Oʻzbekiston Respublikasi tranzit salohiyatini rivojlantirish boʻyicha idoralararo kengash faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida
(resolution, 2026-01-28)

Mamlakatimizning Jahon savdo tashkilotiga aʼzo boʻlish masalasi bugungi kundagi asosiy ustuvor vazifalardan biri boʻlib, bu yoʻnalishda milliy qonunchilikni, jumladan, bojxona qonunchiligini ushbu nufuzli xalqaro tashkilot doirasida qabul qilingan koʻp tomonlama bitimlarga muvofiqlashtirish muhim ahamiyat kasb etadi. Jahon savdo tashkilotining tranzit erkinligi tamoyiliga rioya qilgan holda, Oʻzbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit ravishda harakatlanayotgan transport vositalari uchun qulay sharoitlar yaratish, ushbu yoʻnalishga taalluqli boʻlgan murojaatlar va soʻrovnomalarni tezkorlik bilan koʻrib chiqish, respublikada yagona tranzit siyosatini yuritish boʻyicha zarur chora-tadbirlarni amalga oshirish lozim. Milliy qonunchilikni Jahon savdo tashkilotining Savdo tartibotlarini soddalashtirish toʻgʻrisidagi bitimi qoidalariga muvofiqlashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Jahon savdo tashkilotining Savdo tartib-taomillarini soddalashtirish toʻgʻrisidagi bitimining (keyingi oʻrinlarda — Bitim) 11-moddasida har bir aʼzo davlat tranzit tashuvlarini muvofiqlashtiruvchi milliy idorani tayinlashi nazarda tutilgani; Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Maʼmuriy islohotlar doirasida transport sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2023-yil 14-iyundagi PF-94-son Farmoni bilan Oʻzbekiston Respublikasi tranzit salohiyatini rivojlantirish boʻyicha idoralararo kengash tashkil etilgani maʼlumot uchun qabul qilinsin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi tranzit salohiyatini rivojlantirish boʻyicha idoralararo kengash toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi Oʻzbekiston Respublikasida tranzit tashuvlarini muvofiqlashtiruvchi milliy idora etib belgilansin. 4. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari J.A. Xodjayev va transport vaziri I.R. Maxkamov zimmasiga yuklansin. 1. Mazkur Nizom Oʻzbekiston Respublikasi tranzit salohiyatini rivojlantirish boʻyicha idoralararo kengashning (keyingi oʻrinlarda — Idoralararo kengash) asosiy vazifalari va funksiyalari, huquqlari va majburiyatlari hamda faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi. 2. Idoralararo kengash Oʻzbekiston Respublikasi tranzit salohiyatini rivojlantirish uchun shaffof, raqobatbardosh muhitni rivojlantirish maqsadida tranzit tartibotlari va bojxona rasmiylashtiruvini soddalashtirish, modernizatsiya qilish hamda standartlashtirish bilan shugʻullanuvchi idoralararo kollegial organ hisoblanadi. 3. Idoralararo kengash oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari qarorlari, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari, shuningdek, mazkur Nizom asosida tashkil etadi. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi Oʻzbekiston Respublikasida tranzit tashuvlarini muvofiqlashtiruvchi milliy idora hisoblanib, Idoralararo kengash kotibiyati funksiyalarini amalga oshiradi. 5. Quyidagilar Idoralararo kengashning asosiy vazifalari va funksiyalari hisoblanadi: milliy transport kommunikatsiyalari orqali tranzit salohiyatini oshirish hamda yoʻlboʻyi infratuzilmasini xalqaro standartlar asosida rivojlantirish boʻyicha takliflar ishlab chiqish; respublika hududi boʻylab oʻtuvchi tranzit yoʻlaklarning raqobatbardoshligini oshirish yuzasidan takliflar tayyorlash; tranzit bilan bogʻliq normativ-huquqiy hujjatlarni xalqaro normalar va talablarga muvofiqlashtirish, tranzit erkinligi tamoyili asosida tranzit tartibotlarini soddalashtirish boʻyicha vakolatli davlat organlari va tashkilotlariga koʻrsatma berish; Jahon bojxona tashkiloti tavsiyalariga muvofiq tranzit tartib-taomillarini takomillashtirish, tranzit yoʻriqnomalarini tasdiqlash va raqamli texnologiyalardan foydalangan holda, davlat idoralarining tranzit yoʻnalishidagi faoliyatini muvofiqlashtirish; Jahon savdo tashkilotiga aʼzo davlatlarning tranzit tashuvlari bilan bogʻliq boʻlgan murojaatlari, takliflari va soʻrovnomalarini koʻrib chiqish va aʼzo davlatlarni Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan tranzit tartibotlari toʻgʻrisida xabardor etib borish. Idoralararo kengash qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalar va funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin. 6. Idoralararo kengash Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligining rasmiy veb-sayti sahifasida tranzit salohiyatini oshirish boʻyicha quyidagi maʼlumotlarni eʼlon qilib boradi: qonunchilik hujjatlari; tranzit tashuvlariga oid zarur hujjatlar roʻyxati va ularning namunalari (blankalari); tranzit yoʻnalishlari, manzillari; vakolatli idoralar tomonidan undiriladigan toʻlovlar va yigʻimlar; amaldagi cheklovlar yoki taqiqlar; huquqbuzarliklar uchun jazo choralari; murojaat etish va shikoyat qilish tartiblari; tranzit tartib-taomillari boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalari yoki ularning alohida qoidalari. 7. Idoralararo kengash respublika hududi orqali harakatlanadigan maxsus yuklar va harbiy tarkiblarning tranziti bilan bogʻliq masalalarni koʻrib chiqish vakolatiga ega emas. 8. Idoralararo kengash oʻziga yuklangan vazifalarni bajarish uchun quyidagi huquqlarga ega: tranzit tartibotlarini soddalashtirish boʻyicha taklif va tavsiyalar yuzasidan qarorlar qabul qilish, belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga taqdim etish; Idoralararo kengash tarkibiga kiradigan davlat idoralari va tashkilotlari rahbarlariga Idoralararo kengash tomonidan koʻrib chiqilgan masalalar boʻyicha oʻz vakolatlari doirasida topshiriqlar berish; Idoralararo kengash yigʻilishlarda tranzit sohasidagi tartibotlarni soddalashtirish yuzasidan davlat idoralari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotlarini eshitish; faoliyat sohalari bilan bogʻliq masalalar boʻyicha texnik ishchi guruhlar tashkil etish; tranzit tartibotlarini soddalashtirish boʻyicha ekspertiza oʻtkazish uchun mahalliy va xorijiy ekspertlarni, mutaxassislarni, shuningdek, xalqaro tashkilotlarni, ilmiy tashkilotlarni va tegishli davlat idoralarini va boshqa tashkilotlarni jalb etish; tranzit tartibotlarini soddalashtirish chora-tadbirlarini amalga oshirish boʻyicha davlat idoralari va tashkilotlariga tavsiyalar yuborish; oʻz vakolati doirasida davlat idoralari va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat idoralaridan, yuridik va jismoniy shaxslardan, shuningdek, xalqaro tashkilotlardan maʼlumotlar va hujjatlarni soʻrab olish; tranzit tartibotlarini soddalashtirish boʻyicha xorijiy tajribani oʻrganish maqsadida xorijiy davlatlarga xizmat safarlarini tashkil qilish va chet elda oʻtkaziladigan mintaqaviy va xalqaro tadbirlarda ishtirok etish; davlat idoralari va tashkilotlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat idoralarining rahbarlari bilan kelishilgan holda, ularning xodimlarini Idoralararo kengash faoliyatiga doir masalalarni hal etishga jalb etish; tranzit tartibotlarini soddalashtirishga qaratilgan islohotlarni amalga oshirish boʻyicha tavsiyalar ishlab chiqish, bojxona chegarasini kesib oʻtishda yuzaga keladigan toʻsiqlar yuzasidan xorijiy davlatlar idoralararo kengashlari bilan maslahatlashuvlar oʻtkazish va axborot almashish. Idoralararo kengash qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin. 9. Idoralararo kengash quyidagi majburiyatlarga ega: Oʻzbekiston Respublikasi xalqaro shartnomalarining tranzit ishiga taalluqli qismidan kelib chiqadigan majburiyatlarning bajarilishini monitoring qilib borish; davlat idoralari va muassasalari, shuningdek, boshqa tijorat va nodavlat notijorat tashkilotlari bilan rasmiy yozishmalar olib borish hamda xalqaro shartnomalarni, shu jumladan, tranzit tartibotlarini soddalashtirishga doir xalqaro huquqning umumeʼtirof etilgan prinsiplari va normalarini amalga oshirish boʻyicha uchrashuvlar tashkil etish; Jahon savdo tashkilotining tranzit erkinligi tamoyilini amalga oshirish. 10. Idoralararo kengashga kengash raisi rahbarlik qiladi va oʻziga yuklangan vazifalarning samarali va natijador ijrosi uchun javobgar hisoblanadi. Idoralararo kengash raisi: Idoralararo kengash faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi; Idoralararo kengash aʼzolari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi; Idoralararo kengash yigʻilishlarini chaqiradi va kun tartibini belgilaydi; Idoralararo kengash yigʻilishlarida raislik qiladi; Idoralararo kengash yigʻilishlarining reglamenti, ish rejasi, kun tartibini va yigʻilish bayonlarini tasdiqlaydi; Idoralararo kengash aʼzolarining faoliyatini ularga yuklangan vazifalar ijrosini taʼminlash yuzasidan muvofiqlashtiradi; ushbu Nizomga muvofiq Idoralararo kengashning samarali ishini taʼminlash boʻyicha boshqa vazifalarni amalga oshiradi. Idoralararo kengash raisi yoʻqligida, uning topshirigʻiga koʻra Idoralararo kengash raisi oʻrinbosari Idoralararo kengash ishiga rahbarlik qiladi, uning faoliyatini tashkil etadi, yigʻilishlar oʻtkazadi, Idoralararo kengash qarorlari bajarilishi ustidan nazoratni taʼminlaydi. 11. Idoralararo kengash aʼzolari quyidagi huquqlarga ega: Idoralararo kengash tomonidan tashkil etilgan texnik ishchi guruhlar yigʻilishlarida koʻrib chiqiladigan masalalarni muhokama qilish va hal etishda ishtirok etish, ushbu yigʻilishlarda muhokama qilingan masalalarning mohiyati boʻyicha taklif va mulohazalarni ilgari surish; Idoralararo kengash tomonidan qabul qilinadigan tavsiyalarni tayyorlash va amalga oshirishda ishtirok etish; Idoralararo kengash faoliyatida ishtirok etish uchun zarur maʼlumotlarni olish; Idoralararo kengash yigʻilishida asosli sabablarga koʻra qatnashish imkoni boʻlmaganda, kun tartibiga kiritilgan masala boʻyicha oʻz fikrini yozma ravishda taqdim etish. 12. Idoralararo kengash kotibiyati: Idoralararo kengashning navbatdagi yigʻilishi kun tartibini shakllantiradi, takliflarni umumlashtiradi; murojaat va takliflarni qabul qiladi hamda Idoralararo kengash aʼzolariga yoki boshqa davlat idoralari va tashkilotlariga koʻrib chiqish uchun yuboradi; Idoralararo kengash yigʻilishlarining bayonlari loyihalarini tayyorlaydi, yigʻilishlarning yakuniy hujjatlari loyihasini raisga tasdiqlash uchun kiritadi; Idoralararo kengash yigʻilishlarining bayonlari nusxalarini Idoralararo kengash aʼzolariga yuboradi; Idoralararo kengash ishini tashkiliy va tahliliy jihatdan taʼminlaydi, imzolangan bayonlar hisobini yuritadi va saqlash choralarini koʻradi; Idoralararo kengashning yillik ish rejasi loyihasini tayyorlaydi hamda kengash aʼzolaridan ish rejasida belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash, Idoralararo kengash qarorlari ijrosi yuzasidan amalga oshirilgan ishlar toʻgʻrisida hisobotlar va boshqa maʼlumotlarni soʻrab oladi. Muvofiqlashtiruvchi milliy idora qonunchilik hujjatlari va ushbu Nizomga muvofiq Idoralararo kengash faoliyatini tashkil etishga doir boshqa funksiyalarni ham amalga oshiradi. 13. Idoralararo kengash kotibi quyidagi huquqlarga ega: murojaatlarni qabul qiladi va roʻyxatdan oʻtkazadi; Idoralararo kengashning navbatdagi yigʻilishi oʻtkazilishini va barcha zarur materiallar oʻz vaqtida tayyorlanishini taʼminlaydi; Idoralararo kengash xulosalarining aʼzo davlat idoralari tomonidan inobatga olinishi yoki rad etilishi holati ustidan monitoring yuritadi; Idoralararo kengash yigʻilishining bayonnomasini rasmiylashtiradi va aʼzo davlat idoralariga joʻnatilishini taʼminlaydi. 14. Idoralararo kengash oʻz faoliyatini yil boshida tasdiqlangan ish rejasi asosida tashkil etadi. 15. Idoralararo kengashning yigʻilishlari ushbu Nizomga ilovaga muvofiq sxemaga asosan tashkil qilinadi va oʻtkaziladi. Idoralararo kengashning yigʻilishlari muammoli masalalarni va respublikada tranzit tartibotlarini soddalashtirish boʻyicha ilgʻor tajribani koʻrib chiqish, bu boradagi takliflarni muhokama qilish maqsadida Idoralararo kengash raisi tomonidan yilida kamida ikki marta chaqiriladi. Idoralararo kengash raisining topshirigʻi bilan muvofiqlashtiruvchi idora Idoralararo kengash aʼzolaridan fikr va takliflarni qabul qilib oladi, takliflarni va kun tartibini yigʻilishdan kamida ikki hafta oldin tasdiqlash uchun Idoralararo kengash raisiga taqdim etadi. Idoralararo kengash raisi kengash yigʻilishi kun tartibi va reglamentini yigʻilish boʻlib oʻtadigan kundan kamida bir hafta oldin tasdiqlaydi. Idoralararo kengash yigʻilishining kun tartibi va unga tegishli hujjatlar yigʻilish boshlanishidan kamida besh kun oldin Idoralararo kengash aʼzolariga yigʻilish toʻgʻrisida xabarnoma bilan yuboriladi. Idoralararo kengashning yigʻilishlariga davlat idoralari hamda tashkilotlari, ishbilarmon doiralar, xususiy sektor va xalqaro tashkilotlarning vakillari taklif etilishi mumkin. 16. Idoralararo kengash, agar uning yigʻilishida aʼzolarning kamida yarmi ishtirok etganda, qaror qabul qilishga vakolatli hisoblanadi. Idoralararo kengash qarorlari yigʻilishda qatnashayotgan aʼzolarning oddiy koʻpchilik ovozi bilan qabul qilinadi. Ovozlar teng boʻlgan taqdirda, Idoralararo kengash raisining ovozi hal qiluvchi hisoblanadi. Idoralararo kengash qarorlari bayon shaklida rasmiylashtiriladi. Yigʻilish bayoni Idoralararo kengash raisi yoki uning yigʻilishda ishtirok etgan oʻrinbosari, shuningdek, kotib tomonidan yigʻilish oʻtkazilgan kundan eʼtiboran besh kun ichida imzolanadi. Idoralararo kengash aʼzolari kengash tomonidan koʻrib chiqilgan masalalar boʻyicha oʻz fikrlarini yozma ravishda bayon etishga haqli. Bunda ushbu fikrlar Idoralararo kengash yigʻilishi bayonida aks ettirilishi va unga ilova qilinishi lozim. Yigʻilish bayonida yigʻilish oʻtkaziladigan sana, vaqt, joy, ishtirokchilar roʻyxati, tasdiqlangan kun tartibi, muhokama qilinadigan masalalarning qisqacha mazmuni va koʻrib chiqilgan takliflar natijalari (agar mavjud boʻlsa, ovoz berish natijalari) koʻrsatilishi lozim. Idoralararo kengash aʼzolari yigʻilish oʻtkazilgan kundan eʼtiboran ikki ish kuni ichida Idoralararo kengash yigʻilishi bayoni nusxasini olishi shart. 17. Idoralararo kengash yigʻilishi ommaviy tadbir hisoblanmaydi. 18. Idoralararo kengash aʼzolari tomonidan olingan maʼlumotlar Idoralararo kengash raisi ruxsatisiz uchinchi shaxslarga oshkor etilmaydi. 19. Idoralararo kengash murojaatlarni Oʻzbekiston Respublikasining “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari toʻgʻrisida”gi Qonuni talablariga muvofiq koʻrib chiqadi. 20. Idoralararo kengash faoliyati qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tashkil etiladi va tugatiladi.