RESPUBLIKA XALQ XOʻJALIGIDA HISOB-KITOBLARNI TAKOMILLAShTIRISh BOʻYIChA HUKUMAT KOMISSIYASINI TUZISh TOʻGʻRISIDA
(resolution, 1998-07-22)

Respublika korxonalari va tashkilotlari oʻrtasidagi hisob-kitoblarning ahvolini yaxshilash, toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarning paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Respublika xalq xoʻjaligida hisob-kitoblarni takomillashtirish boʻyicha Hukumat komissiyasi 1-ilovaga* muvofiq tarkibida tuzilsin. Hukumat komissiyasi toʻgʻrisidagi Nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Quyidagilar Hukumat komissiyasining asosiy vazifalari va faoliyat yoʻnalishlari etib belgilansin: xalq xoʻjaligida hisob-kitoblar mexanizmini takomillashtirish hamda barcha xoʻjalik yurituvchi subyektlar va banklar tomonidan toʻlov intizomini mustahkamlash va hisob-kitoblarni oʻz vaqtida oʻtkazish boʻyicha amaldagi qonunchilik normalariga qatʼiy rioya qilinishi ustidan taʼsirchan nazoratni taʼminlash; respublika korxonalari va tashkilotlarining toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarini qisqartirish hamda ular oʻrtasidagi oʻzaro hisob-kitoblar mexanizmini takomillashtirish boʻyicha taʼsirchan chora-tadbirlar ishlab chiqish; korxonalarning debitorlik qarzdorligi ahvolini oʻrganish, toʻlovga qodir boʻlmagan isteʼmolchilar va buyurtmachilarga mahsulot berilishiga, ishlar bajarilishiga va xizmat koʻrsatilishiga yoʻl qoʻyilmasligi ustidan nazorat oʻrnatish; korxonalar va tashkilotlarning aylanma mablagʻlarini chetga jalb qilish, shu jumladan, tayyor mahsulot zaxiralariga, tugallanmagan qurilishga jalb qilish sabablarini va yoʻnalishlarini tahlil etish hamda ularni qisqartirishga doir takliflar tayyorlash. 3. Hukumat komissiyasiga quyidagi huquqlar berilsin: vazirliklar, idoralar, banklar, xoʻjalik uyushmalari, mahalliy hokimiyat va boshqaruv organlari rahbarlarining debitorlik va kreditorlik qarzlarning ahvoli masalalari boʻyicha hisobotlarini eshitish hamda tegishli organlarga xalq xoʻjaligida hisob-kitoblarni yuritishning belgilangan tartibini buzishda aybdor boʻlganlarni javobgarlikka, shu jumladan jinoiy javobgarlikka tortish toʻgʻrisida takliflar kiritish; Korxonalar bankrotligi va sanatsiyasi masalalari boʻyicha Hukumat komissiyasiga toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarga muntazam yoʻl qoʻyayotgan korxonalar va tashkilotlarni bankrot deb eʼlon qilish toʻgʻrisida takliflar kiritish; vazirliklar, idoralar, uyushmalar, davlat boshqaruvi mahalliy organlaridan komissiyaga yuklangan vazifalarning bajarilishini taʼminlash uchun zarur boʻlgan axborotlarni belgilangan tartibda olish; hisob-kitoblar tizimini takomillashtirishga qaratilgan takliflarni koʻrib chiqish va oʻz vakolatlari doirasida ular yuzasidan qarorlar qabul qilish; Vazirlar Mahkamasiga xalq xoʻjaligida hisob-kitoblar tizimini yaxshilashga qaratilgan respublika qonunchiligini takomillashtirish yuzasidan takliflar kiritish; 4. Qoraqalpogʻiston Respublikasida, viloyatlar va Toshkent shahrida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashining Raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari boshchiligida hisob-kitoblarni takomillashtirish boʻyicha tegishli mintaqaviy komissiyalar tuzilsin. Quyidagilar mintaqaviy komissiyalarning asosiy vazifalari etib belgilansin: Hukumat komissiyasi tomonidan qabul qilingan qarorlarning oʻz vaqtida va soʻzsiz bajarilishini taʼminlash; korxonalar va tashkilotlar tomonidan amaldagi qonunchilik hamda hisob-kitob toʻlov intizomini mustahkamlash va xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻrtasida hisob-kitoblarning oʻz vaqtida oʻtkazilishi yuzasidan respublika Hukumati qabul qilgan qarorlar bajarilishi ustidan qatʼiy nazorat oʻrnatish; mintaqa korxonalari va tashkilotlarida toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitor-kreditorlik qarzlarning paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik yuzasidan aniq chora-tadbirlar koʻrish; oʻzaro hisob-kitoblar tizimini takomillashtirish yuzasidan aniq takliflar ishlab chiqish va Hukumat komissiyasiga kiritish; davlat korxonalari va tashkilotlari aylanma mablagʻlarining asossiz ravishda chetga jalb qilinishiga yoʻl qoʻymaslik. Mintaqaviy komissiyalarga birlashmalar, korxonalar va tashkilotlar rahbarlarining debitorlik va kreditorlik qarzlarning ahvoli masalalari boʻyicha hisoblarini eshitish hamda tegishli organlarga hisob-kitoblarning belgilangan tartibini buzayotgan mansabdor shaxslarni maʼmuriy, jinoiy va qonunda nazarda tutilgan boshqa xildagi javobgarlikka tortish toʻgʻrisida takliflar kiritish huquqi berilsin. 5. Hukumat komissiyasi oʻn kun muddatda tashkiliy majlis oʻtkazsin, 1997-yilgi ish rejasini hamda Mintaqaviy komissiya toʻgʻrisidagi namunaviy nizomni tasdiqlasin. Hukumat komissiyasi majlislari oyiga kamida bir marta oʻtkazilsin hamda qilingan ishlar toʻgʻrisida respublika Hukumati har oyda xabardor qilinsin. 6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Bosh vazir Oʻ.T. Sultonov zimmasiga yuklansin. 1. Respublika xalq xoʻjaligida hisob-kitoblarni takomillashtirish boʻyicha Hukumat komissiyasi (keyingi oʻrinlarda Komissiya deb ataladi) oʻz faoliyatini iqtisodiy va maʼmuriy tusdagi kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish yoʻli bilan korxonalar va tashkilotlar oʻrtasidagi hisob-kitoblarning ahvolini yaxshilash, toʻlov intizomini mustahkamlash maqsadida amalga oshiradi. 2. Komissiya oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga, Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, shuningdek, mazkur Nizomga amal qiladi. 3. Qoraqalpogʻiston Respublikasida, viloyatlar va Toshkent shahrida tegishli mintaqaviy komissiyalar tuziladi. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashining, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklarining taqdimnomasiga koʻra Komissiya mintaqaviy komissiyalar tarkibini tasdiqlaydi. Mintaqaviy komissiyalar oʻz faoliyatini mazkur Nizomga va Komissiya qarorlariga muvofiq amalga oshiradi. 4. Komissiyaning oʻz vakolatlari doirasida qabul qilingan qarorlari va yozma koʻrsatmalari vazirliklar, idoralar, mahalliy hokimiyat va boshqaruv organlari, mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, xoʻjalik yurituvchi subyektlar va ularning birlashmalari (xoʻjalik uyushmalari), mansabdor shaxslar tomonidan bajarilishi majburiydir. 5. Quyidagilar Komissiyaning asosiy vazifalari hisoblanadi: xalq xoʻjaligida hisob-kitoblar mexanizmini takomillashtirish hamda barcha xoʻjalik yurituvchi subyektlar va banklar tomonidan toʻlov intizomini mustahkamlash va hisob-kitoblarni oʻz vaqtida oʻtkazish boʻyicha amaldagi qonunchilik normalariga qatʼiy rioya qilinishi ustidan taʼsirchan nazoratni taʼminlash; respublika korxonalari va tashkilotlarining toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarini qisqartirish hamda ular oʻrtasidagi oʻzaro hisob-kitoblar mexanizmini takomillashtirish boʻyicha taʼsirchan chora-tadbirlar ishlab chiqish; korxonalarning debitorlik qarzdorligi ahvolini oʻrganish, toʻlovga qodir boʻlmagan isteʼmolchilar va buyurtmachilarga mahsulot berilishiga, ishlar bajarilishiga va xizmatlar koʻrsatilishiga yoʻl qoʻyilmasligi ustidan nazorat oʻrnatish; korxonalar va tashkilotlarning aylanma mablagʻlarini chetga jalb qilish, shu jumladan tayyor mahsulot zaxiralariga, tugallanmagan qurilishga jalb qilish sabablarini va yoʻnalishlarini tahlil etish hamda ularni qisqartirishga doir takliflar tayyorlash. 6. Komissiya quyidagi huquqlarga ega: vazirliklar, idoralar, banklar, xoʻjalik uyushmalari, mahalliy hokimiyat va boshqaruv organlari rahbarlarining debitorlik va kreditorlik qarzlarning ahvoli masalalari boʻyicha hisobotlarini eshitish hamda tegishli organlarga xalq xoʻjaligida hisob-kitoblarni yuritishning belgilangan tartibini buzishda aybdor boʻlganlarni javobgarlikka, shu jumladan jinoiy javobgarlikka tortish toʻgʻrisida takliflar kiritish; Korxonalar bankrotligi va sanatsiyasi masalalari boʻyicha Hukumat komissiyasiga toʻlov muddati oʻtkazib yuborilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarga muntazam yoʻl qoʻyayotgan korxonalar va tashkilotlarni bankrot deb eʼlon qilish toʻgʻrisida takliflar kiritish; vazirliklar, idoralar, uyushmalar, davlat boshqaruvi mahalliy organlaridan komissiyaga yuklangan vazifalarning bajarilishini taʼminlash uchun zarur boʻlgan axborotlarni belgilangan tartibda olish; hisob-kitob tizimini takomillashtirishga qaratilgan takliflarni koʻrib chiqish va oʻz vakolatlari doirasida ular yuzasidan qarorlar qabul qilish; Vazirlar Mahkamasiga xalq xoʻjaligida hisob-kitoblar tizimini yaxshilashga qaratilgan respublika qonunchiligini takomillashtirish yuzasidan takliflar kiritish; 7. Komissiya ishi Komissiya raisi tomonidan tasdiqlanadigan ish rejasiga muvofiq, lekin oyiga kamida bir marta majlis oʻtkazish asosida amalga oshiriladi. 8. Komissiya ishi natijalari protokol shaklidagi qarorlar bilan rasmiylashtiriladi, rais tomonidan yoki uning topshirigʻiga koʻra majlisini oʻtkazgan Komissiya aʼzosi tomonidan tasdiqlanadi. 9. Komissiya tarkibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan tasdiqlanadi. 10. Komissiyaga rais – Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri boshchilik qiladi. Komissiya raisi: ishga rahbarlik qiladi, Komissiya majlislarini olib boradi; Komissiya nomidan uning majlisi protokollarini, protokollardan koʻchirmalarni va Komissiyaning boshqa hujjatlarini imzolaydi. 11. Komissiya oʻz faoliyati toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga hisob beradi va respublika Hukumatini qilingan ishlardan har oyda xabardor qilib turadi.