“Uzundara” arxeologiya yodgorligini muhofaza qilish va undan oqilona foydalanish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
(resolution, 2022-06-07)

Xalqimizning qadimiy va boy madaniyatini tiklash, Surxondaryo viloyati Boysun tumani hududida joylashgan “Uzundara” arxeologiya yodgorligini muhofaza qilish, ilmiy tadqiq etish, keng targʻib qilish, konservatsiyalash va tashrif buyuruvchilar uchun qulay shart-sharoitlar yaratish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Turizm va madaniy meros vazirligi huzuridagi Madaniy meros agentligi (keyingi oʻrinlarda — Madaniy meros agentligi), Fanlar akademiyasi hamda Surxondaryo viloyati hokimligining: Boysun tumani hududida joylashgan “Uzundara” arxeologiya yodgorligini yanada ishonchli muhofaza qilish va saqlash maqsadida “Uzundara” arxeologiya yodgorligini tarixiy manzilgoh etib belgilash (keyingi oʻrinlarda — “Uzundara” tarixiy manzilgohi) orqali alohida muhofaza qilinadigan tarixiy-madaniy hudud sifatida boshqarish; “Uzundara” tarixiy manzilgohida olib boriladigan arxeologiya qidiruvlari, arxeologiya qazishmalari va arxeologiya nazoratini amalga oshirish jarayonida topilgan ashyolarni namoyish qilish maqsadida “Termiz” davlat muzey-qoʻriqxonasining filiali sifatida Yunon-Baqtriya tarixi muzeyini (keyingi oʻrinlarda — Muzey) tashkil etish; Boysun tumanida 2022-yildan boshlab, har uch yilda bir marta avgust oyining uchinchi haftasida “Yunon-Baqtriya” xalqaro xayriya marafonini mahalliy budjetning qoʻshimcha manbalari hamda jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari hisobidan oʻtkazish toʻgʻrisidagi takliflari maʼqullansin. Surxondaryo viloyati hokimligi “Yunon-Baqtriya” xalqaro xayriya marafonini tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq masalalarga mahalliy budjetning qoʻshimcha manbalari hisobidan mablagʻ ajratish yuzasidan takliflarni Xalq deputatlari Surxondaryo viloyati kengashiga kiritib borilishini taʼminlasin. 2. Surxondaryo viloyati hokimligi Madaniy meros agentligi hamda boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda: a) 2022-yil 1-sentabrga qadar: “Uzundara” tarixiy manzilgohi obyektining yer maydoni va koʻchmas mulk obyektining chegaralarini belgilash, kadastr pasportini shakllantirish va davlat roʻyxatidan oʻtkazish choralarini koʻrsin; “Uzundara” tarixiy manzilgohining qoʻriqlanadigan tegralarini belgilanishini tashkil etsin, shuningdek, uning chegarasi loyihasini ishlab chiqib, tasdiqlash uchun belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasiga kiritsin; “Uzundara” tarixiy manzilgohining boshqarish rejalarini tasdiqlasin; b) 2023-yil 1-dekabrga qadar: “Uzundara” tarixiy manzilgohi orqali oʻtgan qishloq xoʻjaligi maqsadlarida foydalaniladigan yoʻllarni aylanma yoʻllar hisobiga yoʻnalishini oʻzgartirish va taʼmirlash ishlarini amalga oshirsin; “Uzundara” tarixiy manzilgohi markazida toʻplanib qolayotgan suvlarni kanalizatsiya kollektorlarini oʻrnatish orqali chiqarib yuboruvchi kanalizatsiya tarmoqlarini qurish choralarini koʻrsin; “Service point” toifasiga kiruvchi obyektlar (avtomobillarga yoqilgʻi quyish stansiyalari, umumiy ovqatlanish obyektlari, savdo va sanitariya-gigiyena shoxobchalari)ni joylashtirish va qurish choralarini koʻrsin. 3. Turizm va madaniy meros vazirligi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi hamda Surxondaryo viloyati hokimligi bilan birgalikda 2023-yil 1-sentabrga qadar turli attraksion va osma dor yoʻli qurilishi yoʻnalishida faoliyat yuritib kelayotgan tadbirkorlik subyektlarini hamda zarur hollarda xorijiy investorlarni jalb qilgan holda: Boysun tumanidan oʻtuvchi M-39 avtomagistral yoʻlidan “Uzundara” tarixiy manzilgohiga olib chiquvchi osma dor yoʻlini (kanatka) qurish; Boysun tumanidagi “Yuqori Machay” va “Pastki Machay” mahalla fuqarolari yigʻinlarini birlashtiruvchi Darband darasining eng yuqori choʻqqilarini bogʻlovchi “Zipline” attraksionini qurish va ishga tushirishni taʼminlash masalalari boʻyicha Vazirlar Mahkamasiga asoslangan taklif kiritsin. Bunda: daraning eng yuqori nuqtalarida togʻ va mahalliy qishloqlarni tomosha qilish imkonini beruvchi maydon, unga chiqish uchun maxsus lift va zina; daradagi togʻlarni birlashtiruvchi dor yoʻli; kirish qismiga yirik darvoza va yengil konstruksiyali mehmonxona uylari, shuningdek boshqa xizmat koʻrsatish nuqtalari qurilishi inobatga olinsin. 4. Madaniy meros agentligi: a) bir oy muddatda Muzeyni tashkil etish va uning faoliyatini rivojlantirish konsepsiyasini ishlab chiqsin hamda tasdiqlash uchun Turizm va madaniy meros vazirligiga kiritilishini taʼminlasin; b) 2022-yil yakuniga qadar Vazirlar Mahkamasining “2022-yilda turizm va madaniy meros obyektlari infratuzilmasini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2022-yil 10-martdagi 110-son qarorida koʻzda tutilgan mablagʻlar hisobidan: “Uzundara” tarixiy manzilgohini konservatsiya qilish, atrofini oʻrab olish, obodonlashtirish ishlarini tashkil etish hamda turizm axborot markazi va yengil konstruksiyali Muzeyni qurish choralarini koʻrsin; Muzey ekspozitsiyalarini jahon standartlariga muvofiq “Smart” texnologiyalardan foydalangan holda jihozlash, gologramma hamda “VR” tizimlaridan keng foydalanishni tashkil qilsin; “Uzundara” tarixiy manzilgohining 3D-videoroliklarini, arxeologik va meʼmoriy jozibasini saqlab qolgan maketlarini yaratsin; “Uzundara” tarixiy manzilgohi va unda saqlanadigan noyob ashyolarni targʻib qilish maqsadida virtual sayohat dasturi hamda 3D eksponatlarini yaratsin va ijtimoiy tarmoqlar orqali targʻib qilib borsin; Fanlar akademiyasi bilan birgalikda “Uzundara” tarixiy manzilgohida olib borilgan ilmiy-tadqiqotlar natijasida topilgan madaniy boyliklarni Muzeyga topshirish, ularning katalogini tayyorlash va nashr qilish choralarini koʻrsin. 5. Madaniy meros agentligi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin. 6. Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 11-dekabrdagi 975-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan moliyalashtiriladigan davlat muzeylari, ularning filial va boʻlimlari roʻyxatiga ilovaga muvofiq oʻzgartirish kiritilsin. 7. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — turizm va madaniy meros vaziri A.A. Abduxakimov zimmasiga yuklansin. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari hisobidan moliyalashtiriladigan davlat muzeylari, ularning filial va boʻlimlari roʻyxatining “Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlaridan moliyalashtiriladigan muzeylar” boʻlimining 11-pozitsiyasi kuyidagi tahrirda bayon qilinsin: “ 11. “Termiz” davlat muzey-qoʻriqxonasi va uning filiali: Termiz shahri Yunon-Baqtriya tarixi muzeyi* Boysun tumani ”.