassasalar, korxonalar va tashkilotlar bilan hamkorlik qilish; ekspert tadqiqotlarini oʻtkazish va tezkor-qidiruv tadbirlari hamda tergov harakatlarini texnik-kriminalistik jihatdan taʼminlash masalalari borasida respublika va xorijiy davlatlarning ekspertiza muassasalari bilan belgilangan tartibda hamkorlik qilish; kriminalistika boʻlinmalari faoliyatiga IIVning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan fuqarolarni mutaxassis sifatida shartnoma asosida jalb etish; ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli vaqtincha boʻsh turgan mablagʻlarini tijorat banklari depozit hisobvaraqlariga joylashtirish. Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 8. Bosh markaz quyidagi majburiyatlarga ega: oʻz vakolatlari doirasida fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini, jismoniy va yuridik shaxslarning mulkini jinoiy tajovuzlardan himoya qilish choralarini koʻrish; zaruratga koʻra, hodisa sodir boʻlgan joyda kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining ishtirokini taʼminlash; oʻz vakolatlari doirasida ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika faoliyatida qonuniylikka qatʼiy rioya etilishini taʼminlash; ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika faoliyatini doimiy ravishda takomillashtirib borish; kriminalistika boʻlinmalari faoliyati haqida maʼlumot tayyorlash va IIV rahbariyatiga taqdim etish. Bosh markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlarga ham ega boʻlishi mumkin. 9. Bosh markaz unga yuklangan vazifalar va funksiyalarning samarali bajarilishi uchun javobgardir. 10. Bosh markazga Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi bilan kelishilgan holda lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod etiladigan boshliq rahbarlik qiladi. Bosh markaz boshligʻi Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod etiladigan uch nafar oʻrinbosarga, shu jumladan bir nafar birinchi oʻrinbosarga ega. 11. Bosh markaz boshligʻi: Bosh markaz faoliyatiga bevosita rahbarlik qiladi va Bosh markazga yuklangan vazifalar, funksiyalar hamda majburiyatlarning lozim darajada bajarilishi uchun shaxsan javobgar hisoblanadi; oʻzining oʻrinbosarlari oʻrtasida funksional majburiyatlarni belgilaydi va ularning bajarilishini nazorat qiladi; Bosh markazning ish rejalarini tasdiqlaydi; kriminalistika boʻlinmalari rahbarlarining hisobotlarini eshitadi; oʻzining vakolati doirasida ichki ishlar organlarida ekspert-kriminalistika faoliyatini tashkil etish boʻyicha koʻrsatmalar va topshiriqlar chiqaradi hamda IIV rahbariyatiga ichki ishlar organlari tomonidan bajarilishi majburiy boʻlgan farmoyishlar loyihasini kiritadi; ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishda ichki ishlar organlarining boshqa boʻlinmalari bilan hamkorlikni muvofiqlashtiradi; kriminalistika boʻlinmalarining xizmat faoliyati natijalarini, ularning ishini tekshirish materiallarini koʻrib chiqadi; kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, boshqa lavozimga oʻtkazish, kasbiy tayyorgarligi, xizmat intizomiga rioya etilishini tashkillashtiradi, kriminalistika boʻlinmalari xodimlarini oʻrnatilgan tartibda malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslariga yuboradi; IIV rahbariyatiga belgilangan tartibda Bosh markaz xodimlariga maxsus unvonlar berish, ularni ragʻbatlantirish, shu jumladan taqdirlash, ularga nisbatan intizomiy jazolar qoʻllash haqida takliflar kiritadi; Bosh markaz faoliyatiga doir hujjatlarni tasdiqlaydi, mablagʻlarni tasarruf etadi, fuqarolik-huquqiy shartnomalarni tuzadi; ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli mablagʻlarining kriminalistika boʻlinmalari ehtiyoji uchun sarflanishini belgilaydi; IIV rahbariyatiga faoliyat natijalaridan kelib chiqib, kriminalistika boʻlinmalarining xodimlari, ishchi va xizmatchilarga lavozim maoshining 100 foizi, genetik tadqiqotlar oʻtkazish va shaxsning genom maʼlumotlari boʻyicha davlat roʻyxatiga olish bilan shugʻullanadigan alohida mutaxassislikka ega shaxsiy tarkibiga — 200 foizi miqdorigacha ichki ishlar organlari budjetdan tashqari jamgʻarmalarining kriminalistika boʻlinmalariga tegishli mablagʻlari hisobidan har oylik ustama haq belgilash haqida takliflar kiritadi; Bosh markaz xodimlarini belgilangan tartibda xizmat safarlariga yuboradi; oʻz vakolatlari doirasida Bosh markaz xodimlariga taʼtillar beradi; belgilangan tartibda Bosh markazda safarbarlik tayyorgarligi va fuqaro muhofazasi tadbirlarining bajarilishini taʼminlaydi va tashkil etadi; Bosh markazda maxfiylik rejimiga rioya etilishini tashkil etishga, shu jumladan maʼlumotlarning texnik xavfsizligi boʻyicha tadbirlar oʻtkazilishiga javob beradi; kriminalistika boʻlinmalari faoliyatini bevosita yoki oʻzining oʻrinbosarlari orqali nazorat qiladi; jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari boʻyicha kriminalistika boʻlinmalari xodimlarining xatti-harakatlari qonuniyligini, shuningdek, xodimlar tomonidan har bir aniqlangan qonuniylik va xizmat intizomi buzilishi holatlarining belgilangan tartibda tekshirilishini taʼminlaydi; kriminalistika boʻlinmalarining shtatlar sonini qayta taqsimlash toʻgʻrisida takliflar kiritadi; IIV Ekspert-malaka komissiyasiga raislik qiladi; qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi. 12. Bosh markaz boshligʻi boʻlmaganda, uning vakolatlari birinchi oʻrinbosar tomonidan amalga oshiriladi. 13. Bosh markazning ofitser tarkibidagi xodimlari Bosh markaz boshligʻining taqdimnomasiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi. Kriminalistika boʻlinmalarining ofitser tarkibidagi barcha rahbar va xodimlari belgilangan tartibda ichki ishlar organlari vakolatli rahbarlari tomonidan Bosh markaz bilan kelishilgan holda lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi. 14. Kriminalistika boʻlinmalari shtat tuzilishiga kiritiladigan oʻzgartirishlar Bosh markaz boshligʻi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi. 15. Kriminalistika boʻlinmalari, qoida tariqasida, IIV Akademiyasining “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligini tamomlagan yoki xorijiy mamlakatlar oliy taʼlim muassasalariga xalqaro shartnoma asosida kriminalistika yoʻnalishida taʼlim olish uchun yuborilgan bitiruvchilari orasidan jamlanadi. Mazkur bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan xodimlar sirasiga kirmagan nomzodlar kriminalistika boʻlinmalarining lavozimlariga birinchi marta tayinlanayotgan hollarda majburiy tartibda ekspert-kriminalistika faoliyati asoslari hamda tegishli ekspertiza turiga oid umumiy bilimlari boʻyicha malaka imtihonlarini topshiradi va muvaffaqiyatli oʻtgan nomzodlarga xodimning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildiga biriktiriladigan ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnoma beriladi. Kriminalistika boʻlinmalarining ofitser tarkibidagi lavozimlariga faqat IIV Akademiyasining “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligini tamomlaganligi yoki xorijiy mamlakatlar oliy taʼlim muassasalariga xalqaro shartnoma asosida yuborilib, kriminalistika yoʻnalishida taʼlim olganligi toʻgʻrisidagi diplomga yoxud ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnomaga ega boʻlgan nomzodlar tayinlanadi. Ekspert-kriminalistika faoliyati asoslari va tegishli ekspertiza turiga oid umumiy bilimlari boʻyicha malaka imtihonlarini oʻtkazish hamda ekspert-kriminalistika faoliyatini amalga oshirishga ruxsatnoma berish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi ichki ishlar vaziri tomonidan belgilanadi. 16. Kriminalistika boʻlinmalariga xizmatga qabul qilish va ularda xizmatni oʻtash davrida, istisno tariqasida, harbiy-tibbiy komissiya talablari hamda kasbiy tanlov tartibi, shuningdek, jismoniy tayyorgarlik mezonlari soddalashtirilgan holda belgilanadi. 17. Ish yuritish va maxfiylik rejimi boʻyicha tadbirlar Bosh markaz tomonidan qonunchilikda oʻrnatilgan tartibda amalga oshiriladi. 18. Kriminalistika boʻlinmalari kriminalistik texnika va boshqa moddiy-texnika vositalari hamda uskunalar bilan belgilangan tartibda jihozlanadi. T/r Tadbirlarning nomi Amalga oshirish shakli Bajarish muddati Masʼul ijrochilar 1. Ekspert-kriminalistika faoliyatida fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishda zamonaviy fan va texnikaning ilgʻor yutuqlarini, raqamli texnologiyalarni, kriminalistik ilmiy usul va vositalarni qoʻllashni takomillashtirish. Avtomatlashtirilgan va markazlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimlari boʻyicha texnik topshiriqlar 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov), Moliya vazirligi (A. Xaydarov) 2. Qonun asosida shaxs, buyum va hodisalar toʻgʻrisida olingan axborotlar boʻyicha avtomatlashtirilgan kriminalistik axborot-qidiruv tizimini joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar rejasi 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov), manfaatdor vazirlik va idoralar 3. 2022 — 2025-yillarga moʻljallangan ichki ishlar organlarining tergovga qadar tekshiruv, surishtiruv va dastlabki tergov faoliyatida ashyoviy dalillar boʻyicha isbotlov bazasini mustahkamlash va raqamli axborot-qidiruv tizimlarini rivojlantirishning konsepsiyasini ishlab chiqish va tasdiqlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Sh. Sobirov, N. Turaxodjayev, Ya. Abdulxakov) 4. Shaxsning jinoyatga daxldorligini aniqlash va gumondan chiqarish boʻyicha sud-tergov harakatlari jarayoniga sud ekspertizasining zamonaviy turlarini joriy etish. Ichki ishlar vazirligi Ekspert-malakaviy komissiyasi qarori 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 5. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalari tomonidan quyidagi yangi turdagi ekspertiza va tadqiqotlarni oʻtkazish amaliyotini joriy etish boʻyicha zarur tashkiliy va oʻquv-amaliy choralarni koʻrish: 2022-yil yakuniga qadar: maxsus texnika va transport vositalarini baholash ekspertizasi; video va fototexnika ekspertizasi, shu jumladan videoyozuvlarda qayd qilingan transport vositasining harakatlanish tezligini aniqlash ekspertizasi; oziq-ovqat mahsulotlari ekspertizasi; odam DNKsi biologik ekspertizasi; elektr taʼsirli qurollar ekspertizasi; gazli qurollar ekspertizasi; gaz-havo aralashmasi va fizik portlashlar ekspertizasi; transport vositalariga oʻrnatilgan gaz ballonlari portlashi ekspertizasi; 2023-yil yakuniga qadar: fonoskopiya ekspertizasi; Internet tarmogʻidagi bulutli servislar ekspertizasi; raqamli maʼlumotlar bazasi ekspertizasi. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov), Adliya vazirligi (R. Davletov), Sogʻliqni saqlash vazirligi (A. Inoyatov), Moliya vazirligi (A. Xaydarov), manfaatdor vazirlik va idoralar 7. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalari, shu jumladan Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarga shartnoma asosida ekspert-kriminalistika faoliyati sohasida ekspertlik, biometrik identifikatsiya, ilmiy-tadqiqot va axborot xizmatlarini hamda sohaga oid boshqa pullik xizmatlarni koʻrsatish tartibini belgilash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil avgust Ichki ishlar vazirligi (P. Bobojonov) 8. Oʻzbekiston Respublikasining “Genom boʻyicha davlat roʻyxatiga olish toʻgʻrisida”gi Qonuniga muvofiq Ichki ishlar vazirligi Ekspert-kriminalistika bosh markazi tuzilmasida Genetik tadqiqotlar va Shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish boʻlimlarini tashkil etish hamda ushbu boʻlimlarni malakali xodimlar bilan toʻldirish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov) 9. Genetik tadqiqotlar oʻtkazish va shaxsning genom axborotini davlat roʻyxatiga olish bilan shugʻullanadigan alohida mutaxassislikka ega xodimlarga, shu jumladan ishchi va xizmatchilarga har oylik ustama haq tayinlash tartibini belgilash. 10. Ichki ishlar vazirligi taʼsischiligida oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurol, uning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarni sertifikatlash organini tashkil etish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil iyun Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov) 11. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarini zamonaviy texnika, axborot-kommunikatsiya tizimlari va maxsus vositalar bilan taʼminlash meʼyorini tasdiqlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Abidjanov) 12. Oʻqotar, pnevmatik, gazli, signal beruvchi, sovuq, uloqtiruvchi va boshqa qurol, uning oʻq-dorilarini, maxsus vositalarni, oʻq oʻtkazmaydigan maxsus himoya vositalarini, elektroshok qurilmalari, pirotexnika buyumlari va portlovchi materiallarning texnik xususiyatlarini va chegaraviy parametrlarini belgilovchi texnik reglamentlarini ishlab chiqish. Tegishli texnik reglament va standartlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yuzasidan takliflar 2022-yil sentabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) Mudofaa vazirligi (A. Norboyev) Sanoat xavfsizligi davlat qoʻmitasi (B. Gulyamov) Texnik jihatdan tartibga solish agentligi (D. Sattarov) 13. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalaridagi ish oʻrinlarini mehnat sharoitlari va asbob-uskunalarning jarohatlash xavfliligi yuzasidan qonunchilikda belgilangan tartibda attestatsiyadan oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 14. “Motivatsiya-sharoit-ragʻbat-natija” tamoyili asosida, mustaqil ekspertiza oʻtkazish huquqini beruvchi guvohnomalar soni, oʻtkazilgan ekspertizaning murakkabligi va jinoyatlarni fosh etishdagi hissasini qamrab oluvchi mezonlarga muvofiq ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari faoliyatini baholash va ragʻbatlantirish tartibini belgilash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil iyun Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 15. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan zamonaviy ekspert-kriminalistika jihozlari va texnik vositalar bilan jihozlangan oʻquv-laboratoriya kompleksini tashkil etish va oʻquv jarayonida undan foydalanilishini taʼminlash. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil mart (qabul qilish) 2023-yil iyul (yakunlash) Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 16. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasining Kriminalistik ekspertizalar kafedrasi tomonidan tegishli sud ekspertizalari (daktiloskopik, trasologik, ballistik, sovuq qurollar, portret, xatshunoslik va boshq. ) va tadqiqotlarni oʻtkazish tartibini belgilash va ushbu amaliyotni yoʻlga qoʻyish. Ichki ishlar vazirligi Ekspert-malakaviy komissiyasi qarori 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, A. Ikramov, R. Xatamov) 17. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasida “raqamli kriminalistika asoslari” fanini oʻqitishni yoʻlga qoʻyish. Oʻquv-metodik materiallar 2022-yil dekabr Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov, R. Xatamov) 18. Maxsus ilmiy-texnik va intellektual salohiyatga ega shaxslarni mutaxassis yoki texnik ishchi sifatida ekspert-kriminalistika boʻlinmalariga shartnoma asosida jalb etish tartibini belgilash va bu amaliyotni yoʻlga qoʻyish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil may Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov) Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi (A. Inakov) 19. Ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari va Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi professor-oʻqituvchilarini xorijiy mamlakatlarning (Hindiston, Turkiya, Koreya, Belarus, Rossiya Federatsiyasi, Xitoy) yetakchi turdosh idora, markaz va oliy taʼlim muassasalarida zamonaviy kriminalistik ekspertiza turlari boʻyicha qisqa muddatli oʻquv kurslarida oʻqitishni tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-yil aprel (Dasturni tasdiqlash) 2022-2023-yillar (Dastur ijrosi) Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov), Tashqi ishlar vazirligi (A. Kamilov) 20. Ekspert-kriminalistika tadbirlarini oʻtkazish orqali kibermakondagi jinoyatlarni aniqlash va fosh etish metodikalarini ishlab chiqish. Oʻquv-amaliy qoʻllanmalar kompleksi 2022-yil davomida Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov) 21. Ichki ishlar vazirligi Malaka oshirish instituti oʻquv jarayoniga xorijiy yetakchi taʼlim muassasalarining zamonaviy kriminalistik ekspertiza sohasidagi malakali pedagoglari va mutaxassislarini shartnoma asosida jalb etgan holda ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarining barcha xodimlarini qisqa muddatli malaka oshirish kurslarida oʻqitishni tashkil etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil davomida Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, O. Axmedov) 22. Yetakchi xorijiy davlatlarning ekspert-kriminalistik, sud-ekspertiza, ilmiy-tadqiqot va boshqa turdosh tashkilotlari bilan xalqaro shartnomalar tuzish va qoʻshma dasturlarni amalga oshirish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov) 23. Kibermakonda sodir etilgan jinoyatlarni fosh etish hamda zamonaviy kriminalistik ekspertiza faoliyatini ilmiy va uslubiy jihatdan tadqiq etishga yoʻnaltirilgan xalqaro va davlat grantlarida Ichki ishlar vazirligining ishtirokini tashkil etish choralarini koʻrish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022 — 2024-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, I. Fazilov) Innovatsion rivojlanish vazirligi (I. Abduraxmonov) 24. Sintetik turdagi giyohvandlik, shuningdek, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarini ekspertizadan oʻtkazishga moʻljallangan maxsus kimyoviy laboratoriya uskunalarini xorijiy donorlar va xalqaro grantlar yordamida xarid qilish choralarini koʻrish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Sh. Sobirov, Ya. Abdulxakov) 25. Sud-tergov faoliyatida ashyoviy dalil sifatida olingan sintetik turdagi giyohvandlik vositalari, psixotrop va kuchli taʼsir etuvchi dori vositalarining kimyoviy tarkibi boʻyicha markazlashgan axborot-qidiruv tizimini yaratish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev) Narkotik moddalarni nazorat qilish milliy axborot-tahlil markazi (O. Narzullayev) 26. Ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida uchuvchisiz uchish qurilmalari yordamida odamning yuz qiyofasini identifikatsiya qilish hamda giyohvand oʻsimliklarni videotasvir orqali aniqlash boʻyicha avtomatlashtirilgan tizimni joriy etish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (N. Turaxodjayev, Sh. Sobirov) 27. Hududiy ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida axborot tashuvchi qurilmalardagi oʻchirilgan, zararlangan va qulflangan maʼlumotlarni qayta tiklash tadqiqotini oʻtkazishni bosqichma-bosqich yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-2023-yillar Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, N. Turaxodjayev) 28. Ichki ishlar vazirligining budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan ekspert-kriminalistika boʻlinmalarida kamida 15 yillik amaliy ish tajribasiga ega boʻlib, pensiyaga chiqqan tajribali mutaxassislarni Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi ekspertiza oʻtkazishni oʻqitish boʻyicha oʻquv jarayonlariga shartnoma asosida jalb etish amaliyotini yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar 2022-yil avgust Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 29. Ichki ishlar vazirligi Akademiyasi “ekspert-kriminalistika faoliyati” mutaxassisligi boʻyicha kunduzgi taʼlim shakliga kirish istagidagi abituriyentlarni imtihondan oʻtkazish jarayonida Ekspert-kriminalistika bosh markazi vakillarining ishtirokini taʼminlash. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy ravishda Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, R. Xatamov) 30. Hududiy ichki ishlar organlari ekspert-kriminalistika boʻlinmalari xodimlari tomonidan Ichki ishlar vazirligining akademik litseylari oʻquv jarayonlarida kriminalistika fani boʻyicha muntazam ravishda oʻquv-amaliy mashgʻulotlar oʻtkazib borishni yoʻlga qoʻyish. Tashkiliy chora-tadbirlar Doimiy ravishda Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 31. Har yili ichki ishlar organlari tizimida “Eng namunali ekspert-kriminalistika jamoasi” va “Eng yaxshi ekspert-kriminalist” respublika koʻrik-tanlovini oʻtkazish tartibini joriy etish. Idoraviy normativ-huquqiy hujjat 2022-yil aprel Ichki ishlar vazirligi (A. Ikramov, Ya. Abdulxakov) 32. Ekspert-kriminalistika sohasini zamonaviy tahdidlarga moslashtirish va ilgʻor yutuqlar asosida rivojlantirishning istiqbollariga bagʻishlangan yuqori saviyadagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiyani oʻtkazish. Tashkiliy chora-tadbirlar dasturi 2022-yil oktabr Ichki ishlar vazirligi (Ya. Abdulxakov, R. Xatamov), Adliya vazirligi (R. Davletov), manfaatdor vazirlik va idoralar 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 18-apreldagi “Ichki ishlar organlarining jinoyatlarni tergov qilish sohasidagi faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-2898-son qarorida 4-bandning uchinchi xatboshisi, 8-bandi, shuningdek qarorga 2-ilova oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 29-noyabrdagi PQ-3413-son qarori bilan tasdiqlangan Ichki ishlar organlarida xizmatni oʻtash tartibi toʻgʻrisidagi nizomda: a) 15-bandning beshinchi xatboshisi “ish yuritish” soʻzlaridan oldin “ekspert-kriminalistika,” soʻzlari bilan toʻldirilsin; b) 40-bandda: toʻqqizinchi xatboshi “Ichki ishlar organlari profilaktika,” soʻzlaridan keyin “ekspert-kriminalistika,” soʻzlari bilan toʻldirilsin; oʻninchi xatboshi “ichki ishlar organlari profilaktika,”, “profilaktika inspektori,” va “profilaktika katta inspektori,” soʻzlaridan keyin tegishincha “ekspert-kriminalistika,”, “eksperti” va “katta eksperti” soʻzlari bilan toʻldirilsin; oʻn birinchi xatboshisi “ichki ishlar organlari profilaktika,”, “profilaktika katta inspektori,” va “katta tezkor vakili” soʻzlaridan keyin tegishincha “ekspert-kriminalistika,”, “katta eksperti” va “, bosh eksperti” soʻzlari bilan toʻldirilsin.