SOGʻLIQNI SAQLASH TIZIMINI YANADA ISLOH QILISH CHORA-TADBIRLARI TOʻGʻRISIDA
(decree, 2025-12-27)

Qayd etib oʻtilsinki, respublikada Sogʻliqni saqlash tizimini isloh qilishning birinchi bosqichi umuman muvaffaqiyatli amalga oshirilmoqda. Kechiktirib boʻlmaydigan tez tibbiy yordam tizimi — Respublika shoshilinch tibbiy yordam markazi, viloyat markazlari va tuman markaziy shifoxonalarida ixtisoslashtirilgan boʻlimlar tuzilgan boʻlib, ular aholiga tezkor bepul shoshilinch tibbiy yordam koʻrsatilishini taʼminlamoqda. Kechiktirib boʻlmaydigan tez tibbiy yordam muassasalari zamonaviy tashxis va davolash uskunalari bilan jihozlanmoqda. Shifokorlarning malakasi hamda zamonaviy tibbiy texnika bilan jihozlashni hisobga olgan holda kechiktirib boʻlmaydigan tez tibbiy yordam tizimi shifokorlari hamda tibbiyot xodimlarining mehnatini tashkil etish va moddiy ragʻbatlantirish tizimi muttasil takomillashtirib borilmoqda. Aholiga, eng avvalo qishloq joylardagi aholiga birlamchi tibbiy-sanitariya yordami tizimi isloh qilinmoqda. Respublikaning barcha tumanlarida zamonaviy tibbiy uskunalar va dori-darmonlar bilan taʼminlangan qishloq vrachlik punktlari tashkil etilmoqda. Sogʻliqni saqlash tizimidagi islohotlarni yanada chuqurlashtirish, respublikada yuksak jahon talablari darajasidagi yuqori texnologiyali ixtisoslashtirilgan tibbiy markazlarni shakllantirish, Ilgʻor tibbiy texnologiyalarni keng joriy etishning tashkiliy, moliyaviy-iqtisodiy va huquqiy shart-sharoitlarini vujudga keltirish maqsadida: 1. Ilgʻor chet el tajribasini hisobga olgan holda yuqori malakali ixtisoslashtirilgan tibbiy yordamga muhtoj bemorlarni qabul qiluvchi hamda zamonaviy tashxis va davolash tibbiy uskunalaridan foydalanib davolaydigan maxsus klinikalar va tibbiy markazlarni tashkil etish Oʻzbekistonda sogʻliqni saqlash tizimini isloh qilish ikkinchi bosqichining eng muhim vazifasi deb hisoblansin. 2. Belgilab qoʻyilsinki, maxsus klinikalar va tibbiy markazlar, qoida tariqasida, quyidagi talablarga mos kelishi lozim: yaxshi tayyorgarlik koʻrgan va oʻz tibbiyot sohasida tan olingan hamda yuksak obroʻ-eʼtibor qozongan shifokor-mutaxassislarga ega boʻlish; yuqori texnologiyali tashxis va davolash tibbiy uskunalari bilan jihozlangan zamonaviy moddiy-texnika bazasiga ega boʻlish; oʻz tibbiy amaliyotida yuksak jahon talablariga mos keladigan davolash va tashxisning murakkab usullarini joriy etish hamda keng qoʻllash. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi va Moliya vazirligining tajriba tariqasida quyidagilarni tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifi qabul qilinsin: Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining Urologiya ilmiy markazi negizida Respublika ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot urologiya markazi; Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining akademik V. Vohidov nomidagi Jarrohlik ilmiy markazi negizida Respublika ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot jarrohlik markazi; Toshkent shahridagi Toshkent viloyat koʻz mikroxirurgiyasi markazi negizida Respublika ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot koʻz mikroxirurgiyasi markazi; Kardiologiya ilmiy-tadqiqot instituti va Toshkent shahridagi 15-shahar klinik shifoxonasi negizida Respublika ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot kardiologiya markazi. 5. Shunday tartib oʻrnatilsinki, bunda: davlat nomidan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat raqobat qoʻmitasi va Moliya vazirligi hamda Markaz Kengashi timsolida Markazning mehnat jamoasi Respublika ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot markazlari (keyingi oʻrinlarda — Markazlar)ning muassislari hisoblanadilar; davlatga tegishli mulk ishonchli boshqaruv huquqi bilan Markazning ustav jamgʻarmasiga topshiriladi; davlat tomonidan madadga muhtoj boʻlgan shaxslar (imtiyozli toifadagi shaxslar)ga davlat budjeti mablagʻlari hisobidan yuqori malakali ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatiladi; Markazning faoliyati davlat budjeti mablagʻlari, Markazning oʻz daromadlari va jalb etiladigan manbalar (grantlar, homiylarning mablagʻlari va boshqalar) hisobiga aralash asosda moliyalanadi. Bunda davlat budjeti mablagʻlari har bir Markazga Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi orqali xarajat moddalari boʻyicha taqsimlanmagan holda alohida satr bilan ajratiladi. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi har yilgi respublika budjetlarini shakllantirish chogʻida Sogʻliqni saqlash vazirligi bilan birgalikda 2004-yildan boshlab Markazlarning uzogʻi bilan 2008-yilda oʻzini-oʻzi moliyalash va oʻzini-oʻzi qoplashga oʻtishini nazarda tutgan holda ushbu Markazlarni saqlashga budjet mablagʻlarining joriy xarajatlari bosqichma-bosqich kamaytirib borilishini koʻzda tutsin. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat mulki qoʻmitasi, Moliya vazirligi respublika ixtisoslashtirilgan markazlari faoliyatining natijalarini hisobga olgan holda 2006-yilning 1-yanvariga borib Markazlarning ustav jamgʻarmasiga topshirilgan davlat mulkini imtiyozli shartlar bilan mehnat jamoasiga mulk sifatida sotish toʻgʻrisidagi takliflarni Vazirlar Mahkamasiga taqdim etsin. 8. Markaz mehnat jamoasining umumiy yigʻilishi tomonidan saylanadigan Markaz Kengashi Markazning yuqori boshqaruv organi deb hisoblanishi belgilab qoʻyilsin. Kengash aʼzolari ichidan Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining taqdimnomasi boʻyicha Hukumat qarori bilan tayinlanadigan direktor Markaz Kengashining raisi hisoblanadi. 9. Markazlarga quyidagi huquq berilsin: Markazning ustav jamgʻarmasiga topshiriladigan davlat mulkidan foydalanish va uni boshqarish; lavozimlar roʻyxatini mustaqil ravishda ishlab chiqish va tasdiqlash, Markaz xodimlarining mehnatiga haq toʻlash va moddiy ragʻbatlantirish shartlarini bajariladigan ishlarning murakkablik darajasi, sifati va hajmiga nisbatan tabaqalashtirilgan tarzda belgilash. 10. Quyidagilar tasdiqlansin: yuqori texnologik ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatuvchi tibbiyot tashkilotlari tomonidan davlat budjeti mablagʻlari hisobiga tibbiy yordam koʻrsatiladigan imtiyozli toifadagi shaxslarning 2-ilovaga muvofiq roʻyxati. 11. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi tashkil qilinayotgan ixtisoslashtirilgan markazlar bilan birgalikda bir oy muddatda belgilangan tartibda quyidagilarni ishlab chiqib, tasdiqlasin: tashxis va davolash sifati standartlariga rioya etgan holda yuqori malakali ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatish boʻyicha Respublika markazlari tomonidan aholiga pulli xizmat koʻrsatish qoidalari; Respublika ixtisoslashtirilgan markazlarini moliyalash tartibi va manbalari toʻgʻrisida Nizom; ixtisoslashtirilgan markazlar tomonidan pulli tibbiy yordam koʻrsatish uchun tariflarni shakllantirish va tasdiqlash tartibi; imtiyozli toifadagi bemorlarni davolash haqini davlat budjeti mablagʻlari hisobidan toʻlash tartibi. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi Markazlarning budjet mablagʻlaridan, tasdiqlangan tariflardan maqsadli va qonuniy foydalanishi ustidan qatʼiy nazorat oʻrnatsin. 12. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi bilan birgalikda bir oy muddatda mazkur Respublika ixtisoslashtirilgan markazlarini davolash va tashxis uskunalari, tibbiyot asboblari bilan jihozlash normativlarini ishlab chiqib, Vazirlar Mahkamasiga tasdiqlash uchun kiritsin, ana shu normativlar asosida 2003-yildan boshlab respublika investitsiya dasturlarida ularni zamonaviy tibbiyot uskunalari va asboblari bilan toʻliq taʼminlash uchun zarur kapital mablagʻlar koʻzda tutilsin. 13. Davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash maqsadida ushbu Respublika ixtisoslashtirilgan markazlari oʻz ehtiyojlari uchun olib kelinadigan tibbiyot uskunalari va asboblari uchun 2003-yilning 1-martidan to 2012-yilning 31-dekabriga qadar 10 yil muddatga barcha turdagi soliqlar, bojxona toʻlovlari (bojxona rasmiylashtiruvi uchun yigʻimlardan tashqari) toʻlashdan ozod qilinsin, boʻshaydigan mablagʻlar Markazlarni rivojlantirish va jihozlashga maqsadli tarzda yoʻnaltirilsin. 14. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi Respublika ixtisoslashtirilgan markazlari va boshqa manfaatdor tuzilmalar bilan birgalikda 2003-yilda amalga oshiriladigan tajriba tahlili natijalari boʻyicha Markazlarning normativ bazasini, ular faoliyatini tashkil etish va moliyalash tizimini yanada takomillashtirish yuzasidan Vazirlar Mahkamasiga aniq takliflar kiritsin. 15. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tegishli vazirliklar va idoralar bilan birgalikda bir oy muddatda amaldagi qonunchilikka ushbu Farmondan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisidagi takliflarni Vazirlar Mahkamasiga taqdim etsin. 16. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi ikki hafta muddatda mazkur Farmonni ijro etish yuzasidan Hukumat qarorini qabul qilsin. 17. Ushbu Farmonning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri Oʻ. T. Sultonov zimmasiga yuklatilsin. 1. Bolalikdan nogironligi boʻlgan shaxslar; 2. Yetim bolalar; 3. I va II guruh nogironligi boʻlgan shaxslar; 4. 1941 — 1945-yillardagi urush oqibatida nogiron boʻlgan shaxslar va uning qatnashchilari, shuningdek, ularga tenglashtirilgan shaxslar; 5. Yoshga oid pensiyaga chiqqan ishlamaydigan shaxslar, shuningdek, Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Milliy gvardiya, Davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Bojxona qoʻmitasi va Elektron texnologiyalarni rivojlantirish markazi tizimidagi tashkilotlarda xizmat davri boʻyicha pensiyaga chiqqan ishlamaydigan shaxslar; 6. 1941 — 1945-yillardagi urush davrida mehnat jabhasining qatnashchilari; 7. Chernobil AESi falokatini tugatishda ishtirok etgan va yadro poligonida harbiy xizmatni oʻtagan shaxslar; 8. Baynalmilalchi-jangchilar; 91. Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalarning aʼzolari; 92. Oylik daromadi oila aʼzolarining har biriga minimal isteʼmol xarajatlari miqdorining 2 baravaridan koʻp boʻlmagan oilalarning aʼzolari; 10. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, 18 yoshga toʻlmagan patologiyali bolalar; 11. Chaqiruv komissiyalarining yoʻllanmalari boʻyicha chaqiruv yoshidagi (18 — 27 yoshdagi) shaxslar; 12. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, patologiyali homilador ayollar1; 13. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, endokrin kasalliklariga chalingan bemorlar2; 14. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, jinsiy yoʻl bilan yuqtiriladigan kasalliklarga chalingan shaxslar3; 15. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, sil kasalligiga chalingan shaxslar4; 16. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha, onkologiya kasalliklariga chalingan shaxslari5; 17. Dasturli gemodializ oluvchi bemorlar; 18. Mudofaa vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Milliy gvardiya, Davlat xavfsizlik xizmati, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti davlat xavfsizlik xizmati, Bojxona qoʻmitasi va Elektron texnologiyalarni rivojlantirish markazining Vatan himoyasi va el-yurt tinchligi yoʻlida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan eʼlon qilingan favqulodda holat (urush holati) davrida jalb qilingan vaqtida, shuningdek, jangovar (harbiy) harakatlar olib borilayotgan paytda) yaralanganligi, kontuziya yoki mayib boʻlganligi oqibatida halok boʻlgan harbiy xizmatchilari va xodimlarining oila aʼzolari (ota-onasi, halok boʻlgan vaqtda qonuniy nikohda boʻlgan xotini (eri) va farzandlari); 19. Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan roʻyxat boʻyicha gematologiya kasalliklariga chalingan shaxslar6.