Sunʼiy intellekt texnologiyalarini qoʻllash boʻyicha maxsus rejimni joriy qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2022-08-23)

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 17-fevraldagi “Sunʼiy intellekt texnologiyalarini jadal joriy etish uchun shart-sharoitlar yaratish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-4996-son qaroriga muvofiq, shuningdek, sunʼiy intellekt texnologiyalari asosidagi innovatsion biznes-modellar, mahsulotlar va xizmat koʻrsatish usullari rivojlanishi uchun qulay va maqbul ekotizim yaratish, ularni belgilab berilgan ustuvor tarmoqlar va sohalarda tezkorlik bilan joriy etish va amaliyotga tatbiq etish maqsadida: 1. Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi, Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Innovatsion rivojlanish vazirligining eksperimental innovatsion tadqiqotlar doirasida Sunʼiy intellekt texnologiyalarini qoʻllash boʻyicha maxsus rejimni (keyingi oʻrinlarda — maxsus rejim) joriy qilish toʻgʻrisidagi taklifi maʼqullansin. 2. Belgilansinki: a) maxsus rejim etib uning doirasida sunʼiy intellekt texnologiyalariga asoslangan tajriba-sinov ishlarini amalga oshirish, dasturiy mahsulotlarni ishlab chiqish va xizmatlarni koʻrsatish (keyingi oʻrinlarda — tajriba-sinov loyihalari) bilan bogʻliq faoliyat yurituvchi yuridik shaxslar hamda ilmiy tashkilotlar uchun zaruriy tashkiliy-huquqiy sharoit yaratish, dasturiy mahsulotlarni tajribadan oʻtkazish va amaliyotga joriy qilish jarayonida yuzaga keladigan huquqiy munosabatlarda yengillik yaratish tushuniladi; b) maxsus rejim Dasturiy mahsulotlar va axborot texnologiyalari texnologik parkining (keyingi oʻrinlarda — IT-park) alohida boʻgʻini boʻlib, uning ishtirokchilari IT-park rezidentlari hisoblanadi va ular oʻz faoliyatini eksterritoriallik prinsipi asosida amalga oshiradi; tajriba-sinov loyihalari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 17-fevraldagi PQ-4996-son qarori bilan tasdiqlangan Sunʼiy intellekt texnologiyalarini joriy etish boʻyicha 2021-2022-yillarda amalga oshiriladigan tajriba-sinov loyihalari hamda ustuvor tarmoqlar va sohalar doirasida amalga oshiriladi; v) maxsus rejim talabgorlari uchun tajriba-sinov loyihalari doirasida faoliyatga ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarni tezlashtirilgan va soddalashtirilgan holda olish tizimi joriy qilinadi. Bunda: maxsus rejim talabgorlarining arizalari besh ish kuni ichida tezlashtirilgan tartibda koʻrib chiqiladi; ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarni olish uchun talab etiladigan hujjatlar roʻyxati vakolatli davlat organi tomonidan qisqartiriladi; ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarni olish uchun belgilangan toʻlov miqdorlari 2 baravarga kamaytiriladi; vakolatli davlat organi tegishli faoliyatni amalga oshirishning kamaytirilgan talablari va shartlarini belgilaydi; g) maxsus rejim ishtirokchilariga tajriba-sinov loyihalarini amalga oshirish doirasida: Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 30-iyundagi “Respublikada axborot texnologiyalari sohasini rivojlantirish uchun shart-sharoitlarni tubdan yaxshilash chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PF-5099-son Farmoni bilan IT-park rezidentlariga berilgan imtiyozlar va preferensiyalar tatbiq etiladi; oʻz xodimlari malakasini oshirish va qayta tayyorlashga ketgan xarajatlari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-oktabrdagi “Aholini tadbirkorlikka jalb qilish tizimini takomillashtirish va tadbirkorlikni rivojlantirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-4862-son qarorida belgilangan tartibda davlat tomonidan kompensatsiya qilinadi; zarur boʻlgan maʼlumot hamda hujjatlarni (davlat sirlari va qonun bilan qoʻriqlanadigan boshqa sir belgilariga ega boʻlgan maʼlumotlar bundan mustasno), shuningdek, shaxsga doir egasizlashtirilgan maʼlumotlarni vazirlik, idora va tashkilotlardan olish huquqi beriladi; d) maxsus rejim faoliyatining muddati besh yilni tashkil etadi hamda uning faoliyat muddatini uzaytirish “Raqamli Oʻzbekiston — 2030” strategiyasini amalga oshirish boʻyicha muvofiqlashtirish komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Muvofiqlashtirish komissiyasi)ning qarori asosida amalga oshiriladi; e) tajriba-sinov loyihalari bir yildan koʻp boʻlmagan muddatda amalga oshiriladi. 3. Belgilansinki: a) maxsus rejim ishtirokchilari: loyihalar tajriba-sinovdan muvaffaqiyatli oʻtkazilgandan soʻng ularni toʻliq amaliyotga joriy qilishga ruxsat olishi mumkin; mahsulotni realizatsiya qilishda va xizmatlarni koʻrsatishda buyurtmachilarni tajriba-sinovdan oʻtkazilayotganligi toʻgʻrisida ogohlantiradi va ularning tegishli roʻyxatini yuritadi; tezlashtirilgan va soddalashtirilgan tartibda olingan ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarda belgilab berilgan talablar va majburiyatlarga toʻliq rioya qilishi shart; b) maxsus rejim va uning ishtirokchilari faoliyatini oʻzaro muvofiqlashtirishni taʼminlashga masʼul — Muvofiqlashtirish komissiyasi; v) maxsus rejim faoliyatini huquqiy tartibga solish va boshqarish sohasidagi ishchi organ — Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi hisoblanadi. Bunda, maxsus rejim ishtirokchilarining ilmiy faoliyatini kuzatib borishga Raqamli texnologiyalar va sunʼiy intellektni rivojlantirish ilmiy-tadqiqot instituti xodimlari jalb qilinadi. 4. Belgilab qoʻyilsinki, maxsus rejim faoliyati boʻyicha masʼul organlar va tuzilmalar quyidagi asosiy funksiyalarni bajaradi: a) Muvofiqlashtirish komissiyasi: davlat organlari va tashkilotlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan maxsus rejim doirasida amalga oshiriladigan ishlarning oʻz vaqtida bajarilishini tizimli nazorat qiladi; tegishli vakolatli davlat organi bilan tuzilgan shartnomalar asosida maxsus rejim ishtirokchilari tomonidan shaxsga doir egasizlashtirilgan maʼlumotlarni qayta ishlash tartibi va shartlarini, shuningdek, ularga qoʻyiladigan talablarni belgilaydi; tegishli vakolatli davlat organi bilan birgalikda maxsus rejim ishtirokchilariga sunʼiy intellekt texnologiyalariga asoslangan dasturiy mahsulotlarni tajribadan oʻtkazish va amaliyotga joriy qilish jarayonida yengillik yaratish hamda ishtirokchilarning ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarni tezlashtirilgan va soddalashtirilgan tartibda olishini taʼminlaydi; amaldagi qonunosti hujjatlarining tegishli normalarini tajriba-sinov loyihalari muddatida istisno qilish haqida qaror qabul qiladi; sunʼiy intellekt texnologiyalarini ishlab chiqish, yaratish, amalga oshirish va foydalanishning alohida shartlari hamda tartibini belgilaydi; b) ishchi organ: amaldagi qonunosti hujjatlarining tegishli normalarini tajriba-sinov loyihalari muddatida istisno qilish tartiblari boʻyicha takliflarni tayyorlaydi; maxsus rejim ishtirokchilariga tajriba-sinov loyihalari doirasida zarur boʻladigan maʼlumotlar roʻyxatini shakllantiradi; maxsus rejimning ekspert kengashlari nizomi, shuningdek, uning ishtirokchisi bilan tuziladigan faoliyat shartlari toʻgʻrisidagi shartnoma shaklini tasdiqlaydi; tajriba-sinov loyihalarini tatbiq etishda yuzaga keladigan toʻsiqlarni bartaraf etish maqsadida ishtirokchilarga maxsus rejim doirasida yengillik yaratish boʻyicha takliflarni tayyorlaydi; maxsus rejim jarayonida normativ-huquqiy hujjatlarga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida takliflar tayyorlaydi hamda koʻrib chiqish uchun vakolatli davlat organiga taqdim qiladi; maxsus rejim tarkibiga ishtirokchilarni kiritish va chiqarish boʻyicha takliflarni koʻrib chiqish uchun Muvofiqlashtirish komissiyasiga taqdim qiladi; maxsus rejim ishtirokchilarini tajriba-sinov loyihalari muddati davomida tashkiliy-huquqiy, konsultativ qoʻllab-quvvatlaydi; v) Muvofiqlashtirish komissiyasi va tegishli vakolatli davlat organning qarorlari ijrosini taʼminlash maqsadida davlat organlari va tashkilotlari: shaxsga doir maʼlumotlar toʻgʻrisidagi qonunchilik talablariga toʻliq rioya qilgan holda, shaxsga doir egasizlashtirilgan maʼlumotlarni taqdim etadi; ruxsat etish xususiyatiga ega tegishli hujjatlarni tezlashtirilgan va soddalashtirilgan tartibda beradi. 5. Vazirlar Mahkamasi yigirma kun muddatda quyidagilarni nazarda tutadigan Sunʼiy intellekt texnologiyalarini qoʻllab-quvvatlash uchun maxsus rejimni tashkil etish va faoliyatini yoʻlga qoʻyish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlasin: maxsus rejim ishchi organining faoliyatini tashkil etish; talabgorlar tomonidan maxsus rejimda ishtirok etish uchun ariza bilan murojaat qilish, arizani koʻrib chiqish, ularni maxsus rejim ishtirokchilari sifatida roʻyxatdan oʻtkazish tartibi va ishtirokchi maqomidan mahrum qilish asoslari; talabgorlarga qoʻyiladigan talablar, maxsus rejim ishtirokchilarining huquqlari va majburiyatlari, ularga berilayotgan imtiyozlar va preferensiyalar roʻyxati; ustuvor yoʻnalishlardagi sohalar boʻyicha ekspert kengashlari tarkiblari. 6. Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi va Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi ushbu qarorning maqsad va vazifalarini ommaviy axborot vositalarida keng yoritish boʻyicha ishlarni tashkil etsin. 7. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ayrim hujjatlariga ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar va qoʻshimcha kiritilsin. 8. Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin. 9. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib Bosh vazir maslahatchisi O.M. Umarov hamda axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vaziri Sh.M. Sadikov belgilansin. Qaror ijrosini har chorakda muhokama qilib borish, ijro uchun masʼul tashkilotlar faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov zimmasiga yuklansin. 1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktabrdagi “Raqamli Oʻzbekiston — 2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PF-6079-son Farmonida: a) 1-ilovada: 2.3-paragrafning oʻn birinchi xatboshisidagi “Internet buyumlar” soʻzlari “Buyumlar interneti” soʻzlari bilan almashtirilsin; 2.5-paragrafning yigirma sakkizinchi xatboshisidagi “Internet buyumlar” soʻzlari “Buyumlar interneti” soʻzlari bilan almashtirilsin; b) 17-ilovaning I-boʻlimi 1-pozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “ 1. Agrosanoat majmuida sunʼiy intellekt texnologiyalari elementlarini oʻz ichiga olgan yagona integratsion platformani tashkil qilish boʻyicha “Raqamli qishloq xoʻjaligi” axborot tizimini yaratish. 1. Qishloq xoʻjaligi va shu maqsadlarda foydalanish uchun berilgan boshqa toifadagi yerlarning integratsiyalashgan yagona axborot tizimini yaratish. 2021-yil noyabr Davlat budjetidan ajratilgan mablagʻlar doirasida va budjetdan tashqari mablagʻlar, xalqaro moliya institutlari mablagʻlari Qishloq xoʻjaligi vazirligi (Q. Yuldashev), Axborot texnologiyalari vazirligi (O. Pekos), manfaatdor vazirlik va idoralar 2. Qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar tomonidan agregatlashgan axborotlarni qabul qilish tajriba loyihasini amalga oshirish. 2022-yil iyul 3. Tizimda xoʻjalik yurituvchi subyektlar, banklar va sugʻurta kompaniyalarining ishini taʼminlash. Eksportni tashkil etish platformasi va boshqa internet tarmoqlari (texnikalarni boshqarish) platformasi faoliyatini yoʻlga qoʻyish. “Raqamli dala”, “Raqamli bogʻ” va “Raqamli poda” kabi bir qator platformalarning ilovalarini joriy etish. “Ijtimoiy muhim turdagi oziq-ovqat” platformasini yaratish. 2023-yil yanvar ”; v) 17a-ilovaning 1-pozitsiyasi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “ 1. Kosmik apparatlar va uchuvchisiz uchish apparatlari orqali olinadigan, yerni masofadan zondlashning katta hajmdagi maʼlumotlari asosida sunʼiy intellekt texnologiyalaridan foydalanib, tuproqning va qishloq xoʻjaligi ekinlarining holatini, shuningdek, qishloq xoʻjaligi texnikasi ishini monitoring qilish boʻyicha tajriba-sinov loyihalarini amalga oshirish. 1. Loyiha-texnik hujjatini ishlab chiqish va uni belgilangan tartibda kelishish. 2021-yil sentabr XMI va XHMT mablagʻlari va grantlar, ijrochilar mablagʻlari Qishloq xoʻjaligi vazirligi (Q. Yuldashev), Axborot texnologiyalari vazirligi (O. Pekos), “Oʻzbekkosmos” agentligi (Sh. Kadirov), Innovatsion rivojlanish vazirligi (I. Abduraxmonov), Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi (L. Kudratov), Toshkent davlat agrar universiteti (B. Sulaymanov), Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti 2. Dasturiy taʼminot va apparat-dasturiy komplekslari ishlab chiqaruvchisi va integratorini aniqlash. 2021-yil oktabr 3. Dasturiy taʼminotni ishlab chiqish va tajriba-sinov loyihasini joriy etish. 2021-yil dekabr ”; g) 24-ilovada: 7-pozitsiyasidagi “Internet buyumlar” soʻzlari “Buyumlar interneti” soʻzlari bilan almashtirilsin; 34-pozitsiyasidagi “Internet buyumlar” soʻzlari “Buyumlar interneti” soʻzlari bilan almashtirilsin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 6-noyabrdagi PF-6108-son Farmoni bilan tasdiqlangan Axborot texnologiyalari, biologiya, kimyo va geologiya-mineralogiya fanlari boʻyicha falsafa doktori (PhD) va fan doktori (Dsc) ilmiy darajalarini berish vakolati taqdim etiladigan ilmiy-tadqiqot va oliy taʼlim tashkilotlari roʻyxatining “Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari” boʻlimi quyidagi mazmundagi 2-pozitsiya bilan toʻldirilsin: “ 2. Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi huzuridagi Raqamli texnologiyalar va sunʼiy intellektni rivojlantirish ilmiy-tadqiqot instituti ”. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 15-martdagi “Toshkent axborot texnologiyalari universitetining faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-2834-son qarorida: a) 3 va 4-bandlar oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin; b) 6-bandda: uchinchi xatboshidagi “Universitet va Markazning” soʻzlari “Universitetning” soʻzi bilan almashtirilsin; toʻrtinchi xatboshidagi “Universitetda dars berish va Markazda” soʻzlari “Universitetda dars berish va” soʻzlari bilan almashtirilsin. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 19-fevraldagi “Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida”gi PQ-3549-son qarori 5-bandining birinchi xatboshisidagi “129” raqami “142” raqami bilan almashtirilsin. 6. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 24-fevraldagi “Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlardan foydalanish va muhofaza qilish tizimini takomillashtirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PQ-5006-son qarori 7-ilovasining 3-bandi oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.