Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2026-02-02)

Vazirlar Mahkamasining “2018 — 2022-yillarda davlat teatrlarining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash va ularning faoliyatini rivojlantirish chora-tadbirlari dasturi toʻgʻrisida” 2018-yil 5-yanvardagi 9-son qaroriga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyatini baholash, toifalari (guruhlari)ni belgilash hamda ragʻbatlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq; Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining bilet narxlarini shakllantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq; Davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarini yaratish boʻyicha davlat buyurtmasini shakllantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Quyidagilar davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining asosiy vazifalari etib belgilansin: milliy istiqlol gʻoyalariga hamohang, badiiy jihatdan yuksak, xalqchil sahna asarlarini sahnalashtirish, tomosha va konsert dasturlarini yaratish; xalqimiz, ayniqsa, yoshlar qalbida milliy gʻurur, milliy iftixor tuygʻularini shakllantirish, ularni ona Vatanga muhabbat, umumbashariy qadriyatlarga hurmat, insonparvarlik gʻoyalariga sadoqat ruhida tarbiyalashga munosib sahna asarlari, tomoshalar va konsert dasturlari bilan hissa qoʻshib borish; aholining turmush madaniyatini oshirish, milliy qadriyatlar, urf-odatlar, anʼanalar, milliy bayramlarni tiklash hamda davom ettirishda koʻmaklashish; teatr va tomosha sanʼatini keng targʻib etish maqsadida mamlakatimiz va xorijiy muassasalar bilan oʻzaro manfaatli hamkorlikni amalga oshirish; teatr va tomosha sanʼati oldiga qoʻyilgan vazifalarni samarali tashkil etish uchun xodimlarning malakasini oshirish choralarini koʻrish, ularni maʼnaviy va ijtimoiy jihatdan qoʻllab-quvvatlash, tashabbuskorlikni ragʻbatlantirishning samarali usullarini joriy etish; koʻrgazmalar, festival, koʻrik-tanlov, maʼruzalar, madaniyat, sanʼat, ilm-fanning atoqli arboblari bilan uchrashuvlar, benefis, teatr spektakllari, maxsus tayyorlangan dasturlar, dam olish va ijodiy kechalar, maqsadli teatrlashtirilgan marosim kechalari va boshqa tomosha tadbirlarini tashkil qilish va oʻtkazish; mamlakatda va xorijda teatr va konsert-tomosha gastrol faoliyatining keng koʻlamli dasturlarini ishlab chiqish va amalga oshirish. 3. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari oʻz ustavlarini bir oy muddatda mazkur qarorga muvofiq qayta koʻrib chiqsinlar. 4. Quyidagilar davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyatini moliyalashtirish manbalari etib belgilansin: Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari; pulli xizmatlar koʻrsatishdan tushgan mablagʻlar; mol-mulkni ijaraga berishdan olingan daromadlar; xalqaro moliya institutlari, xorijiy tashkilotlar, donor mamlakatlar va tashkilotlarning grantlari; yuridik va jismoniy shaxslarning homiylik xayriyalari; qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar. Bunda davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalariga budjet mablagʻlari oʻz daromadlari bilan qoplanmagan qismi uchun ajratib beriladi. 5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi davlat teatrlari va konsert tashkilotlarining maqomi toʻgʻrisida” 1992-yil 13-yanvardagi 11-son qarori oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin. 7. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining madaniyat vaziri B.S. Sayfullayev zimmasiga hamda Vazirlar Mahkamasining Yoshlar siyosati, madaniyat, maʼnaviyat, ommaviy axborot vositalari, ijodiy va jamoat tashkilotlari masalalari kotibiyatiga yuklansin. 1. Mazkur Nizom davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining faoliyatini tashkil etish, boshqarish, moliyalashtirish, gastrol faoliyati tartibini hamda ularning maqsad va vazifalarini belgilaydi. 2. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari davlat muassasasi shaklidagi yuridik shaxs hisoblanadi, Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻz nomi davlat tilida yozilgan muhrga, mustaqil balansga, Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligining Gʻaznachiligida budjet va budjetdan tashqari mablagʻlar boʻyicha shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga ega boʻladi. 3. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga hamda ushbu Nizomga, shuningdek, boshqa qonunchilik hujjatlari va oʻz ustaviga amal qiladilar. 4. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyati boʻyicha oʻzining yuqori turuvchi organiga hamda tegishli moliya organiga belgilangan tartibda hisobot beradi. 5. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: gastrol — ijodiy jamoaning davlat teatri va konsert-tomosha muassasasi joylashgan joydan tashqarida respublika yoki xalqaro miqyosdagi chiqishlari; davlat teatr va konsert-tomosha muassasasi — Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekistonda teatr va musiqa sanʼatini yanada rivojlantirishni qoʻllab-quvvatlash va ragʻbatlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmonini amalga oshirish masalalari haqida” 1995-yil 28-oktabrdagi 415-son qaroriga 1-ilovada belgilangan teatr va konsert-tomosha muassasalari; spektakl — jonli ijroda ommaga namoyish etish, oʻtkazish sharoitlaridan kelib chiqqan holda statsionar, koʻchma va gastrol spektakli koʻrinishidagi sahna asari; tadbirlar — konsertlar, spektakllar, teatrlashtirilgan va sirk tomoshalari, ijodiy uchrashuvlar, turli shou-dasturlar, festivallar, tomoshalarning shakli va janridan qatʼiy nazar boshqa madaniy-ommaviy hamda tomosha tadbirlari. 6. Quyidagilar davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining vazifalari hisoblanadi: milliy va jahon teatr, opera va balet hamda konsert-tomosha sanʼatining boy anʼanalarini yuksaltirish, asrab-avaylash va rivojlantirish, zamon talablari darajasidagi sahna asarlarini sahnalashtirish, ularda milliy anʼanalarimizni ulugʻlash orqali umuminsoniy qadriyatlarni shakllantirish, xalqimiz, ayniqsa, yosh avlod ongida milliy va jahon madaniyati va qadriyatlariga nisbatan hurmat tuygʻusini oshirish, shuningdek, jahon teatr va tomosha sanʼati sohasida qoʻlga kiritilgan yutuqlardan unumli foydalanish; oʻzbek va jahon teatr, opera va balet hamda musiqa sanʼatining eng nodir namunalarini targʻib qilish, konsert dasturlarining gʻoyaviy badiiy saviyasini oshirish, aholining dunyoqarashi yangicha milliy istiqlol gʻoyasi asosida shakllanishiga, maʼnaviy talablarni qondirish uchun qulay sharoitlar yaratish, vatanparvarlik, baynalminal, huquq va axloqiy tarbiyani qaror toptirish, ularni demokratik davlat, fuqarolik jamiyati qurish ishiga jalb etishga koʻmaklashish, erkin ijodiy oʻziga xolislikni namoyish qilish imkoniyatlarini kengaytirish, xizmat sifatini oshirish; Oʻzbekiston teatr va tomosha sanʼatini mamlakatimizda va chet ellarda keng targʻib etish, gastrol faoliyatini shakllantirish va muvofiqlashtirish; respublika miqyosida madaniy tadbirlarda, koʻrik-tanlovlarda, festivallarda faol qatnashish va tashkil etish, teatrlashtirilgan tomoshalar va spektakllar, madaniy tadbirlar, ijodiy kechalar, konsert-dasturlarini tayyorlash. 7. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari oʻzlariga yuklangan vazifalardan kelib chiqib, quyidagi funksiyalarni bajaradi: teatr va tomosha sanʼatini keng targʻib etish maqsadida mamlakatimiz va chet ellardagi muassasalar bilan madaniy, ilmiy-ijodiy, iqtisodiy hamkorlik qilish yuzasidan oʻzaro manfaatli shartnomalar, memorandumlar tuzish; teatr va tomosha sanʼati oldiga qoʻyilgan vazifalarni samarali tashkil etish uchun xodimlarning malakasini oshirish choralarini koʻrish, ularni maʼnaviy va ijtimoiy jihatdan qoʻllab-quvvatlash, tashabbuskorlikni ragʻbatlantirishning samarali usullarini joriy etish; milliy istiqlol gʻoyalariga hamohang, badiiy jihatdan yuksak, xalqchil sahna asarlarini sahnalashtirish orqali oʻzbek milliy teatr va tomosha sanʼati taraqqiyotiga hissa qoʻshish; xalqimiz, ayniqsa, yoshlarimiz qalbida milliy gʻurur, milliy iftixor tuygʻularini shakllantirish, ularni ona Vatanga muhabbat, umumbashariy qadriyatlarga hurmat, gumanizm gʻoyalariga sadoqat ruhida barkamol tarbiyalash uchun sahna asarlari, tomoshalar va konsert dasturlari bilan hissa qoʻshib borish; aholi turmush madaniyatini oshirish, milliy qadriyatlar, urf-odatlar, anʼanalar, marosimlar, milliy bayramlarni tiklash hamda davom ettirishda koʻmaklashish; koʻrgazmalar, festival, koʻrik-tanlov, shoular (jumladan, xalqaro), maʼruzalar, madaniyat, sanʼat, ilm-fanning atoqli arboblari bilan uchrashuvlar, benefist, teatr spektakllari, maxsus tayyorlangan dasturlar, dam olish va ijodiy kechalar, maqsadli teatrlashtirilgan marosim kechalari va boshqa tomosha tadbirlarni tashkil qilish va oʻtkazish; mamlakatda va xorijda teatr va konsert-tomosha gastrol faoliyatining keng koʻlamli dasturlarini ishlab chiqish va amalga oshirish. 8. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari quyidagi huquqlarga ega: davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarida, qoida tariqasida, teatr va konsert-tomosha muassasasining tarkibiy boʻlinmalari rahbarlari, badiiy rahbarlari, rejissorlari, taniqli ijodkorlar, madaniyat xodimlari, olimlar, mutaxassislar, madaniyat tashkilotlari assotsiatsiyalarining (uyushmalarining) vakillaridan iborat boʻlgan Badiiy kengash toʻgʻrisidagi nizomni va uning tarkibini tasdiqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligiga kiritish; havaskor ijodiy jamoalar, studiyalar tashkil etish; belgilangan tartibda aholiga xizmat koʻrsatish boʻyicha loyihalar ishlab chiqish va amalga oshirish; belgilangan tartibda spektakllar, madaniy tadbirlar, teatrlashtirilgan tomosha va konsert dasturlari uchun biletlar narxini belgilash; dolzarb mavzulardagi yangi spektakllar va tomoshalarni sahnalashtirish, konsert dasturlari uchun turli loyihalar ishlab chiqish va amalga oshirish hamda belgilangan tartibda sotish; suvenirlar, bukletlar, tabriknomalar, kalendarlar va reklama mahsulotlarini ishlab chiqarish va ularni bepul tarqatish yoki sotish; aholiga maishiy, ijara va boshqa pulli xizmatlar koʻrsatish; belgilangan tartibda noshirlik faoliyati bilan shugʻullanish; belgilangan tartibdagi faoliyati boʻyicha reklama ishlarini amalga oshirish. 9. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari quyidagi majburiyatlarga ega: davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasining rivojlanish yoʻlida ijodiy, ilmiy-texnik ishlanmalardan va mahsulotlardan ustuvor darajada foydalanish; davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasining tashkiliy, moliyaviy, moddiy-texnik masalalarini hal etish, xodimlarning manfaatlarini himoya qilish choralarini koʻrish; davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasini muntazam rivojlantirib borish, ijodiy faoliyatini qoʻllab-quvvatlash yuzasidan chora-tadbirlar rejalari, dasturlar ishlab chiqish va ularni amalga oshirish; milliy va umumbashariy qadriyatlarni tarannum etuvchi badiiy yorqin sahna asarlari va tomoshalar sahnalashtirilishiga koʻmaklashish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi huzuridagi sohaning yetakchi mutaxassislaridan iborat Badiiy kengash tavsiyasiga asosan yangi sahna asarlari va tomoshalar namoyishini tashkil etish. qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa majburiyatlar. 10. Quyidagilar davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining respublika hamda xalqaro miqyosidagi gastrol faoliyatining asosiy tamoyillari hisoblanadi: dolzarb ijtimoiy muammolarni hal etish, aholining teatr sanʼati xizmatidan foydalanishining hududiy jihatdan qamrab olinishidagi nomutanosiblikni yoʻqotish, aholi ayniqsa, viloyatlar hamda hududlardagi qishloq aholisiga sanʼat asarlari orqali xizmat koʻrsatish, shuningdek, xorijiy davlatlar bilan doʻstona aloqalarni yoʻlga qoʻyish; viloyat, tuman va shahar hamda xorijiy davlatlar bilan teatr va boshqa sanʼat yutuqlari borasida oʻzaro tajriba almashish; turli millatlar madaniyatlarining bir-biriga oʻzaro taʼsiri va rivojlanishi, baynalmilal va vatanparvarlik ruhida tarbiyalash asoslarini mustahkamlash jarayoniga ijobiy taʼsir koʻrsatish; ijodiy xodimlarning kasbiy mahoratini oshirish, mamlakatlar oʻrtasidagi doʻstona munosabatlarni mustahkamlash, davlatimiz mavqeyini koʻtarish, oʻzbek teatr va boshqa sanʼatning dunyo hamjamiyati madaniy maydonidagi oʻrnini belgilab berish; davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining jamoalari hamda yetakchi ijodkorlarining gastrol faoliyati Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Vazirlar Mahkamasi, Madaniyat vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi va Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, oʻzining yuqori turuvchi tashkilotlarining yozma koʻrsatmalariga asosan respublika yoki xalqaro miqyosida tijorat hamda xayriya asosida tashkil etilishi mumkin. 11. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari jamoalari hamda yetakchi ijodkorlarning gastrollari quyidagilarga boʻlinadi: respublika miqyosidagi gastrol; xalqaro miqyosdagi gastrol. 12. Respublika miqyosidagi gastrollar Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan bevosita, shuningdek, turli davlat idoralari hamda tijorat yoki notijorat muassasalar bilan oʻzaro hamkorlik kelishuviga asosan rejalashtiriladi va belgilangan tartibda moliyalashtiriladi. 13. Xalqaro miqyosdagi gastrollar Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi, Madaniyat vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar hokimliklari tomonidan bevosita tegishli vazirlik va idoralar bilan kelishilgan holda shuningdek, turli mahalliy va xorijiy davlat idoralari hamda tijorat yoki notijorat muassasalar bilan oʻzaro hamkorlik kelishuviga asosan rejalashtiriladi va tegishli daromad manbalaridan moliyalashtiriladi. 14. Gastrol uchun oʻz binosini taqdim etayotgan teatr-tomosha va gastroldagi davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasi hamda yetakchi ijrochilar oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlar va kelishuvlar shartnoma asosida belgilab olinadi. 15. Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida tomonlar kelishuviga asosan oʻtkaziladigan gastrollar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi, Vazirlar Mahkamasi, Madaniyat vazirligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar bilan kelishilgan holda oʻtkaziladi. 16. Gastrollarni tashkil etishda teatrlar va konsert-tomosha muassasalari davlat, jamoat va tijorat tashkilotlarning vositachilik xizmatdan shartnoma asosida foydalanishi mumkin. 17. Oʻzbekiston Respublikasi va uning chekka hududlarida toʻgʻridan-toʻgʻri kelishuv asosida oʻtkaziladigan gastrollar, davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarning oʻz mablagʻlari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi. 18. Respublika va xalqaro gastrollarni tashkil etish bilan bogʻliq xarajatlar, shu jumladan yoʻl, yashash va kunlik xarajatlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qoplanadi. 19. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari oʻzlariga berilgan mol-mulkdan qonunchilik hujjatlariga, oʻz faoliyatining maqsad va vazifalariga muvofiq foydalanadi hamda tasarruf etadi. 20. Budjet mablagʻlari davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasiga Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti, Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar hamda tuman (shahar) mahalliy budjetlaridan mablagʻlar oʻz daromadlari bilan qoplanmagan qismi uchun ajratib beriladi. Davlat teatrlari va konsert tomosha muassasalari budjet muassasalari uchun belgilangan tartibda tasdiqlangan va roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasiga muvofiq moliyalashtiriladi. Bunda davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasining: daromad va xarajatlari prognoz koʻrsatkichlari qonunchilik hujjatlariga muvofiq budjet tashkilotlarining smeta xarajatlarini tuzish va roʻyxatga olish jarayonida shakllantiriladi hamda daromadlar va xarajatlar smetasining ajralmas qismi hisoblanadi; oʻz daromadlari bilan qoplanmagan qismi uchun ajratilgan budjet mablagʻlari boʻyicha budjet qonunchiligiga muvofiq belgilangan tartibda xarajatlar smetasi tuziladi va roʻyxatga olinadi. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari tomonidan jalb qilingan homiylik mablagʻlari budjet mablagʻlarini kamaytirishga asos boʻlmaydi. 21. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari har yili 31-dekabrga qadar kelgusi yil faoliyatining asosiy prognoz koʻrsatkichlari (spektakllar soni, yangi sahnalashtirilgan spektakllar soni, kutilayotgan tomoshabinlar soni, gastrol safarlari soni va boshqalar) Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi bilan kelishilgan holda aniqlaydilar. 22. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari har yili xarajatlar smetasini tuzish va roʻyxatga olish jarayonida daromadlar va xarajatlar prognozini shakllantiradilar. 23. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarga oʻz daromadlari bilan qoplanmagan xarajatlarning qismi uchun ajratilgan budjet mablagʻlari boʻyicha xarajatlar smetasida, birinchi navbatda, shtat jadvaliga asosan ish haqi va unga tenglashtirilgan toʻlovlar hamda yagona ijtimoiy toʻlovlar xarajatlari nazarda tutiladi. Davlat teatrlariga ijodiy xodimlarni jalb etish, xorijiy davlatlar mutaxassislarning ish haqi va unga tenglashtirilgan toʻlovlari Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi bilan kelishilgan holda teatrlar tomonidan budjetdan tashqari mablagʻlar (oʻz daromadlari) va qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi. 24. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari xodimlari mehnatiga haq toʻlash Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Davlat madaniyat muassasalari va davlat arxivlari xodimlari mehnatiga haq toʻlashning takomillashtirilgan tizimini joriy etish va ularni moddiy ragʻbatlantirishni kuchaytirish toʻgʻrisida” 2018-yil 14-maydagi PQ-3727-son qarori hamda Vazirlar Mahkamasining “Davlat madaniyat muassasalari va davlat arxivlari xodimlari mehnatiga haq toʻlash va ularni moddiy ragʻbatlantirishning takomillashtirilgan tizimini tasdiqlash haqida” 2018-yil 19-iyundagi 458-son qarori hamda boshqa normativ-huquqiy hujjatlar asosida amalga oshiriladi. 25. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasiga Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi tomonidan tegishliligi boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod qilinadigan direktor rahbarlik qiladi. 26. Direktor: davlat teatri yoki konsert-tomosha muassasasi faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi hamda zimmasiga yuklatilgan vazifa va funksiyalarning bajarilishiga shaxsan javob beradi; belgilangan tartibda davlat teatri va konsert-tomosha muassasasi mol-mulki va mablagʻlarini tasarruf qiladi; yuridik va jismoniy shaxslar bilan tegishli xizmatlar koʻrsatish uchun shartnomalar (kontraktlar) tuzadi; barcha muassasalar, tashkilotlar va jismoniy shaxslar bilan munosabatlarda davlat teatri yoki konsert-tomosha muassasasi manfaatlarini himoya qiladi; xodimlarning mansab yoʻriqnomalarini va ichki mehnat tartibi qoidalarini belgilangan tartibda tasdiqlaydi, xodimlarni mehnat shartnomasi asosida ishga qabul qiladi va belgilangan tartibda ishdan boʻshatadi; davlat teatri yoki konsert-tomosha muassasasining faoliyati masalalariga oid buyruqlarni, yoʻriqnomalarni va boshqa hujjatlarni chiqaradi; ishda alohida namuna koʻrsatgan xodimlarni normativ-huquqiy hujjatlarga asosan va Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi huzuridagi Badiiy kengashi tavsiyasiga koʻra ragʻbatlantiradi; xodimlarga nisbatan intizomiy jazo choralarini koʻradi; oʻz vakolatlari doirasida boshqa masalalarni koʻrib chiqadi va hal qiladi. Direktor oʻz huquqlarini amalga oshirishda va vazifalarini bajarishda davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasi manfaatlarini koʻzlab harakat qilishi shart. Direktor davlat teatri yoki konsert-tomosha muassasasi faoliyatining natijalari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligiga hisobot beradi. 27. Davlat teatri va konsert-tomosha muassasasi direktorining oʻrinbosarlari Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi bilan kelishilgan holda, direktor tomonidan lavozimiga tayinlanadi va lavozimidan ozod qilinadi. 28. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalariga badiiy rahbar va bosh rejissor Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod qilinadi. 29. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarida jamoatchilik asosida faoliyat yuritadigan Badiiy kengash tashkil etiladi, uning nizomi va tarkibi Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi tomonidan tasdiqlanadi hamda kamida uch yilda bir marta yangilab turiladi. Badiiy kengash Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirining buyrugʻi bilan tasdiqlangan nizom asosida ish yuritadi. Badiiy kengashga direktor raislik qiladi. Badiiy kengash 9 — 17 nafar aʼzodan iborat boʻladi, uning aʼzolari teatr va konsert-tomosha muassasasining tarkibiy boʻlinmalari rahbarlari, badiiy rahbarlari, rejissorlari, taniqli ijodkorlar, madaniyat xodimlari, olimlar, mutaxassislar, madaniyat tashkilotlari assotsiatsiyalarining (uyushmalarining) vakillaridan iborat boʻladi. Badiiy kengash Kengash aʼzolarining kamida uchdan ikki qismi ishtirok etgan taqdirda vakolatli hisoblanadi. Badiiy kengash kotibi hujjatlarni qabul qiladi, yigʻilishda koʻrib chiqish uchun tayyorlaydi, rasmiylashtiradi va saqlaydi. 30. Badiiy kengash raisi va aʼzolari quyidagi hollarda kengash tarkibidan muddatidan oldin chiqarilishi mumkin: oʻz arizasiga koʻra; u bilan tuzilgan mehnat shartnomasi bekor qilingan taqdirda; mehnat shartnomasi talablari buzilganda va lavozim majburiyatlari bajarilmaganda; Badiiy kengash toʻgʻrisidagi nizom talablarini bajarmagan taqdirda. 31. Badiiy kengash qarorlari ochiq ovoz berish yoʻli bilan qabul qilinadi. Qarorlar yigʻilishda ishtirok etgan aʼzolarning koʻpchiligi ovoz bergan taqdirda, qabul qilingan hisoblanadi. Ovozlar teng boʻlgan taqdirda, kengash raisining ovozi hal qiluvchi hisoblanadi. Kengash aʼzosi boʻlgan mutaxassisning hujjatlari kengashda koʻrilganda, kengash aʼzosi boʻlgan mutaxassisning ovozi hisobga olinmaydi. 32. Badiiy kengash qarori bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi. 33. Badiiy kengashning bayonnomasi davlat teatrlari va kotsert-tomosha muassasasi rahbarining tegishli buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. 34. Badiiy kengash davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari faoliyatining quyidagi asosiy yoʻnalishlarini koʻrib chiqib, tavsiyalar ishlab chiqadi: yangi spektakllar, dasturlar, repertuarlarni muhokama qilish hamda ularni yaxshilash boʻyicha tavsiyalar berish; ijodiy jarayon sifatining yanada yaxshilanishiga koʻmaklashish; gastrol-konsert faoliyatining sifatini nazorat qilish; muassasa maʼmuriyati bilan hamkorlikda ish faoliyatini yaxshilash shakl va usullarini ishlab chiqish; ijodiy xodimlarning malaka toifalarini koʻrib chiqish; yoshlarning ijodiy tajribalarini keng yoyish, ularning malaka va mahoratlarini doimiy oshirish ishlarini olib borish; alohida holatlarda ishga yangi qabul qilinayotgan ijodiy xodimlarning layoqatini oʻrganib chiqib, muhokamaga qoʻyish hamda ishga qabul qilish yoki qilmaslik yuzasidan muassasa rahbariga oʻz xulosasini taqdim etish; ijodiy, tashkiliy, ishlab-chiqarish masalalari boʻyicha qarorlar qabul qilish. 35. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi. 36. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarini tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 1. Mazkur Nizom davlat teatrlari (keyingi oʻrinlarda — teatrlar) va konsert-tomosha muassasalari faoliyatini baholash, toifalari (guruhlari)ni belgilash hamda ularni ragʻbatlantirish tartibini belgilaydi. 2. Teatrlar va konsert-tomosha muassasalari faoliyatining samaradorligini baholash natijasiga koʻra ularning reytingi shakllantiriladi hamda teatrlar toifalari va konsert-tomosha muassasalari guruhlari belgilanadi. 3. Ushbu Nizom talablari toifadan tashqari teatrlarga nisbatan tatbiq etilmaydi. Toifadan tashqari boʻlgan teatrlarga belgilangan tartibda “Milliy” va “Akademik” maqomlari berilgan davlat teatrlari kiradi. 4. Quyidagilar teatrlar va konsert-tomosha muassasalari faoliyatining samaradorligini baholash mezonlari hisoblanadi: a) teatrlar boʻyicha: yil davomida sahnalashtirilgan yangi spektakllar soni; teatrning joriy repertuaridagi spektakllari soni; yil davomida namoyish etilgan spektakllar soni; xalqaro va respublika miqyosidagi gastrollar soni; tomoshabinlar soni (belgilangan rejadan kelib chiqqan holda, foiz hisobida toʻldirish koeffitsiyenti, oʻrindiqlar soniga nisbatan oʻrtacha yillik); oʻz daromadlarining (homiylik xayriyalaridan tashqari) teatr umumiy yillik xarajatlaridagi ulushi; oʻz binosi va texnika vositalarining mavjudligi; Internet jahon axborot tarmogʻidagi rasmiy veb-saytining yuritilishi holati; b) konsert-tomosha muassasalari boʻyicha: yil davomida ishtirok etgan madaniy tadbirlari soni; yil davomida bevosita tashkil etgan konsertlari soni; gastrollar (mahalliy, respublika va xorijiy) soni; tomoshabinlar soni (belgilangan rejadan kelib chiqqan holda, foiz hisobida toʻldirish koeffitsiyenti, oʻrindiqlar soniga nisbatan oʻrtacha yillik); tashkilotning budjetdan tashqari tushumlari miqdori (homiylik xayriyalaridan tashqari); oʻz binosi va texnika vositalarining mavjudligi; Internet jahon axborot tarmogʻidagi rasmiy veb-saytining yuritilishi holati. 5. Teatr va konsert-tomosha muassasalari faoliyatining samaradorligi ushbu Nizomga ilovaga muvofiq reyting tizimi asosida baholanadi hamda ularning quyidagi toifa (guruh)lari belgilanadi: a) teatrlar boʻyicha: 1-toifa teatr — 86 ball va undan yuqori; 2-toifa teatr — 75 balldan 85 ballgacha; 3-toifa teatr — 55 balldan 74 ballgacha; b) konsert-tomosha muassasalari boʻyicha: 1-guruh konsert-tomosha muassasalari — 86 ball va undan yuqori; 2-guruh konsert-tomosha muassasalari — 75 balldan 85 ballgacha; 3-guruh konsert-tomosha muassasalari — 55 balldan 74 ballgacha. 6. Teatr va konsert-tomosha muassasalarining toifasi (guruhi)ni belgilash masalasi Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi (keyingi oʻrinlarda — Madaniyat vazirligi) tomonidan tasdiqlanadigan 5 — 7 nafar aʼzolardan iborat Ishchi guruh tomonidan koʻrib chiqiladi. Ishchi guruh tarkibiga soha mutaxassislari hamda Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligining tegishli mutaxassisi kiritiladi. 7. Teatr va konsert-tomosha muassasalari har yili 1-noyabrga qadar soʻnggi bir yil davomida amalga oshirilgan ishlar yuzasidan maʼlumotlarni Ishchi guruhga yozma (elektron) shaklda taqdim etadi. Bunda taqdim etilgan maʼlumotlarning asosliligi va toʻgʻriligi uchun teatr va konsert-tomosha muassasasining birinchi rahbari shaxsan javobgar hisoblanadi. 8. Ishchi guruh tomonidan teatr va konsert-tomosha muassasalari taqdim etgan maʼlumotlar har yili 15-noyabrga qadar ushbu Nizomning ilovasiga muvofiq teatr va konsert-tomosha muassasalari faoliyatining samaradorligini baholash mezonlari asosida baholanib, tegishli xulosa qabul qilinadi. Ishchi guruh tomonidan baholash jarayonida teatr va konsert-tomosha muassasalaridan ularning faoliyatiga oid boshqa zarur maʼlumotlar ham soʻrab olinishi mumkin. 9. Teatrlarning toifalari va konsert-tomosha muassasalarining guruhlari Ishchi guruhning tegishli xulosasiga koʻra Oʻzbekiston Respublikasi madaniyat vazirining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi. Bunda teatrlarning toifalari va konsert-tomosha muassasalarining guruhlarini belgilash hamda bir toifa yoki guruhdan boshqa toifa yoxud guruhga oʻtkazish har uch yil yakuni boʻyicha Madaniyat vazirligi tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi. 10. Belgilangan toifa (guruh)lar teatrlar va konsert-tomosha muassasalarining shtatlar jadvalini shakllantirish hamda Vazirlar Mahkamasining “Davlat madaniyat muassasalari va davlat arxivlari xodimlari mehnatiga haq toʻlash va ularni moddiy ragʻbatlantirishning takomillashtirilgan tizimini tasdiqlash haqida” 2018-yil 19-iyundagi 458-son qaroriga muvofiq bazaviy lavozim maoshlarining tegishli guruhini qoʻllash uchun asos hisoblanadi. “Tomosha” bolalar musiqiy teatr-studiyasi” va “Diydor” yoshlar eksperimental teatr-studiyasi” davlat muassasalarining bazaviy lavozim maoshlari 2-guruh asosida qoʻllaniladi. 11. Madaniyat vazirligi Ishchi guruh xulosasiga asosan teatr va konsert-tomosha muassasalari faoliyati samaradorligini baholash natijalariga koʻra ushbu muassasalarni ragʻbatlantiradi yoki ularning faoliyatini rivojlantirish boʻyicha zarur choralar koʻradi. Bunda reyting natijalari 55 balldan kam boʻlgan teatr va konsert-tomosha muassasalari faoliyati Madaniyat vazirligi tomonidan tanqidiy oʻrganib chiqiladi hamda ularning faoliyatini rivojlantirish boʻyicha tegishli choralar koʻriladi. 12. Ishchi guruh xulosasi asosida tuzilgan bayonnoma hamda barcha oʻrganilgan hujjatlar (maʼlumotlar) tegishli teatr va konsert-tomosha faoliyati boʻyicha Madaniyat vazirligining tegishli masʼul tarkibiy boʻlinmalari tomonidan umumlashtiriladi. 13. Madaniyat vazirligi teatr va konsert-tomosha yoʻnalishi boʻyicha bittadan eng yuqori ball toʻplagan teatr va konsert-tomosha muassasasini har yili yanvar oyining birinchi oʻn kunligida oʻtkaziladigan madaniyat sohasining yil yakunlariga bagʻishlangan tadbiri doirasida “Namunali teatr” va “Namunali konsert-tomosha muassasasi” nominatsiyalari boʻyicha ragʻbatlantiradi. Bunda ragʻbatlantirish (taqdirlash) bilan bogʻliq barcha xarajatlar Madaniyat vazirligining budjetdan tashqari jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan qoplanadi. 14. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. T/rMezonlarKoʻrsatkichlarBallarI. Davlat teatrlari boʻyicha Jami ball:1001.Yil davomida sahnalashtirilgan yangi spektakllar soni4 ta va undan ortiq203 ta102 ta52.Teatrning joriy repertuaridagi spektakllari soni25 ta va undan ortiq2016 — 24 ta 1010 — 15 ta53.Yil davomida namoyish etilgan spektakllar soni240 ta va undan ortiq10180 — 239 ta5kamida 100 ta34.Xalqaro va respublika miqyosidagi gastrollar sonirespublikada 6 ta va undan ortiq, xorijiy davlatlarda 2 ta va undan ortiq gastrol10respublikada 3 — 5 ta, xorijiy davlatlarda 1 ta gastrol5respublikada kamida 2 ta gastrol35.Tomoshabinlar soni (belgilangan rejadan kelib chiqqan holda, foiz hisobida toʻldirish koeffitsiyenti, oʻrindiqlar soniga nisbatan oʻrtacha yillik)70 nafar va undan ortiq1060 — 69 nafar5kamida 50 nafar36.Oʻz daromadlarining (homiylik xayriyalaridan tashqari) muassasaning umumiy yillik xarajatlaridagi ulushi15 foiz va undan ortiq1010 foiz5kamida 5 foiz 37.Oʻz binosi va texnika vositalarining mavjudligi108.Internet jahon axborot tarmogʻidagi rasmiy veb-saytining yuritilish holati80 — 100 foiz yangilab borish1060 — 70 foiz yangilab borish5kamida 40 foiz yangilab borish3II. Konsert-tomosha muassasalari boʻyichaJami ball:1009.Ishtirok etgan madaniy tadbirlari soni*(sanʼat saroylari uchun, sanʼat saroyida oʻtkazilgan madaniy tadbirlar inobatga olinadi) 100 ta va undan ortiq2050 ta1035 ta510.Bevosita tashkil etgan konsertlar soni*10 ta va undan ortiq205 — 9 ta10kamida 4 ta511.Gastrollar (mahalliy, respublika va xalqaro)* sonirespublikada 6 ta va undan ortiq,xorijiy davlatlarda 2 ta va undan ortiq20respublikada 2 — 4 ta, xorijiy davlatlarda 1 ta10respublikada kamida 1 ta512.Tomoshabinlar soni (belgilangan rejadan kelib chiqqan holda, foiz hisobida toʻldirish koeffitsiyenti, oʻrindiqlar soniga nisbatan oʻrtacha yillik)60 foiz va undan ortiq1040 — 59 foiz5kamida 40 foiz313.Oʻz daromadlarining (homiylik xayriyalaridan tashqari) muassasaning umumiy yillik xarajatlaridagi ulushi15 foiz va undan ortiq1010 foiz 5kamida 5 foiz 314.Oʻz binosi va texnika vositalarining mavjudligi1015.Internet jahon axborot tarmogʻidagi rasmiy veb-saytining yuritilish holati80 — 100 foiz yangilab borish1060 — 70 foiz yangilab borish5kamida 40 foiz yangilab borish3 1. Mazkur Nizom davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining bilet narxlarini shakllantirish tartibini belgilaydi. 2. Biletlar narxi davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasasi rahbarining tegishli buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. 3. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarida blokcheyn texnologiyasidan foydalangan holda bilet operatsiyalarining yagona elektron tizimini joriy etish va uning ishlash tartibi, elektron biletlarni sotish, hisobga olish va tasdiqlashning avtomatik tizimlaridan foydalanish hamda elektron biletlar bilan bogʻliq boshqa masalalar Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasida madaniyat va sanʼat sohasini innovatsion rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 26-avgustdagi PQ-3920-son qarori, Vazirlar Mahkamasining “Bilet operatsiyalarining yagona elektron bazasini yaratish va joriy qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2019-yil 10-yanvardagi 18-son qarori va boshqa qonunchilik hujjatlari doirasida amalga oshiriladi. 4. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: bilet — tadbirlarga bir marta tashrif buyurish huquqini beruvchi hujjat (elektron yoki qogʻozda belgilangan tartibda chop etilgan bilet, bepul taklifnoma, abonoment); tadbirlar — davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari tomonidan bilet sotiladigan konsertlar, spektakllar, teatrlashtirilgan va sirk tomoshalari, ijodiy uchrashuvlar, turli shou-dasturlar, festivallar, tomoshalarning shakli va janridan qatʼiy nazar, boshqa madaniy-ommaviy tadbirlar hamda tomosha tadbirlari. 5. Tadbirlarga kirish huquqini beruvchi bitta biletning bazaviy narxi (Bt) davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarining budjet va budjetdan tashqari xarajatlar smetalarini har yili shakllantirish davrida quyidagi formula asosida aniqlanadi: oʻtgan yilgi asosiy faoliyatdan tushgan tushum — At; oʻtgan yilgi tomoshabinlar soni — Ts; Bt = At/Ts. Tadbirlarga kirish huquqini beruvchi bitta biletning narxi quyidagilarni inobatga olib, bazaviy narxga nisbatan differensial oshirilgan holda shakllantiriladi: tomosha zalidagi joylarning joylashuvi (old, oʻrta, orqa va balkon oʻrindiqlar); oʻtkaziladigan tadbirlarning turi (oddiy, bayram, premyera); oʻtkazish kuni va vaqti (kunduzgi, kechki, ish kuni, dam olish yoki bayram kunlari) hamda boshqalar. 6. Tadbirlarga kirish huquqini beruvchi bilet narxlarini belgilashda hamda budjetdan tashqari mablagʻlarni shakllantirishda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalarini saqlash bilan bogʻliq xarajatlarning budjetdan tashqari tushumlari hisobiga qoplanadigan ulushni bosqichma-bosqich oshirib borish reja-jadvaliga qatʼiy rioya qilish lozim. 7. Koʻchma va gastrol tadbirlariga biletlarning narxlari individual hisob-kitob yoki qabul qiluvchi tomon bilan tuzilgan shartnoma asosida belgilanadi (Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti hisobidan moliyalashtiriladigan tadbirlar bundan mustasno). 8. Aholining ayrim toifalariga (mehribonlik uylari tarbiyalanuvchilari, boquvchisini yoʻqotgan yoki Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalar aʼzolari) davlat teatri va konsert-tomosha muassasasi rahbarining tegishli buyrugʻiga asosan tadbirlarga bilet narxining 50 foizigacha chegirma berilishi mumkin, biroq, chegirma berilgan biletlar soni umumiy biletlar sonining 50 foizidan oshmasligi zarur. Bunda: a) chegirmalar ushbu bandda belgilayotgan tegishli muassasalarning yozma yoki fuqarolarning ogʻzaki murojaati asosida beriladi; b) fuqaroning oilasi Ijtimoiy reyestrga kiritilganligi toʻgʻrisidagi maʼlumot “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimidan “Raqamli hukumat” tizimining idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali elektron shaklda tekshiriladi yoki Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali olingan maʼlumotnoma qogʻoz shaklda taqdim etiladi; v) shaxsning boquvchisini yoʻqotganligini tasdiqlash uchun quyidagi hujjatlardan biri taqdim etiladi: ota-onasining oʻlimi haqidagi guvohnoma nusxasi yoki sudning ota-onani vafot etgan deb topganligi toʻgʻrisidagi qarori nusxasi; ota-onasining yoki boshqa qonuniy vakillarining qaramogʻidan mahrum boʻlganligini tasdiqlovchi hujjat nusxasi; boquvchisini yoʻqotganlik pensiya va nafaqa oluvchilar roʻyxatida mavjudligi haqida maʼlumotnoma. 9. Tadbirlarga kirish huquqini beruvchi taklifnomalar soni umumiy biletlar sonining 5 foizidan oshmasligi lozim. 10. Taʼlim muassasalarida tadbirlarni oʻtkazishda, ochiq maydonlar va kichik zallardagi chiqishlarda biletlarning narxlari teatrlar va konsert-tomosha muassasalari direktorlarining buyrugʻi asosida mazkur teatrlar va konsert-tomosha muassasasi asosiy zalining biletlariga belgilangan bazaviy narx darajasidan past qilib belgilanishi mumkin. 11. Xorijiy jamoalar va alohida ijrochilarning spektakllari va konsertlariga, xalqaro, respublika, mintaqaviy sanʼat festivallariga, shuningdek gastrol va tadbirlariga biletlarning narxlari tomonlar kelishuviga asosan shakllantiriladi. 12. Tadbirlarga tomoshabinlar kam kelganda, ushbu muassasalar tomoshabinlar zalining toʻldirilish darajasini oshirish maqsadida bilet narxlari haqiqiy xarajatdan kelib chiqib qayta koʻrib chiqilishi mumkin. 13. Tadbirlarga elektron biletlarni sotish Vazirlar Mahkamasining “Bilet operatsiyalarining yagona elektron bazasini yaratish va joriy qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2019-yil 10-yanvardagi 18-son qaroriga asosan amalga oshiriladi. 14. Davlat teatrlari va konsert-tomosha muassasalari direktorlari mazkur Nizom talablariga qatʼiy rioya etish boʻyicha masʼul hisoblanadilar. 15. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi. 1. Mazkur Nizom davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarini yaratish boʻyicha davlat buyurtmasini shakllantirish tartibini belgilaydi. 2. Davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarini yaratish boʻyicha davlat buyurtmasi Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligining masʼul tarkibiy boʻlinmasi (keyingi oʻrinlarda Ishchi organ deb ataladi) tomonidan shakllantiriladi. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan davlat teatrida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahna asarlari yaratish uchun davlat buyurtmasi beriladi. 4. Davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarini yaratish boʻyicha davlat buyurtmasi Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligiga koʻrib chiqish uchun kiritilgan hamda Ishchi organ tomonidan tavsiya etilgan sahna asarlaridan shakllantiriladi. 41. Nodavlat teatr va teatr-studiyalarida davlat buyurtmasi asosida sahnalashtirilgan spektakllar davlat teatrlarida namoyish etilishi mumkin. 5. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: davlat buyurtmasi — Ishchi organning xulosasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligiga ajratilgan budjet mablagʻlari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlarining qoʻshimcha mablagʻlari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalardan olinadigan mablagʻlar hisobiga davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida yangi sahna asarlarini sahnalashtirish; sahna asari — teatr sahnasida sahnalashtirishga moʻljallangan asar (dramatik, musiqali va musiqali-dramatik asarlar). 6. Ishchi organning vazifalari quyidagilardan iborat: teatr sanʼatini maʼnaviyat va maʼrifatni yuksaltirishdagi rolini oshirish, joylarda ushbu sanʼat turini rivojlantirish bilan bogʻliq ijodiy-ishlab chiqarish va tashkiliy ishlarni amalga oshirish; teatr jamoalari, rejissorlar, dramaturglar, bastakorlar, rassomlar va baletmeysterlarga dolzarb va zamonaviy mavzudagi yangi asarlarni sahnalashtirishga yaqindan yordam berish; xalqimizning boy maʼnaviy dunyosi, madaniy merosi, milliy va umumbashariy qadriyatlariga hurmat tuygʻularini madh etuvchi, istiqlolni ulugʻlovchi, shuningdek, yoshlarimiz qalbida milliy gʻurur, milliy iftixor tuygʻularini shakllantirish, ularni ona Vatanga muhabbat tuygʻulari orqali tarbiyalash kabi yorqin sahna asarlarini sahnalashtirishga koʻmaklashish; milliy va jahon mumtoz sahna asarlarini sahnalashtirish, jahonning eng sara asarlari bilan aholi, ayniqsa, yoshlarga tanishtirish, ularni targʻib etish hamda dramaturgiyaning turli janrlariga xos asarlarni sahnalashtirish boʻyicha tavsiyalar berish; teatrlarda ilgʻor zamondoshlarimiz obrazlarini yaratish saʼy-harakatlarini qoʻllab-quvvatlash, ragʻbatlantirish va targʻib qilish maqsadida davlat buyurtmalarini shakllantirish. Ishchi organ davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarni yaratish boʻyicha davlat buyurtmasini shakllantirishda qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham amalga oshirishi mumkin. 7. Ishchi organ oʻziga yuklangan vazifalarni amalga oshirish uchun quyidagi huquqlarga ega: taqdim etilgan sahna asarlarini ijodiy va maʼnaviy-maʼrifiy mezonlar talablari doirasida chuqur tahlil qilish, dolzarbligini baholash, tanqidiy fikr-mulohazalar bildirish yoki qayta ishlashga tavsiya etish; sahnalashtirilgan spektakllarning jamoatchilik koʻrigida ishtirok etib, professional teatr sanʼatining yetakchi mutaxassislari bilan bir qatorda yangi asarning ijodiy-tashkiliy ishlariga, xususan, sohada erishilgan ijobiy yutuqlar bilan birga yoʻl qoʻyilgan kamchiliklarga xolisona munosabatda boʻlish va tavsiyalar berish; tayyor spektakllarni tomoshabinlar ommasiga koʻrsatish uchun munosib ekanligi, tegishli tuzatish va oʻzgartirishlar kiritish yuzasidan takliflar bildirish; zarur hollarda, sahna asarlar muhokamasiga yoki tahliliga boshqa soha mutaxassislarini betaraf ekspert sifatida jalb etish. Ishchi organ qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ega boʻlishi mumkin. 8. Ishchi organ: hududiy boʻlinmalar va idoraviy mansub tashkilotlar bilan birgalikda davlat buyurtmasini amalga oshirishda yuklangan vazifalarning sifatli va oʻz vaqtida bajarilishini taʼminlash; davlat buyurtmasini shakllantirish va davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida sahna asarlarini sahnalashtirishni taʼminlash boʻyicha Madaniyat vazirligi markaziy apparati boʻlinmalari, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarining ishini tashkil etish; Ishchi organning xulosasiga koʻra davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida davlat buyurtmasi asosida sahnalashtirishga tavsiya etilgan sahna asarlarini belgilangan tartibda sahnalashtirish boʻyicha hududiy boʻlinmalar va idoraviy mansub tashkilotlar tomonidan amalga oshirilishini tashkil etish uchun javob beradi. 9. Ishchi organ: davlat buyurtmasi asosida yangi spektakllarni sahnalashtirish uchun topshirilgan sahna asarlari hamda boshqa zarur hujjatlarni belgilangan tartibda qabul qiladi va hisobga oladi; davlat buyurtmasiga daʼvogar sahna asarlarining roʻyxatini ushbu Nizom shartlariga asosan shakllantiradi, sahna asarlarini koʻrib chiqadi va oʻrganadi; yozilish talab-qoidalari, oʻzbek adabiy tili va imlo qoidalari qoʻpol ravishda buzilgan, mazmun-mohiyati sayoz, maqsadga muvofiq emas deb topilgan sahna asarlari haqida takliflar tayyorlaydi; sahna asari saviyasini yanada oshirish yuzasidan mualliflarga yozma yoki ogʻzaki tavsiyalar berish va gʻoyaviy-badiiy jihatdan ijobiy baholangan yoki tavsiyalar asosida qayta ishlangan asarlarni koʻrib chiqadi; hujjatlarni saqlash va ulardan foydalanishni belgilangan tartibda taʼminlaydi; yilning har bir choragi boʻyicha koʻrib chiqishga taqdim etilgan sahna asarlarini oʻrganish natijalari haqida Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi rahbariyatiga axborot taqdim etadi; Ishchi organ tavsiyasi boʻyicha davlat buyurtmasi asosida sahnalashtiriladigan spektakllar yillik rejasining loyihasini ishlab chiqish hamda uni belgilangan tartibda tasdiqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi rahbariyatiga kiritadi. Ishchi organ yigʻilishlari har chorakda kamida bir marotaba oʻtkaziladi (zaruratga qarab, navbatdan tashqari yigʻilish oʻtkazilishi mumkin). 10. Ishchi organ yigʻilishi oʻtkazilishidan uch kun oldin ogohlantiriladi va mazkur masala yuzasidan taalluqliligi boʻyicha tegishli teatrlari, nodavlat teatr va teatr-studiyalariga maʼlum qilinadi. 11. Davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida yangi sahna asarlarini sahnalashtirish uchun davlat buyurtmasini shakllantirish maqsadida Ishchi organga quyidagi hujjatlar taqdim etiladi: sahna asari — qogʻoz koʻrinishida bir nusxada hamda elektron koʻrinishda; mustaqil teatrshunos, tanqidchi, rejissor, bastakor va boshqa ijodkorlarning asarning gʻoyaviy-badiiy saviyasi hamda maʼnaviy-mafkuraviy jihatlari borasidagi xulosalari (tavsiyalari) (erkin shaklda); yangi sahna asar muallifi, sahnalashtiruvchi rejissori toʻgʻrisidagi toʻliq maʼlumot, asarning qisqacha mazmuni, sahnalashtirish maqsadga muvofiqligi boʻyicha asoslangan taklif; ishlatiladigan materiallar, dekoratsiyalarning soni va bahosi koʻrsatilgan rangli eskizi; ishlatiladigan mato, liboslarning miqdori va bahosi koʻrsatilgan rangli eskizi; sahna asarlarini sahnalashtirish uchun rahbarlar, bosh hisobchi, iqtisodiy-tahlil boʻlimi (agar boʻlsa) imzosi bilan tasdiqlangan muqobil ravishda xarid qilinishi mumkin zarur materiallar, uskunalar, xizmatlarning ilovasi bilan xarajatlar smetasi loyihasi; rahbar imzosi bilan tasdiqlangan ijodiy faoliyatga oid maʼlumotlar. Talab etilgan hujjatlar toʻliq taqdim etilmagan taqdirda, mazkur teatr va teatr-studiyalarning murojaatlari koʻrilmasdan qoldiriladi. Ishchi organ taqdim etilgan sahna asariga tegishli qoʻshimcha hujjatlarni talab qilishi mumkin. 12. Takliflar boʻyicha talab etilgan hujjatlar toʻliq boʻlmagan taqdirda, uch ish kuni davomida toʻldirish uchun qaytariladi. 13. Davlat teatrlarida, nodavlat teatr va teatr-studiyalarida yangi sahna asarlarini sahnalashtirish uchun davlat buyurtmasini shakllantirish va koʻrib chiqish tartibi mazkur Nizomga ilovadagi sxemaga asosan amalga oshiriladi. 14. Davlat buyurtmasi asosida yangi sahna asarlarini sahnalashtirish bilan bogʻliq xarajatlar quyidagi manbalar hisobidan qoplanadi: Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligiga ajratilgan budjet mablagʻlari; Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlarining qoʻshimcha mablagʻlari; Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi huzuridagi Madaniyat va sanʼatni rivojlantirish jamgʻarmasi mablagʻlari; davlat teatrlarining, nodavlat teatr va teatr-studiyalarining oʻz mablagʻlari; yuridik va jismoniy shaxslarning homiylik xayriyalari; qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar. 15. Davlat buyurtmasi asosida yangi sahna asarlarini sahnalashtirish bilan bogʻliq boshqa xarajatlar bilan birga sahnalashtiruvchi guruhning quyidagi aʼzolariga qonunchilik hujjatlarida belgilangan miqdorlarda faqat birinchi marta sahnalashtirilgan asar uchun haq toʻlash nazarda tutiladi: sahnalashtiruvchi rejissor; sahnalashtiruvchi baletmeyster; dirijor; sahnalashtiruvchi rassom; liboslar boʻyicha rassom. Davlat buyurtmasi asosida sahnalashtirilgan sahna asarlarining mualliflariga (dramaturg, yozuvchi) qonunchilik hujjatlarida belgilangan miqdorlarda mualliflik haqi berish davlat teatrlari, nodavlat teatr va teatr-studiyalari tomonidan taqdim etilgan smeta hujjatlarida nazarda tutiladi. 16. Sahna asari Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi huzuridagi Badiiy kengash tomonidan qabul qilingandan soʻng vazirlikning buxgalteriyasi yoki tegishli moliya organiga Davlat buyurtmasi asosida yangi sahna asarlariga ajratiladigan mablagʻlar yuzasidan hisobot taqdim etiladi. Hisobotga unda koʻrsatilgan barcha xarajatlar boʻyicha tegishli ravishda rasmiylashtirilgan dastlabki hujjatlarning nusxalari ilova qilinishi lozim. 17. Belgilangan xarajatlar smetalarida koʻzda tutilmagan sarf-xarajatlar hisobotga kiritilmaydi va davlat teatrlarining, nodavlat teatr va teatr-studiyalarining oʻz mablagʻlari hisobidan qoplanadi. 18. Davlat buyurtmasi asosida yangi sahna asarlarini sahnalashtirishni moliyalashtirish uchun ajratilgan mablagʻlarning sarflanmagan qismi hisobot qabul qilingandan soʻng uch ish kuni davomida tegishli hisobraqamga qaytarilishi kerak. 19. Ishchi organga taqdim etiladigan sahna asarlari quyidagi mezonlar asosida baholanadi: yurtimizda amalga oshirilayotgan ulkan bunyodkorlik ishlarini tarannum etuvchi, milliy qadriyatlarimiz, urf-odatlar va anʼanalarning aks ettirilganligi; aholi, oila munosabatlari, ayniqsa, yoshlarni vatanparvarlik, fidoyilik, insonparvarlikka undovchi gʻoyalarning mavjudligi; yurtimizning buyuk siymolari, xalqimizning boy tarixi, vatanimiz mustaqilligiga ulkan hissa qoʻshgan namoyandalar hayoti va ijodi har tomonlama, chuqur aks ettirilganligi; davr bilan hamnafas yashayotgan, hayot sinovlarida toblangan fidoyi insonlar haqida hikoya qiluvchi hamda yoshlarning maʼnaviy dunyosini mustahkamlaydigan, kelajakka ishonchini oshiradigan, ibrat boʻladigan zamon qahramoni obrazlari ifodalanganligi; milliy ruh va rang-baranglik, ziddiyatlar, psixologik holatlar haqqoniy va toʻlaqonli aks ettirilgan, ijobiy yoki salbiy qahramonlar oʻz qiyofalari bilan ajralib turishi, personajlar tili jonli va toʻkis boʻlishi, syujet, kompozitsion qurilishda, dramatizm va voqea-hodisalar dinamikasida muvozanat saqlanganligi; boy madaniy-tarixiy merosimiz, xalq ogʻzaki ijodi (ertaklar, masallar, dostonlar, matallar, qahramonlik rivoyatlari) namunalariga asoslanganligi. Mazkur talablarga javob bermaydigan sahna asarlari qabul qilinmaydi. 20. Taqdim etilgan sahna asarlarida mualliflik huquqiga oid qonunchilik talablari buzilganlik holatlari aniqlanganda, Ishchi organ tomonidan bunday sahna asarlari koʻrib chiqilmaydi. 21. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi. BosqichlarSubyektlarTadbirlarBajarish muddatlari 1-bosqichDavlat teatrlari, nodavlat teatr va teatr-studiyalariDavlat teatrlari, nodavlat teatr va teatr-studiyalari tomonidan davlat buyurtmasini olish uchun tegishli hujjatlar va sahna asarlarini Ishchi organga taqdim etadi.Tashabbusga koʻra 2-bosqichIshchi organSahna asarining davlat teatrlarida sahnalashtiriladigan sahna asarlarini yaratish boʻyicha davlat buyurtmasini shakllantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizom talablariga javob berishini oʻrganadi, agar talablarga javob bermasa qaytaradi.uch ish kuni mobaynida Sahna asarini koʻrib chiqadi, oʻrganib chiqilgan sahna asarlarning xulosalarini tayyorlaydi va davlat buyurtmasi asosida sahnalashtirish uchun tavsiya etadi.20 kun 3-bosqichIshchi organXulosa haqida sahna asarini taqdim etgan davlat teatrlarini xabardor qiladi.xulosalar tayyorlangan kun Ijobiy deb topilgan sahna asarlarini davlat buyurtmasi asosida sahnalashtirish boʻyicha xulosalarni taqdim etadi.uch ish kuni mobaynida 4-bosqichMadaniyat vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklariTaqdim etilgan xulosaga asosan davlat buyurtmasi asosida yangi sahna asarini sahnalashtirish uchun zarur mablagʻ ajratish boʻyicha tegishli qaror qabul qiladi.10 kun