TOVARLARNI ChAKANA SAVDO ShOXOBChALARIDAN, MULKChILIK ShAKLLARIDAN QATʼI NAZAR, KORXONALAR VA TAShKILOTLARGA MAYDA ULGURJI SOTISh TARTIBINI HAMDA TOVARLARNI ULGURJI BOZORLARDA, ULGURJI-SAVDO KOMPLEKSLARIDA VA SAVDO MARKAZLARIDA ULGURJI VA MAYDA ULGURJI SOTISh TARTIBINI TASDIQLASh TOʻGʻRISIDA
(resolution, 2003-10-16)

Vazirlar Mahkamasining “Isteʼmol tovarlari bilan ulgurji va chakana savdo qilishni tartibga solishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 1999-yil 19-martdagi 125-son qarorining 3-bandiga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Quyidagilar: Tovarlarni chakana savdo shoxobchalaridan mayda ulgurji sotish Tartibi 1-ilovaga muvofiq; Tovarlarni ulgurji bozorlarda, ulgurji-savdo komplekslarida va savdo markazlarida ulgurji va mayda ulgurji sotish Tartibi 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi, Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari ushbu qaror bilan tasdiqlangan Tartiblar talablariga korxonalar tomonidan qatʼiy amal qilinishini belgilangan tartibda taʼminlasinlar. 3. Ushbu qaror qabul qilinishi munosabati bilan Pul-kredit siyosati boʻyicha respublika komissiyasiga tovarlarni muassasalarga, tashkilotlarga, korxonalarga va jamoa xoʻjaliklariga ulgurji sotish boʻyicha ilgari qabul qilingan qarorlarni muvofiqlashtirish topshirilsin. 4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Bosh vazir oʻrinbosari M.Z.Usmonov, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi raisi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari zimmasiga yuklansin. 1. Ushbu Tartib Vazirlar Mahkamasining “Isteʼmol tovarlari bilan ulgurji va chakana savdo qilishni tartibga solishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 1999-yil 19-martdagi 125-son qaroriga muvofiq ishlab chiqilgan va tovarlarni ulgurji savdo korxonalari, jismoniy shaxslar tomonidan turgʻun savdo shoxobchalari orqali sotishni tartibga soladi. 2. Tovarlarni mayda ulgurji sotish statistika organlarida rasmiy ravishda roʻyxatdan oʻtkazilgan va tegishli hokimliklar tomonidan berilgan chakana savdo qilish huquqini beruvchi ruxsat guvohnomalariga ega boʻlgan savdo tashkilotlari tomonidan amalga oshiriladi. Hokimliklar tomonidan berilgan chakana savdo va umumiy ovqatlanish faoliyati bilan shugʻullanish huquqini beruvchi ruxsat guvohnomalarining nusxasi xizmat koʻrsatuvchi banklarga taqdim etiladi. 3. Savdo korxonalari tomonidan tovarlarni naqd pulsiz hisob-kitob boʻyicha mayda ulgurji sotish oʻtgan oy mobaynidagi oylik tovar aylanmasi umumiy hajmining 10 foizi doirasida amalga oshiriladi. Bunda mayda ulgurji sotilgan tovarlar har qaysi oy uchun alohida hisoblab chiqiladi. Tovarlarning oʻtgan oylar hisobiga mayda ulgurji sotilishiga yoʻl qoʻyilmaydi. Savdo tashkilotlariga xizmat koʻrsatuvchi tijorat banklari tovarlarni naqd pulsiz sotish operatsiyalarini amalga oshirishda ushbu bandga amal qilishlari kerak. 4. Chakana savdo tashkilotlariga ijtimoiy soha tashkilotlari va muassasalari (bolalar, davolash muassasalari, qariyalar uylari, mehribonlik uylari, nogironlar uylari, oʻquv va maʼrifiy muassasalar) uchun tovarlarning tovar aylanmasi umumiy hajmiga nisbatan 10 foizdan ortigʻini naqd pulsiz hisob-kitob boʻyicha mayda ulgurji sotishga ruxsat etiladi. 5. Mazkur Tartib talablarini buzganlik uchun aybdor shaxslarga nisbatan amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq javobgarlik choralari qoʻllanadi. 6. Mazkur Tartibga rioya etilishini nazorat qilish davlat soliq xizmati organlariga yuklanadi. 1. Mazkur Tartib Vazirlar Mahkamasining “Isteʼmol tovarlari bilan ulgurji va chakana savdo qilishni tartibga solishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 1999-yil 19-martdagi 125-son qaroriga muvofiq ishlab chiqilgan va yakka tartibda savdo faoliyati bilan shugʻullanuvchi yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan isteʼmol tovarlarining ulgurji bozorlarda, ulgurji-savdo komplekslarida va savdo markazlarida ulgurji va mayda ulgurji sotilishini tartibga soladi, shuningdek, isteʼmol tovarlarini ulgurji va mayda ulgurji sotish bilan yakka tartibda shugʻullanuvchi jismoniy shaxslarni roʻyxatdan oʻtkazish, ularga soliq solish, ulgurji va mayda ulgurji operatsiyalardan olinadigan tushumlarni hisobga olish va ularni topshirish xususiyatlarini belgilaydi. 2. Bozor, savdo markazi — bu Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tomonidan belgilangan va belgilangan qoidalarga koʻra savdo faoliyatini amalga oshirish uchun moʻljallangan joylarda doimiylik va vaqtinchalik asosida faoliyat koʻrsatuvchi mulkiy kompleksdir. Savdo kompleksi — bu bir yuridik shaxs hisoblanuvchi, bir hududda birlashtirilgan bozorlar, savdo markazlari kompleksidir. 3. Savdo-sotiqni amalga oshirish boʻyicha bozorlar chakana va ulgurji bozorlarga boʻlinadi: chakana bozor — tovarlar va xizmatlarni isteʼmolchilarga naqd pulga sotish bilan bogʻliq boʻlgan savdo faoliyati amalga oshiriladigan bozor; ulgurji bozor — tovarlar (xizmatlar)ni naqd pulga va naqd pulsiz katta turkumda va mayda ulgurji sotish bilan bogʻliq boʻlgan savdo faoliyati amalga oshiriladigan bozor. 4. Bozorlar ixtisoslashuviga koʻra dehqon, buyum, oziq-ovqat, universal va ixtisoslashtirilgan bozorlarga boʻlinadi: dehqon bozori — qishloq xoʻjaligi tovarlari, mahsulotlari va buyumlari hamda ularni qayta ishlashdan olingan mahsulotlar sotiladigan bozor; buyum bozori — nooziq-ovqat tovarlari sotiladigan bozor; oziq-ovqat bozori — umumiy foydalanishdagi maxsus jihozlangan turgʻun savdo pavilonlari orqali oziq-ovqat tovarlari sotiladigan bozor; universal bozor — dehqon, oziq-ovqat va buyum bozorlari funksiyasini qoʻshib olib boruvchi bozor; ixtisoslashtirilgan bozor — ixtisoslashtirilgan tovarlar (qurilish materiallari, avtomobillar, ehtiyot qismlar, tirik mollar, parrandalar va shu kabilar) sotiladigan bozor. 5. Ulgurji bozorlarda, ulgurji-savdo komplekslarida va savdo markazlarida ulgurji savdo qilish uchun joylardagi davlat hokimiyati organlari tomonidan isteʼmol tovarlarini ulgurji va mayda ulgurji sotish huquqini beruvchi sertifikatga (ilova qilinadi) ega boʻlgan (xususiy tadbirkor sifatida roʻyxatdan oʻtkazilgan ham yuridik, ham jismoniy) shaxslarga (keyingi oʻrinlarda “sotuvchi” deb ataladi) ruxsat beriladi. 6. Isteʼmol tovarlarini ulgurji bozorlar, ulgurji-savdo komplekslari va savdo markazlarida ulgurji va mayda ulgurji sotish huquqini beruvchi sertifikat olish uchun: a) yuridik shaxslar ulgurji bozor joylashgan joydagi davlat hokimiyat organiga: ariza; korxona davlat roʻyxatidan oʻtkazilganligi haqidagi guvohnomaning nusxasi; ustavning “ulgurji savdo” faoliyat turi koʻrsatilgan holdagi notarial tasdiqlangan nusxasi; belgilangan namunadagi nazorat-kassa, apparatining soliq organlarida roʻyxatdan oʻtkazilganligi toʻgʻrisida maʼlumotnoma; yuridik shaxsda moddiy-texnika bazasi mavjudligini tasdiqlovchi hujjatlarning nusxasi; savdo qilish huquqini beruvchi mahalliy yigʻim toʻlanganligini bildiruvchi bank hujjatining nusxasi; b) jismoniy shaxslar ulgurji bozor joylashgan joydagi davlat hokimiyati organiga: ariza; xususiy tadbirkorning “ulgurji savdo” faoliyat turi koʻrsatilgan holdagi roʻyxatdan oʻtkazish guvohnomasining nusxasi; bankda hisob-kitob schyoti va muhri mavjudligini tasdiqlovchi hujjat; belgilangan namunadagi nazorat-kassa apparatining soliq organlarida roʻyxatdan. oʻtkazilganligi toʻgʻrisida maʼlumotnoma; savdo qilish huquqini beruvchi mahalliy yigʻim toʻlanganligini bildiruvchi bank hujjatining nusxasini taqdim etishlari zarur. 7. Sertifikat ariza beruvchining xohishiga koʻra bir oydan oʻn ikki oygacha beriladi. 8. Sertifikat 6-bandda koʻrsatib oʻtilgan tegishli hujjatlar topshirilgan kundan boshlab besh kun mobaynida beriladi. 9. Isteʼmol tovarlari bilan ulgurji va mayda ulgurji savdo qilishga xohish bildirgan jismoniy va yuridik shaxslarga ulgurji bozorlarda, ulgurji-savdo komplekslarida va savdo markazlarida savdo qilish joylari sertifikat va savdo qilish joyini ijaraga olish huquqini beruvchi shartnoma asosida bozorlar direksiyasi tomonidan beriladi. Bunda bozor direksiyasi tomonidan bir martalik yigʻim va boshqa toʻlovlar amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq undiriladi. 10. Yuridik va jismoniy shaxslar isteʼmol tovarlarini ulgurji bozorlar, ulgurji-savdo komplekslari va savdo markazlari hududida ham naqd pulsiz, ham naqd pulga turgʻun savdo obyektlari yoki doʻkonlarga moslashtirilgan binolar orqali sotish huquqiga egadirlar, bunda ular majburiy tartibda nazorat-kassa apparatlaridan foydalanishlari va naqd tushumlarni inkassatsiya xizmati orqali bank muassasalariga yoki vakolatli banklarning bozor hududida joylashgan kassalariga topshirishlari shartdir. 11. Ulgurji bozorlar, ulgurji-savdo komplekslari va savdo markazlarida savdo-sotiq faoliyatini amalga oshiruvchi yuridik va jismoniy shaxslarga amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq soliq solinadi. 12. Isteʼmol tovarlarini ulgurji bozor, ulgurji-savdo kompleksi va savdo markazida jismoniy shaxslar tomonidan sotishdan olingan, banklar muassasalariga topshiriladigan naqd tushum tadbirkorning birinchi talabiga koʻra toʻliq hajmda qaytarilishi kerak. 13. Mazkur Tartib talablarini buzganlik uchun aybdor shaxslarga nisbatan amaldagi qonun hujjatlariga muvofiq javobgarlik chora-tadbirlari qoʻllaniladi. 14. Mazkur Tartibga rioya qilinishi ustidan nazorat oʻrnatish davlat soliq xizmatlari organlariga yuklanadi.