Tijorat banklarida jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha ichki nazorat qoidalariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish haqida
(resolution, 2020-12-25)

Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi va “Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisida”gi qonunlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi va Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti qaror qiladi: 1. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi va Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Soliq, valyutaga oid jinoyatlarga va jinoiy daromadlarni legallashtirishga qarshi kurashish departamentining 2017-yil 17-apreldagi 343-V va 14-son qarori (roʻyxat raqami 2886, 2017-yil 23-may) (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2017-y., 21-son, 401-modda) bilan tasdiqlangan Tijorat banklarida jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish boʻyicha ichki nazorat qoidalariga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin. 2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. 1. 1-bandda: yigirma toʻrtinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “yuqori mansabdor shaxslar — chet davlatning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi, maʼmuriy yoki sud organida, shu jumladan harbiy tuzilmalarida, yoxud xalqaro tashkilotda doimiy, vaqtincha yoki maxsus vakolat boʻyicha tayinlanadigan yoki saylanadigan, tashkiliy-boshqaruv vazifalarini bajaruvchi va yuridik ahamiyatga ega boʻlgan harakatlarni sodir etishga vakolatli shaxslar, shuningdek chet davlat korxonalarining yuqori martabali rahbarlari, chet davlatning taniqli siyosatchilari va siyosiy partiyalarining taniqli aʼzolari (shu jumladan sobiq);”; oʻttizinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “uchinchi tomon — Oʻzbekiston Respublikasida roʻyxatga olingan va pul mablagʻlari yoki boshqa mol-mulk bilan bogʻliq operatsiyalarni amalga oshiruvchi Oʻzbekiston Respublikasining “Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisida”gi Qonunining 12-moddasida koʻrsatilgan tashkilotlar;”; quyidagi mazmundagi oʻttiz birinchi xatboshi bilan toʻldirilsin: “yuridik shaxsni tashkil etmagan chet el tuzilmasi — chet davlatning qonun hujjatlariga muvofiq yuridik shaxs tashkil etmagan holda tashkil etilgan va oʻz ishtirokchilarining (paychilarning, ishonch bildiruvchilarning yoki boshqa shaxslarning) yoxud boshqa benefitsiarlarning manfaatlarini koʻzlab daromad (foyda) olishga qaratilgan faoliyatni amalga oshirish huquqiga ega boʻlgan tashkiliy tuzilmadir (fondlar, sherikliklar, shirkatlar, trastlar, jamoaviy investitsiyalar va (yoki) ishonchli boshqaruvning boshqa shakllari).”. 2. 3-bandning birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “3. Tijorat banklarining ichki nazorat tizimining asosiy vazifalari, ular toʻgʻridan toʻgʻri yoki toʻlov agentlari va (yoki) toʻlov subagentlari orqali harakat qilishidan qatʼi nazar, quyidagilardan iborat:”. 3. 5-bandda: birinchi xatboshi “kengashida” degan soʻz “kuzatuv kengashida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin; beshinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “uning tijorat bankining rahbariyati, shu jumladan kuzatuv kengashi va uning qoʻmitalari, boshqaruvi, boshqa boʻlinmalari, ichki audit xizmati hamda chet eldagi shuʼba banklari, filiallari va vakolatxonalari, shuningdek toʻlov agentlari va toʻlov subagentlari bilan oʻzaro munosabati;”; oltinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “oʻzining funksiyalarini bajarish uchun zarur boʻlgan maʼlumotlarni olish huquqiga ega boʻlishi, shuningdek mazkur maʼlumotlarni taqdim etish masalalari yuzasidan hamkorlik qilish boʻyicha tijorat bankining boshqa boʻlinmalari va shuʼba banklari, chet eldagi filiallari va vakolatxonalari, toʻlov agentlari va toʻlov subagentlari xodimlarining majburiyati;”. 4. Quyidagi mazmundagi 51-band bilan toʻldirilsin: “51. Ichki nazorat xizmati oʻz funksiyalarini bajarishga toʻsqinlik qiluvchi har qanday taʼsirlardan qochish maqsadida bankning foyda olishga qaratilgan boʻlinmalari rahbarlaridan mustaqil hisoblanadi. Ushbu mustaqillik quyidagi jihatlar bilan taʼminlanadi: Ichki nazorat xizmati rahbari va xodimlarini tayinlash, lavozimidan ozod etish, shuningdek ularning faoliyatini baholash va mukofot toʻlovlari miqdori (ish haqi, bonuslar va boshqalar) toʻgʻrisidagi qarorlar faqat kuzatuv kengashi tomonidan qabul qilinadi; Ichki nazorat xizmati rahbari bankning foyda olishga qaratilgan boʻlinmalarini boshqarish va operatsiyalarni amalga oshirish boʻyicha vakolatga va moliyaviy majburiyatlarga ega boʻla olmaydi, shuningdek boshqa lavozimlarni qoʻshib olib borishga yoʻl qoʻyilmaydi.”. 5. 6-bandda: quyidagi mazmundagi oltinchi xatboshi bilan toʻldirilsin: “Ichki nazorat xizmatining toʻlov agentlari va toʻlov subagentlari bilan oʻzaro ishlash tartibi;”; oltinchi — oʻn sakkizinchi xatboshilar tegishli ravishda yettinchi — oʻn toʻqqizinchi xatboshilar deb hisoblansin; oʻn sakkizinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Ichki qoidalar toʻlov agentlari va toʻlov subagentlariga, shuningdek, tijorat bankining barcha boʻlinmalariga hamda chet eldagi shuʼba banklariga, filiallariga va vakolatxonalariga ijro uchun majburiydir.”. 6. Quyidagi mazmundagi 62-band bilan toʻldirilsin: “62. Banklar, ular va ularning agentlari va subagentlari faoliyat koʻrsatadigan mamlakatlarning vakolatli organlari foydalanishi mumkin boʻlgan toʻlov agentlari va toʻlov subagentlarining yangilangan reyestrini yuritishi kerak.”. 7. 7-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “7. Tijorat bankining ichki nazorat tizimi bank ishining jihatlari, faoliyatining asosiy yoʻnalishlari, agentlar, subagentlar, mijozlar bazasi va mijozlar hamda ularning operatsiyalari bilan bogʻliq tavakkalchilik darajasini hisobga olgan holda tashkil etiladi.”. 8. 11-bandning birinchi xatboshisidan “tijorat banki boshqaruvi raisining buyrugʻi bilan lavozimiga tayinlanadi va ozod etiladi, ular” degan soʻzlar chiqarib tashlansin. 9. 22-bandning “b” kichik bandida: yettinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “jismoniy shaxslar tomonidan ekvivalenti 100 AQSh dollaridan oshgan miqdorda chet el valyutasining sotib olinishi;”; toʻqqizinchi xatboshi “tangalarini,” degan soʻzdan keyin “oʻlchovli yombilarini,” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin; quyidagi mazmundagi oʻninchi xatboshi bilan toʻldirilsin: “bank nomidan toʻlov agenti yoki toʻlov subagenti tomonidan bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravariga teng yoki undan ortiq miqdordagi naqd pul mablagʻlarini bank kartalariga, shu jumladan uchinchi shaxslarning bank kartalariga oʻtkazish uchun qabul qilinishida;”. 10. Quyidagi mazmundagi 221-band bilan toʻldirilsin: “221. Toʻlov agentlari va toʻlov subagentlari, agar agentlik va (yoki) subagentlik shartnomasida koʻrsatilgan boʻlsa, jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish toʻgʻrisidagi qonun hujjatlari talablariga rioya qilgan holda, mijozni lozim darajada tekshirish boʻyicha choralarni koʻrish maqsadida mijozning shaxsini tekshirish va identifikatsiya qilishni mumkin.”. 11. 23-bandning oʻn ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “Mijozni lozim darajada tekshirish imkoniyati mavjud boʻlmagan taqdirda tijorat banki, shu jumladan, u oʻzining toʻlov agentlari va (yoki) subagentlari orqali harakat qilganda, bu haqda maxsus vakolatli davlat organiga xabar berishi va bunday mijoz bilan hamkorlik munosabatlariga kirishish yoki bunday mijozning operatsiyalarini amalga oshirishdan voz kechishi yoxud u bilan har qanday amaliy ish munosabatlarini toʻxtatishi lozim.”. 12. 25-banddan “Tijorat banki tomonidan” degan soʻzlar chiqarib tashlansin. 13. Quyidagi mazmundagi 291-band bilan toʻldirilsin: “291. Yuridik shaxsni tashkil etmagan chet el tuzilmalariga nisbatan ushbu Qoidalar bilan yuridik shaxslar uchun oʻrnatilgan talablar qoʻllaniladi.”. 14. 33-bandda: quyidagi mazmundagi yettinchi xatboshi bilan toʻldirilsin: “korrespondentlar oʻrtasida majburiyatlarning aniq va toʻliq taqsimlanishini taʼminlash.”; yettinchi xatboshi sakkizinchi xatboshi deb hisoblansin. 15. 38-bandda: ikkinchi xatboshidagi “(shoxobcha, boʻlim va shu kabilar)” degan soʻzlar “(toʻlov agentlari, toʻlov subagentlari, shoxobcha, boʻlim va shu kabilar)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin; toʻrtinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “joʻnatiladigan pul oʻtkazmalarini mijoz-joʻnatuvchi haqidagi (joʻnatuvchining nomi; shaxsni tasdiqlovchi hujjat (pasport yoki uning oʻrnini bosadigan hujjat) seriyasi va raqami — jismoniy shaxslar uchun; agar operatsiya jarayonida hisobvaraq ishlatilgan boʻlsa, u holda uning raqami yoki operatsiyaning xos raqami; joʻnatuvchining manzili yoki davlat identifikatsiya raqami yoxud mijozning identifikatsiya raqami, jismoniy shaxslar uchun esa — tugʻilgan sanasi va joyi) va oluvchi haqidagi (oluvchining nomi; agar operatsiya jarayonida hisobvaraq ishlatilgan boʻlsa, u holda uning raqami yoki operatsiyaning xos raqami) aniq maʼlumotlar bilan birga yuborilishini taʼminlashlari;”; beshinchi xatboshidagi “familiyasi, ismi, otasining ismi (agar mavjud boʻlsa)” degan soʻzlar “joʻnatuvchining nomi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin; oltinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “norezident-banklardan va xalqaro pul oʻtkazmalari tizimlaridan bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravariga teng yoki undan oshadigan summadagi pul mablagʻlarini joʻnatuvchilari haqidagi minimal maʼlumotlarni (joʻnatuvchining nomi, shaxsni tasdiqlovchi hujjat (pasport yoki uning oʻrnini bosadigan hujjat) seriyasi va raqami — jismoniy shaxslar uchun; joʻnatuvchining manzili yoki davlat identifikatsiya raqami yoxud mijozning identifikatsiya raqami, jismoniy shaxslar uchun esa — tugʻilgan sanasi va joyi; agar operatsiya jarayonida hisobvaraq ishlatilgan boʻlsa, u holda uning raqami yoki operatsiyaning xos raqami) taqdim etilishini talab qilishlari;”. 16. Quyidagi mazmundagi 391-band bilan toʻldirilsin: “391. Tijorat banklari, pul oʻtkazmasi boʻyicha ham joʻnatuvchi va ham qabul qiluvchi tomonlarga xizmat koʻrsatgan taqdirda, quyidagilarga majburdirlar: shubhali operatsiya toʻgʻrisida xabar yuborish zaruriyatini aniqlash maqsadida ham joʻnatuvchi tomondan, ham qabul qiluvchi tomondan olingan barcha maʼlumotlarni hisobga olish; shubhali pul oʻtkazmasi bilan bogʻliq boʻlgan har qanday mamlakatda shubhali operatsiya toʻgʻrisidagi xabarni vakolatli organlarga yuborish va pul oʻtkazmasi toʻgʻrisidagi tegishli maʼlumotlarni taqdim etish.”. 17. 43-bandning birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “43. Mijoz va mijozning benefitsiar mulkdorini identifikatsiyalashda tijorat banki, shu jumladan, u oʻzining toʻlov agentlari va (yoki) toʻlov subagentlari orqali harakat qilganda, olingan maʼlumotlarni qonun hujjatlarida belgilangan tartibda maxsus vakolatli davlat organi tomonidan shakllantiriladigan va tijorat banklariga taqdim qilinadigan Roʻyxat hamda jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga, terrorizmni moliyalashtirishga va ommaviy qirgʻin qurolini tarqatishni moliyalashtirishga qarshi kurashish sohasida xalqaro hamkorlikda ishtirok etmayotgan davlatlar roʻyxati bilan solishtirib chiqishi shart.”. 18. 49-bandning oʻn beshinchi xatboshsi “tangalarini” degan soʻzdan keyin “, oʻlchovli yombilarini” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin. 19. 52-bandning birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “52. Tijorat banklar, shu jumladan, ular oʻzining toʻlov agentlari va (yoki) toʻlov subagentlari orqali operatsiyalarni amalga oshirishda ularning ishtirokchilari identifikatsiya maʼlumotlarini Roʻyxat bilan solishtirishlari shart.”. 20. 55-bandda: “a” kichik bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin: “a) Roʻyxatga kiritilgan shaxslar yoxud Roʻyxatga kiritilgan shaxsning egaligi yoki nazoratidagi tashkilotlar, Roʻyxatga kiritilgan tashkilotning bevosita yoxud bilvosita mulkdori yoki nazorat qiluvchi shaxslar;”; “j” kichik bandi chiqarib tashlansin. 21. 85-band quyidagi tahrirda bayon etilsin: “85. Elektron shaklda toʻldirilgan anketalar tijorat bankining mijozlarning identifikatsiyasini amalga oshiruvchi xodimlariga, shuningdek toʻlov agentlari va toʻlov subagentlariga mijoz toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni tekshirish uchun doimiy rejimda tezkor foydalanish imkoniyatini beruvchi elektron bazada saqlanadi.”. 22. 89-band “lozim darajada tekshirishga doir materiallarni” degan soʻzlardan keyin “, hisobraqamlar boʻyicha fayllarni va xizmat yozishmalarini, oʻtkazilgan har qanday tahlil natijalarini” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin. 23. Quyidagi mazmundagi 961-band bilan toʻldirilsin: “961. Tijorat banklari toʻlov agentlari va subagentlarini ushbu Qoidalar va bankning ichki qoidalari talablariga rioya qilishlarini taʼminlashlari shart. Tijorat banklari oʻz toʻlov agentlari va toʻlov subagentlari tomonidan ushbu Qoidalarning talablarini buzganlik uchun javobgar hisoblanadi.”. 24. 3-ilova quyidagi mazmundagi 11 va 12-bandlar bilan toʻldirilsin:: “11. Mijozning benefitsiar mulkdori toʻgʻrisidagi maʼlumotlar. 12. Mijozning yuqori mansabdor shaxs (uning oila aʼzosi yoki unga yaqin shaxs) ekanligi toʻgʻrisida belgi.”.