Banklarning qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirishiga oid talablar toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
(resolution, 2025-06-04)

Oʻzbekiston Respublikasining “Qimmatli qogʻozlar bozori toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2007-yil 7-noyabrdagi PQ-726-son “Bank tizimini yanada rivojlantirish va boʻsh pul mablagʻlarini bank aylanmasiga jalb etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi hamda Istiqbolli loyihalar milliy agentligi qaror qiladi: 1. Banklarning qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirishiga oid talablar toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab oʻn kundan keyin kuchga kiritilsin. Mazkur Nizom banklarning qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirishiga oid talablarni belgilaydi. Mazkur Nizom davlat qimmatli qogʻozlariga doir operatsiyalarga tatbiq etilmaydi. 1. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi: bank — bank hisobvaraqlarini ochish va yuritish, toʻlovlarni amalga oshirish, omonatlarga (depozitlarga) pul mablagʻlarini jalb etish, oʻz nomidan kreditlar berish boʻyicha bank faoliyati sifatida aniqlangan operatsiyalar majmuini amalga oshiruvchi tijorat tashkiloti boʻlgan yuridik shaxs; qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi — Oʻzbekiston Respublikasi Istiqbolli loyihalar milliy agentligi. 2. Bank Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankidan bank faoliyatini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziyani olgan vaqtdan boshlab qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirish huquqiga egadir. Banklar mazkur bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan professional faoliyatni amalga oshirish uchun litsenziyalash va xabardor qilish tartib taomillaridan oʻtish talab etilmaydi, bunda banklar professional faoliyatni amalga oshirishda litsenziya talablari va shartlarini bajarishdan ozod etilmaydi. 3. Banklarning qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyati, agar ushbu Nizomda boshqacha tartib belgilanmagan boʻlsa, qonunchilik hujjatlarida ushbu faoliyat turlariga oʻrnatilgan talablarga rioya qilgan holda amalga oshiriladi. 31. Bank tomonidan qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirishda bank har bir mijozning qimmatli qogʻozlari va pul mablagʻlari hisobini yuritishi, qimmatli qogʻozlarga doir bitimlar va operatsiyalarni mijoz bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq amalga oshirishi, tuzilgan bitimlar va amalga oshirilgan operatsiyalar toʻgʻrisida unga hisobot berishi shart. 4. Bankda investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirish bilan bogʻliq bank operatsiyalari boʻyicha javobgarlik yuklatilgan tarkibiy boʻlinma (keyingi oʻrinda — boʻlinma) boʻlishi lozim. 5. Boʻlinmaning xodimlari oʻrnatilgan tartibda bank (filial) rahbarining tegishli qarori (buyrugʻi) asosida tayinlanadilar. 6. Boʻlinmaning xodimlari qonunchilikda belgilangan tartibda qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi tomonidan berilgan qimmatli qogʻozlar bozori mutaxassisining malaka sertifikatiga ega boʻlishi lozim. Bunda, mazkur boʻlinma rahbari boʻlgan xodim qimmatli qogʻozlar bozori mutaxassisining I toifali malaka sertifikatiga egalik qilishi lozim. 7. Qimmatli qogʻozlar bozori mutaxassisining malaka sertifikatini olish uchun jismoniy shaxslarni attestatsiyadan (qayta attestatsiyadan) oʻtkazish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 30-noyabrdagi 635-son qarori bilan tasdiqlangan Ayrim turdagi malaka sertifikatini berish boʻyicha davlat xizmatlarini koʻrsatishning yagona maʼmuriy reglamentida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 8. Bank tomonidan investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida qimmatli qogʻozlar bilan amalga oshirilgan bitimlar boʻyicha hujjatlarni boʻlinma xodimlari imzolashlari (viza qoʻyishlari) lozim. 9. Ishonchli boshqaruvdagi investitsiya aktivlarining oʻrtacha yillik qiymati miqdorini hisoblash bank tomonidan Boshqaruvchi kompaniyalar oʻz mablagʻlari miqdorining hisobi va investitsiya aktivlarining oʻrtacha yillik qiymatini aniqlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom (roʻyxat raqami 1322, 2004-yil 5-mart) qoidalariga oʻxshash tartibda amalga oshiriladi. 11. Banklar qimmatli qogʻozlarga doir birjadan tashqari bitimlarni roʻyxatga olishda birjadan tashqari bitimlarning roʻyxatini yuritish talablariga rioya qilishlari hamda roʻyxatga olingan bitimlar yuzasidan qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organiga qonunchilikda belgilangan tartibda axborot taqdim etishlari lozim. 12. Investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida qimmatli qogʻozlar bozorida professional faoliyat toʻgʻrisidagi axborotni oshkor qilish bank tomonidan qonunchilikda oʻrnatilgan tartibda amalga oshiriladi. 13. Banklar investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyatni amalga oshirish jarayonida bank siri toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya qilishlari lozim hamda xizmatda foydalaniladigan axborotga ega boʻlib, bu axborotdan bitimlar tuzish uchun foydalanish va ushbu axborotni bitimlar tuzish uchun uchinchi shaxslarga berilishi taqiqlanadi. 14. Qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyat yurituvchi bankdan, ular tomonidan amalga oshirilgan qimmatli qogʻozlar bilan operatsiyalar va bitimlar boʻyicha axborotni qonunchilikda belgilangan tartibda talab qilish va olish huquqiga ega. 16. Banklarning qimmatli qogʻozlar bozorida investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatidagi professional faoliyatini nazorat qilish va tartibga solish funksiyasi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi bilan birgalikda amalga oshiriladi. 17. Qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organiga investitsiya vositachisi, investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisi va investitsiya maslahatchisi sifatida professional faoliyat yurituvchi bank tomonidan qimmatli qogʻozlar bozori toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarini buzganligi haqida axborot kelib tushganda qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi qonunchilik hujjatlariga muvofiq choralar koʻrishga, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankiga choralar koʻrish uchun maʼlumotlar yuborish huquqiga ega. 18. Mazkur Nizom talablari ijrosi boʻyicha nazorat Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki va qimmatli qogʻozlar bozorini tartibga solish boʻyicha vakolatli davlat organi tomonidan amalga oshiriladi. 19. Mazkur Nizom talablarini buzgan shaxslar qonunchilikka muvofiq javobgar boʻladilar.