OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI TAʼLIM MUASSASALARIGA QABUL TOʻGʻRISIDA NIZOMLARNI TASDIQLASh HAQIDA
(resolution, 2010-11-04)

Kadrlar tayyorlash milliy dasturida belgilangan vazifalarni amalga oshirish, taʼlim tizimidagi islohotlarga muvofiq 1999/2000 oʻquv yilida Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlim muassasalarining bakalavriat va magistraturasiga hamda oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga qabulni uyushqoqlik va tartibli ravishda tashkil etish, qobiliyatli yoshlarni adolatli tanlov asosida saralashni amalga oshirish, shuningdek test sinovlarining yuqori darajada oʻtkazilishini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Oʻzbekiston Respublikasi oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga oʻquvchilarni qabul qilish tartibi va qoidalari toʻgʻrisida Nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Xalq taʼlimi vazirligi, tasarrufida taʼlim muassasalari boʻlgan vazirliklar, idoralar, Davlat test markazi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tasdiqlangan nizomlarni bajarish boʻyicha zarur tashkiliy tadbirlarni amalga oshirsinlar. 3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Moliya va Adliya vazirligi bir hafta muddatda “Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim muassasalarida oʻqitishning toʻlov-kontrakt shakli va tushgan mablagʻlarni taqsimlash tartibi toʻgʻrisida Nizom”ni ishlab chiqsinlar va belgilangan tartibda tasdiqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim muassasalariga qabul qilish boʻyicha Davlat komissiyasiga kiritsinlar. 4. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1998-yil 4-iyuldagi 320-f-son farmoyishi oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin. 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari H.S.Karomatov zimmasiga yuklansin. 1. Oʻrta maxsus taʼlim muassasalari (texnikumlar, bilim yurtlari) qabulni Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining tegishli farmoyishi bilan tasdiqlangan davlat grantlari va toʻlov-kontrakt asosida qabul kvotalariga muvofiq amalga oshiradilar. 2. Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim muassasalariga qabul qilish boʻyicha Davlat komissiyasi (keyingi oʻrinlarda Davlat komissiyasi deb ataladi) Makroiqtisodiyot va statistika vazirligi, vazirlik va idoralarning taqdimnomalariga koʻra mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassisliklar) boʻyicha oʻrinlar sonini tasdiqlaydi va bu haqdagi maʼlumotlarning eʼlon qilinishini taʼminlaydi. 3. Oʻzbekiston Respublikasi oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga oʻquvchilar qabul qilish umumiy oʻrta taʼlim (11-sinf) negizida — test sinovlari natijalari asosida toʻplangan ballarning reyting tizimi boʻyicha; bazaviy taʼlim (9-sinf) negizida — kirish sinovlari natijalariga koʻra amalga oshiriladi. Imkoniyatlari cheklangan shaxslar uchun ixtisoslashtirilgan kasb-hunar kollejiga oʻquvchilar qabul qilish ularning oʻqish yoʻnalishlarini ixtiyoriy tanlashi hisobga olingan holda umumiy oʻrta taʼlim negizida, mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish hududiy bosh boshqarmalarining, tuman (shahar) bandlikka koʻmaklashish va aholini ijtimoiy muhofaza qilish markazlarining yoʻllanmalari boʻyicha, shuningdek imkoniyatlari cheklangan shaxslar uchun ixtisoslar va kasb-hunarlar roʻyxatiga muvofiq tibbiy tavsiyanomalarni hisobga olgan holda amalga oshiriladi. Oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga qabul barcha uchun (ham grantlar, ham toʻlov-kontrakt boʻyicha) teng huquqlilik, yagona qabul qoidalari va yagona tanlov asosida amalga oshirilib, imtihonlar natijalariga koʻra va test sinovlarida eng yuqori ball toʻplagan abituriyentlarning davlat grantlari boʻyicha birinchi navbatda qabul qilinish huquqi taʼminlanadi. Qolgan abituriyentlar imtihon natijalari va test ballari reytingi asosida belgilangan toʻlov-kontrakt kvotalari doirasida qabul qilinish huquqiga egadirlar. Tanlov har bir oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassislik), oʻqitish tillari va shakllari boʻyicha alohida oʻtkaziladi. Test sinovlarini Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat test markazi amalga oshiradi. Test sinovlarini oʻtkazishga masʼul boʻlgan Davlat test markazi vakillari Davlat komissiyasi tomonidan tasdiqlanadi. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari va oʻrta maxsus taʼlim muassasalari direktorlari joylarda test oʻtkazish uchun zarur sharoitlarni taʼminlaydilar. Koʻzi ojiz abituriyentlarni oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga qabul qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi (keyingi oʻrinlarda Oliy taʼlim vazirligi deb ataladi) tomonidan belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Test sinovlarida toʻplash mumkin boʻlgan ballarning kamida 40 foizini toʻplagan 1 va 2 guruh nogironlari, shu jumladan, bolalikdan 1 va 2 guruh nogironlarini, etim bolalar hamda “Mehribonlik uylari” bolalar internat-uylari tarbiyalanuvchilarini qabul qilish masalasi Davlat komissiyasi tomonidan koʻrib chiqiladi. 4. Test sinovlari uch tilda oʻzbek, rus va qoraqalpoq tillarida oʻtkaziladi. Oʻrta maxsus taʼlim muassasasida mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassislik) boʻyicha oʻqitish tili Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining tegishli farmoyishi bilan tasdiqlangan qabul koʻrsatkichlari doirasida hujjatlarni qabul qilish boshlagunga qadar vazirliklar va idoralar tomonidan aniqlanadi va Davlat komissiyasi tomonidan tasdiqlanadi. Abituriyent test sinovlarini u oʻrta maxsus taʼlim muassasalarida oʻqiydigan tilda topshiradi. Mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassisliklar) boʻyicha test sinovlari uchun tegishli fanlar majmuasi belgilanadi (1-ilova)*. Oʻrta maxsus taʼlimning ayrim mutaxassisliklari boʻyicha test sinovlari bilan bir qatorda qoʻshimcha kasbiy (ijodiy) imtihonlar oʻtkaziladi (2-ilova)*. 5. Ayrim mutaxassisliklar boʻyicha oʻqitish tojik tilida (3-ilova) yoki qozoq tilida (4-ilova)* olib boriladigan oʻrta maxsus taʼlim muassasalarida test sinovlari oʻrniga Oliy taʼlim vazirligining alohida Nizomi bilan belgilanadigan mazkur mutaxassislik uchun moʻljallangan oʻqitish tilida koʻp balli baholash tizimi boʻyicha imtihon sinovlari oʻtkaziladi. Ushbu mutaxassisliklarga arizalar maktabni tegishlicha faqat tojik yoki qozoq tillarida bitirgan abituriyentlardan qabul qilinadi. 6. Kasbiy (ijodiy) hamda koʻp balli imtihonlar, shuningdek, bazaviy maʼlumotli abituriyentlar uchun imtihon sinovlari Davlat komissiyasi bilan kelishilgan holda Oliy taʼlim vazirligi tomonidan tasdiqlangan Tartib va dasturlarga muvofiq oʻtkaziladi. 7. Davlat soliq qoʻmitasi tasarrufidagi oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga, shuningdek harbiy akademik litseylarga oʻqishga qabul qilish qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi. 8. Xorijiy fuqarolar oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasida xorijiy fuqarolarni oʻqitish toʻgʻrisida” 1994-yil 24-maydagi 266-son qaroriga koʻra hamda hukumatlararo bitimlarga muvofiq yoki Davlat komissiyasi bilan yozma ravishda kelishilgan shartlarda toʻlov kontrakt asosida qabul qilinadilar. Xorijiy fuqarolarning oʻrta maxsus taʼlim muassasalarida oʻqishlari uchun toʻlov miqdori Oliy taʼlim vazirligi tomonidan tasdiqlanadi. 9. Oʻrta maxsus taʼlim muassasalarida oʻz faoliyatini Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan Nizomga muvofiq amalga oshiradigan qabul komissiyalari tashkil qilinadi. Abituriyentlarning oʻqishga qabul qilish toʻgʻrisidagi arizalari qabul komissiyalari tomonidan 20-iyundan 25-iyulgacha (shu kuni ham) qabul qilinadi. Abituriyent oʻqishga kirish chogʻida quyidagilarni taqdim etadi: Mutaxassislik guruhi (mutaxassislik), oʻquv tili va shakli koʻrsatilgan holdagi ariza; Maʼlumoti haqidagi hujjatning asl nusxasi; № 086-V shakl boʻyicha tibbiy maʼlumotnoma; 3x4 hajmdagi 6 ta fotosurat; 1 va 2 guruh nogironlari, etim bolalar va “Mehribonlik uylari” bolalar internat-uylarida tarbiyalanganlar asl nusxadagi tegishli tasdiqlovchi hujjatlarni taqdim etadilar. Tanlovdan tashqari oʻqishga kirish huquqiga ega boʻlgan xalqaro va respublika olimpiyadalari, tanlovlar va musobaqalar gʻoliblari asl nusxadagi tasdiqlovchi hujjatlarni topshiradilar. Muddatli harbiy xizmatni oʻtagan va harbiy qismlarning oʻqishga yuborish haqidagi tavsiyanomalariga ega boʻlgan abituriyentlar ham ularni oʻrta maxsus taʼlim muassasalari qabul komissiyasiga taqdim etadilar. Harbiy qism tavsiyanomasini olish tartibi va uning shakli Mudofaa vazirligi va Oliy taʼlim vazirligining yoʻriq xati bilan belgilanadi. Abituriyent tomonidan pasport (tugʻilganligi toʻgʻrisida guvohnoma) hamda harbiy xizmatga aloqadorligi haqidagi hujjat ham shaxsan koʻrsatiladi. Koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar mavjud boʻlganda qabul komissiyasi abituriyentning hujjatlarini qabul qilishni rad etishga haqli emas. Hujjatlar qabul qilishning belgilangan muddatlari tugagandan soʻng hujjatlarga qoʻshimchalar va oʻzgartirishlar kiritish qatʼiyan man qilinadi. Oʻrta maxsus taʼlim muassasalarining qabul komissiyalari 27-iyulga qadar Davlat komissiyasiga va Davlat test markaziga mutaxassislik guruhi (mutaxassislik), oʻquv shakli va tili koʻrsatilgan holda, abituriyentlarning (shu jumladan, yuqorida qayd etilgan toifalari) soni haqida belgilangan shakldagi maʼlumotni taqdim etadilar. 10. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar test sinovlariga qadar 11-iyuldan 27-iyulgacha, test sinovlarida nazarda tutilgan eng koʻp ballning 0 dan 50 foizigacha boʻlgan oraliqda yagona koʻp balli baholash tizimi boʻyicha, amalga oshiriladi. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar natijalari boʻyicha tushgan norozolik (apellyatsiya) arizalari oʻrta maxsus taʼlim muassasasining qabul komissiyasi tomonidan, Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan belgilangan tartibda, 28-iyulga qadar koʻrib chiqiladi. Kasbiy (ijodiy) imtihonlar natijalari haqidagi maʼlumotlar Davlat test markaziga oʻrta maxsus taʼlim muassasalari tomonidan 29-iyulga qadar taqdim etiladi. 11. Oʻqitish shaklidan qatʼi nazar, barcha oʻrta maxsus taʼlim muassasalari uchun test sinovlarini oʻtkazishning yagona muddati 11-avgust qilib belgilanadi. 12. Abituriyentlar mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassislik)ga koʻra 1-ilovaga* muvofiq ikki fan majmuasi boʻyicha test sinovlaridan oʻtadilar. Test topshiriqlari va imtihon savollari oʻrta va bazaviy umum-taʼlim maktabining oʻquv dasturlariga muvofiq tuziladi. 13. Majmuaning har bir fani 36 topshiriqni oʻz ichiga oladi. Test sinovlari uchun quyidagi vaqt meʼyori belgilanadi: 72 savolga 2 soat. Majmualar quyidagi fanlardan tuziladi: 1. Matematika; 2. Kimyo; 3. Biologiya; 4. Tarix; 5. Ona tili va adabiyot (oʻzbek tili va adabiyoti, rus tili va adabiyoti yoki qoraqalpoq tili va adabiyoti). Test sinovlari boshlanishiga qadar, 30 daqiqagacha tushuntirish ishlari oʻtkaziladi, bu vaqt test uchun ajratilgan vaqt meʼyoriga kirmaydi. Test sinovlarini tashkil etish va ularni joylarda adolatli oʻtkazish masʼuliyati, test sinovlari qoidalariga qatʼiy rioya etilgan holda Davlat test markazi vakillari, qabul komissiyalari raislari, hokimliklar va ular tomonidan tayinlanadigan auditoriyalarning rahbarlariga yuklanadi. Test sinovi boʻladigan xonada sinovning meʼyoriy qoidalar talablariga qatʼiy rioya etilgan holda halol va adolatli oʻtkazilishini taʼminlash yuzasidan shaxsiy masʼuliyat auditoriya rahbari va kuzatuvchi zimmasiga yuklanadi. Barcha oʻrta maxsus taʼlim muassasalarida test sinovi ertalab soat 8 dan 30 daqiqa oʻtganda, tushuntirish ishlari bilan boshlanadi. Javoblar varaqasi abituriyent tomonidan havo rang pastali sharikli ruchka bilan toʻldiriladi. Javoblar varaqasini toʻldirishga test sinovi uchun belgilangan vaqt meʼyoridan ortiqcha 20 daqiqa ajratiladi. Javoblar varaqasining toʻgʻri toʻldirilishi uchun abituriyent shaxsan javobgardir. Qabul qoidalari boʻyicha tegishli doirachalarni notoʻgʻri belgilangan abituriyentlar eʼtirozi koʻrib chiqilmaydi. Test qoidalarini qoʻpol ravishda buzgan abituriyent sinovlardan chetlatiladi. Belgilangan vaqtda test sinovlariga kelmagan abituriyentlar uchun qoʻshimcha test sinovlari oʻtkazilmaydi. 14. Abituriyentlarni toʻlov-kontrakt asosida qoʻshimcha qabul qilish Vazirlar Mahkamasi belgilangan oʻrinlar kvotasiga muvofiq yagona qabul qoidalari asosida imtihonlar natijalari va test sinovlarining ballar reytingi boʻyicha Davlat komissiyasi tomonidan amalga oshiriladi. Davlat komissiyasi tomonidan abituriyentlarni toʻlov-kontrakt asosida oʻqishga tavsiya etish toʻgʻrisidagi qaror qabul qilingandan keyin oʻrta maxsus taʼlim muassasalari bilan yuridik yoki jismoniy shaxslar oʻrtasida belgilangan tartibda kontraktlar rasmiylashtiriladi. Belgilangan namunadagi kontrakt blanklari oʻrta maxsus taʼlim muassasalari qabul komissiyasi tomonidan test natijalari eʼlon qilingan kundan boshlab beriladi va yuridik shaxslar uchun rahbar va bosh buxgalter tomonidan imzolangan holda 3 nusxada, jismoniy shaxslar uchun 2 nusxada rasmiylashtiriladi. Toʻlov-kontrakt asosida Davlat komissiyasi tomonidan oʻqishga tavsiya etilgan abituriyentlar toʻlovni kontraktda koʻrsatilgan oʻqishga sarflanadigan xarajatlar qiymatini har yili kontrakt shartlarida koʻrsatilgan muddatlarida amalga oshiradilar. Oʻqish uchun toʻlov-kontrakt asosida oʻrinlar kvotasini ajratish tartibi, kontrakt shartlari va tomonlarning majburiyatlari, ularning amalga oshirilishi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Moliya vazirligi va Adliya vazirligi tomonidan ishlab chiqilgan va Davlat komissiyasida tasdiqlangan tegishli Nizom bilan tartibga solinadi. 15. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston oʻquvchi yoshlarini ragʻbatlantirish choralari toʻgʻrisida” 1993-yil 5-fevraldagi Farmoniga muvofiq hamda Oʻzbekiston respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1993-yil 25-martdagi 157-son qarori bilan tasdiqlangan Taʼlim vazirligi, Madaniyat va sport ishlari vazirligi tomonidan oʻtkazilgan Xalqaro va respublika olimpiadalari, tanlovlari va musobaqalari gʻoliblari boʻlgan maktab va bilim yurtlari oʻquvchilarini ragʻbatlantirish tartibi asosida Xalq taʼlimi vazirligining guvohnomasini olganlar Davlat komissiyasining qarori bilan tegishli oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga tanlovdan tashqari, test sinovlarisiz va kasbiy (ijodiy) imtihonlarsiz qabul qilinadilar. Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari qabul komissiyalari olimpiadalar, tanlovlar va musobaqalar gʻoliblarining arizalari haqidagi maʼlumotlarni mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassisliklar), oʻqitish shakli va tili koʻrsatilgan holda, Davlat komissiyasi va Davlat test markaziga 27-iyulgacha boʻlgan muddatda taqdim etadilar. 16. Oʻzbekiston respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Muddatli xizmat harbiy xizmatchilarga va ularning oila aʼzolariga qoʻshimcha imtiyozlar toʻgʻrisida” 1994-yil 3-oktabrdagi 496-son qaroriga asosan muddatli harbiy xizmatni oʻtagan va harbiy qismlar tavsiyanomasiga ega boʻlgan abituriyentlarga oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga qabul qilinishida, test sinovlarida ular toʻplagan ballarga eng koʻp toʻplanishi mumkin boʻlgan ballar miqdorining 10 foizini qoʻshgan holda imtiyozli sharoitlar beriladi. Harbiy qism tavsiyanomasini olish tartibi va uning shakli Mudofaa vazirligi va Oliy taʼlim vazirligining yoʻriq xati bilan belgilanadi. Qabul komissiyalari 27-iyulgacha ushbu toifaga kiruvchi abituriyentlardan tushgan arizalarning mavjudligi haqidagi maʼlumotlarni mutaxassisliklar guruhlari (mutaxassisliklar), oʻqitish shakli va tili koʻrsatilgan holda Davlat komissiyasiga va Davlat shakli va tili koʻrsatilgan holda Davlat komissiyasiga va Davlat test markaziga taqdim etadilar. 17. Davlat komissiyasining abituriyentlarni oʻrta maxsus taʼlim muassasalariga qabul qilish toʻgʻrisidagi qarori 20-avgustdan kechiktirilmay qabul qilinadi va u 25-avgustga qadar abituriyentlarni davlat grantlari boʻyicha oʻquvchilar safiga qabul qilish haqidagi buyruqlarning rasmiylashtirilishi uchun asos boʻladi. Toʻlov-kontrakt asosida oʻqishga kiruvchi abituriyentlarni qabul qilish yuridik yoki jismoniy shaxslar tomonidan oʻqish uchun belgilangan mablagʻ miqdori, belgilangan tartibda oʻtkazilgandan soʻng, 15-sentabrdan kechiktirilmay oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasasining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi.