Aloqa toʻgʻrisida
(law, 2024-12-28)

1. Aloqaning vazifalari
Aloqa Oʻzbekiston Respublikasi xoʻjalik va ijtimoiy infrastrukturasining tarkibiy qismi boʻlib, aholining, xoʻjalik subyektlarining, davlat idoralarining pochta, telefon, telegraf, radio va axborotning oʻzga turlarini uzatish va qabul qilish hamda aloqa tarmogʻi orqali joʻnatilayotgan ashyolarni yetkazib berishga boʻlgan ehtiyojlari qondirilishini taʼminlaydi.

2. Aloqa sohasidagi munosabatlarning obyektlari va subyektlari
Aloqa sohasidagi munosabatlarning obyektlari pochta joʻnatmalarini qabul qilib olish, tashish va koʻrsatilgan joyga yetkazib berish vositalarining yigʻindisi boʻlgan pochta aloqasi tarmoqlaridan hamda bir yoki bir nechta uzatish turlarini: telefon, telegraf, faksimil uzatishlarni, hujjatli xabarlarning boshqa turlari maʼlumotlarini uzatishni, televideniye va radioeshittirish dasturlarini translyatsiya qilishni taʼminlovchi telekommunikatsiyalar vositalari yigʻindisi boʻlgan telekommunikatsiyalar tarmoqlaridan iborat. Oʻzbekiston Respublikasining yuridik va jismoniy shaxslari, ajnabiy yuridik shaxslar va fuqarolar aloqa sohasidagi munosabatlarning subyektlaridir.

3. Aloqa toʻgʻrisidagi qonunchilik
Aloqa sohasidagi munosabatlar ushbu Qonun, Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlari bilan tartibga solib boriladi.

4. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining aloqa sohasidagi vakolatlari
Aloqa sohasida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining ixtiyoriga: aloqa sohasidagi qonunchilik; aloqa sohasidagi davlat siyosatining asosiy qoidalarini belgilash; xalqaro shartnomalarni ratifikatsiyalash; Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasidan kelib chiqadigan boshqa vakolatlarni amalga oshirish kiradi.

5. Aloqa sohasida davlat boshqaruvi
Aloqa sohasidagi davlat boshqaruvi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan, shuningdek u vakolat bergan idora (Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi) tomonidan amalga oshiriladi. Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi oʻziga boʻysunadigan aloqa vositalariga rahbarlik qiladi, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar va jismoniy shaxslarga tegishli boʻlgan aloqa vositalari faoliyatini muvofiqlashtirib boradi, aloqa vositalari ustidan davlat texnikaviy nazoratini amalga oshiradi, mulkchilik shaklidan, kimning tasarrufida ekanligidan qatʼi nazar, aloqa korxonalari, tashkilotlari va muassasalari koʻrsatayotgan xizmat sifatini tekshirib boradi. Pochta toʻlovi belgilarini nashr etish mutlaq huquqi Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligiga tegishlidir.

6. Aloqa tarmoqlari va vositalariga egalik
Oʻzbekiston Respublikasi hududida mulkchilikning xususiy va ommaviy shakllariga asoslangan, shuningdek xorijiy yuridik shaxslar va fuqarolar egaligida boʻlgan aholiga aloqa xizmati koʻrsatuvchi korxonalar faoliyat koʻrsatishi mumkin.

8. Aloqa vositalarini rivojlantirish
Davlat aloqa vositalarini rivojlantirish va qayta qurish davlat idoralarining mablagʻlari, oʻz mablagʻlari, banklarning kreditlari, jalb qilingan mablagʻlar va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida man etilmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi. Boshqa aloqa vositalarini rivojlantirish, qayta qurish ularning egalari tomonidan oʻz mablagʻlari va Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida man etilmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi. Yer uchastkalari, koʻpriklar, tonnellar orqali, koʻchalardan, inshootlardan, kollektorlardan, man etilgan hududlardan, oʻrmonlardan telekommunikatsiyalar liniyalari oʻtkazishda bunday liniyalarni oʻtkazish shartlari yer egalari, yerdan foydalanuvchilar va yer uchastkalarining mulkdorlari, shuningdek yuqorida qayd etilgan obyektlarning egalari bilan kelishiladi. Inshootlar, yoʻllar, koʻpriklar va boshqa obyektlar barpo etilayotganda yoki qayta qurilayotganda aloqa tarmoqlarini qayta joylashtirish va koʻchirish ishlari qurilish buyurtmachilari tomonidan oʻz mablagʻi hisobidan va pochta va telekommunikatsiyalar tarmoqlarining egalari taqdim etgan texnik shartlarga muvofiq bajariladi. Daha ichkarisidagi telekommunikatsiyalar tarmoqlari va inshootlari qurilish buyurtmachilari tomonidan loyihalanadi va barpo etiladi.

10. Yozishma, telefon soʻzlashuvlari va telegraf xabarlarini sir saqlash
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq yozishma, telefon soʻzlashuvlari, telegraf xabarlarining sir saqlanishi qonun bilan muhofaza etiladi. Yozishmalarni ochib oʻqishga va ushbu moddaning birinchi qismida qayd etilgan qoidalar boshqacha tarzda buzilishiga yoʻl qoʻygan aloqa xodimlari maʼmuriy va jinoiy javobgarlikka tortiladilar, Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligida koʻzda tutilgan hollar bundan mustasno.

11. Aloqa xizmatlariga haq toʻlash
Pochta va telekommunikatsiyalar koʻrsatadigan universal xizmatlarning tariflari qonunchilikda belgilangan tartibda pochta va telekommunikatsiyalar sohasidagi maxsus vakolatli organ tomonidan tartibga solinadi. Pochta va telekommunikatsiyalar koʻrsatadigan xizmatlarning qolgan turlari tariflari qonunchilikka muvofiq shartnoma asosida belgilanadi.

12. Radiochastotalarni taqsimlash
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan vakolat berilgan organ radiochastotalarni korxonalar, muassasalar, tashkilotlar va fuqarolar oʻrtasida belgilangan tartibda taqsimlaydi, radiochastotalar spektri toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya etilishini nazorat qiladi.

13. Aloqada xizmatga oid muomala tili, yozishmalarni joʻnatish tili hamda hisobga olish va hisobotga doir vaqt
Oʻzbekiston Respublikasi hududida tezkor boshqaruv va dispetcherlik aloqa tizimida xizmatga oid muomala, shuningdek pochta va telegraf yozishmalarini yoʻllash “Oʻzbekiston Respublikasining davlat tili haqida”gi Qonunning qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi. Xalqaro axborot va joʻnatmalar pochta va elektr aloqa orqali ikki tomonlama bitimlarda, shuningdek xalqaro kelishuv va bitimlarning qoidalarida belgilangan tillarda joʻnatiladi. Maʼlumotlarni uzatishning texnologik jarayonlarida Oʻzbekiston Respublikasi hududida hisobga olish va hisobotga oid yagona vaqt — mahalliy vaqt belgilanadi. Maʼlumotlarni uzatishning xalqaro texnologik jarayonlarida axborotlar uzatish va pochta joʻnatmalarini yuborishda hisobga olish va hisobotga oid vaqt xalqaro kelishuv va bitimlarga muvofiq belgilanadi.

14. Aloqaga doir qonunchilikka rioya etmaganlik uchun javobgarlik
Aloqa korxonalari koʻrsatilayotgan xizmatlar sifati uchun Oʻzbekiston Respublikasining qonunchiligiga, xalqaro konvensiyalar va shartnomalarga muvofiq javobgar boʻladilar. Ushbu Qonunning talablarini buzishda aybdor boʻlgan shaxslar Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq maʼmuriy yoki jinoiy javobgar boʻladilar.

15. Aloqa sohasidagi xalqaro hamkorlik
Oʻzbekiston Respublikasi aloqa jabhasida faoliyat koʻrsatayotgan davlatlararo va xalqaro tashkilotlar bilan xalqaro shartnomalar va bitimlarga muvofiq huquqiy, texnologik hamda moliyaviy munosabatlar oʻrnatadi.